Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0114-KDIP3-2.4011.505.2025.2.AC
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2025-07-14
Teza: Zwrot poniesionych przez Wnioskodawczynię kwot nie będzie
podlegał opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób
fizycznych (zwrot kwot przez bank i zwrot kosztów zastępstwa
procesowego).
Słowa kluczowe: banki
koszt-koszty zastępstwa procesowego
kredyt-kredyt hipoteczny
ugody
zwrot
Zagadnienia: Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Źródła przychodów.-Specyfika źródeł przychodów.-Inne
źródła.
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Rozdział 2-art. 11-ust. 1

## Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

łowe
    Szanowna Pani,
    stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego
    zdarzenia przyszłego podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.

## Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

19 maja 2025 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełniła go
    Pani – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 9 marca 2025 r. Treść wniosku jest
    następująca:
    Opis i uzupełnienie zdarzenia przyszłego
    W 2009 r. wraz z małżonkiem zawarła Pani Umowę nr (...) o kredyt hipoteczny dla osób
    fizycznych (...) waloryzowany kursem CHF (dalej jako „Umowa"), na której podstawie Bank
    1 wypłacił kwotę 703 500,02 PLN, co stanowiło równowartość 264 682,65 CHF. Oboje
    odpowiadają Państwo solidarnie za spłatę kredytu do pełnej wysokości. Kredyt hipoteczny
    zaciągnięty w Banku 1 został udzielony przez podmiot podlegający nadzorowi
    państwowego organu nadzoru nad rynkiem finansowym, uprawniony do udzielania
    kredytów na podstawie odrębnych ustaw. Bank 1 jako bank, podlega nadzorowi Komisji
    Nadzoru Finansowego (KNF), który jest państwowym organem nadzoru nad rynkiem
    finansowym. Nadzór ten obejmuje m.in. udzielanie kredytów hipotecznych, zgodnie z
    ustawą o kredycie hipotecznym. Celem kredytu było finansowanie budownictwa
    mieszkaniowego, na które składały się przedpłaty na poczet budowy i nabycia domu od
    dewelopera domu mieszkalnego oraz refinansowanie kredytu hipotecznego w Banku 2.
    Kredyt hipoteczny w Banku 2 został zaciągnięty przez Panią na zakup mieszkania, w
    którym mieszkała Pani zanim poznała Pani męża. Kredyt hipoteczny zaciągnięty w Banku 2
    został udzielony przez podmiot podlegający nadzorowi państwowego organu nadzoru nad
    rynkiem finansowym, uprawniony do udzielania kredytów na podstawie odrębnych ustaw.
    Bank 2 jako bank, podlega nadzorowi Komisji Nadzoru Finansowego (KNF), który jest
    państwowym organem nadzoru nad rynkiem finansowym. Nadzór ten obejmuje m.in.
    udzielanie kredytów hipotecznych, zgodnie z ustawą o kredycie hipotecznym.
    Zdecydowała się Pani wraz z mężem wytoczyć przeciwko Bankowi 1 pozew indywidualny
    dotyczący stwierdzenia nieważności (trwałej bezskuteczności) Umowy. Postępowanie
    sądowe zainicjowane pozwem toczy się przed sądem Sąd Okręgowy w (...). W 2025 r. Bank
    1 zaproponował ugodę, na mocy której Bank 1 potwierdza, że Umowa kredytowa zawiera
    klauzule abuzywne, które powodują nieważność Umowy kredytowej oraz stwierdza, że
    przysługują Pani następujące roszczenia w stosunku do Banku 1 wynikające ze świadczeń
    spełnionych w wykonaniu Umowy kredytowej:
        1 027 289,17 PLN tytułem rat kapitałowo - odsetkowych;
        39 099,42 PLN tytułem składek na poczet ubezpieczenia;
        1 407,00 PLN tytułem opłaty i prowizje związanej z kredytem;
    tym samym przysługują Pani w stosunku do Banku 1 roszczenia o zapłatę w wysokości 1
    067 795,59 PLN. Bank 1 potwierdza, iż w związku z wykonaniem Umowy (wypłatą kapitału
    kredytu), Bankowi 1 przysługuje w stosunku do Klienta roszczenie o zapłatę 703 500,02
    PLN.
    Na obecny moment dokładny termin podpisania Ugody z Bankiem 1 nie jest Państwu
    znany. Chcą Państwo zakończyć postępowanie mediacyjne najszybciej jak to jest możliwe.
    Szacują Państwo, że podpisanie Ugody nastąpi do końca września 2025 r.
    Bank 1 zaproponował Pani potrącenie Pani roszczenia w wysokości 1 067 795,59 PLN z
    roszczeniem Banku w wysokości 703 500,02 PLN, wobec czego wierzytelności te umarzają
    się nawzajem do wysokości niższej z tych wierzytelności, a więc do wysokości 703 500,02
    PLN. Na skutek dokonanego potrącenia, Bank 1 zobowiązany jest do zapłaty na Pani rzecz
    pozostałej kwoty przysługującego Pani roszczenia, tj. 364 295,57 PLN (słownie: trzysta
    sześćdziesiąt cztery tysiące dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych, 57/100). Jest to kwota,
    która została wcześniej wpłacona przez Panią do Banku 1, w związku z tym jest to zwrot

