Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPP2/443-1815/10-2/AD
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2011-02-08
Teza: Czy w opisanym stanie faktycznym faktury VAT w tytułu wykonanych prac powinny być wystawiane przez wykonawców inwestycji na rzecz faktycznego nabywcy, tj. konkretnej jednostki budżetowej, będącej beneficjentem inwestycji?
Słowa kluczowe: faktura; fakturowanie; inwestycje; jednostka-jednostka budżetowa; nabywca; pełnomocnictwo; płatnik; sprzedawca; usługi; świadczenie-świadczenie usług
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 8; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106 (uchylony); [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106a; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106b; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106c; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106d; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106e; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106f; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106g; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106h; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106i; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106j; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106k; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106l; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106m; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106n; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106o; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106p; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106q

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko, przedstawione we wniosku z dnia 22 października 2010 r. (data wpływu 8 listopada 2010 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawidłowego wskazania na fakturze VAT nabywcy świadczonej usługi – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 8 listopada 2010 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawidłowego wskazania na fakturze VAT nabywcy świadczonej usługi.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawca został powołany uchwałą Rady Miejskiej w 1999 r. Od tego czasu działa jako jednostka budżetowa Gminy.

Dla celów VAT, podobnie jak inne jednostki i zakłady budżetowe Gminy, zarejestrowany jest jako odrębny podatnik VAT.

Przedmiotem działalności Zainteresowanego jest prowadzenie obsługi inwestorskiej na rzecz Gminy oraz jej jednostek budżetowych, a także prowadzenie obsługi inwestorskiej w trybie zastępstwa inwestorskiego na rzecz innych inwestorów.

Zadania Wnioskodawcy obejmują pełnienie funkcji inwestora dla zadań z zakresu:

*   budowy, rozbudowy i remontów obiektów oświaty, kultury i sportu oraz obiektów jednostek pomocniczych Gminy,
*   obiektów o charakterze użyteczności publicznej,
*   budownictwa mieszkaniowego,
*   infrastruktury technicznej (woda, gaz, energetyka, kanalizacja, drogi),
*   innych budowli i obiektów.

W celu realizacji powierzonych funkcji Zainteresowany posiada wykwalifikowaną kadrę pracowniczą, wyspecjalizowaną w przygotowywaniu i realizacji procesów inwestycyjnych.

W przypadku inwestycji prowadzonych przez niego na rzecz zewnętrznych podmiotów w trybie zastępstwa inwestycyjnego, umowy zawierane są przez Wnioskodawcę w imieniu i na rzecz ostatecznego beneficjenta. W takim przypadku faktury wystawiane są przez wykonawców prac bezpośrednio na podmiot będący faktycznym beneficjentem inwestycji.

Analogiczna struktura prowadzenia procesu inwestycyjnego rozważana jest przez Zainteresowanego w odniesieniu do inwestycji realizowanych na rzecz jednostek i zakładów budżetowych Gminy będących – podobnie jak zewnętrzni beneficjenci inwestycji – odrębnymi podatnikami dla celów VAT. W konsekwencji zamiarem Wnioskodawcy jest, aby inwestycje prowadzone przez niego były realizowane w imieniu i na rzecz jednostek i zakładów budżetowych będących faktycznymi beneficjentami inwestycji. Taka struktura realizacji inwestycji będzie wynikała z dokumentacji przetargowej sporządzanej zgodnie z systemem zamówień publicznych, a także wynikała z umów podpisywanych przez Dyrektora Zainteresowanego w imieniu i na rzecz jednostki budżetowej będącej beneficjentem inwestycji.

Środki finansowe przeznaczone na realizację inwestycji na rzecz poszczególnych jednostek budżetowych będą zapisane w rocznym planie finansowym danej jednostki sporządzanym i akceptowanym przez Gminę. Na podstawie porozumienia zawartego pomiędzy Wnioskodawcą a jednostką budżetową będącą beneficjentem inwestycji, Zainteresowany będzie dysponentem środków finansowych przeznaczonych na daną inwestycję, tj. będzie mógł realizować płatności w imieniu jednostki będącej beneficjentem inwestycji.

Po zakończeniu prac (wybranych etapów prac) faktury za przeprowadzone przez wykonawców prace będą wystawiane na rzecz jednostek budżetowych, które będą faktycznymi beneficjentami prowadzonych przez Wnioskodawcę inwestycji. Faktury te, przed przekazaniem ich ostatecznemu beneficjentowi, będą przesyłane najpierw do Wnioskodawcy, który będzie weryfikował je pod względem formalnym i merytorycznym oraz zatwierdzał do zapłaty.

Płatność za wykonane prace będzie realizowana przez Zainteresowanego jako dysponenta środków finansowych zapisanych w planie finansowym jednostki będącej beneficjentem inwestycji.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy w opisanym stanie faktycznym faktury VAT z tytułu wykonanych prac powinny być wystawiane przez wykonawców inwestycji na rzecz faktycznego nabywcy, tj. konkretnej jednostki budżetowej, będącej beneficjentem inwestycji?

Zdaniem Wnioskodawcy, w zaistniałym stanie faktycznym faktury VAT wystawiane przez wykonawców inwestycji powinny być wystawione na rzecz faktycznego nabywcy inwestycji, tj. właściwej jednostki budżetowej.

Poniżej Zainteresowany prezentuje szczegółowe uzasadnienie swojego stanowiska.

Zgodnie z art. 106 ust. 1 ustawy o VAT, faktura dokumentująca sprzedaż powinna zostać wystawiona na nabywcę towarów bądź usług. Jednocześnie, sama ustawa o VAT nie zawiera definicji „nabywcy”.

W konsekwencji, w oparciu o reguły wykładni językowej, należy odwołać się do słownikowej definicji pojęcia „nabywca”. W ślad za Słownikiem Języka Polskiego (Wydawnictwo Naukowe PWN), „nabywca” to „ten, kto coś nabył”. Konsekwentnie, na gruncie wykładni językowej, w zaistniałym stanie faktycznym to beneficjenci inwestycji (jednostki budżetowe Gminy) powinni zostać uznani za „nabywców”, gdyż to właśnie na rzecz tych jednostek są realizowane inwestycje nadzorowane przez Wnioskodawcę. Z perspektywy ekonomicznej, która ma zasadnicze znaczenie dla kwalifikacji określonych czynności na gruncie VAT, ostateczni beneficjenci są zatem nabywcami towarów i usług dostarczanych przez wykonawców inwestycji.

W opisanym stanie faktycznym rola Zainteresowanego ogranicza się do funkcji zbliżonej do inwestora zastępczego prowadzącego inwestycję w imieniu i na rzecz ostatecznego beneficjenta. Rola Wnioskodawcy sprowadza się do organizacji i nadzoru nad procesem inwestycyjnym, do czego został powołany jako wyspecjalizowana jednostka budżetowa Gminy. Powołanie Zainteresowanego miało bowiem na celu lepszą koordynację i realizację inwestycji realizowanych przez Gminę m.in. z uwagi na wykwalifikowaną kadrę, której nie posiadają inne jednostki budżetowe oraz wykorzystanie efektu skali.

Rola Wnioskodawcy w przypadku inwestycji prowadzonych na rzecz innych jednostek i zakładów budżetowych Gminy jest analogiczna jak w przypadku inwestycji prowadzonych na rzecz podmiotów zewnętrznych. W konsekwencji, biorąc pod uwagę analogiczny zakres funkcji Zainteresowanego, a także fakt, iż z perspektywy VAT zarówno zewnętrzne podmioty, jak i inne jednostki i zakłady budżetowe Gminy są rozpoznawane i zarejestrowane jako odrębni podatnicy VAT, brak jest podstaw do różnicowania trybu fakturowania prac przez wykonawców w przypadku inwestycji prowadzonych przez Wnioskodawcę na rzecz podmiotów zewnętrznych i na rzecz innych jednostek i zakładów budżetowych. W konsekwencji, podobnie jak w przypadku faktur wystawianych na rzecz zewnętrznych odbiorców inwestycji, faktury dotyczące inwestycji prowadzonych przez Zainteresowanego na rzecz innych jednostek i zakładów budżetowych powinny być wystawiane na rzecz faktycznych nabywców inwestycji.

Konkluzję, iż w przedmiotowym przypadku faktury powinny być wystawiane na rzecz beneficjentów inwestycji potwierdza także tryb realizacji płatności – środki finansowe na realizację inwestycji zapisywane są w planie finansowym danej jednostki budżetowej, natomiast Wnioskodawca jedynie w celu technicznej realizacji płatności, na mocy odrębnego porozumienia, staje się dysponentem środków finansowych zapisanych na rzecz tej jednostki.

Mając na uwadze przytoczone powyżej okoliczności, zdaniem Zainteresowanego, w zaistniałym stanie faktycznym faktury VAT wystawiane przez wykonawców inwestycji powinny być wystawiane na rzecz faktycznego nabywcy inwestycji, tj. właściwej jednostki budżetowej.

Uwzględniając powyższe Wnioskodawca wnosi o potwierdzenie prawidłowości zajmowanego stanowiska.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu ww. podatkiem podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 – w myśl art. 7 ust. 1 ustawy – rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Natomiast stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy, przez świadczenie usług, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1.  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2.  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3.  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

W myśl art. 15 ust. 1 ustawy, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Stosownie do art. 106 ust. 1 ustawy, podatnicy, o których mowa w art. 15, są obowiązani wystawić fakturę stwierdzającą w szczególności dokonanie sprzedaży, datę dokonania sprzedaży, cenę jednostkową bez podatku, podstawę opodatkowania, stawkę i kwotę podatku, kwotę należności oraz dane dotyczące podatnika i nabywcy, z zastrzeżeniem ust. 2, 4 i 5 oraz art. 119 ust. 10 i art. 120 ust. 16.

Na podstawie art. 106 ust. 8 ustawy, Minister właściwy do spraw finansów publicznych, w drodze rozporządzenia:

1.  określi szczegółowe zasady wystawiania faktur, dane, które powinny zawierać, oraz sposób i okres ich przechowywania;
2.  może określić wzory faktur dla wszystkich lub niektórych rodzajów czynności;
3.  może określić przypadki, w których faktury mogą być wystawiane przez inne podmioty niż wymienione w ust. 1 i 2, oraz szczegółowe zasady i warunki wystawiania faktur w takich przypadkach.

Obowiązek dotyczący wystawiania faktur został doprecyzowany w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 28 listopada 2008 r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 212, poz. 1337 ze zm.) dalej zwanego rozporządzeniem.

W myśl § 5 ust. 1 powołanego rozporządzenia, faktura stwierdzająca dokonanie sprzedaży powinna zawierać co najmniej:

1.  imiona i nazwiska lub nazwy bądź nazwy skrócone sprzedawcy i nabywcy oraz ich adresy;
2.  numery identyfikacji podatkowej sprzedawcy i nabywcy, z zastrzeżeniem ust. 10 i 11;
3.  numer kolejny faktury oznaczonej jako „FAKTURA VAT”;
4.  dzień, miesiąc i rok wystawienia faktury, a w przypadku, gdy data ta różni się od daty sprzedaży, również datę sprzedaży; w przypadku sprzedaży o charakterze ciągłym podatnik może podać na fakturze miesiąc i rok dokonania sprzedaży, pod warunkiem podania daty wystawienia faktury;
5.  nazwę (rodzaj) towaru lub usługi;
6.  miarę i ilość sprzedanych towarów lub zakres wykonanych usług;
7.  cenę jednostkową towaru lub usługi bez kwoty podatku (cenę jednostkową netto);
8.  wartość towarów lub wykonanych usług, których dotyczy sprzedaż, bez kwoty podatku (wartość sprzedaży netto);
9.  stawki podatku;
10.  sumę wartości sprzedaży netto towarów lub wykonanych usług z podziałem na poszczególne stawki podatku i zwolnionych od podatku oraz niepodlegających opodatkowaniu;
11.  kwotę podatku od sumy wartości sprzedaży netto towarów (usług), z podziałem na kwoty dotyczące poszczególnych stawek podatku;
12.  kwotę należności ogółem wraz z należnym podatkiem.

Z powyższych przepisów wynika zatem, że fakturę wystawia sprzedawca będący podatnikiem podatku od towarów i usług, w celu udokumentowania dokonanej sprzedaży towarów lub świadczonych usług. Faktura jest więc dokumentem stwierdzającym wystąpienie u podatnika okoliczności powodujących powstanie obowiązku podatkowego, a taki powstaje m.in. z chwilą wydania towaru lub wykonania usługi (art. 19 ust. 1 ustawy). Ponadto z wykładni literalnej (językowej) przepisu rozporządzenia wynika, iż faktura VAT winna zawierać co najmniej opisane elementy. Oznacza to, iż można zawrzeć dodatkowe informacje w poszczególnych punktach faktury VAT, ale nie można ich zmienić, czy też pominąć bądź zamienić.

Ponadto, by kompleksowo odnieść się do przedstawionego we wniosku zagadnienia, należy w ocenie zawartych w przepisie zwrotów, sięgnąć do definicji ze słownika języka polskiego. Zgodnie ze Słownikiem Współczesnego Języka Polskiego (Wydawnictwo Wilga, Warszawa 1996, s. 546, kolumna 1) „nabywca” to „człowiek, który coś nabywa, kupuje, kupujący coś”. „Płatnik” natomiast to „podmiot zobowiązany do płacenia” (Słownik Współczesnego Języka Polskiego, s. 759, kolumna 1). Porównując powyższe definicje zauważyć można, iż nie są one tożsame, bowiem pojęcie płatnika nie określa nabycia (tytułu własności), a jedynie kwestię podmiotu, od którego należne jest zobowiązanie pieniężne.

Z powyższej analizy wynika zatem, że pojęcia „nabywcy” oraz „płatnika” nie są tożsame i brak jest podstaw by pojęcia te uznać za jednolite.

Z opisu sprawy wynika, iż Wnioskodawca został powołany uchwałą Rady Miejskiej w 1999 r. Od tego czasu działa jako jednostka budżetowa Gminy.

Dla celów VAT, podobnie jak inne jednostki i zakłady budżetowe Gminy, zarejestrowany jest jako odrębny podatnik VAT.

Przedmiotem działalności Zainteresowanego jest prowadzenie obsługi inwestorskiej na rzecz Gminy oraz jej jednostek budżetowych, a także prowadzenie obsługi inwestorskiej w trybie zastępstwa inwestorskiego na rzecz innych inwestorów.

W przypadku inwestycji prowadzonych przez niego na rzecz zewnętrznych podmiotów w trybie zastępstwa inwestycyjnego, umowy zawierane są przez Wnioskodawcę w imieniu i na rzecz ostatecznego beneficjenta. W takim przypadku faktury wystawiane są przez wykonawców prac bezpośrednio na podmiot będący faktycznym beneficjentem inwestycji.

Analogiczna struktura prowadzenia procesu inwestycyjnego rozważana jest przez Zainteresowanego w odniesieniu do inwestycji realizowanych na rzecz jednostek i zakładów budżetowych Gminy będących – podobnie jak zewnętrzni beneficjenci inwestycji – odrębnymi podatnikami dla celów VAT. W konsekwencji zamiarem Wnioskodawcy jest, aby inwestycje prowadzone przez niego były realizowane w imieniu i na rzecz jednostek i zakładów budżetowych będących faktycznymi beneficjentami inwestycji. Taka struktura realizacji inwestycji będzie wynikała z dokumentacji przetargowej sporządzanej zgodnie z systemem zamówień publicznych, a także wynikała z umów podpisywanych przez Dyrektora Zainteresowanego w imieniu i na rzecz jednostki budżetowej będącej beneficjentem inwestycji.

Środki finansowe przeznaczone na realizację inwestycji na rzecz poszczególnych jednostek budżetowych będą zapisane w rocznym planie finansowym danej jednostki sporządzanym i akceptowanym przez Gminę. Na podstawie porozumienia zawartego pomiędzy Wnioskodawcą a jednostką budżetową będącą beneficjentem inwestycji, Zainteresowany będzie dysponentem środków finansowych przeznaczonych na daną inwestycję, tj. będzie mógł realizować płatności w imieniu jednostki będącej beneficjentem inwestycji.

Po zakończeniu prac (wybranych etapów prac) faktury za przeprowadzone przez wykonawców prace będą wystawiane na rzecz jednostek budżetowych, które będą faktycznymi beneficjentami prowadzonych przez Wnioskodawcę inwestycji. Faktury te, przed przekazaniem ich ostatecznemu beneficjentowi, będą przesyłane najpierw do Wnioskodawcy, który będzie weryfikował je pod względem formalnym i merytorycznym oraz zatwierdzał do zapłaty.

Płatność za wykonane prace będzie realizowana przez Zainteresowanego jako dysponenta środków finansowych zapisanych w planie finansowym jednostki będącej beneficjentem inwestycji.

Biorąc powyższe pod uwagę należy stwierdzić, że stronami transakcji są podmiot świadczący usługę oraz podmiot na rzecz którego usługa jest świadczona (nabywca), a tymi w przedmiotowej sprawie będą jednostki lub zakłady budżetowe Gminy co wynikać będzie z dokumentacji przetargowej i zawartych umów. Wnioskodawca natomiast realizował będzie inwestycje w imieniu i na rzecz tych podmiotów.

Ponadto, z przedstawionego zdarzenia przyszłego nie wynika, aby wykonawcy świadczyli na rzecz Zainteresowanego jakiekolwiek usługi o których mowa w art. 8 ust. 1 ustawy. Faktura natomiast, zgodnie z art. 106 ust. 1 ustawy, dokumentuje czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT. Stąd w opisanej sprawie brak jest podstaw do wystawiania przez wykonawców faktur VAT na Wnioskodawcę.

Reasumując, w przedmiotowej sprawie faktury VAT z tytułu wykonanych prac powinny być wystawiane przez wykonawców inwestycji na rzecz faktycznego nabywcy, tj. konkretnej jednostki budżetowej, będącej beneficjentem inwestycji.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, ul. Św. Mikołaja 78/79, 50-126 Wrocław po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.