Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBII/2/415-327/11/CJS
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2011-06-21
Teza: Które oszczędności muszą być wydatkowane do końca roku kalendarzowego: oszczędności na podstawie, których korzystano z ulgi podatkowej (2000-2003); wszystkie środki zgromadzone na rachunku Kasy Mieszkaniowej: - oszczędności objęte ulgą (2000-2003), - wraz z oszczędnościami, które nie były przedmiotem korzystania z ww. ulgi? Czy środki zgromadzone w kasie wnioskodawca może wydatkować na spłatę całego kredytu hipotecznego zaciągniętego wcześniej w innym banku, na nabycie działki budowlanej, pod budowę własnego domu jednorodzinnego, co wyraźnie zaspokaja własne potrzeby mieszkaniowe?
Słowa kluczowe: kasa-kasa mieszkaniowa; oszczędności-wycofanie oszczędności; ulga-ulga mieszkaniowa; ulga-utrata prawa do ulgi; wydatek-wydatki mieszkaniowe
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6-art. 27a (uchylony)

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że Pana stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 07 marca 2011r. (data wpływu do tut. Biura 10 marca 2011r.), uzupełnionym w dniu 17 maja 2011r., o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych:

*   w części dotyczącej ustalenia wysokości kwoty środków zgromadzonych w kasie mieszkaniowej do wydatkowania – **jest prawidłowe,**
*   w części dotyczącej poprawności wykorzystania środków zgromadzonych w kasie mieszkaniowej - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 07 marca 2011r. wpłynął do tut. Biura ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie ustalenia wysokości kwoty środków zgromadzonych w kasie mieszkaniowej do wydatkowania oraz poprawności wykorzystania środków zgromadzonych w kasie mieszkaniowej.

W związku z brakami formalnymi wniosku, pismem z dnia 06 maja 2011r. Znak: IBPBII/2/415-327/11/CJS wezwano wnioskodawcę do ich uzupełnienia. Uzupełnienia wniosku dokonano w dniu 17 maja 2011r.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawca w 2000r. zawarł umowę o kredyt kontraktowy z kasą mieszkaniową Banku X. Z tytułu oszczędzania w ww. kasie korzystał w latach 2000-2004 z odliczeń od podatku. Mimo utraty ulgi oszczędzanie było kontynuowane do 2010r.

Z treści uzupełnienia złożonego do wniosku wynika, że po zmianie ustawy z dniem 01 stycznia 2002r. (Dz. U. z 2001r. Nr 134, poz. 1509) ulga przysługiwała wnioskodawcy do czasu określonego w umowie o kredyt kontraktowy przed ww. dniem, czyli do dnia 20 listopada 2003r. Mimo utraty prawa do ulgi w 2003r., systematyczne oszczędzanie było przez wnioskodawcę kontynuowane aż do 2010r.

Obecnie, po wycofaniu oszczędności z kasy mieszkaniowej, wnioskodawca zmuszony jest do wydatkowania zgromadzonych środków do końca roku kalendarzowego, w którym były one pobrane, czyli do końca 2011r.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

1.  Które oszczędności muszą być wydatkowane do końca roku kalendarzowego 2011:
    1.  oszczędności na podstawie, których korzystano z ulgi podatkowej (2000-2003);
    2.  wszystkie środki zgromadzone na rachunku kasy mieszkaniowej tj. oszczędności objęte ulgą (2000-2003) wraz z oszczędnościami, które nie były przedmiotem korzystania z ww. ulgi?
2.  Czy środki zgromadzone w kasie wnioskodawca może wydatkować na spłatę całego kredytu hipotecznego zaciągniętego wcześniej w innym banku, na nabycie działki budowlanej, pod budowę własnego domu jednorodzinnego, co wyraźnie zaspokaja własne potrzeby mieszkaniowe?

