Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPB3/423-351/08/AP
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2008-05-06
Teza: Czy rozwiązanie odpisów aktualizujących należności zarachowanych przed 2007 rokiem w przypadku ustania przyczyny ich utworzenia, stanowią w roku 2007 przychód podatkowy, czy będą obojętne podatkowo czy też będzie to przychód zwolniony, związany z gospodarką zasobami mieszkaniowymi? Jak zakwalifikować odpisy aktualizujące należności zarachowane w roku 2007?
Słowa kluczowe: odpisy-odpisy aktualizujące; spółdzielnie-spółdzielnie mieszkaniowe; zasób-gospodarowanie zasobami mieszkaniowymi; zasób-zasoby mieszkaniowe; zwolnienie-zwolnienie przedmiotowe
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 4

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2007 r. Nr 112, poz. 770) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółdzielni, przedstawione we wniosku z dnia 01 lutego 2008 r. (data wpływu do tut. Biura 07 lutego 2008 r.) uzupełnionym w dniu 18 marca 2008 r. o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych m.in. w zakresie zakwalifikowania odpisów aktualizujących należności do gospodarki zasobami mieszkaniowymi (pytanie oznaczone we wniosku nr 2):

*   w odniesieniu do odpisów aktualizujących związanych z lokalami mieszkalnymi – **jest prawidłowe,**
*   w odniesieniu do odpisów aktualizujących związanych z lokalami użytkowymi – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 07 lutego 2008 r. wpłynął do tut. Biura ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych m.in. w zakresie zakwalifikowania odpisów aktualizujących należności do gospodarki zasobami mieszkaniowymi. Z uwagi na braki formalne w dniu 03 marca 2008 r. wezwano o ich uzupełnienie, co uczyniono 18 marca 2008 r.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Spółdzielnia nie prowadzi żadnej działalności gospodarczej, zajmuje się jedynie gospodarką zasobami mieszkaniowymi. Spółdzielnia dokonała aktualizacji należności czynszowych i za media przed 2007 rokiem, odpisem w pozostałe koszty operacyjne. Spółdzielnia wówczas nie była podatnikiem podatku dochodowego od osób prawnych więc odpis w koszty nie był kosztem podatkowym a rozwiązanie aktualizacji z tytułu spłaty należności nie stanowiło przychodu mającego wpływ na wysokość podatku. Odpisy dokonane w roku 2007 zostały objęte działaniem ustawy.

W związku z powyższym zadano m.in. następujące pytania:

Czy rozwiązanie odpisów aktualizujących należności zarachowanych przed 2007 rokiem w przypadku ustania przyczyny ich utworzenia, stanowią w roku 2007 przychód podatkowy, czy będą obojętne podatkowo czy też będzie to przychód zwolniony, związany z gospodarką zasobami mieszkaniowymi? Jak zakwalifikować odpisy aktualizujące należności zarachowane w roku 2007? (pytania oznaczone we wniosku nr 2)

Zdaniem Spółdzielni rozwiązanie odpisów aktualizujących należności zarachowanych w koszty przed 2007 rokiem w przypadku ustania przyczyny ich utworzenia, nie stanowią w roku 2007 przychodu podatkowego, natomiast będą obojętne podatkowo, ponieważ w momencie odpisania w koszty nie były objęte ustawą a co za tym idzie nie stanowiły kosztu podatkowego. A aktualizacje utworzone i rozwiązane w roku 2007 według Spółdzielni powinny być zwolnione jako związane z gospodarką zasobami mieszkaniowymi dlatego, że dotyczą kwot należnych z tytułu opłat czynszowych i za media.

Na tle przedstawionego zaistniałego stanu faktycznego stwierdzam co następuje:

Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654 ze zm.) wolne od podatku są dochody spółdzielni mieszkaniowych, wspólnot mieszkaniowych, towarzystw budownictwa społecznego oraz samorządowych jednostek organizacyjnych prowadzących działalność w zakresie gospodarki mieszkaniowej uzyskane z gospodarki zasobami mieszkaniowymi – w części przeznaczonej na cele związane z utrzymaniem tych zasobów, z wyłączeniem dochodów uzyskanych z innej działalności gospodarczej niż gospodarka zasobami mieszkaniowymi.

Jak wynika z treści wyżej powołanego przepisu, aby dochód podmiotów, o których mowa w tym przepisie korzystał ze zwolnienia przedmiotowego muszą być spełnione dwa warunki, a mianowicie:

*   dochody muszą być uzyskane z gospodarki zasobami mieszkaniowymi, a także
*   dochody te muszą być przeznaczone na utrzymanie zasobów mieszkaniowych.

Podkreślenia wymaga, że oba te warunki muszą być spełnione łącznie. Z powołanego przepisu wynika więc, że istotny dla zwolnienia z podatku jest nie tylko cel, na jaki ma być przeznaczony dochód (to jest cel związany z utrzymaniem zasobów mieszkaniowych), ale również źródło pochodzenia tego dochodu. Dochody zwolnione z podatku dochodowego mogą pochodzić wyłącznie z gospodarki zasobami mieszkaniowymi.

A zatem opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegać będzie dochód osiągnięty z innej działalności niż gospodarka zasobami mieszkalnymi, bez względu na cel, na jaki zostanie przekazany.

Przez „zasoby mieszkaniowe”, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, należy rozumieć nie tylko lokale mieszkalne, ale również pozostałe pomieszczenia i urządzenia wchodzące w skład budynku mieszkalnego, lub znajdujące się poza nim, których istnienie jest niezbędne dla prawidłowego korzystania z mieszkań przez mieszkańców, jak również ułatwiające im dostęp do budynku mieszkalnego oraz zapewniające sprawne jego funkcjonowanie oraz administrowanie. Do zasobów tych należą zatem, oprócz lokali mieszkalnych, także tego rodzaju pomieszczenia jak np. garaże, strychy, sutereny.

Na gospodarkę zasobami mieszkaniowymi prowadzoną przez podatników, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych składają się wpływy z opłat pobieranych od lokatorów (czynsze) oraz pokrywane z nich koszty. Opłaty te (czynsze) kalkulowane są w takiej wysokości, aby pokrywały zarówno utrzymanie (koszty) lokali mieszkalnych, jak i pozostałych pomieszczeń przynależnych do nich oraz koszty ich zarządzania (administracji). Wynika to z ustaw w oparciu, o które funkcjonują podmioty zajmujące się gospodarką zasobami mieszkaniowymi (np. ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych).

Zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 4e ww. ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych przychodem jest równowartość odpisów aktualizujących wartość należności, uprzednio zaliczonych do kosztów uzyskania przychodów, w przypadku ustania przyczyn, dla których dokonano tych odpisów. Przepis ten ściśle wiąże się z sytuacją określoną w art. 16 ust. 1 pkt 26a ww. ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, w myśl którego nie uważa się za koszty uzyskania przychodów odpisów aktualizujących, z tym że kosztem uzyskania przychodów są odpisy aktualizujące wartość należności, określone w ustawie o rachunkowości, od tej części należności, która była uprzednio zaliczona na podstawie art. 12 ust. 3 do przychodów należnych, a ich nieściągalność została uprawdopodobniona na podstawie art. 16 ust. 2a pkt 1.

Zgodnie z art. 16 ust. 2a pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych nieściągalność wierzytelności uznaje się za uprawdopodobnioną, w przypadku określonym w ust. 1 pkt 26a, w szczególności jeżeli:

1.  dłużnik zmarł, został wykreślony z ewidencji działalności gospodarczej, postawiony w stan likwidacji lub została ogłoszona jego upadłość obejmująca likwidację majątku, albo,
2.  zostało wszczęte postępowanie upadłościowe z możliwością zawarcia układu w rozumieniu przepisów prawa upadłościowego i naprawczego lub na wniosek dłużnika zostało wszczęte postępowanie ugodowe w rozumieniu przepisów o restrukturyzacji finansowej przedsiębiorstw i banków, albo
3.  wierzytelność została potwierdzona prawomocnym orzeczeniem sądu i skierowana na drogę postępowania egzekucyjnego, albo
4.  wierzytelność jest kwestionowana przez dłużnika na drodze powództwa sądowego.

Jeśli zatem spełnione zostały warunki określone w art. 16 ust. 2a ww. ustawy uzasadniające dokonanie odpisu aktualizującego wartość należności dotyczących opłat czynszowych i za media, to odpisy te stosownie do postanowień art. 16 ust. 1 pkt 26a tej ustawy mogą być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów. Jeżeli dotyczą opłat czynszowych i za media od lokali mieszkalnych to uznać należy, iż dotyczą gospodarki zasobami mieszkaniowymi. Zatem w sytuacji gdy ustaną przyczyny, dla których dokonano tych odpisów aktualizujących wartość należności to zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 4e ww. ustawy równowartość korekty tych odpisów będzie przychodem z gospodarki zasobami mieszkaniowymi wpływającym na wysokość dochodu z gospodarki zasobami mieszkaniowymi.

Natomiast w sytuacji gdy nie spełniono warunków określonych w art. 16 ust. 2a ww. ustawy to brak podstaw do zaliczenia dokonanych w oparciu o przepisy ustawy o rachunkowości odpisów aktualizujących wartość należności, dotyczących opłat czynszowych i za media do kosztów uzyskania przychodów. W konsekwencji uaktualnienie należności, na które utworzono te odpisy aktualizujące będzie obojętne podatkowo.

W takiej sytuacji dokonanie odpisu aktualizującego dotyczącego tych należności jak i jego uaktualnienie będzie obojętne dla wysokości dochodu zwolnionego od podatku dochodowego od osób prawnych na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 44 tej ustawy.

Zatem, jeżeli utworzenie odpisu aktualizującego przed 2007 rokiem nie stanowiło dla Spółdzielni kosztu, to tym samym rozwiązanie tego odpisu w latach następnych nie będzie stanowiło przychodu i będzie obojętne podatkowo. Natomiast rozwiązanie odpisów aktualizujących utworzonych w roku 2007, które zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodów w tym roku, będzie stanowiło przychód w roku, w którym ustały przyczyny dla których dokonano tych odpisów. Podkreślić należy jednak fakt, że na wysokość dochodu zwolnionego na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 44 rzutować będzie jedynie przychód z rozwiązania odpisów aktualizujących dotyczących czynszów i opłat związanych z lokalami mieszkalnymi.

Utworzenie oraz rozwiązanie odpisów aktualizujących tego rodzaju należności dotyczące lokali użytkowych jako nie dotyczące zasobów mieszkaniowych będzie obojętne dla przychodów i kosztów uzyskania przychodów, a w efekcie i dochodu z gospodarki zasobami mieszkaniowymi.

Stanowisko podatnika przedstawione we wniosku z dnia 01 lutego 2008 r. jest zatem prawidłowe w części dotyczącej odpisów aktualizujących związanych z lokalami mieszkalnymi oraz nieprawidłowe w części dotyczącej odpisów aktualizujących związanych z lokalami użytkowymi.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedmiotowym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a 43-300 Bielsko-Biała.