Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB5/423-660/13-2/JC
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2013-10-23
Teza: Czy w opisanym stanie faktycznym Wnioskodawca będzie zobowiązany do sporządzania dokumentacji podatkowej, o której mowa w art. 9a UPDOP, z tytułu transakcji dokonywanych z podmiotami powiązanymi? Czy odsetki od sald powstałe w wyniku realizacji Umowy Cash-pooling nie będą podlegały ograniczeniom wynikającym z przepisów art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 w zw. z art. 16 ust. 7b UPDOP?
Słowa kluczowe: agent; banki; cash pooling; cena-ceny transferowe; dokumentacja; kapitalizacja-niedostateczna kapitalizacja; koszt-koszty uzyskania przychodów; obowiązek; odsetki; podmiot-podmioty powiązane; pożyczka; transakcja; umowa
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 1-art. 9a (uchylony); [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 3-art. 16

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki przedstawione we wniosku z dnia 20.08.2013 r. (data wpływu 26.08.2013 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie skutków podatkowych przystąpienia Spółki do umowy cash pooling, w tym:

*   obowiązku sporządzania dokumentacji podatkowej, o której mowa w art. 9a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych **– jest nieprawidłowe,**
*   zastosowania przepisów art. 16 ust. 1 pkt 60 i pkt 61 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych o niedostatecznej kapitalizacji **\- jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 26.08.2013 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie skutków podatkowych przystąpienia Spółki do umowy cash pooling.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

Wnioskodawca/Spółka jako członek grupy C. w Polsce (dalej: Grupa) razem z pozostałymi spółkami Grupy zawarł nową Umowę Cash-pooling (dalej: Umowa/Umowa Cash-pooling) wprowadzającą zmiany w umowie dotychczasowej polegającej na zarządzaniu płynnością finansową.

Usługa Cash-pooling, jako kompleksowa usługa finansowa oferowana przez Bank tak jak dotychczas obejmuje szereg powiązanych ze sobą czynności, mających na celu umożliwienie polskim spółkom należącym do Grupy optymalizację gospodarowania wolnymi środkami finansowymi oraz ograniczenie obciążeń związanych z niedoborami środków finansowych. W oparciu o Umowę Bank ustala oprocentowanie odsetek, oraz zajmuje się ich naliczaniem i alokacją, za co będzie otrzymywał comiesięczne wynagrodzenie. Świadczący usługę Bank krajowy nie jest podmiotem powiązanym w rozumieniu ustaw podatkowych w stosunku do Wnioskodawcy, ani innego Uczestnika struktury Cash-pooling. Uczestnicy struktury są podmiotami powiązanymi w myśl postanowień art. 11 UPDOP.

Spółka oświadcza, iż E. S.A. oraz E. Sp. z o.o., jak również C. Sp. z o.o. nie posiadają wspólnego udziałowca, który miałby, co najmniej 25% udziałów w Spółce lub poszczególnych Uczestnikach, jak również Spółka nie jest udziałowcem Uczestników oraz żaden z Uczestników nie jest udziałowcem Spółki. Jednocześnie wskazać należy, że Spółka (Wnioskodawca), C. Sp. z o.o. oraz C.P. Sp. z o.o. posiadają wspólnego udziałowca, którym jest C. z siedzibą w Pradze, który posiada 100% udziałów w kapitale zakładowym tych spółek.

Realizacja Umowy Cash-pooling przebiega w sposób następujący:

1.  Podstawowe założenia Umowy Cash-pooling:
    *   Cash-pooling jest prowadzony w walucie polskiej;
    *   jest to Cash-pooling rzeczywisty;
    *   uczestnikami Umowy Cash-pooling są: Spółka, E. S.A., E. Sp. z o.o., C. Sp. z o.o. oraz C.P. Sp. z o.o., działająca również jako Agent (Pool-leader) Umowy cash-pooling (dalej również: Agent);
    *   na koniec każdego dnia salda na rachunkach Uczestników, wykorzystywanych w strukturze Cash-pooling są zerowane (z wyjątkiem Rachunku Konsolidacyjnego Agenta). Umowa cash-pooling nie przewiduje transferów zwrotnych na początku dnia następnego;
    *   każdy z Uczestników (z wyjątkiem Agenta będącego posiadaczem Rachunku Konsolidacyjnego) będzie posiadał odrębny rachunek bankowy, określany w Umowie jako Rachunek Źródłowy (dalej także: RZ), natomiast Agent pełniąc zgodnie z art. 3 Umowy funkcje reprezentanta pozostałych Uczestników, będzie posiadaczem Rachunku Konsolidacyjnego (dalej również: RK), na którym będą gromadzone środki pochodzące z należących do pozostałych Uczestników RZ;
    *   z tytułu świadczenia usług, po upływie okresu rozliczeniowego (jeden miesiąc), Bank pobierał będzie prowizję należną mu od każdego Uczestnika (w tym Agenta);
    *   zgodnie z art. 7 Umowy, celem realizacji jej postanowień, Uczestnicy upoważnią Bank do działania w ich imieniu w celu dokonania wszelkich czynności prawnych i faktycznych związanych z realizacją operacji wskazanych w Umowie.
2.  Operacje na koniec dnia roboczego będą przebiegać w zgodzie z postanowieniami art. 4 Umowy Cash-pooling:
    *   Na koniec każdego Dnia Roboczego, w przypadku salda ujemnego na Rachunku Źródłowym, Bank dokona przelewu środków z Rachunku Konsolidacyjnego, w wyniku którego saldo końcowe na Rachunku Źródłowym wyniesie zero.
    *   Na koniec każdego Dnia Roboczego, w przypadku salda dodatniego na Rachunku Źródłowym, Bank dokona przelewu środków z Rachunku Źródłowego na Rachunek Konsolidacyjny, w wyniku którego saldo końcowe na Rachunku Źródłowym wyniesie zero.
    *   Na koniec każdego Dnia Roboczego, w przypadku salda na Rachunku Źródłowym równego zero, żadne operacje nie będą wykonywane.
3.  Sposób rozliczania odsetek:
    
    *   W związku z udziałem w Strukturze Cash-pooling, Uczestnicy postanowili, iż na podstawie art. 6 Umowy:
        1.  w odniesieniu do każdego Rachunku Źródłowego na bazie dziennej Bank będzie wyliczał odsetki należne od Uczestnika z tytułu sald ujemnych oraz/albo należne Uczestnikowi z tytułu sald dodatnich, na podstawie sald prezentowanych na Rachunku Konsolidacyjnym zgodnie z datą waluty tak, jakby nie dochodziło do transferów pomiędzy Rachunkiem Źródłowym a Rachunkiem Konsolidacyjnym w ramach Umowy,
        2.  odsetki będą przelewane przez Bank pomiędzy Rachunkiem Źródłowym i Rachunkiem Konsolidacyjnym jedną zbiorczą kwotą odwzorowującą wysokość odsetek wypłacanych lub pobieranych za poprzedni miesiąc, zgodnie z opisem wyliczenia w lit. a) powyżej,
        3.  wysokość odsetek od sald ujemnych w strukturze wynosi: O/N WIBOR + marża,
        4.  wysokość odsetek od sald dodatnich w strukturze wynosi: O/N WIBID - marża.
    
    *   Bank, uwzględniając wartość sald dziennych poszczególnych Uczestników, będzie wykonywał transfery w cyklu miesięcznym, w kwotach odzwierciedlających odsetki w wysokości wynikającej z zapisów tworzonych na podstawie ww. pkt 3 lit. a).
    *   W przypadku rozwiązania Umowy przez Bank w trybie określonym przepisami Umowy w odniesieniu do danego Uczestnika, danemu Uczestnikowi przysługiwać będą odsetki z tytułu realizacji Umowy naliczone na dzień rozwiązania Umowy, natomiast Bankowi przysługiwać będzie prowizja w wysokości proporcjonalnej do części ostatniego Okresu Rozliczeniowego, w jakiej Umowa obowiązywała do dnia rozwiązania.Dodatkowo Wnioskodawca wskazuje, że pomiędzy Agentem a Uczestnikami Umowy Cash-pooling (w tym Wnioskodawcą) nie są zawierane odrębne umowy dotyczące wykonywania na ich rzecz jakichkolwiek czynności określonych w Umowie Cash-pooling. Co do potencjalnej możliwości zawierania innych umów - pozostających poza zakresem Umowy Cash-pooling - Wnioskodawca nie wyklucza, że takie umowy będą zawierane. W związku z zawartą Umową Cash-pooling Agent, będący również Uczestnikiem struktury Cash-pooling, nie będzie otrzymywał żadnego wynagrodzenia od pozostałych Uczestników. Agent - w oderwaniu od Umowy Cash-pooling - świadczy na rzecz Uczestników (w tym Wnioskodawcy) odrębne usługi m.in. z zakresu finansów i księgowości. Świadczenie tych usług nie ma swej podstawy w postanowieniach Umowy Cash-pooling. Usługi te Agent świadczy w oparciu o odrębne umowy zawarte m.in. z Uczestnikami cash poolingu. Zawarcie odrębnych umów w żaden sposób nie wpływa na możliwość zawarcia Umowy Cash-pooling; umowy te nie są ze sobą powiązane. W ramach Umowy Cash-pooling przepływ środków pieniężnych następuje z Rachunku Źródłowego na Rachunek Konsolidacyjny albo odwrotnie z Rachunku Konsolidacyjnego na Rachunek Źródłowy. Nigdy nie wystąpi sytuacja, w której środki pieniężne będą przepływały pomiędzy Rachunkami Źródłowymi poszczególnych Uczestników, przy czym jak wskazano we wstępie Agent nie jest posiadaczem Rachunku Źródłowego - jest posiadaczem Rachunku Konsolidacyjnego, na którym gromadzone są środki z wykonywanej przez niego działalności oraz środki wpływające z Rachunków Źródłowych.
4.  Spółka nie jest stroną Umowy Cash Pooling (Multi Target Balancing Agreement zawarta dnia 1 lutego 2010 r., do której w dniu 1 listopada 2011 r. przystąpiła C. Sp. z o.o.) oraz Umowy Mutual Credit Facility Agreement z dnia 1 listopada 2011 r. (umowy te regulują działania międzynarodowej struktury Cash-pooling Grupy C. funkcjonującej niezależnie od struktury krajowej), zawartej pomiędzy C. Sp. z o.o., a C. (agentem struktury międzynarodowej) i nie uczestniczy bezpośrednio w międzynarodowej strukturze Cash-pooling Grupy C. Jako Uczestnik struktury krajowej Spółka wyraziła jednak zgodę na przekazywanie przez Agenta do międzynarodowej struktury Grupy C. środków finansowych zdeponowanych na Rachunku Konsolidacyjnym w ramach prowadzonej krajowej struktury Cash-pooling.

W związku z powyższym zadano następujące pytania.

1.  Czy w opisanym stanie faktycznym Wnioskodawca będzie zobowiązany do sporządzania dokumentacji podatkowej, o której mowa w art. 9a UPDOP, z tytułu transakcji dokonywanych z podmiotami powiązanymi?
2.  Czy w odniesieniu do odsetek naliczanych i alokowanych przez Bank pomiędzy Agentem a Uczestnikami znajdują zastosowanie przepisy o cenach transferowych, tj. art. 11 UPDOP, a w szczególności art. 11 ust. 1 i ust. 4 ww. ustawy?
3.  Czy odsetki od sald powstałe w wyniku realizacji Umowy Cash-pooling nie będą podlegały ograniczeniom wynikającym z przepisów art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 w zw. z art. 16 ust. 7b UPDOP?

Przedmiotem niniejszej interpretacji jest odpowiedź na pytanie 1 i 3. W zakresie pytania 2 wydano odrębne rozstrzygnięcie.

Zdaniem Wnioskodawcy.

Ad. 1.

Zdaniem Spółki w przedstawionym stanie faktycznym nie będzie ona zobowiązana do sporządzania dokumentacji podatkowej, o której mowa w treści art. 9a UPDOP.

Na wstępie przed przystąpieniem do uzasadniania zajętego stanowiska Spółka wskazuje, iż w odniesieniu do dotychczasowej Umowy Cash-pooling, której stroną jest Spółka, wydana została w dniu 25 czerwca 2010 r. indywidualna interpretacja nr IPPB3/423-245/10-2/PD. W treści interpretacji Organ zaaprobował stanowisko Spółki, zgodnie z którym Spółka nie jest zobligowana do sporządzania dokumentacji podatkowej w myśl postanowień art. 9a UPDOP.

Zgodnie z art. 9a ust. 1 UPDOP podatnicy dokonujący transakcji z podmiotami powiązanymi z tymi podatnikami – w rozumieniu art. 11 ust. l i 4 - lub transakcji, w związku z którymi zapłata należności wynikających z takich transakcji dokonywana jest bezpośrednio lub pośrednio na rzecz podmiotu mającego miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd na terytorium lub w kraju stosującym szkodliwą konkurencję podatkową, są obowiązani do sporządzenia dokumentacji podatkowej takiej (takich) transakcji, obejmującej:

1.  określenie funkcji, jakie spełniać będą podmioty uczestniczące w transakcji (uwzględniając użyte aktywa i podejmowane ryzyko);
2.  określenie wszystkich przewidywanych kosztów związanych z transakcją oraz formę i termin zapłaty;
3.  metodę i sposób kalkulacji zysków oraz określenie ceny przedmiotu transakcji;
4.  określenie strategii gospodarczej oraz innych działań w jej ramach - w przypadku gdy na wartość transakcji miała wpływ strategia przyjęta przez podmiot;
5.  wskazanie innych czynników - w przypadku gdy w celu określenia wartości przedmiotu transakcji przez podmioty uczestniczące w transakcji uwzględnione zostały te inne czynniki;
6.  określenie oczekiwanych przez podmiot obowiązany do sporządzenia dokumentacji korzyści związanych z uzyskaniem świadczeń - w przypadku umów dotyczących świadczeń (w tym usług) o charakterze niematerialnym.

Jak stanowi art. 9a ust. 2 ww. ustawy obowiązek, o którym mowa w ust. 1, obejmuje transakcję lub transakcje między podmiotami powiązanymi, w których łączna kwota (lub jej równowartość) wynikająca z umowy lub rzeczywiście zapłacona w roku podatkowym łączna kwota wymagalnych w roku podatkowym świadczeń przekracza równowartość:

1.  100.000 EURO - jeżeli wartość transakcji nie przekracza 20% kapitału zakładowego, określonego zgodnie z art. 16 ust. 7, albo
2.  30.000 EURO - w przypadku świadczenia usług, sprzedaży lub udostępnienia wartości niematerialnych i prawnych, albo
3.  50.000 EURO - w pozostałych przypadkach.

Zdefiniowanie pojęcia podmiot powiązany nastąpiło w art. 11 ust. 1 UPDOP. Zgodnie z brzmieniem powołanego przepisu:

1.  podatnik podatku dochodowego mający siedzibę (zarząd) lub miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, zwany dalej „podmiotem krajowym”, bierze udział bezpośrednio lub pośrednio w zarządzaniu przedsiębiorstwem położonym za granicą lub w jego kontroli albo posiada udział w kapitale tego przedsiębiorstwa, albo
2.  osoba fizyczna lub prawna mająca miejsce zamieszkania albo siedzibę (zarząd) za granicą, zwana dalej „podmiotem zagranicznym”, bierze udział bezpośrednio lub pośrednio w zarządzaniu podmiotem krajowym lub w jego kontroli albo posiada udział w kapitale tego podmiotu krajowego, albo
3.  te same osoby prawne lub fizyczne równocześnie bezpośrednio lub pośrednio biorą udział w zarządzaniu podmiotem krajowym i podmiotem zagranicznym lub w ich kontroli albo posiadają udział w kapitale tych podmiotów - i jeżeli w wyniku takich powiązań zostaną ustalone lub narzucone warunki różniące się od warunków, które ustaliłyby między sobą niezależne podmioty, i w wyniku tego podmiot nie wykazuje dochodów albo wykazuje dochody niższe od tych, jakich należałoby oczekiwać, gdyby wymienione powiązania nie istniały - dochody danego podmiotu oraz należny podatek określa się bez uwzględnienia warunków wynikających z tych powiązań.

Analiza powołanych przepisów pozwala stwierdzić, że dla powstania obowiązku sporządzania dokumentacji podatkowej między podmiotami powiązanymi konieczne jest jednoczesne ziszczenie się dwóch warunków tj.:

1.  Musi wystąpić transakcja;
2.  Transakcja musi być realizowana pomiędzy podmiotami powiązanymi.

W przypadku spełnienia warunków powyższych oceniając konieczność sporządzania dokumentacji podatkowej w poszczególnych latach podatkowych badać należy limity kwotowe określone w art. 9a ust. 2 UPDOP.

W treści ustaw podatkowych, w szczególności w UPDOP, pojecie transakcji nie zostało zdefiniowane. Uzasadnione pozostaje więc sięgnięcie do stosowanej potocznie definicji słownikowej. Słownik Języka Polskiego PWN wskazuje, że „transakcja” to:

1.  ‹‹operacja handlowa dotycząca kupna lub sprzedaży towarów lub usług››
2.  ‹‹umowa handlowa na kupno lub sprzedaż towarów lub usług; też: zawarcie takiej umowy›› (źródło: http://sjp.pwn.pl/szukaj/transakcja)

Biorąc pod uwagę przedstawioną definicję, zdaniem Spółki, jako transakcję można określić usługę cash-pooling świadczoną Uczestnikom w tym Agentowi przez Bank. Spółka oświadcza, że Bank, będący stroną transakcji w odniesieniu do każdego Uczestnika oraz Agenta, nie jest podmiotem powiązanym w rozumieniu art. 11 Ustawy o CIT w stosunku do Uczestników i Agenta, a tym samym nie jest spełniony drugi z ww. warunków niezbędny dla powstania obowiązku sporządzenia dokumentacji podatkowej.

Nie ulega wątpliwości, że podmiotami powiązanymi względem siebie, w myśl art. 11 ust. 4, są Uczestnicy i Agent, jednakże uczestnictwo Uczestników i Agenta w Umowie cash-pooling nie powoduje powstania pomiędzy nimi transakcji tzn. nie następuje kupno ani sprzedaż towarów bądź usług. Z kolei brak powstania relacji, która spełniałaby znamiona transakcji oznacza, iż nie został spełniony pierwszy z dwóch ww. warunków, determinujących powstanie obowiązku sporządzania dokumentacji podatkowej. Z uwagi na powyższe, zdaniem Spółki nie powstaje ani dla Uczestników ani dla Agenta obowiązek sporządzenia dokumentacji z art. 9a Ustawy o CIT z tytułu zawarcia i realizacji Umowy cash-pooling.

W ramach wykonania Umowy cash-pooling następuje rozliczenie odsetek pomiędzy Uczestnikami i Agentem. Wysokość odsetek jest ustalona w umowie z Bankiem, który jest podmiotem niepowiązanym, dlatego też będą one ustalone na poziomie rynkowym. Usługa cash-pooling oferowana przez Bank ma za zadanie dostarczyć mechanizm pozwalający na zarządzanie płynnością finansową grupy kapitałowej. Naliczanie i alokacja odsetek, jest czynnością pomocniczą realizowaną przez Bank w ramach głównej usługi, a tym samym nie stanowi odrębnej transakcji, lecz jest integralną częścią Umowy cash-pooling. Z tego względu Spółka uważa, że także czynność naliczania i alokacji odsetek przez Bank pomiędzy Uczestników i Agenta nie powoduje powstania obowiązku sporządzania dokumentacji do Umowy cash-pooling. W sytuacji jeżeli w przedmiotowej sprawie brak jest transakcji w rozumieniu art. 9a ust. 1 UPDOP, zrealizowanych pomiędzy Agentem, a Uczestnikami dalsze rozważania w przedmiocie obowiązku sporządzania dokumentacji podatkowej pozostają bezcelowe z uwagi na niespełnienie podstawowego warunku tj. zaistnienia transakcji.

Reasumując, przepływy pieniężne, które będą wynikały z realizacji Umowy Cash-pooling nie skutkują koniecznością sporządzania dokumentacji transakcji z podmiotami powiązanymi zgodnie z zapisami art. 9 UPDOP.

Spółka podnosi, że stanowisko powyższe potwierdza m.in.:

*   Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji indywidualnej z dnia 9 czerwca 2009 r., nr IPPB3/423-213/09-4/ER;
*   Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach w interpretacji indywidualnej z dnia 17 sierpnia 2012 r., nr IBPBI/2/423-564/12/PP;
*   Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji indywidualnej z dnia 12 września 2012 r., nr IPPB5/423-497/12-4/JC.

Ad. 3.

Zdaniem Spółki odsetki powstające w wykonaniu Umowy cash-pooling, którą zawarła Spółka nie podlegają ograniczeniom wynikającym z art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 w związku z art. 16 ust. 7b UPDOP. Podstawą dokonywanych transferów w ramach realizowanej Umowy cash-pooling nie będą bowiem pożyczki, o których mowa w art. 16 ust. 7b UPDOP.

Zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 UPDOP nie uważa się za koszty uzyskania przychodów:

*   odsetek od pożyczek (kredytów) udzielonych spółce przez jej udziałowca (akcjonariusza) posiadającego nie mniej niż 25% udziałów (akcji) tej spółki albo udziałowców (akcjonariuszy) posiadających łącznie nie mniej niż 25% udziałów (akcji) tej spółki, jeżeli wartość zadłużenia spółki wobec udziałowców (akcjonariuszy) tej spółki posiadających co najmniej 25% udziałów (akcji) i wobec innych podmiotów posiadających co najmniej 25% udziałów w kapitale takiego udziałowca (akcjonariusza) osiągnie łącznie trzykrotność wartości kapitału zakładowego spółki w części, w jakiej pożyczka (kredyt) przekracza tę wartość zadłużenia, określoną na dzień zapłaty odsetek;
*   odsetek od pożyczek (kredytów) udzielonych przez spółkę innej spółce, jeżeli w obu tych podmiotach ten sam udziałowiec (akcjonariusz) posiada nie mniej niż po 25% udziałów (akcji), a wartość zadłużenia spółki otrzymującej pożyczkę (kredyt) wobec udziałowców (akcjonariuszy) tej spółki posiadających co najmniej 25% jej udziałów (akcji) i wobec innych podmiotów posiadających co najmniej 25% udziałów w kapitale tych udziałowców (akcjonariuszy) oraz wobec spółki udzielającej pożyczki (kredytu) osiągnie łącznie trzykrotność wartości kapitału zakładowego spółki - w części, w jakiej pożyczka (kredyt) przekracza tę wartość zadłużenia, określoną na dzień zapłaty odsetek.

Jednocześnie zgodnie z art. 16 ust. 7b UPDOP przez „pożyczkę”, o której mowa w ust. 1 pkt 60 i 61 należy rozumieć: każdą umowę, w której dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy; przez pożyczkę tę rozumie się także emisję papierów wartościowych o charakterze dłużnym, depozyt nieprawidłowy lub lokatę.

Zdaniem Spółki cash pooling nie jest formą tradycyjnej pożyczki udzielanej sobie nawzajem przez podmioty powiązane. Wskazać należy, że przypadku realizacji standardowej umowy cash pooling mamy do czynienia z co najmniej trzema podmiotami, tj. podmiotem posiadającym wolne środki finansowe, podmiotem posiadającym niedobór tych środków oraz świadczącym kompleksową usługę bankiem. Z tytułu uczestnictwa w tych transakcjach dla wszystkich podmiotów powstają określone prawa i obowiązki, jednak nie dochodzi w tym przypadku do zawarcia umowy pożyczki, ponieważ brak jest zobowiązania do przeniesienia określonej ilości pieniędzy na określony w umowie podmiot.

W związku z powyższym, należy stwierdzić, iż Spółka oraz inne podmioty ze struktury nie będą udzielały innemu Uczestnikowi lub Agentowi pożyczki w rozumieniu art. 16 ust. 7b UPDOP, a w konsekwencji przy zapłacie odsetek w ramach Umowy cash-pooling nie znajdą zastosowania ww. przepisy dotyczące tzw. „niedostatecznej kapitalizacji”, o których mowa w art. 16 ust. 1 pkt 60 oraz 61 UPDOP.

Spółka podnosi, że stanowisko powyższe znajduje potwierdzenie w wydanej dla Spółki w dniu 25 czerwca 2010 r. interpretacji indywidualnej Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie nr IPPB3/423-243/10-2/PD, jak również w licznych indywidualnych interpretacjach podatkowych, np.:

*   interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 12 lipca 2012 r., nr ILPB3/423-159/12-2/JG;
*   interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 11 września 2012 r., nr ILPB4/423-181/12-2/MC;
*   interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z dnia 9 stycznia 2013 r., nr IPTPB3/423-362/12-3/MF.

Dodatkowo za zasadnością stanowiska Wnioskodawcy przedstawionego w odniesieniu do pytań 1-3 przemawia fakt, że dla innego Uczestnika przygotowywanej Umowy Cash-pooling Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działając w imieniu Ministra Finansów, odnosząc się do tego samego zdarzenia przyszłego w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych, wydając interpretację - nr IBPBI/2/423-376/13/JS, IBPBI/2/423-377/13/JS, IBPBI/2/423-378/13/JS - uznał stanowisko podatnika za prawidłowe.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się w zakresie skutków podatkowych przystąpienia Spółki do umowy cash pooling, w tym:

*   obowiązku sporządzania dokumentacji podatkowej, o której mowa w art. 9a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych **– za nieprawidłowe,**
*   zastosowania przepisów art. 16 ust. 1 pkt 60 i pkt 61 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych o niedostatecznej kapitalizacji **– za nieprawidłowe.**

Stanowisko organu podatkowego odnośnie pytania oznaczonego we wniosku numerem 1.

Umowa „cash poolingu” jest formą efektywnego zarządzania środkami finansowymi, stosowaną przez podmioty należące do jednej grupy kapitałowej lub podmioty powiązane ekonomicznie w jakikolwiek inny sposób. Sprowadza się ona do koncentrowania środków pieniężnych z jednostkowych rachunków poszczególnych podmiotów na wspólnym rachunku grupy i zarządzaniu zgromadzoną w ten sposób kwotą, przy wykorzystaniu korzyści skali. Pozwala to na kompensowanie przejściowych nadwyżek, wykazywanych przez jedne z podmiotów z przejściowymi niedoborami zaistniałymi u innych podmiotów. Dzięki temu dochodzi do minimalizowania kosztów kredytowania działalności podmiotów z grupy poprzez kredytowanie się przy wykorzystaniu środków własnych grupy. W ramach porozumienia cash poolingu uczestnicy wskazują podmiot organizujący cash pooling, którym może być wyspecjalizowany bank, jak również jednostka z grupy.

Zgodnie z art. 9a ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz. U. z 2011 r., Nr 74, poz. 397 ze zm.), podatnicy dokonujący transakcji z podmiotami powiązanymi z tymi podatnikami - w rozumieniu art. 11 ust. 1 i 4 - lub transakcji, w związku z którymi zapłata należności wynikających z takich transakcji dokonywana jest bezpośrednio lub pośrednio na rzecz podmiotu mającego miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd na terytorium lub w kraju stosującym szkodliwą konkurencję podatkową, są obowiązani do sporządzenia dokumentacji podatkowej takiej (takich) transakcji, obejmującej:

1.  określenie funkcji, jakie spełniać będą podmioty uczestniczące w transakcji (uwzględniając użyte aktywa i podejmowane ryzyko),
2.  określenie wszystkich przewidywanych kosztów związanych z transakcją oraz formę i termin zapłaty,
3.  metodę i sposób kalkulacji zysków oraz określenie ceny przedmiotu transakcji,
4.  określenie strategii gospodarczej oraz innych działań w jej ramach - w przypadku gdy na wartość transakcji miała wpływ strategia przyjęta przez podmiot,
5.  wskazanie innych czynników - w przypadku gdy w celu określenia wartości przedmiotu transakcji przez podmioty uczestniczące w transakcji uwzględnione zostały te inne czynniki,
6.  określenie oczekiwanych przez podmiot obowiązany do sporządzenia dokumentacji korzyści związanych z uzyskaniem świadczeń - w przypadku umów dotyczących świadczeń (w tym usług) o charakterze niematerialnym.

Powyższy obowiązek, na podstawie art. 9a ust. 2 ww. ustawy, obejmuje transakcję lub transakcje między podmiotami powiązanymi, w których łączna kwota (lub jej równowartość) wynikająca z umowy lub rzeczywiście zapłacona w roku podatkowym łączna kwota wymagalnych w roku podatkowym świadczeń przekracza równowartość:

1.  100.000 EURO - jeżeli wartość transakcji nie przekracza 20% kapitału zakładowego, określonego zgodnie z art. 16 ust. 7, albo
2.  30.000 EURO - w przypadku świadczenia usług, sprzedaży lub udostępnienia wartości niematerialnych i prawnych, albo
3.  50.000 EURO - w pozostałych przypadkach.

Definicja podmiotów powiązanych została umieszczona w art. 11 ust. 1 i 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. I tak, jeżeli:

1.  podatnik podatku dochodowego mający siedzibę (zarząd) lub miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, zwany dalej "podmiotem krajowym", bierze udział bezpośrednio lub pośrednio w zarządzaniu przedsiębiorstwem położonym za granicą lub w jego kontroli albo posiada udział w kapitale tego przedsiębiorstwa, albo
2.  osoba fizyczna lub prawna mająca miejsce zamieszkania albo siedzibę (zarząd) za granicą, zwana dalej "podmiotem zagranicznym", bierze udział bezpośrednio lub pośrednio w zarządzaniu podmiotem krajowym lub w jego kontroli albo posiada udział w kapitale tego podmiotu krajowego, albo
3.  te same osoby prawne lub fizyczne równocześnie bezpośrednio lub pośrednio biorą udział w zarządzaniu podmiotem krajowym i podmiotem zagranicznym lub w ich kontroli albo posiadają udział w kapitale tych podmiotów, albo
4.  podmiot krajowy bierze udział bezpośrednio lub pośrednio w zarządzaniu innym podmiotem krajowym lub w jego kontroli albo posiada udział w kapitale innego podmiotu krajowego, albo
5.  te same osoby prawne lub fizyczne równocześnie bezpośrednio lub pośrednio biorą udział w zarządzaniu podmiotami krajowymi lub w ich kontroli albo posiadają udział w kapitale tych podmiotów - i jeżeli w wyniku takich powiązań zostaną ustalone lub narzucone warunki różniące się od warunków, które ustaliłyby między sobą niezależne podmioty, i w wyniku tego podmiot nie wykazuje dochodów albo wykazuje dochody niższe od tych, jakich należałoby oczekiwać, gdyby wymienione powiązania nie istniały - dochody danego podmiotu oraz należny podatek określa się bez uwzględnienia warunków wynikających z tych powiązań.

Z powyższego wyraźnie wynika, że aby mógł powstać wymóg sporządzania wspomnianej dokumentacji podatkowej, konieczne jest jednoczesne ziszczenie się dwóch warunków: musimy mieć do czynienia z transakcją oraz taka transakcja musi mieć miejsce pomiędzy podmiotami powiązanymi.

Pojęcie „transakcja” nie zostało zdefiniowane w przepisach prawa podatkowego ani cywilnego, zatem można uznać, że nie posiada ono definicji legalnej. W takim przypadku należy posłużyć się znaczeniem słownikowym, w myśl którego (według internetowego Słownika Języka Polskiego - http://sjp.pwn.pl) transakcja to operacja handlowa dotycząca kupna lub sprzedaży towarów lub usług lub umowa handlowa na kupno lub sprzedaż towarów lub usług, też zawarcie takiej umowy.

W omawianym stanie faktycznym, z pewnością mianem transakcji określić można usługę cash poolingu świadczoną Uczestnikom (w tym Wnioskodawcy) przez Bank. Jednak ponieważ Bank (będący stroną transakcji) nie jest powiązany w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych z Uczestnikami usługi, w tym z Wnioskodawcą (czyli z drugą stroną transakcji), nie zostanie spełniony drugi z dwóch wspomnianych wyżej warunków, od których spełnienia zależy obowiązek sporządzenia dokumentacji podatkowej.

Jak już wskazano wyżej, celem umowy cash poolingu jest ograniczenie - u podmiotów uczestniczących w takim porozumieniu - kosztów związanych z finansowaniem prowadzonej przez nie działalności. Jeżeli dzięki tej umowie u każdego z uczestników (w tym Wnioskodawcy) saldo odsetek otrzymanych nad odsetkami zapłaconymi jest wyższe od analogicznego salda, jakie podmiot taki zrealizowałby, gdyby w umowie nie uczestniczył, lecz pożyczał środki finansowe na prowadzoną działalność i jednocześnie lokował swoje środki, dokonując tych czynności z podmiotami niepowiązanymi według zasad rynkowych, to przyjąć należy, że dzięki tej umowie wyżej wspomniany cel jest zrealizowany. Jednakże w każdym indywidualnym przypadku wymagałoby oceny to (co zrealizować można tylko w postępowaniu podatkowym lub kontrolnym), czy stopień korzyści w postaci oszczędności związanych z uczestniczeniem przez podmioty w tej umowie jest adekwatny do angażowanych przez podmioty środków finansowych.

Umowa cash poolingu nie została uregulowana w polskim systemie prawnym, jest zatem tzw. umową nienazwaną w rozumieniu prawa cywilnego. Jednakże, biorąc pod uwagę charakter tej umowy i jej cele, stwierdzić należy, że ma ona cechy zbliżone do umowy pożyczki (udostępnianie określonej kwoty pieniędzy w zamian za odpowiednie wynagrodzenie – odsetki). Faktycznym więc jej celem jest udostępnianie środków pieniężnych pomiędzy podmiotami z grupy oraz osiąganie przez te podmioty korzyści w postaci odsetek. Jest to zatem rodzaj pożyczek udzielanych pomiędzy podmiotami uczestniczącymi w tej strukturze.

Biorąc pod uwagę powyższe, niezależnie od sytuacji, gdy Pool Leaderem jest bank czy też podmiot powiązany, transfery środków dokonywane są pomiędzy uczestnikami umowy, są oni ich odbiorcami oraz odbiorcami należnych odsetek. Nawet zatem w sytuacji, gdy warunki umowy, np. wysokość oprocentowania odsetek ustała niepowiązany z uczestnikami bank, transfery środków pomiędzy uczestnikami umowy mogą nie odzwierciedlać warunków rynkowych, (por. wyrok I SA/Kr 540/07). Przez warunki podlegające badaniu należy rozumieć zarówno wysokość odsetek, jak i poziom zadłużenia. Stwierdzenie czy postanowienia danej umowy odbiegają od warunków rynkowych, może wymagać w konkretnym przypadku porównania treści swobodnie zawartych umów ze standardowymi warunkami, określonymi w ofercie bankowej. W szczególności prawdopodobieństwo, że umowne uregulowania mogą odbiegać od rynkowych istnieje, kiedy administratorem rozliczeń (Pool Leaderem) staje się podmiot z grupy, natomiast konstrukcja i warunki funkcjonowania cash poolingu zostają określone w umowie zawartej przez podmioty przystępujące do tego porozumienia i będące podmiotami powiązanymi. Warunki ustalania wynagrodzenia dla uczestnika umowy (podmiotu powiązanego z Wnioskodawcą) pełniącego jednocześnie funkcję Pool Leadera (Agenta) powinny odzwierciedlać warunki ustalane w porównywalnych okolicznościach przez podmioty niezależne. Kwestia ta powinna znaleźć odzwierciedlenie w dokumentacji sporządzanej na podstawie art. 9a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Odnośnie zastosowania przepisu art. 9a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych do omawianej umowy cash poolingu, należy zauważyć, że przepis ten nie wyłącza obowiązku dokumentowania transakcji między podmiotami powiązanymi dokonywanych w ramach cash poolingu. Dokumentacja taka powinna zawierać te informacje, które będą niezbędne do oceny, że warunki określone w ramach cash poolingu odzwierciedlają warunki ustalane w porównywalnych okolicznościach przez podmioty niezależne. Ponadto powinna wskazywać na ekonomiczną zasadność korzystania przez podatnika z umowy cash pooling tj. że podatnik uczestniczący w takiej umowie (tu: Spółka) osiąga wyższe korzyści (np. w postaci niższych kosztów), niż gdyby lokował i pożyczał środki finansowe od podmiotów z nim niepowiązanych. Zarazem z dokumentacji tej wynikać powinien ekwiwalentny charakter takiej umowy.

Biorąc powyższe pod uwagę, stwierdzić należy, że w przedstawionym opisie stanu faktycznego zostanie spełniona przesłanka wynikająca z art. 9a ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, w związku z czym Spółka będzie zobowiązana do sporządzania dokumentacji podatkowej, o ile nastąpi wypełnienie przesłanki dotyczącej przekroczenia rocznej wartości zawieranych transakcji, o której mowa w art. 9a ust. 2 ww. ustawy.

Reasumując, w związku z uczestnictwem Wnioskodawcy w przedstawionej w opisie stanu faktycznego umowie cash poolingu, na Spółce spoczywał będzie obowiązek dokumentacyjny wynikający z art. 9a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, jeżeli transakcje między Uczestnikami umowy przekroczy w danym roku podatkowym wartości określone w art. 9a ust. 2 tej ustawy.

Stanowisko Wnioskodawcy należy zatem uznać za nieprawidłowe.

Stanowisko organu podatkowego odnośnie pytania oznaczonego we wniosku numerem 3.

Umowa „cash poolingu” jest formą efektywnego zarządzania środkami finansowymi, stosowaną przez podmioty należące do jednej grupy kapitałowej lub podmioty powiązane ekonomicznie w jakikolwiek inny sposób. Sprowadza się ona do koncentrowania środków pieniężnych z jednostkowych rachunków poszczególnych podmiotów na wspólnym rachunku grupy i zarządzaniu zgromadzoną w ten sposób kwotą, przy wykorzystaniu korzyści skali. Pozwala to na kompensowanie przejściowych nadwyżek, wykazywanych przez jedne z podmiotów z przejściowymi niedoborami zaistniałymi u innych podmiotów. Dzięki temu dochodzi do minimalizowania kosztów kredytowania działalności podmiotów z grupy poprzez kredytowanie się przy wykorzystaniu środków własnych grupy. W ramach porozumienia cash poolingu uczestnicy wskazują podmiot organizujący cash pooling, którym może być wyspecjalizowany bank, jak również jednostka z grupy.

Na podstawie art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz.U. z 2011 r., Nr 74, poz. 397 ze zm.), kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1.

Natomiast, zgodnie z treścią art. 16 ust. 1 pkt 60 ww. ustawy, nie uważa się za koszty uzyskania przychodów odsetek od pożyczek (kredytów) udzielonych spółce przez jej udziałowca (akcjonariusza) posiadającego nie mniej niż 25% udziałów (akcji) tej spółki albo udziałowców (akcjonariuszy) posiadających łącznie nie mniej niż 25% udziałów (akcji) tej spółki, jeżeli wartość zadłużenia spółki wobec udziałowców (akcjonariuszy) tej spółki posiadających co najmniej 25% udziałów (akcji) i wobec innych podmiotów posiadających co najmniej 25% udziałów w kapitale takiego udziałowca (akcjonariusza) osiągnie łącznie trzykrotność wartości kapitału zakładowego spółki – w części, w jakiej pożyczka (kredyt) przekracza tę wartość zadłużenia, określoną na dzień zapłaty odsetek; przepisy te stosuje się odpowiednio do spółdzielni, członków spółdzielni oraz funduszu udziałowego takiej spółdzielni.

Na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 61 ww. ustawy, nie uważa się za koszty uzyskania przychodów odsetek od pożyczek (kredytów) udzielonych przez spółkę innej spółce, jeżeli w obu tych podmiotach ten sam udziałowiec (akcjonariusz) posiada nie mniej niż po 25% udziałów (akcji), a wartość zadłużenia spółki otrzymującej pożyczkę (kredyt) wobec udziałowców (akcjonariuszy) tej spółki posiadających co najmniej 25% jej udziałów (akcji) i wobec innych podmiotów posiadających co najmniej 25% udziałów w kapitale tych udziałowców (akcjonariuszy) oraz wobec spółki udzielającej pożyczki (kredytu) osiągnie łącznie trzykrotność wartości kapitału zakładowego spółki - w części, w jakiej pożyczka (kredyt) przekracza tę wartość zadłużenia, określoną na dzień zapłaty odsetek; przepisy te stosuje się odpowiednio do spółdzielni, członków spółdzielni oraz funduszu udziałowego takiej spółdzielni.

Stosownie natomiast do treści art. 16 ust. 7b powołanej ustawy, przez pożyczkę – o której mowa w ust. 1 pkt 60 i 61 oraz w ust. 7 – rozumie się każdą umowę, w której dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy; przez pożyczkę tę rozumie się także emisję papierów wartościowych o charakterze dłużnym, depozyt nieprawidłowy lub lokatę. Powołany przepis art. 16 ust. 7b ww. ustawy, definiuje pojęcie pożyczki, dla potrzeb stosowania normy wynikającej z brzmienia art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, szerzej niż wynika to z definicji zawartej w Kodeksie cywilnym (art. 720 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.)).

Polskie przepisy prawa cywilnego nie zawierają regulacji odnoszących się do opisanej umowy cash poolingu. Stąd też umowę taką zaliczyć należy do umów nienazwanych na gruncie polskich przepisów prawa cywilnego. Tym niemniej cechą takiej umowy jest to, że jeden z podmiotów (uczestnik umowy) przekazuje własne środki finansowe innemu podmiotowi (innemu uczestnikowi umowy), celem pokrycia przez ten inny podmiot zobowiązań pieniężnych. Otrzymane przez taki inny podmiot środki finansowe podlegać będą zwrotowi wraz z wynagrodzeniem za korzystanie z tych środków, określonym w formie odsetek.

Jak wynika z opisu stanu faktycznego, Wnioskodawca jako członek grupy C. w Polsce (dalej: Grupa) razem z pozostałymi spółkami Grupy zawarł nową Umowę Cash-pooling (dalej: Umowa/Umowa Cash-pooling) wprowadzającą zmiany w umowie dotychczasowej polegającej na zarządzaniu płynnością finansową. Usługa Cash-pooling, jako kompleksowa usługa finansowa oferowana przez Bank tak jak dotychczas obejmuje szereg powiązanych ze sobą czynności, mających na celu umożliwienie polskim spółkom należącym do Grupy optymalizację gospodarowania wolnymi środkami finansowymi oraz ograniczenie obciążeń związanych z niedoborami środków finansowych.

Odnosząc powołane wcześniej normy prawne do przedstawionego stanu faktycznego należy stwierdzić, że uprawnienie Spółki do korzystania ze środków finansowych w ramach opisanej umowy cash poolingu upoważnia do stwierdzenia, że w przedstawionym stanie faktycznym mamy do czynienia z pożyczką w rozumieniu art. 16 ust. 7b ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

W przedmiotowej sprawie mamy bowiem do czynienia z przekazywaniem środków pieniężnych pomiędzy podmiotami, przy jednoczesnym zobowiązaniu do zwrotu danych środków oraz uzyskiwaniu w związku z tym określonego wynagrodzenia w postaci odsetek, co wynika z zasad funkcjonowania przedstawionej umowy.

W opisie stanu faktycznego wskazano, że operacje na koniec dnia roboczego będą przebiegać w zgodzie z postanowieniami art. 4 Umowy Cash-pooling:

*   Na koniec każdego Dnia Roboczego, w przypadku salda ujemnego na Rachunku Źródłowym, Bank dokona przelewu środków z Rachunku Konsolidacyjnego, w wyniku którego saldo końcowe na Rachunku Źródłowym wyniesie zero.
*   Na koniec każdego Dnia Roboczego, w przypadku salda dodatniego na Rachunku Źródłowym, Bank dokona przelewu środków z Rachunku Źródłowego na Rachunek Konsolidacyjny, w wyniku którego saldo końcowe na Rachunku Źródłowym wyniesie zero.
*   Na koniec każdego Dnia Roboczego, w przypadku salda na Rachunku Źródłowym równego zero, żadne operacje nie będą wykonywane.

W opisie stanu faktyczne wskazano także na sposób rozliczania odsetek:

*   W związku z udziałem w Strukturze Cash-pooling, Uczestnicy postanowili, iż na podstawie art. 6 Umowy:
    1.  w odniesieniu do każdego Rachunku Źródłowego na bazie dziennej Bank będzie wyliczał odsetki należne od Uczestnika z tytułu sald ujemnych oraz/albo należne Uczestnikowi z tytułu sald dodatnich, na podstawie sald prezentowanych na Rachunku Konsolidacyjnym zgodnie z datą waluty tak, jakby nie dochodziło do transferów pomiędzy Rachunkiem Źródłowym a Rachunkiem Konsolidacyjnym w ramach Umowy,
    2.  odsetki będą przelewane przez Bank pomiędzy Rachunkiem Źródłowym i Rachunkiem Konsolidacyjnym jedną zbiorczą kwotą odwzorowującą wysokość odsetek wypłacanych lub pobieranych za poprzedni miesiąc, zgodnie z opisem wyliczenia w lit. a) powyżej,
    3.  wysokość odsetek od sald ujemnych w strukturze wynosi: O/N WIBOR + marża,
    4.  wysokość odsetek od sald dodatnich w strukturze wynosi: O/N WIBID - marża.
*   Bank, uwzględniając wartość sald dziennych poszczególnych Uczestników, będzie wykonywał transfery w cyklu miesięcznym, w kwotach odzwierciedlających odsetki w wysokości wynikającej z zapisów tworzonych na podstawie ww. pkt 3 lit. a).
*   W przypadku rozwiązania Umowy przez Bank w trybie określonym przepisami Umowy w odniesieniu do danego Uczestnika, danemu Uczestnikowi przysługiwać będą odsetki z tytułu realizacji Umowy naliczone na dzień rozwiązania Umowy, natomiast Bankowi przysługiwać będzie prowizja w wysokości proporcjonalnej do części ostatniego Okresu Rozliczeniowego, w jakiej Umowa obowiązywała do dnia rozwiązania.

Faktycznym więc celem umowy cash poolingu jest udostępnianie środków pieniężnych pomiędzy podmiotami z grupy oraz osiąganie przez te podmioty korzyści w postaci odsetek. Jest to zatem rodzaj pożyczek udzielanych pomiędzy podmiotami uczestniczącymi w tej umowie.

Nie można zgodzić się z argumentami Spółki, w których próbuje ona wywodzić, że cash pooling nie może być uznany za pożyczkę w rozumieniu art. 16 ust. 7b ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Spółka wskazuje: w przypadku realizacji standardowej umowy cash pooling mamy do czynienia z co najmniej trzema podmiotami, tj. podmiotem posiadającym wolne środki finansowe, podmiotem posiadającym niedobór tych środków oraz świadczącym kompleksową usługę bankiem, oraz: z tytułu uczestnictwa w tych transakcjach dla wszystkich podmiotów powstają określone prawa i obowiązki, jednak nie dochodzi w tym przypadku do zawarcia umowy pożyczki, ponieważ brak jest zobowiązania do przeniesienia określonej ilości pieniędzy na określony w umowie podmiot.

Należy z całą stanowczością podkreślić, że specyfika umowy cash poolingu nie oznacza, że cash pooling nie może zostać uznany za pożyczkę w świetle przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Jak już wyjaśniono powyżej, w przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z przekazywaniem środków pieniężnych pomiędzy podmiotami, przy jednoczesnym zobowiązaniu do zwrotu danych środków oraz uzyskiwaniu w związku z tym określonego wynagrodzenia w postaci odsetek, co wynika z zasad funkcjonowania przedstawionej umowy.

Zauważyć jednakże należy, że polskie przepisy o niedostatecznej kapitalizacji znajdują zastosowanie w przypadkach, kiedy na dzień zapłaty odsetek zadłużenie podatnika przekracza określony w tych przepisach poziom zadłużenia wobec podmiotów powiązanych, skutkując koniecznością wyłączenia odsetek płaconych przez Spółkę od części zadłużenia przekraczającego określony w omawianych przepisach limit. Niezależnie od powyższego należy wskazać, że w sytuacji, w której na dzień zapłaty odsetek podatnik nie byłby zadłużony wobec podmiotów powiązanych, bowiem zadłużenie swoje wobec tych podmiotów już spłacił, to w praktyce wobec płaconych odsetek nie znajdą zastosowania ograniczenia w zaliczaniu ich w koszty na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Reasumując stanowisko Spółki uznano za nieprawidłowe, gdyż na gruncie opisywanej umowy cash poolingu przepisy art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 omawianej ustawy, mogą znaleźć zastosowanie, a co za tym idzie odsetki płacone przez Spółkę mogą podlegać częściowemu wyłączeniu z kosztów uzyskania przychodów.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Podkreślić należy, że niniejsza interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej ściśle przedmiotem zapytań Zainteresowanego. Tym samym treść pytań wyznacza granice, na które organ udzielił odpowiedzi. Organ w niniejszej interpretacji odniósł się wyłącznie do skutków podatkowych przystąpienia Spółki do opisanej w stanie faktycznym Umowy Cash-pooling. Inne kwestie przedstawione w opisie sprawy, które nie zostały objęte pytaniem (jakiekolwiek czynności wynikające ze struktury międzynarodowej oraz czynności niemające swej podstawy w postanowieniach Umowy Cash-pooling) nie mogą być - zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej – rozpatrzone.

W odniesieniu do powołanych przez Wnioskodawcę interpretacji indywidualnych należy stwierdzić, że zostały wydane w indywidualnych sprawach i nie są wiążące dla organu wydającego przedmiotową interpretację. Wskazać przy tym należy, że powyższe ma także zastosowanie do interpretacji wydanych wcześniej dla Wnioskodawcy. Przepisy Rozdziału 1a: art. 14b i nast. ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa regulujące kwestie wydawania interpretacji indywidualnych przepisów prawa podatkowego nie przewidują, przy wydawaniu tych interpretacji indywidualnych, odnoszenia się do wcześniejszych rozstrzygnięć wydawanych dla tego samego podmiotu, często w innym stanie faktycznym – co ma miejsce także na gruncie niniejszej sprawy. Należy zauważyć, że sama Spółka wskazuje: „C. Sp. z o.o. (dalej: Wnioskodawca/Spółka) jako członek grupy C. w Polsce (dalej: Grupa) razem z pozostałymi spółkami Grupy zawarł nową Umowę Cash-pooling (dalej: Umowa/Umowa Cash-pooling) wprowadzającą zmiany w umowie dotychczasowej polegającej na zarządzaniu płynnością finansową”.

Niniejsza interpretacja została wydana w oparciu o ściśle określony stan faktyczny i tylko do niego się odnosi.

Jednocześnie należy wskazać, że na podstawie art. 14e ustawy - Ordynacja podatkowa, Minister Finansów może, z urzędu, zmienić wydaną interpretację ogólną lub indywidualną, jeżeli stwierdzi jej nieprawidłowość, uwzględniając w szczególności orzecznictwo sądów, Trybunału Konstytucyjnego oraz Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości.

Należy przy tym także podkreślić, że obecne stanowisko organów podatkowych w powyższym zakresie (tj. uznania umowy cash poolingu za pożyczkę w świetle przepisów o niedostatecznej kapitalizacji i obowiązku sporządzania dokumentacji podatkowej) pozostaje jednolite. Tytułem przykładu można powołać interpretację indywidualną wydaną przez Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 25.07.2013 r., nr ITPB3/423-185/13/DK, Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 10.07.2013 r., nr ILPB4/423-114/13-2/MC oraz z dnia 11.07.2013 r., nr ILPB4/423-118/13-3/MC.

Zgodnie z art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, Minister właściwy do spraw finansów publicznych na pisemny wniosek zainteresowanego, wydaje w jego indywidualnej sprawie, pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Mając na uwadze powyższe interpretacja indywidualna skierowana jest wyłącznie do Zainteresowanego i nie wywołuje skutków prawnych w stosunku do pozostałych Uczestników Umowy Cash-pooling.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.