Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPB2/415-313/07/HS
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2008-01-31
Teza: Czy w przypadku zbycia certyfikatów inwestycyjnych objętych w zamian za wynagrodzenie w postaci akcji i udziałów w spółkach kapitałowych kosztem nabycia certyfikatów są wydatki poniesione na nabycie akcji, a w konsekwencji opłacenie certyfikatów inwestycyjnych funduszu inwestycyjnego zamkniętego akcjami w spółce kapitałowej nie powoduje powstania obowiązku podatkowego?
Słowa kluczowe: akcja; certyfikaty-certyfikat inwestycyjny; przychód-przychód z kapitału pieniężnego; zamiana
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2007r. Nr 112, poz. 770) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pani przedstawione we wniosku z dnia 22 października 2007r. (data wpływu do tut. BKIP 31 października 2007r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych:

*   wniesienia akcji do zamkniętego funduszu inwestycyjnego – **jest nieprawidłowe.**
*   zbycia certyfikatów inwestycyjnych zamkniętego funduszu inwestycyjnego – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 31 października 2007r. wpłynął do tut. BKIP ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych zbycia certyfikatów inwestycyjnych zamkniętego funduszu inwestycyjnego oraz wniesienia akcji do zamkniętego funduszu inwestycyjnego.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawczyni zamierza zbyć certyfikaty inwestycyjne zamkniętego funduszu inwestycyjnego. Certyfikaty te zostały nabyte przez wnioskodawczynię za wynagrodzeniem w postaci akcji w spółkach kapitałowych.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy w przypadku zbycia certyfikatów inwestycyjnych objętych w zamian za wynagrodzenie w postaci akcji i udziałów w spółkach kapitałowych kosztem nabycia certyfikatów są wydatki poniesione na nabycie akcji, a w konsekwencji opłacenie certyfikatów inwestycyjnych funduszu inwestycyjnego zamkniętego akcjami w spółce kapitałowej nie powoduje powstania obowiązku podatkowego?

Zdaniem wnioskodawczyni stosownie do postanowień art. 7 ust. 2 ustawy o funduszach inwestycyjnych z dnia 27 maja 2004r. (Dz. U. z 2004r. Nr 146 poz. 1546 ze zm.) tam, gdzie zezwala na to statut funduszu, możliwe jest wniesienie do funduszu wpłat w postaci zdematerializowanych papierów wartościowych. Dodatkowo, w przypadkach wskazanych w ustawie wpłata może być dokonana w formie niezdematerializownych papierów wartościowych oraz udziałów w spółkach z ograniczoną odpowiedzialnością. Zgodnie z art. 28 ustawy o funduszach inwestycyjnych w przypadku wpłat do funduszu inwestycyjnego dokonywanych, w postaci niezdematerializowanych papierów wartościowych lub udziałach w spółkach z ograniczoną odpowiedzialnością, osoba zapisująca się na certyfikaty inwestycyjne przenosi, w drodze umowy, zgodnie z odrębnymi przepisami, prawa z tych papierów lub udziałów na towarzystwo (a następnie na fundusz). Mając powyższe na uwadze, w momencie dokonania wpłaty przez uczestnika funduszu, zgodnie z art. 28 ustawy o funduszach inwestycyjnych dochodzi do przejścia własności tychże akcji. Powyżej opisana transakcja (przeniesienia praw do akcji, o której mowa w art. 28 ustawy o funduszach inwestycyjnych) w oparciu o przepisy ustawy o funduszach inwestycyjnych przenosi własność omawianych akcji, przy czym, jednocześnie stanowi element transakcji nabycia certyfikatów inwestycyjnych. Czynność ta stanowi specyficzną formę przeniesienia praw do akcji, która nie znajduje swojej definicji w innych ustawach, w tym w Kodeksie cywilnym.

Zdaniem wnioskodawczyni, transakcja wniesienia wpłaty w postaci akcji i udziałów nie jest rodzajem aportu. Instytucja aportu jest swoistą instytucją prawa handlowego, gdzie aport (wkład niepieniężny) wnoszony jest na pokrycie kapitału zakładowego spółki kapitałowej. Wniesienie aportu podlega ściśle określonej tam procedurze, a wnoszący aport nabywa szereg uprawnień regulowanych kodeksem spółek handlowych – z których tylko część ma charakter majątkowy - w tym nabywa prawo do udziału w zgromadzeniu wspólników ew. zgromadzeniu akcjonariuszy), jak też prawo wyboru innych władz spółki, jak np. członków zarządu, rady nadzorczej lub komisji rewizyjnej. Nabycie certyfikatów inwestycyjnych nie daje uczestnikowi funduszu uprawnień podobnych do powyższych. Uprawnienia uczestnika mają w przeważającej mierze charakter czysto majątkowy, gdyż pomimo możliwości udziału w radzie lub zgromadzeniu inwestorów , nie zawierają tak silnego jak w przypadku spółki kapitałowej pierwiastka korporacyjnego. Uprawnienia korporacyjne przyznane są przede wszystkim towarzystwu funduszy inwestycyjnych.

W przekonaniu wnioskodawczyni wpłata do funduszu inwestycyjnego w postaci akcji nie jest również umową zamiany, gdyż transakcja ta nie zawiera niezbędnych elementów takiej umowy. Umowę zamiany reguluje art. 603 Kodeksu cywilnego. Mając powyższe na uwadze, należy przede wszystkim podkreślić, iż w omawianym przypadku – dokonania przez uczestnika wpłaty do funduszu w postaci akcji jako wynagrodzenie za objęte certyfikaty - przedmiotem transakcji są prawa, a nie rzeczy. Podsumowując powyższe, zdaniem wnioskodawczyni, wpłata do funduszu inwestycyjnego w postaci akcji (udziałów) jest swoistą transakcją przenoszącą własność, która nie została zdefiniowana w innych ustawach, w tym w Kodeksie cywilnym Stosownie do art. 23 ust. 1 pkt 38 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie uważa się za koszt uzyskania przychodów wydatków na objęcie lub nabycie udziałów albo akcji w spółce mającej osobowość prawną oraz innych papierów wartościowych, a także wydatków na nabycie tytułów uczestnictwa lub jednostek uczestnictwa w funduszach kapitałowych. Jednakże powyższe wydatki są kosztem uzyskania przychodu w przypadku odpłatnego zbycia tych udziałów (akcji) wkładów oraz innych papierów wartościowych, w tym z tytułu wykupu przez emitenta papierów wartościowych, a także z odkupienia tytułów uczestnictwa lub jednostek uczestnictwa w funduszach kapitałowych albo umorzenia jednostek uczestnictwa, tytułów uczestnictwa oraz certyfikatów inwestycyjnych w funduszach kapitałowych.

Zatem, co do zasady, w przypadku obrotu jednostkami uczestnictwa w funduszu inwestycyjnym, moment podatkowy powinien wystąpić w dacie ich zbycia. Wynik na transakcji zbycia takich jednostek powinien być ustalony jako różnica pomiędzy kosztem ich nabycia a przychodem uzyskanym z odpłatnego zbycia jednostek. Przepisy podatkowe nie dają odpowiedzi na pytanie jak ustalić koszt nabycia certyfikatów w funduszu inwestycyjnym, które zostały objęte za wpłaty do funduszu w postaci akcji (udziałów). W szczególności, jak zauważono powyżej, wniesienie akcji (udziałów) do funduszu jest swoistą transakcją przenoszącą własność nie znajdującą swojej definicji w innych ustawach, w tym w Kodeksie cywilnym, jak również nie jest rodzajem aportu z uwagi na brak przepisów, które określałyby sposób ustalenia przychodu na takiej specyficznej transakcji, wniesienie wpłat do funduszu w postaci akcji (udziałów) nie stanowi momentu podatkowego (tj. podatnik nie rozpozna przychodu w dacie opłacenia certyfikatów w funduszu wnoszonymi akcjami).

W związku z powyższym, skoro przepisy podatkowe nie precyzują bezpośrednio sposobu ustalenia kosztu nabycia certyfikatów w funduszu inwestycyjnym w dacie dokonania wpłat do funduszu w postaci akcji (udziałów), zdaniem wnioskodawcy, w celu określenia kosztu nabycia certyfikatów należy posłużyć się historycznym kursem nabycia akcji (udziałów) którymi opłacono certyfikaty.

Oznacza to, że moment opłacenia certyfikatów inwestycyjnych akcjami w spółce akcyjnej nie powoduje powstania konsekwencji podatkowych. W konsekwencji, kosztem nabycia certyfikatów inwestycyjnych powinny być wydatki poniesione przez podatnika na nabycie akcji (udziałów), którymi opłacono te certyfikaty. Wnioskodawczyni zaznacza, że przedstawione przez nią stanowisko zostało potwierdzone w pismach publikowanych na stronie Ministerstwa Finansów, m.in. w piśmie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Pruszkowie z dnia 9 marca 2007r. (1421/BF/415-93/GJ/06),Naczelnika Urzędu Skarbowego Warszawa Ursynów z dnia 30 października 2006r. (1438/DF2/415-171/276/06/AZ, piśmie Naczelnika Pierwszego Mazowieckiego Urzędu Skarbowego w Warszawie z dnia 22 września 2005r. (1471/DPD1/423/57/05/MK).

Na tle przedstawionego zdarzenia przyszłego stwierdzam co następuje:

Zgodnie z brzmieniem art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 27 maja 2004r. o funduszach inwestycyjnych (Dz. U. Nr 146, poz. 1546 ze zm.) fundusz inwestycyjny jest osobą prawną, której wyłącznym przedmiotem działalności jest lokowanie środków pieniężnych zebranych w drodze publicznego, a w przypadkach określonych w ustawie również niepublicznego, proponowania nabycia jednostek uczestnictwa albo certyfikatów inwestycyjnych, w określone w ustawie papiery wartościowe, instrumenty rynku pieniężnego i inne prawa majątkowe. W przypadku funduszu inwestycyjnego zamkniętego inwestowanie takie polega na wykupieniu certyfikatów inwestycyjnych. Stosownie do przepisu art. 7 ust. 1 ww. ustawy wpłaty do funduszu inwestycyjnego są dokonywane w formie pieniężnej. Ust. 2 ww. artykułu przewiduje możliwość wniesienia:

1.  zdematerializowanych papierów wartościowych, jeżeli statut funduszu tak stanowi, lub
2.  innych niż zdematerializowane papierów wartościowych, lub udziałów w spółkach z ograniczoną odpowiedzialnością, jeżeli ustawa oraz statut funduszu tak stanowią. W myśl ust. 4 ilekroć w ustawie jest mowa o wpłatach, rozumie się przez to również wniesienie papierów wartościowych lub udziałów w spółkach z ograniczoną odpowiedzialnością, o których mowa w ust. 2.

Zatem wniesienie papierów wartościowych do funduszu inwestycyjnego jest równoznaczne z wpłatą do funduszu. Tym samym własność wnoszonych papierów wartościowych przenoszona jest na fundusz inwestycyjny.

Pojęcie papierów wartościowych zostało zdefiniowane w art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz. U. Nr 183, poz. 1538 ze zm.). Stosownie do tego przepisu przez papiery wartościowe rozumie się:

1.  akcje, prawa poboru w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 15 września 2000r. - Kodeks spółek handlowych (Dz. U. Nr 94, poz. 1037, ze zm.), prawa do akcji, warranty subskrypcyjne, kwity depozytowe, obligacje, listy zastawne, certyfikaty inwestycyjne i inne zbywalne papiery wartościowe, w tym inkorporujące prawa majątkowe odpowiadające prawom wynikającym z akcji lub z zaciągnięcia długu, wyemitowane na podstawie właściwych przepisów prawa polskiego lub obcego,
2.  inne zbywalne prawa majątkowe, które powstają w wyniku emisji, inkorporujące uprawnienie do nabycia lub objęcia papierów wartościowych określonych w lit. a, lub wykonywane poprzez dokonanie rozliczenia pieniężnego (prawa pochodne).

Zgodnie z przepisem art. 10 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) do źródeł przychodów zalicza się kapitały pieniężne i prawa majątkowe, w tym odpłatne zbycie praw majątkowych innych niż wymienione w pkt 8 lit. a)-c).

W myśl art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a) tej ustawy za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, przychody z odpłatnego zbycia udziałów w spółkach mających osobowość prawną oraz papierów wartościowych. Przychód z odpłatnego zbycia powstaje zatem już w momencie przeniesienia tytułu własności akcji na ich nabywcę niezależnie od daty faktycznej zapłaty.

Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, iż wniesienie przez Panią papierów wartościowych (akcji) do funduszu inwestycyjnego zamkniętego było równoznaczne z ich odpłatnym zbyciem. Nastąpiło bowiem przeniesienie własności wnoszonych papierów wartościowych, a Pani jako Wnosząca otrzymała w zamian certyfikaty inwestycyjne określonej wartości.

W konsekwencji wartość otrzymanych certyfikatów inwestycyjnych, odpowiadająca wartości wnoszonych papierów wartościowych, stanowi dla celów podatkowych przychód, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a), który podlega opodatkowaniu.

Zgodnie z ogólną zasadą wyrażoną w art. 22 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, kosztami uzyskania przychodów z poszczególnego źródła są wszelkie koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23 tej ustawy. Natomiast dochód ze sprzedaży akcji, jak stanowi art. 30b ust. 2 pkt 1 ww. ustawy, oblicza się jako różnicę między sumą przychodów uzyskanych z tytułu tej sprzedaży, a kosztami uzyskania przychodów, określonymi w zależności od sposobu nabycia akcji w zamian za aport lub za gotówkę odpowiednio na podstawie art. 22 ust. 1f lub art. 23 ust. 1 pkt 38 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Jak już wskazano wyżej, podatku dochodowego nie płaci się od przychodu, lecz od dochodu, czyli kwoty przychodu pomniejszonej o koszty jego uzyskania. Ustawodawca regulując zasady ustalania kosztów uzyskania przychodów ze sprzedaży akcji, uzależnił je od sposobu nabycia (objęcia) zbywanych akcji:

*   gdy zbywane akcje były objęte za pieniądze, to zgodnie z art. 22 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych kosztami uzyskania przychodów poszczególnego źródła są wszelkie koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów, z wyjątkiem wymienionych w art. 23 ww. ustawy.

Przepisem, który odnosi się do ustalenia kosztów z odpłatnego zbycia akcji w sytuacji, gdy nabyte zostały za pieniądze, jest art. 23 ust. 1 pkt 38 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Na podstawie tego przepisu nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wydatków na objęcie lub nabycie m.in. akcji w spółce mającej osobowość prawną. Wydatki takie są jednak kosztem uzyskania przychodu przy ustaleniu dochodu z odpłatnego ich zbycia. Kosztem nabycia akcji jest kwota, za którą zostały one zakupione. Kosztami nabycia akcji są również inne wydatki poniesione na nabycie (objęcie), takie jak: opłaty notarialne, podatek od czynności cywilnoprawnych itp.

*   gdy zbywane akcje były objęte za wkład niepieniężny, zastosowanie ma art. 22 ust. 1f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Wynika z niego, że w takim przypadku na dzień zbycia koszt uzyskania przychodów ustala się:
*   w wysokości nominalnej wartości objętych akcji z dnia ich objęcia, jeżeli te akcje zostały objęte w zamian za wkład niepieniężny w innej postaci niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część,
*   wartość przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części, wynikającej z ksiąg przedsiębiorstwa, określonej na dzień objęcia tych akcji, nie wyższej jednak niż ich wartość nominalna z dnia objęcia.

Przychód ze sprzedaży akcji należy pomniejszyć również o inne wydatki poniesione na ich nabycie, np. : opłaty notarialne, podatek od czynności cywilnoprawnych itp. Zgodnie z art. 7 ust. 9 ustawy z dnia 9 listopada 2000 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 104, poz. 1104 ze zm.) w przypadku odpłatnego zbycia akcji w spółce objętych przed dniem 1 stycznia 2001 r. w zamian za wkład niepieniężny, koszt uzyskania przychodów określa się na podstawie przepisów obowiązujących w roku objęcia tych akcji. Na podstawie art. 30b ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych dochodu uzyskanego m.in. ze sprzedaży akcji nie łączy się ani z dochodami opodatkowanymi na zasadach określonych w art. 27 oraz art. 30c. Po zakończeniu roku podatkowego dochody ze sprzedaży akcji należy wykazać w zeznaniu PIT-38 (zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu \[poniesionej straty\] w roku podatkowym), które należy złożyć we właściwym urzędzie skarbowym do dnia 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym. W tym terminie będzie Pani zobowiązana również do wpłaty należnego podatku (art. 45 ust. 1a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).

W oparciu o ww. przepisy prawa należy stwierdzić, iż wniesienie akcji do funduszu inwestycyjnego zamkniętego w zamian za emitowane przez fundusz certyfikaty inwestycyjne jest równoznaczne z ich odpłatnym zbyciem, stanowi zatem przychód z kapitałów pieniężnych i będzie podlegać opodatkowaniu na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W opisanej sprawie, jak wykazano powyżej, przy ustalaniu kosztów uzyskania omawianego przychodu ma zastosowanie art. 23 ust. 1 pkt 38 ww. ustawy. Zatem stanowisko przedstawione we wniosku o braku obowiązku podatkowego z tytułu wniesienia akcji do zamkniętego funduszu inwestycyjnego w zamian za certyfikaty należy uznać za **nieprawidłowe.**

Ponadto z opisanego we wniosku zdarzenia przyszłego wynika, że zamierza Pani zbyć certyfikaty inwestycyjne zamkniętego funduszu inwestycyjnego, których jest Pani właścicielką. Zbycie przez wnioskodawczynię certyfikatów inwestycyjnych w funduszu inwestycyjnym opłaconych wkładem niepieniężnym w postaci akcji lub udziałów w innych jednostkach podlega opodatkowaniu na zasadach analogicznych do zbycia innych papierów wartościowych, według przepisów wykazanych powyżej. Koszt uzyskania przychodu w przypadku zbycia certyfikatów inwestycyjnych powstanie dopiero w chwili zbycia certyfikatów inwestycyjnych, których koszt uzyskania należy ustalać na podstawie wydatków faktycznie poniesionych na nabycie wniesionych do funduszu akcji/udziałów, którymi opłacono certyfikaty. Albowiem dopiero z chwilą sprzedaży papierów wartościowych ustala się koszty, które warunkują ich nabycie oraz sprzedaż. W praktyce istotną przesłanką zaliczenia poniesionego przez podatnika wydatku do kosztów uzyskania przychodu jest istnienie związku przyczynowo-skutkowego miedzy tym wydatkiem, a osiągniętym przychodem, o czym stanowi art. 23 ust. 1 pkt 38. Zatem stanowisko wnioskodawczyni w zakresie sposobu ustalania kosztów uzyskania przychodu ze zbycia certyfikatów **jest prawidłowe.**

Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach zauważa ponadto, że powołane interpretacje innych organów podatkowych nie są źródłem powszechnie obowiązującego prawa, a tym samym nie są wiążące dla wydającego interpretację, tj. Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.