Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPP3/443-592/11/KO
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2011-09-05
Teza: w zakresie miejsca świadczenia usług
Słowa kluczowe: usługi-usługi związane z nieruchomościami; świadczenie-miejsce świadczenia usług
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 18 maja 2011r. (data wpływu 23 maja 2011r.), uzupełnionym pismem z dnia 10 sierpnia 2011r. (data wpływu 12 sierpnia 2011r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług, w zakresie miejsca świadczenia usług – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 23 maja 2011r. został złożony ww. wniosek, o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług, w zakresie miejsca świadczenia usług.

Ww. wniosek został uzupełniony pismem z dnia 10 sierpnia 2011r. (data wpływu 12 sierpnia 2011r.) będącym odpowiedzią na wezwanie z dnia 29 lipca 2011r. znak IBPP3/443-592/10/KO.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony zaistniały stan faktyczny:

Wnioskodawca jest podmiotem prowadzącym działalność gospodarczą m.in. w zakresie projektowania elementów systemów informacji wizualnej (napisów i plansz informacyjnych, oznaczeń zewnętrznych na budynkach), ich wykonywania, dostarczania zleceniodawcom oraz montażu. W ramach swojej działalności Wnioskodawca wykonał usługę zaprojektowania systemu informacji wizualnej, składającego się z szeregu elementów, dla centrum handlowego znajdującego się na Ukrainie. W skład systemu wchodzą zarówno elementy umieszczone na terenie centrum (m.in. podświetlane loga centrum handlowego oraz bilboardy najemców kluczowych - umieszczone na elewacjach, oznakowanie wejść, znaki kierunkowe, słupy reklamowo - informacyjne z planami centrum oraz wykazem sklepów i punktów usługowych), jak i umieszczone poza jej terenem (bilboardy z logiem centrum i oznaczeniami jego kluczowych najemców oraz schematem dojazdu do centrum i informacją o odległości do niego, tablice wskazujące kierunek dojazdu do centrum oraz informujące o odległości od niego, plakaty na przystankach autobusowych lub tramwajowych). Umowa o wykonanie usługi została zawarta z właścicielem centrum handlowego - spółką cypryjską.

Pismem z dnia 10 sierpnia 2011r. Wnioskodawca uzupełnił zaistniały stan faktyczny w następujący sposób:

