Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPB1/415-139/07/IB
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2007-11-13
Teza: 1. Czy w przypadku zwrotu udziałów i wkładów członkom Spółdzielni (osobom fizycznym), Spółdzielnia będzie zwolniona od naliczenia podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 50 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych? 2. Jeżeli nie będzie miało zastosowanie zwolnienie, to jakie są zasady opodatkowania tego rodzaju czynności (stawka podatkowa, ulgi, dokumentacja itp.)?
Słowa kluczowe: członkowie-członkowie spółdzielni; obowiązek-obowiązek płatnika; spółdzielnie; udział-zwrot udziałów; zwrot-zwrot wkładów
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2007 r. Nr 112, poz. 770) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółdzielni, przedstawione we wniosku z dnia 20 sierpnia 2007 r. (data wpływu 27 sierpnia 2007 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie zwolnienia od podatku dochodowego przychodów otrzymanych przez członków Spółdzielni w związku ze zwrotem ich udziałów i wkładów - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 27 sierpnia 2007 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie zwolnienia od podatku dochodowego przychodów otrzymanych przez członków Spółdzielni w związku ze zwrotem ich udziałów i wkładów.

Wezwaniem z dnia 4 października 2007 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy zwrócił się do Spółdzielni o uzupełnienie wniosku w zakresie wyczerpującego przedstawienia zdarzenia przyszłego, którego dotyczy wniosek, poprzez określenie czy zwrot wkładów i udziałów, który w przedmiotowej sprawie mają otrzymać członkowie Spółdzielni będzie wyższy od wartości wniesionych przez nich wkładów i udziałów.

Pismem z dnia 8 października 2007 r. uzupełniono wniosek w ww. zakresie.

**W przedmiotowym wniosku oraz uzupełnieniu przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.**

Spółdzielnia z dniem 1 stycznia 2005 r. została postawiona w stan likwidacji. Walne zgromadzenie Spółdzielni w likwidacji w dniu 30 czerwca 2007 r. postanowiło rozliczyć się z byłymi członkami poprzez zwrot udziałów i wkładów w gotówce. Udziały osób fizycznych (rolników) zostały wniesione do Spółdzielni w 1974 r. i 1975 r. przez K., które utworzyły Spółdzielnię. Spółdzielnia prowadzi imienną ewidencję udziałowców. Ponadto udziały w latach 90–tych wniosły osoby fizyczne (członkowie Spółdzielni). Spółdzielnia z wniesionych udziałów i wkładów w całym okresie działalności korzystała nieodpłatnie. Ponadto w latach 80-tych część kwot udziałów i wkładów wniesionych przez K. ze względu na zagrożenie rozwiązaniem Spółdzielni – została przeznaczona na pokrycie strat bilansowych. Ponadto we wspomnianym okresie nastąpiła deprecjacja wartości wniesionych udziałów i wkładów. Pomimo zastosowania waloryzacji w latach 90-tych obecna wartość udziałów daleka była od ekwiwalentności. Spółdzielnia jest zarejestrowana w Krajowym Rejestrze Sądowym. Statut pozwala na dokonanie wypłat pieniężnych, tj. dokonania zwrotu udziałów byłym członkom Spółdzielni (osobom fizycznym) do kwoty nie przekraczającej pięciokrotnej wartości udziałów wynikających z ewidencji na dzień otwarcia likwidacji. W związku z koniecznością dokonania całkowitej likwidacji Spółdzielni do końca bieżącego roku zachodzi potrzeba dokonania zwrotu udziałów i wkładów. Zwrot udziałów członkowskich dla członków Spółdzielni będzie wyższy od wartości wniesionych przez nich udziałów członkowskich, lecz nie przekroczy pięciokrotnej ich wartości.

**W związku z powyższym zadano następujące pytania.**

1.  Czy w przypadku zwrotu udziałów i wkładów członkom Spółdzielni (osobom fizycznym), Spółdzielnia będzie zwolniona od naliczenia podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 50 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych?
2.  Jeżeli nie będzie miało zastosowanie zwolnienie, to jakie są zasady opodatkowania tego rodzaju czynności (stawka podatkowa, ulgi, dokumentacja itp.)?

Zdaniem Wnioskodawcy, rozdział 3, art. 21 ust. 1 pkt 50 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych umożliwia Spółdzielni dokonanie zwrotu udziałów i wkładów bez naliczania podatku dochodowego, ponieważ wolne od podatku dochodowego są przychody otrzymane w związku ze zwrotem udziałów lub wkładów w Spółdzielni.

**Na tle przedstawionego zdarzenia przyszłego, stwierdzam, co następuje.**

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Na mocy art. 10 ust. 1 pkt 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, źródłami przychodów są kapitały pieniężne i prawa majątkowe, w tym odpłatne zbycie praw majątkowych innych niż wymienione w pkt 8 lit. a)-c).

