Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB4/415-549/11-5/JK2
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2011-11-02
Teza: Skutki podatkowe sprzedaży nieruchomości.
Słowa kluczowe: banki; dom-dom jednorodzinny; działki; kredyt-kredyt mieszkaniowy; majątek; nieruchomości-sprzedaż nieruchomości; separacja; udział; ulga-ulga meldunkowa; umowa; współwłasność
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 10; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6-art. 29 ; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6-art. 30; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6-art. 30a; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6-art. 30b; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6-art. 30c; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6-art. 30d (uchylony)

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pana przedstawione we wniosku z dnia 11.07.2011 r. (data wpływu 15.07.2011 r.), w piśmie z dnia 24.10.2011 r. (fax - data wpływu 24.10.2011 r., data nadania 24.10.2011 r., za pośrednictwem poczty – data nadania 24.10.2011 r., data wpływu 26.10.2011 r.) oraz w piśmie z dnia 06.10.2011 r. (data wpływu 10.10.2011 r., data nadania 07.10.2011 r.) uzupełniającym braki formalne na wezwanie z dnia 20.09.2011 r. Nr IPPB4/415-549/11-4/JK2 (data nadania 20.09.2011 r., data doręczenia 30.09.2011 r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie możliwości skorzystania z ulgi meldunkowej jest – **nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 15.07.2011 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych sprzedaży nieruchomości.

Z uwagi na braki formalne, pismem Nr IPPB4/415-549/11-4/JK2 z dnia 20.09.2011 r. (data nadania 20.09.2011 r., data doręczenia 30.09.2011 r.), tut. Organ wezwał Wnioskodawcę do uzupełnienia przedmiotowego wniosku poprzez doprecyzowanie stanu faktycznego.

Pismem z dnia 06.10.2011 r. (data nadania 07.10.2011 r., data wpływu 10.10.2011 r.) Wnioskodawca uzupełnił wniosek w terminie.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

W dniu 22.02.2008 roku Wnioskodawca jako osoba fizyczna wspólnie z żoną zakupił działkę budowlaną. Działkę tę kupił na własność (nie jest to prawo użytkowania wieczystego). Wnioskodawca w dniu 29.01.2009 roku otrzymał pozwolenie na budowę i rozpoczął budowę domu jednorodzinnego. W roku 2011 zakończył budowę i otrzymał pozwolenie na użytkowanie domu od Powiatowego Inspektora Budowlanego. W najbliższych dniach Wnioskodawca zamierza złożyć do Sądu dokumenty o wpis do Księgi Wieczystej. W roku 2011 dokonał zameldowania na pobyt stały w rzeczonym domu. Przedmiotowa nieruchomość nigdy nie była i nie będzie wykorzystywana do działalności gospodarczej.

W dniu 24 lutego 2011 roku na podstawie prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego orzeczono separację pomiędzy Wnioskodawcą a Jego żoną. W dniu 25 maja 2011 roku podpisał wraz z żoną w formie aktu notarialnego Umowę o podział majątku objętego byłą wspólnością ustawową. W Umowie zawarto, iż z dniem uprawomocnienia się wyroku orzekającego separację każdemu z małżonków przysługuje udział wynoszący 1/2 część w przedmiotach i prawach majątkowych wchodzących w skład majątku objętego byłą wspólnością ustawową. W trakcie trwania związku małżeńskiego przed podpisaniem „Umowy o podział majątku objętego byłą wspólnością ustawową” udziały w majątku wspólnym małżonków były równe i wynosiły po 50 %.

W wyniku zawarcia powyższej Umowy strony ustaliły następujący podział majątku wspólnego:

Na rzecz małżonki Wnioskodawcy przeszły:

*   własność nieruchomości A o łącznej wartości 1.800.000 zł;
*   własność nieruchomości B o łącznej wartości 80.000 zł;

własność samochodu S o wartości 44.700 zł.

Razem 1.924.700 zł.

Natomiast na rzecz Wnioskodawcy przeszły:

*   własność nieruchomości C o łącznej wartości 3.900.000 zł
*   własność samochodu T o wartości 40.000 zł.

Razem 3.940.000 zł.

Jednocześnie, mając na uwadze powyższy podział, Wnioskodawca zobowiązał się w Umowie do dokonania spłaty na rzecz małżonki w kwocie 332.200 zł do dnia 30 lipca 2012 roku. Ponadto, Wnioskodawca razem z małżonką zawarł umowę przejęcia długów, na mocy której przejął dług obojga małżonków wynikający z udzielonych kredytów mieszkaniowych o łącznej wartości na dzień zawarcia Umowy 1.822.000 zł. Razem z uwzględnieniem obciążeń i zobowiązań Wnioskodawcy 1.785.800 zł. Powyższe oznacza, iż udział nabyty w wyniku podziału majątku dorobkowego małżonków kształtował się następująco: Wnioskodawca 48,13%, małżonka 51,87% Zatem udział nabyty przez Wnioskodawcę w wyniku podziału majątku dorobkowego małżonków (48,13%) mieścił się w udziale jaki przysługiwał Wnioskodawcy w trakcie trwania związku małżeńskiego ( 50 %).

