Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB2/436-279/09-4/MZ
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2009-10-22
Teza: a zatem, skoro umowy pożyczki będą korzystały ze zwolnienia z podatku od towarów i usług, czynności takie nie będą podlegały opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych zgodnie z art. 2 pkt 4 lit. b ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.
Słowa kluczowe: obowiązek-obowiązek podatkowy; opodatkowanie-przedmiot opodatkowania; podatek-podatek od czynności cywilnoprawnych; pożyczka; wyłączenie
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki, przedstawione we wniosku z dnia 13.07.2009 r. (data wpływu 17.07.2009 r.) oraz piśmie z dnia 25.09.2009 r. (data wpływu 30.09.2009 r.) uzupełniającym braki formalne na wezwanie Nr IPPB2/436-279/09-2/MZ i Nr IPPP3/443-606/09-2/KT z dnia 16.09.2009 r. (data nadania 17.09.2009 r., data odbioru 22.09.2009 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie umów pożyczek - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 17.07.2009 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie umów pożyczek.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Spółka zamierza zawrzeć umowę pożyczki ze swoją spółką zależną mającą siedzibę w Polsce oraz z niezależną od spółki osobą prawną (niebędącą instytucją finansową) także posiadającą swoją siedzibę na terenie Polski.

Pismem z dnia 16.09.2009 r. Nr IPPB2/436-279/09-2/MZ i Nr IPPP3/443-606/09-2/KT wezwano Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku poprzez:

*   Przesłanie dokumentu (oryginału lub kopii poświadczonej za zgodność z oryginałem przez osoby do tego uprawnione), z którego wynika prawo do udzielenia pełnomocnictwa przez Pana Piotra S. na rzecz Pani Haliny S. do złożenia w imieniu Spółki wniosku o wydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego. Ponadto należy wskazać adres pełnomocnika do doręczeń.

*   Uzupełnienie zdarzenia przyszłego w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych poprzez:

*   wskazanie miejsca dokonania czynności cywilnoprawnej oraz, gdzie będą znajdowały się pieniądze w chwili zawarcia umów pożyczek (terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, czy też terytorium innego państwa),

*   określenie, czy Wnioskodawca w powyższych czynnościach będzie występował jako pożyczkodawca, czy pożyczkobiorca,

*   poinformowanie, czy pożyczka będzie udzielana przez udziałowca,

*   wskazanie, czy pożyczkobiorca będzie spółką kapitałową.

*   Uzupełnienie zdarzenia przyszłego w zakresie podatku od towarów i usług poprzez:

*   podanie PKWiU dla świadczonych usług.

Wnioskodawca uzupełnił wniosek w terminie informując, iż:

*   Miejscem dokonania czynności cywilnoprawnej jest terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W chwili zawarcia umowy pożyczki pieniądze będą znajdowały się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

*   Wnioskodawca w powyższych czynnościach będzie występował jako pożyczkobiorca.

*   Pożyczka nie będzie udzielana przez udziałowca.

*   Pożyczkobiorca jest spółką kapitałową.

*   Spółka klasyfikuje pożyczki jako usługi udzielania pożyczek świadczone poza systemem bankowym PKWiU 65.22.

*   Ponadto Wnioskodawca przesłał Odpis Pełny KRS poświadczony za zgodność z oryginałem.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy od takich umów Spółka jest zobowiązana uiścić podatek od czynności cywilnoprawnych lub podatek od towarów i usług (VAT)?

Odpowiedź w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych stanowi przedmiot niniejszej interpretacji indywidualnej. Wniosek w zakresie podatku od towarów i usług został rozpatrzony odrębnie (interpretacja z dnia 22.10.2009 r. Nr IPPP3/443-606/09-4/KT).

Zdaniem Wnioskodawcy.

Zgodnie z przepisem art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, podatkowi temu podlegają umowy pożyczki. Jednak na podstawie art. 2 pkt 4 lit. b tej ustawy wyłączone z podatku są takie czynności cywilnoprawne, w których przynajmniej jedna z jej stron, z tytułu dokonania tej czynności jest zwolniona z VAT (z wyjątkiem ściśle określonych sytuacji. W oparciu o art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług, podatkowi temu podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług w kraju.

Natomiast zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 1 tej ustawy oraz poz. 3 zał. nr 4 do ustawy, z podatku zwolnione są usługi pośrednictwa finansowego (ze ściśle określonymi wyjątkami).

Zaciąganie pożyczek nie mieści się ani wśród wyjątków wskazanych w art. 2 pkt 4 lit. b tiret pierwsze – trzecie ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych ani wśród wyjątków wskazanych w poz. 3 pkt 1-9 załącznika nr 4 do ustawy o podatku od towarów i usług.

Skoro zatem wyjątki te nie obejmują udzielenia Spółce pożyczki przez spółkę zależną ani też przez niepowiązaną ze spółką inną osobę prawną mającą siedzibę w Polsce, to w konsekwencji pożyczka taka jako usługa finansowa jest zwolniona na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług i jako taka, tym samym zgodnie z art. 2 pkt 4 lit. b ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych wyłączona jest z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

W rezultacie Spółka z tytułu zaciągnięcia pożyczki nie jest zobowiązana do uiszczenia podatku od czynności cywilnoprawnych ani podatku VAT.

Takie stanowisko było prezentowane w interpretacji z dnia 29.01.1009 r., znak IPPB2/443 -1868/08-2/KK, a także w interpretacji z dnia 26.01.2009 r., znak IPPB2/436-425/08-4/MZ, czy też interpretacji z dnia 06.01.2009 r., znak ILPB2/436-128/08-2/AJ.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 9 ustawy z dnia 04 września 2008 r. o zmianie ustawy o obrocie instrumentami finansowymi oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2009 r. Nr 165, poz. 1316) art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 09 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t. j. Dz. U. z 2007 r. Nr 68, poz. 450 ze zm.) otrzymał nowe brzmienie: podatkowi temu podlegają umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku.