    środków pieniężnych, które wcześniej, na mocy umowy finansowania hipotecznego
    walutowego przekazała Pani na rzecz Banku 1 w ramach spłaty rat kapitałowo -
    odsetkowych od otrzymanego finansowania.
    Bank 1 dodatkowo w ramach Ugody zobowiązuje się dokonać zwrotu na Pani rzecz
    kosztów zastępstwa procesowego w kwocie 10 800,00 PLN (100 % stawki minimalnej),
    która to kwota nie przekracza maksymalnych kosztów zastępstwa procesowego
    możliwych do zasądzenia na podstawie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22
    października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. 2023 poz.
    1935 t. j. z dnia 20 września 2023 r.). Kwota ta stanowiła zwrot faktycznie poniesionych
    przez Panią wydatków ze swoich środków pieniężnych. Została ona wydana zanim złożyli
    Państwo pozew do Sądu w celu opłaty obsługi prawnej.
    Pytania
    1) Czy ugoda z Bankiem 1 powoduje skutek podatku dochodowego od osób fizycznych, w
      szczególności czy zwrot opisanych w stanie faktycznym kwot stanowi dla Pani
      przychód?
    2) Czy ugoda z Bankiem 1 powoduje skutek podatku dochodowego od osób fizycznych, w
      szczególności czy kwota otrzymana tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego
      będzie stanowiła dla Pani przychód?
    Pani stanowisko w sprawie
    Ani Pani, ani Pani mąż nigdy dotąd nie korzystali Państwo z zaniechania poboru podatku
    od kwot umorzonych wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego. Celem kredytu było
    finansowanie domu, w którym Państwo mieszkają. Nie wykorzystują Państwo tego domu
    do celów zarobkowych, ani nie prowadzą w nim Państwo działalności gospodarczej.
    Mieszkanie, które zostało wciągnięte do kredytu hipotecznego Banku 1 stanowiło wkład
    własny w kwotę kredytu, który na tamten moment był warunkiem udzielenia kredytu.
    Mieszkanie to było i jest Pani własnością. Kredyt w Banku 2 był kredytem, który miała Pani
    tylko na siebie. Nie potrzebowali Państwo kredytu na dwie oddzielne nieruchomości, tylko
    kredytowania wyłącznie na dom. Kredyt został zaciągnięty na realizację jednej inwestycji
    mieszkaniowej - domu. Zgodnie z wytycznymi Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20
    grudnia 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych
    dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele
    mieszkaniowe art. 1 mówi „§ 1. 1. Zarządza się zaniechanie poboru podatku dochodowego
    od osób fizycznych od kwot: 1) umorzonych osobie fizycznej wierzytelności z tytułu
    kredytu mieszkaniowego, w przypadku gdy: a) kredyt mieszkaniowy został zaciągnięty na
    realizację jednej inwestycji mieszkaniowej, a w przypadku więcej niż jednego kredytu
    mieszkaniowego - gdy kredyty mieszkaniowe zostały zaciągnięte na realizację wyłącznie
    jednej inwestycji mieszkaniowej, oraz b) osoba fizyczna będąca stroną umowy kredytu
    mieszkaniowego nie korzystała z zaniechania poboru podatku od kwot umorzonych
    wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na realizację innej niż
    określona w lit. a inwestycji mieszkaniowej.”
    Ponadto zaznaczyła Pani, że wzajemne potrącenie roszczeń jest wynikiem ekwiwalentu
    wydatków, które były uprzednio poniesione z własnych środków w celu spłacenia rat
    wynikających z bezprawnej umowy kredytowej. Kwota rozliczona na podstawie ugody z
    Bankiem 1 nie spowoduje więc faktycznego przyrostu w Państwa majątku, a Bank 1 nie
    ma podstawy uznać, że ciąży na nim obowiązek sporządzenia informacji PIT-11. Podkreślić
    należy, że w ogólnym rozrachunku rozliczona kwota 364 295,57 zł nie przysporzy Państwa
    majątku, ponieważ we wcześniejszych latach wpłacili Państwo do Banku kwotę znacząco
    większą (1 067 795,59 zł). Łącznie na przestrzeni lat spłacili Państwo w ratach kredytowych
    kwoty:
        1 027 289,17 PLN tytułem rat kapitałowo - odsetkowych;

        39 099,42 PLN tytułem składek na poczet ubezpieczenia;
        1 407,00 PLN tytułem opłaty i prowizje związanej z kredytem.
    Państwa zdaniem, kwota rozliczona w ramach Ugody jest ściśle powiązana z kredytem
    obarczonym niezgodnymi z prawem rozwiązaniami. W szczególności nie ulega
    wątpliwości, że bez wcześniejszego zawarcia umowy kredytu i terminowej spłaty rat nie
    zaistniałaby Ugoda oraz wiążące się z nią rozliczenie. W związku z powyższym wskazali
    Państwo, iż uznać należy, że kwota rozliczenia wzajemnych roszczeń jest jedynie formą
    zwrotu rat wpłaconych w ramach kredytu będącego przedmiotem Ugody. Na tej
    podstawie rozliczona kwota nie zwiększy definitywnie Państwa majątku, więc nie zwiększy
    ona Państwo przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
    Powyższe stanowisko znalazło już potwierdzenie w aktualnych interpretacjach
    indywidualnych, w tym między innymi w interpretacji Dyrektora Krajowej Informacji
    Skarbowej z dnia 1 sierpnia 2024 r., nr 0112-KDIL2-1.4011.535.2024.3.DJ, gdzie
    stwierdzono, że: „Odnosząc się zatem do skutków podatkowych otrzymania przez Panią
    dodatkowej kwoty na podstawie planowanej ugody z bankiem wyjaśniam, że zgodnie z
    definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów ze źródła nad kosztami jego uzyskania.
    Pojęciem pierwotnym dla dochodu jest więc pojęcie przychodu. Ten z kolei definiowany
    jest przez ustawodawcę, czemu dał wyraz w art. 11 ust. 1, jako otrzymane lub postawione
    do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz
    wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Niemniej
    jednak z definicji tej wywieść można również, że za przychody podatkowe mogą być
    uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym o
    charakterze definitywnym, nie mające charakteru zwrotnego. W opisie sprawy wskazała
    Pani, że w związku z zawarciem ugody bank zwróci Pani kwotę (...) zł oraz dokona
    dodatkowej wypłaty w wysokości (...) zł. Przy czym jak Pani wyjaśniła w uzupełnieniu
    podania: Kwota (...) zł będzie stanowiła zwrot wcześniej wpłaconych środków pieniężnych
    z tytułu spłaty zaciągniętego kredytu. Ponadto poinformowała Pani, że: suma Pani wpłat
    ((...) zł) pomniejszona o zwrot proponowany przez bank ((...) zł) daje kwotę (...) zł. Kwota ta
    jest wyższa niż kwota otrzymanego przez bank kapitału, tj. (...) zł. Zatem w analizowanej
    sprawie po Pani stronie w związku z otrzymaniem od banku ww. kwoty dodatkowej nie
    dojdzie do powstania przysporzenia majątkowego. Na mocy zawartej ugody otrzyma Pani
    zwrot środków pieniężnych, które wcześniej przekazała Pani na rzecz banku w ramach
    spłaty udzielonego kredytu hipotecznego. A zatem otrzyma Pani środki będące
    ekwiwalentem wydatków, które były uprzednio poniesione z Pani własnych środków.
    Kwota dodatkowa otrzymana na podstawie ugody z bankiem nie spowoduje więc
    faktycznego przyrostu w Pani majątku. Wypłata ta będzie dla Pani neutralna podatkowo.
    Dlatego stwierdzam, że zwrot przez bank części kwoty uiszczonej tytułem s płaty
    zaciągniętego kredytu mieszkaniowego (tj. będącej przedmiotem Pani zapytania kwoty
    dodatkowej) nie będzie stanowił dla Pani przychodu w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o
    podatku dochodowym od osób fizycznych, klasyfikowanego do źródła, o którym mowa w
    art. 10 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 ww. ustawy, podlegającego opodatkowaniu
    podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Zatem nie będzie Pani miała obowiązku
    zapłaty podatku od wypłaconej Pani przez bank ww. kwoty dodatkowej”.
    Tożsame stanowisko co do kwoty rozliczonej przez bank w ramach ugody Dyrektor
    Krajowej Informacji Skarbowej zajął w interpretacji indywidualnej z dnia 1 marca 2024 r.,
    nr 0112-KDIL2-1.4011.75.2024.1.MKA, gdzie czytamy, że: „O uzyskaniu przychodu w
    rozumieniu ustawy o podatku dochodowym do osób fizycznych można więc mówić w
    każdej sytuacji, gdy podatnik, czy to na skutek otrzymania określonych wartości
    majątkowych (środków pieniężnych, świadczeń w naturze czy też innych nieodpłatnych
    świadczeń), czy też gdy na skutek określonego zdarzenia powodującego zmniejszenie jego
    zobowiązań wobec innych podmiotów, uzyskuje określone przysporzenie majątkowe.
    Zatem w analizowanej sprawie po Pan stronie nie doszło do powstania przysporzenia
    majątkowego. W związku z zawarciem ugody otrzymał Pan zwrot środków pieniężnych,

    które wcześniej na mocy umowy przekazał Pan na rzecz banku w ramach spłaty części rat
    udzielonego kredytu mieszkaniowego. A zatem otrzymał Pan środki będące ekwiwalentem
    wydatków, które były uprzednio poniesione z Pana własnych środków. Kwota otrzymana
    na podstawie ugody z bankiem nie spowoduje więc faktycznego przyrostu w Pana
    majątku. Wypłata ta będzie dla Pana neutralna podatkowo. W konsekwencji, zwrot przez
    bank części kwoty uiszczonej tytułem spłaty zaciągniętego kredytu mieszkaniowego nie
    będzie stanowił dla Pana przychodu w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku
    dochodowym od osób fizycznych, klasyfikowanego do źródła, o którym mowa w art. 10
    ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 ww. ustawy, podlegającego opodatkowaniu podatkiem
    dochodowym od osób fizycznych. Zatem nie ma Pan obowiązku zapłaty podatku od
    zwróconej przez bank kwoty”.
    Co więcej, biorąc pod uwagę najnowsze, pozytywne dla podatników stanowiska organów
    podatkowych w zakresie omawianego zagadnienia (między innymi interpretacja
    indywidualna Dyrektora KIS z dnia 21.10.2024 r., nr 0112-KDIL2-1.4011.596.2024.2.MKA
    czy interpretacja indywidualna Dyrektora KIS z dnia 16.10.2024 r. 0112-KDIL2-
    1.4011.658.2024.1.MKA) należy uznać kwotę rozliczenia wzajemnych roszczeń za
    niepodlegającą opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
    Podstawową zasadą obowiązującą w przepisach ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku
    dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 226 ze zm.) jest zasada
    powszechności opodatkowania, która wyrażona została w art. 9 ust. 1 tej ustawy. Zgodnie
    z jego treścią: Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju
    dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od
    których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
    Stosownie do art. 9 ust. 2 ww. ustawy: Dochodem ze źródła przychodów, jeżeli przepisy
    art. 23o, art. 23u, art. 24-24b, art. 24c, art. 24e, art. 30ca, art. 30da oraz art. 30f nie
    stanowią inaczej, jest nadwyżka sumy przychodów z tego źródła nad kosztami ich
    uzyskania osiągnięta w roku podatkowym. Jeżeli koszty uzyskania przekraczają sumę
    przychodów, różnica jest stratą ze źródła przychodów.
    Jak stanowi art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
    Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji
    praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art.
    30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku
    kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w
    naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Za przychody należy zatem uznać każdą formę
    przysporzenia majątkowego, zarówno formę pieniężną, jak i niepieniężną, w tym
    nieodpłatne świadczenia otrzymane przez podatnika. Dla celów podatkowych przyjmuje
    się, że nieodpłatne świadczenie obejmuje każde działanie lub zaniechanie na rzecz innej
    osoby oraz wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności
    podmiotów, których skutkiem jest przysporzenie majątku innej osoby, mające konkretny
    wymiar finansowy.
    Przepis art. 10 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zawiera katalog źródeł
    przychodów podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
    Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 9 ww. ustawy źródłem przychodów są inne źródła. Stosownie
    do art. 20 ust. 1 ww. ustawy: Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1
    pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu
    emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w
    rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty
    uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wy
    płaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na
    rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z
    ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o

    pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty,
    nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-
    14 i art. 17.
    Jak dowodzi użycie sformułowania "w szczególności" definicja przychodów z innych źródeł
    ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody
    inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ustawy. W związku z tym każde
    świadczenie mające realną korzyść finansową, o ile nie stanowi konkretnej kategorii
    przychodu zaliczanego do jednego ze źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1-8b ww.
    ustawy, jest dla świadczeniobiorcy przychodem z innych źródeł.
    Instytucja kredytu uregulowana została przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. -
    Prawo bankowe (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2488 ze zm.). Zgodnie z treścią art. 69 ust. 1 ww.
    ustawy: Przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na
    czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na ustalony cel,
    a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach określonych w
    umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych
    terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu.
    Podkreśliła Pani, że otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w
    umowie kredytowej są obojętne podatkowo. Przychód po stronie kredytobiorcy pojawia
    się w przypadku, kiedy dochodzi do umorzenia kredytu, jego części lub odsetek. Wtedy
    bowiem kredytobiorca osiąga konkretne przysporzenie majątkowe (przychód w
    rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).
    W związku z propozycją ugody otrzyma Pani zwrot środków pieniężnych, które wcześniej
    na mocy umowy przekazała Pani na rzecz Banku 1 w ramach spłaty rat udzielonego
    kredytu. Kwoty otrzymane na podstawie ugody z bankiem nie spowodują więc
    faktycznego przyrostu w Pani majątku. W konsekwencji zwrot ten nie będzie dla Pani
    przychodem w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób
    fizycznych, podlegającym opodatkowaniu. Zatem w Pani sprawie nie dojdzie do powstania
    przysporzenia majątkowego z tytułu zwrotu rat kapitałowo-odsetkowych, jak i składek
    ubezpieczenia.
    W odniesieniu do zwrotu kosztów zastępstwa procesowego, zwrot ten także nie stanowi
    dla Pani przysporzenia majątkowego i nie podlega opodatkowaniu podatkiem
    dochodowym od osób fizycznych, ponieważ w związku z dokonanym zwrotem kosztów nie
    wystąpiło po Pani stronie realne przysporzenie majątkowe. Wynika to z tego, że koszty te
    w pierwszej kolejności zostały sfinansowane z Pani własnych środków, a następnie na
    podstawie ugody zostaną Pani zwrócone. W takim wypadku kwota ta stanowi jedynie
    zwrot poniesionych wcześniej nakładów - nie jest więc przychodem podlegającym
    opodatkowaniu.

## Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe.

## Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Reguły dotyczące opodatkowania
    Podstawową zasadą obowiązującą w przepisach ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku
    dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.) jest zasada
    powszechności opodatkowania, która wyrażona została w art. 9 ust. 1 tej ustawy. Zgodnie
    z jego treścią:
      Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z
      wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od
      których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
    Stosownie do art. 9 ust. 2 ww. ustawy:

      Dochodem ze źródła przychodów, jeżeli przepisy art. 23o, art. 23u, art. 24-24b, art.
      24c, art. 24e, art. 30ca, art. 30da oraz art. 30f nie stanowią inaczej, jest nadwyżka
      sumy przychodów z tego źródła nad kosztami ich uzyskania osiągnięta w roku
      podatkowym. Jeżeli koszty uzyskania przekraczają sumę przychodów, różnica jest
      stratą ze źródła przychodów.
    Jak stanowi art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
      Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie
      realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19
      , art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji
      podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość
      otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.
    Za przychody należy zatem uznać każdą formę przysporzenia majątkowego, zarówno
    formę pieniężną jak i niepieniężną, w tym nieodpłatne świadczenia otrzymane przez
    podatnika. Dla celów podatkowych przyjmuje się, że nieodpłatne świadczenie obejmuje
    każde działanie lub zaniechanie na rzecz innej osoby oraz wszystkie zdarzenia prawne i
    zdarzenia gospodarcze w działalności podmiotów, których skutkiem jest przysporzenie
    majątku innej osoby, mające konkretny wymiar finansowy.
    Jak stanowi art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
      Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie
      realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19
      , art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji
      podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość
      otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.
    Jak wynika z powołanego przepisu, ustawodawca przyjął zasadę, że przychodem są:
        pieniądze i wartości pieniężne, które zostały otrzymane przez podatnika – tj. takie
        pieniądze i wartości pieniężne, które podatnik rzeczywiście „dostał, odebrał,
        zainkasował, objął w posiadanie”;
        pieniądze i wartości pieniężne, które zostały postawione do dyspozycji podatnika –
        tj. takie przysporzenia, które zostały mu faktycznie udostępnione/przekazane do
        odbioru; takie pieniądze i środki pieniężne, które podatnik ma możliwość włączyć
        do swojego władztwa, a więc ma możliwość skorzystania z tychże pieniędzy i
        wartości pieniężnych i nie jest to uzależnione od dodatkowej zgody osoby
        stawiającej określone pieniądze i wartości pieniężne do dyspozycji podatnika.
    Pojęcie przychodu wiąże się zatem z przysporzeniem majątkowym po stronie podatnika, z
    wartością wchodzącą do jego majątku. Przychodami w rozumieniu art. 11 ustawy o
    podatku dochodowym od osób fizycznych mogą być tylko takie świadczenia, które nie
    mają charakteru zwrotnego. Skoro bowiem przychód jest określonym przyrostem
    majątkowym po stronie podatnika jego otrzymanie musi mieć charakter definitywny.
    Za przychody należy zatem uznać każdą formę przysporzenia majątkowego, zarówno
    formę pieniężną jak i niepieniężną, w tym nieodpłatne świadczenia otrzymane przez
    podatnika.
    Dla celów podatkowych przyjmuje się, że nieodpłatne świadczenie obejmuje każde
    działanie lub zaniechanie na rzecz innej osoby oraz wszystkie zdarzenia prawne i
    zdarzenia gospodarcze w działalności podmiotów, których skutkiem jest przysporzenie
    majątku innej osoby, mające konkretny wymiar finansowy.
    Ustawodawca tworząc system opodatkowania dochodów osób fizycznych miał na
    względzie, że przysporzenia uzyskiwane przez osoby fizyczne mogą być skutkiem różnych

    rodzajów czynności i zdarzeń. Stworzył więc klasyfikację tych przysporzeń w oparciu o
    kryterium źródła przychodów i system ich opodatkowania uwzględniający specyfikę
    poszczególnych źródeł przychodów. W języku powszechnym mianem „źródła” określane
    jest „to, co stanowi początek czegoś”, „przyczyna czegoś”, a synonimami tego pojęcia są m.
    in. czynnik sprawczy, powód, pochodzenie.
    Źródła przychodów
    Źródła przychodów zostały określone przez ustawodawcę w art. 10 ust. 1 ustawy o
    podatku dochodowym od osób fizycznych.
    W myśl art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
      Źródłami przychodów są inne źródła.
    Stosownie do art. 20 ust. 1 ww. ustawy:
      Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w
      szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu
      emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w
      rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty
      uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz
      wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także
      dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki
      pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane
      z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w
      art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów
      określonych w art. 12-14 i art. 17.
    Użycie w powyższym przepisie sformułowania „w szczególności”, wskazuje, że definicja
    przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii
    zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ustawy.
    O uzyskaniu przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym do osób fizycznych
    można więc mówić w każdej sytuacji, gdy podatnik, czy to na skutek otrzymania
    określonych wartości majątkowych (środków pieniężnych, świadczeń w naturze lub innych
    nieodpłatnych świadczeń), czy też gdy na skutek określonego zdarzenia powodującego
    zmniejszenie jego zobowiązań wobec innych podmiotów, uzyskuje określone
    przysporzenie majątkowe.
    Potrącenie wierzytelności i wypłata określonej kwoty
    Instytucja kredytu uregulowana została przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r.
    Prawo bankowe (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1646 ze zm.).
    Zgodnie z treścią art. 69 ust. 1 ww. ustawy:
      Przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na
      czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na
      ustalony cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach
      określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w
      oznaczonych terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu.
    Podkreślić należy, że otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w
    umowie kredytowej są obojętne podatkowo. Przychód po stronie kredytobiorcy pojawia
    się w przypadku, kiedy dochodzi do umorzenia kredytu, jego części lub odsetek. Wtedy
    bowiem kredytobiorca osiąga konkretne przysporzenie majątkowe (przychód w
    rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).
    Stosownie natomiast do treści art. 917 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.
    j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1061 ze zm.):
      Przez ugodę strony czynią sobie wzajemne ustępstwa w zakresie istniejącego między
      nimi stosunku prawnego w tym celu, aby uchylić niepewność co do roszczeń

      wynikających z tego stosunku lub zapewnić ich wykonanie albo by uchylić spór
      istniejący lub mogący powstać.
    Powołana definicja ugody pozwala wyróżnić elementy konstrukcyjne tej instytucji. Po
    pierwsze, ugoda jest zawierana w sytuacji, gdy między stronami stosunku prawnego
    istnieje niepewność albo spór, co do roszczeń wynikających z tego stosunku. Po drugie,
    celem zawarcia ugody jest uchylenie tej niepewności lub sporu. Wreszcie po trzecie,
    strony dążą do osiągnięcia celu przez wzajemne ustępstwa. Tak więc nieodłącznym
    elementem ugody są wzajemne ustępstwa stron. Poza tym, zarówno w doktrynie, jak i w
    orzecznictwie podkreśla się szczególną przyczynę prawną ugody. Oznacza to, że ugoda nie
    tworzy nowego stosunku prawnego, a jedynie odnosi się do istniejącego stosunku
    prawnego stanowiącego podstawę powództwa, a tym samym podstawę zawarcia ugody.
    Odnosząc się do skutków podatkowych wypłaty ustalonej w ugodzie kwoty wyjaśniam, że
    zgodnie z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów ze źródła nad kosztami jego
    uzyskania. Jednakże jak wyżej wyjaśniłem definicja przychodu podatkowego zawarta w art.
    11 ust. 1 wskazuje, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia,
    które są określonym przyrostem majątkowym o charakterze definitywnym, nie mające
    charakteru zwrotnego.
    Umorzenie wierzytelności następuje w przypadku zwolnienia z długu, czyli zrzeczenia się
    przez wierzyciela prawa do wierzytelności bez uzyskania świadczenia ze strony dłużnika.
    Takie zrzeczenie się – pod warunkiem, że dłużnik je przyjmie – powoduje, że zobowiązanie
    wygasa. Zgodnie bowiem z art. 508 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U.
    z 2024 r. poz. 1061 ze zm.):
      Zobowiązanie wygasa, gdy wierzyciel zwalnia dłużnika z długu, a dłużnik zwolnienie
      przyjmuje.
    W związku z tym, kiedy dochodzi do umorzenia kredytu, kredytobiorca uzyskuje przychód
    w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, zaliczany do „innych
    źródeł”.
    Natomiast potrącenie jest jednym ze sposobów dokonywania rozliczeń, które polega na
    wzajemnym umorzeniu dwóch wierzytelności. W myśl art. 498 Kodeksu cywilnego:
      § 1. Gdy dwie osoby są jednocześnie względem siebie dłużnikami i wierzycielami,
      każda z nich może potrącić swoją wierzytelność z wierzytelności drugiej strony, jeżeli
      przedmiotem obu wierzytelności są pieniądze lub rzeczy tej samej jakości oznaczone
      tylko co do gatunku, a obie wierzytelności są wymagalne i mogą być dochodzone
      przed sądem lub przed innym organem państwowym.
      § 2. Wskutek potrącenia obie wierzytelności umarzają się nawzajem do wysokości
      wierzytelności niższej.
    Potrącenie wierzytelności jest jedną z form wygaśnięcia zobowiązania w wyniku
    wykonania świadczenia przez umorzenie wzajemnych wierzytelności między stronami.
    Wygaśnięcie zobowiązania przez potrącenie, czyli kompensata wierzytelności, następuje
    wówczas, jeżeli jedna strona jest w stosunku do drugiej dłużnikiem i jednocześnie
    wierzycielem, tj. ma zarówno wierzytelność, jak i zobowiązanie względem tej drugiej
    strony. Potrącenie, mimo że dotyczy świadczeń tego samego rodzaju (z reguły
    pieniężnych), prowadzi do zaliczenia jednej wierzytelności na poczet drugiej. Dochodzi w
    ten sposób do zaspokojenia wierzyciela i osiągnięcia tym samym celu zobowiązania. Na
    skutek potrącenia, wierzytelności obydwu stron umarzają się nawzajem do wysokości
    wierzytelności niższej. Instytucja potrącenia jest substytutem świadczenia, dzięki któremu
    dłużnik płaci swój dług i zwalnia się z zobowiązania. W momencie potrącenia następuje
    faktyczne spełnienie świadczenia. Potrącenie jest więc formą wykonania zobowiązania, do
    którego, w myśl art. 503 Kodeksu cywilnego, stosuje się przepisy o zaliczeniu zapłaty.
    Wprawdzie przez potrącenie strony nie otrzymują efektywnie należnych im świadczeń, ale
    wskutek zaliczenia wierzytelności jednej z nich na poczet wierzytelności drugiej każda ze

    stron zostaje zwolniona ze swego długu, co pozwala uznać ich długi za spłacone. Tym
    samym potrącenie jako sposób wygaszenia stosunku zobowiązaniowego uznaje się za
    równoważny spełnieniu świadczenia (zapłacie).
    W sytuacji, gdy dojdzie do potrącenia wierzytelności, u stron nie wystąpi przychód
    podatkowy. Przychód podatkowy wystąpiłby wówczas, gdy doszłoby do częściowej
    kompensaty wierzytelności, a wierzyciel zwolniłby dłużnika z pozostałej części długu.
    Zatem, uregulowanie przez Bank 1 – w sposób wynikający z zawartej ugody, tj. częściowo
    w drodze potrącenia wzajemnych roszczeń a częściowo przez zapłatę na Pani rzecz
    określonej kwoty – zobowiązania do zwrotu świadczeń spełnionych przez Panią jako
    Kredytobiorcę w wykonaniu Umowy kredytu, nie będzie powodowało powstania
    przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
    Otrzymana przez Panią kwota będzie de facto zwrotem zapłaconych Bankowi 1 kwot. Nie
    ma zatem podstaw, aby zwróconą przez Bank 1 kwotę uznać za przychód podlegający
    opodatkowaniu. Dla celów podatkowych zwrot taki jest obojętny podatkowo. Tym samym
    nie będzie Pani miała obowiązku rozliczenia tych środków dla celów podatkowych.
    Jednocześnie wyjaśniam, że w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r.
    w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów
    (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe (t. j.
    Dz. U. z 2024 r. poz. 102 ze zm.) ustawodawca przewidział możliwość skorzystania z
    zaniechania poboru podatku dochodowego w odniesieniu do dochodów (przychodów)
    związanych m.in. z umorzeniem kredytu hipotecznego udzielonego na cele mieszkaniowe.
    W związku z tym, podpisana ugoda z bankiem nie spowoduje powstania przychodu po
    Pani stronie. Kwota wzajemnych roszczeń Pani i banku nie podlega opodatkowaniu
    podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
    Dla celów podatkowych otrzymana kwota 364 295,57 zł tytułem zwrotu przez bank będzie
    stanowić jedynie zwrot poniesionych wcześniej wydatków – nie będzie więc dochodem
    podlegającym opodatkowaniu. Zatem, nie powstanie po Pani stronie przychód
    podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
    Skutki podatkowe zwrotu kosztów zastępstwa procesowego
    W kwestii opodatkowania otrzymanej przez Panią kwoty tytułem zwrotu kosztów
    zastępstwa procesowego, wskazuję, że zgodnie z art. 98 § 1 ustawy z dnia 17 listopada
    1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1568 ze zm.):
      Strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego
      żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (koszty
      procesu).
    Stosownie do art. 98 § 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania
    cywilnego (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1568 ze zm.):
      Do niezbędnych kosztów procesu prowadzonego przez stronę osobiście lub przez
      pełnomocnika, który nie jest adwokatem, radcą prawnym lub rzecznikiem
      patentowym, zalicza się poniesione przez nią koszty sądowe, koszty przejazdów do
      sądu strony lub jej pełnomocnika oraz równowartość zarobku utraconego wskutek
      stawiennictwa w sądzie. Równowartość utraconego zarobku nie może przekraczać
      wynagrodzenia jednego adwokata wykonującego zawód w siedzibie sądu
      prowadzącego postępowanie.
    Z kolei w myśl art. 98 § 3 tej ustawy:
      Do niezbędnych kosztów procesu strony reprezentowanej przez adwokata zalicza się
      wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych
      przepisach i wydatki jednego adwokata, koszty sądowe oraz koszty nakazanego
      przez sąd osobistego stawiennictwa strony.

    Zgodnie z art. 98 § 4 Kodeksu postępowania cywilnego:
      Wysokość kosztów sądowych, zasady zwrotu utraconego zarobku lub dochodu oraz
      kosztów stawiennictwa strony w sądzie, a także wynagrodzenie adwokata, radcy
      prawnego i rzecznika patentowego regulują odrębne przepisy.
    Jak wynika z powyższych przepisów, koszty procesu (w tym zastępstwa procesowego)
    mają charakter zwrotu wydatków poniesionych przez powoda. Zwrot ten nie rodzi więc
    obowiązku podatkowego w świetle przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób
    fizycznych, o ile kwota zasądzona tytułem zwrotu kosztów postępowania nie przewyższała
    faktycznie poniesionych przez powoda wydatków.
    Z opisu wniosku wynika, że kwota kosztów zastępstwa procesowego stanowi zwrot
    faktycznie poniesionych przez Panią wydatków ze swoich środków pieniężnych. Została
    ona wydana zanim złożyła Pani z mężem pozew do sądu w celu opłaty obsługi prawnej.
    W takim wypadku kwota ta będzie stanowić jedynie zwrot poniesionych wcześniej
    wydatków – nie będzie więc dochodem podlegającym opodatkowaniu. Dla celów
    podatkowych otrzymana kwota tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego będzie
    obojętna podatkowo.
    W konsekwencji zwrot poniesionych przez Panią kwot nie będzie podlegał opodatkowaniu
    podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
    Zatem Pani stanowisko jest prawidłowe.

## Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
    Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Panią i stanu
    prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie
    faktycznym.
    Powołane przez Panią interpretacje zostały wydane w indywidualnych sprawach i nie mają
    zastosowania ani konsekwencji wiążących w odniesieniu do Pani sprawy, ani do żadnego
    innego zaistniałego stanu faktycznego czy też zdarzenia przyszłego.
    Wydając interpretacje indywidualne nie odnoszę się do kwot i nie dokonuję wyliczeń.
    Zgodnie bowiem z zasadą samoopodatkowania, obowiązującą w polskim systemie
    podatkowym, na podatniku spoczywa obowiązek określenia podstawy opodatkowania, a
    prawidłowość takiego wyliczenia podlega weryfikacji przez organ podatkowy w
    postępowaniu podatkowym.
    Wskazać należy, że interpretacje prawa podatkowego wydawane są w indywidualnej
    sprawie zainteresowanego, co wynika z art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, w
    związku z czym, niniejsza interpretacja jest wiążąca dla Pani jako osoby występującej z
    wnioskiem, nie wywiera natomiast skutku prawnego dla innych osób (np. Pani męża).
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
        Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb
        ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz.
        111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli: Pani sytuacja
        będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i
        zastosuje się Pani do interpretacji.
        Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub
      zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem
      czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

      1) z zastosowaniem art. 119a,
      2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy
        z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług,
      3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
        Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w
      decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej
      praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

## Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu
    Administracyjnego w (...). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa
    z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t. j. Dz.
    U. z 2024 r. poz. 935; dalej jako „PPSA”.
    Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę
    należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej
    (art. 53 § 1 PPSA):
        w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa
        Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA) albo
        w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na
        adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na
        platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia
    przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do
    zastosowania przepisu prawa materialnego.
    Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

## Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy
    Ordynacja podatkowa.