Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB4/4511-1251/15-4/JK3
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2016-01-29
Teza: Obowiązki płatnika w związku ze zwrotem wkładu mieszkaniowego.
Słowa kluczowe: spółdzielnie-spółdzielnie mieszkaniowe; spółdzielnie-wkład do spółdzielni mieszkaniowej
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 20

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613) oraz § 5 pkt 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643), Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 28 października 2015 r. (data wpływu 2 listopada 2015 r.) uzupełnionym pismem z dnia 12 stycznia 2016 r. (data nadania 12 stycznia 2016 r., data wpływu 15 stycznia 2016 r.) na wezwanie z dnia 31 grudnia 2015 r. Nr IPPB4/4511-1251/15-2/JK3 (data nadania 4 stycznia 2016 r., data doręczenia 8 stycznia 2016 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie obowiązków płatnika w związku ze zwrotem wkładu mieszkaniowego - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 2 listopada 2015 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczący podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie obowiązków płatnika w związku ze zwrotem wkładu mieszkaniowego.

Z uwagi na braki formalne, pismem Nr IPPB4/4511-1251/15-2/JK3 z dnia 31 grudnia 2015 r. (data nadania 4 stycznia 2016 r., data doręczenia 8 stycznia 2016 r.) tutejszy organ wezwał Wnioskodawcę do uzupełnienia przedmiotowego wniosku.

Pismem z dnia 12 stycznia 2016 r. (data nadania 12 stycznia 2016 r., data wpływu 15 stycznia 2016 r.) Wnioskodawca uzupełnił wniosek w terminie.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

Przydział lokalu mieszkalnego na warunkach spółdzielczego lokatorskiego prawa nastąpił w 1988 roku. Finansowanie lokalu na moment przydziału to: wkład mieszkaniowy (10% wartości lokalu), kredyt długoterminowy (40% wartości lokalu) i umorzenie kredytu z budżetu państwa (50% wartości lokalu). Z uwagi na zadłużenie w opłatach czynszowych, utratę członkostwa i na skutek postanowienia sądu o eksmisji z prawem uzyskania lokalu socjalnego, przedmiotowy lokal został przekazany do dyspozycji spółdzielni w dniu 22 września 2014 r. Z pozostawionego wkładu mieszkaniowego, wyliczonego z wartości rynkowej według operatu szacunkowego w imieniu dłużników spółdzielnia dokonała pokrycia zadłużenia z tytułu opłat eksploatacyjnych ustalonych na dzień zwolnienia lokalu, tj. 22 września 2014 r. oraz pozostałych poniesionych kosztów w 2014 roku w myśl art. 11 ust. 2 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych z dnia 15.12.2000 r. (t.j.: Dz. U. z 17.10.2013 r., poz. 1222). Przetarg na ww. lokal ostatecznie został rozstrzygnięty w dniu 16 grudnia 2014 roku. Wpłata wartości lokalu przez nabywcę została uiszczona w dniu 22 grudnia 2014 r., a przeniesienie własności lokalu na nabywcę nastąpiło aktem notarialnym w dniu 29 grudnia 2014 r. W związku z powyższym zarząd spółdzielni w dniu 31 grudnia 2014 r. zatwierdził końcowe rozliczenie wkładu mieszkaniowego, z którego wynikała kwota zwrotu pozostałej części wkładu. Zatwierdzone rozliczenie w dniu 31 grudnia 2014 r. zostało wysłane do zainteresowanych. Wypłata pozostałej kwoty wkładu mieszkaniowego nastąpiła w dniu 26 lutego 2015 r. oraz w dniu 13 maja 2015 r. po 1/2 dla każdego z małżonków. Z uwagi na art. 20 ust. 1 ustawy o podatku od osób fizycznych (Dz. U. Z 2012 r. poz. 361 z późn. zm.) Z uwzględnieniem art. 21 ust. 1 pkt 50 ww. ustawy spółdzielnia wystawiła PIT-8C za 2014 rok, rozliczając pełną wysokość wkładu mieszkaniowego jako zwróconego w 2014 roku.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

1.  Czy obliczony zwrot wkładu mieszkaniowego wykazany w PIT-8C w myśl art. 20 ust. 1 i art. 21 ust. 1 pkt 50 ustawy o podatku od osób fizycznych w całości winien dotyczyć 2014 roku?
2.  Czy wartość zwróconego wkładu mieszkaniowego w PIT-8C winna być podzielona na zwrot wkładu w 2014 r. (PIT-8C za 2014 r.) do wysokości potrąconych należności dla spółdzielni i na zwrot wkładu w 2015 roku (PIT-8C za 2015 r.), tj. faktycznie zwróconej pozostałej kwoty wkładu mieszkaniowego?
3.  Czy obliczony zwrot wkładu mieszkaniowego w PIT-8C winien w całości dotyczyć 2015 roku?

Zdaniem Wnioskodawcy,

Przekazując do dyspozycji Spółdzielni lokal mieszkalny w dniu 22 września 2014 roku dotychczasowi jego najemcy pozostawili również w tym dniu swoją wierzytelność z tytułu wkładu mieszkaniowego do dyspozycji Spółdzielni. Z należnego wkładu mieszkaniowego zostały pokryte wszelkie zobowiązania wobec Spółdzielni w rozliczeniu 2014 roku. Dlatego też zdaniem Spółdzielni słuszne jest rozliczenie wkładu mieszkaniowego w pełnej wysokości w 2014 roku i wystawienie PIT-8C za 2014 rok w myśl art. 20 ust. 1 i art. 21 ust. 1 pkt 50 ustawy o podatku od osób fizycznych jako przychód dla osób zdających lokal w 2014 roku.

Na tle przedstawionego stanu faktycznego, stwierdzam, co następuje.

Kwestię zwrotu wniesionego wkładu mieszkaniowego regulują przepisy ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz. U. z 2013 r., poz. 1222). Zgodnie z art. 11 ust. 1 ww. ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego wygasa z chwilą ustania członkostwa oraz w innych wypadkach określonych w niniejszym rozdziale.

Przyczynami wygaśnięcia lokatorskiego prawa do lokalu mogą być (oprócz wykluczenia ze spółdzielni) m.in. śmierć uprawnionego i wykreślenie z rejestru członków, a także rezygnacja z członkostwa.

W wypadku wygaśnięcia spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego spółdzielnia wypłaca osobie uprawnionej wartość rynkową tego lokalu. Przysługująca osobie uprawnionej wartość rynkowa nie może być wyższa od kwoty, jaką spółdzielnia uzyska od osoby obejmującej lokal w wyniku przetargu przeprowadzonego przez spółdzielnię zgodnie z postanowieniami statutu (art. 11 ust. 21 ww. ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych).

Warunkiem wypłaty, o której mowa w ust. 21, jest opróżnienie lokalu (art. 11 ust. 24 ww. ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych).

Na podstawie zaś art. 11 ust. 22 cyt. ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, z wartości rynkowej lokalu potrąca się przypadającą na dany lokal część zobowiązań spółdzielni związanych z budową, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 1, w tym w szczególności niewniesiony wkład mieszkaniowy. Jeżeli spółdzielnia skorzystała z pomocy uzyskanej ze środków publicznych lub z innych środków, potrąca się również nominalną kwotę umorzenia kredytu lub dotacji, w części przypadającej na ten lokal oraz kwoty zaległych opłat, o których mowa w art. 4 ust. 1, a także koszty określenia wartości rynkowej lokalu.

Jak wskazano w przedstawionym we wniosku stanie faktycznym, przydział lokalu mieszkalnego na warunkach spółdzielczego lokatorskiego prawa nastąpił w 1988 roku. Finansowanie lokalu na moment przydziału to: wkład mieszkaniowy (10% wartości lokalu), kredyt długoterminowy (40% wartości lokalu) i umorzenie kredytu z budżetu państwa (50% wartości lokalu). Z uwagi na zadłużenie w opłatach czynszowych, utratę członkostwa i na skutek postanowienia sądu o eksmisji z prawem uzyskania lokalu socjalnego, przedmiotowy lokal został przekazany do dyspozycji spółdzielni w dniu 22 września 2014 r. Z pozostawionego wkładu mieszkaniowego, wyliczonego z wartości rynkowej według operatu szacunkowego w imieniu dłużników spółdzielnia dokonała pokrycia zadłużenia z tytułu opłat eksploatacyjnych ustalonych na dzień zwolnienia lokalu, tj. 22 września 2014 r. oraz pozostałych poniesionych kosztów w 2014 roku w myśl art. 11 ust. 2 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych. Przetarg na ww. lokal ostatecznie został rozstrzygnięty w dniu 16 grudnia 2014 roku. Wpłata wartości lokalu przez nabywcę została uiszczona w dniu 22 grudnia 2014 r., a przeniesienie własności lokalu na nabywcę nastąpiło aktem notarialnym w dniu 29 grudnia 2014 r. W związku z powyższym zarząd spółdzielni w dniu 31 grudnia 2014 r. zatwierdził końcowe rozliczenie wkładu mieszkaniowego, z którego wynikała kwota zwrotu pozostałej części wkładu. Zatwierdzone rozliczenie w dniu 31 grudnia 2014 r. zostało wysłane do zainteresowanych. Wypłata pozostałej kwoty wkładu mieszkaniowego nastąpiła w dniu 26 lutego 2015 r. oraz w dniu 13 maja 2015 r. po 1/2 dla każdego z małżonków. Spółdzielnia wystawiła PIT-8C za 2014 rok, rozliczając pełną wysokość wkładu mieszkaniowego jako zwróconego w 2014 roku.

Przechodząc na grunt przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych wskazać należy, że na podstawie art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r., poz. 361, z późn. zm.), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Na podstawie art. 11 ust. 1 ww. ustawy, przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19, art. 20 ust. 3 i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Przepis art. 10 ust. 1 ww. ustawy zawiera katalog źródeł przychodów podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 9 ww. ustawy, źródłami przychodów są: inne źródła.

W myśl art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i 17 oraz przychody nieznajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach.

Użyty we wskazanym przepisie zwrot „w szczególności” oznacza, że katalog przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty, co oznacza, że do tej kategorii przychodów można zaliczyć również inne niż te, które zostały w nim wymienione. Z powyższego wynika, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlega dochód, uzyskiwany w wyniku określonych czynności faktycznych i prawnych, w następstwie, których mamy do czynienia z przyrostem mienia. Tak więc, podstawą uzyskania przychodów z innych źródeł mogą być takie czynności, w wyniku których następuje po stronie osoby fizycznej przysporzenie majątkowe.

Na podstawie powołanych wyżej przepisów opodatkowaniem podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlega uzyskany w roku podatkowym dochód stanowiący dla osób fizycznych (podatników) przysporzenie majątkowe.

Jednakże, w myśl art. 21 ust. 1 pkt 50 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wolne od podatku dochodowego są: przychody otrzymane w związku ze zwrotem udziałów lub wkładów w spółdzielni, do wysokości wniesionych udziałów lub wkładów do spółdzielni.

Tym samym, przychód uzyskany przez osoby uprawnione w związku ze zwrotem wkładu mieszkaniowego zwaloryzowanego według wartości rynkowej lokalu stanowi co do zasady przychód podatkowy, przy czym do wysokości uprzednio wniesionego wkładu, korzysta ze zwolnienia z opodatkowania na mocy ww. przepisu.

Z kolei, na mocy art. 42a cyt. ustawy podatkowej, osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, osoby prawne i ich jednostki organizacyjne oraz jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, które dokonują wypłaty należności lub świadczeń, o których mowa w art. 20 ust. 1, z wyjątkiem dochodów (przychodów) wymienionych w art. 21, art. 52, art. 52a i art. 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku, od których nie są obowiązane pobierać zaliczki na podatek lub zryczałtowanego podatku dochodowego, są obowiązane sporządzić informację według ustalonego wzoru o wysokości przychodów i w terminie do końca lutego następnego roku podatkowego przekazać podatnikowi oraz urzędowi skarbowemu, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania podatnika, a w przypadku podatników, o których mowa w art. 3 ust. 2a, urzędowi skarbowemu, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy w sprawach opodatkowania osób zagranicznych.

Przekładając to, co wykazano wyżej, na grunt analizowanej sprawy, stwierdzić należy, że cała kwota przypisana osobom uprawnionym przez Spółdzielnię Mieszkaniową tytułem wkładu mieszkaniowego stanowi dla tychże osób przysporzenie majątkowe, tj. przychód z innych źródeł, o którym mowa w ww. art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Istotne jest to, że aby powstał przychód, wystarczające jest, żeby pieniądze i wartości pieniężne były postawione do dyspozycji podatnika. W przedmiotowej sprawie z pozostawionego wkładu mieszkaniowego, wyliczonego z wartości rynkowej według operatu szacunkowego w imieniu dłużników spółdzielnia dokonała pokrycia zadłużenia z tytułu opłat eksploatacyjnych ustalonych na dzień zwolnienia lokalu, tj. 22 września 2014 r. oraz pozostałych poniesionych kosztów w 2014 roku. Natomiast wypłata pozostałej kwoty wkładu mieszkaniowego nastąpiła w dniu 26 lutego 2015 r. oraz w dniu 13 maja 2015 r. po 1/2 dla każdego z małżonków.

Reasumując w przedmiotowej sprawie Spółdzielnia Mieszkaniowa (Wnioskodawca) – na podstawie ww. art. 42a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – winna jest sporządzić i przekazać każdej z osób uprawnionych oraz właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego stosownie wypełnione informacje PIT-8C za rok 2014 i za rok 2015. Wartość zwróconego wkładu mieszkaniowego w PIT-8C winna być podzielona na zwrot wkładu w 2014 r. (PIT-8C za 2014 r.) do wysokości potrąconych należności dla spółdzielni i na zwrot wkładu w 2015 roku (PIT-8C za 2015 r.) tj. faktycznie zwróconej pozostałej kwoty wkładu mieszkaniowego.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., Nr 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy), w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Izba Skarbowa w Warszawie, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1 Maja 10, 09-402 Płock.