Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPP1/4512-58/16/AR
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2016-02-24
Teza: Wnioskodawca nie ma prawa do odliczenia podatku naliczonego w związku z realizacją projektu.
Słowa kluczowe: gmina; odliczenia-odliczenie podatku; odliczenia-prawo do odliczenia; projekt; zadania-zadania publiczne
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1-art. 86

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2015 r. poz. 613 ze zm.) oraz § 2 i § 6 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. z 2015 r. poz. 643) – Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy, przedstawione we wniosku z 19 stycznia 2016 r. (data wpływu 26 stycznia 2016 r.), uzupełnionym pismem z 23 lutego 2016 r. (data wpływu 24 lutego 2016 r.), o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do odliczenia podatku VAT naliczonego od poniesionych nakładów inwestycyjnych w ramach inwestycji pn. „…”– jest prawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 26 stycznia 2016 r. wpłynął ww. wniosek, o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa odliczenia podatku VAT naliczonego od poniesionych nakładów inwestycyjnych w ramach inwestycji pn. „…”.

Wniosek został uzupełniony pismem z 23 lutego 2016 r. (data wpływu 24 lutego 2016 r.).

W przedmiotowym wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny (zdarzenie przyszłe):

Wnioskodawca - zrealizował projekt pn. „…”. Projekt realizowano przy współudziale środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Poddziałania 7.1.2. Modernizacja i rozbudowa infrastruktury uzupełniającej kluczową sieć drogową, Priorytet VII. Transport Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa na lata 2007-2013. Beneficjent – Wnioskodawca posiada instytucjonalną zdolność do realizacji projektu, co stwierdzono na podstawie jego doświadczenia w realizacji projektów inwestycyjnych jak również na podstawie sytuacji finansowej. Celem projektu było udrożnienie sieci drogowej na terenie miasta S., wzrost poziomu bezpieczeństwa na drogach i zapewnienie dogodnych połączeń z kluczową siecią drogową w Aglomeracji Ś. poprzez rozbudowę ulicy… na odcinku od posesji nr 2 do skrzyżowania z sygnalizacją świetlną (0,47 km), w miejsce którego wybudowano rondo o średnicy 32 metrów. Dodatkowo przebudowano fragment sieci gazowej, kanalizacji deszczowej (0,52 km) i sanitarnej, sieć teletechniczną i elektroenergetyczną. Wymieniona została konstrukcja pod drogą. Utworzono także dwie nowe zatoki autobusowe, przejście dla pieszych wraz z wyspą azylową, przebudowano chodniki (1,28 km) oraz 16 szt. punktów oświetleniowych (opraw).

Realizacja projektu w znaczący sposób przyczyniła się do: skrócenia czasu przejazdu, udrożnienia ulic o intensywnym ruchu pojazdów, poprawy bezpieczeństwa użytkowników, zarówno pojazdów jak i pieszych, ograniczenia emisji zanieczyszczeń powstających w procesie spalania paliw w silnikach samochodowych na skutek wzrostu płynności ruchu, poprawy dostępności do ważnych społecznie i gospodarczo obiektów miasta, zapewnienia odpowiedniego pod względem technicznym i funkcjonalnym stanu dróg na terenie miasta, uzupełniających kluczową sieć drogową, co z kolei oddziaływuje na jakość życia mieszkańców w wymiarze ekologicznym, społecznym i ekonomicznym.

Inwestycja jest przedsięwzięciem komplementarnym do innych projektów realizowanych z myślą o uporządkowaniu systemu komunikacyjnego miasta, jak również jego ogólnego rozwoju społeczno - gospodarczego.

Inwestycja została zakończona pod względem rzeczowym w III kwartale 2013 roku.

Trwałość projektu zostanie zachowana przez okres nie krótszy niż 5 lat licząc od zakończenia projektu (zakończenie rozumiane jest jako akceptacja końcowego wniosku o płatność przez Instytucję Pośredniczącą).

Właścicielem majątku powstałego w wyniku realizacji projektu jest Beneficjent – jednostka samorządu terytorialnego – Gmina. Podmiotem odpowiedzialnym za eksploatację majątku (administrację) jest również Beneficjent bezpośredni – miasto S.

Przedmiotowy odcinek drogi ma charakter drogi publicznej i będzie udostępniony wszystkim korzystającym nieodpłatnie. W fakturach zakupu za zrealizowany projekt występuje Gmina. Bieżące koszty remontów i utrzymania drogi pokrywane będą ze środków budżetu miasta S.

Koszt całkowity projektu wyniósł 2.596.700,00 zł, w tym wszystkie wydatki stanowią koszty kwalifikowalne.

Wnioskowana kwota dofinansowania wynosi 2.207.195,00 zł.

W uzupełnieniu wniosku Wnioskodawca podał, że towary i usługi nabyte w związku z realizacją projektu pn. „….” nie będą służyły Wnioskodawcy do wykonywania żadnych czynności opodatkowanych podatkiem VAT (nabyte w trakcie realizacji projektu towary i usługi nie będą wykorzystywane do czynności generujących podatek należny) – zarówno obecnie jak i w przyszłości.

Realizacja projektu była związana z wykonywaniem zadań własnych gminy wynikających z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy Wnioskodawcy przy realizacji inwestycji opisanej w pkt 80 będzie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego lub ubieganie się o jego zwrot?

Zdaniem Wnioskodawcy wykonana przez gminę inwestycja opisana została szczegółowo w pkt 80. Podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 (i dalszych) ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (zw. dalej ustawą VAT). Do odliczenia podatku naliczonego wymagane jest aby wydatek spełniał przewidziane w ustawie przesłanki pozytywne tj. zakupy będą wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych oraz nie spełnia on przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy VAT. Zasadniczo podatnik dokonuje odliczenia podatku VAT gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są bezpośrednio wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.

Ww. wyklucza możliwość dokonania odliczenia podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku lub niepodlegających temu podatkowi.

Prawo do obniżenia podatku należnego przysługuje zatem podmiotowi działającemu w charakterze podatnika w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Tymczasem w opisanej sytuacji gmina nie działa w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, a jak zostało opisane wykonuje powierzone jej zadania własne. Wnioskodawca nie będzie osiągał z tytułu projektu żadnego przychodu. Przedmiotowa infrastruktura nie miała/będzie miała związku z czynnościami opodatkowanymi podatkiem VAT. Droga będąca rezultatem zadania jest drogą publiczną, którą utrzymuje Gmina ze środków własnych. Nie ma prawnych przesłanek ku temu, aby VAT z poczynionej inwestycji odzyskać.

Gmina wykonuje zadania publiczne we własnym imieniu i na własną odpowiedzialność. Do działania Gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów. W katalogu art. 7 ust. l ustawy o samorządzie gminnym, wskazane są zadania, w których mieści się zakres omawianego projektu. Prowadzone prace nie są zatem wykonywane w celach zarobkowych a w celu wykonania zadań własnych gminy.

W ocenie Wnioskodawcy wyklucza to możliwość odliczenia kwoty uiszczonego podatku VAT przez gminę od kwoty należnego podatku.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego) uznaje się za prawidłowe.

Podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze zm.), zwanej dalej ustawą. W myśl tego przepisu, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15 ustawy, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Zgodnie z art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy o VAT, w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2013 r. kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika:

1.  z tytułu nabycia towarów i usług,
2.  potwierdzających dokonanie przedpłaty (zaliczki, zadatku, raty), jeżeli wiązały się one z powstaniem obowiązku podatkowego,
3.  od komitenta z tytułu dostawy towarów będącej przedmiotem umowy komisu – z uwzględnieniem rabatów określonych w art. 29 ust. 4.

Zgodnie z art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy o VAT w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2014 r., kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.

Na mocy art. 87 ust. 1 ustawy, w przypadku gdy kwota podatku naliczonego, o której mowa

w art. 86 ust. 2, jest w okresie rozliczeniowym wyższa od kwoty podatku należnego, podatnik ma prawo do obniżenia o tę różnicę kwoty podatku należnego za następne okresy lub do zwrotu różnicy na rachunek bankowy.

Zasady dokonywania zwrotu różnicy podatku na rachunek bankowy podatnika określone zostały w dalszych przepisach w art. 87 ustawy.

Ustawodawca stworzył podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno tzw. przesłanek pozytywnych, m.in. tego, że zakupy będą wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy.

Wyjaśnić również należy, że przepisy art. 87 ustawy regulują sposób dokonania przez podatnika rozliczenia w sytuacji, gdy w danym okresie rozliczeniowym deklaruje on nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym. Przepisy te umożliwiają otrzymanie przez podatnika rzeczywistego zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym. Warunkiem, który musi spełnić podatnik, by domagać się zwrotu, jest powstanie w okresie rozliczeniowym różnicy pomiędzy kwotą podatku naliczonego a kwotą podatku należnego. Powyższe wynika z generalnej zasady określonej w przywołanym powyżej art. 87 ust. 1 ustawy.

Należy również zauważyć, że w rozdziale 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 16 grudnia 2013 r. w sprawie miejsca świadczenia usług oraz zwrotu kwoty podatku naliczonego jednostce dokonującej nabycia (importu) towarów lub usług (Dz.U. z 2013 r., poz. 1656), przewidziano przypadki, w których kwota podatku naliczonego może być zwrócona jednostce dokonującej nabycia (importu) towarów lub usług finansowanego ze środków bezzwrotnej pomocy zagranicznej, oraz warunki i tryb dokonywania tego zwrotu. W § 8 ust. 3 i 4 tego rozporządzenia określono katalog środków, które stanowią ww. środki bezzwrotnej pomocy zagranicznej.

Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest niewątpliwy i bezsporny związek zakupów z wykonanymi czynnościami opodatkowanymi.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o VAT podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Działalność gospodarcza w myśl art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, w brzmieniu obowiązującym do 31 marca 2013 r. obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody, również wówczas, gdy czynność została wykonana jednorazowo w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności w sposób częstotliwy. Działalność gospodarcza obejmuje również czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Działalność gospodarcza (zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy o VAT w brzmieniu obowiązującym od 1 kwietnia 2013 r.) obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Na podstawie art. 15 ust. 6 ustawy o VAT – nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Z treści powołanych przepisów art. 15 ust. 1 i ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług wynika, że za podatnika podatku VAT będzie uznany tylko taki podmiot, który dokonuje czynności zmierzających do wykorzystania nabytych towarów i usług do celów działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy. Zatem jednostka samorządu terytorialnego działa w charakterze podatnika wykonując we własnym imieniu i na własny rachunek czynności spełniające definicję działalności gospodarczej, określone w art. 15 ust. 2 ustawy.

W myśl art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. z 2015 r., poz. 1515 ze zm.) gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność.

Natomiast zgodnie z art. 6 ust. 1 ww. ustawy do zakresu działania gminy należą wszelkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów.

Do zadań własnych gminy należy zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty. W szczególności zadania własne obejmują sprawy dróg gminnych, ulic, mostów, placów oraz organizacji ruchu drogowego (art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy o samorządzie gminnym).

Podstawowym warunkiem, którego spełnienie należy analizować w aspekcie prawa do odliczenia podatku VAT w związku z realizowanym przez Wnioskodawcę projektem pn. „…” jest związek dokonywanych nabyć towarów i usług ze sprzedażą uprawniającą do dokonywania takiego odliczenia czyli sprzedażą opodatkowaną podatkiem VAT.

Z opisu stanu faktycznego wynika, że Wnioskodawca otrzymał dofinansowanie ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Poddziałania 7.1.2. Modernizacja i rozbudowa infrastruktury uzupełniającej kluczową sieć drogową, Priorytet VII. Transport Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa na lata 2007-2013 na realizację projektu pn. „…”.

Przedmiotem projektu było udrożnienie sieci drogowej na terenie miasta S., wzrost poziomu bezpieczeństwa na drogach i zapewnienie dogodnych połączeń z kluczową siecią drogową w Aglomeracji Ś. poprzez rozbudowę ulicy … na odcinku od posesji nr 2 do skrzyżowania z sygnalizacją świetlną (0,47 km), w miejsce którego wybudowano rondo o średnicy 32 metrów. Dodatkowo przebudowano fragment sieci gazowej, kanalizacji deszczowej (0,52 km) i sanitarnej, sieć teletechniczną i elektroenergetyczną. Wymieniona została konstrukcja pod drogą. Utworzono także dwie nowe zatoki autobusowe, przejście dla pieszych wraz z wyspą azylową, przebudowano chodniki (1,28 km) oraz 16 szt. punktów oświetleniowych (opraw).

Droga będąca rezultatem zadania ma charakter drogi publicznej i będzie udostępniony wszystkim korzystającym nieodpłatnie. Przedmiotowy odcinek drogi jest drogą publiczną, którą utrzymuje Gmina ze środków własnych. Bieżące koszty remontów i utrzymania drogi pokrywane będą ze środków budżetu miasta S. Towary i usługi nabyte w związku z realizacją projektu pn. „…” nie będą służyły Wnioskodawcy do wykonywania żadnych czynności opodatkowanych podatkiem VAT (nabyte w trakcie realizacji projektu towary i usługi nie będą wykorzystywane do czynności generujących podatek należny) – zarówno obecnie jak i w przyszłości. Realizacja projektu była związana z wykonywaniem zadań własnych gminy wynikających z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym.

Mając na uwadze opis sprawy i wskazany wyżej przepis art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, stwierdzić należy, że skoro, jak wskazał Wnioskodawca, zakupione w ramach projektu towary i usługi zarówno obecnie jak i w przyszłości nie będą służyły Wnioskodawcy do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem VAT, to w przedmiotowej sprawie nie został spełniony podstawowy warunek uprawniający do odliczenia podatku od towarów i usług – brak związku dokonanych zakupów ze sprzedażą opodatkowaną podatkiem VAT. Gmina nabywając towary i usługi celem zrealizowania projektu, nie nabywała ich do działalności gospodarczej i tym samym nie działała w charakterze podatnika podatku VAT, zatem nie spełniła przesłanek z art. 86 ust. 1 ustawy.

W konsekwencji Wnioskodawca nie ma prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z faktur dotyczących zakupów towarów i usług dokonywanych w związku z realizacją projektu pn. „…”, zatem Wnioskodawca nie ma także możliwości otrzymania z tego tytułu zwrotu różnicy podatku, o którym mowa w art. 87 ust. 1 ustawy o VAT.

Wnioskodawca nie ma również prawa do otrzymania zwrotu na podstawie wskazanego wyżej rozporządzenia z 16 grudnia 2013 r., gdyż środki, o których mowa we wniosku, nie są środkami wymienionymi w § 8 ust. 3 i 4 tego rozporządzenia.

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy, zgodnie z którym nie ma on prawa do odliczenia podatku naliczonego w związku z realizacją projektu pn. „…” należało uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego) przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym zaistniałym stanie faktycznym oraz stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania interpretacji w części dotyczącej zdarzenia przyszłego.

Niniejsza interpretacja indywidualna traci swoją ważność w przypadku zmiany któregokolwiek z elementów przedstawionego stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego) lub zmiany stanu prawnego.

Należy dodatkowo zauważyć, iż pojęcie „kosztu kwalifikowalnego” nie jest pojęciem podatkowym i organy podatkowe nie są właściwe do rozstrzygania wątpliwości podatników odnośnie możliwości zaliczania wartości podatku od towarów i usług do kosztów kwalifikowalnych. Kwestię tę rozstrzygają bowiem przepisy regulujące zasady korzystania ze środków pomocowych. Zasady i przepisy podatkowe przywołane w uzasadnieniu niniejszej interpretacji mogą być jedynie pomocne Wnioskodawcy przy dokonywaniu oceny, czy podatek VAT w tej sytuacji powinien być kosztem kwalifikowalnym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa Stefana Wyszyńskiego 2, 44-101 Gliwice, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.).

Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.