Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPP2/443-884/10-4/IG
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2011-02-23
Teza: Czy poprawne jest uznawanie przychodu z tytułu opłaty stowarzyszeniowej jako niepodlegającego VAT i dokumentowanie przychodu z tego tytułu notą księgową?
Słowa kluczowe: noty-nota księgowa; opłata; umowa-umowa cywilnoprawna; wpisowe; wynagrodzenia; świadczenie-świadczenie usług
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 29 (uchylony); [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 29a; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 30b; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 30c

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2007 r. Nr 112, poz. 770 z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki przedstawione we wniosku z dnia 08.11.2010r. (data wpływu 16.11.2011r.), uzupełnionym pismem z dnia 26.01.2011r. (data wpływu 01.02.2011r.) w odpowiedzi na wezwanie z dnia 18.01.2011r. Nr IPPP2/443-884/10-2/IG do uzupełnienia wniosku otrzymane przez Stronę w dniu 24.01.2011r., o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie uznania przychodu z tytułu opłaty stowarzyszeniowej jako niepodlegającego VAT i dokumentowania przychodu z tego tytułu notą księgową - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 16.11.2011r. wpłynął ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie uznania przychodu z tytułu opłaty stowarzyszeniowej jako niepodlegającego VAT i dokumentowania przychodu z tego tytułu notą księgową uzupełniony pismem z dnia 26.01.2011r. (data wpływu 01.02.2011r.) w odpowiedzi na wezwanie z dnia 18.01.2011r. Nr IPPP2/443-884/10-2/IG do uzupełnienia wniosku otrzymane przez Stronę w dniu 24.01.2011r.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

G. Sp. z o.o. jest spółką prawa handlowego, która stowarzysza na podstawie umów cywilnoprawnych kilka hurtowni artykułów spożywczych na terenie kraju. Dostawcami towarów handlowych jest ponad 25 producentów artykułów spożywczych z całego kraju. Przedmiotem działalności spółki jest między innymi negocjowanie warunków handlowych z dostawcami towarów, organizowanie akcji promocyjnych na rzecz stowarzyszonych hurtowni. Spółka zamierza podpisać umowę stowarzyszeniową z nową hurtownią (zwaną w umowie dystrybutorem) i pobrać z tego tytułu opłatę stowarzyszeniową.

Na podstawie par. 3 w/w umowy Dystrybutor nabywa prawo do korzystania z wypracowanych przez Spółkę i Dystrybutorów warunków handlowych z Dostawcami oraz zawierania umów handlowych z Dostawcami na tych warunkach. Z tytułu nabycia tego prawa Dystrybutor wpłaca na konto spółki opłatę stowarzyszeniową.

W zamian za wniesioną opłatę Dystrybutor ma następujące prawa określone w par. 7 umowy stowarzyszeniowej:

1.  prawo do korzystania z doświadczeń G. w zakresie „Know-how” związanego z przedmiotem działalności,
2.  korzystania z warunków handlowych wynegocjowanych przez G. w Bezpośrednim i Pośrednim Obrocie Towarowym,
3.  korzystania ze Znaku Firmowego G. na podstawie Umowy Licencyjnej o Użytkowanie Znaku Towarowego (umowa ta określa opłaty za korzystanie ze znaku Towarowego),
4.  scentralizowanego wsparcia marketingowego,
5.  lokalnego wsparcia marketingowego.

Umowa określa prawa i obowiązki Dystrybutora i G. Za świadczone w ramach umowy usługi handlowe strony rozliczają się wg ustalonego „Regulaminu rozliczania wynagrodzenia za usługi handlowe”.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy poprawne jest uznawanie przychodu z tytułu opłaty stowarzyszeniowej jako niepodlegającego VAT i dokumentowanie przychodu z tego tytułu notą księgową?

Zdaniem Wnioskodawcy, należy ustalić czy pobierana opłata stowarzyszeniowa mieści się w zakresie przedmiotowym opodatkowania podatkiem od towarów i usług. Opłata ta nie jest wynagrodzeniem za konkretne usługi, jest uiszczana z tytułu bycia członkiem grupy.

Przedmiotem opodatkowania podatkiem od towarów i usług są konkretne czynności, a nie transfery pieniężne. Podstawowymi czynnościami opodatkowanymi w obrocie krajowym są dostawa towarów oraz świadczenie usług. Oczywiście w wypadku każdego transferu pieniężnego, także w przypadku ponoszenia kosztów, sprawdzić należy czy ów transfer nie stanowi wynagrodzenia za świadczenie usługi na rzecz podmiotu obciążanego kosztami. Zgodnie z przepisem art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 54, poz. 535, z późn. zm.) zwanej dalej u.p.t.u. przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu u.p.t.u. Pod pojęciem świadczenia usług może kryć zatem praktycznie każde świadczenie mające sens ekonomiczny i związane z konsumpcją. Dla celów ustalenia, czy opłata stowarzyszeniowa może być potraktowana jako wynagrodzenie za usługę odwołać się można do orzecznictwa ETS, który w orzeczeniu 102/86 „Apple & Pear Deelopment Council a Commissioners ot Custom and Exicise stwierdził, że opłaty uiszczane przez rolników (farmerów) na rzecz organizacji, do której przynależą, nie są wynagrodzeniem za jej usługi. Organizacja miała bowiem dowolność co do przeznaczenia otrzymanych środków, zaś jej członkowie nie mieli bezpośredniego wpływu na ich spożytkowanie. Nie można zatem mówić, aby składka członkowska miała charakter zapłaty za usługę. Brak było bowiem bezpośredniego związku pomiędzy płatnością, a ewentualnymi usługami. Związek pomiędzy otrzymywaną płatnością a świadczeniami na rzecz dokonującego płatności musi mieć charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można powiedzieć, że płatność następuje za to świadczenie. Nie można zatem co do zasady uznać za wynagrodzenie płatności, które dokonywane są w związku z przynależnością do organizacji.

Warto zauważyć, że w wyroku z dnia 18 września 2006 r., III SA/Wa 1976/06, WSA w Warszawie stwierdził, że „składka na stowarzyszenie \[zrzeszające taksówkarzy\] nie może być traktowana jako wynagrodzenie za zorganizowanie i prowadzenie sieci radiowej, które są realizowane w ramach celów statutowych skarżącego Stowarzyszenia”. W tym przypadku sąd nie dopatrzył się bezpośredniego związku pomiędzy płaconymi do stowarzyszenia składkami, a otrzymywanymi przez członków stowarzyszenia świadczeniami.

Z opisu sytuacji wynikało, że wniesienie opłaty (wpisowego) jest warunkiem uzyskania członkostwa w organizacji. Z tym członkostwem wiążą się określone benefity, jednakże nie jest tak, iż można przyporządkować zapłaconą składkę (wpisowe) do konkretnych (wymiernych) uzyskiwanych korzyści.

Podobne stanowisko przedstawił Dyrektor izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji indywidualnej z 8 lipca 2010 roku nr IPPP2/443-236/09-3/lK/KOM stwierdzając, że opłacanie przez członków związku składek członkowskich stanowi czynność, do której nie mają zastosowania przepisy ustawy o VAT.

W związku z powyższym - jak również mając na uwadze orzecznictwo ETS - można uznać, że opłata stowarzyszeniowa (wpisowe) nie jest dla spółki G. wynagrodzeniem za usługi świadczone na rzecz poszczególnych członków (Dystrybutorów), bowiem jest uiszczana z tytułu zostania członkiem grupy.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel jak również przekazanie przez podatnika towarów należących do jego przedsiębiorstwa na cele inne niż związane z prowadzonym przez niego przedsiębiorstwem (art. 7 ust. 1 i 2 ustawy o VAT), a przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (art. 8 ust. 1 ustawy o VAT).

Zgodnie z art. 29 ust.1 ustawy VAT podstawą opodatkowania jest obrót, z zastrzeżeniem ust. 2-22, art. 30-32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4. Obrotem jest kwota należna z tytułu sprzedaży, pomniejszona o kwotę należnego podatku. Kwota należna obejmuje całość świadczenia należnego od nabywcy. Obrotem jest także otrzymana dotacja, subwencja i inna dopłata o podobnym charakterze związana z dostawą lub świadczeniem usług.

Z treści przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że Wnioskodawca jest spółką prawa handlowego, która stowarzysza na podstawie umów cywilnoprawnych kilka hurtowni artykułów spożywczych na terenie kraju. Przedmiotem działalności spółki jest między innymi negocjowanie warunków handlowych z dostawcami towarów, organizowanie akcji promocyjnych na rzecz stowarzyszonych hurtowni.

Z opisu stanu faktycznego wynika, że Wnioskodawca, zamierza na podstawie umowy cywilnoprawnej podpisać umowę stowarzyszeniową z nowym Dystrybutorem. W wyniku podpisania tej umowy, Dystrybutor wpłaci na rzecz Wnioskodawcy opłatę stowarzyszeniową, w ramach której będzie miał prawo do korzystania z doświadczeń G. w zakresie „Know-how” związanego z przedmiotem działalności, korzystania z warunków handlowych wynegocjowanych przez G. w Bezpośrednim i Pośrednim Obrocie Towarowym, korzystania ze Znaku Firmowego G. na podstawie Umowy Licencyjnej o Użytkowanie Znaku Towarowego, scentralizowanego wsparcia marketingowego i lokalnego wsparcia marketingowego.

Wynika z tego jednoznacznie, że wpłata opłaty stowarzyszeniowej wiąże się ze świadczeniem przez Wnioskodawcę konkretnych i sprecyzowanych wyżej usług i czynności na rzecz Dystrybutora, z którym zostanie podpisana umowa cywilnoprawna. Powyższe oznacza, że wniesiona przez Dystrybutora opłata stanowi wynagrodzenie za świadczenie usług, o których mowa w art. 8 ustawy i związana jest z konkretnymi i wymiernymi korzyściami uzyskanymi przez Dystrybutora w niniejszej sytuacji.

W niniejszej sprawie nie można zgodzić się z argumentami Wnioskodawcy wynikającymi z cytowanych: interpretacji indywidualnej z 8 lipca 2010r. Nr IPPP2/443-236/09-3/IK/KOM, wyroku z 18.09.2006r. III SA/Wa 1976/06, oraz orzeczenia ETS 102/86 gdyż wszystkie te rozstrzygnięcia zapadły w zupełnie innej sytuacji od stanu faktycznego wynikającego z niniejszego wniosku.

1.  opłata stowarzyszeniowa wniesiona w niniejszej sprawie na podstawie zawartej umowy cywilnoprawnej nie jest składką członkowską wnoszoną przez członka związku zawodowego (jak to ma miejsce w cytowanej interpretacji indywidualnej).
2.  Wnioskodawca jest spółką prawa handlowego nastawioną na osiągnięcie zysku a nie stowarzyszeniem działającym w oparciu o Statut, uchwalony w oparciu o przepisy ustawy z dnia 7 kwietnia 1989r. – Prawo o stowarzyszeniach (Dz. U. z 2001r. Nr 79, poz. 855 z późn. zm.) (jak to ma miejsce w cytowanym wyroku WSA w Warszawie).
3.  Wnoszona przez Dystrybutora opłata na rzecz Wnioskodawcy jest opłatą za konkretne usługi, które są wymienione w umowie stowarzyszeniowej. Wnioskodawca nie ma dowolności w spożytkowaniu otrzymanej opłaty. W opisanej sytuacji istnieje bezpośredni i wyraźny związek pomiędzy płatnością a świadczeniem przez Wnioskodawcę określonych czynności wynikających z zawartej umowy cywilnoprawnej z wpłacającym. Wpłacający za wniesioną opłatę otrzymuje konkretne wymierne korzyści w postaci: korzystania z doświadczeń G. w zakresie „Know-how” związanego z przedmiotem działalności, korzystania z warunków handlowych wynegocjowanych przez G. w Bezpośrednim i Pośrednim Obrocie Towarowym, korzystania ze Znaku Firmowego G. na podstawie Umowy Licencyjnej o Użytkowanie Znaku Towarowego, scentralizowanego wsparcia marketingowego i lokalnego wsparcia marketingowego. W związku z tym opisana sytuacja jest zasadniczo odmienna od stanu faktycznego wynikającego z cytowanego orzeczenia ETS. W związku z tym cytowane orzeczenie nie ma w przedmiotowej sprawie zastosowania. Uiszczana opłata nie jest pobierana za sam fakt zostania członkiem grupy, lecz za konkretne usługi precyzyjnie określone w umowie stowarzyszeniowej.

Zgodnie z art. 106 ust. 1 ustawy - podatnicy, o których mowa w art. 15, są obowiązani wystawić fakturę stwierdzającą w szczególności dokonanie sprzedaży, datę dokonania sprzedaży, cenę jednostkową bez podatku, podstawę opodatkowania, stawkę i kwotę podatku, kwotę należności oraz dane dotyczące podatnika i nabywcy, z zastrzeżeniem ust. 2, 4 i 5 oraz art. 119 ust. 10 i art. 120 ust. 16.

W związku z tym nieprawidłowe jest uznawanie przychodu z tytułu opłaty stowarzyszeniowej jako niepodlegające VAT i dokumentowanie przychodu z tego tytułu notą księgową.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku ul. 1 Maja 10 09-402 Płock.