Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPB3/423-424/09-8/MC
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2009-09-04
Teza: Czy całość wydatków związanych ze zdarzeniami z pkt 1 - 9 będzie kosztem uzyskania przychodów w momencie poniesienia?
Słowa kluczowe: impreza-impreza integracyjna; integracja-integracja pracowników; kontrahent; koszt-koszty uzyskania przychodów; pracownik-wydatki na rzecz pracowników; spółki-spółka akcyjna; wynik; środek-środek obrotowy
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 3-art. 15; [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 3-art. 16

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki Akcyjnej przedstawione we wniosku z dnia 29 maja 2009 r. (data wpływu 08.06.2009 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków na imprezy integracyjne łączone dla pracowników i kontrahentów (w tym wyjazdowe), czasami połączone z prezentacją wyników i osiągnięć Spółki

*   w części dot. prezentacji wyników i osiągnięć Spółki **– jest prawidłowe**,
*   w części integracyjnej dla pracowników i kontrahentów **– jest nieprawidłowe**.

UZASADNIENIE

W dniu 08 czerwca 2009 r. został złożony ww. wniosek, uzupełniony pismami z dnia 18 sierpnia 2009 r. oraz 01 września 2009 r., o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków na organizację:

*   spotkań szkoleniowo - integracyjnych dla pracowników (w tym wyjazdowych),
*   spotkań informacyjno - integracyjnych dla pracowników (w tym wyjazdowych),
*   spotkań okolicznościowych dla pracowników,
*   imprez integracyjnych dla pracowników (w tym wyjazdowych),
*   spotkań integracyjnych w ramach pracy zespołowej dla mniejszych grup pracowników (w tym wyjazdowych),
*   imprez integracyjnych łączonych dla pracowników i kontrahentów (w tym wyjazdowych), czasami połączonych z prezentacją wyników i osiągnięć Spółki,
*   spotkań informacyjno – okolicznościowych,
*   imprez integracyjnych dla pracowników i ich rodzin,
*   imprez informacyjno – integracyjnych dla pracowników i kontrahentów z udziałem przedstawicieli mediów (głównie prasy).

W przedmiotowym wniosku zostały przedstawione następujące opisy zdarzeń przyszłych.

Spółka ma zamiar finansować ze środków obrotowych następujące zdarzenia:

1.  Spotkania szkoleniowo - integracyjne dla pracowników (w tym wyjazdowe). Spotkania takie składać się będą z części szkoleniowej, a po niej nastąpią imprezy integracyjne, przy czym części kosztów nie da się wydzielić.
2.  Spotkania informacyjno - integracyjne dla pracowników (w tym wyjazdowe). Spotkania te będą zawierały część informacyjną o wynikach Spółki i planach na przyszłość, a następnie odbędą się imprezy integracyjne, przy czym części kosztów nie da się rozdzielić np. nocleg, najem sali, wyżywienie.
3.  Spotkania okolicznościowe z pracownikami np. z okazji świąt lub innych ważnych wydarzeń.
4.  Imprezy integracyjne dla pracowników (w tym wyjazdowe). W ramach takich imprez mogą odbywać się różne zabawy i konkursy z nagrodami.
5.  Spotkania integracyjne w ramach pracy zespołowej dla mniejszych grup pracowników (w tym wyjazdowe).
6.  Imprezy integracyjne łączone dla pracowników i kontrahentów (w tym wyjazdowe), czasami połączone z prezentacją wyników i osiągnięć Spółki.
7.  Spotkania informacyjno - okolicznościowe. Z okazji świąt lub innych wydarzeń ważnych dla Spółki mogą być zorganizowane spotkania z pracownikami połączone z konsumpcją oraz prezentacją wyników i osiągnięć Spółki.
8.  Imprezy integracyjne dla pracowników i ich rodzin.
9.  Imprezy informacyjno - integracyjne dla pracowników i kontrahentów z udziałem przedstawicieli mediów (głównie prasy).

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy całość wydatków związanych ze zdarzeniami z pkt 1 - 9 będzie kosztem uzyskania przychodów w momencie poniesienia?

Niniejsza interpretacja indywidualna dotyczy opisu zdarzenia przyszłego nr 6.

Jednocześnie informuje się, iż w zakresie pozostałych opisów zdarzeń przyszłych zostały wydane odrębne interpretacje, i tak:

*   w zakresie opisów zdarzeń przyszłych nr 1 - 5 oraz 7 – interpretacja z dnia 01 września 2009 r. nr ILPB3/423-424/09-5/MC,
*   w zakresie opisów zdarzeń przyszłych nr 8 - 9 – interpretacja z dnia 01 września 2009 r. nr ILPB3/423-424/09-6/MC.

Zdaniem Wnioskodawcy, zgodnie również m.in.: z pismem Ministra Finansów sygn. PB3/GN-8213-298/05/1680 z dnia 30.12.2005 r., z pismem Urzędu Skarbowego w Wolsztynie ZD/423-4/06, z pismem Świętokrzyskiego Urzędu Skarbowego RO/423-16/07, z pismem Lubelskiego Urzędu Skarbowego PD.423-34/07, wydatki na spotkania szkoleniowe i informacyjne, mające związek z podnoszeniem kwalifikacji i wiedzy pracowników (również o sytuacji i celach Spółki) stanowią koszty uzyskania przychodów.

Wydatki na spotkania integracyjne i okolicznościowe, jak również spotkania łączone ze szkoleniowymi i informacyjnymi, ze względu na wzrost motywacji, wzajemnego zaufania pracowników i identyfikacji z firmą, a przez to wzrost wydajności i zaangażowania pracowników, mają niewątpliwy wpływ na osiągane przez Spółkę przychody. W związku z powyższym, a także w związku z brakiem w art. 16 wyłączenia tego rodzaju wydatków, zdaniem Spółki, stanowią one pośrednie koszty uzyskania przychodów.

W przypadku imprez dla pracowników i ich rodzin, Spółka uważa, że całość wydatków może stanowić koszt uzyskania przychodów ze względu na zwiększenie motywacji pracowników i ich identyfikacji ze Spółką poprzez okazanie rodzinom miejsca pracy i dbałości Spółki o zatrudnione w Niej osoby.

W przypadku imprez informacyjno - integracyjnych oraz integracyjnych dla pracowników i kontrahentów jednocześnie, Spółka uważa, że wydatki na udział kontrahentów oraz proporcjonalna część wydatków ogólnych związanych z częścią integracyjną nie będzie stanowić kosztów uzyskania przychodów jako wydatki reprezentacyjne. Jednak w przypadku obecności mediów, Spółka uważa, że wydatki te nabierają charakteru reklamowego i jako takie, mogą w całości stanowić koszty uzyskania przychodów.

Podsumowując, zdaniem Spółki, wydatki na cele szkoleniowe, informacyjne, okolicznościowe i integracyjne, dzięki podnoszeniu wiedzy, motywacji, znajomości Spółki i zaangażowania pracowników, poprzez wpływ powyższych na wydajność i wzrost przychodów Spółki, mogą stanowić pośrednie koszty uzyskania przychodów.

Pismem z dnia 18 sierpnia 2009 r. Wnioskodawca doprecyzował swoje stanowisko, wskazując, iż w przypadku imprez informacyjno – integracyjnych oraz integracyjnych dla pracowników i kontrahentów razem, część wydatków proporcjonalnie przypadająca na pracowników będzie kosztem uzyskania przychodów na zasadach opisanych w uzasadnieniu poprzednich punktów. Kosztami ogólnymi związanymi z częścią integracyjną (zdaniem Spółki koszty dotyczące części informacyjnej będą w całości stanowiły koszty uzyskania przychodów) będą koszty, których nie da się jednoznacznie przypisać do uczestnika, jak np. wynajem pomieszczeń, catering i wyżywienie (zwłaszcza w formie tzw. „szwedzkiego stołu”), koszty gier i zabaw itd.

Proporcja liczona będzie jako ilość pracowników (lub kontrahentów) w ilości wszystkich uczestników.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego opisu zdarzenia przyszłego nr 6 uznaje się za

*   **prawidłowe –** w części dot. prezentacji wyników i osiągnięć Spółki,
*   **nieprawidłowe –** w części integracyjnej dla pracowników i kontrahentów.
    
    Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t. j. Dz. U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654 z późn. zm.), kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1.
    
    Przepis ten oznacza, że podatnik ma prawo do odliczenia dla celów podatkowych wszelkich wydatków, pod warunkiem, iż nie zostały one wymienione w art. 16 ust. 1 ww. ustawy oraz że wykaże związek z prowadzoną działalnością, a ich poczynienie ma lub może mieć wpływ na możliwość powstania przychodu (w tym zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów).
    
    Kosztami podatkowymi są między innymi tzw. wydatki ponoszone na rzecz pracowników podatnika, w przypadku gdy wydatki te spełniają wskazane wyżej, określone w art. 15 ust. 1 ww. ustawy, kryteria. Koszty te obejmują przede wszystkim wynagrodzenie zasadnicze, wszelkiego rodzaju nagrody, premie i diety oraz wydatki związane z podnoszeniem kwalifikacji zawodowych pracowników. Obejmują one również wydatki ponoszone na rzecz pracowników w postaci organizacji dla nich imprez integracyjnych (w tym wyjazdowych) oraz imprez informacyjno - integracyjnych. Są one bowiem związane z prowadzoną przez podatnika działalnością, mają na celu poprawę atmosfery pracy, zintegrowanie pracowników z pracodawcą, co w konsekwencji wpłynie na zwiększenie efektywności ich pracy.
    