Elementami przedmiotowo istotnymi określonej w art. 720 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) umowy pożyczki są: obowiązek pożyczkodawcy przeniesienia na własność pożyczkobiorcy określonej ilości pieniędzy albo rzeczy oznaczonych co do gatunku oraz obowiązek pożyczkobiorcy zwrotu tej samej ilości pieniędzy albo rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości.

Do elementów znamionujących umowę pożyczki należy obowiązek jej zwrotu. Przy czym, nie tyle dotyczy to oznaczenia terminu zwrotu, ile chodzi o zaznaczenie samego obowiązku zwrotu – który, jak wskazuje się w orzecznictwie, w myśl art. 720 § 1 K. c. jest elementem przedmiotowo istotnym tego rodzaju umowy, bez którego nie ma umowy pożyczki. W zależności od tego, jak zostanie ukształtowana przez strony umowa pożyczki, może ona przyjąć postać umowy nieodpłatnej bądź też odpłatnej, gdzie pożyczkobiorca zobowiązany będzie do zapłaty odsetek.

Umowa pożyczki jest umową konsensualną. Dochodzi do skutku poprzez zgodne oświadczenia woli.

Czynności cywilnoprawne zawarte w katalogu zamkniętym określonym w art. 1 wymienionej ustawy podlegają omawianemu podatkowi od czynności cywilnoprawnych o ile spełniają przesłanki zawarte w art. 1 ust. 4 cytowanej ustawy.

Zgodnie z powyższym artykułem czynności cywilnoprawne w tym pożyczka podlegają omawianemu podatkowi, jeżeli ich przedmiotem są:

1.  rzeczy znajdujące się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub prawa majątkowe wykonywane na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
2.  rzeczy znajdujące się za granicą lub prawa majątkowe wykonywane za granicą, w przypadku gdy nabywca ma miejsce zamieszkania lub siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i czynność cywilnoprawna została dokonana na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Z uwagi na powyższe, należy stwierdzić, że pożyczka będzie podlegać podatkowi od czynności cywilnoprawnych jeżeli w chwili zawarcia umowy pożyczki jej przedmiot, tj. pieniądze znajdują się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i wówczas nie ma znaczenia, gdzie umowa została zawarta i gdzie mają miejsce zamieszkania (siedzibę) strony umowy.

Pożyczka będzie podlegać podatkowi od czynności cywilnoprawnych, także jeśli pieniądze będące przedmiotem pożyczki w chwili jej zawarcia znajdują się za granicą oraz nabywca - pożyczkobiorca ma miejsce zamieszkania lub siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a czynność zostanie dokonana na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Z przesłanego przez Wnioskodawcę uzupełnienia do wniosku wynika, iż w chwili zawarcia umowy pożyczki pieniądze będą znajdowały się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

A zatem powyższa pożyczka będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 1 ust. 4 pkt 1 powyższej ustawy, ponieważ w chwili jej zawarcia środki pieniężne będą znajdowały się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Na podstawie art. 4 pkt 7 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych obowiązek podatkowy przy umowie pożyczki ciąży na biorącym pożyczkę.

W ustawie przewidziano jednak sytuacje, w których czynność mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy jest wyłączona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Stosownie do art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, jeżeli przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej czynności jest:

1.  opodatkowana podatkiem od towarów i usług,
2.  zwolniona z podatku od towarów i usług, z wyjątkiem:

*   umów sprzedaży i zamiany, których przedmiotem jest nieruchomość lub jej część, albo prawo użytkowania wieczystego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub prawo do miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym lub udział w tych prawach,
*   umowy spółki i jej zmiany,
*   umowy sprzedaży udziałów i akcji w spółkach handlowych.

O wyłączeniu czynności spod działania przepisów ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych nie decyduje przy tym okoliczność, że strony tej umowy są podatnikami podatku od towarów i usług, lecz wyłącznie fakt, że przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej konkretnej czynności jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług lub jest zwolniona z tego podatku.

W związku z tym podkreślić należy, iż jakkolwiek zapytanie Wnioskodawcy dotyczy opodatkowania umów pożyczek podatkiem od czynności cywilnoprawnych, to jednak w pierwszej kolejności rozstrzygnięcia wymaga kwestia czy powyższe transakcje podlegają regulacjom ustawy o podatku od towarów i usług, bowiem ocena ta ma zasadnicze znaczenie dla ewentualnego objęcia ich podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Objęcie tych czynności podatkiem od towarów i usług może bowiem skutkować wyłączeniem obowiązku podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych.

Interpretacją Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 22 października 2009 r. Nr IPPP3/443-606/09-4/KT dokonano oceny przedstawionego we wniosku stanowiska w zakresie podatku od towarów i usług potwierdzając, iż przedmiotowe usługi, które będą świadczone na rzecz Wnioskodawcy, zakwalifikowane przez Spółkę jako pożyczki udzielane poza systemem bankowym o PKWIU 65.22, stanowią czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zgodnie z art. 5 ustawy o VAT i jednocześnie korzystają ze zwolnienia od podatku, na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 1 ustawy, jako usługi wymienione w poz. 3 załącznika nr 4 do tej ustawy.

A zatem, skoro umowy pożyczki będą korzystały ze zwolnienia z podatku od towarów i usług, czynności takie nie będą podlegały opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych zgodnie z art. 2 pkt 4 lit. b ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1 Maja 10, 09-402 Płock.