Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPP2/443-321/09-2/MN
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2009-04-28
Teza: Opodatkowanie i dokumentowanie wypłacanych premii pieniężnych oraz odliczenie podatku naliczonego.
Słowa kluczowe: dokumentowanie; faktura; faktura-faktura VAT; odliczenia-odliczenie podatku od towarów i usług; opodatkowanie; premia-premia pieniężna; świadczenie-świadczenie usług
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 5; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 8; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106 (uchylony); [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106a; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106b; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106c; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106d; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106e; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106f; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106g; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106h; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106i; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106j; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106k; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106l; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106m; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106n; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106o; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106p; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106q

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko, Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością przedstawione we wniosku z dnia 9 marca 2009 r. (data wpływu 13 marca 2009 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania i dokumentowania wypłacanych premii pieniężnych oraz odliczenia podatku naliczonego – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 13 marca 2009 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania i dokumentowania wypłacanych premii pieniężnych oraz odliczenia podatku naliczonego.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

Spółka prowadzi działalność gospodarczą związaną z projektowaniem, produkcją i sprzedażą wyposażenia i mebli ze stali kwasoodpornej dla hipermarketów i supermarketów, szeroko pojętej gastronomii i przemysłu spożywczego.

W toku swojej działalności, Zainteresowany podejmuje działania nakierowane na intensyfikację sprzedaży towarów. Jednym z powszechnie stosowanych przez Spółkę w tym zakresie działań jest wypłata kontrahentom tzw. premii pieniężnych (bonusów).

Zasady udzielania premii pieniężnych określane są w umowach handlowych, wiążących Spółkę z odbiorcami towarów. Zgodnie z warunkami zawartymi w zawieranych umowach, Wnioskodawca zobowiązuje się wypłacać kontrahentom premie, w kwocie stanowiącej równowartość określonej, najczęściej procentowo, części wartości obrotu, w przypadku nabycia przez kontrahentów towarów Spółki w wartości przekraczającej określony w danej umowie poziom obrotów w przyjętym okresie rozliczeniowym (np.: premia miesięczna, kwartalna, roczna).

Umowy zawierane są z poszczególnymi kontrahentami indywidualnie. Poszczególne elementy umów dotyczące wypłaty bonusa, w tym między innymi długość okresu rozliczeniowego, poziom obrotów potrzebny do uzyskania premii pieniężnej (premie za osiągnięcie bądź przekroczenie określonego poziomu obrotów) oraz wysokość premii, najczęściej wyrażona procentowo, ustalane są każdorazowo przy zawieraniu przez Zainteresowanego kolejnej umowy. Obowiązujące umowy mogą być też zmieniane w tym zakresie. Spółka zamierza również w przyszłości zawierać umowy dotyczące wypłaty bonusów na analogicznych zasadach.

W związku z powyższym zadano następujące pytania.

1.  Czy wypłacane przez Spółkę premie pieniężne stanowią wynagrodzenie za odpłatne świadczenie usług podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na zasadach ogólnych?
2.  Czy wypłacane przez Wnioskodawcę premie pieniężne powinny być udokumentowane fakturą wystawioną na niego?
3.  Czy Spółka ma prawo do odliczenia podatku od towarów i usług z faktur wystawianych przez kontrahentów, które dokumentują przyznane premie pieniężne?

Zdaniem Wnioskodawcy, wypłacana premia ma za zadanie zmotywowanie kontrahentów do dokonywania większych i częstszych zakupów. Spółka traktuje wypłatę premii pieniężnych jako pewnego rodzaju nagrodę dla kontrahentów za ich dotychczasową współpracę oraz jako zachętę do dalszej kooperacji. W ocenie Spółki, wypłata premii pieniężnych, jako powszechnie stosowany element praktyki biznesowej, przyczynia się do zwiększenia jej sprzedaży. Kontrahenci otrzymujący premie pieniężne chętniej dokonują większych zakupów.

