Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPP1/443-286/12/AZb
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2012-06-15
Teza: Czy przekazanie darowizną spółce cywilnej przedsiębiorstwa Wnioskodawcy podlega opodatkowaniu podatkiem VAT?
Słowa kluczowe: czynności-czynności nieopodatkowane podatkiem od towarów i usług; darowizna; przedsiębiorstwa; zbycie
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 6

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działając w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy, przedstawione we wniosku z dnia 6 marca 2012r. (data wpływu 12 marca 2012r.), uzupełnionym pismem z dnia 30 maja 2012r. (data wpływu 5 czerwca 2012r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie uznania, czy przekazanie darowizną spółce cywilnej przedsiębiorstwa Wnioskodawcy podlega opodatkowaniu podatkiem VAT – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 12 marca 2012r. wpłynął do tut. organu ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie uznania, czy przekazanie darowizną spółce cywilnej przedsiębiorstwa Wnioskodawcy podlega opodatkowaniu podatkiem VAT.

Ww. wniosek został uzupełniony pismem z dnia 30 maja 2012r. (data wpływu 5 czerwca 2012r.), będącym odpowiedzią na wezwanie tut. organu z dnia 24 maja 2012r.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą pod nazwą Z. z siedzibą w K., na podstawie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej w zakresie obróbki metali i nakładania powłok na metale. Działalność została rozpoczęta w 2008r.

Córka i syn Wnioskodawcy prowadzą działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej. Wnioskodawca zamierza przekazać darowizną całe prowadzone przedsiębiorstwo spółce syna i córki. Umowa zostanie zawarta w formie aktu notarialnego, zaś likwidacja działalności Wnioskodawcy nastąpi z dniem podpisania umowy darowizny.

W skład przedsiębiorstwa Wnioskodawcy wchodzą:

1.  Nieruchomość niezabudowana zakupiona aktem notarialnym z majątku odrębnego w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.
2.  Prawa wynikające z umów najmu (umowa zawarta jest ze spółką cywilną córki i syna, którzy są głównymi najemcami budynku) i umowy użyczenia nieruchomości (umowa zawarta jest z córką, która jest właścicielką nieruchomości).
3.  Środki trwałe.
4.  Wyposażenie.
5.  Towary handlowe.
6.  Księgi i dokumenty związane z prowadzoną działalnością gospodarczą.

Pracownicy zatrudnieni w firmie Wnioskodawcy zostaną zatrudnieni w spółce cywilnej.

Wartość poszczególnych składników firmy Wnioskodawcy zostanie ustalona przez rzeczoznawcę w cenach rynkowych, zaś suma wartości poszczególnych składników majątku będzie stanowić wartość darowizny dla spółki dzieci Wnioskodawcy, której przedmiotem będzie przedsiębiorstwo Wnioskodawcy.

Wnioskodawca jest podatnikiem podatku dochodowego od początku prowadzenia działalności gospodarczej, tj. l września 2008r.

Przedmiotem darowizny będzie całość przedsiębiorstwa działającego pod nazwą Z., w tym:

*   własność ruchomości, nieruchomości, urządzeń, materiałów, towarów i wyrobów oraz inne prawa rzeczowe do nieruchomości i ruchomości,
*   środki pieniężne, wierzytelności,
*   tajemnice przedsiębiorstwa,
*   księgi i dokumenty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej,
*   nastąpi przejęcie zatrudnionych pracowników,
*   firma nie posiada koncesji i zezwoleń szczególnych, jak również patentów, praw autorskich i pokrewnych.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy przekazanie darowizną spółce cywilnej przedsiębiorstwa pod nazwą Z. prowadzonego przez Wnioskodawcę podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług?

Zdaniem Wnioskodawcy, biorąc pod uwagę, iż zostanie przekazane wspólnikom spółki cywilnej całe przedsiębiorstwo rozumiane jako zorganizowany zespół składników materialnych i niematerialnych przeznaczonych do prowadzenia działalności gospodarczej, co określa art. 55 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. Kodeks Cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 z późn. zm.), zgodnie z art. 6 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 z późn. zm.) przepisów ustawy nie stosuje się do transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części. Stąd należy wnieść, iż planowana umowa darowizny zorganizowanego przedsiębiorstwa na rzecz wspólników spółki cywilnej, będzie zwolniona z podatku od towarów i usług.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2011r. Nr 177, poz. 1054), zwanej dalej ustawą o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Przez sprzedaż, w myśl art. 2 pkt 22 ww. ustawy, należy rozumieć odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.

Pojęcie towaru ustawodawca zdefiniował w art. 2 pkt 6 ustawy o VAT, zgodnie z którym przez towary rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

Na podstawie art. 7 ust. 1 ww. ustawy przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.

Zgodnie z art. 7 ust. 2 ustawy o VAT, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się również przekazanie nieodpłatnie przez podatnika towarów należących do jego przedsiębiorstwa, w szczególności:

1.  przekazanie lub zużycie towarów na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia,
2.  wszelkie inne darowizny

– jeżeli podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu tych towarów.

Zgodnie z art. 888 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.), przez umowę darowizny darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swego majątku.

Jednocześnie przepisy art. 6 ustawy wskazują na wyłączenia określonych czynności spod zakresu stosowania przepisów ustawy o podatku od towarów i usług.

Zgodnie z art. 6 pkt 1 ustawy o VAT, przepisów ustawy nie stosuje się do transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

Ustawodawca w art. 6 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług wskazując, iż jej przepisów nie stosuje się do transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa nie zdefiniował, co należy rozumieć pod pojęciem „transakcji zbycia”. Uwzględniając zakres przedmiotowy ustawy o podatku od towarów i usług pojęcie to należy rozumieć w sposób zbliżony do pojęcia „dostawy towarów” w ujęciu art. 7 ust. 1 ustawy o VAT, tzn. zbycie przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa obejmuje wszelkie czynności, w ramach których następuje przeniesienie prawa do rozporządzania przedmiotem tych czynności, jak właściciel np. sprzedaż, zamianę, darowiznę, nieodpłatne przekazanie, przeniesienie własności w formie wkładu niepieniężnego (aport).

Wyłączenie stosowania ustawy o podatku od towarów i usług przewidziane w przepisie art. 6 pkt 1 tej ustawy obejmuje jednakże tylko te czynności zrównane z pojęciem dostawy towarów, których przedmiotem jest przedsiębiorstwo lub zorganizowana część przedsiębiorstwa.

Wyłączenie z opodatkowania podatkiem od towarów i usług ww. transakcji jest konsekwencją postanowień art. 19 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L 347, s. 1 ze zm.), który stanowi, iż w przypadku przekazania, odpłatnie lub nieodpłatnie lub jako aportu do spółki całości lub części majątku, państwa członkowskie mogą uznać, że dostawa towarów nie miała miejsca i że w takim przypadku osoba, której przekazano towary, będzie traktowana jako następca prawny przekazującego \[akapit 1\]. W przypadkach gdy odbiorca nie podlega w pełni opodatkowaniu, państwa członkowskie mogą przedsięwziąć środki niezbędne w celu uniknięcia zakłóceń konkurencji. Mogą także przyjąć wszelkie niezbędne środki, aby zapobiec uchylaniu się od opodatkowania lub unikaniu opodatkowania poprzez wykorzystanie przepisów niniejszego artykułu \[akapit 2\].

Polskie przepisy VAT osiągają więc dozwolony przez dyrektywę skutek – tj. uznanie, że przeniesienie majątku przedsiębiorstwa na inny podmiot nie jest dostawą, poprzez regulację zawartą w art. 6 ustawy o VAT.

W niniejszej sprawie kwestią wymagającą interpretacji jest ustalenie istnienia lub nieistnienia podstaw do zastosowania przepisu art. 6 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług stanowiącego, iż przepisów tej ustawy nie stosuje się do transakcji zbycia przedsiębiorstwa.

Ustawa o podatku od towarów i usług nie określa w treści swych postanowień definicji pojęcia „przedsiębiorstwa”, dlatego wyjaśnienia tego terminu należy szukać w przepisie art. 551 ustawy Kodeks cywilny, zgodnie z którym przedsiębiorstwo jest zorganizowanym zespołem składników niematerialnych i materialnych przeznaczonym do prowadzenia działalności gospodarczej, który obejmuje w szczególności:

1.  oznaczenie indywidualizujące przedsiębiorstwo lub jego wyodrębnione części (nazwa przedsiębiorstwa);
2.  własność nieruchomości lub ruchomości, w tym urządzeń, materiałów, towarów i wyrobów, oraz inne prawa rzeczowe do nieruchomości lub ruchomości;
3.  prawa wynikające z umów najmu i dzierżawy nieruchomości lub ruchomości oraz prawa do korzystania z nieruchomości lub ruchomości wynikające z innych stosunków prawnych;
4.  wierzytelności, prawa z papierów wartościowych i środki pieniężne;
5.  koncesje, licencje i zezwolenia;
6.  patenty i inne prawa własności przemysłowej;
7.  majątkowe prawa autorskie i majątkowe prawa pokrewne;
8.  tajemnice przedsiębiorstwa;
9.  księgi i dokumenty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Powyższa definicja opisuje przedsiębiorstwo w ujęciu przedmiotowym jako zespół niematerialnych i materialnych składników stanowiący przedmiot prawa w szerokim znaczeniu.

Przedsiębiorstwo jako przedmiot zbycia, musi zatem stanowić całość pod względem organizacyjnym i funkcjonalnym, co oznacza, iż najistotniejsze dla przedmiotowego zagadnienia jest ustalenie, czy przenoszony majątek stanowi na tyle zorganizowany kompleks praw, obowiązków i rzeczy, iż zdolny jest do realizacji zadań gospodarczych przypisywanych przedsiębiorstwu. W tym miejscu należy zaznaczyć, że zgodnie z art. 55² Kodeksu cywilnego, czynność prawna mająca za przedmiot przedsiębiorstwo obejmuje wszystko, co wchodzi w skład przedsiębiorstwa, chyba że co innego wynika z treści czynności prawnej albo z przepisów szczególnych.

W praktyce obrotu gospodarczego zdarzają się sytuacje, w których niektóre elementy przedsiębiorstwa podlegają wyłączeniu z transakcji sprzedaży. Jednak nawet w takim przypadku, składniki materialne i niematerialne wchodzące w skład przedsiębiorstwa powinny pozostawać ze sobą we wzajemnych relacjach w taki sposób, by można było o nich mówić jako o zespole, a nie tylko zbiorze pewnych elementów. Decydujące zatem jest to, aby w zbywanym przedsiębiorstwie zachowane zostały funkcjonalne związki pomiędzy poszczególnymi składnikami w sposób umożliwiający kontynuowanie określonej działalności gospodarczej.

Z przedstawionego opisu zdarzenia przyszłego wynika, iż Wnioskodawca od 2008r. prowadzi działalność gospodarczą pod nazwą Z., na podstawie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej w zakresie obróbki metali i nakładania powłok na metale.

Córka i syn Wnioskodawcy prowadzą działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej. Wnioskodawca zamierza przekazać darowizną całe prowadzone przedsiębiorstwo spółce syna i córki. Umowa zostanie zawarta w formie aktu notarialnego, zaś likwidacja działalności Wnioskodawcy nastąpi z dniem podpisania umowy darowizny.

W skład przedsiębiorstwa Wnioskodawcy wchodzą:

1.  Nieruchomość niezabudowana zakupiona aktem notarialnym z majątku odrębnego w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.
2.  Prawa wynikające z umów najmu (umowa zawarta jest ze spółką cywilną córki i syna, którzy są głównymi najemcami budynku) i umowy użyczenia nieruchomości (umowa zawarta jest z córką, która jest właścicielką nieruchomości).
3.  Środki trwałe.
4.  Wyposażenie.
5.  Towary handlowe.
6.  Księgi i dokumenty związane z prowadzoną działalnością gospodarczą.

Pracownicy zatrudnieni w firmie Wnioskodawcy zostaną zatrudnieni w spółce cywilnej.

Przedmiotem darowizny będzie całość przedsiębiorstwa działającego pod nazwą Z., w tym:

*   własność ruchomości, nieruchomości, urządzeń, materiałów, towarów i wyrobów oraz inne prawa rzeczowe do nieruchomości i ruchomości,
*   środki pieniężne, wierzytelności,
*   tajemnice przedsiębiorstwa,
*   księgi i dokumenty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej,
*   nastąpi przejęcie zatrudnionych pracowników,
*   firma nie posiada koncesji i zezwoleń szczególnych, jak również patentów, praw autorskich i pokrewnych.

W przedmiotowej sprawie mamy zatem do czynienia z sytuacją, w której Wnioskodawca zamierza przekazać darowizną całe prowadzone przedsiębiorstwo spółce cywilnej, zaś likwidacja działalności Wnioskodawcy nastąpi z dniem podpisania umowy darowizny.

Odnosząc zatem przedstawione zdarzenie przyszłe do powołanych przepisów prawa należy stwierdzić, że jeśli przedmiotem zbycia (darowizny) będzie przedsiębiorstwo w rozumieniu przepisu art. 551 Kodeksu cywilnego, to w myśl art. 6 pkt 1 tej ustawy transakcja ta nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy, iż „planowana umowa darowizny zorganizowanego przedsiębiorstwa na rzecz wspólników spółki cywilnej, będzie zwolniona z podatku od towarów i usług” należało uznać za nieprawidłowe, gdyż w przedmiotowej sprawie transakcja ta będzie stanowiła czynność wyłączoną spod zakresu stosowania przepisów ustawy o podatku od towarów i usług, nie zaś zwolnioną – jak wskazał Wnioskodawca.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Niniejsza interpretacja traci swoją ważność w przypadku zmiany któregokolwiek z elementów przedstawionego zdarzenia przyszłego lub zmiany stanu prawnego.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Zgodnie z przepisem § 1 pkt 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 28 sierpnia 2008r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania ministra właściwego do spraw finansów publicznych, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz. U. Nr 163, poz. 1016) skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.