Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0461-ITPB4.4511.832.2016.2.KW
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2017-02-03
Teza: Opodatkowanie wypłaty zwaloryzowanych udziałów w spółdzielni.
Słowa kluczowe: spółdzielnie; udział; udział-wypłata udziałów; udział-zwrot udziałów; waloryzacja
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 17; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613 z późn. zm.) oraz § 5 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643), Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działający w imieniu Ministra Rozwoju i Finansów stwierdza, że stanowisko – przedstawione we wniosku z dnia 19 listopada 2016 r. (data wpływu 28 listopada 2016 r.), uzupełnionym pismem z dnia 24 stycznia 2017 r. (data wpływu 25 stycznia 2017 r.), o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania wypłaty zwaloryzowanych udziałów w spółdzielni:

1.  w części dotyczącej pytania nr 1 – **jest prawidłowe,**
2.  w części dotyczącej pytania nr 2 – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 28 listopada 2016 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania wypłaty zwaloryzowanych udziałów w spółdzielni. Wniosek uzupełniono w dniu 25 stycznia 2017 r.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

Spółdzielnia dnia 14 września 2014 r. podjęła uchwałę o wypłaceniu byłym członkom zwaloryzowanych udziałów. Zgodnie z pismem Zarządu Spółdzielni z dnia 11 stycznia 2012 r. wielkość udziałów członkowskich Wnioskodawcy powstałych z przeniesienia części funduszu zasobowego na fundusz udziałowy i z waloryzacji stanowi kwotę 33.695,18 zł. Na konto Wnioskodawcy dnia 23 września 2014 r. wpłynęła kwota 27.293,18 zł.

Udziały Wnioskodawcy w kwocie 33.695,18 zł powstały w wyniku podjętych następujących uchwał:

1.  uchwała nr … z dnia 14 listopada 1989 roku Walnego Zgromadzenia Członków Rolniczej Spółdzielni … w sprawie przeniesienia na fundusz udziałowy własnego majątku członków,
2.  uchwała nr … z dnia 28 marca 1990 roku Walnego Zgromadzenia Członków Rolniczej Spółdzielni … w sprawie zatwierdzenia Regulaminu podziału funduszu udziałowego - zasady ogólne,
3.  uchwała nr … z dnia 10 grudnia 1991 roku Zebrania Przedstawicieli Członków Rolniczej Spółdzielni … w sprawie waloryzacji udziałów członkowskich … .

Kwota zwaloryzowanych udziałów Wnioskodawcy 33.695,18 PLN powstała z:

1.  waloryzacja udziałów z wpłat gotówki:

1.  rok 1977 wpłata 1.000,00 PLZ x wskaźnik waloryzacji 224,029 = 224.029,00 PLZ,
2.  rok 1985 wpłata 4.000,00 PLZ x wskaźnik waloryzacji 51,469 = 205.876,00 PLZ,
3.  rok 1990 wpłata 500.000,00 PLZ x wskaźnik waloryzacji 3 = 1.500.000,00 PLZ. Udziały z wpłat po waloryzacji - 1.929.905,00 PLZ. Nominalny wzrost wartości udziałów członkowskich, z wpłat, w wyniku waloryzacji – 1.929.905,00 PLZ – 505.000,00 PLZ = 1.424.905,00 PLZ = 142,49 PLN.

3.  zwaloryzowane udziały powstałe z funduszu zasobowego do roku 1989 - (162.236.457,00 PLZ) 16.223,65 PLN,
4.  zwaloryzowane udziały powstałe z funduszu zasobowego z roku 1990 - (173.290.458,00 PLZ) 17.329,04 PLN.

Spółdzielnia z kwoty 33.695,18 zł pobrała 19% zryczałtowany podatek dochodowy (33.695,18 zł x 19% = 6.402 zł). Stosownie do treści art. 4 ust. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 1991 r. o waloryzacji udziałów członkowskich w spółdzielniach i zmianie niektórych ustaw (Dz. U. z 1991 r. Nr 83, poz. 373 ze zmianami) nominalny wzrost wartości udziałów członkowskich w wyniku waloryzacji nie podlega opodatkowaniu. Dlatego przypis w kwocie 142,49 zł nie podlega opodatkowaniu.

Jak wynika z pisma z dnia 24 lipca 2015 r. Spółdzielnia pomniejszyła kwotę 33.695,18 zł o należny 19% zryczałtowany podatek dochodowy od osób fizycznych. Podatek dochodowy ryczałtowy 19% reguluje art. 30a ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych. Artykuł ten szczegółowo wymienia dochody, od których pobiera się zryczałtowany podatek dochodowy w wysokości 19%. Z analizy treści tego artykułu nie wynika aby uzyskany dochód z wypłaconych zwaloryzowanych udziałów w spółdzielni podlegał jego warunkom.

Likwidator Spółdzielni w piśmie z dnia 25 sierpnia 2015 r. podał jako podstawę prawną art. 30a ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, pomniejszenia kwoty 33.695,18 zł o zryczałtowany podatek dochodowy w wysokości 19%.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania.

1.  Czy Wnioskodawca miał obowiązek zapłacić zryczałtowany podatek dochodowy od osób fizycznych, w wysokości 19% od wypłaconych udziałów pochodzących z funduszu zasobowego spółdzielni (142,49 zł) powstałych w wyniku waloryzacji udziałów wniesionych w gotówce przez Wnioskodawcę lub potrąconych z list płac z wynagrodzenia netto (50,50 zł), dokonanej zgodnie z przepisami art. 4 ust. 4 ustawy z 30 sierpnia 1991 r. o waloryzacji udziałów członkowskich w spółdzielniach i zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 83, poz. 373 ze zmianami)?
2.  Czy od wypłaconych udziałów nie wniesionych przez Wnioskodawcę, powstałych z funduszu zasobowego, Wnioskodawca miał obowiązek zapłacić zryczałtowany podatek dochodowy od osób fizycznych w wysokości 19% na podstawie art. 30 ust. 1 ustawy o podatku od osób fizycznych, czy w wysokości 18% na podstawie art. 27 tej ustawy?

Zdaniem Wnioskodawcy, Spółdzielnia nie miała prawa do pobrania 27,00 zł podatku od kwoty 142,49 zł jako nie podlegającej opodatkowaniu oraz nieprawidłowo pobrała 19% zryczałtowany podatek od osób fizycznych od kwoty 33.695,18 zł (6.402,00 zł). Powinna pobrać podatek na zasadach ogólnych, w wysokości 18% na podstawie art. 27 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych od kwoty 33.552,69 zł (6.039,00 zł).

Ad. 1)

Zdaniem Wnioskodawcy, stosownie do treści art. 4 ust. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 1991 r. o waloryzacji udziałów członkowskich w spółdzielniach i zmianie niektórych ustaw (Dz. U. z 1991 r. Nr 83, poz. 373 ze zmianami) nominalny wzrost wartości udziałów członkowskich w wyniku waloryzacji nie podlega opodatkowaniu. Dlatego wzrost wartości udziałów w kwocie 142,49 zł nie podlega opodatkowaniu. Na Wnioskodawcy nie ciążył obowiązek zapłacenia zryczałtowanego 19% (27,00 zł) podatku.

Ad. 2)

Zdaniem Wnioskodawcy, artykuł 30a ust. 1 ustawy o podatku od osób fizycznych reguluje podatek dochodowy ryczałtowy 19%. Stosownie do art. 17 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się m.in. dywidendy i inne przychody z tytułu udziału w zyskach osób prawnych, których podstawą uzyskania są udziały (akcje) w spółce mającej osobowość prawną lub spółdzielni w tym również m.in. podział majątku likwidowanej spółki (spółdzielni).

Z treści powyższego przepisu wynika, że przychody uzyskane z tytułu posiadanych udziałów (np. dywidendy) są opodatkowane zryczałtowanym 19% podatkiem dochodowym, ale nie wynika z niego, że także dochody uzyskane z wypłaty tych udziałów opodatkowane są zryczałtowanym 19% podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Wnioskodawca stoi na stanowisku, że wypłacone, zwaloryzowane udziały powstałe z funduszu zasobowego podlegają opodatkowaniu na podstawie art. 27 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, na zasadach ogólnych, w wysokości 18%.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego w części dotyczącej pytania nr 1 jest prawidłowe oraz nieprawidłowe w części dotyczącej pytania nr 2.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2016 r., poz. 2032) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

W myśl art. 11 ust. 1 ww. ustawy, w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2014 r., przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Natomiast w myśl przepisu art. 10 ust. 1 pkt 7 ww. ustawy źródłami przychodów są kapitały pieniężne i prawa majątkowe, w tym odpłatne zbycie praw majątkowych innych niż wymienione w pkt 8 lit. a-c. Katalog przychodów z kapitałów pieniężnych określony został w art. 17 ust. 1 ww. ustawy.

Stosownie do art. 17 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy, w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2014 r., za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się dywidendy i inne przychody z tytułu udziału w zyskach osób prawnych, których podstawą uzyskania są udziały (akcje) w spółce lub spółdzielni, w tym również:

1.  dywidendy z akcji złożonych przez członków pracowniczych funduszy emerytalnych na rachunkach ilościowych,
2.  oprocentowanie udziałów członkowskich z nadwyżki bilansowej (dochodu ogólnego) w spółdzielniach,
3.  podział majątku likwidowanej osoby prawnej lub spółki,
4.  wartość dokonanych na rzecz wspólników spółek, nieodpłatnych lub częściowo odpłatnych świadczeń, określoną według zasad wynikających z art. 11 ust. 2-2b.

Natomiast stosownie do art. 21 ust. 1 pkt 50 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wolne od podatku dochodowego są przychody otrzymane w związku ze zwrotem udziałów lub wkładów w spółdzielni, do wysokości wniesionych udziałów lub wkładów do spółdzielni.

Zgodnie z art. 30a ust. 1 pkt 4 ww. ustawy, od uzyskanych dochodów (przychodów) pobiera się 19% zryczałtowany podatek dochodowy, z zastrzeżeniem art. 52a, z dywidend i innych przychodów z tytułu udziału w zyskach osób prawnych.

Stosownie do art. 30a ust. 6 ww. ustawy zryczałtowany podatek, o którym mowa w ust. 1 pkt 1-4 oraz pkt 6, 8 i 9, pobiera się bez pomniejszania przychodu o koszty uzyskania, z zastrzeżeniem art. 24 ust. 5 pkt 1 i 4, ust. 5a, 5d i 5e. Dochodów (przychodów) tych nie łączy się z dochodami opodatkowanymi na zasadach określonych w art. 27 (art. 30a ust. 7 ww. ustawy).

Uwzględniając dyspozycję powołanych wyżej przepisów, przychody otrzymane przez członka spółdzielni w związku ze zwrotem jego udziałów są wolne od podatku dochodowego tylko do wysokości wniesionych przez niego udziałów do spółdzielni, natomiast nadwyżka pomiędzy uzyskanym przychodem a wartością wniesionych udziałów co do zasady podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach przewidzianych w art. 30a ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zgodnie z art. 78 § 1 ustawy z dnia 16 września 1982 r. - Prawo spółdzielcze (Dz. U. z 2013 r., poz. 1443 ze zm.) zasadniczymi funduszami własnymi tworzonymi w spółdzielni są:

1.  fundusz udziałowy powstający z wpłat udziałów członkowskich, odpisów na udziały członkowskie z podziału nadwyżki bilansowej lub innych źródeł określonych w odrębnych przepisach;
2.  fundusz zasobowy powstający z wpłat przez członków wpisowego, części nadwyżki bilansowej lub innych źródeł określonych w odrębnych przepisach.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 1991 r. o waloryzacji udziałów członkowskich w spółdzielniach i zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 83, poz. 373 ze zm.) spółdzielnie, z wyłączeniem spółdzielni mieszkaniowych, mogą dokonać waloryzacji udziałów członkowskich za okres lat 1944-1990 przez przeniesienie na fundusz udziałowy części funduszu zasobowego.

Uchwałę w sprawie waloryzacji udziałów podejmuje do dnia 31 sierpnia 1992 r. walne zgromadzenie (zebranie przedstawicieli) większością 3/4 głosów (art. 1 ust. 2 ww. ustawy).

Kwoty udziałów przeniesione z funduszu zasobowego nie mogą być wypłacone przed upływem 5 lat od dnia podjęcia uchwały, o której mowa w art. 1 ust. 2. Zasady i terminy wypłat uprawnionym członkom oraz byłym członkom określa statut spółdzielni. Ustalone w nim terminy stosuje się bez względu na datę ustania członkostwa (art. 5 ust. 1 ww. ustawy).

