Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0111-KDIB1-3.4010.182.2020.2.JKU
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2020-07-17
Teza: w zakresie ustalenia, czy przeznaczenie składek członkowskich na zakup papierów wartościowych nie spowodowało utraty zwolnienia od podatku dochodowego, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 40 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych
Słowa kluczowe: papier-papiery wartościowe; składki-składki członkowskie; związki-związek zawodowy; zwolnienie
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 900 z późn. zm.), Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z 17 kwietnia 2020 r. (data wpływu 21 kwietnia 2020 r.), uzupełnionym 17 czerwca 2020 r., o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych, w zakresie ustalenia, czy przeznaczenie składek członkowskich na zakup papierów wartościowych nie spowodowało utraty zwolnienia od podatku dochodowego, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 40 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 21 kwietnia 2020 r. wpłynął do tut. Organu ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych, w zakresie ustalenia, czy przeznaczenie składek członkowskich na zakup papierów wartościowych nie spowodowało utraty zwolnienia od podatku dochodowego, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 40 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Wniosek powyższy nie spełniał wymogów formalnych, dlatego też pismem z 3 czerwca 2020 r., Znak: 0111-KDIB1-3.4010.182.2020.1.JKU wezwano do ich uzupełnienia, co też nastąpiło 17 czerwca 2020 r.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny:

Związek zawodowy nie prowadzi działalności gospodarczej i przeznacza wszystkie swoje dochody na działalność statutową.

Jednym ze źródeł finansowania Związku są składki członkowskie płacone przez członków Związku. Składka członkowska wynika z faktu przystąpienia do niej i jest związana z faktem pozostawania członkiem takiej organizacji.

W celu powiększania dochodów przeznaczonych na realizację celów statutowych, Związek przeznaczył część niewydatkowanych dochodów pochodzących ze składek członkowskich na nabycie papierów wartościowych.

Działanie takie jest zgodne z paragrafem (\`(...)\`) Statutu Związku, który brzmi: (…).

W celu nabycia papierów wartościowych, Związek zawarł umowę o świadczenie usług maklerskich z Domem Maklerskim. Przedmiotem umowy jest świadczenie przez Dom Maklerski na rzecz Związku usług maklerskich (…).

Zgodnie z umową, nabycie papierów wartościowych następuje na zlecenie Związku z rachunku inwestycyjnego Związku prowadzonego przez Dom Maklerski. Dom Maklerski zobowiązany jest do przyjmowania i realizacji dyspozycji Związku. Nabyte papiery wartościowe są zdeponowane na wyodrębnionym rachunku papierów wartościowych prowadzonym przez Dom Maklerski.

Tytułem uzupełnienia, Wnioskodawca pismem z 12 czerwca 2020 r. wskazał, że nabycie przez Związek papierów wartościowych nie spełnia warunku określonego w art. 17 ust. 1e pkt 2 ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (tj. Dz.U. z 2019 r., poz. 865 z późn. zm.; dalej: „updop”), tj. nabycie papierów wartościowych nie nastąpiło w ramach zarządzania portfelem, o którym mowa w art. 75 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi.

Nabycie papierów wartościowych nastąpiło na zlecenie Związku w ramach umowy o świadczenie usług maklerskich zawartej z Domem Maklerskim, który przyjmuje i realizuje dyspozycje Związku.

Papiery wartościowe zdeponowane są na odrębnym rachunku prowadzonym przez uprawniony podmiot w rozumieniu ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi.

Dochód osiągnięty przez Związek w związku z nabyciem papierów wartościowych jest przeznaczony na działalność inną niż działalność gospodarcza.

Związek wydatkował składki członkowskie na nabycie papierów wartościowych w celu pomnożenia posiadanego majątku i z zamiarem wykorzystania osiągniętych dochodów na realizację celów statutowych.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie:

Czy przeznaczenie składek członkowskich na zakup papierów wartościowych nie spowodowało utraty zwolnienia od podatku dochodowego, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 40 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych?

Zdaniem Wnioskodawcy:

Wydatkowanie dochodów pochodzących ze składek członkowskich na nabycie papierów wartościowych nie spowodowało utraty zwolnienia, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 40 updop.

Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 40 updop, wolne od podatku dochodowego są składki członkowskie członków organizacji politycznych, społecznych i zawodowych - w części nieprzeznaczonej na działalność gospodarczą.

Nabycie papierów wartościowych przez Związek, mające na celu pomnożenie majątku Związku, nie jest działalnością gospodarczą i jest zgodne z (…) Statutu Związku.

Zdaniem Związku, w zaistniałej sytuacji zostały zachowane warunki zwolnienia z opodatkowania dochodu pochodzącego ze składek członkowskich na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 40 updop.

