Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 1061-IPTPB2.4511.352.2016.2.MK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi
Data wydania: 2016-07-21
Teza: Czy przez „sumę wpłat na IKE”, w rozumieniu art. 30a ust. 8 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r., poz. 361, z późn. zm.), należy rozumieć wszystkie wpłaty wniesione na IKE, tzn. również te dokonywane w trybie wpłaty transferowej z PPE, prowadzonego na rzecz oszczędzającego
Słowa kluczowe: emerytura; konto-konto indywidualne; pracownik; programy-programy emerytalne; zwrot; środek-transfer środków
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613, z późn. zm.) oraz § 5 pkt 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643), Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko – przedstawione we wniosku złożonym w dniu 25 kwietnia 2016 r., uzupełnionym pismem z dnia 26 czerwca 2016 r. (data wpływu 29 czerwca 2016 r.), o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania zwrotu środków z IKE – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 25 kwietnia 2016 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania zwrotu środków z IKE.

Wniosek nie spełniał wymogów określonych w art. 14b § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613, z późn. zm.), w związku z powyższym pismem z dnia 20 czerwca 2016 r., Nr 1061-IPTPB2.4511.352.2016.1.MK, wezwano Wnioskodawcę, na podstawie art. 169 § 1 i § 2 w zw. z art. 14h ustawy Ordynacja podatkowa, do jego uzupełnienia w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia.

Wezwanie wysłane zostało w dniu 20 czerwca 2016 r. (skutecznie doręczone w dniu 22 czerwca 2016 r.). W dniu 29 czerwca 2016 r. (nadano w dniu 27 czerwca 2016 r.) wpłynęło uzupełnienie wniosku z dnia 26 czerwca 2016 r.

We wniosku i jego uzupełnieniu przedstawiono następujący stan faktyczny:

Od dnia 1 kwietnia 2008 r. do czerwca 2014 r. firma ….Sp. z o.o., w której pracował Wnioskodawca, odprowadzała składki na Pracowniczy Program Emerytalny (dalej: PPE) w TU …. S.A. (dalej: …..). Składki te były częścią wynagrodzenia Wnioskodawcy, wyszczególnioną na liście płac, a podatek dochodowy od tej składki finansowany był z wynagrodzenia Wnioskodawcy. Suma tych składek wyniosła 11 467 zł 09 gr.

W dniu 20 maja 2014 r. Wnioskodawca złożył u agenta ….. wniosek o wykup jednostek w grupowym ubezpieczeniu PPE, oraz (zgodnie z procedurą likwidacji funduszu), wniosek o zawarcie umowy ubezpieczenia IKE. Celem transferu środków z PPE na IKE Wnioskodawca wpłacił na konto IKE jednorazowo składkę w kwocie 100 zł. W dniu 15 czerwca 2015 r. Wnioskodawca złożył wniosek o likwidację IKE.

Wnioskodawca otrzymał informację o przekazaniu z PPE na IKE kwoty 11 377 zł 10 gr. Natomiast ze zlikwidowanego konta IKE na konto osobiste wpłynęła kwota 5 886 zł 80 gr. Zgodnie z wyjaśnieniami, jakie uzyskał Wnioskodawca, od kwoty 11 377 zł 10 gr zostały odprowadzone składki na ZUS oraz podatek dochodowy od osób fizycznych, ponieważ środki transferowane z PPE na IKE potraktowano jako wartość zgromadzonych środków, a nie zaliczono do „sumy wpłat na IKE”.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu wniosku):

Czy przez „sumę wpłat na IKE”, w rozumieniu art. 30a ust. 8 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r., poz. 361, z późn. zm.), należy rozumieć wszystkie wpłaty wniesione na IKE, tzn. również te dokonywane w trybie wpłaty transferowej z PPE, prowadzonego na rzecz oszczędzającego?

Zdaniem Wnioskodawcy, o ile pobranie składek na ZUS jest słuszne, o tyle nie zgadza się On z odprowadzeniem podatku dochodowego od całości wpłat na IKE. Wnioskodawca jest przekonany, że błędnie zinterpretowano ustawę z dnia 20 kwietnia 2004 r. o indywidualnych kontach emerytalnych oraz indywidualnych kontach zabezpieczenia emerytalnego (Dz. U. z 2014 r., poz. 1147), traktując wpłaty transferowe z PPE na IKE jako dochód. Tymczasem powszechnie przyjęty pogląd instytucji skarbowych, potwierdzonych m.in. w interpretacjach indywidualnych, wydanych przez Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie, Nr IPPB2/415-599/13-2/MK, a także Izby Skarbowej w Poznaniu, Nr ILPB2/415-392/10/12-S/JK, a także w decyzji Izby Skarbowej w Gdańsku, Nr BI/4117-0016/06. Wynika z nich, że dochodem do opodatkowania oszczędzającego na IKE z tytułu zwrotu środków zgromadzonych na tym koncie jest różnica między kwotą stanowiącą wartość środków zgromadzonych na IKE a sumą wpłat na IKE. Wpłatą jest suma wpłat ogółem dokonanych przez oszczędzającego, jak i suma wpłaconych składek podstawowych i dodatkowych wpłaconych na IKE w ramach wypłaty transferowej z PPE. Tym samym podstawą opodatkowania nie jest różnica między stanem rachunku a wpłatami wyłącznie a IKE, lecz różnica między stanem rachunku, wpłatami na IKE i składkami podstawowymi oraz dodatkowymi wpłaconymi do PPE.

Zdaniem Wnioskodawcy, przedstawionym w uzupełnieniu wniosku, nie uznanie wpłaty transferowej z PPE na IKE jako wpłaty na IKE, lecz zaliczenie kwoty transferu do wartości rachunku IKE jest błędne. W przypadku wypłaty całości środków z IKE skutkuje to powstaniem obowiązku opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych środków już raz opodatkowanych. Sytuacja ta dotyczy oczywiście środków pochodzących z transferu z PPE na IKE.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest prawidłowe.

Zgodnie z przepisem art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r., poz. 361, z późn. zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

W myśl art. 30a ust. 1 pkt 10 i pkt 11 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zryczałtowany 19% podatek dochodowy pobiera się od dochodu:

*   oszczędzającego na indywidualnym koncie emerytalnym z tytułu zwrotu albo częściowego zwrotu, w rozumieniu przepisów o indywidualnych kontach emerytalnych, środków zgromadzonych na tym koncie,

*   uczestnika pracowniczego programu emerytalnego z tytułu zwrotu środków zgromadzonych w ramach programu, w rozumieniu przepisów o pracowniczych programach emerytalnych.

Definicję dochodu stanowiącego podstawę opodatkowania zryczałtowanym podatkiem dochodowym od osób fizycznych, uzyskanego przez podatnika z tytułów wymienionych w art. 30a ust. 1 pkt 10 i pkt 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zawiera art. 30a ust. 8 – 8e ww. ustawy.

Zgodnie z art. 30a ust. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, dochodem, o którym mowa w ust. 1 pkt 10, jest różnica między kwotą stanowiącą wartość środków zgromadzonych na indywidualnym koncie emerytalnym a sumą wpłat na indywidualne konto emerytalne.

Stosownie do art. 41 ust. 4 ww. ustawy płatnicy, o których mowa w ust. 1, są obowiązani pobierać zryczałtowany podatek dochodowy od dokonywanych wypłat (świadczeń) lub stawianych do dyspozycji podatnika pieniędzy lub wartości pieniężnych z tytułów określonych w art. 29, art. 30 ust. 1 pkt 2, 4-5a, 5 i 13 oraz art. 30a ust. 1, z zastrzeżeniem ust. 5.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że od dnia 1 kwietnia 2008 r. firma, w której Wnioskodawca był zatrudniony, odprowadzała pracownikom składki na Pracowniczy Program Emerytalny (dalej: PPE) w Towarzystwie Ubezpieczeniowym (dalej: TU). Składki te, były częścią wynagrodzenia Wnioskodawcy, wyszczególnioną na liście płac. Suma składek Wnioskodawcy wyniosła 11 467 zł 09 gr.

W dniu 20 maja 2014 r. Wnioskodawca złożył u agenta TU wniosek o wykup jednostek w grupowym ubezpieczeniu PPE oraz zgodnie z procedurą likwidacji funduszu, wniosek o zawarcie umowy ubezpieczenia na Indywidualnym Koncie Emerytalnym (dalej: IKE). Celem transferu środków z PPE na IKE, Wnioskodawca wpłacił na konto IKE, jednorazowo składkę w kwocie 100 zł. W dniu 15 czerwca 2015 r. Wnioskodawca złożył wniosek o likwidację IKE.

Wnioskodawca otrzymał informację o przekazaniu z PPE na IKE, kwoty 11 377 zł 10 gr. Natomiast ze zlikwidowanego konta IKE na konto osobiste Wnioskodawcy wpłynęła kwota 5 886 zł 80 gr. Zgodnie z wyjaśnieniami, jakie uzyskał Wnioskodawca, od kwoty 11 377 zł 10 gr zostały odprowadzone składki na ZUS oraz zaliczka na podatek dochodowy od osób fizycznych, ponieważ środki transferowane z PPE na IKE potraktowano jako wartość zgromadzonych środków, a nie zaliczono do „sumy wpłat na IKE”.

Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o indywidualnych kontach emerytalnych oraz indywidualnych kontach zabezpieczenia emerytalnego (Dz. U. z 2014 r., poz. 1147, z późn. zm.), określa zasady gromadzenia oszczędności na indywidualnych kontach emerytalnych, zwanych dalej „IKE”, oraz na indywidualnych kontach zabezpieczenia emerytalnego, zwanych dalej „IKZE”, oraz dokonywania wpłat, wypłat transferowych, wypłat, częściowego zwrotu i zwrotu środków zgromadzonych na tych kontach (art. 1 ww. ustawy).

W myśl art. 2 pkt 2 ww. ustawy, przez gromadzenie oszczędności należy rozumieć dokonywanie wpłat, wypłat transferowych oraz przyjmowanie wypłat transferowych, a także inwestowanie środków znajdujących się na IKE lub IKZE.

Zgodnie z treścią art. 2 pkt 4 ww. ustawy, wpłatą  jest wpłata środków pieniężnych dokonywana przez oszczędzającego na IKE lub IKZE lub przekazanie pożytków z papierów wartościowych zgromadzonych na IKE lub IKZE.

Natomiast stosownie do art. 2 pkt 14 ww. ustawy, określenie wypłata transferowa oznacza wypłatę polegającą na:

1.  przeniesienie środków zgromadzonych przez oszczędzającego na IKE do innej instytucji finansowej prowadzącej IKE,
2.  przeniesienie środków zgromadzonych przez oszczędzającego na IKZE do innej instytucji finansowej prowadzącej IKZE,
3.  przeniesienie środków zgromadzonych na IKE z IKE zmarłego na IKE osoby uprawnionej lub do programu emerytalnego, do którego uprawniony przystąpił,
4.  przeniesienie środków zgromadzonych na IKZE z IKZE zmarłego na IKZE osoby uprawnionej,
5.  jednoczesne odkupienie jednostek uczestnictwa w jednym funduszu inwestycyjnym i nabyciu jednostek uczestnictwa w innym funduszu inwestycyjnym zarządzanym przez to samo towarzystwo za środki pieniężne uzyskane z odkupienia jednostek uczestnictwa (konwersja), pod warunkiem że jednostki odkupywane, jak i nabywane są rejestrowane na IKE albo IKZE oszczędzającego,
6.  przeniesienie środków zgromadzonych przez oszczędzającego na IKE do programu emerytalnego, do którego przystąpił oszczędzający, lub przeniesieniu środków z programu emerytalnego na IKE, w przypadkach określonych w ustawie z dnia 20 kwietnia 2004 r. o pracowniczych programach emerytalnych.

Określenie „zwrot” – zawarte w omawianej ustawie, oznacza - wycofanie całości środków zgromadzonych na IKE, jeżeli nie zachodzą przesłanki do wypłaty bądź wypłaty transferowej (art. 2 pkt 15 ww. ustawy).

Treść art. 37 ust. 1 ww. ustawy, wskazuje, że zwrot środków zgromadzonych na IKE następuje w razie wypowiedzenia umowy o prowadzenie IKE przez którąkolwiek ze stron, jeżeli nie zachodzą przesłanki do wypłaty lub wypłaty transferowej.

W myśl art. 8 ust. 4 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o pracowniczych programach emerytalnych (Dz. U. Nr 116, poz. 1207, z późn. zm.), zarządzający w przypadku dokonywania wypłaty transferowej przekazuje wraz z dokonaniem wypłaty transferowej odpowiednio następnemu zarządzającemu albo instytucji finansowej prowadzącej IKE jeden egzemplarz informacji, o której mowa w ust. 1, i informacje uzyskane od wszystkich poprzednich zarządzających oraz od instytucji finansowych prowadzących IKE uczestnika. Drugi egzemplarz informacji, o której mowa w ust. 1, zarządzający przekazuje uczestnikowi.

Zarządzający ewidencjonuje wszystkie wpłacone składki, przyjęte i dokonane wypłaty transferowe, wypłatę oraz inne operacje na rachunku. Przed dokonaniem wypłaty transferowej zarządzający sporządza informację dotyczącą uczestnika programu, który złożył dyspozycję wypłaty transferowej. Informację tę zarządzający sporządza również w przypadku złożenia przez uczestnika dyspozycji wypłaty albo przeniesienia środków będących następstwem zmiany formy programu lub podmiotu zarządzającego (art. 8 ust. 1 ww. ustawy).

W przypadku zwrotu całkowitego środków zgromadzonych na IKE, wycofujemy wszystkie środki zgromadzone na IKE, tj. środki pochodzące zarówno z wpłat na IKE, jak i z wypłat transferowych oszczędzającego na IKE.

W takiej sytuacji należy mieć na uwadze, że dokonanie wypłaty transferowej z PPE do IKE nie zmienia w istocie faktu, że jest to dochód osiągnięty przez uczestnika PPE, który jednakże w momencie dokonania wypłaty transferowej do IKE podlega zwolnieniu z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 58 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zgodnie z tym przepisem wolne od podatku dochodowego są wypłaty transferowe środków zgromadzonych w ramach pracowniczego programu emerytalnego do innego pracowniczego programu emerytalnego lub na indywidualne konto emerytalne w rozumieniu przepisów o indywidualnych kontach emerytalnych  z zastrzeżeniem ust. 33. Podlega on jednak opodatkowaniu w momencie zwrotu środków zgromadzonych na indywidualnym koncie emerytalnym.

Uwzględniając powołane przepisy oraz przedstawiony we wniosku stan faktyczny stwierdzić należy, że w przypadku zwrotu całkowitego środków zgromadzonych na IKE dochodem oszczędzającego na indywidualnym koncie emerytalnym, na które to konto, zostały uprzednio przekazane również środki z pracowniczego programu emerytalnego (w ramach wypłaty transferowej z PPE na IKE), jest różnica między kwotą stanowiącą wartość środków zgromadzonych na indywidualnym koncie emerytalnym (wartość wszystkich środków zgromadzonych na IKE oszczędzającego, zarówno pochodzących z wpłat na IKE, jak i środków transferowanych z PPE) a sumą wpłat na indywidualne konto emerytalne oraz sumą wpłat dokonanych w ramach pracowniczego programu emerytalnego (tj. sumą składek podstawowych wpłacanych do PPE i sumą składek dobrowolnych (dodatkowych) wnoszonych przez oszczędzającego do PPE), z których nastąpiły wypłaty transferowe do IKE.

Przez „sumę wpłat na IKE”  w przypadku całkowitego zwrotu środków zgromadzonych na IKE  należy bowiem rozumieć zarówno wpłaty oszczędzającego na IKE, jak również wpłaty w ramach pracowniczych programów emerytalnych, z których nastąpiły wypłaty transferowe do IKE.

Końcowo, mając na uwadze treść przepisu art. 14b ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613, z późn. zm.), zauważyć należy, że w przedmiotowej sprawie tutejszy Organ wydając interpretację indywidualną prawa podatkowego opiera się wyłącznie na opisie stanu faktycznego przedstawionym przez Wnioskodawcę i nie jest uprawniony do przeprowadzenia postępowania dowodowego. Do postępowania w sprawie wydania interpretacji co do zakresu i sposobu stosowania prawa podatkowego nie mają bowiem zastosowania przepisy o postępowaniu podatkowym, a postępowanie dowodowe jest częścią postępowania podatkowego.

Przedmiotem interpretacji wydanej na podstawie art. 14b ustawy Ordynacja podatkowa jest sam przepis prawa. Jeżeli zatem przedstawiony we wniosku stan faktyczny będzie różnił się od występującego w rzeczywistości, wówczas wydana interpretacja nie będzie chroniła Wnioskodawcy w zakresie rzeczywiście zaistniałego stanu faktycznego.

Zgodnie z art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa Minister właściwy do spraw finansów publicznych na wniosek zainteresowanego wydaje w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Zatem interpretacja indywidualna wywiera skutki prawne w stosunku do tego podmiotu, do którego jest skierowana.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego ….., po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2016 r., poz. 718). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Łodzi, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Piotrkowie Trybunalskim, ul. Wronia 65, 97-300 Piotrków Trybunalski.