Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0112-KDIL1-1.4012.387.2023.2.EK
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2023-09-13
Teza: Brak prawa do odzyskania podatku naliczonego od wydatków poniesionych na realizację projektu.
Słowa kluczowe: gmina; odzyskanie; podatek-podatek naliczony; projekt; ulice-oświetlenie uliczne; zadania-zadania własne
Zagadnienia: Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III. Podatnicy, płatnicy i przedstawiciele podatkowi-Rozdział 1. Podatnicy i płatnicy-Organy władzy publicznej; Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III. Podatnicy, płatnicy i przedstawiciele podatkowi-Rozdział 1. Podatnicy i płatnicy-Podatnicy; Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX. Odliczenie i zwrot podatku. Odliczenie częściowe-Rozdział 1. Odliczenie i zwrot podatku-Odliczenie podatku naliczonego-Odliczenie podatku naliczonego z tytułu nabycia towarów i usług  
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 15-ust. 3; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 15-ust. 6; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1-art. 86-ust. 1

Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe
==================================================

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług – j**est prawidłowe**.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
----------------------------------------------------

28 lipca 2023 r. wpłynął Państwa wniosek z 28 lipca 2023 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy braku prawa do odzyskania podatku naliczonego od wydatków poniesionych na realizację Projektu pn. „(…)”. Uzupełnili go Państwo pismem z 1 sierpnia 2023 r. wraz z potwierdzeniem wniesienia opłaty oraz pismem z 28 sierpnia 2023 r. (wpływ 28 sierpnia 2023 r.), stanowiącym odpowiedź na wezwanie do uzupełnienia wniosku.

Treść wniosku jest następująca:

### Opis zdarzenia przyszłego

Gmina jest jednostką samorządu terytorialnego; zarejestrowanym, czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Gmina jako beneficjent otrzymała dofinansowanie na realizację Projektu pn. „(…)” w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa(\`(...)\`) na lata 2014-2020 Osi Priorytetowej (\`(...)\`). Realizatorem powyższego Projektu jest Urząd Miejski.

Wartość Projektu ogółem wynosi (\`(...)\`), całkowite wydatki kwalifikowalne Projektu wynoszą (\`(...)\`), z czego wysokość dofinansowania wynosi (\`(...)\`). Powyższe przekłada się na procentowe wartości – 15% wkład własny, 85% dotacja. Wniosek o udzielenie dotacji wskazuje całkowitą kwotę brutto (w tym VAT), stanowiącą koszt realizacji jako wydatki kwalifikowane do objęcia dotacją.

Projekt obejmuje wykonanie inteligentnego systemu sterowania mocą (\`(...)\`) szt. opraw oświetleniowych typu LED zainstalowanych na terenie miasta (\`(...)\`). W wyniku jego realizacji, w godzinach nocnych zredukowane zostanie natężenie oświetlenia w porównaniu z parametrami nominalnymi opraw, dzięki czemu spadnie zużycie energii elektrycznej zużywanej przez system oświetlenia o niemal 42%. Zadanie obejmuje:

· dostawę i montaż kontrolerów z antenami w (\`(...)\`) oprawach oświetleniowych;

· dostosowanie i doposażenie (\`(...)\`) szaf sterowania oświetleniem ulicznym poprzez montaż sterowników sektorowych systemu sterowania, elementów kompensacji mocy biernej oraz innych niezbędnych urządzeń;

· uruchomienie informatycznego systemu sterowania wraz z utworzeniem centrum dyspozytorskiego w siedzibie Urzędu Miejskiego.

Celem Projektu jest obniżenie zużycia energii przez infrastrukturę publiczną i w konsekwencji zmniejszenie emisji do atmosfery gazów cieplarnianych (dwutlenku węgla) i szkodliwych związków chemicznych (przede wszystkim pyłów) związanych z produkcją energii elektrycznej, a co za tym idzie poprawa jakości powietrza atmosferycznego. Długofalowo tego typu działania powinny mieć zauważalny wpływ na poprawę stanu zdrowia ludności oraz wzrost bezpieczeństwa ekosystemów.

Istotnym problemem związanym z produkcją i wykorzystaniem energii jest przedostawanie się do atmosfery dwutlenku węgla (CO2), który może nie ma bezpośredniego wpływu na stan zdrowia mieszkańców, ale wywołuje bardzo negatywne zjawiska przyrodnicze. Wielu ekologów i klimatologów wyraża opinie, że zagrożenie wzrostem poziomu tego gazu w atmosferze jest bardzo poważne. Obserwowane od około dwustu lat ocieplanie się klimatu, topnienie lodów w okolicach podbiegunowych Ziemi, wzrost poziomu wód oceanów i bardzo groźne w skutkach anomalie pogodowe, prowadzą do lokalnych katastrof ekologicznych niszczących gospodarkę oraz infrastrukturę. W ostatnim czasie również w województwie (…) spotykane są coraz częściej negatywne zjawiska atmosferyczne (wichury, ulewy, gradobicia, susze), które we wcześniejszych latach nie występowały na tak dużą skalę. Powodują one przy tym bardzo poważne straty materialno-finansowe, bowiem niszczą dobytek mieszkańców, czy też uszczuplają ich dochód, co najlepiej widać na przykładzie rolników i utraconych zasiewów.

Poza wyżej wskazanymi aspektami wynikającymi z emisji warto również wspomnieć o kwestiach finansowych. W ostatnim okresie bardzo wzrosły koszty energii, w tym energii elektrycznej. Stanowią one bardzo istotne obciążenie nie tylko osób fizycznych i firm, ale także jednostek samorządowych. Trudno też prognozować, jak ceny nośników energii będą kształtować się w przyszłości, ale perspektywy w tym względzie nie są optymistyczne. Z tego powodu konieczne jest podejmowanie wszelkich możliwych działań zmierzających do zmniejszenia zużycia energii oraz wzrostu udziału OZE w bilansie energetycznym samorządów. Pozwolą one nieco zmniejszyć skutki rosnących cen i utrzymać zadawalający poziom finansowania wielu usług społecznie istotnych, zapewnianych przez j.s.t.

Przy obecnych cenach energii jej roczny koszt niezbędny do funkcjonowania oświetlenia ulicznego w (\`(...)\`) wynosi ok. (\`(...)\`) zł. W wyniku analizy dostępnych rozwiązań technicznych stwierdzono, że wdrożenie systemu pozwalającego na zarządzanie oświetleniem i sterowanie mocą opraw i w konsekwencji ograniczenie natężenia oświetlenia w porze nocnej umożliwi spadek zużycia energii rzędu 42%, co w wymiarze finansowym da oszczędności w granicach (\`(...)\`) zł rocznie. Zaoszczędzone środki Gmina będzie mogła przeznaczyć na rozwiązywanie problemów ważnych ze społeczno-gospodarczego punktu widzenia.

Cele Projektu można zdefiniować następująco:

· ograniczenie emisji do atmosfery dwutlenku węgla o 44,20 Mg/rok w porównaniu ze stanem obecnym – począwszy od roku 2024;

· zmniejszenie kosztów energii elektrycznej na potrzeby oświetlenia ulicznego w mieście (\`(...)\`) o 42% w okresie pełnego roku od chwili zakończenia zadania inwestycyjnego;

· promocja energooszczędności wśród mieszkańców oraz przedsiębiorstw z terenu Gminy poprzez wprowadzenie inteligentnego systemu zarządzania mocą opraw oświetleniowych; wyniki wdrożenia systemu w zakresie oszczędności energii będą na bieżąco upubliczniane.

Trzeba zauważyć, iż Gmina posiada obowiązujący „Plan gospodarki niskoemisyjnej”, którego cele i kierunki działań są zbieżne z zakresem Projektu. Zrealizowanie przedsięwzięcia przyczyni się do poprawy stanu środowiska, standardu zamieszkania oraz wzrostu bezpieczeństwa zdrowotnego mieszkańców.

W ww. wniosku o udzielenie dotacji, podatek VAT od inwestycji został ujęty jako koszt kwalifikowalny i wykazany do objęcia dotacją w zakresie dostawy i montażu kontrolerów z antenami, dostosowania i doposażenia (\`(...)\`) szaf sterowania oświetleniem ulicznym poprzez montaż sterowników sektorowych systemu sterowania, elementów kompensacji mocy biernej oraz innych niezbędnych urządzeń, uruchomienia informatycznego systemu sterowania wraz z utworzeniem centrum i zatrudnienia pomiotu pełniącego nadzór inwestorski w zakresie wymiany oświetlenia ulicznego (stawka VAT 23%).

Zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 295), do zadań własnych gminy w zakresie zaopatrzenia w energię elektryczną, ciepło i paliwa gazowe należy m.in. planowanie oświetlenia znajdujących się na terenie gminy:

a) miejsc publicznych,

b) dróg gminnych, dróg powiatowych i dróg wojewódzkich,

c) dróg krajowych, innych niż autostrady i drogi ekspresowe w rozumieniu ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1376 i 1595 oraz z 2022 r. poz. 32 i 655), przebiegających w granicach terenu zabudowy,

d) części dróg krajowych, innych niż autostrady i drogi ekspresowe w rozumieniu ustawy z dnia 27 października 1994 r. o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 659), wymagających odrębnego oświetlenia:

\- przeznaczonych do ruchu pieszych lub rowerów,

\- stanowiących dodatkowe jezdnie obsługujące ruch z terenów przyległych do pasa drogowego drogi krajowej.

Ponadto, zgodnie z art. 18 ust. 3 pkt 3 ww. ustawy, gmina finansuje oświetlenie znajdujące się na jej terenie:

a) ulic,

b) placów,

c) dróg gminnych, dróg powiatowych i dróg wojewódzkich,

d) dróg krajowych, innych niż autostrady i drogi ekspresowe w rozumieniu ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, przebiegających w granicach terenu zabudowy,

e) części dróg krajowych, innych niż autostrady i drogi ekspresowe w rozumieniu ustawy z dnia 27 października 1994 r. o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym, wymagających odrębnego oświetlenia:

\- przeznaczonych do ruchu pieszych lub rowerów,

\- stanowiących dodatkowe jezdnie obsługujące ruch z terenów przyległych do pasa drogowego drogi krajowej.

Co najważniejsze, art. 18 ust. 2 pkt 4 wspomnianej ustawy wskazuje, iż „planowanie i organizacja działań ma na celu racjonalizację zużycia energii i promocję rozwiązań zmniejszających zużycie energii na obszarze gminy”. W celu realizacji tego celu, Gmina (\`(...)\`) zawarła w dniu (…) 2018 r. umowę z (…) na udostępnienie urządzeń oświetleniowych w celu ich modernizacji.

Realizacja Projektu uzależniona jest od uzyskania dofinansowania w ramach RPO, w sytuacji w której Gmina nie otrzyma dofinansowania, nie będzie realizowała całego przedsięwzięcia. Dotacja otrzymana z RPO jest przekazywana na pokrycie ogólnych kosztów inwestycji.

Realizacja zadania w zakresie modernizacji sterowania oświetleniem odbywać się będzie na mieniu będącym własnością Gminy (\`(...)\` słupów oświetleniowych) oraz na mieniu będącym własnością Spółki Akcyjnej, udostępnionym Gminie na podstawie umowy (\`(...)\` słupów oświetleniowych) – zakres inwestycji objęty 23% stawką VAT.

Po zakończeniu inwestycji, infrastruktura powstała w wyniku realizacji Projektu stanowić będzie własność Gminy (\`(...)\` słupów oświetleniowych), pozostałe słupy oświetleniowe (\`(...)\` szt.), zgodnie z umową ze Spółką Akcyjną – zostaną zwrócone. Gmina wykonuje w ten sposób zadania własne z zakresu racjonalizacji zużycia energii.

### Doprecyzowanie i uzupełnienie opisu sprawy

### 1\. W odpowiedzi na pytanie Organu: „Jak należy odczytywać stwierdzenie, że „Gmina (\`(...)\`) jako beneficjent otrzymało dofinansowanie na realizację Projektu pn. „(\`(...)\`)” w kontekście wskazania w dalszej części wniosku, że „realizacja Projektu uzależniona jest od uzyskania dofinansowania w ramach RPO, w sytuacji w której Gmina nie otrzyma dofinansowania, nie będzie realizowała całego przedsięwzięcia”, wyjaśnili Państwo, że: „przytoczone stwierdzenie wynika z tego, iż na etapie składania wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej przedmiotowy Projekt został wybrany do dofinansowania przez Instytucję Zarządzającą, jednakże nie została jeszcze wtedy podpisana umowa o dofinansowanie. Inwestycja ma zostać zrealizowana do 31 października 2023 r. Dofinansowanie zostanie przekazane Gminie (\`(...)\`) po zakończeniu zadania, po złożeniu prawidłowo wypełnionego wniosku o płatność końcową”.

2\. Faktury dokumentujące wydatki poniesione na wykonanie inteligentnego systemu sterowania mocą (\`(...)\`) szt. opraw oświetleniowych typu LED zainstalowanych na terenie miasta (\`(...)\`) oraz świadczenia usług związanych z pełnieniem funkcji inspektora nadzoru inwestorskiego będą wystawiane na Gminę (\`(...)\`).

3\. Efekt realizacji Projektu pn. „(…)” będzie wykorzystywany do czynności niepodlegających opodatkowaniu podatkiem VAT. Infrastruktura będąca przedmiotem inwestycji jest wykorzystywana do wykonywania zadań własnych Gminy w zakresie zaspokajania zbiorowych potrzeb jego mieszkańców w sferze życia codziennego. Celem głównym Projektu jest poprawa efektywności energetycznej w sektorze publicznym w Gminie w wyniku zastosowania inteligentnego systemu sterowania oświetleniem ulicznym. Infrastruktura wytworzona w ramach Projektu zarówno w trakcie, jak i po jego zakończeniu, w żaden sposób nie będzie bezpośrednio wykorzystywana do czynności opodatkowanych podatkiem VAT.

### Pytanie

Czy Gminie (\`(...)\`), jako beneficjentowi, przysługuje prawo odzyskania naliczonego podatku VAT wynikającego z wydatków poniesionych na wykonanie inteligentnego systemu sterowania mocą (\`(...)\`) szt. opraw oświetleniowych typu LED zainstalowanych na terenie miasta (\`(...)\`) oraz świadczenia usług związanych z nadzorem inwestorskim?

### Państwa stanowisko w sprawie

Państwa zdaniem, nie. W Państwa ocenie, Gminie nie będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego z faktur VAT dokumentujących wydatki na wykonanie inteligentnego systemu sterowania oświetleniem ulicznym, w przypadku udostępniania przez Gminę majątku oświetlenia ulicznego (po zmodernizowaniu) wyłącznie nieodpłatnie na zasadach ogólnej dostępności majątku publicznego. Na mocy art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Z treści powyższej regulacji wynika, iż prawo do odliczenia podatku naliczonego przysługuje podatnikom VAT w sytuacji, gdy towary i usługi, przy nabyciu których został naliczony podatek, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych VAT. Dla oceny możliwości skorzystania z prawa do odliczenia, w każdym przypadku istotne jest więc ustalenie czy towary i usługi, przy zakupie których naliczono VAT, zostały nabyte przez podatnika podatku VAT oraz czy pozostają w bezpośrednim związku z wykonywanymi przez podatnika czynnościami opodatkowanymi VAT.

Zgodnie z treścią art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, Gminie nie przysługuje prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego związanego z nakładami poniesionymi na realizację zadań inwestycyjnych w Projekcie zarówno w trakcie realizowania inwestycji jak i po jej zakończeniu. Tym samym, Gmina nie ma możliwości odzyskania podatku od towarów i usług.

W myśl art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Pod pojęciem działalności gospodarczej, na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy rozumie się wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych. Należy zauważyć, że w myśl art. 15 ust. 6 ustawy, nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Realizowany przez Gminę Projekt będący elementem oceny w przedmiotowym wniosku wpisuje się całkowicie w zadania własne wykonywane przez Gminę – Wnioskodawcę.

Mając na uwadze powyższe należy uznać, iż Gmina nabywając towary/usługi celem wykonania inteligentnego systemu sterowania oświetleniem ulicznym, nie będzie nabywała ich do działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT i tym samym nie będzie działała w charakterze podatnika VAT w rozumieniu art. 15 ust. 1 tej ustawy. Wydatki na wykonanie przedmiotowego zadania będą bowiem ponoszone na realizację nieodpłatnych zadań użyteczności publicznej w zakresie modernizacji oświetlenia zewnętrznego na terenie Gminy. Jak zostało wskazane, Gmina nie przewiduje/nie będzie przewidywała wykorzystywania nabytych towarów/usług w ramach wykonania systemu sterowania oświetleniem do świadczenia odpłatnych usług/dostawy towarów, które potencjalnie mogłyby podlegać opodatkowaniu VAT po stronie Gminy i stanowiłyby działalność gospodarczą Gminy w rozumieniu ustawy o VAT.

Ocena stanowiska
----------------

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku **jest prawidłowe**.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
----------------------------------------

Podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1570 ze zm.), zwanej dalej ustawą, zgodnie z którym:

W zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Na mocy art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy:

Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu:

a) nabycia towarów i usług,

b) dokonania całości lub części zapłaty przed nabyciem towaru lub wykonaniem usługi.

Przepis art. 87 ust. 1 ustawy stanowi, że:

W przypadku gdy kwota podatku naliczonego, o której mowa w art. 86 ust. 2, jest w okresie rozliczeniowym wyższa od kwoty podatku należnego, podatnik ma prawo do obniżenia o tę różnicę kwoty podatku należnego za następne okresy lub do zwrotu różnicy na rachunek bankowy.

Zasady dokonywania zwrotu różnicy podatku na rachunek bankowy podatnika zostały określone w art. 87 ust. 2-6 ustawy.

Jak wynika z powołanych przepisów, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).

Przedstawiona wyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.

Ponadto podkreślić należy, że ustawodawca zapewnił podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Jedno z takich ograniczeń zostało wskazane w art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy, zgodnie z którym:

Nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne w przypadku, gdy transakcja udokumentowana fakturą nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.

Oznacza to, że podatnik nie może skorzystać z prawa do odliczenia w odniesieniu do podatku, który jest należny wyłącznie z tego względu, że został wykazany na fakturze w sytuacji, gdy transakcja nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.

Natomiast w myśl przepisu art. 88 ust. 4 ustawy:

Obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się również do podatników, którzy nie są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni, zgodnie z art. 96, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 86 ust. 2 pkt 7.

Zgodnie z powyższą regulacją, z prawa do odliczenia podatku skorzystać mogą wyłącznie podatnicy, którzy są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni.

Zatem, aby podmiot mógł skorzystać z prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony związany z dokonanym nabyciem towarów i usług, w pierwszej kolejności winien spełnić przesłanki umożliwiające uznanie go – dla tej czynności – za podatnika podatku od towarów i usług, działającego w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.

Stosownie do art. 15 ust. 1 ustawy:

Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

W myśl art. 15 ust. 2 ustawy:

Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

W świetle art. 15 ust. 6 ustawy:

Nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Oznacza to, że organ władzy publicznej będzie uznany za podatnika podatku od towarów i usług w dwóch przypadkach, tj. gdy wykonuje czynności inne niż te, które mieszczą się w ramach jego zadań oraz, gdy wykonuje czynności mieszczące się w ramach zadań, ale czyni to na podstawie umów cywilnoprawnych.

Jak wynika z powyższego, wyłączenie organów władzy publicznej z kategorii podatnika ma charakter wyłącznie podmiotowo-przedmiotowy.

Kryterium podziału stanowi charakter wykonywanych czynności: czynności o charakterze publicznoprawnym wyłączają te podmioty z kategorii podatników, natomiast czynności o charakterze cywilnoprawnym skutkują uznaniem tych podmiotów za podatników podatku od towarów i usług, a realizowane przez nie odpłatne dostawy towarów i świadczenie usług podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Jednostki samorządu terytorialnego są podatnikami podatku od towarów i usług jedynie w zakresie wszelkich czynności, które mają charakter cywilnoprawny, tzn. są przez nie realizowane na podstawie umów cywilnoprawnych. Będą to więc wszystkie realizowane przez te jednostki (urzędy) czynności w sferze ich aktywności cywilnoprawnej, np. czynności sprzedaży, zamiany (nieruchomości i ruchomości), wynajmu, dzierżawy itp., umów prawa cywilnego (nazwanych i nienazwanych) – tylko w tym zakresie ich czynności mają charakter działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy.

Stosownie do przepisu art. 2 ust. 1 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 40 ze zm.):

Gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność.

Zgodnie z art. 6 ust. 1 ww. ustawy:

Do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów.

Na mocy art. 7 ust. 1 pkt 1 i 3 cyt. ustawy:

Zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy. W szczególności zadania własne obejmują sprawy:

1) ładu przestrzennego, gospodarki nieruchomościami, ochrony środowiska i przyrody oraz gospodarki wodnej;

3) wodociągów i zaopatrzenia w wodę, kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych, utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, wysypisk i unieszkodliwiania odpadów komunalnych, zaopatrzenia w energię elektryczną i cieplną oraz gaz.

Z kolei ustawa z 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1385 ze zm.) w art. 18 ust. 1 pkt 2 przewiduje, że:

Do zadań własnych gminy w zakresie zaopatrzenia w energię elektryczną, ciepło i paliwa gazowe należy planowanie oświetlenia znajdujących się na terenie gminy:

a) miejsc publicznych,

b) dróg gminnych, dróg powiatowych i dróg wojewódzkich,

c) dróg krajowych, innych niż autostrady i drogi ekspresowe w rozumieniu ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2021 r. poz. 1376 i 1595 oraz z 2022 r. poz. 32 i 655), przebiegających w granicach terenu zabudowy,

d) części dróg krajowych, innych niż autostrady i drogi ekspresowe w rozumieniu ustawy z dnia 27 października 1994 r. o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym (Dz.U. z 2022 r. poz. 659), wymagających odrębnego oświetlenia:

\- przeznaczonych do ruchu pieszych lub rowerów,

\- stanowiących dodatkowe jezdnie obsługujące ruch z terenów przyległych do pasa drogowego drogi krajowej.

Natomiast art. 18 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo energetyczne wskazuje, że:

Do zadań własnych gminy w zakresie zaopatrzenia w energię elektryczną, ciepło i paliwa gazowe należy finansowanie oświetlenia znajdujących się na terenie gminy:

a) ulic,

b) placów,

c) dróg gminnych, dróg powiatowych i dróg wojewódzkich,

d) dróg krajowych, innych niż autostrady i drogi ekspresowe w rozumieniu ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, przebiegających w granicach terenu zabudowy,

e) części dróg krajowych, innych niż autostrady i drogi ekspresowe w rozumieniu ustawy z dnia 27 października 1994 r. o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym, wymagających odrębnego oświetlenia:

\- przeznaczonych do ruchu pieszych lub rowerów,

\- stanowiących dodatkowe jezdnie obsługujące ruch z terenów przyległych do pasa drogowego drogi krajowej.

Z opisu sprawy wynika, że Gmina jest czynnym, zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług. Gmina, jako beneficjent, otrzymała dofinansowanie na realizację Projektu pn. „(…)” w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa (\`(...)\`) na lata 2014-2020. Projekt obejmuje wykonanie inteligentnego systemu sterowania mocą (\`(...)\`) szt. opraw oświetleniowych typu LED zainstalowanych na terenie miasta (\`(...)\`). W związku z realizacją Projektu, Gmina będzie ponosić wydatki w zakresie: dostawy i montażu kontrolerów z antenami; dostosowania i doposażenia (\`(...)\`) szaf sterowania oświetleniem ulicznym poprzez montaż sterowników sektorowych systemu sterowania, elementów kompensacji mocy biernej oraz innych niezbędnych urządzeń; uruchomienia informatycznego systemu sterowania wraz z utworzeniem centrum i zatrudnienia pomiotu pełniącego nadzór inwestorski w zakresie wymiany oświetlenia ulicznego. Ponoszone wydatki będą dokumentowane wystawianymi na Gminę przez dostawców/usługodawców fakturami VAT. Ponadto, jak wskazano we wniosku, efekt realizacji Projektu będzie wykorzystywany do czynności niepodlegających opodatkowaniu podatkiem VAT. Infrastruktura będąca przedmiotem inwestycji jest wykorzystywana do wykonywania zadań własnych Gminy w zakresie zaspokajania zbiorowych potrzeb jego mieszkańców w sferze życia codziennego. Celem głównym Projektu jest poprawa efektywności energetycznej w sektorze publicznym w Gminie w wyniku zastosowania inteligentnego systemu sterowania oświetleniem ulicznym. Infrastruktura wytworzona w ramach Projektu zarówno w trakcie, jak i po jego zakończeniu, w żaden sposób nie będzie bezpośrednio wykorzystywana do czynności opodatkowanych podatkiem VAT.

Przy tak przedstawionym opisie sprawy Państwa wątpliwości dotyczą ustalenia, czy Gmina będzie miała prawo do odzyskania podatku naliczonego od wydatków poniesionych na realizację Projektu.

Jak wynika z powołanych powyżej przepisów prawa, rozliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ustawy uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane przez zarejestrowanego, czynnego podatnika podatku VAT w ramach działalności gospodarczej do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.

Podstawowym warunkiem, którego spełnienie należy analizować w aspekcie prawa do odliczenia podatku VAT jest związek dokonywanych nabyć towarów i usług ze sprzedażą uprawniającą do dokonywania takiego odliczenia, czyli sprzedażą generującą podatek należny.

W omawianej sprawie warunki uprawniające do odliczenia nie będą spełnione, bowiem – jak wynika z treści wniosku – infrastruktura będąca przedmiotem inwestycji jest wykorzystywana do wykonywania zadań własnych Gminy w zakresie zaspokajania zbiorowych potrzeb jego mieszkańców w sferze życia codziennego. Jak Państwo wskazali, infrastruktura wytworzona w ramach Projektu zarówno w trakcie, jak i po jego zakończeniu, w żaden sposób nie będzie bezpośrednio wykorzystywana do czynności opodatkowanych podatkiem VAT.

Należy ponadto zauważyć, że wykonanie oświetlenia ulicznego odbywa się w ramach władztwa publicznego i Gmina, wykonując to zadanie, będzie działała jako organ administracji publicznej i będzie mogła korzystać ze środków prawnych o charakterze władczym. W takim ujęciu Gmina bez wątpienia nie może być uznana za podatnika, gdyż realizować będzie ona w tym zakresie zadania własne, służące zaspokajaniu zbiorowych potrzeb społeczności gminnej.

W związku z powyższym, nie będą mieli Państwo prawa do odliczenia kwoty podatku VAT od wydatków poniesionych na realizację Projektu pn. „(…)”. Tym samym, nie przysługuje Państwu również prawo do zwrotu różnicy podatku, o której mowa w art. 87 ust. 1 ustawy.

W zakresie ww. wydatków nie będą mieli Państwo również możliwości uzyskania zwrotu podatku na zasadach określonych w rozdziale 4 rozporządzenia Ministra Finansów z 16 grudnia 2013 r. w sprawie miejsca świadczenia usług oraz zwrotu kwoty podatku naliczonego jednostce dokonującej nabycia (importu) towarów lub usług (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1008). Ewentualny zwrot na podstawie tych przepisów obwarowany jest pewnymi warunkami, które podatnik winien spełnić. Wśród warunków tych ustawodawca wymienia m.in. pochodzenie środków finansowych ze źródeł określonych w § 8 ust. 3 i 4 ww. rozporządzenia, a w zakresie środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej podpisanie umowy o dofinansowanie przed dniem 1 maja 2004 r. Ponieważ nie spełniają Państwo tych warunków, nie znajdzie zastosowania zawarta w nim regulacja w zakresie zwrotu podatku.

**Podsumowując, Gmina nie będzie miała prawa do odzyskania podatku naliczonego wynikającego z wydatków poniesionych na wykonanie inteligentnego systemu sterowania mocą (\`(...)\`) szt. opraw oświetleniowych typu LED zainstalowanych na terenie miasta (\`(...)\`) oraz świadczenia usług związanych z nadzorem inwestorskim.**

**Tym samym, Państwa stanowisko jest prawidłowe.**

Dodatkowe informacje
--------------------

### Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Należy zauważyć, że zgodnie z art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Zainteresowany ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem zdarzenia przyszłego podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.

### Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli: Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.

· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
--------------------------------------------------------

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji
-----------------------------------------

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 ze zm.).