Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPB2/436-144/10/TJ
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2010-10-13
Teza: Opodatkowanie nabycia spadku oraz związany z tym obowiązek zgłoszenia właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego faktu nabycia.
Słowa kluczowe: obowiązek-obowiązek podatkowy; spadek; zaświadczenie; zeznania; zgłoszenie; zobowiązanie-zobowiązanie podatkowe
Przepisy: [PSD] Ustawa o podatku od spadków i darowizn-Rozdział 4-art. 17

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zmianami) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zmianami) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pana, przedstawione we wniosku z dnia 8 lipca 2010 r. (data wpływu 12 lipca 2010 r.), uzupełnionym pismem z dnia 4 października 2010 r. (data wpływu 6 października 2010 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od spadków i darowizn w zakresie opodatkowania nabycia spadku - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 12 lipca 2010 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od spadków i darowizn w zakresie opodatkowania nabycia spadku.

Ponieważ wniosek nie spełniał wymogów formalnych, pismem z dnia 20 września 2010 r. Nr ITPB2/436-144/10-2/TJ wezwano do jego uzupełnienia. Braki wykazane w wezwaniu uzupełniono w dniu 6 października 2010 r. (data wpływu).

W przedmiotowym wniosku oraz jego uzupełnieniu przedstawiono następujący stan faktyczny.

W dniu 14 sierpnia 2007 r. otrzymał Pan postanowienie sądu rejonowego stwierdzające nabycie przez Pana spadku po zmarłej żonie. Spadek podzielony został na Pana i dwóch synów. Każdy otrzymał po 1/3 części spadku. W 2010 r., podjął Pan działania mające na celu uporządkowanie ksiąg wieczystych, podczas których dowiedział się Pan o konieczności zgłoszenia i rozliczenia spadku w urzędzie skarbowym. Z właściwego urzędu skarbowego otrzymał Pan zaświadczenie o niezaleganiu w podatkach, co utwierdziło Pana w przekonaniu, że nie musi zgłaszać i rozliczać spadku w urzędzie skarbowym. W uzupełnieniu wniosku wyjaśnia Pan również, że w okresie 5 lat poprzedzających rok 2007 nie nabył nieodpłatnie od spadkodawcy żadnych rzeczy i praw majątkowych, posiadał z żoną wspólność majątkową, suma otrzymanego udziału w spadku wynosi 60 000 zł, oraz że powyższego nabycia nie zgłaszał żadnemu organowi podatkowemu.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

Czy na podstawie obowiązujących przepisów o spadkach Wnioskodawca jest zwolniony z obowiązku rozliczenia się w urzędzie skarbowym i tym samym jest zwolniony z obowiązku zapłaty podatku od otrzymanego spadku, o czym świadczy wydane zaświadczenie o niezaleganiu?

Zdaniem Wnioskodawcy, na podstawie wydanego zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach, wydanego przez urząd skarbowy uznaje, że jest rozliczony ze wszystkich zobowiązań w stosunku do urzędu skarbowego, w tym ze spadku, w związku z czym nie jest zobowiązany do jego zgłoszenia i rozliczenia.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za nieprawidłowe.

W myśl art. 1 ust. 1 ustawy z dnia z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t. jedn. Dz. U. z 2009 r. Nr 93, poz. 768) podatkowi od spadków i darowizn podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem:

1.  dziedziczenia, zapisu, dalszego zapisu, polecenia testamentowego;
2.  darowizny, polecenia darczyńcy;
3.  zasiedzenia;
4.  nieodpłatnego zniesienia współwłasności;
5.  zachowku, jeżeli uprawniony nie uzyskał go w postaci uczynionej przez spadkodawcę darowizny lub w drodze dziedziczenia albo w postaci zapisu;
6.  nieodpłatnej: renty, użytkowania oraz służebności.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że w wyniku spadkobrania po zmarłej żonie nabył Pan udział w majątku spadkowym o wartości 60 000 zł. Postanowienie stwierdzające nabycie spadku m.in. przez Pana wydane zostało 18 lipca 2007 r.

Odnosząc się do powyższego wskazać należy, że stosownie do art. 5 ustawy o podatku od spadków i darowizn, obowiązek podatkowy ciąży na nabywcy własności rzeczy i praw majątkowych, natomiast w myśl art. 6 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy przy nabyciu w drodze dziedziczenia obowiązek podatkowy powstaje z chwilą przyjęcia spadku. Jednakże, zgodnie z treścią art. 6 ust. 4 jeżeli nabycie niezgłoszone do opodatkowania stwierdzono następnie pismem, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą sporządzenia pisma; jeżeli pismem takim jest orzeczenie sądu, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą uprawomocnienia się orzeczenia. W przypadku gdy nabycie nie zostało zgłoszone do opodatkowania, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą powołania się przez podatnika przed organem podatkowym lub organem kontroli skarbowej na fakt nabycia.

Jak wynika z art. 17a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn podatnicy podatku są obowiązani, z zastrzeżeniem ust. 2, złożyć, w terminie miesiąca od dnia powstania obowiązku podatkowego, właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego zeznanie podatkowe o nabyciu rzeczy lub praw majątkowych według ustalonego wzoru. Do zeznania podatkowego dołącza się dokumenty mające wpływ na określenie podstawy opodatkowania.

Zacytowany przepis nakłada na podatników obowiązek składania zeznania podatkowego o nabyciu rzeczy lub praw, z wyłączeniem sytuacji o której mowa w art. 17a ust. 2, tj. gdy podatek pobierany jest przez płatnika, a także w sytuacji, gdy wartość nabytych rzecz lub praw majątkowych nie przekracza kwoty wolnej od podatku, z uwzględnieniem zasady kumulacji, o której mowa w art. 9 ust. 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn.

Z treści powołanych przepisów ustawy o podatku od spadków i darowizn wynika, że w dniu uprawomocnienia się postanowienia z dnia 18 lipca 2007 r. o stwierdzeniu nabycia spadku powstał u Pana obowiązek podatkowy w podatku od spadków i darowizn z tytułu nabycia udziału w spadku.

W dniu 1 stycznia 2007 r. do ustawy o podatku od spadków i darowizn wprowadzony został art. 4a, zgodnie z którym zwalnia się od podatku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych przez małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę, jeżeli:

1.  zgłoszą nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie miesiąca od dnia powstania obowiązku podatkowego powstałego na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 2-8 i ust. 2, a w przypadku nabycia w drodze dziedziczenia w terminie miesiąca od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, z zastrzeżeniem ust. 2 i 4, oraz
2.  udokumentują - w przypadku gdy przedmiotem nabycia tytułem darowizny lub polecenia darczyńcy są środki pieniężne, a wartość majątku nabytego łącznie od tej samej osoby w okresie 5 lat, poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, doliczona do wartości rzeczy i praw majątkowych ostatnio nabytych, przekracza kwotę określoną w art. 9 ust. 1 pkt 1 - ich otrzymanie dowodem przekazania na rachunek bankowy nabywcy albo jego rachunek prowadzony przez spółdzielczą kasę oszczędnościowo-kredytową lub przekazem pocztowym.

Od dnia 1 stycznia 2009 r. przepis ten został zmieniony przez art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 października 2008 r. o zmianie ustawy o podatku od spadków i darowizn (Dz. U. Nr 203, poz. 1267) w ten sposób, że wydłużeniu do 6 miesięcy uległ termin do złożenia zgłoszenia nabycia własności rzeczy lub praw majątkowych. Stosownie jednak do art. 2 ww. ustawy zmienione terminy, o których mowa w art. 4a ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, stosuje się w przypadkach, w których obowiązek podatkowy powstał po dniu 31 grudnia 2008 r.

Treść zacytowanego przepisu, zarówno w brzmieniu przed nowelizacją, jak również po jej dokonaniu, wskazuje wyraźnie, że dla skorzystania z przedmiotowego zwolnienia konieczne jest zgłoszenie nabycia właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego. Warunek ten jest warunkiem koniecznym do skorzystania z przedmiotowego zwolnienia. Jego brak, stosownie do treści ust. 3 ww. przepisu powoduje, że nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych podlega opodatkowaniu na zasadach określonych dla nabywców zaliczonych do I grupy podatkowej.

Ponieważ ze stanu faktycznego wynika, że nie dokonał Pan zgłoszenia nabycia spadku w stosownym terminie właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego, nie może Pan skorzystać ze zwolnienia, o którym mowa w art. 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn.

Przedstawiając własne stanowisko w sprawie, brak obowiązku dokonywania zgłoszenia faktu nabycia spadku i jego opodatkowania uzasadnia Pan otrzymaniem z właściwego dla siebie urzędu skarbowego zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach. Odnosząc się do powyższego wskazać należy, że zgodnie z art. 306e § 1 Ordynacji podatkowej zaświadczenie o niezaleganiu w podatkach lub stwierdzające stan zaległości wydaje się na podstawie dokumentacji danego organu podatkowego oraz informacji otrzymanych od innych organów podatkowych.

Wydanie zaświadczenia może być poprzedzone postępowaniem wyjaśniającym, które jednakże dotyczyć może tylko zbadania okoliczności wynikających z będących w dyspozycji organu rejestrów, ewidencji i innych danych, następnie wyjaśnienia, czy dane te odnoszą się do osoby wnioskodawcy, faktów, stanu prawnego, którego poświadczenia domaga się osoba żądająca zaświadczenia, a także ustalenia, jakiego rodzaju ewidencje i rejestry mogą zawierać żądane dane, i ustalenia ich dysponentów. Zaznaczyć także należy, że zaświadczenie jest pochodną istniejących faktów lub stanu prawnego w danej chwili, więc wraz ze zmianą tych faktów lub stanu prawnego przestaje być aktualne. Może być wtedy wydane nowe zaświadczenie, odpowiadające aktualnemu stanowi prawnemu lub odzwierciedlające zmienione fakty.

Zaznaczyć należy, że istotą podatku od spadków i darowizn jest to, że dla powstania zobowiązania podatkowego niezbędne jest wydanie decyzji ustalającej wysokość podatku. Dopiero z chwilą doręczenia takiej decyzji powstaje zobowiązanie podatkowe, czyli wynikające z obowiązku podatkowego zobowiązanie podatnika do zapłacenia na rzecz Skarbu Państwa, województwa, powiatu albo gminy podatku w wysokości, w terminie oraz w miejscu określonych w przepisach prawa podatkowego.

Odnosząc powyższe na grunt przedmiotowej sprawy stwierdzić należy, że z samego faktu otrzymania przez Pana zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach nie można wywodzić braku obowiązku zapłaty podatku od spadków i darowizn z tytułu nabycia spadku. Powyższe oznacza tylko, że w chwili wydawania przedmiotowego zaświadczenia, w związku z niezgłoszeniem przez Pana nabycia spadku, nie istniała w obrocie prawnym stosowna decyzja, której nie wykonanie w terminie powodowałoby powstanie zaległości podatkowej podlegającej ujawnieniu w wydawanym na wniosek podatnika zaświadczeniu o niezaleganiu.

Reasumując stwierdzić należy, że w związku z nabyciem udziału w spadku o wartości 60 000 zł zobowiązany jest Pan do złożenia właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego zeznania podatkowego o nabyciu spadku, oraz że z obowiązku tego nie zwalnia Pana wydane przez właściwego naczelnika urzędu skarbowego zaświadczenie o niezaleganiu w podatkach.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, ul. E. Plater 1, 10-562 Olsztyn po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.