Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPB-2-1/4514-112/15/AD
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2015-10-07
Teza: nieodpłatny dział spadku
Słowa kluczowe: podatek-podatek od czynności cywilnoprawnych; spadek-dział spadku
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1a

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r., poz. 613) oraz § 7 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U., poz. 643) – Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z 15 lipca 2015 r. (data wpływu do Biura – 21 lipca 2015 r.), uzupełnionym 10, 14 i 17 września 2015 r., o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych nieodpłatnego działu spadku – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 21 lipca 2015 r. wpłynął do Biura ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej m.in. podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych nieodpłatnego działu spadku.

Wniosek nie spełniał wymogów formalnych, dlatego w piśmie z 4 września 2015 r. znak: IBPB-2-1/4515-70/15/AD, znak: IBPB-2-1/4514-112/15/AD i znak: IBPB-2-1/4514-252/15/AD wezwano o jego uzupełnienie. Wniosek uzupełniono 10 września 2015 r. (poprzez uiszczenie dodatkowej opłaty) oraz 14 i 17 września 2015 r. (wpływ potwierdzenia dokonania dodatkowej opłaty).

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

W dniu 23 marca 2015 roku zmarł mąż Wnioskodawczyni, nie pozostawiając testamentu. Jedynymi spadkobiercami ustawowymi po zmarłym są: Wnioskodawczyni oraz jej dwójka pełnoletnich dzieci. Zgodnie z regułami dziedziczenia ustawowego, udział spadkowy każdej z tych osób wynosi 1/3, co potwierdza zarejestrowany w dniu 25 marca 2015 roku akt poświadczenia dziedziczenia.

Przez cały okres trwania małżeństwa Wnioskodawczyni pozostawała ze swoim mężem w ustroju wspólności majątkowej małżeńskiej.

Za życia, mąż Wnioskodawczyni prowadził działalność gospodarczą w zakresie sprzedaży detalicznej obuwia i wyrobów skórzanych, tworząc przedsiębiorstwo stanowiące zorganizowany zespół składników materialnych i niematerialnych przeznaczonych do prowadzenia tej działalności gospodarczej, tj. dwie nieruchomości, liczne ruchomości, samochody, towary w sklepach i magazynach czy środki na rachunkach bankowych.

Wskazane przedsiębiorstwo stanowiło część majątku wspólnego Wnioskodawczyni i jej męża, zatem dziedziczeniu podlega udział 1/2 w tym przedsiębiorstwie. Łączna wartość spadku po mężu Wnioskodawczyni wynosi w jej ocenie ok. 1,5 mln złotych.

Pomiędzy spadkobiorcami istnieje zgoda co do sposobu podziału majątku spadkowego. Wolą wszystkich spadkobierców jest, aby Wnioskodawczyni kontynuowała działalność zmarłego męża (w tym celu Wnioskodawczyni zarejestrowała już działalność gospodarczą pod firmą analogiczną do firmy zmarłego męża), a całość spadku przypadła Wnioskodawczyni.

Jednakże z uwagi na fakt, że Wnioskodawczyni wraz z mężem wspierali swoje dzieci finansowo, Wnioskodawczyni planuje przekazać każdemu ze swoich dzieci kwotę pieniężną w wysokości ok. 70.000 zł. Spadkobiercy planują to uczynić na jeden z dwóch sposobów:

1.  poprzez dokonanie działu spadku, w którym Wnioskodawczyni otrzyma cały spadek, bez obowiązku dokonywania spłat lub dopłat na rzecz swoich dzieci (tzw. nieodpłatny dział spadku), a następnie poprzez przekazanie swoim dzieciom po ok. 70.000 zł w drodze darowizny; przekazanie pieniędzy w drodze darowizny nastąpi, albo od razu po dokonaniu nieodpłatnego działu spadku, albo w określonym czasie (np. kilka miesięcy lub nawet lat) po jego dokonaniu, a dokonana darowizna zostanie zgłoszona zgodnie z art. 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn;
2.  poprzez dokonanie działu spadku, w którym Wnioskodawczyni otrzyma cały spadek i przekaże na rzecz swoich dzieci po ok. 70.000 zł tytułem spłat.

W związku z powyższym zadano m.in. następujące pytanie:

Czy w przedstawionym zdarzeniu przyszłym (dokonanie nieodpłatnego działu spadku) powstanie po stronie Wnioskodawczyni lub jej dzieci obowiązek podatkowy w podatku od czynności cywilnoprawnych?

Zdaniem Wnioskodawczyni, dokonanie nieodpłatnego działu spadku (tj. działu spadku, w którym Wnioskodawczyni otrzyma cały spadek bez obowiązku dokonania jakichkolwiek spłat lub dopłat) nie spowoduje powstania po stronie Wnioskodawczyni ani jej dzieci obowiązku podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych. Przepis art. 1 ust. 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych zawiera zamknięty katalog czynności cywilnoprawnych opodatkowanych ww. podatkiem. Wskazany przepis nie wymienia wśród tych czynności nieodpłatnego działu spadku. Z kolei przepis art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. f) cyt. ustawy stanowi, że opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych podlega dział spadku, ale tylko w części dotyczącej spłat lub dopłat. Jeżeli zatem dział spadku w ogóle nie przewiduje jakichkolwiek spłat lub dopłat, to nie powstanie po stronie Wnioskodawczyni lub jej dzieci obowiązek podatkowy na gruncie podatku od czynności cywilnoprawnych.

Uzasadniając swoje stanowisko, Wnioskodawczyni powołała na jego potwierdzenie interpretację indywidualną.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawczyni w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Na wstępie należy zaznaczyć, że przedmiotem niniejszej interpretacji jest wyłącznie ocena stanowiska Wnioskodawczyni w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych dotycząca skutków dla niej w związku z dokonaniem nieodpłatnego działu spadku.

W pozostałym zakresie wniosku zostały/zostaną wydane odrębne rozstrzygnięcia.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz.U. z 2015, poz. 626) podatkowi temu podlegają następujące czynności cywilnoprawne:

1.  umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych,
2.  umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku,
3.  (uchylona),
4.  umowy darowizny – w części dotyczącej przejęcia przez obdarowanego długów i ciężarów albo zobowiązań darczyńcy,
5.  umowy dożywocia,
6.  umowy o dział spadku oraz umowy o zniesienie współwłasności – w części dotyczącej spłat lub dopłat,
7.  (uchylona),
8.  ustanowienie hipoteki,
9.  ustanowienie odpłatnego użytkowania, w tym nieprawidłowego, oraz odpłatnej służebności,
10.  umowy depozytu nieprawidłowego,
11.  umowy spółki.

Podatkowi od czynności cywilnoprawnych podlegają też zmiany ww. umów, jeżeli powodują one podwyższenie podstawy opodatkowania podatkiem od czynność cywilnoprawnych oraz orzeczenia sądów, w tym również polubownych oraz ugody, jeżeli wywołują one takie same skutki prawne, jak czynności cywilnoprawne (art. 1 ust. 1 pkt 2 i 3 cyt. ustawy).

Zgodnie z przepisami ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych dział spadku podlega opodatkowaniu, jeżeli wiąże się z obowiązkiem spłat lub dopłat. Spłata stanowi wyrażoną w pieniądzu równowartość udziału w majątku spadkowym i występuje wówczas przy dziale spadku, gdy całość majątku spadkowego przyznano jednemu lub kilku ze spadkobierców. Natomiast dopłata ma wyrównać różnice powstałe wskutek fizycznego podziału majątku między spadkobierców, gdy zachodzą rozbieżności między faktycznie przyznaną im częścią majątku a udziałem w spadku.

Z treści wniosku wynika, iż 23 marca 2015 roku zmarł mąż Wnioskodawczyni, nie pozostawiając testamentu. Jedynymi spadkobiercami ustawowymi po zmarłym są: Wnioskodawczyni oraz jej dwójka pełnoletnich dzieci. Zgodnie z regułami dziedziczenia ustawowego, udział spadkowy każdej z tych osób wynosi 1/3, co potwierdza zarejestrowany 25 marca 2015 roku akt poświadczenia dziedziczenia.

Pomiędzy spadkobiorcami istnieje zgoda co do sposobu podziału majątku spadkowego. Wolą wszystkich spadkobierców jest, aby Wnioskodawczyni kontynuowała działalność gospodarczą zmarłego męża, a całość spadku przypadła Wnioskodawczyni.

Wnioskodawczyni planuje jednak przekazać każdemu ze swoich dzieci kwotę pieniężną w wysokości ok. 70.000 zł. Spadkobiercy planują to uczynić poprzez dokonanie działu spadku, w którym Wnioskodawczyni otrzyma cały spadek, bez obowiązku dokonywania spłat lub dopłat na rzecz swoich dzieci (tzw. nieodpłatny dział spadku), a następnie poprzez przekazanie swoim dzieciom po ok. 70.000 zł w drodze darowizny.

Wskazać zatem należy, iż mając na uwadze art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. f) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych planowany dział spadku nie będzie podlegał opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, bowiem nie będzie wiązał się z obowiązkiem dokonania spłaty lub dopłaty na rzecz pozostałych spadkobierców.

W świetle powyższego stanowisko Wnioskodawczyni należało uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, ul. Jana Kazimierza 5, 85-035 Bydgoszcz, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie – w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.