Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPB-1-3/4510-768/15/TS
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2016-02-22
Teza: Czy w związku z umorzeniem udziałów posiadanych przez jednego z udziałowców w kapitale Spółki zależnej bez wynagrodzenia, po stronie Wnioskodawcy pozostającego nadal udziałowcem Spółki zależnej, powstanie przychód podlegający opodatkowaniu CIT?
Słowa kluczowe: przychód; udział; udział-umorzenie udziałów; udziałowiec; umorzenie
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 2-art. 12

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2015 r., poz. 613 ze zm.) oraz § 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. z 2015 r., poz. 643), Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy, przedstawione we wniosku z 22 grudnia 2015 r. (data wpływu do tut. BKIP 29 grudnia 2015 r.), o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie ustalenia, czy w związku z umorzeniem udziałów posiadanych przez jednego z udziałowców w kapitale Spółki zależnej bez wynagrodzenia, po stronie Wnioskodawcy pozostającego nadal udziałowcem Spółki zależnej, powstanie przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 29 grudnia 2015 r. wpłynął do tut. BKIP wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie ustalenia, czy w związku z umorzeniem udziałów posiadanych przez jednego z udziałowców w kapitale Spółki zależnej bez wynagrodzenia, po stronie Wnioskodawcy pozostającego nadal udziałowcem Spółki zależnej, powstanie przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych.

We wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawca jest spółką z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Polsce podlegającą nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w Polsce (dalej: „Wnioskodawca”). Wnioskodawca jest udziałowcem spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Polsce (dalej: „Spółka zależna”). Oprócz Wnioskodawcy, Spółka zależna posiada innego udziałowca.

W przyszłości może nastąpić umorzenie całości bądź części udziałów posiadanych przez innego udziałowca w kapitale Spółki zależnej. Omawiane umorzenie zostanie przeprowadzone zgodnie z przepisami ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (t.j. Dz.U. Nr 94, poz. 1037 ze zm., dalej: „KSH” – winno być t.j. Dz.U. z 2013 r., poz. 1030 ze zm.). W szczególności, wskazane umorzenie dokonane zostanie za zgodą udziałowca, w drodze nabycia udziałów przez Spółkę zależną (umorzenie dobrowolne). Umorzenie zostanie dokonane bez wynagrodzenia. Powyższe czynności zostaną dokonane po 1 stycznia 2016 r.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy w związku z umorzeniem udziałów posiadanych przez jednego z udziałowców w kapitale Spółki zależnej bez wynagrodzenia, po stronie Wnioskodawcy pozostającego nadal udziałowcem Spółki zależnej, powstanie przychód podlegający opodatkowaniu CIT?

Zdaniem Wnioskodawcy, w związku z dobrowolnym umorzeniem udziałów posiadanych przez jednego z udziałowców w kapitale Spółki zależnej bez wynagrodzenia, po stronie Wnioskodawcy pozostającego nadal w Spółce zależnej udziałowcem nie powstanie jakikolwiek przychód podlegający opodatkowaniu CIT.

Umorzenie udziałów polega na ich prawnym unicestwieniu, tzn. wygaśnięciu wszelkich praw, zarówno o charakterze majątkowym, jak i korporacyjnym wynikających z udziałów. Zasady umarzania udziałów zawarte są w art. 199 § 1-7 KSH. Umorzenie może być przeprowadzone za zgodą udziałowca, w drodze nabycia udziałów przez spółkę (umorzenie dobrowolne) albo bez zgody udziałowca (umorzenie przymusowe). Umorzenie udziału wymaga uchwały zgromadzenia wspólników, która powinna określać w szczególności podstawę prawną umorzenia i wysokość wynagrodzenia przysługującego wspólnikowi za umorzony udział. Jednocześnie, zgodnie z art. 199 § 3 KSH, za zgodą wspólnika spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, umorzenie udziału może nastąpić bez wynagrodzenia. W takim wypadku następuje nieodpłatne nabycie udziałów przez spółkę w celu ich umorzenia.

Zgodnie z art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz.U. z 2014 r., poz. 851 ze zm., dalej: „ustawa o CIT”), dochodem, z zastrzeżeniem art. 10, art. 11 i art. 24a, jest nadwyżka sumy przychodów nad kosztami ich uzyskania, osiągnięta w roku podatkowym; jeżeli koszty uzyskania przychodów przekraczają sumę przychodów. Zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy o CIT, dochodem (przychodem) z udziału w zyskach osób prawnych, z zastrzeżeniem art. 12 ust. 1 pkt 4a i 4b, jest dochód (przychód) faktycznie uzyskany z tego udziału.

Zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy o CIT, przychodami, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4 oraz art. 14, są w szczególności:

1.  otrzymane pieniądze, wartości pieniężne, w tym również różnice kursowe;
2.  wartość otrzymanych rzeczy lub praw, a także wartość innych świadczeń w naturze, w tym wartość rzeczy i praw otrzymanych nieodpłatnie lub częściowo odpłatnie, a także wartość innych nieodpłatnych lub częściowo odpłatnych świadczeń, z wyjątkiem świadczeń związanych z używaniem środków trwałych otrzymanych przez samorządowe zakłady budżetowe w rozumieniu ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych oraz spółki użyteczności publicznej z wyłącznym udziałem jednostek samorządu terytorialnego lub ich związków od Skarbu Państwa, jednostek samorządu terytorialnego lub ich związków w nieodpłatny zarząd lub używanie.

Ustawa o CIT zawiera określone regulacje dotyczące powstania przychodu z tytułu umorzenia udziałów i akcji, jak np. art. 10 ust.1 pkt 1 (odnoszący się jednak do umorzenia przymusowego lub automatycznego), bądź też po uchyleniu treści art. 10 ust. 1 pkt 2(kwalifikującego jako przychód z tytułu udziału w zyskach osób prawnych przychody z tzw. dobrowolnego umorzenia udziałów i akcji) regulacje ogólne opodatkowujące przychody z tytułu zbycia udziałów/akcji w celu umorzenia. Regulacje te jednak dotyczą powstania przychodu po stronie wspólnika, którego udziały/akcje są umarzane, a nie pozostałych wspólników pozostających w spółce.

Żadna z sytuacji opisana przez ustawodawcę w powyższych regulacjach nie jest związana z powstaniem przychodu dla wspólnika, którego udziały nie podlegają umorzeniu. Trudno więc mówić, aby przychód powstał tu na podstawie powyższych uregulowań, gdyż Wnioskodawca nie dokona żadnego zbycia udziałów (a uczyni to drugi ze wspólników). Trudno tu też mówić o jakimkolwiek szacowaniu przychodu (np. na podstawie art. 14 czy art. 11 ustawy o CIT), gdyż Wnioskodawca nie dokona zbycia rzeczy czy praw majątkowych.

Wnioskodawca zwrócił uwagę na fakt, że ewentualne wątpliwości w zakresie oceny skutków w podatku dochodowym skupu przez spółkę kapitałową własnych udziałów (akcji), celem ich umorzenia dla udziałowców (akcjonariuszy), którzy pozostali w spółce zostały wyjaśnione w piśmie Ministra Finansów z 7 marca 2002 r. (PB4/BA-8214-34-15/02, Biuletyn Skarbowy 2002/2, str. 15), w którym uznano, że „umorzenie udziałów bez obniżenia kapitału zakładowego nie powoduje powstania przychodu po strome wspólników pozostających w spółce”.

Jednocześnie, stanowisko Wnioskodawcy, zgodnie z którym w przypadku umorzenia udziałów lub akcji jednego ze wspólników nie powstaje obowiązek podatkowy po stronie drugiego wspólnika, pozostającego w spółce, potwierdzają również interpretacje indywidualne wydawane w imieniu Ministra Finansów, w tym np.:

*   interpretacja Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z 30 marca 2015 r., sygn. IBPBI/2/423-1556/14/AK, w której stwierdzono: „Wobec powyższego, stwierdzić należy, że w związku z planowanym dobrowolnym umorzeniem (bez wynagrodzenia) należących do SPZOO udziałów w kapitale zakładowym Spółki Zależnej, o którym mowa w zdarzeniu przyszłym, po stronie Wnioskodawcy (jako wspólnika pozostającego w Spółce Zależnej) nie powstanie przychód do opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych, gdyż nie wystąpi realne przysporzenie majątkowe. Zdarzenie to będzie neutralne podatkowo dla Wnioskodawcy”;
*   interpretacja Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z 2 marca 2015 r., sygn. IBPBII/2/4511-37/15/NG, w której stwierdzono: „W przypadku umorzenia dobrowolnego bez wynagrodzenia udziałów jednego ze wspólników spółki kapitałowej nie powstanie przysporzenie majątkowe po stronie innego wspólnika pozostającego w spółce, gdyż nie osiąga on żadnych korzyści, w tym żadnego wynagrodzenia z tego tytułu. Nie osiąga on zatem przychodu (dochodu), który mógłby podlegać opodatkowaniu w momencie umorzenia dobrowolnego udziałów innego udziałowca. W związku w umorzeniem udziałów danego wspólnika bez wynagrodzenia pozostali wspólnicy nie otrzymują pieniędzy ani wartości pieniężnych (jak również świadczenia te nie są postawione do ich dyspozycji). Brak jest również podstaw do uznania, że w związku z tym zdarzeniem otrzymują oni świadczenia w naturze lub inne nieodpłatne świadczenia. W szczególności zbycie na rzecz spółki w celu umorzenia udziałów należących do danego udziałowca nie oznacza otrzymania udziałów tego udziałowca przez pozostałych wspólników. Stąd na podstawie art. 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie można mówić w takim przypadku o powstaniu przychodu podatkowego. Tym samym w związku z dobrowolnym umorzeniem bez wynagrodzenia udziałów posiadanych przez innego wspólnika Spółki kapitałowej, po stronie Wnioskodawcy pozostającego udziałowcem w Spółce kapitałowej nie powstanie przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych”;
*   interpretacja Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 2 marca 2015r., sygn. IPPB2/415-1007/14-2/MK1, w której stwierdzono: „Z uwagi na powyższe, należy stwierdzić, że w przypadku opisanym w zdarzeniu przyszłym, w związku z dobrowolnym zbyciem przez inną spółkę kapitałową (udziałowca) udziałów w spółce kapitałowej PolCo w celu ich umorzenia, po stronie Wnioskodawcy jako udziałowca pozostającego w spółce kapitałowej PolCo nie powstanie przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Zauważyć bowiem należy, że w związku z zaistniałą sytuacją Wnioskodawca nie uzyska żadnego przysporzenia majątkowego”;
*   interpretacja Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 24 lutego 2015 r., sygn. IPPB2/415-957/14-2/MK, w której organ podatkowy zgodził się ze stanowiskiem podatnika, zgodnie z którym: „W świetle powyższego stanowisko Wnioskodawca, zgodnie z którym w przypadku nieodpłatnego nabycia przez PolCo udziałów posiadanych przez innego udziałowca PolCo w celu ich umorzenia po stronie Wnioskodawcy jako jednego z udziałowców pozostających w PolCo nie powstanie przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych”. Takie samo stanowisko znalazło potwierdzenie w interpretacji Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 19 lutego 2015 r., sygn. IPPB2/415-954/14-2/MG;
*   interpretacja Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z 19 stycznia 2015 r., sygn. IPTPB2/415-577/14-4/KR, w której stwierdzono: „Ponadto, wyżej wymieniona ustawa podatkowa nie zawiera żadnych innych regulacji, które pozwalałyby na uznanie, że w związku ze zbyciem udziałów (celem umorzenia) przez jednego z udziałowców po stronie pozostałego udziałowca (którego udziały nie są zbywane i umarzane) powstaje przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym. Biorąc pod uwagę powyższe, należy stwierdzić, że w przypadku opisanym w zdarzeniu przyszłym, w opisanej we wniosku sytuacji w związku z dobrowolnym zbyciem przez innego udziałowca udziałów w spółce kapitałowej PolCo w celu ich umorzenia, po stronie Wnioskodawcy jako udziałowca pozostającego w spółce kapitałowej PolCo nie powstanie przychód podlegający opodatkowaniu”.

Podsumowując, zdaniem Wnioskodawcy, dobrowolne umorzenie udziałów posiadanych przez innego ze wspólników w kapitale Spółki zależnej bez wynagrodzenia nie będzie skutkować powstaniem przychodu (dochodu) po stronie Wnioskodawcy pozostającego nadal udziałowcem w Spółce zależnej, a w konsekwencji, nie będzie podlegać po stronie Wnioskodawcy opodatkowaniu CIT.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, ul. Kraszewskiego 4a, 35-016 Rzeszów, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.