Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0112-KDIL1-2.4012.187.2017.1.JO
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2017-07-11
Teza: Podatek od towarów i usług w zakresie opodatkowania usług budowlanych.
Słowa kluczowe: faktura; klasyfikacja-Polska Klasyfikacja Wyrobów i Usług (PKWiU); najemcy; obciążenia-odwrotne obciążenie; spółdzielnie; stolarka-stolarka drewniana; stolarka-stolarka okienna
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 17; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 17a

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r., poz. 201, z późn. zm.) Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 29 maja 2017 r. (data wpływu 30 maja 2017 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania usług budowlanych – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 30 maja 2017 r. wpłynął do tutejszego organu ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania usług budowlanych.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

Spółdzielnia Mieszkaniowa (dalej: „Spółdzielnia”, „Wnioskodawca”) prowadzi swoją działalność na podstawie ustawy Prawo Spółdzielcze z dnia 16 września 1982 r., ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych z dnia 15 grudnia 2000 r., ustawy o własności lokali z dnia 24 czerwca 1994 r., ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego z dnia 21 czerwca 2001 r., ustawy o gospodarce nieruchomościami z dnia 21 sierpnia 1997 r., ustawy Kodeks cywilny z dnia 23 kwietnia 1964 r., i innych ustaw oraz statutu Spółdzielni.

Spółdzielnia jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Podstawowym przedmiotem działalności Spółdzielni jest obsługa i zarządzanie nieruchomościami budynkowymi, poprzez zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych i innych potrzeb członków i ich rodzin.

Do obowiązków Spółdzielni, jak i użytkowników mieszkań należy m.in. wymiana stolarki okiennej i drzwiowej w lokalach mieszkalnych znajdujących się w zasobach Spółdzielni. Powyższy obowiązek wynika ze statutu i regulaminów wewnętrznych Spółdzielni.

Zgodnie z Regulaminem wymiany stolarki okiennej i drzwiowej Spółdzielnia dofinansowuje wymianę stolarki w ramach wydatków finansowanych z funduszu remontowego Spółdzielni. Zgodnie z zapisami ww. regulaminu warunkiem wymiany stolarki okiennej i drzwiowej przez Spółdzielnię jest wpłata 50% wartości usługi przez użytkownika lokalu mieszkalnego. Spółdzielnia po otrzymaniu ww. wpłaty wystawia fakturę z podatkiem VAT użytkownikowi lokalu mieszkalnego (os. fizyczna nieprowadząca działalności gospodarczej) i przystępuje do wymiany stolarki.

Dostawy i montażu stolarki okiennej i drzwiowej w lokalach mieszkalnych dokonuje firma zewnętrzna na podstawie podpisanej umowy ze Spółdzielnią o świadczenie takich usług. Usługa ta jest wymieniona w załączniku nr 14 do ustawy o VAT o symbolu PKWiU 43.32.10.0. Firma wykonująca usługi wymiany stolarki okiennej i drzwiowej jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Spółdzielnia otrzymuje fakturę za ww. usługę na całą wartość robót z podatkiem VAT.

W związku z tym, że od dnia 1 stycznia 2017 r. wprowadzono zmiany w ustawie o VAT, m.in. rozszerzono zakres stosowania tzw. mechanizmu odwróconego obciążenia o transakcje, których przedmiotem są usługi budowlane wymienione w załączniku nr 14 do ustawy o VAT, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 8 i art. 17 ust. 1h ustawy o VAT, postępowanie Spółdzielni w ww. sytuacji zaczęło budzić wątpliwości, co do sposobu rozliczania podatku VAT.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy transakcja związana z nabyciem usługi budowlanej o symbolu PKWiU 43.32.10.0, tj. dostawa i montaż stolarki budowlanej (okiennej i drzwiowej) do lokalu mieszkalnego w zasobach Spółdzielni, która jest częściowo finansowana przez użytkownika lokalu mieszkalnego zgodnie z regulaminem wymiany stolarki okiennej i drzwiowej, podlega opodatkowaniu podatkiem VAT na zasadach ogólnych?

