Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0113-KDIPT2-2.4011.421.2023.3.ACZ
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2023-08-30
Teza: Skutki podatkowe zamiany, darowizny i sprzedaży udziałów w nieruchomościach.
Słowa kluczowe: działki; grunty-darowizna gruntu; grunty-podział gruntu; nabycie; spadek; zamiana; zbycie-odpłatne zbycie
Zagadnienia: Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 1-Podmiot i przedmiot opodatkowania-Wyłączenia spod ustawy PIT.; Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Źródła przychodów.-Specyfika źródeł przychodów.-Odpłatne zbycie nieruchomości, prawa wieczystego użytkowania gruntów i spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu.
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 1-art. 2-ust. 1-pkt 3; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 10-ust. 1-pkt 8-lit. a; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 10-ust. 5

**Interpretacja indywidualna** **– stanowisko w części prawidłowe i w części nieprawidłowe**

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych w zakresie :

\- skutków podatkowych zamiany i darowizny udziałów w nieruchomościach (pytanie nr 1) jest prawidłowe,

\- skutków podatkowych planowanej sprzedaży udziałów w nieruchomościach, w odniesieniu do udziałów w działkach nr A/2 i nr A/3 (pytanie nr 2) jest prawidłowe,

\- skutków podatkowych planowanej sprzedaży udziałów w nieruchomościach, w odniesieniu do udziałów w działkach nr B/1 i nr B/2 (pytanie nr 2) jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
----------------------------------------------------

30 maja 2023 r. wpłynął Pani wniosek z 26 maja 2023 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych zamiany, darowizny i sprzedaży udziałów w nieruchomościach. Uzupełniła go Pani – w odpowiedzi na wezwania – pismem z 22 lipca 2023 r. (wpływ 25 lipca 2023 r.) oraz pismem z 21 sierpnia 2023 r. (wpływ 23 sierpnia 2023 r.).

Treść wniosku jest następująca:

### Opis stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego

W wyniku dziedziczenia po zmarłej Pani mamie, \`(...)\`.., na podstawie postanowienia Sądu wydanego 17 października 1997 r., sygn. akt (…), przez Sąd (…) dla (…), Wydział (…) Cywilny, nabyła Pani do swojego majątku osobistego w udziale do 1/4 części niezabudowaną nieruchomość położoną w (…) przy ul. (…), obręb (…), województwo (…). Ta nieruchomość została oznaczona na mapie jako działka gruntowa nr A, o powierzchni 0,4049 ha, nr księgi wieczystej (…), prowadzonej przez Sąd (…) w (…), (…) Wydział Ksiąg Wieczystych, w udziale do 1/4 części.

7 listopada 2022 r. w akcie notarialnym, Repertorium A Nr (…), wraz ze współwłaścicielami działek nr: A, B, C i D, położonych w (…), obręb (…), ul. (…), oświadczyła Pani, że zobowiązuje się dokonać umowy zamiany i umowy darowizny powyższych działek.

16 marca 2023 r. po uprawomocnieniu się decyzji zatwierdzającej podział działek (akt notarialny, Repertorium A Nr (…)), na podstawie umowy zamiany i umowy darowizny nastąpiło wydanie nieruchomości będących przedmiotem umowy zamiany i darowizny.

Powyższe oznacza, że przed zawarciem umowy zamiany i umowy darowizny była Pani współwłaścicielem do 1/4 części nieruchomości położonej w (…) oznaczonej jako działka nr A, natomiast po zamianie i umowie darowizny jest Pani współwłaścicielem działek nr: A2 + B1, A3 + B2 oraz działki nr A1, o łącznej powierzchni 0,3677 ha. Przed podziałem (zamianą i darowizną) była Pani współwłaścicielem działki nr A o powierzchni 0,4049 ha. Różnica została przeznaczona na drogę dojazdową do działek. Jednocześnie oświadcza Pani, że zawsze terminowo opłaca Pani należny podatek rolny.

W uzupełnieniu wniosku wskazała Pani, że Pani mama Z.R. zmarła (…) 1992 r.

Pani mama razem ze swoją siostrą H.J. nabyła działkę nr A po 1/2 części w wyniku dziedziczenia ustawowego po swojej mamie K.S., z domu C., zmarłej (…) 1985 r. (postanowienie Sądu (…) w (…) z 3 lipca 1998 r., sygn. akt (…)).

Spadkobiercami po Pani mamie byli Pani i Pani brat L.R. w udziałach po 1/2 części.

Spadek po Pani mamie został przeprowadzony w 1997 r. (Sąd (…), Wydział (…) Cywilny, wydał postanowienie 17 października 1997 r., sygn. akt (…); w KW nr (…), jako współwłaściciele działki oznaczonej na mapie nr A o powierzchni 0,4049 ha, położonej w (…) przy ul. (…)).

7 listopada 2022 r. aktem notarialnym, Repertorium A Nr (…), doszło do zawarcia umowy przyrzeczenia zamiany (przedwstępnej).

Przedmiotem podziału i zamiany były następujące działki:


| Stan przed dokonaniem podziału | Stan po podziale działek | Właściciel przed podziałem i po dokonaniu podziału 
| Oznaczenie geodezyjne | Powierzchnia w ha | Oznaczenie geodezyjne | Powierzchnia w ha 
| A | 0,4049 | A/1 | 0,1908 | E.S. – udział 1/4L.R. – udział 1/4R.M. – udział 1/4A.J. – udział 1/4 
| A/2 | 0,0549 
| A/3 | 0,0547 
| A/4 | 0,0522 
| A/5 | 0,0523 
| B | 0,2069 | B/1 | 0,0335 | A.R. – udział 100% 
| B/2 | 0,0338 
| B/3 | 0,0321 
| B/4 | 0,0330 
| B/5 | 0,0745 

Podział działek wszczęty na wspólny wniosek współwłaścicieli działek będących przedmiotem podziału i scalenia (tabelka wyżej) został pozytywnie zaopiniowany przez Prezydenta Miasta (…) postanowieniem (…) z 28 listopada 2022 r.

Następnie, po rozpatrzeniu wspólnego wniosku właścicieli, Prezydent Miasta (…) na podstawie:

· art. 93 ust. 1 i 3, art. 96 ust. 1 i 4, art. 97 ust. 1 i 2, art. 98b, art. 99 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t. j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1899);

· § 10, 13 i 14 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 r. w sprawie sposobu i trybu dokonywania podziałów nieruchomości (Dz. U. z 2004 r. nr 268 poz. 2663);

· art. 104 i 107 Kodeksu postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2000)

wydał decyzję (…) z dnia 24 lutego 2023 r. zatwierdzającą następujący podział nieruchomości położonej w (…) przy ul. (…), oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków Miasta (…) w obrębie nr (…), tak, aby powstały całości gospodarcze złożone w następujący sposób:


| Oznaczenie geodezyjne działki, która powstała z połączenia | Powierzchnia działki w ha | Właściciel po scaleniu nieruchomości (działki) 
| A/2 i B/1 | 0,0884 | E.S. – udział 1/4L.R. – udział 1/4R.M. – udział 1/4A.J. – udział 1/4 
| A/3 i B/2 | 0,0885 

Na uczestników scalenia zostały nałożone następujące obowiązki:

· zapewnienie dostępu do drogi publicznej (ul. (…)) przez działki wydzielone (powstałe), z przeznaczeniem pod wewnętrzną drogę dojazdową (działki B/5 i C/1);

· zapewnienie przy zbywaniu nowo wydzielonych działek ustanowienia odpowiednich służebności drogowych.

Ponadto, uczestnicy scalenia zostali poinformowani o możliwej opłacie adiacenckiej, jeżeli w wyniku podziału nieruchomości wzrośnie jej wartość.

Jednocześnie działka nr A/1 pozostała w dotychczasowym użytkowaniu.

Prezydent Miasta (…) uznał, że zgodnie z art. 96 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami, powyższa decyzja jest podstawą do wpisu w księdze wieczystej oraz katastrze nieruchomości.

Przedmiotem zamiany dotyczącej Pani były działki nr: A/4, A/5, B/1 i B/2. W szczególności dokonała Pani zamiany działek z A.R.:

· jako właściciel działek nr A/4 i nr A/5 z udziałem 1/4 (o powierzchni łącznej 0,1045 ha) przeniosła Pani na rzecz A.R. 1/4 tych działek. Tym samym objęte nieruchomości zostały wyłączone z Pani majątku osobistego;

· A.R. przeniosła na Pani rzecz z udziałem 1/4 niezabudowane działki/nieruchomości oznaczone na mapie jako działki o nr: B/1 i B/2, o łącznej powierzchni 0,0673 ha. Tym samym obie nieruchomości zostały włączone w udziale 1/4 części do Pani majątku osobistego;

· A.R. przeniosła na Pani rzecz z udziałem 2/48 niezabudowaną nieruchomość oznaczoną na mapie jako działka nr B/5 o powierzchni 0,0745 ha, która będzie stanowić drogę wewnętrzną. Tym samym ta nieruchomość została włączona w udziale 2/48 części do Pani majątku osobistego.

Powyższe zostało potwierdzone w akcie notarialnym, Repertorium A Nr (…) z 16 marca 2023 r.

Wartość nieruchomości podlegających zamianie została oszacowana w oparciu o ceny rynkowe publikowane w prasie, Internecie itp. Nie uczestniczył w wycenie rzeczoznawca majątkowy.

Zamianie nieruchomości/działek nie towarzyszyły (nie dotyczyły) spłaty lub dopłaty wynikające z cen rynkowych, co potwierdzono w akcie notarialnym (Repertorium A Nr (…) z 16 marca 2023 r.).

Działki nr: A/1, A/2, A/3 w udziale 1/4 nabyła Pani w drodze dziedziczenia.

Działki nr B/1 i nr B/2 w udziale 1/4 nabyła Pani w drodze umowy zamiany. Ponadto, w drodze zamiany nabyła Pani udział do łącznej wartości 2/12 działki o nr B/5, o powierzchni 0,0745 ha, która będzie stanowić drogę wewnętrzną.

I.D., P.D. i W.D. darowali Pani do majątku osobistego w udziale do 2/48 części w działce nr C/1 o powierzchni 0,1786 ha, która będzie stanowić wewnętrzną drogę dojazdową.

W skład powierzchni przydzielonych Pani działek w drodze zamiany, które mogą być przedmiotem Pani potencjalnej sprzedaży wchodzi tylko powierzchnia Pani dotychczasowych działek, których jest Pani właścicielem w udziale do 1/4 części.

Na obecnym etapie życia nie określiła Pani daty sprzedaży działek. Będzie to zależało od Pani sytuacji i okazji rynkowych.

Na obszarze, na którym są położone przedmiotowe działki nie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Potwierdza to decyzja Prezydenta Miasta (…) Nr (…) z 19 sierpnia 2022 r. Innej decyzji w tej sprawie Pani nie zna.

Działki, które są w Pani posiadaniu nie są obecnie zabudowane i w dacie sprzedaży nie będą zabudowane.

Do tej pory poniosła Pani nakłady/koszty związane z posiadanymi działkami dotyczące m.in. odchwaszczenia, uzbrojenia wodno-kanalizacyjnego, koszty geodezyjne, koszty notarialne związane z umową przyrzeczenia zamiany i umową notarialną finalizującą zamianę. Nie podejmowała Pani żadnych działań marketingowych i nie przygotowywała Pani ofert sprzedaży.

Każda z potencjalnie sprzedawanych działek będzie miała dostęp do drogi publicznej (ul. (…)) poprzez działki wydzielone z przeznaczeniem pod wewnętrzną drogę dojazdową (działki nr C/1 i nr B/5).

Na obecnym etapie życia Pani sytuacja nie skłania Pani do poszukiwania nabywców ww. działek. Zatem nie zastanawiała się Pani jakie działania będzie podejmować w kierunku przygotowania ich do sprzedaży. Poniesione przez Panią koszty mają na celu uporządkowanie statusu działek.

Nigdy nie prowadziła Pani, nie prowadzi i nie zamierza Pani prowadzić działalności gospodarczej. Przedmiotowe działki nigdy nie były przez Panią wykorzystywane w działalności gospodarczej jako, że takiej działalności nigdy Pani nie prowadziła.

Przedmiotowe działki nigdy nie były przedmiotem najmu, dzierżawy lub innych umów.

Przedmiotowe działki nie są w żaden sposób przez Panią wykorzystywane. Płaci Pani za nie regularnie podatek rolny.

Potencjalną sprzedaż działek będzie prowadziła Pani w sposób incydentalny, okazjonalny. Nie zna pani potencjalnych nabywców działek ani ich ilości. Na pewno Pani potencjalna sprzedaż będzie dokonana aktem notarialnym/aktami notarialnymi. Nie zamierza pani prowadzić działalności gospodarczej.

16 listopada 2022 r. dokonała Pani razem z bratem jako współwłaścicielem, sprzedaży jednej niezabudowanej nieruchomości (udział w 1/2 całości) o powierzchni 0,2638 ha, znajdującej się w (…), oznaczonej na mapie jako działka gruntu o nr D/5. Przychód ze sprzedaży tej działki (nabytej w drodze dziedziczenia ustawowego po Pani mamie zmarłej w 1992 r. – spadek został przeprowadzony w 1997 r.) został zwolniony z podatku. Sprzedaż tej działki została potwierdzona aktem notarialnym, Repertorium A Nr (…) z 16 listopada 2022 r.

Posiada Pani jeszcze inne nieruchomości, które odziedziczyła Pani ustawowo po Pani zmarłej mamie. Posiada Pani jedną działkę w (…) (udział 1/4 z całości), za którą płaci Pani podatek rolny (działka nr E przy ul. (…)) o powierzchni 580 m2 oraz jedną działkę w miejscowości (…) (udział 1/4 z całości), za którą płaci Pani podatek leśny (działka nr F o powierzchni 4000 m2.

Na obecnym etapie nie przewiduje Pani sprzedaży ww. działek.

Na obecnym etapie nie zamierza Pani sprzedać żadnej z posiadanych działek. Informacje dotyczące rodzaju użytków gruntowych tych działek odzwierciedla rodzaj płaconego podatku (rolny i leśny), co przedstawiła Pani powyżej.

Działki będące w Pani posiadaniu (udział 1/4 z całości) nie stanowią gospodarstwa rolnego i nie wchodzą w skład gospodarstwa rolnego.

Należące do Pani działki (udział 1/4) w dacie potencjalnej sprzedaży nie będą użytkowane rolniczo, nie będą też zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż rolnicza. Zgodnie z wyjaśnieniem powyżej, nie zamierza Pani prowadzić żadnej działalności gospodarczej. Forma użytkowa działek w przypadku ich sprzedaży po podpisaniu aktu notarialnego będzie zależna od decyzji potencjalnego nabywcy.

Aktualnie działki będące w Pani posiadaniu (udział 1/4 z całości) nie wchodzą w skład gospodarstwa rolnego. Jednocześnie nie jest Pani w stanie określić, czy będą wchodziły w skład gospodarstwa rolnego po potencjalnej sprzedaży.

W kolejnym uzupełnieniu wniosku wskazała Pani, że po Pani zmarłej mamie odbyło się jedynie postępowanie sądowe o nabyciu spadku (postanowienie Sądu dla (…) z 17 października 1997 r., sygn. akt (…)).

Działu spadku nie było, ponieważ nie było konfliktu rodzinnego pomiędzy jedynymi dwoma spadkobiercami po Pani mamie, tj. między Panią a Pani bratem L.R. Odziedziczyliście spadek z udziałem po 1/2.

Przedmiotem umowy zamiany dokonanej aktem notarialnym z 16 marca 2023 r. (Repertorium A Nr (…)) były:

1) działki o numerach ewidencyjnych (geodezyjnych) powstałe z podziału działki nr A (należącej do Pani z udziałem 1/4):

· działka nr A/1 o powierzchni 0,1908 ha należąca do Pani z udziałem 1/4; ta działka pozostała w użytkowaniu sprzed zawarcia ww. umowy zamiany z 16 marca 2023 r.,

· działka nr A/2 o powierzchni 0,0549 ha; działka należąca do Pani z udziałem 1/4,

· działka nr A/3 o powierzchni 0,0547 ha; działka należąca do Pani z udziałem 1/4,

· działka nr A/4 o powierzchni 0,0522 ha; działka należąca do Pani z udziałem 1/4,

· działka nr A/5 o powierzchni 0,0523 ha; działka należąca do Pani z udziałem 1/4,

2) działki o numerach ewidencyjnych (geodezyjnych) powstałe z podziału działki nr B należącej do A.R.:

· działka nr B/1 o powierzchni 0,0335 ha; działka należąca do A.R.,

· działka nr B/2 o powierzchni 0,0338 ha; działka należąca do A.R.,

· działka nr B/3 o powierzchni 0,0321 ha; działka należąca do A.R.,

· działka nr B/4 o powierzchni 0,0330 ha; działka należąca do A.R.,

· działka nr B/5 o powierzchni 0,0745 ha; działka należąca do A.R. (działka z przeznaczeniem na drogę wewnętrzną dojazdową).

W wyniku zamiany dokonanej na podstawie ww. umowy z 16 marca 2023 r. działki nr: A/4 i A/5 (z przysługującym Pani udziałem 1/4) przeniosła Pani na rzecz A.R. W zamian za to A.R. przeniosła na Pani rzecz działki nr: B/1 i B/2 (z przysługującym Pani udziałem 1/4) oraz udział w łącznej wysokości 2/48 części w działce nr B/5 przeznaczonej na drogę wewnętrzną dojazdową do drogi publicznej.

W wyniku wyżej opisanej zamiany:

· działki nr: A/2 i B/1 stanowią jedną całość gospodarczą o powierzchni 0,0884 ha (z przysługującym Pani udziałem 1/4);

· działki nr: A/3 i B/2 stanowią jedną całość gospodarczą o powierzchni 0,0885 ha (z przysługującym Pani udziałem 1/4).

Strony aktu notarialnego, Repertorium A Nr (…), z 16 marca 2023 r. potwierdziły, że z tytułu dokonanej zamiany nie czynią między sobą żadnych dopłat.

Ponadto I.D., P.D. i W.D. darowali do Pani majątku osobistego udział 2/48 części w działce nr C/1 o powierzchni 0,1786 ha, przeznaczonej na wewnętrzną drogę dojazdową do drogi publicznej (akt notarialny, Repertorium A Nr (…) z 16 marca 2023 r.).

Po dokonaniu 16 marca 2023 r. umowy zamiany Pani udziały w działkach nr: A/2 i B/1 oraz nr: A/3 i B/2 wynoszą po 1/4 w każdej z tych działek.

W wyniku umowy zamiany dokonanej 16 marca 2023 r. nabyła Pani także udział w wysokości 2/48 części w działce nr B/5 o powierzchni 0,0745 ha i udział w wysokości 2/48 części w działce nr C/1 o powierzchni 0,17860 ha. Obie te działki są przeznaczone na wewnętrzną drogę dojazdową do drogi publicznej.

### Pytania (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu wniosku)

1\. Czy zamiana działek należących do Pani (z udziałem 1/4), co nastąpiło nieodpłatnie po upływie 5 lat od ich nabycia (wynik przeprowadzenia postępowania sądowego o nabyciu spadku z 17 października 1997 r., sygn. akt (…)) oraz darowanie do Pani majątku osobistego udziału w wysokości 2/48 części działki nr C/1 o powierzchni 0,1786 ha przeznaczonej na wewnętrzną drogę dojazdową do drogi publicznej, powoduje skutki podatkowe w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych?

2\. Czy z chwilą sprzedaży powstałych po zamianie działek nr: A/2 + B/1 (stanowiących jedną całość gospodarczą) oraz nr: A/3 + B/2 (stanowiących jedną całość gospodarczą) zostanie Pani naliczony podatek dochodowy od osób fizycznych (sprzedaż może nastąpić w 2023 r. lub w latach następnych, co zależy od warunków rynkowych i Pani sytuacji)?

### Pani stanowisko w sprawie (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu wniosku)

W Pani ocenie, w odniesieniu do pytania nr 1, dokonana zamiana niezabudowanych działek o nr: A/3 i A/4 (Pani udział 1/4) na niezabudowane działki należące do A.R. o nr: B/1, B/2 i B/5 (ta ostatnia działka jest przeznaczona na wewnętrzną drogę dojazdową do drogi publicznej) oraz darowanie do Pani majątku osobistego w wysokości 2/48 części działki nr C/1 o powierzchni 0,1786 ha przeznaczonej na wewnętrzną drogę dojazdową, nie powinno powodować skutków podatkowych w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych. Zwłaszcza, że Strony zamiany ustaliły, że z tytułu dokonanej zamiany nie czynią między sobą żadnych dopłat, co potwierdzono w akcie notarialnym, Repertorium A Nr (…) z 16 marca 2023 r. Pragnie Pani podkreślić również, że zamiana działek została dokonana po upływie 5 lat od ich odziedziczenia przez wymienione Strony, tj. Panią (z udziałem 1/4) i A.R.

W Pani ocenie, w odniesieniu do pytania nr 2, potencjalna sprzedaż powstałych po zamianie działek nr: A/2 + B/1 (stanowiących jedną całość gospodarczą) oraz nr: A/3 + B/2 (stanowiących jedną całość gospodarczą), nie powinna powodować skutków podatkowych w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych.

Uważa Pani, że początek biegu terminu posiadania działek nr: A/2 i A/3 (z udziałem 1/4) wydzielonych z odziedziczonej przez Panią (z udziałem 1/4) działki nr A, został potwierdzony postanowieniem Sądu (…) z 17 października 1997 r., sygn. akt (…). Natomiast początkiem biegu terminu posiadania działek nr: B/1, B/2 i B/5 wydzielonych z odziedziczonej przez A.R. działki nr B, była data jej odziedziczenia w 2011 r., co potwierdza akt notarialny, Repertorium A Nr (…) z 24 października 2011 r.

Ocena stanowiska
----------------

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest w części prawidłowe i w części nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
----------------------------------------

Zgodnie z przepisem art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2647 ze zm.):

Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

**Źródła** **przychodów**

Jak stanowi art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy:

Źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

a) nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,

b) spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,

c) prawa wieczystego użytkowania gruntów,

d) innych rzeczy,

– jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a-c – przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, a innych rzeczy – przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie; w przypadku zamiany okresy te odnoszą się do każdej z osób dokonującej zamiany.

Podkreślić należy, że przepis art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy formułuje generalną zasadę, zgodnie z którą sprzedaż nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz praw określonych w tym przepisie przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, jeżeli nie następuje w ramach wykonywania działalności gospodarczej, skutkuje powstaniem przychodu. Tym samym, jeżeli odpłatne zbycie nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz ww. praw nastąpi po upływie pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie i nie następuje w ramach wykonywania działalności gospodarczej – nie jest źródłem przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a tym samym, kwota uzyskana ze sprzedaży nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz ww. praw w ogóle nie podlega opodatkowaniu.

Zatem, w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości i praw majątkowych, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, decydujące znaczenie w kwestii opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych ma moment i sposób ich nabycia.

Z opisu sprawy wynika, że w wyniku dziedziczenia po zmarłej Pani mamie, nabyła Pani do swojego majątku osobistego w udziale 1/4 części niezabudowaną nieruchomość oznaczoną jako działka gruntowa nr A, o powierzchni 0,4049 ha. Pani mama razem ze swoją siostrą nabyła działkę nr A po 1/2 części w wyniku dziedziczenia ustawowego po swojej mamie K.S., zmarłej (…) 1985 r. Spadkobiercami po Pani mamie byli Pani i Pani brat, w udziałach po 1/2 części.

7 listopada 2022 r. doszło do zawarcia umowy przyrzeczenia zamiany (przedwstępnej) wraz ze współwłaścicielami działek nr: A, B, C i D, oświadczyła Pani, że zobowiązuje się dokonać umowy zamiany i umowy darowizny powyższych działek.

Postanowieniem Prezydenta Miasta z 28 listopada 2022 r. został pozytywnie zaopiniowany podział działek. Następnie, po rozpatrzeniu wspólnego wniosku właścicieli, Prezydent Miasta wydał decyzję z dnia 24 lutego 2023 r. zatwierdzającą następujący podział nieruchomości.

W wyniku podziału działek, działka nr A została podzielona na działki o nr: A/1, A/2, A/3, A/4, A/5 – przy czym właścicielami przed i po podziale następujących działek byli: Pani, L.R., R.M. i A.J. w udziale po 1/4 każdy z nich. Natomiast działka nr B o powierzchni 0,2069 ha została podzielona na działki nr: B/1, B/2, B/3, B/4, B/5 – przy czym właścicielem przed i po podziale działek była A.R.

W wyniku zamiany dokonanej na podstawie umowy z 16 marca 2023 r., działki nr: A/4 i A/5 (z przysługującym Pani udziałem 1/4) przeniosła Pani na rzecz A.R. W zamian za to, A.R. przeniosła na Pani rzecz działki nr: B/1 i B/2 (z przysługującym Pani udziałem 1/4) oraz udział w łącznej wysokości 2/48 części w działce nr B/5 przeznaczonej na drogę wewnętrzną dojazdową do drogi publicznej.

W wyniku wyżej opisanej zamiany:

*   działki nr: A/2 i B/1 mają powierzchnię 0,0884 ha (z przysługującym Pani udziałem 1/4);
*   działki nr: A/3 i B/2 mają powierzchnię 0,0885 ha (z przysługującym Pani udziałem 1/4).

Strony aktu notarialnego z 16 marca 2023 r. potwierdziły, że z tytułu dokonanej zamiany nie czynią między sobą żadnych dopłat.

Ponadto I.D., P.D. i W.D. darowali do Pani majątku osobistego udział 2/48 części w działce nr C/1 o powierzchni 0,1786 ha, przeznaczonej na wewnętrzną drogę dojazdową do drogi publicznej na podstawie aktu notarialnego z 16 marca 2023 r. W 2023 r. lub w kolejnych latach zamierza Pani sprzedać działki nr: A/2, B/1, A/3, B/2.

**Nabycie nieruchomości w drodze spadku**

Należy wskazać, że ustawą z dnia 23 października 2018 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r. poz. 2159) dodano m.in. art. 10 ust. 5, który stosuje się do dochodów (przychodów) uzyskanych od dnia 1 stycznia 2019 r.

Przepis art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stanowi, że:

W przypadku odpłatnego zbycia, nabytych w drodze spadku, nieruchomości lub praw majątkowych, określonych w ust. 1 pkt 8 lit. a-c, okres, o którym mowa w tym przepisie, liczy się od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie tej nieruchomości lub nabycie prawa majątkowego przez spadkodawcę.

Dodany przepis art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stanowi, że w przypadku zbycia nieruchomości nabytych w drodze spadku, 5-letni okres liczony jest od daty nabycia nieruchomości lub praw majątkowych przez spadkodawcę.

Ponieważ ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie definiuje, co należy rozumieć pod pojęciem nabycia w drodze spadku, należy posiłkować się normami prawa cywilnego.

Zgodnie z art. 922 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1610):

Prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób stosownie do przepisów księgi niniejszej.

Jak stanowi art. 924 ww. Kodeksu:

Spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy.

Z kolei w myśl art. 925 ww. Kodeksu:

Spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku.

Art. 1025 § 1 ww. Kodeksu stanowi, że:

Sąd na wniosek osoby mającej w tym interes stwierdza nabycie spadku przez spadkobiercę. Notariusz na zasadach określonych w przepisach odrębnych sporządza akt poświadczenia dziedziczenia.

Powyższe oznacza, że z chwilą śmierci należące do spadkodawcy prawa i obowiązki stają się spadkiem, który podlega przepisom prawa spadkowego, a data śmierci (chwila śmierci) spadkodawcy ustala, kto staje się spadkobiercą oraz co wchodzi w skład masy spadkowej.

Z kolei, postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku lub akt poświadczenia dziedziczenia potwierdzają jedynie prawo spadkobiercy do tego spadku od momentu jego otwarcia.

Zatem, aby ustalić, czy w przedmiotowej sprawie zbycie przez Panią w 2023 r. w drodze umowy zamiany udziałów po 1/4 w działkach nr A/4 i nr A/5 oraz czy planowana sprzedaż m.in. udziałów po 1/4 w działkach nr: A/2, A/3 podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, istotne jest ustalenie daty nabycia tych udziałów w działkach przez spadkodawcę, czyli Pani mamę.

Jak wynika z opisu sprawy, Pani mama nabyła udział 1/2 w działce nr A w drodze spadku po swojej mamie K.S., zmarłej w 1985 r.

Wobec tego, w analizowanej sprawie za datę nabycia udziałów w działkach nr: A/2, A/3, A/4, A/5 przez Pani mamę, należy uznać datę śmierci K.S., tj. 1985 r.

**Zamiana nieruchomości**

Zgodnie z art. 98b ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 344 ze zm.):

Właściciele albo użytkownicy wieczyści nieruchomości ukształtowanych w sposób uniemożliwiający ich racjonalne zagospodarowanie mogą złożyć zgodny wniosek o ich połączenie i ponowny podział na działki gruntu, jeżeli przysługują im jednorodne prawa do tych nieruchomości. Do wniosku należy dołączyć, złożone w formie aktu notarialnego, zobowiązanie do dokonania zamiany, o której mowa w ust. 3.

Stosownie do art. 98b ust. 2 ww. ustawy:

W sprawach, o których mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio art. 93, art. 94, art. 96, art. 97 ust. 1-2, art. 98, art. 98a oraz art. 99.

W myśl art. 98b ust. 3 ww. ustawy:

Podziału nieruchomości, o którym mowa w ust. 1, dokonuje się pod warunkiem, że właściciele albo użytkownicy wieczyści dokonają, w drodze zamiany, wzajemnego przeniesienia praw do części ich nieruchomości, które weszły w skład nowo wydzielonych działek gruntu. W razie nierównej wartości zamienianych części nieruchomości stosuje się art. 15.

Przepis art. 98b ustawy o gospodarce nieruchomościami daje zatem, właścicielom albo użytkownikom wieczystym nieruchomości ukształtowanych w sposób uniemożliwiający ich racjonalne zagospodarowanie możliwość łączenia sąsiadujących ze sobą nieruchomości i ich ponownego podziału na nowe działki gruntu, jeżeli przysługują im jednorodne prawa do tych nieruchomości.

Zgodnie z przytoczonymi przepisami, w tym celu muszą oni złożyć zgodny wniosek o ich połączenie i ponowny podział na działki gruntu, a także dołączyć do niego notarialne zobowiązanie do dokonania zamiany. Warunkiem podziału, jaki należy spełnić – jest bowiem zobowiązanie się właścicieli (użytkowników wieczystych) do wzajemnego przeniesienia w drodze zamiany praw do części nieruchomości, które weszły w skład nowych działek gruntu. Zatem podziału nieruchomości dokonuje się pod warunkiem, że właściciele albo użytkownicy wieczyści dokonają w drodze zamiany wzajemnego przeniesienia praw do części ich nieruchomości, które weszły w skład nowo wydzielonych działek gruntu.

Moment przeniesienia prawa własności w prawie podatkowym określany jest zgodnie z normami prawa cywilnego.

Zgodnie z art. 155 § 1 ustawy Kodeks cywilny:

Umowa sprzedaży, zamiany, darowizny, przekazania nieruchomości lub inna umowa zobowiązująca do przeniesienia własności rzeczy co do tożsamości oznaczonej przenosi własność na nabywcę, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej albo że strony inaczej postanowiły.

Podkreślić należy, że użyty w cytowanym wcześniej przepisie art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych termin „nabycie” oznacza każde przeniesienie na nabywcę własności rzeczy. Przez pojęcie „nabycie” należy zatem rozumieć nie tylko zakup, ale również każdą inną czynność prawną, w wyniku której dochodzi do przeniesienia prawa własności. Tak więc, jednym ze sposobów nabycia nieruchomości jest nabycie własności nieruchomości na podstawie umowy zamiany. Umowa zamiany jest umową konsensualną, odpłatną i wzajemną, w której świadczenia obu stron mają charakter niepieniężny.

Zgodnie z art. 603 ustawy Kodeks cywilny:

Przez umowę zamiany każda ze stron zobowiązuje się przenieść na drugą stronę własność rzeczy w zamian za zobowiązanie się do przeniesienia własności innej rzeczy.

Zamiana jest więc umową o podobnym charakterze co sprzedaż. Świadczy o tym między innymi fakt, że ustawodawca nie reguluje odrębnie tej umowy, a jedynie w art. 604 Kodeksu cywilnego stanowi, że:

Do zamiany stosuje się odpowiednio przepisy o sprzedaży.

Zasadnicza różnica między umową sprzedaży a umową zamiany polega na tym, że w umowie zamiany może nie występować świadczenie pieniężne. Różnica pomiędzy tymi umowami sprowadza się jedynie do formy zapłaty, którą w przypadku umowy sprzedaży stanowi wartość pieniężna, a w przypadku zamiany – inna rzecz.

**Skutki podatkowe zamiany nieruchomości**

Przepis art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wskazuje jednoznacznie, że zamiana jest umową wywołującą skutek podatkowy. Przepis ten stanowi, że zamiana u obu stron umowy, powoduje powstanie obowiązku podatkowego, jeżeli ma miejsce przed upływem określonego tym przepisem czasu. Dla obu stron umowy zawarcie umowy zamiany z jednej strony oznacza zbycie nieruchomości (udziału w niej), z drugiej zaś strony oznacza nabycie nieruchomości (udziału w niej), którą zamieniający otrzymuje w zamian za to, co sam utracił na rzecz drugiej strony umowy. W przepisach nie istnieje żaden wyjątek, który wyłączałby opisany skutek, np. z uwagi na zachowanie takiej samej powierzchni nieruchomości sprzed zamiany i po niej. Przekazanie udziału w pierwotnej nieruchomości w drodze zamiany oznacza odpłatne zbycie tej części, natomiast uzyskanie w zamian części nieruchomości, która uprzednio należała do kogoś innego – oznacza odpłatne nabycie tej części, nawet w sytuacji kiedy zamiana następuje bez wzajemnych dopłat.

W świetle przywołanych wyżej przepisów należy stwierdzić, że zamiana nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości stanowi źródło przychodu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, podlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych w sytuacji, gdy zbycie następuje przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie. Jeżeli natomiast zamiana nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości następuje po upływie tego okresu, czynność ta nie jest źródłem przychodu, a więc przychód z zamiany nie podlega w ogóle opodatkowaniu podatkiem dochodowym.

Zatem, w odniesieniu do zbycia przez Panią w 2023 r. w drodze umowy zamiany udziałów po 1/4 w działkach nr A/4 i nr A/5 pięcioletni okres, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 w związku z art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w przypadku Pani niewątpliwie minął, bowiem od końca roku kalendarzowego, w którym udział 1/2 w działce nr A został nabyty przez spadkodawcę (Pani mamę) do momentu zbycia w 2023 r. w drodze umowy zamiany udziałów po 1/4 powstałych w wyniku podziału działki nr A na m.in. działki nr: A/4 i A/5, upłynęło ponad pięć lat.

Reasumując, zbycie w 2023 r. udziałów po 1/4 w działkach nr A/4 i nr A/5, dokonane na podstawie umowy zamiany zawartej po upływie pięciu lat od nabycia tych udziałów, tj. w 1985 r., nie stanowi źródła przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, w myśl art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W konsekwencji, zbycie tych udziałów na podstawie umowy zamiany nie spowodowało wystąpienia skutków podatkowych w podatku dochodowym od osób fizycznych, z uwagi na brak wystąpienia przychodu podlegającego opodatkowaniu tym podatkiem.

Tym samym, Pani stanowisko w zakresie pytania nr 1 w części dotyczącej skutków podatkowych w podatku dochodowym od osób fizycznych umowy zamiany, w wyniku której zbyła Pani na rzecz A.R. udziały po 1/4 w działkach nr A/4 i nr A/5, należało uznać za prawidłowe.

**Skutki podatkowe sprzedaży nieruchomości**

Natomiast w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości (udziału w nieruchomości) nabytej uprzednio w drodze zamiany, pięcioletni okres, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych należy liczyć od końca roku kalendarzowego, w którym dokonano zamiany nieruchomości (udziału w nieruchomości). Zamiana jest formą nabycia, gdyż właściciel nabywa w drodze umowy coś do czego prawa własności wcześniej nie miał, bo należało do innej osoby, nawet w sytuacji kiedy zamiana następuje bez wzajemnych dopłat. Oznacza to, że sprzedaż nieruchomości (udziału w nieruchomości) będzie stanowiła źródło przychodu podlegające opodatkowaniu w sytuacji, gdy zbycie następuje przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie, w tym również nabycie w drodze zamiany.

W konsekwencji w analizowanej sprawie, w przypadku planowanej przez Panią sprzedaży udziałów po 1/4 w działkach nr: A/2, B/1, A/3 i B/2, pięcioletni termin, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, należy liczyć odpowiednio:

· od końca 1985 r. – w odniesieniu do udziałów 1/4 w działkach nr A/2 i nr A/3 nabytych w drodze spadku,

· od końca 2023 r. – w odniesieniu do udziałów 1/4 w działkach nr B/1 i nr B/2 nabytych w drodze zamiany.

Zatem, planowana sprzedaż w 2023 r. lub w kolejnych latach udziałów po 1/4 w działkach nr A/2 i nr A/3, nie będzie stanowiła źródła przychodu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 w związku z art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, ponieważ sprzedaż udziałów w tych działkach nastąpi po upływie pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie udziału 1/2 w działce nr A przez spadkodawcę, tj. Pani mamę. W konsekwencji, sprzedaż udziałów w tych działkach nie spowoduje wystąpienia skutków podatkowych w podatku dochodowym od osób fizycznych, z uwagi na brak wystąpienia przychodu podlegającego opodatkowaniu tym podatkiem.

Tym samym, Pani stanowisko w zakresie pytania nr 2 w części dotyczącej braku wystąpienia skutków podatkowych w podatku dochodowym od osób fizycznych w przypadku potencjalnej sprzedaży działek, w odniesieniu do udziałów po 1/4 w działkach nr A/2 i nr A/3 nabytych w spadku po Pani mamie, należało uznać za prawidłowe.

Natomiast, sprzedaż w 2023 r. lub do końca 2028 r. udziałów po 1/4 w działkach nr B/1 i nr B/2 nabytych przez Panią w 2023 r. w drodze umowy zamiany, będzie stanowiła źródła przychodu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) w związku z art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, podlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, ponieważ sprzedaż udziałów w tych działkach nastąpi przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło ich nabycie. Dochód z tego odpłatnego zbycia będzie podlegał opodatkowaniu 19% podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach określonych w art. 30e ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W myśl art. 30e ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Od dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) podatek dochodowy wynosi 19% podstawy obliczenia podatku.

Stosownie do art. 30e ust. 2 ww. ustawy:

Podstawą obliczenia podatku, o której mowa w ust. 1, jest dochód stanowiący różnicę pomiędzy przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw określonym zgodnie z art. 19, a kosztami ustalonymi zgodnie z art. 22 ust. 6c i 6d, powiększoną o sumę odpisów amortyzacyjnych, o których mowa w art. 22h ust. 1 pkt 1, dokonanych od zbywanych nieruchomości lub praw.

Zgodnie z uregulowaniami zawartymi w art. 19 ust. 1 ww. ustawy:

Przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych oraz innych rzeczy, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8, jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie, pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia. Jeżeli jednak cena, bez uzasadnionej przyczyny, znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, przychód ten określa organ podatkowy w wysokości wartości rynkowej. Przepis art. 14 ust. 1 zdanie drugie stosuje się odpowiednio.

Pojęcie kosztów odpłatnego zbycia nie zostało przez ustawodawcę zdefiniowane w ustawie, należy zatem stosować językowe rozumienie tego wyrażenia, zgodnie z którym za koszty odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych uważa się wszystkie wydatki poniesione przez zbywającego, które są konieczne, aby transakcja mogła dojść do skutku (wszystkie niezbędne wydatki bezpośrednio związane z tą czynnością). Można do takich kosztów zaliczyć np.: koszty wyceny sprzedawanej nieruchomości przez rzeczoznawcę majątkowego, koszty pośrednictwa w sprzedaży nieruchomości, wydatki związane ze sporządzeniem przez notariusza umowy cywilnoprawnej, koszty i opłaty sądowe, o ile były ponoszone przez zbywcę. Pomiędzy tymi wydatkami a dokonanym zbyciem musi istnieć związek przyczynowo-skutkowy.

Ustalenie kosztów uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia odbywa się natomiast zgodnie z art. 22 ust. 6c lub 6d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Stosownie do art. 22 ust. 6c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych

Koszty uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c, z zastrzeżeniem ust. 6d, stanowią udokumentowane koszty nabycia lub udokumentowane koszty wytworzenia, powiększone o udokumentowane nakłady, które zwiększyły wartość rzeczy i praw majątkowych, poczynione w czasie ich posiadania.

Zgodnie z art. 22 ust. 6e ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Wysokość nakładów, o których mowa w ust. 6c i 6d, ustala się na podstawie faktur VAT w rozumieniu przepisów o podatku od towarów i usług oraz dokumentów stwierdzających poniesienie opłat administracyjnych.

Jak wynika z powyższych przepisów, podstawą obliczenia podatku jest dochód, stanowiący różnicę pomiędzy przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości określonym zgodnie z art. 19 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych a kosztami uzyskania przychodu ustalonymi zgodnie z art. 22 ust. 6c, 6d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Tak obliczony dochód podlega opodatkowaniu 19% podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Przepis art. 22 ust. 6c ww. ustawy w sposób jednoznaczny stanowi, co w przypadku sprzedaży nieruchomości może być uznane za koszt uzyskania przychodu. Przepis ten posługuje się m.in. pojęciem kosztu nabycia. W przypadku podatników zbywających nieruchomość nabytą w drodze zamiany, kosztem tym jest koszt nabycia zbywanej w drodze sprzedaży nieruchomości.

Stosownie do treści art. 30e ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Po zakończeniu roku podatkowego podatnik jest obowiązany w zeznaniu podatkowym, o którym mowa w art. 45 ust. 1a pkt 3, wykazać:

1) dochody uzyskane w roku podatkowym z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) i obliczyć należny podatek dochodowy od dochodu, do którego nie ma zastosowania art. 21 ust. 1 pkt 131, lub

2) dochody, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131.

Z kolei, jak stanowi art. 30e ust. 5 ww. ustawy:

Dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) nie łączy się z dochodami (przychodami) z innych źródeł.

W myśl natomiast art. 30e ust. 7 ww. ustawy:

W przypadku niewypełnienia warunków określonych w art. 21 ust. 1 pkt 131 podatnik jest obowiązany do złożenia korekty zeznania, o którym mowa w art. 45 ust. 1a pkt 3, i do zapłaty podatku wraz z odsetkami za zwłokę; odsetki nalicza się od następnego dnia po upływie terminu płatności, o którym mowa w art. 45 ust. 4 pkt 4, do dnia zapłaty podatku włącznie.

Tym samym, Pani stanowisko w zakresie pytania nr 2 w części dotyczącej braku wystąpienia skutków podatkowych w podatku dochodowym od osób fizycznych w przypadku potencjalnej sprzedaży działek, w odniesieniu do udziałów po 1/4 w działkach nr B/1 i nr B/2, należało uznać za nieprawidłowe. W szczególności, w Pani przypadku początkiem biegu terminu posiadania (nabycia) działek nr B/1 i nr B/2 nie jest data dziedziczenia w 2011 r., bowiem nabyła je Pani w drodze umowy zamiany, tj. w 2023 r.

**Darowizna nieruchomości**

Kolejną Pani wątpliwość w analizowanej sprawie budzi kwestia, czy darowanie do Pani majątku osobistego udziału w wysokości 2/48 części działki nr C/1 przeznaczonej na wewnętrzną drogę dojazdową do drogi publicznej, powoduje skutki podatkowe w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych.

Należy wskazać, że ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie zawiera definicji pojęcia „darowizna”. Dlatego należy w tym zakresie odwołać się do odpowiednich przepisów ustawy Kodeks cywilny.

W myśl art. 888 § 1 ustawy Kodeks cywilny:

Przez umowę darowizny darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swego majątku.

Z kolei, z art. 890 § 1 ustawy Kodeks cywilny wynika, że:

Oświadczenie darczyńcy powinno być złożone w formie aktu notarialnego. Jednakże umowa darowizny zawarta bez zachowania tej formy staje się ważna, jeżeli przyrzeczone świadczenie zostało spełnione.

Z art. 889 ustawy Kodeks cywilny wynika, że:

Nie stanowią darowizny następujące bezpłatne przysporzenia:

1) gdy zobowiązanie do bezpłatnego świadczenia wynika z umowy uregulowanej innymi przepisami kodeksu;

2) gdy kto zrzeka się prawa, którego jeszcze nie nabył albo które nabył w taki sposób, że w razie zrzeczenia się prawo jest uważane za nienabyte.

Zatem, dana czynność jest darowizną, jeżeli posiada cechy tego zobowiązania, tzn. gdy zostanie złożone oświadczenie darczyńcy o przekazaniu darowizny oraz oświadczenie obdarowanego o jej przyjęciu, a ponadto czynność ta musi polegać na nieodpłatnym świadczeniu darczyńcy (kosztem jego majątku) na rzecz obdarowanego, pod warunkiem że czynność ta nie została wymieniona w treści cytowanego wyżej art. 889 Kodeksu cywilnego.

Z powyższego wynika, że podstawową cechą umowy darowizny jest bezpłatne świadczenie darczyńcy na rzecz obdarowanego kosztem majątku darczyńcy. Darowizna należy bowiem do czynności, których celem jest dokonanie aktu przysporzenia majątkowego (świadczenie musi wzbogacić obdarowanego) i zobowiązanie darczyńcy musi być zamierzone jako nieodpłatne. Świadczenie ma charakter nieodpłatny, gdy druga strona umowy nie zobowiązuje się do jakiegokolwiek świadczenia w zamian za otrzymane świadczenie. Istotą darowizny – jako czynności nieodpłatnej – jest więc brak po drugiej stronie ekwiwalentu w postaci świadczenia wzajemnego. Prowadzi ona do zmniejszenia majątku darczyńcy, a zarazem do zwiększenia aktywów lub zmniejszenia pasywów po stronie majątku obdarowanego.

**Skutki podatkowe przyjęcia darowizny nieruchomości**

Zgodnie natomiast z art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Przepisów tej ustawy nie stosuje się do przychodów podlegających przepisom ustawy od spadków i darowizn.

Jednocześnie, zgodnie z brzmieniem art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t. j. Dz. U z 2021 r. poz. 1043 ze zm.):

Podatkowi od spadków i darowizn, zwanemu dalej „podatkiem”, podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem: darowizny, polecenia darczyńcy.

Nabycie przez Panią w 2023 r. umową darowizny do Pani majątku osobistego udziału w wysokości 2/48 części działki nr C/1, niewątpliwe wiąże się z przysporzeniem w Pani majątku. Ponieważ, jak wskazano we wniosku, do nabycia tego doszło w drodze darowizny, wiąże się to z powstaniem obowiązku podatkowego w podatku od spadków i darowizn.

Skoro nabycie przez Panią ww. udziału w działce nr C/1 podlega przepisom ustawy o podatku od spadków i darowizn, to powyższe wyklucza, zgodnie z treścią cyt. art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych możliwość zastosowania przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i nie powoduje skutków podatkowych w podatku dochodowym.

Tym samym, Pani stanowisko w zakresie pytania nr 1 w części dotyczącej skutków podatkowych otrzymania w drodze darowizny udziału w wysokości 2/48 części działki nr C/1, należało uznać za prawidłowe.

**Dodatkowe informacje**

**Informacja o zakresie rozstrzygnięcia**

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Panią i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym oraz zdarzenia przyszłego i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Zauważyć należy, że w treści własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej zaistniałego stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego, w odniesieniu do pytania nr 1, wskazała Pani na dokonaną zamianę Pani udziałów wynoszących 1/4 w działkach nr A/3 i nr A/4. Wskazanie przez Panią we własnym stanowisku na zamianę Pani udziału w działce nr A/3 zamiast w działce nr A/5 uznano za oczywistą omyłkę pisarską, co wynika z treści przedstawionego przez Panią we wniosku i jego uzupełnieniu opisu stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego.

Procedura wydawania indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego nie podlega regułom przewidzianym dla postępowania podatkowego, czy kontrolnego. Organ wydający interpretację indywidualną w trybie art. 14b ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 ze zm.), opiera się wyłącznie na opisie stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego podanego we wniosku – nie prowadzi postępowania dowodowego. Należy wskazać, że przy wydawaniu interpretacji Organ dokonał wyłącznie analizy okoliczności podanych we wniosku. Rolą postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów podatkowych nie jest bowiem ustalanie, czy przedstawiony we wniosku stan faktyczny (zdarzenie przyszłe) jest zgodny ze stanem rzeczywistym. Ustalenie stanu rzeczywistego stanowi domenę ewentualnego postępowania podatkowego. To na podatniku ciąży obowiązek udowodnienia w toku tego postępowania okoliczności faktycznych, z których wywodzi on dla siebie korzystne skutki prawne. Jeżeli zatem, przedstawiony we wniosku stan faktyczny (zdarzenie przyszłe) będzie różnił się od występującego w rzeczywistości, wówczas wydana interpretacja nie będzie chroniła Pani w zakresie przedstawionego stanu faktycznego.

Ponadto wskazać należy, że z uwagi na to, że interpretacje prawa podatkowego wydawane są w indywidualnej sprawie zainteresowanego, co wynika z art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa – niniejsza interpretacja dotyczy wyłącznie Pani. Nie wywołuje skutków prawnych dla innych osób (np. pozostałych współwłaścicieli).

### Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.

· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

**Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację**

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

*   w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
*   w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

**Podstawa prawna dla wydania interpretacji**

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 ze zm.).