Dodatkowo poniósł koszty opisanego aktu notarialnego oraz koszty opłat sądowych.

Umowy kredytowe zawarte z bankami:

1.  Bank z siedzibą w K., umowa kredytu hipotecznego z dnia 30 września 2005 roku. Powyższy kredyt w Banku został zaciągnięty na spłatę złotowego kredytu mieszkaniowego hipotecznego w Banku w P. udzielonego w dniu 07 czerwca 2005 roku na zakup nieruchomości A. Umowa kredytu z Bankiem, została zawarta z Wnioskodawcą i małżonką Wnioskodawcy jako osobami odpowiedzialnymi solidarnie za spłatę zadłużenia. Z treści umowy kredytowej zawartej z bankiem jednoznacznie wynika, iż był to kredyt zaciągnięty przez oboje małżonków na cele mieszkaniowe. Z treści umowy kredytu hipotecznego zawartej z Bankiem jednoznacznie wynika, iż był to kredyt zawarty na spłatę kredytu mieszkaniowego hipotecznego w banku jak wyżej. Kredyt ten zaciągnięty został przez oboje małżonków i został przeznaczony na cele mieszkaniowe związane z zakupem nieruchomości A.
2.  Bank z siedzibą w K., umowa o mieszkaniowy kredyt hipoteczny z dnia 2 grudnia 2008 roku. Kredyt ten został zaciągnięty przez oboje małżonków na spłatę w całości kredytu mieszkaniowego zaciągniętego przez oboje małżonków na zakup działki budowlanej, na której posadowiona jest nieruchomość C, zgodnie z umową z dnia 01 grudnia 2007 roku przeznaczonego na cele mieszkaniowe nieruchomości C. Zgodnie z Umową przedmiotem kredytowania jest nieruchomość C. Z treści umowy kredytowej zawartej z bankiem jednoznacznie wynika, iż był to kredyt zaciągnięty przez oboje małżonków na cele mieszkaniowe.
3.  Bank z siedzibą w K., umowa o mieszkaniowy kredyt budowlano - hipoteczny z dnia 2 czerwca 2010 roku. Kredyt ten został zaciągnięty przez oboje małżonków z przeznaczeniem na dokończenie budowy nieruchomości C. Zgodnie z umową, przedmiotem kredytowania jest nieruchomość C. Z treści umowy kredytowej zawartej z bankiem jednoznacznie wynika, iż był to kredyt zaciągnięty przez oboje małżonków na cele mieszkaniowe.

Powołane wyżej umowy kredytowe zostały zawarte przez oboje małżonków, a zobowiązanie do spłaty było solidarne. Kredyty zostały zaciągnięte w komercyjnych bankach mających siedzibę w państwie członkowskim Unii Europejskiej. Wnioskodawca zaciągnął kredyty refinansowe przeznaczone na spłatę kredytów mieszkaniowych zaciągniętych na cele mieszkaniowe. Kredyty te opisano powyżej. W szczególności był to kredyt hipoteczny zawarty z Bankiem oraz kredyt zaciągnięty na mocy umowy o mieszkaniowy kredyt hipoteczny zawartej z Bankiem z siedzibą w K.

Wydatki na spłatę przedmiotowych kredytów zostały uwzględnione podczas dokonywania rozliczenia wydatkowanych pieniędzy pochodzących ze sprzedaży innych nieruchomości w okresie 2 lat od dnia sprzedaży tych nieruchomości na inne cele mieszkaniowe zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 32 lit a) i e) obowiązującej w poprzednim okresie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Łączna kwota wydatków na spłatę kredytów mieszkaniowych uwzględnionych w tych rozliczeniach wyniosła 107.645,23 PLN. Rozliczenia tych wydatków dokonane zostały przed dniem zawarcia „Umowy o podział majątku” . Z kwoty zobowiązań kredytowych ustalonych na dzień zawarcia tej Umowy nie dokonano żadnych rozliczeń, które uwzględniałyby wydatki na spłatę kredytów. Poza powyższym Wnioskodawca nie korzystał ani w ogóle nie korzysta z ulg podatkowych, w których zostały uwzględnione wydatki na spłatę przedmiotowych kredytów.

