Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPP1/443-585/09/KM
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2009-09-18
Teza: Zastosowanie zwolnienia do świadczonych usług pomocniczych związanych z pośrednictwem finansowym.
Słowa kluczowe: usługi-usługi pomocnicze; usługi-usługi pośrednictwa; zwolnienie
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 2-art. 43

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pana przedstawione we wniosku z dnia 23 czerwca 2009 r. (data wpływu 25 czerwca 2009 r.) uzupełnionym w dniu 29 lipca 2009 r. o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie zastosowania zwolnienia do świadczonych usług pomocniczych związanych z pośrednictwem finansowym - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 25 czerwca 2009 r. został złożony wniosek uzupełniony w dniu 29 lipca 2009 r. o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie zastosowania zwolnienia do świadczonych usług pomocniczych związanych z pośrednictwem finansowym.

W przedmiotowym wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

Prowadzona przez Wnioskodawcę działalność opiera się na występowaniu - w imieniu osób poszkodowanych w wyniku wypadków komunikacyjnych, błędów lekarskich i wypadków w pracy - o odszkodowanie i zadośćuczynienie za szkody osobowe od towarzystw ubezpieczeniowych, bądź podmiotów odpowiedzialnych (nieposiadających polisy ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej). Dochodzenie roszczeń odszkodowawczych i zadośćuczynień ma związek z doznanymi przez poszkodowanych szkodami osobowymi związanymi z życiem i zdrowiem, takimi jak: zadośćuczynienie za żal, ból, cierpienie, uszczerbek na zdrowiu oraz odszkodowaniem za zwrot kosztów leczenia, zwrot rzeczy i przedmiotów zniszczonych w wyniku zdarzenia, zwrot kosztów opieki osób trzecich nad poszkodowanym, zwrot kosztów dojazdów związanych z procesem leczenia, zwrot kosztów utraconych dochodów i inne, zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego.

Wnioskodawca pozyskuje klientów przy pomocy reklamy, zarówno w formie elektronicznej (strona internetowa), w formie ulotek, plakatów rozprowadzanych w placówkach służby zdrowia (szpitale, przychodnie rehabilitacyjne), sklepach medycznych i innych tego typu miejscach, jak i w formie prasowej. Z tytułu działań reklamowych ponosi znaczne nakłady finansowe. Klientami Wnioskodawcy (z wykształcenia magistra prawa) prowadzącego Biuro Odszkodowań i Pomocy Poszkodowanym są w większości przypadków ludzie niezamożni i słabo sytuowani materialnie oraz o niskim stopniu wykształcenia ogólnego, świadomości prawnej i podstawowej wiedzy prawniczej. Wnioskodawca zawiera z klientem umowę zlecenia, polegającą na uzyskaniu odszkodowania lub zadośćuczynienia pieniężnego z tytułu odpowiedzialności cywilnej (lub jej ubezpieczenia) od sprawcy szkody, jaką poniósł klient (zleceniodawca) w wyniku konkretnego zdarzenia, w zamian za określone w umowie wynagrodzenie - prowizję. Na podstawie powyższej umowy świadczy usługę w imieniu i na rzecz osoby poszkodowanej osobiście oraz przy pomocy współpracujących osób (specjaliści ds. obsługi roszczeń) prowadzących własne działalności gospodarcze. Usługa ta polega na pośredniczeniu w zbieraniu dokumentów, oświadczeń poszkodowanego i jego rodziny (opieka, koszty przejazdów, oświadczenie o żalu, bólu i cierpieniu itp.), kompletowaniu kopii posiadanych dokumentów z postępowań karnych, polis ubezpieczeniowych, informacji o zdarzeniu i jego następstwach, występowaniu w imieniu klientów pismami do instytucji resortu MSWiA, sprawiedliwości i ochrony zdrowia.

Po całkowitym skompletowaniu niezbędnej dokumentacji prawnej, medycznej i osobistej w nieskomplikowanych sprawach Wnioskodawca występuje z roszczeniem bezpośrednio do towarzystwa ubezpieczeniowego, w którym ubezpieczony był sprawca szkody, bądź do podmiotu odpowiedzialnego za wyrządzenie szkody, o ile nie posiada ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej. W sprawach bardziej skomplikowanych klienci udzielają notarialnego pełnomocnictwa kancelarii adwokackiej, z którą współpracuje na podstawie umowy o świadczeniu usług prawnych, za które to czynności powyższa kancelaria obciąża Wnioskodawcę należnością w formie faktury VAT. Umowa zawierana z klientami przewiduje prowadzenie klienta w celu zaspokojenia jego roszczeń pieniężnych również na drodze postępowania sądowego, które to czynności wykonują przed sądami wszystkich instancji adwokaci współpracującej ze mną kancelarii adwokackiej, jednak w żadnym przypadku Wnioskodawca nie reprezentuje klientów przed sądem. Całość usługi określona w umowie jest dla klienta bezpłatna. Ponosi on jedynie koszty 24,40 zł opłaty notarialnej za udzielone pełnomocnictwo na rzecz kancelarii adwokackiej oraz 17 zł tytułem opłaty skarbowej „od udzielonego pełnomocnictwa” we właściwym miejscowo urzędzie miasta lub gminy. Wynagrodzenie prowizyjne pobierane jest dopiero z przyznanego klientowi (osobie poszkodowanej) odszkodowania lub zadośćuczynienia pieniężnego. Z prowizji stanowiącej przychód Wnioskodawca ponosi koszty utrzymania bieżącego siedziby prowadzonej działalności, opłat za usługi prawne z kancelarią adwokacką (na podstawie wystawianych mi faktur VAT), opłat usług medycznych z lekarzami za wydane opinie dotyczące uszczerbku na zdrowiu w wyniku zawartych umów (na podstawie wystawianych mi rachunków uproszczonych), jak również opłat współpracujących osób w charakterze specjalistów ds. obsługi roszczeń, którzy prowadzą działalność gospodarczą, zajmując się obsługą pomocniczą klientów (osób poszkodowanych), ich pozyskiwaniem na ww. zasadach.

W związku z powyższym zadano następujące pytania ograniczone w uzupełnieniu wniosku.

1.  Czy podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług i w jakiej stawce podatkowej świadczenie na zlecenie osób fizycznych usługi, polegającej na występowaniu - w jego imieniu i na jego rzecz, w zamian za określone wynagrodzenie prowizyjne - do zakładu ubezpieczeń o jak najwyższe odszkodowanie lub zadośćuczynienie za zdarzenie, które wyrządziło szkodę „na osobie lub w mieniu”?
2.  Czy podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług i w jakiej stawce podatkowej świadczenie na zlecenie osób fizycznych usługi, polegającej na występowaniu - w jego imieniu i na jego rzecz, w zamian za określone wynagrodzenie prowizyjne - do innych niż zakład ubezpieczeń o jak najwyższe odszkodowanie lub zadośćuczynienie za zdarzenie, które wyrządziło szkodę „na osobie lub w mieniu”?

Zdaniem Wnioskodawcy, ustawa z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. nr 54, poz. 535 z późn. zm.) w załączniku nr 4, poz. 3 określa jako zwolnione wszelkie usługi w sekcji J Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług. Określa także wyjątki zawarte w pkt 4, z których wynika, iż nie są zwolnione usługi pośrednictwa finansowego polegające na świadczeniu usług doradztwa ubezpieczeniowego oraz wyceny dla towarzystw ubezpieczeniowych (PKWiU ex 67.20. 10-00.20, 00.30), z wyjątkiem świadczonych przez zakład ubezpieczeń w rozumieniu przepisów o działalności ubezpieczeniowej oraz świadczonych w tym zakresie przez podmioty działające w imieniu i na rzecz zakładu ubezpieczeń.

Wnioskodawca świadczy usługi w imieniu i na rzecz osoby poszkodowanej, jest niejako „Przeciwnikiem" zakładu ubezpieczeń. Nie jest to też doradztwo ubezpieczeniowe, które z istoty swojej zakłada dobór polisy ubezpieczeniowej do warunków indywidualnych osoby zamierzającej zawrzeć umowę ubezpieczenia. Nie prowadzi też wyceny dla towarzystwa ubezpieczeniowego. Wnioskodawca jest niejako osobą pośredniczącą, zbierającą dokumenty, oświadczenia poszkodowanego i jego rodziny, kopie posiadanych przez nich dokumentów z postępowań karnych, polis ubezpieczeniowych, zbierającą informacje o zdarzeniu i jego następstwach. Prowadzi qasi likwidację zbierając dowody na zaistnienie i wysokość szkody, formułuje roszczenie oraz ubiega się o uzyskanie jak najwyższego świadczenia dla swojego klienta-poszkodowanego zdarzeniem, bądź roszczenie formułuje za pośrednictwem współpracującego wyspecjalizowanego podmiotu prawnego (kancelarii adwokackiej).

Podobnie w przypadku, gdy Wnioskodawca skieruje swoje wystąpienie do osoby nie będącej zakładem ubezpieczeń, to usługi te nie są usługami doradztwa finansowego, a jedynie pomocą w ustaleniu wysokości szkody i jej rozmiarów oraz wynegocjowaniu od sprawcy, lub osoby za niego odpowiedzialnej, jak najwyższego zadośćuczynienia lub odszkodowania. Niemniej mieszczą się w sekcji J Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług jako pomocnicze związane z pośrednictwem finansowym (67.13.10.-00.00). Zdaniem Wnioskodawcy usługi takie stanowią także działalność odrębną od ściągania długów, bowiem w chwili przystępowania do czynności przez Wnioskodawcę nie ma ustalonej wierzytelności.

Prowadzoną działalność zakwalifikował w sekcji J 67 również Urząd Statystyczny w Łodzi, do którego Wnioskodawca skierował zapytanie w tym zakresie.

Zdaniem Wnioskodawcy świadczenie na zlecenie osób fizycznych lub prawnych usługi, polegającej na występowaniu, w jej imieniu i na jej rzecz, w zamian za określone wynagrodzenie prowizyjne, do zakładu ubezpieczeń lub innych osób niż zakład ubezpieczeń o jak najwyższe zadośćuczynienie lub odszkodowanie za zdarzenie, które wyrządziło szkodę „na osobie lub w mieniu”, jest działalnością zwolnioną od podatku od towarów i usług zgodnie z załącznikiem nr 4 do ustawy punkt 3.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zakres przedmiotowy opodatkowania podatkiem od towarów i usług określa przepis art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zgodnie z którym opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, podlega m.in. odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Stosownie do art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).

Zgodnie art. 8 ust. 3 ustawy usługi wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, z zastrzeżeniem ust. 4, są identyfikowane za pomocą tych klasyfikacji, z wyjątkiem usług elektronicznych i usług turystyki, o których mowa w art. 119.

W myśl treści art. 41 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług wynika, iż stawka podatku wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1.

Jednocześnie przepis art. 43 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, stanowi, iż zwalnia się od podatku usługi wymienione w załączniku nr 4 do ustawy. W poz. 3 powyższego załącznika wymienione są usługi pośrednictwa finansowego – sekcja J ex (65-67), z wyłączeniem:

1.  działalności lombardów, z wyjątkiem usług świadczonych przez banki,
2.  usług polegających na oddaniu w odpłatne użytkowanie rzeczy ruchomej,
3.  usług doradztwa finansowego (PKWiU ex 67.13.10-00.20),
4.  usług doradztwa ubezpieczeniowego oraz wyceny dla towarzystw ubezpieczeniowych (PKWiU ex 67.20.10-00.20,-00.30), z wyjątkiem świadczonych przez zakład ubezpieczeń w rozumieniu przepisów o działalności ubezpieczeniowej oraz świadczonych w tym zakresie przez podmioty działające w imieniu i na rzecz zakładu ubezpieczeń,
5.  usług ściągania długów oraz faktoringu,
6.  usług zarządzania akcjami, udziałami w spółkach lub związkach, obligacjami i innymi rodzajami papierów wartościowych, z wyjątkiem wymienionych w art. 43 ust. 1 pkt 12 ustawy,
7.  usług przechowywania akcji, udziałów w spółkach lub związkach, obligacji i innych rodzajów papierów wartościowych, z wyjątkiem wymienionych w art. 43 ust. 1 pkt 12 ustawy,
8.  transakcji dotyczących dokumentów ustanawiających tytuł własności,
9.  transakcji dotyczących praw w odniesieniu do nieruchomości.

Stosownie do objaśnień zawartych w załącznikach do ustawy symbol „ex” oznacza, że zwolnienie dotyczy tylko danej usługi z danego grupowania.

W obowiązującej na podstawie § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 października 2008 r. (Dz. U. nr 207 poz. 1293 ze zm.) Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (PKWiU), wprowadzonej rozporządzeniem Rady Ministrów z 18 marca 1997 r. (Dz. U. nr 42 poz. 264 ze zm.), w dziale 67 obejmującym „Usługi pomocnicze związane z pośrednictwem finansowym i z ubezpieczeniami” znajdują się:

*   pod symbolem 67.20.10-00 „Usługi pomocnicze związane z ubezpieczeniami i funduszami emerytalno-rentowymi bez obowiązkowych ubezpieczeń społecznych”.
Ustawodawca w rozszerzeniu tej pozycji wymienia: 67.20.10-00.10 Usługi pośrednictwa pomiędzy firmami ubezpieczeniowymi (bez obowiązkowych ubezpieczeń społecznych) a ich klientami; 67.20.10-00.20 Usługi doradztwa ubezpieczeniowego, bez doradztwa w zakresie obowiązkowych ubezpieczeń społecznych; 67.20.10-00.30 Usługi wyceny dla towarzystw ubezpieczeniowych; 67.20.10-00.90 Usługi pomocnicze związane z ubezpieczeniami i funduszami emerytalno-rentowymi (bez obowiązkowych ubezpieczeń społecznych), pozostałe.*   pod symbolem 67.13.10-00 „Usługi pomocnicze związane z pośrednictwem finansowym, pozostałe”.
Ustawodawca w rozszerzeniu tej pozycji wymienia: 67.13.10-00.10 Usługi pośrednictwa między stronami zaangażowanymi w udzielanie i przyjmowanie kredytów; 67.13.10-00.20 Usługi doradztwa finansowego i maklerów; 67.13.10-00.30 Usługi kantorów wymiany walut; 67.13.10-00.90 Usługi pomocnicze związane z pośrednictwem finansowym, pozostałe, gdzie indziej niewymienione.

Z powyższych regulacji wynika, że wyłączone ze zwolnienia są usługi doradztwa ubezpieczeniowego oraz wyceny dla towarzystw ubezpieczeniowych (PKWiU ex 67.20.10-00.20 i 67.20.10-00.30) z wyjątkiem usług świadczonych w tym zakresie przez same zakłady ubezpieczeniowe (w rozumieniu przepisów o działalności ubezpieczeniowej) oraz podmiotów działających w imieniu i na rzecz tych zakładów, a także usługi doradztwa finansowego (PKWiU ex 67.13.10- 00.20).

Z opisu stanu faktycznego przedstawionego we wniosku wynika, iż Wnioskodawca świadczy na zlecenie osób fizycznych lub prawnych usługi, polegające na występowaniu, w ich imieniu i na ich rzecz, w zamian za określone wynagrodzenie prowizyjne, do zakładu ubezpieczeń lub innych osób niż zakład ubezpieczeń o jak najwyższe zadośćuczynienie lub odszkodowanie. Nie prowadzi doradztwa ubezpieczeniowego, ani wyceny dla towarzystwa ubezpieczeniowego. Zbierając jedynie dowody (oświadczenia) na zaistnienie i wysokość szkody, formułuje roszczenie oraz ubiega się o uzyskanie jak najwyższego świadczenia dla swojego klienta (poszkodowanego), bądź roszczenie formułuje za pośrednictwem współpracującego wyspecjalizowanego podmiotu prawnego (kancelarii adwokackiej).

Zgodnie ze wskazaniem Wnioskodawcy wymienione usługi mieszczą się w sekcji J Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług jako pomocnicze związane z pośrednictwem finansowym (67.13.10-00.00).

A zatem o ile świadczone przez Wnioskodawcę usługi pomocnicze związane z pośrednictwem finansowym mieszczą się w pozycji PKWiU 67.13.10-00 lub PKWiU 67.20.10-00, a nie są objęte grupowaniem PKWiU 67.13.10-00.20 oraz PKWiU 67.20.10-00.20 i 67.20.10-00.30, ani nie są zaliczone np. do usług prawniczych, to świadczenie ich będzie korzystać ze zwolnienia od podatku od towarów i usług.

Należy zaznaczyć, iż zgodnie z Komunikatem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 24 stycznia 2005 roku w sprawie trybu udzielania, informacji dotyczących standardów klasyfikacyjnych (Dz. Urz. GUS Nr 1 poz. 11) zainteresowany podmiot sam klasyfikuje prowadzoną działalność, swoje produkty (wyroby i usługi), towary, środki trwałe i obiekty budowlane według zasad określonych w poszczególnych klasyfikacjach i nomenklaturach, wprowadzonych rozporządzeniami Rady Ministrów lub stosowanych bezpośrednio na podstawie przepisów Wspólnoty Europejskiej i to jego obciążają ewentualne negatywne konsekwencje z tytułu błędnego zaklasyfikowania towarów i usług. Zatem tut. organ podatkowy nie dokonywał oceny poprawności przedstawionych przez Wnioskodawcę klasyfikacji statystycznych. W związku z tym niniejszej odpowiedzi udzielono przy założeniu, że podana klasyfikacja jest prawidłowa.

Ponadto wyjaśnić należy, iż zgodnie z art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej, wyczerpujący opis stanu faktycznego winien wynikać z wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej, a nie z załączonych do niego dokumentów, w związku z czym nie były one przedmiotem merytorycznej analizy.

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, Al. Zwycięstwa 16/17, 80-219 Gdańsk, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.