Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPB1/415-40/08-2/RP
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2008-04-10
Teza: Czy dochód uzyskany przez osoby fizyczne jako różnica pomiędzy wartością rynkową tego lokalu a faktycznie zapłaconą kwotą za przeniesienie własności byłych mieszkań zakładowych na warunkach art. 48 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych korzysta ze zwolnienia z podatku dochodowego?
Słowa kluczowe: przekształcanie-przekształcenie prawa-przekształcenie prawa lokatorskiego w prawo własności; przychód; spółdzielnie-spółdzielnie mieszkaniowe
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2007 r. Nr 112, poz. 770) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółdzielni Mieszkaniowej, przedstawione we wniosku z dnia 7 stycznia 2008 r. (data wpływu 10 stycznia 2008 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie przychodu podlegającego opodatkowaniu **– jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 10 stycznia 2008 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie przychodu podlegającego opodatkowaniu.

**W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.**

Wnioskodawca w 1995 r. otrzymał jako darowiznę udziały w nieruchomościach wspólnot mieszkaniowych w postaci pojedynczych lokali mieszkalnych od Przedsiębiorstwa Państwowego, w którym lokale te były mieszkaniami zakładowymi. Przedsiębiorstwo to przekazało Spółdzielni także kaucje wpłacone przez dotychczasowych najemców. Obowiązujący od 31 lipca 2007 r. art. 48 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1116 ze zm.) w nowym brzmieniu zobowiązuje spółdzielnie do przeniesienia własności lokalu na najemcę lokalu, który to lokal przed przejęciem przez Spółdzielnię był mieszkaniem przedsiębiorstwa państwowego, na jego pisemne żądanie. Część najemców takich lokali wystąpiło do Spółdzielni z wnioskiem o przeniesienie na nich własności lokali w trybie ww. przepisu.

W myśl art. 48 ust. 3 ww. ustawy, Spółdzielnia przystąpiła do wyliczenia wielkości nakładów koniecznych poniesionych na utrzymanie budynku, w którym te lokale się znajdują. Po przedstawieniu najemcom naliczonych kwot do zapłaty, pomniejszonych o wpłacone kaucje, Spółdzielnia zamierza również podać szacunkową wartość rynkową ww. lokali w celu wyliczenia różnicy pomiędzy tą wartością a kwotą wydatkowaną na zakup lokalu, będącą podstawą dla nabywcy – zawartą w PIT-8C – do naliczenia i odprowadzenia podatku dochodowego od osób fizycznych.

Po akceptacji przez nabywcę powyższych wyliczeń Spółdzielnia dokona transakcji przekształcenia lokalu w najmie w odrębną własność aktem notarialnym i sporządzi PIT-8C dla nabywcy na podstawie wyceny lokalu przez uprawnionego rzeczoznawcę.

**W związku z powyższym zadano następujące pytanie.**

Czy do opisanej sytuacji ma zastosowanie art. 21 ust. 1 pkt 93 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych z dnia 26 lipca 1991 r. (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.), tj. czy dochód uzyskany przez osoby fizyczne, ustalony jako różnica pomiędzy wartością rynkową tego lokalu a faktycznie zapłaconą kwotą za przeniesienie własności byłych mieszkań zakładowych na warunkach art. 48 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, korzysta ze zwolnienia z podatku dochodowego?

Zdaniem Wnioskodawcy, zwolnienie z art. 21 ust. 1 pkt 93 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie obejmuje byłych mieszkań zakładowych podlegających przekształceniu w odrębną własność na mocy art. 48 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych.

**W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za nieprawidłowe.**

Przychody podlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych mogą być osiągane z wykonywania różnych czynności faktycznych i prawnych, które zostały sklasyfikowane przez ustawodawcę według źródeł przychodów. Katalog źródeł przychodów zawarty jest w art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.).

Zgodnie z art. 20 ust. 1 ww. ustawy za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i 17 oraz przychody nieznajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach.

Stosownie do przepisu art. 42a ww. ustawy, osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, osoby prawne i ich jednostki organizacyjne oraz jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, które dokonują wypłaty należności lub świadczeń, o których mowa w art. 20 ust. 1, z wyjątkiem dochodów (przychodów) wymienionych w art. 21, art. 52, art. 52a i art. 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku, od których nie są obowiązane pobierać zaliczki na podatek lub zryczałtowanego podatku dochodowego, są obowiązane sporządzić informację według ustalonego wzoru o wysokości przychodów i w terminie do końca lutego następnego roku podatkowego przekazać podatnikowi oraz urzędowi skarbowemu, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania podatnika, a w przypadku podatników, o których mowa w art. 3 ust. 2a, urzędowi skarbowemu, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy w sprawach opodatkowania osób zagranicznych.

Przepis art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stanowi, że przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-16, art. 17 ust. 1 pkt 6 i 9, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Jeżeli świadczenia są częściowo odpłatne, przychodem podatnika jest różnica pomiędzy wartością tych świadczeń, ustaloną według zasad określonych w ust. 2 lub 2a, a odpłatnością ponoszoną przez podatnika (art. 11 ust. 2b ww. ustawy). Oznacza to, że przychodem z tytułu uzyskania rzeczy lub prawa po obniżonej cenie (tj. częściowo odpłatnego) jest różnica pomiędzy ceną rynkową stosowaną w obrocie rzeczami lub prawami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca ich uzyskania, a kwotą zapłaconą zbywcy przez nabywcę.

W świetle przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych warunkiem koniecznym do uznania świadczenia częściowo odpłatnego za przychód jest jego otrzymanie przez podatnika.

W sytuacji przedstawionej we wniosku zastosowanie znajdują przepisy ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (t. j. Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1116 ze zm.) po nowelizacji dokonanej ustawą z dnia 14 czerwca 2007 r. o zmianie ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 873). Zgodnie z art. 48 ust. 1 ww. ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych – w brzmieniu obowiązującym od dnia 31 lipca 2007 r. – na pisemne żądanie najemcy spółdzielczego lokalu mieszkalnego, spółdzielnia jest obowiązana zawrzeć z tym członkiem umowę przeniesienia własności lokalu po dokonaniu przez niego:

*   spłaty zadłużenia z tytułu świadczeń wynikających z umowy najmu lokalu;
*   wpłaty wkładu budowlanego określonego przez zarząd spółdzielni w wysokości proporcjonalnej do powierzchni użytkowej zajmowanego mieszkania wynikającej ze zwaloryzowanej ceny nabycia budynku, jeżeli spółdzielnia nabyła budynek odpłatnie.

Żądanie to przysługuje również osobie bliskiej w stosunku do najemcy. Jeżeli spółdzielnia mieszkaniowa nabyła mieszkanie zakładowe nieodpłatnie, najemca powinien pokryć koszty dokonanych przez spółdzielnię nakładów koniecznych przeznaczonych na utrzymanie budynku, w którym znajduje się ten lokal.

W związku z powyższym, nabycie prawa własności lokalu mieszkalnego przez członka Spółdzielni Mieszkaniowej, któremu przysługuje spółdzielcze lokatorskie prawo do tego lokalu oraz przez najemcę spółdzielczego lokalu, jeśli przekształcenie dokonane zostanie zgodnie z przepisami art. 48 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych, nie powoduje u członka spółdzielni ani u najemcy przysporzenia majątkowego. Tym samym ustanowienie prawa własności lokali nie rodzi skutków podatkowych w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Na Spółdzielni będącej stroną umowy, o której mowa w art. 12 i 48 ww. ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, nie ciążą zatem obowiązki płatnika wynikające z art. 42a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 93 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wolne od podatku są dochody uzyskane z tytułu zakupu zakładowych budynków mieszkalnych lub lokali mieszkalnych przez dotychczasowych najemców - w wysokości odpowiadającej różnicy między ceną rynkową tych budynków lub lokali a ceną zakupu. Z przytoczonego przepisu wynika, iż prawo do zwolnienia w nim zawarte przysługuje w sytuacji, gdy przedmiotem zbycia jest zakładowy (tj. stanowiący własność pracodawcy lub byłego pracodawcy) budynek mieszkalny lub lokal mieszkalny, a jego nabywca posiada do tego budynku lub lokalu tytuł prawny - umowę najmu. Na podstawie umów nieodpłatnego przekazania nieruchomości, Wnioskodawca stał się właścicielem przedmiotowych budynków mieszkalnych. W wyniku powyższego, znajdujące się w tych budynkach lokale mieszkalne przestały mieć status mieszkań zakładowych, a stały się mieszkaniami wchodzącymi w skład zasobów spółdzielni mieszkaniowej. Zapis zawarty w ww. art. 48 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych przewiduje możliwość przeniesienia na rzecz najemcy spółdzielczego lokalu mieszkalnego, który przed przejęciem przez spółdzielnię mieszkaniową był mieszkaniem przedsiębiorstwa państwowego, państwowej osoby prawnej lub państwowej jednostki organizacyjnej, własności lokalu, po spełnieniu przez najemcę przewidzianych w tym przepisie warunków. Zatem zwolnienie z podatku, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 93 ww. ustawy nie ma zastosowania w przedmiotowej sprawie, gdyż odnosi się wyłącznie do dochodów uzyskanych z tytułu zakupu zakładowych budynków mieszkalnych lub lokali mieszkalnych przez dotychczasowych najemców. Natomiast przedmiotowe lokale straciły status zakładowych mieszkań, a stały się mieszkaniami wchodzącymi w skład zasobów spółdzielni mieszkaniowej.

Reasumując, dochód uzyskany przez osoby fizyczne jako różnica pomiędzy wartością rynkową przedmiotowego lokalu a faktycznie zapłaconą kwotą za przeniesienie własności byłych mieszkań zakładowych na warunkach art. 48 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych nie korzysta ze zwolnienia, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 93 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych z dnia 26 lipca 1991 r.

Jednakże jeśli przekształcenie dokonane zostanie zgodnie z przepisami art. 48 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych, nie powoduje u członka spółdzielni ani u najemcy przysporzenia majątkowego. Tym samym ustanowienie prawa własności lokali nie rodzi skutków podatkowych w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.