Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPP2/443-643/08/WN
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2008-07-15
Teza: obowiązek podatkowy z tytułu nabycia wierzytelności oraz moment wystawienia faktury
Słowa kluczowe: dokumentacja; faktoring; faktura; obowiązek-obowiązek podatkowy; wierzytelność; wierzytelność-nabycie wierzytelności
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IV-Rozdział 3; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki Jawnej X, przedstawione we wniosku z dnia 8 kwietnia 2008r. (data wpływu 15 kwietnia 2008r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług, w zakresie obowiązku podatkowego z tytułu nabycia wierzytelności oraz momentu wystawienia faktury – **jest prawidłowe**.

UZASADNIENIE

W dniu 15 kwietnia 2008r. wpłynął ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług, w zakresie obowiązku podatkowego z tytułu nabycia wierzytelności oraz momentu wystawienia faktury.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Spółka Jawna na podstawie umowy przelewu wierzytelności (jednej stałej umowy lub kilku umów kolejno po sobie następujących do konkretnych wierzytelności) będzie nabywała wierzytelność przed jej terminem wymagalności ewentualnie po jej terminie wymagalności od osoby trzeciej, na własny rachunek, jednocześnie płacąc za nabywaną wierzytelność zbywcy (cedentowi) niezwłocznie po zawarciu umowy. Umowa przelewu wierzytelności jest definitywna, a zapłata przez Cesjonariusza Cedentowi jest niezależna od tego czy dłużnik zapłaci. Celem tych umów jest samo nabycie wierzytelności. Nie jest natomiast celem jej windykacja na rzecz Cedenta.

Wierzytelności te będą nabyte w celu ich sprzedaży lub windykacji na własny rachunek, z zaangażowaniem własnych środków finansowych. Sporządzane umowy będą dotyczyły jednej konkretnej wierzytelności (jednej faktury) lub kilku wierzytelności (kilku faktur) wymienionych w cesji.

W praktyce mogą mieć miejsce następujące sytuacje:

*   Wnioskodawca nabywa jedną wierzytelność (jedną fakturę), za którą płaci jednorazowo lub dokonuje płatności ratami w okresie kilku miesięcy, przed terminem wymagalności tej zapłaty (za nabywane wierzytelności) ewentualnie po terminie; natomiast dłużnik spłaca wierzytelność również jednorazowo lub dokonuje spłaty ratami w okresie kilku miesięcy, ewentualnie dłużnik dokonuje spłaty wierzytelności jeszcze przed dokonaniem zapłaty za nabywaną wierzytelność przez Wnioskodawcę Cedentowi,
*   Wnioskodawca nabywa na podstawie jednej umowy przelewu wierzytelności kilka wierzytelności (kilka faktur), których w sumie wartość nominalna wynosi np. 150 tys. zł, za które płaci jednorazowo lub dokonuje płatności ratami w okresie kilku miesięcy, przed terminem wymagalności tej zapłaty za nabywane wierzytelności ewentualnie po terminie; dłużnik natomiast spłaca wierzytelność również jednorazowo lub dokonuje spłaty ratami w okresie kilku miesięcy, ewentualnie dokonuje spłaty wierzytelności jeszcze przed dokonaniem zapłaty przez Wnioskodawcę, gdy umowa dotyczy kilku wierzytelności (faktur) wówczas wynagrodzenie Wnioskodawcy z tego tytułu naliczone jest od ogólnej kwoty nabytych wierzytelności bez rozbijania na poszczególne, nabyte wierzytelności (faktury),
*   Wnioskodawca będzie płacił cedentowi za wierzytelność lub wierzytelności (kilka) określone w umowie, określoną kwotę pomniejszoną o należne jej wynagrodzenie, np. jeżeli wartość nominalna wierzytelności, jednej lub kilku, wynosi w sumie 150 tys. zł, to zapis w umowie będzie brzmiał - "Cesjonariusz zapłaci Cedentowi za wierzytelności określone w umowie - po potrąceniu 3,5% tytułem wynagrodzenia (5.250,00 zł) - kwotę 144.750,00 złotych”, przy założeniu, że jest to usługa zwolniona z podatku od towarów i usług, jeżeli zaś będzie to usługa opodatkowana stawką 22% wówczas wysokość wynagrodzenia wyniesie 6.405,00 zł, a kwota do przekazania 143.595,00 zł. Po dokonaniu zapłaty przez Wnioskodawcę Cedentowi kwoty określonej w umowie, wierzytelności w niej wykazane pozostają nieodwołalnie i bezterminowo w jej dyspozycji.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

Kiedy powstaje obowiązek podatkowy w zakresie podatku od towarów i usług, mając na uwadze niżej podane przypadki:

*   jeżeli umowa będzie dotyczyła jednej wierzytelności (jedna faktura), a zapłata za nabytą wierzytelność nastąpi w całości w jednym miesiącu,
*   jeżeli umowa będzie dotyczyła jednej wierzytelności (jedna faktura), ale zapłata za nią będzie następowała w ratach w różnych okresach rozliczeniowych,
*   umowa będzie obejmowała kilka wierzytelności (kilka faktur w umowie), czy po zapłacie całkowitej za każdą kolejną wykazaną w umowie wierzytelność, czy też dopiero po zapłacie całkowitej za wszystkie razem wymienione wierzytelności w danej umowie,
*   czy ma znaczenie fakt, że zapłata przez Wnioskodawcę za nabytą wierzytelność będzie następowała jednorazowo lub w ratach, ale przed terminem wymagalności tej zapłaty ewentualnie po terminie,
*   dłużnik dokona spłaty wierzytelności przed dokonaniem zapłaty za nią przez Wnioskodawcę,
*   Wnioskodawca zakłada, że dana umowa dotycząca jednej wierzytelności, będzie częściowo zapłacona przez Spółkę Jawną jak również częściowo spłacona przez dłużnika, co w przypadku gdy umowa będzie dotyczyła kilku wierzytelności (kilku faktur)?

Zdaniem Wnioskodawcy, obowiązek podatkowy w zakresie podatku od towarów i usług, w przypadku umów dotyczących nabycia wierzytelności przed ich terminem wymagalności, jak i tych, których termin wymagalności już upłynął, powstaje w chwili całkowitej zapłaty przez Spółkę Jawną Cedentowi, za daną umowę, bez względu na to czy dotyczy ona jednej wierzytelności (jednej faktury) czy też wielu wierzytelności (kilku faktur). Bez znaczenia jest tutaj fakt, kiedy Spółka Jawna dokona tej zapłaty, czy w wyznaczonym dla niej terminie, czy też po. Jeżeli dłużnik dokona całkowitej spłaty wierzytelności (jednej), ewentualnie gdy umowa obejmuje kilka wierzytelności (kilka faktur) spłaci całkowicie wszystkie, jeszcze przed zapłatą przez Wnioskodawcę, wówczas również powstaje obowiązek podatkowy w zakresie podatku od towarów i usług po stronie Wnioskodawcy.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej ustawą o VAT, opodatkowaniu podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Przez dostawę towarów, o której mowa powyżej rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (art. 7 ust. 1 ustawy).

W myśl art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również: przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej.

Wierzytelność jest prawem jednego podmiotu do żądania od drugiego podmiotu pewnego zachowania się zwanego świadczeniem (wyrażalnym pieniężnie). Wierzytelność jest prawem majątkowym, będącym przedmiotem obrotu gospodarczego. Przeniesienie praw do wierzytelności, jako niematerialnych praw majątkowych co do zasady, stanowi świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy.

Wnioskodawca wskazał, iż zamierza nabyć wierzytelność przed jej terminem wymagalności ewentualnie po jej terminie wymagalności od osoby trzeciej, na własny rachunek, jednocześnie płacąc za nabywaną wierzytelność zbywcy (cedentowi) niezwłocznie po zawarciu umowy. Umowa przelewu wierzytelności jest definitywna, a zapłata przez Cesjonariusza Cedentowi jest niezależna od tego czy dłużnik zapłaci. Celem tych umów jest samo nabycie wierzytelności. Nie jest natomiast celem jej windykacja na rzecz Cedenta.

Wierzytelności te będą nabyte w celu ich sprzedaży lub windykacji na własny rachunek, z zaangażowaniem własnych środków finansowych. Sporządzane umowy będą dotyczyły jednej konkretnej wierzytelności (jednej faktury) lub kilku wierzytelności (kilku faktur) wymienionych w cesji.

W praktyce mogą mieć miejsce następujące sytuacje:

*   Wnioskodawca nabywa jedną wierzytelność (jedną fakturę), za którą płaci jednorazowo lub dokonuje płatności ratami w okresie kilku miesięcy, przed terminem wymagalności tej zapłaty (za nabywane wierzytelności) ewentualnie po terminie; natomiast dłużnik spłaca wierzytelność również jednorazowo lub dokonuje spłaty ratami w okresie kilku miesięcy, ewentualnie dłużnik dokonuje spłaty wierzytelności jeszcze przed dokonaniem zapłaty za nabywaną wierzytelność przez Wnioskodawcę Cedentowi,
*   Wnioskodawca nabywa na podstawie jednej umowy przelewu wierzytelności kilka wierzytelności (kilka faktur), których w sumie wartość nominalna wynosi np. 150 tys. zł, za które płaci jednorazowo lub dokonuje płatności ratami w okresie kilku miesięcy, przed terminem wymagalności tej zapłaty za nabywane wierzytelności ewentualnie po terminie; dłużnik natomiast spłaca wierzytelność również jednorazowo lub dokonuje spłaty ratami w okresie kilku miesięcy, ewentualnie dokonuje spłaty wierzytelności jeszcze przed dokonaniem zapłaty przez Wnioskodawcę, gdy umowa dotyczy kilku wierzytelności (faktur) wówczas wynagrodzenie Wnioskodawcy z tego tytułu naliczone jest od ogólnej kwoty nabytych wierzytelności bez rozbijania na poszczególne, nabyte wierzytelności (faktury),
*   Wnioskodawca będzie płacił cedentowi za wierzytelność lub wierzytelności (kilka) określone w umowie, określoną kwotę pomniejszoną o należne jej wynagrodzenie, np. jeżeli wartość nominalna wierzytelności, jednej lub kilku, wynosi w sumie 150 tys. zł, to zapis w umowie będzie brzmiał - "Cesjonariusz zapłaci Cedentowi za wierzytelności określone w umowie - po potrąceniu 3,5% tytułem wynagrodzenia (5.250,00 zł) - kwotę 144.750,00 złotych”, przy założeniu, że jest to usługa zwolniona z podatku od towarów i usług, jeżeli zaś będzie to usługa opodatkowana stawką 22% wówczas wysokość wynagrodzenia wyniesie 6.405,00 zł, a kwota do przekazania 143.595,00 zł. Po dokonaniu zapłaty przez Wnioskodawcę Cedentowi kwoty określonej w umowie, wierzytelności w niej wykazane pozostają nieodwołalnie i bezterminowo w jej dyspozycji.

Kwestia powstania obowiązku podatkowego uregulowana została w art. 19 ustawy o podatku od towarów i usług. Zgodnie z art. 19 ust. 1 ustawy obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wydania towaru lub wykonania usługi, z zastrzeżeniem ust. 2-21, art. 14 ust. 6, art. 20 i art. 21 ust. 1.

W myśl art. 19 ust. 4 ustawy o VAT, jeżeli dostawa towaru lub wykonanie usługi powinny być potwierdzone fakturą, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wystawienia faktury, nie później jednak niż w 7. dniu, licząc od dnia wydania towaru lub wykonania usługi.

Zgodnie z art. 106 ust. 1 ustawy o VAT, podatnicy, o których mowa w art. 15, są obowiązani wystawić fakturę stwierdzającą, w szczególności dokonanie sprzedaży, datę dokonania sprzedaży, cenę jednostkową bez podatku, podstawę opodatkowania, stawkę i kwotę podatku, kwotę należności oraz dane dotyczące podatnika i nabywcy, z zastrzeżeniem ust. 2, 4 i 5 oraz art. 119 ust. 10 i art. 120 ust. 16.

Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio do części należności otrzymywanych przed wydaniem towaru lub wykonaniem usługi (art. 106 ust. 3 ustawy).

Na podstawie przepisu § 13 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 25 maja 2005r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, zaliczkowego zwrotu podatku, wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 95, poz. 798 ze zm.) fakturę wystawia się nie później niż siódmego dnia od dnia wydania towaru lub wykonania usługi, z zastrzeżeniem § 14 i 15.

W stanie faktycznym opisanym we wniosku, za moment wykonania usługi należy uznać moment zaspokojenia wierzyciela pierwotnego poprzez zapłatę na jego rzecz umówionej ceny wierzytelności. W tym bowiem momencie wierzyciel pierwotny otrzymuje od nabywcy świadczenie stanowiące istotę usług opisanych we wniosku. Ze stanu faktycznego wynika, iż Wnioskodawca przewiduje różne formy spłaty wierzytelności, np. jednorazowo lub w ratach przed terminem wymagalności lub po upływie tego terminu.

Zatem, Wnioskodawca powinien udokumentować każdą, zarówno jednorazową spłatę należności, jak również każdą ratę stosownie do art. 106 ust. 1 i 3 ustawy o VAT.

Reasumując, stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za **prawidłowe**.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Ponadto Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach informuje, że w zakresie opodatkowania usług nabycia wierzytelności celem sprzedaży lub windykacji na własny rachunek, zasadności wystawienia faktury na zwrot kosztów oraz naliczone odsetki w związku z nieterminową zapłatą za wierzytelności objęte umową oraz w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych zostaną wydane odrębne rozstrzygnięcia.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a 43-300 Bielsko-Biała.