Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0111-KDIB2-3.4014.509.2024.2.AD
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2024-12-06
Teza: Skoro na nieruchomości gruntowej znajdują się dwa budynki mieszkalne, to w takiej sytuacji cała umowa sprzedaży nie korzysta ze zwolnienia z PCC.
Słowa kluczowe: budynek-budynek mieszkalny; czynności-czynności cywilnoprawne; czynności-czynności opodatkowane; czynności-czynności podlegające opodatkowaniu; nieruchomości-sprzedaż nieruchomości; podatek-podatek od czynności cywilnoprawnych
Zagadnienia: Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 4. Zwolnienia od podatku-Zwolnienia przedmiotowe-Umowa sprzedaży-Pozostałe 
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 4-art. 9-pkt 17

**Interpretacja indywidualna** – **stanowisko nieprawidłowe**

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od czynności cywilnoprawnych jest nieprawidłowe.

**Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej**

2 października 2024 r. wpłynął Pani wniosek z 30 września 2024 r. o wydanie interpretacji indywidualnej. Wniosek dotyczy podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie możliwości skorzystania ze zwlnienia określonego w art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Uzupełniła go Pani w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 20 listopada 2024 r. (data wpływu – 22 listopada 2024 r.).

Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego
----------------------

(…) 2024 r. w formie aktu notarialnego ((…) – sporządzonego przez notariusza (…)) zawarła Pani wraz z (…) umowę sprzedaży i ustanowienia hipoteki zabudowanej nieruchomości w (…). Nieruchomość stanowi działkę gruntu (…) zabudowaną budynkiem mieszkalnym (identyfikator budynku (…)) położonym przy ul. (…) oraz budynkiem mieszkalnym (identyfikator budynku (…)) położonym przy ul. (…), dla których Sąd Rejonowy (…).

Kupili Państwo nieruchomość po 50% udziałów. Są Państwo stanu wolnego. Do dnia poprzedzającego podpisanie aktu notarialnego, byli Państwo przekonani, że zgodnie z ustawą o podatku od czynności cywilnoprawnych (art. 9 pkt 17) w celu ułatwienia Państwu nabycia pierwszej nieruchomości, będą Państwo zwolnieni z opłaty podatku od czynności cywilnoprawnych. Zgodnie z przepisami notariusz pobrał od Państwa jednak podatek w wysokości (…) zł, mimo że żadne z Państwa nigdy nie było właścicielem innej nieruchomości i de facto kupują Państwo po 50% udziałów każdego z budynków.

Nieruchomość kupili Państwo ze względu na dom, który został oddany do użytku w 2(…) r., a nie ze względu na dom z 1(…) r., który nie nadaje się do zamieszkania i przez lata był traktowany jako pomieszczenie gospodarcze.

Jako, że część kwoty jest finansowana z kredytu hipotecznego to musieli Państwo skorzystać z usług rzeczoznawcy. Zgodnie z wyceną wartość nieruchomości przy ul. (…) to (…) zł, a wartość nieruchomości przy ul. (…) to (…) zł.

W uzupełnieniu wniosku wskazała Pani, że budynek z 1(…) r. wypełnia definicję budynku mieszkalnego. Również wg posiadanej przez Panią dokumentacji, tzn. wypisu z rejestru gruntów i wypisu z kartoteki budynków, jest on zakwalifikowany jako budynek mieszkalny. Nie ma Pani wiedzy czy budynek był kiedykolwiek zamieszkany lub został oddany do użytku. Nie posiada Pani decyzji organu nadzoru budowlanego o rozbiórce czy zakazie użytkowania ww. budynku.

Przed dniem zakupu ani Pani, ani partner nie posiadali żadnych udziałów w prawie własności lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, prawie własności budynku mieszkalnego jednorodzinnego, spółdzielczym własnościowym prawie dotyczącym lokalu mieszkalnego albo domu jednorodzinnego.

### Pytanie

Czy słusznie został pobrany od Pani podatek od czynności cywilnoprawnych na zakup pierwszej w życiu nieruchomości, mimo że nigdy wcześniej nie posiadała Pani żadnych udziałów w nieruchomościach mieszkalnych?

### Pani stanowisko w sprawie

Pani zdaniem, zgodnie z art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, powinna być Pani zwolniona z opłaty podatkowej, ponieważ jest to pierwsza zakupiona przez Panią nieruchomość, a do tego nie jest Pani właścicielem całości, a 50% udziałów. Uważa Pani, że podatek od czynności cywilnoprawnych został pobrany niesłusznie.

Ocena stanowiska
----------------

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
----------------------------------------

Przepis art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 295) zawiera zamknięty katalog czynności podlegających opodatkowaniu tym podatkiem.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a) ww. ustawy:

Podatkowi podlegają: umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych.

W myśl art. 3 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:

Obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem ust. 2, powstaje z chwilą dokonania czynności cywilnoprawnej.

Na podstawie art. 4 pkt 1 ww. ustawy:

Obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem ust. 5, ciąży przy umowie sprzedaży – na kupującym.

Stosownie do art. 5 ust. 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych:

Obowiązek zapłaty podatku ciąży na podatnikach tego podatku.

W oparciu o art. 6 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:

Podstawę opodatkowania stanowi przy umowie sprzedaży – wartość rynkowa rzeczy lub prawa majątkowego.

Wartość rynkową określa się na zasadach wskazanych w art. 6 ust. 2 ww. ustawy, w myśl którego:

Wartość rynkową przedmiotu czynności cywilnoprawnych określa się na podstawie przeciętnych cen stosowanych w obrocie rzeczami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem ich miejsca położenia, stanu i stopnia zużycia, oraz w obrocie prawami majątkowymi tego samego rodzaju, z dnia dokonania tej czynności, bez odliczania długów i ciężarów.

Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a) ww. ustawy:

Stawki podatku wynoszą od umowy sprzedaży nieruchomości, rzeczy ruchomych, prawa użytkowania wieczystego, własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego, spółdzielczego prawa do lokalu użytkowego oraz wynikających z przepisów prawa spółdzielczego: prawa do domu jednorodzinnego oraz prawa do lokalu w małym domu mieszkalnym − 2%.

Jak wynika z powołanych powyżej przepisów umowa sprzedaży rzeczy i praw majątkowych podlega generalnie opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, a obowiązek uiszczenia podatku ciąży na kupującym. W ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych przewidziano jednak sytuacje, w których czynność mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy jest zwolniona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

W myśl art. 9 pkt 17 ww. ustawy:

Zwalnia się od podatku sprzedaż, której przedmiotem jest prawo własności lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, prawo własności budynku mieszkalnego jednorodzinnego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu dotyczące lokalu mieszkalnego albo domu jednorodzinnego, jeżeli kupującym jest osoba fizyczna lub osoby fizyczne, którym w dniu sprzedaży i przed tym dniem nie przysługiwało żadne z tych praw ani udział w tych prawach, chyba że udział ten nie przekracza lub nie przekraczał 50% i został nabyty w drodze dziedziczenia.

Zatem zgodnie z powołanym powyżej przepisem, zwolniona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych będzie sprzedaż, której przedmiotem jest:

\- prawo własności lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość,

\- prawo własności budynku mieszkalnego jednorodzinnego,

\- spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu dotyczące lokalu mieszkalnego albo domu jednorodzinnego,

jeżeli kupującym jest osoba fizyczna lub osoby fizyczne, którym w dniu sprzedaży i przed tym dniem nie przysługiwało żadne z tych praw ani udział w tych prawach. W przypadku, w którym kupującemu przysługuje lub przysługiwał udział w opisywanych prawach nabyty tytułem dziedziczenia − by mogło być zastosowane zwolnienie − wielkość przysługującego mu udziału nie może przekroczyć 50%. Zatem tylko posiadanie (w przeszłości lub w dacie zakupu) ww. praw, nabyte w drodze dziedziczenia (i to w określonym udziale), nie stanowi przeszkody do zastosowania ww. ulgi.

Stosownie do treści art. 10 ust. 2 i 3 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych:

Notariusze są płatnikami podatku od czynności cywilnoprawnych dokonywanych w formie aktu notarialnego.

Płatnicy obowiązani są uzależnić dokonanie czynności cywilnoprawnej od uprzedniego zapłacenia podatku.

Jeżeli umowa sprzedaży zostaje sporządzona w formie aktu notarialnego, na notariuszu ciążą obowiązki płatnika podatku od czynności cywilnoprawnych.

Z wniosku wynika, że (…) 2024 r. zawarła Pani wraz z partnerem umowę sprzedaży nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym z 2(…) r. i budynkiem z 1(…) r. Kupili Państwo nieruchomość po 50% udziałów. Budynek z 1(…) r. wypełnia definicję budynku mieszkalnego. Również wg posiadanej przez Panią dokumentacji, tzn. wypisu z rejestru gruntów, jest on zakwalifikowany jako budynek mieszkalny. Nie ma Pani wiedzy czy budynek był kiedykolwiek zamieszkany lub został oddany do użytku. Nie posiada Pani decyzji organu nadzoru budowlanego o rozbiórce czy zakazie użytkowania ww. budynku. Przed dniem zakupu żaden z kupujących (ani Pani, ani Pani partner) nie był właścicielem żadnych nieruchomości, ani nie posiadał żadnych udziałów w prawie własności lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, prawie własności budynku mieszkalnego jednorodzinnego, spółdzielczym własnościowym prawie dotyczącym lokalu mieszkalnego albo domu jednorodzinnego.

Ma Pani wątpliwości czy słusznie został od Pani pobrany podatek od czynności cywilnoprawnych.

Mając na uwadze powołane powyżej przepisy należy zauważyć, że zwolnieniem od podatku od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych objęta jest umowa sprzedaży, której przedmiotem jest m.in. prawo własności budynku mieszkalnego jednorodzinnego.

Analizując zakres omawianego zwolnienia trzeba zwrócić uwagę, że treść przepisu art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych jasno wskazuje że zwolnienie dotyczy nabycia budynku mieszkalnego, a nie budynków mieszkalnych. Celem wprowadzonego zwolnienia od podatku od czynności cywilnoprawnych jest bowiem poprawa sytuacji osób nabywających na rynku wtórnym swój pierwszy dom czy mieszkanie.

W związku z powyższym, w omawianej sprawie, z uwagi na nabycie – jak wynika z wniosku –dwóch budynków mieszkalnych, zwolnienie z art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych nie ma zastosowania. Jak bowiem wynika z wniosku, na podstawie zawartej umowy sprzedaży nabyła Pani nieruchomość (udziały w niej), która jest zabudowana dwoma budynkami mieszkalnymi.

Skoro więc na nieruchomości gruntowej, którą nabyła Pani z partnerem znajdują się dwa budynki mieszkalne, to w takiej sytuacji cała umowa sprzedaży nie korzystała ze zwolnienia z podatku od czynności cywilnoprawnych. Należy więc uznać, że słusznie od tej transakcji został pobrany podatek w wysokości 2%.

Zwracamy uwagę, że w zajętym stanowisku stwierdziła Pani, że w Pani sytuacji podatek został pobrany niesłusznie, gdyż jest to pierwsza zakupiona przez Panią nieruchomość, a do tego nie jest Pani właścicielem całości a 50% udziałów.

Należy podkreślić, że zwolnieniem z art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych objęta jest sprzedaż nieruchomości a nie udział w niej. W opisanym zdarzeniu w istocie doszło do zakupu całej nieruchomości przez Panią i Pani partnera (w udziałach po 50%). Niemniej opisana umowa sprzedaży nie wypełniła przesłanek wymaganych do skorzystania z omawianego zwolnienia z podatku od czynności cywilnoprawnych, ponieważ jej przedmiotem były dwa budynki mieszkalne.

Dodatkowe informacje
--------------------

**Informacja o zakresie rozstrzygnięcia**

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Panią i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

**Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji**

\- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli: Pani sytuacja jest zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia i zastosuje się Pani do interpretacji.

\- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

\- Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
--------------------------------------------------------

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 395; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

\- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

\- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji
-----------------------------------------

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa.