Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBII/2/415-1110/10/NG
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2011-01-19
Teza: Czy wnioskodawca może zaliczyć na poczet przedmiotowego zwolnienia (art. 21 ust. 1 pkt 32a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych) całą kwotę wydatku na zakup nieruchomości, czy też połowę tej kwoty?
Słowa kluczowe: cel-cele mieszkaniowe; majątek-majątek odrębny; nieruchomości-nabycie nieruchomości
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że Pana stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 18 października 2010r. (data wpływu do tut. Biura 19 października 2010r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie zwolnienia od opodatkowania dochodu ze zbycia mieszkania stanowiącego majątek odrębny wnioskodawcy, w przypadku wydatkowania go na zakup lokalu mieszkalnego przez wnioskodawcę i jego małżonkę – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 19 października 2010r. wpłynął do tut. Biura ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie zwolnienia od opodatkowania dochodu ze zbycia mieszkania stanowiącego majątek odrębny wnioskodawcy, w przypadku wydatkowania go na zakup lokalu mieszkalnego przez wnioskodawcę i jego małżonkę.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca w dniu 24 lutego 2006r. nabył spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego. Nabycie nastąpiło w momencie kiedy wnioskodawca był stanu wolnego.

W dniu 28 kwietnia 2007r. wnioskodawca zawarł związek małżeński. Następnie w dniu 05 października 2010r. wnioskodawca sprzedał ww. spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego za kwotę 130 000 zł.

W dniu 14 października 2010r. wnioskodawca wraz z małżonką nabył prawo własności do lokalu mieszkalnego wraz z udziałem w użytkowaniu wieczystym gruntu oraz udziałem w nieruchomości wspólnej. Wyżej wymienioną nieruchomość wnioskodawca nabył z małżonką za kwotę 142 000 zł, ponosząc dodatkowo koszty sporządzenia umowy notarialnej z kwocie 3 941,58 zł (łącznie z podatkiem od czynności cywilnoprawnych) oraz koszty pośrednictwa nieruchomości w kwocie 4 200 zł.

Wnioskodawca złożył w dniu 15 października 2010r. deklaracje PIT-23 oraz oświadczenie o przeznaczeniu przychodu na cele mieszkaniowe.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy wnioskodawca może zaliczyć na poczet przedmiotowego zwolnienia (art. 21 ust. 1 pkt 32a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych) całą kwotę wydatku na zakup nieruchomości, czy też połowę tej kwoty?

Zdaniem wnioskodawcy, całą tę kwotę może zaliczyć na poczet przedmiotowego zwolnienia zawartego w art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ponieważ dochód ze sprzedaży w całości został przeznaczony na kupno nieruchomości, której pozostaje wspólnie z małżonką właścicielem.

Kwotę 130 000 zł wyłożył wnioskodawca, a resztę kwoty pokryła żona wnioskodawcy.

Na tle przedstawionego stanu faktycznego stwierdzam, co następuje:

W myśl art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2010r. Nr 51, poz. 307 ze zm.) źródłem przychodu jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów

\-jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 16 listopada 2006r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 217, poz. 1588 ze zm.) do przychodu (dochodu) z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) - c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nabytych lub wybudowanych (oddanych do użytkowania) do dnia 31 grudnia 2006r., stosuje się zasady określone w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym przed dniem 01 stycznia 2007r.

Stosownie do art. 28 ust. 2 ww. ustawy – w brzmieniu obowiązującym na dzień 31 grudnia 2006r. – podatek od przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych ustala się w formie ryczałtu w wysokości 10% uzyskanego przychodu. Podatek ten jest płatny bez wezwania w terminie 14 dni od dnia dokonania odpłatnego zbycia na rachunek urzędu skarbowego, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania podatnika. Zgodnie z ust. 2a ww. artykułu zasada ta nie ma zastosowania do podatników dokonujących sprzedaży nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), którzy w terminie 14 dni od dnia dokonania tej sprzedaży złożą oświadczenie, że przychód uzyskany ze sprzedaży przeznaczą na cele określone w art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) lub lit. e).

Na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 32 ww. ustawy wolne od podatku dochodowego są przychody uzyskane ze sprzedaży nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), z zastrzeżeniem ust. 2 i 2a:

1.  w części wydatkowanej nie później niż w okresie dwóch lat od dnia sprzedaży:
    *   na nabycie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu, a także na nabycie gruntu lub udziału w gruncie albo prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, związanych z tym budynkiem lub lokalem,
    *   na nabycie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie, prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziału w takim prawie,
    *   na nabycie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej gruntu lub udziału w gruncie, prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie przeznaczonych pod budowę budynku mieszkalnego, w tym również gruntu lub udziału w gruncie albo prawa wieczystego użytkowania gruntu lub udziału w takim prawie z rozpoczętą budową budynku mieszkalnego,
    *   na budowę, rozbudowę, nadbudowę, przebudowę, remont lub modernizację własnego budynku mieszkalnego, jego części lub własnego lokalu mieszkalnego, położonych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,
    *   na rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub adaptację - na cele mieszkalne - własnego budynku niemieszkalnego, jego części, własnego lokalu niemieszkalnego lub własnego pomieszczenia niemieszkalnego, położonych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,
2.  w części wydatkowanej, nie później niż w okresie dwóch lat od dnia sprzedaży, na spłatę kredytu lub pożyczki, a także odsetek od kredytu lub pożyczki zaciągniętych na cele, o których mowa w lit. a), w banku lub w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, mających siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w tym również na spłatę kredytu lub pożyczki oraz odsetek od tego kredytu lub pożyczki zaciągniętych przed dniem uzyskania tych przychodów.

Okolicznością decydującą o zastosowaniu powyższego zwolnienia jest więc m.in. przeznaczenie przychodów uzyskanych ze sprzedaży nieruchomości na cele i w terminach określonych w tym przepisie. Enumeratywne wyliczenie wydatków mieszkaniowych, których realizacja powoduje zwolnienie z opodatkowania kwot przychodu uzyskanego ze sprzedaży nieruchomości ma charakter wyczerpujący, a nie przykładowy.

Zgodnie z art. 21 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przepisy ust. 1 pkt 32 i 32a nie mają zastosowania, jeżeli:

1.  budowa i sprzedaż budynków i lokali oraz sprzedaż gruntów i prawa wieczystego użytkowania gruntów jest przedmiotem działalności gospodarczej podatnika,
2.  przychód ze sprzedaży lub zamiany jest wydatkowany na:
    1.  nabycie gruntu lub udziału w gruncie, prawa wieczystego użytkowania gruntu lub udziału w takim prawie, budynku, jego części lub udziału w budynku, lub
    2.  budowę, rozbudowę, nadbudowę, przebudowę, modernizację, adaptację lub remont budynku albo jego części
\- przeznaczonych na cele rekreacyjne,3.  przychód ze sprzedaży nieruchomości i praw majątkowych stanowi przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej lub z działów specjalnych produkcji rolnej w rozumieniu art. 14 ust. 2 pkt 1.

Podstawową okolicznością decydującą o zastosowaniu zwolnień wynikających z powołanego wyżej art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) ustawy o podatku dochodowym – w brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2007r. – jest fakt wydatkowania (nie później niż w okresie dwóch lat od dnia sprzedaży) przychodu ze sprzedaży nieruchomości na wskazane w ustawie cele mieszkaniowe czyli m.in. na nabycie lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu czy spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, iż wnioskodawca będąc stanu wolnego w 2006r. nabył lokal mieszkalny. W 2010r. wnioskodawca będąc w związku małżeńskim dokonał sprzedaży przedmiotowego lokalu mieszkalnego. Kwota uzyskana ze sprzedaży mieszkania została w całości wydatkowana na zakup nowego mieszkania, nabytego wraz z małżonką. Część środków na zakup pochodziła również od żony.

W przedstawionym stanie faktycznym wnioskodawca nie wskazuje, czy nabycie nowego lokalu mieszkalnego nastąpiło do majątku wspólnego małżonków, czy też małżonkowie nabyli przedmiotowe mieszkanie na współwłasność w częściach ułamkowych poza ustrojem wspólności majątkowej małżeńskiej. Powyższe oznacza, że w przedmiotowej sprawie należy rozważyć nabycie przedmiotowego lokalu do majątku wspólnego małżonków, a także na współwłasność w częściach ułamkowych poza ustrojem wspólności majątkowej małżeńskiej.

