Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPB2/415-58/09/BK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2009-04-07
Teza: Ulga meldunkowa w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości nabytej w drodze spadku.
Słowa kluczowe: grunty; nieruchomości-zbycie nieruchomości; spadek; ulga-ulga meldunkowa; zwolnienie-zwolnienie przedmiotowe
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zmianami) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112 poz. 770 ze zmianami) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pani, przedstawione we wniosku z dnia 7 stycznia 2009 r. (data wpływu 21 stycznia 2008 r.) uzupełnionym pismem z dnia 19 marca 2009 r. (data wpływu 23 marca 2009 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania dochodu uzyskanego ze zbycia nieruchomości nabytej w 2008 r. w drodze spadku - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 21 stycznia 2009 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania przychodu ze sprzedaży nieruchomości.

Pismem z dnia 10 marca 2009 r. Nr ITPB2/415-58/09-2/BK wezwano Panią do usunięcia braków formalnych złożonego wniosku. Braki wykazane w wezwaniu uzupełniono w dniu 23 marca 2009 r.

W przedmiotowym wniosku oraz jego uzupełnieniu przedstawiono następujący stan faktyczny.

W marcu 2008 r. wraz z siostrą nabyła Pani spadek po zmarłej w dniu 1 lutego 2008 r. matce. Masę spadkową stanowiła nieruchomość, w skład której wchodził budynek jednorodzinny o pow. 126 m2 i budynek gospodarczy o pow. 60 m2 trwale związane z gruntem.

Na grunt ten składały się trzy działki (o różnych numerach ewidencyjnych) o łącznej pow. 2220 m2. Budynek mieszkalny został tak posadowiony, iż powierzchnia jego obejmowała część wszystkich trzech działek stanowiąc jedną, ogrodzoną całość. W maju 2008 r. wraz z siostrą sprzedała Pani przedmiotową nieruchomość. Na okoliczność powyższego, złożyła Pani w urzędzie skarbowym oświadczenie, o spełnieniu warunków do skorzystania z ulgi meldunkowej. Dodaje Pani również, że opiekowała się chorym ojcem, który zmarł w 1985 r., a następnie matką i jej domem z ogrodem. Dom, w którym wychowywała się Pani i była w nim zameldowana od 15 lipca 1945 r. do dnia 16 września 1963 r. wymagał przeprowadzenia remontu, a ponieważ jest Pani na emeryturze i nie posiada wystarczających środków na utrzymanie odziedziczonej nieruchomości podjęła decyzję o jej sprzedaży. W związku z dokonaną transakcją Naczelnik Urzędu Skarbowego wezwał Panią do uiszczenia podatku od sprzedaży nieruchomości gruntowej. Wezwanie do rozliczenia się z uwzględnieniem naliczenia podatku otrzymała Pani dopiero 2 stycznia 2009 r. We wrześniu 2008 r., ze środków uzyskanych ze sprzedaży przedmiotowej nieruchomości kupiła Pani mieszkanie, dlatego też nie posiada pieniędzy na uiszczenie podatku.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy w związku ze sprzedażą gruntu, na którym pobudowany został budynek mieszkalny będący integralną częścią masy spadkowej może Pani skorzystać z tzw. ulgi meldunkowej?

Zdaniem Wnioskodawczyni, treść art. 21 ust. 1 pkt 126 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, na którą powołuje się Urząd Skarbowy nie wskazuje, że należy naliczyć podatek od gruntu oraz, że wyodrębnia się grunt od reszty masy spadkowej. Uważa Pani za niewłaściwe i wysoce krzywdzące takie stanowisko organu podatkowego. W świetle obowiązującego Kodeksu cywilnego i ustawy o gospodarce nieruchomościami, jak również definicji encyklopedycznej pod pojęciem nieruchomość rozumiemy grunt wraz ze wszystkimi częściami składowymi związanymi z gruntem w sposób trwały. Ponadto, zgodnie z ustawą z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zmianami), w przypadku dostawy budynków lub budowli trwale z gruntem związanych, z podstawy opodatkowania nie wyodrębnia się wartości gruntu. Nie ulega wątpliwości, że dla potrzeb sporządzenia aktu notarialnego konieczna jest wycena poszczególnych składników nieruchomości, natomiast rozdzielenie i wydzielenie z całej nieruchomości poszczególnych jej składników dla celów podatkowych i to w zakresie ulgi meldunkowej jest niezasadne.

W świetle obowiązującego stanu prawnego, stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za nieprawidłowe.

W myśl art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a, 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Zgodnie z treścią art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ww. ustawy, źródłem przychodów jest odpłatne zbycie:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów

*   jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonywaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

Spadek jest instytucją regulowaną przepisami zawartymi w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zmianami).

Zgodnie z art. 924 ww. ustawy, spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy, natomiast stosownie do przepisu art. 925 tej ustawy spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku. Sąd postanowieniem stwierdza jedynie fakt nabycia spadku przez spadkobiercę (art. 1025 § 1 k.c.).

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że w 2008 r. nabyła Pani wraz z siostrą w drodze spadku dom mieszkalny wraz z przynależnym ogrodem i działką rolną. W maju 2008 r. sprzedałyście Panie przedmiotową nieruchomość.

Mając na uwadze powyższe, sprzedaż przedmiotowej nieruchomości nabytej w drodze spadku przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie, stanowi źródło przychodu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zgodnie z art. 30e powołanej ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2007 r. – podatek od dochodu ze sprzedaży nieruchomości i praw majątkowych, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) wynosi 19% podstawy obliczenia podatku. Podatek ten jest płatny w terminie złożenia zeznania, o którym mowa w art. 45, za rok podatkowy, w którym nastąpiło odpłatne zbycie. Dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) nie łączy się z przychodami (dochodami) z innych źródeł.

Stosownie zaś do ust. 2 wskazanego przepisu, podstawą obliczenia podatku, o której mowa w ust. 1, jest dochód stanowiący różnicę pomiędzy przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw określonym zgodnie z art. 19, a kosztami ustalonymi zgodnie z art. 22 ust. 6c i 6d, powiększoną o sumę odpisów amortyzacyjnych, o których mowa w art. 22h ust. 1 pkt 1, dokonanych od zbywanych nieruchomości lub praw.

W myśl art. 19 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych oraz innych rzeczy, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8, jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie, pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia. Jeżeli jednak cena, bez uzasadnionej przyczyny, znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, przychód ten określa organ podatkowy lub organ kontroli skarbowej w wysokości wartości rynkowej.

Z kolei stosownie do art. 22 ust. 6d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych za koszty uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)–c), nabytych w drodze spadku, darowizny lub w inny nieodpłatny sposób, uważa się udokumentowane nakłady, które zwiększyły wartość rzeczy i praw majątkowych, poczynione w czasie ich posiadania oraz kwotę zapłaconego podatku od spadków i darowizn w takiej części, w jakiej wartość zbywanej rzeczy lub prawa przyjęta do opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn odpowiada łącznej wartości rzeczy i praw majątkowych przyjętej do opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn.

Jednakże zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 126 ww. ustawy – w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2007 r. do 31 grudnia 2008 r. - wolne od podatku dochodowego są przychody uzyskane z odpłatnego zbycia:

1.  budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku,
2.  lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu,
3.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie,
4.  prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziału w takim prawie

*   jeżeli podatnik był zameldowany w budynku lub lokalu wymienionym w lit. a)-d) na pobyt stały przez okres nie krótszy niż 12 miesięcy przed datą zbycia.

Zwolnienie to ma zastosowanie do przychodów podatnika, który w terminie 14 dni od dnia dokonania odpłatnego zbycia nieruchomości lub prawa majątkowego złoży oświadczenie, że spełnia warunki do zwolnienia (art. 21 ust. 21 ww. ustawy). Oznacza to, że nie złożenie oświadczenia lub złożenie go po terminie powoduje brak prawa do zwolnienia. Wymóg złożenia w terminie tego oświadczenia jest bowiem, obok zameldowania na pobyt stały w sprzedawanym lokalu lub budynku przez okres 12 miesięcy, warunkiem koniecznym do zastosowania omawianego zwolnienia. Warunek ten wynika wprost z przepisu art. 21 ust. 21, dotyczącego zwolnień przedmiotowych, przez co stał się on nieodłącznym elementem regulacji dotyczącej możliwości skorzystania ze zwolnienia przychodu z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Przepis art. 21 ust. 1 pkt 126 ww. ustawy, nie określa daty, od której należy liczyć okres zameldowania, nie uzależnia zameldowania, a tym samym prawa do zwolnienia, od posiadania tytułu własności do nieruchomości lub lokalu, lecz stanowi, że istotny jest fakt zameldowania podatnika na pobyt stały w zbywanym lokalu czy też budynku przez okres nie krótszy niż 12 miesięcy. W tej sytuacji ze zwolnienia skorzystać może podatnik, który był zameldowany w zbywanym budynku lub lokalu mieszkalnym w okresie nieprzypadającym bezpośrednio przed dniem zbycia, gdyż każdy roczny okres zameldowania uprawnia do zwolnienia.

Zaznaczyć należy, iż rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 2 kwietnia 2008 r. w sprawie przedłużenia terminu do złożenia oświadczenia o spełnieniu warunków do zwolnienia z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych przychodów uzyskanych z odpłatnego zbycia nieruchomości i określonych praw majątkowych (Dz. U. Nr 59, poz. 361) termin do złożenia oświadczenia, określony w art. 21 ust. 21 ustawy, został przedłużony do dnia 30 kwietnia 2008 r., jeżeli przychody z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych uzyskane zostały przez podatnika w 2007 r., natomiast do 30 kwietnia 2009 r., jeżeli przychody z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych uzyskane zostały w 2008 r.

„Ulga meldunkowa” podobnie jak wszystkie ulgi i zwolnienia jest wyjątkiem od zasady powszechności opodatkowania wynikającej z art. 84 Konstytucji RP stanowiącego, że każdy jest obowiązany do ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych, w tym podatków, określonych w ustawie. Oznacza to, że wszelkie odstępstwa od tej zasady, muszą bezwzględnie wynikać z przepisów prawa i być interpretowane ściśle z jego literą. W związku z tym wskazać należy, iż skoro ujęty w art. 21 ust. 1 pkt 126 ww. ustawy katalog rzeczy i praw, których sprzedaż objęta jest przedmiotowym zwolnieniem jest katalogiem zamkniętym i – co wynika z treści tego przepisu - nie obejmuje on swoją dyspozycją gruntu lub udziału w gruncie związanego ze zbywanym budynkiem, lub lokalem, ani budynków niemieszkalnych, to w konsekwencji prowadzi to do wniosku, że zwolnieniem objęty zostać może wyłącznie przychód ze sprzedaży budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku.

Z analizy stanu faktycznego opisanego we wniosku i jego uzupełnieniu wynika, iż nabyła Pani wraz z siostrą nieruchomość (dom z ogrodem i działką rolną) w drodze spadku po zmarłej w 2008 r. matce. W odziedziczonym domu zameldowana była w okresie od 15 lipca 1945 r. do dnia 16 września 1963 r. W maju 2008 r. wraz z siostrą sprzedała Pani przedmiotową nieruchomość i w terminie 14 dni od sprzedaży złożyła oświadczenie o spełnieniu warunków wymaganych dla skorzystania z ulgi meldunkowej.

Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że przychód uzyskany ze sprzedaży domu mieszkalnego korzysta ze zwolnienia z podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 126 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, natomiast wbrew stanowisku Wnioskodawczyni, która zwolnienie przewidziane w cytowanym przepisie odnosi do zbycia całej nieruchomości wchodzącej w skład masy spadkowej, przychód uzyskany ze sprzedaży gruntów obejmujących ogród i działkę rolną, w części odpowiadającej nabytemu udziałowi będzie podlegał opodatkowaniu 19% podatkiem dochodowym na zasadach określonych w art. 30e ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Złożenie przez Wnioskodawcę fałszywego oświadczenia, że elementy stanu faktycznego objęte wnioskiem o wydanie interpretacji w dniu złożenia wniosku nie są przedmiotem toczącego się postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, postępowania kontrolnego organu kontroli skarbowej oraz że w tym zakresie sprawa nie została rozstrzygnięta co do jej istoty w decyzji lub postanowieniu organu podatkowego lub organu kontroli skarbowej powoduje, że niniejsza interpretacja indywidualna nie wywołuje skutków prawnych (art. 14b § 4 Ordynacji podatkowej).

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, ul. Staromłyńska 10, 70-561 Szczecin po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami).

Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.