Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0114-KDIP4-3.4012.50.2020.1.RK
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2020-04-30
Teza: Należy stwierdzić, że usługi świadczone przez Wnioskodawcę na rzecz ZASI będą mieścić się w zakresie czynności zarządzania alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi wymienionych w art. 43 ust. 1 pkt 12 lit. a) ustawy i w związku z tym będą zwolnione od podatku na podstawie ww. artykułu.
Słowa kluczowe: fundusz-fundusz inwestycyjny; podatek-podatek od towarów i usług-zwolnienia z podatku od towarów i usług
; zwolnienie-zwolnienie podmiotowe; zwolnienie-zwolnienie przedmiotowe; świadczenie-świadczenie usług
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 2-art. 43

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r., poz. 900 z późn. zm.), w zw. z art. 15zzs ust. 7 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 374 z późn. zm.), Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 30 stycznia 2020 r. (data wpływu 4 lutego 2020 r.), o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie zwolnienia z opodatkowania świadczonych usług – **jest prawidłowe**.

UZASADNIENIE

W dniu 4 lutego 2020 r. wpłynął do tutejszego organu ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie zwolnienia z opodatkowania świadczonych usług.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawca jest osobą fizyczną, prowadzącą własne przedsiębiorstwo w formie jednoosobowej działalności gospodarczej w oparciu o wpis do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej. Wnioskodawca posiada status czynnego, zarejestrowanego podatnika podatku od towarów i usług (dalej: podatek VAT, VAT) w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 z późn. zm., dalej: ustawa o podatku od towarów i usług, ustawa o VAT).

Wnioskodawca, w ramach prowadzonej jednoosobowej działalności gospodarczej, nawiązał współpracę z innym podmiotem - spółką z ograniczoną odpowiedzialnością świadczącą usługi zarządzania alternatywną spółką inwestycyjną w rozumieniu ustawy o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi.

Przedmiotem świadczenia usług w ramach działalności gospodarczej Wnioskodawcy jest: świadczenie usług zarządzania funduszami inwestycyjnymi, usług wspierających zarządzanie funduszami inwestycyjnymi oraz usług o podobnym charakterze.

Wnioskodawca nie będzie świadczył jakiegokolwiek rodzaju usług doradczych.

Działalność Wnioskodawcy przede wszystkim, a zarazem w sposób nierozerwalny, związana będzie z działalnością inwestycyjną - w zakresie, w jakim działalność ta prowadzona jest przez tzw. alternatywne spółki inwestycyjne stanowiące rodzaj alternatywnych funduszy inwestycyjnych (dalej: ASI).

Zgodnie z legalną definicją ASI zawartą w art. 8a ust. 1 ustawy o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi (dalej: ustawa o funduszach), alternatywna spółka inwestycyjna jest rodzajem alternatywnego funduszu inwestycyjnego innym niż specjalistyczny fundusz inwestycyjny otwarty albo fundusz inwestycyjny zamknięty. Wyłącznym przedmiotem działalności alternatywnej spółki inwestycyjnej, z zastrzeżeniem wyjątków określonych w ustawie, jest zbieranie aktywów od wielu inwestorów w celu ich lokowania w interesie tych inwestorów zgodnie z określoną polityką inwestycyjną (art. 8a ust. 3 ustawy o funduszach) Powyższe jednoznacznie wskazuje, iż spółka ASI jest rodzajem alternatywnego funduszu inwestycyjnego.

Zgodnie z regulacjami ustawy o funduszach, ASI może prowadzić działalność w formie bądź spółki kapitałowej (w tym spółki europejskiej), bądź też w formie spółki komandytowej albo spółki komandytowo-akcyjnej, w których jedynym komplementariuszem jest spółka kapitałowa (w tym spółka europejska).

ASI zarządzana jest przez tzw. zarządzającego ASI, zdefiniowanego w przepisach ustawy o funduszach (dalej: ZASI). Zgodnie z art. 8b ust. 1 ustawy o funduszach, ZASI zarządza alternatywną spółką inwestycyjną, w tym co najmniej portfelem inwestycyjnym tej spółki oraz ryzykiem.

Zgodnie z ustawą o funduszach, status ZASI posiadać może wyłącznie spółka kapitałowa będąca alternatywną spółką inwestycyjną, prowadząca działalność jako wewnętrznie zarządzający ASI bądź też spółka kapitałowa będąca komplementariuszem alternatywnej spółki inwestycyjnej, prowadząca działalność jako zewnętrznie zarządzający ASI.

To spółka ZASI (spółka zarządzająca ASI - która to sama stanowi rodzaj alternatywnego funduszu inwestycyjnego) będzie podmiotem, na rzecz którego Wnioskodawca świadczył będzie swe usługi.

W ramach prowadzonej działalności, Wnioskodawca ma zamiar wchodzić w skład tzw. kluczowego personelu ZASI. Wnioskodawca będzie brał udział w zarządzaniu spółką ZASI oraz, w sposób pośredni, spółką ASI zarządzaną przez ZASI. Zarówno usługi świadczone przez Wnioskodawcę na rzecz ZASI, a także usługi świadczone następnie przez ZASI na rzecz ASI z wykorzystaniem usług Wnioskodawcy stanowią usługi zarządzania ASI (rodzajem alternatywnego funduszu inwestycyjnego), jej portfelem inwestycyjnym oraz ryzykiem.

Wszystkie świadczone przez Wnioskodawcę usługi posiadają bezpośredni związek z zarządzaniem ZASI oraz ASI (stanowią element konieczny prawidłowego przebiegu procesu zarządu oraz podejmowania decyzji przez ASI), stanowiąc przy tym odrębną, integralną całość.

Usługi zarządzania portfelem inwestycyjnym oraz ryzykiem stanowią natomiast trzon działań ZASI dokonywanych następnie (z pełnym wykorzystaniem usług świadczonych przez Wnioskodawcę) na rzecz ASI. Świadczenie usługi przez ZASI na rzecz ASI nie byłoby możliwe bez wcześniejszego nabycia przez ZASI usług Wnioskodawcy. Usługi te pozostają bowiem w immanentnym związku z usługami świadczonymi następnie przez ZASI (w sposób nierozerwalny wchodzą w zakres usług świadczonych przez ZASI).

Zgodnie z postanowieniami zawartej przez Wnioskodawcę ze spółką ZASI umowy, Wnioskodawca będzie świadczył następujące, kompleksowe usługi:

*   doboru i pozyskiwania inwestycji, a w tym także, w szczególności, wykonywania badania due diligence prawnego, technicznego i biznesowego potencjalnych grantobiorców - spółek prawa handlowego będących beneficjentami środków przekazywanych przez ZASI (komandytariusza) tytułem inwestycji dokonywanej w imieniu i na rzecz ASI,
*   negocjacji warunków inwestycji,
*   kontroli kosztów i harmonogramu rzeczowo-inwestycyjnego,
*   planowania zadań projektowych,
*   kreowania i aktualizowania polityki inwestycyjnej ASI,
*   realizacji celów inwestycyjnych ASI,
*   czynnego udziału w spotkaniach komitetu inwestycyjnego działającego w ramach ZASI - organu podejmującego kluczowe decyzje w przedmiocie polityki inwestycyjnej,
*   zarządzania ryzykiem działalności wykonywanej przez ASI,
*   sprawowania nadzoru właścicielskiego nad spółkami portfelowymi,

(zwane dalej łącznie: Usługami Kluczowego Personelu, Usługami).