    Z opisu zdarzenia przyszłego, będącego przedmiotem niniejszej interpretacji wynika, iż Spółka zamierza organizować imprezy integracyjne łączone dla pracowników i kontrahentów (w tym wyjazdowe), czasami połączone z prezentacją wyników i osiągnięć Spółki.
    
    W tym miejscu wskazać należy, iż wyłączone z kosztów uzyskania przychodów są, zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 28 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, koszty reprezentacji, w szczególności poniesione na usługi gastronomiczne, zakup żywności oraz napojów, w tym alkoholowych.
    
    Z uwagi na to, iż przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych nie zawierają definicji pojęć reprezentacja reklama, dlatego należy posłużyć się ich wykładnią słownikową. Reprezentacja oznacza „okazałość, wystawność w czyimś sposobie życia, związaną ze stanowiskiem, pozycją społeczną” (Uniwersalny Słownik Języka Polskiego pod redakcją prof. Stanisława Dubisza, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2007).
    
    Przenosząc tę definicję na grunt ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych przyjąć należy, iż reprezentacja to występowanie w imieniu firmy, wiążące się z okazałością, w celu wywołania jak najlepszego wrażenia przy reprezentowaniu firmy. Obejmuje ona swym pojęciem działania polegające na kontaktach oficjalnych i handlowych z innymi podmiotami gospodarczymi, związane z utrzymaniem delegacji lub kontrahentów, uczestnictwem w przyjęciach związanych z pobytem tych podmiotów. Zatem celem wydatków na reprezentację jest m.in. stworzenie i utrwalenie właściwego wizerunku firmy.
    
    Właściwy wizerunek to taki, który może sprawić, że kształtowany dzięki reprezentacji „obraz przedsiębiorcy” przełoży się na nabywanie i dostarczanie jego produktów lub usług.
    
    Świadome kształtowanie więc właściwego wizerunku przez podatników ma na celu stworzenie takiego wyobrażenia o przedsiębiorcy, które spowoduje pozytywne postrzeganie tegoż przedsiębiorcy przez osoby zewnętrzne, które z kolei będzie zachętą do podjęcia rozmów, współpracy, zakupów jego produktów czy usług. Taki charakter mają wydatki poniesione przez Spółkę na rzecz kontrahentów.
    
    Natomiast reklama to działania podmiotu gospodarczego kształtujące popyt na dane towary, usługi lub markę, poprzez poszerzenie wiedzy o nich, mające na celu zachęcenie jak największej liczby potencjalnych klientów do zakupu towarów lub usług tego podmiotu gospodarczego.
    
    Wobec powyższego, skoro czasami częścią przedmiotowych imprez jest przekazanie informacji na temat wyników i osiągnięć Spółki to jest to forma reklamy i wydatki na tę część stanowią koszty podatkowe.
    
    Z uwagi na fakt, iż związek przedmiotowych wydatków z uzyskiwanymi przez Spółkę przychodami nie jest bezpośredni, należy uznać je za pośrednie koszty uzyskania przychodów.
    
    Moment potrącenia wydatków uznanych za koszty podatkowe o charakterze pośrednim wskazany został w art. 15 ust. 4d ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.
    
    Zgodnie z regulacją tego artykułu, koszty uzyskania przychodów, inne niż koszty bezpośrednio związane z przychodami, są potrącalne w dacie ich poniesienia. Jeżeli koszty te dotyczą okresu przekraczającego rok podatkowy, a nie jest możliwe określenie, jaka ich część dotyczy danego roku podatkowego, w takim przypadku stanowią koszty uzyskania przychodów proporcjonalnie do długości okresu, którego dotyczą.
    
    Wskazać należy, iż za dzień poniesienia kosztu uzyskania przychodów uważa się dzień, na który ujęto koszt w księgach rachunkowych (zaksięgowano) na podstawie otrzymanej faktury (rachunku), albo dzień, na który ujęto koszt na podstawie innego dowodu w przypadku braku faktury (rachunku), z wyjątkiem sytuacji, gdy dotyczyłoby to ujętych jako koszty rezerw albo biernych rozliczeń międzyokresowych kosztów (art. 15 ust. 4e ustawy).
    
    Natomiast w części dotyczącej integracji, w ocenie tutejszego Organu, wydatki na zorganizowanie imprez integracyjnych (w tym wyjazdowych) mogłyby w całości stanowić koszt uzyskania przychodów, zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, o ile dotyczyłyby uczestników rekrutujących się wyłącznie z grona pracowników Spółki.
    
    W tym miejscu wskazać należy, iż wydatki na organizację imprez integracyjnych w części przeznaczonej dla kontrahentów nie mogą być uznane za koszty uzyskania przychodów. Mają one bowiem na celu utrwalenie jak najkorzystniejszego wizerunku Spółki na zewnątrz.
    
    Spółka opisując zdarzenie przyszłe nr 6 wskazała na proporcjonalne rozliczenie kosztów dot. integracji.
    
    Powołany przepis art. 15 ust. 1 tejże ustawy należy interpretować łącznie z art. 9 ust. 1 ww. ustawy, na mocy którego podatnicy są obowiązani do prowadzenia ewidencji rachunkowej, zgodnie z odrębnymi przepisami, w sposób zapewniający określenie wysokości dochodu (straty), podstawy opodatkowania i wysokości należnego podatku za rok podatkowy, a także do uwzględnienia w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych informacji niezbędnych do obliczenia wysokości odpisów amortyzacyjnych zgodnie z przepisami art. 16a - 16m.
    
    Odrębne przepisy, o których mowa w tym artykule zawarte są w ustawie z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (t. j. Dz. U. z 2002 r. Nr 76, poz. 694 ze zm.).
    
    Z przepisów tej ustawy wynika, iż podstawą zapisów w księgach rachunkowych – w myśl art. 20 ust. 2 i 3 ustawy o rachunkowości – są dowody księgowe stwierdzające dokonanie operacji gospodarczej, zwane „dowodami źródłowymi”. Księgi rachunkowe powinny być prowadzone rzetelnie, bezbłędnie, sprawdzalnie i bieżąco (art. 24 ust. 1 ustawy o rachunkowości), a transakcje udokumentowane rzetelnymi dowodami księgowymi (art. 22 tej ustawy).
    
    Podstawą zapisów w księgach rachunkowych, zgodnie z art. 20 ust. 2 ww. ustawy o rachunkowości, są dowody księgowe stwierdzające dokonanie operacji gospodarczej, zwane dalej „dowodami źródłowymi”:
    
    1.  zewnętrzne obce - otrzymane od kontrahentów,
    2.  zewnętrzne własne - przekazywane w oryginale kontrahentom,
    3.  wewnętrzne - dotyczące operacji wewnątrz jednostki.
    
    Zatem przepisy art. 20 i następne tejże ustawy ustalają zasady dokumentowania operacji gospodarczych, a w szczególności warunki, jakim powinny odpowiadać dowody księgowe stanowiące podstawę zapisów w księgach rachunkowych. W świetle tych przepisów, dowody księgowe powinny być rzetelne, to jest zgodne z rzeczywistym przebiegiem operacji gospodarczej, którą dokumentują, kompletne, wolne od błędów rachunkowych, zawierające wymienione wyżej elementy.
    
    Dowód księgowy, który będzie właściwy do wprowadzenia kosztu do ksiąg rachunkowych, będzie również stosownym dokumentem do celów podatkowych. Podatnik, uznając określone wydatki za koszty uzyskania przychodu, odnosi ewidentne korzyści, bowiem o te koszty pomniejszona zostaje podstawa opodatkowania.
    
    Natomiast z cytowanego wyżej art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych nie wynika możliwość proporcjonalnego rozliczania kosztów uzyskania przychodów. Innymi słowy, koszty uczestnictwa w organizowanych przez Spółkę imprezach zarówno w części dot. pracowników, jak i kontrahentów powinny być poparte dowodami księgowymi.
    
    W świetle powyższego, należy stwierdzić, iż koszty uzyskania przychodów w dacie ich poniesienia – na podstawie art. 15 ust. 1 w związku z art. 15 ust. 4d i ust. 4e ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych – stanowią jedynie wydatki związane z częścią dot. prezentacji wyników i osiągnięć Spółki podczas imprez integracyjnych dla pracowników i kontrahentów. Powyższe działania spełniają funkcję reklamową, gdyż zmierzają do zwiększenia rozpoznawalności firmy na rynku, co w efekcie wpływa na zwiększenie zainteresowania oferowanymi towarami, a także zachęca do współpracy i tym samym może wpływać na zwiększenie przychodów (w tym zachowanie lub zabezpieczenie źródła przychodów).
    
    Natomiast, poniesione przez Spółkę wydatki na część integracyjną (również związaną z wyjazdami), w związku z tym, iż nie ma możliwości proporcjonalnego rozliczenia tychże wydatków na pracowników i kontrahentów, nie mogą stanowić kosztów uzyskania przychodów w całości.
    
    Interpretacja dotyczy opisu zdarzenia przyszłego nr 6 przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.
    
    Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, ul. Ratajczaka 10/12, 61-815 Poznań po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).
    
    Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.