Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPB1/415-161a/13/DP
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2013-04-24
Teza: Czy sprzedaż lokalu stanowi źródło przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a w konsekwencji występuje możliwość zwolnienia z opodatkowania w związku z przeznaczeniem środków uzyskanych ze sprzedaży na cele mieszkaniowe? Czy dochód uzyskany ze sprzedaży lokalu użytkowego powinien zostać „rozliczony” przez każdego z małżonków w ½ części i każdy z małżonków jest zobowiązany do złożenia zeznania PIT-39?
Słowa kluczowe: działalność-działalność gospodarcza; lokal-lokal użytkowy; nieruchomości; nieruchomości-sprzedaż nieruchomości; nieruchomości-zbycie nieruchomości; sprzedaż; wspólność-wspólność majątkowa; współwłasność
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 1-art. 9; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 10

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy, przedstawione we wniosku z dnia 29 stycznia 2013 r. (data wpływu 31 stycznia 2013 r.), uzupełnionym pismami z dnia 26 marca 2013 r. (data wpływu 28 marca 2013 r.) oraz z dnia 19 kwietnia 2013 r. (data wpływu 24 kwietnia 2013 r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych sprzedaży nieruchomości - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 31 stycznia 2013 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych sprzedaży nieruchomości.

Wniosek uzupełniono pismami z dnia 26 marca 2013 r. (data wpływu 28 marca 2013 r.) oraz z dnia 19 kwietnia 2013 r. (data wpływu 24 kwietnia 2013 r.).

W przedmiotowym wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

Wnioskodawczyni prowadzi pozarolniczą działalność gospodarczą, jako osoba fizyczna. W latach 2009-2012 działalność opodatkowana była zryczałtowanym podatkiem dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne. Wnioskodawczyni nie jest podatnikiem podatku od towarów i usług.

W dniu 7 października 2009 r. zakupiła lokal użytkowy – sklep, w którym nigdy nie prowadziła działalności gospodarczej. Zakup lokalu sfinansowany został w całości kredytem inwestycyjnym (hipotecznym). W akcie notarialnym zapisano, że w przedmiotowym lokalu działalność gospodarczą będzie prowadziła Wnioskodawczyni. W związku z tym, że Wnioskodawczyni nie prowadziła w ww. lokalu działalności gospodarczej nie wprowadziła go do ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, nie traktowała go jako nieruchomości związanej z działalnością gospodarczą. Lokal ten wynajmowała osobie trzeciej oraz użyczyła małżonkowi, który przez pewien okres prowadził w nim działalność gospodarczą. W dniu 11 stycznia 2012 r. lokal sprzedano, a z uzyskanych środków Wnioskodawczyni spłaciła cały kredyt zaciągnięty na jego zakup.

W uzupełnieniu do wniosku Wnioskodawczyni wskazała, że z małżonkiem pozostaje we wspólności majątkowej. Zakupiony lokal użytkowy (sklep) nie stanowi Jej odrębnego majątku, a najem ww. lokalu nie był prowadzony w ramach pozarolniczej działalności gospodarczej. Lokal wykorzystywany był przez małżonka Wnioskodawczyni w prowadzonej przez Niego działalności gospodarczej w okresie od 1 września 2010 r. do 10 stycznia 2012 r. Nie był przez Niego wprowadzony do ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

1.  Czy sprzedaż lokalu stanowi źródło przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a w konsekwencji występuje możliwość zwolnienia z opodatkowania w związku z przeznaczeniem środków uzyskanych ze sprzedaży na cele mieszkaniowe?
2.  Czy dochód uzyskany ze sprzedaży lokalu użytkowego powinien zostać „rozliczony” przez każdego z małżonków w ½ części i każdy z małżonków jest zobowiązany do złożenia zeznania PIT-39?

Przedmiotem niniejszej interpretacji indywidualnej jest odpowiedź na powyższe pytania w części dotyczącej Wnioskodawczyni. W zakresie dotyczącym małżonka wydane zostanie odrębne rozstrzygnięcie.

Wnioskodawczyni uważa, że w sytuacji przedstawionej we wniosku nastąpiła sprzedaż w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Nie traktuje tej transakcji, jako sprzedaży nieruchomości w ramach działalności gospodarczej, ponieważ nie była ona nigdy wprowadzona do ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych. Zdaniem Wnioskodawczyni jest to odpłatne zbycie nieruchomości, które nastąpiło przed upływem pięciu lat od nabycia. Zatem Wnioskodawczyni uważa, że ma prawo – w terminie dwóch lat od zbycia lokalu - do wydatkowania środków uzyskanych ze sprzedaży na własne cele mieszkaniowe. Wobec tego jest zobowiązana do „zbierania” faktur dokumentujących poniesione wydatki. Ponadto każdy z małżonków jest zobowiązany do złożenia zeznania rocznego PIT-39 „od swojej części”.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za nieprawidłowe.

Zgodnie z treścią art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 361 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a, 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów,
4.  innych rzeczy

*   jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonywaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a)-c) – przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, a innych rzeczy – przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie; w przypadku zamiany okresy te odnoszą się do każdej z osób dokonujące zamiany.

W myśl art. 10 ust. 2 pkt 3 ww. ustawy, przepisów ust. 1 pkt 8 nie stosuje się do odpłatnego zbycia składników majątku, o których mowa w art. 14 ust. 2 pkt 1, z zastrzeżeniem ust. 3, nawet jeżeli przed zbyciem zostały wycofane z działalności gospodarczej, a między pierwszym dniem miesiąca następującego po miesiącu, w którym składniki majątku zostały wycofane z działalności i dniem ich odpłatnego zbycia, nie upłynęło 6 lat.

Jednak stosownie do art. 10 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, przepisy ust. 1 pkt 8 mają zastosowanie do odpłatnego zbycia wykorzystywanych na potrzeby związane z działalnością gospodarczą oraz przy prowadzeniu działów specjalnych produkcji rolnej budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu, gruntu lub udziału w gruncie albo prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, związanych z tym budynkiem lub lokalem, spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziału w takim prawie.

Z powyższego wynika, zatem że aby przychód uzyskany ze sprzedaży nieruchomości mógł zostać zaliczony do źródła przychodów, określonego wyżej wskazanym przepisem art. 10 ust. 1 pkt 8 cyt. ustawy, spełnione winny zostać, co najmniej dwie podstawowe przesłanki:

*   nieruchomość nie może być przedmiotem odpłatnego zbycia w wykonywaniu działalności gospodarczej,
*   nieruchomość nie może być nieruchomością niemieszkalną wykorzystywaną w tej działalności.

Odrębnym źródłem przychodów jest, wskazana w art. 10 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy, pozarolnicza działalność gospodarcza.

W świetle art. 14 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, za przychód z działalności, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3, uważa się kwoty należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont.

Z kolei przepis art. 14 ust. 2 pkt 1 ww. ustawy stanowi, że przychodem z działalności gospodarczej jest również odpłatne zbycie składników majątku wykorzystywanych na potrzeby związane z działalnością gospodarczą będących:

1.  środkami trwałymi,
2.  składnikami majątku, o których mowa w art. 22d ust. 1, z wyłączeniem składników, których wartość początkowa ustalona zgodnie z art. 22g nie przekracza 1.500 zł,
3.  wartościami niematerialnymi i prawnymi

*   ujętych w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, w tym także przychody z odpłatnego zbycia składników wymienionych w lit. b), spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu użytkowego lub udziału w takim prawie nieujętych w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, z zastrzeżeniem ust. 2c; przy określaniu wysokości przychodów przepisy ust. 1 i art. 19 stosuje się odpowiednio.

Zgodnie z art. 14 ust. 2c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, do przychodów, o których mowa w ust. 2 pkt 1, nie zalicza się przychodów z odpłatnego zbycia wykorzystywanych na potrzeby związane z działalnością gospodarczą oraz przy prowadzeniu działów specjalnych produkcji rolnej budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu, gruntu lub udziału w gruncie albo prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, związanych z tym budynkiem lub lokalem, spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziału w takim prawie. Przepis art. 30e stosuje się odpowiednio.

Z treści przytoczonych przepisów wynika, że przychodami z działalności gospodarczej są zarówno przychody z odpłatnego zbycia wykorzystywanych na potrzeby związane z działalnością gospodarczą składników majątku (z wyjątkiem nieruchomości mieszkalnych) używanych aktualnie w działalności, jak i przychody uzyskane ze sprzedaży tych składników majątku, które zostały z działalności gospodarczej z różnych względów wycofane. Jeżeli jednak, między pierwszym dniem miesiąca następującego po miesiącu, w którym składniki majątku zostały wycofane z działalności i dniem ich odpłatnego zbycia upłynęło 6 lat, to przychód ze sprzedaży tych składników majątku nie stanowi przychodu z działalności gospodarczej.

Powołane przepisy ustawy podatkowej nie regulują wprost zasad opodatkowania przychodu ze sprzedaży składników majątku niespełniających kryteriów wymienionych w art. 14 ust. 2 pkt 1 ww. ustawy, dlatego też dokonując wykładni przepisów ustawy w tym zakresie należy mieć na względzie, iż zasadą jest, że przychód z działalności gospodarczej stanowi każda kwota należna podatnikowi związana w jakikolwiek sposób z prowadzoną działalnością gospodarczą. Przepis art. 14 ww. ustawy, nie wymienia szczegółowo wszystkich przychodów z tego źródła, zaś w art. 14 ust. 2 pkt 1 cyt. ustawy, wymienione zostały tylko niektóre rodzaje przychodów zaliczanych do przychodów z działalności gospodarczej. Z tego względu, sprzedaż każdego innego składnika, wykorzystywanego w określonym przedziale czasowym w działalności gospodarczej, stanowi przychód z tytułu działalności gospodarczej na podstawie ogólnej zasady wyrażonej w art. 14 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (z wyjątkiem nieruchomości mieszkalnych).

Z treści złożonego wniosku wynika, że Wnioskodawczyni w 2009 roku zakupiła lokal użytkowy – sklep, w którym nigdy nie prowadziła działalności gospodarczej. Zakup lokalu sfinansowany został w całości kredytem inwestycyjnym (hipotecznym). Lokal nie był wprowadzony do ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych. Nieruchomość wynajmowana była osobie trzeciej oraz użyczona małżonkowi, który przez okres od 1 września 2010 r. do 10 stycznia 2012 r. prowadził w niej działalność gospodarczą. W dniu 11 stycznia 2012 r. przedmiotowy lokal został sprzedany, a z uzyskanych środków Wnioskodawczyni spłaciła cały kredyt zaciągnięty na jego zakup. Pomiędzy małżonkami istnieje wspólność majątkowa. Zakupiony lokal użytkowy (sklep) nie stanowił odrębnego majątku, a najem ww. lokalu nie był prowadzony w ramach pozarolniczej działalności gospodarczej.

Stosunki majątkowe między małżonkami zostały uregulowane w ustawie z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 788 ze zm.).

Zgodnie z art. 31 § 1 ww. ustawy, z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków.

W piśmiennictwie podaje się, że o zaliczeniu danego przedmiotu majątkowego do majątku wspólnego decyduje moment faktycznego (definitywnego) jego nabycia. Z punktu widzenia przynależności prawa do majątku wspólnego bez znaczenia jest, czy jego nabycia dokonali małżonkowie wspólnie, czy też tylko jeden z nich. Nie jest istotna także podstawa (sposób) nabycia danego przedmiotu. Obowiązuje domniemanie, że przedmioty majątkowe nabyte w trakcie wspólności małżeńskiej przez jednego z małżonków zostały nabyte z majątku wspólnego na rzecz wspólności majątkowej.

Wspólność wynikająca ze stosunku małżeństwa jest współwłasnością łączną. Cechą charakterystyczną tego typu współwłasności jest to, iż niemożliwe jest ustalenie wielkości udziału małżonków we współwłasności (współwłasność bez udziałowa) oraz żaden z małżonków w czasie jej trwania nie może rozporządzać swymi prawami do majątku wspólnego.

W świetle art. 43 § 1 ww. Kodeksu, oboje małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym. Zatem, każdy z małżonków ma zarówno prawo do udziału w majątku wspólnym, jak i w odniesieniu do poszczególnych składników majątku wspólnego.

Tym samym, małżonek Wnioskodawczyni był współwłaścicielem przedmiotowego lokalu.

Odnosząc, więc powyższe do przedstawionego stanu faktycznego, stwierdzić należy, że odpłatne zbycie składnika majątku stanowiącego przedmiot majątku wspólnego małżonków, wykorzystywanego w działalności gospodarczej przez jednego z małżonków, na podstawie przeanalizowanych przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, stanowi w całości przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej, jedynie tego podmiotu, który faktycznie przedmiotowy składnik wykorzystywał do celów prowadzonej działalności gospodarczej.

Nieruchomość, o której mowa we wniosku była oddana do używania przez Wnioskodawczynię jej małżonkowi, który prowadził w niej pozarolniczą działalność gospodarczą.

Reasumując, biorąc pod uwagę, że przedmiotowa nieruchomość należąca do Wnioskodawczyni i jej małżonka na zasadach ustawowej wspólności małżeńskiej była wykorzystywana przez męża Wnioskodawczyni w prowadzonej przez Niego działalności gospodarczej oraz była nieruchomością niemieszkalną, dla ustalenia zasad opodatkowania przychodu ze sprzedaży tej nieruchomości nie będzie miał zastosowania przepis art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a przychód ze sprzedaży stanowić będzie przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej u małżonka Wnioskodawczyni. Wobec tego sprzedaż przedmiotowej nieruchomości nie spowoduje dla Wnioskodawczyni powstania przychodu do opodatkowania.

Ponadto wskazać należy, że dla niniejszego rozstrzygnięcia bez znaczenia pozostaje fakt przeznaczenia środków uzyskanych ze sprzedaży przedmiotowej nieruchomości, bowiem jak wykazano – Wnioskodawczyni nie uzyska przychodu (dochodu), który mógłby podlegać zwolnieniu od opodatkowania.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, ul. Staromłyńska 10, 70-561 Szczecin, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.).

Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.