Zdaniem wnioskodawcy, wydatkować do końca roku kalendarzowego powinien oszczędności zgromadzone w kasie mieszkaniowej w latach 2000-2003, które były objęte ulga podatkową. Pozostałą zaś kwotę (zgromadzoną w latach 2004-2010) może wydatkować np. na spłatę kredytu hipotecznego zaciągniętego w innym banku.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 4 ust. 3 ustawy z dnia 21 listopada 2001r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz. U. Nr 134 poz. 1509) podatnikom, którzy zawarli umowę o kredyt kontraktowy z bankiem prowadzącym kasę mieszkaniową o systematyczne gromadzenie oszczędności, według zasad określonych w przepisach o niektórych formach popierania budownictwa mieszkaniowego, i przed dniem 1 stycznia 2002r. nabyli prawo do odliczenia od podatku wydatków poniesionych na cel określony w art. 27a ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000r. Nr 14 poz. 176 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 stycznia 2002r., przysługuje, na zasadach określonych w tej ustawie, prawo do odliczania od podatku dalszych kwot wpłaconych oszczędności na kontynuację systematycznego gromadzenia oszczędności wyłącznie na tym samym rachunku oszczędnościowo – kredytowym i w tym samym banku prowadzącym kasę mieszkaniową, poniesionych od dnia 1 stycznia 2002r., do upływu określonego przed dniem 1 stycznia 2002r. terminu systematycznego gromadzenia oszczędności, wynikającego z umowy o kredyt kontraktowy.

Z opisanego we wniosku zdarzenia wynika, że umowa o kredyt kontraktowy określała termin systematycznego gromadzenia oszczędności do dnia 20 listopada 2003r. Kwoty wpłaconych po tej dacie oszczędności na kontynuację oszczędzania nie mogły być zatem już odliczane od podatku.

Wątpliwości wnioskodawcy budzi kwestia, które oszczędności musi wydatkować do końca roku kalendarzowego 2011: czy te, na podstawie których korzystano z ulgi podatkowej w latach 2000-2003, czy wszystkie środki zgromadzone na rachunku kasy mieszkaniowej.

Zgodnie z art. 27a ust. 13 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2001r., jeżeli podatnik skorzystał z odliczeń od dochodu (przychodu) lub podatku z tytułu wydatków związanych z oszczędzaniem w kasie mieszkaniowej, a następnie:

1.  wycofał ze spółdzielni wniesiony wkład,
2.  w całości zmienił przeznaczenie lokalu lub budynku mieszkalnego na użytkowy,
3.  po roku, w którym dokonano odliczeń, otrzymał zwrot odliczonych wydatków, z wyjątkiem gdy zwrócone kwoty zostały zaliczone do przychodów podlegających opodatkowaniu,
4.  wycofał oszczędności z kasy mieszkaniowej, z wyjątkiem gdy wycofana kwota po określonym w umowie o kredyt kontraktowy okresie systematycznego oszczędzania została wydatkowana zgodnie z celami systematycznego oszczędzania na rachunku prowadzonym przez tę kasę,
5.  przeniósł uprawnienia do rachunku oszczędnościowo-kredytowego na rzecz osób trzecich, z wyjątkiem dzieci własnych lub przysposobionych,

\-do dochodu (przychodu) lub podatku należnego za rok, w którym zaistniały te okoliczności, dolicza się odpowiednio kwoty poprzednio odliczone z tych tytułów.

Wykładnia literalna tego przepisu wskazuje, że w sytuacji gdy wycofane oszczędności z kasy mieszkaniowej, po określonym w umowie o kredyt kontraktowy okresie systematycznego oszczędzania zostaną wydatkowane przez podatnika na cele mieszkaniowe, w tym samym roku podatkowym co ich wycofanie, podatnik nie jest obowiązany "zwrócić" ulgi podatkowej w zeznaniu podatkowym i nie musi doliczać do dochodu (przychodu) lub podatku należnego za rok, w którym zaistniały te okoliczności kwot poprzednio odliczonych z tego tytułu.

Katalog wydatków, dotyczących celów mieszkaniowych, na które podatnik może przeznaczyć wycofane z kasy mieszkaniowej oszczędności precyzuje ustawa z dnia 26 października 1995r. o niektórych formach popierania budownictwa mieszkaniowego (t. j. Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1070 ze zm.).

Zgodnie z art. 8 ust. 1 ww. ustawy, przez zawarcie umowy o kredyt kontraktowy osoba fizyczna zobowiązuje się do systematycznego gromadzenia oszczędności w kasie mieszkaniowej przez czas oznaczony, a bank prowadzący kasę mieszkaniową - do przechowywania oszczędności i udzielenia po upływie tego okresu, z zastrzeżeniem art. 12 i 13, długoterminowego kredytu na cele mieszkaniowe.

Stosownie do art. 8 ust. 2 tej ustawy celami mieszkaniowymi są służące zaspokojeniu własnych potrzeb mieszkaniowych kredytobiorcy:

1.  nabycie, budowa, przebudowa, rozbudowa lub nadbudowa domu albo lokalu mieszkalnego, stanowiącego odrębną nieruchomość,
2.  uzyskanie spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego lub prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej albo prawa odrębnej własności lokalu mieszkalnego,
3.  remont domu albo lokalu, o których mowa w pkt 1 i 2, z wyjątkiem bieżącej konserwacji i odnowienia mieszkania,
4.  spłata kredytu bankowego zaciągniętego na cele wymienione w pkt 1-3,
5.  nabycie działki budowlanej lub jej części pod budowę domu jednorodzinnego lub budynku mieszkalnego, w którym jest lub ma być położony lokal mieszkalny kredytobiorcy.

Mając zatem na uwadze przestawiony przez wnioskodawcę opis zdarzenia przyszłego, jak również powołane powyżej uregulowania prawne stwierdzić należy, iż podatnicy aby zachować prawo do ulgi, oszczędności wycofane z kasy mieszkaniowej po upływie okresu systematycznego oszczędzania w umowie o kredyt kontraktowy winni wydatkować do końca roku, w którym zostały wycofane.

Z treści wniosku, wynika, że wnioskodawca utracił prawo do ulgi w 2003r., jednocześnie kontynuował do 2010r. systematyczne oszczędzanie w ww. kasie.

W 2011r. środki zgromadzone w kasie zostały przez wnioskodawcę wycofane.

Zgodnie z art. 14 pkt 2 ustawy o niektórych formach popierania budownictwa mieszkaniowego oraz o zmianie niektórych ustaw, posiadacz rachunku, przed udzieleniem kredytu, może w każdym czasie rozwiązać umowę, żądając wypłacenia zgromadzonych oszczędności i należnych odsetek, z tym że:

1.  jeżeli rozwiązanie umowy nastąpi przed upływem umownego terminu oszczędzania, kasa mieszkaniowa jest zobowiązana wypłacić oszczędności i odsetki w wysokości określonej w umowie, w terminie nie dłuższym niż 3 miesiące od dnia zgłoszenia żądania.
2.  jeżeli rozwiązanie umowy nastąpi po nabyciu uprawnień do otrzymania kredytu, kasa mieszkaniowa wypłaca oszczędności i odsetki naliczone za cały okres oszczędzania w wysokości 50% stosowanego przez bank prowadzący kasę mieszkaniową oprocentowania rocznego depozytu, w terminie określonym w umowie, a gdy nie jest określony – w terminie nie dłuższym niż 3 miesiące od dnia zgłoszenia żądania.

Mając zatem na uwadze brzmienie powyższego przepisu jak również brzmienie cyt. powyżej przepisu art. 27a ust. 13 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stwierdzić należy, że wycofanie oszczędności przez posiadacza rachunku następuje z chwilą wystąpienia do banku z żądaniem wypłacenia zgromadzonych oszczędności. Samo przekazanie na konto tych oszczędności jest czynnością materialno – techniczną, której termin dokonania nie ma znaczenia dla oceny skutków prawnych w ycofania oszczędności przez posiadacza rachunku.

Dlatego też mając na uwadze powyższe, tut. Organ informuje, że jeśli rzeczywiście wnioskodawca w 2011r. złożył dyspozycję wycofania oszczędności jakie zgromadził na rachunku kasy mieszkaniowej, to niewątpliwie aby nie utracić prawa do ulgi, będzie zobowiązany do końca 2011r. przeznaczyć wycofane środki na jeden z celów mieszkaniowych wymienionych enumeratywnie w art. 8 ust. 2 ww. ustawy. Środkami jakie będzie zobowiązany przeznaczyć na jeden z celów mieszkaniowych wymienionych w ustawie będą wyłącznie te środki, które były gromadzone na rachunku do upływu terminu systematycznego gromadzenia oszczędności wynikającego z umowy o kredyt kontraktowy i odliczane przez wnioskodawcę w ramach ulgi podatkowej za lata 2000-2003.

Wypłata pozostałej części oszczędności jaką wnioskodawca systematycznie gromadził na rachunku kasy mieszkaniowej, z uwagi na brak dokonywania od tej części odliczeń w ramach przedmiotowej ulgi, nie będzie zagrożona rygorem doliczenia uprzednio odliczonych w ramach ulgi kwot.

W tej części stanowisko wnioskodawcy należało uznać za prawidłowe.

W odniesieniu natomiast do kwestii związanej z przeznaczeniem przez wnioskodawcę wycofanej kwoty systematycznie gromadzonej w kasie w latach 2000-2003 tut. Organ informuje, iż dla zachowania prawa do przedmiotowej ulgi wycofane środki w myśl art. 27a ust. 13 pkt 4 ww. ustawy muszą być przeznaczone na cele określone w art. 8 ust. 2 ww. ustawy.

Z przepisu art. 8 ust. 2 ww. ustawy wynika, że ustawodawca ściśle określił kryteria kwalifikowania celów gromadzenia środków mieszkaniowych.

Przepis art. 8 ust. 2 pkt 4 ww. ustawy jasno precyzuje, że celem mieszkaniowym będzie spłata kredytu zaciągniętego na cele określone w pkt 1-3. Należy jednak zauważyć, że nabycie działki budowlanej jest wymienione w pkt 5 tego przepisu. Oznacza to, że spłata kredytu zaciągniętego na zakup działki budowlanej nie jest celem mieszkaniowym w rozumieniu ustawy o niektórych formach popierania budownictwa mieszkaniowego.

Cele mieszkaniowe zostały w ustawie uregulowane w sposób jednoznaczny. Spłata kredytu zaciągniętego na zakup działki budowlanej została wprost wyłączona poprzez brzmienie art. 8 ust. 2 pkt 4 ustawy o niektórych formach popierania budownictwa mieszkalnego. Skoro zatem spłata kredytu na zakup działki budowlanej nie jest w rozumieniu ww. ustawy celem mieszkaniowym, to tym samym wnioskodawca przeznaczając kwotę zgromadzoną na rachunku kasy mieszkaniowej w latach 2000-2003 nie przeznaczy jej na własne cele mieszkaniowe służące zaspokojeniu własnych potrzeb mieszkaniowych.

Wszelkie ulgi i zwolnienia są w prawie podatkowym wyjątkiem od zasady powszechności opodatkowania i muszą być interpretowane w sposób ścisły. Zabronione jest dokonywanie rozszerzającej wykładni przepisów prawa podatkowego. To oznacza, że w przedmiotowej sprawie jeśli wnioskodawca spłaci kredyt na zakup działki pod budowę domu jednorodzinnego z kwoty systematycznie gromadzonej na rachunku kasy w latach 2000-2003, to nie dopełni warunku wydatkowania oszczędności zgromadzonych w kasie mieszkaniowej na cele mieszkaniowe, o których mowa w art. 8 ust. 2 ustawy o niektórych formach popierania budownictwa mieszkaniowego. Tym samym, w myśl art. 27a ust. 13 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym na dzień 31 grudnia 2001r. z uwagi na fakt, że wnioskodawca skorzystał z odliczeń wydatków poniesionych z tytułu systematycznego gromadzenia oszczędności w kasie mieszkaniowej, do dochodu (przychodu) lub podatku należnego za rok, w którym wycofał oszczędności jeśli spłaci z nich kredyt zaciągnięty na zakup działki pod budowę budynku mieszkalnego, będzie obowiązany doliczyć kwoty poprzednio odliczone z tego tytułu.

Mając zatem na uwadze powyższe stanowisko wnioskodawcy w tej części należało uznać za nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa S. Wyszyńskiego 2, 44-100 Gliwice, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.