Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB1/415-1160/13-2/JB
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2013-12-20
Teza: Czy w przedstawionym stanie faktycznym kwota uzyskana przez Wnioskodawczynię z tytułu spłaty w związku z działami spadku po rodzicach, będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?
Słowa kluczowe: lokal-lokal mieszkalny; nieruchomości; przychód; spadek-dział spadku; spłata
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 1-art. 9; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 10

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2007 r. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pani przedstawione we wniosku z 8.10.2013 (data wpływu 11.10.2013 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych otrzymania spłaty **\- jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 11.10.2013 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych otrzymania spłaty.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

W dniu 23 sierpnia 2011 r. zmarł ojciec Wnioskodawczyni. Spadek po nim, z mocy ustawy nabyli: żona oraz dzieci, tj. Wnioskodawczyni i Jej brat w 1/3 części.

W dniu 30 marca 2013 r. zmarła matka Wnioskodawczyni. Spadek po niej nabyli z mocy ustawy Wnioskodawczyni oraz jej brat w 1/2 części, co zostało poświadczone, w aktach poświadczenia dziedziczenia sporządzonych w dniu 19 lipca 2013 r.

W skład spadku po ojcu Wnioskodawczyni wchodziły:

1.  udział wynoszący1/2 części w stanowiącym odrębną nieruchomość lokalu mieszkalnym Nr 53 położonym w budynku przy ul. B. w Dzielnicy, wraz z prawami związanymi z jego własnością, dla którego to lokalu Sąd Rejonowy prowadzi księgę wieczystą Kw ,
2.  udział wynoszący 1/2 część w stanowiącym odrębną nieruchomość lokalu niemieszkalnym nr 1-garaż, położonym w budynku przy ulicy S. w Dzielnicy wraz z prawami związanymi z jego własnością, dla którego to garażu Sąd Rejonowy prowadzi księgę wieczysta Kw .

W skład spadku po matce Wnioskodawczyni wchodziły:

1.  udział wynoszący 2/3 części w lokalu wraz z prawami związanymi z jego własnością, opisanym powyżej,
2.  udział wynoszący 2/3 części w garażu wraz z prawami związanymi z jego własnością, opisanym powyżej.

Wnioskodawczyni oraz jej brat zawarli w dniu 26 sierpnia 2013 r. umowę działów spadków, dokumentowaną aktem notarialnym, w której oświadczyli, że udziały w lokalu i garażu, o których mowa wyżej, wyczerpują całe spadki po zmarłych rodzicach. Łączną wartość lokalu i garażu wraz z prawami związanymi z ich własnością strony umowy określiły na łączna kwotę 499.996,00 zł, w tym wartość lokalu na kwotę 475.000,00 zł, a wartość garażu na kwotę 24.996,00.

Na mocy wyżej powołanej umowy, Wnioskodawczyni j Jej brat dokonali działów spadku po zmarłych rodzicach w ten sposób, że własność lokalu i garażu wraz z prawami związanymi z ich własnością przeszła na rzecz brata Wnioskodawczyni, który w wyniku zawarcia tejże umowy, stał się ich wyłącznym właścicielem. Z tytułu powyższych działów spadku brat wypłacił Wnioskodawczyni spłatę w kwocie 249.998 zł.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy w przedstawionym stanie faktycznym kwota uzyskana przez Wnioskodawczynię z tytułu spłaty w związku z działami spadku po rodzicach, będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?

Zdaniem Wnioskodawczyni, kwota uzyskana z tytułu spłaty w związku z działami spadku, nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Spłata spadkobiercy w wyniku działu spadku nie może być traktowana jako odpłatne zbycie udziałów. Jeżeli wartość spłaty nie przekracza wartości udziału spadkowego, a taka sytuacja ma miejsce w przypadku Wnioskodawczyni, do uzyskanej spłaty, w związku z działem spadku, nie będzie miała zastosowania ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Z instytucją działu spadku mamy do czynienia w sytuacji, w której spadek przypada kilku spadkobiercom. Wskutek działu spadku, poszczególni spadkobiercy stają się podmiotami wyłącznie uprawnionymi względem przyznanych im praw majątkowych stanowiących do chwili działu przedmiot współwłasności. Dział spadku jest zawsze konsekwencją wcześniejszego nabycia spadku, które to nabycie regulowane jest przepisami ustawy o podatku od spadków i darowizn (tj. Dz. U. z 2009 r. nr 93, poz. 768 ze zm.).

Zgodnie z art. 1035 Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 1964 r. Nr 16 poz. 93 ze zm.), jeżeli spadek przypada kilku spadkobiercom do wspólności majątku spadkowego stosuje się przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych. Do momentu zniesienia lub dokonania działu spadku, spadkobiercy są właścicielami rzeczy i praw wchodzących w skład spadku.

W myśl art. 211 i 212 oraz art. 1036 Kodeksu cywilnego, zniesienie współwłasności może nastąpić przez podział rzeczy wspólnej, a gdy rzeczy nie da się podzielić, przez przyznanie rzeczy jednemu ze współwłaścicieli z obowiązkiem spłaty pozostałych, bądź przez podział cywilny, polegający na sprzedaży rzeczy wspólnej i podziale uzyskanej ceny stosownie do wielkości udziałów współwłaścicieli.

W kontekście wyżej zacytowanych przepisów, nabycie w drodze spadku własności rzeczy, praw majątkowych lub środków pieniężnych podlega przepisom ustawy o podatku od spadków i darowizn, zatem w tym przypadku nie mają zastosowania zasady przewidziane w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych. Stanowisko takie znajduje potwierdzenie w interpretacjach organów podatkowych oraz orzecznictwie sądów administracyjnych. W interpretacjach tych oraz wyrokach, uznano, że dział spadku ze spłatą nie podlega podatkowi dochodowemu od osób fizycznych, ponieważ nie ma żadnego przyrostu majątkowego (podstawy opodatkowania) względem odziedziczonej ułamkowej części masy spadkowej.

W konsekwencji należy przyjąć, że spłata dokonana na rzecz Wnioskodawczyni przez brata była ekwiwalentna do posiadanego przez nią udziału w spadku (nie przekroczyła udziału spadkowego).

Zatem na skutek działu spadku, Wnioskodawczyni nie uzyskała żadnego przysporzenia (przyrostu) majątkowego względem odziedziczonej ułamkowej części masy spadkowej, a co za tym idzie, brak jest podstaw do opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych kwoty spłaty otrzymanej przez Wnioskodawczynię w wyniku działu spadku.

Innymi słowy, na skutek dokonania działu spadku, stan majątkowy Wnioskodawcy nie uległ zmianie, gdyż całość przysporzenia „mieściła się’ w wartości przypadającego jej udziału spadkowego, podlegającego nie ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych, ale ustawie o podatku od spadków i darowizn.

Wnioskodawczyni uważa, że kwota uzyskana przez Nią z tytułu spłaty związku z działami spadku nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

W myśl art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 361 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a, 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Stosownie do treści art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy, źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów,
4.  innych rzeczy,
    *   jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a)-c) - przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, a innych rzeczy - przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie; w przypadku zamiany okresy te odnoszą się do każdej z osób dokonującej zamiany.

Zgodnie z art. 922 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16 poz. 93 ze zm.) prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób.

W myśl art. 924 Kodeksu cywilnego spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy, natomiast spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku (art. 925 Kodeksu cywilnego). Zatem dla podatku dochodowego istotna z punktu widzenia ustalenia daty nabycia nieruchomości jest data śmierci spadkodawcy.

Z instytucją działu spadku mamy do czynienia w sytuacji, w której spadek przypada kilku spadkobiercom. Wskutek działu spadku poszczególni spadkobiercy stają się podmiotami wyłącznie uprawnionymi względem przyznanych im praw majątkowych, stanowiących do chwili działu przedmiot wspólności. Na skutek działu spadku następuje konkretyzacja składników masy spadkowej przypadających poszczególnym spadkobiercom.

Zgodnie z art. 1035 ustawy Kodeks cywilny, jeżeli spadek przypada kilku spadkobiercom, do wspólności majątku spadkowego oraz do działu spadku stosuje się odpowiednio przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych.

Stosownie do art. 1037 § 1 i § 2 Kodeksu cywilnego dział spadku może nastąpić bądź na mocy umowy między wszystkimi spadkobiercami, bądź na mocy orzeczenia sądu na żądanie któregokolwiek ze spadkobierców. Jeżeli do spadku należy nieruchomość, umowa o dział powinna być zawarta w formie aktu notarialnego.

W myśl art. 211 i 212 Kodeksu cywilnego, zniesienie współwłasności może nastąpić przez podział rzeczy wspólnej, a gdy rzeczy nie da się podzielić, przez przyznanie rzeczy jednemu ze współwłaścicieli z obowiązkiem spłaty pozostałych, bądź przez podział cywilny, polegający na sprzedaży rzeczy wspólnej i podziale uzyskanej ceny stosownie do wielkości udziałów współwłaścicieli. W rezultacie w wyniku zniesienia współwłasności dochodzi więc jedynie do nowego ukształtowania prawa własności poprzez odebranie temu prawu cechy wspólności.

Z treści opisanego we wniosku stanu faktycznego wynika, że w wyniku działu spadku (wyczerpujących całe spadki po zmarłych rodzicach) Wnioskodawczyni otrzymała spłatę w kwocie 249.998 zł. Łączna wartość przypadających w spadku nieruchomości, tj. lokalu mieszkalnego oraz garażu wraz z prawami związanymi z tymi nieruchomościami, strony umowy określiły na kwotę 499.996,00 zł (wartość lokalu na kwotę 475.000,00 zł, a wartość garażu na kwotę 24.996,00).

Odnosząc się do powyższego wyjaśnić należy, że okoliczność, że dział spadku, którego przedmiotem są ww. nieruchomości, następuje ze spłatami na rzecz spadkobiercy (Wnioskodawczyni), powoduje, że umowa ta ma charakter odpłatny. Nie jest to jednak równoznaczne z obowiązkiem zapłaty podatku dochodowego z tytułu takiego zbycia ww. nieruchomości. Jeżeli suma spłaty nie przekracza wartości przysługującego spadkobiercy udziału spadkowego, to nie powstaje przychód z odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Tym samym w sytuacji, w której spłata jest ekwiwalentna do posiadanego przez podatnika udziału w spadku, podatnik nie uzyskuje w związku z czynnością działu spadku żadnego przysporzenia majątkowego względem odziedziczonej ułamkowej części masy spadkowej. W takim przypadku brak jest podstaw do opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych kwoty spłaty otrzymanej w wyniku działu spadku.

W konsekwencji, należy stwierdzić, że skoro otrzymana przez Wnioskodawczynię od brata w związku z dokonanym działem spadku spłata, nie przekroczyła Jej udziału w spadkach - co wynika z treści wniosku - to w opisanej sytuacji nie powstał przychód, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i na Wnioskodawczyni nie ciąży obowiązek zapłaty podatku od otrzymanej od brata kwoty.

W efekcie, stanowisko Wnioskodawczyni przedstawione w niniejszym wniosku uznać należy za prawidłowe.

Jeżeli przedstawiony we wniosku stan faktyczny różni się od zaistniałego w rzeczywistości, wydana interpretacja nie będzie chroniła Wnioskodawcy.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1Maja 10, 09-402 Płock.