Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPP1/443-1139/13-2/AS
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2014-01-30
Teza: uznanie Wnioskodawcy za podatnika VAT z tytułu nabycia certyfikatów inwestycyjnych i zastosowanie zwolnienia dla usługi nabycia certyfikatów
Słowa kluczowe: certyfikaty-certyfikat inwestycyjny; podatnik-podatnik podatku od towarów i usług; zwolnienie
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 15; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 1-art. 41; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 2-art. 43

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 249, z późn. zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki przedstawione we wniosku z dnia 30 października 2013 r. (data wpływu 7 listopada 2013 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie uznania Wnioskodawcy za podatnika VAT z tytułu nabycia certyfikatów inwestycyjnych i zastosowania zwolnienia dla usługi nabycia certyfikatów – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 7 listopada 2013 r. wpłynął ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie uznania Wnioskodawcy za podatnika VAT z tytułu nabycia certyfikatów inwestycyjnych i zastosowania zwolnienia dla usługi nabycia certyfikatów.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny oraz zdarzenie przyszłe:

I. spółka z o.o. Spółka Komandytowo-Akcyjna \[dalej: Wnioskodawca lub Spółka\] prowadzi działalność polegającą m.in. na świadczeniu różnego rodzaju usług finansowych oraz pośrednictwie w ich dostarczaniu. W szczególności, w ramach prowadzonej działalności Spółka udziela pożyczek oraz dokonuje obrotu papierami wartościowymi. Przy tym, obrót papierami wartościowymi realizowany jest przez Wnioskodawcę w celach handlowych (Spółka nabywa papiery wartościowe z zamiarem ich późniejszej odsprzedaży), w celu generowania/zwiększania przychodów/zysku Spółki.

Obrót papierami wartościowymi dokonywany jest przez Spółkę poza rynkiem regulowanym w rozumieniu ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 211, poz. 1384 ze zm.) \[dalej: ustawa o obrocie instrumentami finansowymi\]. Wnioskodawca nie jest również firmą inwestycyjną w rozumieniu ww. ustawy. Spółka posiada siedzibę na terytorium Polski i jest zarejestrowana w Polsce jako czynny podatnik podatku od towarów i usług \[dalej: VAT\].

W ramach ww. działalności polegającej na obrocie/handlu papierami wartościowymi Wnioskodawca nabywa na terenie Polski m.in. certyfikaty inwestycyjne, emitowane przez fundusze inwestycyjne zamknięte z siedzibą na terenie Polski. Certyfikaty te nabywane są m.in. od osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej, które dokonując sprzedaży certyfikatów inwestycyjnych nie występują w roli podatników w rozumieniu ustawy o VAT.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

W związku z opisanym zdarzeniem Wnioskodawca wnosi o potwierdzenie, iż:

– dokonując nabycia certyfikatów inwestycyjnych (wyemitowanych przez fundusz inwestycyjny zamknięty) w celach handlowych (z zamiarem ich późniejszej odsprzedaży), która to działalność ma na celu generowanie/zwiększanie przychodów/zysku Spółki, Wnioskodawca (i) występuje w charakterze podatnika VAT w rozumieniu art. 15 ustawy o VAT, (ii) świadcząc na rzecz podmiotu sprzedającego certyfikaty usługę objętą zakresem opodatkowania VAT;

Zdaniem Wnioskodawcy:

– dokonując nabycia certyfikatów inwestycyjnych (wyemitowanych przez fundusz inwestycyjny zamknięty) w celach handlowych (z zamiarem ich późniejszej odsprzedaży), która to działalność ma na celu generowanie/zwiększanie przychodów/zysku Spółki, (i) występuje ona w charakterze podatnika VAT w rozumieniu art. 15 ustawy o VAT, (ii) świadcząc na rzecz podmiotu sprzedającego certyfikat usługę objętą zakresem opodatkowania VAT.

Niżej Wnioskodawca przedstawia szczegółowe uzasadnienie swojego stanowiska.

Obrót certyfikatami inwestycyjnymi przez Spółkę jako transakcja objęta zakresem VAT

Zgodnie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT opodatkowaniu VAT podlegają m.in. odpłatna dostawa towarów oraz odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Co do zasady, przez dostawę towarów rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarem jak właściciel. Przez świadczenie usług rozumie się natomiast każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemające osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów. Tak szeroka definicja świadczenia usług stanowi więc dopełnienie definicji dostawy towarów i oznacza, że opodatkowaniu VAT podlegają, co do zasady, wszystkie czynności odpłatne wykonywane w ramach obrotu profesjonalnego. Taka konstrukcja przepisów realizuje zasadę powszechności opodatkowania VAT wyrażoną w Dyrektywie 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej \[dalej: Dyrektywa\].

Przy tym należy zaznaczyć, że nie każde zdarzenie spełniające przedmiotowo definicję dostawy towarów alb świadczenia usług podlega opodatkowaniu VAT, ale tylko takie, które realizowane jest przez podatnika działającego w takim charakterze (co wynika wprost z art. 2 ust. 1 Dyrektywy). W związku z powyższym, przy ocenie, czy dana transakcja podlega zakresowi opodatkowania VAT należy odwołać się do definicji podatnika którym zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o VAT jest osoba prawna, jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej lub osoba fizyczna, wykonująca samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Art. 15 ust. 2 ustawy o VAT stanowi z kolei, iż działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych. Definicja „działalności gospodarczej” (której wykonywanie przesądza o uznaniu danego podmiotu za podatnika VAT) ma więc charakter podmiotowy w zakresie, w jakim wskazuje, że działalnością tą jest działalność producentów, handlowców, usługodawców (w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także osób wykonujących wolne zawody). Tylko posiadanie takiego statusu powoduje, że dany podmiot jest podatnikiem i, o ile występuje w takim charakterze w odniesieniu do danej transakcji, realizowane przez niego transakcje objęte są zakresem opodatkowania VAT.

W opinii Wnioskodawcy, powyższe warunki są spełnione w przypadku transakcji polegającej na obrocie certyfikatami inwestycyjnymi realizowanymi przez Spółkę. Dokonując tego rodzaju transakcji Wnioskodawca występuje bowiem w roli przedsiębiorcy (handlowca), którego działalność polega na obrocie certyfikatami inwestycyjnymi w celu generowania/osiągania z tego tytułu przychodu/zysku. Transakcje te dokonywane są w celach stricte handlowych, tj. nabyciu certyfikatów z góry towarzyszy zamiar ich odsprzedaży w określone perspektywie czasowej i/lub wcześniej, gdy okaże się to korzystne (zyskowne). W takich okolicznościach nie ulega wątpliwości, iż w zakresie obrotu certyfikatami inwestycyjnymi Spółka występuje w roli podatnika VAT.

Powyższe stanowisko znajduje jednoznaczne potwierdzenie w interpretacjach indywidualnych wydawanych w imieniu Ministra finansów, zgodnie z którymi działalność polegająca na kupnie i sprzedaży papierów wartościowych (do których zaliczają się m.in. certyfikaty inwestycyjne – vide uwagi poniżej) realizowane przez instytucje działające w branży finansowej (np. banki, spółki prowadzące działalność w zakresie świadczenia usług finansowych) stanowi działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ustawy o VAT, a w rezultacie – objęta jest zakresem opodatkowania VAT. Przykładowo, stanowisko takie zostało potwierdzone przez Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacjach indywidualnych z 19 kwietnia 2013 r. (sygn. IPPP1/443-136/13-2/EK), z 15 marca 2011 r. (sygn. IPPP2-443-985/10-2/AK), czy przez Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach w interpretacji indywidualnej z 18 lutego 2013 r. (sygn. IBPP2/143-1136/12/WN).

Przy tym, o ile organy podatkowe dopuszczają możliwość wyłączenia tego rodzaju transakcji realizowanych przez podmioty działające w branży finansowej spod zakresu opodatkowania VAT, to dotyczy to szczególnych, wyjątkowych przypadków, gdy papiery wartościowe nie są nabywane w celach handlowych, ale dotyczą np. papierów wartościowych takich jak np. akcje, udziały w innych jednostkach nabywanych w celu wykonywania praw właścicielskich z nich wynikających. Przykładowo, w interpretacji indywidualnej z 29 grudnia 2010 r. (sygn. IPPP1-443-1045/10-2/PR) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie stwierdził m.in. iż:

„(\`(...)\`) sprzedaż akcji i udziałów nabytych w celu wykonywania praw właścicielskich z nich wynikających w jednostkach zależnych, współzależnych i stowarzyszanych nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, gdyż sam fakt posiadania udziałów i akcji nie stanowi działalności gospodarczej, która skutkowałaby uznaniem udziałowca za podatnika. Również sprzedaż tych udziałów i akcji nie jest działalnością gospodarczą, która podlega opodatkowaniu podatkiem VAT, gdyż głównym celem dokonywania obrotu akcjami udziałami w jednostkach zależnych, współzależnych, stowarzyszonych i udziałami mniejszościowym klasyfikowanymi jako aktywa trwałe nie jest osiągnięcie zysku lecz optymalizacja zarządzania powiązanymi zależnymi podmiotami gospodarczymi. Ponadto Bank nie uczestniczy w zarządzaniu spółką, której akcje posiada.”

Podobne stanowisko zaprezentował Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy w interpretacji indywidualnej z 11 marca 2013 r. (sygn. ITPP1/443-1542/12/AJ).

Nie ulega wątpliwości, że w rozpatrywanym przypadku ww. okoliczności nie występują – Spółka dokonuje bowiem obrotu certyfikatami inwestycyjnymi w celach stricte handlowych, a jedynym jej celem jest generowanie przychodu/zysku. Oznacza to jednoznacznie, iż obrót certyfikatami inwestycyjnymi przez Spółkę stanowi działalność gospodarczą, o której mowa w art. 15 ustawy o VAT, a tym samym – uczestnicząc w tych transakcjach Spółka występuje w roli podatnika tego podatku.

Charakter usługi realizowanej przez Spółkę w ramach obrotu certyfikatami inwestycyjnymi

Zgodnie z art. 3 pkt 1 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi certyfikaty inwestycyjne stanowią papiery wartościowe, które zaliczane są na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy – do instrumentów finansowych.

Mając na uwadze powyższe nie ulega wątpliwości, że w ramach obrotu certyfikatami nie dochodzi do dostaw towarów — nie następuje bowiem przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (certyfikaty inwestycyjne nie stanowią towarów w rozumieniu ustawy o VAT). Stąd, obrót instrumentami finansowym stanowi świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o VAT (jako świadczenie, które nie stanowi dostaw towarów).

Przy tym, na gruncie przepisów o VAT usługa ta jest zwolniona z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 41 ustawy VAT, zgodnie z którym zwolnieniu z VAT podlegają usługi, których przedmiotem są instrumenty finansowe, o których mowa w ustawie o obrocie instrumentami finansowymi, z wyłączeniem przechowywania tych instrumentów i zarządzania nimi, oraz usługi pośrednictwa w tym zakresie. Przy tym, zgodnie z ust. 16 tego artykułu, ww. zwolnienie nie ma zastosowania m.in. do usług dotyczących praw i udziałów odzwierciedlających tytuł prawny/własności do towarów/nieruchomości. Zwolnienie to oparte jest na regulacji art. 135 ust. 1 lit. Dyrektywy, który przewiduje zwolnienie z VAT dla transakcji, łącznie pośrednictwem, jednakże z wyłączeniem przechowywania i zarządzania, których przedmiotem są akcje, udziały w spółkach lub związkach, obligacje inne papiery wartościowe (z wyłączeniem dokumentów ustanawiających tytuł prawny do towarów, oraz praw lub papierów wartościowych, o których mowa w art. 15 ust. 2).

Warto przy tym zaznaczyć, że zakres zastosowania ww. przepisu jest bardzo szeroki i odnosi się do wszelkich usług, których przedmiotem są instrumenty finansowe (takie jak np. certyfikaty inwestycyjne). W szczególności, dotyczy handlu instrumentami finansowymi, co jednoznacznie potwierdził Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej \[dalej: FIS\] (vide np. wyrok z 5 czerwca 1997 r. w sprawie SDC C-2/95, pkt 72 i 73 oraz wyrok z 13 rudnia 2001 r. w sprawie CSC C-235/00, pkt 28). Nabycie/sprzedaż instrumentów finansowych są bowiem tymi transakcjami, które zmieniają prawną i finansową sytuację pomiędzy stronami.

Powyższe znajduje potwierdzenie m.in. w wyroku ETS z 21 października 2004 r. w sprawie C-8/03 Banque Bruxelles Lambert SA, w którym ETS stwierdził m.in., iż:

„(\`(...)\`) jak wynika z art. 13 część B lit. d) pkt 5 szóstej dyrektywy \[obecnie art. 135 ust. 1 lit. f Dyrektywy — przypis Wnioskodawcy\], transakcje dotyczące papierów wartościowych mogą pozostawać w zakresie przedmiotowym podatku VAT. Trybunał orzekł już, że transakcje, o których mowa w tym przepisie, to te, które polegają na działalności zarobkowej wykonywanej w sposób ciągły, która wykracza poza ramy samego nabywania i sprzedaż papierów wartościowych, takie jak transakcje wykonywane w ramach działalności handlowej obrotu papierami wartościowymi (…)”.

Co istotne, ww. zwolnienie obejmuje zarówno nabycie, jak i sprzedaż certyfikatów inwestycyjnych. Te dwa elementy składają się bowiem łącznie na usługę polegającą na obrocie/handlu certyfikatami inwestycyjnymi która to usługa objęta jest zwolnieniem z VAT. Już w momencie nabycia certyfikatów inwestycyjnych Spółka dokonuje czynności, która jest elementem realizowanej przez nią usługi; usługi, która jest niejako finalizowana w momencie odsprzedaży certyfikatów inwestycyjnych. Zasadność takiego podejścia znajduje potwierdzenie już z brzmieniu ustawy o VAT oraz Dyrektywy, które przewidują zwolnienie z VAT dla usług/transakcji, których przedmiotem są instrumenty finansowe/papiery wartościowe, nie ograniczając się np. jedynie do ich sprzedaży. Tak jak bowiem wskazał ETS w przywołanym wyżej wyroku, zakresem zwolnienia z VAT objęte są „transakcje wykonywane w ramach działalności handlowej obrotu papierami wartościowymi”; nie ulega natomiast wątpliwości, iż transakcje handlowe obejmują zarówno nabycie, jak i sprzedaż papierów wartościowych (tu: certyfikatów inwestycyjnych).

Na potwierdzenie powyższego stanowiska, Wnioskodawca pragnie również zwrócić uwagę na sposób kalkulacji podstawy opodatkowania VAT w przypadku obrotu papierami wartościowymi. Wynika z niego, iż nabycie sprzedaż papierów wartościowych stanowią elementy tej samej usługi, wpływając bezpośrednio na wysokość podstawy opodatkowania z tytułu usługi polegającej na obrocie papierami wartościowymi. Zgodnie z ogólnie akceptowanym stanowiskiem – potwierdzanym w szczególności w interpretacjach indywidualnych wydawanych w imieniu Ministra Finansów (vide uwagi poniżej) – podstawą opodatkowania w przypadku obrotu papierami wartościowymi jest bowiem zysk zrealizowany na transakcji/transakcjach (tj. co do zasady, kwoty uzyskane ze sprzedaży papierów wartościowych pomniejszone o cenę zapłaconą przez podatnika przy ich nabyciu).

Należy zaznaczyć, że powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w orzecznictwie ETS, polskich sądów administracyjnych oraz organów podatkowych. Należy tu przywołać w szczególności fundamentalny wyrok z 11 lipca 2008 r. w sprawie C-172/96 First National Bank of Chicago, w którym ETS rozstrzygnął kwestię sposobu ustalania podstawy opodatkowania w transakcjach finansowych (w przypadku analizowanym przez Trybunał dotyczyły one obrotu walutami). W swoim rozstrzygnięciu ETS podkreślił, iż podstawą opodatkowania w odniesieniu do świadczenia usług jest to, co stanowi wynagrodzenie, jakie usługodawca otrzymał lub ma otrzymać od nabywcy takich usług. Waluty przekazywane danej stronie transakcji przez drugą stronę, o ile są przedmiotem dostawy, nie mogą być traktowane jako odpłatność za usługę wymiany jednych walut na inne, a konsekwencji jako wynagrodzenie za taką usługę. W rezultacie ETS uznał, iż w przypadku transakcji wymiany walut, w której nie są naliczane opłaty lub prowizje w odniesieniu do konkretnych transakcji, podstawę opodatkowania rozumianą jako „wynagrodzenie” stanowi ogólny wynik na transakcji uzyskany przez sprzedawcę w okresie rozliczeniowym, w postaci dodatniej różnicy między ceną sprzedaży a kosztami zakupu.

Powszechnie uznaje się, że stanowisko zaprezentowane w powyższym rozstrzygnięciu ma odpowiednie zastosowanie do transakcji, których przedmiotem są papiery wartościowe /instrumenty finansowe. Finansowy/ niematerialny charakter papierów wartościowych uprawnia bowiem do zastosowania analogicznych zasad dotyczących ustalenia podstawy opodatkowania, jak te dotyczące walut, tj. uznania, że podstawą opodatkowania jest wyłącznie zysk osiągnięty przez podatnika z tytułu danej transakcji (a nie pełna kwota zapłaty, którą podatnik otrzymuje od nabywcy w momencie odsprzedaży papieru/instrumentu finansowego).

Warto zaznaczyć, że w podobnym tonie ETS wypowiedział się w wyroku z dnia 5 maja 1994 r. w sprawie C-38/93 H.J. Glawe Spiel, w którym uznał, że w przypadku gier na automatach podstawą opodatkowania jest wynik zrealizowany z tytułu świadczenia danych usług.

Stanowisko przyjęte przez ETS w odniesieniu do transakcji o charakterze finansowym jest również akceptowane przez sądy administracyjne i organy podatkowe. Przykładowo, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 21 listopada 2008 r. (sygn. akt III SA/Wa 1471/08; orzeczenie prawomocne potwierdzone wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 30 września 2010 r., sygn. akt I FSK 1402/09) rozstrzygając w przedmiocie podstawy opodatkowania w przypadku transakcji dotyczących udzielania kredytów wskazał, że:

„Skoro podstawę opodatkowania jest całość świadczenia, to nie może być uznany za to świadczenie przedmiot poszczególnych usług (np. pożyczane pieniądze albo wymieniane waluty obce), lecz jedynie ta wartość dodana, która towarzyszy świadczonej usłudze. Kwota udzielonego, a następnie zwróconego kredytu, pożyczki, kwota wymienianej waluty, wartość akcji lub innych papierów wartościowych oraz wartość poszczególnych pochodnych instrumentów finansowych, nie jest żadnym świadczeniem, które Bank otrzymuje z tytułu usług. Zwrot kredytu nie jest świadczeniem na rzecz Banku, nie jest nim też wartość środków podlegających wymianie w ramach transakcji swapu walutowego albo walutowo- procentowego. To, co stanowi rzeczywiste, realne, nowe świadczenie Banku, to zysk, marża, jaką Bank odnosi. Dlatego zasadnie wskazano w skardze, że podstawę opodatkowania powinien być ten ekwiwalent, czyli wynagrodzenie za obracanie pieniądzem w różnej formie.”

