Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0113-KDIPT2-2.4011.490.2021.4.EC
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2021-08-02
Teza: Skutki podatkowe odpłatnego zbycia nieruchomości
Słowa kluczowe: majątek-podział majątku; nieruchomości-podział nieruchomości; nieruchomości-sprzedaż nieruchomości
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 10

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2020 r., poz. 1325, z późn. zm.) Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 15 kwietnia 2021 r. (data wpływu 21 kwietnia 2021 r.), uzupełnionym pismem z dnia 22 lipca 2021 r. (data wpływu 27 lipca 2021 r.), o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych odpłatnego zbycia nieruchomości **– jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 21 kwietnia 2021 r. wpłynął do Organu podatkowego ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od spadków i darowizn, podatku od czynności cywilnoprawnych oraz podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych odpłatnego zbycia nieruchomości.

Wniosek nie spełniał wymogów określonych w art. 14b § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2020 r., poz. 1325, z późn. zm.), w związku z powyższym pismem z dnia 12 lipca 2021 r., Nr 0111-KDIB2-2.4015.53.2021.2.DR, Nr 0111-KDIB2-2.4014.187.2021.2.DR i Nr 0113-KDIPT2-2.4011.490.2021.3.EC, wezwano Wnioskodawcę, na podstawie art. 13 § 2a, art. 169 § 1-2 w zw. z art. 14h ustawy Ordynacja podatkowa, do jego uzupełnienia w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia.

Wezwanie wysłane zostało za pośrednictwem poczty w dniu 12 lipca 2021 r. (skutecznie doręczone w dniu 16 lipca 2021 r.). W dniu 27 lipca 2021 r. wpłynęło uzupełnienie wniosku z dnia 22 lipca 2021 r.

We wniosku przedstawiono następujące stany faktyczne:

Stan faktyczny nr 1

Umową majątkową małżeńską z dnia 1 grudnia 2011 r. (Rep. A nr ….), wprowadzony został pomiędzy małżonkami Z. i D. P. ustrój rozdzielności majątkowej, dotyczący wszelkich przedmiotów i praw majątkowych nabytych przez każde z nich z jakiegokolwiek tytułu. Majątek wspólny podzielony został pomiędzy małżonkami umową podziału majątku wspólnego zawartą dnia 11 października 2019 r. (Rep. A Nr ….) przed notariuszem I. P. w Kancelarii Notarialnej w …., Spółka cywilna, przy ul. ….., na podstawie której Wnioskodawca nabył na wyłączną swoją własność nieruchomość w miejscowości …., w gminie …., stanowiącą działkę nr 1/2, o powierzchni 0,9100 ha, objętą księgą wieczystą nr …… oraz prawa i obowiązki wynikające z umowy najmu nieruchomości z dnia 14 czerwca 2002 r., tj. części nieruchomości położonej w miejscowości ……, stanowiącej działkę nr 222d, o powierzchni 1 000 m2 oraz domek letniskowy na tej działce nr 2 stanowiący ruchomość. Pozostały majątek wspólny na wyłączną własność nabyła D. P.

Stan faktyczny nr 2

Notarialnymi umowami sprzedaży Wnioskodawca sprzedał osobom fizycznym poszczególne działki pochodzące z podziału wymienionej w stanie faktycznym działki nr 1/2, położonej w ……, objętej księgą wieczystą …..:

*   umową z dnia 10 lutego 2020 r. (Rep. A …..) działki nr 1/6, o powierzchni 0,1546 ha i nr 1/3, o powierzchni 0,2881 ha, objęte dotychczas wyżej wymienioną księga wieczystą oraz udział wynoszący 2/5 części nieruchomości położonej w ….., utworzonej z niezabudowanej działki nr 1/4, o powierzchni 0,0440 ha, objętej dotychczas ww. księgą wieczystą na rzecz T. R. G. i D. B. G.;

*   umową z dnia 3 marca 2021 r. (Rep. A …..) działkę nr 1/8, o powierzchni 0,1608 ha z wyżej podanej księgi wieczystej i udział 1/5 w prawie własności działki nr 1/4, o powierzchni 0,0440 ha z księgi wieczystej … na rzecz P. i W. małżonków P..

W uzupełnieniu wniosku Wnioskodawca nadmienia, że ww. działka nr 1/2, o powierzchni 0,9116 ha, nabyta została przez D. I. P. i Z. P. do majątku wspólnego małżonków, aktem notarialnym Nr …. z dnia 22 lipca 1999 r., podzielona została w dniu 28 listopada 2019 r. Decyzją ….. z dnia 28 listopada 2019 r. wydzielone zostały działki:

*   nr 1/3 o powierzchni 0,2881 ha - rolna,

*   nr 1/4 o powierzchni 0,0440 ha - droga,

*   nr 1/5 o powierzchni 0,1259 ha - budowlana,

*   nr 1/6 o powierzchni 0,1546 ha - budowlana,

*   nr 1/7 o powierzchni 0,1382 ha - budowlana,

*   nr 1/8 o powierzchni 0,1608 ha - budowlana.

Każda działka ma dojazd do drogi publicznej. Podział dokonany został w związku ze zmianą Planu Zagospodarowania Przestrzennego, stosownie do wymagań planu. Przed podziałem Wnioskodawca nie próbował sprzedać całej nieruchomości. Nie dowiadywał się jaka mogłaby być cena za działkę przed podziałem, ani czy znalazłby się nabywca, ani czy za poszczególne, wydzielone działki mógłby uzyskać cenę wyższą. Podziału na działki o mniejszej powierzchni nie dokonał wyłącznie w celu uzyskania wyższej ceny sprzedaży za poszczególne działki. Nie poniósł żadnych nakładów na wymienione działki. W dacie sprzedaży działki nie były zabudowane. Wnioskodawca nie był, nie jest właścicielem, ani współwłaścicielem innych działek niż wyżej wymienione. Nie zarządzał majątkiem prywatnym. W czasie nabycia, podziału i zbycia nieruchomości Wnioskodawca nie prowadził działalności gospodarczej.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu wniosku):

1.  Czy wyżej wymienione czynności prawne, podane w stanie faktycznym nr 1, mogą być przez organ podatkowy potraktowane jako darowizny, nieodpłatne zniesienie współwłasności lub nabycie własności rzeczy wspólnej albo jej części przez dotychczasowych współwłaścicieli, w rozumieniu art. 1 ust. 1 pkt 2, pkt 4, art. 1a ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn?
2.  Czy umowy wymienione w stanie faktycznym nr 2, stanowią umowy sprzedaży podlegające podatkowi określonemu w art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, czy uzyskane ceny sprzedaży stanowią dochody (przychody) określone w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, czy podlegają obowiązkowi podatkowemu?

Przedmiotem niniejszej interpretacji jest odpowiedź na pytanie oznaczone we wniosku nr 2 w części dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych, natomiast w zakresie pytania oznaczonego we wniosku nr 1 oraz pytania nr 2 w części dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych, zostanie wydane odrębne rozstrzygnięcie.

Zdaniem Wnioskodawcy (doprecyzowanym w uzupełnieniu wniosku), zbycie składników majątkowych, wymienionych w stanie faktycznym poszczególnymi dwoma notarialnymi umowami sprzedaży, nastąpiło po upływie pięciu lat od dnia nabycia działki nr 1/2. Nie nastąpiło w wyniku działalności gospodarczej ani zarządu majątkiem prywatnym. Nie stanowiło dochodu (przychodu) określonego w przepisie art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych. Nie stanowi dochodu (przychodu). Nie podlega obowiązkowi podatkowemu. Przedstawiane stanowisko jest zgodne z przepisem art. 10 ust. 6 wymienionej ustawy.

Niezależnie od powyższego podnieść należy, że przychody z tytułu podziału majątku małżonków wyłączone są z ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - art. 2 ust. 1 pkt 5 wymienionej ustawy. Podział majątku wspólnego nastąpił umową podziału majątku wspólnego z dnia 11 października 2019 r. (Rep. A Nr ……), wymienioną w stanie faktycznym 1.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest prawidłowe.

Zgodnie z generalną zasadą powszechności opodatkowania wyrażoną w art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2020 r., poz. 1426, z późn. zm.; Dz. U. z 2021 r., poz. 1128, z późn. zm.), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów,

‒jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonywaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a)-c) – przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

Przytoczony przepis formułuje generalną zasadę, zgodnie z którą nienastępujące w wykonaniu działalności gospodarczej odpłatne zbycie nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz praw określonych w tym przepisie przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, stanowi źródło przychodu podlegające opodatkowaniu i rodzi obowiązek podatkowy w postaci zapłaty podatku dochodowego. Zatem, jeżeli odpłatne zbycie nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz ww. praw nastąpi po upływie pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie – nie jest źródłem przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a tym samym kwota uzyskana ze sprzedaży nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz ww. praw w ogóle nie podlega opodatkowaniu.

Zatem, przychód z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości lub jej części oraz udziału w nieruchomości nie powstanie, jeżeli spełnione są łącznie dwa warunki:

*   odpłatne zbycie nieruchomości nie następuje w wykonywaniu działalności gospodarczej oraz

*   zostało dokonane po upływie pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło jej nabycie.

Wobec powyższego, w przypadku sprzedaży nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ww. ustawy decydujące znaczenie w kwestii opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych uzyskanego z tego tytułu dochodu ma moment ich nabycia.

Zgodnie z art. 10 ust. 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w przypadku odpłatnego zbycia po ustaniu wspólności majątkowej małżeńskiej, nabytych do majątku wspólnego małżonków lub wybudowanych w trakcie trwania wspólności majątkowej małżeńskiej nieruchomości lub nabytych do majątku wspólnego małżonków praw majątkowych, określonych w ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), okres, o którym mowa w tym przepisie, liczy się od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło ich nabycie do majątku wspólnego małżonków lub ich wybudowanie w trakcie trwania wspólności majątkowej małżeńskiej.

Przepis ten dodany został przez art. 1 pkt 4 ustawy z dnia 23 października 2018 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r., poz. 2159). Powyższa zmiana weszła w życie z dniem 1 stycznia 2019 r. i ma zastosowanie do dochodów (przychodów) uzyskanych od tego dnia.

Zważywszy na fakt, że działka nr 1/2 została nabyta pierwotnie przez Wnioskodawcę w ramach wspólności majątkowej małżeńskiej, to należy odnieść się do przepisów ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2020 r., poz. 1359, z późn. zm.).

Zgodnie z art. 31 § 1 ww. Kodeksu, z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków.

Ustrój wspólności ustawowej obejmujący dorobek obojga małżonków ukształtowany został przez ustawodawcę jako wspólność łączna, bezudziałowa. Wspólność ta charakteryzuje się tym, że w czasie jej trwania małżonkowie nie mają określonych udziałów w majątku wspólnym, nie mogą zatem rozporządzać udziałami, a także nie mogą żądać podziału majątku objętego wspólnością – art. 35 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Obojgu małżonkom przysługuje pełne prawo do całości majątku wspólnego. Zważywszy na tak ukształtowaną sytuację prawną małżonków objętych wspólnością ustawową, definitywne nabycie w czasie jej trwania nieruchomości oznacza nabycie przez każdego z małżonków tego prawa w całości, a nie w określonym ułamkowo udziale.

Co do zasady wspólność majątkowa trwa tak długo jak małżeństwo. Ustawowy ustrój majątkowy między małżonkami może ulec zniesieniu lub ograniczeniu na skutek zawartej między nimi umowy (art. 47 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego), na skutek orzeczenia sądu (art. 52 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego) albo z mocy prawa np. w razie ubezwłasnowolnienia jednego z małżonków (art. 53 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego).

Z chwilą ustania wspólności ustawowej, wspólność dotychczas bezudziałowa zostaje zastąpiona przez współwłasność w częściach ułamkowych. Od tej chwili małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym, niezależnie od tego, w jakim stopniu każdy z nich przyczynił się do jego powstania.

Odnosząc powyższe na grunt rozpatrywanej sprawy, należy wskazać, że w sytuacji sprzedaży przez Wnioskodawcę działki nr 1/6, nr 1/3, udziału 2/5 w działce nr 1/4, a także działki nr 1/8 i udziału 1/5 w działce nr 1/4 (powstałych po podziale działki nr 1/2 nabytej w wyniku podziału majątku wspólnego w dniu 11 października 2019 r., a uprzednio nabytej do majątku wspólnego małżonków w dniu 22 lipca 1999 r.), okres czasu, o którym mowa w powołanym przepisie art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, należy liczyć od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie do majątku wspólnego małżonków stosownie do art. 10 ust. 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, tj. od końca 1999 r. W tym stanie sprawy pięcioletni okres, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w odniesieniu do ww. działek, powstałych z podziału działki nr 1/2 upłynął z końcem 2004 r.

Na powyższe nie będzie miał wpływu podział geodezyjny działki nr 1/2, w wyniku którego nastąpiła zmiana powierzchni oraz numerów ewidencyjnych. Wydzielenie działek z nieruchomości gruntowych nie powoduje zmiany ich właściciela. Na skutek dokonania tej czynności nie następuje przeniesienie prawa własności działek, a więc nie dochodzi do ich nabycia. Zatem podział geodezyjny działki, nie będzie stanowił dla Wnioskodawcy nowego nabycia nieruchomości.

Mając na uwadze powołane wyżej przepisy prawa oraz przedstawiony we wniosku stan faktyczny, uznać należy, że nienastępująca w wykonywaniu działalności gospodarczej sprzedaż działek w 2020 r. i w 2021 r., przyznanych Wnioskodawcy w wyniku podziału majątku wspólnego małżonków, które powstały po podziale działki nr 1/2, nabytej w 1999 r. do majątku wspólnego Wnioskodawcy i Jego żony, nie będzie stanowić dla Niego źródła przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 10 ust. 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a w konsekwencji Wnioskodawca nie będzie zobowiązany do zapłaty z tego tytułu podatku dochodowego i złożenia zeznania o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) PIT-39.

Jednocześnie wskazać należy, w przedstawionym stanie faktycznym nr 2 nie będzie miał zastosowania art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, gdyż Wnioskodawca uzyskał przychód z odpłatnego zbycia nieruchomości, a nie w wyniku podziału majątku wspólnego małżonków. W myśl art. 2 ust. 1 pkt 5 ww. ustawy, przepisów ustawy nie stosuje się do przychodów z tytułu podziału wspólnego majątku małżonków w wyniku ustania lub ograniczenia małżeńskiej wspólności majątkowej oraz przychodów z tytułu wyrównania dorobków po ustaniu rozdzielności majątkowej małżonków lub śmierci jednego z nich. O przychodach z odpłatnego zbycia nieruchomości jest mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Oba zdarzenia prawne, zarówno podział majątku wspólnego, jak i odpłatne zbycie nieruchomości są odrębnymi, kolejnymi czynnościami, które należy ocenić niezależnie od siebie pod względem skutków prawnych, jakie wywołały. Stąd też dotyczą różnych przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Wobec powyższego stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Zgodnie z art. 14na § 1 ustawy Ordynacja podatkowa przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1.  z zastosowaniem art. 119a;
2.  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3.  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych (art. 14na § 2 ustawy Ordynacja podatkowa). Powyższe unormowania należy odczytywać łącznie z przepisami art. 33 ustawy z dnia 23 października 2018 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy – Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r., poz. 2193, z późn. zm.), wprowadzającymi regulacje intertemporalne.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, z późn. zm.). Skargę wnosi się w dwóch egzemplarzach (art. 47 § 1 ww. ustawy) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała, lub drogą elektroniczną na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 54 § 1a ww. ustawy), w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy). W przypadku pism i załączników wnoszonych w formie dokumentu elektronicznego odpisów nie dołącza się (art. 47 § 3 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W przypadku wnoszenia skargi w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego i stanu epidemii jako najwłaściwszy proponuje się kontakt z wykorzystaniem systemu teleinformatycznego ePUAP.