Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0111-KDIB3-2.4012.335.2024.2.ASZ
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2024-08-23
Teza: Możliwość korzystania ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust 1 pkt 33 lit. b ustawy o VAT świadczonych usług nauki rysunku, malowania obrazów i tworzenia ilustracji komputerowych w ramach prowadzonych kursów.
Słowa kluczowe: spółki-spółka jawna; wykonawca; zwolnienie-zwolnienie podmiotowo-przedmiotowe
Zagadnienia: Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII. Wysokość opodatkowania -Rozdział 2. Zwolnienia -Zwolnienia przedmiotowe-Usługi kulturalne świadczone przez indywidualnych twórców i artystów wykonawców
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 2-art. 43-ust. 1-pkt 33-lit. b

Interpretacja indywidualna – stanowisko nieprawidłowe
=====================================================

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
----------------------------------------------------

18 czerwca 2024 r. wpłynął Państwa wniosek z 18 czerwca 2024 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku od towarów i usług w kwestii możliwości korzystania ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust 1 pkt 33 lit. b ustawy o VAT świadczonych usług nauki rysunku, malowania obrazów i tworzenia ilustracji komputerowych w ramach prowadzonych kursów. Uzupełnili go Państwo – w odpowiedzi na wezwanie – pismem, które wpłynęło 21 sierpnia 2024 r.

Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego
-------------------------

Pracownia artystyczna S. prowadzi szeroką formę kulturowych zajęć z rysunku, malarstwa, organizują Państwo wystawy i plenery malarskie. Dzięki uczestnictwu w organizowanych przez Państwa zajęciach ze sztuką wielu młodych uczestników rozpoczyna edukację w Szkołach Plastycznych i Akademiach Sztuk Pięknych zostając artystami mającymi realny wpływ na sztukę i kulturę w regionie. Firma działa w branży kulturowej, jak i edukacyjnej gdzie głównym kodem PKD jest 85.52.Z. W Państwa pracowni wszystkie zajęcia prowadzą profesjonalni artyści malarze, graficy, rzeźbiarze którzy swoją wiedzę oraz umiejętności przekazują młodemu pokoleniu artystów oraz dorosłym pasjonatom sztuki. W firmie zatrudnionych jest 2 wspólników którzy artystami malarzami oraz artysta grafik i rzeźbiarz zatrudnieni na podstawie umowy zlecenie. Ponadto w firmie pracuje jeszcze grafik/ilustrator zatrudniony w formie umowy B2B. Każdy z zatrudnionych twórców oraz dwoje właścicieli prowadzi zajęcia w sposób indywidualny na podstawie własnych doświadczeń ze sztuką. Podczas prowadzonych zajęć artyści malują, rysują wspólnie z uczestnikami warsztatów tworząc wspólne prace. Wszyscy artyści prowadzący warsztaty tworzą również własne prace (graficzne, rysunkowe i malarskie) na podstawie których omawiają ćwiczenia z kursantami. Za wykonane prace otrzymują wynagrodzenie, przenosząc tym samym całość praw autorskich wykonanych prac na potrzeby prowadzonych warsztatów na S. Firma pobiera opłaty od uczestników warsztatów, którzy widząc jak powstaje dane dzieło sztuki wykonane przez zatrudnionego artystę, wykonują ćwiczenia naśladując tworzenie danego dzieła. Opłaty przeznaczane są w dużej mierze na koszty związane z utrzymaniem pracowni oraz na wynagrodzenie dla pracujących Artystów jako opłata za ich wkład artystyczny. Wspólnicy, założyciele pracowni są również czynnie działającymi artystami twórcami w rozumieniu ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Podczas organizowanych zajęć sami tworzą obrazy, rysunki, grafiki w celu zaprezentowania różnorodności technik artystycznych.

Wnoszą Państwo o wydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w zakresie możliwości skorzystania ze zwolnienia z podatku VAT dla świadczonych w ramach działalności gospodarczej wykonywanych usług nauki rysunku, malowania obrazów i tworzenia ilustracji komputerowych.

Pytanie
-------

Czy w związku z tym, że placówka zajmuje się usługami kulturalnymi zatrudniając artystów różnych specjalizacji sztuk wizualnych, którym płaci wynagrodzenia za działalność twórczą, a sama otrzymuje dochody od uczestników spotkań z artystami w ramach prowadzonych przez nich kursów, jest objęta zwolnieniem przedmiotowym na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 33 b ustawy o VAT?

Państwo stanowisko w sprawie
----------------------------

Pracownia S. jest objęta przedmiotowym zwolnieniem z VAT na zasadzie art. 43 ust. 1 pkt 33 b jako instytucji wykorzystującej działalność artystyczną indywidualnych twórców z wykształceniem artystycznym w celach promowania kultury. Interpretując ten artykuł nie ma znaczenia czy malarz namaluje indywidualnie obraz w pracowni i sprzeda go na aukcji za określoną kwotę. Czy jako artysta konserwator zabytków prowadzi firmę i wraz z innymi artystami namaluje np. rekonstrukcję polichromii na ścianie zabytkowego obiektu (interpretacja indywidualna z dnia 29 maja 2024 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0113-KDIPT1-2.4012.136.2024.2.SM), czy jak jest w Państwa przypadku artysta, twórca sztuk wizualnych stworzy dzieło sam lub wspólnie z innymi artystami specjalnie na prowadzone zajęcia tak aby omówić go potem z kursantami w pracowni. Dla twórcy jest to bezpieczna i stabilna forma pracy. Przeniesienie praw autorskich za wykonanie i omówione dzieło (niekiedy w formie namacalnej istniejący fizycznie obraz, a niekiedy w formie teorii o malarstwie) na pracownię S. w zamian za cykliczne wynagrodzenie wynikające z zawartej umowy zlecenie. Pracownia jest placówką skupiającą wyłącznie profesjonalnych i dyplomowanych artystów sztuk wizualnych w różnych dziedzinach sztuki, którzy wspólnymi siłami i wkładem artystycznym i teoretycznym kształcą kolejne pokolenia artystów. Wszyscy zatrudnieni w firmie pracownicy wraz z właścicielami są dyplomowanymi artystami, którzy tworzą dzieła specjalnie dostosowane na prowadzone przez siebie zajęcia artystyczne, zatem są twórcami zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 33 b.

Ocena stanowiska
----------------

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
----------------------------------------

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 361 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:

Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem” podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Na podstawie art. 7 ust. 1 ustawy:

Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

W świetle art. 8 ust. 1 ustawy:

Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;

2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;

3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Przepisy ustawy o podatku od towarów i usług oraz rozporządzeń wykonawczych do tej ustawy, przewidują dla niektórych towarów i usług zwolnienia od podatku. Zakres i zasady zwolnienia od podatku od towarów i usług dostawy towarów lub świadczenia usług zostały określone m.in. w art. 43 ustawy.

Stosownie do treści art. 43 ust. 1 pkt 33 ustawy:

Zwalnia się od podatku usługi kulturalne świadczone przez:

a) podmioty prawa publicznego lub inne podmioty uznane na podstawie odrębnych przepisów za instytucje o charakterze kulturalnym lub wpisane do rejestru instytucji kultury, prowadzonego przez organizatora będącego podmiotem tworzącym instytucje kultury w rozumieniu przepisów o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej, oraz dostawę towarów ściśle z tymi usługami związaną,

b) indywidualnych twórców i artystów wykonawców, w rozumieniu przepisów o prawie autorskim i prawach pokrewnych, wynagradzane w formie honorariów, w tym za przekazanie lub udzielenie licencji do praw autorskich lub praw do artystycznego wykonania utworów.

Na mocy art. 43 ust. 19 ustawy:

Zwolnienie, o którym mowa w ust. 1 pkt 33, nie ma zastosowania do:

1) usług związanych z filmami i nagraniami na wszelkich nośnikach,

2) wstępu:

a) na spektakle, koncerty, przedstawienia i imprezy w zakresie twórczości i wykonawstwa artystycznego i literackiego,

b) do wesołych miasteczek, parków rozrywki, cyrków, dyskotek, sal balowych,

c) do parków rekreacyjnych, na plaże i do innych miejsc o charakterze kulturalnym,

3) wstępu oraz wypożyczania wydawnictw w zakresie usług świadczonych przez biblioteki, archiwa, muzea i innych usług związanych z kulturą,

4) usług związanych z produkcją filmów i nagrań na wszelkich nośnikach,

5) działalności agencji informacyjnych,

6) usług wydawniczych,

7) usług radia i telewizji, z zastrzeżeniem ust. 1 pkt 34,

8) usług ochrony praw.

Należy podkreślić, że pojęcia używane do oznaczenia zwolnień, o których mowa w art. 43 ustawy, należy interpretować ściśle, zważywszy, że zwolnienia te stanowią odstępstwa od ogólnej zasady, zgodnie z którą podatek od towarów i usług pobierany jest od każdej usługi świadczonej odpłatnie przez podatnika. Hipoteza normy prawnej zawarta w powyższym przepisie art. 43 ust. 1 pkt 33 będzie zatem obejmować wyłącznie podmioty expressis verbis w nim ujęte.

Analizując powołane wyżej regulacje dotyczące zwolnienia od podatku od towarów i usług przewidzianego w art. 43 ust. 1 pkt 33 ustawy, w zakresie usług kulturalnych zauważyć należy, że warunkiem zastosowania ww. zwolnienia od podatku jest spełnienie przesłanki o charakterze podmiotowym odnoszącej się do usługodawcy, jak również przedmiotowym, dotyczącym rodzaju świadczonych usług. Niespełnienie chociażby jednej z ww. przesłanek powoduje, że zwolnienie nie będzie miało zastosowania.

W skład grupy podmiotów uprawnionych do zwolnienia weszli indywidualni twórcy i artyści wykonawcy, w rozumieniu przepisów o prawie autorskim i prawach pokrewnych, wynagradzani w formie honorariów, w tym za przekazanie lub udzielenie licencji do praw autorskich lub praw do artystycznego wykonania utworów.

Ustawodawca - w art. 43 ust. 1 pkt 33 lit. b ustawy - wymienia usługi indywidualnych twórców i artystów wykonawców, odsyłając w celu zdefiniowania tych pojęć do ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2509), zwanej dalej ustawą o prawie autorskim i prawach pokrewnych.

I tak, zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych:

Przedmiotem prawa autorskiego jest każdy przejaw działalności twórczej o indywidualnym charakterze, ustalony w jakiejkolwiek postaci, niezależnie od wartości, przeznaczenia i sposobu wyrażenia (utwór).

W myśl art. 1 ust. 2 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych:

W szczególności przedmiotem prawa autorskiego są utwory:

1) wyrażone słowem, symbolami matematycznymi, znakami graficznymi (literackie, publicystyczne, naukowe, kartograficzne oraz programy komputerowe);

2) plastyczne;

3) fotograficzne;

4) lutnicze;

5) wzornictwa przemysłowego;

6) architektoniczne, architektoniczno-urbanistyczne i urbanistyczne;

7) muzyczne i słowno-muzyczne;

8) sceniczne, sceniczno-muzyczne, choreograficzne i pantomimiczne;

9) audiowizualne (w tym filmowe).

Na podstawie art. 8 ust. 2 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych:

Domniemywa się, że twórcą jest osoba, której nazwisko w tym charakterze uwidoczniono na egzemplarzach utworu lub której autorstwo podano do publicznej wiadomości w jakikolwiek inny sposób w związku z rozpowszechnianiem utworu.

Stosownie do art. 85 ust. 1 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych:

Każde artystyczne wykonanie utworu lub dzieła sztuki ludowej pozostaje pod ochroną niezależnie od jego wartości, przeznaczenia i sposobu wyrażenia.

Zgodnie z art. 85 ust. 2 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych:

Artystycznymi wykonaniami, w rozumieniu ust. 1, są w szczególności: działania aktorów, recytatorów, dyrygentów, instrumentalistów, wokalistów, tancerzy i mimów oraz innych osób w sposób twórczy przyczyniających się do powstania wykonania.

Z treści ww. przepisów można zatem wywieść, że twórcą w rozumieniu ustawy jest każda osoba prowadząca faktycznie działalność twórczą, czyli działalność, której efektem jest powstanie utworu w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Użyte w tym przepisie określenie „przejaw działalności twórczej”, należy rozumieć jako uzewnętrzniony rezultat działalności człowieka o charakterze kreacyjnym.

Tak sformułowana treść przepisów określających zwolnienie od podatku, gdzie szczególnie akcentowana jest „indywidualność twórców i artystów wykonawców”, w zestawieniu z brzmieniem przepisów ustawy o prawie autorskim pozwala stwierdzić, że intencją ustawodawcy podatkowego było objęcie zwolnieniem wyłącznie takich usług kulturalnych, które świadczone są przez twórców, artystów wykonawców, z uwzględnieniem ich szczególnych relacji z dziełem, utworem. Powyższego przymiotu twórcy, czy artysty wykonawcy z pewnością nie można przypisać np. spółkom.

Z opisu sprawy wynika, że działając w formie Spółki jawnej, prowadzą Państwo szeroką formę kulturowych zajęć z rysunku, malarstwa, organizują Państwo wystawy i plenery malarskie. W Państwa pracowni wszystkie zajęcia prowadzą profesjonalni artyści malarze, graficy, rzeźbiarze którzy swoją wiedzę oraz umiejętności przekazują młodemu pokoleniu artystów oraz dorosłym pasjonatom sztuki. W firmie zatrudnionych jest 2 wspólników, którzy artystami malarzami oraz artysta grafik i rzeźbiarz zatrudnionych na podstawie umowy zlecenie. Ponadto w firmie pracuje jeszcze grafik/ilustrator zatrudniony w formie umowy B2B. Każdy z zatrudnionych twórców oraz dwoje właścicieli prowadzi zajęcia w sposób indywidualny na podstawie własnych doświadczeń ze sztuką. Podczas prowadzonych zajęć artyści malują, rysują wspólnie z uczestnikami warsztatów tworząc wspólne prace. Wszyscy artyści prowadzący warsztaty tworzą również własne prace (graficzne, rysunkowe i malarskie) na podstawie których omawiają ćwiczenia z kursantami. Za wykonane prace otrzymują wynagrodzenie, przenosząc tym samym całość praw autorskich wykonanych prac na potrzeby prowadzonych warsztatów na S. Firma pobiera opłaty od uczestników warsztatów, którzy widząc jak powstaje dane dzieło sztuki wykonane przez zatrudnionego artystę, wykonują ćwiczenia naśladując tworzenie danego dzieła. Opłaty przeznaczane są w dużej mierze na koszty związane z utrzymaniem pracowni oraz na wynagrodzenie dla pracujących Artystów jako opłata za ich wkład artystyczny. Wspólnicy, założyciele pracowni są również czynnie działającymi artystami twórcami w rozumieniu ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Podczas organizowanych zajęć sami tworzą obrazy, rysunki, grafiki w celu zaprezentowania różnorodności technik artystycznych.

Państwa wątpliwości budzi interpretacja przepisu art. 43 ust. 1 pkt 33 lit. b ustawy podatku od towarów i usług, w kontekście wyżej opisanych usług, świadczonych przez Państwa (Spółkę).

Należy zauważyć, że aby skorzystać ze zwolnienia z art. 43 ust. 1 pkt 33 lit. b ustawy o VAT wymagane jest posiadanie statusu indywidualnego twórcy lub artysty wykonawcy. Państwo (Spółka) natomiast w zakresie Państwa działalności nie mogą korzystać ze zwolnienia na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 33 lit. b ustawy, gdyż jako podmiot gospodarczy nie posiadają Państwo statusu indywidualnego twórcy lub artysty wykonawcy. Status taki może być przyznany wyłącznie personalnie konkretnej osobie, a nie spółce, która ze swojej istoty jest podmiotem zbiorowym. A zatem tylko i wyłącznie usługi świadczone przez osoby fizyczne posiadające statusu indywidualnego twórcy lub artysty wykonawcy objęte będą zwolnieniem, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 33 lit. b ustawy.

Odnosząc przedstawione okoliczności sprawy do powołanych przepisów prawa stwierdzić należy, że skoro prowadzą Państwo działalność gospodarczą (w ramach której świadczą Państwo usługi nauki rysunku, malowania obrazów i tworzenia ilustracji komputerowych w ramach prowadzonych kursów) w formie spółki jawnej, to tym samym nie mogą Państwo być uznani za indywidualnego twórcę lub artystę wykonawcę. Zatem nie są Państwo podmiotem wymienionym w art. 43 ust. 1 pkt 33 lit. b ustawy.

Wobec powyższego, z uwagi na fakt, że nie są Państwo (Spółka) podmiotem (twórcą i artystą wykonawcą), o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 33 lit. b ustawy, to świadczone przez Państwa (Spółkę) usługi nauki rysunku, malowania obrazów i tworzenia ilustracji komputerowych w ramach prowadzonych kursów, nie będą korzystały ze zwolnienia od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 33 lit. b ustawy.

Tym samym Państwa stanowisko należało uznać za nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje
--------------------

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
-------------------------------------

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem wniosku (Państwa pytania). Inne kwestie przedstawione w opisie sprawy, które nie zostały objęte pytaniem nie mogą być – zgodnie z art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa – rozpatrzone.

Zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Zainteresowany ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem sprawy podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z tym w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego w opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
-------------------------------------------

\- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli: Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.

\- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

\- Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
--------------------------------------------------------

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

\- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

\- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji
-----------------------------------------

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa.