Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPP1/443-396/12-5/HW
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2012-07-25
Teza: Pisemna interpretacja przepisów prawa podatkowego dotycząca podatku od towarów i usług w zakresie prawidłowości fakturowania dostawy mediów i remontów.
Słowa kluczowe: dokumentowanie; media; refakturowanie
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 8

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki z o.o., przedstawione we wniosku z dnia 24 kwietnia 2012 r. (data wpływu 30 kwietnia 2012 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawidłowości fakturowania dostawy mediów i remontów – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 30 kwietnia 2012 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawidłowości fakturowania dostawy mediów i remontów.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

Spółka z o.o. (dalej: „Wnioskodawca lub Spółka”) jest spółką prawa handlowego powołaną przez jednostkę samorządu terytorialnego (Gminę) dla potrzeb realizacji zadań własnych obejmujących sprawy gminnego budownictwa mieszkaniowego.

Wnioskodawca jest zarejestrowanym, czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Przedmiot działalności Wnioskodawcy obejmuje również świadczenie usług zarządzania nieruchomościami niestanowiącymi własności Wnioskodawcy.

Spółka zawarła z Gminą w dniu 21 grudnia 2006 r. umowę w przedmiocie zarządzania gminnym zasobem nieruchomości, obejmującym nieruchomości mieszkalne i niemieszkalne, które stanowią własność Gminy (dalej: „Umowa”). Nieruchomości, których dotyczy Umowa zostały wymienione w załączniku do Umowy. Zgodnie z Umową wykonywany przez Wnioskodawcę zakres zadań obejmuje czynności zapewnienia właściwej gospodarki ekonomiczno – finansowej nieruchomości oraz bezpieczeństwa użytkowania i właściwej eksploatacji nieruchomości oraz administrowanie nieruchomościami.

W ramach tych czynności Wnioskodawca m. in. prowadzi bieżące czynności administracyjno – techniczne (m. in. prowadzenie rozliczeń, opracowywanie sprawozdań i analiz ekonomicznych), dochodzi należności od najemców, weryfikuje stan nieruchomości pod względem technicznym, a także zawiera w imieniu Gminy umowy najmu. Wnioskodawca pośredniczy również w zapewnieniu najemcom nieruchomości dostawy wody, usług odprowadzania ścieków i wywozu nieczystości, a także w dostawie energii elektrycznej i gazu (dalej jako „Koszty mediów”), w ten sposób, że:

*   nabywa w imieniu Gminy poszczególne usługi – Wnioskodawca otrzymuje z tego tytułu faktury VAT wystawione na Wnioskodawcę,
*   refakturuje nabycie poszczególnych usług na Gminę wystawiając faktury sprzedaży wg wartości należności wynikających z otrzymanych faktur zakupu i z uwzględnieniem stawki podatku od towarów i usług (dalej: „VAT”) właściwej dla poszczególnych świadczeń,
*   obciąża w imieniu Gminy najemców rzeczywistym zużyciem mediów – dokonując odpowiednich rozliczeń w imieniu Gminy z najemcami należności czynszowych oraz kosztów mediów, tj. w przypadku nabycia mediów przez najemców posiadających status czynnego podatnika VAT Wnioskodawca – obecnie – wystawia w imieniu Gminy faktury VAT na okoliczność dostawy usług najmu wraz z mediami z uwzględnieniem stawki VAT właściwej dla kompleksowej usługi najmu lokalu – niezależnie od zawartej z najemcami umowy (stawka zależna jest zatem jedynie od tego czy najem ma charakter użytkowy – stawka podstawowa VAT, czy też mieszkalny – zwolnienie przedmiotowe z VAT, nie jest natomiast istotne to, czy w umowie przewidziano, czy też nie, iż media stanowią składnik należności czynszowej), w przypadku najemców niebędących podatnikami VAT i nieprowadzących działalności gospodarczej, rozliczenie dokonywane jest analogicznie (w zakresie zastosowanej stawki VAT), na podstawie indywidualnych rozliczeń (np. w oparciu o książeczkę rozliczeniową lub fakturę).

Umowa wskazuje również, że do dodatkowych obowiązków Wnioskodawcy należy realizowanie w imieniu Gminy inwestycji związanych z nieruchomościami, obejmujących bieżące prace konserwacyjne, modernizacyjne i naprawcze nieruchomości wchodzących do zasobu gminnego, mających w szczególności na celu utrzymanie zasobu w stanie niepogorszonym (dalej jako „Usługi remontowe” i odpowiednio „Koszty remontów”). Czynności te są wykonywane przez Wnioskodawcę w oparciu o plan remontów uchwalany przez Gminę.

Wnioskodawca realizując Usługi remontowe wykonuje je w ten sposób, że wstępnie pobiera faktury VAT — tytułem nabycia wszelkich usług oraz tytułem dostawy towarów obejmujących zakres wykonanych prac remontowych — w treści których nabywcą jest Wnioskodawca, a następnie refakturuje je na Gminę wystawiając faktury sprzedaży wg należności i z uwzględnieniem stawek VAT wynikających z faktur nabycia.

Treść zawartej pomiędzy Wnioskodawcą a Gminą Umowy wskazuje, że Wnioskodawca wykonuje Umowę nieodpłatnie, jednakże Gmina zwraca Wnioskodawcy wydatki konieczne i użyteczne, które Wnioskodawca poczynił w celu należytego wykonania Umowy (dalej: Koszty własne). Koszty własne Wnioskodawcy — w Umowie określone jako „wydatki konieczne i użyteczne” — obejmują w szczególności wydatki takie jak: koszt materiałów biurowych, koszt połączeń telefonicznych, koszt nabycia usług pocztowych i kurierskich, koszty osobowe, opłaty administracyjne. Rozliczenie Kosztów własnych następuje na podstawie wystawianej przez Wnioskodawcę faktury na rzecz Gminy. Do rozliczanych w ten sposób Kosztów własnych Wnioskodawca stosuje i dotychczas stosował podstawową stawkę VAT.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy Wnioskodawca prawidłowo postępuje dokonując fakturowania (refakturowania) na Gminę Kosztów mediów oraz Kosztów remontów wg należności i z uwzględnieniem stawek VAT wynikających z otrzymanych przez Wnioskodawcę faktur VAT tytułem ich nabycia?

Zdaniem Wnioskodawcy, Spółka postępuje prawidłowo dokonując fakturowania (refakturowania) na Gminę Kosztów mediów oraz Kosztów remontów wg należności i z uwzględnieniem stawek VAT wynikających z otrzymanych przez Wnioskodawcę faktur VAT tytułem ich uprzedniego nabycia.

Zgodnie z art. 8 ust. 2a ustawy w przypadku gdy podatnik, działając we własnym imieniu, ale na rzecz osoby trzeciej, bierze udział w świadczeniu usług, przyjmuje się, że ten podatnik sam otrzymał i wyświadczył te usługi.

Oznacza to, że nabycie przez Wnioskodawcę usług wchodzących w zakres Kosztów mediów oraz Kosztów remontów oraz ich późniejsza odsprzedaż (refakturowanie) na rzecz Gminy powinny być traktowane jako dwie odrębne transakcje na gruncie VAT. Wnioskodawca występuje bowiem w tym przypadku jako podmiot działający we własnym imieniu, jednakże na rzecz Gminy. Świadczenia Wnioskodawcy związane z refakturą Kosztów mediów oraz Kosztów remontów są przy tym całkowicie niezależne od fakturowanych Kosztów własnych.

Odrębne traktowanie, na gruncie VAT, realizowanych przez Wnioskodawcę (na zasadzie odprzedaży w rozumieniu art. 8 ust. 2a ustawy o VAT) dostaw mediów, poprzez fakturowanie na Gminę Kosztów mediów, oraz zapewnienie Usług remontowych poprzez fakturowanie na Gminę Kosztów remontów jest uzasadnione i prawidłowe.

Reasumując, Wnioskodawca stoi na stanowisku, że postępuje prawidłowo dokonując fakturowania (refakturowania) na Gminę Kosztów mediów oraz Kosztów remontów wg należności i z uwzględnieniem stawek VAT wynikających z otrzymanych przez Wnioskodawcę faktur VAT tytułem ich uprzedniego nabycia.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Na podstawie art. 7 ust. 1 ustawy, przez dostawę towarów rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Natomiast świadczenie usług, to w myśl art. 8 ust. 1 ustawy, każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1.  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej,
2.  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji,
3.  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Pod pojęciem usługi (świadczenia) należy zatem rozumieć każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie). Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa zalicza do grona usług każde świadczenie, które nie jest dostawą w myśl art. 7 ustawy.

Pojęcie usługi według ustawy o podatku od towarów i usług jest szersze od definicji usługi w rozumieniu klasyfikacji statystycznych. Oznacza to, że w definicji tej mieszczą się również określone zachowania, które nie zostały sklasyfikowane w klasyfikacjach statystycznych.

Z tak szeroko sformułowanej definicji wynika, że przez pojęcie świadczenia usług należy rozumieć przede wszystkim określone zachowanie się podatnika na rzecz innego podmiotu, które wynika z dwustronnego stosunku zobowiązaniowego, zakładającego istnienie podmiotu będącego odbiorcą (nabywcą usługi), jak również podmiotu świadczącego usługę. Przy czym, o ile dane zachowanie podatnika mieści się w ustawowej definicji świadczenia usług, to – co do zasady - niezbędnym elementem do uznania tego zachowania za czynność podlegającą opodatkowaniu jest spełnienie przesłanki odpłatności (wynagrodzenie za usługę).

Taka konstrukcja definicji świadczenia usług jest wyrazem zasady powszechności opodatkowania podatkiem od towarów i usług transakcji dokonywanych w ramach profesjonalnego obrotu gospodarczego.

Aby jednak czynności wymienione w art. 5 ust. 1 podlegały opodatkowaniu podatkiem VAT, muszą być wykonane przez podatnika. W myśl art. 15 ust. 1 ustawy, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Z sytuacji przedstawionej we wniosku wynika, że Zainteresowany jest spółką prawa – handlowego powołaną przez jednostkę samorządu terytorialnego (Gminę …) dla potrzeb realizacji zadań własnych obejmujących sprawy gminnego budownictwa mieszkaniowego. Wnioskodawca jest zarejestrowanym, czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Przedmiot działalności Spółki obejmuje również świadczenie usług zarządzania nieruchomościami niestanowiącymi własności Wnioskodawcy. Zainteresowany zawarł z Gminą w dniu 21 grudnia 2006 r. umowę w przedmiocie zarządzania gminnym zasobem nieruchomości, obejmującym nieruchomości mieszkalne i niemieszkalne, które stanowią własność Gminy. Zgodnie z Umową wykonywany przez Wnioskodawcę zakres zadań obejmuje czynności zapewnienia właściwej gospodarki ekonomiczno – finansowej nieruchomości oraz bezpieczeństwa użytkowania i właściwej eksploatacji nieruchomości oraz administrowanie nieruchomościami. W ramach tych czynności Wnioskodawca m.in. prowadzi bieżące czynności administracyjno – techniczne (m. in. prowadzenie rozliczeń, opracowywanie sprawozdań i analiz ekonomicznych), dochodzi należności od najemców, weryfikuje stan nieruchomości pod względem technicznym, a także zawiera w imieniu Gminy umowy najmu. Wnioskodawca pośredniczy również w zapewnieniu najemcom nieruchomości dostawy wody, usług odprowadzania ścieków i wywozu nieczystości, a także w dostawie energii elektrycznej i gazu (dalej jako „Koszty mediów”), w ten sposób, że:

*   nabywa w imieniu Gminy poszczególne usługi – Wnioskodawca otrzymuje z tego tytułu faktury VAT wystawione na Wnioskodawcę,
*   refakturuje nabycie poszczególnych usług na Gminę wystawiając faktury sprzedaży wg wartości należności wynikających z otrzymanych faktur zakupu i z uwzględnieniem stawki podatku od towarów i usług właściwej dla poszczególnych świadczeń.

Umowa wskazuje również, że do dodatkowych obowiązków Wnioskodawcy należy realizowanie w imieniu Gminy inwestycji związanych z nieruchomościami, obejmujących bieżące prace konserwacyjne, modernizacyjne i naprawcze nieruchomości wchodzących do zasobu gminnego, mających w szczególności na celu utrzymanie zasobu w stanie niepogorszonym. Czynności te są wykonywane przez Wnioskodawcę w oparciu o plan remontów uchwalany przez Gminę. Wnioskodawca realizując Usługi remontowe wykonuje je w ten sposób, że wstępnie pobiera faktury VAT, tytułem nabycia wszelkich usług oraz tytułem dostawy towarów obejmujących zakres wykonanych prac remontowych, w treści których nabywcą jest Wnioskodawca, a następnie refakturuje je na Gminę wystawiając faktury sprzedaży wg należności i z uwzględnieniem stawek VAT wynikających z faktur nabycia. Treść zawartej pomiędzy Wnioskodawcą a Gminą Umowy wskazuje, że Wnioskodawca wykonuje Umowę nieodpłatnie, jednakże Gmina zwraca Wnioskodawcy wydatki konieczne użyteczne, które Wnioskodawca poczynił w celu należytego wykonania Umowy (dalej: Koszty własne). Koszty własne Wnioskodawcy — w Umowie określone jako „wydatki konieczne i użyteczne” — obejmują w szczególności wydatki takie jak: koszt materiałów biurowych, koszt połączeń telefonicznych, koszt nabycia usług pocztowych i kurierskich, koszty osobowe, opłaty administracyjne. Rozliczenie Kosztów własnych następuje na podstawie wystawianej przez Wnioskodawcę faktury na rzecz Gminy. Do rozliczanych w ten sposób Kosztów własnych Wnioskodawca stosuje i dotychczas stosował podstawową stawkę VAT.

Z powyższego wynika, iż zarządzanie nieruchomością stanowi odpłatne świadczenie usług, o którym mowa w art. 8 ust. 1 ustawy i podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, na mocy przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy.

Stosownie do art. 29 ust. 1 ustawy, w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 kwietnia 2011 r., podstawą opodatkowania jest obrót z zastrzeżeniem ust. 2-21, art. 30-32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5. Obrotem jest kwota należna z tytułu sprzedaży, pomniejszona o kwotę należnego podatku. Kwota należna obejmuje całość świadczenia należnego od nabywcy lub osoby trzeciej. Obrót zwiększa się o otrzymane dotacje, subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze mające bezpośredni wpływ na cenę (kwotę należną) towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika, pomniejszone o kwotę należnego podatku.

W tym miejscu należy wskazać na treść art. 30 ust. 3 ustawy, zgodnie z którym w przypadku gdy podatnik, działając we własnym imieniu, ale na rzecz osoby trzeciej, bierze udział w świadczeniu usług, podstawą opodatkowania jest kwota należna z tytułu świadczenia usług, pomniejszona o kwotę podatku.

