Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB2/415-868/11-2/MK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2011-12-28
Teza: Czy w związku z wypłatą na rzecz Seniorów świadczeń (zarówno bezpośrednio w postaci wpłaty na ich konto jak również w postaci zapłaty czynszu za zajmowany przez Seniora lokal) na Funduszu ciążą obowiązki płatnicze lub sprawozdawcze w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych, w szczególności, czy Fundusz powinien od wypłacanych rent pobierać zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych i/lub sporządzać i przekazywać informacje o wysokości spełnionych świadczeń?
Słowa kluczowe: czynsz; dożywocie; płatnik; renta; udział; zaliczka-zaliczka na podatek; świadczenie
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 10

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Państwa przedstawione we wniosku z dnia 13.09.2011 r. (data wpływu 26.10.2011 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych związanych z wypłatą świadczeń w postaci renty i zapłaty czynszu w ramach zawartej przez Fundusz umowy renty odpłatnej oraz wynikających z tego tytułu obowiązków płatnika – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 26.10.2011 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych związanych z wypłatą świadczeń w postaci renty i zapłaty czynszu w ramach zawartej przez Fundusz umowy renty odpłatnej oraz wynikających z tego tytułu obowiązków płatnika.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny oraz zdarzenie przyszłe.

D. S.A. (dalej: „Fundusz”) zawiera z klientami (zwanymi dalej „Seniorami”) umowy renty odpłatnej (na podstawie art. 903 Kodeksu cywilnego). W zamian Senior przenosi na Fundusz przysługujące mu spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu. Fundusz ustanawia na rzecz Seniora dożywotnią rentę. Wysokość renty ustalona jest w kwocie (X). Od tak ustalonej kwoty Fundusz potrąca środki na pokrycie czynszu do spółdzielni mieszkaniowej (Y). Czynsz ten Spółka płaci bezpośrednio na konto spółdzielni. Pokrywa on opłaty związane z zarządzaniem budynkiem, wywozem śmieci, sprzątaniem, wodą, wydatkami remontowymi itp. Na konto Seniora wpłacana jest więc różnica czyli (X - Y).

Zawierając umowę renty odpłatnej Fundusz nie wie, czy łączna wartość wypłacanych przezeń świadczeń będzie mniejsza, równa lub większa od wartości rynkowej spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu z dnia jego nabycia. Zawierając umowę renty odpłatnej Fundusz ponosi koszty notarialne, opłatę sądową i koszty doradztwa prawnego jak również wyceny lokalu. Ponadto Fundusz planuje ponieść koszty związane z remontem lub ulepszeniem lokalu. Po śmierci Seniora Fundusz spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu sprzeda lub lokal wynajmie.

Fundusz jest aktualnie komplementariuszem spółki komandytowo-akcyjnej („SKA”). Działalność polegająca na zawieraniu umów renty odpłatnej jest począwszy od połowy 2010 r. prowadzona przez Fundusz za pośrednictwem SKA, tzn. to SKA zawiera z Seniorami umowy renty odpłatnej i zbycia nieruchomości i wypłaca na ich rzecz rentę. Należy zaznaczyć, iż Fundusz jako komplementariusz SKA podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych z tytułu działalności prowadzonej za pośrednictwem SKA proporcjonalnie do udziału w jej zyskach. Sama SKA nie jest natomiast podatnikiem podatku dochodowego.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

1.  Czy wartość rynkowa spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu nabywanego w zamian za ustanowienie renty stanowi dla Funduszu w dniu jego nabycia nieodpłatny lub częściowo nieodpłatny przychód w rozumieniu art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych?
2.  W jaki sposób Fundusz powinien rozliczać dla celów podatkowych koszty związane z nabyciem spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu, w tym koszty podatku od czynności cywilnoprawnych, koszty opłat notarialnych, wyceny i doradztwa prawnego jak również wartość wypłacanych Seniorom świadczeń (tj. comiesięcznej renty)?
3.  Czy wypłacane przez Fundusz świadczenie w postaci renty (wypłacanej co miesiąc po potrąceniu kwoty czynszu do spółdzielni mieszkaniowej) stanowi element ceny nabycia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu, czy też w części stanowiącej pokrycie czynszu do spółdzielni mieszkaniowej jest to koszt pośredni (danego okresu)?
4.  W jaki sposób Fundusz powinien rozliczać wydatki związane z planowanym remontem lub ulepszeniem lokalu?
5.  Czy w związku z wypłatą na rzecz Seniorów świadczeń (zarówno bezpośrednio w postaci wpłaty na ich konto jak również w postaci zapłaty czynszu za zajmowany przez Seniora lokal) na Funduszu ciążą obowiązki płatnicze lub sprawozdawcze w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych, w szczególności, czy Fundusz powinien od wypłacanych rent pobierać zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych i/lub sporządzać i przekazywać informacje o wysokości spełnionych świadczeń?

Przedmiot niniejszej interpretacji dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych stanowi odpowiedź na pytanie Nr 5. W przedmiocie pozostałych pytań dotyczących przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych zostaną wydane odrębne interpretacje indywidualne.

Zdaniem Wnioskodawcy,

Ad 5. Zdaniem Funduszu zawierając umowę zbycia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu w zamian za ustanowienie dożywotniej renty nabywa on to prawo odpłatnie. Tym samym też Senior dokonuje odpłatnego zbycia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu w zamian za rozłożone w czasie świadczenie pieniężne. W sensie ekonomicznym zatem transakcja ta przypomina sprzedaż z odroczonym terminem płatności z tą różnicą, że cena nie jest z góry znana, a zbywcy przysługuje specyficzne uprawnienie, tj. prawo do zajmowania lokalu aż do śmierci. Logiczną konsekwencją uznania, że transakcja przeniesienia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu w zamian za rentę stanowi odpłatne zbycie tego prawa jest przyjęcie że wypłacane Seniorom świadczenia stanowią dla nich przychód ze źródła określonego w art. 10 ust. 1 pkt 8 b) Ustawy PIT. W szczególności nie stanowią one przychodu z innych źródeł, o którym mowa w art. 20 ust. 1 Ustawy PIT. Tym samym na Funduszu nie ciążą obowiązki płatnicze ani sprawozdawcze związane z wypłatą świadczeń Seniorom, tj. od wypłacanych świadczeń (czy to bezpośrednio na rachunek Seniora, czy to na rachunek spółdzielni) Fundusz nie musi potrącać i odprowadzać zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych. Nie musi również w odniesieniu do wypłacanych świadczeń sporządzać informacji o których mowa w art. 42a Ustawy PIT.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2010 r. Nr 51, poz. 307 ze zm.), źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów,
4.  innych rzeczy

\- jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a)-c) - przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, a innych rzeczy - przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie; w przypadku zamiany okresy te odnoszą się do każdej z osób dokonującej zamiany.

W myśl art. 903 Kodeksu cywilnego, przez umowę renty jedna ze stron zobowiązuje się względem drugiej do określonych świadczeń okresowych w pieniądzu lub w rzeczach oznaczonych tylko co do gatunku.

Umowę renty zalicza się do kategorii umów nazwanych, stanowiących samoistne źródło zobowiązania (tytuł prawny do spełniania świadczeń), jest umową konsensualną, o charakterze losowym, może być ukształtowana jako umowa terminowa lub bezterminowa, odpłatna lub pod tytułem darmym.

Treścią umowy renty jest zobowiązanie dłużnika (wypłacającego rentę) do spełniania na rzecz wierzyciela (uprawnionego do renty) świadczeń okresowych w pieniądzu lub rzeczach oznaczonych co do gatunku.

Osoba zobowiązująca się do świadczenia renty może się zobowiązać w sposób wskazany powyżej w zamian za nabycie prawa niemogącego być przedmiotem świadczenia renty, np. w zamian za przeniesienie własności spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu. Renta może być ustanowiona w umowie zarówno na czas określony, jak i nieokreślony, w tym na czas życia osoby uprawnionej.

Z brzmienia art. 906 § 1 Kodeksu cywilnego wynika, że do umowy renty ustanowionej za wynagrodzeniem przepisy o sprzedaży stosuje się w sposób odpowiedni, a zakres stosowania tych przepisów uzależniony będzie od rodzaju wynagrodzenia należnego za ustanowienie renty.

Zatem cechą umów odpłatnych jest to, że świadczenie jednej strony umowy znajduje swój odpowiednik w świadczeniu drugiej strony. Jest to sytuacja, gdy każda ze stron umowy uzyskuje ekwiwalent (równoważnik) dla świadczenia własnego. Nie dochodzi więc w takim przypadku do sytuacji, gdy tylko jedna ze stron odnosi korzyść z dokonanego świadczenia, a świadczenie zbywcy nie odbywa się kosztem uszczuplenia własnego majątku.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego wynika, że Fundusz zawiera z osobami fizycznymi (Seniorami), którym przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu umowy renty odpłatnej (art. 903 Kodeksu cywilnego). W zamian za ustanowienie na swoją rzecz renty dożywotniej osoba fizyczna (Senior) przenosi na Fundusz spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu. W takim przypadku Fundusz wypłaca na rzecz osób fizycznych comiesięczną, dożywotnią rentę. Wysokość renty ustalona jest w kwocie (X). Od tak ustalonej kwoty Fundusz potrąca środki na pokrycie czynszu do spółdzielni mieszkaniowej (Y). Czynsz ten Fundusz płaci bezpośrednio na konto spółdzielni. Czynsz pokrywa opłaty związane z zarządzaniem budynkiem, wywozem śmieci, sprzątaniem, wodą, wydatkami remontowymi itp. Na konto Seniora wpłacana jest różnica, czyli (X - Y).

W związku z powyższym wątpliwości Funduszu budzi kwestia dotycząca ewentualnych obowiązków Funduszu, jako płatnika podatku dochodowego od osób fizycznych oraz obowiązków informacyjnych.

Mając na uwadze przywołane uregulowania prawne oraz przedstawiony we wniosku stan faktyczny i zdarzenie przyszłe uznać należy, że celem zawartych umów było odpłatne zbycie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu, a wypłata renty jest formą odpłatności za przeniesienie własności.

Przechodząc na grunt ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stwierdzić należy, ż w świetle art. 10 ust. 1 pkt 8 cytowanej ustawy podatkowej umowa renty odpłatnej stanowi dla Seniora (zbywcy), - źródło przychodu z tytułu odpłatnego zbycia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu, w sytuacji gdy zawarta zostanie przed upływem 5 letniego terminu liczonego od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie nieruchomości.

Każda czynność prawna, której przedmiotem jest odpłatne zbycie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu (nawet jeśli zbycie następuje w wyniku ustanowienia renty odpłatnej art. 903 Kodeksu cywilnego na rzecz zbywcy) wymienionego w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. b) jeżeli zostanie dokonana przed upływem pięciu lat licząc od końca roku, w którym nastąpiło nabycie, powodować będzie u zbywcy powstanie obowiązku zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych. Tym samym, jeśli przeniesienie własności spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu nastąpi na skutek zawarcia umowy przewidzianej art. 903 Kodeksu cywilnego, po upływie pięciu lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie, to uzyskany przez sprzedającego z tego tytułu przychód nie podlega opodatkowaniu zryczałtowanym podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Powyższe skutkuje tym, iż na Funduszu z tytułu wypłaconych rent i innych świadczeń nie spoczywa obowiązek poboru zaliczek na podatek dochodowy, ani żadne inne obowiązki informacyjne, wynikające z treści art. 42a cytowanej ustawy, bowiem nie jest to przychód z innych źródeł, lecz przychód z odpłatnego zbycia zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy to na sprzedającym (podatniku) spoczywa obowiązek samodzielnego wykazania uzyskanego dochodu (przychodu) z odpłatnego zbycia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu w stosownym zeznaniu podatkowym składanym za rok podatkowy, w którym nastąpiła sprzedaż i ewentualnego jego opodatkowania.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym, a w przypadku interpretacji dotyczącej zdarzenia przyszłego stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.