Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBII/2/415-1226/10/HSt
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2011-02-25
Teza: 1. Czy przychody z inwestowania w zagraniczne fundusze inwestycyjne są opodatkowane w takim samym trybie jak przychody, uzyskiwane w krajowych funduszach, czyli podatek jest odprowadzany przez sam fundusz, bez udziału uczestnika? 2. Jeżeli odpowiedź na pierwsze pytanie jest przecząca, to w jaki sposób należy uiścić z tego tytułu podatek, na jakim formularzu i co stanowi podstawę opodatkowania?
Słowa kluczowe: dystrybutor; fundusz-fundusz inwestycyjny; jednostka-jednostka uczestnictwa; Luksemburg; obowiązek-obowiązek podatkowy; podatnik; przedstawicielstwa; płatnik; umowa-umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 1

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że Pana stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 28 października 2010r. (data wpływu do tut. Biura 18 listopada 2010r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie sposobu opodatkowania przychodów z inwestowania w zagraniczne fundusze inwestycyjne – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 18 listopada 2010r. wpłynął do tut. Biura ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie sposobu opodatkowania przychodów z inwestowania w zagraniczne fundusze inwestycyjne.

W związku z brakami formalnymi stwierdzonymi we wniosku, pismem z dnia 27 grudnia 2010r. Znak: IBPBII/2/415-1226/10/HSt wezwano wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku. Uzupełnienia dokonano w dniu 03 stycznia 2011r.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawca jest uczestnikiem zagranicznych funduszy inwestycyjnych z siedzibą w Luksemburgu. Towarzystwo tych funduszy ma swoje przedstawicielstwo w Warszawie, a sprawy uczestnictwa w swoich funduszach w Polsce załatwia za pośrednictwem kilku dystrybutorów. Wnioskodawca korzystał z usług jednego z banków.

Nabywając pierwsze tytuły uczestnictwa zagranicznego funduszu inwestycyjnego wnioskodawca podpisał formularz dotyczący wymiany informacji, przez co wybrał opcję opodatkowania przychodów nie u źródła, czyli w Luksemburgu, lecz w Polsce.

W uzupełnieniu wnioskodawca wskazał, iż przychody z uczestnictwa w funduszu to wyłącznie przychody z odkupienia przez fundusz jednostek uczestnictwa. Potrącenia podatku w Luksemburgu nie dokonano, gdyż wnioskodawca przystępując do funduszu wybrał opcję opodatkowania przychodów w Polsce a ponadto nie było podstaw do potrącania podatku, ponieważ nie uzyskiwał z tego tytułu zysków.

Wnioskodawca opisał również trudności, jakie napotkał chcąc uzyskać informacje na temat opodatkowania i rozliczania przychodów uzyskanych z tytułu uczestnictwa w zagranicznych funduszach inwestycyjnych.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

1.  Czy przychody z inwestowania w zagraniczne fundusze inwestycyjne są opodatkowane w takim samym trybie, jak przychody uzyskiwane w krajowych funduszach, czyli podatek jest odprowadzany przez sam fundusz, bez udziału uczestnika?
2.  Jeżeli odpowiedź na pierwsze pytanie jest przecząca, to jak wygląda płacenie podatku? Co jest podstawą do jego płacenia? Czy należy wypełniać PIT? Jeżeli tak, to od kogo wnioskodawca ma go otrzymać? Czy też wnioskodawca nie otrzyma niczego i sam musi zabiegać o to, co stanowi podstawę do zapłacenia podatku? A jeżeli tak, to o co i u kogo ma zabiegać?

Zdaniem wnioskodawcy, przy inwestowaniu w kraju w zagraniczne fundusze inwestycyjne procedura powinna być taka sama jak przy inwestowaniu w krajowe fundusze inwestycyjne i lokaty bankowe, czyli podatek powinien być pobierany i odprowadzany do Skarbu Państwa przez same fundusze. Uczestnik funduszu nie powinien mieć do czynienia z żadnymi dokumentami czy deklaracjami dotyczącymi płacenia podatku z tego tytułu.

Na tle przedstawionego zdarzenia przyszłego, stwierdzam co następuje.

Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2010r. Nr 51, poz. 307 ze zm.), podatnicy, jeżeli mają siedzibę lub zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, podlegają obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów, bez względu na miejsce ich osiągania (nieograniczony obowiązek podatkowy). Przepisy art. 3 ust. 1 stosuje się z uwzględnieniem umów w sprawie zapobieżenia podwójnemu opodatkowaniu, których stroną jest Rzeczpospolita Polska (art. 4a tej ustawy).

Z uwagi na to, iż w przedmiotowym wniosku wnioskodawca jest uczestnikiem zagranicznego funduszu inwestycyjnego z siedzibą w Luksemburgu, to należy odwołać się do umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania zawartej między Rzecząpospolitą Polską a Wielkim Księstwem Luksemburga w sprawie unikania podwójnego opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i od majątku, sporządzonej w Luksemburgu w dniu 14 czerwca 1995r. (Dz. U. z 1996r. Nr 110, poz. 527).

W sytuacji uzyskiwania dochodów z tytułu odkupienia przez fundusz jednostek uczestnictwa zastosowanie znajdzie art. 13 ww. Konwencji zatytułowany „Zyski ze sprzedaży majątku”. Zgodnie z art. 13 ust. 4 ww. Konwencji, zyski z przeniesienia tytułu własności majątku nie wymienionego w ustępach 1, 2 i 3 podlegają opodatkowaniu tylko w tym Państwie, w którym przenoszący tytuł własności ma miejsce zamieszkania lub siedzibę. Odkupienie przez fundusz inwestycyjny jednostek uczestnictwa jest właśnie przeniesieniem tytułu własności do tych jednostek z dotychczasowego inwestora na fundusz, a więc formą ich odpłatnego zbycia.

Zatem dochód osoby o nieograniczonym obowiązku podatkowym w Polsce z tytułu odkupienia jednostek uczestnictwa przez fundusz z siedzibą w Luksemburgu podlegać będzie opodatkowaniu w Polsce, a skutki podatkowe przedmiotowej transakcji należy ocenić w świetle ww. przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Przechodząc zatem na grunt przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych należy zauważyć, że w myśl art. 9 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 7 ww. ustawy jednym ze źródeł przychodu są kapitały pieniężne i prawa majątkowe, w tym odpłatne zbycie praw majątkowych innych niż wymienione w pkt 8 lit. a)-c).

Za przychody z kapitałów pieniężnych, w myśl art. 17 ust. 1 pkt 5 ww. ustawy, uważa się przychody z tytułu udziału w funduszach kapitałowych, z zastrzeżeniem ust. 1c.

Stosownie do postanowień art. 5a pkt 14 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ilekroć w ustawie jest mowa o funduszach kapitałowych - oznacza to fundusze inwestycyjne oraz fundusze zagraniczne, o których mowa w przepisach o funduszach inwestycyjnych, oraz ubezpieczeniowe fundusze kapitałowe działające na podstawie przepisów ustawy o działalności ubezpieczeniowej, z wyjątkiem funduszy emerytalnych, o których mowa w przepisach o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych.

Zasady opodatkowania dochodów z tytułu udziału w funduszach kapitałowych reguluje natomiast art. 30a ust. 1 pkt 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w świetle którego od uzyskanych dochodów (przychodów) pobiera się 19% zryczałtowany podatek dochodowy, z zastrzeżeniem art. 52a.

Przepisy ust. 1 pkt 5 stosuje się z uwzględnieniem umów o unikaniu podwójnego opodatkowania, których stroną jest Rzeczpospolita Polska. Jednakże zastosowanie stawki podatku wynikającej z właściwej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania lub niepobranie (niezapłacenie) podatku zgodnie z taką umową jest możliwe pod warunkiem udokumentowania dla celów podatkowych miejsca zamieszkania podatnika uzyskanym od niego certyfikatem rezydencji (art. 30a ust. 2 ustawy).

Należy również zaznaczyć, iż w myśl art. 30a ust. 5 powołanej ustawy dochodu, o którym mowa w ust. 1 pkt 5, nie pomniejsza się o straty z tytułu udziału w funduszach kapitałowych oraz inne straty z kapitałów pieniężnych i praw majątkowych, poniesione w roku podatkowym oraz w latach poprzednich.

Ponadto dochodów (przychodów) z tytułu udziału w funduszach inwestycyjnych nie łączy się z dochodami opodatkowanymi na zasadach określonych w art. 27 (art. 30a ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych) – czyli według skali podatkowej.

Natomiast na podstawie art. 41 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, osoby prawne i ich jednostki organizacyjne oraz jednostki organizacyjne nie mające osobowości prawnej, które dokonują wypłaty należności (świadczeń) z tytułów określonych m.in. w art. 30a ust. 1 tej ustawy są obowiązane pobierać zryczałtowany podatek dochodowy od dokonywanych wypłat (świadczeń) lub stawianych do dyspozycji podatnika pieniędzy lub wartości pieniężnych, tj. m.in. dochodów z tytułu udziału w funduszach inwestycyjnych.

Jak wynika z powyższego w przypadku uzyskiwania dochodów z tytułu udziału w krajowych funduszach kapitałowych na podatniku nie spoczywa obowiązek wykazywania tych dochodów w jakimkolwiek zeznaniu rocznym. Podatek od dochodów osiągniętych z udziału w funduszach kapitałowych pobierany jest przez podmiot, który wypłaca te dochody. Podatnik nie wykazuje tych dochodów w zeznaniu podatkowym. Pobór zryczałtowanego podatku dochodowego z tytułu udziału w polskich funduszach kapitałowych spoczywa bowiem na płatniku. Pobranie podatku przez podmiot wypłacający dochody kończy rozliczenie tego podatku dla podatnika, który otrzymuje do dyspozycji kwoty już opodatkowane.

Zauważyć jednak należy, że inaczej jest w przypadku uzyskiwania dochodów z tytułu udziału w zagranicznych funduszach kapitałowych. Zagraniczne fundusze kapitałowe nie mają obowiązku odprowadzania podatku za uczestników. Fundusze te podlegają bowiem prawu podatkowemu obowiązującemu w swoim państwie macierzystym, w przedmiotowej sprawie w Luksemburgu i nie mają obowiązku odprowadzania podatku zgodnie z polskimi przepisami podatkowymi. W myśl umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania wynagrodzenie wypłacane inwestorowi nie podlega w Luksemburgu w ogóle opodatkowaniu. Opodatkowaniu podlega wyłącznie w Polsce, ale opodatkowania musi już dokonać sam podatnik czyli inwestor. Zagraniczny fundusz może pobierać podatek od wypłaty tylko wówczas, gdy taki obowiązek nakłada na niego ustawodawstwo państwa, w którym ten fundusz ma siedzibę, natomiast prawo do stosowania tego ustawodawstwa przewiduje umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania. Wówczas fundusz pobiera podatek i odprowadza do organu podatkowego własnego państwa a nie państwa miejsca zamieszkania podatnika. W niniejszej sprawie umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania przewiduje jednak opodatkowanie wyłącznie w państwie miejsca zamieszkania podatnika, co wyłącza jakiekolwiek obowiązki płatnika mogące ciążyć na funduszu zagranicznym.

Z opisu zdarzenia wynika również, że fundusz inwestycyjny z siedzibą w Luksemburgu ma swoje przedstawicielstwo w Polsce, które pośredniczy w zbywaniu jednostek uczestnictwa tego funduszu na terenie Polski za pomocą kilku dystrybutorów.

Zatem podmiotem prawnie zobowiązanym do wypłaty należności dla polskich rezydentów podatkowych z tytułu udziału w tym funduszu będzie sam fundusz - jako strona stosunku zobowiązaniowego. Podmioty polskie działające na rzecz tego funduszu będą wykonywać tylko czynności techniczne związane m.in. z zapewnieniem dokonania wypłaty, w granicach zlecenia otrzymanego od funduszu. Oznacza to, że choć wypłaty z tytułu udziału w tym funduszu dokonywane będą przez pośredników z Polski, to faktycznie źródło dochodów położone będzie za granicą. W tym stanie rzeczy, podmioty te (przedstawicielstwo funduszu zagranicznego w Polsce jak i dystrybutorzy) ze względu na przypisane im funkcje, nie spełniają definicji płatnika, określonej w przepisach Ordynacji podatkowej, jak i ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a tym samym nie będą zobowiązane do poboru zryczałtowanego podatku dochodowego od dokonywanych wypłat dla uczestników tego funduszu.

Powyższe oznacza zatem, że wbrew twierdzeniu wnioskodawcy w przypadku inwestowania z zagraniczne fundusze inwestycyjne procedura odprowadzania z tego tytułu podatku wygląda inaczej niż w przypadku inwestowania w krajowe fundusze inwestycyjne. Jeśli bowiem ani zagraniczny fundusz, ani polski pośrednik nie jest płatnikiem z tytułu uzyskiwananych przez podatnika w Polsce dochodów z odkupienia przez zagraniczny fundusz jednostek uczestnictwa, to podatnik powinien samodzielnie wykazać ten dochód w zeznaniu rocznym i rozliczyć z tego tytułu podatek. Zatem w takim przypadku 19% zryczałtowany podatek od uzyskanych dochodów z tytułu udziału w zagranicznych funduszach kapitałowych rozlicza wyłącznie beneficjent – osoba fizyczna.