W „Umowie o podział majątku objętego byłą wspólnością ustawową” zawartej w formie aktu notarialnego pomiędzy małżonkami w dniu 25 maja 2011 roku Strony zgodnie oświadczyły, że zawarły umowę przejęcia długów, na mocy której Wnioskodawca przejął długi małżonków wynikające z zawartych umów kredytowych opisanych powyżej. Wobec czego Wnioskodawca wstąpił w miejsce dotychczasowych dłużników, tj. obojga małżonków zaś małżonka Wnioskodawcy została z długów zwolniona. Ze względu na to, iż na spłatę zobowiązań kredytowych w Bankach zgodnie z „Umową o podział majątku” Wnioskodawca ma czas do 31 grudnia 2011 r., nie została zawarta żadna nowa umowa w banku. Zatem powyższe kredyty mieszkaniowe, które zostaną uregulowane/spłacone w całości środkami ze sprzedaży nieruchomości „C”, Wnioskodawca spłaci sam bez udziału żony. Od momentu podpisania umowy podziału majątku Wnioskodawca spłaca również sam raty kredytowe bez żadnego udziału małżonki. W wyniku umowy o podział majątku stał się jedyną osobą zobowiązaną do spłaty tych kredytów.

W dniu 03 października 2011 roku Wnioskodawca złożył w Banku wnioski kredytowe o spłacenie Nieruchomości A, C i przejęcie 3 kredytów na swoje nazwisko. Zabezpieczeniem pozostała Nieruchomość C. W roku 2012 lub 2013 Wnioskodawca może stanąć przed koniecznością sprzedaży przedmiotowej nieruchomości składającej się z działki oraz wybudowanego na niej domu, określonej powyżej jako nieruchomość „C”. Sprzedaż ta nastąpi, więc przed upływem 5 lat od końca roku w którym dokonał podziału majątku, a także przed upływem 5 lat od końca roku, w którym nabył działkę. Dla Wnioskodawcy ważny jest sposób rozliczenia sprzedaży przedmiotowej nieruchomości. W pierwszej kolejności ma wątpliwości co do ustalenia daty nabycia nieruchomości. Czy ze względu na nieekwiwalentny podział majątku do połowy nieruchomości datą nabycia będzie data nabycia działki, to jest rok 2008, a do połowy nieruchomości data podpisania Umowy o podziale majątku objętego wspólnością ustawową małżeńską czyli rok 2011. W związku z tym istotne jest, czy w przypadku zameldowania w 2011 roku na pobyt stały przez minimum 12 m-cy, a następnie sprzedaży nieruchomości np. w roku 2013 będzie zobowiązany do zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych z tytułu sprzedaży omawianej nieruchomości od całości czy od części nieruchomości. Ponadto w przypadku przyjęcia, iż połowę nieruchomości nabył w wyniku podpisania Umowy o podziale majątku w roku 2011 będzie miał prawo do rozliczenia dochodu uzyskanego ze sprzedaży tej połowy nieruchomości w postaci wydatkowania pieniędzy pochodzących z jej zbycia na inne cele mieszkaniowe, w tym spłatę kredytów, w ciągu 2 lat od dnia sprzedaży. Dodatkowo, czy będzie miał możliwość rozliczenia połowy kosztów związanych z budową nieruchomości oraz kosztów nabycia połowy działki, a także zaliczenia w całości lub w części kwoty 332.200 zł przekazanej żonie tytułem dopłat jako koszty uzyskania przychodów.

Wnioskodawca dodatkowo wyjaśnił, iż pieniądze uzyskane ze sprzedaży przedmiotowej nieruchomości zostaną wydane na spłatę kredytów zaciągniętych na cele mieszkaniowe oraz odsetek od tych kredytów.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

1.  Czy w myśl przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego oraz Kodeksu cywilnego, datą nabycia połowy nieruchomości „C” jest rok 2008 - to jest rok nabycia działki, a datą nabycia drugiej połowy tej nieruchomości jest rok 2011 - to jest rok podpisania z żoną Wnioskodawcy Umowy o podział majątku?
2.  Czy w przypadku zameldowania na pobyt stały w wybudowanym domu od 2011 roku przez co najmniej 12 miesięcy, a następnie sprzedaż przedmiotowej nieruchomości „C” przed upływem 5 lat od daty nabycia działki gruntu (2008 rok), na której Wnioskodawca wybudował dom, sprzedaż ta nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, biorąc pod uwagę możliwość zastosowania ulgi meldunkowej? W przypadku uznania, iż data 2008 rok jest datą nabycia tylko połowy nieruchomości, czy powyższe ma zastosowanie do tej połowy?
3.  Czy w wyniku podziału majątku opisanego we wniosku i uznania, iż datą nabycia połowy nieruchomości jest 2011 rok do sprzedaży tej części nieruchomości zastosowanie będą miały przepisy obowiązujące w tym roku, w tym w szczególności czy Wnioskodawca będzie miał prawo rozliczenia kosztów nabycia nieruchomości w postaci kosztów nabycia połowy działki oraz połowy kosztów budowy domu, a także czy będzie miał prawo zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów kwoty zapłaconej żonie tytułem dopłat w wysokości 332.200 zł w całości lub w części proporcjonalnej do otrzymanych przez Wnioskodawcę tytułem podziału składników majątku (nieruchomości „C” i samochodu T)?
4.  Czy w przypadku wydatkowania pieniędzy ze sprzedaży połowy nieruchomości, nabytej w wyniku podziału majątku w 2011 roku, wciągu 2 lat od dnia sprzedaży na inne cele mieszkaniowe, w tym spłatę kredytów, Wnioskodawca nie będzie zmuszony do zapłaty podatku dochodowego?

Zdaniem Wnioskodawcy,

Ad. 2

W przypadku wybudowania budynku na własnym gruncie nabytym w 2008 roku, grunt ten wraz z budynkiem stanowią jedna rzecz (nieruchomość). Datą nabycia nieruchomości jest więc data nabycia gruntu, nie zaś data wybudowania budynku. W konsekwencji, dla określenia skutków podatkowych sprzedaży ww. nieruchomości zastosowanie znajdą przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym w 2008 r. powyższe będzie miało zastosowanie do połowy dochodów osiągniętych tytułem sprzedaży nieruchomości, jako, że połowa nieruchomości należy do majątku od 2008 roku. Zdaniem Wnioskodawcy nie będzie miał obowiązku zapłaty podatku dochodowego z tytułu sprzedaży nieruchomości, tj. działki wraz z domem w części dotyczącej nabycia tej nieruchomości w 2008 roku. W opinii Wnioskodawcy, zgodnie z definicją nieruchomości zawartą w Kodeksie cywilnym grunty stanowiące odrębny przedmiot własności są nieruchomościami, a budynki trwale z gruntem związane – częścią składową nieruchomości. W związku z powyższym, skoro budynek, jako część składowa gruntu (działki) nie może być przedmiotem odrębnej własności, datą nabycia nieruchomości jest dzień zakupu działki gruntu, czyli rok 2008. Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 126 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych wolne od podatku dochodowego są przychody uzyskane z odpłatnego zbycia między innymi budynku mieszkalnego, jeżeli podatnik był w nim zameldowany na pobyt stały przez okres nie krótszy niż 12 miesięcy przed datą jego zbycia. Powyższy przepis obowiązywał w momencie zakupu przedmiotowej nieruchomości, wówczas jeszcze niezabudowanej budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym. Zatem w przypadku sprzedaży działki gruntu wraz z posadowionym na niej domem Wnioskodawca uważa, iż nie będzie zobowiązany do zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych od połowy osiągniętego dochodu. Wskazać bowiem należy, iż na gruncie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych sprzedaż przedmiotowej nieruchomości (w połowie) korzystać będzie ze zwolnienia z podatku w przypadku zameldowania Wnioskodawcy na pobyt stały przez okres minimum 12 m-cy (tzw. ulga meldunkowa). Jeżeli więc dokonał zameldowania na pobyt stały na minimum 12 m-cy od 2011 roku, a następnie sprzeda przedmiotową nieruchomość przed upływem 5 lat od daty nabycia gruntu nie będzie zobowiązany do zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych z tytułu dokonania tej sprzedaży w części stanowiącej połowę osiągniętego dochodu. Powyższe potwierdza także Interpretacja Izby Skarbowej w Poznaniu Sygnatura ILPB2/4 15-843/1 0-2/WM. Odpowiadając zatem na pytanie 2 zawarte we wniosku w przypadku zameldowania Wnioskodawcy na pobyt stały w wybudowanym domu od 2011 roku przez co najmniej 12 miesięcy a następnie sprzedaż przedmiotowej nieruchomości „C” przed upływem 5 lat od daty nabycia działki gruntu (2008 rok), na której wybudowano dom, sprzedaż ta nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych w części dotyczącej zbycia połowy nieruchomości ze względu na możliwość zastosowania ulgi meldunkowej.

Niniejsza interpretacja indywidualna dotyczy możliwości skorzystania z ulgi meldunkowej (pyt. Nr 2). Natomiast w pozostałym zakresie zostaną wydane odrębne interpretacje indywidualne.

Na tle przedstawionego zdarzenia przyszłego stwierdzam, co następuje:

Zgodnie z przepisami art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2010 r., Nr 51, poz. 307 ze zm.), źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów,
4.  innych rzeczy

\- jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonywaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a)-c) – przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie, a innych rzeczy – przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie; w przypadku zamiany okresy te odnoszą się do każdej z osób dokonujące zamiany.

Powyższy przepis formułuje generalną zasadę, że odpłatne zbycie nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie rodzi obowiązek podatkowy w postaci zapłaty podatku dochodowego. Tym samym jeżeli odpłatne zbycie nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości następuje po upływie 5 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie – nie jest źródłem przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a tym samym przychód uzyskany z odpłatnego zbycia nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości w ogóle nie podlega opodatkowaniu.

W związku z powyższym, w przedmiotowej sprawie decydujące znaczenie ma właściwe ustalenie daty, od której należy liczyć bieg pięcioletniego terminu, zgodnie z wyżej cyt. art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy. Zgodnie z art. 46 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) nieruchomościami są części powierzchni ziemskiej stanowiące odrębny przedmiot własności (grunty), jak również budynki trwale z gruntem związane lub części takich budynków, jeżeli na mocy przepisów szczególnych stanowią odrębny od gruntu przedmiot własności.

W myśl art. 48 Kodeksu cywilnego, z zastrzeżeniem wyjątków przewidzianych w ustawie, do części składowych gruntu należą w szczególności budynki i inne urządzenia trwale z gruntem związane, jak również drzewa i inne rośliny od chwili zasadzenia lub zasiania. Część składowa rzeczy nie może być odrębnym przedmiotem własności i innych praw rzeczowych (art. 47 § 1 tego Kodeksu).

Mając na uwadze powyższe przepisy Kodeksu cywilnego należy stwierdzić, iż w przypadku wybudowania budynku na własnym gruncie, grunt ten wraz z budynkiem stanowi jedną rzecz (nieruchomość). Za datę nabycia nieruchomości w takim wypadku uznać należy datę nabycia gruntu.

Stosunki majątkowe między małżonkami zostały uregulowane w ustawie z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. Nr 9, poz. 59 ze zm.). Zgodnie z art. 31 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków. Ustrój wspólności ustawowej obejmujący dorobek obojga małżonków, ukształtowany został przez ustawodawcę jako wspólność łączna, bezudziałowa. Wspólność ta charakteryzuje się tym, że w czasie jej trwania małżonkowie nie mają określonych udziałów w majątku wspólnym, nie mogą zatem rozporządzać udziałami, a także nie mogą żądać podziału majątku objętego wspólnością – art. 35 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego.

Ustawowy ustrój majątkowy między małżonkami może ulec zniesieniu lub ograniczeniu na skutek zawartej między nimi umowy (art. 47 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego), na skutek orzeczenia sądu (art. 52 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego) albo z mocy prawa np. ubezwłasnowolnienia jednego z małżonków (art. 53 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego). Zarówno w wypadku umownego wyłączenia wspólności ustawowej w czasie trwania małżeństwa, jak i w przypadku zniesienia tej wspólności przez sąd, między małżonkami (byłymi małżonkami) ustaje wspólność ustawowa, a do majątku, który był nią objęty stosuje się odpowiednio przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych (art. 42 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego).

Zgodnie z teorią prawa rzeczowego przyznanie danej osobie na wyłączną własność rzeczy w wyniku podziału majątku wspólnego jest nabyciem tych rzeczy.

Mając na uwadze przyjętą linię orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego nabyciem w rozumieniu powołanego powyżej art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nie jest przyznanie rzeczy na wyłączną własność jednemu z małżonków w wyniku podziału majątku wspólnego, jeśli:

*   podział taki jest ekwiwalentny w naturze i nie towarzyszą mu spłaty i dopłaty lub

*   jeżeli wartość otrzymanej przez daną osobę rzeczy w wyniku podziału tego majątku, mieści się w udziale, jaki byłemu małżonkowi przysługuje w majątku dorobkowym małżeńskim.

Za datę nabycia nieruchomości lub prawa – w przypadku ich zbycia, które przypadły danej osobie w wyniku podziału majątku dorobkowego małżeńskiego, należy przyjąć datę ich nabycia w czasie trwania związku małżeńskiego (do majątku wspólnego), ale tylko wówczas, jeżeli wartość otrzymanej przez daną osobę nieruchomości lub prawa w wyniku podziału majątku mieści się w udziale, jaki temu małżonkowi przysługiwał w majątku dorobkowym małżeńskim. Jeżeli natomiast wartość otrzymanej przez danego małżonka nieruchomości lub prawa przekracza jego udział w majątku dorobkowym małżeńskim, to wówczas za datę nabycia tej części nieruchomości lub prawa, która przekracza udział danego małżonka w majątku dorobkowym, należy przyjąć dzień, w którym dokonano podziału majątku dorobkowego.