Zdaniem Związku, warunkiem zwolnienia na podstawie przywołanego przepisu jest przeznaczenie przez organizację składek członkowskich na dowolny cel, z wyłączeniem działalności gospodarczej. Przepis ten nie przewiduje innych ograniczeń, zarówno odnośnie przeznaczenia uzyskanych w ten sposób środków, jak i co do terminu ich wydatkowania

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest prawidłowe.

Z przedstawionych we wniosku okoliczności wynika, że Wnioskodawca jest związkiem zawodowym. Wnioskodawca posiada osobowość prawną; działa na podstawie ustawy z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych (Dz. U. z 2015 r. poz. 1881 z późn. zm.), zgodnie z którą związek zawodowy oraz jego jednostki organizacyjne wskazane w statucie nabywają osobowość prawną z dniem zarejestrowania (art. 15 ust. 1 ww. ustawy).

Zatem związki zawodowe są podatnikami podatku dochodowego od osób prawnych zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 865 z późn. zm., dalej: „updop”). Jednocześnie, nie zostały one wymienione przez ustawodawcę w treści art. 6 ust. 1 updop, jako podmioty, które zwolnione są od podatku. W konsekwencji podlegają one ogólnym regułom podatkowym przewidzianym w ustawie o podatku dochodowym od osób prawnych.

Zgodnie z art. 7 ust. 1 updop, przedmiotem opodatkowania podatkiem dochodowym jest dochód stanowiący sumę dochodu osiągniętego z zysków kapitałowych oraz dochodu osiągniętego z innych źródeł przychodów; w przypadkach, o których mowa w art. 21, art. 22 i art. 24b przedmiotem opodatkowania jest przychód. Dochodem ze źródła przychodów, z zastrzeżeniem art. 11c, art. 11i, art. 24a, art. 24b, art. 24d i art. 24f, jest nadwyżka sumy przychodów uzyskanych z tego źródła przychodów nad kosztami ich uzyskania, osiągnięta w roku podatkowym. W sytuacji, gdy koszty uzyskania przychodów przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą ze źródła przychodów (art. 7 ust. 2 updop).

Ustalony w powyższy sposób dochód może być przedmiotem zwolnienia z opodatkowania, o którym mowa w art. 17 ust. 1 updop. Przepis ten zawiera bowiem katalog dochodów wolnych od podatku. Innymi słowy, wyłącza z podstawy opodatkowania dochody uzyskane z tytułów w nim wymienionych.

Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 40 updop, wolne od podatku są składki członkowskie członków organizacji politycznych, społecznych i zawodowych – w części nieprzeznaczonej na działalność gospodarczą.

Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 17 ust. 1a pkt 2 updop, zwolnienie, o którym mowa w ust. 1, dotyczące podatników przeznaczających dochody na cele statutowe lub inne cele określone w tym przepisie, nie dotyczy dochodów, bez względu na czas ich osiągnięcia, wydatkowanych na inne cele niż wymienione w tych przepisach.

Z kolei na podstawie art. 17 ust. 1b updop, zwolnienie, o którym mowa w ust. 1, dotyczące podatników przeznaczających dochody na cele statutowe lub inne cele określone w tym przepisie, ma zastosowanie, jeżeli dochód jest przeznaczony i - bez względu na termin - wydatkowany na cele określone w tym przepisie, w tym także na nabycie środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych służących bezpośrednio realizacji tych celów oraz na opłacenie podatków niestanowiących kosztu uzyskania przychodów, z zastrzeżeniem ust. 1 pkt 5a.

Ze zwolnień, o których mowa powyżej, nie mogą jednak korzystać, bez względu na cele ich działalności, podatnicy wymienieni w art. 17 ust. 1c updop:

1.  przedsiębiorstwach państwowych, spółdzielniach i spółkach;
2.  przedsiębiorstwach komunalnych mających osobowość prawną, dla których funkcję organu założycielskiego pełnią jednostki samorządu terytorialnego lub ich jednostki pomocnicze utworzone na podstawie odrębnych przepisów;
3.  samorządowych zakładach budżetowych oraz jednostkach organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, będących podatnikami podatku dochodowego od osób prawnych - jeżeli przedmiotem ich działalności jest zaspokajanie potrzeb publicznych pośrednio związanych z ochroną środowiska w zakresie: wodociągów i kanalizacji, ścieków komunalnych, wysypisk i utylizacji odpadów komunalnych oraz transportu zbiorowego.

