Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPB-1-1/4510-221/15/BK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2016-02-04
Teza: w zakresie powstania obowiązku podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych w sytuacji umorzenia akcji bez wynagrodzenia posiadanych przez Wnioskodawcę.
Słowa kluczowe: akcja-umorzenie akcji; umorzenie
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2015 r., poz. 613 ze zm.) oraz § 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. z 2015 r., poz. 643), Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku opatrzonym datą 23 listopada 2014 r. (data wpływu do tut. Biura 26 listopada 2015 r.), o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego, dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych, w zakresie powstania obowiązku podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych w sytuacji umorzenia akcji bez wynagrodzenia posiadanych przez Wnioskodawcę – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 26 listopada 2015 r. do tut. Biura wpłynął ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie, dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych, m.in. w zakresie powstania obowiązku podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych w sytuacji umorzenia akcji bez wynagrodzenia posiadanych przez Wnioskodawcę.

We wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawca jest podatnikiem, o którym mowa w art. 3 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (dalej: „ustawa o PDOP”), podlegającym obowiązkowi podatkowemu w Polsce od całości swoich dochodów, bez względu na miejsce ich osiągania. Jest akcjonariuszem w spółce transparentnej podatkowo dla celów podatku dochodowego, będącej odpowiednikiem spółki komandytowo-akcyjnej z siedzibą w jednym z państw UE (dalej: „Spółka”). W związku z zapisami umowy Spółki, w przyszłości będzie mogło dojść do nieodpłatnego umorzenia akcji posiadanych w Spółce przez Wnioskodawcę, polegającego na nieodpłatnym zbyciu przez Wnioskodawcę akcji celem umorzenia i ich umorzeniu przez Spółkę. Nie można wykluczyć, że akcjonariusze Spółki będą względem siebie podmiotami powiązanymi w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o PDOP. Prawo kraju siedziby Spółki oraz umowa Spółki dopuszczają przeprowadzenie umorzenia akcji, w tym umorzenie bez wynagrodzenia.

W związku z powyższym zadano m.in. następujące pytanie:

Czy w związku z umorzeniem przez Spółkę akcji posiadanych przez Wnioskodawcę, bez zapłaty na jego rzecz wynagrodzenia, powstanie po stronie Wnioskodawcy przychód podlegający opodatkowaniu na gruncie ustawy o PDOP?

(pytanie oznaczone we wniosku nr 1)

Zdaniem Wnioskodawcy, umorzenie przez Spółkę posiadanych przez niego akcji, bez zapłaty na jego rzecz wynagrodzenia, nie spowoduje w opisanym zdarzeniu przyszłym, po jego stronie powstania przychodu podlegającego opodatkowaniu na gruncie ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz.U. z 2014 r., poz. 851 ze zm.; dalej: „ustawa o PDOP”).

Istotą umorzenia akcji jest ich prawne unicestwienie. Należy przez to rozumieć wygaśnięcie wszelkich praw, zarówno o charakterze majątkowym, jak i korporacyjnym, które wynikają z akcji. Prawo kraju siedziby Spółki oraz umowa Spółki dopuszczają przeprowadzenie umorzenia akcji, w tym bez wynagrodzenia. Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy o PDOP, przedmiotem opodatkowania podatkiem dochodowym jest dochód bez względu na rodzaj źródeł przychodów z jakich dochód ten został osiągnięty; w wypadkach, o których mowa w art. 21 i 22, przedmiotem opodatkowania jest przychód. W myśl natomiast art. 7 ust. 2 ustawy o PDOP, dochodem jest, z zastrzeżeniem art. 10 i 11 (winno być: z zastrzeżeniem art. 10, art. 11 i art. 24a, jest), nadwyżka sumy przychodów nad kosztami ich uzyskania, osiągnięta w roku podatkowym. Z kolei art. 10 (winno być: art. 10 ust. 1) ustawy o PDOP wskazuje, iż dochodem (przychodem) z udziału w zyskach osób prawnych, z zastrzeżeniem art. 12 ust. 1 pkt 4a i 4b, jest (obok katalogu zdarzeń szczegółowo opisanych w tym przepisie) przede wszystkim dochód (przychód) faktycznie uzyskany z tego udziału (akcji). W wyniku nieodpłatnego umorzenia akcji Wnioskodawcy nie dochodzi do powstania faktycznego dochodu po stronie Wnioskodawcy. Dochód ten powstanie dopiero w momencie sprzedaży posiadanych przez Wnioskodawcę akcji. Zdaniem Wnioskodawcy, dla oceny skutków podatkowych będących następstwem umorzenia przez Spółkę akcji Wnioskodawcy bez wynagrodzenia istotne jest, że wśród określonych w przepisach ustawy o PDOP zdarzeń powodujących powstanie przychodu sytuacja taka nie została wprost wskazana.

Zaznaczyć należy, że ustawa o PDOP nie zawiera definicji przychodu podatkowego.

Art. 12 ust. 1 ustawy o PDOP stanowi w tym zakresie jedynie przykładowy katalog przysporzeń zaliczanych do kategorii przychodów. Zgodnie z brzmieniem przywołanego przepisu, przychodami, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4 oraz art. 14, są w szczególności otrzymane pieniądze, wartości pieniężne, wartość otrzymanych nieodpłatnie lub częściowo odpłatnie rzeczy lub praw, wartość innych nieodpłatnych lub częściowo odpłatnych świadczeń, wartość umorzonych lub przedawnionych zobowiązań.

Wnioskodawca podkreśla, że stosownie do wypracowanych w orzecznictwie sądowym i w doktrynie stanowisk, przychodem jest tylko takie przysporzenie majątkowe, które ma charakter trwały (definitywny). Powyższy pogląd został, przykładowo, wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 października 2010 r. sygn. akt II FSK1047/09, w którym Sąd stwierdził, że przychodem jest trwałe, realne powiększenie majątku podatnika - czy to poprzez aktywne włączenie do tego majątku określonych wartości, czy też poprzez wyłączenie z tego majątku zobowiązań (pasywów) obciążających dotychczas ten majątek.

W ocenie Wnioskodawcy, należy więc stwierdzić, że gdy określonej kategorii zdarzeń nie można, zgodnie z ustawą podatkową, uznać ani za dochód, ani też za przychód podatkowy, to kategoria ta nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych, tym samym będzie zdarzeniem neutralnym w podatku dochodowym po stronie Wnioskodawcy. Odnosząc powyższe rozważania do rozpatrywanego zdarzenia przyszłego Wnioskodawca zaznacza, że umorzenie akcji bez wynagrodzenia nie spowoduje po jego stronie powstania przychodu podlegającego opodatkowaniu na gruncie ustawy o PDOP. Należy bowiem podkreślić, że Wnioskodawca nie uzyska żadnego realnego przysporzenia ani korzyści - nie otrzyma dodatkowych, zewnętrznych środków finansowych. Ponadto bez wątpienia z umorzeniem akcji bez wynagrodzenia nie wiąże się otrzymanie przez Wnioskodawcę jakichkolwiek nieodpłatnych lub częściowo odpłatnych praw ani innych świadczeń, o których mowa w art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o PDOP. Wnioskodawca nie uzyska bowiem żadnego nieodpłatnego świadczenia ani dodatkowego uprawnienia, które nie wynikałoby z jego akcji. Podsumowując, Wnioskodawca stoi na stanowisku, że przeprowadzenie przez Spółkę umorzenia akcji bez zapłaty wynagrodzenia na jego rzecz, nie spowoduje w opisanym zdarzeniu przyszłym po stronie Wnioskodawcy powstania przychodu podlegającego opodatkowaniu na gruncie ustawy o PDOP. Powołując się na orzeczenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 25 stycznia 2011 r., sygn. akt I SA/Wr 1294/10, Wnioskodawca wskazał, że przychodem jest trwałe i jednocześnie nieodwołalne realne przysporzenie majątkowe (przyrost rozumiany w sensie potocznym, czyli zmiana in plus w wartości majątku).

Analogiczne stanowisko, jego zdaniem, zostało również przedstawione w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 października 2010 r., sygn. akt II FSK 1047/09.

W przypadku umorzenia akcji bez wynagrodzenia, w momencie umorzenia nie dochodzi do jakiegokolwiek przysporzenia po stronie Wnioskodawcy, będącego zbywcą akcji (ani faktycznego, ani należnego). Tym samym należy uznać, że w świetle ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych nie powstaje po jego stronie przychód do opodatkowania.

Stanowisko to, zdaniem Wnioskodawcy, znajduje potwierdzenie w interpretacjach indywidualnych wydanych przez:

*   Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z 16 października 2015 r. Znak: IBPB-l-l/4510-34/15/WRz i z 2 października 2015 r. Znak: IBPB-1-3/4510-215/15/WLK,
*   Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 5 sierpnia 2015 r., Znak: IPPB1/4511-714/15-4/KS, z 18 listopada 2011 r. Znak: IPPB1/415-810/11-2/ES i z 16 czerwca 2011 r., Znak: IPPB2/415-380/11-2/AS,
*   Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z 13 grudnia 2013 r., Znak: ILPB2/415-874/13-2/TR i z 30 lipca 2009 r., Znak: ILPB1/415-545/09-6/IM.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Jednocześnie nadmienić należy, że w pozostałym zakresie objętym wnioskiem wydane zostanie odrębne rozstrzygnięcie.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa Stefana Wyszyńskiego 2, 44-101 Gliwice, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.).

Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.