I tak, zgodnie z art. 31 § 1 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. Nr 9, poz. 59 ze zm.) z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków. Do majątku osobistego każdego z małżonków należą m.in. przedmioty majątkowe nabyte w zamian za składniki majątku osobistego, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej.

Ustrój wspólności ustawowej obejmujący dorobek obojga małżonków, ukształtowany został przez ustawodawcę jako wspólność łączna, bezudziałowa. Wspólność ta charakteryzuje się tym, że w czasie jej trwania małżonkowie nie mają określonych udziałów w majątku wspólnym, nie mogą zatem rozporządzać udziałami, a także nie mogą żądać podziału majątku objętego wspólnością - art. 35 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Dopiero z chwilą ustania małżeństwa wspólność ta ulega przekształceniu i wówczas małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym stanowiącym ich dorobek (art. 43 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego).

Nie jest jednak kwestią obojętną jak duże nakłady na majątek wspólny ponoszą małżonkowie z majątków odrębnych. Zgodnie bowiem z art. 45 § 1 zdanie drugie Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, każdy z małżonków może żądać zwrotu wydatków i nakładów, które poczynił ze swojego majątku osobistego na majątek wspólny. Zwrotu dokonuje się przy podziale majątku wspólnego. Dlatego też ma znaczenie okoliczność, że w majątku wspólnym oboje małżonkowie posiadają równe udziały, nawet jeśli majątek ten objęty jest współwłasnością łączną. Jednakże małżonkowie mogą zdecydować, że środki ze sprzedaży majątku odrębnego chcą uczynić majątkiem wspólnym, co powoduje, że tylko wówczas, gdy środki ze sprzedaży zostaną włączone do majątku wspólnego, bez znaczenia będzie w jakiej wysokości kwoty z pierwotnie odrębnego majątku zostaną przekazane na zakup nieruchomości objętej wspólnością ustawową.

Odnosząc powyższe do przedstawionego we wniosku stanu faktycznego, należy zauważyć, że wnioskodawca nie wskazał aby środki, które uzyskał ze sprzedaży mieszkania wchodzącego w skład jego majątku odrębnego zostały włączone do majątku wspólnego małżonków, a tylko w takiej sytuacji cała kwota uzyskana ze sprzedaży nabytego w 2006r. spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego mogłaby korzystać ze zwolnienia określonego w art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Natomiast w przypadku, gdy powyższa kwota nie została włączona do majątku wspólnego małżonków, tylko część kwoty - odpowiadająca połowie ceny sprzedaży przedmiotowego mieszkania - może zostać uznana za wydatkowaną na cele mieszkaniowe zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 32 lit a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym na dzień 31 grudnia 2006r.

Odnośnie natomiast przypadku, kiedy wnioskodawca wraz z żoną nabyli przedmiotowe mieszkanie w częściach ułamkowych, do ich majątków odrębnych zauważyć należy, że współwłasność jest instytucją prawa cywilnego polegająca na tym, iż własność tej samej rzeczy przysługuje niepodzielnie kilku osobom, w myśl art. 196 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. - Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.), współwłasność jest albo współwłasnością w częściach ułamkowych, albo współwłasnością łączną. Do współwłasności w częściach ułamkowych stosuje się przepisy Działu IV Księgi drugiej Kodeksu cywilnego, o czym stanowi art. 196 § 2 tej ustawy. Z kolei zgodne z art. 197 Kodeksu cywilnego, domniemywa się, że udziały współwłaścicieli są równe. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że jeżeli wnioskodawca wraz z małżonką nabyli przedmiotowy lokal mieszkalny do swoich majątków odrębnych w ramach wspólności w częściach ułamkowych, bez wskazania w jakiej wysokości udział nabył wnioskodawca, a jaki jego małżonka, to ich udziały w nieruchomości są równe, co z kolei oznacza, że wnioskodawca wydatkując wskazaną wyżej kwotę uzyskaną ze sprzedaży mieszkania wchodzącego w skład jego majątku odrębnego częściowo wydatkował ją na zakup swojego udziału w nieruchomości a częściowo na zakup udziału małżonki. Powyższe oznacza, że tylko ta część kwoty, która została wydatkowana na zakup udziału przypadającego wnioskodawcy w lokalu mieszkalnym może zostać uznana za wydatki w rozumieniu art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wolne od podatku dochodowego są przychody uzyskane ze sprzedaży nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), z zastrzeżeniem ust. 2 i 2a m.in. w części wydatkowanej nie później niż w okresie dwóch lat od dnia sprzedaży na nabycie lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu, a także na nabycie gruntu lub udziału w gruncie albo prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, związanych z tym budynkiem lub lokalem.

Z wykładni językowej przedmiotowego przepisu wynika, że zwolnieniem objętym jest nie tylko cena zakupu, lecz także inne wydatki związane z nabyciem przedmiotowego lokalu mieszkalnego, do których zaliczyć można m.in. opłatę notarialną, zapłatę podatku od czynności cywilnoprawnych oraz wydatek poniesiony na pośrednictwo w kupnie nieruchomości. Przepis wyraźnie mówi o wydatkach poniesionych „na nabycie” m.in. lokalu mieszkalnego, nie ogranicza zatem ww. zwolnienia tylko do ceny zakupu mieszkania. Oznacza to, że powyższe wydatki mogłyby stanowić wydatki na cele mieszkaniowe, na tych samych zasadach jak wydatki poniesione na zakup (cena nabycia) lokalu mieszkalnego, gdyby wnioskodawca je poniósł lub uczestniczył w ich poniesieniu.

Należy jednak zauważyć, że zgodnie z art. 22 ust. 6c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym od dnia 01 stycznia 2009r., koszty uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), z zastrzeżeniem ust. 6d, stanowią udokumentowane koszty nabycia lub udokumentowane koszty wytworzenia, powiększone o nakłady, które zwiększyły wartość rzeczy i praw majątkowych, poczynione w czasie ich posiadania.

Powyższe oznacza, że jeżeli wnioskodawca zaliczyłby ww. wydatki do wydatków poniesionych na cele mieszkaniowe, to w przypadku ewentualnej sprzedaży przedmiotowego lokalu mieszkalnego nabytego przez wnioskodawcę i jego żonę (przed upływem pięciu lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie) nie mógłby ww. wydatków zaliczyć do kosztów nabycia. Zaliczenie przedmiotowych wydatków raz w wydatki na cele mieszkaniowe, a następnie po raz drugi (przy ewentualnej sprzedaży nieruchomości) w koszty nabycia spowodowałyby, iż ww. wydatki zostałyby dwa razy odliczone, raz jako wydatki na cele mieszkaniowe a po raz drugi jako koszty nabycia nieruchomości.

Podsumowując powyższe stwierdzić należy, że w przedstawionym stanie faktycznym wydatki poniesione przez wnioskodawcę mogłyby w całości stanowić wydatki na cele mieszkaniowe wnioskodawcy tylko w przypadku włączenia kwoty uzyskanej ze sprzedaży spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego wchodzącego w skład majątku odrębnego do majątku małżonków objętego wspólnością ustawową. Natomiast w przypadku nabycia nieruchomości we współwłasności w częściach ułamkowych, zwolnieniu będzie podlegała tylko ta kwota, która proporcjonalnie odpowiadałaby udziałowi wnioskodawcy w nowej nieruchomości.

Mając powyższe na uwadze stanowisko wnioskodawcy, że całą kwotę przeznaczona na ww. wydatki może uznać za wydatki poniesione na cele mieszkaniowe zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych należało uznać za nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Do wniosku dołączono plik dokumentów. Należy jednak zauważyć, że wydając interpretację w trybie art. 14b Ordynacji podatkowej Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów nie przeprowadza postępowania dowodowego w związku z czym nie jest obowiązany, ani uprawniony do ich oceny; jest związany wyłącznie opisem stanu faktycznego przedstawionym przez wnioskodawcę i jego stanowiskiem.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa S. Wyszyńskiego 2, 44-100 Gliwice, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.