Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPP1/4512-1170/15-2/AW
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2015-12-23
Teza: opodatkowanie nieodpłatnego użyczenia nieruchomości
Słowa kluczowe: użyczenie; świadczenie-nieodpłatne świadczenie usług
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 8

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613 z późn. zm.) oraz § 6 pkt 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r. poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy, przedstawione we wniosku nadanym w dniu 18 listopada 2015 r. (data wpływu 20 listopada 2015 r.), o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania niedopłatnego użyczenia nieruchomości - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 20 listopada 2015 r. wpłynął ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania nieodpłatnego użyczenia nieruchomości.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe:

Powiat jest właścicielem zabudowanej nieruchomości, w skład której wchodzi część działki ewidencyjnej nr 37/25 o pow. ca. 0,1273 ha i działka ewidencyjna nr 37/32 o pow. 0,1408 ha. Ww. nieruchomość jest zabudowana salą gimnastyczną z widownią i zapleczem sanitarno-szatniowym o powierzchni użytkowej 2658,34 m2 i kubaturze 26.885,69 m2. Gmina udzieliła powiatowiemu pomocy finansowej na wykonanie dokumentacji projektowo-kosztorysowej, robót budowlanych i pierwszego wyposażenia inwestycji polegającej na „Budowie sali gimnastycznej \`(...)\`”. Powiat zamierza zawrzeć umowę użyczenia z gminą na nieodpłatne przekazanie nieruchomości zabudowanej na okres 20 lat.

Przedmiotowa nieruchomość będzie użytkowana w następujący sposób:

*   od poniedziałku do piątku w godzinach 8:00-16:30 obiekt będzie wykorzystywany na cele oświatowe przez Zespół Szkół Zawodowych, nadzorowany przez Powiat;
*   w pozostałym czasie ww. nieruchomość będzie wykorzystywana przez Ośrodek Sportu i Rekreacji , który w imieniu gminy będzie zarządzał obiektem, z przeznaczeniem na realizację zadań gminy w zakresie kultury, sportu i rekreacji oraz podnajem w celach komercyjnych.

Wszelkie koszty eksploatacyjne, związane z użytkowaniem nieruchomości będą dzielone pomiędzy użyczającego (Powiat), a biorącego w użytkowanie (Gminę ) w proporcji 40/60. Powiat jest płatnikiem podatku VAT. Powiat nie skorzystał z prawa do odliczenia podatku VAT, z tytułu wydatków poniesionych na budowę ww. obiektu sportowego. Gmina w imieniu której przedmiotowa nieruchomością zarządzał będzie Ośrodek Sportu i Rekreacji, ma zamiar prowadzić również działalność komercyjną, polegającą na odpłatnym podnajmie przedmiotu użyczenia.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie:

Czy nieodpłatne przekazanie w ramach umowy użyczenia Gminie nieruchomości gruntowej zabudowanej stanowiącej własność Powiatuego z przeznaczeniem na realizację zadań Gminy w zakresie kultury, sportu i rekreacji podlega opodatkowaniu zgodnie z ustawą o podatku od towarów i usług?

Zdaniem Wnioskodawcy:

Stosownie do treści art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług opodatkowaniu podlega odpłatna dostawa towarów Opisana czynność nie będzie podlegała opodatkowaniu, gdyż przepis stanowi, że opodatkowaniu podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Nieodpłatne użyczenie sali gimnastycznej należy uznać za nieodpłatne świadczenie usług, które podlega opodatkowaniu podatkiem VAT tylko po spełnieniu łącznie dwóch przesłanek: świadczenie usług na cele osobiste podatnika oraz podatnikowi przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług związany z tymi usługami. Czynność jako nieodpłatne świadczenie usług nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług oraz fakt, że nie ma zastosowania przepis art. 8 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054, z późn. zm.), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu ww. podatkiem podlegają:

1.  odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju;
2.  eksport towarów;
3.  import towarów na terytorium kraju;
4.  wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju;
5.  wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.

Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Według art. 8 ust. 1 ustawy, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).

Dodatkowo – zgodnie z art. 8 ust. 2 ustawy – za odpłatne świadczenie usług uznaje się również:

1.  użycie towarów stanowiących część przedsiębiorstwa podatnika do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika, w tym w szczególności do celów osobistych podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, jeżeli podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów lub ich części składowych, oraz
2.  nieodpłatne świadczenie usług na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, oraz wszelkie inne nieodpłatne świadczenie usług do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika.