1.  Przedmiotem pisemnej umowy zawartej przez Wnioskodawcę z zamawiającym jest: „wykonanie projektu „\`(...)\`”, a więc sporządzenie przez Wnioskodawcę projektu systemu informacji wizualnej dla centrum handlowego znajdującego się na Ukrainie. Zgodnie z treścią umowy na sporządzenie projektu składa się: wykonanie projektów koncepcyjnych wszystkich elementów systemu informacji wizualnej określonych przez zamawiającego; wykonanie kompletnych rysunków wykonawczych wszystkich detali wykonawczych zaprojektowanych elementów oraz określenie materiałów tych elementów; wykonanie projektów rozmieszczenia tych elementów. Przedmiotem umowy nie jest więc wykonanie przez Wnioskodawcę poszczególnych elementów systemu informacji wizualnej na terytorium Polski dostosowanych do ściśle określonych potrzeb kontrahenta, nie jest nim również ich dostawa i montaż na ściśle określonej w umowie nieruchomości.
2.  Wykonując świadczenie sporządzenia projektu systemu informacji wizualnej dla centrum handlowego znajdującego się na Ukrainie Wnioskodawca nie korzysta ani z materiałów własnych ani z materiałów powierzonych przez zamawiającego. Świadczenie Wnioskodawcy ma bowiem charakter niematerialny.
3.  Produkcja i montaż zaprojektowanych przez Wnioskodawcę elementów systemu Informacji wizualnej dokonana będzie przez usługodawcę. Elementy te będą zamontowane w ściśle określonych projektem miejscach na terenie centrum handlowego oraz poza jego terenem.
4.  W ramach wykonania projektu systemu informacji wizualnej Wnioskodawca wykonał m.in. projekty rozmieszczenia elementów tego systemu. Tak więc z tego projektu wynika jednoznacznie, gdzie konkretnie poszczególne elementy wchodzące w skład systemu znajdujące się na terenie centrum handlowego mają być zamontowane. W skład centrum handlowego wchodzi kilka budynków, elementy te będą montowane zarówno w budynkach centrum (np. słupy informacyjno-reklamowe przy wejściach do budynków zawierające mapę centrum, wykaz najemców kluczowych, wykaz sklepów i kategorii branżowych, znaki kierunkowe/tablice kierunkowe np. wskazujące drogi do pomieszczeń socjalnych) jak i na zewnątrz budynków tj. na terenie wchodzącym w skład centrum (np. słup główny o wysokości 20 - 25 m z logo centrum widocznym z dużej odległości, bilboardy najemców kluczowych, które będą umieszczone na wschodnich i południowych elewacjach budynków). Ponadto w aneksie nr 2 do umowy zawierającym wyszczególnienie poszczególnych elementów systemu informacji wizualnej przy opisie elementów o przewidywanej lokalizacji na terenie centrum opisano ich przyszłą lokalizację.
5.  W ramach wykonania projektu systemu Informacji wizualnej Wnioskodawca wykonał m.in. projekty rozmieszczenia elementów tego systemu, w tym również elementów znajdujących się poza terenem centrum handlowego. Tak więc z tego projektu wynikają konkretne miejsca umieszczenia tych elementów na określonych nieruchomościach jak i wynika umiejscowienia konkretnych nieruchomości. Przykładowo: wielkoformatowe bilboardy z logo centrum, logami najemców kluczowych, schematem dojazdu do centrum oraz informacją o odległości do centrum zgodnie z projektem ich rozmieszczenia mają być umieszczone na konkretnie określonych dwóch wiaduktach w konkretnie określonych miejscach tych wiaduktów. Ponadto w aneksie nr 2 do umowy zawierającym wyszczególnienie poszczególnych elementów systemu informacji wizualnej przy opisie elementów o przewidywanej lokalizacji poza terenem centrum opisano ich przyszłą lokalizację. Zdaniem Wnioskodawcy właściciel centrum handlowego chcąc rozmieścić zaprojektowane przez Wnioskodawcę elementy systemu w tych lokalizacjach musiał uzyskać prawo do użytkowania nieruchomości dla tych celów w drodze zawarcia odpowiedniej umowy cywilnoprawnej (np. umowy najmu).
6.  Zamontowane elementy systemu będą trwale związane z budynkami centrum. Jego terenem oraz konkretnymi nieruchomościami znajdującymi się poza centrum.
7.  Jedynym świadczeniem Wnioskodawcy w ramach umowy jest sporządzenie projektu systemu informacji wizualnej dla centrum handlowego, wobec tego jego świadczenie stanowi jedną usługę. Wnioskodawca wskazuje, że jeżeliby przyjąć, że na tą usługę składają się dwa świadczenia tj. zaprojektowanie elementów systemu Informacji wizualnej znajdujących się na terenie centrum jak i zaprojektowanie elementów systemu informacji wizualnej znajdujących się poza tym terenem to po pierwsze świadczenie miałoby charakter dominujący drugie zaś pomocniczy. Drugie świadczenie byłoby ściśle związane z pierwszym, gdyż zaprojektowanie elementów znajdujących się poza terenem centrum pełniłby funkcję pomocniczą w stosunku do zaprojektowania elementów informacji wizualnej znajdujących się na terenie centrum. To bowiem kształt elementów systemu informacji wizualnej dotyczących terenu centrum handlowego determinuje kształt elementów tego systemu znajdujących się poza terenem centrum, gdyż to elementy tego systemu znajdujące na terenie centrum stanowią podstawową i niezbędną część systemu identyfikacji wizualnej.
8.  Na wykonanie usługi Wnioskodawca zawarł pisemną umowę ze zlecającym podpisaną przez obie strony. Zgodnie z tą umową wynagrodzenie za wykonanie usługi stanowi jedną kwotę bez rozbicia jej na kwoty z tytułu wykonania poszczególnych czynności składających się na sporządzenie projektu czy też bez rozbicia jej na kwoty stanowiące wynagrodzenia za zaprojektowanie poszczególnych elementów systemu identyfikacji wizualnej.
9.  Zgodnie z treścią umowy wykonanie świadczenia jak i jego odbiór nastąpiło etapami, których zakres i termin określał „Harmonogram realizacji projektu" stanowiący załącznik nr 3 do umowy. Przewidywał on następujące etapy realizacji zlecenia: opracowanie i przedłożenie projektów wstępnych; wybór jednej z wersji projektów wstępnych, zgłoszenie do niej uwag i poprawek, przedłożenie końcowej koncepcji oraz sporządzenie i oddanie projektów poszczególnych rodzajów elementów systemu informacji wizualnej; sporządzenie rysunków produkcyjnych elementów części nieprzedłożonych uprzednio oraz sporządzenie materiałów do wydruku.
10.  Przedmiotem umowy nie jest wykonanie przez Wnioskodawcę poszczególnych elementów systemu informacji wizualnej na terytorium Polski dostosowanych do ściśle określonych potrzeb kontrahenta, nie jest nim również ich dostawa i montaż na ściśle określonej w umowie nieruchomości, lecz jest nim jedynie wykonanie projektu systemu informacji wizualnej. W związku z czym niemożliwe jest określenie jaki jest udział wartości poszczególnych zadań tj. wykonanych elementów systemu oraz ich montażu w ogólnej wartości transakcji wynikającej z zawartej umowy oraz jaki jest udział czasu wykonania poszczególnych zadań w ogólnym czasie wykonania świadczenia Wnioskodawcy.
11.  Przedmiotem umowy nie jest wykonanie przez Wnioskodawcę poszczególnych elementów systemu informacji wizualnej na terytorium Polski dostosowanych do ściśle określonych potrzeb kontrahenta, nie jest nim również ich dostawa i montaż na ściśle określonej w umowie nieruchomości, lecz jest nim jedynie wykonanie projektu systemu informacji wizualnej. Wykonując świadczenie sporządzenia projektu systemu informacji wizualnej dla centrum handlowego w postaci odpowiedniej dokumentacji projektowej Wnioskodawca nie przenosi prawa do rozporządzania jak właściciel w stosunku do żadnego towaru. W związku z czym Wnioskodawca w stosunku do wykonywanego świadczenia nie posiada dokumentów uprawniających go do zastosowania stawki 0% z tytułu eksportu towarów.
12.  Świadczona przez Wnioskodawcę usługa dotyczy stałego miejsce prowadzenia działalności gospodarczej (Ukraina) spółki cypryjskiej, z którą Wnioskodawca zawarł umowę na wykonanie usługi.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy usługa zaprojektowania systemu informacji wizualnej dla centrum handlowego znajdującego się na Ukrainie wykonana na podstawie umowy zawartej ze spółką cypryjską, jako usługa związana z tą nieruchomością, nie podlega opodatkowaniu w Polsce i w związku z tym Wnioskodawca wystawiając fakturę prawidłowo zastosował do niej stawkę „np" (nie podlega)?

Zdaniem Wnioskodawcy, usługa zaprojektowania systemu informacji wizualnej dla centrum handlowego znajdującego się na Ukrainie wykonana na podstawie umowy zawartej ze spółką cypryjską, jako usługa związana z tą nieruchomością, niepodlega opodatkowaniu w Polsce. W związku z tym ma do niej zastosowanie stawka „np" (nie podlega). Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT usługi podlegają podatkowi od towarów i usług, gdy są wykonywane na terytorium Polski. To kiedy mamy do czynienia w usługą wykonywaną na terytorium Polski określają zasady uregulowane w art. 28a - 28o ustawy o VAT. Zgodnie z art. 28e ustawy o VAT miejscem świadczenia usług związanych z nieruchomościami jest miejsce położenia nieruchomości. Według tego przepisu przykładowymi usługami związanymi z nieruchomościami są usługi świadczone przez rzeczoznawców, pośredników w obrocie nieruchomościami, usługi zakwaterowania w hotelach lub obiektach o podobnej funkcji, takich jak ośrodki wczasowe lub miejsca przeznaczone do użytku jako kempingi, usługi użytkowania i używania nieruchomości oraz usługi przygotowywania i koordynowania prac budowlanych, takich jak usługi architektów i nadzoru budowlanego. Przy czym zgodnie z wyrokiem WSA w Warszawie z 24 kwietnia 2008r. (sygn. III SA/Wa 334/08, http://orzeczenia.nsa.gov.pl) aby powyższy przepis mógł znaleźć zastosowanie nieruchomość, będąca przedmiotem usługi, musi być ściśle oznaczona, co oznacza, że umowa cywilnoprawna, zawarta pomiędzy usługodawcą, a usługobiorcą powinna określać i położenie nieruchomości i skonkretyzowanie usługi jej dotyczące.

Usługa, wykonana przez Wnioskodawcę, jest usługą związaną z nieruchomością w postaci centrum handlowego, gdyż jest usługą przygotowywania prac budowlanych wskazaną przez ustawodawcę w art. 28e ustawy o VAT jako jeden z przykładowych rodzajów usług związanych z nieruchomością. Konsekwencją bowiem wykonania usługi przez Wnioskodawcę będzie realizacja elementów systemu informacji wizualnej przez inwestora oraz ich montaż (prace budowlane). Elementy te będą stanowić części składowe nieruchomości. Każda zaś usługa dotycząca całej nieruchomości lub elementów stanowiących jej części składowe jest usługą związaną z nieruchomością w rozumieniu powyższego przepisu. To, że wszelkie usługi projektowe dotyczące nieruchomości oraz jej elementów są usługami związanymi z nieruchomością potwierdzają interpretacje indywidualne wydawane w imieniu Ministra Finansów. Przykładowo w interpretacji indywidualnej z 14 lipca 2010r. (sygn. ITPP2/443-395/10/AK) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy uznał za usługę związaną z nieruchomością usługę planowania projektu wykonania instalacji przemysłowej pionowego młyna cementu, czy w interpretacji indywidualnej z 30 października 2009r. (sygn. ILPP2/443-1161/09-2/ISN). Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu uznał za usługę związaną z nieruchomością usługę przygotowania dokumentacji do uzyskania pozwolenia na budowę zakładu oczyszczalni ścieków. Za szerokim rozumieniem pojęcia usługi związanej z nieruchomością przemawia również stanowisko Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach w interpretacji indywidualnej z 23 kwietnia 2010r., sygn. IBPP2/443-94/10/WN, który uznał za taką usługę czynności badania stanu prawnego nieruchomości. Nieruchomość, będąca przedmiotem usługi wykonanej przez Wnioskodawcę, jest ściśle oznaczona, gdyż z umowy zawartej z inwestorem wyraźnie wynika, że dotyczy ona centrum handlowego, o konkretnej nazwie, położonego w konkretnym mieście. Przy czym takiego stanu rzeczy nie zmienia fakt, że część elementów systemu informacji wizualnej centrum, handlowego zaprojektowanych przez Wnioskodawcę będzie znajdowała się poza jej terenem. Elementy te ze względu na swoją funkcję będą ściśle związane z centrum handlowym (nieruchomością). Ponadto te elementy wraz z elementami, które będą umiejscowione na terenie centrum handlowego, będą tworzyć jeden spójny system informacji wizualnej.

Zgodnie więc z art. 28e ustawy o VAT miejscem świadczenia usługi wykonanej przez Wnioskodawcę jest państwo położenia nieruchomości, a więc Ukraina. W związku z czym nie jest ona usługą wykonywaną w kraju w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT i jako taka nie podlega przepisom ustawy o VAT. Wnioskodawca wystawiając fakturę dokumentującą wykonanie tej usługi prawidłowo zastosował więc stawkę „np" (nie podlega).

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zaistniałego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z brzmieniem art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej ustawą o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Z powyższego przepisu wynika tzw. zasada terytorialności, zgodnie z którą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega m. in. odpłatne świadczenie usług, ale tylko w sytuacji, gdy miejscem ich świadczenia (określanym na podstawie przepisów ustawy) jest terytorium kraju, przez które - w myśl definicji zawartej w art. 2 pkt 1 ustawy - rozumie się terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, z zastrzeżeniem art. 2a.

W myśl postanowień art. 8 ust. 1 ww. ustawy o VAT, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika iż w ramach swojej działalności Wnioskodawca wykonał projekt systemu informacji wizualnej dla centrum handlowego znajdującego się na Ukrainie. Zgodnie z treścią umowy na sporządzenie projektu składało się: z wykonania projektów koncepcyjnych wszystkich elementów systemu informacji wizualnej określonych przez zamawiającego; wykonania kompletnych rysunków wykonawczych wszystkich detali wykonawczych zaprojektowanych elementów oraz określenie materiałów tych elementów; wykonania projektów rozmieszczenia tych elementów.

