Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPP3/443-29/10-5/KB
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2010-04-12
Teza: 1. Czy sprzedawca wyrobów akcyzowych odbierający od nabywcy (osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej) oświadczenie o ich przeznaczeniu na cele opałowe odpowiada za poprawność i prawdziwość innych danych zawartych w tym oświadczeniu poza danymi wymienionymi w art. 89 ust. 8 pkt. 1 ustawy o podatku akcyzowym, tj. imieniem i nazwiskiem nabywcy, numerem dowodu osobistego nabywcy lub nazwą i numerem innego dokumentu stwierdzającego tożsamość nabywcy? 2. Czy sprzedawca wyrobów akcyzowych odbierający od nabywcy (osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej) oświadczenie o ich przeznaczeniu na cele opałowe odpowiada za prawdziwość zawartych w tym oświadczeniu danych (wymienionych w art. 89 ust. 8 pkt. 1 ustawy o podatku akcyzowym, tj. imieniem i nazwiskiem nabywcy, numerem dowodu osobistego nabywcy lub nazwą i numerem innego dokumentu stwierdzającego tożsamość nabywcy) w sytuacji, gdy dowód osobisty nabywcy jest podrobiony, przerobiony lub sfałszowany, czego sprzedawca nie jest w stanie zweryfikować bez użycia specjalistycznej wiedzy, technik i urządzeń?
Słowa kluczowe: akcyza-wyroby akcyzowe; dokumentacja; oświadczenia; wyroby-wyroby energetyczne-olej opałowy
Przepisy: [AKCYZA] Ustawa o podatku akcyzowym-Dział IV-Rozdział 1-art. 89

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz.U. z 2005r., Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. z 2007 r. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki, przedstawione we wniosku z dnia 08.01.2010 r. (data wpływu 12.01.2010 r.), uzupełnionym dnia 16.02.2010 r., o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku akcyzowego w zakresie oświadczeń nabywców wyrobów akcyzowych o ich przeznaczeniu jest:

*   **nieprawidłowe** – w kwestii danych, które podlegają weryfikacji przez Wnioskodawcę,
*   **prawidłowe** – w kwestii posługiwania się przez nabywców sfałszowanymi dokumentami tożsamości.

UZASADNIENIE

W dniu 12.01.2010 r. wpłynął ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku akcyzowego w zakresie oświadczeń nabywców wyrobów akcyzowych o ich przeznaczeniu.

Wniosek został uzupełniony dnia 16.02.2010 r. poprzez dokonanie opłaty na wezwanie tut. Organu nr IPPP3/443-29/10-3/KB z dnia 10.02.2010 r.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawca zamierza sprzedawać wyroby akcyzowe nieobjęte zwolnieniem od akcyzy osobom fizycznym nieprowadzącym działalności gospodarczej, osobom prawnym, jednostkom organizacyjnym nieposiadającym osobowości prawnej oraz osobom fizycznym prowadzącym działalność gospodarczą. W związku z powyższym przy tej sprzedaży Wnioskodawca będzie uzyskiwał od nabywców wyrobów akcyzowych oświadczenia, o których mowa w art. 89 ust. 5 pkt 1 i 2 ustawy o podatku akcyzowym, tj. oświadczenia nabywców o tym, że nabywane przez nich wyroby są przeznaczone do celów opałowych.

Przedmiotowe oświadczenia będą stanowiły warunek do zastosowania obniżonej stawki podatku akcyzowego określonego w art. 89 ust. 1 pkt 9, 10 i 15.

W przypadku osób prawnych, jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej oraz osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą oświadczenie będzie zawierało wszystkie elementy wymienione w art. 89 ust. 6 ustawy o podatku akcyzowym.

W przypadku osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oświadczenie będzie zawierało wszystkie elementy wymienione w art. 89 ust. 8 ustawy o podatku akcyzowym. Wnioskodawca w chwili sprzedaży dokona również weryfikacji danych wskazanych w oświadczeniu i wymienionych w art. 89 ust. 8 pkt 1) ustawy o podatku akcyzowym poprzez sprawdzenie dowodu osobistego nabywcy, zgodnie z art. 89 ust. 9 i 10 ustawy o podatku akcyzowym.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

1.  Czy sprzedawca wyrobów akcyzowych odbierający od nabywcy (osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej) oświadczenie o ich przeznaczeniu na cele opałowe odpowiada za poprawność i prawdziwość innych danych zawartych w tym oświadczeniu poza danymi wymienionymi w art. 89 ust. 8 pkt 1 ustawy o podatku akcyzowym, tj. imieniem i nazwiskiem nabywcy, numerem dowodu osobistego nabywcy lub nazwą i numerem innego dokumentu stwierdzającego tożsamość nabywcy?
2.  Czy sprzedawca wyrobów akcyzowych odbierający od nabywcy (osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej) oświadczenie o ich przeznaczeniu na cele opałowe odpowiada za prawdziwość zawartych w tym oświadczeniu danych (wymienionych w art. 89 ust. 8 pkt 1 ustawy o podatku akcyzowym, tj. imieniem i nazwiskiem nabywcy, numerem dowodu osobistego nabywcy lub nazwą i numerem innego dokumentu stwierdzającego tożsamość nabywcy) w sytuacji, gdy dowód osobisty nabywcy jest podrobiony, przerobiony lub sfałszowany, czego sprzedawca nie jest w stanie zweryfikować bez użycia specjalistycznej wiedzy, technik i urządzeń?

Zdaniem Wnioskodawcy, sprzedawca wyrobów akcyzowych, odbierający od nabywcy oświadczenie o ich przeznaczeniu na cele grzewcze odpowiada za:

1.  formalną poprawność tego oświadczenia, tj. za kompletność wszystkich danych zwartych w tym oświadczeniu czyli danych wymienionych w art. 89 ust. 6 lub 8 ustawy o podatku akcyzowym;
2.  zgodność danych wymienionych w art. 89 ust. 8 pkt 1 ustawy o podatku akcyzowym z okazanym przez nabywcę dowodem osobistym lub innym dokumentem stwierdzającym tożsamość nabywcy (w przypadku osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej).

Sprzedawca nie odpowiada zatem za poprawność i prawdziwość innych danych zawartych w oświadczeniu (art. 89 ust. 8 pkt 2 – 5) z uwagi na brak jakichkolwiek uprawnień sprzedawcy do weryfikacji poprawności lub prawdziwości podawanych przez nabywcę danych w tym zakresie.

W związku z powyższym jeśli w trakcie późniejszej weryfikacji okaże się, że podane w oświadczeniu przez nabywcę dane były niepoprawne lub nieprawdziwe, ale oświadczenie zawierało wszystkie enumeratywnie wymienione w ustawie elementy, a sprzedawca potwierdził poprawność i prawdziwość imienia i nazwiska nabywcy oraz nazwy i numeru dowodu osobistego lub innego dokumentu potwierdzającego tożsamość nabywcy (art. 89 ust. 8 pkt 1 oraz ust. 10 ustawy) Sprzedawca wyrobów akcyzowych nie ponosi z tego tytułu odpowiedzialności i nie może zostać obciążony podwyższoną (lub wyrównaną) stawką podatku, ani żadnymi innymi sankcjami.

Drugie pytanie dotyczy sytuacji, gdy Sprzedawca spełnia wszelkie wymogi opisane powyżej, ale nabywca posługuje się podrobionym, przerobionym lub sfałszowanym dowodem osobistym, a nie posiadając specjalistycznej wiedzy i urządzeń w tym zakresie Sprzedawca nie jest w stanie zweryfikować prawdziwości okazanego przez nabywcę dowodu osobistego lub innego dokumentu tożsamości. Zdaniem Wnioskodawcy również w takiej sytuacji brak jest podstaw do nałożenia na sprzedawcę sankcji i odpowiedzialności za nieprawdziwość danych zawartych w oświadczeniu (i tym samym w dowodzie osobistym lub innym dokumencie tożsamości). Z przepisów (art. 89 ust. 9 i 10 ustawy o podatku akcyzowym) wynika bowiem obowiązek weryfikacji danych zawartych w oświadczeniu z danymi zawartymi w okazanym dokumencie tożsamości. Podatnik zaś nie ma uprawnień, wiedzy i urządzeń służących do weryfikacji prawdziwości okazywanych przez nabywców wyrobów akcyzowych dokumentów tożsamości.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za:

*   **nieprawidłowe** – w kwestii danych, które podlegają weryfikacji przez Wnioskodawcę,
*   **prawidłowe** – w kwestii posługiwania się przez nabywców sfałszowanymi dokumentami tożsamości.

Zgodnie z art. 89 ust. 5 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2009 r. Nr 3, poz. 11 ze zm.), zwanej dalej ustawą, sprzedawca wyrobów akcyzowych nieobjętych zwolnieniem od akcyzy ze względu na ich przeznaczenie, określonych w ust. 1 pkt 9, 10 i 15, jest obowiązany w przypadku sprzedaży:

1.  osobom prawnym, jednostkom organizacyjnym niemającym osobowości prawnej oraz osobom fizycznym prowadzącym działalność gospodarczą - do uzyskania od nabywcy oświadczenia, że nabywane wyroby są przeznaczone do celów opałowych lub będą sprzedane z przeznaczeniem do celów opałowych, uprawniających do stosowania stawek akcyzy określonych w ust. 1 pkt 9, 10 i 15;
2.  osobom fizycznym nieprowadzącym działalności gospodarczej - do uzyskania od nabywcy oświadczenia, że nabywane wyroby są przeznaczone do celów opałowych, uprawniających do stosowania stawek akcyzy określonych w ust. 1 pkt 9, 10 i 15; oświadczenie to powinno być załączone do kopii paragonu lub kopii innego dokumentu sprzedaży wystawionego nabywcy, a w przypadku braku takiej możliwości sprzedawca jest obowiązany wpisać na oświadczeniu numer i datę wystawienia dokumentu potwierdzającego tę sprzedaż.

