Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPB-2-2/4511-499/15/JG
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2015-10-19
Teza: możliwość zwolnienia z opodatkowania pomocy zdrowotnej udzielonej nauczycielowi w formie zasiłku pieniężnego
Słowa kluczowe: nauczyciel; pomoc; zapomoga; zwolnienie-zwolnienie przedmiotowe; świadczenie
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2015 r. poz. 613) oraz § 5 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. poz. 643) – Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z 16 lipca 2015 r. (data otrzymania 17 lipca 2015 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie możliwości zwolnienia z opodatkowania pomocy zdrowotnej udzielonej nauczycielowi w formie zasiłku pieniężnego na:

*   leczenie długotrwałej choroby – **jest prawidłowe,**
*   w pozostałym zakresie – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 17 lipca 2015 r. otrzymano ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie możliwości zwolnienia z opodatkowania pomocy zdrowotnej udzielonej nauczycielowi.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Na podstawie art. 72 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2014 r. poz. 191 ze zm.) oraz Uchwały Rady Miasta z dnia 17 marca 2015 r. w sprawie „określenia rodzajów świadczeń przyznawanych w ramach pomocy zdrowotnej dla nauczycieli korzystających z opieki zdrowotnej oraz warunków i sposobu ich przyznawania”, nauczycielom będzie przyznawana pomoc zdrowotna w formie bezzwrotnego zasiłku pieniężnego.

Wyciąg z Uchwały stanowi:

§ 5. Warunkiem otrzymania przez nauczycieli pomocy zdrowotnej jest poniesienie, w roku kalendarzowym składania wniosku, kosztów:

1.  leczenia długotrwałej, przewlekłej, ciężkiej lub nieuleczalnej choroby,
2.  leczenia specjalistycznego,
3.  zakupu protez, sprzętu medycznego, ortopedycznego, rehabilitacyjnego, okularów korekcyjnych, itp.,
4.  stosowania specjalnej diety, zapewnienia dodatkowej opieki choremu itp.

§ 7. Wysokość pomocy zdrowotnej uzależniona jest od:

1.  przebiegu choroby, okresu jej trwania, okoliczności z tym związanych oraz od wysokości poniesionych i udokumentowanych przez nauczyciela kosztów, o których mowa w § 5,
2.  sytuacji materialnej nauczyciela i jego rodziny,
3.  wysokości posiadanych środków na pomoc zdrowotną dla nauczycieli.

§ 8.1. Decyzję o przyznaniu oraz wysokość przyznanej pomocy zdrowotnej lub decyzję odmowną podejmuje Prezydent Miasta na pisemny wniosek nauczyciela lub innej upoważnionej przez nauczyciela osoby, jeżeli stan zdrowia nauczyciela nie pozwala na złożenie wniosku osobiście.

2.Decyzja Prezydenta jest ostateczna.

3.Wniosek zawiera (\`(...)\`).

4.Do wniosku należy dołączyć:

1.  zaświadczenie lekarskie potwierdzające:
    
    1.  leczenie związane z długotrwałą, przewlekłą, ciężką lub nieuleczalną chorobą,
    2.  leczenie specjalistyczne,
    3.  stosowanie protez
    
    1.  leczenie związane z długotrwałą, przewlekłą, ciężką lub nieuleczalną chorobą,
    2.  leczenie specjalistyczne,
    3.  stosowanie protezy, sprzętu medycznego, ortopedycznego, rehabilitacyjnego, okularów, itp.;
    4.  stosowanie specjalnej diety, zapewnienie dodatkowej opieki choremu itp.

2.faktury lub rachunki imienne potwierdzające poniesienie kosztów związanych z leczeniem lub zakupem, o którym mowa w § 5, w roku kalendarzowym składania wniosku,

3.oświadczenie o wysokości średniego miesięcznego dochodu ze wszystkich źródeł z całego roku kalendarzowego poprzedzającego rok złożenia wniosku, przypadającego na jednego członka rodziny pozostającego we wspólnym gospodarstwie domowym (\`(...)\`),

4.upoważnienie w przypadku, o którym mowa w ust. 1.

§ 9.1. Wnioski składa się do Prezydenta, za pośrednictwem dyrektora szkoły, w której nauczyciel był lub jest zatrudniony (\`(...)\`),

2.Wnioski nauczycieli (\`(...)\`),

3.Wypłaty zasiłków dokonuje szkoła, w której nauczyciel jest lub był zatrudniony.

Wnioskodawca wskazał, że z wyciągu Uchwały uwzględniono tylko treść Uchwały istotną dla sprawy.

W związku z powyższym zdarzeniem zadano następujące pytanie.

Czy pomoc zdrowotna przyznawana nauczycielom na podstawie wskazanej we wniosku Uchwały będzie podlegała zwolnieniu z poboru podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 26 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?

