Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB3/423-1491/08-4/AG
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2008-12-30
Teza: Czy w świetle art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych wystąpi po stronie spółki przychód z tytułu nieodpłatnego świadczenia w przypadku gdy usługa cash poolingu będzie przez pool leadera świadczona nieodpłatnie?
Słowa kluczowe: cash pooling; przychód-przychody nieodpłatne; spółki; usługi-usługi pośrednictwa-usługi pośrednictwa pieniężnego
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 2-art. 12

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki, przedstawione we wniosku z dnia 06.10.2008 r. (data wpływu 13.10.2008 r.) w sprawie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej m.in. podatku dochodowego od osób prawnych odnośnie konsekwencji zawarcia umowy cash poolingu (pytanie oznaczone nr 6) - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 13.10.2008 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych konsekwencji zawarcia umowy cash poolingu.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Spółka L Poland Sp. z o.o. (dalej: Spółka) jest podmiotem wchodzącym w skład grupy kapitałowej L Group gdzie podmiotem dominującym (spółką-matka) jest L AG z siedzibą w Luksemburgu. Grupa działa poprzez swoje spółki w 44 krajach na świecie zatrudniając około 8,5 tysiąca pracowników Grupa L zajmuje się przede wszystkim logistyką, spedycją powietrzną, lądową i morską. W Spółce 100% udziałów należy do B; jest to również należąca do grupy L spółka mająca siedzibę w Wielkiej Brytanii. Pomiędzy L AG a Spółka nie ma bezpośrednich powiązań kapitałowych. W grupie L funkcjonuje zawarte pomiędzy spółkami a spółką-matką porozumienie dotyczące cash poolingu. L Poland Sp. z o.o. nie jest uczestnikiem takiego porozumienia, jednak zamiarem Spółki jest przystąpienie do niego. Spółka otrzymała projekt takiego porozumienia którego stronami jest Spółka oraz L AG.

Funkcjonujący w grupie cashpooling jest określany jako „zero balancing cash pooling”. Działa on następująco:

1.  dla celów zarządzania płynnością finansową pośrednio oraz bezpośrednio zależne kapitałowo od L AG spółki posiadają w banku lub bankach swoje konta bankowe, które uczestniczą w rozliczeniach w ramach cash poolingu. Jednocześnie w banku mającym siedzibę w Niemczech L AG posiada specjalne konto rozliczeniowe poprzez które odbywają się rozliczenia w ramach cash poolingu.
2.  Pomiędzy kontami wskazanymi powyżej spółek z grupy następują przepływy finansowe za pośrednictwem konta w banku niemieckim zarządzanym przez L AG. L AG jest pool leaderem, który zarządza kontem. Na to konto trafiają nadwyżki finansowe spółek lub też z tego konta L AG przelewa środki finansowe na konta spółek w celu uzupełnienia ich salda debetowego.

W projekcie porozumienia, które ma zostać zawarte pomiędzy L AG a Spółką zawarte są następujące proponowane rozwiązania:

1.  konto bankowe Spółki będzie uczestniczyć w rozliczeniach w ramach cash poolingu. Będzie ono odzwierciedlać codzienne przepływy sald (ich uzupełnianie. W razie debetu lub przekazywanie na konto L AG w wypadku rejestrowania nadwyżki finansowej).
2.  Konto Spółki może wskazywać nadwyżkę finansową do nieokreślonej wysokości.
3.  Konto Spółki może wskazywać saldo ujemne do określonej ściśle w EURO wysokości.
4.  W przypadku przekazywania nadwyżek finansowych na konto L AG (w umowie powyższe przekazanie zostało określone terminem angielskim „ban” co w języku polskim oznacza pożyczkę ) Spółka otrzyma 4% odsetek od przekazanej kwoty.
5.  W przypadku uzupełnienia salda ujemnego Spółki, Spółka za skorzystanie ze środków udzielonych przez pool leadera (w umowie powyższe przekazanie zostało określone terminem angielskim „loan” co w języku polskim oznacza „pożyczkę”) zapłaci 8,75% odsetek od przekazanej na uzupełnienie debetu kwoty.

Obliczenie wysokości należnych odsetek odbywać się będzie raz w miesiącu przy uwzględnianiu tzw. European Interest Calculation Method (ACT/360).

Spółka podkreśla, że projekt umowy nie przewiduje żadnego wynagrodzenia dla pool leadera za świadczenie usługi cash poolingu przy czym kwestia ewentualnego wynagrodzenia, prowizji itp. będzie jeszcze przedmiotem negocjacji. Możliwe jest jednak rozwiązanie, że świadczenie usługi cash poolingu przez L AG będzie nieodpłatne.

W związku z powyższym Spółka zadała następujące pytanie (oznaczone numerem 6) w zakresie podatku dochodowym od osób prawnych.

Czy w świetle art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych wystąpi po stronie spółki przychód z tytułu nieodpłatnego świadczenia w przypadku gdy usługa cash poolingu będzie przez pool leadera świadczona nieodpłatnie?

Stanowisko wnioskodawcy w zakresie pytania numer 6.

Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowym przez nieodpłatne świadczenie należy rozumieć wszystkie zdarzenia prawne i gospodarcze w działalności osoby prawnej których skutkiem jest nieodpłatne (tj. niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu) przysporzenie w majątku tej osoby mający konkretny wymiar finansowy (tak np. NSA w wyroku I SA/Gd 1290/98, SA/Sz 1423/00). Następstwem tego zdarzenia musi być uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu. W przedstawionym stanie faktycznym Spółka rzeczywiście uzyska korzyści w postaci odsetek od lokowanych na koncie zarządzanym przez L AG swoich nadwyżek finansowych. Należy jednak zauważyć, że z tego tytułu L AG nie ponosi żadnych kosztów - L AG pełni jedynie rolę pool leadera (zarządza kontem) i zajmuje się lokowaniem nadwyżek na konta tych spółek, które rejestrują salda debetowe. Należy także wziąć pod uwagę fakt, że w zamian za pokrywanie ewentualnego salda debetowego Spółki, będzie musiała ona płacić odsetki w wysokości 8,75% od przekazanej jej kwoty. Reasumując, zdaniem Spółki w przypadku gdy usługa cash poolingu świadczona będzie przez L AG nieodpłatnie, to nie wystąpi po stronie Spółki przychód z tytułu otrzymanego nieodpłatnego świadczenia o którym mowa w art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Na tle przedstawionego zdarzenia przyszłego (w zakresie pytania nr 6), stwierdzam, co następuje.

Zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 15.02.1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t. j. Dz. U. z 2000r. Nr 54, poz. 654 ze zm.), przychodami, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4 oraz art. 13 i 14, są w szczególności wartość otrzymanych nieodpłatnie lub częściowo odpłatnie rzeczy lub praw, a także wartość innych nieodpłatnych lub częściowo odpłatnych świadczeń (\`(...)\`).

Wartość otrzymanych nieodpłatnie rzeczy lub praw, stosownie do postanowień art. 12 ust. 5 ww. ustawy, określa się na podstawie cen rynkowych stosowanych w obrocie rzeczami lub prawami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca ich uzyskania.

W myśl art. 12 ust. 6 ustawy, wartość nieodpłatnych świadczeń ustala się:

1.  jeżeli przedmiotem świadczeń są usługi wchodzące w zakres działalności gospodarczej dokonującego świadczenia - według cen stosowanych wobec innych odbiorców,
2.  jeżeli przedmiotem świadczeń są usługi zakupione - według cen zakupu,
3.  jeżeli przedmiotem świadczeń jest udostępnienie lokalu - w wysokości równowartości czynszu, jaki przysługiwałby w razie zawarcia umowy najmu tego lokalu,
4.  w pozostałych przypadkach - na podstawie cen rynkowych stosowanych przy świadczeniu usług lub udostępnianiu rzeczy lub praw tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca udostępnienia.

Stanowiąc o nieodpłatnych świadczeniach, jako o przychodzie kształtującym podstawę opodatkowania podatkiem dochodowym, ustawodawca nie zdefiniował pojęcia "nieodpłatnego świadczenia”. Pojęcie „nieodpłatnego świadczenia” użyte w art. 12 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy ma szerszy zakres niż w sensie cywilnym i obejmuje nie tylko świadczenie w znaczeniu cywilistycznym, ale w jego zakres wchodzą także wszystkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu, lub te wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności osób prawnych, których skutkiem jest nieodpłatne, to jest niezwiązane z kosztami lub inna formą ekwiwalentu, przysporzenie majątku tej osobie, mające konkretny wymiar majątkowy. Należy zatem przyjąć, iż nieodpłatne świadczenie ma miejsce gdy świadczeniu jednego z podmiotów nie towarzyszy świadczenie drugostronne. Oznacza, to że świadczenie uzyskane przez podatnika w sytuacji, gdy spełniający świadczenie uzyskuje albo ma uzyskać w przyszłości wzajemnie jakieś inne przysporzenie majątkowe, nie ma charakteru nieodpłatnego.

Umowa cash poolingu jest formą efektywnego zarządzania środkami finansowymi, stosowaną przez podmioty należące do jednej grupy kapitałowej, lub podmioty powiązane ekonomicznie w jakikolwiek inny sposób. Sprowadza się ona do koncentrowania środków pieniężnych z jednostkowych rachunków poszczególnych podmiotów na wspólnym rachunku grupy (rachunek główny) i zarządzaniu zgromadzoną w ten sposób kwotą, przy wykorzystaniu korzyści skali. Pozwala to na kompensowanie przejściowych nadwyżek, wykazywanych przez jedne z podmiotów z przejściowymi niedoborami zaistniałymi u innych podmiotów. Dzięki temu dochodzi do minimalizowania kosztów kredytowania działalności podmiotów z grupy poprzez kredytowanie się przy wykorzystaniu środków własnych grupy.

W ramach porozumienia cash poolingu uczestnicy wskazują podmiot organizujący cash pooling i zarządzający systemem, tzw. pool leadera, którym może być wyspecjalizowany bank, jak również jednostka z grupy. Zarządzający systemem w ramach umowy zapewnia dla wszystkich uczestników systemu środki finansowe na pokrycie sald ujemnych, a w przypadku wystąpienia sald dodatnich na rachunkach uczestników to na jego rachunek trafiają środki finansowe. Niezależnie od tego, czy podmiotem zarządzającym systemem jest bank, czy wybrana spółka z grupy, realizuje on jedynie funkcję pośrednika, tzn. nie jest ostatecznym właścicielem odsetek, do których prawo przysługuje spółkom przekazującym nadwyżkę.

Z opisanego we wniosku zdarzenia przyszłego wynika, iż na podstawie planowane jest przez wnioskodawcę zawarcie porozumienia ze spółką z grupy - L AG, jako pool leaderem dotyczące cash poolingu. L AG świadczy na rzecz innych spółek z grupy usługę zarządzania płynnością finansową. Projekt porozumienia nie przewiduje żadnego wynagrodzenia dla pool leadera za świadczenie usługi cash poolingu, przy czym kwestia ta będzie jeszcze przedmiotem negocjacji. Możliwe jest zatem rozwiązanie, że świadczenie usługi cash poolingu przez L AG będzie nieodpłatne.

Korzystanie z usług pośrednictwa finansowego w tym kompleksowego zarządzani płynnością finansową wiąże się zasadniczo z koniecznością poniesienia przez usługobiorcę, (uczestnika systemu cash poolingu) określonych kosztów na rzecz świadczącego taką usługę, a nie tylko kosztów w postaci odsetek ponoszonych na rzecz innych spółek korzystających z usług cash poolingu. Brak obowiązku zapłaty wynagrodzenia na rzecz pool leadera (L AG) skutkuje tym, że podmiot korzystający (wnioskodawca) z jego usług cash poolingu nieodpłatnie znajduje się w korzystniejszej sytuacji niż taki sam podmiot, który korzysta z tego rodzaju usług za wynagrodzeniem. W konsekwencji w takim wypadku po stronie wnioskodawcy korzystającego na podstawie planowanego porozumienia z usług cash poolingu świadczonych przez L AG nieodpłatnie wystąpi obowiązek wykazania przychodu z tytułu nieodpłatnych świadczeń o którym mowa w art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, w wysokości określonej na podstawie art. 12 ust. 5 i 6 tej ustawy.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego (w zakresie pytania oznaczonego nr 6) uznaje się za nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.