Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBI/1/415-282/12/KB
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2012-06-12
Teza: Podział przychodów i kosztów między wspólników spółki jawnej w przypadku wykluczenia jednego ze wspólników ze spółki z datą wsteczną
Słowa kluczowe: koszt-koszty uzyskania przychodów; przychód-przychód z działalności gospodarczej; spółki-spółka jawna; spółki-spółka osobowa; udział
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 1

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112 poz. 770 ze zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawczyni, przedstawione we wniosku z dnia 24 lutego 2012r. (data wpływu do tut. Biura 06 marca 2012r.), uzupełnionym w dniach 22 marca oraz 10 kwietnia 2012r., o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie:

*   konieczności uwzględniania przez Wnioskodawczynię przy ustalaniu podstawy opodatkowania za 2011r. udziału w przychodach i kosztach uzyskania przychodu spółki jawnej przypadających na wspólnika wykluczonego z mocą wsteczną ze spółki na mocy zawartej ugody sądowej – **jest prawidłowe,**
*   sposobu przypisania Wnioskodawczyni przychodów i kosztów uzyskania przychodów przypadających na wykluczonego wspólnika – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 06 marca 2012r. wpłynął do tut. Biura ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie, dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych m.in. w zakresie konieczności uwzględniania przez Wnioskodawczynię przy ustalaniu podstawy opodatkowania udziału w przychodach i kosztach uzyskania przychodu spółki jawnej przypadających na wspólnika wykluczonego z mocą wsteczną ze spółki na mocy zawartej ugody sądowej. W dniu 22 marca 2012r., pismem z dnia 19 marca 2012r. wniosek powyższy został uzupełniony. Pomimo tego, wniosek powyższy nadal nie spełniał wymogów formalnych, dlatego też pismem z dnia 30 marca 2012r. Znak: IBPBI/1/415-282, 283, 284, 285, 286, 287, 288, 289, 290, 291/12/KB, wezwano do jego uzupełnienia, co też nastąpiło w dniu 10 kwietnia 2012r.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Wnioskodawczyni, razem z dwoma osobami fizycznymi, była wspólnikiem trzyosobowej spółki jawnej. Zgodnie z umową spółki Wnioskodawczyni przysługiwał udział w zyskach i stratach spółki w wysokości 25%, wspólnikowi X w wysokości 25%, a wspólnikowi Y w wysokości 50%. Wspólnicy zawarli umowę spółki w 1993 roku. W dniu 22 października 2010r. Wnioskodawczyni oraz wspólnik Y, wnieśli do sądu pozew o wyłączenie ze spółki wspólnika X. W dniu 21 grudnia 2011r. wspólnicy spółki zawarli przed sądem ugodę sądową, na mocy której wspólnik X został wyłączony ze spółki z datą wsteczną, tj. z dniem 31 grudnia 2010r. Zatem z dniem 31 grudnia 2010r. wspólnik X przestał być wspólnikiem spółki. W spółce jawnej pozostali natomiast pozostali wspólnicy będący osobami fizycznymi. Zgodnie z umową spółki jednemu z tych wspólników przysługiwał udział w zyskach i stratach spółki w wysokości 25%, natomiast drugiemu w wysokości 50%. Do czasu zawarcia ww. ugody, wspólnik X formalnie był wspólnikiem spółki, w związku z czym uzyskiwał dochody z tytułu wypłaty zaliczek na poczet zysku w spółce jawnej za rok 2011. Ponadto, do czasu zawarcia powyższej ugody, wszelkie rozliczenia między wspólnikami, jak i rozliczenia podatkowe, dokonywane były na zasadach dotychczasowych. Ponadto od przychodu z tytułu udziału wspólnika X w spółce uiszczane były zaliczki na podatek dochodowy oraz pobierane były składki na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne. Wnioskodawczyni wskazała także, że ugoda sądowa zawarta przed sądem ma charakter konstytutywny i obowiązuje z mocą wsteczną.

W uzupełnieniu wniosku, ujętym w piśmie z dnia 05 kwietnia 2012r., wskazano iż:

*   w zawartej przed sądem ugodzie pozostali wspólnicy nie ustanowili nowej wysokości przysługujących im udziałów w spółce,
*   w umowie spółki dokonano zmian w drodze uchwały z dnia 12 marca 2012r., która zgodnie z wolą wspólników weszła w życie z dniem 01 stycznia 2011 roku,
*   w związku z podjętą uchwałą Wnioskodawczyni przysługuje udział w zysku spółki za 2011 rok w wysokości 50%,
*   Wnioskodawczyni opodatkowuje dochody tzw. podatkiem liniowym,
*   Wnioskodawczyni wpłaca zaliczki na podatek dochodowy miesięcznie.

W związku z powyższym zadano m.in. następujące pytania:

*   Czy na skutek zawarcia w dniu 21 grudnia 2011 roku ugody sądowej (która uprawomocniła się w dniu 29 grudnia 2011 roku), w myśl której wspólnik X został wyłączony ze spółki z datą wsteczną, zachodzi brak konieczności uwzględnienia przez pozostałych wspólników w ich rozliczeniach rocznych za rok 2011 prawa do udziału w zysku spółki przysługującego byłemu wspólnikowi X?
*   Czy ze względu na zawarcie przez wspólników spółki ugody sądowej w dniu 21 grudnia 2011r. (która uprawomocniła się w dniu 29 grudnia 2011 roku), w myśl której wspólnik X został wyłączony ze spółki z datą wsteczną, utracił on prawo do udziału w zysku spółki za rok 2011, w związku z czym przysługujący mu udział w zysku spółki za ten rok nie powinien być uwzględniany przy obliczaniu przychodów pozostałych wspólników z tytułu udziału w spółce jawnej, przychód pozostałych wspólników z tytułu uczestnictwa w spółce jawnej powinien zostać obliczony proporcjonalnie do przysługującego im prawa do udziału w zysku spółki, a ponadto powinien zostać zwiększony poprzez proporcjonalne podzielenie udziału w zysku spółki przysługującego byłemu wspólnikowi w wysokości 25%?

Zdaniem Wnioskodawczyni, w myśl art. 8 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w zw. z art. 10 ust. 1 pkt 3 tej ustawy, przychody z udziału w spółce niebędącej osobą prawną, ze wspólnej własności, wspólnego przedsięwzięcia, wspólnego posiadania lub wspólnego użytkowania rzeczy lub praw majątkowych u każdego podatnika określa się proporcjonalnie do jego prawa do udziału w zysku (udziału) oraz, z zastrzeżeniem ust. 1a, łączy się z pozostałymi przychodami ze źródeł, z których dochód podlega opodatkowaniu według skali, o której mowa w art. 27 ust. 1. W przypadku braku przeciwnego dowodu przyjmuje się, że prawa do udziału w zysku (udziału) są równe. Mając na uwadze powyższe, zdaniem Wnioskodawczyni stwierdzić należy, że w sytuacji wystąpienia przez jednego ze wspólników ze spółki jawnej, przysługujący mu dotychczas udział w zysku spółki za ten roku nie powinien być uwzględniany przy obliczaniu przychodów pozostałych wspólników z tytułu udziału w spółce jawnej. W sytuacji wyłączenia wspólnika ze spółki z datą wsteczną na mocy ugody sądowej, przysługujący mu udział w zysku spółki nie powinien być uwzględniany od wskazanego w ugodzie sądowej dnia wyłączenia wspólnika. Zatem w niniejszej sprawie, przy rozliczaniu podatku dochodowego z tytułu udziału w spółce jawnej, pozostali wspólnicy nie powinni uwzględniać udziału byłego wspólnika, który od początku roku 2011, na mocy zawartej ugody, nie był już wspólnikiem spółki jawnej. W takim przypadku, przychód pozostałych wspólników z tytułu uczestnictwa w spółce jawnej, powinien zostać obliczony proporcjonalnie do przysługującego im prawa do udziału w zysku spółki. Ponadto, proporcjonalnie do tego udziału powinien zostać przez nich rozdzielony udział byłego wspólnika.

Na tle przedstawionego stanu faktycznego stwierdzam co następuje:

Zgodnie z art. 5a pkt 26 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 361 ze zm.), ilekroć w ustawie jest mowa o spółce niebędącej osobą prawną, oznacza to spółkę niebędącą podatnikiem podatku dochodowego.

