Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBII/1/415-512/13/AA
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2013-07-29
Teza: Czy Wnioskodawczyni wraz z mężem są uprawnieni do wspólnego rozliczenia dochodów i złożenia wspólnego zeznania podatkowego?
Słowa kluczowe: małżeństwo; małżonkowie-opodatkowanie łączne małżonków; rok-rok podatkowy; rozliczanie (rozliczenia)-rozliczenie roczne; wspólność-wspólność majątkowa; zeznania-zeznania podatkowe
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 1-art. 6; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 1-art. 6a

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749, z późn. zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawczyni przedstawione we wniosku z dnia 29 kwietnia 2013 r. (data wpływu do Organu – 30 kwietnia 2013 r.), uzupełnionym w dniu 10 lipca 2013 r., o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie możliwości skorzystania ze wspólnego opodatkowania małżonków – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 30 kwietnia 2013 r. wpłynął do Organu ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie możliwości skorzystania ze wspólnego opodatkowania małżonków.

Z uwagi na braki formalne wniosku, pismem z dnia 01 lipca 2013 r. znak: IBPB II/1/415-512/13/AA wezwano Wnioskodawczynię do jego uzupełnienia. Przedmiotowy wniosek uzupełniono w dniu 10 lipca 2013 r.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

W dniu 13 marca 2012 r. Wnioskodawczyni zawarła z przyszłym mężem umowę o ustanowieniu rozdzielności majątkowej. Na podstawie ww. umowy została ograniczona wspólność ustawowa w ten sposób, że nieruchomości nabyte przez każdego z małżonków – po zawarciu związku małżeńskiego – stanowić będą majątek osobisty każdego z małżonków, tj. dom męża, w którym obecnie mieszka syn męża z pierwszego małżeństwa będzie mu w przyszłości przekazany w formie darowizny, natomiast dom, w którym Wnioskodawczyni wraz z mężem zamieszkuje jest jej domem.

W dniu 07 czerwca 2012 r. Wnioskodawczyni wraz z obecnym mężem zawarli związek małżeński, który trwa nadal. Mąż Wnioskodawczyni osiąga tylko i wyłącznie dochody z ZUS (renta inwalidzka) i nie ma innych źródeł dochodu, natomiast Wnioskodawczyni otrzymuje wynagrodzenie ze stosunku pracy.

Wnioskodawczyni wskazała w uzupełnieniu wniosku, że umowa zawarta w dniu 13 marca 2012 r. między nią a jej przyszłym mężem to umowa o ustanowieniu rozdzielności majątkowej.

Zgodnie z § 1 ww. umowy: „stawiający oświadczają, iż mają zamiar zawrzeć związek małżeński w dniu 07 czerwca 2012 r., do chwili obecnej umów majątkowych małżeńskich ze sobą nie zawierali.” Natomiast § 2 ww. umowy brzmi: „ Pani X. i Pan Y. oświadczają, iż wyłączają majątkową wspólność ustawową – w trybie art. 51 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, którego obowiązywałaby ich od chwili zawarcia związku małżeńskiego.”

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

1.  Czy Wnioskodawczyni wraz z mężem są uprawnieni do wspólnego rozliczenia dochodów i w związku z tym będą mogli złożyć wspólne zeznanie podatkowe, ponieważ między nimi istnieje wspólność majątkowa w kształcie ustawowym?
2.  Czy w świetle przepisów prawa Wnioskodawczyni wraz z mężem będą mogli od następnego roku wystąpić z wnioskiem o wspólne opodatkowanie dochodów małżonków w sytuacji gdy: oboje będą podlegać nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu, przez cały rok będą pozostawać w związku małżeńskim, przez cały rok będą mieli małżeńską wspólność majątkową oraz żaden z małżonków nie będzie prowadził działalności gospodarczej opodatkowane zryczałtowanym podatkiem dochodowym lub podatkiem liniowym, a także nie będą miały zastosowania przepisy ustawy o podatku tonażowym?

Wnioskodawczyni uważa, że będzie mogła złożyć wniosek o wspólne opodatkowanie dochodów wraz z małżonkiem i złożyć wspólne zeznanie podatkowe od następnego roku, tj. z tytułu dochodów osiągniętych w 2013 r. (pierwsze zeznanie złożone w 2014 r.).

Wnioskodawczyni zauważa, że wspólne opodatkowanie może mieć miejsce tylko za lata, w których żaden z małżonków nie sprzedał swojej nieruchomości nabytej przed zawarciem związku małżeńskiego (przed datą 07 czerwca 2013 r.) stanowiącej majątek osobisty każdego z małżonków.

Na tle przedstawionego zdarzenia przyszłego stwierdzam co następuje:

Zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r., poz. 361, z późn. zm.) małżonkowie podlegają odrębnemu opodatkowaniu od osiąganych przez nich dochodów.

Jednakże art. 6 ust. 2 ww. ustawy przewiduje możliwość preferencyjnego opodatkowania dochodów osiąganych przez małżonków. Powołany przepis stanowi, iż małżonkowie podlegający obowiązkowi podatkowemu, o którym mowa w art. 3 ust. 1, między którymi istnieje przez cały rok podatkowy wspólność majątkowa, pozostający w związku małżeńskim przez cały rok podatkowy mogą być, z zastrzeżeniem ust. 8, na wspólny wniosek wyrażony w zeznaniu podatkowym, opodatkowani łącznie od sumy swoich dochodów określonych zgodnie z art. 9 ust. 1 i 1a, po uprzednim odliczeniu, odrębnie przez każdego z małżonków, kwot określonych w art. 26 i art. 26c; w tym przypadku podatek określa się na imię obojga małżonków w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy łącznych dochodów małżonków.

Stosownie do art. 6 ust. 3 ww. ustawy zasada wyrażona w ust. 2 ma zastosowanie również, jeżeli jeden z małżonków w roku podatkowym nie uzyskał przychodów ze źródeł, z których dochód jest opodatkowany zgodnie z art. 27, lub osiągnął dochody w wysokości niepowodującej obowiązku uiszczenia podatku.

W myśl art. 6 ust. 8 cyt. ustawy sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 2 i 4, nie ma zastosowania w sytuacji, gdy chociażby do jednego z małżonków, osoby samotnie wychowującej dzieci lub do jej dziecka mają zastosowanie przepisy art. 30c, ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym lub ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym. Zasada ta nie dotyczy osób o których mowa w art. 1 pkt 2 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym niekorzystających jednocześnie z opodatkowania przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej lub z działów specjalnych produkcji rolnej na zasadach określonych w art. 30c albo w ustawie o zryczałtowanym podatku dochodowym, albo w ustawie z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym (art. 6 ust. 9 powyższej ustawy).

Sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 2 i 4, nie ma zastosowania do podatników, którzy wniosek, wyrażony w zeznaniu podatkowym, określony w ust. 2 i 4, złożą po terminie, o którym mowa w art. 45 ust. 1 (art. 6 ust. 10 ww. ustawy).

Zgodnie z art. 45 ust. 1 ww. ustawy podatnicy są obowiązani składać urzędom skarbowym zeznanie, według ustalonego wzoru, o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym, w terminie do dnia 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym, z zastrzeżeniem ust. 7 i 8.

Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że możliwość skorzystania z preferencyjnego opodatkowania dochodów osiąganych przez małżonków została z woli ustawodawcy uzależniona od spełnienia ściśle określonych warunków, a mianowicie małżonkowie winni:

1.  przez cały rok podatkowy pozostawać w związku małżeńskim;
2.  przez cały rok podatkowy posiadać wspólność majątkową małżeńską;
3.  nie prowadzić działalności podlegającej opodatkowaniu podatkiem liniowym, podatkiem tonażowym lub zryczałtowanym podatkiem dochodowym, z wyjątkiem opodatkowania przychodów z tzw. najmu prywatnego ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych;
4.  złożyć w ustawowym terminie wniosek o zastosowanie wspólnego opodatkowania w zeznaniu podatkowym.

Z przedstawionego zdarzenia przyszłego – po jego doprecyzowaniu w wyniku wezwania – wynika, że w dniu 13 marca 2012 r. Wnioskodawczyni zawarła z przyszłym mężem umowę o ustanowieniu rozdzielności majątkowej, wyłączając tym samym majątkową wspólność ustawową – w trybie art. 51 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, która obowiązywałaby ich od chwili zawarcia związku małżeńskiego. W ww. umowie strony oświadczyły, że mają zamiar zawrzeć związek małżeński i do chwili podpisania tejże umowy innych umów majątkowych małżeńskich ze sobą nie zawierali. Wnioskodawczyni w dniu 07 czerwca 2012 r. zawarła związek małżeński ze swoim obecnym mężem.

Zgodnie z art. 31 § 1 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2012 r., poz. 788, z późn. zm.) z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków.

W myśl art. 47 § 1 i 2 ww. Kodeksu małżonkowie mogą przez umowę zawartą w formie aktu notarialnego wspólność ustawową rozszerzyć lub ograniczyć albo ustanowić rozdzielność majątkową lub rozdzielność majątkową z wyrównaniem dorobków (umowa majątkowa). Umowa taka może poprzedzać zawarcie małżeństwa. Umowa majątkowa małżeńska może być zmieniona albo rozwiązana. W razie jej rozwiązania w czasie trwania małżeństwa, powstaje między małżonkami wspólność ustawowa, chyba że strony postanowiły inaczej.

Zgodnie z art. 51 ww. Kodeksu w razie umownego ustanowienia rozdzielności majątkowej, każdy z małżonków zachowuje zarówno majątek nabyty przed zawarciem umowy, jak i majątek nabyty później. Stosownie do treści art. 511 Kodeksu rodzinnego każdy z małżonków zarządza samodzielnie swoim majątkiem.

W związku z powyższym należy stwierdzić, iż jeżeli małżonkowie zawarli przed zawarciem małżeństwa umowę majątkową wyłączającą wspólność ustawową – tak jak to ma miejsce w niniejszej sprawie – w ogóle nie dochodzi do powstania majątku wspólnego. Od chwili bowiem zawarcia małżeństwa, tj. od chwili, w której umowa stała się skuteczna (w tym przypadku od dnia 07 czerwca 2012 r.), małżonków obowiązuje ustrój rozdzielności majątkowej. Wszelkie zatem przedmioty majątkowe nabyte przez nich do chwili zawarcia małżeństwa, jak i później, należą do ich majątków osobistych. W świetle powyższego, nie można się zgodzić z Wnioskodawczynią, że między nią a jej małżonkiem istnieje wspólność majątkowa.

We wniosku (przed jego doprecyzowaniem) Wnioskodawczyni wskazała, że na podstawie umowy o ustanowieniu rozdzielności majątkowej została ograniczona wspólność ustawowa dotycząca dwóch nieruchomości, które stanową odrębny majątek każdego z małżonków. Z tym stwierdzeniem nie można się zgodzić.

Zauważyć należy, że Wnioskodawczyni myli pojęcia, gdyż ustanowienie rozdzielności majątkowej a ograniczenie wspólności ustawowej to w świetle prawa dwie odrębne czynności. Potwierdzeniem tego jest ww. art. 47 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, który wyraźnie wskazuje, że wspólność ustawową można m.in. ograniczyć albo ustanowić rozdzielność majątkową. Małżonkowie mają prawo ograniczyć wspólność ustawową poprzez wyłączenie z majątku wspólnego określonych rodzajowo składników majątkowych, np. konkretnych nieruchomości, rzeczy, wygranych z gier i loterii, itp. Zatem, ograniczenie to dotyczy konkretnych składników majątkowych w przeciwieństwie do ustanowieniu rozdzielności majątkowej. Wnioskodawczyni we wniosku (jego doprecyzowaniu) wprost wskazała, że umowa jaką zawarła z przyszłym mężem to umowa o ustanowieniu rozdzielności majątkowej a więc każdy z małżonków zachowuje zarówno majątek nabyty przed zawarciem przedmiotowej umowy jak i majątek nabyty później, którym samodzielnie zarządza. W związku z powyższym, stwierdzenie Wnioskodawczyni, że wspólne opodatkowanie może mieć miejsce tylko za lata, w których żaden z małżonków nie sprzedał swojej nieruchomości nabytej przed zawarciem związku małżeńskiego (przed datą 07 czerwca 2013 r.), stanowiącej majątek osobisty każdego z małżonków jest nieprawidłowe. Fakt ewentualnej sprzedaży ww. nieruchomości nie będzie miał wpływu na możliwość wspólnego rozliczenia Wnioskodawczyni i jej męża.

Reasumując, w przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki do skorzystania przez Wnioskodawczynię z łącznego opodatkowania swoich dochodów z dochodami małżonka. Zawarta bowiem, między małżonkami, umowa o rozdzielności majątkowej, obowiązująca od chwili zawarcia związku małżeńskiego, tj. od dnia 07 czerwca 2012 r. wyklucza istnienie między Wnioskodawczynią i jej mężem wspólności majątkowej, a więc nie został spełniony jeden z warunków koniecznych dla skorzystania z łącznego opodatkowania małżonków. W tym miejscu należy jeszcze raz przywołać przepis art. 6 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, który wyraźnie wskazuje, że uprawnienie wspólnego opodatkowania przysługuje małżonkom, pomiędzy którymi „istnieje przez cały rok podatkowy wspólność majątkowa”. Zawarcie przez małżonków umowy o rozdzielności majątkowej wywołało skutek w postaci nie istnienia wspólności między majątkami małżonków.

Wobec powyższego stanowisko Wnioskodawczyni należało uznać za nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawczynię oraz stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa S. Wyszyńskiego 2, 44-100 Gliwice po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.