Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPP2/443-791/12-4/JK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2012-10-31
Teza: Podatek od towarów i usług w zakresie opodatkowania przekazania gruntu Gminie za odszkodowaniem: - działek, które w rejestrze gruntów oznaczone są, jako grunty orne, - działek, które w rejestrze gruntów oznaczone są jako zurbanizowane tereny niezabudowane.
Słowa kluczowe: dostawa; drogi; grunty; nieruchomości; odszkodowania; opodatkowanie; przekazanie-przekazanie nieodpłatne
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 5; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki przedstawione we wniosku z dnia 25 lipca 2012 r. (data wpływu 30 lipca 2012 r.) uzupełnionym pismem z dnia 22 października 2012 r. (data wpływu 24 października 2012 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania przekazania gruntu Gminie za odszkodowaniem jest:

*   **nieprawidłowe** w części dotyczącej działek, które w rejestrze gruntów oznaczone są, jako grunty orne,
*   **prawidłowe** w części dotyczącej działek, które w rejestrze gruntów oznaczone są jako zurbanizowane tereny niezabudowane.

UZASADNIENIE

W dniu 30 lipca 2012 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania przekazania gruntu Gminie za odszkodowaniem. Wniosek został uzupełniony pismem z dnia 22 października 2012 r. (data wpływu 24 października 2012 r.) o doprecyzowanie opisu sprawy.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

W maju bieżącego roku Wnioskodawca uległ podziałowi, a mianowicie na podstawie art. 529 § 1 pkt 4 kodeksu spółek handlowych podział został dokonany przez przeniesienie części majątku Spółki dzielonej na istniejące i nowo zawiązane spółki tzw. podział przez wydzielenie. Wnioskodawca przed podziałem był właścicielem nieruchomości gruntowej, która została podzielona na mniejsze działki gruntowe. Część z nich wydzielona została do spółek nowo zawiązanych, a pozostała część nieruchomości gruntowej pozostała w majątku Wnioskodawcy. Na nieruchomościach gruntowych, które przypadły nowym spółkom planowane są inwestycje niedrogowe, natomiast grunt, który pozostał w majątku Wnioskodawcy jest przewidziany w całości pod inwestycję drogową i jest to grunt, który ściśle sąsiaduje z działkami nowych spółek. W związku z potrzebą zapewnienia odpowiedniego połączenia komunikacyjnego planowanych inwestycji niedrogowych z istniejącymi już drogami oraz w świetle przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 19 poz. 115), zgodnie z art. 16 niniejszej ustawy, budowa lub przebudowa dróg publicznych spowodowana inwestycją niedrogową należy do inwestora tego przedsięwzięcia, a więc do nowych spółek. Grunt, na którym ma być wybudowana droga zostanie przez Wnioskodawcę przekazany Gminie za odszkodowaniem. Następnie będzie zawarta umowa pomiędzy nowymi spółkami a Gminą na podstawie, której zostaną uzgodnione warunki budowy drogi i przebudowy skrzyżowania znajdujących się w bezpośrednim sąsiedztwie planowanych inwestycji niedrogowych. Nieruchomość gruntowa pod budowę drogi składa się z działek, które w rejestrze gruntów oznaczone są, jako grunty orne i zurbanizowane tereny niezabudowane, Wnioskodawcy przy ich nabyciu nie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o podatek naliczony. Realizacja inwestycji drogowej jest ściśle związana z planowanymi przez nowe spółki inwestycjami niedrogowymi. Wnioskodawca zakłada dwa warianty realizacji budowy drogi:

1.  Wnioskodawca będzie realizował inwestycję drogową na własny koszt, z własnych środków bez wynagrodzenia i innych korzyści,
2.  Wnioskodawca będzie realizował inwestycję na podstawie umowy zawartej pomiędzy nim a nowopowstałymi spółkami za wynagrodzeniem, jako podwykonawca.