Powyższe wynika wprost z art. 30a ust. 11 w związku z art. 45 ust. 3b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przewidujących tryb rozliczania dochodów z funduszu zagranicznych bez pośrednictwa płatnika. Powyższe przepisy nakładają bowiem na podatników obowiązek wykazania w zeznaniu podatkowym, o którym mowa w art. 45 ust. 1 lub 1a, kwot zryczałtowanego podatku obliczonego od przychodów (dochodów), o których mowa w art. 30 ust. 1 pkt 1-5, uzyskanych poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej (a więc m.in. z tytułu odkupienia przez fundusz jednostek uczestnictwa) oraz kwoty podatku zapłaconego za granicą, o których mowa w ust. 9 i 10.

Reasumując, w przypadku dochodów z tytułu odkupienia przez zagraniczny fundusz jednostek uczestnictwa, uczestnik – osoba fizyczna uzyskująca z tego tytułu dochody zobowiązana jest samodzielnie rozliczyć i zapłacić 19% zryczałtowany podatek dochodowy. Rozliczenia tego dokonuje w terminie do dnia 30 kwietnia następującego po roku podatkowym (art. 45 ust. 1 ustawy), na stosownym formularzu. Rodzaj formularza, w którym należy wykazać tego rodzaju dochód (poniesiona stratę) to PIT-36, PIT-36L lub PIT-38 w zależności od tego, z jakich źródeł podatnik uzyskał w roku podatkowym inne dochody poza dochodami z odkupienia jednostek uczestnictwa.

Podstawą opodatkowania z tytułu odkupienia przez fundusz jednostek uczestnictwa jest dochód stanowiący różnicę między wypłaconą kwotą za odkupione jednostki uczestnictwa a wydatkami poniesionymi na nabycie jednostek.

Zgodnie bowiem z generalną zasadą ustalania kosztów uzyskania przychodów, określoną w art. 22 ust. 1 zdanie pierwsze ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23 tej ustawy. Natomiast w myśl art. 23 ust. 1 pkt 38 ww. ustawy nie uważa się za koszty uzyskania przychodów m.in. wydatków na nabycie tytułów uczestnictwa lub jednostek uczestnictwa w funduszach kapitałowych; wydatki takie są jednak kosztem uzyskania przychodu z tytułu odkupienia tytułów uczestnictwa lub jednostek uczestnictwa w funduszach kapitałowych, albo umorzenia jednostek uczestnictwa, tytułów uczestnictwa oraz certyfikatów inwestycyjnych w funduszach kapitałowych, z zastrzeżeniem ust. 3e.

Obowiązek podatkowy powstanie w momencie uzyskania (wypłaty) dochodu ze zbycia jednostek uczestnictwa. Zgodnie bowiem z art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Przeliczania uzyskanego w walutach obcych przychodu oraz poniesionych w walutach obcych kosztów uzyskania przychodu należy dokonywać na podstawie art. 11a ust. 1 i 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, zgodnie z którym przychody w walutach obcych przelicza się na złote według kursu średniego walut obcych ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień uzyskania przychodu. Natomiast koszty poniesione w walutach obcych przelicza się na złote według kursu średniego ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień poniesienia kosztu.

Podstawą do obliczenia uzyskanego przychodu, dochodu i podatku z tytułu odkupienia przez zagraniczny fundusz jednostek uczestnictwa będą informacje uzyskane od zagranicznego funduszu, potwierdzające w sposób niebudzący wątpliwości prawdziwość obliczeń (danych). Informacje takie powinny zatem zawierać dane identyfikujące podatnika oraz dane pozwalające na określenie wysokości przychodu i kosztów jego uzyskania.

Mając na uwadze powyższe, stanowisko wnioskodawcy, zgodnie z którym przy inwestowaniu w Polsce w zagraniczne fundusze inwestycyjne podatek powinien być pobierany i odprowadzany przez same fundusze należało uznać za nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, ul. Kośnego 70, 45-372 Opole po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.