Stanowisko zbieżne z powyższym prezentują również organy podatkowe (np. Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacjach indywidualnych z 4 kwietnia 2012 r., sygn. IPPP1/443-51/12-2/JL oraz z 15 grudnia 2011 r., sygn. IPPP1/443-1337/11-4/PR).

Wnioskodawca pragnie również podkreślić, iż stanowisko, zgodnie z którym podstawę opodatkowania s przypadku transakcji dotyczących papierów wartościowych stanowi wynik na sprzedaży (tj. zysk osiągnięty na poszczególnych transakcjach), znajduje także potwierdzenie interpretacjach indywidualnych wydanych w imieniu Ministra Finansów. Jako przykład Spółka pragnie wskazać w tym miejscu interpretację indywidualną z 19 kwietnia 2013 r. (sygn. IPPPI/443-136/13-2/EK), w której Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie uznał, że:

„(\`(...)\`) w przypadku świadczenia usług pośrednictwa finansowego w zakresie nabywania i zbywania papierów wartościowych w imieniu własnym i na własny rachunek podstawą opodatkowania (obrotem), o której mowa w art. 29 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług będą: suma odsetek, dyskonto oraz zysk osiągnięty na sprzedaży poszczególnych papierów wartościowych, rozumiany jako nadwyżka ceny sprzedaży papierów wartościowych ponad cenę ich zakupu.” Analogiczne stanowisko zostało zaprezentowane przez Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji 15 marca 2011 r. (sygn. IPPP2-443-985/10-2/AK).

Również w interpretacji z 29 grudnia 2010 r. (sygn. IPPP1443-1045/10-2/PR), Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie potwierdził stanowisko prezentowane przez Wnioskodawcę wskazując, iż:

„(…) zysk na poszczególnych transakcjach z zakresu obrotu papierami wartościowymi, zakupionymi w celach handlowych, a nie w celu wykonywania praw właścicielskich, stanowi kwotę wynagrodzenia Banku i jednocześnie podstawę opodatkowania VAT z tytułu niniejszych transakcji w zakresie obrotu papierami wartościowymi. W związku z powyższym, w ocenie Banku, podstawą opodatkowania ustalaną dla potrzeb podatku VAT jest zysk z poszczególnych transakcji sprzedaży papierów wartościowych zrealizowany w danym okresie rozliczeniowym.”

Zdaniem Spółki, zaprezentowane powyżej stanowisko, zgodnie z którym obrotem z tytułu transakcji na papierach wartościowych (tu: certyfikatach inwestycyjnych) jest wynik osiągnięty na tych transakcjach, potwierdza szczególny charakter usług w zakresie obrotu papierami wartościowymi. Usługą tą nie jest bowiem sama sprzedaż papieru wartościowego, ale sprzedaż poprzedzona jego nabyciem (co potwierdza, iż tylko łączne rozpatrywanie tych dwóch elementów, jako elementów jednej usługi w zakresie obrotu papierami wartościowymi, prowadzi do prawidłowego określenia podstawy opodatkowania w VAT). W opinii Spółki, prowadzi to do jednoznacznego wniosku, iż już w momencie nabycia certyfikatów inwestycyjnych Wnioskodawca wykonuje element usługi w zakresie obrotu instrumentami finansowymi, która to usługa objęta jest zakresem opodatkowania VAT (przy czym korzysta ze zwolnienia z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 41 ustawy o VAT).

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 z późn. zm.), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu ww. podatkiem podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Natomiast przez świadczenie usług – na podstawie art. 8 ust. 1 ustawy – rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1.  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2.  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3.  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Z cytowanych wyżej przepisów jednoznacznie wynika, że każde odpłatne świadczenie polegające na działaniu, zaniechaniu lub tolerowaniu czy określonym zachowaniu mieści się w tak sformułowanej definicji usługi.

Aby uznać dane świadczenie za odpłatne, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy świadczoną usługą i przekazanym za nią wynagrodzeniem. Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę. Nie każda czynność stanowiąca dostawę towarów lub świadczenie usług podlega opodatkowaniu podatkiem VAT. Aby dana czynność podlegała opodatkowaniu tym podatkiem musi być wykonana przez podatnika.

Stosownie do treści art. 15 ust. 1 ustawy, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Działalność gospodarcza – na mocy ust. 2 powołanego artykułu – obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych

Z opisu sprawy wynika, że Wnioskodawca prowadzi działalność polegającą m.in. na świadczeniu różnego rodzaju usług finansowych oraz pośrednictwie w ich dostarczaniu. W szczególności w ramach prowadzonej działalności Spółka udziela pożyczek oraz dokonuje obrotu papierami wartościowymi. Obrót papierami wartościowymi dokonywany jest przez Spółkę poza rynkiem regulowanym w rozumieniu ustawy o obrocie instrumentami finansowymi. W ramach ww. działalności Spółka nabywa m.in. certyfikaty inwestycyjne od osób fizycznych, niebędących podatnikami VAT. Spółka nabywa certyfikaty inwestycyjne z zamiarem ich późniejszej odsprzedaży w celu generowania zysku.

Zgodnie z art. 3 pkt 1 lit. a ustawy z 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz. U. z 2010 r. Nr 211, poz. 1384, z późn. zm.) przez papiery wartościowe rozumie się akcje, prawa poboru w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych (Dz. U. Nr 94, poz. 1037, z późn. zm.), prawa do akcji, warranty subskrypcyjne, kwity depozytowe, obligacje, listy zastawne, certyfikaty inwestycyjne i inne zbywalne papiery wartościowe, w tym inkorporujące prawa majątkowe odpowiadające prawom wynikającym z akcji lub zaciągnięcia długu, wyemitowane na podstawie właściwych przepisów prawa polskiego lub obcego.

Certyfikaty inwestycyjne są to papiery wartościowe emitowane przez zamknięte, specjalistyczne zamknięte lub mieszane fundusze inwestycyjne. Są to papiery wartościowe o charakterze dłużnym. Dłużny papier wartościowy oznacza papier wartościowy wyemitowany w oparciu o właściwy akt prawny, w którym emitent wyraża zobowiązanie do zapłaty właścicielowi dłużnego papieru wartościowego należności głównej i należności ubocznej (odsetek). Są to więc papiery wartościowe opiewające na wierzytelności.

Zatem zbycie certyfikatu inwestycyjnego powoduje przejście prawa z tego certyfikatu jako papieru wartościowego na inny podmiot, będący jego nabywcą. Tym samym zbycie w formie umowy sprzedaży certyfikatu inwestycyjnego jako papieru wartościowego reprezentującego /ucieleśniającego/ określoną wierzytelność, ma charakter sprzedaży wierzytelności z certyfikatu inwestycyjnego.

Z powyższego wynika, że dla Wnioskodawcy, nabycie certyfikatów inwestycyjnych stanowi formę udostępnienia kapitału, w zamian za którą otrzyma on wynagrodzenie w postaci odsetek.

Zatem nabycie certyfikatów w okolicznościach opisanych przez Spółkę spełnia niewątpliwie szeroką definicję usług zawartą w art. 8 ust. 1 ustawy. W analizowanej sytuacji będzie można bowiem zidentyfikować beneficjenta świadczenia wykonanego przez Spółkę, którym będzie emitent certyfikatów inwestycyjnych, ponadto usługa ta będzie miała charakter odpłatny, gdyż Spółka otrzyma określone wynagrodzenie w formie odsetek.

Zauważyć należy, że nie każde zdarzenie wypełniające przedmiotowo definicję świadczenia usług podlega opodatkowaniu VAT, ale tylko takie, które realizowane jest przez podatnika działającego w takim charakterze. Istotne dla sprawy jest, czy są to czynności polegające na zarządzaniu własnym portfelem w celu maksymalizacji zwrotu z inwestycji, czy też obrót papierami wartościowymi w celach spekulacyjnych (licząc na wzrost ich wartości). W opisie sprawy Wnioskodawca wskazał, że nabyciu certyfikatów inwestycyjnych z góry towarzyszy zamiar ich odsprzedaży, gdy okaże się to zyskowne. Zatem Wnioskodawca dokonuje obrotu certyfikatami inwestycyjnymi w celach handlowych, a jedynym celem jest generowanie zysku.

Tym samym – w odniesieniu do czynności nabywania certyfikatów inwestycyjnych – Wnioskodawca działa w charakterze podatnika podatku VAT w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy.

Co do zasady, stawka podatku – zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy – wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1. Natomiast stosownie do treści art. 146a pkt 1 ustawy, w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2016 r., z zastrzeżeniem art. 146f, stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 1 i ust. 13, art. 109 ust. 2 i art. 110, wynosi 23%. Jednakże zarówno w treści ustawy, jak i w przepisach wykonawczych do niej, ustawodawca przewidział opodatkowanie niektórych czynności stawkami obniżonymi lub zwolnienie od podatku.

Zakres i zasady zwolnienia od podatku dostawy towarów lub świadczenia usług zostały określone między innymi w art. 43 ustawy. Zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 41 ustawy, zwalnia się od podatku usługi, których przedmiotem są instrumenty finansowe, o których mowa w ustawie z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz. U. z 2010 r. Nr 211, poz. 1384), z wyłączeniem przechowywania tych instrumentów i zarządzania nimi, oraz usługi pośrednictwa w tym zakresie.

W świetle art. 43 ust. 15 ustawy, zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 7, 12 i 37-41 oraz w ust. 13, nie mają zastosowania do:

1.  czynności ściągania długów, w tym factoringu;
2.  usług doradztwa;
3.  usług w zakresie leasingu.

Należy podkreślić, że pojęcia używane do oznaczenia zwolnień, o których mowa w art. 43 ustawy, winny być interpretowane w sposób ścisły, gdyż zwolnienia te stanowią odstępstwa od ogólnej zasady, zgodnie z którą podatek od towarów i usług pobierany jest od każdej usługi świadczonej odpłatnie przez podatnika.

W myśl art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi, instrumentami finansowymi są papiery wartościowe. Z cytowanego wyżej art. 3 pkt 1 ww. ustawy wynika, że certyfikaty inwestycyjne są papierami wartościowymi.

W konsekwencji należy uznać, że czynność nabycia certyfikatów inwestycyjnych w opisanych przez Spółkę okolicznościach, stanowi odpłatne świadczenie usług, których przedmiotem są instrumenty finansowe, podlegające opodatkowaniu i korzystające ze zwolnienia od podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 41 ustawy, usługi te nie zostały bowiem wymienione w katalogu wyłączeń ze zwolnienia wymienionych w art. 43 ust. 15. W odniesieniu do czynności nabycia certyfikatów Wnioskodawca występuje w charakterze podatnika VAT w art. 15 ust. 1 ustawy.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia przedstawionego w stanie faktycznym oraz zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Niniejsza interpretacja dotyczy wyłącznie zakresu podatku od towarów i usług, w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych zostanie wydana odrębna interpretacja.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.).

Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.