Z uzupełnienia wniosku wynika, iż nie została wydana decyzja na realizację celu publicznego. Działki są objęte planem zagospodarowania przestrzennego, z przeznaczeniem na magazyny i produkcję, decyzje o warunkach zabudowy nie zostały wydane, droga znajduje się w planach zagospodarowania przestrzennego (jest to droga publiczna).

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy przekazanie gruntu Gminie za odszkodowaniem będzie rodziło skutki w zakresie podatku od towarów i usług?

Zdaniem Wnioskodawcy, przekazanie gruntu Gminie za odszkodowaniem pod budowę drogi publicznej będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług w części dotyczącej przekazania działek, które w ewidencji gruntów widnieją, jako tereny zurbanizowane niezabudowane. Natomiast pozostałe działki, które jak wynika z ewidencji są gruntami ornymi będą objęte zwolnieniem. Bez znaczenia będzie fakt, iż spółce przy ich nabyciu nie przysługiwało prawo odliczenia podatku VAT.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa i odpłatne świadczenie usług.

Natomiast w myśl art. 7 ust. 1 pkt 1 przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, w tym również przeniesienie z nakazu organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w imieniu takiego organu lub przeniesienie z mocy prawa prawa własności towarów w zamian za odszkodowanie.

Tak więc przeniesienie prawa własności gruntów w zamian za odszkodowanie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem VAT.

Analizując przepisy dalej, zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 9 zwalnia się od podatku dostawę terenów niezabudowanych innych niż tereny budowlane oraz przeznaczone pod zabudowę.

Podsumowując grunty zurbanizowane niezabudowane są gruntami przeznaczonymi do zabudowy, więc ich przekazanie za odszkodowaniem będzie opodatkowane podatkiem od towarów i usług, natomiast grunty orne niezabudowane z uwagi na fakt, iż nie są one terenami budowlanymi lub przeznaczonymi pod zabudowę będą podlegały zwolnieniu.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za nieprawidłowe w części dotyczącej działek, które w rejestrze gruntów oznaczone są, jako grunty orne oraz za prawidłowe w części dotyczącej działek, które w rejestrze gruntów oznaczone są jako zurbanizowane tereny niezabudowane.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu ww. podatkiem podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Art. 2 pkt 6 ustawy stanowi, iż przez towary rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

W myśl art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, w tym również przeniesienie z nakazu organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w imieniu takiego organu lub przeniesienie z mocy prawa prawa własności towarów w zamian za odszkodowanie.

Z powyższych unormowań wynika, iż grunt spełnia definicję towaru wynikającą z art. 2 pkt 6 ustawy, a jego sprzedaż jest traktowana jako czynność odpłatnej dostawy towarów na terytorium kraju.

Z powyższych przepisów wynika także, że dostawą towarów, podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług będzie sprzedaż, która następuje za odszkodowaniem. Uznać bowiem należy, że odszkodowanie pełni funkcję wynagrodzenia, czyniąc tego rodzaju dostawę faktycznie odpłatną. Jeśli zatem sprzedaż następuje za wynagrodzeniem, to wówczas stanowi odpłatną dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 ustawy. Tym samym taka dostawa podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na zasadach ogólnych.

Nie każda jednak czynność stanowiąca dostawę w rozumieniu art. 5 ustawy podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Aby dana czynność była opodatkowana tym podatkiem musi być wykonana przez podatnika.

Według art. 15 ust. 1 ustawy, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Działalność gospodarcza – ust. 2 powołanego artykułu – obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody, również wówczas, gdy czynność została wykonana jednorazowo w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności w sposób częstotliwy. Działalność gospodarcza obejmuje również czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Z powołanych wyżej przepisów, tj. art. 5 ust. 1 pkt 1 i art. 15 ust. 1 i ust. 2 ustawy wynika, że warunkiem opodatkowania danej czynności podatkiem od towarów i usług jest spełnienie dwóch przesłanek:

*   po pierwsze – dana czynność ujęta jest w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług,
*   po drugie – czynność wykonana jest przez podmiot, który jest podatnikiem VAT.

Na mocy art. 41 ust. 1 ustawy, stawka podatku wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1.