Świadczone przez Wnioskodawcę Usługi nie mają charakteru usług doradczych. Świadczone przez Wnioskodawcę usługi związane są wprost z zarządzaniem procesem inwestycyjnym prowadzonym przez ASI / ZASI, nie zaś jedynie z doradztwem co do metod oraz zasad działania tych spółek czy też innym doradztwem związanym z działalnością tych podmiotów. Wnioskodawca w sposób bezpośredni zaangażowany jest w proces zarządczy ASI / ZASI.

Tym samym Wnioskodawca będzie odpowiedzialny za zarządzanie procesami realizowanymi przez fundusz (ASI) i związanymi z zarządzaniem jego działalnością i portfelem inwestycyjnym, tj. za pozyskiwanie i ocenę projektów inwestycyjnych co stanowi kluczowy przedmiot działalności spółki ASI o charakterze inwestycyjnym.

Usługi Wnioskodawcy stanowić będą specyficzny przedmiot całości procesu inwestycyjnego, będąc nierozerwalnie związane jednak ze świadczoną przez ZASI usługą zarządzania ASI. Równocześnie przedstawione powyżej czynności mieszczą się w zakresie treściowym Załącznika 1 do Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/61/UE z dnia 8 czerwca 2011 roku w sprawie zarządzających alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi i zmiany dyrektyw 2003/41/WE i 2009/65/WE oraz rozporządzeń (WE) nr 1060/2009 i (UE) nr 1095/2010, która stanowi jeden z najistotniejszych aktów prawnych stanowiących podstawę działalności ZASI oraz ASI jako rodzaju alternatywnego funduszu inwestycyjnego.

Świadczone przez Wnioskodawcę Usługi Kluczowego Personelu stanowić będą przy tym odrębną całość specjalistycznych usług istotnych dla prawidłowego zarządzania ASI przez ZASI, stanowiąc nierozerwalną część kompleksowej usługi świadczonej następnie przez ZASI. W istocie bowiem, świadczone przez Wnioskodawcę Usługi Kluczowego Personelu stanowić będą same w sobie usługę zarządzania ASI i będą kluczowe dla świadczonych przez ZASI usług (bez świadczonych przez Wnioskodawcę Usług Kluczowego Personelu świadczona przez ZASI usługa miałaby charakter niepełny, niekompletny i jako taki nieodpowiadający potrzebom ASI w tym zakresie). Świadczone przez Wnioskodawcę Usługi określić więc można jako warunek konieczny zaistnienia płynnego, niczym nieograniczonego procesu inwestycyjnego - ich specyfika oraz odrębność powoduje jednak, iż sama ZASI nie jest w stanie samodzielnie świadczyć usług w tym zakresie (bez ich nabycia od Wnioskodawcy).

Świadczone przez Wnioskodawcę kompleksowe Usługi Kluczowego Personelu wchodzić będą następnie w zakres świadczonej przez ZASI na rzecz samego ASI kompleksowej usługi zarządzania alternatywną spółką inwestycyjną, na którą to składać się będą również świadczone przez Wnioskodawcę Usługi Kluczowego Personelu. Świadczona przez ZASI usługa stanowić będzie przedmiot zwolnienia z opodatkowania podatkiem VAT.

Bez świadczonych przez Wnioskodawcę Usług, Spółka ZASI nie byłaby zdolna w sposób samodzielny świadczyć na rzecz ASI swych usług zarządzania. Jak już wskazano we wniosku, świadczone przez Wnioskodawcę stanowić będą same w sobie usługę zarządzania ASI i będą kluczowe dla świadczonych przez ZASI usług. Świadczone przez Wnioskodawcę usługi stanowią więc istotny element usługi zarządzania funduszem (ASI).

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie:

Czy do świadczonych przez Wnioskodawcę na rzecz ZASI Usług Kluczowego Personelu znajdzie zastosowanie przewidziane w art. 43 ust. 1 pkt 12 lit. a ustawy o podatku od towarów i usług zwolnienie z opodatkowania podatkiem - jako dla usług zarządzania funduszami inwestycyjnymi, alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi i zbiorczymi portfelami papierów wartościowych - w rozumieniu przepisów o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi?

Zdaniem Wnioskodawcy:

W ocenie Wnioskodawcy, do świadczonych przez niego na rzecz ZASI Usług Kluczowego Personelu znajdzie zastosowanie przewidziane w art. 43 ust. 1 pkt 12 lit. a ustawy o podatku od towarów i usług zwolnienie z opodatkowania - z uwagi na fakt, iż świadczone przez Wnioskodawcę kompleksowe Usługi w aspekcie materialnym odpowiadają w istocie usłudze zarządzania funduszem inwestycyjnym (alternatywną spółką inwestycyjną - tutaj ASI - stanowiącą rodzaj alternatywnego funduszu inwestycyjnego) i jako takie wchodzić będą w skład takiej usługi, świadczonej następnie przez ZASI na rzecz ASI.

Usługi Wnioskodawcy nie zostały przy tym ujęte w przewidzianym w art. 43 ust. 15 ustawy o VAT negatywnym katalogu usług niepodlegających wskazanemu zwolnieniu - przede wszystkim, świadczone przez Wnioskodawcę usługi nie stanowią usług doradczych (nie są usługami o charakterze doradczym).

Przechodząc do szczegółowego uzasadnienia stanowiska Wnioskodawcy wskazać należy, iż w myśl 43 ust. 1 pkt 12 lit. a ustawy o VAT zwolnieniu z opodatkowania podatkiem VAT (zwolnienie przedmiotowe) podlegają usługi zarządzania funduszami inwestycyjnymi, alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi i zbiorczymi portfelami papierów wartościowych - w rozumieniu przepisów ustawy o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi.

W zakresie pojęcia usług zarządzania funduszami inwestycyjnymi zauważyć należy, iż sama ustawa o VAT nie wprowadza autonomicznej, podatkowej definicji tego pojęcia - odsyłając w niezbędnym zakresie do regulacji ustawy o funduszach.

Zgodnie z powołanymi już przez Wnioskodawcę definicjami pojęć używanymi w ustawie o funduszach, na gruncie ustawy o funduszach status ASI zrównany został niejako ze statusem funduszu inwestycyjnego - ASI jest bowiem w świetle ustawy o funduszach rodzajem alternatywnego funduszu inwestycyjnego innym niż specjalistyczny fundusz inwestycyjny otwarty albo fundusz inwestycyjny zamknięty. Na gruncie przepisów ustawy o VAT, ASI można więc zakwalifikować jako alternatywny fundusz inwestycyjny.