W ramach wykonania projektu systemu informacji wizualnej Wnioskodawca wykonał m.in. projekty rozmieszczenia elementów tego systemu. Tak więc z tego projektu wynika jednoznacznie, gdzie konkretnie poszczególne elementy wchodzące w skład systemu znajdujące się na terenie centrum handlowego mają być zamontowane. W skład centrum handlowego wchodzi kilka budynków, elementy te będą montowane zarówno w budynkach centrum (np. słupy informacyjno-reklamowe przy wejściach do budynków zawierające mapę centrum, wykaz najemców kluczowych, wykaz sklepów i kategorii branżowych, znaki kierunkowe/tablice kierunkowe np. wskazujące drogi do pomieszczeń socjalnych) jak i na zewnątrz budynków tj. na terenie wchodzącym w skład centrum (np. słup główny o wysokości 20 - 25 m z logo centrum widocznym z dużej odległości, bilboardy najemców kluczowych, które będą umieszczone na wschodnich i południowych elewacjach budynków). Ponadto w aneksie nr 2 do umowy zawierającym wyszczególnienie poszczególnych elementów systemu informacji wizualnej przy opisie elementów o przewidywanej lokalizacji na terenie centrum opisano ich przyszłą lokalizację.

W ramach wykonania projektu systemu Informacji wizualnej Wnioskodawca wykonał m.in. projekty rozmieszczenia elementów tego systemu, w tym również elementów znajdujących się poza terenem centrum handlowego. Tak więc z tego projektu wynikają konkretne miejsca umieszczenia tych elementów na określonych nieruchomościach jak i wynika umiejscowienie konkretnych nieruchomości. Przykładowo: wielkoformatowe bilboardy z logo centrum, logami najemców kluczowych, schematem dojazdu do centrum oraz informacją o odległości do centrum zgodnie z projektem ich rozmieszczenia mają być umieszczone na konkretnie określonych dwóch wiaduktach w konkretnie określonych miejscach tych wiaduktów. Ponadto w aneksie nr 2 do umowy zawierającym wyszczególnienie poszczególnych elementów systemu informacji wizualnej przy opisie elementów o przewidywanej lokalizacji poza terenem centrum opisano ich przyszłą lokalizację.

Zamontowane elementy systemu będą trwale związane z budynkami centrum. Jego terenem oraz konkretnymi nieruchomościami znajdującymi się poza centrum. Jedynym świadczeniem Wnioskodawcy w ramach umowy jest sporządzenie projektu systemu informacji wizualnej dla centrum handlowego, wobec tego jego świadczenie stanowi jedną usługę. Wnioskodawca wskazuje, że jeżeliby przyjąć, że na tą usługę składają się dwa świadczenia tj. zaprojektowanie elementów systemu Informacji wizualnej znajdujących się na terenie centrum jak i zaprojektowanie elementów systemu informacji wizualnej znajdujących się poza tym terenem to po pierwsze świadczenie miałoby charakter dominujący drugie zaś pomocniczy. Drugie świadczenie byłoby ściśle związane z pierwszym, gdyż zaprojektowanie elementów znajdujących się poza terenem centrum pełniłby funkcję pomocniczą w stosunku do zaprojektowania elementów informacji wizualnej znajdujących się na terenie centrum. To bowiem kształt elementów systemu informacji wizualnej dotyczących terenu centrum handlowego determinuje kształt elementów tego systemu znajdujących się poza terenem centrum, gdyż to elementy tego systemu znajdujące na terenie centrum stanowią podstawową i niezbędną część systemu identyfikacji wizualnej.

Z powyższego opisu zdarzenia należy przyjąć, że mamy tutaj do czynienia z jednorodnym świadczeniem, którym jest wykonanie projektu „\`(...)\`”. Wykonując świadczenie wynikające z zawartej umowy Wnioskodawca zobowiązany jest do sporządzenia projektu systemu informacji wizualnej dla centrum handlowego. Bez wpływu na miejsce świadczenia będzie, iż niektóre z elementów projektu będą znajdować się poza budynkiem centrum, gdyż cały projekt oznaczeń jest związany stricte z nieruchomością tj. budynkiem centrum handlowego w Kijowie znajdującego się pod wskazanym w umowie adresem. Całość projektu jest ściśle powiązana z budynkiem centrum handlowego. Zatem przyjąć należy że świadczona usługa pozostaje w bezpośrednim związku z nieruchomością.

W celu określenia, czy przedmiotowe usługi, które świadczy Wnioskodawca, podlegają opodatkowaniu w Polsce, należy ustalić miejsce świadczenia tych usług. Generalne zasady wyrażone obecnie w art. 28b ust. 1 i 28c ust. 1 ustawy o VAT, różnicują sposób określenia miejsca świadczenia usług w zależności od tego, na czyją rzecz są one świadczone.

Zgodnie z art. 28b ust. 1 ustawy o VAT, miejscem świadczenia usług w przypadku świadczenia usług na rzecz podatnika jest miejsce, w którym podatnik będący usługobiorcą posiada siedzibę lub stałe miejsce zamieszkania, z zastrzeżeniem ust. 2-4 oraz art. 28e, art. 28f ust. 1, art. 28g ust. 1, art. 28i, 28j i 28n.

W przypadku gdy usługi są świadczone dla stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej podatnika, które znajduje się w innym miejscu niż jego siedziba działalności gospodarczej, miejscem świadczenia tych usług jest to stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej (art. 28b ust. 2 cyt. ustawy o VAT).

Ust. 3 art. 28b stanowi, iż w przypadku gdy podatnik będący usługobiorcą nie posiada siedziby działalności gospodarczej lub stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej, o którym mowa w ust. 2, miejscem świadczenia usług jest miejsce, w którym posiada on stałe miejsce zamieszkania lub zwykłe miejsce pobytu.

Zgodnie z art. 28a ustawy o VAT, od którego ustawodawca rozpoczął Rozdział 3 – „Miejsce świadczenia przy świadczeniu usług” na potrzeby tego rozdziału:

1.  ilekroć jest mowa o podatniku - rozumie się przez to:

1.  podmioty, które wykonują samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w art. 15 ust. 2, lub działalność gospodarczą odpowiadającą tej działalności, bez względu na cel czy rezultat takiej działalności, z uwzględnieniem art. 15 ust. 6,
2.  osobę prawną niebędącą podatnikiem na podstawie lit. a, która jest zidentyfikowana do celów podatku lub podatku od wartości dodanej;

3.  podatnika, który prowadzi również działalność lub dokonuje transakcji nieuznawanych za podlegające opodatkowaniu dostawy towarów lub świadczenia usług zgodnie z art. 5 ust. 1, uznaje się za podatnika w odniesieniu do wszystkich świadczonych na jego rzecz usług.

Z powyższych przepisów wynika, że miejscem świadczenia usług na rzecz podatnika działającego w takim charakterze jest miejsce, w którym podatnik ten posiada siedzibę swojej działalności gospodarczej. Jeżeli jednak usługi te są świadczone na rzecz stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej podatnika znajdującego się w miejscu innym niż jego siedziba działalności gospodarczej, miejscem świadczenia tych usług jest stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej. W przypadku braku takiej siedziby lub stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej miejscem świadczenia usług jest miejsce, w którym podatnik będący usługobiorcą ma stałe miejsce zamieszkania lub zwykłe miejsce pobytu. Tę zasadę ogólną należy stosować, gdy usługa jest świadczona na rzecz podatnika a przepisy art. 28e, 28f ust. 1, 28g ust. 1, 28i, 28j i 28n ustawy nie będą przewidywać innych zasad ustalenia miejsca świadczenia.

Od powyższych zasad ustawodawca przewidział szereg wyjątków, wskazując m.in. szczególne zasady ustalania miejsca świadczenia usług związanych m.in. z nieruchomościami.

I tak zgodnie z art. 28e ustawy o VAT, miejscem świadczenia usług związanych z nieruchomościami, w tym usług świadczonych przez rzeczoznawców, pośredników w obrocie nieruchomościami, usług zakwaterowania w hotelach lub obiektach o podobnej funkcji, takich jak ośrodki wczasowe lub miejsca przeznaczone do użytku jako kempingi, użytkowania i używania nieruchomości oraz usług przygotowywania i koordynowania prac budowlanych, takich jak usługi architektów i nadzoru budowlanego, jest miejsce położenia nieruchomości.

W przepisie tym przyjęto, że usługi związane z nieruchomościami są zawsze opodatkowane w kraju położenia nieruchomości, niezależnie od tego dla jakiego podmiotu są wykonywane, gdzie ma siedzibę usługodawca oraz, gdzie faktycznie (fizycznie) wykonuje tą usługę. Zasada ta ma zastosowanie wówczas, gdy usługę można przyporządkować do konkretnej nieruchomości, która jest możliwa do zlokalizowania, co do miejsca jej położenia.

Przepis ten – jak wynika z jego brzmienia, stanowi wyjątek od zasady, przyjmując jako kryterium, nie usytuowanie podmiotu, lecz przedmiotu, którym jest nieruchomość, a usługi, które jej wprost dotyczą są opodatkowane według jej miejsca położenia. Jednocześnie usługi te mogą mieć charakter nieograniczony, na co wskazuje katalog zamieszczony w tym przepisie.

Analizując przedstawiony opis stanu faktycznego na gruncie powołanych wyżej przepisów, należy stwierdzić, iż usługa wykonania projektu systemu informacji wizualnej dla centrum handlowego znajdującego się na Ukrainie pod adresem wskazanym w zawartej z kontrahentem umowie jest usługą związaną z nieruchomością i zastosowanie znajdzie przepis art. 28e ustawy o VAT.

A zatem miejscem świadczenia usługi wykonania projektu systemu informacji wizualnej dla centrum handlowego znajdującego się na Ukrainie jest miejsce położenia nieruchomości – tj. terytorium Ukrainy. Tym samym usługa ta nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług w Polsce.

Zgodnie z art. 106 ust. 1 ustawy o VAT podatnicy, o których mowa w art. 15, są obowiązani wystawić fakturę stwierdzającą w szczególności dokonanie sprzedaży, datę dokonania sprzedaży, cenę jednostkową bez podatku, podstawę opodatkowania, stawkę i kwotę podatku, kwotę należności oraz dane dotyczące podatnika i nabywcy, z zastrzeżeniem ust. 1a, 2, 4 i 5 oraz art. 119 ust. 10 i art. 120 ust. 16.

W myśl art. 106 ust. 2 ustawy o VAT przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do dostawy towarów lub świadczenia usług, dokonywanych przez podatników zarejestrowanych jako podatnicy VAT czynni lub zwolnieni, jeżeli miejscem opodatkowania tych czynności jest terytorium państwa członkowskiego inne niż terytorium kraju lub terytorium państwa trzeciego i dla tych czynności podatnicy ci nie są zidentyfikowani dla podatku od wartości dodanej lub - w przypadku terytorium państwa trzeciego - podatku o podobnym charakterze.

W myśl § 26 ust. 1 i 2 rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 28 marca 2011r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 68 poz. 360) przepisy § 5, 7-22 i 25 stosuje się odpowiednio do faktur stwierdzających dokonanie dostawy towarów lub świadczenia usług, dla których miejscem opodatkowania jest terytorium państwa członkowskiego inne niż terytorium kraju lub terytorium państwa trzeciego, jeżeli dla tych czynności podatnicy wystawiający fakturę nie są zidentyfikowani dla podatku od wartości dodanej lub - w przypadku terytorium państwa trzeciego - podatku o podobnym charakterze. Faktury, o których mowa w ust. 1, powinny zawierać dane określone w § 5, z wyjątkiem stawki i kwoty podatku oraz kwoty należności wraz z podatkiem.

W związku z powyższym Wnioskodawca prawidłowo dokumentuje przedmiotową usługę poprzez wystawienie faktury VAT ze stawką np. (niepodlega).

Wobec powyższego stanowisko przedstawione przez Wnioskodawcę uznać należy za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Zgodnie z § 1 pkt 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 28 sierpnia 2008r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania ministra właściwego do spraw finansów publicznych, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz. U. Nr 163, poz. 1016), skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, 31-511 Kraków po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a 43-300 Bielsko-Biała.