Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPB2/415-994/13/IL
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2014-01-30
Teza: Czy kwota uzyskana z tytułu spłaty, w związku z działem spadku po ojcu podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?
Słowa kluczowe: spadek; spadek-dział spadku; spadkobiercy; spłata; zbycie
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 10

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749 z późn. zm.) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko, przedstawione we wniosku z dnia 30 października 2013 r. (data wpływu 31 października 2013 r.) o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych odpłatnego działu spadku - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 31 października 2013 r. został złożony ww. wniosek o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych odpłatnego działu spadku.

We wniosku tym przedstawiono następujący stan faktyczny:

W dniu 1 października 2012 r. zmarł ojciec Wnioskodawczyni, po którym wspólnie z bratem odziedziczyła po ½ części prawa do własnościowego lokalu mieszkalnego. Wartość tego prawa została oszacowana na kwotę 200.000 zł (poświadczenie dziedziczenia z 23 marca 2013 r.), z czego na Wnioskodawczynię i jej brata przypadł udział o wartości po 50.000 zł. Pozostały udział w wysokości ½ o wartości 100.000 zł posiadała matka Wnioskodawczyni. Na podstawie aktu poświadczenia dziedziczenia Wnioskodawczyni złożyła w urzędzie skarbowym formularz SD-Z2. W związku z tym, iż Wnioskodawczyni należała do grupy „zerowej” została zwolniona z podatku od spadków i darowizn. W dniu 27 sierpnia 2013 r. w wyniku działu spadku Wnioskodawczyni zbyła swój udział ww. prawie na rzecz brata, nieprzekraczający wartości jej udziału w spadku tj. 50.000 zł. Matka Wnioskodawczyni również sprzedała swój udział bratu Wnioskodawczyni, lecz kwota uzyskana ze sprzedaży nie podlega opodatkowaniu, ponieważ lokal nabyła w 1992 r. tj. po upływie 5 lat.

Wobec powyższego zadano następujące pytanie:

Czy kwota uzyskana z tytułu spłaty, w związku z działem spadku po ojcu podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?

Zdaniem Wnioskodawczyni nie widzi ona podstaw do opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych spłaty otrzymanej w wyniku działu spadku. Wartość spłaty nie przekracza wartości udziału spadkowego, dlatego też w opinii Wnioskodawczyni nie uzyskała z tego tytułu żadnego przysporzenia majątkowego. Kwota jaką otrzymała (50 000 zł) w wyniku działu spadku nie powinna być traktowana jako odpłatne zbycie udziału. Wnioskodawczyni wskazuje, iż takie samo stanowisko zajęło Ministerstwo Finansów w odpowiedzi na interpelację poselską nr 9106/12, zgodnie z którym „ jeżeli suma spłaty nie przekracza wartości przysługującego spadkobiercy udziału spadkowego, to nie powstaje przychód z tytułu odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych".

Wnioskodawczyni podnosi, iż jej stanowisko znajduje poparcie w rozstrzygnięciu Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 6 września 2013 roku nr ITPB2/415-621/13/MN oraz w wyroku WSA w Łodzi sygn. akt I SA/Łd1173/11, zgodnie z którym opodatkowanie spłaty jest nie do przyjęcia na gruncie Konstytucji, gdyż prowadzi do dwukrotnego opodatkowania tego samego przychodu, najpierw podatkiem od spadków, a później podatkiem dochodowym., oraz rozstrzygnięciu Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 6 września 2013 roku nr ITPB2/415-621/13/MN w podobnej sprawie.

W świetle obowiązującego stanu prawnego, stanowisko Wnioskodawczyni w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

W myśl art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 361 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a, 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów,
4.  innych rzeczy

*   jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a)-c) przed upływem 5 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, a innych rzeczy - przed upływem pół roku licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie; w przypadku zamiany okresy te odnoszą się do każdej z osób dokonującej zamiany.

W świetle powyższego, jeżeli odpłatne zbycie nieruchomości lub ww. praw majątkowych następuje przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie i nie zostaje dokonane w wykonaniu działalności gospodarczej stanowi źródło przychodu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zgodnie z art. 922 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 16 poz. 93 ze zm.) prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób. W myśl art. 924 Kodeksu cywilnego spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy, natomiast spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku (art. 925 Kodeksu cywilnego). Zatem dla podatku dochodowego istotna z punktu widzenia ustalenia daty nabycia nieruchomości jest data śmierci spadkodawcy.

Z instytucją działu spadku mamy do czynienia w sytuacji, w której spadek przypada kilku spadkobiercom. Wskutek działu spadku poszczególni spadkobiercy stają się podmiotami wyłącznie uprawnionymi względem przyznanych im praw majątkowych, stanowiących do chwili działu przedmiot wspólności. Na skutek działu spadku następuje konkretyzacja składników masy spadkowej przypadających poszczególnym spadkobiercom.

Zgodnie z art. 1035 ustawy Kodeks cywilny, jeżeli spadek przypada kilku spadkobiercom, do wspólności majątku spadkowego oraz do działu spadku stosuje się odpowiednio przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych.

Stosownie do art. 1037 § 1 i § 2 Kodeksu cywilnego dział spadku może nastąpić bądź na mocy umowy między wszystkimi spadkobiercami, bądź na mocy orzeczenia sądu na żądanie któregokolwiek ze spadkobierców. Jeżeli do spadku należy nieruchomość, umowa o dział powinna być zawarta w formie aktu notarialnego.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że w dniu 1 października 2012 r. zmarł ojciec Wnioskodawczyni, po którym wspólnie z bratem odziedziczyła po ½ części prawa własności do lokalu mieszkalnego. Wartość tego prawa została oszacowana na kwotę 200.000 zł (poświadczenie dziedziczenia z 23 marca 2013 r.), z czego na Wnioskodawczynię i jej brata przypadł udział o wartości po 50.000 zł. Pozostały udział w wysokości ½ o wartości 100.000 zł posiadała matka Wnioskodawczyni. Na podstawie aktu poświadczenia dziedziczenia Wnioskodawczyni złożyła w urzędzie skarbowym formularz SD-Z2. W związku z tym, iż należała do grupy „zerowej” została zwolniona z podatku od spadków i darowizn. W dniu 27 sierpnia 2013 r. w wyniku działu spadku Wnioskodawczyni zbyła swój udział ww. prawie na rzecz brata, nieprzekraczający wartości jej udziału w spadku tj. o wartości 50.000 zł. Matka Wnioskodawczyni również sprzedała swój udział bratu Wnioskodawczyni, lecz kwota uzyskana ze sprzedaży nie podlega opodatkowaniu, ponieważ lokal nabyła w 1992 r. tj. po upływie 5 lat.

Odnosząc się do powyższego wyjaśnić należy, że okoliczność, iż dział spadku, którego przedmiotem jest prawo własności lokalu mieszkalnego, następuje ze spłatami na rzecz pozostałych spadkobierców, powoduje, że umowa ta ma charakter odpłatny. Nie jest to jednak równoznaczne z obowiązkiem zapłaty podatku dochodowego z tytułu takiego zbycia prawa własności lokalu mieszkalnego. Mając na uwadze przedstawiony stan faktyczny oraz obowiązujące przepisy prawa należy stwierdzić, że otrzymanie przez Wnioskodawczynię w wyniku działu spadku spłaty ekwiwalentnej do posiadanego udziału w spadku nie spowoduje powstania przychodu z odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Istotne znaczenie dla niniejszego rozstrzygnięcia ma więc okoliczność, że spłata w wyniku działu spadku nie przekroczyła wartości przysługującego Wnioskodawczyni udziału spadkowego.

W konsekwencji nie ciąży na Wnioskodawczyni obowiązek opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych kwoty spłaty otrzymanej w wyniku działu spadku.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, ul. Staromłyńska 10, 70-561 Szczecin po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.).

Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.