Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0111-KDIB4.4015.159.2017.1.MCZ
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2017-11-16
Teza: Jakie ewentualnie podatki ciążą na Zainteresowanych jako spadkobiercach swojej matki (U.M.) z tytułu nabycia udziału w ww. nieruchomości, jeżeli Zainteresowani zgłoszą nabycie w drodze dziedziczenia własności rzeczy właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia zarejestrowania aktu poświadczenia dziedziczenia?
Słowa kluczowe: dziedziczenie; podatek-podatek od spadków i darowizn; spadek; spadek-masa spadkowa; spadkobiercy; zwolnienie-zwolnienie podmiotowe
Przepisy: [PSD] Ustawa o podatku od spadków i darowizn-Rozdział 1-art. 4

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 oraz art. 14r ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2017 r., poz. 201, ze zm.) − Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Zainteresowanych przedstawione we wniosku wspólnym z 4 października 2017 r. (data wpływu – 6 października 2017 r.), uzupełnionym 20 i 27 października 2017 r., o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od spadków i darowizn w zakresie skutków podatkowych nabycia spadku po matce – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 6 października 2017 r. wpłynął do Organu wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej m.in. podatku od spadków i darowizn w zakresie skutków podatkowych nabycia spadku po matce.

Wniosek uzupełniono 20 i 27 października 2017 r.

W uzupełnieniu Zainteresowani wskazali, że pytania oznaczone we wniosku nr 1, 2 i 3 dotyczą stanu faktycznego, a pytanie nr 4 dotyczy zdarzenia przyszłego.

**We wniosku złożonym przez:**

*   Zainteresowanego będącego stroną postępowania: Panią E.M.;
*   Zainteresowanego niebędącego stroną postępowania: Pana Z.M.

**przedstawiono następujący stan faktyczny:**

Postanowieniem z 31 lipca 2017 r. Sąd Rejonowy orzekł, że małżonkowie A.S. i L.S. (nieżyjący już dziadkowie Zainteresowanej będącej stroną postępowania i jej brata – Zainteresowanego niebędącego stroną postępowania) nabyli w drodze zasiedzenia z dniem 22 czerwca 1978 r. prawo własności nieruchomości położonej w K., dla której Sąd Rejonowy prowadzi księgę wieczystą. Postanowienie to uprawomocniło się 12 września 2017 r.

L.S. (dziadek) zmarł 16 lipca 1982 r., a A.S. (babcia) zmarła 28 kwietnia 1987 r.

Postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku po L.S. (który nie zostawił testamentu) nie zostało przeprowadzone.

Natomiast postanowieniem z 15 lipca 2002 r., które uprawomocniło się 6 sierpnia 2002 r. Sąd orzekł, że spadek po A.S. na podstawie ustawy nabyły jej dzieci: U.M. (matka Zainteresowanych) i M.Z. po 1/2 części.

M.Z. zmarł (bezdzietnie) 10 lutego 1994 r. i zgodnie z postanowieniem Sądu z 30 kwietnia 2004 r., które uprawomocniło się 22 maja 2004 r., spadek po M.Z. nabyły: jego żona W.Z. i siostra U.M. (matka Zainteresowanych) po 1/2 części.

W.Z. zmarła (bezdzietnie) 27 lutego 1994 r. Postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku po niej nie zostało skutecznie przeprowadzone, mimo pozostawienia przez nią testamentu, w którym do spadku w całości powołała swego męża M.Z., a w przypadku gdyby on nie chciał lub nie mógł dziedziczyć (co nastąpiło wobec jego wcześniejszej śmierci) przez podstawienie powołała swoją szwagierkę U.M.

Zainteresowani dopiero wystąpią z wnioskiem do sądu o stwierdzenie, że spadek po L.S. (ich dziadku) na podstawie ustawy nabyli: jego żona A.S. oraz dzieci U.M. i M.Z. po 1/3 części, a spadek po W.Z. na podstawie testamentu w całości nabyła U.M. (matka Zainteresowanych).

Wniosek do sądu o stwierdzenie zasiedzenia nieruchomości złożyła U.M., która 7 czerwca 2017 r. zmarła w toku postępowania sądowego.

Na podstawie zarejestrowanego aktu poświadczenia dziedziczenia z dnia 14 czerwca 2017 r. spadek po zmarłej U.M. nabyły dzieci: córka E.M. (Zainteresowana będąca stroną postępowania) i syn Z.M. (Zainteresowany niebędący stroną postępowania), każde w 1/2 części, którzy jednocześnie zgłosili swój udział w postępowaniu sądowym o stwierdzenie zasiedzenia. W skład majątku spadkowego po U.M. wchodzi jedynie nieruchomość (zabudowana budynkiem mieszkalnym), o zasiedzeniu której przez A.S. i L.S. orzekł Sąd w postanowieniu z 31 lipca 2017 r.