Zdaniem Wnioskodawcy, obecnie Spółdzielnia w ramach swoich obowiązków wynikających ze statutu i wewnętrznych regulaminów dokonuje wymiany stolarki okiennej i drzwiowej w lokalach mieszkalnych znajdujących się w zasobach Spółdzielni.

Usługa wykonywana jest na rzecz Spółdzielni przez czynnego podatnika podatku VAT i podlega opodatkowaniu według zasad ogólnych – podatek VAT naliczany jest przez wykonawcę usługi na podstawie faktury zawierającej podatek VAT.

Natomiast użytkownik lokalu mieszkalnego (osoba fizyczna nieprowadząca działalności gospodarczej) przed wykonaniem usługi wpłaca do Spółdzielni 50% wartości usługi i otrzymuje od Spółdzielni fakturę z podatkiem VAT. Spółdzielnia wykonuje powyższe prace w zakresie swoich obowiązków, wynikających ze statutu i wewnętrznych regulaminów do których należy m.in. zabezpieczenie właściwego stanu technicznego stolarki okiennej i drzwiowej jako części składowej budynku mieszkalnego.

Usługa wymiany stolarki okiennej i drzwiowej należy do usług budowlanych wymienionych w załączniku nr 14 do ustawy o VAT (PKWiU 43.32.10.0), realizowana przez wykonawcę (bez podwykonawców) na rzecz Spółdzielni jako inwestora. Usługodawca nie jest w tej transakcji podwykonawcą. Transakcja ta podlega opodatkowaniu według zasad ogólnych – podatek VAT naliczany jest przez wykonawcę usługi.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2017 r., poz. 1221, z późn. zm.), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W świetle art. 2 pkt 6 ustawy, przez towary rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

Na podstawie art. 7 ust. 1 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

W myśl art. 8 ust. 1 ustawy, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).

Art. 5a ustawy stanowi, że towary lub usługi będące przedmiotem czynności, o których mowa w art. 5, wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, są identyfikowane za pomocą tych klasyfikacji, jeżeli dla tych towarów lub usług przepisy ustawy lub przepisy wykonawcze wydane na jej podstawie powołują symbole statystyczne.

Stosownie do art. 15 ust. 1 ustawy, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych – art. 15 ust. 2 ustawy.

Na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 8 ustawy, podatnikami są również osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne nabywające usługi wymienione w załączniku nr 14 do ustawy, jeżeli łącznie spełnione są następujące warunki:

1.  usługodawcą jest podatnik, o którym mowa w art. 15, u którego sprzedaż nie jest zwolniona od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 i 9,
2.  usługobiorcą jest podatnik, o którym mowa w art. 15, zarejestrowany jako podatnik VAT czynny.

W przypadkach wymienionych w ust. 1 pkt 4, 5, 7 i 8, usługodawca lub dokonujący dostawy towarów nie rozlicza podatku należnego (art. 17 ust. 2 ustawy).

Stosownie do art. 17 ust. 1h ustawy, w przypadku usług wymienionych w poz. 2-48 załącznika nr 14 do ustawy, przepis ust. 1 pkt 8 stosuje się, jeżeli usługodawca świadczy te usługi jako podwykonawca.

Załącznik nr 14 do ustawy, obowiązujący od dnia 1 stycznia 2017 r., zawiera (w poz. 2-48) zamkniętą listę usług budowlanych identyfikowanych przy pomocy Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (PKWiU), podlegających mechanizmowi odwróconego obciążenia w przypadku świadczenia tych usług przez podwykonawców.

Biorąc pod uwagę powyższe przepisy prawa, należy wskazać, że art. 17 ust. 1 pkt 8 ustawy wprowadza mechanizm polegający na przesunięciu obowiązku rozliczenia podatku VAT na podatnika, na rzecz którego świadczona jest usługa wymieniona w załączniku nr 14 do ustawy, jeżeli usługodawcą jest podatnik, o którym mowa w art. 15, u którego sprzedaż nie jest zwolniona od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 bądź 9, natomiast usługobiorcą jest podatnik, o którym mowa w art. 15, zarejestrowany jako podatnik VAT czynny. Przy czym, w przypadku usług wymienionych w poz. 2-48 załącznika nr 14 do ustawy, mechanizm odwrotnego obciążenia ma zastosowanie, jeżeli usługodawca świadczy te usługi jako podwykonawca.

Jednocześnie zauważyć należy, że przy każdej z usług wymienionych w poz. 2-48 załącznika nr 14 do ustawy, podano również symbol klasyfikacji statystycznej PKWiU, co wskazuje, że tylko konkretne usługi sklasyfikowane pod danym symbolem, wymagają rozliczania podatku na zasadzie odwrotnego obciążenia.

W świetle powyższego nabywca usług budowlanych wymienionych w poz. 2-48 załącznika nr 14 do ustawy, świadczonych przez podwykonawcę, staje się odpowiedzialny za rozliczenia podatku VAT od tych usług.

Ustawa o podatku od towarów i usług nie definiuje pojęcia „podwykonawca”, w związku z tym dla prawidłowego rozumienia tego terminu należy posłużyć się powszechnym jego znaczeniem wynikającym z wykładni językowej. Zgodnie z definicją zawartą w internetowym wydaniu Słownika Języka Polskiego PWN: „podwykonawca – to firma lub osoba wykonująca pracę na zlecenie głównego wykonawcy”.

Z przedstawionego opisu sprawy wynika, że Spółdzielnia jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Podstawowym przedmiotem działalności Spółdzielni jest obsługa i zarządzanie nieruchomościami budynkowymi, poprzez zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych i innych potrzeb członków i ich rodzin. Do obowiązków Spółdzielni, jak i użytkowników mieszkań należy m.in. wymiana stolarki okiennej i drzwiowej w lokalach mieszkalnych znajdujących się w zasobach Spółdzielni. Powyższy obowiązek wynika ze statutu i regulaminów wewnętrznych Spółdzielni.

Zgodnie z Regulaminem wymiany stolarki okiennej i drzwiowej Spółdzielnia dofinansowuje wymianę stolarki w ramach wydatków finansowanych z funduszu remontowego Spółdzielni. Zgodnie z zapisami ww. regulaminu warunkiem wymiany stolarki okiennej i drzwiowej przez Spółdzielnię jest wpłata 50% wartości usługi przez użytkownika lokalu mieszkalnego. Spółdzielnia po otrzymaniu ww. wpłaty wystawia fakturę z podatkiem VAT użytkownikowi lokalu mieszkalnego (os. fizyczna nieprowadząca działalności gospodarczej) i przystępuje do wymiany stolarki.

Dostawę i montaż stolarki okiennej i drzwiowej w lokalach mieszkalnych dokonuje firma zewnętrzna na podstawie podpisanej umowy ze Spółdzielnią o świadczenie takich usług. Usługa ta jest wymieniona w załączniku nr 14 do ustawy o VAT o symbolu PKWiU 43.32.10.0. Firma wykonująca usługi wymiany stolarki okiennej i drzwiowej jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Spółdzielnia otrzymuje fakturę za ww. usługę na całą wartość robót z podatkiem VAT.

Wątpliwości Wnioskodawcy dotyczą ustalenia czy nabywane przez niego usługi budowlane sklasyfikowane do PKWiU 43.32.10.0 podlegają opodatkowaniu podatkiem VAT na zasadach ogólnych.

W świetle powołanych wyżej przepisów, ustalenie, czy dana usługa podlega rozliczeniu zgodnie z mechanizmem odwróconego obciążenia, czy też zastosowanie będzie miała ogólna zasada rozliczenia podatku, ma charakter indywidualny. Oznacza to, że w każdym konkretnym przypadku należy zbadać, czy dane świadczenie jest usługą wymienioną w załączniku nr 14 do ustawy oraz czy usługa ta jest świadczona przez podwykonawcę. Dla zastosowania odwrotnego obciążenia konieczne jest spełnienie obu ww. przesłanek łącznie.

