Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBII/2/415-1025/14/NG
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2015-02-18
Teza: Czy będzie należny podatek dochodowy przy zbyciu nieruchomości w wyniku zawartej umowy przedwstępnej sprzedaży oraz czy będzie należny podatek dochodowy w przypadku sprzedaży kolejnej działki powstałej w wyniku podziału opisanej nieruchomości?
Słowa kluczowe: nieruchomości; spadek; spadek-dział spadku; spadkobiercy; sprzedaż; spłata
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) – Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku

z 16 listopada 2014 r. (data otrzymania 18 listopada 2014 r.), uzupełnionym 27 stycznia 2014 r., o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych otrzymania spłaty w związku z działem spadku – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 18 listopada 2014 r. otrzymano ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych otrzymania spłaty w związku z działem spadku.

W związku ze stwierdzonymi brakami formalnymi, pismem z 21 stycznia 2015 r. Znak: IBPBII/2/443-1025/14/NG wezwano Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku. Uzupełnienia dokonano 27 stycznia 2015 r.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny:

W lipcu 2011 r. zmarła siostra Wnioskodawcy, siostra nie posiadała potomstwa i orzeczeniem Sądu z 11 kwietnia 2012 r. prawa do spadku po niej nabyli:

*   małżonek spadkodawcy w udziale ½,
*   Wnioskodawca w udziale ¼,
*   małżonka brata spadkodawcy (brat spadkodawcy zmarł a jego prawa do spadku przejęła jego małżonka).

W skład masy spadkowej wchodziła nieruchomość – dom jednorodzinny z działką. Wnioskodawca z podatku od spadków i darowizn był zwolniony z racji pokrewieństwa. Wnioskodawca złożył w urzędzie skarbowym zgłoszenie o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych. W 2013 r. małżonek spadkodawcy wyraził wolę posiadania całości nieruchomości, jednakże spadkobiercy nie potrafili dojść do porozumienia w sprawie wartości nieruchomości oraz wysokości ewentualnej spłaty. Spadkodawcy postanowili rozstrzygnąć wątpliwości na drodze sądowej.

Rzeczoznawca majątkowy wyznaczony przez Sąd w operacie szacunkowym z 4 września 2013 r. wycenił nieruchomość na kwotę 287 000,00 zł. Na wniosek małżonka spadkodawcy Sąd odliczył od tej kwoty 11 000,00 zł, które poniósł małżonek spadkodawcy na remonty. Ostatecznie wartość nieruchomości wyniosła 276 000,00 zł. Sąd postanowieniem z 7 lutego 2014 r. dokonał działu spadku przyznając małżonkowi spadkobiercy prawo własności nieruchomości oraz zasądził od małżonka spadkobiercy na rzecz Wnioskodawcy spłatę – za przeniesienie przysługującego Wnioskodawcy prawa własności ¼ nieruchomości – w wysokości ¼ wartości nieruchomości czyli kwotę 69 000,00 zł., płatną w częściach: 40 000,00 zł do 10 marca 2014 r., 29 000,00 zł płatne do 15 maja 2014 r., z odsetkami w ustawowej wysokości od dnia uprawomocnienia się orzeczenia i opóźnienia w płatności zastrzegając, że nieziszczenie 40 000,00 zł do 10 marca 2014 r. powoduje natychmiastową wymagalność kwoty 69 000,00 zł. Spłatę tę Wnioskodawca otrzymał w 2 ratach, 10 marca 2014 r. Wnioskodawca otrzymał 40 000,00 zł oraz 15 maja 2014 r. otrzymał 29 000,00 zł.

W związku z powyższym stanem faktycznym zadano następujące pytanie.

Czy Wnioskodawca jest zobowiązany zapłacić podatek dochodowy od spłaty jaką otrzymał od innego spadkodawcy w zamian za przeniesienie na niego prawa do spadku?

Zdaniem Wnioskodawcy, nie powinien płacić podatku dochodowego od otrzymanej kwoty spłaty, która była równa wartości jego udziału w odziedziczonej nieruchomości. Wnioskodawca uważa, że wyniku działu spadku nie wzbogacił się lecz posiada tyle samo, co przed działem spadku w formie udziału w nieruchomości a obecnie w formie pieniężnej.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest prawidłowe.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 361 ze zm.) – źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów,
4.  innych rzeczy,

–jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a-c –przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, a innych rzeczy – przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie.

Przepis cytowanego art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych formułuje generalną zasadę, że nie płaci się podatku dochodowego, jeśli od końca roku, w którym nastąpiło nabycie nieruchomości lub praw do dnia odpłatnego zbycia upłynęło 5 lat. Przy czym pod pojęciem „odpłatnego zbycia” należy rozumieć każde zdarzenie i każdą czynność prawną, w wyniku których dochodzi do przeniesienia prawa własności nieruchomości lub praw (lub udziału w nich).

Zgodnie z art. 924 i 925 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 121) – spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy, natomiast spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku. Oznacza to, że z chwilą śmierci należące do spadkodawcy prawa i obowiązki stają się spadkiem, który podlega przepisom prawa spadkowego, a data śmierci (chwila śmierci) spadkodawcy ustala, kto staje się spadkobiercą oraz co wchodzi w skład masy spadkowej. Z kolei postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku lub akt poświadczenia dziedziczenia potwierdzają jedynie prawo spadkobiercy do tego spadku od momentu jego otwarcia.

W myśl art. 1035 Kodeksu cywilnego – jeżeli spadek przypada kilku spadkobiercom, do wspólności majątku spadkowego stosuje się przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych. Do momentu zniesienia tej współwłasności lub dokonania działu spadku, spadkobiercy są współwłaścicielami rzeczy i praw wchodzących w skład spadku.

W wyniku działu spadku prawa majątkowe objęte spadkiem przyznane poszczególnym spadkobiercom, przechodzą na nich, ustaje więc wspólność majątku spadkowego. Umowa o dział spadku lub prawomocne orzeczenie sądowe o dziale spadku stanowią tytuł własności rzeczy, które w dziale przypadły poszczególnym spadkobiercom. Na skutek działu spadku następuje konkretyzacja składników masy spadkowej przypadających poszczególnym spadkobiercom.

Z kolei w myśl art. 210 tej ustawy – każdy ze współwłaścicieli może żądać zniesienia współwłasności. Zgodnie z art. 211 i 212 Kodeksu cywilnego – zniesienie współwłasności może nastąpić przez podział rzeczy wspólnej, a gdy rzeczy nie da się podzielić, poprzez przyznanie rzeczy jednemu ze współwłaścicieli z obowiązkiem spłaty pozostałych bądź przez podział cywilny polegający na sprzedaży rzeczy wspólnej i podziale uzyskanej ceny stosownie do wielkości udziałów współwłaścicieli. W rezultacie w wyniku zniesienia współwłasności dochodzi więc jedynie do nowego ukształtowania prawa własności poprzez odebraniu temu prawu cech wspólności.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że w spadku po siostrze Wnioskodawca nabył udział wynoszący 1/4. Następnie w wyniku sądowego działu spadku Wnioskodawca otrzymał tytułem spłaty kwotę 69 000,00 zł odpowiadającą wartości jego udziału w spadku (1/4 z 276 000,00 zł).

Okoliczność, że dział spadku następuje ze spłatami na rzecz pozostałych spadkobierców powoduje, że umowa ta ma charakter odpłatny. Nie jest to jednak równoznaczne z obowiązkiem zapłaty podatku dochodowego. Jeżeli bowiem rzeczywiście otrzymana przez spadkobiercę w wyniku sądowego działu spadku kwota jest ekwiwalentna lub niższa od posiadanego udziału w spadku, to otrzymanie tej kwoty nie spowoduje powstania przychodu z odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Przy czym istotne znaczenie ma okoliczność, że spłata nie przekracza wartości przysługującego Wnioskodawcy udziału spadkowego, a czynność prawna rzeczywiście została dokonana wyłącznie między spadkobiercami.

W konsekwencji na Wnioskodawcy nie ciąży obowiązek zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych z tytułu otrzymania spłaty w zamian za odziedziczony po zmarłej siostrze udział w spadku.

Stanowisko Wnioskodawcy uznaje się za prawidłowe.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa S. Wyszyńskiego 2, 44-100 Gliwice, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie – w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.