Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBII/2/415-749/13/ŁCz
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2013-10-10
Teza: możliwość zwolnienia z opodatkowania przychodu z tytułu sprzedaży spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego przeznaczonego na spłatę kredytu konsumpcyjnego
Słowa kluczowe: cel-cele mieszkaniowe; kredyt; sprzedaż; wydatek; zwolnienie-zwolnienie przedmiotowe
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 749 z późn. zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. Nr 112, poz. 770 z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że Pana stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 08 lipca 2013 r. (data wpływu do tut. Biura 16 lipca 2013 r.) o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie możliwości zwolnienia z opodatkowania przychodu ze sprzedaży spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego wydatkowanego na spłatę kredytu konsumpcyjnego – **jest nieprawidłowe**.

UZASADNIENIE

W dniu 16 lipca 2013 r. do tut. Biura wpłynął ww. wniosek o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie możliwości zwolnienia z opodatkowania przychodu ze sprzedaży spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego wydatkowanego na spłatę kredytu konsumpcyjnego.

We wskazanym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

W dniu 04 kwietnia 2006 r. wnioskodawca wraz z małżonkiem zakupili spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego. W dniu 02 września 2011 r. małżonkowie sprzedali spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego za kwotę 160 000,00 zł. W dniu 05 września 2011 r. oboje złożyli oświadczenie w urzędzie skarbowym, że kwotę przychodu uzyskaną ze sprzedaży w wysokości 160 000,00 zł wydatkują na cele umożliwiające zwolnienie od podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) i e) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, tj. na budowę własnego budynku mieszkalnego.

W ciągu dwóch lat od daty sprzedaży nieruchomości kwota przychodu została podzielona na dwie części:

*   kwotę w wysokości 94 000,00 zł na spłatę, w ciągu 14 dni od daty sprzedaży, limitu hipotecznego – kredytu przeznaczonego zgodnie z umową na dowolny cel konsumpcyjny, tj. w rzeczywistości na budowę własnego budynku mieszkalnego, na co wnioskodawca posiada faktury VAT wystawione przed datą sprzedaży ww. nieruchomości a po dacie uruchomienia kredytu na łączną kwotę 89 200,00 zł oraz na spłatę kredytu hipotecznego zaciągniętego na zakup ww. nieruchomości będącej przedmiotem sprzedaży, przed datą sprzedaży, w wysokości 4 800,00 zł (razem 94 000,00 zł),
*   kwotę w wysokości 66 000,00 zł na budowę własnego budynku mieszkalnego, na co wnioskodawca posiada faktury VAT wystawione po dacie sprzedaży nieruchomości i nie później niż po dwóch latach od daty sprzedaży.

W związku z powyższym stanem faktycznym zadano następujące pytanie:

Czy od kwoty 94 000,00 zł stanowiącej część przychodu ze sprzedaży nieruchomości, przeznaczonej na spłatę limitu hipotecznego – kredytu przeznaczonego zgodnie z umową na dowolny cel konsumpcyjny, a w rzeczywistości na budowę własnego budynku mieszkalnego, na co wnioskodawca posiada faktury VAT wystawione przed datą sprzedaży ww. nieruchomości a po dacie uruchomienia kredytu, w łącznej kwocie 89 200,00 zł oraz na spłatę kredytu hipotecznego zaciągniętego na zakup ww. nieruchomości, przed datą sprzedaży, w wysokości 4 800,00 zł – powinno się zapłacić podatek dochodowy w wysokości 10% od kwoty przychodu, w tym przypadku od kwoty 94 000,00 zł, a może jedynie od kwoty 4 800,00 zł wynikającej z faktu spłaty kredytem innego kredytu przeznaczonego na cele mieszkaniowe, czy też może od kwoty 89 200,00 zł wynikającej z faktu spłaty limitu hipotecznego – kredytu przeznaczonego na cele mieszkaniowe?

Zdaniem wnioskodawcy, w związku z uzyskaniem przychodu ze sprzedaży nieruchomości nabytej przed 01 stycznia 2007 r. i przeznaczeniu całości tego przychodu na cele mieszkaniowe, tj. na budowę własnego budynku mieszkalnego, jest zwolniony z obowiązku zapłaty podatku dochodowego w wysokości 10% przychodu.

Część kwoty przychodu uzyskanego ze sprzedaży nieruchomości w wysokości 94 000,00 zł została przeznaczona na spłatę zaciągniętego wcześniej limitu hipotecznego – kredytu, przeznaczonego na rozpoczęcie budowy budynku jednorodzinnego, w kwocie 89 200,00 zł, a w kwocie 4 800,00 zł na spłatę wcześniej zaciągniętego kredytu hipotecznego przeznaczonego na spłatę nieruchomości będącej przedmiotem sprzedaży. W związku z tym, zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) i e) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, przychód w wysokości 94 000,00 zł uzyskany ze sprzedaży nieruchomości jest wolny od podatku.

Na tle przedstawionego stanu faktycznego stwierdzam co następuje:

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 361 z późn. zm.) źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów,

–jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

Przepis cytowanego wyżej art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych normuje generalną zasadę, że nie płaci się podatku dochodowego, jeśli od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie nieruchomości lub praw upłynęło 5 lat. W związku z tym, jeśli od końca roku kalendarzowego, w którym miało miejsce nabycie nieruchomości lub praw upłynęło 5 lat, sprzedaż tej nieruchomości lub prawa nie podlega w ogóle opodatkowaniu. W myśl powyższej regulacji prawnej rozstrzygającym faktem odnośnie do ewentualnego opodatkowania odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw będzie moment i forma prawna pierwotnego ich nabycia.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że w dniu 02 września 2011 r. wnioskodawca będący współwłaścicielem lokalu mieszkalnego nabytego w dniu 04 kwietnia 2006 r. dokonał jego sprzedaży.

Zatem należy stwierdzić, że skoro lokal mieszkalny został nabyty w 2006 r. i sprzedany w 2011 r. czyli przed upływem 5 lat licząc od końca roku podatkowego, w którym doszło do nabycia, to przychód ze sprzedaży podlegał będzie opodatkowaniu według zasad obowiązujących do dnia 31 grudnia 2006 r.

Ustawą z dnia 16 listopada 2006 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 217, poz. 1588 z późn. zm.) zmieniono zasady opodatkowania dochodów z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a–c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Jednak z uwagi na treść przepisu art. 7 ust. 1 przywołanej ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. do odpłatnego zbycia nieruchomości i praw, nabytych lub wybudowanych (oddanych do użytkowania) do dnia 31 grudnia 2006 r., stosuje się zasady określone w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym przed dniem 01 stycznia 2007 r.

Zgodnie z art. 28 ust. 1 i ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2006 r. przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) nie łączy się z przychodami (dochodami) z innych źródeł. Podatek od przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustala się w formie ryczałtu w wysokości 10% uzyskanego przychodu.

Podatek ten jest płatny bez wezwania w terminie 14 dni od dnia dokonania odpłatnego zbycia na rachunek urzędu skarbowego, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania podatnika, chyba że podatnik w tym samym terminie złoży oświadczenie, że przychód ze sprzedaży wyda na cele określone w art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) lub lit. e), z zastrzeżeniem art. 21 ust. 2 i 2a) ustawy. W związku ze sprzedażą podatnik składa deklarację PIT-23.

Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) i lit. e) ww. ustawy, wolne od podatku dochodowego są przychody uzyskane ze sprzedaży nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) –c ), z zastrzeżeniem ust. 2 i 2a:

a) w części wydatkowanej nie później niż w okresie dwóch lat od dnia sprzedaży:

*   na nabycie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu, a także na nabycie gruntu lub udziału w gruncie albo prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, związanych z tym budynkiem lub lokalem,
*   na nabycie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie, prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziału w takim prawie,
*   na nabycie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej gruntu lub udziału w gruncie, prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie przeznaczonych pod budowę budynku mieszkalnego, w tym również gruntu lub udziału w gruncie albo prawa wieczystego użytkowania gruntu lub udziału w takim prawie z rozpoczętą budową budynku mieszkalnego,
*   na budowę, rozbudowę, nadbudowę, przebudowę, remont lub modernizację własnego budynku mieszkalnego, jego części lub własnego lokalu mieszkalnego, położonych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,
*   na rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub adaptację – na cele mieszkalne – własnego budynku niemieszkalnego, jego części, własnego lokalu niemieszkalnego lub własnego pomieszczenia niemieszkalnego, położonych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,

e) w części wydatkowanej, nie później niż w okresie dwóch lat od dnia sprzedaży, na spłatę kredytu lub pożyczki, a także odsetek od kredytu lub pożyczki zaciągniętych na cele, o których mowa w lit. a), w banku lub w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, mających siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w tym również na spłatę kredytu lub pożyczki oraz odsetek od tego kredytu lub pożyczki zaciągniętych przed dniem uzyskania tych przychodów.

Przepis art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. e) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie ma zastosowania do podatników, którzy odsetki od kredytu lub pożyczki odliczali lub odliczają na podstawie art. 26b – ulga odsetkowa (art. 21 ust. 2a ww. ustawy).

W myśl art. 28 ust. 3 ww. ustawy, jeżeli nie zostaną spełnione warunki, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) lub e) – podatek płatny jest najpóźniej następnego dnia po upływie terminów określonych w tym przepisie wraz z odsetkami naliczanymi;

1.  od terminu płatności określonego w ust. 2 do dnia, w którym upłynęły dwa lata, licząc od dnia sprzedaży – w wysokości połowy odsetek za zwłokę pobieranych od zaległości podatkowych,
2.  począwszy od następnego dnia po upływie dwóch lat, licząc od dnia sprzedaży, aż do dnia zapłaty – w pełnej wysokości odsetek za zwłokę pobieranych od zaległości podatkowych.

Z powyższych przepisów wynika, że okolicznością decydującą o prawie do zwolnienia z opodatkowania zryczałtowanym podatkiem dochodowym od osób fizycznych przychodu uzyskanego ze sprzedaży nieruchomości jest wydatkowanie uzyskanych z tej sprzedaży środków w okresie dwóch lat od dnia sprzedaży na cele mieszkaniowe wskazane w art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) lub e) ww. ustawy w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2006 r. Przy czym w przypadku wydatku na spłatę kredytu lub pożyczki istotnym jest cel zaciągnięcia tego kredytu lub pożyczki. Spłata kredytu stanowi bowiem etap realizacji tego celu.

Z przytoczonych przepisów wynika, że podatnik ma prawo do skorzystania ze zwolnienia od podatku dochodowego określonego w art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. e) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w przypadku wydatkowania dochodu ze sprzedaży nieruchomości i praw na wskazane w art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a ) ww. ustawy cele mieszkaniowe. Przy czym należy podkreślić, że z treści art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) ww. ustawy wprost wynika, że kredyt, na którego spłatę został przeznaczony przychód z odpłatnego zbycia lokalu musi być kredytem zaciągniętym na cele mieszkaniowe. Oznacza to, że podstawową okolicznością decydującą o prawie do zwolnienia z opodatkowania podatkiem dochodowym przychodu z odpłatnego zbycia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu w części wydatkowanego na spłatę kredytu (pożyczki) jest cel zaciągnięcia tego kredytu (pożyczki). Kredyt musi być zaciągnięty na cele mieszkaniowe, co z kolei powinno wynikać z treści umowy kredytowej. Spłata kredytu stanowi bowiem etap realizacji tego celu mieszkaniowego.

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że część ceny sprzedaży została przeznaczona na spłatę kredytu przeznaczonego na cele konsumpcyjne, zaciągniętego przez wnioskodawcę i jego małżonka. Stwierdzić zatem należy, że spłata jaka została dokonana ze środków uzyskanych ze sprzedaży lokalu mieszkalnego nie spełnia wymogów art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. e) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Należy zauważyć, że katalog zwolnień określony w art. 21 ust. 1 pkt 32 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym do końca 2006 r. ma charakter zamknięty. Przepis art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. e) ww. ustawy nie dopuszcza możliwości zwolnienia przychodu ze sprzedaży lokalu mieszkalnego wydatkowanego na spłatę kredytu innego niż kredyt zaciągnięty na cele określone w lit. a). Tym samym kredyt spłacany przez podatnika winien być zaciągnięty na jeden z celów, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) ustawy. Tymczasem kredyt, który z uzyskanych ze sprzedaży środków spłacił wnioskodawca nie był kredytem zaciągniętym na jeden wymienionych w przepisie art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) ustawy celów, lecz był kredytem konsumpcyjnym a więc zaciągniętym na spłatę dowolnych wydatków i zobowiązań wnioskodawcy. Bez znaczenia pozostają w tej sytuacji rzeczywiste wydatki jakie wnioskodawca sfinansował kredytem. Z umowy kredytu wynika wprost cel na jaki został zaciągnięty. W zawartej umowie o kredyt jako cel zostały wskazane cele konsumpcyjne oraz spłata innego kredytu kredytobiorcy, a nie cel wymieniony w art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) ustawy. Tym samym należy stwierdzić że zwolnienie wynikające z przepisu art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. e) ww. ustawy w tym przypadku nie przysługuje.