Mając na uwadze wskazany przez Wnioskodawcę opis sprawy w kontekście powołanych przepisów, należy przyjąć, że Spółdzielnia wykonując usługę budowlaną polegającą na wymianie stolarki okiennej i drzwiowej w lokalach mieszkalnych znajdujących się z w zasobach Spółdzielni – zgodnie z regulaminem i pobierając 50% wartości usługi od użytkownika lokalu mieszkalnego (osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej) działa w charakterze głównego wykonawcy na rzecz ww. osoby fizycznej. Potwierdzeniem powyższego jest fakt, że – jak wskazał Wnioskodawca – po otrzymaniu wpłaty wystawia fakturę z podatkiem VAT na użytkowników lokali, czyli ww. osoby fizyczne. Efektem prac, jakich oczekuje użytkownik od Spółdzielni w ramach wykonywania przez nią postanowień regulaminu jest wymiana stolarki okiennej i drzwiowej w lokalu będącym jego własnością. Z tego względu – wbrew twierdzeniu Wnioskodawcy – to użytkownik lokalu mieszkalnego a nie Spółdzielnia jest podmiotem zlecającym i oczekującym wykonania w jego lokalu przedmiotowych usług budowlanych (tj. inwestorem).

W konsekwencji, firma zewnętrzna działająca na podstawie podpisanej umowy o świadczenie usług ze Spółdzielnią, w ramach której wykonuje usługę polegającą na dostawie i montażu stolarki okiennej i drzwiowej w lokalach mieszkalnych, która sklasyfikowana została do PKWiU 43.32.10.0 działa względem Spółdzielni jako podwykonawca, bowiem w tej sytuacji Spółdzielnia działa na rzecz użytkownika lokalu jako główny wykonawca.

Reasumując, skoro ww. usługa została wymieniona w załączniku nr 14 do ustawy i wykonana jest przez podwykonawcę – czynnego podatnika podatku VAT, to w tym przypadku zastosowanie znajdzie mechanizm odwrotnego obciążenia na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 8 ustawy, i to Spółdzielnia będzie zobowiązana do rozliczenia podatku z tytułu ww. usługi wykonanej przez firmę zewnętrzną.

Zatem, transakcja związana z nabyciem usługi budowlanej o symbolu PKWiU 43.32.10.0, tj. dostawa i montaż stolarki budowlanej (okiennej i drzwiowej) do lokalu mieszkalnego w zasobach Spółdzielni, która jest częściowo finansowana przez użytkownika lokalu mieszkalnego zgodnie z regulaminem wymiany stolarki okiennej i drzwiowej, podlega opodatkowaniu podatkiem VAT z zastosowaniem mechanizmu odwrotnego obciążenia, zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 8 ustawy.

W konsekwencji, Spółdzielnia jako główny wykonawca nabywając od firmy zewnętrznej usługę budowlaną, działającą w tym przypadku w charakterze podwykonawcy, zobowiązana będzie do jej opodatkowania na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 17 ust. 1h ustawy.

W związku z tym, że Wnioskodawca uważa, że usługodawca nie jest w tej transakcji podwykonawcą oraz, że transakcja ta podlega opodatkowaniu według zasad ogólnych – podatek VAT naliczany jest przez wykonawcę usługi, stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za nieprawidłowe.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze stanem faktycznym podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy. udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Niniejsza interpretacja nie rozstrzyga prawidłowości klasyfikacji czynności dokonanej przez Wnioskodawcę w świetle PKWiU. Wobec tego została ona wydana przy założeniu, że Wnioskodawca poprawnie zaklasyfikował wymienione we wniosku czynności do odpowiedniego grupowania PKWiU. Tutejszy organ nie jest bowiem uprawniony, w ramach określonych w art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej, do zajmowania stanowiska w zakresie prawidłowości formalnego przyporządkowania towaru lub usługi do grupowania statystycznego.

Zgodnie z art. 14na Ordynacji podatkowej, przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1.  z zastosowaniem art. 119a;
2.  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w dwóch egzemplarzach (art. 47 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2016 r., poz. 718, z późn. zm.) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała.