Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBII/1/415-978/09/MK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2010-03-10
Teza: Jakie są skutki podatkowe otrzymania od Spółdzielni Mieszkaniowej na podstawie zawartej ugody zwrotu nienależnie wpłaconego wkładu budowlanego, zwrotu poniesionych nakładów na remont lokalu mieszkalnego oraz odszkodowania za poniesioną szkodę?
Słowa kluczowe: koszt-zwrot kosztów; odszkodowania; przychód-przychody z innych źródeł; ugody
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 20

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 10 czerwca 2009r. (data wpływu do tut. Biura – 15 grudnia 2009r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych otrzymania od Spółdzielni Mieszkaniowej na podstawie zawartej ugody zwrotu nienależnie wpłaconego wkładu budowlanego, zwrotu poniesionych nakładów na remont lokalu mieszkalnego oraz odszkodowania za poniesioną szkodę – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 15 grudnia 2009r. wpłynął do tut. Biura ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych otrzymania od Spółdzielni Mieszkaniowej na podstawie zawartej ugody zwrotu nienależnie wpłaconego wkładu budowlanego, zwrotu poniesionych nakładów na remont lokalu mieszkalnego oraz odszkodowania za poniesioną szkodę.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca w maju 2007r. zawarł ze Spółdzielnią Mieszkaniową umowę o ustanowieniu na jego rzecz i małżonki spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego, jednocześnie wpłacając wymagany warunkami przetargu wkład budowlany w wysokości 64.400,00 zł, lecz Spółdzielnia Mieszkaniowa nie była uprawniona do ustanowienia takiego prawa na jego rzecz, ponieważ uprawnionym do lokalu była inna osoba fizyczna. Tym samym zawarta w maju 2007r. umowa była z mocy prawa nieważna. Wnioskodawca dowiedział się o powyższym dopiero w momencie, kiedy chciał zbyć przedmiotowy lokal pod koniec 2008r., w którym przeprowadził generalny remont. W konsekwencji wystąpił z roszczeniem odszkodowawczym przeciwko Spółdzielni i w wyniku przeprowadzonych rozmów z zarządem Spółdzielni w styczniu 2009r. zawarł ze Spółdzielnią ugodę, na mocy której Spółdzielnia dokonała zwrotu na jego rzecz i małżonki otrzymanego nienależnie wkładu budowlanego w wysokości 64.400,00 zł. Jednocześnie, Spółdzielnia na mocy powyższej ugody zwróciła wnioskodawcy i jego małżonce kwotę stanowiącą poniesione przez niego nakłady na przedmiotowy lokal w wysokości 40.600,00 zł, gdzie strony opisały powyższą kwotę w ugodzie jako wzrost wartości rynkowej przedmiotowego lokalu mieszkalnego. Na wzrost wartości przedmiotowego lokalu od maja 2007r. do stycznia 2008r. miał wpływ jedynie przeprowadzony przez wnioskodawcę generalny remont mieszkania.

Ponadto, wnioskodawca otrzymał na podstawie powyższej ugody kwotę 15.000,00 zł tytułem odszkodowania za poniesioną przez niego szkodę w postaci między innymi obowiązku zwrotu na rzecz kupującego zadatku w podwójnej wysokości, jaki otrzymał przy zawieraniu umowy przedwstępnej sprzedaży przedmiotowego lokalu, od której wnioskodawca musiał odstąpić.

Wszystkie powyżej wymienione kwoty zostały przelane przez Spółdzielnię na konto wnioskodawcy w styczniu 2009r., a wnioskodawca dnia następnego protokolarnie zwrócił ww. lokal mieszkalny.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

1.  Czy otrzymane na podstawie ugody kwoty tytułem zwrotu nienależnie otrzymanego przez Spółdzielnię Mieszkaniową wkładu budowlanego oraz tytułem wzrostu wartości rynkowej przedmiotowego lokalu (stanowiące zwrot poniesionych nakładów) spowodowało powstanie po stronie wnioskodawcy przychodu do opodatkowania, zgodnie z art. 20 ust. 1 w związku z art. 10 ust. 1 pkt 9, art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2000r. Nr 14, poz. 176 ze zm.)?
2.  Czy otrzymana na podstawie ugody kwota tytułem odszkodowania za poniesioną przez wnioskodawcę szkodę spowodowała powstanie po jego stronie przychodu do opodatkowania, zgodnie z art. 20 ust. 1 w związku z art. 10 ust. 1 pkt 9, art. 11 ust. 1, art. 21 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy?

Zdaniem wnioskodawcy, zgodnie z art. 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Co do zasady, otrzymane pieniądze są przychodem podatkowym. Należy jednak pamiętać, że ustawodawca mówiąc o przychodzie podatkowym miał na myśli wystąpienie po stronie podatnika definitywnego przysporzenia majątkowego. Tym samym, otrzymany zwrot wkładu budowlanego, który został wpłacony przez wnioskodawcę nienależnie na rzecz Spółdzielni Mieszkaniowej oraz otrzymany zwrot poniesionych na mieszkanie nakładów, nie stanowi dla niego przychodu (przysporzenia majątkowego), o którym mowa w art. 11 ust. 1 i art. 20 ust. 1 ww. ustawy, a w konsekwencji nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, ponieważ nie nastąpiło po jego stronie żadne przysporzenie majątkowe. Zwrot przez Spółdzielnię tych dwóch kwot był ściśle związany z faktem braku po stronie Spółdzielni Mieszkaniowej w maju 2007r. prawa do ustanowienia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu na rzecz wnioskodawcy i jego małżonki. Powyższe znajduje potwierdzenie w wielu interpretacjach organów podatkowych, między innymi w piśmie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Kętrzynie z dnia 19 czerwca 2007r. Nr US.III/415-20/07, gdzie wskazano, iż:

„(\`(...)\`) opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlega dochód uzyskiwany w wyniku określonych czynności faktycznych i prawnych, w następstwie których mamy do czynienia z przyrostem mienia, osiągniętym przysporzeniem majątkowym. Tak więc podstawą uzyskiwania przychodów z innych źródeł mogą być tylko takie czynności, w wyniku których następuje po stronie osoby fizycznej przysporzenie majątkowe”.

Odnośnie drugiego pytania, otrzymana kwota tytułem odszkodowania zdaniem wnioskodawcy stanowi po jego stronie przychód podlegający opodatkowaniu łącznie z całym przychodem osiągniętym w 2009r. na podstawie art. 20 ust. 1 w związku z art. 10 ust. 1 pkt 9, art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ponieważ nie znajduje w analizowanej sytuacji zastosowania zwolnienie przedmiotowe, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy. W konsekwencji z otrzymanych przez wnioskodawcę od Spółdzielni Mieszkaniowej tytułem zawartej ugody kwot, będzie podlegała opodatkowaniu tylko kwota 15.000,00 zł do dnia 30 kwietnia 2010r.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej zaistniałego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

W myśl art. 11 ust. 1 ww. ustawy, przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Stosownie do art. 20 ust. 1 ww. ustawy, za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nie należące do przychodów określonych w art. 12-14 i 17 oraz przychody nie znajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach.

Katalog przychodów zaliczanych do innych źródeł nie stanowi katalogu zamkniętego, zawiera bowiem jedynie przykładowe wskazanie przychodów zaliczanych do tego źródła. Zatem o przychodzie można mówić wtedy, gdy ma on charakter trwałego przysporzenia majątkowego, tj. ma konkretny wymiar finansowy.

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, iż wnioskodawca w maju 2007r. zawarł ze Spółdzielnią Mieszkaniową umowę o ustanowieniu na jego rzecz i małżonki spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego, jednocześnie wpłacając wymagany warunkami przetargu wkład budowlany. Spółdzielnia Mieszkaniowa nie była uprawniona do ustanowienia takiego prawa na rzecz wnioskodawcy, ponieważ uprawnionym do lokalu była inna osoba fizyczna, tym samym zawarta w maju 2007r. umowa była z mocy prawa nieważna. W mieszkaniu przeprowadzono generalny remont. Wnioskodawca wystąpił z roszczeniem odszkodowawczym przeciwko Spółdzielni i w wyniku przeprowadzonych rozmów z zarządem Spółdzielni, w styczniu 2009r. zawarł ze Spółdzielnią ugodę, na mocy której Spółdzielnia dokonała zwrotu na jego rzecz i małżonki otrzymanego nienależnie wkładu budowlanego, kwotę stanowiącą poniesione przez niego nakłady na przedmiotowy lokal gdzie strony opisały powyższą kwotę w ugodzie jako wzrost wartości rynkowej przedmiotowego lokalu mieszkalnego. Na wzrost wartości przedmiotowego lokalu miał wpływ jedynie przeprowadzony przez wnioskodawcę generalny remont mieszkania.

W świetle powyższego do przychodów podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym nie zalicza się kwot uzyskanych przez wnioskodawcę z tytułu:

*   zwrotu przez Spółdzielnię Mieszkaniową wkładu budowlanego, który został wniesiony przez wnioskodawcę, na rzecz której Spółdzielnia ustanowiła spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego, lecz Spółdzielnia nie była uprawniona do ustanowienia takiego prawa na jego rzecz, ponieważ uprawnionym do lokalu była inna osoba fizyczna,
*   zwrotu poniesionych na lokal mieszkalny nakładów w ramach generalnego remontu.

Kwoty ww. zwrotów nie stanowią dla wnioskodawcy źródła przychodu, o którym mowa w art. 20 ust. 1 w związku z art. 10 ust. 1 pkt 9 ww. ustawy, a tym samym kwoty te nie podlegają opodatkowaniu i wykazaniu w zeznaniu podatkowym za 2009r. składanym do 30 kwietnia 2010r.

Ze stanu faktycznego wynika również, iż wnioskodawca otrzymał na podstawie powyższej ugody kwotę 15.000,00 zł tytułem odszkodowania za poniesioną przez niego szkodę w postaci między innymi obowiązku zwrotu na rzecz kupującego zadatku w podwójnej wysokości, jaki otrzymał przy zawieraniu umowy przedwstępnej sprzedaży przedmiotowego lokalu, od której musiał odstąpić.

Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 3 lit. g) ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wolne od podatku dochodowego są otrzymane odszkodowania, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw, z wyjątkiem odszkodowań wynikających z zawartych umów lub ugód.

Z treści wskazanego wyżej przepisu wynika wyraźnie, że nie wszystkie odszkodowania otrzymane przez osoby fizyczne są zwolnione z podatku dochodowego od osób fizycznych. Ze zwolnienia przedmiotowego korzystają jedynie te odszkodowania, których wysokość lub prawo do otrzymania wynika wprost z przepisów rangi ustawowej lub aktów wykonawczych wydanych na ich podstawie.

Ponieważ wysokość otrzymanego przez wnioskodawcę od Spółdzielni Mieszkaniowej odszkodowania, ani zasady jego ustalenia nie wynikają z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw, ale wynikają z zawartej między stronami ugody, należy uznać, iż uzyskana kwota 15.000 zł tytułem odszkodowania za poniesioną przez niego szkodę w postaci między innymi obowiązku zwrotu na rzecz kupującego zadatku w podwójnej wysokości, jaki otrzymał przy zawieraniu umowy przedwstępnej sprzedaży przedmiotowego lokalu, od której musiał odstąpić – nie korzysta ze zwolnienia, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Na podstawie art. 9 ust. 1 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stanowi podlegający opodatkowaniu przychód z innych źródeł, który zgodnie z art. 20 ust. 1 w związku z art. 10 ust. 1 pkt 9 należy wykazać w zeznaniu podatkowym za 2009r. składanym do 30 kwietnia 2010r.

Wobec powyższego stanowisko wnioskodawcy należało uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Niniejsza interpretacja indywidualna stosownie do art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej, który stanowi, iż Minister Finansów, na pisemny wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną), została wydana wyłącznie dla wnioskodawcy. Żona wnioskodawcy aby uzyskać interpretację w swojej indywidualnej sprawie winna wystąpić z odrębnym wnioskiem.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa S. Wyszyńskiego 2, 44-100 Gliwice, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.