Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPP2/443-895/12/WN
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2012-11-29
Teza: prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur dotyczących zakupu usług związanych z realizacją projektu pn. „”
Słowa kluczowe: gmina; odliczenia; projekt
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1-art. 86

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 749 ze zm.) oraz § 2 i § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działając w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 23 sierpnia 2012r. (data wpływu 29 sierpnia 2012r.), uzupełnionym pismem z dnia 28 listopada 2012r. (data wpływu), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur dotyczących zakupu usług związanych z realizacją projektu pn. „” jest:

*   **prawidłowe** \- w zakresie nabycia usług związanych z realizacją projektu w części przypadającej na Instytucję Realizującą projekt;
*   **nieprawidłowe** \- w zakresie nabycia usług związanych z realizacją projektu w części przypadającej na partnerów projektu.

UZASADNIENIE

W dniu 29 sierpnia 2012r. wpłynął do tut. organu ww. wniosek, uzupełniony pismem z dnia 28 listopada 2012r. (data wpływu), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej m.in. podatku od towarów i usług w zakresie prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur dotyczących zakupu usług związanych z realizacją projektu pn. „…”.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący zaistniały stan faktyczny/zdarzenie przyszłe:

Gmina jest zarejestrowanym i czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług rozliczającym się z podatku z tytułu zarejestrowanych umów cywilno-prawnych, tj. umów użytkowania wieczystego oraz umów o najem lokali.

W dniu 12 lipca 2012r. pomiędzy Władzą Wdrażającą Programy Europejskie a Gminą Sz. podpisano umowę w sprawie realizacji projektu w ramach Szwajcarsko-Polskiego Programu Współpracy pn. " \`(...)\` ".

Realizacja projektu rozpoczęła się w lipcu 2012r. i zakończy się w czerwcu 2016r. Projekt realizowany jest w partnerstwie w 40 gminach położonych na terenie województwa. Gmina Sz. jako strona Umowy w sprawie realizacji projektu jest Instytucją Realizującą - wiodącą w partnerstwie odpowiedzialną za całościową realizację, koordynację i zarządzanie Projektem. Wspomagana jest we wdrażaniu projektu przez M. jako Partnera Administratora.

Działania, które są przewidziane w ramach projektu to demontaż pokryć dachowych wykonanych z elementów zawierających azbest, transport zdemontowanych pokryć na składowisko, usunięcie i wywóz azbestu zgromadzonego na posesjach i zdeponowanie go na odpowiednio przygotowanych składowiskach, wsparcie dla najbiedniejszych w zmianie pokryć dachowych (zakup blachy). Podejmowane będą również działania promocyjne i edukacyjne polegające na podnoszeniu świadomości na temat szkodliwości odpadów azbestowych i metod ich unieszkodliwiania, poprawie działalności gminnych wydziałów/komórek zajmujących się ochroną środowiska w zakresie usuwania odpadów zawierających azbest.

Zgodnie z zapisami umowy z Władzą Wdrażającą i umowami partnerskimi organizacja projektu przedstawia się w następujący sposób. Gmina Sz. uzyskała pisemne deklaracje od gmin partnerskich o przystąpieniu do projektu, oparte na deklaracjach zainteresowanych mieszkańców, oraz upoważnienie do przeprowadzenia postępowania przetargowego na realizację ww. projektu. Po rozstrzygnięciu przetargu wyłoniony zgodnie z przepisami ustawy z dnia 29.01.2004r. Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2007r. Nr 223, poz. 1655 z późn. zm.) wykonawca będzie sukcesywnie prowadził prace w miejscach wskazanych przez Gminy-Partnerów. Po ich zakończeniu i oszacowaniu wartości Gmina-Partner przekaże na konto Instytucji Realizującej 100% środków na sfinansowanie realizacji części projektu wykonanego na swoim terenie. Instytucja Realizująca, zapłaci faktury Wykonawcy i zwróci się z wnioskiem o płatność do Instytucji Pośredniczącej tj. Władzy Wdrażającej Programy Europejskie. Po otrzymaniu refundacji Instytucja Realizująca przekaże zrefundowaną część środków (85%) na konto Gminy Partnera. Pozostałe środki stanowią wkład własny Gmin Partnerów i są finansowane z ich budżetów. Mieszkańcy nie ponoszą kosztów realizacji programu. Dofinansowanie usuwania azbestu na prywatnym majątku mieszkańca odbędzie się poprzez zapłatę dla wykonawcy za usługę demontażu, transportu i deponowania na składowisku azbestu z budynku czy też posesji, do których osoby fizyczne posiadają tytuł prawny oraz zostały zakwalifikowane do Programu.

Żadne towary, ani usługi nabywane w związku z realizacją przedmiotowego projektu nie są i nie będą związane z wykonywaniem czynności opodatkowanych. Realizacja projektu nie wpłynie na wzrost dochodów w Gminie. Koszty ponoszonego podatku VAT przez Instytucję Realizującą oraz Gminy-Partnerów zostały zadeklarowane we wniosku o dofinansowanie jako koszt kwalifikowalny, ze względu na brak możliwości odliczenia podatku nauczonego z faktur zakupu usług związanych z realizacją projektu.

Potrzeba realizacji projektu wynika z konieczności poprawy stanu środowiska naturalnego poprzez eliminację odpadów zawierających azbest. Mieszkańcy budynków pokrytych płytami eternitowymi lub posiadających w swoich gospodarstwach inne odpady azbestowe w większym stopniu narażeni są na choroby azbestozależne. Zagrożenie to wzrasta wraz z upływem czasu, ponieważ procesy atmosferyczne powodują wymycie cementu i odsłonięcie włókien azbestowych. Nasz kraj przyjmując "Program usuwania azbestu z terytorium Polski" zobowiązał się do rozwiązania problemu zanieczyszczenia środowiska azbestem do końca 2032 roku. Istnieje bardzo duża potrzeba wsparcia mieszkańców w usuwaniu azbestu ze swoich gospodarstw, jak również częsta potrzeba edukacji w zakresie bezpiecznego postępowania z wyrobami zawierającymi azbest.

Dodatkowo w piśmie z dnia 28 listopada 2012r. Wnioskodawca oświadczył, że faktury od wykonawcy za wykonanie usług w ramach realizacji projektu „" \`(...)\`" wystawiane będą wyłącznie na Gminę Sz., która pełni rolę Instytucji Realizującej.

Gminy – Partnerzy Projektu nie otrzymują dofinansowania indywidualnie.

Środki pomocowe pochodzące od instytucji Pośredniczącej (Władzy Wdrażającej Programy Europejskie) są wpłacane wyłącznie na rachunek Wnioskodawcy – Gminy Sz.

W związku z powyższym zadano m.in. następujące pytanie (oznaczone we wniosku jako nr 1):

Czy Gmina Sz. jako Instytucja Realizująca oraz Gminy Partnerzy w odniesieniu do realizowanego projektu pn. " \`(...)\`" ma prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur dotyczących zakupu usług związanych z realizacją projektu?

Zdaniem Wnioskodawcy, Instytucja Realizująca nie ma prawa do odliczenia podatku VAT od usług związanych z realizacją projektu, gdyż efekty Inwestycji nie będą wykorzystywane do czynności opodatkowanych.

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011r. Nr 177, poz. 1054 ze zm.) podatnikowi, o którym mowa w art. 15 przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, w zakresie w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, z zastrzeżeniem art. 114. art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124. W myśl art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ww. ustawy, kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług, z treści cytowanego wyżej przepisu wynika, że prawo do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi.

Warunek ten w przypadku realizacji przedmiotowego projektu nie jest spełniony, zatem Wnioskodawca nie ma prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z faktur zakupu usług dotyczących realizacji projektu.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zaistniałego stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego uznaje się za:

*   **prawidłowe** \- w zakresie nabycia usług związanych z realizacją projektu w części przypadającej na Instytucję Realizującą projekt;
*   **nieprawidłowe** \- w zakresie nabycia usług związanych z realizacją projektu w części przypadającej na partnerów projektu.

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2011r. Nr 177, poz. 1054), zwanej dalej ustawą o VAT, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

W myśl art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ww. ustawy, kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.

Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest niewątpliwy i bezsporny związek zakupów z wykonanymi czynnościami opodatkowanymi.

Przedstawiona wyżej zasada wyklucza możliwość dokonania odliczenia podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku oraz niepodlegających temu podatkowi. Dokumentem uprawniającym do odliczenia jest faktura VAT, otrzymana przez podatnika z tytułu nabycia przez niego towarów i usług.

Zgodnie z obowiązującym od dnia 6 kwietnia 2011r. przepisem § 13 ust. 1 pkt 12 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 4 kwietnia 2011r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 73, poz. 392 ze zm.) zwalnia się od podatku czynności związane z wykonywaniem zadań publicznych nałożonych odrębnymi przepisami, wykonywane w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność przez jednostki samorządu terytorialnego, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie umów cywilnoprawnych.

