Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPP1/443-623/09/EA
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2009-08-18
Teza: Opodatkowanie otrzymanego w 2008r. i 2009r. odszkodowania za grunty, stanowiące własność Wnioskodawcy jako jednostki samorządu terytorialnego, przejęte przez Skarb Państwa pod autostradę.
Słowa kluczowe: drogi-drogi publiczne; grunty; odszkodowania; wywłaszczenie
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 5; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 7.

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy, przedstawione we wniosku z dnia 10 czerwca 2009r. (data wpływu 15 czerwca 2009r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania otrzymanego w 2008r. i 2009r. odszkodowania za grunty, stanowiące własność Wnioskodawcy jako jednostki samorządu terytorialnego, przejęte przez Skarb Państwa pod autostradę – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 15 czerwca 2009r. wpłynął ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania otrzymanego w 2008r. i 2009r. odszkodowania za grunty, stanowiące własność Wnioskodawcy jako jednostki samorządu terytorialnego, przejęte przez Skarb Państwa pod autostradę.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca na podstawie decyzji Wojewody z 2008 roku (z dnia 22 sierpnia 2008r., z dnia 30 września 2008r. i z dnia 10 grudnia 2008r.) i z 2009r. (z dnia 23 marca 2009r.) otrzymał odszkodowania za przejęcie przez Skarb Państwa stanowiących jej własność działek (nr 213/1, 215/1, 485/3 obręb B., nr 32/17 obręb W. P., nr 3/5 i 97/4 obręb K., nr 179/7 obręb B.) przeznaczonych pod budowę autostrady. Działki o numerach 213/1 i 215/1 stały się z mocy prawa na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 maja 1990r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (DZ. U. Nr 32 poz. 191 ze zm.) własnością Wnioskodawcy co zostało potwierdzone decyzją Wojewody, natomiast działki 485/3, 3/5, 97/4, 179/7, 32/17 stały się własnością Wnioskodawcy z mocy prawa na podstawie art. 13 ust. 2, 3, 4 i art. 1 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 19 października 1991r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa (t. j. DZ. U. z 2004r. Nr 208 poz. 2128 ze zm.). A obecnie decyzją Wojewody z 2008 roku (z dnia 22 sierpnia 2008r., z dnia 30 września 2008r. i z dnia 10 grudnia 2008r.) i z 2009 roku (z dnia 23 marca 2009r.) zostało potwierdzone nabycie prawa własności tych nieruchomości przez Skarb Państwa i ustalone odszkodowanie na podstawie art. 14 i art. 18 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (DZ. U. Nr 80, poz. 721 ze zm.) w związku z art. 5 ustawy z dnia 18 października 2006r. o zmianie ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych oraz o zmianie niektórych ustaw (DZ. U. Nr 220, poz. 1601) zmienionej ustawą z dnia 10 maja 2007r. o zmianie ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych oraz o zmianie niektórych ustaw (DZ. U. Nr 112, poz. 767) za przejęcie tych działek pod autostradę. Zgodnie z art. 14 ww. ustawy oraz art. 27 ustawy z dnia 27 października 1994r. o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym (DZ. U. z 2004r. Nr 256, poz. 2571) nieruchomości przeznaczone na pasy drogowe, stanowiące własność jednostek samorządu terytorialnego, stają się własnością Skarbu Państwa z dniem, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji drogi dotycząca tych nieruchomości stała się ostateczna. A decyzją Wojewody z dnia 28 grudnia 1998r. o ustalenie lokalizacji autostrady płatnej i decyzją Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia 19 sierpnia 1999r. - ostateczną w toku instancji została ustalona lokalizacja autostrady płatnej, pod którą zostały przejęte grunty od Wnioskodawcy, tak więc z mocy prawa przedmiotowe działki stały się własnością Skarbu Państwa w tym czasie (dnia 19 sierpnia 1999r.). Odszkodowanie za przedmiotowe działki zostało wypłacone w latach 2008 i 2009 przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad, która jest centralnym organem administracji rządowej w sprawach dróg krajowych. Wartość odszkodowania została ustalona na podstawie operatu szacunkowego wykonanego przez rzeczoznawcę majątkowego według zasad, które szczegółowo uregulowane zostały w przepisach RM z dnia 21 września 2004r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (DZ. U. Nr 207, poz. 2109 ze zm.). Otrzymane odszkodowanie zostało potraktowane przez Wnioskodawcę jako niepodlegające podatkowi VAT bowiem na mocy ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym z 1993r. (DZ. U. Nr 11, poz. 50 ze zm.) grunt nie był towarem.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy Wnioskodawca jako podatnik podatku od towarów i usług winien naliczyć i odprowadzić podatek VAT od otrzymanego w 2008 i 2009 roku odszkodowania za grunty, stanowiące jego własność jako jednostki samorządu terytorialnego, przejęte przez Skarb Państwa pod autostradę, a jeżeli tak, to kiedy przypada moment obowiązku podatkowego?

Zdaniem Wnioskodawcy, otrzymane w 2008 i 2009 roku odszkodowanie za grunty przejęte pod budowę autostrady jest wyłączone z opodatkowania VAT. Oceniając obowiązek podatkowy podatnika, bierze się pod uwagę zawsze stan prawny występujący w chwili zdarzenia, z którym wiąże się obowiązek zapłaty podatku. Przepis art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (DZ. U. Nr 54, poz. 535) (dalej: ustawy o VAT) wprowadza opodatkowanie zdarzenia polegającego na przeniesieniu z mocy prawa własności gruntów w zamian za odszkodowanie dopiero od dnia 1 maja 2004r. Przeniesienie prawa własności gruntu w zamian za odszkodowanie, gdy miało miejsce przed 1 maja 2004r., nie powoduje obowiązku zapłaty VAT. W decyzjach Wojewody z 2008 i 2009 roku zostało wskazane, że Skarb Państwa nabył z mocy prawa dnia 19 sierpnia 1999r. własność nieruchomości gruntowych należących do Wnioskodawcy. Nie można zatem do tego zdarzenia stosować przepisu art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, który zaczął obowiązywać od 1 maja 2004r. A na mocy ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym z 1993r. (DZ. U. Nr 11, poz. 50 ze zm.) grunt nie był towarem. Data wydania decyzji i wypłaty odszkodowania nie ma w tym przypadku znaczenia, bo zdarzeniem, z którym ustawa o VAT wiąże obowiązek zapłaty tego podatku, jest moment przeniesienia z mocy prawa własności towarów (w tym gruntu) w zamian za odszkodowanie. Ustawa o VAT nie wiąże tego obowiązku z momentem wypłaty odszkodowania ani z momentem wydania decyzji potwierdzającej nabycie towaru z mocy prawa. A samo odszkodowanie nie zostało wymienione w ustawie jako czynność podlegająca VAT, otrzymane z tytułu odszkodowania pieniądze nie są towarem w rozumieniu przepisów ustawy o VAT.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2004r., Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej ustawa o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Towarami natomiast, w rozumieniu art. 2 pkt 6 ww. ustawy, są rzeczy ruchome, jak również wszelkie postacie energii, budynki i budowle lub ich części, będące przedmiotem czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, które są wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, a także grunty.

W myśl art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, w tym również przeniesienie z nakazu organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w imieniu takiego organu lub przeniesienie z mocy prawa własności towarów w zamian za odszkodowanie.

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, iż decyzją Wojewody z 2008r. (z dnia 22 sierpnia 2008r., z dnia 30 września 2008r. i z dnia 10 grudnia 2008r.) i z 2009r. (z dnia 23 marca 2009r.) zostało potwierdzone nabycie prawa własności działek (nr 213/1, 215/1, 485/3 obręb B., nr 32/17 obręb W. P., nr 3/5 i 97/4 obręb K., nr 179/7 obręb B.) przez Skarb Państwa i ustalone odszkodowanie na podstawie art. 14 i art. 18 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (DZ. U. Nr 80, poz. 721 ze zm.) w związku z art. 5 ustawy z dnia 18 października 2006r. o zmianie ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych oraz o zmianie niektórych ustaw (DZ. U. Nr 220, poz. 1601) zmienionej ustawą z dnia 10 maja 2007r. o zmianie ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych oraz o zmianie niektórych ustaw (DZ. U. Nr 112, poz. 767) za przejęcie tych działek pod autostradę. Zgodnie z art. 14 ww. ustawy oraz art. 27 ustawy z dnia 27 października 1994r. o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym (t. j. DZ. U. z 2004r. Nr 256, poz. 2571 ze zm.) nieruchomości przeznaczone na pasy drogowe, stanowiące własność jednostek samorządu terytorialnego, stają się własnością Skarbu Państwa z dniem, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji drogi dotycząca tych nieruchomości stała się ostateczna. A decyzją Wojewody z dnia 28 grudnia 1998r. o ustalenie lokalizacji autostrady płatnej i decyzją Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia 19 sierpnia 1999r. - ostateczną w toku instancji została ustalona lokalizacja autostrady płatnej, pod którą zostały przejęte grunty od Wnioskodawcy, tak więc z mocy prawa przedmiotowe działki stały się własnością Skarbu Państwa w tym czasie (dnia 19 sierpnia 1999r.). Odszkodowanie za przedmiotowe działki zostało wypłacone w latach 2008 i 2009 przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad, która jest centralnym organem administracji rządowej w sprawach dróg krajowych.

Skoro z przedstawionego stanu faktycznego wynika, iż datą nabycia przedmiotowych gruntów z mocy prawa przez Skarb Państwa jest dzień 19 sierpnia 1999r., uznać należy, iż przeniesienie własności gruntu nastąpiło przed dniem wejścia w życie przepisów ustawy z dnia 11 marca 2004r., tj. jeszcze w okresie obowiązywania ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50 ze zm.), która zakresem opodatkowania nie obejmowała przeniesienia prawa własności gruntu w zamian za odszkodowanie.

Ponadto zwrócić należy uwagę, iż z chwilą wejścia w życie ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (1 maja 2004r.), zmieniła się także definicja towaru.

Przed dniem 1 maja 2004r., zgodnie z definicją zawartą w art. 4 pkt 1 ww. ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym grunt nie był uznawany za towar, więc obrót nim nie podlegał opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Uwzględniając powyższe wskazać należy, iż do opisanego we wniosku zdarzenia nie można stosować przepisu art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, bowiem zaczął on obowiązywać dopiero od dnia 1 maja 2004r.

Podzielić także należy stanowisko Wnioskodawcy, iż data wydania decyzji i wypłaty odszkodowania nie ma w tym przypadku znaczenia, bo zdarzeniem, z którym ustawa o podatku od towarów i usług wiąże obowiązek zapłaty tego podatku, jest moment przeniesienia z mocy prawa własności towarów (gruntu), (co miało miejsce w zaistniałym stanie faktycznym w sierpniu 1999r.), w zamian za odszkodowanie.

Zatem otrzymane odszkodowanie za nabycie z mocy prawa z dniem 19 sierpnia 1999r. przez Skarb Państwa działek przeznaczonych pod budowę autostrady, stanowiących własność Wnioskodawcy nie podlega przepisom ustawy o podatku od towarów i usług z dnia 11 marca 2004r.

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Niniejsza interpretacja traci swoją ważność w przypadku zmiany któregokolwiek z elementów przedstawionego stanu faktycznego lub zmiany stanu prawnego.

Zauważyć należy, iż w związku z uznaniem przez tut. organ, iż otrzymane przez Wnioskodawcę odszkodowanie nie podlega przepisom ustawy o VAT, bezprzedmiotowa stała się odpowiedź na pytanie Wnioskodawcy w zakresie ustalenia momentu powstania obowiązku podatkowego z tytułu otrzymania tego odszkodowania.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Zgodnie z przepisem § 1 pkt 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 28 sierpnia 2008r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania ministra właściwego do spraw finansów publicznych, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz. U. Nr 163, poz. 1016) skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, ul. Józefa Ignacego Kraszewskiego 4A, 35-016 Rzeszów, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.