Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPP1/443/W-19/08-2/HMW
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2008-03-28
Teza: 1. Stawka podatku na usługi wynajmu pomieszczeń pomocniczych (nie stanowiących części składowych ani przynależnych do lokali mieszkalnych). 2. Opodatkowanie opłat stanowiących pokrycie kosztów związanych z przygotowaniem dokumentacji niezbędnej do zawarcia umowy ustanowienia prawa odrębnej własności lokalu.
Słowa kluczowe: lokal-lokal mieszkalny; opłata; podatek-podatek od towarów i usług-zwolnienia z podatku od towarów i usług
; pomieszczenia-pomieszczenie przynależne; spółdzielnie-spółdzielnie mieszkaniowe; wynajem; świadczenie-świadczenie usług
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 1-art. 41; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 2

W odpowiedzi na wezwanie Spółdzielni ….. „X” z dnia 22 lutego 2008 r. (data wpływu 28 lutego 2008 r.) do usunięcia naruszenia prawa poprzez zmianę indywidualnej pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego z dnia 6 lutego 2008 r. znak ILPP1/443-370/07-2/HW, złożone na podstawie art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów wyjaśnia, co następuje.

W wyniku ponownej analizy sprawy, z uwzględnieniem zarzutów przytoczonych w wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa, znaleziono podstawę do zmiany w części ww. indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego.

Uzasadnienie:

W dniu 28 lutego 2008 r. do Biura Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie wpłynęło pismo Spółdzielni ….. „X” z dnia 22 lutego 2008 r. (data nadania 25 lutego 2008 r.). W piśmie tym Spółdzielnia \`(...)\`.. „X” wzywa Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu do usunięcia naruszenia prawa w związku z wydaniem interpretacji indywidualnej z dnia 6 lutego 2008 r. znak ILPP1/443-370/07-2/HW. Strona nie zgadza się z rozstrzygnięciem zawartym w ww. interpretacji, w części dotyczącej stwierdzenia, że opłaty z tytułu wynajmu pomieszczeń, które nie stanowią części składowych ani przynależnych do lokali mieszkalnych podlegają, zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu stawką podstawową, tj. 22%.

Dotychczasowy przebieg sprawy:

W dniu 6 listopada 2007 r. Spółdzielnia \`(...)\`.. „X" złożyła wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie stawki podatku na usługi wynajmu pomieszczeń pomocniczych w budynkach mieszkalnych oraz opodatkowania opłat stanowiących pokrycie kosztów związanych z przygotowaniem dokumentacji niezbędnej do zawarcia umowy ustanowienia prawa odrębnej własności lokalu.

We wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej z dnia 24 października 2007 r. Spółdzielnia \`(...)\`.. „X” przedstawiła następujący stan faktyczny.

W budynkach mieszkalnych należących do Spółdzielni znajdują się pomieszczenia pomocnicze, związane z zaspokajaniem potrzeb mieszkaniowych mieszkańców, które nie stanowią części składowych ani przynależnych do lokali mieszkalnych. Należą do nich:

1.  wnęki korytarzowe powstałe w wyniku zabudowania części korytarza pomieszczenia, służące jednemu bądź kilku mieszkańcom,
2.  wnęki po zsypach, niewielkie pomieszczenia (o powierzchni ok. 0,9 m2) powstałe w wyniku likwidacji zsypów w budynkach mieszkalnych,
3.  dodatkowe pomieszczenia piwniczne.

Spółdzielnia przedmiotowe pomieszczenia wynajmuje zainteresowanym użytkownikom zamieszkałym w tym budynku, w którym występują z przeznaczeniem na cele gospodarstwa domowego, jako związane z ich potrzebami mieszkaniowymi, np. wnęki korytarzowe służą jako dodatkowy korytarz do mieszkania lub kilku mieszkań, przy których zabudowano wcześniej istniejący korytarz. Pomieszczenia powstałe w wyniku likwidacji zsypów oraz pomieszczenia piwniczne służą jako dodatkowe pomieszczenia gospodarcze do przechowywania przetworów, rowerów itp.

Od osób, na rzecz których ma nastąpić ustanowienie i przeniesienie odrębnej własności lokalu, na podstawie uchwały podjętej przez Radę Nadzorczą, Wnioskodawca pobiera opłatę, która stanowi pokrycie kosztów związanych z przygotowaniem dokumentacji niezbędnej do zawarcia umowy ustanowienia i przeniesienia prawa własności. Czynność ustanowienia prawa odrębnej własności i jego przeniesienia następuje na wniosek osób posiadających lokatorskie lub własnościowe prawa do lokali w oparciu o przepisy ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1116 ze zm.).

**Na tle przedstawionego stanu faktycznego Podatnik zadał następujące pytania.**

1.  Czy wynajem ww. pomocniczych pomieszczeń służących zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych wynajmujących, zgodnie z art. 43 ust. 1 korzysta ze zwolnienia od podatku od towarów i usług?
2.  Czy pobierana przez Wnioskodawcę opłata, stanowiąca pokrycie kosztów związanych z przygotowaniem dokumentacji niezbędnej do zawarcia umowy ustanowienia prawa odrębnej własności lokalu i przeniesienia jego własności, podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług?

Przedstawiając własne stanowisko Wnioskodawca stwierdził, iż:

Ad. 1

Pomieszczenia pomocnicze służą zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych użytkowników, zatem zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 1 ich wynajem jako wymieniony w poz. 4 załącznika nr 4 do ustawy o podatku od towarów i usług, może korzystać ze zwolnienia od podatku od towarów i usług.

Ad. 2

Pobierana opłata od członków przed zawarciem umowy ustanowienia i przeniesienia odrębnej własności lokalu nie mieści się w pojęciu usług wymienionych w art. 8 ustawy o podatku od towarów i usług, stąd nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

W wydanej 6 lutego 2008 r. interpretacji indywidualnej Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu – działając w imieniu Ministra Finansów na mocy upoważnienia wynikającego z § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770) – uznał stanowisko Wnioskodawcy za nieprawidłowe.

W wydanej interpretacji wskazano na treść art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 8 ust. 1, art. 41 ust. 1, art. 43 ust. 1 pkt 1 i 11 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej ustawą i stwierdzono, iż opłaty z tytułu wynajmu pomieszczeń, które nie stanowią części składowych ani przynależnych do lokali mieszkalnych podlegają, zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu stawką podstawową tj. 22% oraz, że odpłatne przygotowanie dokumentacji, niezbędnej do zawarcia umowy ustanowienia i przeniesienia prawa własności lokalu stanowi świadczenie usług i podlega opodatkowaniu stawką 22%.

Interpretacja została skutecznie doręczona w dniu 11 lutego 2008 r.

W dniu 28 lutego 2008 r. (data stempla pocztowego 25 lutego 2008 r.) do Biura Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, wpłynęło wezwanie do usunięcia naruszenia prawa i zmiany interpretacji indywidualnej.

Treść zarzutów zawartych w wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa:

Podatnik zarzuca, iż w przedmiotowej interpretacji dokonano błędnej wykładni art. 43 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług w związku z poz. 4 załącznika nr 4. Zdaniem Wnioskodawcy na mocy tego przepisu zostały zwolnione od podatku VAT usługi wydzierżawiania lub wynajmu nieruchomości o charakterze mieszkalnym na własny rachunek z wyłączeniem wynajmu lokali na cele inne niż mieszkaniowe.

Ponadto, Wnioskodawca podnosi, iż dokonano błędnej interpretacji art. 2 ust. 4 ustawy o własności lokali, uzależniając od spełnienia normy zawartej w ww. przepisie charakter – cel, któremu służy dany lokal. O ile powiązanie jakiegoś pomieszczenia z lokalem mieszkalnym w sensie formalnym, jako jego części składowej lub pomieszczenia przynależnego przesądza w sposób jednoznaczny o przeznaczeniu tego pomieszczenia na cele mieszkaniowe, to gdy w budynku pozostają jeszcze inne pomieszczenia pomocnicze nie przypisane do konkretnego lokalu mieszkalnego to nie można twierdzić, że muszą to być lokale przeznaczone na cele inne niż mieszkaniowe. Z brzmienia art. 2 ust. 4 ww. ustawy nie wynika, iż potrzeby mieszkaniowe nie mogą być zaspokajane poza lokalem mieszkalnym. Ponadto, powołując się na objaśnienia zawarte w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych „część \`(...)\`.. budynku mieszkalnego obejmuje pomieszczenia mieszkalne (kuchnie, pokoje wypoczynkowe, sypialnie), pomieszczenia pomocnicze, piwnice oraz pomieszczenia ogólnego użytkowania (wózkarnie, suszarnie). Zatem, zdaniem Wnioskodawcy, wyłącznym kryterium oceny mieszkaniowego celu wynajęcia pomieszczenia pomocniczego jest sposób korzystania przez najemcę z tego lokalu, określony m. in. w umowie najmu.

Jako potwierdzenie swego stanowiska Podatnik powołał wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 17 stycznia 2007 r. sygn. akt I SA/Kr 155/06 oraz z dnia 24 stycznia 2007 r. sygn. akt I SA/Kr 915/06.

Odpowiedź na zarzuty:

**W odpowiedzi na powyższe zarzuty tut. Organ zmienia w części swoje stanowisko zawarte w indywidualnej interpretacji z dnia 6 lutego 2008 r. znak ILPP1/443-370/07-2/HW i stwierdza co następuje.**

Stosownie do przepisu art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy o VAT przez dostawę o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7.

Na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy, zwalnia się od podatku usługi wymienione w załączniku nr 4 do ustawy. W poz. 4 załącznika nr 4 – „Wykaz usług zwolnionych od podatku”, wymienione zostały usługi w zakresie wynajmowania lub dzierżawienia nieruchomości o charakterze mieszkalnym na własny rachunek, z wyłączeniem wynajmu lokali w budynkach mieszkalnych na cele inne niż mieszkaniowe.

Z powyższego zapisu wynika, iż zakresem zwolnienia od podatku objęte są jedynie usługi wynajmu lokali mieszkalnych. Wyłączone ze zwolnienia są natomiast usługi wynajmu lokali w budynkach mieszkalnych na cele inne niż mieszkaniowe. Usługi te na podstawie postanowień art. 41 ust. 1 podlegają opodatkowaniu z zastosowaniem 22% stawki podatku.

Natomiast, zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 11 ustawy o VAT, zwalnia się od podatku czynności wykonywane na rzecz członków spółdzielni, którym przysługują spółdzielcze prawa do lokali mieszkalnych, członków spółdzielni będących właścicielami lokali mieszkalnych lub na rzecz właścicieli lokali mieszkalnych niebędących członkami spółdzielni, za które są pobierane opłaty, zgodnie z art. 4 ust. 1, 2, 4 i 5 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1116). Ponadto na podstawie § 8 ust. 1 pkt 18 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 27 kwietnia 2004 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 97, poz. 970 ze zm) zwalnia się od podatku czynności wykonywane na rzecz osób niebędących członkami spółdzielni, którym przysługują spółdzielcze własnościowe prawa do lokali mieszkalnych, za które są pobierane opłaty zgodnie z art. 4 ust. 1, 2, 4 i 5 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych.

W myśl art. 4 ust. 1, 2, 4, i 5 cyt. ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych:

*   członkowie spółdzielni, którym przysługują spółdzielcze prawa do lokali, są obowiązani uczestniczyć w pokrywaniu kosztów związanych z eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości w częściach przypadających na ich lokale, eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości stanowiących mienie spółdzielni oraz w zobowiązaniach spółdzielni z innych tytułów przez uiszczanie opłat zgodnie z postanowieniami statutu;
*   członkowie spółdzielni będący właścicielami lokali są obowiązani uczestniczyć w pokrywaniu kosztów związanych z eksploatacją i utrzymaniem ich lokali, eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości wspólnych, eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości stanowiących mienie spółdzielni oraz w zobowiązaniach spółdzielni z innych tytułów przez uiszczanie opłat zgodnie z postanowieniami statutu; od członka będącego właścicielem lokalu, niezależnie od jego obowiązków w zakresie pokrywania kosztów zarządu nieruchomością wspólną, spółdzielnia może żądać wpłat na fundusz remontowy, o którym mowa w art. 6 ust.3;
*   właściciele lokali niebędący członkami spółdzielni są obowiązani uczestniczyć w pokrywaniu kosztów związanych z eksploatacją i utrzymaniem ich lokali, eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości wspólnych oraz w innych kosztach zarządu tymi nieruchomościami na takich samych zasadach, jak członkowie spółdzielni, z zastrzeżeniem art. 5; są również obowiązani uczestniczyć w wydatkach związanych z eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości stanowiących mienie spółdzielni, które są przeznaczone do wspólnego korzystania przez osoby zamieszkujące w określonych budynkach lub osiedlu;
*   członkowie spółdzielni są także obowiązani uczestniczyć w pokrywaniu kosztów związanych z działalnością społeczną, oświatową i kulturalną prowadzoną przez spółdzielnię; właściciele lokali niebędący członkami mogą odpłatnie korzystać z takiej działalności na podstawie umów zawieranych ze spółdzielnią.

Zarówno ustawa o podatku od towarów i usług, jak i przepisy wykonawcze do tej ustawy nie zawierają definicji lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego.

Definicję lokalu mieszkalnego zawiera natomiast art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (t. j. Dz. U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903 ze zm.). Zgodnie z nim samodzielnym lokalem mieszkalnym jest wydzielona trwałymi ścianami w obrębie budynku izba lub zespół izb przeznaczonych na stały pobyt ludzi, które wraz z pomieszczeniami pomocniczymi służą zaspokajaniu ich potrzeb mieszkaniowych. Ponadto ustawa o własności lokali w ust. 4 powołanego artykułu stanowi, iż do lokalu mogą przynależeć, jako jego części składowe, pomieszczenia, choćby nawet do niego bezpośrednio nie przylegały lub były położone w granicach nieruchomości gruntowej poza budynkiem, w którym wyodrębniono dany lokal, a w szczególności: piwnice, strych, komórka, garaż, zwane dalej „pomieszczeniami przynależnymi”.

Jednocześnie Minister Infrastruktury w rozporządzeniu z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690) określił, że lokalem użytkowym jest jedno pomieszczenie lub zespół pomieszczeń, niebędących mieszkaniem, pomieszczeniem technicznym albo pomieszczeniem gospodarczym, natomiast pomieszczeniem gospodarczym w budynku jest pomieszczenie znajdujące się poza mieszkaniem lub lokalem użytkowym, służące do przechowywania materiałów lub sprzętu związanego z obsługą budynku oraz przedmiotów lub produktów żywnościowych użytkowników budynku, a także opału lub odpadów stałych.

Ponadto zgodnie z objaśnieniami zawartymi w załączniku do Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB) (Dz. U. Nr 112, poz. 1316 ze zm.) część "mieszkaniowa budynku mieszkalnego obejmuje pomieszczenia mieszkalne (kuchnie, pokoje wypoczynkowe, sypialnie), pomieszczenia pomocnicze, piwnice oraz pomieszczenia ogólnego użytkowania (np. wózkarnie, suszarnie).

Przedstawiona analiza przepisów prawnych prowadzi do wniosku, iż usługa polegająca na udostępnianiu na podstawie umowy najmu dodatkowych pomieszczeń w budynkach mieszkalnych stanowiących majątek spółdzielni mieszkaniowej z przeznaczeniem na cele związane z zaspokajaniem potrzeb mieszkaniowych korzysta ze zwolnienia od podatku od towarów i usług. Zwolnienie to nie ma zastosowania do wynajmu lokali użytkowych, czyli lokali, które nie pełnią funkcji mieszkalnych.

Z przedstawionego przez Wnioskodawcę stanu faktycznego wynika, iż przedmiotem wynajmu zainteresowanym użytkownikom zamieszkałym w tym samym budynku są pomieszczenia z przeznaczeniem na cele gospodarstwa domowego jako związane z ich potrzebami mieszkaniowymi. Są to wnęki korytarzowe służące jako dodatkowy korytarz do mieszkania lub kilku mieszkań, pomieszczenia powstałe w wyniku likwidacji zsypów oraz pomieszczenia piwniczne służące jako dodatkowe pomieszczenia gospodarcze do przechowywania rowerów, przetworów itp.

Zatem wynajem przedmiotowych pomieszczeń – zlokalizowanych w tych samych budynkach co lokale mieszkalne – na cele mieszkaniowe, korzysta ze zwolnienia od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 1 i poz. 4 załącznika nr 4 ustawy o VAT.

Po ponownej analizie sprawy, uwzględniając zarzuty przytoczone w wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa, stanowisko przedstawione przez Wnioskodawcę we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej w części dotyczącej zwolnienia od podatku wynajmu pomieszczeń służących zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych uznaje się za prawidłowe.

Na zmienioną niniejszym aktem pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie z dnia 6 lutego 2008 r. znak ILPP1/443-370/07-2/HW Stronie przysługuje prawo wniesienia skargi z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenie niniejszej odpowiedzi (art. 53 § 2 ww. ustawy) za pośrednictwem organu, który wydał interpretację (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.