Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPP2/443-216/11/AF
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2011-05-10
Teza: Czy istnieje obowiązek podatkowy w podatku od towarów i usług, obciążający czynność sprzedaży w trybie egzekucji sądowej przedmiotowego udziału, czyniący komornika sądowego płatnikiem tego podatku?
Słowa kluczowe: komornik; nieruchomości-sprzedaż nieruchomości; użytkowanie (używanie)-użytkowanie wieczyste; zwolnienie-zwolnienie podatkowe
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 2-art. 43

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 3 lutego 2011 r. (data wpływu 11 lutego 2011 r.), uzupełnionym w dniach 25 marca, 26 kwietnia oraz 9 maja 2011 r. (daty wpływu), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania sprzedaży w drodze egzekucji udziału w budynku wraz z udziałem w prawie użytkowania wieczystego - **jest prawidłowe**.

UZASADNIENIE

W dniu 11 lutego 2011 r. złożono wniosek, uzupełniony w dniach 25 marca, 26 kwietnia oraz 9 maja 2011 r., o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania sprzedaży w drodze egzekucji udziału w budynku wraz z udziałem w prawie użytkowania wieczystego.

W przedmiotowym wniosku oraz jego uzupełnieniach, przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Prowadzi Pan egzekucję sądową przeciwko dłużnikowi. Jest ona prowadzona z udziału wynoszącego 187/10000 niewydzielonej części prawa użytkowania wieczystego działek nr 232, 233, 237, 238 wraz z takim samym udziałem w budynku usytuowanym na tym gruncie, dla których Sąd Rejonowy prowadzi księgę wieczystą. Udziałowi odpowiada zajmowany lokal użytkowy o pow. 52 m2. Dłużnik jest właścicielem przedmiotowego udziału i zajmuje związany z tym udziałem lokal użytkowy. Właścicielem przedmiotowej nieruchomości stał się w drodze darowizny – umowa darowizny z dnia 23 lipca 1997 r. Darczyńcami byli rodzice dłużnika, którzy w chwili ustanowienia darowizny byli współwłaścicielami nieruchomości na prawach wspólności ustawowej małżeńskiej. W przedmiotowym lokalu od 1999 r. prowadzono działalność gospodarczą - najpierw rodzice, a następnie siostra dłużnika (zgodnie z wyjaśnieniami dłużnika - prawdopodobnie na podstawie umowy użyczenia). Na podstawie umowy z dnia 21 stycznia 2008 r. lokal ten był wynajmowany do dnia 11 września 2009 r. Zgodnie z nową umową najmu z dnia 10 stycznia 2009 r. jest on wynajmowany na czas nieokreślony osobie trzeciej, na cele prowadzenia działalności gospodarczej i dalszego podnajmowania podmiotom gospodarczym. Podczas czynności terenowych ustalił Pan, że przedmiotowy lokal zajmuje obecnie osoba trzecia, która podnajmuje go od osoby, z którą dłużnik zawarł ww. umowę najmu. Również osoba, z którą dłużnik zawarł tę umowę potwierdza, iż pozostaje ona nadal w mocy, a sam lokal jest przez niego (najemcę) obecnie podnajmowany dalszej osobie. Z treści wspomnianej umowy wynika, że koszty bieżących remontów i konserwacji ponosi najemca. W trakcie rozmowy z obecnym najemcą ustalił Pan, że w styczniu 2009 r. wykonała ona we własnym zakresie drobne prace remontowe ścian lokalu, a poniesione w związku z tym nakłady nie przekroczyły 30% wartości początkowej lokalu. Z kolei dłużnik oświadczył do protokołu, że nie amortyzował przedmiotowego lokalu, nie dokonywał z tego tytułu odpisów należności podatkowych, nie wnosił do majątku trwałego działalności gospodarczej. Generalny remont opisanego lokalu wykonał w pierwszym półroczu 1999 r., a nakłady poniesione w związku z tym na jego ulepszenie wynosiły około 100.000 zł. Dłużnik nie jest w stanie stwierdzić, czy nakłady te ponosił z majątku swojej działalności gospodarczej, czy też wydatki te ponieśli rodzice. Nie był też w stanie udzielić informacji, czy kwota 100.000 zł przekroczyła 30% wartości początkowej nieruchomości, gdyż nie przypomina sobie wartości darowizny. W dalszym okresie na nieruchomość nie były ponoszone nakłady na jej ulepszenie w wysokości 30% wartości początkowej lub wyższej.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy istnieje obowiązek podatkowy w podatku od towarów i usług, obciążający czynność sprzedaży w trybie egzekucji sądowej przedmiotowego udziału, czyniący komornika sądowego płatnikiem tego podatku?

Zdaniem Wnioskodawcy, skoro dłużnik nabył i zajmuje związany z tym udziałem lokal użytkowy od ponad 2 lat, przedmiotem sprzedaży nie jest wydzielona część nieruchomości (udział) przed lub w ramach pierwszego zasiedlenia \[ art. 43 ust. 1 pkt 10 lit. a) ustawy o podatku od towarów i usług\] i od pierwszego zasiedlenia upłynął okres dłuższy niż 2 lata \[ art. 43 ust. 1 pkt 10 lit b ww. ustawy\], to w stosunku do czynności sprzedaży licytacyjnej tego majątku w drodze egzekucji sądowej nie istnieje obowiązek podatkowy w podatku od towarów i usług, a komornik nie jest płatnikiem tego podatku. Również spełnienie przesłanek z art. 43 ust. 10 i 11 tejże ustawy nie jest możliwe do zrealizowania w drodze wymuszonej sprzedaży w trybie egzekucji sądowej, t.j. do chwili zakończenia przetargu nie jest wyłoniony nabywca nieruchomości.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Stosownie do treści art. 7 ust. 1 pkt 6 ww. ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, w tym również oddanie gruntów w użytkowanie wieczyste

Prze dostawę towarów rozumie się także zbycie prawa użytkowania wieczystego (ust. 1 pkt 7 tegoż artykułu).

Stawka podatku, zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy, wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1.

Jednakże zgodnie z art. 146a pkt 1 ustawy, wprowadzonym art. 19 ustawy z dnia 26 listopada 2010 r. o zmianie niektórych ustaw związanych z realizacją ustawy budżetowej (Dz. U. Nr 238, poz. 1578), zmienionym, w zakresie zdania wstępnego, art. 9 pkt 1 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 257, poz. 1726), w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2013 r., z zastrzeżeniem art. 146f, stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 1 i 13, art. 109 ust. 2 i art. 110, wynosi 23%.

Przepisy ustawy o podatku od towarów i usług oraz rozporządzeń wykonawczych do tej ustawy, przewidują dla niektórych towarów i usług stawki obniżone lub zwolnienie od podatku.

Stosownie do zapisu art. 43 ust. 1 pkt 10 wskazanej ustawy, zwalnia się od podatku dostawę budynków, budowli lub ich części, z wyjątkiem, gdy:

1.  dostawa jest dokonywana w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim,
2.  pomiędzy pierwszym zasiedleniem a dostawą budynku, budowli lub ich części upłynął okres krótszy niż 2 lata.

Zgodnie z zawartą w art. 2 pkt 14 ustawy o podatku od towarów i usług definicją, przez pierwsze zasiedlenie rozumie się oddanie do użytkowania, w wykonaniu czynności opodatkowanych, pierwszemu nabywcy lub użytkownikowi budynków, budowli lub ich części, po ich:

1.  wybudowaniu,
2.  ulepszeniu, jeżeli wydatki poniesione na ulepszenie, w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, stanowiły co najmniej 30% wartości początkowej.

Jak wynika z powyższych uregulowań zwolnienie od podatku od towarów i usług stosuje się w odniesieniu do sprzedaży całości lub części budynków i budowli, jeżeli w momencie dostawy są już zasiedlone, przy czym okres pomiędzy pierwszym zasiedleniem, a ich dostawą jest dłuższy niż 2 lata.

Natomiast zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 10a ustawy, zwalnia się od podatku dostawę budynków, budowli lub ich części nieobjętą zwolnieniem, o którym mowa w pkt 10, pod warunkiem że:

1.  w stosunku do tych obiektów nie przysługiwało dokonującemu ich dostawy prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego,
2.  dokonujący ich dostawy nie ponosił wydatków na ich ulepszenie, w stosunku do których miał prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, a jeżeli ponosił takie wydatki, to były one niższe niż 30% wartości początkowej tych obiektów.

W myśl art. 43 ust. 1 pkt 7a ustawy, warunku, o którym mowa w ust. 1 pkt 10a lit. b, nie stosuje się, jeżeli budynki, budowle lub ich części w stanie ulepszonym były wykorzystywane przez podatnika do czynności opodatkowanych przez co najmniej 5 lat.

Stosownie do treści art. 43 ust. 10 ustawy, podatnik może zrezygnować ze zwolnienia od podatku, o którym mowa w ust. 1 pkt 10 i wybrać opodatkowanie dostawy budynków, budowli lub ich części, pod warunkiem że dokonujący dostawy i nabywca budynku, budowli lub ich części:

1.  są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni;
2.  złożą, przed dniem dokonania dostawy tych obiektów właściwemu dla ich nabywcy naczelnikowi urzędu skarbowego, zgodne oświadczenie, że wybierają opodatkowanie dostawy budynku, budowli lub ich części.

Na podstawie ust. 11 ww. artykułu, oświadczenie, o którym mowa w ust. 10 pkt 2, musi również zawierać:

1.  imiona i nazwiska lub nazwę, adresy oraz numer identyfikacji podatkowej dokonującego dostawy lub nabywcy;
2.  planowana datę zawarcia umowy dostawy budynku, budowli lub ich części;
3.  adres budynku, budowli lub ich części.

W przypadku dostawy budynków lub budowli trwale z gruntem związanych albo części takich budynków lub budowli z podstawy opodatkowania nie wyodrębnia się wartości gruntu (art. 29 ust. 5 ustawy).

Zgodnie z § 13 ust. 1 pkt 11 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 4 kwietnia 2011 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 73, poz. 392), zwalnia się od podatku zbycie prawa użytkowania wieczystego gruntu, w przypadku dostawy budynków lub budowli trwale z gruntem związanych albo części takich budynków lub budowli, jeżeli budynki te lub budowle albo ich części są zwolnione od podatku.

Z treści złożonego wniosku wynika, że prowadzi Pan egzekucję sadową przeciwko dłużnikowi. Jest ona prowadzona z udziału wynoszącego 187/10000 niewydzielonej części prawa użytkowania wieczystego wraz z takim samym udziałem w budynku usytuowanym na tym gruncie. Udziałowi odpowiada zajmowany lokal użytkowy o pow. 52 m2. Dłużnik jest właścicielem przedmiotowego udziału i zajmuje związany z tym udziałem lokal użytkowy. Właścicielem przedmiotowej nieruchomości stał się w drodze darowizny – umowa darowizny z dnia 23 lipca 1997 r. Darczyńcami byli rodzice dłużnika, którzy w chwili ustanowienia darowizny byli współwłaścicielami nieruchomości na prawach wspólności ustawowej małżeńskiej. W przedmiotowym lokalu od 1999 r. prowadzono działalność gospodarczą, najpierw rodzice, a następnie siostra dłużnika (zgodnie z wyjaśnieniami dłużnika - prawdopodobnie na podstawie umowy użyczenia). Na podstawie umowy z dnia 21 stycznia 2008 r. lokal był wynajmowany do dnia 11 września 2009 r. Zgodnie z nową umową najmu z dnia 10 stycznia 2009 r. jest on wynajmowany na czas nieokreślony osobie trzeciej, na cele prowadzenia działalności gospodarczej i dalszego podnajmowania podmiotom gospodarczym. Podczas czynności terenowych ustalił Pan, że przedmiotowy lokal zajmuje obecnie osoba trzecia, która podnajmuje go od osoby, z którą dłużnik zawarł ww. umowę najmu. Również osoba, z którą dłużnik zawarł tę umowę potwierdza, iż pozostaje ona nadal w mocy, a sam lokal jest przez niego (najemcę) obecnie podnajmowany dalszej osobie. Z treści wspomnianej umowy wynika, że koszty bieżących remontów i konserwacji ponosi najemca. W trakcie rozmowy z obecnym najemcą ustalił Pan, że w styczniu 2009 r. wykonała ona we własnym zakresie drobne prace remontowe ścian lokalu, a poniesione w związku z tym nakłady nie przekroczyły 30% wartości początkowej lokalu. Z kolei dłużnik oświadczył, że generalny remont opisanego lokalu wykonał w pierwszym półroczu 1999 r., a nakłady poniesione w związku z tym na jego ulepszenie wynosiły około 100.000 zł. Nie jest przy tym w stanie stwierdzić, czy nakłady te ponosił z majątku swojej działalności gospodarczej, czy też wydatki te ponieśli rodzice. Nie jest też w stanie udzielić informacji, czy kwota 100.000 zł przekroczyła 30% wartości początkowej nieruchomości, gdyż nie przypomina sobie wartości darowizny. W dalszym okresie na nieruchomość nie były ponoszone nakłady na jej ulepszenie w wysokości 30% wartości początkowej lub wyższej.

Biorąc pod uwagę powyższe oraz treść powołanych przepisów stwierdzić należy, że opisana sprzedaż w drodze egzekucji udziału w budynku, któremu odpowiada lokal użytkowy nie nastąpi w ramach pierwszego zasiedlenia, ponieważ oddany on został pierwszemu użytkownikowi w wykonaniu umowy najmu w 2008 r.. W związku z tym, że pomiędzy pierwszym zasiedleniem a dostawą upłynie okres dłuższy niż 2 lata, opisana dostawa będzie zwolniona od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o podatku od towarów i usług. Biorąc pod uwagę powyższe, zwolniona będzie również dostawa udziału w prawie użytkowania wieczystego przedmiotowego gruntu.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, Al. Zwycięstwa 16/17, 80-219 Gdańsk, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.