Należy jednak zaznaczyć, iż w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2013 r., na podstawie art. 146a pkt 1 ustawy, stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 1 i 13, art. 109 ust. 2 i art. 110, wynosi 23%, z zastrzeżeniem art. 146f.

Od zasady opodatkowania dostawy gruntu według stawki podstawowej przewidziano jednak pewne wyjątki. Zakres i zasady zwolnienia od podatku od towarów i usług dostawy towarów lub świadczenia usług zostały określone m. in. w art. 43 ust. 1 ustawy.

Jak wynika z art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy, zwalnia się od podatku dostawę terenów niezabudowanych innych niż tereny budowlane oraz przeznaczone pod zabudowę.

Powyższe oznacza, iż generalnie opodatkowane podatkiem VAT są dostawy, których przedmiotem są nieruchomości gruntowe zabudowane i niezabudowane, przy czym w przypadku tych ostatnich opodatkowane są wyłącznie te, których przedmiotem są tereny budowlane lub przeznaczone pod zabudowę. Pozostałe natomiast dostawy gruntów niezabudowanych, będących gruntami leśnymi, rolnymi itp., nieprzeznaczonymi pod zabudowę – są zwolnione od podatku VAT.

Celem określenia czy dany grunt jest przeznaczony pod zabudowę należy się odwołać do przepisów ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2012 r., poz. 647).

W myśl art. 3 ust. 1 cyt. wyżej ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, kształtowanie i prowadzenie polityki przestrzennej na terenie gminy, w tym uchwalenie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, z wyjątkiem morskich wód wewnętrznych, morza terytorialnego i wyłącznej strefy ekonomicznej oraz terenów zamkniętych, należy do zadań własnych gminy.

Jak stanowi art. 4 ust. 1 ww. ustawy, ustalenie przeznaczenia terenu, rozmieszczenie inwestycji celu publicznego oraz określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego.

W przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego – w myśl zapisów ust. 2 powołanego przepisu – określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w drodze decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, przy czym:

1.  lokalizację inwestycji celu publicznego ustala się w drodze decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego;
2.  sposób zagospodarowania terenu i warunki zabudowy dla innych inwestycji ustala się w drodze decyzji o warunkach zabudowy.

O przeznaczeniu nieruchomości stanowią zatem akty prawa miejscowego (miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego), a w przypadku ich braku inne akty ustanowione przez właściwe organy (decyzja o warunkach zabudowy).

Dopiero w przypadku, gdy dla danego terenu nie obowiązuje plan zagospodarowania przestrzennego, ani decyzja o warunkach zabudowy, należy posłużyć się inną istniejącą na dzień zawarcia transakcji dokumentacją.

Stosownie do art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t. j. Dz. U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287 ze zm.) podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Zatem, dla podstawy wymiaru każdego podatku, w tym podatku od towarów i usług wiążące są dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków.

Dokonując zatem podsumowania powyższej analizy stwierdzić należy, iż kwestię zasad kształtowania polityki przestrzennej przez jednostki samorządu terytorialnego i organy administracji rządowej oraz zakres i sposób postępowania w sprawach przeznaczenia terenów na określone cele, a także ustalenia zasad ich zagospodarowania i zabudowy określa ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Z zawartych w niej przepisów wynika, że o przeznaczeniu terenu decyduje plan zagospodarowania przestrzennego sporządzony, dla terenów gminy – przez gminę oraz że ustalenia tego planu kształtują sposób wykonywania prawa własności nieruchomości. W przypadku natomiast jego braku określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w drodze decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.

Dopiero w przypadku braku ww. dokumentacji – przeznaczenie terenu może wynikać z ewidencji gruntów i budynków.

Z przedstawionego przez Wnioskodawcę zdarzenia przyszłego wynika, iż Wnioskodawca w maju bieżącego roku uległ podziałowi, a mianowicie na podstawie art. 529 § 1 pkt 4 kodeksu spółek handlowych podział został dokonany przez przeniesienie części majątku Spółki dzielonej na istniejące i nowo zawiązane spółki tzw. podział przez wydzielenie. Wnioskodawca przed podziałem był właścicielem nieruchomości gruntowej, która została podzielona na mniejsze działki gruntowe. Część z nich wydzielona została do spółek nowo zawiązanych, a pozostała część nieruchomości gruntowej pozostała w majątku Wnioskodawcy. Na nieruchomościach gruntowych, które przypadły nowym spółkom planowane są inwestycje niedrogowe, natomiast grunt, który pozostał w majątku Wnioskodawcy jest przewidziany w całości pod inwestycję drogową i jest to grunt, który ściśle sąsiaduje z działkami nowych spółek. W związku z potrzebą zapewnienia odpowiedniego połączenia komunikacyjnego planowanych inwestycji niedrogowych z istniejącymi już drogami oraz w świetle przepisu art. 16 ustawy o drogach publicznych, budowa lub przebudowa dróg publicznych spowodowana inwestycją niedrogową należy do inwestora tego przedsięwzięcia, a więc do nowych spółek. Grunt, na którym ma być wybudowana droga zostanie przez Wnioskodawcę przekazany Gminie za odszkodowaniem. Nieruchomość gruntowa pod budowę drogi składa się z działek, które w rejestrze gruntów oznaczone są, jako grunty orne i zurbanizowane tereny niezabudowane, Wnioskodawcy przy ich nabyciu nie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o podatek naliczony. Realizacja inwestycji drogowej jest ściśle związana z planowanymi przez nowe spółki inwestycjami niedrogowymi. Wnioskodawca zakłada dwa warianty realizacji budowy drogi:

*   Wnioskodawca będzie realizował inwestycję drogową na własny koszt, z własnych środków bez wynagrodzenia i innych korzyści,
*   Wnioskodawca będzie realizował inwestycję na podstawie umowy zawartej pomiędzy nim a nowopowstałymi spółkami za wynagrodzeniem, jako podwykonawca.

Jak doprecyzował Wnioskodawca, na działki stanowiące nieruchomość gruntową pod budowę drogi nie została wydana decyzja na realizację celu publicznego. Działki te są objęte planem zagospodarowania przestrzennego, z przeznaczeniem na magazyny i produkcję, decyzje o warunkach zabudowy nie zostały wydane, droga znajduje się w planach zagospodarowania przestrzennego (jest to droga publiczna).

Z treści wniosku wynika zatem, że przeznaczone do przekazania Gminie działki stanowiące nieruchomość gruntową pod budowę drogi, o której mowa we wniosku są objęte planem zagospodarowania przestrzennego z przeznaczeniem na magazyny i produkcję, a ponadto, że droga (droga publiczna) znajduje się w planach zagospodarowania przestrzennego.

W związku z powyższym, dostawa nieruchomości, o których mowa we wniosku, nie będzie korzystała ze zwolnienia od podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy, ze względu na fakt, iż stanowią one tereny przeznaczony pod zabudowę. Przy czym bez znaczenia w tej sytuacji pozostaje przeznaczenie tych gruntów wynikające z ewidencji gruntów

Reasumując, przekazanie Gminie nieruchomości gruntowej pod budowę drogi za odszkodowaniem, będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

W niniejszej interpretacji załatwiono wniosek w części dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania przekazania gruntu Gminie za odszkodowaniem. W części dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków poniesionych na nabycie gruntów w przypadku przekazania gruntu Gminie za odszkodowaniem została wydana interpretacja indywidualna w dniu 30 października 2012 r. Nr ILPB3/423-285/12-4/JG. W zakresie podatku od towarów i usług w kwestii opodatkowania przekazania gruntu Gminie bez odszkodowania wydano interpretację indywidualną w dniu 31 października 2012 r. Nr ILPP2/443-791/12-5/JK. Natomiast w pozostałym zakresie zarówno w podatku od towarów i usług jak i w podatku dochodowym od osób prawnych zostaną wydane odrębne rozstrzygnięcia.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, ul. Św. Mikołaja 78/79, 50-126 Wrocław po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.