Stosownie zaś do art. 4 ust. 4 ustawy o waloryzacji udziałów członkowskich w spółdzielniach i zmianie niektórych ustaw, nominalny wzrost wartości udziałów członkowskich w wyniku waloryzacji nie podlega opodatkowaniu.

Wartość udziału lub wkładu członka spółdzielni może więc ulec zwiększeniu w toku członkostwa w spółdzielni. W rezultacie, zwrotowi może podlegać kwota wyższa niż kwota wpłacona przez członka spółdzielni za udziały czy tytułem wkładów.

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że spółdzielnia dokonała na rzecz Wnioskodawcy wypłaty jego zwaloryzowanych udziałów członkowskich, przy czym część tych udziałów powstała z wpłat gotówki wniesionych przez Wnioskodawcę, a część nie została przez Niego wniesiona lecz powstała z funduszu zasobowego.

Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że ze zwolnienia z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 50 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych korzystają wyłącznie udziały w wysokości wniesionej przez członka spółdzielni. Tym samym w części przekraczającej wartość wniesionych udziałów członek spółdzielni uzyskuje przychód co do zasady podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Zastrzec jednak należy, że przychody otrzymane w związku ze zwrotem wniesionych udziałów członkowskich zwaloryzowanych zgodnie z ustawą o waloryzacji udziałów członkowskich w spółdzielniach i zmianie niektórych ustaw nie podlegają opodatkowaniu.

Tym samym, przychody otrzymane w związku ze zwrotem zwaloryzowanych - zgodnie z ustawą o waloryzacji udziałów członkowskich w spółdzielniach i zmianie niektórych ustaw - udziałów członkowskich nie podlegają opodatkowaniu w części wniesionej przez członka spółdzielni oraz pochodzącej z przeniesienia funduszu zasobowego dokonanego na podstawie ww. ustawy o waloryzacji udziałów członkowskich w spółdzielniach i zmianie niektórych ustaw.

W odniesieniu natomiast do wypłaty zwaloryzowanych udziałów, które powstały z funduszu zasobowego należy stwierdzić, że udziały te jako niewniesione przez członka spółdzielni, a także ich waloryzacja, nie stanowią przychodu zwolnionego z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 50 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz art. 4 ust. 4 ustawy o waloryzacji udziałów członkowskich w spółdzielniach i zmianie niektórych ustaw.

Reasumując, w stanie faktycznym przedstawionym we wniosku wypłata zwaloryzowanych - zgodnie z ustawą o waloryzacji udziałów członkowskich w spółdzielniach i zmianie niektórych ustaw - udziałów członkowskich w części wniesionej przez Wnioskodawcę oraz pochodzącej z przeniesienia funduszu zasobowego dokonanego na podstawie ww. ustawy nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym. W konsekwencji, Wnioskodawca nie jest zobowiązany do zapłaty podatku z tego tytułu. Natomiast wypłata udziałów niewniesionych przez Wnioskodawcę (powstałych z funduszu zasobowego) oraz ich waloryzacja stanowią przychód z kapitałów pieniężnych podlegający opodatkowaniu 19% zryczałtowanym podatkiem dochodowym za zasadach określonych w art. 30a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Podkreślić również należy, że wydając interpretacje w trybie art. 14b § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa organ nie oblicza wysokości należnego podatku, a ewentualne przeliczenia, jakich należałoby dokonać nie należą do kompetencji organu. Zgodnie bowiem z zasadą samoopodatkowania, obowiązującą w polskim systemie podatkowym, to na podatniku spoczywa obowiązek dokonania oceny własnej sytuacji prawnopodatkowej, a po jej dokonaniu zachowania się zgodnie z przepisami prawa podatkowego, bowiem prawidłowość takiego rozliczenia podlega weryfikacji przez organ podatkowy. W związku z powyższym organ nie może odnieść się do prawidłowości wyliczeń kwot podanych we wniosku.

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, ul. Jana Kazimierza 5, 85-035 Bydgoszcz, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu - do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2016, poz. 718 z późn. zm.).

Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach - art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Administracji Skarbowej w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.