Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPB2/436-10/08/HS
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2008-04-22
Teza: Czy umowa zarządzania płynnością finansową oraz zarządzania płatnościami w walutach obcych (cash pooling) podlega podatkowi od czynności cywilnoprawnych w Polsce ?
Słowa kluczowe: cash pooling; podatek-podatek od czynności cywilnoprawnych; umowa-umowa nienazwana
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2007r. Nr 112, poz. 770) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Sp. z o.o. przedstawione we wniosku z dnia 18 stycznia 2008r. (data wpływu do tut. BKIP 22 stycznia 2008r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej m.in. podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych systemu zarządzania płynnością finansową oraz zarządzania płatnościami w walutach obcych, stanowiącego odmianę tzw. cash poolingu - **jest prawidłowe.**

**

UZASADNIENIE

W dniu 22 stycznia 2008r. wpłynął do tut. BKIP ww. wniosek Spółki o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej m.in. podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych systemu zarządzania płynnością finansową oraz zarządzania płatnościami w walutach obcych stanowiącego odmianę tzw. cash poolingu.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawca jest podmiotem wchodzącym w skład międzynarodowej grupy. W celu lepszego zarządzania płynnością finansową i zasobami pieniężnymi, spółki należące do koncernu zawarły porozumienie tzw. G.T.M. A. (dalej: GTMA). Porozumienie GTMA zostało przez Spółkę zawarte w dniu 05.12.2002r., Spółka funkcjonowała wówczas pod inną nazwą. Na podstawie tego porozumienia Spółka S.A. z siedzibą we Francji świadczy na rzecz poszczególnych spółek należących do koncernu usługi finansowe. W zakres usług oferowanych przez tę Spółkę podmiotom z grupy wchodzi m.in. zabezpieczenie ryzyka związanego z różnicami kursowymi, wahaniem oprocentowania, wahaniem cen metali, dokonywanie płatności w imieniu podmiotów z grupy kapitałowej, przyjmowanie w ich imieniu zapłat, udzielanie i zaciąganie pożyczek oraz zarządzanie płynnością finansową. Podmiot francuski może być również odpowiedzialny za zapewnianie spółkom z grupy źródeł zewnętrznego finansowania oraz negocjowanie odpowiednich umów.

Jedną z usług przewidzianych w ramach GTMA, z której planuje skorzystać wnioskodawca jest usługa zarządzania płynnością finansową. Usługa ta polega na koncentracji środków finansowych spółek uczestniczących w transakcji na jednym wspólnym rachunku prowadzonym w EUR znajdującym się w Wielkiej Brytanii i dysponowaniu zgromadzoną tam kwotą przy wykorzystaniu efektu skali. Transakcja ta stanowi odmianę cash poolingu, który jest powszechnie oferowanym przez banki mechanizmem służącym do zarządzania środkami finansowymi w grupach spółek. Różnica polega na tym, że w miejsce banku to Spółka S.A. pełni rolę podmiotu zarządzającego rachunkiem zbiorczym z grupy kapitałowej. Kiedy wnioskodawca posiadać będzie na swoim koncie lokalnym wolne środki w EUR, będą one przekazywane na rachunek zbiorczy zarządzany przez Spółkę S.A. Równocześnie jeśli wnioskodawca będzie potrzebował w danym momencie środków finansowych, będą one przekazywane z rachunku zbiorczego na jego rachunek prowadzony lokalnie. W celu monitorowania stanu środków finansowych poszczególnych spółek z grupy Spółka prowadzi dla każdego podmiotu tzw. „konta techniczne” w formie zapisów księgowych. Otrzymując lub przekazując środki finansowe na rzecz poszczególnych spółek z grupy S.A. dokonuje odpowiednich księgowań na tych kontach. Saldo „konta technicznego” danej spółki jest podstawą do codziennego naliczania odsetek - jeśli jest ono ujemne, naliczane są odsetki na rzecz S.A. Z kolei jeśli saldo „konta technicznego” jest dodatnie, naliczane są odsetki na rzecz danej spółki. Płatność odsetek ma następować kwartalnie (przy czym dochodzi do potracenia odsetek „dodatnich” i „ujemnych”). Opisana forma zarządzania płynnością finansowa pozwala na minimalizowanie kosztów finansowania działalności podmiotów z grupy (w tym Spółki - wnioskodawcy) poprzez wykorzystanie środków własnych grupy (przejściowe nadwyżki wykazywane przez jedne spółki są kompensowane przejściowymi niedoborami zaistniałymi u innych spółek).

Usługa zarządzania płatnościami w walutach obcych ma podobny charakter i również jest odmianą cash poolingu. Polegać ona będzie na tym, że kontrahentom rozliczającym się ze spółką w walutach innych niż PLN (zarówno z tej grupy kapitałowej jak i spoza niej) Spółka może polecić dokonywanie należnych płatności bezpośrednio na rachunek zbiorczy w Wielkiej Brytanii zarządzany przez Spółkę S.A. Z kolei środki pieniężne na pokrycie zobowiązań spółki wyrażonych w innej walucie niż PLN będą przekazywane przez Spółkę S.A. bezpośrednio z tego rachunku na rachunek odpowiedniego kontrahenta wnioskodawcy. Spółka S.A. również tutaj będzie prowadziła „konta techniczne” (jako zapisy księgowe) dla uczestników systemu. W dacie wpływu płatności kwota wpłaty jest przeliczana na EUR, a następnie księgowana na „koncie technicznym”. Podobnie księgowane są płatności dokonywane z rachunku zbiorczego w imieniu danej spółki na rzecz kontrahentów. Spółka S.A. na bieżąco będzie przekazywać spółkom informacje o dokonywanych płatnościach i otrzymywanych środkach. Na koniec każdego miesiąca Spółka S.A. z siedzibą we Francji przekaże uczestnikom systemu szczegółowy wyciąg dotyczący ruchów na ich „kontach technicznych”. Jeśli saldo na koniec miesiąca jest ujemne, uczestnik systemu wpłaca na rachunek zbiorczy brakującą kwotę, jeśli dodatnie – z rachunku zbiorczego wypłacana jest danej Spółce nadwyżka. Zasady ustalania i wypłacania odsetek od sald na „kontach technicznych’’ są analogiczne jak w przypadku usługi zarządzania płynnością finansową. W konsekwencji skorzystania przez wnioskodawcę z usługi zarządzania płatnościami w walutach obcych, nie będzie musiał on ponosić kosztów bankowych i administracyjnych związanych z dokonywaniem i otrzymywaniem płatności w walutach obcych. Ponadto, podobnie w jak w przypadku usługi zarządzania płynnością finansową, usługa zarządzania płatnościami w walutach obcych zapewnia minimalizowanie kosztów finansowania działalności podmiotów uczestniczących w systemie dzięki wykorzystaniu przejściowych nadwyżek wykazywanych przez jedne spółki do kompensowania przejściowych niedoborów środków odnotowanych przez inne spółki.

W związku z powyższym zadano m.in. następujące pytanie.

Jaki jest zakres i sposób zastosowania przepisów ustawy z dnia 9 września 2000r. o podatku od czynności cywilnoprawnych do transakcji uczestnictwa Spółki - wnioskodawcy w systemie zarządzania płynnością finansową oraz zarządzania płatnościami w walutach obcych? W szczególności czy transakcje te podlegają opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych?

Zdaniem wnioskodawcy, operacje wykonywane w ramach zarządzania płynnością finansową oraz zarządzania płatnościami w walutach obcych na podstawie GTMA nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych podlegają jedynie czynności wymienione w art. 1 ust. 1 tej ustawy. Katalog czynności cywilnoprawnych zawarty w tym przepisie jest zamknięty. Opodatkowanie podatkiem od czynności cywilnoprawnych operacji dokonywanych przez Spółkę w ramach GTMA byłoby dopuszczalne wyłącznie w sytuacji, gdyby operacje te mieściły się w definicji czynności wymienionych w art. 1 ust. 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Zdaniem wnioskodawcy, nie budzi wątpliwości fakt, iż transakcje w ramach grupy kapitałowej nie spełniają kryteriów umowy pożyczki ani też depozytu nieprawidłowego określonych w Kodeksie cywilnym, a tym bardziej kryteriów jakiejkolwiek innej czynności wymienionej w katalogu czynności opodatkowanych podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Transakcje te nie znajdują odpowiednika w Kodeksie cywilnym, pozostając umowami nienazwanymi, niemieszczącymi się w zamkniętym katalogu art. 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. W związku z powyższym, transakcje te nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Przepis art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 9 września 2000r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (tj. Dz. U. z 2007 r. Nr 68, poz. 450 ze zm.) enumeratywnie wymienia czynności podlegające temu podatkowi. Oznacza to, że przepis zawiera zamknięty katalog czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Zgodnie z tym przepisem podatkowi temu podlegają następujące czynności cywilnoprawne:

1.  umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych,
2.  umowy pożyczki,
3.  umowy darowizny - w części dotyczącej przejęcia przez obdarowanego długów i ciężarów albo zobowiązań darczyńcy,
4.  umowy dożywocia,
5.  umowy o dział spadku oraz umowy o zniesienie współwłasności - w części dotyczącej spłat lub dopłat,
6.  ustanowienie hipoteki,
7.  ustanowienie odpłatnego użytkowania, w tym nieprawidłowego, oraz odpłatnej służebności,
8.  umowy depozytu nieprawidłowego,
9.  umowy spółki (akty założycielskie).

Podatkowi od czynności cywilnoprawnych podlegają też zmiany umów, jeżeli powodują one podwyższenie podstawy opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych, oraz orzeczenia sądów, w tym również polubownych, oraz ugody, jeżeli wywołują one takie same skutki prawne (art. 1 ust. 1 pkt 2 i 3 ww ustawy).

Należy przede wszystkim podkreślić, iż umowa „cash poolingu” pozostaje na gruncie polskiego prawa umową nienazwaną. W sytuacji przedstawionej we wniosku konstrukcja tzw. „cash poolingu” jako sposób gospodarowania wolnymi środkami finansowymi niewątpliwie zawiera w sobie elementy kredytowania jednych podmiotów przez drugie. Nie sposób jednak uznać, że tym samym wyczerpuje ona wszystkie elementy przedmiotowo istotne dla umowy pożyczki, czy dla depozytu nieprawidłowego, co słusznie podnosi wnioskodawca. W operacjach „cash poolingu”, o których mowa we wniosku, mamy do czynienia z transakcją wielostronną, w której uczestniczą spółki z grupy (wykazujące okresową nadwyżkę lub okresowy niedobór środków finansowych) oraz Spółka S.A. jako podmiot zarządzający rachunkiem zbiorczym. Dla każdego z ww. podmiotów powstają określone prawa i obowiązki wynikające z tytułu uczestnictwa w transakcji, jednak żaden z uczestników systemu nie jest zobowiązany do przeniesienia własności określonej kwoty pieniędzy na inny określony w umowie podmiot.

W konsekwencji, nie jest więc skonkretyzowana druga strona transakcji ani też jej przedmiot.

Reasumując, usługa zarządzania płynnością finansową oraz zarządzania płatnościami w walutach obcych (jako odmiana cash poolingu) nie została enumeratywnie wymieniona w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Nie można też tego typu czynności zakwalifikować jako umowy pożyczki ani umowy depozytu nieprawidłowego wymienionej w tym katalogu. Czynności dokonywane w ramach umowy „cash poolingu” nie będą zatem podlegały opodatkowaniu w Polsce podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

W konsekwencji bezprzedmiotowe jest rozstrzygnięcie, czy czynność ta jest wyłączona z opodatkowania na podstawie art. 2 ust. 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Do wniosku Spółka dołączyła mi. in. umowę o kompleksowe zarządzanie finansami grupy. Należy jednak zauważyć, że wydając interpretacje w trybie art. 14b Ordynacji podatkowej Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów nie przeprowadza postępowania dowodowego w związku z czym nie jest obowiązany, ani uprawniony do ich oceny; jest związany wyłącznie opisem stanu faktycznego przedstawionym przez wnioskodawcę i jego stanowiskiem.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.

**