Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBII/1/436-73/11/AA
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2011-04-20
Teza: Czy czynność cywilnoprawna polegająca na zaciągnięciu przez wnioskodawcę oprocentowanej pożyczki od pożyczkodawcy będącego czynnym podatnikiem VAT podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 9 września 200r. o podatku od czynności cywilnoprawnych, czy też nie podlega opodatkowaniu tym podatkiem na podstawie art. 2 pkt 4 ww. ustawy?
Słowa kluczowe: czynności-czynności cywilnoprawne; obowiązek-obowiązek podatkowy; pożyczka; umowa
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 17 stycznia 2011r. (data wpływu do tut. Biura - 25 stycznia 2011r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych zawartej umowy pożyczki - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 25 stycznia 2011r. wpłynął do tut. Biura ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych zawartej umowy pożyczki.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawca Spółka z o.o. prowadzi działalność w zakresie wydobywania wapieni i produkcji wyrobów wapienniczych; z tytułu prowadzonej działalności jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Na potrzeby prowadzonej działalności wnioskodawca zamierza zaciągnąć pożyczkę w kwocie kilkunastu lub nawet kilkudziesięciu milionów złotych od innego podmiotu spółki X S. A. z siedzibą w Z., która prowadzi działalność gospodarczą tego samego rodzaju co wnioskodawca i również jest z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej czynnym podatnikiem podatku VAT. Wnioskodawca i spółka X S. A. (będąca przyszłym pożyczkodawcą) są powiązane kapitałowo, gdyż należą od jednej grupy kapitałowej – holdingu spółek mających wspólny podmiot dominujący w rozumieniu przepisów Kodeksu spółek handlowych, jednakże spółka X S.A. nie posiada udziałów w kapitale zakładowym wnioskodawcy. Udzielona pożyczka będzie oprocentowana i zostanie zawarta w Polsce, pomiędzy podmiotami mającymi siedzibę w Polsce i jej przedmiotem będą pieniądze znajdujące się w Polsce. Przedmiot działalności pożyczkodawcy określony statutem spółki i wpisany do KRS, nie obejmuje działalności w zakresie udzielania pożyczek. Spółka X S.A. nie prowadzi ani nie zamierza prowadzić działalności w ww. zakresie, stąd też udzielona wnioskodawcy pożyczka będzie dla tej spółki w aktualnie istniejącym stanie faktycznym pożyczką incydentalną, jednorazową. Nie występują przesłanki uzasadniające przypuszczenie, że w przyszłości tego rodzaju czynności, polegające na udzielaniu pożyczek, będą przez spółkę X S.A. powtarzane. Jednakże sporadycznego, okazjonalnego udzielania przez tą spółkę pożyczek innym podmiotom w przyszłości nie można wykluczyć.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy czynność cywilnoprawna polegająca na zaciągnięciu przez wnioskodawcę w przedstawionym stanie faktycznym oprocentowanej pożyczki od pożyczkodawcy będącego czynnym podatnikiem VAT podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 9 września 200r. o podatku od czynności cywilnoprawnych, czy też nie podlega opodatkowaniu tym podatkiem na podstawie art. 2 pkt 4 ww. ustawy?

Zdaniem wnioskodawcy, umowa pożyczki zawarta w przedstawionym stanie faktycznym nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, ponieważ czynność ta dla pożyczkodawcy stanowić będzie świadczenie usługi pośrednictwa finansowego podlegającej podatkowi VAT i zwolnionej od tego podatku.

Opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych podlegają zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych m.in. umowy pożyczek, przy czym przy umowie pożyczki obowiązek podatkowy obciąża pożyczkobiorcę. Na podstawie jednak art. 2 pkt 4 ww. ustawy nie podlegają opodatkowaniu czynności cywilnoprawne, w których przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej czynności jest opodatkowana podatkiem VAT lub jest z niego zwolniona (z pewnymi wyjątkami). Zgodnie natomiast z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług, opodatkowaniu podatkiem VAT podlega m.in. odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Stosownie do art. 8 ust. 1 ww. ustawy, świadczeniem usług jest każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki nieposiadającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów. Zdaniem wnioskodawcy udzielenie przez pożyczkodawcę pożyczki pieniężnej za wynagrodzeniem należnym pożyczkodawcy w postaci odsetek za korzystanie z udostępnionego kapitału mieści się w dyspozycji przytoczonego przepisu art. 8 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług i jest to świadczenie przez pożyczkodawcę na rzecz pożyczkobiorcy odpłatnej usługi objętej podatkiem VAT. Stwierdzeniu temu nie sprzeciwia się fakt, iż zakres działalności spółki X S.A. – pożyczkodawcy ujawniony w KRS nie obejmuje tej kategorii działalności. Istotne jest, że udzielona pożyczka jest dla pożyczkodawcy czynnością związaną z całością prowadzonej działalności gospodarczej. Sporadyczność, czy też częstotliwość dokonywania tej konkretnej czynności nie ma znaczenia, gdyż zgodnie z art. 90 ust. 6 ustawy o VAT, sporadyczne czynności w zakresie usług udzielania kredytów lub pożyczek pieniężnych mogą zostać pominięte przy obliczaniu obrotu podatnika dla proporcji rozliczania podatku naliczonego, a to oznacza, że także czynności wykonywane sporadycznie podlegają podatkowi VAT.

Na potwierdzenie swojego stanowiska wnioskodawca przytacza następujące interpretacje:

*   Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z dnia 09 września 2010r. Znak: IBPB2/443-548/10/ICz,
*   Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 23 lipca 2010r. Znak: ITPB2/436-100/10/TJ,
*   Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 03 września 2010r. Znak: IPPB2/436-207/10-4/MZ,

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Przepis art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 09 września 2000r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t.j. Dz. U. z 2010r. Nr 101, poz. 649 ze zm.) zawiera zamknięty katalog czynności podlegających opodatkowaniu tym podatkiem. Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b) ww. ustawy, podatkowi temu podlegają umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku.

Ponieważ w ustawie brak jest definicji umowy pożyczki, w tym zakresie należy posiłkować się uregulowaniami zawartymi w ustawie Kodeks cywilny. W myśl art. 720 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. – Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego pożyczkę określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy lub tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości.

Stosownie do art. 4 pkt 7 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych obowiązek podatkowy w podatku od czynności cywilnoprawnych ciąży, przy umowie pożyczki, na biorącym pożyczkę.

W ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych przewidziano jednak sytuacje, w których czynność mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy jest wyłączona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Zgodnie z art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, inne niż umowa spółki i jej zmiany, jeżeli przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej czynności jest:

1.  opodatkowana podatkiem od towarów i usług,
2.  zwolniona z podatku od towarów i usług, z wyjątkiem:

*   umów sprzedaży i zamiany, których przedmiotem jest nieruchomość lub jej część, albo prawo użytkowania wieczystego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub prawo do miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym lub udział w tych prawach,
*   umowy sprzedaży udziałów i akcji w spółkach handlowych.

Należy jednak zaznaczyć, że o wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych nie decyduje okoliczność, że strony (lub strona) tej umowy posiadają generalnie status podatnika podatku od towarów i usług, lecz wyłącznie fakt, że jedna ze stron z tytułu dokonania tej konkretnej czynności jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług lub jest z tego podatku zwolniona.

W związku z tym należy podkreślić, iż jakkolwiek zapytanie wnioskodawcy dotyczy opodatkowania umowy pożyczki podatkiem od czynności cywilnoprawnych, to jednak w pierwszej kolejności rozstrzygnięcia wymaga kwestia czy powyższa transakcja będzie podlegać regulacjom ustawy o podatku od towarów i usług, bowiem ocena ta ma zasadnicze znaczenie dla ewentualnego objęcia jej podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Objęcie tej czynności podatkiem od towarów i usług może bowiem skutkować wyłączeniem obowiązku podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 ww. ustawy.

Z przedstawionego zdarzenia przyszłego wynika, że na potrzeby prowadzonej działalności wnioskodawca zamierza zaciągnąć pożyczkę w kwocie kilkunastu lub nawet kilkudziesięciu milionów złotych od innego podmiotu spółki X S. A. z siedzibą w Z., która prowadzi działalność gospodarczą tego samego rodzaju co wnioskodawca i również tak samo jak wnioskodawca jest z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej czynnym podatnikiem podatku VAT. Wnioskodawca i spółka X S. A. (będąca przyszłym pożyczkodawcą) są powiązane kapitałowo, gdyż należą od jednej grupy kapitałowej – holdingu spółek mających wspólny podmiot dominujący w rozumieniu przepisów Kodeksu spółek handlowych, jednakże spółka X S.A. nie posiada udziałów w kapitale zakładowym wnioskodawcy. Udzielona pożyczka będzie oprocentowana i zostanie zawarta w Polsce, pomiędzy podmiotami mającymi siedzibę w Polsce i jej przedmiotem będą pieniądze znajdujące się w Polsce. Przedmiot działalności pożyczkodawcy nie obejmuje działalności w zakresie udzielania pożyczek; pożyczkodawca faktycznie nie prowadzi ani nie zamierza prowadzić działalności w ww. zakresie. W związku z powyższym udzielona wnioskodawcy pożyczka będzie dla pożyczkodawcy w pożyczką incydentalną, jednorazową.

Zaznaczyć należy, iż zgodnie ze złożonym wnioskiem niniejsza interpretacja dotyczy tylko i wyłącznie podatku od czynności cywilnoprawnych, a zatem interpretacją tą nie rozstrzyga się czy czynność udzielenia pożyczki jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług lub też jest z tego podatku zwolniona.

W przedmiotowej sprawie, podlegająca generalnie opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych umowa pożyczki będzie wyłączona z opodatkowania tym podatkiem na podstawie art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, o ile w świetle przepisów ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2004r. Nr 54 poz. 535 ze zm.) przedmiotowa umowa pożyczki uznana zostanie za podlegająca opodatkowaniu tym podatkiem lub mieszczącą się w zakresie zwolnienia od tego podatku.

Jeżeli zatem prawidłowe są ustalenia wnioskodawcy co do tego, że usługa udzielonej wnioskodawcy pożyczki w świetle przepisów ustawy o podatku od towarów i usług podlega regulacjom tej ustawy (jest zwolniona z podatku od towarów i usług), to pożyczka nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez wnioskodawcę oraz stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, ul. Prosta 10, 25-366 Kielce po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.