W myśl art. 17 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się dywidendy i inne przychody z tytułu udziału w zyskach osób prawnych, których podstawą uzyskania są udziały (akcje) w spółce mającej osobowość prawną lub spółdzielni, w tym również:

1.  dywidendy z akcji złożonych przez członków pracowniczych funduszy emerytalnych na rachunkach ilościowych,
2.  oprocentowanie udziałów członkowskich z nadwyżki bilansowej (dochodu ogólnego) w spółdzielniach,
3.  podział majątku likwidowanej spółki (spółdzielni),
4.  wartość dokonanych na rzecz udziałowców i akcjonariuszy nieodpłatnych lub częściowo odpłatnych świadczeń, określoną według zasad wynikających z art. 11 ust. 2-2b.

Na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 50 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wolne od podatku dochodowego są przychody otrzymane w związku ze zwrotem udziałów lub wkładów w spółdzielni albo wkładów w spółce osobowej, do wysokości wniesionych udziałów lub wkładów do spółdzielni albo wkładów do spółki osobowej.

Uwzględniając zatem dyspozycję wyżej cytowanego przepisu, w sytuacji przedstawionej we wniosku przychody otrzymane przez członków Spółdzielni w związku ze zwrotem ich udziałów i wkładów będą wolne od podatku dochodowego tylko do wysokości wniesionych przez nich udziałów i wkładów do Spółdzielni. Natomiast nadwyżka pomiędzy uzyskanym przychodem a wartością wniesionych udziałów i wkładów będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach przewidzianych w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zgodnie z art. 78 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze (t.j. Dz. U. z 2003 Nr 188, poz. 1848 ze zm.) fundusz udziałowy spółdzielni powstaje z następujących źródeł:

1.  wpłat udziałów członkowskich,
2.  odpisów na udziały członkowskie z podziału nadwyżki bilansowej (z podziału dochodu ogólnego w rolniczych spółdzielniach produkcyjnych i innych spółdzielniach produkcji rolnej)
3.  z innych źródeł, określonych w odrębnych przepisach. Takim źródłem finansowania był fundusz zasobowy spółdzielni w granicach ściśle określonych przepisami ustawy z dnia 30 sierpnia 1991 r. o waloryzacji udziałów członkowskich w spółdzielniach i zmianie niektórych ustaw (Dz. U. z 1991 r. Nr 83, poz. 373 ze zm.).

Wartość udziału lub wkładu członka spółdzielni może więc ulec zwiększeniu w toku członkostwa w spółdzielni. W rezultacie, zwrotowi może podlegać kwota wyższa (tak jak ma to miejsce w przedmiotowej sprawie) niż kwota wpłacona przez członka spółdzielni za udziały czy tytułem wkładów. Zwolnienie od opodatkowania, o którym mowa powyżej, obejmuje jednakże wyłącznie tę część wypłaconej za udziały (wkłady) kwoty, która odpowiada kwocie uiszczonej przy ich nabyciu.

Stosownie do art. 24 ust. 5 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych dochodem (przychodem) z udziału w zyskach osób prawnych jest dochód (przychód) faktycznie uzyskany z tego udziału, w tym także wartość majątku otrzymanego w związku z likwidacją osoby prawnej.

Zgodnie zaś z art. 30a ust. 1 pkt 4 ww. ustawy od uzyskanych przychodów z dywidend i innych przychodów z tytułu udziału w zyskach osób prawnych, pobiera się 19% zryczałtowany podatek dochodowy, z zastrzeżeniem art. 52a. Zryczałtowany podatek, o którym mowa w ust. 1 pkt 1-4 oraz pkt 6, 8 i 9, pobiera się bez pomniejszania przychodu o koszty uzyskania (ust. 6 ww. artykułu). Przychodów tych nie łączy się z dochodami opodatkowanymi na zasadach określonych w art. 27 (ust. 7 ww. artykułu).

Na podstawie art. 41 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, osoby prawne i ich jednostki organizacyjne oraz jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej są obowiązani pobierać zryczałtowany podatek dochodowy od dokonywanych wypłat (świadczeń) lub stawianych do dyspozycji podatnika pieniędzy lub wartości pieniężnych z tytułów określonych w art. 29, art. 30 ust. 1 pkt 2, 4, 4a, 5 i 13 oraz art. 30a ust. 1, z zastrzeżeniem ust. 5. W myśl art. 42 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych płatnicy przekazują kwoty pobranych zaliczek na podatek oraz kwoty zryczałtowanego podatku w terminie do dnia 20 miesiąca następującego po miesiącu, w którym pobrano zaliczki (podatek) - na rachunek urzędu skarbowego, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania płatnika, a jeżeli płatnik nie jest osobą fizyczną, według siedziby bądź miejsca prowadzenia działalności, gdy płatnik nie posiada siedziby.

