Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0113-KDIPT1-1.4012.233.2018.13.MSU
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2023-03-28
Teza: Nieuwzględnienie w podstawie opodatkowania dotacji otrzymanej za pośrednictwem lidera projektu.
Słowa kluczowe: dotacja-dotacja celowa
Zagadnienia: Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI. Podstawa opodatkowania-Podstawa opodatkowania - zasady ogólne
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 29a-ust. 1

Interpretacja indywidualna po wyroku sądu – stanowisko prawidłowe
=================================================================

Szanowni Państwo:

1) ponownie rozpatruję sprawę Państwa wniosku z 14 marca 2018 r. o wydanie interpretacji indywidualnej – uwzględniam przy tym wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 17 grudnia 2018 r. sygn. akt I SA/Łd 530/18 (data wpływu prawomocnego wyroku 4 stycznia 2023 r.) oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego z 1 września 2022 r. sygn. akt I FSK 636/19 (data wpływu 29 listopada 2022 r.); i

2) stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
----------------------------------------------------

20 marca 2018 r. wpłynął Państwa wniosek z 14 marca 2018 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku od towarów i usług w zakresie nieuwzględnienia w podstawie opodatkowania dotacji otrzymanej za pośrednictwem lidera projektu. Uzupełnili go Państwo – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 11 maja 2018 r. (wpływ 15 maja 2018 r.).

Treść wniosku jest następująca:

### Opis zdarzenia przyszłego

\`(...)\` jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług zarejestrowanym pod numerem NIP ….

\`(...)\` jako Konsorcjant realizuje projekt „….” złożonego w \`(...)\` konkursie w ramach programu \`(...)\` organizowanym przez NCBiR.

W ramach realizowanego projektu nie ma konkretnego zamawiającego, będącego odbiorcą usługi. Narodowe Centrum Badań i Rozwoju występuje jako strona finansująca na podstawie zawartej umowy o wykonanie i finansowanie projektu.

Wniosek został złożony w ramach konsorcjum naukowego, o którym mowa w art. 2 pkt 12 ustawy o zasadach finansowania nauki, w skład którego wchodzą:

· Instytut …. - Lider oraz

· Konsorcjanci:

\- Politechnika ….,

\- Instytut …..,

\- Szkoła \`(...)\`,

\- …. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością,

\- \`(...)\`.

Przedmiotem projektu są badania zmierzające do opracowania innowacyjnej metodologii (\`(...)\`).

W wyniku realizacji projektu badawczego zostanie opracowana:

1) innowacyjna metoda (\`(...)\`),

2) innowacyjne technologie produkcji (\`(...)\`),

3) prototyp linii technologicznej do produkcji (\`(...)\`).

Działania te spowodują zmniejszenie negatywnego wpływu na zmiany klimatu procesów (\`(...)\`). Ponadto przyczynią się także do zwiększenia zagospodarowania pełnowartościowych odpadów (\`(...)\`).

Projekt będzie realizowany w latach 2018-2021. Wyniki projektu, do których \`(...)\` ma prawa własności intelektualnej, planuje się, że zostaną skomercjalizowane po zakończeniu projektu. A mianowicie, zgodnie z ostatnim zadaniem projektu, które nosi nazwę „…..” planuje się, że pierwsze wdrożenie nastąpi w działalności jednego z konsorcjantów ….. lub w innym przedsiębiorstwie o podobnej wielkości charakterze działalności po zakończeniu projektu w 2022 roku.

Zadania badawcze, w które będzie zaangażowany …., to:

\- Opracowanie algorytmu i metody obliczania (\`(...)\`),

\- Badanie stanu (\`(...)\`),

\- Optymalizacja i walidacja osiągniętych rezultatów pod kątem spełnienia przyjętych założeń (\`(...)\`).

Projekt został zakwalifikowany do dofinansowania i obecnie trwa procedura zawarcia umowy o dofinansowanie z NCBiR. Prawa i obowiązki dotyczące wszystkich konsorcjantów zostały wymienione w § 7 Umowy Konsorcjum, która to umowa została załączona do wniosku o wydanie indywidualnej interpretacji. Zadnia w budżecie projektu z podziałem na konsorcjantów zostały wykazane w Załączniku numer 2 do Umowy Konsorcjum.

Zgodnie z Załącznikiem, zadania badawcze, w które będzie zaangażowany …. to:

\- Opracowanie algorytmu i obliczania (\`(...)\`),

\- Badanie stanu (\`(...)\`),

\- Optymalizacja i walidacja rezultatów założeń (\`(...)\`).

Prawa własności intelektualnej i komercjalizacja zostały określone w § 8 Umowy Konsorcjum, która to umowa została załączona do wniosku o wydanie indywidualnej interpretacji. Zgodnie z tym paragrafem, wszelkie prawa do dóbr intelektualnych powstałych w wyniku realizacji projektu przysługują tym konsorcjantom, którzy brali udział w ich wytworzeniu proporcjonalnie do wniesionego wkładu finansowego, rzeczowego i intelektualnego na etapie realizacji projektu, jak również przed rozpoczęciem realizacji projektu.

\`(...)\` posiada prawa własności intelektualnej do wyników projektu, które zgodnie z planem zostaną skomercjalizowane.

W ramach projektu Wnioskodawca nie dokonuje dostawy towarów lub świadczenia usług na rzecz Lidera lub innych podmiotów. W skład konsorcjum wchodzą Lider oraz Współwykonawcy.

Środki finansowe otrzymane przez … za pośrednictwem Lidera - Instytutu …, będą wykorzystywane przez … na nabycie towarów i usług wyłącznie związanych z realizacją projektu.

Prawa własności intelektualnej i komercjalizacja zostały określone w § 8 umowy konsorcjum, która to umowa została załączona do wniosku o wydanie indywidualnej interpretacji. Zgodnie z tym paragrafem wszelkie prawa do dóbr intelektualnych powstałych w wyniku realizacji projektu przysługują tym konsorcjantom, którzy brali udział w ich wytworzeniu proporcjonalnie do wniesionego wkładu finansowego, rzeczowego i intelektualnego na etapie realizacji projektu, jak również przed rozpoczęciem realizacji projektu. \`(...)\`.. \`(...)\` posiada prawa własności intelektualnej do wyników projektu, które zgodnie z planem zostaną skomercjalizowane.

Zdaniem Wnioskodawcy, pozyskana dotacja przez …. za pośrednictwem Lidera konsorcjum, w związku z realizacją umowy zawartej z Narodowym Centrum Badań i Rozwoju projektu „…..” złożonego w \`(...)\` konkursie w ramach programu \`(...)\` organizowanym przez NCBiR, nie stanowi podstawy opodatkowania w rozumieniu art. 29a ust. 1 ustawy VAT.

Przedmiotowa dotacja jest przekazywana \`(...)\`. na pokrycie kosztów związanych z realizacją projektu finansowanego przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju i nie stanowi dopłaty do ceny świadczonych usług lub dostarczanych towarów.

Otrzymana dotacja z Narodowego Centrum Badań i Rozwoju na realizację projektu nie stanowi podstawy opodatkowania w rozumieniu art. 29a ust. 1 ustawy VAT. Przedmiotowa dotacja jest przekazywana \`(...)\`. na pokrycie kosztów związanych z realizacją projektu finansowanego przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju i nie stanowi dopłaty do ceny świadczonych usług lub dostarczanych towarów. Niemniej planowane jest, iż wyniki badań naukowych, prowadzonych w ramach realizacji projektu, będą miały charakter komercyjny, tzn. zakładane jest osiągnięcie wyników, które będą przedmiotem sprzedaży.

Prawa własności intelektualnej i zasady komercjalizacji zostały zawarte w § 8 Umowy konsorcjum.

Zgodnie z tym paragrafem:

\- w przypadku komercjalizacji rozwiązań powstałych w wyniku realizacji projektu, szczegółowe zasady komercjalizacji zostaną określone odrębną umową. Projekt będzie realizowany w latach 2018-2021. Planuje się, iż wyniki projektu, do których … ma prawa własności intelektualnej, zostaną skomercjalizowane po zakończeniu projektu. Zgodnie z ostatnim zadaniem projektu, wymienionym w Załączniku nr 2 do Umowy konsorcjum, które nosi nazwę „……”. Planuje się, iż pierwsze wdrożenie nastąpi po zakończeniu projektu, czyli w roku 2022. Na dzień dzisiejszy nie ma zawartej odrębnej umowy, dotyczącej planowanej komercjalizacji w roku 2022,

\- jeżeli wdrożenie wyników projektu przyjmie formę sprzedaży praw do wyników lub udzielania licencji na korzystanie z wypracowanej w ramach projektu własności intelektualnej, przeniesienie tych praw odbywać będzie się za wynagrodzeniem,

\- Konsorcjanci ustalą udział w korzyściach z komercjalizacji rozwiązań powstałych w wyniku realizacji projektu, z uwzględnieniem wkładów finansowych, rzeczowych i intelektualnych poszczególnych Konsorcjantów.

W ramach projektu \`(...)\`.nie dokonuje dostawy towarów lub świadczenia usług na rzecz Lidera lub innych podmiotów. W skład konsorcjum wchodzą Lider oraz Współwykonawcy.

Zgodnie z § 8 Umowy konsorcjum, w przypadku komercjalizacji rozwiązań powstałych w wyniku realizacji projektu szczegółowe zasady komercjalizacji zostaną określone odrębną umową. Projekt będzie realizowany w latach 2018-2021. Planuje się, iż wyniki projektu, do których …. ma część praw własności intelektualnej, zostaną skomercjalizowane po zakończeniu projektu. Zgodnie z ostatnim zadaniem projektu wymienionym w Załączniku nr 2 do Umowy konsorcjum, które nosi nazwę „…….”. Planuje się, iż pierwsze wdrożenie nastąpi po zakończeniu projektu, czyli w roku 2022. Na dzień dzisiejszy nie ma zawartej odrębnej umowy dotyczącej planowanej komercjalizacji w roku 2022.

Zgodnie z § 8 Umowy konsorcjum, przekazanie na własność lub udostępnienie w formie licencji całości lub części praw do wyników wypracowanej w ramach realizacji projektu własności intelektualnej, dokonywane będzie każdorazowo w oparciu o wynagrodzenie.

Jeżeli wdrożenie wyników projektu przyjmie formę sprzedaży praw do wyników lub udzielania licencji na korzystanie z wypracowanej w ramach projektu własności intelektualnej, przeniesienie tych praw odbywać będzie się za wynagrodzeniem.

Prawa własności intelektualnej i zasady komercjalizacji zostały zawarte w § 8 Umowy konsorcjum.

Zgodnie z tym paragrafem:

\- w przypadku komercjalizacji rozwiązań powstałych w wyniku realizacji projektu szczegółowe zasady komercjalizacji zostaną określone odrębną umową. Projekt będzie realizowany w latach 2018-2021. Planuje się, iż wyniki projektu, do których … ma prawa własności intelektualnej zostaną skomercjalizowane po zakończeniu projektu. Planuje się, iż pierwsze wdrożenie efektów projektu nastąpi po zakończeniu projektu czyli w roku 2022. Na dzień dzisiejszy nie ma zawartej odrębnej umowy dotyczącej planowanej komercjalizacji w roku 2022,

\- jeżeli wdrożenie wyników projektu przyjmie formę sprzedaży praw do wyników lub udzielania licencji na korzystanie z wypracowanej w ramach projektu własności intelektualnej, przeniesienie tych praw odbywać będzie się za wynagrodzeniem,

\- Konsorcjanci ustalą udział w korzyściach z komercjalizacji rozwiązań powstałych w wyniku realizacji projektu, z uwzględnieniem wkładów finansowych, rzeczowych i intelektualnych poszczególnych konsorcjantów.

Zadania w budżecie projektu, z podziałem na konsorcjantów, zostały wykazane w Załączniku numer 2 do Umowy Konsorcjum.

Zgodnie z Załącznikiem, zadania badawcze, w które będzie zaangażowany LIDER, to:

\- Opracowanie algorytmu i obliczania (\`(...)\`),

\- Badanie stanu (\`(...)\`),

\- Optymalizacja i walidacja rezultatów założeń (\`(...)\`),

\- Przygotowanie do wdrożenia innowacyjnej technologii (\`(...)\`).

Zgodnie z Załącznikiem, zadania badawcze, w które będzie zaangażowany U…, to:

\- Opracowanie algorytmu i obliczania (\`(...)\`),

\- Badanie stanu (\`(...)\`),

\- Optymalizacja i walidacja rezultatów założeń (\`(...)\`).

Dokumentowanie czynności dotyczących rozliczeń pomiędzy poszczególnymi Konsorcjantami oraz pomiędzy Liderem a Konsorcjantami, reguluje § 13 Umowy konsorcjum:

\- Konsorcjanci otrzymują od Lidera dofinansowanie w wysokości przyznanej w ramach projektu w proporcjach właściwych do podziału zadań,

\- do czasu otrzymania dofinansowania w postaci refundacji lub zaliczki wynikającej z harmonogramu płatności, strony zobowiązane są do finansowania projektu z własnych środków,

\- Lider będzie przekazywał poszczególnym Konsorcjantom otrzymane z NCBIR kwoty dofinansowania na pokrycie ponoszonych kosztów na rachunki bankowe poszczególnych Konsorcjantów,

\- aby otrzymać kolejne zaliczki dofinansowania, Konsorcjanci są zobligowani przedstawić Liderowi zestawienia poniesionych kosztów,

\- dokumenty zakupu będą wystawiane na poszczególne strony konsorcjum - Lidera oraz poszczególnych Konsorcjantów realizujących zakupy w celu realizacji projektu.

Przepływ środków pomiędzy stronami konsorcjum, reguluje § 13 Umowy konsorcjum:

\- Konsorcjanci otrzymują od Lidera dofinansowanie, w wysokości przyznanej w ramach projektu w proporcjach właściwych do podziału zadań,

\- do czasu otrzymania dofinansowania w postaci refundacji lub zaliczki wynikającej z harmonogramu płatności, strony zobowiązane są do finansowania projektu z własnych środków,

\- Lider będzie przekazywał poszczególnym Konsorcjantom otrzymane z NCBIR kwoty dofinansowania na pokrycie ponoszonych kosztów na rachunki bankowe poszczególnych Konsorcjantów,

\- aby otrzymać kolejne zaliczki dofinansowania, Konsorcjanci są zobligowani przedstawić w formie raportu Liderowi zestawienia poniesionych kosztów.

### Pytanie

Czy w świetle przedstawionego stanu faktycznego, otrzymana dotacja przez \`(...)\` za pośrednictwem Lidera, stanowi podstawę opodatkowania podatkiem VAT w rozumieniu art. 29a ust. 1 ustawy o VAT?

### Państwa stanowisko w sprawie

Zgodnie z ustawą o podatku od towarów i usług, przez sprzedaż rozumie się odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.

Stosownie do art. 29 a ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, podstawą opodatkowania jest wszystko, co stanowi zapłatę, którą dokonujący dostawy towarów lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu sprzedaży od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej, włącznie z otrzymanymi dotacjami, subwencjami i innymi dopłatami o podobnym charakterze mającymi bezpośredni wpływ na cenę towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika.

Państwa zdaniem, pozyskana dotacja przez …. za pośrednictwem Lidera konsorcjum w związku z realizacją umowy zawartej z Narodowym Centrum Badań i Rozwoju projektu „…..” złożonego w \`(...)\` konkursie w ramach programu \`(...)\` organizowanym przez NCBiR, nie stanowi podstawy opodatkowania w rozumieniu art. 29a ust. 1 ustawy VAT.

Przedmiotowa dotacja jest przekazywana \`(...)\` na pokrycie kosztów związanych z realizacją projektu finansowanego przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju i nie stanowi dopłaty do ceny świadczonych usług lub dostarczanych towarów.

Niemniej planowane jest, iż wyniki badań naukowych prowadzonych w ramach realizacji projektu, będą miały charakter komercyjny, tzn. zakładane jest osiągniecie wyników, które będą przedmiotem sprzedaży.

W załączeniu:

\- Wzór Umowy, który zostanie zawarty z Narodowym Centrum Badań i Rozwoju

\- Umowa konsorcjum.

Interpretacja indywidualna
--------------------------

Rozpatrzyłem Państwa wniosek – 4 czerwca 2018 r. wydałem interpretację indywidualną znak 0113-KDIPT1-1.4012.233.2018.2.MSU, w której uznałem Państwa stanowisko za nieprawidłowe

Interpretację doręczono Państwu 7 czerwca 2018 r.

Skarga na interpretację indywidualną
------------------------------------

2 lipca 2018 r. wnieśli Państwo skargę na tę interpretację do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Skarga wpłynęła do mnie 9 lipca 2018 r.

Wnieśli Państwo o:

1\. uchylenie zaskarżonej interpretacji;

2\. zasądzenie kosztów postępowania na rzecz Skarżącego.

Postępowanie przed sądami administracyjnymi
-------------------------------------------

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił skarżoną interpretację – wyrokiem z 17 grudnia 2018 r. sygn. akt I SA/Łd 530/18

Wniosłem skargę kasacyjną od tego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny – wyrokiem z 1 września 2022 r. sygn. akt I FSK 636/19 oddalił skargę kasacyjną Organu.

Wyrok, który uchylił interpretację indywidualną, stał się prawomocny od 1 września 2022 r. (data wpływu do Organu – 4 stycznia 2023 r.).

Ponowne rozpatrzenie wniosku – wykonanie wyroku
-----------------------------------------------

Zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.):

Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.

Wykonuję obowiązek, który wynika z tego przepisu, tj.:

• uwzględniam ocenę prawną i wskazania dotyczące postępowania, które wyraził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oraz Naczelny Sąd Administracyjny w ww. wyrokach;

• ponownie rozpatruję Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej – stwierdzam, że stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku, jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
----------------------------------------

Na wstępie zaznaczam, że niniejszą interpretację oparto na przepisach prawa podatkowego obowiązujących w dacie wydania pierwotnej interpretacji, bowiem niniejsza interpretacja stanowi ponowne rozstrzygnięcie tej samej sprawy w wyniku orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 17 grudnia 2018 r. sygn. akt I SA/Łd 530/18 oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego z 1 września 2022 r. sygn. akt I FSK 636/19.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2017 r., poz. 1221, z pózn. zm.), zwanej dalej „ustawą”:

Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:

Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Na podstawie art. 8 ust. 1 ustawy:

Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

\- przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;

\- zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;

\- świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Pod pojęciem usługi (świadczenia) należy rozumieć każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie). Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa zalicza do katalogu usług każde świadczenie, które nie jest dostawą w myśl art. 7.

