Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPTPP4/443-575/14-5/BM
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi
Data wydania: 2014-11-14
Teza: Zwolnienie z obowiązku prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kasy rejestrującej i dokumentowanie sprzedaży fakturami.
Słowa kluczowe: faktura; kasa-kasa rejestrująca; pośrednictwo; pożyczka; usługi-usługi finansowe; zwolnienie
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 3-art. 111; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 3-art. 111a; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 3-art. 111b

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749, z późn. zm.) oraz § 5a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko – przedstawione we wniosku z dnia 5 sierpnia 2014 r. (data wpływu 6 sierpnia 2014 r.), uzupełnionym pismem z dnia 22 października 2014 r. (data wpływu 24 października 2014 r.), o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie:

*   zwolnienia z obowiązku prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kasy rejestrującej - **jest prawidłowe,**

*   możliwości dokumentowania usług innymi dowodami sprzedaży - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 6 sierpnia 2014 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie:

*   zwolnienia od podatku świadczonych usług,

*   stawki podatku przy refakturowaniu usług bankowych oraz usług integratora płatności,

*   zwolnienia z obowiązku prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kasy rejestrującej,

*   możliwości dokumentowania usług innymi dowodami sprzedaży.

Wniosek został uzupełniony pismem z dnia 22 października 2014 r. (data wpływu 24 października 2014 r.) o doprecyzowanie zdarzenia przyszłego, przeformułowanie pytania i o opłatę.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe (ostatecznie przedstawione w uzupełnieniu wniosku).

Wnioskodawca powstał w 2011 r. Podstawową działalnością Spółki są usługi pośrednictwa finansowego. Spółka jest zarejestrowanym podatnikiem VAT (korzysta ze zwolnienia od podatku VAT w zakresie świadczenia usług pośrednictwa finansowego), prowadzi pełną księgowość.

W 2014 r. Wnioskodawca planuje uruchomić portal pożyczek społecznościowych. Ideą portalu jest kojarzenie osób chcących zaciągnąć pożyczkę poza systemem bankowym z osobami, które takiej pożyczki chcą udzielić. Użytkownikami portalu mogą być zarówno osoby fizyczne, jak i firmy. Umowa pożyczki zawierana jest pomiędzy pożyczkodawcą (pożyczkodawcami) a pożyczkobiorcą, a Wnioskodawca nie jest stroną umowy pożyczki. Wnioskodawca ma jednak interes co do umowy pożyczki w tym zakresie, iż w umowie ujęte będą zapisy dotyczące prowizji Spółki z tytułu pośrednictwa w zawarciu umowy, tj. kojarzenia stron, a także udostępniania im narzędzi do negocjacji warunków umowy pożyczki oraz jej zawarcia, a następnie realizacji. Ponadto umowa będzie określać warunki spłaty pożyczki - spłata odbywa się także za pośrednictwem serwisu, który udostępni użytkownikom funkcjonalności do realizacji tego celu.

1.  Działalność Spółki w zakresie portalu obejmuje (w korespondencji do części I pkt 1 oraz 3 wezwania do uzupełnień):
    1.  kojarzenie pożyczkodawców i pożyczkobiorców (PKWIU 66.19.99.0) - portal jest miejscem, w którym pożyczkodawcy zgłaszają chęć zaciągnięcia pożyczki na określonych warunkach poprzez wystawienie w serwisie tzw. aukcji pożyczkowej, w którą mogą inwestować pożyczkodawcy; pożyczkodawcy mogą także prezentować swoje oferty, tzn. kwoty, które są skłonni pożyczyć na określonych warunkach; ze strony Spółki czynności w tym zakresie obejmują udostępnienie w serwisie narzędzi do wystawienia aukcji pożyczkowej przez pożyczkobiorcę lub oferty pożyczkowej przez pożyczkodawcę - proces ten jest zautomatyzowany i nie wymaga czynności ze strony pracownika Spółki;
    2.  pośrednictwo w zawieraniu umów pożyczek (PKWiU 64.99.19.0) - udzielanie pożyczek odbywa się za pośrednictwem serwisu, który jest wyposażony w odpowiednie funkcjonalności; udzielić pożyczki/zaciągnąć pożyczkę mogą tylko zarejestrowani i zweryfikowani przez serwis użytkownicy. Po ustaleniu warunków i ich zaakceptowaniu, serwis generuje stronom umowy pożyczki wraz z harmonogramami spłaty; proces ten jest zautomatyzowany i nie wymaga czynności ze strony pracownika Spółki;
    3.  przekazywanie środków pomiędzy użytkownikami (PKWiU 66.19.99.0) - przekazanie środków z pożyczki następuje za pośrednictwem serwisu, tzn. pożyczkodawcy wpłacają określone kwoty na swoje „wirtualne portfele” w serwisie, a w momencie zawarcia umowy pożyczki - środki są automatycznie przeksięgowywane na „wirtualne portfele” pożyczkobiorców; środki te następnie mogą zostać wypłacone na rachunek bankowy użytkownika, po złożeniu przez niego w systemie dyspozycji wypłaty; wpłaty środków na wirtualny portfel użytkownicy dokonują bezpośrednio ze swoich rachunków bankowych lub za pośrednictwem integratora płatności - środki pieniężne księgowane są na wyodrębnionych do obsługi serwisu rachunków bankowych Wnioskodawcy i równolegle księgowane i ewidencjonowane w serwisie; proces ten jest zautomatyzowany i nie wymaga czynności ze strony pracownika Spółki;
    4.  weryfikacja użytkowników (PKWiU 66.19.99.0) - aby użytkownicy mogli aktywnie korzystać z serwisu, muszą wykonać obowiązkowe weryfikacje, m. in. weryfikacja dowodu osobistego, weryfikacja w bazach BIK, BIG itp., weryfikacje są wykonywane w ramach serwisu - przez pracownika firmy lub - jeśli jest taka możliwość - poprzez automatyczne połączenie z bazami; podstawowym celem weryfikacji jest sprawdzenie wiarygodności pożyczkobiorców i analiza ich zdolności kredytowej, w celu dostarczenia możliwie pełnej informacji na ten temat potencjalnym pożyczkodawcom; proces ten jest w części zautomatyzowany (np. weryfikacje w bazach gospodarczych, weryfikacja numeru telefonu komórkowego) lub wymagają czynności ze strony pracownika Spółki, np. weryfikacja dowodu osobistego (pracownik sprawdza „ręcznie” dane podane w serwisie przez użytkownika z danymi w dowodzie osobistym), weryfikacja adresu zamieszkania (pracownik przygotowuje i wysyła list polecony na wskazany przez użytkownika w serwisie adres);
    5.  udostępnienie tzw. rynku wtórnego (PKWiU 66.19.99.0) - poza funkcjonalnością udzielania pożyczek pomiędzy użytkownikami serwisu, w serwisie istnieją także dla pożyczkodawców opcje sprzedaży bieżącej inwestycji (udzielonej pożyczki) innemu użytkownikowi lub sprzedaży długu (pożyczki postawionej w stan natychmiastowej wymagalności); ten jest zautomatyzowany i nie wymaga czynności ze strony pracownika Spółki;
    6.  przygotowanie dokumentów związanych z obsługą pożyczek (PKWiU 66.19.99.0) -serwis przygotowuje umowy pożyczek, potwierdzenia spłaty pożyczek, potwierdzenia realizacji transakcji na wirtualnym portfelu itp.; ten jest zautomatyzowany i nie wymaga czynności ze strony pracownika Spółki; wyjątkiem są szczególne rodzaje dokumentów na wniosek użytkownika, które nie będą generowane automatycznie przez system.

Wszystkie wymienione powyżej usługi świadczone są w ramach funkcjonowania serwisu, który posiada techniczne narzędzia informatyczne do ich wykonywania. Zaciągnięcie pożyczki i jej obsługa jest możliwa jedynie poprzez serwis dla zalogowanych i zweryfikowanych użytkowników.

1.  W związku ze świadczeniem powyższych usług, Wnioskodawca będzie pobierać prowizje/opłaty, zgodnie z Cennikiem. Będą to:
    1.  prowizja od udzielonej pożyczki - określony procent od kwoty udzielonej w ramach serwisu pożyczki,
    2.  opłaty za weryfikacje - określone kwoty za wykonanie danego typu weryfikacji,
    3.  prowizje za transakcje na rynku wtórnym - określony procent od kwoty sprzedawanej wierzytelności,
    4.  opłaty za transfer środków pieniężnych - przeniesienie na użytkowników opłat integratora płatności (przelewy24.pl) oraz opłat bankowych (opłata za przelew) - opłaty naliczane przez integrator i bank Spółce, które będą przenoszone na użytkowników.

Na pytanie tut. Organu, oznaczone w wezwaniu jako nr 4, o treści „Jakimi stawkami podatku VAT opodatkowane są nabywane przez Spółkę usługi bankowe tj. opłaty za przelewy oraz usługi integratora płatności, w stosunku do których Wnioskodawca zamierza wystawić refakturę?”, Spółka udzieliła odpowiedzi w poz. 70 - Własne stanowisko w sprawie oceny prawnej zaistniałego stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego wskazując, „Zatem w korespondencji do pytania z części I pkt 4. wezwania do uzupełnienia wniosku - są to usługi zwolnione od podatku VAT. Opłaty bankowe są ujmowane na wyciągach bankowych (bank nie wystawia faktur), a integrator płatności wystawia fakturę VAT ze stawką „zw.”.”

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu wniosku, oznaczone we wniosku jako nr 2).

Czy obroty oraz kwoty podatku należnego z tytułu działalności serwisu na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych są zwolnione z obowiązku ewidencjonowania przy zastosowaniu kasy fiskalnej i mogą być dokumentowane innymi dowodami sprzedaży?

Zdaniem Wnioskodawcy, obroty oraz kwota podatku należnego z tytułu działalności serwisu na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych są zwolnione z obowiązku ewidencjonowania przy zastosowaniu kasy fiskalnej i mogą być dokumentowane innymi dowodami sprzedaży, w szczególności fakturami VAT.

Zgodnie z tabelą I pkt 23 Załącznika do Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 29 listopada 2012 r. w sprawie zwolnień z obowiązku prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kas rejestrujących, zwolnieniu podlegają usługi finansowe i ubezpieczeniowe, objęte PKWiU z grup 64-66. Usługi świadczone przez serwis, mieszczą się we wskazanym przedziale, tj.

1.  pośrednictwo w udzielaniu pożyczek - PKWiU 64.99.19.0 Usługi finansowe (z wyłączeniem ubezpieczeń i funduszów emerytalnych), gdzie indziej niesklasyftkowane;
2.  pozostałe usługi, tj. kojarzenie pożyczkodawców i pożyczkobiorców, promowanie aukcji pożyczkowych, weryfikacja użytkowników, umożliwianie pożyczkodawcom sprzedaży udzielonej pożyczki lub długu, przygotowanie dokumentów związanych z obsługą pożyczki (umowa pożyczki wraz z harmonogramem spłat, potwierdzenia spłaty, potwierdzenia realizacji transakcji) oraz wysyłanie powiadomień o braku spłaty lub wezwań do zapłaty - PKWiU 66.19.99.0 Pozostałe usługi wspomagające usługi finansowe, z wyłączeniem ubezpieczeń i funduszów emerytalnych (zgodnie z otrzymaną z Urzędu Statystycznego w Łodzi klasyfikacją - pismo w załączniku).

W związku z powyższym, zdaniem Wnioskodawcy, nie ma on obowiązku stosowania kasy fiskalnej do ewidencji przychodów z tytułu ww. usług i może on wystawiać użytkownikom serwisu faktury VAT, z zastosowaniem odpowiednich stawek podatku, zgodnie ze stanowiskiem opisanym w pkt 1.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego w zakresie jest:

*   **prawidłowe** – w zakresie zwolnienia z obowiązku prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kasy rejestrującej,

*   **nieprawidłowe** – w zakresie możliwości dokumentowania usług innymi dowodami sprzedaży.

Obowiązek prowadzenia ewidencji sprzedaży przy zastosowaniu kas rejestrujących wynika z zapisu art. 111 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054, z późn. zm.), zwanej dalej ustawą. Zgodnie z tym przepisem, podatnicy dokonujący sprzedaży na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych są obowiązani prowadzić ewidencję obrotu i kwot podatku należnego przy zastosowaniu kas rejestrujących.

Powyższy przepis określa generalną zasadę, z której wynika, iż obowiązek prowadzenia ewidencji sprzedaży przy zastosowaniu kasy rejestrującej dotyczy wszystkich podatników, którzy dokonują sprzedaży na rzecz określonych w nim odbiorców, tj. osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych.

Na mocy delegacji ustawowej zawartej w art. 111 ust. 8 ustawy, minister właściwy do spraw finansów publicznych może zwolnić, w drodze rozporządzenia, na czas określony, niektóre grupy podatników oraz niektóre czynności z obowiązku, o którym mowa w ust. 1, oraz określić warunki korzystania ze zwolnienia, mając na uwadze interes publiczny, w szczególności sytuację budżetu państwa (…).

Kwestie dotyczące zwolnień z obowiązku prowadzenia ewidencji przy użyciu kas rejestrujących niektórych czynności i niektórych grup podatników oraz terminów rozpoczęcia prowadzenia tej ewidencji przy zastosowaniu kas rejestrujących reguluje rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 29 listopada 2012 r. w sprawie zwolnień z obowiązku prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kas rejestrujących (Dz. U. z 2012 r., poz. 1382), zwane dalej rozporządzeniem.

Z treści § 2 ust. 1 rozporządzenia wynika, iż zwalnia się z obowiązku ewidencjonowania w danym roku podatkowym, nie później jednak niż do dnia 31 grudnia 2014 r., czynności wymienione w załączniku do rozporządzenia.

W poz. 23 tego załącznika wymieniono usługi finansowe i ubezpieczeniowe (PKWiU 64-66).

W tym miejscu trzeba podkreślić, iż powyższe zwolnienie obejmuje wszystkie usługi finansowe i ubezpieczeniowe, sklasyfikowane według PKWiU w grupowaniach 64-66 i nie zostało ograniczone do czynności wykonywanych wyłącznie przez takie instytucje finansowe jak banki.

Z opisu sprawy wynika, iż Spółka w 2014 r. planuje uruchomić portal pożyczek społecznościowych. Ideą portalu jest kojarzenie osób chcących zaciągnąć pożyczkę poza systemem bankowym z osobami, które takiej pożyczki chcą udzielić. Użytkownikami portalu mogą być zarówno osoby fizyczne, jak i firmy.

Działalność Spółki w zakresie portalu obejmuje:

1.  kojarzenie pożyczkodawców i pożyczkobiorców (PKWIU 66.19.99.0),
2.  pośrednictwo w zawieraniu umów pożyczek (PKWiU 64.99.19.0),
3.  przekazywanie środków pomiędzy użytkownikami (PKWiU 66.19.99.0),
4.  weryfikacja użytkowników (PKWiU 66.19.99.0),
5.  udostępnienie tzw. rynku wtórnego (PKWiU 66.19.99.0),
6.  przygotowanie dokumentów związanych z obsługą pożyczek (PKWiU 66.19.99.0).

W świetle powyższego, mając na uwadze przedstawiony opis zdarzenia przyszłego oraz obowiązujące w tym zakresie przepisy prawa należy stwierdzić, iż o ile świadczone przez Spółkę usługi w ramach serwisu są prawidłowo sklasyfikowane według PKWiU - w wyżej przedstawionych przez Wnioskodawcę grupowaniach tj. PKWiU 66.19.99.0 oraz PKWiU 64.99.19.0, to w zakresie opisanych usług, stosownie do zapisu § 2 ust. 1 w powiązaniu z poz. 23 załącznika do powołanego rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 29 listopada 2012 r. w sprawie zwolnień z obowiązku prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kas rejestrujących, Spółka może korzystać ze zwolnienia z obowiązku ewidencjonowania obrotów i kwot podatku należnego z tytułu świadczenia ww. usług na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych przy zastosowaniu kasy rejestrującej do dnia 31 grudnia 2014 r.

Zauważyć należy, iż przedmiot zaklasyfikowania usług do właściwego grupowania statystycznego, nie mieści się w ramach określonych w art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749, z późn. zm.), zgodnie z którym Minister właściwy do spraw finansów publicznych, na pisemny wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego. W związku z tym niniejszej odpowiedzi udzielono wyłącznie w oparciu o grupowanie wskazane przez Wnioskodawcę.

Wątpliwości Wnioskodawcy dotyczą także możliwości dokumentowania obrotów oraz kwoty podatku należnego z tytułu działalności serwisu na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych innymi dowodami sprzedaży.

W myśl art. 106b ust. 1 pkt 1 ustawy, podatnik jest obowiązany wystawić fakturę dokumentującą sprzedaż, a także dostawę towarów i świadczenie usług, o których mowa w art. 106a pkt 2, dokonywane przez niego na rzecz innego podatnika podatku, podatku od wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze lub na rzecz osoby prawnej niebędącej podatnikiem.

Na podstawie art. 106b ust. 2 ustawy, podatnik nie jest obowiązany do wystawienia faktury w odniesieniu do sprzedaży zwolnionej od podatku na podstawie art. 43 ust. 1, art. 113 ust. 1 i 9 lub przepisów wydanych na podstawie art. 82 ust. 3.

W myśl art. 106b ust. 3 ustawy, na żądanie nabywcy towaru lub usługi podatnik jest obowiązany wystawić fakturę dokumentującą:

1.  czynności, o których mowa w ust. 1 pkt 1, z wyjątkiem czynności, o których mowa w art. 19a ust. 5 pkt 4, oraz otrzymanie całości lub części zapłaty przed wykonaniem tych czynności, z wyjątkiem przypadku, gdy zapłata dotyczy wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów - jeżeli obowiązek wystawienia faktury nie wynika z ust. 1,
2.  sprzedaż zwolnioną, o której mowa w ust. 2, z zastrzeżeniem art. 117 pkt 1 i art. 118

\- jeżeli żądanie jej wystawienia zostało zgłoszone w terminie 3 miesięcy, licząc od końca miesiąca, w którym dostarczono towar lub wykonano usługę bądź otrzymano całość lub część zapłaty.

Z uwagi na powyższe, świadczone w ramach serwisu usługi na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej Spółka może dokumentować fakturami. Jednakże - na żądanie nabywcy zgłoszone w terminie określonym w art. 106b ust. 3 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług - Spółka ma obowiązek wystawić fakturę.

Należy zauważyć, że ustawa o podatku od towarów i usług nie przewiduje możliwości dokumentowania świadczenia usług innymi dowodami.

Zatem, oceniając całościowo stanowisko Wnioskodawcy, zgodnie z którym obroty oraz kwoty podatku należnego z tytułu działalności serwisu na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych mogą być dokumentowane innymi dowodami sprzedaży, w szczególności fakturami VAT, należało je uznać za nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Niniejszą interpretacją rozstrzygnięto wniosek w części dotyczącej zwolnienia z obowiązku prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kasy rejestrującej oraz możliwości dokumentowania usług innymi dowodami sprzedaży. Wniosek w zakresie zwolnienia od podatku świadczonych usług oraz stawki podatku przy refakturowaniu usług bankowych i usług integratora płatności został załatwiony interpretacją Nr IPTPP4/443-575/14-4/BM.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Izba Skarbowa w Łodzi, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Piotrkowie Trybunalskim, ul. Wronia 65, 97-300 Piotrków Trybunalski.