Art. 42 ust. 1a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stanowi, że w terminie do końca stycznia roku następującego po roku podatkowym płatnicy, o których mowa w art. 41, są obowiązani przesłać do urzędu skarbowego, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania płatnika, a jeżeli płatnik nie jest osobą fizyczną, według siedziby bądź miejsca prowadzenia działalności, gdy płatnik nie posiada siedziby, roczne deklaracje, według ustalonego wzoru. Przepis art. 38 ust. 1b stosuje się odpowiednio. W konsekwencji, w razie zaprzestania przez płatnika prowadzenia działalności przed końcem stycznia roku następującego po roku podatkowym deklarację, o której mowa w ust. 1a, płatnik przekazuje w terminie do dnia zaprzestania tej działalności.

Wzór deklaracji rocznej o zryczałtowanym podatku dochodowym (PIT-8AR) został natomiast określony w załączniku nr 8 do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15 grudnia 2006 r. w sprawie określenia niektórych wzorów oświadczeń, deklaracji i informacji podatkowych obowiązujących w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych (Dz. U. z 2006 r. Nr 243, poz. 1760 ze zm.).

Przy tym należy również zwrócić uwagę na szczególne unormowania dotyczące opodatkowania w sytuacji, kiedy fundusz udziałowy Spółdzielni tworzą również kwoty przekazane w latach 1995-1997 z dochodu uzyskanego przez Spółdzielnię, a przeznaczone na powiększenie udziałów. Należy zaznaczyć bowiem, że w tym zakresie, do dnia 31 grudnia 2003 r. obowiązywał art. 41 ust. 5a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, na mocy którego odroczono obowiązek pobierania przez spółdzielnie zryczałtowanego podatku dochodowego od kwot nadwyżki bilansowej przeznaczonej na powiększenie udziałów członkowskich w latach 1995-1997 – do momentu wypłaty tych udziałów.

Z dniem 1 stycznia 2004 r. na mocy art. 1 pkt 34 lit. e) ustawy z dnia 12 listopada 2003 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 202, poz. 1956 ze zm.) art. 41 ust. 5a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych został uchylony. Jednocześnie w powyższym zakresie wprowadzono regulację wynikającą z art. 18 w/w ustawy nowelizującej z dnia 12 listopada 2003 r. Powyższy przepis stanowi, że w razie zwrotu kwot przekazanych w latach 1995-1997 z dochodu uzyskanego przez spółdzielnie, a przeznaczonego na powiększenie udziałów, spółdzielnie pobierają zryczałtowany podatek dochodowy, jeżeli w latach tych nie pobierały zryczałtowanego podatku. Podatek wynosi 20% wypłaty i jest pobierany w dniu jej dokonania. Rolnicze spółdzielnie produkcyjne i inne spółdzielnie zajmujące się produkcją rolną ustalają kwotę wypłat podlegającą opodatkowaniu w takim stosunku, w jakim w roku poprzedzającym te wypłaty przychody z działalności innej niż wymieniona w art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy wymienionej w art. 1 pozostają w ogólnej kwocie przychodów. Ponadto w myśl art. 18 ww. ustawy zmieniającej z dnia 12 listopada 2003 r., przepis art. 42 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stosuje się odpowiednio.

W związku z powyższym, spółdzielnia dokonując aktualnie zwrotu kwot udziałów członkowskich powstałych z dochodów spółdzielni, które przekazano w latach 1995-1997 na powiększenie jej funduszu udziałowego, jako płatnik, jest obowiązana do potrącenia zryczałtowanego podatku dochodowego. Podatek ten wynosi 20% kwoty wypłaty i powinien być pobierany w dniu jej dokonania.

Powyższa regulacja jest przepisem szczególnym w stosunku do stawki podatku określonej w art. 30a ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Reasumując, w sytuacji przedstawionej we wniosku Spółdzielnia powinna obliczyć, pobrać i odprowadzić zryczałtowany podatek dochodowy na rachunek właściwego urzędu skarbowego od przychodów, podlegających opodatkowaniu tym podatkiem, uzyskanych przez członków Spółdzielni z tytułu wypłaconych im kwot udziałów i wkładów. W terminie do końca stycznia następującego po roku podatkowym, a w razie zaprzestania prowadzenia działalności przed tym terminem – do dnia zaprzestania tej działalności, Spółdzielnia powinna przesłać również do tego urzędu skarbowego deklarację roczną według ustalonego wzoru (PIT-8AR).

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń