Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBI/2/423-496/12/MO
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2012-06-25
Teza: Czy rozliczenia pomiędzy Uczestnikami Systemu, związane z udziałem w Systemie, podlegają obowiązkom dokumentacyjnym, o których mowa art. 9a w związku z art. 11 ust. 1 ustawy o PDOP?
Słowa kluczowe: agent; cash pooling; Niemcy; odsetki; umowa-umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy, przedstawione we wniosku z dnia 20 marca 2012 r. (data wpływu do tut. BKIP 23 marca 2012 r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej m.in. podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie obowiązku sporządzenia dokumentacji, o której mowa w art. 9a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych w związku z zawartą umową cash poolingu (pytanie oznaczone we wniosku nr 2) – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 23 marca 2012 r. wpłynął do tut. BKIP wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej m.in. podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie obowiązku sporządzenia dokumentacji, o której mowa w art. 9a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych w związku z zawartą umową cash poolingu.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Spółka (dalej: Wnioskodawca lub Spółka) jest spółką posiadającą siedzibę na terytorium Polski i podlega w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w podatku dochodowym od osób prawnych. Spółka jest częścią międzynarodowego koncernu, który produkuje nowoczesne aktywne systemy bezpieczeństwa takie jak układy kierownicze, hamulce i układy zawieszenia, a także zaawansowane systemy bezpieczeństwa pasażerów.

Spółka przystąpiła do istniejącego w ramach grupy spółek należących do koncernu systemu zarządzania płynnością finansową typu „Cash pooling scheme” (dalej: System), którego celem jest optymalizacja pozycji finansowej podmiotów należących do koncernu. System dotyczy rozliczeń w walucie EUR. Poprzez przystąpienie do Systemu spółki uczestniczące w nim zyskują lepsze warunki w zakresie zarządzania środkami oraz operacji finansowych niż byłyby w stanie uzyskać samodzielnie. W Systemie uczestniczy kilkadziesiąt spółek z koncernu, m.in. spółki posiadające nieograniczony obowiązek podatkowy w podatku dochodowym od osób prawnych w Polsce, Niemczech, Wielkiej Brytanii, Holandii, Francji (dalej: Uczestnicy Systemu). W Systemie uczestniczy również należąca do koncernu spółka X, podlegająca nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w podatku dochodowym od osób prawnych w Niemczech, która pełni rolę podmiotu zarządzającego Systemem poprzez Frankurt Treasury Operations (dalej: FTO).

Spółka uczestniczy w Systemie na podstawie dwóch umów:

1.  umowy „Agreement regarding Commerzbank Cash Concentrating” (dalej: Umowa z Bankiem), zawartej pomiędzy Uczestnikami Systemu (w tym Wnioskodawcą), a Commerzbank Aktlengesellschaft i jego oddziałami (dalej: Bank).
2.  umowy „Cash Management and Financing Agrement” (dalej; Umowa) zawartej pomiędzy Spółką a FTO.

1.Umowa z Bankiem

Umowa z Bankiem jest ramową umową regulującą funkcjonowanie całego Systemu działającego w grupie. Ze strony grupy, Umowa z Bankiem została podpisana przez spółkę Y (spółkę posiadającą nieograniczony obowiązek podatkowy w Niemczech, dalej: spółki Y), w Umowie z Bankiem określaną jako „Master”. W związku z przystąpieniem do Systemu, Bank prowadzi w walucie EUR rachunki Uczestników Systemu („Issuing Accounts”) oraz prowadzi dla spółki Y Rachunek Główny („Main Account” lub „Receiving Account”). Dodatkowo, rachunek używany przez FTO jest traktowany jako Rachunek Docelowy („Target Account”) dla rachunku Uczestnika Systemu („Issuing Account”) prowadzonego dla Spółki (jak również pozostałych rachunków Uczestników Systemu - innych polskich i europejskich jednostek z grupy). Na dalszym etapie, ale nie działając już jako Rachunek Docelowy („Target Account”) m.in. dla rachunku Uczestnika Systemu prowadzonego dla Spółki („Issuing Account”) - rachunek FTO może być rachunkiem traktowanym jako rachunek Uczestnika Systemu („Issuing Account”) z perspektywy Rachunku Głównego należącego do spółki Y.

Zgodnie z postanowieniami Umowy z Bankiem, każdy z rachunków korzysta z linii kredytowej. Każdy z Uczestników Systemu, udzielił Bankowi upoważnień do przekazywania środków pieniężnych pomiędzy wszystkimi rachunkami.

Z perspektywy rachunku prowadzonego dla Spółki, rozliczenia z Bankiem z tytułu udziału w Systemie odbywają się zgodnie z postanowieniami Umowy z Bankiem w następujący sposób:

1.  Na koniec każdego dnia roboczego Bank dokonuje operacji matematycznego (nie fizycznego) sumowania sald na rachunkach Uczestników Systemu („Issuing Accounts”),
2.  W przypadku, gdy łączne saldo rachunków Uczestników Systemu („Issuing Accounts”) ustalone w powyższy sposób będzie dodatnie, Bank zgodnie z umową i upoważnieniem przekaże na Rachunek Docelowy („Target Account”) kwotę środków pieniężnych odpowiadającą wysokości tego salda,
3.  W przypadku, gdy łączne saldo rachunków Uczestników Systemu ustalone w powyższy sposób będzie ujemne. Bank zgodnie z umową i upoważnieniem przekaże z Rachunku Docelowego („Target Account”) na pozostałe rachunki Uczestników Systemu („Issuing Accounts”) kwotę środków pieniężnych odpowiadającą wysokości tego salda.

Taki sam mechanizm jak opisany powyżej ma również zastosowanie do rozliczeń pomiędzy Rachunkiem Docelowym („Target Account”) i Rachunkiem Głównym („Main Account”). Bank jest upoważniony i zobowiązany do obciążenia Rachunku Głównego kwotą nie spłaconą Bankowi przez któregokolwiek Uczestnika Systemu oraz do dokonania spłaty tej kwoty środkami pochodzącymi z tego rachunku.

1.  Umowa z FTO

Na podstawie Umowy, FTO świadczy na rzecz Uczestników Systemu usługi w zakresie zarządzania płynnością finansową i finansowania. FTO, działając w imieniu spółek należących do koncernu, może uzyskać warunki korzystania z systemu zarządzania płynnością finansową i finansowania korzystniejsze od tych, które Uczestnicy Systemu mogliby uzyskać samodzielnie.

W ramach Systemu, FTO zarządza środkami finansowymi udostępnionymi przez Uczestników Systemu. W praktyce mechanizm zarządzania polega na przekazywaniu nadwyżek i uzupełnianiu niedoborów w posiadanych środkach. Zgodnie z Umową, Uczestnikowi Systemu można udostępnić środki do maksymalnej kwoty określonej w Umowie, wraz z naliczonymi odsetkami; ma on również prawo wniesienia do Systemu środków w nieograniczonej kwocie.

Zgodnie z postanowieniami Umowy, FTO jest zobowiązany do założenia i prowadzenia odpowiedniej wewnętrznej ewidencji księgowej, w której dokonuje zapisów księgowych wszystkich operacji:

1.  przelewów środków przekazanych przez FTO Spółce lub na rzecz innych Uczestników Systemu w imieniu Spółki, oraz
2.  przelewów środków otrzymanych przez FTO od Spółki lub od innych Uczestników Systemu w imieniu Spółki.

Każdego dnia zostaje wyliczone przez FTO aktualne saldo należności/zobowiązań Spółki wynikających z uczestnictwa w Systemie. Z końcem każdego miesiąca FTO przekazuje Uczestnikom Systemu zestawienie dokonanych operacji. Na koniec miesiąca odsetki wynikające z uczestnictwa w Systemie są dodawane lub odejmowane od salda.

Rozliczenie dokonywane przez FTO obejmuje:

1.  wyliczenie odsetek należnych Spółce naliczonych za dany okres rozliczeniowy, według stopy procentowej na międzybankowym rynku depozytów overnight EONIA (Euro Overnight Index Average), pomniejszonej o 0,5 punktu procentowego.
2.  wyliczenie odsetek do zapłaty przez Spółkę naliczonych za dany okres rozliczeniowy, według stopy procentowej na międzybankowym rynku depozytów overnight EONIA (Euro Overnight index Average), powiększonej o 0,5 punktu procentowego.

Z tytułu wykonywania przez FTO usług w zakresie zarządzania płynnością finansową i finansowania, zgodnie z Umową, FTO przysługuje roczne ryczałtowe wynagrodzenie od każdego z Uczestników Systemu. Jednocześnie FTO uzyskuje również wynagrodzenie kalkulowane w oparciu o tzw. spread, tj. różnicę pomiędzy kwotą odsetek należnych FTO od Uczestników Systemu (jeżeli korzystają z finansowania w ramach Systemu) a kwotą odsetek do zapłaty przez FTO na rzecz Uczestników Systemu (jeżeli inwestują nadwyżki w ramach Systemu).

W związku z powyższym zadano m.in. następujące pytanie:

Czy rozliczenia pomiędzy Uczestnikami Systemu, związane z udziałem w Systemie, podlegają obowiązkom dokumentacyjnym, o których mowa art. 9a w związku z art. 11 ust. 1 ustawy o PDOP? (pytanie oznaczone we wniosku nr 2)

Zdaniem Wnioskodawcy, rozliczenia pomiędzy Uczestnikami Systemu, związane z udziałem w Systemie, nie stanowią transakcji z podmiotami powiązanymi i w związku z tym nie podlegają obowiązkom dokumentacyjnym, o których mowa w art. 9a w związku z art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz. U. z 2011 r. Nr 74, poz. 397 ze zm. dalej „ustawa o PDOP”).

Zgodnie z art. 9a ust. 1 ustawy o PDOP, podatnicy dokonujący transakcji z podmiotami powiązanymi z tymi podatnikami - w rozumieniu art. 11 ust. 1 i 4 tej ustawy - są obowiązani do sporządzania dokumentacji podatkowej takich transakcji w określonych przypadkach (wskazanych w pkt 1-6 art. 9a ust. 1 ustawy o PDOP).

Z kolei, zgodnie z art. 11 ust. 1 i 4 ustawy o PDOP, podmiot gospodarczy jest powiązany z innym podmiotem, jeżeli:

*   podatnik podatku dochodowego mający siedzibę (zarząd) lub miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, zwany dalej „podmiotem krajowym”, bierze udział bezpośrednio lub pośrednio w zarządzaniu przedsiębiorstwem położonym zagranicą lub w jego kontroli albo posiada udział w kapitale tego przedsiębiorstwa, albo
*   osoba fizyczna lub prawna mająca miejsce zamieszkania albo siedzibę (zarząd) za granicą zwana dalej „podmiotem zagranicznym”, bierze udział bezpośrednio lub pośrednio w zarządzaniu podmiotem krajowym lub w jego kontroli albo posiada udział w kapitale tego podmiotu krajowego (nie mniejszy niż 5%), albo
*   te same osoby prawne lub fizyczne równocześnie bezpośrednio lub pośrednio biorą udział w zarządzaniu podmiotem krajowym i podmiotem zagranicznym lub w ich kontroli albo posiadają udział w kapitale tych podmiotów, bądź też,
*   podmiot krajowy bierze udział bezpośrednio lub pośrednio w zarządzaniu innym podmiotem krajowym lub w jego kontroli albo posiada udział w kapitale innego podmiotu krajowego, albo te same osoby prawne lub fizyczne równocześnie bezpośrednio lub pośrednio biorą udział w zarządzaniu podmiotami krajowymi lub w ich kontroli albo posiadają udział w kapitale tych podmiotów.

Z powyższego wyraźnie wynika, iż dla powstania obowiązku sporządzania wspomnianej dokumentacji podatkowej, konieczne jest jednoczesne ziszczenie się dwóch warunków:

*   wystąpienie transakcji podlegającej obowiązkowi dokumentacyjnemu (zgodnie z art. 9a ust. 1 ustawy o PDOP), oraz
*   dokonanie tej transakcji pomiędzy pomiotami powiązanymi w rozumieniu art. 11 ustawy o PDOP.

Pojęcie transakcji nie zostało zdefiniowane w przepisach prawa podatkowego ani cywilnego. Wobec braku definicji legalnej tego pojęcia, dla jego określenia należy przyjąć znaczenie słownikowe, zgodnie z którym transakcja to „operacja handlowa dotycząca kupna lub sprzedaży towarów lub usług” lub też „umowa handlowa na kupno lub sprzedaż towarów lub usług; też: zawarcie takiej umowy” (Internetowy Słownik Języka Polskiego PWN, http://sjp.pwn.pl/slownik). Warto wskazać, że podobne rozumienie pojęcia transakcji zaprezentowało również Ministerstwo Finansów w piśmie z 21 lutego 2001 r. (PBS/AK-060-1192-46/01), w którym stwierdzono, iż „pod pojęciem „transakcja” należy rozumieć umowę lub umowy zawarte z tym samym partnerem lub umowy zawarte z tymi samymi partnerami, przedmiotem której lub których jest dobro lub dobra, a także usługi jeżeli objęte są jedną ceną. Oznacza to, że transakcją w rozumieniu tych przepisów może być np. umowa nabycia lub sprzedaży jednego dobra, umowa sprzedaży szeregu dóbr lub wykonania szeregu usług, dla których określono łączną cenę, wieloletnia umowa dostawy za określoną cenę danego dobra lub szeregu dóbr bądź usług, itp.”

Analizując relacje pomiędzy Wnioskodawcą a pozostałymi Uczestnikami Systemu w związku z dokonywanymi płatnościami, trudno tym relacjom przypisać cechy transakcji w powyższym rozumieniu (nie występuje sytuacja kupna lub sprzedaży towarów bądź usług, ani zawarcia umowy mającej za przedmiot takie czynności, czyli dokonania transakcji pomiędzy Uczestnikami Systemu). Jedyna transakcja, z jaką mamy do czynienia to usługa świadczona na rzecz Uczestników Systemu przez Agenta, który otrzymuje za nią należne wynagrodzenie w ustalonej kwocie. Przelewy środków pomiędzy Uczestnikami są tylko wynikiem działalności Agenta.

W związku z powyższym, Spółka stoi na stanowisku, że udział w Systemie nie powoduje powstania obowiązku dokumentowania transakcji z innymi Uczestnikami Systemu na podstawie art. 9a ust. 1 ustawy o PDOP. Powyższe stanowisko Wnioskodawcy znajduje potwierdzenie również w aktualnych interpretacjach indywidualnych wydanych w imieniu Ministra Finansów, tj. w interpretacji Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z 8 stycznia 2010 r. (IBPBI/2/423-19/10/MS), interpretacji Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z 07 stycznia 2010 r. (ITPB3/423-613b/09/DK), interpretacji Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z 28 maja 2010 r. (ITPB3/423-179b/10/DK).

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Ponadto, należy wskazać, iż przedmiotowa interpretacja nie dotyczy obowiązku dokumentacji usługi świadczonej na rzecz Uczestników Systemu przez Agenta, który otrzymuje za nią wynagrodzenie w ustalonej kwocie.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Nadmienić należy, iż w sprawie będącej przedmiotem pytania oznaczonego we wniosku Nr 1 i 3 wydano odrębne rozstrzygnięcie.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach ul. Prymasa S. Wyszyńskiego 2, 44-100 Gliwice, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz. U. z dnia 14 marca 2012r., poz. 270). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.