Zgodnie z art. 17 ust. 1e updop, zwolnienie, o którym mowa w ust. 1, dotyczące podatników przeznaczających dochody na cele statutowe lub inne cele określone w tym przepisie stosuje się również w przypadku lokowania dochodów poprzez nabycie:

1.  wyemitowanych po dniu 1 stycznia 1989 r. obligacji Skarbu Państwa lub bonów skarbowych oraz obligacji wyemitowanych przez jednostki samorządu terytorialnego po dniu 1 stycznia 1997 r.;
2.  papierów wartościowych lub niebędących papierami wartościowymi instrumentów finansowych, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. c ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi, o ile nabycie takie nastąpiło w ramach zarządzania portfelem, o którym mowa w art. 75 tej ustawy, również w przypadku gdy zarządzanie portfelem odbywa się na podstawie umowy z towarzystwem funduszy inwestycyjnych, które wykonuje tę działalność na podstawie art. 45 ust. 2 ustawy o funduszach inwestycyjnych, pod warunkiem zdeponowania tych papierów wartościowych lub instrumentów finansowych na odrębnym rachunku prowadzonym przez uprawniony podmiot w rozumieniu ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi;
3.  jednostek uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych działających na podstawie ustawy o funduszach inwestycyjnych.

Jak wykazano wyżej, ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych nie zawiera definicji „działalności gospodarczej”. Zgodnie z zasadami wykładni systemowej należy posiłkować się w tym zakresie definicjami przyjętymi na potrzeby innych ustaw. I tak, zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 1292 z późn. zm.) działalnością gospodarczą jest zorganizowana działalność zarobkowa, wykonywana we własnym imieniu i w sposób ciągły.

Natomiast, Ordynacja podatkowa – w art. 3 ust. 9 – przyjęła, że ilekroć w ustawie jest mowa o działalności gospodarczej, rozumie się przez to każdą działalność zarobkową w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 1292 z późn. zm.), w tym wykonywanie wolnego zawodu, a także każdą inną działalność zarobkową wykonywaną we własnym imieniu i na własny lub cudzy rachunek, nawet gdy inne ustawy nie zaliczają tej działalności do działalności gospodarczej lub osoby wykonującej taką działalność – do przedsiębiorców.

Z kolei, pojęcie „składka członkowska” zgodnie z definicją słownikową to kwota pieniężna wpłacana, zwykle regularnie i obowiązkowo przez jedną osobę do wspólnej kasy, na jakiś wspólny cel, wkład jednej osoby we wspólny fundusz (Uniwersalny słownik języka polskiego, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2003).

W odniesieniu do kwestii możliwości zastosowania zwolnienia przedmiotowego z art. 17 ust. 1 pkt 40 updop podkreślić należy, że jednym ze źródeł finansowania organizacji politycznych, społecznych i zawodowych, do których należą m.in. związki zawodowe, są składki członkowskie płacone przez członków tych organizacji. Składka członkowska wynika z faktu przystąpienia do niej i jest związana z pozostawaniem członkiem takiej organizacji.

Warunkiem zwolnienia z opodatkowania dochodu pochodzącego ze składek członkowskich na podstawie przywołanego przepisu jest przeznaczenie ich przez organizację na dowolny cel, z wyłączeniem działalności gospodarczej. Przepis ten nie przewiduje innych ograniczeń, zarówno odnośnie przeznaczenia uzyskanych w ten sposób środków, jak i co do terminu ich wydatkowania.

Z wniosku wynika, że Wnioskodawca uzyskuje przychody w postaci składek członkowskich, które zamierza przeznaczyć i wydatkować na zakup papierów wartościowych w ramach umowy o świadczenie usług maklerskich zawartej z Domem Maklerskim, który przyjmuje i realizuje dyspozycje Związku. Natomiast dochód osiągnięty przez Związek w związku z nabyciem papierów wartościowych jest przeznaczony na działalność inną niż działalność gospodarcza. Związek wydatkował składki członkowskie na nabycie papierów wartościowych w celu pomnożenia posiadanego majątku i z zamiarem wykorzystania osiągniętych dochodów na realizację celów statutowych.

Mając na uwadze przywołane przepisy prawa oraz stan faktyczny sprawy należy uznać stanowisko Wnioskodawcy w zakresie ustalenia, czy przeznaczenie składek członkowskich na zakup papierów wartościowych nie spowodowało utraty zwolnienia od podatku dochodowego, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 40 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych za prawidłowe.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1.  z zastosowaniem art. 119a;
2.  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3.  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych (art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej).

Powyższe unormowania należy odczytywać łącznie z przepisami art. 33 ustawy z 23 października 2018 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy – Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r. poz. 2193), wprowadzającymi regulacje intertemporalne.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 z późn. zm.). Skargę wnosi się w dwóch egzemplarzach (art. 47 § 1 ww. ustawy) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała lub drogą elektroniczną na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 54 § 1a ww. ustawy), w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy). W przypadku pism i załączników wnoszonych w formie dokumentu elektronicznego odpisów nie dołącza się (art. 47 § 3 ww. ustawy). W przypadku wnoszenia skargi w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego i stanu epidemii jako najwłaściwszy proponuje się kontakt z wykorzystaniem systemu teleinformatycznego ePUAP.

Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.