Zainteresowani w celu skorzystania z ustawowego zwolnienia z podatku od spadków i darowizn zgłoszą nabycie w drodze dziedziczenia własności rzeczy właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego, to jest od dnia zarejestrowania aktu poświadczenia dziedziczenia.

W związku z powyższym opisem zadano m.in. następujące pytanie:

Jakie ewentualnie podatki ciążą na Zainteresowanych jako spadkobiercach swojej matki (U.M.) z tytułu nabycia udziału w ww. nieruchomości, jeżeli Zainteresowani zgłoszą nabycie w drodze dziedziczenia własności rzeczy właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia zarejestrowania aktu poświadczenia dziedziczenia? (pytanie oznaczone we wniosku nr 3)

Zdaniem Zainteresowanych, ciążące na nich obowiązki podatkowe związane z dziedziczeniem po matce (U.M.) to jedynie obciążający ich jako podatników podatek od spadków i darowizn, któremu podlega nabycie tytułem dziedziczenia własności rzeczy i praw majątkowych. Zważywszy, że U.M. była matką Zainteresowanych, to jeżeli każdy z Zainteresowanych w terminie 6 miesięcy od dnia zarejestrowania aktu poświadczenia dziedziczenia zgłosi właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego, nabycie własności rzeczy i praw (zgłoszenie SD-Z2), to na podstawie art. 4a ust. 1 pkt 1 i 1a ustawy o podatku od spadków i darowizn, Zainteresowani zostaną zwolnieni z podatku.

Z uwagi na zakres niniejszej interpretacji przywołano powyżej stanowisko Zainteresowanych do tej części zagadnienia, która objęta jest zakresem niniejszej interpretacji.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Zainteresowanych w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest prawidłowe.

Na wstępie należy wskazać, iż przedmiotem niniejszej interpretacji – zgodnie z oznaczeniem we wniosku przepisów mających być przedmiotem interpretacji – jest wyłącznie ocena stanowiska Zainteresowanych zajętego na gruncie podatku od spadków i darowizn w zakresie skutków podatkowych nabycia spadku po matce (pytanie nr 3). W pozostałym zakresie wydano odrębne rozstrzygnięcia.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz.U. z 2017 r., poz. 833, ze zm.), podatkowi od spadków i darowizn, zwanemu dalej „podatkiem”, podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, m.in. tytułem dziedziczenia.

Z uwagi na fakt, że ustawa o podatku od spadków i darowizn nie zawiera definicji spadku – dziedziczenia, należy w tej kwestii odnieść się do przepisów uregulowanych w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz.U. z 2017 r., poz. 459, ze zm.).

W myśl art. 922 § 1 tej ustawy przez spadkobranie należy rozumieć przejście praw i obowiązków majątkowych zmarłego z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób.

Z powyższej normy prawnej wynika, że spadkobiercy w zasadzie wchodzą w sytuację prawną, w jakiej pozostawał spadkodawca. Oznacza to, że w skład spadku wchodzą prawa i obowiązki, ale także uzasadnione prawne nadzieje na nabycie prawa. Prawa majątkowe są składnikiem masy spadkowej dającym nabywcy w drodze dziedziczenia legitymację prawną do występowania z wnioskiem ich dochodzenie i realizacją m.in. w formie odszkodowania.

W myśl § 2 powołanego przepisu nie należą do spadku prawa i obowiązki zmarłego ściśle związane z jego osobą, jak również prawa, które z chwilą jego śmierci przechodzą na oznaczone osoby niezależnie od tego, czy są one spadkobiercami.

Zgodnie z art. 5 ustawy o podatku od spadków i darowizn obowiązek podatkowy ciąży na nabywcy własności rzeczy i praw majątkowych.

W przypadku nabycia majątku spadkodawcy w drodze dziedziczenia obowiązek podatkowy powstaje z chwilą przyjęcia spadku – art. 6 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy.

Natomiast zgodnie z art. 6 ust. 4 cyt. ustawy, w przypadku nabycia, które nie zostało zgłoszone do opodatkowania, a następnie nabycie to stwierdzono pismem obowiązek podatkowy powstaje z chwilą sporządzenia pisma. Jeżeli pismem takim jest orzeczenie sądu, to obowiązek podatkowy powstaje z chwilą uprawomocnienia się orzeczenia.

Podstawę opodatkowania – zgodnie z art. 7 ust. 1 cyt. ustawy – stanowi wartość nabytych rzeczy i praw majątkowych po potrąceniu długów i ciężarów (czysta wartość), ustalona według stanu rzeczy i praw majątkowych w dniu nabycia i cen rynkowych z dnia powstania obowiązku podatkowego. Jeżeli przed dokonaniem wymiaru podatku nastąpi ubytek rzeczy spowodowany siłą wyższą, do ustalenia wartości przyjmuje się stan rzeczy w dniu dokonania wymiaru, a odszkodowanie za ubytek należne z tytułu ubezpieczenia wlicza się do podstawy wymiaru.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn opodatkowaniu podlega nabycie przez nabywcę, od jednej osoby, własności rzeczy i praw majątkowych o czystej wartości przekraczającej 9.637 zł – jeżeli nabywcą jest osoba zaliczona do I grupy podatkowej.

Zaliczenie do grupy podatkowej następuje według osobistego stosunku nabywcy do osoby, od której lub po której zostały nabyte rzeczy i prawa majątkowe (art. 14 ust. 2 ww. ustawy).

W myśl art. 14 ust. 3 pkt 1 cytowanej ustawy do I grupy podatkowej zalicza się małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, zięcia, synową, rodzeństwo, ojczyma, macochę i teściów.

Natomiast zgodnie z art. 4a ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn zwalnia się od podatku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych przez małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę, jeżeli zgłoszą nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego powstałego na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 2-5, 7 i 8 oraz ust. 2, a w przypadku nabycia w drodze dziedziczenia – w terminie 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, z zastrzeżeniem ust. 2 i 4.

W przypadku niespełnienia warunków, o których mowa w ust. 1, nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych podlega opodatkowaniu na zasadach określonych dla nabywców zaliczonych do I grupy podatkowej (art. 4a ust. 3 ww. ustawy).

Wyżej wymienione zwolnienie stosuje się, jeżeli w chwili nabycia nabywca posiadał obywatelstwo polskie lub obywatelstwo jednego z państw członkowskich Unii Europejskiej lub państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – stron umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym lub miał miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub na terytorium takiego państwa (art. 4 ust. 4 ww. ustawy).

Zgłoszenia o nabyciu własności rzeczy i praw majątkowych dokonać należy na formularzu SD-Z2, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów w sprawie wzoru zgłoszenia o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych z dnia 20 listopada 2015 r. (Dz.U. z 2015 r., poz. 2060).

Z treści wniosku wynika, że, że wniosek do sądu o stwierdzenie zasiedzenia nieruchomości przez dziadków Zainteresowanych złożyła U.M. – matka Zainteresowanych, która zmarła w czerwcu 2017 r., w toku postępowania sądowego. Zgodnie z zarejestrowanym aktem poświadczenia dziedziczenia z 14 czerwca 2017 r. spadek po zmarłej U.M. nabyły jej dzieci: córka E.M. i syn Z.M. (Zainteresowani), każde w 1/2 części. Spadkobiercy zgłosili swój udział w postępowaniu sądowym o stwierdzenie zasiedzenia. W skład majątku spadkowego po U.M. wchodzi jedynie nieruchomość zabudowana budynkiem mieszkalnym, o zasiedzeniu której przez dziadków Zainteresowanych (A.S. i L.S.) orzekł Sąd w postanowieniu z 31 lipca 2017 r.

Zainteresowani w celu skorzystania z ustawowego zwolnienia z podatku od spadków i darowizn zgłoszą nabycie w drodze dziedziczenia własności rzeczy właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego, to jest od dnia zarejestrowania aktu poświadczenia dziedziczenia.

Mając na uwadze treść wniosku oraz powołane wyżej przepisy prawa należy stwierdzić, że istotnie Zainteresowanych, jako spadkobierców po matce (U.M) w związku z nabyciem udziału w nieruchomości będącej przedmiotem zasiedzenia, obciąża jedynie podatek od spadków i darowizn z tytułu nabycia tegoż udziału w drodze dziedziczenia po matce. Takie dziedziczenie co do zasady podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn na podstawie art. 1 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy o podatku od spadków i darowizn.

Jednakże w sytuacji gdy Zainteresowani, którzy nabyli spadek po matce w czerwcu 2017 r. (w dacie jej śmierci) i dla których obowiązek podatkowy z tytułu dziedziczenia po matce powstał 14 czerwca 2017 r. (w dacie notarialnego zarejestrowania aktu poświadczenia dziedziczenia), zgłoszą nabycie majątku tytułem spadku po matce (U.M.), na druku SD-Z2, właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia zarejestrowania u notariusza aktu poświadczenia dziedziczenia po U.M., to zgodnie z art. 4a ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn, nabycie to z ww. tytułu przez Zainteresowanych korzysta ze zwolnienia z podatku od spadków i darowizn.

Wobec powyższego, stanowisko Zainteresowanych należało uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Zainteresowanych i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego podanym przez Zainteresowanych w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Zgodnie z art. 14na Ordynacji podatkowej przepisów art. 14k–14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1.  z zastosowaniem art. 119a;
2.  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Zainteresowanemu będącemu stroną postępowania (art. 14r § 2 Ordynacji podatkowej) przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa S. Wyszyńskiego 2, 44-100 Gliwice, w dwóch egzemplarzach (art. 47 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2017 r., poz. 1369, ze zm.) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała.