Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPB-1-1/4510-77/15/NL
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2015-10-05
Teza: możliwość zwolnienia z opodatkowania przychodów z tytułu odsetek od środków gromadzonych na lokatach terminowych pochodzących z gospodarki zasobami mieszkaniowymi, przeznaczonych na cele związane z utrzymywaniem zasobów mieszkaniowych
Słowa kluczowe: lokaty; odsetki-odsetki od depozytów; przychód; zwolnienie
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2015 r., poz. 613) oraz § 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. z 2015 r., poz. 643), Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z 3 czerwca 2015 r. (data wpływu do tut. Biura 13 lipca 2015 r.), o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego, dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych, w zakresie możliwości zwolnienia z opodatkowania przychodów z tytułu odsetek od środków gromadzonych na lokatach terminowych pochodzących z gospodarki zasobami mieszkaniowymi, przeznaczonych na cele związane z utrzymywaniem zasobów mieszkaniowych – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 13 lipca 2015 r. do tut. Biura wpłynął ww. wniosek, o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie, dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie możliwości zwolnienia z opodatkowania przychodów z tytułu odsetek od środków gromadzonych na lokatach terminowych pochodzących z gospodarki zasobami mieszkaniowymi, przeznaczonych na cele związane z utrzymywaniem zasobów mieszkaniowych.

We wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Wspólnota nie prowadzi żadnej działalności gospodarczej. Właściciele lokali wpłacają zaliczki na utrzymanie zasobów mieszkaniowych, z zaliczek tych pokrywane są dostawy mediów takich jak: centralne ogrzewanie, energia elektryczna, woda i kanalizacja, a także opłaty stałe, ubezpieczenie budynku, podatki oraz wykonywane są drobne prace konserwacyjne budynku i naprawy.

Właściciele wpłacają także zaliczki z przeznaczeniem na przyszłe remonty (fundusz remontowy). Gromadzone środki na remonty przechowywane są na rachunku bankowym oprocentowanym lub na lokatach terminowych w banku. Naliczone odsetki wykorzystywane są na utrzymanie części wspólnych tj. konserwacje, remonty itp. a forma finansowania prac remontowych jest korzystniejsza dla członków wspólnoty aniżeli korzystanie z kredytów, których obsługa jest kosztowna.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy Wspólnota mieszkaniowa powinna od odsetek uzyskanych z lokat terminowych odprowadzać podatek do urzędu skarbowego jeżeli nie prowadzi działalności gospodarczej, a uzyskane dochody z odsetek wykorzystane są łącznie z funduszem remontowym na remont budynków?

Zdaniem Wnioskodawcy, wspólnoty mieszkaniowe, które nie prowadzą działalności gospodarczej i nie mają z tego tytułu dochodów, nie powinny płacić podatku od odsetek bankowych, to jest od zgromadzonych na koncie bankowym zaliczek pochodzących od członków wspólnoty mieszkaniowej, które przeznaczają na utrzymanie zasobów mieszkaniowych i remonty.

Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (t.j. z 2000 r. Dz.U. Nr 80, poz. 903 ze zm. - dalej: „ustawa o własności lokali”), Wspólnota mieszkaniowa zobowiązana jest do posiadania rachunku bankowego i dokonywania rozliczeń za jego pośrednictwem. Stąd też koszty obsługi rachunku bankowego jak również przychód - odsetki naliczone przez bank z tytułu utrzymywania środków na rachunku bankowym, zdaniem Wnioskodawcy, są związane z gospodarką zasobami mieszkaniowymi. Prowadzenie konta bankowego jest bowiem jednym z elementów gospodarki zasobami mieszkaniowymi, jest obowiązkowe, a w celu uzyskania odsetek wspólnota nie podejmuje się żadnych czynności, co więcej, nie można się ich zrzec.

Zdaniem Wnioskodawcy, skoro koszty utrzymania rachunku bankowego stanowią gospodarkę zasobami mieszkaniowymi, to wpływy na konto pochodzące z zaliczek właścicieli lokali powinny być zaliczone do przychodu z tytułu gospodarki zasobami mieszkaniowymi, a dochód z tego tytułu jak również z odsetek od tych środków pieniężnych powinien być zwolniony z podatku dochodowego od osób prawnych. Wnioskodawca nie podejmuje bowiem żadnych czynności w celu uzyskania tych odsetek. Zatem, jeżeli odsetki od lokat terminowych naliczane są od środków związanych z gospodarką zasobami mieszkaniowymi, tj. ich źródłem są wpływy z zaliczek wnoszonych przez członków wspólnoty mieszkaniowej, to otrzymane środki z tego tytułu nie są opodatkowane podatkiem dochodowym od osób prawnych

Na tle przedstawionego stanu faktycznego stwierdzam co następuje:

Zasady funkcjonowania wspólnot mieszkaniowych reguluje ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (t.j. Dz.U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903 ze zm.), określając sposób ustanawiania odrębnej własności samodzielnych lokali mieszkalnych, lokali o innym przeznaczeniu, prawa i obowiązki właścicieli tych lokali oraz zarząd nieruchomością wspólną. Zgodnie z art. 6 tej ustawy, ogół właścicieli, których lokale wchodzą w skład określonej nieruchomości, tworzy wspólnotę mieszkaniową. Wspólnota mieszkaniowa może nabywać prawa i zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozwana. Nie posiada jednak osobowości prawnej. Wspólnotę mieszkaniową tworzą zarówno właściciele odrębnych lokali mieszkalnych, jak i właściciele odrębnych lokali o innym przeznaczeniu. Każdy członek wspólnoty mieszkaniowej jest właścicielem lokalu oraz udziału w nieruchomości wspólnej. Udział w nieruchomości wspólnej jest prawem związanym z własnością lokalu. Każdy członek wspólnoty mieszkaniowej jest właścicielem lokalu oraz udziału w nieruchomości wspólnej, będącego prawem związanym z własnością lokalu (art. 3 ust. 1 ww. ustawy).

Zasadniczym źródłem przychodów wspólnoty mieszkaniowej, zgodnie z art. 15 ww. ustawy, są zaliczki wnoszone przez jej członków w formie bieżących opłat na pokrycie kosztów zarządu.

Przepis art. 14 powyższej ustawy stanowi natomiast, że na koszty zarządu nieruchomością wspólną składają się w szczególności:

1.  wydatki na remonty i bieżącą konserwację,
2.  opłaty za dostawę energii elektrycznej i cieplnej, gazu i wody, w części dotyczącej nieruchomości wspólnej, oraz opłaty za antenę zbiorczą i windę,
3.  ubezpieczenia, podatki i inne opłaty publicznoprawne, chyba że są pokrywane bezpośrednio przez właścicieli poszczególnych lokali,
4.  wydatki na utrzymanie porządku i czystości,
5.  wynagrodzenie członków zarządu lub zarządcy.

Wspólnoty mieszkaniowe jako jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz.U. z 2014 r., poz. 851 ze zm., dalej: „ustawa o CIT”), są podatnikami podatku dochodowego od osób prawnych.

Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy o CIT, przedmiotem opodatkowania podatkiem dochodowym jest dochód bez względu na rodzaj źródeł przychodów, z jakich dochód ten został osiągnięty. W myśl art. 7 ust. 2 ww. ustawy, dochodem z zastrzeżeniem art. 10, art. 11 i art. 24a (które w niniejszej sprawie nie mają zastosowania), jest nadwyżka sumy przychodów nad kosztami ich uzyskania, osiągnięta w roku podatkowym; jeżeli koszty uzyskania przychodów przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą.

Zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, przychodami z zastrzeżeniem ust. 3 i ust. 4 oraz art. 14, są w szczególności otrzymane pieniądze, wartości pieniężne, w tym również różnice kursowe. Powyższe oznacza, że wszystkie środki pieniężne jakie wpływają na konto Wspólnoty, co do zasady, bez względu na źródło ich pochodzenia, stanowią przychód w rozumieniu ww. ustawy. Zgodnie jednak z art. 17 ust. 1 pkt 44 ww. ustawy, wolne od podatku są dochody spółdzielni mieszkaniowych, wspólnot mieszkaniowych, towarzystw budownictwa społecznego oraz samorządowych jednostek organizacyjnych prowadzących działalność w zakresie gospodarki mieszkaniowej uzyskane z gospodarki zasobami mieszkaniowymi - w części przeznaczonej na cele związane z utrzymaniem tych zasobów, z wyłączeniem dochodów uzyskanych z innej działalności gospodarczej niż gospodarka zasobami mieszkaniowymi.

Jak wynika z treści wyżej powołanego przepisu, aby dochód podmiotów, o których w nim mowa korzystał ze zwolnienia przedmiotowego muszą być spełnione dwa warunki, a mianowicie:

*   dochód ten winien być uzyskany z gospodarki zasobami mieszkaniowymi,
*   dochód ten musi być przeznaczony na utrzymanie zasobów mieszkaniowych.

Podkreślenia wymaga, że oba te warunki muszą być spełnione łącznie. Z powołanego przepisu wynika więc, że istotny dla zwolnienia z podatku jest nie tylko cel, na jaki ma być przeznaczony dochód (to jest cel związany z utrzymaniem zasobów mieszkaniowych), ale również źródło pochodzenia tego dochodu.

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych nie zawiera definicji „gospodarki zasobami mieszkaniowymi” oraz „zasobów mieszkaniowych”, dlatego też zasadne jest odwołanie się do reguł wykładni językowej. Odnosząc się do znaczenia tych pojęć funkcjonującego w języku powszechnym, należy przyjąć, że „gospodarka” – w kontekście omawianego przypadku – oznacza dysponowanie i zarządzanie czymś, „zasób” to m.in. pewna nagromadzona ilość czegoś, natomiast „mieszkanie” to pomieszczenie, w którym się mieszka (vide: Słownik Języka Polskiego, Wydawnictwo Naukowe PWN, http://sjp.pwn.pl; Słownik Języka Polskiego, Wydawnictwo PWN 1996, pod red. M. Szymczaka). Przymiotnik „mieszkaniowy”, „mieszkaniowe” określa zatem rzeczy związane z mieszkaniem, odnoszące się do mieszkania.

Zatem, termin zasoby mieszkaniowe dotyczy obiektów mieszkalnych, przeznaczonych do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych.

Wobec powyższego, gospodarka zasobami mieszkaniowymi obejmuje zarządzanie i dysponowanie zgromadzonym zbiorem rzeczy, służących celom mieszkaniowym lub związanych z zamieszkiwaniem. Jej istota sprowadza się do działań służących prawidłowej eksploatacji tych zasobów i utrzymaniu substancji mieszkaniowej w stanie niepogorszonym.

Wobec powyższego, przez „zasoby mieszkaniowe” należy rozumieć:

1.  znajdujące się w budynku mieszkalnym lokale mieszkalne wraz z przynależnymi do nich pomieszczeniami oraz wyposażenie techniczne, jak np.: dźwigi osobowe i towarowe, aparaty do wymiany ciepła, kotłownie i hydrofornie wbudowane, klatki schodowe, strychy, piwnice, komórki, balkony, loggie, garaże,
2.  pomieszczenia znajdujące się w budynku mieszkalnym lub poza nim, związane z administrowaniem i zapewnieniem bezawaryjnego funkcjonowania osiedlowych budynków mieszkalnych, tj.: budynki (pomieszczenia) administracji osiedlowej, np.: spółdzielni mieszkaniowej, wspólnot mieszkaniowych, kotłownie i hydrofornie wolnostojące, osiedlowe warsztaty (zakłady) konserwacyjno-remontowe,
3.  urządzenia i uzbrojenie terenów, na których znajdują się budynki wyżej wymienione, jak np.: zbiorniki - doły gnilne, szamba, przydomowe oczyszczalnie ścieków, rurociągi i przewody sieci wodociągowo-kanalizacyjnej, gazowej i ciepłowniczej, sieci elektroenergetyczne i telekomunikacyjne, budowle inżynieryjne (studnie itp.), stacje transformatorowe, budowle komunikacyjne, jak: drogi osiedlowe, ulice, chodniki oraz inne budowle i urządzenia związane z ukształtowaniem i zagospodarowaniem terenu, mające wpływ na prawidłowe funkcjonowanie osiedlowych budynków mieszkalnych, jak np. latarnie oświetleniowe, ogrodzenia, parkingi, trawniki, kontenery na śmieci.
4.  grunty i prawa wieczystego użytkowania gruntów na których posadowione są budynki mieszkalne (lub inne urządzenia zapewniające ich funkcjonowanie).

Związane z wyżej wymienionymi budowlami (lokalami mieszkalnymi i pomieszczeniami), obiektami i urządzeniami przychody (np. opłaty, czynsze, odsetki za zwłokę od nieterminowych ich wpłat) oraz sfinansowane z nich koszty stanowią przychody i koszty gospodarki zasobami mieszkaniowymi. Stanowią one jednocześnie przychody i koszty podatkowe w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (art. 12 ust. 1 pkt 1 oraz art. 15 ust. 1, z uwzględnieniem art. 16 ust. 1 tej ustawy). Dochód powstały z tego tytułu, w myśl art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, wolny będzie od podatku dochodowego, o ile przeznaczony zostanie na cele związane z utrzymaniem zasobów mieszkaniowych.

Ze zwolnienia nie będą natomiast korzystały dochody wspólnoty mieszkaniowej uzyskane z innych źródeł niż gospodarka zasobami mieszkaniowymi, nawet jeśli zostaną przeznaczone na utrzymanie tych zasobów, bowiem nie będzie spełniony jeden z kumulatywnych warunków wskazanych w cytowanym art. 17 ust. 1 pkt 44 ww. ustawy.

Z opisu zdarzenia przyszłego przedstawionego we wniosku wynika, że Wspólnota nie prowadzi działalności gospodarczej. Właściciele lokali wpłacają zaliczki na utrzymanie zasobów mieszkaniowych, z zaliczek tych pokrywane są dostawy mediów a także opłaty stałe, ubezpieczenie budynku, podatki oraz wykonywane są drobne prace konserwacyjne budynku i naprawy.

Właściciele wpłacają także zaliczki z przeznaczeniem na przyszłe remonty (fundusz remontowy). Gromadzone środki na remonty przechowywane są na rachunku bankowym oprocentowanym lub na lokatach terminowych w banku. Naliczone odsetki wykorzystywane są na utrzymanie zasobów mieszkaniowych.

Przedmiotem wątpliwości Wnioskodawcy jest możliwość zastosowania zwolnienia wynikającego z art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy o CIT w odniesieniu do dochodu z tytułu odsetek od środków gromadzonych na rachunku bankowym oprocentowanym (oszczędnościowym) lub na lokatach terminowych.

W tym miejscu należy podkreślić, że norma prawna statuująca zwolnienie podatkowe, a więc mająca charakter wyjątku, odstępstwa od zasady powszechności opodatkowania, musi być interpretowana ściśle, gdyż niedopuszczalne jest stosowanie przy jej interpretacji wykładni rozszerzającej. Wszelkie odstępstwa od tej zasady muszą bezwzględnie wynikać z przepisów prawa i być interpretowane ściśle z jego literą. Skoro art. 17 ust. 1 pkt 44 wyraźnie określa przesłanki zwolnienia dochodu z opodatkowania, to jedynie łączne ich spełnienie pozwoli na zastosowanie rozpatrywanego zwolnienia.

Zgodnie z art. 49 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (t.j. Dz. U. z 2015 r., poz. 128 ze zm.), banki mogą prowadzić w szczególności następujące rodzaje rachunków bankowych:

1.  rachunki rozliczeniowe, w tym bieżące i pomocnicze,
2.  rachunki lokat terminowych,
3.  rachunki oszczędnościowe, rachunki oszczędnościowo-rozliczeniowe oraz rachunki terminowych lokat oszczędnościowych,
4.  rachunki powiernicze.

W myśl art. 49 ust. 2 tej ustawy, rachunki rozliczeniowe oraz rachunki lokat terminowych mogą być prowadzone wyłącznie dla:

1.  osób prawnych,
2.  jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, o ile posiadają zdolność prawną,
3.  osób fizycznych prowadzących działalność zarobkową na własny rachunek, w tym dla osób będących przedsiębiorcami.

Z kolei stosownie do art. 49 ust. 3 ww. ustawy, rachunki oszczędnościowe, rachunki oszczędnościowo-rozliczeniowe oraz rachunki terminowych lokat oszczędnościowych mogą być prowadzone wyłącznie dla:

1.  osób fizycznych,
2.  szkolnych kas oszczędnościowych,
3.  pracowniczych kas zapomogowo-pożyczkowych.

W odniesieniu do odsetek uzyskiwanych z tytułu zdeponowania środków finansowych nie na rachunku bieżącym, lecz na rachunku bankowym oprocentowanym (oszczędnościowym) lub na lokacie terminowej, nie sposób mówić o dochodzie z gospodarki zasobami mieszkaniowymi. Rzecz w tym, że źródłem dochodu w analizowanym przypadku jest posiadany kapitał pieniężny, czyli nadwyżka finansowa, ulokowana na odpowiednim rachunku bankowym. Przysporzenie w postaci odsetek od kapitału jest w istocie pochodną ulokowania dochodu, pochodzącego wprawdzie z gospodarki zasobami mieszkaniowymi, lecz zachowującego – z powodu dokonanej operacji finansowej – autonomiczny (odrębny) charakter. Jeżeli zatem odsetki, o których mowa, są kwalifikowane jako dochód powstały z tytułu posiadania i zarządzania środkami pieniężnymi, to nie można uznać ich jednocześnie za dochód pochodzący z działalności określonej w art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Bez znaczenia pozostaje w tej sytuacji cel przeznaczenia uzyskanych środków, gdyż nie został spełniony warunek, co do źródła ich pochodzenia.

Mając powyższe na uwadze oraz przedstawiony we wniosku opis stanu faktycznego, należy stwierdzić, że dochody z innej działalności niż gospodarka zasobami mieszkaniowymi, a za takie właśnie należy uznać odsetki od środków gromadzonych na lokacie terminowej Wspólnoty, podlegają opodatkowaniu, bez względu na cel, na jaki zostaną przekazane. Są to zatem dochody, z kapitałów, a nie z gospodarki zasobami mieszkaniowymi, które nie będą objęte zakresem zwolnienia określonego w art. 17 ust. 1 pkt 44 ww. ustawy.

Mając powyższe na względzie, stanowisko Wnioskodawcy uznano za nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Wskazać przy tym należy, że stosownie do zadanego pytania, wyznaczającego zakres rozpatrzenia wniosku przedmiotem niniejszej interpretacji była wyłącznie kwestia określenia możliwości zwolnienia z opodatkowania przychodów z tytułu odsetek od środków gromadzonych na lokatach terminowych pochodzących z gospodarki zasobami mieszkaniowymi, przeznaczonych na cele związane z utrzymywaniem zasobów mieszkaniowych. Nie była przedmiotem interpretacji ta część przedstawionego stanowiska, która odnosiła się do możliwości zwolnienia z opodatkowania przychodu z tytułu odsetek od środków zgromadzonych na rachunkach bankowych.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, 31-511 Kraków, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.).

Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.