Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPB4/423-256/14-2/ŁM
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2014-08-25
Teza: Podatek dochodowy od osób prawnych w zakresie zwolnienia z opodatkowania wypłaty wynagrodzenia z tytułu przymusowego lub automatycznego umorzenia udziałów/akcji.
Słowa kluczowe: akcja-umorzenie akcji; udział-umorzenie udziałów; wynagrodzenia; zwolnienie
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 2-art. 12; [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 2-art. 14; [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 5-art. 22

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749, z późn. zm.) oraz § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko spółki akcyjnej, przedstawione we wniosku z dnia 20 maja 2014 r. (data wpływu 28 maja 2014 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie zwolnienia z opodatkowania wypłaty wynagrodzenia z tytułu przymusowego lub automatycznego umorzenia udziałów/akcji (pytanie nr 1) – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 28 maja 2014 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie:

*   zwolnienia z opodatkowania wypłaty wynagrodzenia z tytułu przymusowego lub automatycznego umorzenia udziałów/akcji (pytanie nr 1),
*   opodatkowania przychodu w postaci wynagrodzenia z tytułu dobrowolnego umorzenia udziałów/akcji (pytanie nr 2),
*   ustalenia dochodu/straty w przypadku sprzedaży udziałów/akcji (pytanie nr 3),
*   powstania przychodu z tytułu planowanej transakcji wymiany udziałów/akcji (pytanie nr 4),
*   powstania przychodu z tytułu planowanej transakcji wniesienia udziałów/akcji w formie aportu do spółki trzeciej (pytanie nr 5),
*   ustalenia kosztu uzyskania przychodu z tytułu planowanej transakcji odpłatnego zbycia udziałów/akcji (pytanie nr 6).

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawca jest bankiem posiadającym siedzibę na terytorium Polski (dalej „Bank” lub „Wnioskodawca”).

Bank w chwili obecnej posiada 100% akcji swojej spółki zależnej „B” S.A. (dalej „Spółka”). Bank nabył akcje w Spółce w drodze zakupu (Bank dysponuje tytułem własności powyższych akcji).

Ze względu na przesłanki ekonomiczne, biznesowe i regulacyjne (wytyczne Komisji Nadzoru Finansowego) działalność gospodarcza i operacyjna Spółki polegająca między innymi na udzielaniu pożyczek przeniesiona została do Banku. Konsekwentnie mając na uwadze, że Spółka zaprzestała prowadzenia działalności w zakresie udzielania pożyczek, rozważane jest dokonanie restrukturyzacji działalności grupy kapitałowej Wnioskodawcy polegającej na:

1.  umorzeniu całości lub części akcji Spółki, oraz na:
2.  wyzbyciu się akcji Spółki przez Bank na podstawie umowy sprzedaży lub względnie poprzez wniesienie akcji w formie aportu do innej spółki.

Nie jest wykluczone, że jeszcze przed umorzeniem akcji forma prawna Spółki przekształcona zostanie ze spółki akcyjnej w spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością.

W związku z powyższym planowane jest umorzenie udziałów/akcji Spółki na zasadach określonych w jednym z poniższych scenariuszy:

1.  rozważane jest dokonanie przymusowego lub automatycznego umorzenia udziałów/akcji Spółki. Umorzenie to odbędzie się w sposób przewidziany w przepisach art. 199 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz.U. Nr 94, poz. 1037 ze zm., dalej „KSH”) / art. 359 § l KSH (umorzenie przymusowe) lub art. 199 § 4 i 5 KSH / art. 359 § 6 i 7 KSH (umorzenie automatyczne). Za umorzenie udziałów Spółki Wnioskodawca otrzyma wynagrodzenie w postaci pieniężnej,
2.  rozważane jest dokonanie umorzenia udziałów/akcji za zgodą wspólnika (Banku) w drodze nabycia udziałów/akcji przez Spółkę. Umorzenie to odbędzie się w sposób przewidziany w przepisach art. 199 § 1 KSH / art. 359 § 1 KSH (umorzenie dobrowolne). Za umorzenie udziałów/akcji Spółki Wnioskodawca otrzyma wynagrodzenie w postaci pieniężnej. Wynagrodzenie z tytułu umorzenia udziałów/akcji Spółki bez względu na sposób ich umorzenia przewyższać będzie ich wartość nominalną (wynagrodzenie zostanie pokryte także z kapitału zapasowego/rezerwowego oraz zysku).

Niezależnie od umorzenia udziałów/akcji, w przypadku uznania przez Bank, że udziały/akcje Spółki z gospodarczego punktu widzenia nie będą potrzebne ze względu na całkowite przejęcie działalności operacyjnej Spółki przez Bank, rozważane jest wyzbycie się udziałów/akcji poprzez:

1.  sprzedaż udziałów/akcji na rzecz innej spółki kapitałowej (dalej „spółka trzecia”), lub
2.  wniesienie więcej niż 50% udziałów/akcji Spółki w formie aportu (wkładu niepieniężnego) do spółki trzeciej, co da bezwzględną większość praw głosu w Spółce, w zamian za udziały/akcje w podwyższonym kapitale zakładowym spółki trzeciej (wymiana udziałów), które objąłby Bank. Nie będą przewidywane jakiekolwiek dodatkowe wpłaty w gotówce na rzecz Banku z tytułu nabycia nowych udziałów/akcji w spółce trzeciej, lub
3.  wniesienie mniej niż 50% udziałów/akcji Spółki w formie aportu (wkładu niepieniężnego) do spółki trzeciej, co nie da bezwzględnej większości praw głosu w Spółce, w zamian za udziały/akcje w podwyższonym kapitale zakładowym spółki trzeciej. Rozważana koncepcja może zakładać również objęcie udziałów/akcji spółki trzeciej po cenie wyższej niż ich wartość nominalna, tj. w zamian za wkłady o wartości większej niż wartość nominalna udziałów/akcji spółki trzeciej.

Należy wskazać, że cena z tytułu zbywanych udziałów/akcji w formie sprzedaży lub aportu odpowiadała będzie wartości rynkowej. Ponadto należy podkreślić, że jeżeli rozważane powyżej działania restrukturyzacyjne zostaną przeprowadzone, Wnioskodawca będzie spełniać łącznie wszystkie warunki, o których mowa w art. 22 ust. 4 oraz art. 22 ust. 4a i 4b ustawy CIT, tj.:

1.  Bank posiadał będzie bezpośrednio nie mniej niż 10% udziałów (akcji) w kapitale Spółki;
2.  Bank posiadał będzie udziały (akcje) w Spółce nieprzerwanie przez okres dwóch lat;
3.  Bank nie będzie korzystał ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów, bez względu na źródło ich osiągania;
4.  wszystkie spółki prawa handlowego, które będą brały udział w restrukturyzacji, tj. Bank, Spółka oraz spółka trzecia będą polskimi rezydentami podatkowym i zgodnie z art. 3 ust. l ustawy CIT podlegać będą w Polsce obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów (przychodów) bez względu na miejsce położenia źródeł przychodów.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania.

1.  Czy wypłata wynagrodzenia z tytułu przymusowego lub automatycznego umorzenia należących do Wnioskodawcy udziałów/akcji Spółki korzystać będzie ze zwolnienia z opodatkowania na podstawie art. 22 ust. 4 ustawy CIT?
2.  Czy wynagrodzenie (przychód) z tytułu dobrowolnego umorzenia należących do Wnioskodawcy udziałów/akcji Spółki (umorzenie za zgodą wspólnika w drodze nabycia udziałów/akcji przez Spółkę) opodatkowana będzie na zasadach określonych w art. 12 ust. 4 pkt 3 ustawy CIT?
3.  Czy w przypadku sprzedaży udziałów/akcji Spółki, osiągnięty przez Bank „dochód” albo osiągnięta przez Bank „strata” z tytułu sprzedaży przedmiotowych udziałów/akcji w Spółce, nabytych w zamian za wynagrodzenie pieniężne, powinny być ustalone, zgodnie z art. 12 ust. 3 i art. 16 ust. l pkt 8 ustawy CIT, odpowiednio jako dodatnia, w przypadku „dochodu”, albo ujemna, w przypadku „straty”, różnica pomiędzy przychodem w wysokości ceny sprzedaży udziałów/akcji odpowiadającej ich wartości rynkowej a kosztami uzyskania przychodu w wysokości wynagrodzenia pieniężnego zapłaconego przez Bank z tytułu historycznego nabycia udziałów?
4.  Czy rozważana transakcja wymiany udziałów/akcji, polegająca na wniesieniu przez Bank do spółki trzeciej udziałów/akcji Spółki, dających bezwzględną większość praw głosów w Spółce, w zamian za objęcie udziałów/akcji spółki trzeciej, nie będzie powodować powstania przychodu po stronie Banku, tj. transakcja pozostanie neutralna podatkowo?
5.  Czy wniesienie mniej niż 50% udziałów/akcji Spółki w formie aportu (wkładu niepieniężnego) do spółki trzeciej, co nie da bezwzględnej większości praw głosu w Spółce, w zamian za udziały/akcje w podwyższonym kapitale zakładowym spółki trzeciej wiązać się będzie z osiągnięciem przychodu przez Bank na zasadach określonych w art. 12 ust. 1 pkt 7 ustawy CIT, także w przypadku objęcia udziałów/akcji spółki trzeciej po cenie wyższej niż ich wartość nominalna, tj. przychodem z tytułu objęcia udziałów/akcji w spółce trzeciej będzie wartość nominalna obejmowanych przez Bank udziałów/akcji w spółce trzeciej?
6.  Czy w przypadku ewentualnego odpłatnego zbycia powyższych udziałów/akcji przez Bank, koszt uzyskania przychodów powinien zostać ustalony zgodnie z brzmieniem art. 15 ust. 1k ustawy CIT, tj. koszt uzyskania przychodów w przypadku odpłatnego zbycia udziałów lub akcji objętych w zamian za wkład niepieniężny, na dzień zbycia tych udziałów/akcji, powinien zostać ustalony w wysokości nominalnej wartości objętych udziałów/akcji Spółki?

Przedmiotem niniejszej interpretacji jest odpowiedź na pytanie nr 1. Jednocześnie w zakresie pozostałych pytań zostały wydane odrębne interpretacje z 25 sierpnia 2014 r. nr ILPB4/423-256/14-3/ŁM, nr ILPB4/423-256/14-4/ŁM, nr ILPB4/423-256/14-5/ŁM oraz nr ILPB4/423-256/14-6/ŁM.

Zdaniem Wnioskodawcy wypłata wynagrodzenia z tytułu przymusowego lub automatycznego umorzenia należących do Wnioskodawcy udziałów/akcji Spółki, która stanowi przychód z udziału w zyskach osób prawnych, korzystać będzie ze zwolnienia z opodatkowania na podstawie art. 22 ust. 4 ustawy CIT.

Należy zauważyć, że zgodnie z linią orzeczniczą oraz jednolitym poglądem doktryny dochód z przymusowego oraz automatycznego umorzenia udziałów/akcji jest kwalifikowany jako przychód z udziału w zyskach osób prawnych.

Stanowisko takie wynika m.in. z wyroku WSA w Warszawie z 6 lipca 2012 r. (sygn. akt III SA/Wa 2915/11), wyroku WSA w Poznaniu z 22 marca 2012 r. (sygn. akt I SA/Po 89/12), a także wyroku WSA w Rzeszowie z 20 grudnia 2011 r. (sygn. akt I SA/Rz 756/11).

Zdaniem Wnioskodawcy nie jest to bowiem (a contrario) przypadek zbycia udziałów w celu umorzenia (umorzenie dobrowolne), zaliczony na podstawie specjalnego przepisu, czyli art. 12 ust. 4 pkt 3 ustawy CIT do przychodów z działalności gospodarczej.

W związku z powyższym, w ocenie Wnioskodawcy, w opisanym zdarzeniu przyszłym znajdzie zastosowanie art. 10 ust. 1 pkt 1 ustawy CIT, zgodnie z którym dochodem (przychodem) z udziału w zyskach osób prawnych, z zastrzeżeniem art. 12 ust. l pkt 4a i 4b, jest dochód (przychód) faktycznie uzyskany z tego udziału (akcji), w tym także dochód z umorzenia udziałów (akcji).

Konsekwentnie nie ulega wątpliwości, że opodatkowanie wynagrodzenia uzyskanego przez Wnioskodawcę w związku z przymusowym lub automatycznym umorzeniem udziałów/akcji Spółki, jako dochodu z udziału w zyskach osób prawnych, będzie podlegać regulacjom art. 22 ustawy CIT.

Należy wskazać, że zgodnie z art. 22 ust. 1 ustawy CIT, podatek dochodowy od dochodów (przychodów) z dywidend oraz innych przychodów z tytułu udziału w zyskach osób prawnych mających siedzibę lub zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej ustala się w wysokości 19% uzyskanego przychodu.

Niemniej jednak, mając na uwadze art. 22 ust. 4 ustawy CIT, zwalnia się od podatku dochodowego dochody (przychody) z dywidend oraz inne przychody z tytułu udziału w zyskach osób prawnych, jeżeli spełnione są łącznie następujące warunki:

1.  wypłacającym dywidendę oraz inne przychody z tytułu udziału w zyskach osób prawnych jest spółka będąca podatnikiem podatku dochodowego, mająca siedzibę lub zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
2.  uzyskującym dochody (przychody) z dywidend oraz inne przychody z tytułu udziału w zyskach osób prawnych, o których mowa w pkt l, jest spółka podlegająca w Rzeczypospolitej Polskiej lub w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego, opodatkowaniu podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów, bez względu na miejsce ich osiągania;
3.  spółka, o której mowa w pkt 2, posiada bezpośrednio nie mniej niż 10% udziałów (akcji) w kapitale spółki, o której mowa w pkt 1;
4.  spółka, o której mowa w pkt 2, nie korzysta ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów, bez względu na źródło ich osiągania.

Ponadto, na mocy art. 22 ust. 4a ustawy CIT, zwolnienie to ma zastosowanie w przypadku, kiedy spółka, uzyskująca dochody (przychody) z dywidend oraz inne przychody z tytułu udziału w zyskach osób prawnych, posiada udziały (akcje) w spółce wypłacającej te należności nieprzerwanie przez okres dwóch lat.

W świetle powyższego, w ocenie Wnioskodawcy, wynagrodzenie, które Wnioskodawca uzyska z tytułu przymusowego lub automatycznego umorzenia należących do Wnioskodawcy udziałów/akcji Spółki (przychód z udziału w zyskach osób prawnych) będzie zwolnione z podatku CIT na podstawie art. 22 ust. 4 ustawy CIT w zw. z art. 22 ust. 4a ustawy CIT w sytuacji, gdy w momencie przymusowego lub automatycznego umorzenia należących do Wnioskodawcy udziałów/akcji Spółki, Wnioskodawca spełniał będzie łącznie wszystkie przesłanki określone w powyższych regulacjach, tj. m.in. będzie posiadał w Spółce bezpośrednio nie mniej niż 10% udziałów, a okres ich nieprzerwanego posiadania (w tym również po fakcie dokonanego umorzenia) wyniesie 2 lata licząc od dnia nabycia.

Podkreślić należy, że stanowisko Wnioskodawcy zaprezentowane w niniejszym wniosku znajduje potwierdzenie w wydanych interpretacjach indywidualnych. Tytułem przykładu można wskazać interpretację indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 30 września 2013 r. (sygn. IPPB3/423-492/13-2/DP), w której czytamy „wynagrodzenie, które E. SA uzyska z tytułu przymusowego lub automatycznego umorzenia należących do E. SA udziałów P. (lub dywidendy) będzie zwolnione z podatku CIT na podstawie art. 22 ust. 4 ustawy CIT w sytuacji, gdy w momencie przymusowego lub automatycznego umorzenia należących do E. SA udziałów P. (lub wypłaty dywidendy), E. SA będzie posiadał w kapitale P. bezpośrednio nie mniej niż 10% udziałów, a okres ich nieprzerwanego posiadania wyniesie 2 lata”. Analogiczne stanowisko zajął Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji indywidualnej z dnia 9 października 2013 r. (sygn. IPPB3/423-563/13-2/AM) oraz Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach w interpretacji indywidualnej z dnia 25 czerwca 2013 r. (sygn. IBPBII/2/423-17/13/HS).

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Ponadto należy wskazać, że powołane w treści wniosku orzeczenia sądów administracyjnych nie mogą wpłynąć na ocenę prawidłowości niniejszej kwestii. Nie negując tych orzeczeń, jako cennego źródła w zakresie wskazywania kierunków wykładni norm prawa podatkowego należy stwierdzić, że – zdaniem Organu – tezy badanych rozstrzygnięć nie mają zastosowania w tym postępowaniu. Natomiast w odniesieniu do powołanych przez Wnioskodawcę interpretacji – one również zostały wydane w indywidualnej sprawie i nie są wiążące dla organu wydającego niniejszą interpretację.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, ul. Św. Mikołaja 78/79, 50-126 Wrocław, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.