Przepisy ustawy o podatku od towarów i usług nie precyzują w sposób szczegółowy jakie elementy należy uwzględnić przy ustalaniu podstawy opodatkowania, posłużenie się jednak sformułowaniem „całość świadczenia należnego od nabywcy” oznacza, że w podstawie opodatkowania należy uwzględnić wszelkie dodatkowe koszty bezpośrednio związane z dostawą towarów lub ze świadczeniem usługi zasadniczej, którymi w efekcie obciążany jest nabywca świadczenia. Zasada włączenia tych świadczeń do podstawy opodatkowania oznacza, że wartości tego typu kosztów, których ciężar przerzucany jest na nabywcę, nie wykazuje się jako odrębnego świadczenia, lecz traktuje jako element świadczenia zasadniczego, z zastosowaniem stawki podatku właściwej dla świadczenia zasadniczego. W przypadku nawet, gdyby te elementy wykazane zostały na fakturze odrębnie, nie zmieni to faktu, że dla potrzeb opodatkowania podatkiem od towarów i usług powiększą one podstawę opodatkowania dostarczanego towaru lub świadczonej usługi.

Na podstawie art. 28 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. U. UE serii L Nr 347, str. 1 ze zm.), w przypadku, kiedy podatnik działając we własnym imieniu, ale na rzecz osoby trzeciej, bierze udział w świadczeniu usług, przyjmuje się, że podatnik ten sam otrzymał i wyświadczył te usługi. Oznacza to, że podmiot obciążający daną usługą, zakupioną we własnym imieniu, lecz na rzecz osoby trzeciej traktowany jest najpierw jako usługobiorca, a następnie jako usługodawca tej samej usługi. Przerzucenie kosztów na inny podmiot, nie może być zatem potraktowane w żaden inny sposób niż jako świadczenie usługi w tym samym zakresie. Zatem, konsekwencją uznania podatnika biorącego udział w odsprzedaży usługi za świadczącego, jest wystawienie przez niego faktury dokumentującej wyświadczenie tej usługi.

Z dniem 1 kwietnia 2011 r. wprowadzono do ustawy art. 8 ust. 2a, który stanowi implementację ww. uregulowań Dyrektywy. Zgodnie z ww. przepisem, w przypadku gdy podatnik, działając we własnym imieniu, ale na rzecz osoby trzeciej, bierze udział w świadczeniu usług, przyjmuje się, że ten podatnik sam otrzymał i wyświadczył te usługi.

W świetle powyższego należy przyjąć, iż nawet jeśli podmiot faktycznie nie świadczy usługi (osobiście nie wykonuje czynności), jednakże pośrednio bierze udział w jej świadczeniu (czego nie należy utożsamiać z pośrednictwem w jej świadczeniu) – a jego udział przejawia się w odsprzedaży tych usług – to dla potrzeb podatku od towarów i usług, takie zachowanie jest traktowane na równi ze świadczeniem konkretnej usługi. Podmiot ten staje się zatem podatnikiem ze wszystkimi wynikającymi z tego konsekwencjami, tj. w szczególności powinien opodatkować tę usługę według zasad dla niej prawdziwych oraz udokumentować fakturami VAT.

Mając na względzie powyższe stwierdzić należy, iż opłaty z tytułu dostawy wody, usług odprowadzania ścieków, wywozu nieczystości, dostawy energii elektrycznej i gazu oraz koszty remontów, którymi Wnioskodawca obciąża Gminę, są opodatkowane podatkiem od towarów i usług na zasadach ogólnych, z zastosowaniem właściwej stawki podatku VAT dla danej dostawy lub usługi. Powyższe wynika z faktu, iż Zainteresowany, będący zarządzającym przedmiotową nieruchomością, otrzymuje faktury dokumentujące te czynności, tym samym dokumenty świadczące o poniesieniu wydatków w tym zakresie są wystawione na niego, po czym Wnioskodawca, zgodnie z art. 8 ust. 2a ustawy, dokonuje ich przeniesienia na Gminę.

Reasumując, Wnioskodawca przenosząc na zleceniodawcę – Gminę – opłaty z tytułu dostawy wody, usług odprowadzania ścieków, wywozu nieczystości, dostawy energii elektrycznej i gazu oraz kosztów remontów, jest zobowiązany do opodatkowania ich według stawki właściwej dla danej dostawy lub usługi wynikającej z otrzymanej faktury zakupu.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, ul. Ratajczaka 10/12, 61-815 Poznań po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.