Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPP1/443-1008/09/DM
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2009-12-30
Teza: Prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących nabycie usług faktoringowych.
Słowa kluczowe: odliczenia-odliczenie podatku; podatek-podatek naliczony
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1-art. 86

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 20 października 2009 r. (data wpływu 26 października 2009 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do odliczenia podatku naliczonego – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 26 października 2009 r. został złożony wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do odliczenia podatku naliczonego.

W złożonym wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

W dniu 6 sierpnia 2009 r. zawarł Pan z bankiem umowę o limit faktoringowy bez przejęcia ryzyka niewypłacalności. Na podstawie umowy bank (faktor) udzielił Wnioskodawcy (faktorantowi) limitu do określonej wysokości. Limit ten (tj. efektywne środki pieniężne) jest przeznaczony na finansowanie działalności Wnioskodawcy (tj. udostępnianie określonych środków pieniężnych), poprzez nabywanie przez bank bezspornych wierzytelności handlowych Wnioskodawcy wobec dłużników Wnioskodawcy przed terminem lub w terminie wymagalności wierzytelności. Zgodnie z postanowieniami umowy, z tytułu świadczenia przedmiotowych usług, bankowi przysługuje od Wnioskodawcy (Faktoranta) określone wynagrodzenie. Wynagrodzenie to składa się z następujących elementów:

*   odsetek dyskontowych odrębnie od kwoty każdej zaliczki brutto (czyli kwota zaangażowania banku w finansowanie pojedyńczej wierzytelności równiej kwocie faktury pomniejszonej o kwotę funduszu gwarancyjnego – zdefiniowanego w umowie) za okres odsetkowy od dnia następnego po dniu wypłaty zaliczki netto do daty płatności faktury włącznie, naliczane według stopy zmiennej składającej się ze stopy bazowej WIBOR powiększonej o marżę banku wyrażoną w punktach procentowych,
*   odsetek w związku z ustaleniem dla Faktoranta okresu tolerowanego opóźnienia, odrębnie od każdej kwoty niespłaconej wierzytelności za okres od dnia następnego po terminie spłaty wierzytelności do dnia faktycznej spłaty włącznie albo do końca okresu tolerowanego opóźnienia, jeżeli spłata nie nastąpi w tym okresie, naliczane według stopy zmiennej składającej się ze stopy bazowej WIBOR dla depozytów o określonym terminie zapadalności, powiększonej o marżę banku wyrażoną w punktach procentowych,
*   w przypadku braku spłaty wierzytelności w terminie bądź w okresie tolerowanego opóźnienia – odsetek za opóźnienie według stopy umownej,
*   prowizji administracyjnej – stanowiącej określony procent w stosunku rocznym od kwoty limitu,
*   prowizji operacyjnej – stanowiącej określony procent każdej kwoty faktury,
*   prowizji od zaangażowania – stanowiącej określony procent w stosunku rocznym od niewykorzystanej kwoty limitu.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy bank z tytułu świadczenia usług na podstawie umowy o limit faktoringowy zobowiązany jest opodatkować każdy z wymienionych elementów wynagrodzenia (prowizje i odsetki) podatkiem od towarów i usług według stawki podstawowej, tj. 22% i tym samym Faktorant (podatnik VAT) ma prawo odliczenia naliczonego podatku od towarów i usług?

Zdaniem Wnioskodawcy, wszystkie elementy wynagrodzenia uzyskiwane przez bank od Faktoranta, jako elementy jednej kompleksowej usługi faktoringu, podlegają opodatkowaniu 22% stawką podatku od towarów i usług. Stawka podatku, zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług wynosi zasadniczo 22%, jednocześnie zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy zwolnieniem od podatku objęto m.in. usługi wymienione w załączniku nr 4 do ustawy, w tym usługi pośrednictwa finansowego. Jednakże z zakresu tego zwolnienia wyłączono m.in. usługi faktoringu. Przepisy ustawy o podatku od towarów i usług nie różnicują traktowania poszczególnych elementów wynagrodzenia faktora (odsetek, prowizji itp.). Stąd, zdaniem Wnioskodawcy, poszczególne elementy wynagrodzenia dotyczące usługi faktoringu powinny być traktowane jednolicie dla celów podatku od towarów i usług, jako wynagrodzenie z tytułu świadczenia kompleksowej usługi faktoringu i powinny być opodatkowane 22% stawką podatku od towarów i usług. Tym samym Faktorant otrzymujący fakturę VAT za wynagrodzenie faktora ma prawo do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z tej faktury.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

W myśl art. 86 ust. 2 cyt. ustawy kwotę podatku naliczonego stanowi, z zastrzeżeniem ust. 3-7 suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.

Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje zatem wyłącznie podatnikom podatku od towarów i usług, w sytuacji, gdy towary i usługi, z których nabyciem wiąże się podatek naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Przedstawiona wyżej zasada wyklucza możliwość dokonania odliczenia podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku oraz niepodlegających temu podatkowi.

Jednocześnie trzeba zaznaczyć, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego zostało ograniczone. Ustawodawca stworzył podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego pod warunkiem zaistnienia zarówno przesłanek pozytywnych, np. wykorzystywania towarów i usług do wykonywania czynności opodatkowanych, jak i niezaistnienia przesłanek negatywnych, wymienionych w art. 88 ustawy o podatku od towarów i usług.

W myśl art. 88 ust. 3a pkt 2 cyt. ustawy, nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne w przypadku gdy transakcja udokumentowana fakturą nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.

Usługi faktoringu nie zostały zdefiniowane w polskich przepisach prawa i należą do tzw. umów nienazwanych. Co do zasady faktoring polega na tym, że faktorant przenosi na faktora wierzytelność, a faktor zobowiązuje się zapłacić faktorantowi jej wartość nominalną pomniejszoną o dyskonto uwzględniające wynagrodzenie faktora oraz świadczyć na jego rzecz dodatkowe usługi. Ustawa o podatku od towarów i usług nie uzależnia opodatkowania usług faktoringu od rodzaju umowy zawartej pomiędzy stronami, co oznacza, że każdy typ faktoringu podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, jako odpłatne świadczenie usług, w myśl art. 8 ust. 1 ww. ustawy.

Zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług podstawą opodatkowania jest obrót, z zastrzeżeniem ust. 2-22, art. 30-32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5. Obrotem jest kwota należna z tytułu sprzedaży, pomniejszona o kwotę należnego podatku. Kwota należna obejmuje całość świadczenia należnego od nabywcy. Obrót zwiększa się o otrzymane dotacje, subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze mające bezpośredni wpływ na cenę (kwotę należną) towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika, pomniejszone o kwotę należnego podatku. W związku z tym podstawa opodatkowania w przypadku umów faktoringu, obejmuje wszelkie składniki wynagrodzenia (niezależnie od postaci czy nazwy) należne faktorowi od faktoranta z tytułu zawartej umowy.

Na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, w związku z poz. 3 załącznika nr 4 do ustawy, zwalnia się od podatku usługi pośrednictwa finansowego sklasyfikowane w grupowaniu PKWiU Sekcja J ex (65-67) z wyłączeniem usług wymienionych w pkt 1-9, w tym m.in. usług ściągania długów oraz faktoringu.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że Wnioskodawca zawarł z bankiem umowę o limit faktoringowy, bez przejęcia ryzyka niewypłacalności, na podstawie której uiszcza na rzecz faktora stosowne wynagrodzenie, którego elementami są odsetki i prowizje z tytułu świadczenia usługi faktoringowej.

Mając na uwadze przedstawiony we wniosku stan faktyczny, jak również przywołane przepisy prawa, stwierdzić należy, iż jak słusznie zauważył Wnioskodawca świadczone przez bank usługi faktoringu podlegają opodatkowaniu 22% stawką podatku od towarów i usług, zaś opodatkowaniu podlega całość uzyskiwanego wynagrodzenia, w tym prowizje i odsetki, o których mowa w zawartej umowie. A zatem Wnioskodawca nabywając, podlegające opodatkowaniu, usługi faktoringu służące wykonywaniu czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług ma prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu tych usług.

Reasumując stwierdzić należy, że Wnioskodawcy przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego wykazanego w otrzymanej od faktora fakturze VAT w zakresie, w jakim zakupy związane są ze sprzedażą opodatkowaną, o ile nie zachodzą inne wyłączenia, o których mowa w art. 88 ustawy o podatku od towarów i usług.

Dodatkowo zauważyć należy, że wysokość podstawy opodatkowania winna wynikać wyłącznie z umowy zawartej pomiędzy kontrahentami – jako określone przez strony wynagrodzenie z tytułu świadczonych usług.

Podkreślić w tym miejscu należy, że organy podatkowe nie mają prawa ingerować w treść zawieranych umów i przyjęty w nich sposób rozliczeń pomiędzy kontrahentami, chyba że postanowienia umów naruszają przepisy podatkowe, co może być stwierdzone jedynie w trakcie przeprowadzonego przez organ pierwszej instancji postępowania podatkowego.

Końcowo informuje się, iż mając na uwadze, że Wnioskodawca jest stroną wniosku o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług zaznacza się, iż interpretacja nie wywołuje skutków prawnych dla banku, który chcąc uzyskać interpretację indywidualną powinien wystąpić z odrębnym wnioskiem o jej udzielenie. W konsekwencji regulacje zawarte w art. 14k-14n ustawy Ordynacja podatkowa nie będą miały zastosowania dla tego podmiotu.

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu zaistnienia zdarzenia.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, ul. Staromłyńska 10, 70-561 Szczecin, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, 87-100 Toruń, ul. Św. Jakuba 20.