W związku z powyższą argumentacją kredyt gotówkowy udzielony na cele konsumpcyjne, chociażby został faktycznie przeznaczony na cele mieszkaniowe nie wypełnia dyspozycji art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. e) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Jak zostało bowiem wskazane powyżej jednym z warunków skorzystania z ww. zwolnienia, co wynika z literalnego brzmienia przepisu art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) ww. ustawy, jest aby kredyt był zaciągnięty m.in. na budowę lub nabycie budynku mieszkalnego, a nie na dowolny konsumpcyjny cel. Z umowy kredytowej ma zatem jasno wynikać cel kredytu, gdyż cel zaciągnięcia kredytu jest jedną z podstawowych przesłanek zwolnienia. Tym samym sam fakt wydatkowania środków na budowę własnego budynku po dacie uruchomienia kredytu, lecz przed sprzedażą spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu w okolicznościach, gdy kredyt jaki wnioskodawca zaciągnął był kredytem gotówkowym z przeznaczeniem na cele konsumpcyjne w tym spłatę innego kredytu, nie jest równoznaczny z zaciągnięciem kredytu na cele określone w art. 21 ust. 1 pkt 1 lit. e) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zatem stwierdzić należy, że przeznaczenie środków ze sprzedaży mieszkania na spłatę kredytu zaciągniętego na cele konsumpcyjne spowodował, że wnioskodawca nie może skorzystać ze zwolnienia, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. e) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym do końca 2006 r., ponieważ wnioskodawca nie dokonał spłaty kredytu zaciągniętego na cele mieszkaniowe. Takiego zaś wydatkowania środków nie przewiduje art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) i e) ww. ustawy. Przepis ten jednoznacznie narzuca cel mieszkaniowy zaciągniętego kredytu.

Podkreślić należy, że zwolnienia podatkowe oraz ulgi są wyjątkiem od zasady powszechności opodatkowania, dlatego do interpretacji przepisów ustanawiających zwolnienia podatkowe, jak również ulgi, należy stosować wykładnię ścisłą, która nie wychodzi poza literalne brzmienie przepisów. Stąd też korzystanie z omawianego zwolnienia przysługuje podatnikowi tylko i wyłącznie w sytuacji spełnienia wszystkich przesłanek wskazanych w przepisie prawa. Okolicznością decydującą o zastosowaniu powyższego zwolnienia jest więc m.in. przeznaczenie przychodów uzyskanych ze sprzedaży nieruchomości wyłącznie na cele i w terminach określonych w tym przepisie. Przy tym enumeratywne wyliczenie wydatków mieszkaniowych, których realizacja powoduje zwolnienie z opodatkowania kwot przychodu uzyskanego ze sprzedaży nieruchomości ma charakter wyczerpujący, a nie przykładowy.

Tak więc kwota uzyskana ze sprzedaży mieszkania, w części przeznaczonej na spłatę kredytu przeznaczonego zgodnie z umową na dowolny cel konsumpcyjny w tym spłatę innego kredytu podlegać będzie opodatkowaniu 10% zryczałtowanym podatkiem dochodowym. W związku z czym stwierdzić należy, że stanowisko wnioskodawcy w tym zakresie jest nieprawidłowe.

Niniejsza interpretacja stosownie do art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej, który stanowi, że Minister Finansów, na pisemny wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną), została wydana wyłącznie dla wnioskodawcy. Stosownie do powyższego małżonek wnioskodawcy chcąc uzyskać interpretację indywidualną winien wystąpić z odrębnym wnioskiem i uiścić stosowna opłatę.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa S. Wyszyńskiego 2, 44-100 Gliwice po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.