Należy zauważyć, iż ze zwolnienia od podatku mogą korzystać wyłącznie czynności, które generalnie podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, tj. odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług. Natomiast nabycie towarów i usług w związku z realizacją inwestycji nie rodzi po stronie nabywcy (w tym przypadku Gminy) żadnych konsekwencji w podatku należnym, dlatego czynność ta (nabycie) nie może korzystać ze zwolnienia od podatku. Nie można zatem uznać, iż demontaż wyrobów zawierających azbest jako zadanie własne Gminy wykonywane w imieniu i na własną odpowiedzialność przez Gminę, jest czynnością zwolnioną od podatku od towarów i usług na podstawie § 13 ust. 1 pkt 12 ww. rozporządzenia, bowiem Gmina w związku z demontażem wyrobów zawierających azbest nie świadczy żadnych usług, lecz dokonuje wyłącznie zakupów. Dopiero zadysponowanie nabytą uprzednio usługą może być rozpatrywane w kategorii czynności opodatkowanych podatkiem VAT, co w konsekwencji ma wpływ na prawo do odliczenia podatku VAT. W rezultacie o prawie do odliczenia podatku VAT z faktur dokumentujących nabycie usług związanych z realizowanym projektem, decyduje sposób wykorzystania przez Gminę nabytych usług dla realizacji przedmiotowego projektu, tj. wykorzystanie ich do czynności opodatkowanych podatkiem VAT lub do czynności nieopodatkowanych.

Gmina stosownie do art. 2 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2001 r. Nr 142 poz. 1591 ze zm.) jest jednostką samorządu terytorialnego posiadającą osobowość prawną, wykonującą zadania publiczne we własnym imieniu i na własną odpowiedzialność.

W myśl art. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów. W celu wykonywania zadań gmina może tworzyć jednostki organizacyjne, a także zawierać umowy z innymi podmiotami, w tym z organizacjami pozarządowymi (art. 9 ust. 1 cyt. ustawy).

Do zadań własnych gminy należy zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty. W szczególności zadania własne obejmują sprawy m.in. ładu przestrzennego, gospodarki nieruchomościami, ochrony środowiska i przyrody oraz gospodarki wodnej (art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o samorządzie gminnym).

Z treści wniosku wynika, iż Wnioskodawca jest zarejestrowanym i czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług rozliczającym się z podatku z tytułu zarejestrowanych umów cywilno-prawnych, tj. umów użytkowania wieczystego oraz umów o najem lokali.

W dniu 12 lipca 2012r. pomiędzy Władzą Wdrażającą Programy Europejskie a Gminą Sz. podpisano umowę w sprawie realizacji projektu w ramach Szwajcarsko-Polskiego Programu Współpracy pn. " \`(...)\` ".

Realizacja projektu rozpoczęła się w lipcu 2012r. i zakończy się w czerwcu 2016r. Projekt realizowany jest w partnerstwie w 40 gminach położonych na terenie województwa. Gmina Sz. jako strona Umowy w sprawie realizacji projektu jest Instytucją Realizującą - wiodącą w partnerstwie odpowiedzialną za całościową realizację, koordynację i zarządzanie Projektem. Wspomagana jest we wdrażaniu projektu przez M. jako Partnera Administratora.

Działania, które są przewidziane w ramach projektu to demontaż pokryć dachowych wykonanych z elementów zawierających azbest, transport zdemontowanych pokryć na składowisko, usunięcie i wywóz azbestu zgromadzonego na posesjach i zdeponowanie go na odpowiednio przygotowanych składowiskach, wsparcie dla najbiedniejszych w zmianie pokryć dachowych (zakup blachy). Podejmowane będą również działania promocyjne i edukacyjne polegające na podnoszeniu świadomości na temat szkodliwości odpadów azbestowych i metod ich unieszkodliwiania, poprawie działalności gminnych wydziałów/komórek zajmujących się ochroną środowiska w zakresie usuwania odpadów zawierających azbest. (…)

Żadne towary, ani usługi nabywane w związku z realizacją przedmiotowego projektu nie są i nie będą związane z wykonywaniem czynności opodatkowanych. Realizacja projektu nie wpłynie na wzrost dochodów w Gminie. Koszty ponoszonego podatku VAT przez Instytucję Realizującą oraz Gminy-Partnerów zostały zadeklarowane we wniosku o dofinansowanie jako koszt kwalifikowalny, ze względu na brak możliwości odliczenia podatku nauczonego z faktur zakupu usług związanych z realizacją projektu.

Faktury od wykonawcy za wykonanie usług w ramach realizacji projektu „\`(...)\`" wystawiane będą wyłącznie na Gminę Sz., która pełni rolę Instytucji Realizującej. Gminy – Partnerzy Projektu nie otrzymują dofinansowania indywidualnie. Środki pomocowe pochodzące od instytucji Pośredniczącej (Władzy Wdrażającej Programy Europejskie) są wpłacane wyłącznie na rachunek Wnioskodawcy – Gminy Sz.

Biorąc pod uwagę powołane wyżej przepisy oraz opis stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego stwierdzić należy, iż w odniesieniu do nabytych ww. usług związanych z demontażem wyrobów zawierających azbest, w zakresie w jakim wykonywane są one na prywatnym majątku mieszkańców Gminy (Wnioskodawcy), nie zostanie spełniona przesłanka z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT warunkująca prawo podatnika do odliczenia podatku naliczonego, ponieważ usługi zakupione w ramach realizacji ww. projektu w tej części nie będą wykorzystywane przez Wnioskodawcę (tj. Instytucję Realizującą) do wykonania czynności opodatkowanych.

Uzasadniając powyższe należy, z uwagi na fakt, iż ww. usługi realizowane w ramach projektu obejmują demontaż pokryć dachowych wykonanych z elementów zawierających azbest, transport zdemontowanych pokryć na składowisko, usunięcie i wywóz azbestu zgromadzonego na posesjach i zdeponowanie go na odpowiednio przygotowanych składowiskach, wsparcie dla najbiedniejszych w zmianie pokryć dachowych (zakup blachy) i wykonywane są na majątku prywatnym mieszkańców Gminy i którzy nie ponoszą kosztów realizacji projektu, rozważyć, czy nie znajdzie zastosowania art. 8 ustawy o VAT.

Stosownie do postanowień art. 8 ust. 1 ww. ustawy o VAT przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).

Natomiast w myśl pkt 2 ust. 2 ww. artykułu, za odpłatne świadczenie usług uznaje się również nieodpłatne świadczenie usług na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, oraz wszelkie inne nieodpłatne świadczenie usług do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika.

Ponieważ mieszkańcy Gminy, na których majątku wykonywane są ww. czynności nie ponoszą kosztów realizacji projektu, zatem czynności tych nie można uznać za odpłatne świadczenie usług, o których mowa w art. 8 ust. 1 ustawy o VAT.

Nie można ich również uznać za odpłatne świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 2 pkt 2 ustawy o VAT, wobec niespełnienia przesłanek wskazanych w tym przepisie, bowiem choć wykonywane są one na rzecz mieszkańców Gminy nieodpłatnie, to jednak wykonywane są one w ramach zadań własnych Gminy wynikających z przepisów ustawy o samorządzie gminnym. Należy bowiem wskazać, że jak wynika z przywołanego wyżej art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o samorządzie gminnym, do zadań własnych gmin należy zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty zakresie ładu przestrzennego, gospodarki nieruchomościami, ochrony środowiska i przyrody oraz gospodarki wodnej. Za takie zadanie należy uznać kwestie związane z usuwaniem z terenu gminy wyrobów zawierających azbest, bowiem dotyczy to problemu ochrony środowiska i przyrody, które korzysta ze ze zwolnienia od podatku zgodnie z przywołanym wcześniej przepisem § 13 ust. 1 pkt 12 ww. rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 4 kwietnia 2011r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług.

Zatem Wnioskodawca nie będzie miał prawa do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktur VAT dokumentujących nabycie towarów i usług związanych z realizacją przedmiotowego projektu w części przypadającej na Instytucję Realizującą projekt (tj. Wnioskodawcę).

Natomiast odnośnie kwestii prawa do odliczenia przez Wnioskodawcę podatku naliczonego z faktur VAT dokumentujących nabycie towarów i usług w ramach realizacji projektu w części przypadającej na Partnera projektu, należy rozważyć, czy faktycznie mamy w przedmiotowej sprawie do czynienia z sytuacją, w której dokonane zakupy nie są związane z jakimikolwiek czynnościami opodatkowanymi u Wnioskodawcy.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Natomiast stosownie do postanowień art. 8 ust. 1 ww. ustawy o VAT przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1.  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2.  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3.  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Zgodnie z art. 8 ust. 2 ustawy o VAT za odpłatne świadczenie usług uznaje się również:

1.  użycie towarów stanowiących część przedsiębiorstwa podatnika do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika, w tym w szczególności do celów osobistych podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, jeżeli podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o wotę podatku naliczonego przy nabyciu tych towarów;
2.  nieodpłatne świadczenie usług na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, oraz wszelkie inne nieodpłatne świadczenie usług do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika.

Ze świadczeniem usługi mamy do czynienia również w sytuacji, gdy podatnik dokonuje czynności działając we własnym imieniu, ale na rzecz osoby trzeciej. Wówczas przyjmuje się, że dla celów podatku od towarów i usług podatnik (zleceniobiorca) sam nabył usługę od faktycznego wykonawcy, a następnie wyświadczył tę usługę zleceniodawcy. Powyższe wynika wprost z przepisu art. 8 ust. 2a ustawy o VAT. Zgodnie bowiem z cyt. przepisem w przypadku gdy podatnik, działając we własnym imieniu, ale na rzecz osoby trzeciej, bierze udział w świadczeniu usług, przyjmuje się, że ten podatnik sam otrzymał i wyświadczył te usługi.

W myśl art. 30 ust. 3 ustawy o VAT, w przypadku gdy podatnik, działając we własnym imieniu, ale na rzecz osoby trzeciej, bierze udział w świadczeniu usług, podstawą opodatkowania jest kwota należna z tytułu świadczenia usług, pomniejszona o kwotę podatku.

Jak wynika z przedstawionego stanu faktycznego Wnioskodawca będzie realizował projekt wraz z Partnerami tj. z gminami województwa. Po zakończeniu i oszacowaniu wartości przeprowadzonych prac w miejscach wskazanych przez Gminy-Partnerów, Gmina-Partner przekaże na konto Instytucji Realizującej 100% środków na sfinansowanie realizacji części projektu wykonanego na swoim terenie. Dotacji nie otrzymują indywidualnie Partnerzy, tylko Instytucja Realizująca projekt – Wnioskodawca. Wszystkie faktury za dostawy i usługi wystawione będą na Instytucję Realizującą projekt.

W związku z faktem, iż Partnerzy projektu z tytułu realizacji projektu zobowiązani będą do świadczenia pieniężnego na rzecz Instytucji Realizującej (Wnioskodawcy), mamy do czynienia z odpłatnym świadczeniem usług przez Wnioskodawcę na rzecz Partnerów projektu.

A zatem z uwagi na fakt, iż ww. części projekt zrealizowany zostanie w zamian za świadczenie pieniężne, nie można tutaj mówić o nieodpłatnym świadczeniu usług, o którym mowa w art. 8 ust. 2 ustawy o VAT.

Należy zwrócić uwagę, że bez wpływu na powyższe pozostaje fakt, iż dotacji nie otrzymują indywidualnie Partnerzy, tylko Instytucja Realizująca projekt – Wnioskodawca, gdyż jak wynika z wniosku Gminy Partnerzy przekazują na konto Instytucji Realizującej 100% środków na sfinansowanie realizacji części projektu wykonanego na swoim terenie.

Podkreślenia wymaga, iż dla opodatkowania danej czynności nie jest istotnym czy wykonanie tej czynności prowadzi do powstania po stronie świadczącego zysku czy też straty. Opodatkowaniu bowiem podatkiem VAT podlega każde świadczenie, za które zostało wypłacone wynagrodzenie.

Nie ma żadnego znaczenia, czy wynagrodzenie pokrywa koszty świadczenia czynności poniesione przez podatnika, ewentualnie kreuje dla podatnika zysk. Także czynności wykonane „po kosztach” ich świadczenia, bądź poniżej tych koszów, są czynnościami odpłatnymi, o ile tylko pobrano za nie wynagrodzenie.

W istocie okoliczność, czy transakcja została dokonana po cenie niższej, czy też wyższej od kosztu świadczenia, nie ma znaczenia dla zakwalifikowania transakcji jako „transakcji odpłatnej” w rozumieniu art. 5, bowiem to ostatnie pojęcie wymaga wyłącznie istnienia bezpośredniego związku między dostawą towarów lub świadczeniem usług, a świadczeniem wzajemnym rzeczywiście otrzymanym przez podatnika.

Z uwagi na fakt, iż Wnioskodawca jest Instytucją Realizującą projekt, nabywane usługi związane z realizacją projektu będą dokumentowane fakturami VAT wystawionymi na Wnioskodawcę - dotyczy to również sytuacji, gdy roboty inwestycyjne dotyczyć będą bezpośrednio Partnera - to biorąc pod uwagę cyt. przepisy uznać należy, iż Wnioskodawca będzie działał w przedmiotowej sprawie w imieniu własnym lecz na rachunek innych podmiotów, tj. Gmin Partnerów.

Zatem koszty zakupu usług, gdzie odbiorcą jest inny podmiot (Partnerzy projektu) niż podmiot obciążony (Gmina - Instytucja Realizująca) przez świadczącego usługę, Wnioskodawca zobowiązany będzie przenieść na faktycznego odbiorcę (Partnerów projektu). Przyjęta praktyka i orzecznictwo dopuszczają sytuacje, w których koszty niektórych towarów i usług, gdzie odbiorcą jest inny podmiot niż podmiot obciążony przez dokonującego dostawy towaru lub przez świadczącego usługę, mogą być w ramach zawartych umów przenoszone na faktycznego odbiorcę.

Reasumując, w ocenie tut. organu, nabycie w ramach projektu usług przez Wnioskodawcę winno być przedmiotem odsprzedaży tych usług dla Partnerów projektu przy zastosowaniu tej samej stawki co stawka, według której usługi te zostaną opodatkowane przez usługodawcę faktycznie świadczącego te usługi. Wnioskodawca (Instytucja Realizująca) będzie występował zatem w charakterze zarówno otrzymującego usługi, jak i wyświadczającego usługi (na rzecz Partnerów projektu).

Nadmienia się, że zgodnie z art. 106 ust. 1 ustawy o VAT, podatnicy obowiązani są wystawić fakturę stwierdzającą dokonanie sprzedaży. W przypadku, o którym mowa wyżej Wnioskodawca powinien wystawić fakturę dla Partnerów projektu. Podsumowując, zakupione przez Wnioskodawcę usługi w części przypadającej na Partnerów projektu zostaną przez Wnioskodawcę wykorzystane do wykonywania czynności opodatkowanych.

W związku z powyższym na mocy art. 86 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy o VAT Wnioskodawca będzie miał prawo do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z faktur związanych z realizacją projektu w części przypadającej na Partnerów projektu. Jednocześnie będzie zobowiązany – jako świadczący usługi - do odprowadzenia podatku należnego od tych transakcji.

Natomiast Wnioskodawca nie będzie miał prawa do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z faktur związanych z realizacją przedmiotowego projektu w części przypadającej na Gminę – Instytucję Realizującą.

W konsekwencji oceniając całościowo stanowisko Wnioskodawcy, w zakresie możliwości odliczenia podatku od towarów i usług (VAT) naliczonego, zawartego w fakturach dokumentujących zakup usług nabytych w celu realizacji inwestycji, uznać należy je za:

*   prawidłowe - w zakresie nabycia usług związanych z realizacją projektu w części przypadającej na Instytucję Realizującą projekt (tj. Wnioskodawcę);
*   nieprawidłowe - w zakresie nabycia usług związanych z realizacją projektu w części przypadającej na partnerów projektu.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym, a w części dotyczącej zdarzenia przyszłego – stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Jednocześnie należy wyjaśnić, iż ocena stanowiska Wnioskodawcy w zakresie stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego dotyczącego podatku od towarów i usług w zakresie uznania czy Gminy Partnerzy w odniesieniu do realizowanego projektu pn. „ \`(...)\`” mają prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur dotyczących zakupu usług związanych z realizacją projektu oraz podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie zwolnienia z opodatkowania nieodpłatnych świadczeń w postaci usuwania wyrobów zawierających azbest, będą przedmiotem odrębnych rozstrzygnięć.

Ponadto należy zauważyć, iż załączone do przedmiotowego wniosku kserokopie dokumentów obrazujących przedstawiony we wniosku stan faktyczny/zdarzenie przyszłe nie mogą być przedmiotem oceny przez tut. organ przy wydawaniu indywidualnej interpretacji. Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działając w imieniu Ministra Finansów, nie przeprowadza postępowania dowodowego w związku z czym nie jest obowiązany, ani uprawniony do oceny tych materiałów: jest związany wyłącznie opisem stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego przedstawionym przez wnioskodawcę i jego stanowiskiem, co wynika wprost z przepisu art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Zgodnie z przepisem § 1 pkt 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 28 sierpnia 2008r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania ministra właściwego do spraw finansów publicznych, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz. U. Nr 163, poz. 1016) skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, 31-511 Kraków, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 270). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.