Zgodnie z art. 5 ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.) (dalej: ustawa o VAT), opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa i odpłatne świadczenie usług. Jednocześnie, jak wynika z art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów, w tym również:

1.  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej,
2.  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji,
3.  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

W ocenie Wnioskodawcy, świadczenie kontrahentów spełnia definicję świadczenia usług, określoną w art. 8 ustawy o VAT. Spółka odnosi bowiem wymierne korzyści związane z określonym zachowaniem świadczącego, zmierzającym do spełnienia warunków uzyskania premii. Zdaniem Zainteresowanego, czynność, w wyniku której następuje wypłata premii pieniężnej mieści się w definicji odpłatnego świadczenia usług i jako taka jest czynnością podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Bonusy przyznawane są z tytułu dokonywania przez kontrahenta nabyć określonej wartości towarów w określonym czasie lub też dokonywania terminowych płatności za zrealizowane dostawy w pewnym okresie i w określony sposób. W analizowanym stanie faktycznym, wypłacane przez Spółkę premie pieniężne związane są z określonymi zachowaniami nabywcy. Konsekwentnie, zdaniem Wnioskodawcy, wypłacane przez niego premie pieniężne w żaden sposób nie mogą być powiązane z konkretną dostawą dokonaną przez niego na rzecz kontrahentów.

W związku z powyższym, w ocenie Spółki, wypłata premii pieniężnych kontrahentom ma charakter wzajemny, tzn. jest wynagrodzeniem za wykonanie na jej rzecz (wypłacającej premię) usług polegających na odpowiednim zachowaniu kontrahenta, dokonującego zakupów o określonej wartości (usługa intensyfikacji sprzedaży).

Przedstawiona argumentacja wskazuje, że spełnione są wszystkie przesłanki, aby wypłacane przez Zainteresowanego premie pieniężne potraktować jako wynagrodzenie za określone zachowanie kontrahentów, które to zachowanie jest w istocie świadczeniem usługi podlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Premie pieniężne wypłacane kontrahentom są równoznaczne z zapłatą wynagrodzenia za świadczone przez nich na rzecz Spółki usługi.

Zgodnie z art. 106 ust. 1 ustawy o VAT, faktura jest dokumentem właściwym dla potwierdzenia sprzedaży. Wypłacane premie pieniężne stanowią wynagrodzenie za świadczenie usług przez kontrahentów na rzecz Spółki. W związku z powyższym, wypłata premii pieniężnych przez Wnioskodawcę powinna być dokumentowana fakturami VAT, wystawianymi przez kontrahentów otrzymujących te premie.

Stosownie do art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Wypłacane przez Spółkę premie pieniężne są wynagrodzeniem za usługę. Zapewnienie wypłaty premii pieniężnych (pod określonymi w umowie warunkami) pozwala zbudować dobre relacje z kontrahentami, co może przyczynić się do wzmocnienia współpracy między stronami i wpływać na wzrost sprzedaży towarów Spółki. Nabywane usługi mają więc bezpośredni wpływ na poziom sprzedaży, czyli służą wykonywaniu czynności opodatkowanych. W ocenie Zainteresowanego, wypłata premii pieniężnych, jako powszechnie stosowany element praktyki biznesowej, przyczynia się do zwiększenia jego sprzedaży. W związku z powyższym, Spółce przysługuje prawo do odliczenia VAT z faktur wystawianych przez kontrahentów, które dokumentują przyznane premie pieniężne.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu ww. podatkiem podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Przez dostawę towarów rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…) – art. 7 ust. 1 ustawy, natomiast przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1.  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2.  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3.  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa

\- zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy.

Powołany przepis wskazuje, iż pojęcie świadczenia usług ma bardzo szeroki zakres, gdyż nie obejmuje wyłącznie działań podatnika, lecz również zobowiązanie do powstrzymania się od dokonywania czynności lub do tolerowania czynności bądź sytuacji. Pojęcie usługi, według ustawy, jest bowiem szersze od definicji usługi w rozumieniu klasyfikacji statystycznych. Oznacza to, że w definicji tej mieszczą się również określone zachowania, które nie zostały sklasyfikowane w PKWiU, o której mowa w art. 8 ust. 3 ustawy. Przez świadczenie usług należy zatem rozumieć każde zachowanie się podatnika – nie będące dostawą towarów – na rzecz innego podmiotu.

Aby uznać dane świadczenie za odpłatne świadczenie usług, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy świadczoną usługą i przekazanym za nią wynagrodzeniem. Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę.

Podatnicy podejmują różnorodne działania w zakresie intensyfikacji sprzedaży towarów, w efekcie których wypłacane są tzw. premie pieniężne nabywcom.

Skutki podatkowe dotyczące wypłacania premii pieniężnych nabywcom uzależnione są od wielu czynników, m.in. od ustalenia, za co faktycznie premie pieniężne zostały wypłacone, tzn. czy dotyczą konkretnych dostaw, czy też odnoszą się do wszystkich dostaw w określonym czasie itp.

Stosownie do art. 29 ust. 1 ustawy, podstawą opodatkowania jest obrót, z zastrzeżeniem ust. 2-22, art. 30-32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5. Obrotem jest kwota należna z tytułu sprzedaży, pomniejszona o kwotę należnego podatku. Kwota należna obejmuje całość świadczenia należnego od nabywcy. Obrót zwiększa się o otrzymane dotacje, subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze mające bezpośredni wpływ na cenę (kwotę należną) towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika, pomniejszone o kwotę należnego podatku.

Natomiast zgodnie z art. 29 ust. 4 ustawy, podstawę opodatkowania zmniejsza się o kwoty udokumentowanych, prawnie dopuszczalnych i obowiązkowych rabatów (bonifikat, opustów, uznanych reklamacji i skont) i o wartość zwróconych towarów, zwróconych kwot nienależnych w rozumieniu przepisów o cenach oraz zwróconych kwot dotacji, subwencji i innych dopłat o podobnym charakterze, z zastrzeżeniem ust. 4a i 4b.

W przypadkach, gdy wypłacona premia pieniężna jest związana z konkretną dostawą, nawet jeżeli jest to premia wypłacona po dokonaniu zapłaty, powinna być traktowana jak rabat, o którym mowa w cyt. art. 29 ust. 4 ustawy, ponieważ ma bezpośredni wpływ na wartość tej dostawy i w efekcie prowadzi do obniżenia wartości (ceny) dostawy. W tym przypadku zastosowanie będzie miał przepis § 13 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 28 listopada 2008 r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 212, poz. 1337 ze zm.) – dotyczący wystawiania faktur korygujących.

W praktyce występują również sytuacje, gdzie premia pieniężna jest wypłacana z tytułu dokonywania przez nabywcę zakupów określonej wartości czy ilości towarów w określonym czasie, lub też dokonywania terminowych płatności za zrealizowane dostawy w pewnym okresie i w określony sposób, a premia ta nie jest związana z żadną konkretną dostawą. W takiej sytuacji należy uznać, że wypłacona premia pieniężna związana jest z określonymi zachowaniami nabywcy, a zatem ze świadczeniem usług przez nabywcę otrzymującego taką premię, które to usługi podlegają opodatkowaniu na ogólnych zasadach. Świadczeniem usług jest bowiem każde zachowanie się podmiotu w wykonaniu stosunku zależności, które niekoniecznie polega na fizycznym wykonaniu jakiejkolwiek czynności lub podjęciu działania.

W opisanym stanie faktycznym mamy do czynienia z sytuacją, gdzie między stronami istnieje umowa, na podstawie której kupujący zobowiązuje się do wykonywania na rzecz sprzedawcy świadczenia, polegającego na zrealizowaniu określonego pułapu obrotów, a sprzedawca zobowiązał się do przyznania kupującemu wynagrodzenia z tytułu świadczenia ww. usługi. Premia ta nie ma więc charakteru dobrowolnego, ale uzależniona jest od określonego zachowania kupującego. Usługobiorcą jest dostawca, który realizuje swój interes ekonomiczny poprzez tworzenie sytuacji, w której kupujący decyduje się na zakup u niego, a nie u innego dostawcy.

Wypłacenie przedmiotowej premii pieniężnej jest rodzajem wynagrodzenia za określone zachowanie się nabywcy w stosunku do sprzedawcy. Zachowanie nabywcy stanowi w tym przypadku świadczenie usługi za wynagrodzeniem na rzecz sprzedającego. Jako zapłatę za wykonaną usługę podatnik otrzymuje bonus w postaci premii pieniężnej.

Zatem pomiędzy stronami istnieje więź o charakterze zobowiązaniowym, która na gruncie ustawy stanowi świadczenie usługi za wynagrodzeniem.

W świetle powyższego, zachowanie nabywcy towarów polegające na osiągnięciu określonego w umowie obrotu należy uznać za świadczenie usług zgodnie z cyt. art. 8 ust. 1 ustawy, podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na zasadach ogólnych.

W myśl art. 106 ust. 1 ustawy, podatnicy, o których mowa w art. 15, są obowiązani wystawić fakturę stwierdzającą w szczególności dokonanie sprzedaży, datę dokonania sprzedaży, cenę jednostkową bez podatku, podstawę opodatkowania, stawkę i kwotę podatku, kwotę należności oraz dane dotyczące podatnika i nabywcy, z zastrzeżeniem ust. 2, 4 i 5 oraz art. 119 ust. 10 i art. 120 ust. 16.

W związku z powyższym, wypłacane kontrahentom premie pieniężne powinny być udokumentowane za pomocą faktur VAT. W przypadku, gdy premie pieniężne wypłacane są przez Wnioskodawcę – nabywcy towarów, jako świadczący usługę, zobowiązani są do wystawienia faktur VAT, dokumentujących przedmiotowe transakcje.

Stosownie do art. 86 ust. 1 ustawy, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

W myśl art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy, kwotę podatku naliczonego stanowi, z zastrzeżeniem ust. 3-7, suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.

W związku z powyższym, podstawowym kryterium decydującym o prawie podatnika podatku od towarów i usług do odliczenia podatku naliczonego zawartego w cenie towarów i usług, które zostały przez niego zakupione jest wystąpienie związku pomiędzy podatkiem naliczonym przy nabyciu towarów i usług, a wykonywanymi przez podatnika czynnościami opodatkowanymi.

W sprawie będącej przedmiotem wniosku, faktury otrzymane od kontrahentów dokumentują wypłacone przez Wnioskodawcę premie pieniężne, będące wynagrodzeniem za usługi świadczone na jego rzecz. Nie może zatem budzić wątpliwości fakt, iż podatek naliczony, wykazany na takich fakturach związany jest z wykonywaniem czynności podlegających opodatkowaniu.

Reasumując, należy stwierdzić, iż premie pieniężne wypłacane przez Wnioskodawcę, stanowią wynagrodzenie za świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy, podlegających opodatkowaniu 22% stawką podatku, które powinny być udokumentowane fakturami VAT wystawionymi przez nabywców towarów. Tym samym, Wnioskodawcy przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z faktur wystawionych przez kontrahentów.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

W zakresie interpretacji dotyczącej zdarzenia przyszłego – opodatkowania i dokumentowania wypłacanych premii pieniężnych oraz odliczenia podatku naliczonego, zostało wydane odrębne rozstrzygnięcie z dnia 28 kwietnia 2009 r. nr ILPP2/443-321/09-3/MN.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, ul. Piotrkowska 135, 90-434 Łódź po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.