W myśl art. 8 ust. 1 ww. ustawy, przychody z udziału w spółce niebędącej osobą prawną, ze wspólnej własności, wspólnego przedsięwzięcia, wspólnego posiadania lub wspólnego użytkowania rzeczy lub praw majątkowych u każdego podatnika określa się proporcjonalnie do jego prawa do udziału w zysku (udziału) oraz, z zastrzeżeniem ust. 1a, łączy się z pozostałymi przychodami ze źródeł, z których dochód podlega opodatkowaniu według skali, o której mowa w art. 27 ust. 1. W przypadku braku przeciwnego dowodu przyjmuje się, że prawa do udziału w zysku (udziału) są równe.

Stosownie natomiast do art. 8 ust. 2 ww. ustawy, zasady wyrażone w ust. 1 stosuje się odpowiednio do:

*   rozliczania kosztów uzyskania przychodów, wydatków niestanowiących kosztów uzyskania przychodów i strat,
*   ulg podatkowych związanych z prowadzoną działalnością w formie spółki niebędącej osobą prawną.

Z powyższych przepisów wynika, iż u wspólnika spółki niebędącej osobą prawną, będącego podatnikiem podatku dochodowego od osób fizycznych, przychody oraz koszty uzyskania przychodów ustala się u niego proporcjonalnie w takiej wysokości, w jakiej przysługuje mu udział w zysku tej spółki. Przy czym, przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie regulują kwestii związanych ze sposobem ustalania wysokości przysługującego wspólnikowi udziału w zysku tej spółki (udziału w spółce). Kwestie te regulowane są przez przepisy ustawy z dnia z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz.U. Nr 94, poz. 1037 ze zm. – określany w dalszej części skrótem „k.s.h.”).

Zgodnie z art. 1 § 1 k.s.h., ustawa reguluje tworzenie, organizację, funkcjonowanie, rozwiązywanie, łączenie, podział i przekształcanie spółek handlowych. Spółkami handlowymi są: spółka jawna, spółka partnerska, spółka komandytowa, spółka komandytowo-akcyjna, spółka z ograniczoną odpowiedzialnością i spółka akcyjna (art. 1 § 2 k.s.h.).

Zgodnie z art. 4 § 1 pkt 1 „k.s.h.”, spółka osobowa to spółka jawna, spółka partnerska, spółka komandytowa i spółka komandytowo-akcyjna.

W myśl art. 22 § 1 k.s.h., spółką jawną jest spółka osobowa, która prowadzi przedsiębiorstwo pod własną firmą, a nie jest inną spółką handlową. Stosownie do art. 37 § 1 k.s.h., przepisy niniejszego rozdziału mają zastosowanie, jeżeli umowa spółki nie stanowi inaczej. Każdy wspólnik ma prawo do równego udziału w zyskach i uczestniczy w stratach w tym samym stosunku bez względu na rodzaj i wartość wkładu (art. 51 § 1 k.s.h.). Określony w umowie spółki udział wspólnika w zysku odnosi się, w razie wątpliwości, także do jego udziału w stratach (art. 51 § 2 k.s.h.). Umowa spółki może zwolnić wspólnika od udziału w stratach (art. 51 § 3 k.s.h.).

Ponadto, zgodnie z art. 63 § 2 k.s.h., jeżeli ważny powód zachodzi po stronie jednego ze wspólników, sąd może na wniosek pozostałych wspólników orzec o wyłączeniu tego wspólnika ze spółki. Z powyższego wynika, iż, co do zasady, wspólnikom spółki jawnej przysługuje równy udział w zyskach spółki, chyba że w umowie spółki wspólnicy uzgodnią inną wysokość tego udziału. Wskazać jednak należy, iż przepisy kodeksu spółek handlowych nie są przepisami prawa podatkowego i w konsekwencji nie mogą, co do zasady, być przedmiotem niniejszej interpretacji.

Biorąc powyższe pod uwagę stwierdzić należy, iż dla celów opodatkowania dochodów wspólnika spółki osobowej (w tym spółki jawnej) podatkiem dochodowym od osób fizycznych, jego udział w przychodach osiągniętych w ramach prowadzonej w formie tej spółki pozarolniczej działalności gospodarczej oblicza się z uwzględnieniem wysokości jego udziału zyskach spółki ustalonego zgodnie z przepisami kodeksu spółek handlowych. W takiej samej proporcji przypisuje mu się koszty uzyskania tego przychodu. Powyższe zasady podziału przychodów i kosztów uzyskania przychodów obowiązują wspólnika spółki osobowej nawet w przypadku, gdy zgodnie z postanowieniami umowy spółki nie uczestniczy on w jej stratach.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, iż Wnioskodawczyni była wspólnikiem trzyosobowej spółki jawnej. Jej udział w zysku spółki wynosił 25%. W dniu 22 października 2010r. Wnioskodawczyni razem z drugim wspólnikiem spółki (którego udział w zysku spółki wynosił 50%) wnieśli do sądu pozew o wyłączenie ze spółki trzeciego wspólnika. W dniu 21 grudnia 2011r. wspólnicy spółki zawarli przed sądem ugodę sądową, na mocy której ze spółki został wyłączony jeden ze wspólników. Przy czym, wyłączenie to nastąpiło z datą wsteczną, tj. z dniem 31 grudnia 2010r., co skutkowało tym, iż z dniem 31 grudnia 2010r. wspólnik ten przestał być wspólnikiem spółki. Udział w zyskach spółki wykluczonego wspólnika wynosił 25%. W zawartej ugodzie wspólnicy nie ustanowili nowej wysokości przysługujących im udziałów w zysku spółki. Zmian w tym zakresie dokonano w dniu 12 marca 2012r. w drodze uchwały, zmieniającej umowę spółki. Przy czym, zgodnie z wolą wspólników nowy podział zysku obowiązuje od dnia 01 stycznia 2011r. W wyniku ww. zmian Wnioskodawczyni przysługuje udział w zysku spółki za 2011 rok w wysokości 50%. Powyższe oznacza, iż udział Wnioskodawczyni w zysku spółki za 2011r. wzrósł z 25% do 50%, a udział drugiego pozostałego w spółce wspólnika nie zmienił się.

Mając na względzie cyt. wyżej przepisy stwierdzić należy, iż, jeżeli w myśl odrębnych przepisów, niebędących przepisami prawa podatkowego i niemogących być przedmiotem niniejszej interpretacji, opisany we wniosku sposób ustalenia nowego podziału zysku w spółce jest prawnie skuteczny, to w związku z wykluczeniem ze spółki jawnej z mocą wsteczną jednego ze wspólników spółki oraz ustaleniem nowej wysokości udziałów pozostałych w spółce wspólników, w tym Wnioskodawczyni, w zysku spółki, podstawę opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych za 2011r. należy ustalić przypisując Wnioskodawczyni przychody uzyskane w 2011r. w trakcie prowadzenia działalności gospodarczej w formie tej spółki proporcjonalnie do nowo ustalonej wysokości jej udziału w zysku spółki. W tej samej wysokości należy przypisać Jej koszty uzyskania tego przychodu. Zatem przy ustalaniu wysokości przypadających na Wnioskodawczynię z tytułu uczestnictwa w spółce jawnej przychodów oraz kosztów uzyskania przychodów nie należy uwzględniać udziału wspólnika wykluczonego ze spółki. Przy czym, ww. przychody oraz koszty, należy przypisać Wnioskodawczyni w wysokości odpowiadającej wielkości Jej nowego udziału w zysku spółki, tj. w wysokości 50%, a nie poprzez proporcjonalny podział części zysku wykluczonego ze spółki wspólnika pomiędzy pozostałych w spółce wspólników.

Z uwagi na powyższe, stanowisko przedstawione we wniosku w zakresie dotyczącym:

*   konieczności uwzględniania przez Wnioskodawczynię przy ustalaniu podstawy opodatkowania udziału w przychodach i kosztach uzyskania przychodu spółki jawnej przypadających na wspólnika wykluczonego z mocą wsteczną ze spółki na mocy zawartej ugody sądowej – jest prawidłowe,
*   sposobu przypisania Wnioskodawczyni przychodów i kosztów uzyskania przychodów przypadających na wykluczonego wspólnika – jest nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Nadmienić należy, iż w zakresie pozostałych pytań wymienionych we wniosku zostaną wydane odrębne rozstrzygnięcia.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 270).

Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.