Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0113-KDIPT2-1.4011.790.2023.2DJD
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2024-01-11
Teza: Wartość pracy osób zatrudnionych nielegalnie na podstawie umowy cywilnoprawnej oraz wartość przychodów tych osób zatrudnionych na podstawie umowy cywilnoprawnej, nie będzie stanowiła przychodów z działalności gospodarczej, określonych w art. 14 ust. 2 pkt 20 ustawy PIT.
Słowa kluczowe: kontrola; kontrola-wynik kontroli; pracownik; przychód-przychód z działalności gospodarczej; sankcja; umowa-umowa cywilnoprawna; zatrudnianie (zatrudnienie)-nielegalne zatrudnienie; zleceniobiorca
Zagadnienia: Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Źródła przychodów.-Przychody z działalności gospodarczej.-Przychody związane z nielegalnym zatrudnieniem.
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 10-ust. 1-pkt 3; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 14-ust. 2-pkt 20

Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe
==================================================

Szanowny Panie,

stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
----------------------------------------------------

3 listopada 2023 r. wpłynął Pana wniosek z 31 października 2023 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy przychodów z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej. Uzupełnił go Pan – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 28 grudnia 2023 r. (wpływ 29 grudnia 2023 r.).

Treść wniosku jest następująca:

### Opis stanu faktycznego

Prowadzi Pan działalność gospodarczą od 1994 r. w zakresie gastronomii, głównie jest to organizacja imprez i przyjęć okolicznościowych, które zazwyczaj odbywają się w soboty i niedziele. W ramach prowadzonej działalności powierza Pan pracę sześciu pracownikom, w tym czterem osobom na umowę o pracę oraz dwóm uczniom zatrudnionym w celu przygotowania zawodowego. Dodatkowo zleca Pan pracę kilku zleceniobiorcom.

We wrześniu 2023 r. w wyniku kontroli legalności zatrudnienia inspektor Powiatowej Inspekcji Pracy ujawnił osoby, z którymi zawarł Pan ustną umowę zlecenie. Osoby te wykonywały powierzone czynności podczas imprez okolicznościowych, tzw. dedykowanych, typu wesela, jubileusze, spotkania firmowe, w miarę ich dyspozycyjności czasowej, na tzw. „telefon”. Część z tych osób podlegała obowiązkowemu zgłoszeniu do ZUS, część z nich takiemu zgłoszeniu nie podlegała, tj. uczennice szkół ponadpodstawowych.

Podczas kontroli ujawnieni zleceniobiorcy zgodnie oświadczyli, że za wykonane czynności otrzymali terminową zapłatę według minimalnych obowiązujących stawek godzinowych. Natomiast zgłoszenia do ZUS i rachunki potwierdzające liczbę świadczonych godzin pracy i odpowiadające temu kwoty należności zostały sporządzone dopiero, zgodnie z nakazem Powiatowej Inspekcji Pracy, we wrześniu 2023 r. Skorygowano również deklaracje ZUS DRA za okres od maja 2022 r. do sierpnia 2023 r., na podstawie kwot naliczonych na listach rachunków sporządzonych dla ujawnionych w trakcie kontroli zleceniobiorców.

W uzupełnieniu wniosku doprecyzował Pan, że przychody z działalności gospodarczej opodatkowuje na zasadach ogólnych wg skali podatkowej. Do celów podatkowych prowadzi Pan podatkową księgę przychodów i rozchodów. Oprócz wskazanej działalności gospodarczej nie uzyskuje innych dochodów podlegających opodatkowaniu.

Podczas imprez okolicznościowych na podstawie ustnych umów zleceń zatrudniał Pan 10 osób. Osoby ujawnione przez kontrolę Powiatowej Inspekcji Pracy zatrudniał Pan na podstawie ustnych umów cywilnoprawnych. Kontrola Powiatowej Inspekcji Pracy ujawniła 10 zleceniobiorców, z którymi zawarł Pan ustne umowy. Wśród ujawnionych zleceniobiorców były 4 uczennice szkoły średniej, które nie podlegały zgłoszeniu do ZUS. Natomiast 6 pozostałych osób nie zgłoszono do ubezpieczeń przez niedopatrzenie. Kontrola Powiatowej Inspekcji Pracy nie stwierdziła nielegalnego zatrudnienia na umowę o pracę. Koszty wynagrodzeń zleceniobiorców nie zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodów.

### Pytanie ostatecznie (postawione ostatecznie w uzupełnieniu wniosku)

Czy do przychodów z działalności gospodarczej należy zaliczyć wartość wynagrodzeń zleceniobiorców ujawnionych przez kontrolę Powiatowej Inspekcji Pracy i dodatkową sankcję w wysokości kwoty najniższego wynagrodzenia?

### Pana stanowisko w sprawie (przedstawione w uzupełnieniu wniosku)

W Pana ocenie, nie powinien Pan zaliczać do przychodu z działalności gospodarczej ujawnionych wynagrodzeń z tytułu umowy zlecenia oraz dodatkowego sankcyjnego przychodu w wysokości minimalnego wynagrodzenia na umowę o pracę - art. 14 ust. 2 pkt 20 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych - gdyż przepis ten nie dotyczy osób zatrudnionych na umowę zlecenie.

**Ocena stanowiska**

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
----------------------------------------

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2647 ze zm.):

Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Stosownie zaś do art. 10 ust. 1 pkt 3 tej ustawy, odrębnym źródłem przychodów jest pozarolnicza działalność gospodarcza.

W myśl art. 14 ust. 1 powołanej ustawy:

Za przychód z działalności, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 (pozarolnicza działalność gospodarcza), uważa się kwoty należne choćby nie zostały faktyczne otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont. U podatników dokonujących sprzedaży towarów i usług opodatkowanych podatkiem od towarów i usług za przychód z tej sprzedaży uważa się przychód pomniejszony o należny podatek od towarów i usług.

Z powołanych przepisów wynika, co do zasady, że przychodem z działalności gospodarczej są otrzymane lub należne pieniądze i inne wartości uzyskiwane w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą.

Jak stanowi art. 14 ust. 2 pkt 20 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Przychodem z działalności gospodarczej są również: wartość pracy osoby zatrudnionej nielegalnie w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 13 lit. a) ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2022 r. poz. 690, z późn. zm.) ustalona za każdy miesiąc, w którym zostało stwierdzone nielegalne zatrudnienie, w wysokości równowartości minimalnego wynagrodzenia za pracę obowiązującego w danym miesiącu na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz. U. z 2020 r. poz. 2207), przy czym przychód powstaje na dzień stwierdzenia nielegalnego zatrudnienia;

Powyższy przepis dotyczący wartość pracy osoby zatrudnionej nielegalnie oparty jest na definicji z art. 2 ust. 1 pkt 13 lit. a ) ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 735 ze zm.), zwanej dalej: „ustawą o promocji zatrudnienia”.

Zgodnie z treścią tej definicji:

Ilekroć w ustawie jest mowa o nielegalnym zatrudnieniu lub nielegalnej innej pracy zarobkowej - oznacza to:

a) zatrudnienie przez pracodawcę osoby bez potwierdzenia na piśmie w wymaganym terminie rodzaju zawartej umowy i jej warunków,

b) niezgłoszenie osoby zatrudnionej lub wykonującej inną pracę zarobkową do ubezpieczenia społecznego,

c) podjęcie przez bezrobotnego zatrudnienia, innej pracy zarobkowej lub działalności bez powiadomienia o tym właściwego powiatowego urzędu pracy.

W treści lit. a) w art. 2 ust. 1 pkt 13 ustawy o promocji zatrudnienia (w przeciwieństwie do lit. b) i c) nie ma mowy o „innej pracy zarobkowej”, która – zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 11 tej ustawy – rozumiana jest właśnie jako wykonywanie pracy lub świadczenie usług na podstawie umów cywilnoprawnych, w tym umowy agencyjnej, umowy zlecenia, umowy o dzieło lub umowy o pomocy przy zbiorach w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników albo wykonywanie pracy w okresie członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej, spółdzielni kółek rolniczych lub spółdzielni usług rolniczych.

Jednocześnie – w myśl art. 2 ust. 1 pkt 43 ustawy o promocji zatrudnienia:

„Zatrudnienie” oznacza wykonywanie pracy na podstawie stosunku pracy, stosunku służbowego oraz umowy o pracę nakładczą.

W związku z powyższym, przychodem z działalności gospodarczej, o której mowa w treści art. 14 ust. 2 pkt 20 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nie jest:

· wartość pracy osoby zatrudnionej nielegalnie na podstawie umowy cywilnoprawnej (umowa o dzieło/umowa zlecenie/kontrakt menedżerski), ani

· wartość przychodu pracownika zatrudnionego nielegalnie na podstawie umowy cywilnoprawnej (umowa o dzieło/umowa zlecenie/kontrakt menedżerski).

Wskazać również należy, że zasady stwierdzenia nielegalnego zatrudnienia przez właściwe organy regulują odrębne, niepodatkowe przepisy.

Zgodnie z przepisami ustawy z 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1614 ze zm.):

Organem powołanym do sprawowania nadzoru i kontroli przestrzegania przepisów dotyczących legalności zatrudnienia, jest Państwowa Inspekcja Pracy.

Z przedstawionego opisu sprawy wynika, że głównym przedmiotem prowadzonej przez Pana działalności gospodarczej jest organizacja imprez i przyjęć okolicznościowych. Przychody z działalności gospodarczej opodatkowuje Pan na zasadach ogólnych. W ramach działalności zatrudnia Pan cztery osoby na umowę o pracę oraz dwóch uczniów w celu przygotowania zawodowego. Dodatkowo zlecał Pan pracę na podstawie ustnych umów zleceń podczas imprez okolicznościowych typu wesela, jubileusze, spotkania firmowe, w miarę ich dyspozycyjności czasowej. We wrześniu 2023 r. w wyniku kontroli legalności zatrudnienia inspektor Powiatowej Inspekcji Pracy ujawnił osoby, z którymi zawarł Pan ustne umowy zlecenie. Część z tych osób podlegała obowiązkowemu zgłoszeniu do ZUS, część z nich zgłoszeniu nie podlegała. Kontrola ujawniła 10 zleceniobiorców, z którymi zawarł Pan ustne umowy cywilnoprawne. Wśród ujawnionych osób były 4 uczennice szkoły średniej, które nie podlegały zgłoszeniu do ZUS. Natomiast 6 osób nie zgłoszono do ubezpieczeń przez niedopatrzenie. Kontrola Powiatowej Inspekcji Pracy nie stwierdziła nielegalnego zatrudnienia na umowę o pracę. Ujawnieni zleceniobiorcy za wykonane czynności otrzymali terminową zapłatę według minimalnych obowiązujących stawek godzinowych. Zgłoszenia do ZUS oraz rachunki potwierdzające liczbę świadczonych godzin pracy i odpowiadające temu kwoty należności zostały sporządzone dopiero, zgodnie z nakazem Powiatowej Inspekcji Pracy we wrześniu 2023 r. Wówczas skorygowano deklaracje ZUS DRA za okres od maja 2022 r. do sierpnia 2023 r. na podstawie kwot naliczonych na listach rachunków sporządzonych dla ujawnionych w trakcie kontroli zleceniobiorców. Koszty wynagrodzeń zleceniobiorców nie zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodów.

Na podstawie powołanych wyżej przepisów prawa oraz przedstawionego we wniosku opisu stanu faktycznego stwierdzam, że skoro kontrola Powiatowej Inspekcji Pracy nie ujawniła nielegalnego zatrudnienia osób zatrudnionych na umowę o pracę, a osoby ujawnione przez kontrolę Powiatowej Inspekcji Pracy zatrudniał Pan na podstawie ustnych umów cywilnoprawnych (umów zlecenie), to ani wartość pracy osób zatrudnionych nielegalnie na podstawie umowy cywilnoprawnej, ani wartość przychodów tych osób zatrudnionych na podstawie umowy cywilnoprawnej, nie będzie stanowiła przychodów z działalności gospodarczej, określonych w art. 14 ust. 2 pkt 20 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Tym samym, w przedstawionym opisie stanu faktycznego przepis art. 14 ust. 2 pkt 20 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie ma zastosowania.

Zatem Pana stanowisko jest prawidłowe.

Dodatkowe informacje
--------------------

### Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Przy wydawaniu niniejszej interpretacji dokonałem wyłącznie analizy okoliczności podanych we wniosku. Rolą postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego nie jest bowiem ustalanie, czy przedstawiony we wniosku opis stanu faktycznego jest zgodny ze stanem rzeczywistym. W ramach postępowania o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego nie przeprowadzam postępowania dowodowego, lecz opieram się jedynie na opisie stanu faktycznego przedstawionym we wniosku. Ustalenie stanu rzeczywistego stanowi domenę ewentualnego postępowania podatkowego. To na podatniku ciąży obowiązek udowodnienia w toku tego postępowania okoliczności faktycznych, z których wywodzi on dla siebie korzystne skutki prawne.

Niniejsza interpretacja indywidualna stanowi rozstrzygnięcie tylko i wyłącznie w zakresie sprawy objętej pytaniem. A zatem, nie odnosi się do innych kwestii zawartych w opisie sprawy, które nie były przedmiotem zapytania.

Zaznaczam również, że wydając interpretację w trybie art. 14b ustawy Ordynacja podatkowa, nie przeprowadzam postępowania dowodowego, w związku z czym nie jestem obowiązany, ani uprawniony do oceny załączonych do wniosku ORD-IN oraz jego uzupełnienia dokumentów, jestem związany wyłącznie opisem stanu faktycznego przedstawionym przez Pana i Pana stanowiskiem.

### Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli: Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pan do interpretacji.

· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
--------------------------------------------------------

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji
-----------------------------------------

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 ze zm.).