Zatem nabyciem nieruchomości lub praw w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie jest przyznanie jej na wyłączną własność jednemu z małżonków w wyniku podziału majątku wspólnego, ale tylko wtedy, jeśli podział taki jest ekwiwalentny w naturze i nie towarzyszą mu spłaty lub dopłaty. W każdej sytuacji, kiedy w wyniku podziału majątku jeden z małżonków został zobowiązany do spłaty, mamy do czynienia z nieekwiwalentnym podziałem majątku, a po stronie małżonka zobowiązanego do spłaty następuje nabycie majątku przekraczające pierwotnie posiadany przez niego udział w majątku wspólnym. W tej części bowiem, w której przyznana na wyłączną własność nieruchomość przekracza wartość udziału w majątku wspólnym, podmiot musi zapłacić odpowiednią kwotę tytułem wyrównania udziałów w postaci dopłaty pieniężnej. W tym zakresie niewątpliwie podatnik nabywa prawo własności nieruchomości w rozumieniu analizowanego przepisu. Przez pojęcie „nabycie” użyte w art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy należy rozumieć każde zwiększenie aktywów majątku podatnika.

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, iż w dniu 22.02.2008 roku Wnioskodawca wspólnie z żoną zakupił działkę budowlaną. W roku 2011 zakończył budowę i otrzymał pozwolenie na użytkowanie domu. W tym samym roku dokonał zameldowania na pobyt stały w rzeczonym domu. W dniu 24 lutego 2011 roku na podstawie prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego orzeczono separację pomiędzy Wnioskodawcą, a Jego żoną. W dniu 25 maja 2011 r. podpisał wraz z żoną w formie aktu notarialnego umowę o podział majątku objętego byłą wspólnością ustawową. W umowie zawarto, iż z dniem uprawomocnienia się wyroku orzekającego separację każdemu z małżonków przysługuje udział wynoszący 1/2 część w przedmiotach i prawach majątkowych wchodzących w skład majątku objętego byłą wspólnością ustawową. W trakcie trwania związku małżeńskiego przed podpisaniem „Umowy o podział majątku objętego byłą wspólnością ustawową” udziały w majątku wspólnym małżonków były równe i wynosiły po 50 %. Na rzecz małżonki Wnioskodawcy przeszły: własność nieruchomości A; własność nieruchomości B; własność samochodu Skoda Octavia. Natomiast na rzecz Wnioskodawcy przeszły: własność nieruchomości C własność samochodu Toyota Avensis. Jednocześnie Wnioskodawca zobowiązał się w umowie do dokonania spłaty na rzecz małżonki do dnia 30 lipca 2012 roku. Ponadto, Wnioskodawca razem z małżonką zawarł umowę przejęcia długów, na mocy której przejął dług obojga małżonków wynikający z udzielonych kredytów mieszkaniowych.

Tym samym, jak wskazuje nakreślony powyżej stan faktyczny, podział majątku wspólnego małżonków dokonany w 2011 r. nie był ekwiwalentny, bowiem o ekwiwalentnym podziale w naturze mówić można jedynie wówczas, gdy w wyniku podziału majątku dorobkowego, każdy z małżonków otrzymuje na wyłączną własność majątek tej samej wartości i nie towarzyszą mu spłaty i dopłaty.

Tak więc w przedstawionym stanie faktycznym Wnioskodawca przedmiotową nieruchomość nabył w dwóch datach:

*   w dniu 22.02.2008 r. w części odpowiadającej udziałowi w majątku wspólnym,

*   w dniu 25.05.2011 r. tj. w dniu podziału majątku dorobkowego małżeńskiego w części przekraczającej wartość udziału w majątku dorobkowym małżeńskim.

Działkę budowlaną wraz domem jednorodzinnym Wnioskodawca zamierza sprzedać w roku 2012 lub 2013.

Z uwagi zatem na fakt, iż nabycie prawa do przedmiotowej nieruchomości nastąpiło odpowiednio w części w 2008 r. oraz w części w 2011 r., pięcioletni termin o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 należy oddzielnie liczyć w stosunku do każdego udziału jaki Wnioskodawca nabył.

Ponieważ od końca roku, w którym nastąpiło nabycie udziałów przedmiotowej nieruchomości, a więc od końca 2008 r. oraz od końca 2011 r. do daty sprzedaży nie minie pięć lat, przychód uzyskany ze sprzedaży tej nieruchomości będzie podlegał opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Wątpliwość Wnioskodawcy wzbudziła kwestia możliwości zastosowania ulgi meldunkowej przy sprzedaży nieruchomości. Zatem rozpatrując skutki podatkowe sprzedaży udziału w nieruchomości nabytego w dniu 22 lutego 2008 r. należy zastosować przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym na dzień 31 grudnia 2008 r.

Ustawą z dnia 06 listopada 2008 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 209, poz. 1316 ze zm.) zmieniono zasady opodatkowania przychodów z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w cytowanym na wstępie art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w ten sposób, że zgodnie z art. 8 ust. 1 tej ustawy do przychodu (dochodu) z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit a)-c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nabytych lub wybudowanych (oddanych do użytkowania) w okresie od dnia 1 stycznia 2007 r. do 31 grudnia 2008 r. stosuje się zasady określone w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu obowiązującym na dzień 31 grudnia 2008 r.

I tak w myśl art. 30e ust. 1 i 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w ww. brzmieniu od dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), podatek dochodowy wynosi 19% podstawy obliczenia podatku i jest płatny w terminie złożenia zeznania za rok podatkowy, w którym nastąpiło odpłatne zbycie.

Stosownie do art. 30e ust. 2 ww. ustawy podstawą obliczenia podatku, jest dochód stanowiący różnicę pomiędzy przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw określonym zgodnie z art. 19, a kosztami ustalonymi zgodnie z art. 22 ust. 6c i 6d, powiększoną o sumę odpisów amortyzacyjnych, o których mowa w art. 22h ust. 1 pkt 1, dokonanych od zbywanych nieruchomości lub praw. Przy czym przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych oraz innych rzeczy, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8, jest wartość wyrażona w cenie określonej w umowie, pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia. Jeżeli jednak cena, bez uzasadnionej przyczyny, znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, przychód ten określa organ podatkowy lub organ kontroli skarbowej w wysokości wartości rynkowej (art. 19 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).

Zgodnie z art. 22 ust. 6c ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, koszty uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), z zastrzeżeniem ust. 6d, stanowią udokumentowane koszty nabycia lub udokumentowane koszty wytworzenia powiększone o udokumentowane nakłady, które zwiększyły wartość rzeczy lub praw majątkowych, poczynione w czasie ich posiadania. Wysokość tych nakładów, ustala się na podstawie faktur VAT w rozumieniu przepisów o podatku od towarów i usług oraz dokumentów stwierdzających poniesienie opłat administracyjnych (art. 22 ust. 6e ww. ustawy). Jednakże zauważyć należy, iż ustawodawca przewidział w katalogu zwolnień przedmiotowych, zawartych w art. 21 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym na dzień 31 grudnia 2008 r., możliwości zwolnienia osiągniętego z tytułu odpłatnego zbycia przychodu z opodatkowania.

Zgodnie z zapisem art. 21 ust. 1 pkt 126 ww. ustawy, wolne od podatku dochodowego są przychody uzyskane z odpłatnego zbycia:

1.  budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku,
2.  lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu,
3.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie,
4.  prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziału w takim prawie

\- jeżeli podatnik był zameldowany w budynku lub lokalu wymienionym w lit. a)-d) na pobyt stały przez okres nie krótszy niż 12 miesięcy przed datą zbycia, z zastrzeżeniem ust. 21 i 22.

Przepis art. 21 ust. 1 pkt 126 ustawy nie określa daty, od której należy liczyć okres zameldowania. Tym samym nie uzależnia zameldowania od posiadania tytułu własności do budynku lub lokalu, lecz stanowi, że istotny jest fakt zameldowania podatnika na pobyt stały w zbywanym lokalu czy też budynku przez okres nie krótszy niż 12 miesięcy przed datą zbycia. Bez znaczenia są natomiast stosunki własnościowe istniejące w okresie tych 12 miesięcy.

Zwolnienie to ma zastosowanie do przychodów podatnika, który w terminie 14 dni od dnia dokonania odpłatnego zbycia nieruchomości lub prawa majątkowego, złoży oświadczenie, że spełnia warunki do zwolnienia, w urzędzie skarbowym, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania podatnika – art. 21 ust. 21 ww. ustawy.

Natomiast w myśl art. 8 ust. 3 ww. ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw, podatnicy, do których mają zastosowanie ust. 1 lub ust. 2, tj. podatnicy, którzy zbywają nieruchomości lub prawa nabyte w okresie od 01 stycznia 2007 r. do 31 grudnia 2008 r., oświadczenie, o którym mowa w art. 21 ust. 21 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu obowiązującym na dzień 31 grudnia 2008 r., składają w terminie złożenia zeznania, o którym mowa w art. 45 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, za rok podatkowy, w którym nastąpiło odpłatne zbycie nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W przypadku, o którym mowa w zdaniu pierwszym, 14-dniowy termin określony w art. 21 ust. 21 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu obowiązującym na dzień 31 grudnia 2008 r., nie ma zastosowania.

Wobec powyższego, zwolnienie o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 126 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych uzależnione jest od spełnienia łącznie dwóch warunków:

*   okres zameldowania na pobyt stały nie krótszy niż dwunastomiesięczny przed datą zbycia,

*   złożenie oświadczenia o spełnieniu warunków do zwolnienia, w terminie złożenia zaznania za rok podatkowy, w którym nastąpi odpłatne zbycie

Zdaniem Wnioskodawcy, ponieważ spełnia warunek 12 miesięcznego zameldowania na pobyt stały, przychód ze sprzedaży nieruchomości w części nabytej w wyniku podziału majątku wspólnego będzie korzystał ze zwolnienia.

Podkreślić jednak należy, iż zwolnieniem określonym w przepisie art. 21 ust. 1 pkt 126 lit. a) ustawy, objęty jest wyłącznie przychód ze sprzedaży „budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku”. Oznacza to, że przychód uzyskany ze zbycia przypadający na grunt, na którym wybudowano budynek podlega opodatkowaniu. O ile bowiem ustawodawca w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przewidział, że przychodem podatkowym będzie przychód ze sprzedaży nieruchomości, jeżeli nastąpi ona przed upływem 5 lat licząc od końca roku, w którym nastąpiło jej nabycie, o tyle w art. 21 ust. 1 pkt 126 lit. a) ustawy bynajmniej nie przewidział, że zwolnieniem jest objęty przychód ze zbycia nieruchomości (bądź udziału w niej).

Podsumowując, zwolnieniem określonym w art. 21 ust. 1 pkt 126 lit. a) ww. ustawy objęty jest wyłącznie przychód ze sprzedaży w części przypadającej na budynek mieszkalny. Zwolnieniem tym nie jest objęty przychód ze sprzedaży w części przypadającej na grunt lub udział w gruncie pod tym budynkiem. Gdyby zamiarem ustawodawcy było zwolnienie przychodu ze zbycia nieruchomości, a więc gruntu wraz z położonym na nim budynkiem, to dałby temu wyraz w treści przepisu. Skoro jednak ustawodawca nie posługuje się w art. 21 ust. 1 pkt 126 lit. a) ustawy pojęciem „nieruchomość”, lecz wyłącznie „budynek mieszkalny” to nie ma żadnych podstaw aby określone tym przepisem zwolnienie rozciągać również na grunt. Jeśli zaś przepis nie przewiduje zwolnienia z opodatkowania gruntu, to przychód w części przypadającej na grunt podlega opodatkowaniu.

Zgodnie z konstrukcją i systematyką ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wszelkie ulgi i zwolnienia podatkowe stanowią wyjątek od generalnej zasady powszechności opodatkowania wyrażonej w art. 9 ust. 1 tej ustawy. Ulga meldunkowa podobnie jak wszystkie ulgi i zwolnienia jest wyjątkiem od zasady powszechności opodatkowania wynikającej z art. 84 Konstytucji RP stanowiącego, że każdy jest obowiązany do ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych, w tym podatków, określonych w ustawie. Oznacza to, że wszelkie odstępstwa od tej zasady, muszą bezwzględnie wynikać z przepisów prawa i być interpretowane ściśle z jego literą. Skoro ustawodawca nie objął dyspozycją art. 21 ust. 1 pkt 126 ustawy gruntu, to brak jest jakichkolwiek podstaw prawnych do wywodzenia, że ulga ta może się na grunt rozciągać.

W przedmiotowej sprawie ze zwolnienia na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 126 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych będzie korzystać wyłącznie wysokość przychodu uzyskanego ze zbycia budynku mieszkalnego w części odpowiadającej udziałowi nabytemu w majątku wspólnym małżonków. Natomiast przychód uzyskany ze sprzedaży przypadający na grunt, będzie podlegać opodatkowaniu według zasad określonych w ww. art. 30e ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W odniesieniu do kwot podanych we wniosku, tut. Organ informuje, iż ewentualne przeliczenia, jakich należałoby dokonać nie należą do kompetencji tut. Organu. Zgodnie bowiem z zasadą samoopodatkowania, obowiązującą w polskim systemie podatkowym, na podatniku spoczywa obowiązek dokonania oceny własnej sytuacji prawnopodatkowej, a po jej dokonaniu zachowania się zgodnie z przepisami prawa podatkowego, bowiem prawidłowość takiego rozliczenia podlega weryfikacji przez organ podatkowy. W związku z powyższym tut. Organ nie może odnieść się do kwot wskazanych przez Wnioskodawcę.

Odnosząc się do powołanej przez Wnioskodawcę interpretacji, tut. Organ informuje, że została ona wydana w indywidualnej sprawie i nie ma zastosowania ani konsekwencji wiążących w odniesieniu do żadnego innego zaistniałego stanu faktycznego czy też zdarzenia przyszłego.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku ul.1-ego Maja 10, 09-402 Płock.