Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPP3/443-115/12/UH
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2012-04-05
Teza: Prawo do odliczenia podatku naliczonego w związku z nabyciem samochodu ratowniczo-gaśniczego oraz opodatkowania podatkiem od towarów i usług czynności nieodpłatnego przekazania przez Gminę samochodu ratowniczo-gaśniczego jednostce Ochotniczej Straży Pożarnej.
Słowa kluczowe: gmina; odliczenia-brak prawa do odliczenia; pożar-sprzęt pożarniczy; samochód-zakup samochodu; zadania-zadania własne
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1-art. 86

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 2 lutego 2012r. (data wpływu 6 lutego 2012r.) uzupełnionym pismem z dnia 27 marca 2012r. (data wpływu 28 marca 2012r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do odliczenia podatku naliczonego w związku z nabyciem samochodu ratowniczo-gaśniczego oraz opodatkowania podatkiem od towarów i usług czynności nieodpłatnego przekazania przez Gminę samochodu ratowniczo-gaśniczego jednostce Ochotniczej Straży Pożarnej – **jest prawidłowe**

UZASADNIENIE

W dniu 6 lutego 2012r. wpłynął ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do odliczenia podatku naliczonego w związku z nabyciem samochodu ratowniczo-gaśniczego oraz opodatkowania podatkiem od towarów i usług czynności nieodpłatnego przekazania przez Gminę samochodu ratowniczo-gaśniczego jednostce Ochotniczej Straży Pożarnej. Ww. wniosek został uzupełniony pismem z dnia 27 marca 2012r. (data wpływu 28 marca 2012r.).

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący opis zaistniałego stanu faktycznego:

Gmina jest zarejestrowana jako podatnik VAT czynny. W 2010 roku Gmina w partnerstwie z Gminą … i …. realizowała projekt pn. „…”, współfinansowany ze środków Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa … na lata 2007- 2013, w ramach osi priorytetowej 4. Ochrona środowiska i zapobieganie zagrożeniom, działanie 4.4. Zwalczanie i zapobieganie zagrożeniom. Wnioskodawcą projektu, a zarazem Liderem była Gmina ….. Partnerami projektów były również Ochotnicza Straż Pożarna … , Ochotnicza Straż Pożarna … i Ochotnicza Straż Pożarna w … wybrane zgodnie z ogłoszonym naborem. Podstawę prawną do współpracy wszystkich partnerów stanowią umowy partnerskie z 18 grudnia 2009r. określające m.in. prawa i obowiązki Lidera oraz Partnerów, w trakcie realizacji projektu oraz po jego zakończeniu. W wyniku realizacji projektu zostały zakupione trzy samochody ratowniczo-gaśnicze, po jednym dla każdej z gmin. Zgodnie z ww. umową prawo własności do samochodów nabytych w ramach Projektu, przysługuje oddzielnie każdej ze stron, tj. Gminie … , Gminie … i Gminie …. Jednocześnie każda ze stron zobowiązała się do przyjęcia zakupionego środka na stan środków trwałych oraz do przekazania nabytego sprzętu w formie użyczenia partnerom, tj. Ochotniczym Strażom Pożarnym. Postępowanie przetargowe, na zakup samochodów, każda z gmin przeprowadziła oddzielnie. Na fakturze dokumentującej zakup samochodu ratowniczo-gaśniczego jako nabywca oraz płatnik figuruje Gmina … . Właścicielem samochodu od dnia nabycia, tj. 3 września 2010r. do dnia 27 grudnia 2010r. była Gmina … . W dniu 27 grudnia 2010r. został zawarty aneks do umowy partnerskiej, który zmienił zapis stanowiący, iż nabyty w wyniku realizacji sprzęt, będzie przekazany w formie darowizny zgodnie z zasadą: - Gmina R. przekaże zakupiony sprzęt dla OSP w … oraz, że zostanie on wpisany na jej stan środków trwałych OSP w … . W wyniku postanowień zawartego aneksu, w dniu 27 grudnia 2010r. Gmina … przekazała nieodpłatnie samochód jednostce OSP w …, w formie darowizny, zdejmując go z ewidencji środków trwałych gminy. Partner projektu, tj. OSP … nie wnosił na rzecz Gminy … , jak i na rzecz Lidera projektu Gminy … żadnego wkładu finansowego. Projekt był finansowany z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach RPO Województwa … oraz przez Gminę …, … i ….

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

1.  Czy Gminie przy realizacji wyżej wymienionego projektu, przysługuje prawo do odliczenia podatku od towarów i usług, naliczonego przy zakupie samochodu ratowniczo-gaśniczego?
2.  Czy czynność nieodpłatnego przekazania przez Gminę samochodu ratowniczo-gaśniczego jednostce Ochotniczej Straży Pożarnej w … podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług?

Stanowisko Wnioskodawcy:

Do pytania nr 1

Zgodnie z art. 86 ustawy o podatku od towarów i usług, możliwość odliczenia podatku VAT przysługuje podatnikom w zakresie w jakim te towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Ponadto zgodnie z § 13 ust 1 pkt 12 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 4 kwietnia 2011r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług, zwalnia się od podatku czynności związane z wykonywaniem zadań publicznych nałożonych odrębnymi przepisami, wykonywane w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność przez jednostki samorządu terytorialnego, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

W myśl art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (tj. Dz. U. z 2001r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.), gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność. Natomiast zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym w pkt 14 wymienione jest w szczególności zadanie obejmujące sprawy ochrony przeciwpożarowej i przeciwpowodziowej, w tym wyposażenia i utrzymania gminnego magazynu przeciwpowodziowego. Również z art. 29 i art. 32 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991r. o ochronie przeciwpożarowej (tj. Dz. U. z 2009r. Nr 178, poz. 1380 ze zm.) wynika,, że koszty funkcjonowania jednostek pokrywane są z budżetów jednostek samorządu terytorialnego oraz że koszty wyposażenia, utrzymania, wyszkolenia i zapewnienia gotowości bojowej OSP ponosi gmina. Zatem czynność nabycia samochodu dla OSP, jako związana z wykonywaniem zadań publicznych nałożonych ustawą o samorządzie gminnym oraz ustawą o ochronie przeciwpożarowej w oparciu o § 13 ust. 1 pkt 12 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 4 kwietnia 2011r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług, korzysta ze zwolnienia. Z powyższej analizy wynika, że nabyty samochód ratowniczo-gaśniczy pozostaje bez związku z czynnościami opodatkowanymi, zatem Gminie nie przysługuje prawo do odliczenia podatku od towarów i usług naliczonego przy zakupie.

Do pytania nr 2 (ostatecznie sformułowane w piśmie z dnia 27 marca 2012r. (data wpływu 28 marca 2012r.):

Nieodpłatne przekazanie przez Gminę samochodu ratowniczo-gaśniczego jednostce OSP w … nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego opisu zaistniałego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Stosownie do art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2011r., Nr 177, poz. 1054 ze zm.), zwanej dalej ustawą o VAT, w zakresie w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

W myśl art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy o VAT kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.

Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest niewątpliwy i bezsporny związek zakupów z wykonanymi czynnościami opodatkowanymi, tzn. których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).

Przedstawiona wyżej zasada wyklucza możliwość dokonania odliczenia podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku i niepodlegających temu podatkowi.

W związku z powyższym należy dokonać analizy, czy Wnioskodawca w chwili nabycia spełniał warunki określone w art. 86 uprawniające do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktury dokumentującej nabycie przedmiotowego samochodu ratowniczo-gaśniczego.

W kwestii ustalenia prawa do odliczenia podatku naliczonego należy ustalić, czy przedmiotowe nabycie jest związane z czynnościami opodatkowanymi podatkiem VAT. W związku z powyższym należy ustalić, czy przekazanie samochodu ratowniczo gaśniczego w drodze darowizny stanowi czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Przez działalność gospodarczą, na podstawie zapisu art. 15 ust. 2 cytowanej ustawy, rozumie się wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody, również wówczas, gdy czynność została wykonana jednorazowo w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności w sposób częstotliwy. Działalność gospodarcza obejmuje również czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Zgodnie z § 12 ust. 1 pkt 12 obowiązującego od dnia 1 stycznia 2010 r. rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 grudnia 2009r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 224, poz. 1799 ze zm.), zwalnia się od podatku czynności związane z wykonywaniem zadań publicznych nałożonych odrębnymi przepisami, wykonywane w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność przez jednostki samorządu terytorialnego, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych. Powyższe zwolnienie zostało powtórzone w przepisie § 13 ust. 1 pkt 12 obowiązującego od dnia 1 stycznia 2011r. rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 2010r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 246, poz.1649 ze zm.), a następnie w przepisie § 13 ust. 1 pkt 12 obowiązującego od dnia 6 kwietnia 2011r. rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 4 kwietnia 2011r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011r. Nr 73, poz. 392).

Zwolnienie od podatku VAT jednostek samorządu terytorialnego jest zatem możliwe tylko wtedy gdy wykonują one czynności w ramach przypisanych im specyficznych zadań i funkcji samorządowych (publicznych).

W tym miejscu należy zauważyć, iż ze zwolnienia od podatku mogą korzystać wyłącznie czynności, które generalnie podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, tj. odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług. Natomiast nabycie towaru - samochodu ratowniczo-gaśniczego nie rodzi po stronie nabywcy (w tym przypadku Gminy) żadnych konsekwencji w podatku należnym, dlatego czynność ta (nabycie) nie może korzystać ze zwolnienia od podatku. Nie można zatem uznać, iż nabycie samochodu z przeznaczeniem dla OSP jako zadanie własne Gminy wykonywane w imieniu i na własną odpowiedzialność przez Gminę, jest czynnością zwolnioną od podatku od towarów i usług na podstawie § 12 ust. 1 pkt 12 ww. rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 grudnia 2009r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług, bowiem Gmina w związku z nabyciem przedmiotowego samochodu nie świadczy żadnych usług i nie dokonuje dostawy towarów, lecz dokonuje wyłącznie zakupów. Dopiero dysponowanie powstałym mieniem może być rozpatrywane w kategorii czynności opodatkowanych podatkiem VAT, co w konsekwencji ma wpływ na prawo do odliczenia podatku VAT. W rezultacie o prawie do odliczenia podatku VAT z faktury dokumentującej nabycie towaru - samochodu ratowniczo-gaśniczego, decyduje sposób wykorzystania przez Gminę zakupionego w ramach realizacji projektu samochodu, tj. wykorzystanie go do czynności opodatkowanych podatkiem VAT lub do czynności nieopodatkowanych.

W myśl art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2001r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność. Natomiast zgodnie z art. 6 ust. 1 ww. ustawy do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów.

Do zadań własnych gminy należy zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty. W szczególności zadania własne obejmują sprawy między innymi porządku publicznego i bezpieczeństwa obywateli oraz ochrony przeciwpożarowej i przeciwpowodziowej, w tym wyposażenia i utrzymania gminnego magazynu przeciwpowodziowego (art. 7 ust. 1 pkt 14 ustawy o samorządzie gminnym).

Z treści wniosku wynika, iż Gmina w 2010r. realizowała projekt pn. „…”. W wyniku realizacji projektu został zakupiony samochód ratowniczo-gaśniczy.

Na fakturze dokumentującej zakup samochodu ratowniczo-gaśniczego jako nabywca oraz płatnik figuruje Gmina … . Właścicielem samochodu od dnia nabycia tj. od 3 września 2010r. do 27 grudnia 2010r. była Gmina. W dniu 27 grudnia 2010r. Gmina przekazała nieodpłatnie samochód jednostce OSP w formie darowizny zdejmując go z ewidencji środków trwałych Gminy.

Jak wskazano powyżej prawo do odliczenia podatku naliczonego przysługuje wyłącznie, w sytuacji gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT opodatkowaniu od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Przez dostawę towarów rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (art. 7 ust. 1 ustawy).

Z treści ww. przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 jednoznacznie wynika, że dostawa towarów i świadczenie usług, co do zasady, podlegają opodatkowaniu wówczas, gdy są wykonywane odpłatnie (za wyjątkiem przypadków ściśle określonych w art. 7 ust. 2 i ust. 3 oraz w art. 8 (odbiorcą) istnieje jawny lub dorozumiany stosunek prawny (umowa), w ramach którego spełniane są świadczenia wzajemne.

Do czynności traktowanych na równi z dostawą towarów, w myśl art. 7 ust. 2 ustawy o VAT, ustawodawca zaliczył przekazanie przez podatnika towarów należących do jego przedsiębiorstwa na cele inne niż związane z prowadzonym przez niego przedsiębiorstwem, w szczególności:

1.  przekazanie lub zużycie towarów na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia,
2.  wszelkie inne przekazanie towarów bez wynagrodzenia, w szczególności darowizny

– jeżeli podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od tych czynności, w całości lub w części.

Jednocześnie z treści art. 7 ust. 3 ww. ustawy o VAT wynika, iż nie uznaje się za dostawę towarów (tj. nie podlegają opodatkowaniu) przekazania drukowanych materiałów reklamowych i informacyjnych, prezentów o małej wartości i próbek.

W świetle powyższego opodatkowaniu VAT podlega generalnie każde nieodpłatne przekazanie towaru należącego do przedsiębiorstwa, z którym wiąże się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, o ile podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu tego towaru, z wyjątkiem przekazania towarów stanowiących drukowane materiały reklamowe i informacyjne bądź spełniających warunki do uznania je za prezenty o małej wartości lub próbki.

Jeżeli natomiast podatnik nie miał prawa do odliczenia kwoty podatku naliczonego, to wszelkie przekazanie towarów bez wynagrodzenia (nieodpłatne przekazania), pozostaje neutralne podatkowo (podatnik nie musi dokonać ich opodatkowania).

Jak wskazano na wstępie prawo do odliczenia przysługuje wyłącznie w związku z wykonywaniem czynności opodatkowanych podatkiem VAT.

O tym, czy nabywane towary i usługi będą wykorzystywane do czynności opodatkowanych podatkiem VAT podatnik określa w momencie zakupu. Gmina dokonała nabycia samochodu ratowniczo-gaśniczego z zamiarem przekazania go jednostce OSP, tj. odrębnemu od Gminy podmiotowi, który ten samochód będzie wykorzystywał do prowadzenia własnej działalności.

Skoro więc nabycie samochodu ratowniczo-gaśniczego nie pozostawało w związku z wykonywaniem przez Gminę czynności opodatkowanych podatkiem VAT, to nie przysługiwało jej prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z faktury dokumentującej zakup.

Tym samym, przekazanie w drodze darowizny jednostce OSP na własność w dniu 27 grudnia 2010r. przez Wnioskodawcę samochodu ratowniczo-gaśniczego nie podlegało opodatkowaniu podatkiem VAT, gdyż czynność ta nie została wymieniona w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu, zawartych w art. 5 ust. 1 ustawy.

W konsekwencji stanowiska Wnioskodawcy (do pytania nr 1i 2), zgodnie z którymi:

1.  Gminie nie przysługuje prawo do odliczenia podatku od towarów i usług naliczonego przy zakupie samochodu ratowniczo-gaśniczego oraz
2.  nieodpłatne przekazanie przez Gminę samochodu ratowniczo-gaśniczego jednostce Ochotniczej Straży Pożarnej nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług

– należało uznać za prawidłowe.

Jednakże należy zauważyć, że Wnioskodawca wywodzi prawidłowy skutek prawny, lecz z innej podstawy prawnej. Brak możliwości obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego nie jest spowodowany tym, że czynność nabycia samochodu ratowniczo-gaśniczego korzysta ze zwolnienia od podatku VAT w oparciu o § 13 ust. 1 pkt 12 rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług, lecz tym, że zakup samochodu nie był związany z wykonywaniem przez Gminę czynności opodatkowanych podatkiem VAT.

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Zgodnie z przepisem § 1 pkt 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 28 sierpnia 2008r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania ministra właściwego do spraw finansów publicznych, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz. U. Nr 163, poz. 1016) skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a 43-300 Bielsko-Biała.