Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPP2/443-990/10-4/JW
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2011-04-22
Teza: Należy stwierdzić, iż pomiędzy Wnioskodawcą, a Developerem nie doszło ostatecznie do transakcji sprzedaży i zakupu towaru, gdyż zawarta umowa została zmieniona poprzez podpisanie trójstronnie aneksu. Zatem prawidłowym w tej sytuacji jest wystawienie przez Developera faktur korygujących do faktur pierwotnych dokumentujących wpłaty zaliczek od Wnioskodawcy, a następnie wystawienie nowej faktury dokumentującej sprzedaż lokali użytkowych dla faktycznego nabywcy tj. nowego Nabywcy.
Słowa kluczowe: faktura; faktura-faktura korygująca; zaliczka
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106 (uchylony); [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106a; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106b; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106c; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106d; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106e; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106f; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106g; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106h; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106i; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106j; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106k; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106l; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106m; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106n; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106o; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106p; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106q

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2007 r. Nr 112, poz. 770 z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki przedstawione we wniosku z dnia 25 listopada 2010r. (data wpływu 29 grudnia 2010r.), uzupełnione pismem z dnia 31.03.2011r. (data wpływu 04.04.2011r.) nadesłanym w odpowiedzi na wezwanie z dnia 07.03.2011r. sygn. IPPP2-443-990/10-2/JW, o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie wystawienia faktur korygujących oraz faktur na zaliczki - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 29 grudnia 2010r. wpłynął ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie wystawienia faktur korygujących oraz faktur na zaliczki.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca w 2008r. podpisał umowę zobowiązującą z Developerem na zakup dwóch lokali użytkowych. Na podstawie w/w umowy Wnioskodawca dokonywał wpłat (zaliczek) na w/w lokale od listopada 2008r. oraz w roku 2009. Przed zakończeniem budowy i podpisaniem aktów notarialnych stanowiących przeniesienie prawa własności Wnioskodawca postanowił zrezygnować z inwestycji i scedować swoje prawo do zakupu lokali na inną firmę, która była zainteresowana zakupem w/w lokali.

W związku z powyższym 29.03.2010r. został podpisany trójstronnie: „Aneks nr 1 do umowy zobowiązującej o ustanowieniu odrębnej własności lokali i sprzedaży lokali”. Strony aneksu to : Developer, Wnioskodawca i firma, która chciała przejąć na siebie umowę zobowiązującą na zakup lokali - nowy Nabywca.

Aneks zawiera zapisy:

1.  Strony zgodnie postanowiły, że z chwilą podpisania tego aneksu jedynym Nabywcą lokali usługowych wraz z przynależnościami pozostaje firma: tu nazwa nowego Nabywcy lokali.
2.  Właściciel firmy oświadcza, że zapoznał się z treścią umowy zobowiązującej oraz akceptuje jej wszystkie warunki jako Nabywca.
3.  Strony zgodnie ustalają, że rozliczenie dotychczas dokonanych wpłat następuje pomiędzy Wnioskodawcą (firmą F. a firmą - nowy Nabywca lokali, który przejmuje umowę zobowiązującą i z tytułu tego rozliczenia powołane Firmy nie zachowują żadnych roszczeń wobec Sprzedającego.
4.  Pozostałe warunki umowy nie ulegają zmianie.”

Po podpisaniu aneksu do umowy zobowiązującej Wnioskodawca oczekiwał na wystawienie przez Developera faktur korygujących na wpłaty (zaliczki) Wnioskodawcy, a nowy Nabywca na faktury na zaliczki wpłacone przez Wnioskodawcę i scedowane na nowego Nabywcę i pozostawione u Developera. Wnioskodawca i nowy Nabywca rozliczyli się między sobą, a pieniądze stanowiące wpłaty Wnioskodawcy pozostały u Developera.

Developer nie wyraził zgody na wystawienie faktur korygujących dla Wnioskodawcy i faktur na zaliczki dla nowego Nabywcy twierdząc, że zgodnie z aneksem w/w firmy mają takie faktury wystawić między sobą. Wnioskodawca nadmienia, że nadal nie było aktu notarialnego na przeniesienie prawa własności lokali. Prawnym właścicielem lokali był więc Developer i obowiązywała podpisana umowa zobowiązująca.

Po nieskutecznej rozmowie Wnioskodawca napisał oficjalne pismo do Developera, powtórnie z prośbą o wystawienie w/w faktur twierdząc, że dopóki właścicielem prawnym w/w lokali pozostaje Developer i pozostaje stroną umowy z nowym właścicielem jest zobowiązany do wystawienia faktur korygujących na wpłacane zaliczki dla Wnioskodawcy i faktur na zaliczki dla nowego Nabywcy oraz, że aneks do umowy zobowiązującej stanowi jedynie zmianę nabywcy i pozwala na pozostawienie zaliczek u Developera, a Wnioskodawca i nowy Nabywca wyrażają zgodę na rozliczenie finansowe między sobą.

Developer odpowiedział Wnioskodawcy, że nadal nie widzi podstaw do wystawienia w/w faktur. W międzyczasie podpisane zostały akty notarialne i Developer przestał być właścicielem lokali. Podpisany został w międzyczasie akt notarialny z nowym Nabywcą. Jednak na dzień podpisania umowy zobowiązującej nie było tego aktu, a Wnioskodawca nigdy nie był prawnym właścicielem w/w lokali.

Ponieważ do dnia dzisiejszego Wnioskodawca nie może przekonać Developera o konieczności wystawienia w/w faktur to:

1.  Wnioskodawca nie ma podstawy do wyksięgowania faktur wystawionych na zaliczki przez Developera i figurują one w księgach Strony.
2.  Ostatecznie nowy Nabywca ma akt notarialny, a nie ma faktury na podstawie, której mógłby odliczyć podatek VAT.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Kto zobowiązany jest do wystawienia faktur korygujących dla Wnioskodawcy i faktur na zaliczki dla nowego Nabywcy na dzień podpisania aneksu do umowy zobowiązującej ?

Zdaniem Wnioskodawcy, na dzień podpisania aneksu do umowy zobowiązującej, gdzie właścicielem lokali był Developer (nie było aktu notarialnego) oraz otrzymał zaliczki od Wnioskodawcy powinien właśnie Developer wystawić faktury korygujące na wpłacone zaliczki dla Wnioskodawcy. Developer również ma obowiązek wystawić faktury na wartość zaliczek wpłaconych przez Wnioskodawcę, nowemu Nabywcy zgodnie z umową zobowiązującą. Następnie nowy Nabywca zgodnie z aneksem do umowy zobowiązującej zwraca Wnioskodawcy wartość wpłaconych przez Wnioskodawcę zaliczek Developerowi.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 19 ust. 11 ustawy z dnia 11 marca 2004r. (Dz. U. Nr 54, poz. 535 z późn. zm.), zwanej dalej ustawą, jeżeli przed wydaniem towaru lub wykonaniem usługi otrzymano część należności, w szczególności: przedpłatę, zaliczkę, zadatek, ratę, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą jej otrzymania w tej części.

W świetle art. 106 ust. 1 ustawy, podatnicy, o których mowa w art. 15, są obowiązani wystawić fakturę stwierdzającą w szczególności dokonanie sprzedaży, datę dokonania sprzedaży, cenę jednostkową bez podatku, podstawę opodatkowania, stawkę i kwotę podatku, kwotę należności oraz dane dotyczące podatnika i nabywcy, z zastrzeżeniem ust. 2, 4 i 5 oraz art. 119 ust. 10 i art. 120 ust. 16. Powyższe przepisy stosuje się odpowiednio do części należności otrzymywanych przed wydaniem towaru lub wykonaniem usługi (art. 106 ust. 3 ustawy).

Na podstawie art. 2 pkt 22 ustawy, przez sprzedaż rozumie się odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.

Faktura VAT jest więc dokumentem potwierdzającym zaistnienie zdarzenia gospodarczego. Wystawienie faktury należy rozumieć jako sporządzenie dokumentu oraz jego przekazanie innemu podmiotowi, a przez to wprowadzenie faktury do obrotu prawnego.

Szczegółowe zasady wystawiania faktur VAT i innych dokumentów z nimi zrównanych uregulowane zostały w przepisach rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 28 listopada 2008r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 212, poz. 1337 z późn. zm.).

Należy wskazać, iż w myśl § 9 ust. 1 ww. rozporządzenia, fakturę wystawia się nie później niż siódmego dnia od dnia wydania towaru lub wykonania usługi, z zastrzeżeniem § 10-12.

Natomiast w świetle § 10 ust. 1 cyt. rozporządzenia, jeżeli przed wydaniem towaru lub wykonaniem usługi otrzymano część lub całość należności, w szczególności: przedpłatę, zaliczkę, zadatek, ratę, fakturę wystawia się nie później niż siódmego dnia od dnia, w którym otrzymano część lub całość należności od nabywcy, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3.

Na podstawie § 10 ust. 5 powołanego rozporządzenia, jeżeli faktury, o których mowa w ust. 1-3, nie obejmują całej ceny brutto, sprzedawca po wydaniu towaru lub wykonaniu usługi wystawia fakturę na zasadach określonych w § 5 i 7-9, z tym, że sumę wartości towarów (usług) pomniejsza się o wartość otrzymanych części należności, a kwotę podatku pomniejsza się o sumę kwot podatku wykazanego w fakturach dokumentujących otrzymanie części należności; taka faktura powinna zawierać również numery faktur wystawionych przed wydaniem towaru lub wykonaniem usługi.

