Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBII/1/415-422/14/ASz
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2014-08-13
Teza: Czy zwrot równowartości nakładów, dokonany w styczniu 2014 r. przez Gminę na rzecz Wnioskodawczyni i jej rodzeństwa jako spadkobierców matki i ojca Wnioskodawczyni, będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?
Słowa kluczowe: obowiązek-obowiązek podatkowy; prawa-prawa majątkowe; spadek
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012 r., poz. 749, z późn. zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. Nr 112, poz. 770 z późn. zm.) − Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko Wnioskodawczyni przedstawione we wniosku z 9 maja 2014 r. (data wpływu do Biura − 16 maja 2014 r.), o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania zwrotu na rzecz Wnioskodawczyni równowartości nakładów poczynionych przez ojca – **jest nieprawidłowe**.

UZASADNIENIE

W dniu 16 maja 2014 r. wpłynął do Biura ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej m.in. podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania zwrotu na rzecz Wnioskodawczyni równowartości nakładów poczynionych przez ojca.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

W związku z przeprowadzonym postępowaniem sądowym o stwierdzenie nabycia spadku po matce Wnioskodawczyni, zakończonym prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego 22 września 2011 r. (dzień uprawomocnienia się ww. postanowienia), Wnioskodawczyni nabyła wraz z rodzeństwem (bratem oraz siostrą), spadek po matce w wysokości 1/3 części, każde z nich. Matka Wnioskodawczyni zmarła 24 lutego 2011 r., natomiast postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku zostało wydane przez Sąd Rejonowy 31 sierpnia 2011 r.

W skład masy spadkowej wchodziła 1/4 wartości nakładów w postaci budynku mieszkalnego na nieruchomości położonej w P., obejmującej działkę o nr (…), należącej do Gminy. W pozostałej części prawo do nakładów, zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego z 14 września 2005 r. o stwierdzeniu nabycia spadku po ojcu Wnioskodawczyni, przysługiwało po 1/4 części Wnioskodawczyni oraz jej rodzeństwu. Nabycie nakładów w drodze dziedziczenia po ojcu Wnioskodawczyni, w postaci wyżej opisanego budynku mieszkalnego, przez matkę Wnioskodawczyni oraz Wnioskodawczynię i jej rodzeństwo zostało zwolnione przez Naczelnika Skarbowego z opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn.

Wnioskodawczyni nadmieniła, że budynek stanowiący nakłady na nieruchomości należącej do Gminy, został zakupiony przez ojca Wnioskodawczyni, który jednocześnie nabył prawo do dzierżawy przedmiotowej nieruchomości. Po jego śmierci, w przysługujące mu prawo dzierżawy wstąpiła matka Wnioskodawczyni. Zgodnie z przepisami ustawy o podatku od spadków i darowizn zawartymi w art. 4a ust. 1 pkt 1, celem zwolnienia od podatku od spadków nabycia prawa do nakładów, w drodze dziedziczenia po matce, Wnioskodawczyni wraz ze swoim rodzeństwem 8 listopada 2011 r., dokonała zgłoszenia na formularzu SD-Z2 do Naczelnika Urzędu Skarbowego w X, jako właściwego urzędu skarbowego, ze względu na miejsce położenia spadku, jak również na miejsce zamieszkania spadkodawczyni, nabytych praw, to jest prawa do nakładów na nieruchomości położonej w X w postaci budynku, w wysokości 1/3.

Z kolei, w dniu 17 października 2013 r. Gmina ogłosiła przetarg na ww. nieruchomość. W związku z nabyciem przedmiotowej nieruchomości przez osobę trzecią, w styczniu 2014 r., Gmina zwróciła równowartość nakładów spadkobiercom, każdemu z nich, w tym również Wnioskodawczyni w wysokości 1/3 części.

W związku z powyższym zadano m.in. następujące pytanie:

Czy zwrot równowartości nakładów, dokonany w styczniu 2014 r. przez Gminę na rzecz Wnioskodawczyni i jej rodzeństwa jako spadkobierców matki i ojca Wnioskodawczyni, będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?

Zdaniem Wnioskodawczyni, w związku z faktem, że nabycie przedmiotowych praw majątkowych − prawa do nakładów, w tym prawo do ich równowartości, podlega pod regulację ustawy o podatku od spadków i darowizn, do ich nabycia nie będzie miała zastosowanie ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych, bowiem zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie stosuje się do przychodów podlegających ustawie o podatku od spadków i darowizn. Zatem również zwrot równowartości nakładów dokonanych przez Gminę jako surogat nabytych praw do nakładów, zgłoszonych na formularzu SD-Z2, nie będzie podlegać pod regulację ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych a tym samym nie będzie opodatkowane podatkiem dochodowym od osób fizycznych, na podstawie art. 10 ust. 1 pkt 9.

Na tle przedstawionego stanu faktycznego stwierdzam, co następuje.

Na wstępie należy zaznaczyć, że niniejsza interpretacja indywidualna stanowi interpretację przepisów prawa podatkowego dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych powstałych dla Wnioskodawczyni, natomiast w zakresie podatku od spadków i darowizn zostało wydane odrębne rozstrzygnięcie znak: IBPB II/1/436-159/14/ASz, zaś w części dotyczącej skutków powstałych dla rodzeństwa Wnioskodawczyni wydano postanowienie.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2012 r., poz. 361 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Stosownie do art. 11 ust. 1 ww. ustawy przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Zgodnie natomiast z art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy przepisów ustawy nie stosuje się do przychodów podlegających przepisom o podatku od spadków i darowizn.

Przepisom ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz.U. z 2009 r. Nr 93, poz. 768 ze zm.) podlega nabycie przez osoby fizyczne w drodze spadku własności rzeczy znajdujących się na terenie Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

W myśl natomiast art. 922 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ze zm.) prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób stosownie do przepisów księgi niniejszej. Przepis ten ustanawia ogólną regułę dziedziczenia określając zarówno spadkobiercę, sposób dziedziczenia, jak i pojęcie spadku.

Stosownie do art. 18 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych za przychód z praw majątkowych uważa się w szczególności przychody z praw autorskich i praw pokrewnych w rozumieniu odrębnych przepisów, praw do projektów wynalazczych, praw do topografii układów scalonych, znaków towarowych i wzorów zdobniczych, w tym również z odpłatnego zbycia tych praw.

Ponieważ zawarty w art. 18 katalog tych praw jest jedynie przykładowy, na co wskazuje użyte przez ustawodawcę sformułowanie „w szczególności”, przyjąć należy, iż do katalogu praw majątkowych objętych zakresem regulacji art. 18 ww. ustawy można zaliczyć także inne prawa nie wymienione w tym przepisie. Zatem tą kategorią został objęty każdy przychód osiągnięty przez podatnika w związku z posiadaniem przez niego praw o charakterze majątkowym.

Z treści wniosku wynika, że Wnioskodawczyni wraz z rodzeństwem nabyła spadek po matce. W skład masy spadkowej wchodziła 1/4 wartości nakładów na nieruchomości należącej do Gminy, w postaci budynku mieszkalnego. Budynek stanowiący nakłady na ww. nieruchomości został zakupiony przez ojca Wnioskodawczyni, który jednocześnie nabył prawo do dzierżawy przedmiotowej nieruchomości. Po jego śmierci, w przysługujące mu prawo dzierżawy wstąpiła matka Wnioskodawczyni. Wnioskodawczyni wraz ze swoim rodzeństwem 8 listopada 2011 r., dokonała zgłoszenia na formularzu SD-Z2 do Naczelnika Urzędu nabycia prawa do nakładów na przedmiotowej nieruchomości w wysokości 1/3.

W związku z nabyciem przedmiotowej nieruchomości przez osobę trzecią (Gmina ogłosiła przetarg na ww. nieruchomość), w styczniu 2014 r., Gmina zwróciła równowartość nakładów spadkobiercom, każdemu z nich, w tym również Wnioskodawczyni w wysokości 1/3 części.

Mając na uwadze powyżej powołane przepisy, przyjąć należy, że w sytuacji opisanej we wniosku, nabycie tytułem dziedziczenia prawa majątkowego w postaci prawa do nakładów na nieruchomości w postaci budynku nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych wobec wystąpienia przesłanek określonych w art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wyłączających tak otrzymany przychód spod opodatkowania podatkiem dochodowym.

Od takiego przychodu należy jednak odróżnić środki pieniężne otrzymane na skutek realizacji takiego prawa majątkowego (wierzytelności). Otrzymane w styczniu 2014 r. środki pieniężne z tego tytułu, będące efektem realizacji przysługującej wierzytelności (prawa do nakładów), stanowić będą przychód, który wobec niepodlegania opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn, podlegał będzie opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, jako przychód z praw majątkowych, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 7 ustawy o podatku dochodowym odm osób fizycznych.

Należy bowiem zauważyć, iż nabycie przez spadkobiercę praw do nakładów i jego późniejsza realizacja, są odrębnymi, kolejnymi czynnościami, które należy ocenić niezależnie od siebie pod względem skutków prawnych, jakie wywołały.

Prawa majątkowe są prawami podmiotowymi, realizującymi interes ekonomiczny uprawnionego i składającymi się na jego majątek. Co do zasady mają one wymiar pieniężny, jednakże, co istotne w omawianej sprawie, służą one jedynie do realizacji interesu ekonomicznego uprawnionego, gdyż zapewniają mu możliwość domagania się konkretnego zachowania ze strony dłużnika (zobowiązanego); tutaj takim zobowiązanym jest Gmina. Samo nabycie prawa majątkowego nie oznacza jednoczesnego nabycia przedmiotu zobowiązania czy też jego realizacji.

Nabycie prawa majątkowego, np. w drodze spadku, jest – jak wynika z powyższego − odrębną czynnością od realizacji (wyzbycia) tego prawa majątkowego. Tym samym wypłata Wnioskodawczyni jako spadkobiercy (postawienie do dyspozycji) środków pieniężnych podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Reasumując, nabycie przez Wnioskodawczynię wierzytelności przysługującej spadkodawczyni (matce Wnioskodawczyni) wobec Gminy, w związku z faktem, iż nabycie to podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn, nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. W sytuacji takiej znajdzie bowiem zastosowanie wyłączenie, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Natomiast otrzymanie przez Wnioskodawczynię środków finansowych z tytułu realizacji przedmiotowej wierzytelności podlegać będzie opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych jako przychód z praw majątkowych, o których mowa w art. 18 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Tym samym otrzymany przez Wnioskodawczynię zwrot równowartości nakładów dokonany przez Gminę – jako przychód z praw majątkowych – podlega opodatkowaniu według skali podatkowej i powinien zostać wykazany w zeznaniu podatkowym, które należy złożyć we właściwym urzędzie skarbowym, w terminie do dnia 30 kwietnia następnego roku podatkowego, w którym otrzymano ww. świadczenie.

Stanowisko Wnioskodawczyni należało zatem uznać za nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Niniejsza interpretacja została wydana dla Wnioskodawczyni w jej indywidualnej sprawie zgodnie z dyspozycją art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej. Rodzeństwo Wnioskodawczyni chcąc uzyskać interpretacje indywidualne powinno wystąpić z odrębnymi wnioskami i uiścić stosowne opłaty.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa S. Wyszyńskiego 2, 44-100 Gliwice, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.