Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0112-KDIL2-1.4011.948.2024.1.TR
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2025-03-07
Teza: Opodatkowanie kwot dodatkowych z ugód.
Słowa kluczowe: banki
kredyt
ugody
ugody-ugoda sądowa
Zagadnienia: Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Źródła przychodów.-Przychody.
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Rozdział 2-art. 11-ust. 1

## Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

Szanowna Pani,
    stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu
    faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.

## Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

11 grudnia 2024 r. wpłynął Pani wniosek z 9 grudnia 2024 r. o wydanie interpretacji
    indywidualnej. Treść wniosku jest następująca:
    Opis stanu faktycznego
    W dniu 14 czerwca 2010 r. bank na podstawie umowy o kredyt mieszkaniowy udzieliła
    Pani kredytu denominowanego kursem franka szwajcarskiego, w kwocie stanowiącej
    równowartość (...) CHF.

    Kredyt został uruchomiony w złotych polskich jednorazowo w wysokości (...) zł, co
    stanowiło równowartość (...) CHF według obowiązującego w banku kursu kupna waluty
    CHF. Kredyt był przeznaczony na nabycie przez Panią lokalu mieszkalnego.
    Umowa nabycia ww. lokalu została sporządzona w dniu 22 czerwca 2010 r. na podstawie
    aktu notarialnego. Kredyt był przez Panią spłacany w złotych polskich oraz we frankach
    szwajcarskich. Kredyt został spłacony w całości w dniu 15 listopada 2021 r., a Pani spłaty
    obejmowały:
    · łącznie w złotych polskich kwotę (...) PLN oraz
    · łącznie we frankach szwajcarskich kwotę (...) CHF.
    W związku z klauzulami abuzywnymi zawartymi w ww. umowie kredytowej, co skutkowało
    nieważnością tej umowy – złożyła Pani w Sądzie Okręgowym pozew przeciwko Bankowi
    (następcy prawnemu banku) o zapłatę, tj. o zwrot dokonanych przez Panią spłat kredytu,
    jako świadczeń nienależnych.
    Kwota Pani roszczenia wyniosła łącznie (...) zł. i stanowiła sumę dokonanych spłat kredytu,
    przy czym kwoty spłat w CHF przeliczone zostały na złote polskie według średniego kursu
    NBP z dnia sporządzenia pozwu. Suma Pani spłat kredytu była wyższa niż otrzymany od
    banku kapitał kredytu.
    Bank w toku postępowania sądowego złożył propozycję zawarcia ze mną ugody sądowej –
    ugoda taka została zawarta w dniu 20 września 2024 r. przed Sądem Okręgowym, na
    warunkach zaproponowanych przez bank:
    1) potwierdzono spłatę przez Panią kredytu w całości; oraz
    2) bank zobowiązał się do zwrotu kwoty (...) zł będącej wynikiem rozliczenia kredytu przy
      założeniu zmiany waluty zadłużenia na PLN, tak, jakby od początku kredyt był złotowy;
      oraz
    3) bank zobowiązał się do zwrotu kosztów procesu w wysokości (...) zł (koszt zastępstwa
      procesowego) oraz połowy opłaty od pozwu w wysokości (...) zł; oraz
    4) bank zobowiązał się do zapłaty kwoty dodatkowej w wysokości (...) PLN, stwierdzając,
      że w związku z wypłatą w/w kwoty powstaje po mojej-stronie przychód, a na banku
      ciąży obowiązek sporządzenia informacji PIT-11.
    Kwoty, do zapłaty których bank się zobowiązał zostały zapłacone w terminach określonych
    w ugodzie.
    Suma Pani wpłat na poczet spłaty kredytu ((...) zł) pomniejszona o zwrot kwoty
    dodatkowej, wypłaconej przez bank ((...) zł) jest wyższa, niż kwota otrzymanego przez
    Panią kapitału kredytu ((...) zł.)

## Pytanie

Czy jako podatnik jest Pani zobowiązana zapłacić podatek dochodowy od osób fizycznych
    za 2024 rok od kwoty dodatkowej w wysokości (...) zł, którą otrzymała Pani w wyniku
    ugody sądowej z dnia 20 września 2024 r ?
    Pani stanowisko w sprawie
    W Pani ocenie, kwota dodatkowa w wysokości (...) zł, którą otrzymała Pani od banku w
    ramach ugody sądowej, nie stanowi przychodu do opodatkowania.
    Jako kredytobiorca, wpłaciła Pani do banku tytułem spłaty przedmiotowego kredytu kwotę
    dużo wyższą, niż kwota dodatkowa, która zapłacił Pani bank w ramach zawartej ugody.
    Otrzymane przez Panią środki kwoty dodatkowej, tj. (...) zł należy traktować jako
    ekwiwalent wydatków, które wcześniej poniosła Pani z własnych środków.
    Zatem kwota dodatkowa w wysokości (...) zł otrzymana przez Panią od banku na
    podstawie sądowej ugody z bankiem nie spowodowała faktycznego przyrostu

    (przysporzenia) w Pani majątku, który podlegałby opodatkowaniu podatkiem od osób
    fizycznych.
    Na uzasadnienie swojego stanowiska, przywołała Pani pismo z dnia 1 sierpnia 2024 r.
    Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej 0112-KDIL2-1.4011.535.2024.3 DJ – zwrot przez
    bank części kwoty uiszczonej tytułem spłaty kredytu mieszkaniowego jako niestanowiący
    przychodu, interpretacja indywidualna.

## Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe.

## Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z przepisem art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym
    od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163):
      Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z
      wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od
      których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
    Z przepisu tego wynika, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych
    podlega – co do zasady – każdy dochód osiągnięty przez osobę fizyczną. Zgodnie
    natomiast z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów nad kosztami ich uzyskania.
    Pojęciem pierwotnym dla dochodu jest więc pojęcie przychodu. Ten z kolei jest
    definiowany przez ustawodawcę w art. 11 ust. 1 ustawy:
      Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie
      realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art.
      19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji
      podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość
      otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.
    Za przychody należy zatem uznać otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika
    pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych
    nieodpłatnych świadczeń. Dla celów podatkowych przyjmuje się, że nieodpłatne
    świadczenie obejmuje każde działanie lub zaniechanie na rzecz innej osoby oraz wszystkie
    zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności podmiotów, których skutkiem
    jest przysporzenie majątku innej osoby, mające konkretny wymiar finansowy.
    Z definicji przychodu można wywieść, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko
    takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym (zarówno zwiększającym
    aktywa, jak i zmniejszającym pasywa) – mają definitywny, a nie zwrotny charakter.
    O uzyskaniu przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym do osób fizycznych
    można więc mówić w sytuacji, gdy podatnik – czy to na skutek otrzymania określonych
    wartości majątkowych (środków pieniężnych, świadczeń w naturze czy też innych
    nieodpłatnych świadczeń), czy też w wyniku określonego zdarzenia, które powoduje
    zmniejszenie jego zobowiązań wobec innych podmiotów – uzyskuje określone
    przysporzenie majątkowe.
    Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych wyraźnie rozróżnia źródła
    przychodów oraz sposób opodatkowania dochodów z poszczególnych źródeł.
    Odrębnym źródłem przychodów są m.in. określone w art. 10 ust. 1 pkt 9 „inne źródła”.
    W myśl art. 20 ust. 1 ww. ustawy:
      Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w
      szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu
      emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w
      rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty
      uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz

      wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także
      dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki
      pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane
      z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w
      art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów
      określonych w art. 12-14 i art. 17.
    Użycie w tym przepisie sformułowania „w szczególności” wskazuje, że katalog przychodów
    z innych źródeł ma otwarty charakter – nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć
    również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie. O przychodzie podatkowym z
    innych źródeł będziemy mówić w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne
    korzyści majątkowe, które można przypisać do tego źródła.
    Instytucja kredytu uregulowana została przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r.
    Prawo Bankowe (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1646 ze zm.).
    Zgodnie z treścią art. 69 ust. 1 ww. ustawy:
      Przez umowę kredytu Bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na
      czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na ustalony
      cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach określonych
      w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych
      terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu.
    Podkreślić należy, że otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w
    umowie kredytowej są obojętne podatkowo. Przychód po stronie kredytobiorcy pojawia
    się w przypadku, kiedy dochodzi do umorzenia kredytu, jego części lub odsetek. Wtedy
    bowiem kredytobiorca osiąga konkretne przysporzenie majątkowe (przychód w
    rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).
    Stosownie natomiast do treści art. 917 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.
    j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1061):
      Przez ugodę strony czynią sobie wzajemne ustępstwa w zakresie istniejącego między
      nimi stosunku prawnego w tym celu, aby uchylić niepewność co do roszczeń
      wynikających z tego stosunku lub zapewnić ich wykonanie albo by uchylić spór
      istniejący lub mogący powstać.
    Powołana definicja ugody pozwala wyróżnić elementy konstrukcyjne tej instytucji. Po
    pierwsze, ugoda jest zawierana w sytuacji, gdy między stronami stosunku prawnego
    istnieje niepewność albo spór, co do roszczeń wynikających z tego stosunku. Po drugie,
    celem zawarcia ugody jest uchylenie tej niepewności lub sporu. Wreszcie po trzecie,
    strony dążą do osiągnięcia celu przez wzajemne ustępstwa. Tak więc nieodłącznym
    elementem ugody są wzajemne ustępstwa stron. Poza tym, zarówno w doktrynie, jak i w
    orzecznictwie podkreśla się szczególną przyczynę prawną ugody. Oznacza to, że ugoda nie
    tworzy nowego stosunku prawnego, a jedynie odnosi się do istniejącego stosunku
    prawnego stanowiącego podstawę powództwa, a tym samym podstawę zawarcia ugody.
    Odnosząc się do skutków podatkowych wypłaty ustalonej w ugodzie kwoty wyjaśniam, że
    zgodnie z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów ze źródła nad kosztami jego
    uzyskania. Jednakże jak wyżej wyjaśniłem definicja przychodu podatkowego zawarta w art.
    11 ust. 1 wskazuje, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia,
    które są określonym przyrostem majątkowym o charakterze definitywnym, nie mające
    charakteru zwrotnego.
    Wobec powyższego, skoro kwota, którą otrzymała Pani od Banku w wyniku zawartej
    ugody, mieści się w kwocie wpłacanej przez Panią podczas spłaty kredytu hipotecznego, to
    jej otrzymanie nie powoduje po Pani stronie dodatkowego przysporzenia majątkowego. W
    konsekwencji pieniądze te nie są Pani przychodem w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o
    podatku dochodowym od osób fizycznych i ich uzyskanie nie skutkuje po Pani stronie
    obowiązkiem zapłaty podatku dochodowego.

## Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
    Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który
    obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
    · Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy
      z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111).
      Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna
      (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do
      interpretacji.
    · Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub
      zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem
      czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
      1) z zastosowaniem art. 119a;
      2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy
      z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
      3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
    · Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w
      decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej
      praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

## Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu
    Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z
    dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.
    U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
    Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę
    należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej
    (art. 53 § 1 PPSA):
    · w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa
      Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
    · w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres
      Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP
      (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia
    przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do
    zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz
    powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

## Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji
    podatkowej.