Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPP2/443-1176/09-3/TK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2009-12-03
Teza: Czy Gmina, która jest podatnikiem podatku VAT czynnym, w związku z realizacją projektu pn. „Termomodernizacja budynku Przedszkola (…)” ma możliwość prawną do odliczenia i zwrotu podatku naliczonego?
Słowa kluczowe: odliczenia-odliczenie podatku od towarów i usług; odliczenia-prawo do odliczenia; podatek-podatek naliczony; podatek-podatek od towarów i usług; zadania-zadania inwestycyjne
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1-art. 86

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Gminy, reprezentowanej przez Pełnomocnika, przedstawione we wniosku z dnia 2 września 2009 r. (data wpływu 10 września 2009 r.) uzupełnionym pismem z dnia 24 listopada 2009 r. (data wpływu 2 grudnia 2009 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie możliwości odliczenia i zwrotu podatku VAT w związku z realizacją projektu pn. „Termomodernizacja budynku Przedszkola (…)” – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 10 września 2009 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie możliwości odliczenia i zwrotu podatku VAT w związku z realizacją projektu pn. „Termomodernizacja budynku Przedszkola (…)”. Wniosek został uzupełniony pismem z dnia 24 listopada 2009 r. (data wpływu 2 grudnia 2009 r.) o doprecyzowanie zdarzenia przyszłego.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawca, jako jednostka samorządu terytorialnego posiada osobowość prawną, jest podatnikiem podatku VAT czynnym, prowadzi sprzedaż opodatkowaną, związaną m.in. z usługami dzierżawy, najmu, użytkowania wieczystego, sprzedażą gruntów i budynków. Gmina zamierza wystąpić z wnioskiem o dofinansowanie projektu na realizację zadania pn. „Termomodernizacja budynku Przedszkola (…)” w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa xxx na lata 2007-2013 Osi Priorytetowej II Ochrona środowiska, zapobieganie zagrożeniom i energetyka, Działania II.6 Ochrona powietrza).

Jednym z wymaganych załączników do wniosku jest interpretacja indywidualna w sprawie możliwości prawnej odzyskania podatku VAT od towarów i usług, w związku z realizacją projektu, wydana przez właściwego Dyrektora Izby Skarbowej.

Termomodernizacja budynku Przedszkola obejmować będzie docieplenie ścian zewnętrznych oraz piwnic, wymianę stolarki okiennej i drzwiowej, docieplenie stropodachu i wymianę istniejącego pokrycia dachowego, wykonanie modernizacji istniejącego węzła cieplnego dla potrzeb centralnego ogrzewania, wymianę instalacji centralnego ogrzewania, wentylacji mechanicznej, wraz z wykonaniem instalacji solarnej na potrzeby ciepłej wody użytkowej, wymianę instalacji elektrycznej oraz inne prace ogólnobudowlane.

Wskazany projekt realizować będzie Gmina. Gmina nie prowadzi w budynku żadnej sprzedaży opodatkowanej typu wynajem. Budynek zajmowany jest przez Przedszkole i stanowi mienie Gminy. W związku z czym, między Gminą a dyrektorem Przedszkola zawarta jest umowa o oddanie nieruchomości w trwały zarząd zgodnie z przepisami art. 43 i następnych ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.).

Na podstawie tych przepisów trwały zarząd jest formą prawną władania nieruchomością przez jednostkę organizacyjną, która korzystając z nieruchomości oddanej w trwały zarząd:

1.  korzysta z nieruchomości w celu prowadzenia działalności należącej do zakresu jej działania;
2.  może dokonywać zabudowy, odbudowy, rozbudowy, nadbudowy, przebudowy lub remontu obiektu budowlanego na nieruchomości, zgodnie z przepisami Prawa budowlanego za zgodą organu nadzorującego – Gminy;
3.  może wynajmować nieruchomość na warunkach wynikających z ustawy o gospodarce nieruchomościami za zgodą organu nadzorującego – Gminy.

Przedszkole jest publiczną jednostką organizacyjną Gminy i funkcjonuje na zasadach zakładu budżetowego (art. 24 i następne ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych Dz. U. z 2005 r. Nr 249, poz. 2104 ze zm.).

Wnioskodawca wskazał, że umowa, zawarta między Gminą i Przedszkolem, o trwały zarząd ma charakter nieodpłatny, ponieważ reguluje to art. 81 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 ze zm.).

Art. 81 ustawy o systemie oświaty brzmi – publiczne szkoły, placówki, a także inne formy wychowania przedszkolnego (\`(...)\`) zwolnione są z opłat z tytułu trwałego zarządu, użytkowania i użytkowania wieczystego nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, zajętych na działalność oświatową. Reasumując, Gmina przeprowadzać będzie modernizację budynku, którego jest właścicielem. Na wynajem budynku Gmina ma zawartą umowę o trwały zarząd z zakładem budżetowym - Przedszkolem – o charakterze nieodpłatnym. Z wynajmu budynku przychody czerpie tylko Przedszkole, ponieważ ma podstawę do wynajmu (umowa o trwały zarząd daje taką możliwość). Przedszkole nie jest podatnikiem podatku VAT.

Ponadto z uzupełnienia wynika, że:

*   Gmina przeprowadzi modernizację budynku Przedszkola, który stanowi zasób Gminy,
*   Gmina na zasobie w postaci budynku zajmowanego przez Przedszkole realizuje zadania własne związane z edukacyjną opieką wychowawczą,
*   po modernizacji budynku zasób ten zostanie przekazany do władania na rzecz Przedszkola w postaci bezpłatnego trwałego zarządu bądź umowy użyczenia,
*   Gmina zawrze z Przedszkolem umowę trwałego zarządu bądź umowę użyczenia o charakterze bezpłatnym,
*   korzyści w formie pieniężnej (typu; opłaty rodziców za pobyt dzieci w Przedszkolu czy wynajem sal) będzie z budynku czerpać Przedszkole.

Gminie nie będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego w związku z termomodernizacją budynku, ponieważ nie będzie powiązane ze sprzedażą opodatkowaną (będą umowy o bezpłatnym korzystaniu).

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy Gmina, która jest podatnikiem podatku VAT czynnym, w związku z realizacją projektu pn. „Termomodernizacja budynku Przedszkola (…)” ma możliwość prawną do odliczenia i zwrotu podatku naliczonego?

Zdaniem Wnioskodawcy, zgodnie z zapisami art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.) podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Z treści cytowanego wyżej przepisu wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi.

Realizacja projektu pn. „Termomodernizacja budynku Przedszkola (…)”, nie wiąże się z czynnościami opodatkowanymi, w zakresie w jakim przysługiwałoby prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Również efekty zrealizowanego projektu nie będą wiązać się z czynnościami opodatkowanymi dla Gminy, ponieważ Gmina budynku przedszkola nie będzie wynajmowała.

Dla Gminy będzie zachowana zasada trwałości projektu, ponieważ zgodnie z zasadami ubiegania się o środki unijne - przedmiot dofinansowania musi być własnością gminy. W przypadku Wnioskodawcy tak jest, bo umowa trwałego zarządu nie przenosi na inny podmiot własności. Zawarta umowa o oddanie nieruchomości w trwały zarząd o charakterze bezpłatnym nie daje Gminie podstaw do odliczenia podatku naliczonego z tytułu termomodernizacji mienia, ponieważ nie ma sprzedaży opodatkowanej. Natomiast ewentualny wynajem przez samo Przedszkole sal termomodernizowanego budynku na rzecz innego podmiotu, ale o charakterze działalności edukacyjnej, nie daje prawa do odliczeń, bo wykonuje sprzedaż w formie najmu podmiot – Przedszkole, które nie jest podatnikiem VAT i wynajem nie jest związany z zakupami dotyczącymi termomodernizacji.

Podobna sytuacja dotyczy również opłat, jakie wnoszą rodzice dzieci uczęszczających do Przedszkola, bo opłaty pobierane są bezpośrednio przez Przedszkole, a nie trafiają na rachunek bankowy i do budżetu Gminy.

Zainteresowany wskazał, że Gmina jako jednostka samorządu terytorialnego korzysta ze zwolnienia przedmiotowego w zakresie czynności związanych z wykonywaniem zadań publicznych nałożonych odrębnymi przepisami.

Mając na względzie przywołane wyżej przepisy prawa oraz opisane zdarzenie przyszłe Wnioskodawca twierdzi, iż Gmina nie będzie miała prawa dokonać odliczenia podatku VAT naliczonego z tytułu realizacji opisanej wyżej inwestycji, ponieważ w przedmiotowej sprawie nie jest spełniony podstawowy warunek wskazany w art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, tzn. brak jest związku zakupionych towarów i usług dotyczących realizacji projektu z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z zapisem art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej ustawą, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

W myśl art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy, kwotę podatku naliczonego stanowi, z zastrzeżeniem ust. 3-7, suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.

Stosownie do art. 88 ust. 4 ustawy, obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się również do podatników, którzy nie są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni, zgodnie z art. 96, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 86 ust. 20.

Z treści cytowanego przepisu art. 86 ust. 1 ustawy wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi.

Przedstawiona powyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z usługami i towarami, które nie są w ogóle wykorzystywane do czynności opodatkowanych.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Z kolei, stosownie do art. 15 ust. 6 ustawy, nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Jednostki samorządu terytorialnego takie jak gminy, powiaty, czy województwa, są innymi niż organy władzy publicznej uczestnikami sektora finansów publicznych, zatem nie korzystają z wyłączenia z opodatkowania, o którym mowa w art. 15 ust. 6 ustawy, lecz są objęte zwolnieniem, o którym mowa w § 13 ust. 1 pkt 11 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 28 listopada 2008 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 212, poz. 1336). Zgodnie z tym przepisem, zwalnia się od podatku czynności związane z wykonywaniem zadań publicznych nałożonych odrębnymi przepisami, wykonywane w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność przez jednostki samorządu terytorialnego, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

W myśl art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.), gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność. Natomiast zgodnie z art. 6 ust. 1 powoływanej wyżej ustawy do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów. Do zadań własnych gminy należy zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty. W szczególności zadania własne obejmują m.in. sprawy, o których mowa w art. 7 ust. 1 pkt 8 i pkt 15 ww. ustawy, w zakresie:

*   edukacji publicznej,
*   utrzymania gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej oraz obiektów administracyjnych.

Z sytuacji przedstawionej we wniosku wynika, że Gmina zamierza wystąpić z wnioskiem o dofinansowanie projektu na realizację zadania: „Termomodernizacja budynku Przedszkola (…)” w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa xxx na lata 2007-2013 Osi Priorytetowej II Ochrona środowiska, zapobieganie zagrożeniom i energetyka, Działania II.6 Ochrona powietrza).

Wskazany budynek jest własnością Wnioskodawcy i został przekazany Dyrektorowi Przedszkola w trwały zarząd o charakterze nieodpłatnym.

Nadmienić należy, że według art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Przez dostawę towarów, stosownie do przepisu art. 7 ust. 1 ustawy, należy rozumieć przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…). Natomiast świadczenie usług, w myśl art. 8 ust. 1 ustawy, to każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).

Z treści powołanego wyżej przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 jednoznacznie wynika, że dostawa towarów i świadczenie usług, co do zasady podlega opodatkowaniu VAT jedynie wówczas, gdy czynności te są wykonywane odpłatnie. Ustawodawca jednakże przewidział od powyższej reguły wyjątki, które zostały zawarte – w przypadku dostawy towarów – w art. 7 ust. 2 i ust. 3 oraz – w przypadku świadczenia usług – w art. 8 ust. 2 ustawy.

Zgodnie z art. 8 ust. 2 ustawy, nieodpłatne świadczenie usług niebędące dostawą towarów na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia oraz wszelkie inne nieodpłatne świadczenie usług, jeżeli nie są one związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa, a podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług związanych z tymi usługami, w całości lub w części, traktuje się jako odpłatne świadczenie usług.

Z powyższego wynika, iż aby nieodpłatne świadczenie usług podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług muszą być spełnione łącznie dwa warunki, a mianowicie:

*   brak związku świadczonych usług z prowadzonym przez podatnika przedsiębiorstwem,
*   istnienie prawa podatnika do odliczenia w całości lub w części podatku naliczonego związanego ze świadczonymi usługami.

Za usługi niezwiązane z prowadzeniem przedsiębiorstwa należy uznać wszelkie usługi, których świadczenie odbyło się bez związku z potrzebami prowadzonej działalności gospodarczej. Niedopełnienie któregokolwiek z warunków, określonych w art. 8 ust. 2 ustawy, jest podstawą do traktowania nieodpłatnej usługi jako niepodlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Z opisu sprawy wynika, że Wnioskodawca po modernizacji budynku Przedszkola przekaże jednostce zasób do władania na rzecz Przedszkola w postaci bezpłatnego trwałego zarządu bądź umowy użyczenia.

Zatem, czynność ta nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT, z uwagi na brak odpłatności oraz fakt, iż nie będzie miał w tym przypadku zastosowania art. 8 ust. 2 ustawy - oddanie w bezpłatne używanie odbędzie się w związku z prowadzoną przez Zainteresowanego (Gminę) działalnością (wykonywaną we własnym imieniu i na własną odpowiedzialność zadań własnych określonych w art. 7 ust. 1 pkt 8 i 15 ustawy o samorządzie gminnym).

Zainteresowany zaznaczył, iż Gmina nie prowadzi w budynku żadnej sprzedaży opodatkowanej typu wynajem. Budynek zajmowany jest przez Przedszkole.

Tym samym, nie będzie spełniony podstawowy warunek zawarty w art. 86 ust. 1 ustawy, zatem Gminie nie będzie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

W zakresie przedmiotowego projektu Wnioskodawca nie ma również możliwości uzyskania zwrotu podatku na zasadach określonych w rozdziale 10 powołanego rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług. Ewentualny zwrot na podstawie tych przepisów obwarowany jest pewnymi warunkami, które podatnik winien spełnić. Wśród warunków tych ustawodawca wymienia m.in.: pochodzenie środków finansowych ze źródeł określonych w § 8 ust. 3 i 4 cyt. rozporządzenia oraz podpisanie umowy o dofinansowanie przed dniem 1 maja 2004 r. Ponieważ Wnioskodawca nie spełnia tych warunków, nie ma możliwości ubiegania się o zwrot podatku VAT na podstawie przepisów rozdziału 10 cyt. rozporządzenia.

Reasumując, Zainteresowany nie będzie miał możliwości odliczenia i zwrotu podatku VAT w związku z realizacją projektu pn. „Termomodernizacja budynku Przedszkola (…)”.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, ul. Piotrkowska 135, 90-434 Łódź po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu - do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach - art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.