Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0113-KDWPT.4011.131.2025.3.IS
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2025-08-21
Teza: Opodatkowanie dochodów z kwalifikowanych praw własności
intelektualnej preferencyjną stawką podatkową IP BOX.
Słowa kluczowe: IP Box
działalność-działalność badawczo-rozwojowa
komputery-program komputerowy
stawka-stawki podatku-stawka preferencyjna podatku
utwory
Zagadnienia: Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Podstawa obliczenia i wysokość podatku.-Podatek od
dochodu z kwalifikowanych praw własności
intelektualnej (IP BOX).
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Rozdział 1-art. 5a-pkt 38
[PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Rozdział 1-art. 5a-pkt 40
[PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Rozdział 6-art. 30ca-ust. 1
[PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Rozdział 6-art. 30ca-ust. 11
[PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Rozdział 6-art. 30ca-ust. 2-pkt 8
[PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Rozdział 6-art. 30ca-ust. 4
[PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Rozdział 6-art. 30ca-ust. 5
[PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Rozdział 6-art. 30ca-ust. 7-pkt 2
[PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Rozdział 6-art. 30cb-ust. 1
1

[PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Rozdział 6-art. 30cb-ust. 2
[PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Rozdział 6-art. 30cb-ust. 3

## Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

łowe
    Szanowny Panie,
    stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu
    faktycznego i zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest
    prawidłowe.

## Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

23 czerwca 2025 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który
    dotyczy preferencyjnego opodatkowania dochodów generowanych przez prawa własności
    intelektualnej (tzw. IP Box). Uzupełnił go Pan pismem z 16 lipca 2025 r. – w odpowiedzi na
    wezwanie.
    Treść wniosku jest następująca:
    Opis stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego
    Pan ... (w dalszej części Wnioskodawca) prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą
    od 2 marca 2022 r. pod firmą ... – .... Adres do doręczeń Wnioskodawcy to ul. ....
    Wnioskodawca jest zarejestrowany w CEIDG pod nr NIP: ... i numerem REGON ....
    Przedmiotowa działalność dotyczy tworzenia oprogramowania od samego początku
    prowadzenia działalności gospodarczej Wnioskodawca ma nieograniczony obowiązek
    podatkowy w Polsce w rozumieniu art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku
    dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2647 ze zm., dalej zwana
    ustawa o PIT) i rozlicza się na podstawie podatkowej księgi przychodów i rozchodów, a
    wybrana przez Niego forma opodatkowania to podatek liniowy.
    Wnioskodawca wnosi o wydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa
    podatkowego w zakresie możliwości skorzystania z preferencyjnej stawki opodatkowania
    5% na podstawie art. 30ca ustawy o PIT.
    Głównym przedmiotem działalności Wnioskodawcy jest wytwarzanie programów
    komputerowych.
    Wnioskodawca realizuje projekty programistyczne począwszy od etapu analizy potrzeb
    kontrahenta, poprzez projektowanie, implementację, testy, wdrożenie oraz asystę przy
    uruchomieniach testowych i produkcyjnych. W dalszych etapach świadczone są usługi
    wsparcia w modernizacji wdrożonych systemów. Zlecenia programistyczne realizowane
    przez Wnioskodawcę w ramach prowadzonej działalności gospodarczej nie są

    wykonywane pod kierownictwem kontrahenta. Wnioskodawca ma możliwość
    wykonywania zleceń zdalnie, w różnych miejscach oraz czasie, a także nie jest On
    związany sztywnymi godzinami pracy. Jednakże ze względu na specyfikę świadczonych
    usług istnieje możliwość uzgodnienia miejsca i czasu realizacji zlecenia pomiędzy
    Wnioskodawcą, a kontrahentem.
    Należy podkreślić, że w związku z tak wykonywaną działalnością Wnioskodawca ponosi
    ryzyko gospodarcze zarówno w kontekście odpowiedzialności za jakość i ewentualne wady
    świadczonych usług, jak i zmian kontrahentów, niepewności efektu i metod dojścia do
    umówionego rezultatu.
    W ramach prowadzonej działalności gospodarczej Wnioskodawca, na podstawie
    posiadanej wiedzy z zakresu technologii informatycznych oraz doświadczenia w zakresie
    przygotowywania rozwiązań związanych z tworzeniem programów komputerowych,
    realizuje zlecenia programistyczne na rzecz swoich kontrahentów.
    Na potrzeby opisu stanu faktycznego Wnioskodawca podzielił swoją działalność na
    poszczególne etapy:
      1. Planowanie, analiza i projektowanie oprogramowania - szczegółowa analiza
        indywidualnych potrzeb danego kontrahenta lub użytkownika programu,
        zapoznanie się ze specyfiką jego branży oraz zbadanie i zaprojektowanie możliwych
        rozwiązań, dobranie odpowiednich technologii do wytworzenia oprogramowania i
        metod jego implementacji:
      2. Praca nad wytworzeniem programu i jego implementacja - tworzenie nowych
        funkcjonalności w oparciu o wyniki analizy potrzeb kontrahenta lub użytkownika
        programu komputerowego, przygotowywanie koncepcji rozwiązania z
        uwzględnieniem języków programowania i technologii wybranych na etapie
        projektowania oprogramowania. Przygotowywanie automatycznych testów
        jednostkowych oraz integracyjnych weryfikujących poprawność funkcjonalną
        oprogramowania na etapie jego tworzenia oraz zapewniające wsparcie przy
        wykonywaniu testów regresyjnych po wprowadzeniu koniecznych usprawnień,
        poprawek czy też optymalizacji w kodzie źródłowym zidentyfikowanych na etapie
        testów systemowych, wydajnościowych, obciążeniowych lub klienckich testów
        akceptacyjnych Wytworzenie narzędzi automatyzujących procesy wdrożeniowe.
        Wsparcie kontrahenta podczas wdrażania oprogramowania oraz świadczenie
        pomocy technicznej w trakcie użytkowania oprogramowania związane z analizą
        potencjalnych błędów na etapie produkcyjnego działania oprogramowania oraz
        poprawą tychże błędów.
      3. Integracja oprogramowania z innymi systemami oraz wsparcie wdrożenia
        aktualizacji systemu - Wnioskodawca pracuje również nad kompatybilnością
        wytworzonego programu z różnymi systemami zewnętrznego odbiorcy, a wraz z
        dalszym rozwojem funkcjonalności związanych z oprogramowaniem wymagane jest
        dostosowanie każdej aktualizacji do różnych systemów.
    Wnioskodawca realizuje zlecenia programistyczne na rzecz swoich kontrahentów, a
    przykładowo zajmuje się następującymi projektami:
      1. System elektronicznego obiegu dokumentów
    W ramach projektu realizowanego w technologii ... oraz ... Wnioskodawca brał udział w
    wytwarzaniu oprogramowania do .... System ten umożliwia kompleksowe ... - od momentu
    ..., przez ..., aż po ....
    Kategoryzacja ... (..., ..., ...):
    Wnioskodawca odpowiadał za zaprojektowanie i implementację logiki ... w oparciu o ....
    Tworzył procesy w oparciu o wymagania biznesowe zarówno poprzez tworzenie nowych
    jak i modyfikację obecnych. Wdrożył również obsługę trwałości ..., projektując struktury ....

    Dane dotyczące ..., ich ..., ... zmian oraz przypisanych użytkowników były zapisywane i
    odczytywane z .... W ramach tego modułu stworzył m.in. funkcję automatycznego ... do ...
    na podstawie ....
    Monitoring i wizualizacja etapów ... (...):
    W ramach projektu Wnioskodawca zajmował się również stworzeniem mechanizmu ... w
    systemie, aby każdy użytkownik miał wgląd na jakim etapie ... oraz .... Praca
    Wnioskodawcy polegała na opracowaniu ... w języku ..., odpowiedzialnych za oznaczanie
    etapu, na którym obecnie znajduje się ..., pobieranie danych ... oraz ich przetwarzanie i
    przygotowanie do ... użytkownika.
    Na ... Wnioskodawca zaprojektował i zaimplementował moduł ... z użyciem .... Umożliwił
    on użytkownikom końcowym śledzenie w czasie rzeczywistym, na jakim etapie ... znajduje
    się ... - czy ..., czy też .... Dodatkowo wdrożył system ... zwizualizowanego przy użyciu ....
    Mechanizm komunikacji z podmiotami zewnętrznymi (..., ..., ...):
    W ramach integracji z podmiotami zewnętrznymi Wnioskodawca opracował i wdrożył
    system ... oparty na .... Implementacja w języku ... pozwalała na bezpieczne i niezawodne
    ... w systemie.
    Wnioskodawca rozwijał moduł odpowiedzialny za ... (...), które ... i zwracało .... Na
    podstawie tych danych zaimplementował mechanizm ... do ..., wykorzystując ... do ... z ....
    Moduł ten odpowiadał za automatyczne ... do odpowiedniej ... i na tej podstawie
    stworzona logika ... pozwalała na ... do zewnętrznego podmiotu lub ... do ręcznego ... w
    przypadku gdy ....
      2. W ramach innego projektu Wnioskodawca realizował prace związane z rozwojem
        systemu do ... i ... zlokalizowanych na terenie .... System wspiera procesy związane
        z ..., ..., ... oraz kontrolą ... do ... z ....
    Zarządzanie rolami i poziomami dostępu użytkowników (..., ..., ...):
    Zadaniem Wnioskodawcy było zaprojektowanie i rozwinięcie funkcjonalności zarządzania
    .... Część ... została zaimplementowana przez Wnioskodawcę w języku ... z użyciem ....
    Odpowiadał za opracowanie logiki pozwalającej na ... oraz kontrolę dostępu do
    poszczególnych funkcji systemu, kontrole dostępu i autoryzacja dostępu została
    zrealizowana za pomocą ....
    Wnioskodawca zaimplementował również modyfikacje w istniejącym systemie bazującym
    na ... - dostosował starsze moduły (np. formularze ..., ...) do nowych wymagań oraz
    zapewnił ich Integrację z nowszymi komponentami. Nowe elementy interfejsu
    użytkownika, takie jak dynamiczne wyświetlanie ról oraz zarządzanie użytkownikami,
    zostały stworzone przez Wnioskodawcę z użyciem ...
    Efektem prac było dostarczenie w pełni funkcjonalnego, responsywnego modułu
    administracyjnego umożliwiającego zarządzanie kontami użytkowników i przypisanymi im
    rolami w systemie.
    Odczyt, zapis i ... danych z ... (..., ..., ...):
    W projekcie Wnioskodawca był odpowiedzialny również za implementację ...
    odpowiedzialnego za komunikację z ..... Serwis został w całości zaimplementowany w
    technologii ... z wykorzystaniem ....
    Kod Wnioskodawcy obsługiwał:
      ustanowienie bezpiecznego połączenia z urządzeniem ...,
      ... (m.in. wartości ...),
      sprawdzenie synchronizacji ... z zewnętrznym serwerem ... (komunikacja z serwerem
      za pomocą ...),

      ... poprawności ... (np. ..., ..., ...).
    Po przeprowadzeniu ... dane były przekazywane asynchronicznie do ..., skąd trafiały do
    kolejnych komponentów systemu odpowiedzialnych za ich ... i dalsze .... Zaprojektowany
    ... cechuje się wysoką niezawodnością, ze względu na ponawianie operacji w przypadku
    niepowodzenia co określony interwał czasu.
    W wyniku prowadzonych prac powstają programy komputerowe - utwory na gruncie art. 1
    ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (t. j. Dz. U. z
    2022 r. poz. 2509, dalej jako „ustawa o PAIPP”) będące utrwaleniem przejawu działalności
    twórczej o indywidualnym charakterze. Zgodnie z art. 1 ust. 2 pkt 1 ustawy o PAIPP
    programy komputerowe mogą być wyrażone słowem, symbolami matematycznymi,
    znakami graficznymi. Podkreślenia wymaga, że przedmiotem ochrony na zasadach
    przewidzianych w powyższych regulacjach jest również utwór w wersji nieukończonej od
    momentu utrwalenia. Przedmioty praw autorskich jakimi są programy komputerowe,
    podlegają ochronie na podstawie art. 74 ustawy o PAIPP. Zgodnie z objaśnieniami
    podatkowymi z dnia 15 lipca 2019 r. Ministerstwa Finansów dotyczącego preferencyjnego
    opodatkowania dochodów wytwarzanych przez prawa własności intelektualnej - IP BOX:
    pojęcie „program komputerowy” nie powinno być rozumiane wąsko lecz szeroko, w
    szczególności obejmując interfejs, gdy ten spełnia warunek interoperacyjności programu
    komputerowego z oprogramowaniem i sprzętem komputerowym, co musi być ustalone w
    każdym przypadku oddzielnie na podstawie rzeczywistych ustaleń, a nie tylko formalnych
    postanowień, na przykład umownych. Holistycznie i funkcjonalnie, program komputerowy
    obejmuje więc jego funkcjonalne części składowe, takie jak: kod źródłowy, opis procedur
    operacyjnych, zestawienie danych w informacjach konwersacyjnych i dialogowych oraz
    kod wynikowy i interfejs, a także tezami znajdującymi się w doktrynie naukowej jak i w
    orzecznictwie, stanowiącymi, że:
      Materiały są traktowane jako jeden ze sposobów wyrażenia programu
      komputerowego, pod warunkiem że są szczegółowe w stopniu umożliwiającym
      postępującemu rutynowo programiście „zakodować” je do postaci kodu źródłowego
      bądź przeprowadzić tę operację za pomocą odpowiedniego oprogramowania (A.
      Michalak red , Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Komentarz,
      Warszawa 2019 - art. 74);
      Nie ma natomiast znaczenia, jaki kształt bądź formułę przybiorą w konkretnym
      przypadku przygotowawcze materiały projektowe, przykładowo mogą być to
      odręczne notatki, wydruk, dokumentacja techniczna, wytwórcza bądź użytkowa (wyr.
      SA w Łodzi z 4 2.2010 r. I ACa 912/09, niepubl., wyr SA w Łodzi z 27 2.2013 r., I ACa
      1157/12).
    Wobec tego, mając na względzie szeroką definicję programu komputerowego
    Wnioskodawca twierdzi, że każdy ze wskazanych efektów prac stanowi utwór i jest objęty
    ochroną w rozumieniu art. 74 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych.
    Wybranie rozwiązań dedykowanych wyłącznie potrzebom kontrahenta lub konkretnego
    użytkownika, kompatybilnych z jego branżą oraz rzeczywistością Jego działalności,
    wskazuje jednoznacznie na niepowtarzalność wytworzonego programu Pracując nad
    wytworzeniem oprogramowania Wnioskodawca nabywa, łączy, kształtuje i wykorzystuje
    dostępną aktualnie wiedzę i umiejętności dotyczące narzędzi informatycznych i
    istniejących programów w celu wytworzenia nowych zastosowań w postaci nowoczesnych
    i unikalnych systemów i aplikacji. W ramach działalności Wnioskodawca zdobywa,
    poszerza i łączy interdyscyplinarną wiedzę z zakresu tworzenia oprogramowania w celu

    optymalizacji i dalszego rozwijania stworzonych przez Niego systemów i aplikacji.
    Wytwarzane przez Wnioskodawcę oprogramowania opierają się na indywidualnych,
    autorskich pomysłach i obejmują m.in. zaprojektowanie algorytmu, czynność
    programowania (tworzenia kodu źródłowego) oraz weryfikację, modyfikację i
    udoskonalanie dostępnych rozwiązań programistycznych.
    Działania te prowadzone są w metodyczny sposób, czego wymaga specyfika tworzenia
    programu komputerowego, tj. określenie celu jaki ma on spełniać, ustalenia sposobu
    dojścia do danego celu (dobór odpowiednich rozwiązań programistycznych oraz
    technologii), zaplanowanie prac, weryfikacja, zakończenie. Wnioskodawca w ramach
    działalności gospodarczej prowadzi w sposób systematyczny prace twórcze w celu
    tworzenia nowych zastosowań przy wykorzystaniu zasobów wiedzy. Działalność ta polega
    na tworzeniu nowych zastosowań, które wcześniej nie miały miejsca, zarówno w ramach
    działalności prowadzonej bezpośrednio przez Wnioskodawcę, jak i kontrahenta, na rzecz
    którego są realizowane zlecenia programistyczne. Wnioskodawca w ramach bezpośrednio
    prowadzonej działalności gospodarczej opracowuje nowe programy komputerowe na
    rzecz danego kontrahenta, czyniąc to z wykorzystaniem aktualnie posiadanej wiedzy i
    umiejętności, ale niekoniecznie tworzy innowacyjne rozwiązania w wymiarze światowym,
    gdyż nie weryfikuje on tego w takiej skali. Zasobami wiedzy, które Wnioskodawca
    wykorzystuje przy planowaniu projektu są technologie informatyczne, czyli jego wiedza o
    oprogramowaniu i narzędziach informatycznych, występujących zarówno w ogólnym
    stanie nauki, jak i w środowisku, w którym funkcjonować ma program przez niego
    wytworzony. Ustawodawca jednakże nie przewidział minimalnego progu skalowalności
    zwiększenia zasobów wiedzy, dlatego istotny jest element celowościowy, jaki
    Wnioskodawca uwzględnia w swojej działalności. W doktrynie prawa autorskiego
    podkreśla się, że cecha twórczości związana jest przede wszystkim z rezultatem
    działalności człowieka o charakterze kreacyjnym i jest spełniona wówczas, gdy istnieje
    nowy wytwór intelektu. Oprogramowanie stworzone na rzecz danego kontrahenta
    powoduje stworzenie zupełnie nowych funkcjonalności, co oznacza, że cecha twórczości
    jest spełniona. Wnioskodawca nie świadczy usług polegających na wprowadzaniu
    okresowych i rutynowych zmian do tworzonego programu komputerowego. Wynika to z
    faktu, że Wnioskodawca jest twórcą swoich programów, z których osiąga przychód.
    Nadto czynności wykonywane przez Wnioskodawcę nie są projektami powtarzalnymi -
    każdy nowy program komputerowy wymaga indywidualnego podejścia, tj. w szczególności
    odpowiedniego zasobu wiedzy i znajomości technologii oraz ma dotyczyć innego
    środowiska programowego, sprzętowego lub biznesowego.
    Umowy zawarte pomiędzy Wnioskodawcą a danym kontrahentem wskazują, że w zakresie
    związanym z wytwarzaniem oprogramowania przenoszone są wszelkie prawa autorskie
    do nich w zamian za wynagrodzenie - otrzymywane przez Wnioskodawcę należności będą
    przychodem z tytułu sprzedaży majątkowych praw autorskich do programu
    komputerowego.
    Wartość wynagrodzenia za przeniesienie poszczególnych praw autorskich do
    oprogramowania jest każdorazowo określana na koniec okresu rozliczeniowego na
    podstawie zaangażowania Wnioskodawcy w prace nad określonym programem
    komputerowym.
    W ramach prowadzonej działalności gospodarczej, która skupiona jest na wytwarzaniu
    programów komputerowych. Wnioskodawca ponosi następujące wydatki w celu
    osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów:
      1. koszty usługi księgowej i doradczej.
        koszt poniesiony przez Wnioskodawcę na księgowość pozwala na wyszczególnienie
        koniecznej ewidencji na potrzeby skorzystania z preferencyjnej 5% stawki
        podatkowej; koszt ten jest nieodzowny, jeśli wytwarzane oprogramowanie ma być

        wykonywane zgodnie z zasadami lege artis: ponadto, dzięki prowadzeniu
        księgowości przez specjalistów Wnioskodawca ma więcej czasu na wykonywanie
        prac programistycznych, co przekłada się na jakość tworzonego programu
        komputerowego; należy również podkreślić, że prowadzenie księgowości jest
        niezbędne do prowadzenia działalności per se; natomiast koszt poniesiony na
        usługi doradcze dotyczy możliwości skorzystania z ulgi IP Box (zasięgnięcie porady
        prawnej); w tym kontekście Wnioskodawca będzie miał możliwość otrzymania
        odpowiedzi, czy jego działalność gospodarcza związana jest z działalnością
        badawczo- rozwojową Wnioskodawca traktuje te koszty jako stały element
        prowadzenia działalności gospodarczej;
      2. koszty zakupu wyposażenia biurowego i artykułów biurowych;
        Wnioskodawca dba o ergonomiczne stanowisko pracy, dlatego jest zmuszony
        ponosić koszty związane z wyposażeniem biura; jak powszechnie wiadomo,
        odpowiednio przygotowane miejsce pracy pozwala zoptymalizować osiągane
        wyniki, stąd należy przyjąć że wydatki na odpowiednie wyposażenie biura są dla
        Wnioskodawcy kosztami niezbędnymi w prowadzonej przez niego działalności
        gospodarczej,
      3. koszty zakupu sprzętu komputerowego i elektronicznego;
        należy podkreślić, iż zakup sprzętu komputerowego i elektronicznego to koszty
        stałe, które są konieczne do prowadzenia działalności gospodarczej jako
        programista tworzenie kodu zdecydowanie wymaga sprawnego i nowoczesnego
        sprzętu komputerowego i elektronicznego; komputer jest podstawowym
        narzędziem pracy każdego programisty; natomiast pozostały sprzęt elektroniczny
        wspomaga wykonywaną pracę oraz uwydatnia jej efekty; z całą pewnością należy
        stwierdzić, iż przedmioty te są ściśle związane z zawodem wykonywanym przez
        Wnioskodawcę i są niezbędne do prowadzenia działalności związanej z tworzeniem
        programów komputerowych;
      4. koszty związane z wyjazdami służbowymi;
        Wnioskodawca podróżuje służbowo, w związku z czym ponosi on koszty związane z
        noclegiem oraz koszty dojazdu do wyznaczonego miejsca; są one konieczne z
        punktu widzenia działalności związanej z tworzeniem oprogramowania, gdyż może
        zdarzyć się sytuacja, że Wnioskodawca będzie musiał przykładowo omówić dany
        projekt z klientem w miejscu innym niż siedziba Wnioskodawcy;
      5. składki na ubezpieczenia społeczne;
        Wnioskodawca pod tym pojęciem rozumie takie wydatki jak składki na
        ubezpieczenia społeczne (emerytalne, rentowe, chorobowe, wypadkowe), wpłaty na
        Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych; niniejsze
        obciążenia są obowiązkowe, aby móc prowadzić legalnie jednoosobową działalność
        gospodarczą w Polsce, co w przypadku Wnioskodawcy przekłada się na możliwość
        świadczenia usług programistycznych; również nie można zapominać o celu
        wymienionych opłat, które mają za zadanie zapewnienie środków pieniężnych w
        razie niemożności wykonywania działalności przez Wnioskodawcę, co w dłuższej
        perspektywie może wydłużyć jego zdolność zawodową.
    Od marca 2022 r. Wnioskodawca prowadzi na bieżąco odrębną od podatkowej księgi
    przychodów i rozchodów szczegółową ewidencję, o której mowa w art. 30cb ustawy o PIT.
    W związku z tym, że przepisy nie narzucają podatnikom konkretnej formy
    ewidencjonowania zdarzeń na cele stosowania preferencji, sporządzana jest ona techniką
    komputerową w postaci arkusza kalkulacyjnego, obejmującego comiesięczne zestawienie
    dokumentów. Na koniec każdego okresu rozliczeniowego kalendarzowego Wnioskodawca
    ustala dochód z każdego programu komputerowego. Równolegle w tejże ewidencji

    Wnioskodawca wyodrębnia koszty, o których mowa w art. 30ca ust. 4 w zw. z art. 30ca ust.
    5 ustawy o PIT i uwzględnia je we wzorze w celu ustalenia wysokości wskaźnika nexus, a
    następnie oblicza podstawę opodatkowania preferencyjną stawką.
    Przepis art. 30ca ust. 1 ustawy o PIT stanowi, że podatek od osiągniętego przez podatnika
    w ramach pozarolniczej działalności gospodarczej kwalifikowanego dochodu z
    kwalifikowanych praw własności intelektualnej wynosi 5% podstawy opodatkowania.
    Uzupełnienie stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego
    16 lipca 2025 r. udzielił Pan odpowiedzi na pytania zawarte w wezwaniu:
      1) Jakiego roku/lat podatkowych dotyczy Pana wniosek w zakresie stanu faktycznego?
        Odpowiedź: Wnioskodawca oświadcza, iż wniosek dotyczy okresu od marca 2022 r.
        oraz lat następnych. Od tamtej pory nie zmienił się stan faktyczny i będzie on
        obowiązywał również w przyszłości. Od marca 2022 r. Wnioskodawca prowadzi na
        bieżąco odrębną od podatkowej księgi przychodów i rozchodów szczegółową
        ewidencję, o której mowa w art. 30cb ustawy o PIT.
      2) Jeżeli w ramach działalności opisanej we wniosku wytwarza Pan prawa własności
        intelektualnej wymienione w art. 30ca ust. 2 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym
        od osób fizycznych, tj. autorskie prawa do programu komputerowego, należy
        wskazać, czy prawa te spełniają definicję „programu komputerowego”, a jeśli tak to
        jakie cechy o tym świadczą?
        Odpowiedź: W wyniku wykonywanych przez Wnioskodawcę czynności powstają
        programy komputerowe - utwory na gruncie art. 1 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o
        prawie autorskim i prawach pokrewnych (t. j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1231 z późn. zm. -
        dalej jako „ustawa o PAIPP”) będące utrwaleniem przejawu działalności
        podejmowanej przez Wnioskodawcę jako twórcy o indywidualnym charakterze.
        Zgodnie z art. 1 ust. 2 pkt 1 ustawy o PAIPP programy komputerowe mogą być
        wyrażone słowem, symbolami matematycznymi, znakami graficznymi. Podkreślenia
        wymaga, że przedmiotem ochrony na zasadach przewidzianych we wskazanych
        przepisach jest także utwór w wersji nieukończonej od momentu utrwalenia.
        Przedmioty praw autorskich jakimi są programy komputerowe, podlegają ochronie
        na podstawie art. 74 ustawy o PAIPP.
        Zgodnie z objaśnieniami podatkowymi z dnia 15 lipca 2019 r. Ministerstwa
        Finansów dotyczącego preferencyjnego opodatkowania dochodów wytwarzanych
        przez prawa własności intelektualnej - IP BOX: pojęcie „program komputerowy” nie
        powinno być rozumiane wąsko lecz szeroko, w szczególności obejmując interfejs,
        gdy ten spełnia warunek interoperacyjności programu komputerowego z
        oprogramowaniem i sprzętem komputerowym, co musi być ustalone w każdym
        przypadku oddzielnie na podstawie rzeczywistych ustaleń, a nie tylko formalnych
        postanowień, na przykład umownych. Holistycznie i funkcjonalnie, program
        komputerowy obejmuje więc jego funkcjonalne części składowe, takie jak: kod
        źródłowy, opis procedur operacyjnych, zestawienie danych w informacjach
        konwersacyjnych i dialogowych oraz kod wynikowy i interfejs., a także tezami
        znajdującymi się w doktrynie naukowej jak i w orzecznictwie, stanowiącymi, źe:
          „materiały są traktowane jako jeden ze sposobów wyrażenia programu
          komputerowego, pod warunkiem, że są szczegółowe w stopniu
          umożliwiającym postępującemu rutynowo programiście „zakodować” je do
          postaci kodu źródłowego bądź przeprowadzić tę operację za pomocą
          odpowiedniego oprogramowania (A. Michalak red., Ustawa o prawie
          autorskim i prawach pokrewnych. Komentarz, Warszawa 2019 - art. 74);

          Nie ma natomiast znaczenia, jaki kształt bądź formułę przybiorą w
          konkretnym przypadku przygotowawcze materiały projektowe, przykładowo
          mogą być to odręczne notatki, wydruk, dokumentacja techniczna, wytwórcza
          bądź użytkowa (wyr. SA w Łodzi z 4 lutego 2010 r., I ACa 912/09, niepubl.; wyr.
          SA w Łodzi z 27 lutego 2013 r., I ACa 1157/12)”.
          Programy komputerowe wytwarzane przez Wnioskodawcę wpisują się w
          powyżej wskazane definicje.
      3) W jakim okresie powstało „Oprogramowanie”, o którym mowa we wniosku?
        Odpowiedź: Wnioskodawca wskazuje, że oprogramowanie wytwarza od marca 2022
        r. oraz będzie wytwarzał również w latach następnych. We wniosku przedstawił
        jedynie przykładowe projekty programistyczne, przy których brał udział.
      4) Czy uczestniczy Pan we własnych czy też cudzych pracach polegających na
        wytwarzaniu oraz rozwijaniu/ulepszaniu „Oprogramowania”?
        Odpowiedź: Wnioskodawca ulepsza lub rozwija kwalifikowane IP, którego własności
        nie posiada, gdyż na etapie tworzenia oprogramowanie lub jego część jest
        własnością Wnioskodawcy, to nie może go zbyć, czyli zbywać on co najwyżej może
        efekty swoich prac związanych z modyfikacją „cudzego” IP, a więc występuję jako
        właściciel efektów prac związanych z jego ulepszeniem lub rozwinięciem.
      5) Jakie konkretne narzędzia, nowe koncepcje, rozwiązania niewystępujące w praktyce
        gospodarczej zastosował Pan, co powoduje, że wytworzony, rozwinięty
        /zmodyfikowany „program komputerowy” w znacznym stopniu różni się od
        rozwiązań już funkcjonujących; na czym polega oryginalność Pana
        oprogramowania; jakie usprawnienia odróżniają wytworzone/rozwinięte przez Pana
        oprogramowanie od już istniejących?
      6) W czym przejawia się twórczy charakter działalności opisanej we wniosku w
        odniesieniu do „programu komputerowego”, którego dotyczy wniosek? Należy
        wyjaśnić jakie konkretne działania podejmuje Pan w celu opracowania nowego
        „programu komputerowego” lub ulepszenia/rozwijania istniejącego, a w
        szczególności:
        a) jakie konkretne działania zmierzające do rozwijania/modyfikowania (jakiego
          „programu komputerowego”?) zostały podjęte w celu realizacji projektu, w
          ramach którego tworzy, rozwija i modyfikuje Pan program komputerowy?
        b) w oparciu o jakie technologie informatyczne został wytworzony przez Pana
          program komputerowy, czego dotyczyło tworzenie, rozwijanie i modyfikowanie
          przez Pana „programu komputerowego”; jakie konkretnie narzędzia, nowe
          koncepcje, rozwiązania niewystępujące w Pana praktyce gospodarczej Pan
          zastosował;
        c) co powoduje, że wytworzone nowe oprogramowanie lub usprawnione w
          znacznym stopniu różni się od rozwiązań już funkcjonujących u Pana, na czym
          polega oryginalność tego „programu komputerowego”?
    Odpowiedź: Poniżej zostały zawarte odpowiedzi do pytania nr 5 i 6:
    Wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą w zakresie projektowania, tworzenia,
    rozwijania i modyfikowania oprogramowania. Działania te mają charakter twórczy,
    systematyczny i metodyczny, są wyrazem indywidualnej twórczości oraz wiedzy
    technicznej i programistycznej Wnioskodawcy. Tworzone przez Niego programy

    komputerowe są wynikiem pracy intelektualnej, dostosowanej do unikalnych potrzeb
    każdego klienta - nie są oparte na gotowych rozwiązaniach, lecz stanowią rezultat
    autorskiej koncepcji i implementacji.
    Wnioskodawca realizuje zlecenia programistyczne na rzecz swoich kontrahentów, a
    przykładowo zajmuje/zajmował się następującymi projektami:
        1. System ...
    W ramach projektu realizowanego w technologii ... oraz ... Wnioskodawca brał udział w
    wytwarzaniu oprogramowania do .... System ten umożliwia ... - od momentu ..., przez ..., aż
    po ....
    Kategoryzacja dokumentów (..., ..., ...):
    Wnioskodawca odpowiadał za zaprojektowanie i implementację logiki ... w oparciu o ....
    Tworzył procesy w oparciu o wymagania biznesowe zarówno poprzez tworzenie nowych
    jak i modyfikację obecnych. Wdrożył również obsługę ..., projektując ... z wykorzystaniem ...
    i .... Dane dotyczące ..., ich kategorii, historii zmian oraz przypisanych użytkowników były
    zapisywane i odczytywane z .... W ramach tego modułu stworzył m.in. funkcję ... do ... na
    podstawie ....
    Monitoring i wizualizacja ... (..., ..., ...):
    W ramach projektu Wnioskodawca zajmował się również stworzeniem mechanizmu ...,
    aby każdy użytkownik miał wgląd na jakim etapie znajduje się ... oraz .... Praca
    Wnioskodawcy polegała na opracowaniu komponentów ... w języku ..., odpowiedzialnych
    za oznaczanie etapu, na którym obecnie znajduje się ..., pobieranie ... z ... oraz ich
    przetwarzanie i przygotowanie do prezentacji w ... użytkownika.
    Na ... Wnioskodawca zaprojektował i zaimplementował moduł ... z użyciem .... Umożliwił
    on użytkownikom końcowym ... w czasie rzeczywistym, na jakim etapie ... znajduje się ... -
    czy został ..., ..., ..., czy też na jakimś etapie .... Dodatkowo wdrożył ... oraz ... bieżącego ...
    zwizualizowanego przy użyciu ....
    Mechanizm komunikacji z podmiotami zewnętrznymi (..., ..., ...):
    W ramach integracji z podmiotami zewnętrznymi Wnioskodawca opracował i wdrożył
    system ... oparty na kolejce .... Implementacja w języku .... pozwalała na bezpieczne i
    niezawodne przekazywanie informacji o ....
    Wnioskodawca rozwijał moduł odpowiedzialny za ... do ... (...), które ... i zwracało .... Na
    podstawie tych danych zaimplementował mechanizm dopasowywania ... do odpowiednich
    ..., wykorzystując ... do porównywania ... z ... i ...
    Moduł ten odpowiadał za automatyczne przypisywanie .... do ... i na tej podstawie
    stworzona ... pozwalała na ... do zewnętrznego podmiotu lub ... do ... rozpoznania w
    przypadku gdy nie udało się ....
        2. W ramach innego projektu Wnioskodawca realizował prace związane z rozwojem
        systemu do ... pochodzących z ... zlokalizowanych ....
    System wspiera procesy związane z ..., ..., ... oraz kontrolą dostępu do danych pozyskanych
    ....
    Zarządzanie rolami i poziomami dostępu użytkowników (..., ..., ...):
    Zadaniem Wnioskodawcy było zaprojektowanie i rozwinięcie funkcjonalności zarządzania
    ... w aplikacji. Część ... została zaimplementowana przez Wnioskodawcę w języku ... z
    użyciem .... Odpowiadał za opracowanie logiki pozwalającej na przypisywanie
    użytkownikom odpowiednich ról oraz kontrolę dostępu do poszczególnych funkcji
    systemu, kontrole dostępu i autoryzacja dostępu została zrealizowana za pomocą ....

    Wnioskodawca zaimplementował również modyfikacje w istniejącym systemie bazującym
    na ... - dostosował starsze moduły (np. formularze edycji użytkownika, widoki list
    użytkowników) do nowych wymagań oraz zapewnił ich integrację z nowszymi
    komponentami. Nowe elementy interfejsu użytkownika, takie jak dynamiczne
    wyświetlanie ról oraz zarządzanie użytkownikami, zostały stworzone przez Wnioskodawcę
    z użyciem ....
    Efektem prac było dostarczenie w pełni funkcjonalnego, responsywnego modułu ...
    umożliwiającego zarządzanie kontami użytkowników i przypisanymi im rolami w systemie.
    Odczyt, zapis i ... danych z ... (..., ..., ...):
    W projekcie Wnioskodawca był odpowiedzialny również za implementację ...
    odpowiedzialnego za ... ... Serwis został w całości zaimplementowany w technologii ... z
    wykorzystaniem ....
    Kod Wnioskodawcy obsługiwał:
      · ustanowienie bezpiecznego połączenia z ...,
      · ... (m.in. ..., ...),
      · sprawdzenie synchronizacji ... (komunikacja z serwerem za pomocą ...),
      · ... poprawności ... (np. ..., ..., ...).
    Po przeprowadzeniu ... były przekazywane asynchronicznie do kolejki ..., skąd trafiały do
    kolejnych ... i .... Zaprojektowany ... cechuje się wysoką niezawodnością, ze względu na
    ponawianie ... w przypadku niepowodzenia co określony ....
    Prace nad oprogramowaniem są prowadzone systematycznie, planowo i metodycznie, a
    rezultaty tych prac spełniają kryterium nowości w rozumieniu Objaśnień podatkowych
    Ministra Finansów z dnia 15 lipca 2019 r. dotyczących preferencyjnego opodatkowania
    dochodów z kwalifikowanych praw własności intelektualnej (IP BOX).
    Powyższe oprogramowania są nowością w działalności Wnioskodawcy, bowiem wcześniej
    nie tworzył On podobnych rozwiązań.
      7) W związku ze wskazaniem we wniosku, że:
        Działania te prowadzone są w metodyczny sposób, czego wymaga specyfika
        tworzenia programu komputerowego, tj. określenie celu jaki ma on spełniać,
        ustalenia sposobu dojścia do danego celu (dobór odpowiednich rozwiązań
        programistycznych oraz technologii), zaplanowanie prac, weryfikacja, zakończenie.
        Wnioskodawca w ramach działalności gospodarczej prowadzi w sposób
        systematyczny prace twórcze w celu tworzenia nowych zastosowań przy
        wykorzystaniu zasobów wiedzy,
        proszę wyjaśnić:
      a) Jakie cele na wstępie Pan sobie postawił w celu wytworzenia nowego, ulepszonego i
        rozwiniętego programu komputerowego w poszczególnych latach oraz źródeł
        finansowania zaplanowanych prac oraz
        Odpowiedź: Za każdym razem ten sam - stworzenie oprogramowania, które będzie
        działało sprawnie, bezbłędnie i będzie zawierało wszelkie zaplanowane
        funkcjonalności. Kwestia źródeł finansowania nie jest istotna w kontekście
        możliwości skorzystania z ulgi.
      b) Jakie konkretnie cele zostały osiągnięte w poszczególnych latach, w ramach jakich
        zasobów ludzkich, rzeczowych i finansowych nastąpiło opracowanie konkretnego
        rozwiązania praktycznego problemu lub innowacyjnego rozwiązania?

        Odpowiedź: Przy każdym oprogramowaniu te same, czyli stworzenie
        oprogramowania spełniające ustalone wymagania. Wnioskodawca samodzielnie je
        stworzył, dysponując jedynie swoją wiedzą i doświadczeniem.
      c) Na czym polega systematyczność w odniesieniu do Pana działań w zakresie
        wykonywanych przez Pana czynności?
        Odpowiedź: Działalność, w ramach której Wnioskodawca tworzy Oprogramowanie
        podejmowana jest w sposób uporządkowany, zaplanowany, metodyczny, według
        pewnego systemu, na podstawie przygotowanego harmonogramu prac z
        przyjęciem określonych celów do osiągnięcia. Wnioskodawca zobowiązany jest w
        ramach danej umowy do ścisłej, zgodnej z harmonogramem współpracy, którą
        zobowiązany jest należycie udokumentować i wykonywać zgodnie z oczekiwaniami
        kontrahenta i przedstawionym przez nich planem.
      d) Jakie harmonogramy w związku z tym zostały opracowane w poszczególnych latach,
        a które z nich zostały faktycznie zrealizowane w stosunku do jakiego „programu
        komputerowego”?
        Odpowiedź: Każde oprogramowanie posiadało harmonogram prac, które zostały
        każdorazowo zrealizowane.
      8) W odniesieniu do Pana działalności, w ramach której tworzy (rozwija/ulepsza) Pan
        „Oprogramowanie” proszę wyjaśnić:
        a) Jakimi zasobami wiedzy dysponował Pan przed rozpoczęciem realizacji
          poszczególnego Oprogramowania?
        b) Jaki jest sposób wykorzystania oraz selekcji tej wiedzy pod względem
          przydatności do realizacji każdego nowego, rozwiniętego/ulepszonego
          Oprogramowania? (jaka wiedza została wykorzystana?)
        c) Jaki rodzaj wiedzy i umiejętności wykorzystuje i rozwija Pan w ramach tej
          działalności? Przy użyciu jakich „innowacyjnych technologii” powstają
          poszczególne rozwiązania, jakie nowe zastosowania i usprawnienia
          odróżniają tworzone, rozwinięte/ulepszone Oprogramowanie od już
          istniejących?
        d) Jakie produkty, usługi procesy oferował Pan dotychczas w swojej działalności?
        e) Na jakich rozwiązaniach wiedzowych, technicznych, technologicznych czy
          programistycznych oparte były te produkty, usługi, procesy?
        f) Co Pan planował?
        g) W jaki sposób realizował Pan zaplanowane przedsięwzięcie?
        h) Co jest efektem działań, tj. jakie nowe zastosowanie powstało przy realizacji
          opisanych projektów?
        Odpowiedzi: Programowanie jest pracą polegającą na tworzeniu
        zindywidualizowanego kodu, którego tylko efekt jest z góry ustalony. Warto
        dodać, iż istnieje nieskończona ilość rozwiązań, które mogą do tego efektu
        doprowadzić. Praca Wnioskodawcy polega na doborze najbardziej wydajnych i
        odpowiednich metod oraz środków, które mają zapewnić stworzenie konkretnej
        funkcjonalności. Wnioskodawca tworzy programy komputerowe - utwory w
        rozumieniu art. 1 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, wobec
        czego cechują się one oryginalnością i indywidualnością, co stanowczo przeczy
        wprowadzaniu okresowych i rutynowych zmian do tworzonego
        oprogramowania. Przed przystąpieniem do wykonania oprogramowania,
        Wnioskodawca każdorazowo musi wybrać odpowiednią technologię, co wiążę
        się z wykorzystaniem swoich zasobów wiedzy czy też ich zwiększeniem. Nie

        posiadając tej wiedzy, Wnioskodawca nie byłby w stanie go stworzyć. Wobec
        tego do stworzenia oprogramowania Wnioskodawca za każdym razem musi
        wykorzystać całą swoją wiedzę programistyczną oraz doświadczenie zawodowe.
        Wnioskodawca nie jest podmiotem, który pełni wyłączne proste funkcje
        produkcyjne, ponieważ ponosi ryzyko związane ze swoją działalnością
        wytwórczą, ponosi za nią pełne ryzyko, a w jej następstwie zdobywa prawa do
        stworzonego dzieła. W swojej działalności Wnioskodawca zawsze stara się
        dostarczyć najnowsze rozwiązania w branży, zapoznając się z obecnym stanem
        techniki w branży IT oraz z aktualnymi zastosowaniami wprowadzonymi w
        działalności Jego Kontrahenta, tym samym zwiększając zasoby swojej wiedzy.
        Wnioskodawca podkreśla, że z wykorzystaniem wszystkich możliwych zasobów
        wiedzy, które posiada w swojej działalności, planuje, projektuje i tworzy
        innowacyjne rozwiązania w branży w postaci ulepszonych produktów, procesów
        lub usług informatycznych. Przy czym podkreślenia wymaga, że ulepszenia są
        znaczące i pozwalają na zautomatyzowanie wielu procesów. Wnioskodawca
        przystępując do tworzenia oprogramowania planuje jego realizację w ten
        sposób, aby prace odbywały się w ramach harmonogramu. Należy także
        pamiętać, że ustawodawca nie przewidział minimalnego progu skalowalności
        zwiększenia zasobów wiedzy, dlatego istotny jest element celowości, który
        Wnioskodawca uwzględnia w swojej działalności. Ponadto, warto wspomnieć, że
        twórczą działalność Wnioskodawcy odnosić należy nie do praktyki gospodarczej
        sensu largo, a do praktyki gospodarczej danego podmiotu. Wytworzone
        oprogramowania stanowią nowość w Jego działalności, więc do momentu ich
        wytworzenia Wnioskodawca nie oferował podobnych rozwiązań.
      9) Czy wobec zaznaczenia w opisie sprawy, że:
        (...) Wnioskodawca twierdzi, że każdy ze wskazanych efektów prac stanowi utwór i
        jest objęty ochroną w rozumieniu art. 74 ustawy o prawie autorskim i prawach
        pokrewnych.
        należy rozumieć, że w każdym przypadku – tj. zarówno w przypadku tworzenia, jak i
        w przypadku rozwijania/modyfikowania/ulepszania utworów – efekty Pana
        samodzielnej pracy są odrębnymi programami komputerowymi, które podlegają
        ochronie na podstawie art. 74 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych?
        Odpowiedź: Tak, wszystkie czynności, które Wnioskodawca realizował w zakresie
        wytwarzania i rozwijania programów komputerowych, zlecane przez Kontrahenta,
        prowadziły do powstania utworów (odrębnych programów komputerowych), które
        podlegają ochronie zgodnie z art. 74 ustawy o prawie autorskim i prawach
        pokrewnych, do których przenoszone są prawa majątkowe.
      10) Czy efekty Pana prac, które nazywa Pan: „oprogramowanie”, „program
        komputerowy”, „projekty programistyczne”, „zlecenia programistyczne” zawsze są
        /będą utworami w rozumieniu przepisów o prawie autorskim i prawach
        pokrewnych, tj.:
        a) zawsze odznaczały się/odznaczają/będą odznaczały się rzeczywiście
          oryginalnym, twórczym charakterem, zawsze są kreacją nowej, nieistniejącej
          wcześniej wartości niematerialnej;
        b) nie były/nie są/nie będą efektem pracy, która wymaga do osiągnięcia rezultatu
          jedynie określonych umiejętności programistycznych i której rezultaty da się z
          góry określić i przewidzieć jako mające charakter powtarzalny;
        c) nie były/nie są/nie będą jedynie „techniczną”, a „twórczą” realizacją
          szczegółowych projektów zlecanych przez kontrahenta?

        Odpowiedź: Wnioskodawca oświadcza, że efektem Jego prac, którym są programy
        komputerowe zawsze są utwory w rozumieniu przepisów o prawie autorskim i
        prawach pokrewnych, tj. zawsze odznaczają się rzeczywiście oryginalnym, twórczym
        charakterem, zawsze są kreacją nowej, nieistniejącej wcześniej wartości
        niematerialnej. Ponadto nie są efektem pracy, która wymaga do osiągnięcia
        rezultatu jedynie określonych umiejętności programistycznych i której rezultaty da
        się z góry określić i przewidzieć jako mające charakter powtarzalny. Nie są również
        jedynie techniczną, a twórczą realizacją szczegółowych projektów zlecanych przez
        Kontrahentów.
      11) Czy ponosi Pan odpowiedzialność za efekty swojej pracy w stosunku do osób
        trzecich (innych niż kontrahent)?
        Odpowiedź: Zgodnie z postanowieniami zawartych umów Wnioskodawca i Jego
        Kontrahent są niezależnymi podmiotami, Wnioskodawca występuje jako podmiot
        profesjonalny, w związku z czym ponosi On odpowiedzialność wobec osób trzecich
        za rezultat oraz wykonywanie czynności w ramach realizacji zleceń
        programistycznych.
      12) Czy nabywał Pan wyniki prac badawczo-rozwojowych od innych podmiotów?
        Odpowiedź: Nie, Wnioskodawca nie nabywał wyników prac badawczo-rozwojowych
        od innych podmiotów.
      13) Czy w przypadku, gdy rozwija/ulepsza Pan „oprogramowanie” Pana działania
        zmierzają do poprawy użyteczności albo funkcjonalności tego oprogramowania?
        Odpowiedź: Tak, w przypadku gdy Wnioskodawca rozwija/ulepsza
        oprogramowanie- działania te zmierzają do poprawy użyteczności albo
        funkcjonalności tego oprogramowania.
      14) Czy w przypadku gdy rozwija/ulepsza Pan „oprogramowanie” lub jego część, to czy
        jest Pan właścicielem lub współwłaścicielem ulepszanego „oprogramowania”, albo
        użytkownikiem posiadającym prawo do jego użytkowania na podstawie licencji
        wyłącznej, tj. umowy, w której zastrzeżono wyłączność korzystania przez Pana z
        autorskiego prawa do „oprogramowania”, bądź czy działa Pan na zlecenie podmiotu
        będącego właścicielem tego „oprogramowania”?
        Odpowiedź: Jeśli Wnioskodawca ulepsza/modyfikuje oprogramowanie na rzecz
        zleceniodawców lub tworzy nowe moduły samodzielnie, bądź współpracując z
        innymi programistami (na skutek czego powstaje nowy produkt), po uzyskaniu
        całości ogółu autorskich praw majątkowych do tego oprogramowania przez
        Kontrahenta nie przysługuje Wnioskodawcy licencja wyłączna do korzystania z tego
        prawa kwalifikowanego, jak również nie staje się On właścicielem
        /współwłaścicielem tego oprogramowania.
      15) Jeśli jest/był Pan użytkownikiem posiadającym prawo do korzystania z tego
        programu/części programu komputerowego na podstawie umowy licencyjnej to czy
        z umowy wynika/wynikało, że zastrzeżono wyłączność korzystania przez Pana z tej
        licencji?
      16) Jeśli nie nabył Pan na własność kwalifikowanego IP, ani licencji wyłącznej do tego IP
        od właściciela zlecającego jego rozwinięcie, wniosek należy uzupełnić poprzez
        wskazanie:
          na jakiej podstawie następuje rozwinięcie tego programu komputerowego
          /jego części?

          czy w wyniku rozwinięcia programu komputerowego, tworzone są nowe kody,
          algorytmy w językach programowania i powstaje nowe prawo własności
          intelektualnej?
          czy przysługują/przysługiwały Panu prawa autorskie do rozwinięcia programu
          komputerowego, które podlegają ochronie prawnej zgodnie z art. 74 ustawy z
          dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych?
          czy przenosi/przenosił Pan całość autorskich praw do tego programu
          komputerowego, otrzymując w zamian wynagrodzenie?
      Odpowiedź: Wnioskodawcy będą do momentu przeniesienia na rzecz Zleceniodawcy
      prawa do programu, przysługiwały prawa majątkowe do składowych (części
      oprogramowania), które to części mają na celu ulepszenie danego oprogramowania.
      Można stwierdzić, że nowe funkcjonalności (części oprogramowania, kody, algorytmy),
      to osobny przedmiot obrotu, który podlega również ochronie na podstawie ustawy o
      prawie autorskim i prawach pokrewnych (na podstawie art. 74).
      Wnioskodawca tworzy nowe oprogramowanie, które to oprogramowanie staje się w
      momencie jego stworzenia własnością Wnioskodawcy, która to od razu przechodzi na
      rzecz Zleceniodawcy wskutek wykonania z Nim umów. Jest to jedna z trzech typów
      płaszczyzn Jego działalności. Kolejnymi są ulepszanie i modyfikacja oprogramowania,
      często tego, które sam stworzył. Nie będzie On więc właścicielem oprogramowania
      modyfikowanego, ale czasowo właścicielem składowych (części) oprogramowania,
      które powoduje finalnie ulepszenie owego oprogramowania ulepszanego. Nowe
      oprogramowanie, które powoduje ulepszanie starego, to nowe funkcjonalności
      będące osobnym oprogramowaniem. Więc owe dodane funkcjonalności są częściami
      oprogramowania, które jest również przedmiotem praw autorskich oraz podlega
      ochronie.
      Podsumowując, Wnioskodawca ulepsza oprogramowanie tworząc nowe
      funkcjonalności (kody, algorytmy), które ulepszają/modyfikują programy
      Zleceniodawcy i które są odrębnym przedmiotem ochrony na podstawie art. 74
      ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Chwilowo więc (do momentu
      przeniesienia) owych części oprogramowania będzie ich właścicielem i następnie
      przeniesienie własność owych części (podlegających osobnej ochronie na podstawie
      art. 74 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych) na Zleceniodawcę. W
      wyniku ulepszania są tworzone nowe kody, algorytmy w językach programowania i
      powstaje nowe prawo własności intelektualnej.
      17) Czy w sytuacji, gdy „oprogramowanie” jest wytwarzane we współpracy z innymi
        projektantami-architektami, programistami i testerami, to efektem prac
        prowadzonych samodzielnie przez Pana jest program komputerowy podlegający
        ochronie na podstawie art. 74 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych,
        czy też część oprogramowania, która dopiero w połączeniu z innymi częściami –
        wytworzonymi przez inne osoby – będzie stanowić program komputerowy
        podlegający ochronie na podstawie art. 74 ustawy o prawie autorskim i prawach
        pokrewnych?
        Odpowiedź: Zarówno w przypadku realizacji zlecenia wyłącznie przez
        Wnioskodawcę, jak również w ramach współpracy w ramach zespołu danego
        Kontrahenta, Wnioskodawca jest wyłącznym twórcą utworów, które powstają w
        efekcie podejmowanych przez Niego przedsięwzięć bowiem każdy z członków
        zespołu jest odpowiedzialny za realizację powierzonej mu części projektu. Część
        programu (nowa funkcjonalność), którą wówczas tworzy Wnioskodawca, jest
        utworem (odrębnym programem komputerowym) w rozumieniu art. 74 ustawy o

        prawie autorskim i prawach pokrewnych. Należy dodać, że finalne oprogramowanie
        (produkt) składa się z wielu części, a Wnioskodawca jest autorem jednej z owych
        części tego (finalnego) oprogramowania.
      18) Czy w sytuacji, gdy w efekcie prac prowadzonych przez Pana powstaje część
        „oprogramowania”, która dopiero w połączeniu z innymi częściami – wytworzonymi
        przez inne osoby – stanowi program komputerowy podlegający ochronie na
        podstawie art. 74 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, to ww. osoby
        (współtwórcy, w tym Pan) przenoszą razem (łącznie) na rzecz Spółki (jako
        współwłaściciele) na podstawie odrębnej, wspólnie zawartej umowy prawo do
        stworzonego przez nich łącznie programu komputerowego podlegającego ochronie
        na podstawie art. 74 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych i Pan z tego
        tytułu otrzymuje wynagrodzenie?
        Odpowiedź: Część programu (nowa funkcjonalność), którą tworzy Wnioskodawca,
        jest utworem (odrębnym programem komputerowym) w rozumieniu art. 74 ustawy
        o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Finalne oprogramowanie (produkt)
        składa się z wielu części, a Wnioskodawca jest autorem jednej z owych części tego
        (finalnego) oprogramowania, podobnie jak pozostali członkowie zespołu. Każdy z
        nich tworzy część finalnego oprogramowania, każda z tych części stanowi utwór.
        Wnioskodawca przenosi na Kontrahenta prawa autorskie wyłącznie do wytworzonej
        przez siebie części finalnego oprogramowania.
      19) W jaki sposób umowy z kontrahentami regulują kwestię Pana wynagrodzenia? Czy
        otrzymuje Pan wynagrodzenie:
          wyłącznie z tytułu przenoszenia na kontrahenta praw do „programu
          komputerowego” (jeśli tak, proszę wskazać, do jakich „programów
          komputerowych” wymienionych w odpowiedzi na pytanie nr 1 niniejszego
          wezwania przenosi Pan prawa, w zamian za które otrzymuje wynagrodzenie?);
          także z tytułu innych czynności (jeśli tak, proszę wskazać z tytułu jakich
          czynności i czy ulgą IP Box zamierza Pan objąć również dochód z tego tytułu)?
    Odpowiedź: Wnioskodawca w ramach umowy zobowiązał się do tworzenia oraz rozwijania
    oprogramowania. Ulgą IP BOX Wnioskodawca zamierza objąć tylko te dochody, które są
    bezpośrednio związane z wytwarzaniem programów komputerowych. Wnioskodawca jest
    w stanie ustalić wartość tego dochodu dzięki prowadzonej na bieżąco ewidencji.
      20) W jaki sposób poszczególne umowy z kontrahentem regulują kwestię sposobu
        (trybu, zasad) przenoszenia przez Pana na kontrahenta praw do konkretnych
        stworzonych przez Pana „programów komputerowych”? W jaki sposób odbywa się
        wyodrębnienie konkretnego „programu komputerowego” i przeniesienie praw do
        tego efektu Pana pracy na kontrahenta (jakie czynności realizujecie odpowiednio
        Pan i kontrahent)? Co potwierdza przeniesienie tych praw?
        Odpowiedź: W ramach zawartych umów Wnioskodawca zobowiązał się do
        wytwarzania programów komputerowych oraz przenoszenia praw autorskich (za
        odpłatnością), zawsze w chwili powstania Utworu na konkretnych polach
        eksploatacji. Wyodrębnienie konkretnego programu komputerowego i
        przeniesienie praw do tego efektu pracy na Kontrahenta jest każdorazowo możliwe
        dzięki prowadzonej na bieżąco ewidencji.
      21) Jak należy rozumieć Pana sformułowanie, że:

        Wartość wynagrodzenia za przeniesienie poszczególnych praw autorskich do
        oprogramowania jest każdorazowo określana na koniec okresu rozliczeniowego
        na podstawie zaangażowania Wnioskodawcy w prace nad określonym programem
        komputerowym (...)
        w szczególności:
        a) na jakiej podstawie (w oparciu o jakie kryteria) jest ustalane Pana
        „zaangażowanie w prace nad określonym programem komputerowym”?
        b) w jaki sposób Pana „zaangażowanie” przekłada się na wartość Pana
        wynagrodzenia?
        Odpowiedź: Zgodnie z umową należne wynagrodzenie zawiera w sobie
        wynagrodzenie za przeniesienie praw autorskich. Przy pomocy ewidencji
        Wnioskodawca jest w stanie przyporządkować odpowiednią wartość
        wynagrodzenia, które ma skorzystać z ulgi. Zaangażowanie mierzone jest czasem
        jaki jest Wnioskodawcy potrzebny do wytworzenia programu komputerowego.
      22) Jakie „okresy rozliczeniowe” przewidują poszczególne umowy z kontrahentami?
        Czy:
      a)są to stałe okresy czasowe (np. okresy miesięczne)?
      b) zakończenie okresu rozliczeniowego ma miejsce po spełnieniu określonych
        warunków przewidzianych w umowie (np. po zakończeniu przez Pana
        określonych prac albo etapu prac) – jeśli tak, proszę wskazać spełnienie jakich
        warunków lub zaistnienie jakich okoliczności wyznacza koniec okresu
        rozliczeniowego?
    Odpowiedź: Aktualne umowy z kontrahentami jako okresy rozliczeniowe przewidują stałe
    okresy czasowe, są to okresy miesięczne. Zakończenie okresu rozliczeniowego jest
    niezależne od spełnienia jakichkolwiek warunków przez Wnioskodawcę.
    Zgodnie z umową należne wynagrodzenie zawiera w sobie wynagrodzenie za
    przeniesienie praw autorskich. Przy pomocy ewidencji Wnioskodawca jest w stanie
    przyporządkować odpowiednią wartość wynagrodzenia, które ma skorzystać z ulgi.
    Zaangażowanie mierzone jest czasem jaki jest Wnioskodawcy potrzebny do wytworzenia
    programu komputerowego.
    Zaangażowanie w prace nad określonym programem komputerowym jest ustalane na
    podstawie prowadzonej ewidencji, w której Wnioskodawca wskazuje ile czasu zajmował
    się danym programem. Kryterium, w oparciu o które ustalane jest zaangażowanie,
    stanowi czas, który Wnioskodawca poświęcił na tworzenie danej części programu
    komputerowego.
      23) Czy sposób „przeniesienia” każdego z majątkowych praw autorskich do
        „oprogramowania”, „programu komputerowego”, „projektu programistycznego”,
        „zlecenia programistycznego”, następował/następuje/będzie następował zgodnie
        z wymogami przewidzianymi w przepisach ustawy o prawie autorskim i prawach
        pokrewnych, w szczególności z zachowaniem art. 41 oraz art. 53 ww. ustawy?
        Odpowiedź: Sposób przenoszenia autorskich praw do programu komputerowego
        każdorazowo spełnia warunki przewidziane w przepisach ustawy o prawie
        autorskim i prawach pokrewnych, w szczególności następuje z zachowaniem art. 41
        oraz art. 53 tejże ustawy.
      24) Jak na gruncie poszczególnych umów z kontrahentem wyglądała/wygląda relacja
        pomiędzy przeniesieniem przez Pana na kontrahenta praw do konkretnego efektu
        Pana pracy a upływem okresu rozliczeniowego, momentem wypłaty wynagrodzenia
        oraz wartością tego wynagrodzenia?

      25) Czy wynagrodzenie otrzymywane przez Pana od kontrahenta obejmuje wyłącznie
        wynagrodzenie za czynności związane z tworzeniem/rozwijaniem/ulepszeniem
        kwalifikowanego IP, czy również inne czynności niezwiązane z wytworzeniem
        /rozwijaniem/ulepszeniem takiego prawa? Czy faktury wyodrębniają wynagrodzenie
        z tytułu przeniesienia majątkowych praw autorskich do poszczególnych efektów
        Pana prac na kontrahentów? Jeśli nie, prosimy wskazać dlaczego?
        Poniżej zostały zawarte odpowiedzi do pytania nr 24 i 25:
        Wnioskodawca przenosi na Kontrahenta po upływie okresu rozliczeniowego
        autorskie prawa majątkowe do wytworzonej części programu komputerowego,
        która stanowi utwór w rozumieniu ustawy o prawie autorskim i prawach
        pokrewnych. Za przeniesienie autorskich praw majątkowych do programu
        komputerowego oraz świadczenie usług, Wnioskodawca otrzymuje po upływie
        okresu rozliczeniowego wynagrodzenie wypłacane na podstawie wystawionej przez
        Wnioskodawcę faktury. Wartość wynagrodzenia wyliczana jest na podstawie tego,
        ile czasu w ciągu jednego okresu rozliczeniowego Wnioskodawca poświęcił na
        tworzenie programu komputerowego, a ile na działania nietwórcze (np. czynności
        administracyjne), następnie określa jaka była to część całego czasu poświęconego
        na świadczenie usług w danym okresie rozliczeniowym. Na podstawie takich
        obliczeń Wnioskodawca ustala wysokość wynagrodzenia z tytułu przeniesienia praw
        autorskich do oprogramowania.
        Faktury nie wyodrębniają wynagrodzenia z tytułu przenoszenia praw autorskich,
        ponieważ przepisy nie przewidują obowiązku ich wyszczególniania. Wnioskodawca
        jest w stanie ustalić wartość tego wynagrodzenia na podstawie prowadzonej na
        bieżąco ewidencji.
      26) Jeśli wynagrodzenie obejmuje również inne czynności niezwiązane z wytworzeniem
        /rozwijaniem/ulepszeniem kwalifikowanego IP, to czy preferencyjną stawką
        podatkową zamierza Pan objąć całe wynagrodzenie otrzymane od kontrahentów,
        czy tylko tę jego część, która dotyczy kwalifikowanego prawa własności
        intelektualnej?
        Odpowiedź: W ramach świadczonych usług Wnioskodawca także czynności, które
        nie są wprost związane z wytworzeniem prawa własności intelektualnej, chociaż
        często są niezbędne w celu poprawnego zrealizowania projektu. Czynności tych nie
        zalicza jednak do czynności twórczych i dochód z nich wydziela odpowiednio w
        prowadzonej ewidencji w ten sposób, że ulgą IP BOX zamierza objąć tylko tę część
        dochodu, która pochodzi z czynności stricte twórczych.
      27) Czy wydatki na usługę księgową obejmują także opłatę za wniosek o wydanie
        interpretacji indywidualnej?
        Odpowiedź: Nie, wydatki na usługę księgową nie obejmują opłaty za wniosek o
        wydanie interpretacji indywidualnej.
      28) Jakie konkretnie wydatki należy rozumieć pod pojęciem:
          Kosztów zakupu wyposażenia biurowego i artykułów biurowych?
          Kosztów zakupu sprzętu komputerowego i elektronicznego?
      Należy szczegółowo określić jakich konkretnie wydatków dotyczą wskazane koszty tak,
      aby stanowiły one katalog zamknięty (bez zwrotów „np.”, „m.in.”, itp.).
      Odpowiedź: Wnioskodawca wskazuje, że pod pojęciem kosztu wyposażenia biurowego
      i artykułów biurowych rozumie koszty dotyczące zakupu biurka, szafek, regałów,
      krzeseł, papieru oraz segregatorów. Z kolei pod pojęciem zakupu sprzętu
      komputerowego i elektronicznego rozumie telefon, słuchawki, dysk, głośnik, modem,

      router, klucz sprzętowy, ładowarki, baterie, stację dokującą, monitor, laptop, pendrive,
      klawiaturę, myszki do komputera.
      29) Czy wydatki związane z wyjazdami służbowymi będą Panu w jakikolwiek sposób
        zwracane przez kontrahentów lub inny podmiot?
        Odpowiedź: Wydatki związane z wyjazdami służbowymi nie będą Wnioskodawcy w
        jakikolwiek sposób zwracane przez kontrahentów lub inny podmiot.
      30) Czy i które z wymienionych przez Pana kosztów stanowią/będą stanowiły środek
        trwały (środki trwałe) w prowadzonej działalności gospodarczej?
        Odpowiedź: Żaden z wymienionych w pierwotnym wniosku kosztów nie będzie
        stanowił środka trwałego w prowadzonej przez Wnioskodawcę działalności
        gospodarczej.
      31) W odniesieniu do kosztów wymienionych we wniosku oraz w jego uzupełnieniu,
        których dotyczy postawione przez Pana pytanie nr 3, tj. kosztów, które chciałby Pan
        uwzględnić we wskaźniku nexus, prosimy wskazać:
        · jaki jest funkcjonalny związek poszczególnych wydatków z Pana trzeciego
          pytania z poszczególnymi działaniami obejmującymi tworzenie/rozwijanie
          „programów komputerowych”?
        Odpowiedź: W ramach prowadzonej działalności gospodarczej, która skupiona
        jest na wytwarzaniu programów komputerowych, Wnioskodawca ponosi
        następujące wydatki w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo
        zabezpieczenia źródła przychodów:
        1. koszty usługi księgowej i doradczej - koszt poniesiony przez Wnioskodawcę na
        księgowość pozwala na wyszczególnienie koniecznej ewidencji na potrzeby
        skorzystania z preferencyjnej 5% stawki podatkowej; koszt ten jest nieodzowny,
        jeśli wytwarzane oprogramowanie ma być wykonywane zgodnie z zasadami lege
        artis; ponadto, dzięki prowadzeniu księgowości przez specjalistów
        Wnioskodawca ma więcej czasu na wykonywanie prac programistycznych, co
        przekłada się na jakość tworzonego programu komputerowego; należy również
        podkreślić, że prowadzenie księgowości jest niezbędne do prowadzenia
        działalności per se; natomiast koszt poniesiony na usługi doradcze dotyczy
        możliwości skorzystania z ulgi IP Box (zasięgnięcie porady prawnej); w tym
        kontekście Wnioskodawca będzie miał możliwość otrzymania odpowiedzi, czy
        jego działalność gospodarcza związana jest z działalnością badawczo-rozwojową;
        Wnioskodawca traktuje te koszty jako stały element prowadzenia działalności
        gospodarczej;
        2. koszty zakupu wyposażenia biurowego i artykułów biurowych - Wnioskodawca
        dba o ergonomiczne stanowisko pracy, dlatego jest zmuszony ponosić koszty
        związane z wyposażeniem biura; jak powszechnie wiadomo, odpowiednio
        przygotowane miejsce pracy pozwala zoptymalizować osiągane wyniki, stąd
        należy przyjąć że wydatki na odpowiednie wyposażenie biura są dla
        Wnioskodawcy kosztami niezbędnymi w prowadzonej przez niego działalności
        gospodarczej;
        3. koszty zakupu sprzętu komputerowego i elektronicznego - należy podkreślić, iż
        zakup sprzętu komputerowego i elektronicznego to koszty stałe, które są kon
        ieczne do prowadzenia działalności gospodarczej jako programista; tworzenie
        kodu zdecydowanie wymaga sprawnego i nowoczesnego sprzętu
        komputerowego i elektronicznego; komputer jest podstawowym narzędziem
        pracy każdego programisty; natomiast pozostały sprzęt elektroniczny wspomaga
        wykonywaną pracę oraz uwydatnia jej efekty; z całą pewnością należy stwierdzić,
        iż przedmioty te są ściśle związane z zawodem wykonywanym przez

        Wnioskodawcę i są niezbędne do prowadzenia działalności związanej z
        tworzeniem programów komputerowych;
        4. koszty związane z wyjazdami służbowymi - Wnioskodawca podróżuje służbowo, w
        związku z czym ponosi On koszty związane z noclegiem oraz koszty dojazdu do
        wyznaczonego miejsca; są one konieczne z punktu widzenia działalności
        związanej z tworzeniem oprogramowania, gdyż może zdarzyć się sytuacja, że
        Wnioskodawca będzie musiał przykładowo omówić dany projekt z klientem w
        miejscu innym niż siedziba Wnioskodawcy;
        5. składki na ubezpieczenia społeczne - Wnioskodawca pod tym pojęciem rozumie
        takie wydatki jak składki na ubezpieczenia społeczne (emerytalne, rentowe,
        chorobowe, wypadkowe), wpłaty na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych
        Świadczeń Pracowniczych; niniejsze obciążenia są obowiązkowe, aby móc
        prowadzić legalnie jednoosobową działalność gospodarczą w Polsce, co w
        przypadku Wnioskodawcy przekłada się na możliwość świadczenia usług
        programistycznych; również nie można zapominać o celu wymienionych opłat,
        które mają za zadanie zapewnienie środków pieniężnych w razie niemożności
        wykonywania działalności przez Wnioskodawcę, co w dłuższej perspektywie
        może wydłużyć jego zdolność zawodową;
        · w jaki sposób, według jakich kryteriów przyporządkowuje Pan poszczególne
          wydatki z Pana trzeciego pytania do działań, które traktuje Pan jako
          działalność badawczo-rozwojową związaną z kwalifikowanym prawem
          własności intelektualnej? Czy zawsze zalicza Pan do wskaźnika nexus
          wszystkie wydatki, jakie przypisuje Pan do kosztów uzyskania przychodów z
          konkretnego „programu komputerowego”? Czy stosuje Pan inne zasady
          przyporządkowania wydatków do wskaźników nexus (jeśli tak, prosimy
          wyjaśnić te zasady)?
          Odpowiedź: Wnioskodawca jest w stanie przyporządkować konkretną
          wartość wskazanych we wniosku wydatków do wytworzenia konkretnych
          autorskich praw majątkowych do programów komputerowych lub ich części
          stosując w tym celu proporcję przychodową. Wnioskodawca nie zalicza do
          wskaźnika nexus wszystkich wydatków jakie przypisuje do kosztów uzyskania
          przychodu, tylko te bezpośrednio związane z wytwarzaniem oprogramowania
          /jego części.
        · czy wszystkie wydatki zostały/zostaną faktycznie poniesione przez Pana i są
          bezpośrednio związane z działalnością gospodarczą związaną z wytwarzaniem
          /rozwijaniem/ulepszaniem „programów komputerowych”, tj. kwalifikowanym
          prawem własności intelektualnej, o którym mowa we wniosku?
          Odpowiedź: Wnioskodawca wskazuje, że wszystkie wymienione we wniosku
          wydatki zostały faktycznie poniesione (i ponoszone będą nadal) na
          prowadzoną bezpośrednio przez Wnioskodawcę działalność związaną z
          wytwarzaniem oprogramowania.
      32) Czy w prowadzonej przez Pana od marca 2022 r. ewidencji:
        · wyodrębniał Pan każde kwalifikowane prawo własności intelektualnej?
        · prowadził Pan przedmiotową ewidencję w sposób zapewniający ustalenie
          przychodów, kosztów uzyskania przychodów i dochodu (straty),
          przypadających na każde kwalifikowane prawo własności intelektualnej?
        Odpowiedź: Wnioskodawca dzięki ewidencji jest w stanie wyodrębnić każde
        kwalifikowane prawo własności intelektualnej. Na koniec każdego miesiąca
        kalendarzowego Wnioskodawca ustala dochód z każdego programu
        komputerowego. Równolegle, na koniec każdego okresu rozliczeniowego

        (miesiąc) w prowadzonej Ewidencji, Wnioskodawca wyodrębnia koszty, o których
        mowa w art. 30ca ust. 4 w zw. z art. 30ca ust. 5 ustawy o PIT i uwzględnia je we
        wzorze w celu ustalenia wysokości wskaźnika Nexus, a następnie oblicza
        podstawę opodatkowania preferencyjną stawką.
      33) Czy Kontrahenci, o których mowa we wniosku, są podmiotami polskimi, czy
        zagranicznymi (z jakiego kraju?).
      34) Jeśli Kontrahenci są podmiotami zagranicznymi, to czy usługi dla tego podmiotu są
        wykonywane przez Pana w Polsce czy w kraju, w którym podmioty te mają siedzibę?
      35) Jeśli usługi są wykonywane w kraju, w którym podmioty te mają siedzibę, to, czy
        działalność gospodarcza w tym państwie jest prowadzona za pośrednictwem
        zakładu w rozumieniu umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania zawartej
        między Polską a tym państwem?
        Odpowiedź: Poniżej zostały zawarte odpowiedzi do pytań nr 33, 34 oraz 35
        Na ten moment Wnioskodawca ma zawarte umowy z podmiotami polskimi. Nie
        wyklucza jednak w przyszłości podjęcia współpracy z kontrahentami, którzy mają
        siedzibę w innym kraju.
      36) Wobec wskazania, że Pana wniosek dotyczy również zdarzenia przyszłego – czy
        będzie Pan uzyskiwał dochody z kwalifikowanych IP w takich samych
        okolicznościach faktycznych, jak w przedstawionym opisie sprawy (jeżeli nie, należy
        wyczerpująco przedstawić okoliczności ich uzyskiwania).
        Odpowiedź: Tak, Wnioskodawca będzie uzyskiwał dochody z kwalifikowanych IP w
        takich samych okolicznościach faktycznych, jak w przedstawionym opisie sprawy.
    Pytania
      1. Czy bezpośrednio podejmowana przez Wnioskodawcę działalność polegająca na
        tworzeniu programów komputerowych stanowi działalność badawczo-rozwojową w
        rozumieniu art. 5a pkt 38 ustawy o PIT?
      2. Czy odpłatne przeniesienie prawa autorskiego do programu komputerowego przez
        Wnioskodawcę w ramach wykonywanych zleceń programistycznych stanowi
        sprzedaż kwalifikowanego prawa własności intelektualnej w rozumieniu art. 30ca
        ust. 7 pkt 2 ustawy o PIT, a tym samym Wnioskodawca osiąga dochód z
        kwalifikowanego prawa własności intelektualnej, o którym mowa w art. 30ca ustawy
        o PIT?
      3. Czy wydatki ponoszone przez Wnioskodawcę w ramach prowadzonej działalności
        gospodarczej na:
        a) koszty usługi księgowej i doradczej,
        b) koszty zakupu wyposażenia biurowego i artykułów biurowych,
        c) koszty zakupu sprzętu komputerowego i elektronicznego,
        d) koszty związane z wyjazdami służbowymi,
        e) składki na ubezpieczenia społeczne;
        w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła
        przychodów w rozumieniu art. 22 ust. 1 w zw. z art 23 ust. 1 ustawy o PIT, przy
        zachowaniu odpowiedniej metodyki alokacji, należy uznać za koszty do obliczenia
        wskaźnika nexus, o których mowa w art. 30ca ust. 4 w zw. z art. 30ca ust. 5 ustawy o
        PIT, na potrzeby wyliczenia kwalifikowanego dochodu z kwalifikowanego prawa
        własności intelektualnej?

      4. Czy w przedstawionym powyżej stanie faktycznym oraz stanowiskach Wnioskodawcy
        do zadanych pytań możliwe jest zastosowanie stawki opodatkowania 5% do
        osiągniętego dochodu z praw własności intelektualnej, wyliczonego zgodnie z art.
        30ca ustawy o PIT?
    Pana stanowisko w sprawie
    Ad. 1.
    Artykuł 5a pkt 38 ustawy o PIT normuje działalność badawczo-rozwojową jako: działalność
    twórczą obejmującą badania naukowe lub prace rozwojowe, podejmowaną w sposób
    systematyczny w celu zwiększenia zasobów wiedzy oraz wykorzystania zasobów wiedzy do
    tworzenia nowych zastosowań.
    Zdaniem Wnioskodawcy, biorąc pod uwagę przedstawiony stan faktyczny jak i kryteria
    niezbędne do uznania działalności za działalność badawczo-rozwojową jego działalność
    spełnia cechy takowej:
      a) nowatorskość i twórczość: Wnioskodawca tworzy oprogramowanie w zależności od
        potrzeb kontrahentów, z którymi współpracuje, a dany kontrahent ma na celu
        zwiększenie innowacyjności rozwiązań programistycznych w zależności od swoich
        potrzeb;
      b) nieprzewidywalność: kontrahenci, z którymi Wnioskodawca współpracuje, oczekują
        od niego wykonywania prac, których skutek co prawda jest określony, natomiast
        proces tworzenia danych rozwiązań (programów komputerowych), pomimo
        korzystania z istniejących metod i narzędzi informatycznych, powoduje
        wytworzenie całkowicie nowego rozwiązania, lub znaczną modyfikację archaicznych
        rozwiązań;
      c) metodyczność: Wnioskodawca zobowiązany jest w ramach danej umowy do ścisłej,
        zgodnej z harmonogramem współpracy, którą zobowiązany jest należycie
        udokumentować i wykonywać zgodnie z oczekiwaniami kontrahenta i
        przedstawionym przez nich planem Innymi słowy, jego działalność prowadzona jest
        w sposób systematyczny,
      d) możliwość przeniesienia lub odtworzenia: celem Wnioskodawcy, w ramach
        wykonywanej bezpośrednio przez niego działalności gospodarczej, jest
        przeniesienie autorskich praw majątkowych z oprogramowania na kontrahenta, co
        nierozerwalnie wiąże się z koniecznością jego odtworzenia.
    Zgodnie z art. 5a pkt 40 ustawy o PIT pojęcie „prace rozwojowe” oznacza prace rozwojowe
    w rozumieniu art. 4 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i
    nauce, czyli działalność obejmująca nabywanie, łączenie, kształtowanie i wykorzystywanie
    dostępnej aktualnie wiedzy i umiejętności, w tym w zakresie narzędzi informatycznych lub
    oprogramowania, do planowania produkcji oraz projektowania i tworzenia zmienionych,
    ulepszonych lub nowych produktów, procesów lub usług, z wyłączeniem działalności
    obejmującej rutynowe i okresowe zmiany wprowadzane do nich, nawet jeżeli takie zmiany
    mają charakter ulepszeń.
    Zdaniem Wnioskodawcy, prowadzi On działalność twórczą obejmującą prace rozwojowe,
    podejmowaną w sposób systematyczny w celu wykorzystania zasobów wiedzy do
    tworzenia nowych zastosowań - wytwarza nowe, nieistniejące wcześniej funkcjonalności
    na podstawie posiadanej wiedzy, które wpływają na innowacyjność wytwarzanych
    rozwiązań programistycznych. Czyni to na podstawie nabywanej, łączonej, kształtowanej i
    wykorzystywanej dostępnej aktualnie wiedzy w zakresie narzędzi informatycznych lub
    oprogramowania, do planowania produkcji oraz projektowania i tworzenia nowych
    produktów, procesów lub usług, z wyłączeniem działalności obejmującej rutynowe i
    okresowe zmiany wprowadzane do nich, nawet jeżeli takie zmiany mają charakter

    ulepszeń Wnioskodawca podejmuje pracę nad jakimś projektem posiadając nakreślony
    cel, którym jest wytworzenie oprogramowania rozwiązującego problemy nakreślone przez
    kontrahenta przy negocjowaniu współpracy. Wnioskodawca prowadzi pracę według
    ścisłego harmonogramu - począwszy od wymagań umownych dotyczących poprawnej
    dokumentacji swojej działalności, oprogramowanie wymaga wielu składowych tworzonych
    w odpowiedniej kolejności i z należytą uwagą.
    Wnioskodawca zawsze stara się dostarczyć najnowsze rozwiązania w branży, zapoznając
    się z obecnym stanem techniki w branży IT oraz z aktualnymi zastosowaniami
    wprowadzonymi w działalności Jego kontrahenta. Wnioskodawca, z wykorzystaniem
    wszystkich możliwych wiadomości naukowych jakie posiada, w swojej działalności planuje,
    projektuje i tworzy innowacyjne rozwiązania w branży w postaci produktów, procesów lub
    usług programistycznych. Wnioskodawca wykorzystuje przy tym własną inwencję twórczą
    oraz korzysta z posiadanej przez siebie wiedzy i umiejętności. Programy komputerowe
    stworzone przez Niego na rzecz kontrahentów ulepszyły i rozwijały działanie starych
    programów lub też powodowały stworzenie zupełnie nowych funkcjonalności
    niewystępujących dotychczas w praktyce gospodarczej bądź na tyle nowatorskich, że w
    znacznym stopniu odróżniają się od rozwiązań już funkcjonujących. Zdaniem
    Wnioskodawcy, stworzone programy stanowią przejaw Jego twórczej działalności oraz są
    one innowacyjne zarówno w prowadzonej bezpośrednio przez Niego działalności, jak i
    jego kontrahenta. Jak wskazano w Objaśnieniu Ministerstwa Finansów z dnia 15 lipca 2019
    r. dotyczącym preferencyjnego opodatkowania dochodów wytwarzanych przez prawa
    własności intelektualnej (IP BOX), twórczą działalność Wnioskodawcy odnosić należy nie
    do praktyki gospodarczej sensu largo, a do praktyki gospodarczej danego podmiotu.
    Twórczość Wnioskodawcy odnosi się również do przejawu Jego działalności - autorskich
    praw do programów komputerowych podlegających ochronie na podstawie art. 74 ustawy
    o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Przedmiotem prawa autorskiego jest każdy
    przejaw działalności twórczej o indywidualnym charakterze, ustalony w jakiejkolwiek
    postaci, niezależnie od wartości, przeznaczenia i sposobu wyrażenia. Ochrona ta obejmuje
    również fragmenty utworu i utwory w wersji nieukończonej.
    Wobec powyższego zdaniem Wnioskodawcy, prowadzi On działalność twórczą obejmującą
    prace rozwojowe, a tym samym działalność badawczo-rozwojową.
    Ad. 2.
    Art. 30ca ust. 2 ustawy o PIT wskazuje zamknięty katalog praw własności intelektualnych, z
    których dochód może zostać objęty preferencyjnym opodatkowaniem. Autorskie prawo
    do programu komputerowego stanowi jedno z praw własności intelektualnych
    wskazanych w tym artykule w ust. 2 pkt 8.
    Przy czym, by można było mówić o „kwalifikowanym” prawie własności intelektualnej,
    przepis ten wymaga aby spełnione zostały dwa kryteria:
    a) przedmiot ochrony jest wytworzony przez podatnika w ramach prowadzonej przez
        niego działalności badawczo- rozwojowej, oraz
    b) prawo własności intelektualnej podlega ochronie prawnej na podstawie przepisów
        odrębnych ustaw lub ratyfikowanych umów międzynarodowych, których stroną jest
        Rzeczpospolita Polska, oraz innych umów międzynarodowych, których stroną jest
        Unia Europejska.
    Oprogramowanie stanowi przedmiot ochrony praw autorskich. Artykuł 74 ustawy o PAIPP
    kwalifikuje programy komputerowe jako utwory będące przedmiotem jego ochrony i to
    już z momentem ich wytworzenia, bez konieczności spełnienia jakichkolwiek wymogów
    formalnych. Przedmiotem ochrony prawa autorskiego mogą być poszczególne elementy
    lub nawet krótkie fragmenty (urywki) programu, jeśli tylko one same spełniać będą
    wymogi podane w art. 1 ust. 1 ustawy o PAIPP, tj. elementy programu jako takiego, a więc
    instrukcje działania dla komputera lub ich zestawy (wyr. TS z 22.12.2010 r„ C-393/09,

    Bezpećnostni softwarovś asociace, ECLI:EU:C:2010:816) Do programów komputerowych
    stosuje się również wyrażoną w art. 1 ust. 3 ustawy o PAIPP zasadę, że chronione są także
    dzieła w postaci nieukończonej, np. wersja pre-alfa, alfa lub beta programu, wydanie
    testowe lub demonstracyjne (A. Michalak (red ), Ustawa o prawie autorskim i prawach
    pokrewnych. Komentarz, Warszawa 2019 - art. 74).
    Zdaniem Wnioskodawcy, prawo autorskie do programów komputerowych wytwarzanych
    przez Niego w ramach prowadzonej działalności gospodarczej na terytorium
    Rzeczypospolitej Polskiej w kontekście przedstawionej we wniosku działalności zalicza się
    do kwalifikowanych praw własności intelektualnej w rozumieniu art. 30ca ust. 2 ustawy o
    PIT, gdyż jest ono wymienione w zamkniętym katalogu praw własności intelektualnych
    sprecyzowanych w tym przepisie, podlega ochronie na podstawie ustawy o PAIPP, a jego
    przedmiot został wytworzony przez Wnioskodawcę w ramach prowadzonej bezpośrednio
    przez niego działalności opisanej we wniosku, która jego zdaniem stanowi działalność
    badawczo-rozwojową Dochodem z kwalifikowanego IP, zgodnie z art. 30ca ust. 7 ustawy o
    PIT, jest osiągnięty przez podatnika w ciągu roku podatkowego dochód:
      · z opłat lub należności wynikających z umów licencyjnych, dotyczących
        kwalifikowanego IP;
      · ze sprzedaży kwalifikowanego IP;
      · z kwalifikowanego IP uwzględnionego w cenie sprzedaży produktu lub usługi;
      · z odszkodowania za naruszenie praw wynikających z kwalifikowanego IP, jeżeli zostało
        uzyskane w postępowaniu spornym, w tym w postępowaniu sądowym albo
        arbitrażu.
    Z kwalifikowanym prawem własności intelektualnej będziemy mieli do czynienia przy
    spełnieniu łącznie trzech warunków:
      a) przedmiot ochrony jest wytworzony przez podatnika w ramach prowadzonej przez
        niego działalności badawczo- rozwojowej, oraz;
      b) należy do jednej z kategorii wymienionych w katalogu w art. 30ca ust. 2 ustawy o PIT;
      c) podlega ochronie prawnej na podstawie przepisów odrębnych ustaw lub
        ratyfikowanych umów międzynarodowych, których stroną jest Rzeczpospolita
        Polska, oraz innych umów międzynarodowych, których stroną jest Unia Europejska.
    Zdaniem Wnioskodawcy, wytwarzane przez Niego prawa autorskie stanowią
    kwalifikowane IP, co zostało wykazane w zakresie pytania nr 1. Zgodnie z postanowieniami
    konkretnej umowy współpracy w ramach wykonywanych usług przenoszone są przez
    Wnioskodawcę na rzecz danego kontrahenta wytworzone oprogramowania oraz
    majątkowe prawa autorskie do tychże oprogramowań. W zamian za wykonane usługi
    Wnioskodawca otrzymuje umówione wynagrodzenie - należność ta obejmuje honorarium
    za przeniesienie całości autorskich praw majątkowych do programu komputerowego.
    Zdaniem Wnioskodawcy, odpłatne zbycie autorskich praw majątkowych do wytworzonego
    oprogramowania należy zakwalifikować jako kategorię sprzedaży kwalifikowanego prawa
    własności intelektualnej w rozumieniu art. 30ca ust. 7 pkt 2 ustawy o PIT.
    Ad. 3.
    Zgodnie z art. 30ca ust. 4 i 5 ustawy o PIT, wysokość kwalifikowanego dochodu z
    kwalifikowanego prawa własności intelektualnej ustala się jako iloczyn dochodu z
    kwalifikowanego prawa własności intelektualnej osiągniętego w roku podatkowym i
    wskaźnika obliczonego według wzoru:
    (a+b)x 1,3 / (a+b+c+d)
    w którym poszczególne litery oznaczają koszty faktycznie poniesione przez podatnika na:

    a - prowadzoną bezpośrednio przez podatnika działalność badawczo-rozwojową związaną
    z kwalifikowanym prawem własności intelektualnej.
    b - nabycie wyników prac badawczo-rozwojowych związanych z kwalifikowanym prawem
    własności intelektualnej, innych niż wymienione w lit. d. od podmiotu niepowiązanego w
    rozumieniu art. 23m ust. 1 pkt 3, c- nabycie wyników prac badawczo-rozwojowych
    związanych z kwalifikowanym prawem własności intelektualnej, innych niż wymienione w
    lit. d. od podmiotu powiązanego w rozumieniu art. 23m ust. 1 pkt 4, d - nabycie przez
    podatnika kwalifikowanego prawa własności intelektualnej.
    Do powyższych kosztów nie zalicza się kosztów, które nie są bezpośrednio związane z
    kwalifikowanym prawem własności intelektualnej, w szczególności odsetek, opłat
    finansowych oraz kosztów związanych z nieruchomościami.
    Na mocy art 30ca ust. 6 ustawy o PIT, w przypadku gdy wartość wskaźnika, o którym
    mowa powyżej, jest większa od 1, przyjmuje się, że wartość ta wynosi 1. Jednocześnie w
    przypadku, gdy Wnioskodawca nie nabywa wyników prac badawczo-rozwojowych ani
    kwalifikowanych praw własności intelektualnej wskaźnik ten będzie wynosić 1 w
    momencie gdy Wnioskodawca osiągnie dochód.
    Przedmiotem wykonywanej przez Wnioskodawcę działalności gospodarczej jest w
    przeważającym zakresie tworzenie programów komputerowych, do których prawa
    autorskie są następnie przenoszone w ramach wykonania umowy na rzecz określonego
    kontrahenta. Za świadczone usługi Wnioskodawca otrzymuje ustalone honorarium, które
    obejmuje również wynagrodzenie za przeniesienie autorskich praw majątkowych.
    W związku z wykonywaną przez Wnioskodawcę działalnością ponosi On wydatki na:
        a) koszty usługi księgowej i doradczej,
        b) koszty zakupu wyposażenia biurowego i artykułów biurowych,
        c) koszty zakupu sprzętu komputerowego i elektronicznego,
        d) koszty związane z wyjazdami służbowymi,
        e) składki na ubezpieczenia społeczne.
    Powyższe wydatki ponoszone przez Wnioskodawcę są również kosztami w rozumieniu art.
    22 w zw. z art. 23 ustawy o PIT i mają na celu osiągnięcie przychodów lub zachowanie albo
    zabezpieczenie źródła przychodów - tj. prowadzonej przez niego pozarolniczej działalności
    gospodarczej.
    Zdaniem Wnioskodawcy, ponoszone wydatki, w zakresie w jakim przeznaczane są na
    wytworzenie danego oprogramowania, należy uznać za koszty faktycznie poniesione na
    prowadzoną bezpośrednio przez niego działalność, stanowiącą Jego zdaniem działalność
    badawczo-rozwojową związaną z kwalifikowanym prawem własności intelektualnej
    wskazanym powyżej (oznaczone jako lit. a we wskaźniku z art. 30ca ust. 4 ustawy o PIT).
    Ad. 4.
    Zgodnie z art. 30ca ust. 1 ustawy o PIT „Podatek od osiągniętego przez podatnika w
    ramach pozarolniczej działalności gospodarczej kwalifikowanego dochodu z
    kwalifikowanych praw własności intelektualnej wynosi 5% podstawy opodatkowania”.
    Spełnienie powyższych przesłanek powoduje, że po zakończeniu roku podatkowego
    podatnik ma prawo do skorzystania z 5% stawki podatku dochodowego w stosunku do
    dochodów związanych ze sprzedażą kwalifikowanego IP. W związku z tym Wnioskodawca
    spełnia wszystkie przesłanki do zastosowania 5% stawki podatku dochodowego.

## Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku, jest prawidłowe.

## Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób
    fizycznych (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2647 ze zm., t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 226 ze zm., t. j. Dz.
    U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.):
      Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z
      wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od
      których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
    W myśl art. 5a pkt 6 tejże ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
      Ilekroć w ustawie jest mowa o działalności gospodarczej albo pozarolniczej
      działalności gospodarczej – oznacza to działalność zarobkową:
      a) wytwórczą, budowlaną, handlową, usługową,
      b) polegającą na poszukiwaniu, rozpoznawaniu i wydobywaniu kopalin ze złóż,
      c) polegającą na wykorzystywaniu rzeczy oraz wartości niematerialnych i prawnych
      - prowadzoną we własnym imieniu bez względu na jej rezultat, w sposób
      zorganizowany i ciągły, z której uzyskane przychody nie są zaliczane do innych
      przychodów ze źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1, 2 i 4-9.
    Stosownie natomiast do treści art. 5b ust. 1 ww. ustawy:
      Za pozarolniczą działalność gospodarczą nie uznaje się czynności, jeżeli łącznie
      spełnione są następujące warunki:
      1) odpowiedzialność wobec osób trzecich za rezultat tych czynności oraz ich
        wykonywanie, z wyłączeniem odpowiedzialności za popełnienie czynów
        niedozwolonych, ponosi zlecający wykonanie tych czynności;
      2) są one wykonywane pod kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonych
        przez zlecającego te czynności;
      3) wykonujący te czynności nie ponosi ryzyka gospodarczego związanego z
        prowadzoną działalnością.
    W związku z tym, że przepisy dotyczące IP Box odnoszą się do działalności badawczo-
    rozwojowej, należy także przytoczyć definicje, które wynikają w tym zakresie z ustawy o
    podatku dochodowym od osób fizycznych i ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o
    szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2022 r. poz. 574 ze zm., Dz. U. z 2023 r. poz. 742 ze
    zm.; Dz. U. z 2024 r. poz. 1571 ze zm.).
    Zgodnie z art. 5a pkt 38 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
      Ilekroć w ustawie jest mowa o działalności badawczo-rozwojowej oznacza to
      działalność twórczą obejmującą badania naukowe lub prace rozwojowe,
      podejmowaną w sposób systematyczny w celu zwiększenia zasobów wiedzy oraz
      wykorzystania zasobów wiedzy do tworzenia nowych zastosowań.
    W myśl art. 5a pkt 39 ww. ustawy :
      Ilekroć w ustawie jest mowa o badaniach naukowych oznacza to:
      a) badania podstawowe w rozumieniu art. 4 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r.
        - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2022 r., poz. 574, z późn. zm.; Dz.
        U. z 2023 r. poz. 742 ze zm.)
      b) badania aplikacyjne w rozumieniu art. 4 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. -
        Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce.
    Z kolei w definicji prac rozwojowych zawartej w art. 5a pkt 40 ustawy o podatku
    dochodowym od osób fizycznych wskazano, że:

      Ilekroć w ustawie jest mowa o pracach rozwojowych - oznacza to prace rozwojowe w
      rozumieniu art. 4 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie
      wyższym i nauce.
    Na podstawie art. 4 ust. 2 tej ostatniej ustawy :
      Badania naukowe są działalnością obejmującą:
      1) badania podstawowe rozumiane jako prace empiryczne lub teoretyczne mające
        przede wszystkim na celu zdobywanie nowej wiedzy o podstawach zjawisk i
        obserwowalnych faktów bez nastawienia na bezpośrednie zastosowanie
        komercyjne;
      2) badania aplikacyjne rozumiane jako prace mające na celu zdobycie nowej wiedzy
        oraz umiejętności, nastawione na opracowywanie nowych produktów, procesów
        lub usług lub wprowadzanie do nich znaczących ulepszeń.
    Natomiast zgodnie art. 4 ust. 3 ww. ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce:
      Prace rozwojowe są działalnością obejmującą nabywanie, łączenie, kształtowanie i
      wykorzystywanie dostępnej aktualnie wiedzy i umiejętności, w tym w zakresie
      narzędzi informatycznych lub oprogramowania, do planowania produkcji oraz
      projektowania i tworzenia zmienionych, ulepszonych lub nowych produktów,
      procesów lub usług, z wyłączeniem działalności obejmującej rutynowe i okresowe
      zmiany wprowadzane do nich, nawet jeżeli takie zmiany mają charakter ulepszeń.
    Z opisu sprawy wynika, że głównym przedmiotem Pana działalności jest wytwarzanie
    programów komputerowych. Realizuje Pan projekty programistyczne począwszy od etapu
    analizy potrzeb kontrahenta, poprzez projektowanie, implementację, testy, wdrożenie
    oraz asystę przy uruchomieniach testowych i produkcyjnych. W dalszych etapach
    świadczone są usługi wsparcia w modernizacji wdrożonych systemów. W ramach
    prowadzonej działalności gospodarczej, na podstawie posiadanej wiedzy z zakresu
    technologii informatycznych oraz doświadczenia w zakresie przygotowywania rozwiązań
    związanych z tworzeniem programów komputerowych, realizuje zlecenia programistyczne
    na rzecz swoich kontrahentów, a przykładowo zajmuje/zajmował się następującymi
    projektami:
      3. System elektronicznego obiegu dokumentów
    W ramach projektu realizowanego w technologii ... oraz ... Wnioskodawca brał udział w
    wytwarzaniu oprogramowania do .... System ten umożliwia kompleksowe ... - od momentu
    ..., przez ..., aż po ....
    Kategoryzacja ... (..., ..., ...):
    Wnioskodawca odpowiadał za zaprojektowanie i implementację logiki ... w oparciu o ....
    Tworzył procesy w oparciu o wymagania biznesowe zarówno poprzez tworzenie nowych
    jak i modyfikację obecnych. Wdrożył również obsługę trwałości ..., projektując struktury ....
    Dane dotyczące ..., ich ..., ... zmian oraz przypisanych użytkowników były zapisywane i
    odczytywane z .... W ramach tego modułu stworzył m.in. funkcję automatycznego ... do ...
    na podstawie ....
    Monitoring i wizualizacja etapów ... (...):
    W ramach projektu Wnioskodawca zajmował się również stworzeniem mechanizmu ... w
    systemie, aby każdy użytkownik miał wgląd na jakim etapie ... oraz .... Praca
    Wnioskodawcy polegała na opracowaniu ... w języku ..., odpowiedzialnych za oznaczanie
    etapu, na którym obecnie znajduje się ..., pobieranie danych ... oraz ich przetwarzanie i
    przygotowanie do ... użytkownika.
    Na ... Wnioskodawca zaprojektował i zaimplementował moduł ... z użyciem .... Umożliwił
    on użytkownikom końcowym śledzenie w czasie rzeczywistym, na jakim etapie ... znajduje
    się ... - czy ..., czy też .... Dodatkowo wdrożył system ... zwizualizowanego przy użyciu ....

    Mechanizm komunikacji z podmiotami zewnętrznymi (..., ..., ...):
    W ramach integracji z podmiotami zewnętrznymi Wnioskodawca opracował i wdrożył
    system ... oparty na .... Implementacja w języku ... pozwalała na bezpieczne i niezawodne
    ... w systemie.
    Wnioskodawca rozwijał moduł odpowiedzialny za ... (...), które ... i zwracało .... Na
    podstawie tych danych zaimplementował mechanizm ... do ..., wykorzystując ... do ... z ....
    Moduł ten odpowiadał za automatyczne ... do odpowiedniej ... i na tej podstawie
    stworzona logika ... pozwalała na ... do zewnętrznego podmiotu lub ... do ręcznego ... w
    przypadku gdy ....
      4. W ramach innego projektu Wnioskodawca realizował prace związane z rozwojem
        systemu do ... i ... zlokalizowanych na terenie .... System wspiera procesy związane
        z ..., ..., ... oraz kontrolą ... do ... z ....
    Zarządzanie rolami i poziomami dostępu użytkowników (..., ..., ...):
    Zadaniem Wnioskodawcy było zaprojektowanie i rozwinięcie funkcjonalności zarządzania
    .... Część ... została zaimplementowana przez Wnioskodawcę w języku ... z użyciem ....
    Odpowiadał za opracowanie logiki pozwalającej na ... oraz kontrolę dostępu do
    poszczególnych funkcji systemu, kontrole dostępu i autoryzacja dostępu została
    zrealizowana za pomocą ....
    Wnioskodawca zaimplementował również modyfikacje w istniejącym systemie bazującym
    na ... - dostosował starsze moduły (np. formularze ..., ...) do nowych wymagań oraz
    zapewnił ich Integrację z nowszymi komponentami. Nowe elementy interfejsu
    użytkownika, takie jak dynamiczne wyświetlanie ról oraz zarządzanie użytkownikami,
    zostały stworzone przez Wnioskodawcę z użyciem ...
    Efektem prac było dostarczenie w pełni funkcjonalnego, responsywnego modułu
    administracyjnego umożliwiającego zarządzanie kontami użytkowników i przypisanymi im
    rolami w systemie.
    Odczyt, zapis i ... danych z ... (..., ..., ...):
    W projekcie Wnioskodawca był odpowiedzialny również za implementację ...
    odpowiedzialnego za komunikację z ..... Serwis został w całości zaimplementowany w
    technologii ... z wykorzystaniem ....
    Kod Wnioskodawcy obsługiwał:
        · ustanowienie bezpiecznego połączenia z urządzeniem ...,
        · ... (m.in. wartości ...),
        · sprawdzenie synchronizacji ... z zewnętrznym serwerem ... (komunikacja z
        serwerem za pomocą ...),
        · ... poprawności ... (np. ..., ..., ...).
    Po przeprowadzeniu ... dane były przekazywane asynchronicznie do ..., skąd trafiały do
    kolejnych komponentów systemu odpowiedzialnych za ich ... i dalsze .... Zaprojektowany
    ... cechuje się wysoką niezawodnością, ze względu na ponawianie operacji w przypadku
    niepowodzenia co określony interwał czasu.
    Na wstępie trzeba podkreślić, że z pracami badawczo-rozwojowymi mamy do czynienia
    wówczas, gdy wykorzystuje się dostępną wiedzę z dziedziny nauki, technologii oraz innej
    wiedzy i umiejętności do tworzenia nowych lub ulepszenia istniejących produktów/usług.
    Wobec powyższego ocena czy prowadzone przez Pana prace programistyczne stanowią
    działalność badawczo-rozwojową dokonana zostanie w kontekście wskazanych przez Pana
    efektów tych prac (programów opisanych we wniosku).
    Z ustawowej definicji zawartej w regulacjach ustawy o podatku dochodowym od osób
    fizycznych wynika, że działalność badawczo-rozwojowa musi mieć charakter twórczy. Jak

    podaje słownik języka polskiego PWN, działalność twórcza to zespół działań
    podejmowanych w kierunku tworzenia (działalność – zespół działań podejmowanych w
    jakimś celu), powstania czegoś (twórczy – mający na celu tworzenie, tworzyć – powodować
    powstanie czegoś). W doktrynie prawa autorskiego podkreśla się natomiast, że cecha
    twórczości związana jest przede wszystkim z rezultatem działalności człowieka o
    charakterze kreacyjnym i jest spełniona wówczas, gdy istnieje nowy wytwór intelektu.
    Działalność twórcza oznacza, że „ustawodawca za przedmiot prawa autorskiego uznaje
    tylko rezultat (przejaw) takiego działania, który choćby w minimalnym stopniu odróżnia się
    od innych rezultatów takiego samego działania, a zatem, że posiada cechę nowości, której
    stopień nie ma znaczenia”. Zatem twórczość działalności badawczo-rozwojowej może
    przejawiać się opracowywaniem nowych koncepcji, narzędzi, rozwiązań niewystępujących
    dotychczas w praktyce gospodarczej podatnika lub na tyle innowacyjnych, że w znacznym
    stopniu odróżniają się od rozwiązań już funkcjonujących u podatnika.
    W opisie sprawy wskazał Pan, że wytwarzane przez Pana oprogramowania opierają się na
    indywidualnych, autorskich pomysłach i obejmują m.in. zaprojektowanie algorytmu,
    czynność programowania (tworzenia kodu źródłowego) oraz weryfikację, modyfikację i
    udoskonalanie dostępnych rozwiązań programistycznych. Działalność ta polega na
    tworzeniu nowych zastosowań, które wcześniej nie miały miejsca, zarówno w ramach
    działalności prowadzonej bezpośrednio przez Pana, jak i kontrahenta, na rzecz którego są
    realizowane zlecenia programistyczne. W wyniku wykonywanych przez Pana czynności
    powstaje program komputerowy - utwory na gruncie art. 1 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r.
    o prawie autorskim i prawach pokrewnych będące utrwaleniem przejawu działalności
    twórczej o indywidualnym charakterze. W uzupełnieniu wniosku wskazał Pan, że
    programowanie jest pracą polegającą na tworzeniu zindywidualizowanego kodu, którego
    tylko efekt jest z góry ustalony. Pana praca polega na doborze najbardziej wydajnych i
    odpowiednich metod oraz środków, które mają zapewnić stworzenie konkretnej
    funkcjonalności. Tworzy Pan programy komputerowe - utwory w rozumieniu art. 1 ustawy
    o prawie autorskim i prawach pokrewnych, wobec czego cechują się one oryginalnością i
    indywidualnością, co stanowczo przeczy wprowadzaniu okresowych i rutynowych zmian
    do tworzonego oprogramowania. Nie jest Pan podmiotem, który pełni wyłączne proste
    funkcje produkcyjne, ponieważ ponosi ryzyko związane ze swoją działalnością wytwórczą,
    ponosi za nią pełne ryzyko, a w jej następstwie zdobywa prawa do stworzonego dzieła. W
    swojej działalności zawsze stara się Pan dostarczyć najnowsze rozwiązania w branży,
    zapoznając się z obecnym stanem techniki w branży IT oraz z aktualnymi zastosowaniami
    wprowadzonymi w działalności Pana Kontrahenta, tym samym zwiększając zasoby swojej
    wiedzy. Oświadcza Pan, że efektem Pana prac, którym są programy komputerowe zawsze
    są utwory w rozumieniu przepisów o prawie autorskim i prawach pokrewnych, tj. zawsze
    odznaczają się rzeczywiście oryginalnym, twórczym charakterem, zawsze są kreacją
    nowej, nieistniejącej wcześniej wartości niematerialnej. Ponadto nie są efektem pracy,
    która wymaga do osiągnięcia rezultatu jedynie określonych umiejętności
    programistycznych i której rezultaty da się z góry określić i przewidzieć jako mające
    charakter powtarzalny. Nie są również jedynie techniczną, a twórczą realizacją
    szczegółowych projektów zlecanych przez Kontrahentów.
    Zatem, prowadzona przez Pana działalność w zakresie tworzenia wymienionych
    programów komputerowym ma twórczy charakter.
    Kolejnym kryterium działalności badawczo-rozwojowej jest prowadzenie tej działalności w
    sposób systematyczny. Zgodnie ze słownikiem języka polskiego PWN, słowo
    systematyczny oznacza (i) robiący coś regularnie i starannie, (ii) o procesach: zachodzący
    stale od dłuższego czasu, (iii) o działaniach: prowadzony w sposób uporządkowany,
    według pewnego systemu; też: o efektach takich działań; planowy, metodyczny. W związku
    z tym, że w definicji działalności badawczo-rozwojowej słowo „systematyczny” występuje w
    sformułowaniu „podejmowaną (działalność) w sposób systematyczny”, a więc odnosi się
    do „działalności”, czyli zespołu działań podejmowanych w jakimś celu, najbardziej właściwą

    definicją systematyczności w omawianym zakresie jest definicja obejmująca prowadzenie
    działalności w sposób uporządkowany, według pewnego systemu. Zatem słowo
    systematycznie odnosi się również do działalności prowadzonej w sposób metodyczny,
    zaplanowany i uporządkowany. To oznacza, że działalność badawczo-rozwojowa jest
    prowadzona systematycznie niezależnie od tego, czy podatnik stale prowadzi prace
    badawczo-rozwojowe, czy tylko od czasu do czasu, a nawet incydentalnie, co wynika z
    charakteru prowadzonej przez niego działalności oraz potrzeb rynku, klientów, sytuacji
    mikro i makroekonomicznej. Z powyższego wynika, że spełnienie kryterium
    „systematyczności” danej działalności nie jest uzależnione od ciągłości tej działalności, w
    tym od określonego czasu przez jaki działalność taka ma być prowadzona ani też od
    istnienia planu co do prowadzenia przez podatnika podobnej działalności w przyszłości.
    Wystarczające jest, aby podatnik zaplanował i przeprowadził chociażby jeden projekt
    badawczo-rozwojowy, przyjmując dla niego określone cele do osiągnięcia, harmonogram i
    zasoby. Taka działalność może być uznana za działalność systematyczną, tj. prowadzoną w
    sposób metodyczny, zaplanowany i uporządkowany.
    Wyjaśnił Pan, że w ramach działalności gospodarczej prowadzi w sposób systematyczny
    prace twórcze w celu tworzenia nowych zastosowań przy wykorzystaniu zasobów wiedzy.
    Wytwarzane przez Pana oprogramowania opierają się na indywidualnych, autorskich
    pomysłach i obejmują m.in. zaprojektowanie algorytmu, czynność programowania
    (tworzenia kodu źródłowego) oraz weryfikację, modyfikację i udoskonalanie dostępnych
    rozwiązań programistycznych. Działania te prowadzone są w metodyczny sposób, czego
    wymaga specyfika tworzenia programu komputerowego, tj. określenie celu jaki ma on
    spełniać, ustalenia sposobu dojścia do danego celu (dobór odpowiednich rozwiązań
    programistycznych oraz technologii), zaplanowanie prac, weryfikacja, zakończenie. W
    uzupełnieniu wniosku wskazał Pan, że działalność, w ramach której Pan tworzy
    Oprogramowanie podejmowana jest w sposób uporządkowany, zaplanowany,
    metodyczny, według pewnego systemu, na podstawie przygotowanego harmonogramu
    prac z przyjęciem określonych celów do osiągnięcia. Zobowiązany jest Pan w ramach
    danej umowy do ścisłej, zgodnej z harmonogramem współpracy, którą zobowiązany jest
    należycie udokumentować i wykonywać zgodnie z oczekiwaniami kontrahenta i
    przedstawionym przez nich planem. Każde oprogramowanie posiadało harmonogram
    prac, który został każdorazowo zrealizowany.
    Zatem, kolejne kryterium definicji działalności badawczo-rozwojowej w odniesieniu do
    wskazanych przez Pana programów komputerowych jest spełnione.
    Powyżej omówione dwa kryteria działalności badawczo-rozwojowej dotyczą charakteru i
    organizacji prowadzenia tej działalności, podczas gdy ostatnie, trzecie kryterium, dotyczy
    rezultatu prowadzenia tej działalności, tj. zwiększenia zasobów wiedzy oraz wykorzystania
    zasobów wiedzy do tworzenia nowych zastosowań. W konsekwencji – głównym zadaniem
    dla zarządzającego projektem badawczo-rozwojowym jest zlokalizowanie i
    zidentyfikowanie zasobów wiedzy przed rozpoczęciem działań projektowych; zasobów w
    ujęciu funkcjonalnym i celowościowym, czyli podlegającym zwiększeniu oraz możliwym i
    właściwym do wykorzystania zwiększonej wiedzy do nowych zastosowań. Lokalizacja i
    identyfikacja wiedzy obejmuje szereg działań, w tym określenie stanu wiedzy, miejsca,
    sposobu jej wykorzystania oraz selekcji pod względem przydatności do realizacji celu
    projektu.
    Z opisu sprawy wynika, że w ramach bezpośrednio prowadzonej działalności gospodarczej
    opracowuje Pan nowe programy komputerowe na rzecz danego kontrahenta, czyniąc to z
    wykorzystaniem aktualnie posiadanej wiedzy i umiejętności, ale niekoniecznie tworzy
    innowacyjne rozwiązania w wymiarze światowym, gdyż nie weryfikuje on tego w takiej
    skali. Zasobami wiedzy, które Pan wykorzystuje przy planowaniu projektu są technologie
    informatyczne, czyli Pana wiedza o oprogramowaniu i narzędziach informatycznych,
    występujących zarówno w ogólnym stanie nauki, jak i w środowisku, w którym
    funkcjonować ma program przez Pana wytworzony. Wskazuje Pan, że czynności

    wykonywane przez Pana nie są projektami powtarzalnymi, każdy nowy program
    komputerowy wymaga indywidualnego podejścia, tj. w szczególności odpowiedniego
    zasobu wiedzy i znajomości technologii oraz ma dotyczyć innego środowiska
    programowego, sprzętowego lub biznesowego. W uzupełnieniu wniosku dodał Pan, iż
    podkreśla, że z wykorzystaniem wszystkich możliwych zasobów wiedzy, które posiada w
    swojej działalności, planuje, projektuje i tworzy innowacyjne rozwiązania w branży w
    postaci ulepszonych produktów, procesów lub usług informatycznych. W swojej
    działalności zawsze stara się Pan dostarczyć najnowsze rozwiązania w branży, zapoznając
    się z obecnym stanem techniki w branży IT oraz z aktualnymi zastosowaniami
    wprowadzonymi w działalności Pana Kontrahenta, tym samym zwiększając zasoby swojej
    wiedzy. Podkreśla Pan, że z wykorzystaniem wszystkich możliwych zasobów wiedzy, które
    posiada w swojej działalności, planuje, projektuje i tworzy innowacyjne rozwiązania w
    branży w postaci ulepszonych produktów, procesów lub usług informatycznych. Przy czym
    podkreślenia wymaga, że ulepszenia są znaczące i pozwalają na zautomatyzowanie wielu
    procesów. Przed przystąpieniem do wykonania oprogramowania, każdorazowo musi Pan
    wybrać odpowiednią technologię, co wiążę się z wykorzystaniem swoich zasobów wiedzy
    czy też ich zwiększeniem. Nie posiadając tej wiedzy, nie byłby Pan w stanie go stworzyć.
    Wobec tego do stworzenia oprogramowania za każdym razem musi Pan wykorzystać całą
    swoją wiedzę programistyczną oraz doświadczenie zawodowe. W ramach działalności
    Wnioskodawca zdobywa, poszerza i łączy interdyscyplinarną wiedzę z zakresu tworzenia
    oprogramowania w celu optymalizacji i dalszego rozwijania stworzonych przez niego
    systemów i aplikacji.
    Zatem, powyższe pozwala uznać, że wykorzystuje Pan istniejące zasoby wiedzy w celu
    tworzenia nowych zastosowań.
    Kluczowe jest zawarte w definicji działalności badawczo-rozwojowej rozróżnienie, które
    wskazuje, że taka działalność obejmuje dwa rodzaje aktywności, tj.:
      badania podstawowe i badania aplikacyjne zdefiniowane w art. 4 ust. 2 pkt 1 i 2
      ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce oraz
      prace rozwojowe, o których mowa w art. 4 ust. 3 tej ustawy.
    Należy zwrócić uwagę na wyłączenie zawarte w art. 4 ust. 3 tej ustawy, mogące odnosić się
    do wielu przejawów aktywności podatnika. Zastrzeżenie zostało wprowadzone w celu
    wyeliminowania z zakresu działalności badawczo-rozwojowej tych przejawów aktywności
    podatnika, które mimo ulepszenia istniejących procesów lub usług, z uwagi na swoją
    cykliczność (okresowość) oraz brak innowacyjnego charakteru (rutynowość), nie mogą
    stanowić prac rozwojowych.
    Pojęcie działalności badawczo-rozwojowej obejmuje również prace rozwojowe w
    rozumieniu Prawa o szkolnictwie wyższym i nauce.
    Prace rozwojowe polegają na nabywaniu, łączeniu, kształtowaniu i wykorzystywaniu
    dostępnej aktualnie wiedzy i umiejętności – przy czym użyty przez ustawodawcę spójnik „i”
    wskazuje, że aby uznać działania za prace rozwojowe konieczne jest zaistnienie wszystkich
    tych czynności, tj.:
      · nabycia dostępnej aktualnie wiedzy i umiejętności;
      · łączenia dostępnej aktualnie wiedzy i umiejętności;
      · kształtowania dostępnej aktualnie wiedzy i umiejętności;
      · wykorzystania dostępnej aktualnie wiedzy i umiejętności.
    Prace rozwojowe bazują zatem na dostępnej wiedzy – w zależności od celów, jakie
    przyjęto dla prowadzenia prac, będzie to wiedza z określonej dziedziny lub dziedzin. Prace
    te obejmują kolejno:

      nabycie wiedzy i umiejętności, czyli pozyskanie wiedzy/umiejętności, zapoznanie się
      z wiedzą, zrozumienie jej;
      łączenie wiedzy i umiejętności, czyli znalezienie takich zależności pomiędzy wiedzą z
      różnych zakresów, dziedzin lub wiedzy wynikającej z różnych badań naukowych oraz
      pomiędzy umiejętnościami, które są istotne z punktu widzenia postawionych celów
      badan rozwojowych;
      kształtowanie wiedzy i umiejętności, czyli takie „ułożenie” efektów nabywania i
      łączenia wiedzy i umiejętności lub takie sformułowanie wniosków płynących z tych
      procesów, aby można je było wykorzystać dla realizacji postawionych celów prac
      rozwojowych;
      wykorzystanie wiedzy i umiejętności, czyli ich użycie, posłużenie się nimi dla
      osiągnięcia celów prac rozwojowych.
    Co istotne, całość ww. czynności służy:
      · planowaniu produkcji oraz
      · projektowaniu i tworzeniu zmienionych, ulepszonych lub nowych produktów,
        procesów lub usług.
    Chodzi przy tym o konkretne produkty, konkretne procesy lub konkretne usługi albo
    konkretne rodzaje produktów, procesów lub usług. Podmiot prowadzący prace rozwojowe
    organizuje je z uwzględnieniem specyfiki konkretnych produktów, procesów lub usług –
    od niej zależą potrzeby prowadzenia prac rozwojowych i ich zakres.
    Jednocześnie ustawodawca wyłączył z definicji prac rozwojowych działalność obejmującą
    rutynowe i okresowe zmiany wprowadzane do produktów, procesów lub usług, nawet
    jeżeli takie zmiany mają charakter ulepszeń. O tym, jakie zmiany do produktów, procesów
    lub usług mają charakter rutynowy (wykonywany często i niemal automatycznie) i
    okresowy (powtarzający się, występujący co pewien czas) będzie każdorazowo decydował
    charakter konkretnych produktów, procesów bądź usług.
    Jak sam Pan wskazuje we wniosku, w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, na
    podstawie posiadanej wiedzy z zakresu technologii informatycznych oraz doświadczenia w
    zakresie przygotowywania rozwiązań związanych z tworzeniem programów
    komputerowych, realizuje Pan zlecenia programistyczne na rzecz swoich kontrahentów.
    Pracując nad wytworzeniem oprogramowania nabywa, łączy, kształtuje i wykorzystuje Pan
    dostępną aktualnie wiedzę i umiejętności dotyczące narzędzi informatycznych i
    istniejących programów w celu wytworzenia nowych zastosowań w postaci nowoczesnych
    i unikalnych systemów i aplikacji. Działania te mają charakter twórczy, systematyczny i
    metodyczny, są wyrazem indywidualnej twórczości oraz wiedzy technicznej i
    programistycznej Wnioskodawcy. Tworzone przez niego programy komputerowe są
    wynikiem pracy intelektualnej, dostosowanej do unikalnych potrzeb każdego klienta – nie
    są oparte na gotowych rozwiązaniach, lecz stanowią rezultat autorskiej koncepcji i
    implementacji. Działalność, w ramach której Wnioskodawca tworzy Oprogramowanie
    podejmowana jest w sposób uporządkowany, zaplanowany, metodyczny, według
    pewnego systemu, na podstawie przygotowanego harmonogramu prac z przyjęciem
    określonych celów do osiągnięcia. W ramach działalności zdobywa, poszerza i łączy Pan
    interdyscyplinarną wiedzę z zakresu tworzenia oprogramowania w celu optymalizacji i
    dalszego rozwijania stworzonych przez Pana systemów i aplikacji. Zasobami wiedzy, które
    Pan wykorzystuje przy planowaniu projektu są technologie informatyczne, czyli Pana

    wiedza o oprogramowaniu i narzędziach informatycznych, występujących zarówno w
    ogólnym stanie nauki, jak i w środowisku, w którym funkcjonować ma program przez Pana
    wytworzony.
    Zatem, powyższe pozwala uznać, że opisana działalność w zakresie tworzenia
    wymienionych programów spełnia warunki do uznania jej za prace rozwojowe.
    Należy przy tym podkreślić, że działalnością badawczo-rozwojową nie jest całość usług
    świadczonych przez Pana ani też całość prowadzonej przez Pana działalności
    programistycznej, ale wyłącznie te działania, które ściśle dotyczą tworzenia innowacyjnych
    rozwiązań służących stworzeniu nowego produktu - takich jak te, które zostały
    wymienione we wniosku i jego uzupełnieniu i w warunkach działalności wynikające z
    wniosku i jego uzupełnienia.
    W konsekwencji, mając na uwadze przedstawiony we wniosku opis sprawy, działalność
    polegająca na tworzeniu programów komputerowych spełnia definicję działalności
    badawczo-rozwojowej w rozumieniu art. 5a pkt 38 ustawy o podatku dochodowym od
    osób fizycznych.
    Przedsiębiorcy osiągający dochody generowane przez prawa własności intelektualnej od 1
    stycznia 2019 r. mogą korzystać z preferencyjnej stawki w podatku dochodowym.
    Zgodnie z art. 30ca ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
      Podatek od osiągniętego przez podatnika w ramach pozarolniczej działalności
      gospodarczej kwalifikowanego dochodu z kwalifikowanych praw własności
      intelektualnej wynosi 5% podstawy opodatkowania.
    W myśl art. 30ca ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
      Kwalifikowanymi prawami własności intelektualnej są:
      1) patent,
      2) prawo ochronne na wzór użytkowy,
      3) prawo z rejestracji wzoru przemysłowego,
      4) prawo z rejestracji topografii układu scalonego,
      5) dodatkowe prawo ochronne dla patentu na produkt leczniczy lub produkt
        ochrony roślin,
      6) prawo z rejestracji produktu leczniczego i produktu leczniczego weterynaryjnego
        dopuszczonych do obrotu,
      7) wyłączne prawo, o którym mowa w ustawie z dnia 26 czerwca 2003 r. o ochronie
        prawnej odmian roślin (Dz. U. z 2021 r. poz. 213),
      8) autorskie prawo do programu komputerowego
      – podlegające ochronie prawnej na podstawie przepisów odrębnych ustaw lub
      ratyfikowanych umów międzynarodowych, których stroną jest Rzeczpospolita
      Polska, oraz innych umów międzynarodowych, których stroną jest Unia Europejska,
      których przedmiot ochrony został wytworzony, rozwinięty lub ulepszony przez
      podatnika w ramach prowadzonej przez niego działalności badawczo-rozwojowej.
    Stosownie do art. 30ca ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
      Podstawę opodatkowania stanowi suma kwalifikowanych dochodów z
      kwalifikowanych praw własności intelektualnej osiągniętych w roku podatkowym.
    Należy przyjąć, że dochody z kwalifikowanego IP mogą być opodatkowane na
    preferencyjnych zasadach w takim zakresie, w jakim kwalifikowane IP wytwarza dochody
    w efekcie prac badawczo-rozwojowych prowadzonych przez podatnika. Innymi słowy,
    skorzystanie z preferencji IP Box jest możliwe w sytuacji występowania związku między

    dochodem kwalifikującym się do preferencji a kosztami faktycznie poniesionymi w celu
    jego uzyskania.
    Stosownie natomiast do art. 30ca ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób
    fizycznych:
      Wysokość kwalifikowanego dochodu z kwalifikowanego prawa własności
      intelektualnej ustala się jako iloczyn dochodu z kwalifikowanego prawa własności
      intelektualnej osiągniętego w roku podatkowym i wskaźnika obliczonego według
      wzoru:
      (a+b) x 1,3 / (a+b+c+d)
      w którym poszczególne litery oznaczają koszty faktycznie poniesione przez
      podatnika na:
      a - prowadzoną bezpośrednio przez podatnika działalność badawczo-rozwojową
        związaną z kwalifikowanym prawem własności intelektualnej,
      b - nabycie wyników prac badawczo-rozwojowych związanych z kwalifikowanym
        prawem własności intelektualnej, innych niż wymienione w lit. d, od podmiotu
        niepowiązanego w rozumieniu art. 23m ust. 1 pkt 3,
      c - nabycie wyników prac badawczo-rozwojowych związanych z kwalifikowanym
        prawem własności intelektualnej, innych niż wymienione w lit. d, od podmiotu
        powiązanego w rozumieniu art. 23m ust. 1 pkt 4,
      d - nabycie przez podatnika kwalifikowanego prawa własności intelektualnej.
    Stosownie do art. 30ca ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
      Do kosztów, o których mowa w ust. 4, nie zalicza się kosztów, które nie są
      bezpośrednio związane z kwalifikowanym prawem własności intelektualnej, w
      szczególności odsetek, opłat finansowych oraz kosztów związanych z
      nieruchomościami.
    Zgodnie natomiast z art. 30ca ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
      Dochodem (stratą) z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej jest obliczony
      zgodnie z art. 9 ust. 2 dochód (strata) z pozarolniczej działalności gospodarczej w
      zakresie, w jakim został osiągnięty:
      1) z opłat lub należności wynikających z umowy licencyjnej, która dotyczy
        kwalifikowanego prawa własności intelektualnej;
      2) ze sprzedaży kwalifikowanego prawa własności intelektualnej;
      3) z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej uwzględnionego w cenie
        sprzedaży produktu lub usługi;
      4) z odszkodowania za naruszenie praw wynikających z kwalifikowanego prawa
        własności intelektualnej, jeżeli zostało uzyskane w postępowaniu spornym, w tym
        postępowaniu sądowym albo arbitrażu.
    W myśl art. 30ca ust. 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
      Podatnicy korzystający z opodatkowania zgodnie z ust. 1 są obowiązani do
      wykazania dochodu (straty) z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej w
      zeznaniu za rok podatkowy, w którym osiągnięto ten dochód (poniesiono stratę).
    Zatem, podatnik, który osiągnął w ciągu roku dochód z kwalifikowanego IP i decyduje, że
    wobec tego dochodu będzie stosował 5% stawkę podatku, jest zobowiązany do wykazania
    tego dochodu w zeznaniu rocznym składanym za rok, w którym ten dochód został
    osiągnięty. Podatnik ma prawo stosować 5% stawkę podatkową do dochodu z tego
    konkretnego kwalifikowanego IP w okresie, w którym kwalifikowane IP posiada ochronę
    prawną.

    Ponadto należy wskazać, że podatnik, który chce skorzystać z ww. preferencji jest
    zobowiązany prowadzić szczegółową ewidencję rachunkową w sposób umożliwiający
    obliczenie podstawy opodatkowania, w tym powiązanie ponoszonych kosztów prac
    badawczo-rozwojowych z osiąganymi dochodami z kwalifikowanych praw własności
    intelektualnej powstałymi w wyniku przeprowadzenia tych prac.
    Zgodnie bowiem z art. 30cb ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
      Podatnicy podlegający opodatkowaniu na podstawie art. 30ca są obowiązani:
      1) wyodrębnić każde kwalifikowane prawo własności intelektualnej w prowadzonych
        księgach rachunkowych;
      2) prowadzić księgi rachunkowe w sposób zapewniający ustalenie przychodów,
        kosztów uzyskania przychodów i dochodu (straty), przypadających na każde
        kwalifikowane prawo własności intelektualnej;
      3) wyodrębnić koszty, o których mowa w art. 30ca ust. 4, przypadające na każde
        kwalifikowane prawo własności intelektualnej, w sposób zapewniający określenie
        kwalifikowanego dochodu;
      4) dokonywać zapisów w prowadzonych księgach rachunkowych w sposób
        zapewniający ustalenie łącznego dochodu z kwalifikowanych praw własności
        intelektualnej – w przypadku gdy podatnik wykorzystuje więcej niż jedno
        kwalifikowane prawo własności intelektualnej, a w prowadzonych księgach
        rachunkowych nie jest możliwe spełnienie warunków, o których mowa w pkt 2 i 3;
      5) dokonywać zapisów w prowadzonych księgach rachunkowych w sposób
        zapewniający ustalenie dochodu z kwalifikowanych praw własności intelektualnej
        w odniesieniu do tego produktu lub tej usługi albo do tych produktów lub tych
        usług – w przypadku gdy podatnik wykorzystuje jedno kwalifikowane prawo
        własności intelektualnej lub większą liczbę tych praw w produkcie lub usłudze
        albo w produktach lub usługach, a w prowadzonych księgach rachunkowych nie
        jest możliwe spełnienie warunków, o których mowa w pkt 2-4.
    Stosownie do art. 30cb ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
      Podatnicy prowadzący podatkową księgę przychodów i rozchodów wykazują
      informacje, o których mowa w ust. 1, w odrębnej ewidencji.
    Zgodnie z art. 30cb ust. 3 ww. ustawy,
      w przypadku gdy na podstawie ksiąg rachunkowych lub ewidencji, o której mowa w
      ust. 2, nie jest możliwe ustalenie dochodu (straty) z kwalifikowanych praw własności
      intelektualnej, podatnik jest obowiązany do zapłaty podatku zgodnie z art. 27 lub art.
      30c.
    Należy podkreślić, że stosowanie tej ulgi (niższej stawki podatku do kwalifikowanych
    dochodów) będzie prawem, a nie obowiązkiem podatnika. Jest to o tyle istotne, gdyż z
    korzystaniem z ulgi wiążą się dodatkowe obowiązki po stronie podatników, w
    szczególności obowiązek prowadzenia ewidencji pozwalającej na monitorowanie i
    śledzenie efektów prac badawczo-rozwojowych.
    Odnosząc powyższe przepisy podatkowe do przedstawionego opisu sprawy, należy
    wskazać, że:
      tworzy Pan wymienione w opisie programy komputerowe w ramach prowadzonej
      bezpośrednio działalności badawczo-rozwojowej, spełniającej definicje wskazane w
      ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych;
      wytwarzane przez Pana oprogramowanie, jak również jego nowe funkcjonalności,
      które mają na celu ulepszenie (rozwinięcie) danego oprogramowania (osobny

      przedmiot obrotu), stanowią utwór w rozumieniu ustawy o prawie autorskim i
      prawach pokrewnych i podlegają ochronie na podstawie art. 74 tej ustawy;
      dokonuje Pan przeniesienia wszelkich autorskich praw majątkowych do
      wytworzonego oprogramowania w zamian za stosowne wynagrodzenie;
      prowadzi Pan od marca 2022 r. odrębną od podatkowej księgi przychodów i
      rozchodów szczegółową ewidencję o której mowa w art. 30cb ustawy o podatku
      dochodowym od osób fizycznych.
    Należy wskazać, że oprogramowanie – definiowane, jako ogół informacji w postaci
    zestawu instrukcji, zaimplementowanych interfejsów i zintegrowanych danych
    przeznaczonych dla komputera do realizacji wyznaczonych celów – podlega ochronie jak
    utwór literacki z art. 1 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach
    pokrewnych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 24 dalej: „ustawa o PAIPP”).
    Stąd oprogramowanie może być uznane za kwalifikowane IP, w świetle art. 30ca ust. 2 pkt
    8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jeśli jego wytworzenie, rozszerzenie
    lub ulepszenie jest wynikiem prac badawczo-rozwojowych.
    Zgodnie z art. 74 ust. 2 ustawy o PAIPP:
      Ochrona przyznana programowi komputerowemu obejmuje wszystkie formy jego
      wyrażenia. Idee i zasady będące podstawą jakiegokolwiek elementu programu
      komputerowego, w tym podstawą łączy, nie podlegają ochronie.
    Mając powyższe na uwadze, autorskie prawo do programu komputerowego
    (Oprogramowanie), wytwarzane samodzielnie przez Pana na terytorium Rzeczypospolitej
    Polskiej jest kwalifikowanym prawem własności intelektualnej w rozumieniu art. 30ca ust.
    2 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Odpłatne przeniesienie prawa
    autorskiego do programu komputerowego (Oprogramowanie) stanowić będzie dochód ze
    sprzedaży kwalifikowanego prawa własności intelektualnej w rozumieniu art. 30ca ust. 7
    pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
    Tym samym może Pan, na podstawie przepisów art. 30ca ust. 1 ustawy o podatku
    dochodowym od osób fizycznych, zastosować preferencyjną stawkę opodatkowania 5%
    do dochodu osiągniętego z kwalifikowanych praw własności intelektualnej w zeznaniu
    rocznym za 2022 r. oraz za lata następne, o ile Pana sytuacja i obowiązujące przepisy
    prawa nie ulegną zmianie.
    Przechodząc do kwestii, uznania wskazanych w opisie sprawy kosztów, za koszty
    prowadzonej bezpośrednio przez Pana działalności badawczo-rozwojowej związanej z
    kwalifikowanym prawem własności intelektualnej, tutejszy Organ wyjaśnia, co następuje.
    Należy przede wszystkim podkreślić, że wysokość dochodu z kwalifikowanego IP ustala się
    jako iloczyn:
      dochodu z kwalifikowanego IP osiągniętego w roku podatkowym i
      wskaźnika nexus obliczonego według specjalnego wzoru określonego w art. 30ca
      ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
    Zatem dla potrzeb obliczenia podstawy opodatkowania podlegającej preferencyjnemu
    opodatkowaniu stawką 5% podatnik jest zobowiązany do wyliczenia dwóch
    podstawowych wartości:
      dochodu z kwalifikowanego IP osiągniętego w roku podatkowym oraz
      wskaźnika, którym zostanie przemnożony powyższy dochód.

    Z objaśnień podatkowych z 15 lipca 2019 r. wynika bowiem, że „Obliczając wysokość
    dochodu z kwalifikowanego IP, który w dalszej kolejności zostanie przemnożony przez
    wskaźnik nexus w celu obliczenia końcowego dochodu podlegającego 5% stawce podatku,
    niezbędne jest określenie związanych z kwalifikowanym IP przychodów oraz kosztów.
    Konieczne jest więc wskazanie przez podatnika przychodów osiąganych z danego
    kwalifikowanego IP oraz alokowanie do tych przychodów funkcjonalnie związanych z nimi
    kosztów, które w sposób bezpośredni i pośredni przyczyniły się do powstania tego
    przychodu. Zatem, dochodem z kwalifikowanego IP jest nadwyżka sumy przychodów
    osiągnięta z tego kwalifikowanego IP nad kosztami ich uzyskania osiągnięta w roku
    podatkowym. Jeżeli koszty uzyskania przychodów przekraczają sumę przychodów, różnica
    jest stratą z kwalifikowanego IP”.
    Objaśnienia podatkowe wskazują zatem na możliwość uwzględnienia w kalkulacji
    dochodu (który następnie zostanie przemnożony przez wskaźnik nexus) również kosztów
    pośrednich. Nie wskazują natomiast, w jaki sposób koszty pośrednie należy
    przyporządkować do przychodów z kwalifikowanych praw własności intelektualnej i do
    pozostałych przychodów.
    W celu alokowania kosztów pośrednich do przychodów z kwalifikowanych praw własności
    intelektualnej można w drodze analogii zastosować zasadę wynikającą z treści art. 22 ust.
    3 i ust. 3a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
    W myśl art. 22 ust. 3 i 3a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
      Jeżeli podatnik ponosi koszty uzyskania przychodów ze źródeł, z których dochód
      podlega opodatkowaniu, oraz koszty związane z przychodami z innych źródeł, a nie jest
      możliwe ustalenie kosztów uzyskania przypadających na poszczególne źródła, koszty te
      ustala się w takim stosunku, w jakim pozostają przychody z tych źródeł w ogólnej
      kwocie przychodów.
      Zasadę, o której mowa w ust. 3, stosuje się również w przypadku, gdy część dochodów
      z tego samego źródła przychodów podlega opodatkowaniu, a część jest wolna od
      opodatkowania, z wyłączeniem źródeł przychodów określonych w art. 10 ust. 1 pkt 1 i 2
      oraz przychodów, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 152 lit. c, pkt 153 lit. c i pkt 154 w
      zakresie przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej.
    Zatem, w przypadku braku możliwości alokowania konkretnego kosztu poniesionego
    przez podatnika w ramach działalności gospodarczej do przychodów ze zbycia
    oprogramowania, można przyporządkować wydatki do przychodów ze zbycia
    oprogramowania według proporcji ustalonej jako stosunek przychodów ze zbycia
    oprogramowania do przychodów ogółem z prowadzonej działalności gospodarczej w
    danym okresie.
    Przechodząc do Pana wątpliwości dotyczących uznania ponoszonych przez Pana
    wydatków za koszty konieczne do wyliczenia wskaźnika, o którym mowa w art. 30ca ust. 4
    w zw. z art. 30ca ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, należy
    zauważyć, że istotne jest to, aby ze wskaźnika nexus wykluczyć koszty, które nie są lub ze
    swej natury nie mogą być, bezpośrednio związane z wytworzeniem, rozwinięciem lub
    ulepszeniem konkretnych kwalifikowanych praw własności intelektualnej.
    Ustalając wskaźnik nexus, należy pamiętać, aby istniał związek między:
      wydatkami poniesionymi przez podatnika w związku z wytworzeniem
      kwalifikowanego prawa własności intelektualnej,
      kwalifikowanym prawem własności intelektualnej oraz
      dochodami uzyskiwanymi z kwalifikowanych praw własności intelektualnej.

    Ta szczególna metoda ujmowania kosztów we wskaźniku ma zastosowanie jedynie dla
    celu, jakim jest kalkulacja tego wskaźnika.
    Należy również pamiętać, że wskaźnik nexus jest obliczany oddzielnie dla dochodów z
    poszczególnych kwalifikowanych praw własności intelektualnej. W związku z tym powinien
    Pan również ustalić odrębnie koszty faktycznie poniesione na działalność badawczo-
    rozwojową związaną z danym prawem.
    Należy zatem przyjąć, że jeżeli podatnik poniósł rzeczywiście wydatki, które kwalifikują się
    jako koszty prowadzonej przez niego działalności badawczo-rozwojowej, to wydatki
    związane z wytworzeniem w ramach tej działalności kwalifikowanego IP należy uznać za
    koszty faktycznie poniesione przez podatnika na prowadzoną bezpośrednio przez niego
    działalność badawczo-rozwojową związaną z kwalifikowanym prawem własności
    intelektualnej, z zastrzeżeniem art. 30ca ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób
    fizycznych.
    Zatem wydatki, które Pan poniósł/będzie Pan ponosił na: koszty usługi księgowej i
    doradczej, koszty zakupu wyposażenia biurowego i artykułów biurowych, koszty zakupu
    sprzętu komputerowego i elektronicznego, koszty związane z wyjazdami służbowymi,
    składki na ubezpieczenia społeczne, przy zachowaniu właściwej proporcji, należy uznać za
    koszty, o których mowa w literze „a” wzoru do obliczenia wskaźnika nexus, o których
    mowa w art. 30ca ust. 4 w zw. z art. 30ca ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób
    fizycznych, na potrzeby wyliczenia kwalifikowanego dochodu z kwalifikowanego prawa
    własności intelektualnej.

## Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
    Interpretacja dotyczy:
      stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązywał w
      dacie zaistnienia zdarzenia oraz
      zdarzenia przyszłego, które Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązuje w
      dniu wydania interpretacji.
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb
      ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz.
      111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja
      będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego i
      zastosuje się Pan do interpretacji.
      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub
      zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem
      czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
      1) z zastosowaniem art. 119a;
      2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy
        z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
      3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
    · Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

      Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w
      decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki
      interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

## Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu
    Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z 30
    sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024
    r. poz. 935; dalej jako „PPSA”).
    Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę
    należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej
    (art. 53 § 1 PPSA):
      · w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa
        Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA),
        albo
      · w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na
        adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na
        platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie
    naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej
    oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami
    skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

## Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z
    29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.).