Warunki, których spełnienie powoduje, że nieodpłatne świadczenie usług podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług to:

*   w przypadku użycia towarów stanowiących część przedsiębiorstwa – użycie ich do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika oraz istnienie prawa podatnika do odliczenia – w całości lub w części – podatku naliczonego przy nabyciu tych towarów (warunki te muszą być spełnione łącznie),
*   w przypadku świadczenia usług – świadczenie ich do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika.

Zgodnie z unormowaniami zawartymi w art. 8 ust. 2 ustawy, w pewnych, ściśle określonych przypadkach, również nieodpłatne świadczenie usług należy uznać za spełniające definicję odpłatnego świadczenia usług, które na podstawie art. 5 ust. 1 podlega opodatkowaniu podatkiem VAT.

Opodatkowaniu podlegać powinno, jako odpłatne świadczenie usług, użycie towarów stanowiących część przedsiębiorstwa podatnika do celów innych niż działalność gospodarcza (w tym w szczególności do celów osobistych podatnika lub jego pracowników), jeżeli przysługiwało mu prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego, w całości lub w części, przy nabyciu tych towarów, ich imporcie lub wytworzeniu tych towarów lub ich części składowych. Tylko łączne zaistnienie ww. przesłanek umożliwia zastosowanie fikcji prawnej i objęcie zakresem opodatkowania VAT usług świadczonych nieodpłatnie. Jeśli jeden z tych warunków nie jest spełniony Gmina nie powinna opodatkowywać takiego nieodpłatnego świadczenia usług.

Zauważyć należy, że dla ustalenia czy konkretne nieodpłatne świadczenie usług podlega opodatkowaniu na mocy cytowanego wyżej przepisu istotne jest ustalenie celu takiego świadczenia. Jeżeli nieodpłatne świadczenie wpisywało się będzie w cel prowadzonej działalności gospodarczej, wtedy przesłanka uznania takiej nieodpłatnej czynności za odpłatne świadczenie usług, podlegające opodatkowaniu nie zostanie spełniona. Stwierdzenie takie uzależnione jednak jest od konkretnych okoliczności jakie w danej sprawie występują.

Ponadto wskazać należy, że opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega nieodpłatne świadczenie usług (inne niż wskazane w pkt 1) na cele inne niż działalność gospodarcza podatnika, bez względu na to czy podatnikowi przysługiwało, czy też nie przysługiwało prawo do odliczenia podatku.

Przy czym, za usługi niezwiązane z prowadzeniem przedsiębiorstwa (świadczone do celów innych niż działalność gospodarcza) należy uznać wszelkie usługi, których świadczenie odbyło się bez związku z prowadzoną przez podatnika działalnością gospodarczą.

Nie każda jednak czynność stanowiąca świadczenie usług w rozumieniu art. 8 cyt. ustawy podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Aby dana czynność podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, musi być wykonana przez podatnika.

Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności – art. 15 ust. 1 ustawy.

Działalność gospodarcza – według ust. 2 powołanego artykułu – obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Jak stanowi art. 15 ust. 6 ustawy – nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Oznacza to, że organ będzie uznany za podatnika podatku od towarów i usług w dwóch przypadkach, tj. gdy wykonuje czynności inne niż te, które mieszczą się w ramach jego zadań oraz, gdy wykonuje czynności mieszczące się w ramach jego zadań, ale czyni to na podstawie umów cywilnoprawnych.

Jednakże w przypadku, gdy podejmują one takie działania lub dokonują takich transakcji, są uważane za podatników w odniesieniu do tych działań lub transakcji, gdyby wykluczenie ich z kategorii podatników prowadziło do znaczących zakłóceń konkurencji.

Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2015 r. poz. 1445 z pózn. zm.) powiat wykonuje określone ustawami zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność.

Stosownie do treści art. 4 ust. 1 ustawy o samorządzie powiatowym, powiat wykonuje określone ustawami zadania publiczne o charakterze ponadgminnym.

Z przedstawionego we wniosku opisu sprawy wynika, że Powiat jest właścicielem nieruchomości zabudowanej salą gimnastyczną. Gmina udzieliła Powiatowi pomocy finansowej na wykonanie dokumentacji projektowo-kosztorysowej, robót budowlanych i pierwszego wyposażenia inwestycji. Wnioskodawca zamierza zawrzeć umowę użyczenia z Gminą na nieodpłatne przekazanie nieruchomości na okres 20 lat. Wszystkie koszty eksploatacyjne związane z użytkowaniem nieruchomości będą dzielone pomiędzy Wnioskodawcę oraz Gminę w proporcji 40/60. Powiat jest płatnikiem podatku VAT. Wnioskodawca nie skorzystał z prawa do odliczenia podatku VAT z tytułu wydatków poniesionych na budowę obiektu sportowego.

Wątpliwości Wnioskodawcy dotyczą kwestii, opodatkowania nieodpłatnego przekazania w ramach umowy użyczenia nieruchomości gruntowej zabudowanej stanowiącej własność Powiatu na rzecz Gminy.

Umowa użyczenia jest umową uregulowaną w art. 710-719 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2014 r. poz. 121 z późn. zm.).

Przez umowę użyczenia użyczający zobowiązuje się zezwolić biorącemu, przez czas oznaczony lub nieoznaczony, na bezpłatne używanie oddanej mu w tym celu rzeczy (art. 710 tej ustawy).

Istotnymi cechami tej umowy są zatem dwa elementy: oddanie rzeczy do używania na pewien czas i nieodpłatność.

Umowa użyczenia nie przenosi własności rzeczy. Oznacza to, że oddanie do bezpłatnego używania na podstawie umowy użyczenia jest nieodpłatnym świadczeniem usług.

Dla ustalenia, czy konkretne nieodpłatne świadczenie podlega opodatkowaniu, w świetle art. 8 ust. 2 ustawy, istotne jest ustalenie celu takiego świadczenia.

Kwestią wymagającą rozstrzygnięcia jest zatem ustalenie, czy przekazanie przez Wnioskodawcę na rzecz Gminy sali gimnastycznej stanowić będzie świadczenie usług do celów innych niż działalność gospodarcza Wnioskodawcy, czy też zostanie dokonane dla celów działalności gospodarczej Wnioskodawcy.

Usługi świadczone do celów innych niż działalność gospodarcza to wszelkie usługi, których świadczenie odbyło się bez związku z potrzebami prowadzonej działalności gospodarczej.

W przedmiotowej sprawie Wnioskodawca w opisie sprawy nie wykazał związku czynności nieodpłatnego użyczenia ww. sali gimnastycznej z prowadzoną przez Wnioskodawcę działalnością gospodarczą. W rozpatrywanej sprawie istotny jest związek samej czynności nieodpłatnego użyczenia sali gimnastycznej z potrzebami prowadzonej przez Wnioskodawcę działalności gospodarczej.

Okoliczności niniejszej sprawy nie wskazują na to, aby czynność nieodpłatnego użyczenia sali gimnastycznej na rzecz Gminy miała nastąpić w związku z potrzebami prowadzonej przez Wnioskodawcę działalności gospodarczej. Usługa ta (nieodpłatne użyczenie) sama w sobie nie przyniesie bezpośrednich korzyści Wnioskodawcy. Poprzez to nieodpłatne świadczenie zrealizowane zostaną cele i potrzeby innej jednostki (Gminy), a nie Wnioskodawcy.

Zatem stwierdzić należy, że z uwagi na fakt, że dojdzie do nieodpłatnego użyczenia sali gimnastycznej na cele niezwiązane z prowadzoną działalnością gospodarczą Wnioskodawcy, czynność ta będzie stanowić odpłatne świadczenie usług, o którym mowa w art. 8 ust. 2 pkt 2 ustawy o VAT. Sala Gimnastyczna zostanie bowiem nieodpłatnie użyczona na cele działalności gospodarczej Gminy, która wykorzysta ją do celów realizacji zadań w zakresie kultury, sportu i rekreacji oraz do podnajmu w celach komercyjnych, a nie na cele działalności gospodarczej Wnioskodawcy.

Tym samym, czynność nieodpłatnego użyczenia przez Wnioskodawcę sali gimnastycznej na rzecz Gminy będzie stanowiła nieodpłatne świadczenie usług zrównane z odpłatnym świadczeniem usług na podstawie art. 8 ust. 2 pkt 2 ww. ustawy o VAT, podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Wobec powyższego, oceniając stanowisko Wnioskodawcy należało uznać je za nieprawidłowe.

Interpretacja zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.