W praktyce przy dokumentowaniu obrotu gospodarczego przez podatników podatku od towarów i usług zdarzają się pomyłki lub sytuacje, w których błędnie bądź niesłusznie zostały wystawione faktury. Ustawodawca przewidział procedury korygowania błędów w fakturach VAT, za pomocą faktury korygującej, która może być wystawiona przez sprzedawcę (§ 13 i § 14 ww. rozporządzenia).

W myśl § 13 ust. 1 rozporządzenia, w przypadku gdy po wystawieniu faktury udzielono rabatów określonych w art. 29 ust. 4 ustawy, podatnik udzielający rabatu wystawia fakturę korygującą.

Zgodnie natomiast z § 13 ust. 2 rozporządzenia, faktura korygująca powinna zawierać co najmniej:

1.  numer kolejny oraz datę jej wystawienia;
2.  dane zawarte w fakturze, której dotyczy faktura korygująca:
    1.  określone w § 5 ust. 1 pkt 1-4, tj. imiona i nazwiska lub nazwy bądź nazwy skrócone sprzedawcy i nabywcy oraz ich adresy; numery identyfikacji podatkowej sprzedawcy i nabywcy, z zastrzeżeniem ust. 10 i 11; numer kolejny faktury oznaczonej jako "FAKTURA VAT"; dzień, miesiąc i rok wystawienia faktury, a w przypadku, gdy data ta różni się od daty sprzedaży, również datę sprzedaży; w przypadku sprzedaży o charakterze ciągłym podatnik może podać na fakturze miesiąc i rok dokonania sprzedaży, pod warunkiem podania daty wystawienia faktury;
    2.  nazwę (rodzaj) towaru lub usługi objętych rabatem;
3.  kwotę i rodzaj udzielonego rabatu;
4.  kwotę zmniejszenia podatku należnego.

Stosownie do ust. 3 powołanego paragrafu, przepisy ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio w przypadku:

1.  zwrotu sprzedawcy towarów oraz zwrotu nabywcy kwot nienależnych, o których mowa w art. 29 ust. 4 ustawy;
2.  zwrotu nabywcy zaliczek, przedpłat, zadatków lub rat, podlegających opodatkowaniu.

Z powyższego wynika zatem, iż w przypadku zwrotu nabywcy zaliczek, przedpłat, zadatków lub rat, podlegających opodatkowaniu, podatnik zwracający środki pieniężne z wymienionego tytułu, zobowiązany jest wystawić fakturę korygującą. Omawiany przepis § 13 rozporządzenia odnosi zatem obowiązek wystawienia faktury korygującej do sytuacji polegającej na zwrocie przez podatnika kwot stanowiących zapłaconą ratę należności - zaliczkę.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, iż Wnioskodawca w 2008r. podpisał umowę zobowiązującą z Developerem na zakup dwóch lokali użytkowych w Warszawie. Na podstawie tej umowy Wnioskodawca dokonywał wpłat (zaliczek) na w/w lokale od listopada 2008r. oraz w 2009r. Przed zakończeniem budowy i podpisaniem aktów notarialnych stanowiących przeniesienie prawa własności Wnioskodawca postanowił zrezygnować z inwestycji i scedować swoje prawo do zakupu lokali na inną firmę, która była zainteresowana zakupem przedmiotowych lokali. W związku z powyższym 29.03.2010r. został podpisany trójstronnie: „Aneks nr 1 do umowy zobowiązującej o ustanowieniu odrębnej własności lokali i sprzedaży lokali”. Stronami aneksu są: Developer, Wnioskodawca i firma, która chciała przejąć na siebie umowę zobowiązującą na zakup lokali - nowy Nabywca. Po podpisaniu aneksu do umowy zobowiązującej Wnioskodawca oczekiwał na wystawienie przez Developera faktur korygujących na wpłaty (zaliczki), a nowy Nabywca na faktury na zaliczki wpłacone przez Wnioskodawcę i scedowane na nowego Nabywcę pozostawione u Developera. Wnioskodawca i nowy Nabywca rozliczyli się między sobą, a pieniądze stanowiące wpłaty Wnioskodawcy pozostały u Developera. Developer nie wyraził zgody na wystawienie faktur korygujących dla Wnioskodawcy i faktur na zaliczki dla nowego Nabywcy twierdząc, że zgodnie z aneksem w/w firmy mają takie faktury wystawić między sobą. Nadal nie było aktu notarialnego na przeniesienie prawa własności lokali. Prawnym właścicielem lokali był więc Developer i obowiązywała podpisana umowa zobowiązująca. Wnioskodawca napisał oficjalne pismo do Developera, powtórnie z prośbą o wystawienie przedmiotowych faktur twierdząc, że dopóki właścicielem prawnym w/w lokali pozostaje Developer i pozostaje stroną umowy z nowym właścicielem jest zobowiązany do wystawienia faktur korygujących na wpłacane zaliczki dla Wnioskodawcy i faktur na zaliczki dla nowego Nabywcy oraz, że aneks do umowy zobowiązującej stanowi jedynie zmianę nabywcy i pozwala na pozostawienie zaliczek u Developera, a Wnioskodawca i nowy Nabywca wyrażają zgodę na rozliczenie finansowe między sobą. Developer w odpowiedzi na pismo Wnioskodawcy stwierdził, że nadal nie widzi podstaw do wystawienia w/w faktur. W międzyczasie podpisane zostały akty notarialne i Developer przestał być właścicielem lokali. Został podpisany akt notarialny z nowym Nabywcą. Jednak na dzień podpisania umowy zobowiązującej nie było tego aktu, a Wnioskodawca nigdy nie był prawnym właścicielem przedmiotowych lokali użytkowych.

Mając na względzie przytoczone przepisy prawa oraz opisany stan faktyczny należy stwierdzić, iż umowa zobowiązującą Wnioskodawcę z Developerem na zakup dwóch lokali użytkowych, została zmieniona w momencie podpisania trójstronnie aneksu do umowy przez Developera, Wnioskodawcę i firmę, która chciała przejąć na siebie umowę zobowiązującą na zakup lokali - nowy Nabywca.

Tym samym pomiędzy Wnioskodawcą a Developerem nie doszło do żadnej transakcji podlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, polegającej na sprzedaży lokali użytkowych. Zatem w tej sytuacji należy rozstrzygnąć kwestię zwrotu zaliczki wpłaconej przez Wnioskodawcę na poczet sprzedaży przedmiotowych lokali użytkowych.

Należy zaznaczyć, iż przepisy ustawy o podatku od towarów i usług nie regulują kwestii formy, w jakiej musi się odbyć zwrot zaliczki. W tym przypadku zwrot zaliczki przez Developera osobie rezygnującej z zakupu (Wnioskodawcy) odbywa się nie bezpośrednio poprzez zwrot tej zaliczki, pierwotnemu kontrahentowi. W związku z podpisaniem aneksu do umowy przez Developera, Wnioskodawcę i nowego Nabywcę zadysponowano uprzednio wpłacone środki na poczet przyszłego zakupu lokali użytkowych przez nowego Nabywcę (pieniądze stanowiące wpłaty Wnioskodawcy pozostały u Developera). Należy, zatem przyjąć, iż powyższa dyspozycja jest rodzajem zwrotu zaliczki.

Reasumując, należy stwierdzić, iż pomiędzy Wnioskodawcą, a Developerem nie doszło ostatecznie do transakcji sprzedaży i zakupu towaru, gdyż zawarta umowa została zmieniona poprzez podpisanie trójstronnie aneksu. Zatem prawidłowym w tej sytuacji jest wystawienie przez Developera faktur korygujących do faktur pierwotnych dokumentujących wpłaty zaliczek od Wnioskodawcy, a następnie wystawienie nowej faktury dokumentującej sprzedaż lokali użytkowych dla faktycznego nabywcy tj. nowego Nabywcy. Zatem stanowisko Wnioskodawcy należy uznać za prawidłowe.

Zauważyć należy, iż niniejsza interpretacja dotyczy wyłącznie Wnioskodawcy, tj. Spółki składającej wniosek. W związku z tym skutki określone w art. 14k – 14m Ordynacji podatkowej mogą dotyczyć tylko Zainteresowanej Spółki.

Z uwagi na fakt, że za złożony wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego z dnia 25.11.2010r. data wpływu do tut. organu 29.12.2010r. dotyczy jednego zaistniałego stanu faktycznego, Wnioskodawca winien wnieść opłatę w wysokości 40 zł (od dnia 20.09.2008 r. opłata za wydanie interpretacji indywidualnej wynosi bowiem 40 zł – art. 14f § 1 Ordynacji podatkowej). Wnioskodawca dokonał wpłaty w wysokości 80 zł za wydanie interpretacji indywidualnej w dniu 29.11.2010r. Zatem kwota w wysokości 40 zł, zgodnie z art. 14f § 2a Ordynacji podatkowej zostanie zwrócona na numer konta bankowego wskazanego przez Wnioskodawcę.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku ul. 1 Maja 10 09-402 Płock.