Zatem, każde świadczenie niebędące dostawą towarów polegające na działaniu, zaniechaniu lub tolerowaniu czyjegoś zachowania stanowi, co do zasady, usługę w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług. Niemniej muszą być przy tym spełnione następujące warunki:

\- w następstwie zobowiązania, w wykonaniu którego usługa jest świadczona, druga strona (wierzyciel/nabywca) jest bezpośrednim beneficjentem świadczenia,

\- świadczonej usłudze odpowiada świadczenie wzajemne ze strony nabywcy (wynagrodzenie).

Aby uznać dane świadczenie za odpłatne świadczenie, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy świadczoną usługą i przekazanym za nią wynagrodzeniem. Bezpośredni związek pomiędzy świadczeniem usług, a otrzymanym wynagrodzeniem istnieje wówczas, gdy jest możliwe zidentyfikowanie bezpośredniej i jasno zindywidualizowanej korzyści na rzecz świadczącego usługę oraz gdy świadczenie wzajemne pozostaje w bezpośrednim związku ze świadczeniem dokonanej czynności.

Należy zwrócić uwagę na wyrok w sprawie C-16/93 Tolsma, EU:C:1994:80, gdzie Trybunał zauważył, iż czynność: „podlega opodatkowaniu wyłącznie wtedy, gdy istnieje związek prawny między usługodawcą i usługobiorcą, w ramach którego następuje świadczenie wzajemne, przy czym wynagrodzenie otrzymane przez usługodawcę stanowi wartość faktycznie przekazaną w zamian za usługi świadczone na rzecz usługobiorcy”.

Jak wynika z powołanego przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, dla uznania, iż dostawa towarów oraz świadczenie usługi podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, bezwzględnym warunkiem jest „odpłatność” za daną czynność.

Odpłatność oznacza wykonanie czynności (dostawy towarów oraz świadczenia usług) za wynagrodzeniem. W znaczeniu potocznym wynagrodzenie to zapłata za pracę, należność. Natomiast odpłatny to taki, który wymaga zapłacenia, zwrotu kosztów, płatny.

Zatem pod pojęciem odpłatności świadczenia usług rozumieć należy prawo podmiotu sprzedającego towar lub świadczącego usługę do żądania od nabywcy towaru, odbiorcy usługi lub osoby trzeciej zapłaty ceny lub ekwiwalentu (np. w postaci świadczenia wzajemnego).

Kwestia odpłatności była wielokrotnie przedmiotem rozstrzygnięć Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

TSUE, w wyroku z dnia 27 października 2011 r. w sprawie C-93/10 Finanzamt Essen-NordOst przeciwko GFKL Financial Services AG, ECLI:EU:C:2011:700 wskazał: „17 (\`(...)\`) należy przypomnieć, że w ramach systemu podatku VAT czynnościami podlegającymi opodatkowaniu są transakcje między stronami, przewidujące zapłatę ceny lub inne wynagrodzenie. Zatem jeżeli czynność polega jedynie na świadczeniu jednej ze stron, bez bezpośredniego wynagrodzenia, nie ma podstawy opodatkowania, w związku z czym świadczenie takie nie podlega podatkowi VAT.

18\. W tym świetle świadczenie usługi następuje „odpłatnie” w rozumieniu art. 2 pkt 1 szóstej dyrektywy VAT, a zatem podlega opodatkowaniu, tylko jeżeli pomiędzy usługodawcą a usługobiorcą istnieje stosunek prawny, w ramach którego następuje wymiana świadczeń wzajemnych, gdyż świadczenie otrzymywane przez usługodawcę stanowi rzeczywiste odzwierciedlenie wartości usługi świadczonej usługobiorcy (ww. wyrok w sprawie MKGKraftfahrzeuge-Factoring, pkt 47).

19\. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem „świadczenie usług dokonywane odpłatnie” w rozumieniu art. 2 pkt 1 szóstej dyrektywy wymaga bezpośredniego związku między wyświadczoną usługą a otrzymanym wynagrodzeniem (wyrok z dnia 29 lipca 2010 r. w sprawie C-40/09 Astra Zeneca UK i przytoczone orzecznictwo).”.

Ponadto, TSUE w pkt 34 wyroku z dnia 27 marca 2014 r. w sprawie C-151/13 Le Rayon dOr SARL przeciwko Ministre de lÉconomie et des Finances, ECLI:EU:C:2014:185 wskazał, że: „ (\`(...)\`) aby świadczenie usług mogło być uznane za „odpłatne” w rozumieniu tej dyrektywy, nie wymaga ona, aby świadczenie wzajemne za taką usługę było uzyskane bezpośrednio od jej odbiorcy. Świadczenie wzajemne może pochodzić także od osoby trzeciej. (zob. podobnie wyrok w sprawach połączonych C-54/09 i C-55/09, Loyalty Management UK i Baxi Group EU:C:2010:590, pkt 56)”.

Na uwagę zasługuje także orzeczenie w sprawie C-16/93 pomiędzy R. J. Tolsma a Inspecteur der Omzetbelasting Leeuwarden (Holandia), w którym Trybunał zauważył, iż czynność „podlega opodatkowaniu wyłącznie wtedy, gdy istnieje związek prawny między usługodawcą i usługobiorcą, w ramach którego następuje świadczenie wzajemne, przy czym wynagrodzenie otrzymane przez usługodawcę stanowi wartość faktycznie przekazaną w zamian za usługi świadczone na rzecz usługobiorcy”.

W konsekwencji powyższego, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług będzie podlegało tylko to świadczenie (dostawa lub usługa), w przypadku którego istnieje konsument, tj. odbiorca świadczenia odnoszący z niego choćby potencjalną korzyść. Dopóki nie istnieje podmiot, który odnosiłby lub powinien odnosić konkretne korzyści o charakterze majątkowym związanym z danym świadczeniem, dopóty świadczenie to nie będzie czynnością podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Taka konstrukcja definicji świadczenia usług jest wyrazem zasady powszechności opodatkowania podatkiem od towarów i usług transakcji dokonywanych w ramach profesjonalnego obrotu gospodarczego.

Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zgodnie z zasadą powszechności opodatkowania, podlegają wszelkie transakcje, których przedmiotem jest dostawa towarów lub świadczenie usług, pod warunkiem, że są one realizowane przez podatników w rozumieniu ustawy i są wykonywane w ramach działalności gospodarczej.

W myśl art. 29a ust. 1 ustawy:

Podstawą opodatkowania z zastrzeżeniem ust. 2-5, art. 30a-30c, art. 32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5, jest wszystko, co stanowi zapłatę, którą dokonujący dostawy towarów lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu sprzedaży od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej, włącznie z otrzymanymi dotacjami, subwencjami i innymi dopłatami o podobnym charakterze mającymi bezpośredni wpływ na cenę towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika.

Przepis ten oznacza, że do podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług wlicza się tylko takie dotacje, subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze, które mają bezpośredni wpływ na kwotę należną (cenę) z tytułu dostawy towarów lub świadczenia usług.

Cytowany przepis stanowi odzwierciedlenie art. 73 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347 s. 1, z późn. zm.), z treści którego wynika, że w odniesieniu do dostaw towarów i świadczenia usług innych niż te, o których mowa w art. 74-77, podstawa opodatkowania obejmuje wszystko, co stanowi zapłatę otrzymaną lub którą dostawca lub usługodawca otrzyma w zamian za dostawę towarów lub świadczenie usług, od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej, włącznie z subwencjami związanymi bezpośrednio z ceną takiej dostawy lub świadczenia.

Z treści powołanych przepisów wynika, że w sytuacji, gdy podatnik, w związku z konkretną dostawą towarów lub świadczeniem usług, otrzymuje dofinansowanie (dotacje, subwencje), stanowiące dopłatę do ceny towaru lub usługi, tego rodzaju dofinansowanie stanowi obok ceny, uzupełniający element podstawy opodatkowania z tytułu danej dostawy lub świadczenia. Kryterium uznania dotacji za stanowiącą podstawę opodatkowania jest zatem stwierdzenie, że dotacja dokonywana jest w celu sfinansowania konkretnej czynności podlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Natomiast dotacje nie dające się powiązać z konkretnymi czynnościami podlegającymi opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, nie stanowią podstawy opodatkowania w rozumieniu przepisu art. 29a ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług.

Nie ma przy tym znaczenia, od kogo dostawca towaru lub świadczący usługę otrzymuje zapłatę – czy od nabywcy czy od osoby trzeciej, ważne jest aby było to wynagrodzenie za daną konkretną usługę lub za daną konkretną dostawę.

W świetle orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, do podstawy opodatkowania VAT zalicza się, w przypadkach które określa art. 73 Dyrektywy 2006/112/WE, m.in. przyznane podatnikom subwencje bezpośrednio związane z ceną dostawy lub świadczenia. Przepis ten zmierza do obciążenia VAT całej wartości towarów lub usług, a przez to do uniknięcia zmniejszenia przychodu z podatku na skutek przyznania subwencji (zob. np. pkt 26 wyroku w sprawie C-144/02). TSUE wskazywał wielokrotnie, że aby subwencja była uznana za bezpośrednio związaną z ceną danej transakcji, powinna ona być przyznawana konkretnie podmiotowi subwencjonowanemu po to, by dostarczał on określony towar lub wykonywał określoną usługę. Jedynie w tym przypadku subwencja może być uznana za świadczenie wzajemne względem dostawy towaru lub świadczonej usługi, a w związku z tym podlegać opodatkowaniu (zob. np. pkt 28 ww. wyroku C-144/02).

Ponadto, subwencje związane bezpośrednio z ceną interpretuje się jako obejmujące jedynie subwencje, które stanowią całość lub część wynagrodzenia za dostawę towarów lub świadczenie usług i które są płacone przez stronę trzecią sprzedawcy lub dostawcy (zob. np. wyrok w sprawie C-184/00 pkt 18). Niezbędne jest, by cena, którą ma zapłacić nabywca lub usługobiorca, była ustalona w taki sposób, by zmniejszała się w stosunku odpowiadającym subwencji przyznanej sprzedawcy towarów lub świadczącemu usługi, która stanowiłaby zatem element determinujący cenę, jakiej ten ostatni żąda (zob. pkt 29 wyroku C-144/02).

Państwa wątpliwości dotyczą ustalenia, czy otrzymana przez Państwa \`(...)\`. za pośrednictwem Lidera dotacja, podlega opodatkowaniu VAT.

WSA w Łodzi w orzeczeniu z 17 grudnia 2018 r. sygn. akt I SA/Łd 530/18 stwierdził, że w tak przedstawionym stanie sprawy nie można przyjąć, iż przekazywana przez Lidera część dotacji przypadająca na pokrycie kosztów Państwa \`(...)\`.związanych z realizacją projektu, stanowi w istocie wynagrodzenie za wykonaną usługę na rzecz Beneficjenta, czy też innego podmiotu trzeciego.

WSA w Łodzi wskazał, że skoro usługą będzie tylko takie świadczenie, w przypadku którego istnieje bezpośredni konsument, odbiorca świadczenia odnoszący korzyść o charakterze majątkowym, to stwierdzić należy, że taka sytuacja nie zachodzi w rozpatrywanej sprawie. Czynność podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności. Przy czym związek pomiędzy otrzymywaną płatnością a świadczeniem na rzecz dokonującego płatności musi mieć charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można powiedzieć, że płatność następuje w zamian za to świadczenie.

Mając na uwadze powyższe WSA w Łodzi zauważył, że z treści wniosku wynika, iż działania wykonywane w ramach projektu nie są adresowane aktualnie do konkretnego odbiorcy. Grupa docelowa, która potencjalnie może skorzystać z wyników opracowań i prac badawczych prowadzonych przez \`(...)\`.., jest niedookreślona, a więc czysto abstrakcyjna. Powyższe nie pozwala na wskazanie konkretnego, zindywidualizowanego nabywcy usługi nawet po zakończeniu realizacji projektu. Sama możliwość wskazania potencjalnych grup docelowych, które mogą być zainteresowane skorzystaniem z wyników prowadzonych prac w żadnym wypadku nie może być traktowana jako zidentyfikowanie nabywcy usługi. Tym samym nie jest możliwe w realiach niniejszej sprawy wskazanie konkretnych podmiotów, które będą beneficjentami (odbiorcami) czynności podejmowanych przez \`(...)\`..w ramach realizacji projektu. Jak wskazano powyżej, za świadczenie usług za wynagrodzeniem, a więc czynność podlegającą opodatkowaniu VAT, uważane mogą być relacje, w których:

\- istnieje jakiś związek prawny między usługodawcą i usługobiorcą, w ramach którego następuje świadczenie wzajemne;

\- wynagrodzenie otrzymane przez usługodawcę stanowi wartość przekazaną w zamian za usługi świadczone na rzecz usługobiorcy;

\- istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie dostawcy usługi;

\- odpłatność za otrzymane świadczenie pozostaje w bezpośrednim związku z czynnością, która miałaby być opodatkowana tym podatkiem;

\- istnieje możliwość wyrażenia w pieniądzu wartości tego świadczenia wzajemnego.

Zatem, aby uznać dane świadczenie za odpłatne świadczenie usług, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Oznacza to, że musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy świadczoną usługą a otrzymanym za nią wynagrodzeniem, które powinno stanowić wartość przekazaną w zamian za świadczenie usługi.

WSA w Łodzi wskazał, że czynności wykonywane przez Państwa \`(...)\`..w ramach projektu nie mają bezpośredniego związku z konkretną dostawą towarów lub świadczeniem przez niego usług, nie są adresowane do konkretnego odbiorcy, nie będą zatem stanowiły odpłatnej dostawy towarów ani odpłatnego świadczenia usług, jak również nie mogą być traktowane jako takie w świetle art. 8 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług.

Z uwagi na treść wniosku, wg WSA, odbiorcą tym nie jest Lider Konsorcjum ani Narodowe Centrum Badań i Rozwoju jako strona finansująca. Roli odbiorcy usługi nie może także pełnić abstrakcyjny, przyszły konsument zainteresowany nabyciem innowacyjnych metod, technologii i prototypów linii technologicznych w postaci prawa własności intelektualnej lub licencji, w przypadku ich komercjalizacji. Państwa \`(...)\`. przystąpił do konsorcjum naukowego utworzonego w celu realizacji projektu, finansowanego przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju w ramach programu \`(...)\`. Centrum występuje jako strona finansująca, natomiast Państwa \`(...)\`..jako jeden z Konsorcjantów realizuje wynikające z umowy zadania i otrzymuje środki pieniężne, które mają na celu zrefundować mu koszty ponoszone w związku z ww. pracami. Centrum nie nabędzie określonego efektu wykonanych przez Państwa \`(...)\`.prac badawczych. Za pośrednictwem Centrum są jedynie przekazywane środki publiczne, które mają stanowić określone wsparcie dla podmiotów realizujących zadania o charakterze naukowym, do których zostały powołane. Ewentualne wyniki badań powstałe w wyniku wykonanego projektu stanowiące własność Państwa \`(...)\`..będą zbywane za wynagrodzeniem, a Konsorcjanci ustalą udział w korzyściach z komercjalizacji rozwiązań powstałych w wyniku realizacji projektu z uwzględnieniem wkładów finansowych, rzeczowych i intelektualnych poszczególnych Konsorcjantów. Przy czym udział w korzyściach z komercjalizacji nastąpi, jeżeli wdrożenie projektu przyjmie formę sprzedaży prawa własności intelektualnej do wyników lub udzielania licencji na korzystanie z wypracowanej w ramach projektu własności intelektualnej.

Zatem zgodnie z wyrokiem WSA w Łodzi, należy wskazać, że wypłacona Państwa \`(...)\`.dotacja nie stanowi wynagrodzenia za świadczoną na rzecz Centrum usługę, gdyż opisany we wniosku o interpretację projekt nie jest skierowany do Centrum. Centrum pośredniczy jedynie w dystrybucji publicznych środków finansowych na cele związane ze wspieraniem nauki. W okolicznościach przedstawionego stanu faktycznego nie mamy więc do czynienia z transakcją ekwiwalentną - świadczeniem w zamian za wynagrodzenie.

Ponadto WSA w Łodzi wskazał, że w świetle regulacji art. 29a ust. 1 ustawy, istotne znaczenie dla opodatkowania dotacji czy innej formy dofinansowania, ma stwierdzenie bezpośredniego wpływu dotacji na cenę świadczonej usługi przez otrzymującego dofinansowanie. Mając na uwadze treść powołanych wyżej przepisów oraz przedstawione we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej zdarzenie przyszłe, należy stwierdzić, że w przypadku, gdy - jak wskazał Państwa \`(...)\`..- dotacja na realizację projektu badawczego pokrywa koszty z nim związane, a efekty wykonania przedmiotowego projektu przyjmą (lub nie) postać praw do wyników projektu w postaci prawa własności intelektualnej, bądź licencji na stworzone w trakcie projektu rozwiązania, to dotacja ta nie będzie miała bezpośredniego wpływu na ewentualną cenę przyszłych (ewentualnych) towarów dostarczonych lub usług świadczonych przez podatnika. O bezpośrednim związaniu dotacji z ceną można by mówić jedynie wtedy, gdyby cena, za jaką swoją usługę lub towar \`(...)\`.. sprzeda nabywcy, zależała od kwoty dotacji. Takiej zależności w okolicznościach niniejszej sprawy nie można zaś stwierdzić. Tym samym, otrzymywana przez Państwa \`(...)\`..dotacja nie ma bezpośredniego wpływu na cenę usługi, gdyż przez bezpośredniość należy rozumieć możliwość zidentyfikowania ekonomicznej i wyraźnej zależności pomiędzy dotacją a ostateczną wartością - ceną wykonanej usługi lub dostawy towaru. W niniejszej sprawie taka możliwość nie istnieje.

Również NSA w orzeczeniu z 1 września 2022 r. sygn. akt I FSK 636/19, wskazał, że w związku z realizacją projektu Państwa Uczelnia nie otrzyma sfinansowanego dotacją wynagrodzenia za świadczone usługi w rozumieniu przepisów ustawy o VAT, lecz zwrot (zaliczkowany) poniesionych kosztów. A zatem otrzymana dotacja na realizację projektu badawczo-rozwojowego nie będzie stanowiła obrotu w rozumieniu art. 29a ust. 1 ustawy o VAT i tym samym nie podlega opodatkowaniu, gdyż nie stanowi czynności wymienionej w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT.

Tym samym, mając na uwadze zapadły w analizowanej sprawie wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 17 grudnia 2018 r. sygn. akt I SA/Łd 530/18 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 1 września 2022 r. sygn. akt I FSK 636/19 należy stwierdzić, że otrzymana za pośrednictwem lidera dotacja na realizację projektu pochodząca z NCBiR nie będzie stanowiła podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług w rozumieniu art. 29a ust. 1 ustawy.

Zatem Państwa stanowisko należy uznać za prawidłowe.

Dodatkowe informacje
--------------------

### Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dniu wydania interpretacji, tj. 4 czerwca 2018 r.

### Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1540 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli: Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.

· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
--------------------------------------------------------

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji
-----------------------------------------

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 ze zm.).