Jako specjalistyczny rodzaj alternatywnego funduszu inwestycyjnego, ASI zarządzana jest przez zarządzającego ASI, który to zarządza alternatywną spółką inwestycyjną, w tym co najmniej portfelem inwestycyjnym tej spółki oraz ryzykiem. Wskazana definicja - z uwagi na zawarte w ustawie o VAT odesłanie - powinna zostać uznana za wiążącą również dla zastosowania zwolnienia z opodatkowania podatkiem VAT przewidzianego dla usług zarządzania funduszem inwestycyjnym (alternatywną spółką inwestycyjną). Dodatkowo wskazać należy, iż na gruncie ustawy o VAT ustawodawca nie zdecydował się co prawda na zawarcie pozytywnej definicji usług zarządzania funduszem - niemniej jednak, w treści art. 43 ust. 15 ustawy o VAT podjął próbę negatywnego zdefiniowania zakresu usług, wskazując na usługi, które przedmiotowemu zwolnieniu nie podlegają. Zgodnie ze wskazaną regulacją, ze zwolnienia przewidzianego dla usług zarządzania funduszami inwestycyjnymi nie korzystają:

1.  czynności ściągania długów, w tym factoringu;
2.  usługi doradztwa;
3.  usługi w zakresie leasingu.

Podnieść przy tym należy, iż analiza historycznego brzmienia regulacji ustawy o VAT wskazuje, iż w przeszłości polski ustawodawca decydował się na wprowadzenie autonomicznej definicji usług zarządzania. Zgodnie z brzmieniem uchylonego w dniu 1 kwietnia 2013 r. art. 43 ust. 8 ustawy o VAT, przez zarządzanie funduszami rozumiało się:

1.  zarządzanie aktywami;
2.  dystrybucję tytułów uczestnictwa;
3.  tworzenie rejestrów uczestników i administrowanie nimi;
4.  prowadzenie rachunków i rejestrów aktywów;
5.  przechowywanie aktywów.

Z uwagi na uchylenie przedmiotowej regulacji - zawarta w niej definicja ma walor wyłącznie historyczny i jako taki niewiążący dla obecnej wykładni zakresu pojęcia usług zarządzania funduszami zwolnionych z opodatkowania podatkiem VAT. W tym miejscu należy stwierdzić, iż przewidziane w art. 43 ust. 1 pkt 12 ustawy o VAT zwolnienie z opodatkowania usług zarządzania funduszami stanowi implementację do polskiego porządku prawnego przepisów art. 135 ust. 1 lit. g Dyrektywy Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r w sprawie wspólnego systemu podatku od wartość dodanej (Dz. Urz. UE L 2006 Nr 347, str. 1, dalej Dyrektywa). Zgodnie ze wskazaną regulacją Dyrektywy państwa członkowskie zwalniają z opodatkowania podatkiem od wartości dodanej transakcje mające za przedmiot zarządzanie specjalnymi funduszami inwestycyjnymi określonymi przez państwa członkowskie.

Z literalnej treści wskazanego przepisu wynika, że Dyrektywa przewiduje uprawnienie dla państw członkowskich do zdefiniowania specjalnych funduszy, które będą mogły korzystać ze zwolnienia. Wskazuje się przy tym, iż uprawnienie to nie obejmuje jednak możliwości zdefiniowania pojęcia zarządzania, które stanowi autonomiczne pojęcie prawa wspólnotowego (tak też K. Lewandowski, P. Fałkowski, Dyrektywa VAT 2006/112, Komentarz, Warszawa 2012).

Wskazać przy tym należy, iż treść przedmiotowego zwolnienia z opodatkowania usług zarządzania funduszy stanowiła przedmiot licznych orzeczeń zarówno organów podatkowych, jak i sądów krajowych oraz wspólnotowych - ze szczególnym uwzględnieniem dorobku orzeczniczego tych ostatnich.

I tak, w wyroku z dnia 13 grudnia 2001 r. w sprawie C-235/00 Commissioners of Customs & Excise v. CSC Financial Seryices Ltd (Zb. Orz. 2001, s I-10237) TSUE wyraźnie uznał iż pojęcie "zarządzania funduszami inwestycyjnymi", o którym mowa w stosownych przepisach Dyrektywy stanowiących podstawę implementacji tej regulacji do polskiego porządku prawnego, jest autonomicznym pojęciem prawa wspólnotowego, którego treść nie może być zmieniona przez państwa członkowskie. Regulację Dyrektywy w ocenie TSUE należy interpretować w ten sposób, że pojęcie zarządzania specjalnymi funduszami inwestycyjnymi obejmuje przede wszystkim, ale nie wyłącznie usługi w zakresie administracyjnego zarządzania i prowadzenia rachunkowości funduszy świadczone przez podmiot zarządzający będący osobą trzecią jeżeli tworzą one odrębną całość i - jeśli je oceniać globalnie - wypełniają funkcje specyficzne i istotne dla zarządzania tymi funduszami (za komentujący to orzeczenie T. Michalik, VAT Komentarz Wyd. 14 Warszawa 2018).

Niezwykle cenne wskazówki dotyczące zasad kwalifikacji usług świadczonych przez podatników na warunkach i zasadach zbliżonych do tych wskazanych w opisie zdarzenia przyszłego (tj. świadczenia usług zarządzania na rzecz podmiotu zarządzającego przez podmiot trzeci) zawarł TSUE w wyroku z dnia 7 marca 2013 r. w sprawie C-275/11 GfBk Gesellschaft fur Borsenkommumkation GmbH.

W wyroku tym TSUE rozstrzygał możliwości zastosowania zwolnienia z VAT na podstawie Dyrektywy w stosunku do usług doradztwa inwestycyjnego świadczonych spółce inwestycyjnej przez podmiot trzeci będący spółką doradztwa giełdowego i inwestycyjnego.

W wydanym w tej sprawie wyroku TSUE zauważył przede wszystkim, że „aby usługi zarządzania świadczone przez osobę trzecią można było zakwalifikować jako transakcje podlegające zwolnieniu w rozumieniu art. 13 część B lit. d pkt 6 VI dyrektywy muszą one stanowić w globalnej ocenie odrębną całość oraz spełniać szczególne i istotne funkcje z zakresu zarządzania specjalnymi funduszami inwestycyjnym”. TSUE wskazał przy tym, iż treść art. 13 część B lit. d pkt 6 VI dyrektywy nie wyklucza co do zasady, by na zarządzanie specjalnymi funduszami inwestycyjnymi składały się różne odrębne usługi, które mogą wówczas być objęte zakresem pojęcia "zarządzania specjalnymi funduszami inwestycyjnymi" w rozumieniu wskazanego przepisu oraz by korzystały one z przewidzianego w nim zwolnienia nawet wówczas, gdy świadczący te usługi jest podmiotem zarządzającym będącym osobą trzecią pod warunkiem że skutkiem każdej z omawianych usług jest spełnianie szczególnych i istotnych funkcji zarządzania specjalnym funduszem inwestycyjnym". Podnieść należy, iż w zakresie motywów wyroku TSUE powielił swe wcześniejsze stanowisko, zawarte w motywach wyroku z dnia 4 maja 2006 r. w sprawie C-169/04 Abbey National.

Co istotne, do tak szerokiego rozumienia pojęcia zarządzania funduszami inwestycyjnymi (i objęcia zakresem tego pojęcia również podmiotów trzecich świadczących usługi na rzecz podmiotu zarządzającego funduszem) przychylają się również sądy krajowe - każdorazowo jednak wskazując, iż dla zastosowania zwolnienia niezbędne jest - tak jak ma to miejsce w przypadku Wnioskodawcy - aby usługi podmiotu trzeciego miały charakter usług specyficznych i istotnych dla zarządzania funduszem lub alternatywną spółką inwestycyjną. Tożsame stanowisko zajął T. Michalik, który w swoim komentarzu do art. 43 ust. 1 pkt 12 lit a. wskazuje „ponadto treść art. 13 część B lit. d pkt 6 VI dyrektywy nie wyklucza co do zasady, by na zarządzanie specjalnymi funduszami inwestycyjnymi składały się różne odrębne usługi, które mogą wówczas być objęte zakresem pojęcia „zarządzania specjalnymi funduszami inwestycyjnymi” w rozumieniu wskazanego przepisu, oraz by korzystały one z przewidzianego w nim zwolnienia, nawet wówczas gdy świadczący te usługi jest podmiotem zarządzającym będącym osobą trzecią (ww. wyr. w sprawie Abbey National pkt 67), pod warunkiem że skutkiem każdej z omawianych usług jest spełnianie szczególnych i istotnych funkcji zarządzania specjalnym funduszem inwestycyjnym. Tymczasem, jak już wskazano w pkt 24 niniejszego wyroku, tak właśnie się dzieje w przypadku zaleceń kupna aktywów udzielanych TFI przez osobę trzecią (T. Michalik, VAT Komentarz, Wyd. 15, Warszawa 2019).

Do powyższych wniosków dochodzą też sądy administracyjne. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 21 stycznia 2016 r. sygn. I FSK 1915/14, LEX nr 1994997 wyraźnie wskazał, że usługi mogą zostać uznane za usługi zarządzania funduszem jeżeli tworzą odrębną całość i - jeśli je oceniać globalnie - są specyficzne i istotne dla zarządzania tymi funduszami. Przez zarządzanie funduszem inwestycyjnym należy rozumieć również zarządzenie jego majątkiem, które jednak ogranicza się do czynności zbiorowego inwestowania w ten majątek. Zarządzanie takie nie obejmuje natomiast eksploatacji tego majątku.”

Podobne wnioski powiela NSA w swoim wyroku z dnia 13 lutego 2018 r. sygn. I FSK 634/16, w którym stwierdza: „Aby usługi zarządzania świadczone przez osobę trzecią można było zakwalifikować jako transakcję podlegającą zwolnieniu od VAT, to muszą one stanowić w globalnej ocenie odrębną całość oraz spełniać szczególne i istotne funkcje z zakresu zarządzania funduszami inwestycyjnymi.”

Co bardzo ciekawe w wyroku z 17 listopada 2016 r., III SA/Wa 2344/15, LEX nr 2283404, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przyznał, że usługi doradcze związane z zarządzaniem funduszami również mogą podlegać zwolnieniu z VAT. W ocenie tego sądu polski ustawodawca, wprowadzając art. 43 ust. 15 pkt 2 ustawy o VAT, który wyłącza z zakresu zwolnienia na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 12 ustawy o VAT usługi doradztwa, wykroczył poza zakres Dyrektywy, a tym samym wprowadził do polskiego porządku prawnego przepis, który jest niezgodny z prawem unijnym. W ocenie więc WSA, nawet w sytuacji, w której w skład usługi świadczonej przez podmiot trzeci na rzecz podmiotu zarządzającego wchodzi element doradztwa - nie wyklucza to możliwości zastosowania zwolnienia z opodatkowania VAT przewidzianego w art. 43 ust. 1 pkt 12 lit. a ustawy o VAT (tak również J. Matarewicz, Ustawa o podatku od towarów i usług, Komentarz aktualizowany, LEX 2018).

Powyższe wnioski dot. możliwości zastosowania zwolnienia do usług świadczonych na rzecz ZASI potwierdzają również interpretacje indywidualne. Przykładowo, w interpretacji znak 1462- IPPP1.4512.54.2017.1.BS z dnia 19 kwietnia 2017 r. stwierdza „Co do niektórych czynności, które będą wykonywane przez Usługodawcę można wskazać, że mają one charakter doradczy, jednak nie ma to wpływu na możliwość skorzystania ze zwolnienia z opodatkowania dla całej usługi kompleksowej. Odwołując się ponownie do orzecznictwa TSUE, skoro czynności jako kompleksowy zespół specyficznych dla funduszu świadczeń wpisywać się będą w zakres działań podejmowanych przez podmiot bezpośrednio zarządzający funduszami, to usługa będzie korzystać ze zwolnienia (…)”. Stanowisko przedstawione przez Wnioskodawcę, zostało potwierdzone w wielu interpretacjach indywidualnych prawa podatkowego, wydanych w stanach faktycznych zbliżonych do zdarzenia przyszłego przedstawionego w mniejszym wniosku. Przykładowo interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 15 lutego 2016 roku, sygn. IPPP1/4512-1326/15-2/KC, w której Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie stwierdza: „Wnioskodawca planuje świadczyć na podstawie umowy, pewien zespół świadczeń, których zakres, jak twierdzi, jest specyficzny dla usług zarządzania Funduszem. Wnioskodawca podkreśla, że tego rodzaju usługi wykazują wymierną i znaczącą wartość rynkową jedynie dla podmiotów prowadzących działalność inwestycyjną, tj. w odpowiedni sposób lokujących aktywa przekazane im przez inwestorów w wybrane inwestycje. Wnioskodawca świadczyć będzie te usługi całościowo, tj. zapewniając kompleksową obsługę we wskazanym zakresie, przez co jego Usługobiorca będzie mógł w istotny sposób ograniczyć własne środki kadrowe i administracyjne. (…) Należy stwierdzić: że świadczone przez Wnioskodawcę usługi związane z działalnością Funduszu, dotyczące zarówno Strategii P. w ramach działalności Subfunduszu P. jak i Subfunduszu AR, specyficzne dla obsługi inwestycji w obszarze private eguity i związane z zarządzaniem funduszami inwestycyjnymi mieszczą się w zakresie czynności wymienionych w art. 43 ust. 1 pkt 12 lit. a ustawy i podlegają zwolnieniu z VAT, o którym mowa w tym przepisie”.

Co istotne, stanowisko Wnioskodawcy znajduje swoje potwierdzenie również w wydawanych ostatnimi czasy interpretacjach organów podatkowych. Przykładowo w interpretacji z dnia 13 lutego 2019 r., znak 0114-KDIP4.4012.791.2018.1.AK wydający interpretację, analizując podobny do zaprezentowanego w niniejszym wniosku stan faktyczny wyraźnie stwierdził, iż „Mając na względzie powyższe uregulowania należy przyjąć, że czynności wykonywane przez Wnioskodawcę wpisują się w zakres usług zarządzania funduszami inwestycyjnymi zwolnionych od podatku pod towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 12 lit. a) ustawy o podatku od towarów i usług. Usługa kompleksowa świadczona przez Wnioskodawcę polegająca w szczególności na:

*   doradztwie przy przeprowadzaniu transakcji inwestycyjnych realizowanych przez fundusz,

*   analizie przedinwestycyjnej,

*   badaniu aktywów podmiotów rozważanych jako cel inwestycji,

*   badaniu stanu prawnego, finansowego i faktycznego przedmiotu lokat Funduszu, w tym identyfikowanie związanych z tym ryzyk,

*   bieżących czynnościach zarządczych związanych z aktywami funduszu inwestycyjnego związana jest bezpośrednio z polityką inwestycyjną funduszu, umożliwia mu realizowanie działalności w tym zakresie, a tym samym pełni istotne funkcje w procesie zarządzania aktywami finansowymi funduszu. Doradztwo przy zawieraniu umów typowych, właściwych dla funduszy inwestycyjnych wpisuje się również w specyficzny rodzaj tej działalności, a poprzez ścisły związek z realizacją polityki inwestycyjnej w proces zarządzania. Ww. usługi jako świadczenie o charakterze kompleksowym tworzą odrębną całość, bez której należyte prowadzenie polityki inwestycyjnej nie byłoby możliwe, z uwagi na konieczność każdorazowego analizowania różnych aspektów poszczególnych transakcji oraz udział w bieżących czynnościach zarządczych związanych z inwestycjami funduszu. Z powyższych względów należy uznać, że ww. usługi wpisują się w zarządzenie funduszem inwestycyjnym rozumianym zgodnie z przepisami ww. Dyrektywy 2009/65/WE oraz orzecznictwem TSUE”.

Zakres świadczonych przez Wnioskodawcę usług jest niemal identyczny jak ten określony powyżej - wnioski płynące z powyższej interpretacji mogą więc zostać zastosowane również w niniejszej sprawie.

Rekapitulując, treść bogatego orzecznictwa sądów wspólnotowych i krajowych a także dorobek interpretacyjny krajowych organów podatkowych w pełni potwierdzają słuszność prezentowanego przez Wnioskodawcę stanowiska co do możliwości zastosowania do świadczonych przez niego na rzecz ZASI Usług, zwolnienia z opodatkowania podatkiem VAT - Usługi te należy bowiem zakwalifikować jako usługi zarządzania funduszem inwestycyjnym w rozumieniu, jakie pojęciu temu nadaje ustawa o VAT oraz stosowana posiłkowo w tym zakresie, ustawa o funduszach.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2020 r., poz. 106, z późn. zm.), zwanej dalej „ustawą”, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Stosownie do postanowień art. 8 ust. 1 ustawy, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).

Zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy, stawka podatku wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1.

W świetle art. 146aa ust. 1 pkt 1 ustawy, w okresie od dnia 1 stycznia 2019 r. do końca roku następującego po roku, dla którego wartość relacji, o której mowa w art. 38a pkt 4 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, jest nie większa niż 43% oraz wartość, o której mowa w art. 112aa ust. 5 tej ustawy, jest nie mniejsza niż -6% stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 1 i 13, art. 109 ust. 2 i art. 110, wynosi 23%.

Zarówno w ustawie, jak i przepisach wykonawczych do niej, ustawodawca przewidział opodatkowanie niektórych czynności stawkami obniżonymi lub zwolnienie od podatku.

Stosownie do treści art. 43 ust. 1 pkt 12 ustawy, zwalnia się od podatku usługi zarządzania:

1.  funduszami inwestycyjnymi, alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi i zbiorczymi portfelami papierów wartościowych – w rozumieniu przepisów o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi,
2.  portfelami inwestycyjnymi funduszy inwestycyjnych i alternatywnych funduszy inwestycyjnych, o których mowa w lit. a, lub ich częścią,
3.  ubezpieczeniowymi funduszami kapitałowymi w rozumieniu przepisów o działalności ubezpieczeniowej,
4.  otwartymi funduszami emerytalnymi oraz dobrowolnymi funduszami emerytalnymi w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, a także Funduszem Gwarancyjnym utworzonym na podstawie tych przepisów,
5.  pracowniczymi programami emerytalnymi w rozumieniu przepisów o pracowniczych programach emerytalnych,
6.  obowiązkowym systemem rekompensat oraz funduszem rozliczeniowym utworzonymi na podstawie przepisów prawa o publicznym obrocie papierami wartościowymi, a także innymi środkami i funduszami, które są gromadzone lub tworzone w celu zabezpieczenia prawidłowego rozliczenia transakcji zawartych w obrocie na rynku regulowanym w rozumieniu tych przepisów albo w obrocie na giełdach towarowych w rozumieniu przepisów o giełdach towarowych, przez partnera centralnego, agenta rozrachunkowego lub izbę rozliczeniową w rozumieniu przepisów o ostateczności rozrachunku w systemach płatności i systemach rozrachunku papierów wartościowych oraz zasadach nadzoru nad tymi systemami,
7.  pracowniczymi planami kapitałowymi, w rozumieniu ustawy z dnia 4 października 2018 r. o pracowniczych planach kapitałowych (Dz. U. poz. 2215 oraz z 2019 r., poz. 1074 i 1572).

Na podstawie art. 43 ust. 15 ustawy, zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 7, 12 i 37-41, nie mają zastosowania do:

1.  czynności ściągania długów, w tym factoringu;
2.  usług doradztwa;
3.  usług w zakresie leasingu.

Stosowanie zwolnień od podatku lub stawek preferencyjnych ma charakter wyjątkowy i nie podlega wykładni rozszerzającej. W efekcie podatnik uprawniony będzie do zastosowania ww. preferencji jedynie, gdy charakter czynności świadczonych przez niego w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości wyczerpuje znamiona ujęte w treści przepisu statuującego jego prawo do zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług lub stawki obniżonej.

Z przedstawionych okoliczności sprawy wynika, że Wnioskodawca posiada status czynnego, zarejestrowanego podatnika podatku od towarów i usług. Wnioskodawca, w ramach prowadzonej jednoosobowej działalności gospodarczej, nawiązał współpracę z innym podmiotem - spółką z ograniczoną odpowiedzialnością świadczącą usługi zarządzania alternatywną spółką inwestycyjną w rozumieniu ustawy o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi.

Przedmiotem świadczenia usług w ramach działalności gospodarczej Wnioskodawcy jest: świadczenie usług zarządzania funduszami inwestycyjnymi, usług wspierających zarządzanie funduszami inwestycyjnymi oraz usług o podobnym charakterze.

Wnioskodawca nie będzie świadczył jakiegokolwiek rodzaju usług doradczych.

Działalność Wnioskodawcy przede wszystkim, a zarazem w sposób nierozerwalny, związana będzie z działalnością inwestycyjną - w zakresie, w jakim działalność ta prowadzona jest przez tzw. alternatywne spółki inwestycyjne stanowiące rodzaj alternatywnych funduszy inwestycyjnych (ASI).

Wnioskodawca świadczył będzie swe usługi na rzecz spółki ZASI (spółka zarządzająca ASI - która to sama stanowi rodzaj alternatywnego funduszu inwestycyjnego).

W ramach prowadzonej działalności, Wnioskodawca ma zamiar wchodzić w skład tzw. kluczowego personelu ZASI. Wnioskodawca będzie brał udział w zarządzaniu spółką ZASI oraz, w sposób pośredni, spółką ASI zarządzaną przez ZASI. Zarówno usługi świadczone przez Wnioskodawcę na rzecz ZASI, a także usługi świadczone następnie przez ZASI na rzecz ASI z wykorzystaniem usług Wnioskodawcy stanowią usługi zarządzania ASI (rodzajem alternatywnego funduszu inwestycyjnego), jej portfelem inwestycyjnym oraz ryzykiem.

Wszystkie świadczone przez Wnioskodawcę usługi posiadają bezpośredni związek z zarządzaniem ZASI oraz ASI (stanowią element konieczny prawidłowego przebiegu procesu zarządu oraz podejmowania decyzji przez ASI), stanowiąc przy tym odrębną, integralną całość.

Usługi zarządzania portfelem inwestycyjnym oraz ryzykiem stanowią natomiast trzon działań ZASI dokonywanych następnie (z pełnym wykorzystaniem usług świadczonych przez Wnioskodawcę) na rzecz ASI. Świadczenie usługi przez ZASI na rzecz ASI nie byłoby możliwe bez wcześniejszego nabycia przez ZASI usług Wnioskodawcy. Usługi te pozostają bowiem w immanentnym związku z usługami świadczonymi następnie przez ZASI (w sposób nierozerwalny wchodzą w zakres usług świadczonych przez ZASI).

Zgodnie z postanowieniami zawartej przez Wnioskodawcę ze spółką ZASI umowy, Wnioskodawca będzie świadczył następujące, kompleksowe usługi:

*   doboru i pozyskiwania inwestycji, a w tym także, w szczególności, wykonywania badania due diligence prawnego, technicznego i biznesowego potencjalnych grantobiorców - spółek prawa handlowego będących beneficjentami środków przekazywanych przez ZASI (komandytariusza) tytułem inwestycji dokonywanej w imieniu i na rzecz ASI,
*   negocjacji warunków inwestycji,
*   kontroli kosztów i harmonogramu rzeczowo-inwestycyjnego,
*   planowania zadań projektowych,
*   kreowania i aktualizowania polityki inwestycyjnej ASI,
*   realizacji celów inwestycyjnych ASI,
*   czynnego udziału w spotkaniach komitetu inwestycyjnego działającego w ramach ZASI - organu podejmującego kluczowe decyzje w przedmiocie polityki inwestycyjnej,

*   zarządzania ryzykiem działalności wykonywanej przez ASI,

*   sprawowania nadzoru właścicielskiego nad spółkami portfelowymi,

(zwane dalej łącznie: Usługami Kluczowego Personelu, Usługami).

Wnioskodawca wskazał, że świadczone przez niego Usługi nie mają charakteru usług doradczych. Świadczone przez Wnioskodawcę usługi związane są wprost z zarządzaniem procesem inwestycyjnym prowadzonym przez ASI / ZASI, nie zaś jedynie z doradztwem co do metod oraz zasad działania tych spółek czy też innym doradztwem związanym z działalnością tych podmiotów. Wnioskodawca w sposób bezpośredni zaangażowany jest w proces zarządczy ASI / ZASI.

Tym samym Wnioskodawca będzie odpowiedzialny za zarządzanie procesami realizowanymi przez fundusz (ASI) i związanymi z zarządzaniem jego działalnością i portfelem inwestycyjnym, tj. za pozyskiwanie i ocenę projektów inwestycyjnych co stanowi kluczowy przedmiot działalności spółki ASI o charakterze inwestycyjnym.

Świadczone przez Wnioskodawcę Usługi Kluczowego Personelu stanowić będą odrębną całość specjalistycznych usług istotnych dla prawidłowego zarządzania ASI przez ZASI, stanowiąc nierozerwalną część kompleksowej usługi świadczonej następnie przez ZASI. W istocie bowiem, świadczone przez Wnioskodawcę Usługi Kluczowego Personelu stanowić będą same w sobie usługę zarządzania ASI i będą kluczowe dla świadczonych przez ZASI usług (bez świadczonych przez Wnioskodawcę Usług Kluczowego Personelu świadczona przez ZASI usługa miałaby charakter niepełny, niekompletny i jako taki nieodpowiadający potrzebom ASI w tym zakresie).

Wątpliwości Wnioskodawcy dotyczą możliwości zastosowania zwolnienia od podatku VAT do świadczonych na rzecz ZASI usług.

W odniesieniu do kwestii, objętej zakresem pytania, należy wskazać, że zwolnienie, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 12 lit. a) ustawy uzależnione jest od łącznego spełnienia dwóch warunków:

1.  przedmiotowego – świadczone usługi powinny być kwalifikowane jako usługi zarządzania oraz
2.  podmiotowego – ww. usługi zarządzania powinny być świadczone w odniesieniu m.in. do funduszy inwestycyjnych, alternatywnych funduszy inwestycyjnych i zbiorczych portfeli papierów wartościowych - w rozumieniu przepisów o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi.

Przepisy ustawy o VAT nie definiują pojęcia usług zarządzania. Jednakże przepis art. 43 ust. 1 pkt 12 ustawy o VAT stanowi implementację do krajowego porządku prawnego przepisu art. 135 ust. 1 lit. g) Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L z 2006 r. nr 347/1, z późn. zm.), zgodnie z którym zwolnieniu od podatku VAT podlega zarządzanie specjalnymi funduszami inwestycyjnymi, określonymi przez państwa członkowskie. W kontekście ww. przepisu art. 135 ust. 1 lit. g) Dyrektywy 2006/112/WE, TSUE wielokrotnie wskazywał, że jego wykładnia powinna być dokonywana z uwzględnieniem kontekstu, w jaki się wpisuje, celów oraz układu tej dyrektywy oraz z uwzględnieniem zwłaszcza ratio legis zwolnienia, które przewiduje. TSUE przypominał ponadto, że zwolnienia od podatku stanowią wyjątki od ogólnej zasady, zgodnie z którą opodatkowaniu podatkiem VAT podlegają wszystkie usługi świadczone odpłatnie przez podatnika, wobec czego należy dokonywać ich ścisłej wykładni. Ponadto zauważono, że zwolnienia przewidziane w art. 13 szóstej dyrektywy stanowią autonomiczne pojęcia prawa wspólnotowego, a zatem powinny zostać zdefiniowane z punktu widzenia prawa wspólnotowego, co ma na celu uniknięcie rozbieżności w stosowaniu systemu podatku VAT w poszczególnych państwach członkowskich.

W kwestii wyjaśnienia pojęcia „zarządzania funduszem” można wskazać, że z ugruntowanego orzecznictwa TSUE (m.in. w sprawach C-169/04, C-275/11, C-595/13) wynika, że celem zwolnienia z opodatkowania transakcji związanych z zarządzaniem funduszami powierniczymi, przewidzianego w art. 13 część B lit. d) pkt 6 szóstej dyrektywy (obecnie art. 135 ust. 1 lit. g) Dyrektywy 2006/112/WE), jest w szczególności ułatwienie małym inwestorom inwestowania w papiery wartościowe za pomocą przedsiębiorstw zbiorowego inwestowania. Celem pkt 6 tego przepisu jest zapewnienie neutralności podatkowej wspólnego systemu podatku VAT w kwestii wyboru między inwestowaniem bezpośrednim w papiery wartościowe, a inwestowaniem za pośrednictwem przedsiębiorstw zbiorowego inwestowania. Z powyższego wynika, że transakcje, których dotyczy to zwolnienie, są typowe dla działalności, jaką wykonują przedsiębiorstwa zbiorowego inwestowania. Zatem art. 13 część B lit. d) pkt 6 szóstej dyrektywy poza czynnościami polegającymi na zarządzaniu zbiorowym portfelem obejmuje czynności, które polegają na zarządzaniu samymi przedsiębiorstwami zbiorowego inwestowania w papiery wartościowe, takie jak te zamieszczone w załączniku II do zmienionej Dyrektywy Rady 85/611/EWG z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie koordynacji przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych odnoszących się do przedsiębiorstw zbiorowego inwestowania w zbywalne papiery wartościowe (UCITS) (85/611/EWG) w rubryce „Administracja”, które są czynnościami właściwymi przedsiębiorstwom zbiorowego inwestowania. Dyrektywa 85/611/EWG została zastąpiona dyrektywą 2009/65/WE z dnia 13 lipca 2009 r. w sprawie koordynacji przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych odnoszących się do przedsiębiorstw zbiorowego inwestowania w zbywalne papiery wartościowe (UCITS).

Załącznik II do tej dyrektywy określa funkcje wchodzące w skład zbiorowego zarządzania portfelem. Są to odpowiednio:

*   zarządzanie inwestycjami,
*   administracja (w tym m.in. obsługa prawna i obsługa rachunkowo-księgowa w zakresie zarządzania funduszem),
*   wprowadzanie do obrotu.

Należy ponadto wskazać, że ww. definicja zarządzania ma zastosowanie również w odniesieniu do specjalnych funduszy inwestycyjnych innych niż objęte dyrektywą UCITS. W pkt 38 wyroku w sprawie C-595/13 TSUE stwierdził, że spółki takie jak będące przedmiotem postępowania głównego, które zostały utworzone przez wielu inwestorów wyłącznie w celu zainwestowania zgromadzonego majątku w nieruchomości, nie mogą zostać uznane za przedsiębiorstwo zbiorowego inwestowania w rozumieniu dyrektywy UCITS. W takich okolicznościach faktycznych, tj. w odniesieniu do funduszy innych niż objętych dyrektywą UCITS, TSUE przytoczył definicję zarządzania funduszami, którą podał w wyroku C-169/04, a więc nawiązującą do dyrektywy UCITS. W ww. wyroku w sprawie C-595/13 TSUE wskazał, że poza czynnościami polegającymi na zarządzaniu portfelem do szczególnych funkcji przedsiębiorstw zbiorowego inwestowania należą funkcje administrowania samymi przedsiębiorstwami zbiorowego inwestowania, takie jak te wymienione w załączniku II do dyrektywy UCITS w rubryce „Administracja”. Zdaniem TSUE, nie tylko zarządzanie inwestycjami, wiążące się z wyborem i zbywaniem aktywów będących przedmiotem takiego zarządzania, lecz również usługi administracyjne i rachunkowe, takie jak obliczanie kwoty dochodów i ceny jednostek uczestnictwa lub udziałów funduszu, wycena aktywów, rachunkowość, przygotowywanie deklaracji w celu podziału dochodów, dostarczanie informacji i dokumentacji na temat rachunków okresowych i deklaracji podatkowych, statystyk i podatku VAT, a także opracowywanie prognoz przychodów wchodzą w zakres pojęcia „zarządzania” specjalnym funduszem inwestycyjnym w rozumieniu art. 13 część B lit. d) pkt 6 szóstej dyrektywy.

Biorąc powyższe pod uwagę, uznać należy że usługi świadczone przez Wnioskodawcę na rzecz ZASI tj. usługi: doboru i pozyskiwania inwestycji, a w tym także, w szczególności, wykonywania badania due diligence prawnego, technicznego i biznesowego potencjalnych grantobiorców - spółek prawa handlowego będących beneficjentami środków przekazywanych przez ZASI (komandytariusza) tytułem inwestycji dokonywanej w imieniu i na rzecz ASI, negocjacji warunków inwestycji, kontroli kosztów i harmonogramu rzeczowo-inwestycyjnego, planowania zadań projektowych, kreowania i aktualizowania polityki inwestycyjnej ASI, realizacji celów inwestycyjnych ASI, czynnego udziału w spotkaniach komitetu inwestycyjnego działającego w ramach ZASI - organu podejmującego kluczowe decyzje w przedmiocie polityki inwestycyjnej, zarządzania ryzykiem działalności wykonywanej przez ASI, sprawowania nadzoru właścicielskiego nad spółkami portfelowymi – mieszczą się w definicji zarządzania w rozumieniu tego określenia zdefiniowanego przez TSUE i podlegają one zwolnieniu od podatku pod warunkiem, że spełnione będzie kryterium podmiotowe.

Drugim bowiem warunkiem określonym w art. 43 ust. 1 pkt 12 lit. a) ustawy o VAT jest warunek podmiotowy. Ww. zwolnieniu podlegają usługi zarządzania świadczone na rzecz funduszy inwestycyjnych, alternatywnych funduszy inwestycyjnych lub zbiorczych portfeli papierów wartościowych w rozumieniu przepisów o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi.

Działalność alternatywnych funduszy inwestycyjnych jest regulowana przepisami ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi (Dz. U. z 2020 r., poz. 95 z późn. zm.), zwanej dalej „ustawą o funduszach inwestycyjnych”.

Jeżeli zatem usługi zarządzania świadczone są m.in. na rzecz funduszy inwestycyjnych lub alternatywnych funduszy inwestycyjnych w rozumieniu przepisów ww. ustawy, to zastosowanie znajdzie zwolnienie od podatku określone w art. 43 ust. 1 pkt 12 ustawy o VAT.

Zgodnie z art. 2 pkt 10a ustawy o funduszach inwestycyjnych, ilekroć w ustawie jest mowa o alternatywnym funduszu inwestycyjnym – rozumie się przez to instytucję wspólnego inwestowania, której przedmiotem działalności, w tym w ramach wydzielonego subfunduszu, jest zbieranie aktywów od wielu inwestorów w celu ich lokowania w interesie tych inwestorów zgodnie z określoną polityką inwestycyjną, niebędącą funduszem działającym zgodnie z prawem wspólnotowym regulującym zasady zbiorowego inwestowania w papiery wartościowe.

Według art. 8a ust. 1 ustawy o funduszach inwestycyjnych, alternatywna spółka inwestycyjna jest alternatywnym funduszem inwestycyjnym, innym niż określony w art. 3 ust. 4 pkt 2.

W oparciu o treść art. 8a ust. 3 ustawy o funduszach inwestycyjnych, wyłącznym przedmiotem działalności alternatywnej spółki inwestycyjnej, z zastrzeżeniem wyjątków określonych w ustawie, jest zbieranie aktywów od wielu inwestorów w celu ich lokowania w interesie tych inwestorów zgodnie z określoną polityką inwestycyjną.

Na podstawie art. 8b ust. 1 ustawy o funduszach inwestycyjnych, zarządzający ASI zarządza alternatywną spółką inwestycyjną, w tym co najmniej portfelem inwestycyjnym tej spółki oraz ryzykiem.

Zarządzającym ASI może być, w myśl art. 8b ust. 2 ustawy o funduszach inwestycyjnych, wyłącznie:

1.  w przypadku określonym w art. 8a ust. 2 pkt 1 – spółka kapitałowa będąca alternatywną spółką inwestycyjną, prowadząca działalność jako wewnętrznie zarządzający ASI;
2.  w przypadku określonym w art. 8a ust. 2 pkt 2 – spółka kapitałowa będąca komplementariuszem alternatywnej spółki inwestycyjnej, prowadząca działalność jako zewnętrznie zarządzający ASI.

Zgodnie z art. 70a ust. 1 ustawy o funduszach inwestycyjnych, zarządzającym ASI może być wyłącznie spółka kapitałowa, o której mowa w art. 8b ust. 2, z siedzibą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, która uzyskała zezwolenie Komisji na wykonywanie działalności określonej w art. 70e ust. 1 (zezwolenie na wykonywanie działalności przez zarządzającego ASI).

Stosownie do art. 70a ust. 2 ustawy o funduszach inwestycyjnych, na warunkach określonych w rozdziale 3, w przypadku zarządzania portfelami inwestycyjnymi o niskiej wartości, spółka kapitałowa, o której mowa w art. 8b ust. 2, z siedzibą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej może wykonywać działalność określoną w art. 70e ust. 1 jako zarządzający ASI bez zezwolenia Komisji, po uzyskaniu wpisu do rejestru zarządzających ASI.

Ponadto, w myśl art. 70e ust. 1 i 2 ustawy o funduszach inwestycyjnych, przedmiotem działalności zarządzającego ASI może być wyłącznie zarządzanie alternatywną spółką inwestycyjną, w tym wprowadzanie tej spółki do obrotu, oraz, z zastrzeżeniem ust. 2, zarządzanie unijnym AFI, w tym wprowadzanie tych AFI do obrotu. Zarządzanie unijnym AFI może być przedmiotem działalności wyłącznie zewnętrznie zarządzającego ASI, który uzyskał zezwolenie na wykonywanie działalności przez zarządzającego ASI.

Stosownie do art. 70g ust. 1 ustawy o funduszach inwestycyjnych, zarządzający ASI może, w drodze umowy zawartej w formie pisemnej, z uwzględnieniem art. 75-82 rozporządzenia 231/2013, powierzyć przedsiębiorcy lub przedsiębiorcy zagranicznemu wykonywanie czynności związanych z działalnością prowadzoną przez tego zarządzającego.

Zgodnie z art. 70zc ust. 1 ustawy o funduszach inwestycyjnych, Komisja dokonuje wpisu zarządzającego ASI do rejestru zarządzających ASI na wniosek:

1.  spółki kapitałowej w organizacji – w przypadku gdy zamierza ona prowadzić działalność jako wewnętrznie zarządzający ASI;
2.  spółki kapitałowej, która ma być komplementariuszem alternatywnej spółki inwestycyjnej, zgodnie z jej umową albo statutem, przed zgłoszeniem tej spółki do sądu rejestrowego – w przypadku gdy zamierza ona prowadzić działalność jako zewnętrznie zarządzający ASI.

Ze względu na wnioski płynące z powołanych powyżej przepisów oraz orzecznictwa TSUE należy stwierdzić, że wykonywane przez Wnioskodawcę czynności mieszczą się w zakresie czynności wymienionych w art. 43 ust. 1 pkt 12 lit. a) ustawy.

W analizowanej sprawie wymienione usługi będą bezpośrednio dotyczyły czynności zarządzania alternatywnym funduszem inwestycyjnym. Świadczone przez Wnioskodawcę usługi obejmują poszczególne zadania o charakterze zarządczym, realizowane przez ZASI jako zewnętrznie zarządzającego i mają istotne znaczenie z punktu widzenia funkcjonowania ASI. Biorąc pod uwagę specyfikę ww. czynności, należy uznać, że mają one znaczenie wyłącznie z punktu widzenia podmiotu prowadzącego działalność inwestycyjną. Spełniony został zatem warunek podmiotowy warunkujący zastosowanie zwolnienia od podatku.

Mając zatem na uwadze okoliczności sprawy oraz powołane powyżej przepisy i orzecznictwo, należy stwierdzić, że usługi świadczone przez Wnioskodawcę na rzecz ZASI będą mieścić się w zakresie czynności zarządzania alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi wymienionych w art. 43 ust. 1 pkt 12 lit. a) ustawy i w związku z tym będą zwolnione od podatku na podstawie ww. artykułu.

W związku z powyższym stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za prawidłowe.

Zaznaczenia wymaga, że organ podatkowy jest ściśle związany przedstawionym we wniosku opisem stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego. Wnioskodawca ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z tym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1.  z zastosowaniem art. 119a;
2.  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3.  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych (art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej).

Powyższe unormowania należy odczytywać łącznie z przepisami art. 33 ustawy z 23 października 2018 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy – Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2193), wprowadzającymi regulacje intertemporalne.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 z późn. zm.) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy).

Bieg powyższego terminu nie rozpoczyna się do dnia zakończenia okresu stanu zagrożenia epidemicznego i stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID (art. 15zzs. ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych Dz. U. z 2020r. poz. 374 z późn. zm.).

Jednocześnie, stosownie do art. 15zzs ust. 7 ww. ustawy z dnia 2 marca 2020 r., czynności dokonane w postępowaniach, o których mowa w ust. 1, w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID są skuteczne. Tym samym, Strona może skutecznie wnieść skargę pomimo wstrzymania biegu powyższego terminu.

Skargę wnosi się w dwóch egzemplarzach (art. 47 § 1 ww. ustawy) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała lub drogą elektroniczną na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP. W przypadku pism i załączników wnoszonych w formie dokumentu elektronicznego odpisów nie dołącza się (art. 47 § 3 ww. ustawy). W przypadku wnoszenia skargi w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego i stanu epidemii jako najwłaściwszy proponuje się kontakt z wykorzystaniem systemu teleinformatycznego ePUAP.

Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.