Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPP2/443-359/10-5/AD
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2010-06-04
Teza: Czy wynagrodzenie należne kupującemu od sprzedającego (Spółki) w pierwszym przypadku, a w drugim przypadku wynagrodzenie należne franczyzodawcy z tytułu obrotów realizowanych przez jego franczyzobiorców ze Spółką jest wynagrodzeniem za usługę i podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na zasadach ogólnych, czy też nie podlega przepisom o VAT i powinno być dokumentowane nota księgową?
Słowa kluczowe: faktura-faktura VAT; franszyza; obrót; odliczenia-prawo do odliczenia; opodatkowanie; podatek-podatek od towarów i usług; premia-premia pieniężna; rabaty; świadczenie-świadczenie usług
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 8; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 29 (uchylony); [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 29a; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 30b; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 30c

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. u. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. u. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, przedstawione we wniosku z dnia 3 marca 2010 r. (data wpływu 9 marca 2010 r.) uzupełnionym pismem z dnia 12 maja 2010 r. (data wpływu 17 maja 2010 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania udostępnienia sieci dystrybucyjnej franczyzobiorców przez franczyzodawcę – **jest prawidłowe**.

UZASADNIENIE

W dniu 9 marca 2010 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania udostępnienia sieci dystrybucyjnej franczyzobiorców przez franczyzodawcę. Wniosek uzupełniono pismem z dnia 12 maja 2010 r. (data wpływu 17 maja 2010 r.) o doprecyzowanie przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego oraz o brakującą opłatę.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Na mocy umowy z podmiotem (franczyzodawcą), który stworzył sieć dystrybucyjną opartą na zasadzie franczyzy, Wnioskodawca uiszczać będzie na rzecz tego podmiotu wynagrodzenie w wysokości określonego procentu od kwoty obrotu zrealizowanego w okresie rozliczeniowym pomiędzy nim a sklepami należącymi do sieci dystrybucyjnej franczyzodawcy, ale prowadzonymi przez franczyzobiorców będących odrębnymi od franczyzodawcy podmiotami gospodarczymi.

W treści umowy wskazano: „Tytułem wynagrodzenia za budowę sieci dystrybucyjnej Dostawca zapłaci Kupującemu kwotę w wysokości x % netto od kwoty obrotu towarami netto zrealizowanymi w okresie rozliczeniowym pomiędzy Dostawcą a siecią sklepów Kupującego”.

W uzupełnieniu wniosku Zainteresowany przedstawił fragment umowy z franczyzodawcą, z którego wynika, iż franczyzodawca oświadcza, że posiada odpowiednia wiedzę w zakresie techniki sprzedaży i marketingu, a także doświadczenie w zakresie kompletowania dostaw, ciągłości, zapotrzebowania, promocji i reklamy oraz zobowiązuje się do:

*   budowy i nadzoru nad siecią dystrybucji funkcjonującą na rynku jako sieć "A",
*   zorganizowania we własnym zakresie pomieszczeń wystawowo-handlowych w oddziałach sieci "A"oraz wydzielenia w nim powierzchni zapewniającej prawidłową ekspozycję towarów Dostawcy w ilościach uzgodnionych z Odbiorcą a zapewniających prezentację oferty handlowej Dostawcy,
*   wyposażenie wspomnianych w poprzednim punkcie lokali wg wymagań służących właściwej ekspozycji w celu zapewnienia jak najlepszych warunków sprzedaży,
*   eksponowania towarów Dostawcy na równi z innymi posiadanymi w swojej ofercie handlowej sieci "A" z zachowaniem obowiązujących przepisów o nieuczciwej konkurencji,
*   właściwego oznakowania ekspozycji oferty handlowej Dostawcy,
*   powiększania lub wymiany (refreshing oferty Dostawcy) oferty ekspozycyjnej o nowości asortymentowe,
*   wykazanie należytej dbałości o ekspozycję towarów Dostawcy oraz zabezpieczenie jej przed zniszczeniem, przy czym nie uważa się za zniszczenie zużycie będące wynikiem normalnego użytkowania,
*   zamawiania i sprzedaży wyrobów Dostawcy tak, aby zapewnić ciągłość sprzedaży,
*   przyjmowania i przekazywania zamówień na towary Dostawcy zgodnie z obowiązującą ofertą handlową zarówno pod względem technicznym jak i cenowym,
*   zapoznawania przyszłych kontrahentów z profilem działalności i wyrobami Dostawcy oraz do prowadzenia wspólnych działań handlowo-marketingowych, mających na celu stały rozwój sprzedaży i promocję produktów Dostawcy,
*   informowania Dostawcy o potrzebach rynku i przedstawienia propozycji dotyczących oczekiwań klientów,
*   umieszczania wewnątrz i na zewnątrz sklepów ekspozycyjnych własnych i sieci "A" reklam i znaków firmowych Dostawcy.

Franczyzodawca zobowiązuje się do nadzoru nad płatnościami Partnerów sieci "A" i w przypadku wystąpienia opóźnień w płatnościach przekraczających 14 dni jest zobowiązany do podjęcia działań mających na celu zdyscyplinowanie Partnera w tym zakresie.

Udostępnienie sieci dystrybucyjnej franczyzobiorców przez franczyzodawcę oznacza wskazanie przez franczyzodawcę swoim franczyzobiorcom Wnioskodawcy jako podmiotu dostarczającego na zasadach określonych w umowie pomiędzy franczyzodawcą a Wnioskodawcą określonych artykułów hadlowych (stolarka drzwiowa). Wskazanie to nie stanowi zobowiązania do nabywania towarów od Wnioskodawcy, ale jeśli franczyzobiorcy chcieliby nabyć artykuły będące w ofercie Wnioskodawcy, to powinni je nabyć u niego, a nie u innego dostawcy.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy wynagrodzenie należne franczyzodawcy z tytułu obrotów realizowanych przez jego franczyzobiorców z Wnioskodawcą jest wynagrodzeniem za usługę i podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na zasadach ogólnych, czy też nie podlega przepisom ustawy o VAT i powinno być dokumentowane notą księgową ?

Zdaniem Wnioskodawcy, udostępnienie sieci dystrybucyjnej franczyzobiorców przez franczyzodawcę jest usługą intensyfikacji sprzedaży, podlega opodatkowaniu podatkiem VAT i powinno być udokumentowane fakturą VAT, a nie notą księgową.

Zgodnie z dyspozycją art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. u. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Przepis art. 7 ust. 1 ustawy stanowi, iż przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

W myśl postanowień art. 8 ust. 1 ustawy, przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

*   przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
*   zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
*   świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Uwzględniając powyższe, każde odpłatne świadczenie polegające na działaniu, zaniechaniu lub tolerowaniu czy określonym zachowaniu mieści się w definicji usługi. Pojęcie usługi według ustawy o podatku od towarów i usług jest bowiem szersze od definicji usługi w rozumieniu klasyfikacji statystycznych. Oznacza to, że w definicji tej mieszczą się również określone zachowania, które nie zostały sklasyfikowane w PKWiU, o której mowa w art. 8 ust. 3 powołanej ustawy.

Aby uznać dane świadczenie za odpłatne świadczenie usług, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy świadczoną usługą i przekazanym za nią wynagrodzeniem. Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę.

Według art. 29 ust. 1 ustawy, podstawą opodatkowania jest obrót z zastrzeżeniem ust. 2-22, art. 30-32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5. Obrotem jest kwota należna z tytułu sprzedaży, pomniejszona o kwotę należnego podatku. Kwota należna obejmuje całość świadczenia należnego od nabywcy. Obrót zwiększa się o otrzymane dotacje, subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze mające bezpośredni wpływ na cenę (kwotę należną) towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika, pomniejszone o kwotę należnego podatku. Stosownie do art. 29 ust. 4 ustawy, podstawę opodatkowania zmniejsza się o kwoty udokumentowanych, prawnie dopuszczalnych i obowiązkowych rabatów (bonifikat, opustów, uznanych reklamacji i skont) i o wartość zwróconych towarów, zwróconych kwot nienależnych w rozumieniu przepisów o cenach oraz zwróconych kwot dotacji, subwencji i innych dopłat o podobnym charakterze, z zastrzeżeniem ust. 4a i 4b.

Podstawowa stawka podatku, zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy, wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1. Jednakże zarówno w treści ustawy, jak i przepisów wykonawczych do niej ustawodawca przewidział opodatkowanie niektórych czynności stawkami obniżonymi bądź zwolnienie od podatku.

Wskazać również należy, iż w myśl art. 41 ust. 13 ustawy, towary i usługi będące przedmiotem czynności, o których mowa w art. 5, niewymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej podlegają opodatkowaniu stawką w wysokości 22%, z wyjątkiem tych, dla których w ustawie lub przepisach wykonawczych określono inną stawkę.

Zgodnie z art. 106 ust. 1 ustawy, podatnicy, o których mowa w art. 15, są obowiązani wystawić fakturę stwierdzającą w szczególności dokonanie sprzedaży, datę dokonania sprzedaży, cenę jednostkową bez podatku, podstawę opodatkowania, stawkę i kwotę podatku, kwotę należności oraz dane dotyczące podatnika i nabywcy (…).

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z dyspozycją art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. u. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu ww. podatkiem podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl postanowień art. 8 ust. 1 ustawy, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1.  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2.  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3.  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Usługi wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, z zastrzeżeniem ust. 4, są identyfikowane za pomocą tych klasyfikacji, z wyjątkiem usług elektronicznych i usług turystyki, o których mowa w art. 119 (art. 8 ust. 3 ustawy).

Uwzględniając powyższe, każde odpłatne świadczenie polegające na działaniu, zaniechaniu lub tolerowaniu czy określonym zachowaniu mieści się w definicji usługi. Pojęcie usługi według ustawy o podatku od towarów i usług jest bowiem szersze od definicji usługi w rozumieniu klasyfikacji statystycznych. Oznacza to, że w definicji tej mieszczą się również określone zachowania, które nie zostały sklasyfikowane w PKWiU, o której mowa w art. 8 ust. 3 ustawy.

Aby uznać dane świadczenie za odpłatne świadczenie usług, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy świadczoną usługą i przekazanym za nią wynagrodzeniem. Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę.

Z opisu przedstawionego we wniosku wynika, iż na mocy umowy z podmiotem (franczyzodawcą), który stworzył sieć dystrybucyjną opartą na zasadzie franczyzy, Wnioskodawca uiszczać będzie na rzecz tego podmiotu wynagrodzenie w wysokości określonego procentu od kwoty obrotu zrealizowanego w okresie rozliczeniowym pomiędzy nim a sklepami należącymi do sieci dystrybucyjnej franczyzodawcy, ale prowadzonymi przez franczyzobiorców będących odrębnymi od franczyzodawcy podmiotami gospodarczymi.

W treści umowy wskazano: „Tytułem wynagrodzenia za budowę sieci dystrybucyjnej Dostawca zapłaci Kupującemu kwotę w wysokości x % netto od kwoty obrotu towarami netto zrealizowanymi w okresie rozliczeniowym pomiędzy Dostawcą a siecią sklepów Kupującego”.

W uzupełnieniu wniosku Zainteresowany przedstawił fragment umowy z franczyzodawcą, z którego wynika, że do obowiązków franczyzodawcy należy:

*   budowa i nadzór nad siecią dystrybucji funkcjonującą na rynku jako sieć "A",
*   zorganizowanie we własnym zakresie pomieszczeń wystawowo-handlowych w oddziałach sieci "A" oraz wydzielenie w nim powierzchni zapewniającej prawidłową ekspozycję towarów Dostawcy w ilościach uzgodnionych z Odbiorcą a zapewniających prezentację oferty handlowej Dostawcy,
*   wyposażenie wspomnianych w poprzednim punkcie lokali wg wymagań służących właściwej ekspozycji w celu zapewnienia jak najlepszych warunków sprzedaży,
*   eksponowanie towarów Dostawcy na równi z innymi posiadanymi w swojej ofercie handlowej sieci "A" z zachowaniem obowiązujących przepisów o nieuczciwej konkurencji,
*   właściwe oznakowanie ekspozycji oferty handlowej Dostawcy,
*   powiększanie lub wymiana (refreshing oferty Dostawcy) oferty ekspozycyjnej o nowości asortymentowe,
*   wykazanie należytej dbałości o ekspozycję towarów Dostawcy oraz zabezpieczenie jej przed zniszczeniem, przy czym nie uważa się za zniszczenie zużycie będące wynikiem normalnego użytkowania,
*   zamawianie i sprzedaż wyrobów Dostawcy tak, aby zapewnić ciągłość sprzedaży,
*   przyjmowanie i przekazywanie zamówień na towary Dostawcy zgodnie z obowiązującą ofertą handlową zarówno pod względem technicznym jak i cenowym,
*   zapoznawanie przyszłych kontrahentów z profilem działalności i wyrobami Dostawcy oraz do prowadzenie wspólnych działań handlowo-marketingowych, mających na celu stały rozwój sprzedaży i promocje produktów Dostawcy,
*   informowanie Dostawcy o potrzebach rynku i przedstawienia propozycji dotyczących oczekiwań klientów,
*   umieszczanie wewnątrz i na zewnątrz sklepów ekspozycyjnych własnych i sieci "A" reklam i znaków firmowych Dostawcy.

Franczyzodawca zobowiązuje się do nadzoru nad płatnościami Partnerów sieci "A"i w przypadku wystąpienia opóźnień w płatnościach przekraczających 14 dni jest zobowiązany do podjęcia działań mających na celu zdyscyplinowanie Partnera w tym zakresie.

Udostępnienie sieci dystrybucyjnej franczyzobiorców przez franczyzodawcę oznacza wskazanie przez franczyzodawcę swoim franczyzobiorcom Wnioskodawcy jako podmiotu dostarczającego na zasadach określonych w umowie pomiędzy franczyzodawcą a Wnioskodawcą określonych artykułów hadlowych (stolarka drzwiowa). Wskazanie to nie stanowi zobowiązania do nabywania towarów od Wnioskodawcy, ale jeśli franczyzobiorcy chcieliby nabyć artykuły będące w ofercie Wnioskodawcy, to powinni je nabyć u niego, a nie u innego dostawcy.

Jak wynika z powyższego, w tym przypadku wynagrodzenie wypłacane franczyzodawcy jest gratyfikacją za świadczone usługi (m.in. budowy i nadzoru nad siecią dystrybucji, zorganizowania we własnym zakresie pomieszczeń wystawowo-handlowych w oddziałach sieci, wykazania należytej dbałości o ekspozycję towarów Dostawcy oraz zabezpieczenie jej przed zniszczeniem, umieszczania wewnątrz i na zewnątrz sklepów ekspozycyjnych własnych i sieci reklam i znaków firmowych Dostawcy itp.). Wobec powyższego należy stwierdzić, że otrzymywane przez franczyzodawcę wynagrodzenie jest ściśle związane z uzyskaniem przez Wnioskodawcę świadczenia wzajemnego, gdyż za takie świadczenie należy uznać ww. czynności.

A zatem, w tym konkretnym przypadku otrzymujący wynagrodzenie świadczy na rzecz Zainteresowanego usługi w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług – podlegające opodatkowaniu.

Na podstawie art. 106 ust. 1 ustawy, podatnicy, o których mowa w art. 15, są obowiązani wystawić fakturę stwierdzającą w szczególności dokonanie sprzedaży, datę dokonania sprzedaży, cenę jednostkową bez podatku, podstawę opodatkowania, stawkę i kwotę podatku, kwotę należności oraz dane dotyczące podatnika i nabywcy, z zastrzeżeniem ust. 2, 4 i 5 oraz art. 119 ust. 10 i art. 120 ust. 16.

W świetle powyższych przepisów, w przedmiotowej sprawie wynagrodzenie dotyczy świadczenia usług, co powinno być dokumentowane fakturami VAT.

Reasumując, wynagrodzenie należne franczyzodawcy z tytułu obrotów realizowanych przez jego franczyzobiorców z Wnioskodawcą stanowiące wynagrodzenie za usługę udostępnienia sieci dystrybucyjnej franczyzobiorców przez franczyzodawcę podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na zasadach ogólnych, co powinno być udokumentowane fakturą VAT.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Wniosek w zakresie zdarzenia przyszłego dotyczącego opodatkowania podatkiem od towarów i usług premii pieniężnych (bonusów) został rozstrzygnięty pismem z dnia 4 czerwca 2010 r. nr ILPP2/443-359/10-4/AD.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, ul. Ratajczaka 10/12, 61-815 Poznań po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. u. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.