Zdaniem Wnioskodawcy, przyznana pomoc zdrowotna dla nauczycieli w formie zasiłku pieniężnego na:

1.  leczenie długotrwałej choroby, leczenie specjalistyczne,
2.  zakup protez, sprzętu medycznego, ortopedycznego, rehabilitacyjnego, okularów korekcyjnych,
3.  stosowanie specjalnej diety, zapewnieniu dodatkowej opieki choremu,

\-będzie podlegać zwolnieniu z podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 26 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zgodnie z cytowaną (wyciąg) Uchwałą Rady Miasta podstawowym warunkiem otrzymania pomocy zdrowotnej przez nauczycieli będzie długotrwała choroba i koszty ponoszone na jej leczenie. W ocenie Wnioskodawcy, warunki określone w § 5 pkt 1-4 Uchwały spełniają jednocześnie warunek będący podstawą do zwolnienia z poboru podatku do wysokości 2.280 zł w roku podatkowym.

Przesłanką do zastosowania zwolnienia z poboru podatku będzie zaistnienie zdarzenia, o którym mowa w interpretowanym przepisie, to jest długotrwała (przewlekła, ciężka, nieuleczalna) choroba, a z nią związane leczenie i ponoszone koszty. Art. 26 ust. 1 pkt 26 ustawy o podatku dochodowym (\`(...)\`) wskazuje tylko zdarzenia w związku z którymi otrzymana zapomoga (pomoc) będzie wolna od podatku dochodowego oraz jej limit w roku podatkowym, natomiast zasady przyznawania zostały określone w Uchwale na podstawie delegacji zawartej w art. 72 ust. 1 ustawy Karta Nauczyciela. W ocenie Wnioskodawcy, zastosowanie tzw. kryterium dochodowego, o którym mowa w § 7 pkt 2 Uchwały, nie ma znaczenia dla treści art. 21 ust. 1 pkt 26 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, gdyż kryterium to jest czynnikiem, od którego zależy wysokość przyznanej pomocy finansowej. Każde zdarzenie wymienione w art. 21 ust. 1 pkt 26 ustawy o podatku dochodowym (\`(...)\`) będzie miało wpływ na pogorszenie się sytuacji materialnej rodziny – jednak w rożnym stopniu, zależnym od jej dochodu.

Wnioskodawca dodał, że składane wnioski o udzielenie pomocy zdrowotnej będą analizowane również pod kątem zdolności (możliwości) finansowej rodziny do zapewnienia prawidłowej opieki medycznej choremu. W ocenie Wnioskodawcy zdarzenie, czyli długotrwała choroba, powoduje określone skutki m.in. trudną sytuację materialną rodziny – dlatego zdarzenie i jego skutek są ze sobą w ścisłym związku przyczynowo-skutkowym i nie powinny być rozpatrywane odrębnie.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest częściowo prawidłowe a częściowo nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 361 ze zm.) – opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Zgodnie z art. 11 ust. 1 ww. ustawy – przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19 i art. 20 ust. 3 i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Za przychód ze stosunku pracy, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 1, uważa się w myśl art. 12 ust. 1 ww. ustawy, wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń, a w szczególności: wynagrodzenia zasadnicze, wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty za nie wykorzystany urlop i wszelkie inne kwoty niezależnie od tego, czy ich wysokość została z góry ustalona, a ponadto świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych.

W myśl art. 21 ust. 1 pkt 26 ww. ustawy – wolne od podatku dochodowego są zapomogi otrzymane w przypadku indywidualnych zdarzeń losowych, klęsk żywiołowych, długotrwałej choroby lub śmierci – do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 2.280 zł, z zastrzeżeniem pkt 40 i 79.

W związku z tym, że ustawodawca nie definiuje użytych w powołanym wyżej przepisie pojęć należy odwołać się do literalnego brzmienia niniejszego przepisu. Do chorób długotrwałych zaliczyć należy zatem wszelkie choroby przewlekłe, jak również takie, które mają długotrwały przebieg i wymagają leczenia w sposób stały lub przez długi okres. Nie sposób jednak odwołać się do konkretnych ram czasowych przesądzających o tym, jak długo ma trwać choroba, by możliwe było objęcie zapomogi wypłacanej w związku z tą chorobą zwolnieniem z opodatkowania. Powyższe nakazuje więc analizowanie każdego przypadku indywidualnie z uwzględnieniem wszystkich okoliczności sprawy.

W świetle powyższego, ze zwolnienia od podatku korzysta tylko zapomoga wypłacona w związku z zaistnieniem sytuacji określonych powyżej. Natomiast jeżeli zapomoga zostanie przekazana na skutek innych zdarzeń (np. trudnej sytuacji materialnej), wówczas będzie stanowić przychód podlegający opodatkowaniu.

Stosownie do art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela (t.j. Dz. U. z 2014 r. poz. 191 ze zm.) – niezależnie od przysługującego nauczycielowi i członkom jego rodziny prawa do świadczeń z ubezpieczenia zdrowotnego, organy prowadzące szkoły przeznaczą corocznie w budżetach odpowiednie środki finansowe z przeznaczeniem na pomoc zdrowotną dla nauczycieli korzystających z opieki zdrowotnej oraz określą rodzaje świadczeń przyznawanych w ramach tej pomocy oraz warunki i sposób ich przyznawania.

Z kolei ust. 4 tego artykułu stanowi, że uprawnienia, o których mowa w ust. 1 zachowują nauczyciele po przejściu na emeryturę, rentę lub nauczycielskie świadczenie kompensacyjne bez względu na datę przejścia na emeryturę, rentę lub nauczycielskie świadczenie kompensacyjne.

Przepis art. 72 ust. 1 ww. ustawy stanowi o środkach finansowych na „pomoc zdrowotną”, która jest pojęciem bardziej ogólnym i nie musi oznaczać pomocy związanej z długotrwałą chorobą bądź pomocą związaną ze zdarzeniem losowym lecz może mieć charakter pomocy zdrowotnej doraźnej np. dofinansowanie przejazdu do lekarza, zakup lekarstw, zakup soczewek kontaktowych oraz innych zapomóg. Podkreślić należy, że pomoc zdrowotna dla nauczycieli może być uważana za zapomogę z tytułu długotrwałej choroby pod warunkiem, że jest związana z długotrwałą chorobą.

Z przedstawionego we wniosku zdarzenia wynika, że na podstawie art. 72 ust. 1 i 4 Karty Nauczyciela oraz podjętej uchwały Rady Miasta nauczycielom będzie przysługiwała pomoc zdrowotna w formie bezzwrotnego zasiłku pieniężnego. Zgodnie z § 5 Uchwały Rady Miasta Pomoc zdrowotna dla nauczycieli będzie przyznana na koszty:

1.  leczenia długotrwałej choroby,
2.  leczenia specjalistycznego,
3.  zakupu protez, sprzętu medycznego, ortopedycznego, rehabilitacyjnego, okularów korekcyjnych,
4.  stosowania specjalnej diety, zapewnieniu dodatkowej opieki choremu.

Podsumowując, jak wskazano powyżej przepis art. 21 ust. 1 pkt 26 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wprost wskazuje, że ze zwolnienia od podatku korzystają zapomogi otrzymane m. in. w przypadku długotrwałej choroby tj. choroby wymagającej dłuższego leczenia, w tym choroby przewlekłej, nieuleczalnej czy wrodzonej.

Wobec tego, jeżeli nauczyciel złoży wniosek o przyznanie zasiłku pieniężnego, udokumentuje go zaświadczeniem lekarskim, z którego będzie wynikać, że choroba ma charakter długotrwały lub że choruje przewlekle i z tego tytułu otrzyma zasiłek pieniężny, to kwota tego zasiłku, do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 2.280 zł, będzie zwolniona z podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 26 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W tym przypadku nie będzie miał znaczenia fakt, czy zapomoga zostanie wydatkowania na leczenie specjalistyczne, zakup protez, sprzętu medycznego, ortopedycznego, rehabilitacyjnego, okularów korekcyjnych, stosowanie specjalnej diety, zapewnienie dodatkowej opieki choremu czy inne wydatki, jeżeli istotnie przyznana zapomoga będzie związana z długotrwałą chorobą. W takim też przypadku kryterium dochodowe nie będzie miało znaczenia dla treści zwolnienia wynikającego z przepisu art. 21 ust. 1 pkt 26 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Jeżeli natomiast przyznana pomoc zdrowotna dla nauczycieli, która będzie obejmować leczenie specjalistyczne, zakup protez, sprzętu medycznego, ortopedycznego, rehabilitacyjnego, okularów korekcyjnych, stosowanie specjalnej diety, zapewnienie dodatkowej opieki choremu nie zostanie przyznana z tytułu długotrwałej lub przewlekłej choroby, wówczas przyznana zapomoga nie będzie podlegała zwolnieniu na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 26 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Z § 5 Uchwały Rady Miasta wynika bowiem, że zapomogę pieniężną można uzyskać nie tylko z tytułu długotrwałej (przewlekłej choroby), która jest wymieniona wyłącznie w § 5 pkt 1. Można ją uzyskać również w związku z innymi kosztami nie związanymi z długotrwałą (przewlekłą) chorobą (§ 5 pkt 2-4).

Wobec powyższych wyjaśnień, stanowisko Wnioskodawcy należało uznać częściowo za nieprawidłowe a częściowo za prawidłowe.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, 31-511 Kraków, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie – w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.