W myśl art. 89 ust. 6 ustawy oświadczenie, o którym mowa w ust. 5 pkt 1, z zastrzeżeniem ust. 7, powinno być dołączone do kopii faktury oraz powinno zawierać:

1.  dane dotyczące nabywcy;
2.  określenie ilości i rodzaju oraz przeznaczenia nabywanych wyrobów;
3.  wskazanie rodzaju, typu oraz liczby posiadanych urządzeń grzewczych oraz miejsca (adresu), gdzie znajdują się te urządzenia;
4.  datę i miejsce złożenia oświadczenia;
5.  czytelny podpis składającego oświadczenie.

Stosownie do ust. 7 ww. przepisu oświadczenie, o którym mowa w ust. 5 pkt 1, jeżeli jest czytelnie podpisane, może być również złożone na wystawianej fakturze, ze wskazaniem rodzaju, typu oraz liczby posiadanych urządzeń grzewczych oraz miejsca (adresu), gdzie znajdują się te urządzenia.

Natomiast, zgodnie z ust. 8 oświadczenie, o którym mowa w ust. 5 pkt 2, powinno zawierać:

1.  imię i nazwisko nabywcy, numer dowodu osobistego lub nazwę i numer innego dokumentu stwierdzającego tożsamość nabywcy;
2.  adres zameldowania nabywcy oraz adres zamieszkania, jeżeli jest inny od adresu zameldowania;
3.  określenie ilości, rodzaju oraz przeznaczenia nabywanych wyrobów;
4.  określenie liczby posiadanych urządzeń grzewczych, w których mogą być wykorzystane te wyroby oraz miejsc (adresów), gdzie znajdują się te urządzenia;
5.  wskazanie rodzaju i typu urządzeń grzewczych;
6.  datę i miejsce sporządzenia oświadczenia oraz czytelny podpis składającego oświadczenie.

W myśl ust. 9 osoba fizyczna nieprowadząca działalności gospodarczej nabywająca wyroby akcyzowe określone w ust. 1 pkt 9, 10 i 15 jest obowiązana do okazania sprzedawcy dokumentu, o którym mowa w ust. 8 pkt 1, w celu potwierdzenia jej tożsamości.

Stosownie do ust. 10 sprzedawca wyrobów akcyzowych określonych w ust. 1 pkt 9, 10 i 15 osobom fizycznym nieprowadzącym działalności gospodarczej jest obowiązany odmówić sprzedaży tych wyrobów w przypadku, gdy osoba nabywająca te wyroby odmawia okazania dokumentu, o którym mowa w ust. 8 pkt 1, gdy dane zawarte w oświadczeniu są niekompletne, nieczytelne lub nie zgadzają się z danymi wynikającymi z dokumentu, o którym mowa w ust. 8 pkt 1.

Zgodnie z art. 89 ust. 16 ustawy w przypadku niespełnienia warunków określonych w ust. 5-15 stosuje się stawkę akcyzy określoną w ust. 4 pkt 1.

Z przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego wynika, że Wnioskodawca zamierza sprzedawać wyroby akcyzowe nieobjęte zwolnieniem od akcyzy osobom fizycznym nieprowadzącym działalności gospodarczej, osobom prawnym, jednostkom organizacyjnym nieposiadającym osobowości prawnej oraz osobom fizycznym prowadzącym działalność gospodarczą. W związku z powyższym przy tej sprzedaży Wnioskodawca będzie uzyskiwał od nabywców wyrobów akcyzowych oświadczenia, o których mowa w art. 89 ust. 5 pkt 1 i 2 ustawy o podatku akcyzowym, tj. oświadczenia nabywców o tym, że nabywane przez nich wyroby są przeznaczone do celów opałowych. Przedmiotowe oświadczenia będą stanowiły warunek do zastosowania obniżonej stawki podatku akcyzowego określonego w art. 89 ust. 1 pkt 9, 10 i 15.

Wnioskodawca wskazał, iż w przypadku osób prawnych, jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej oraz osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą oświadczenie będzie zawierało wszystkie elementy wymienione w art. 89 ust. 6 ustawy o podatku akcyzowym.

Natomiast, w przypadku osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oświadczenie będzie zawierało wszystkie elementy wymienione w art. 89 ust. 8 ustawy o podatku akcyzowym. Wnioskodawca w chwili sprzedaży dokona również weryfikacji danych wskazanych w oświadczeniu i wymienionych w art. 89 ust 8 pkt 1 Ustawy o podatku akcyzowym poprzez sprawdzenie dowodu osobistego nabywcy, zgodnie z art. 89 ust. 9 i 10 ustawy.

Wątpliwości Wnioskodawcy sprowadzają się do tego czy odpowiada On za poprawność i prawdziwość innych danych zawartych w oświadczeniu poza danymi wymienionymi w art. 89 ust. 8 pkt 1 ustawy, a także czy Sprzedawca odpowiada za prawdziwość podanych danych zgodnych z okazanym dokumentem tożsamości, który jest sfałszowany.

Biorąc pod uwagę powyższe przepisy, należy zauważyć, że w przypadku gdy nabywającym wyroby akcyzowe, o których mowa wyżej, jest osoba fizyczna nieprowadząca działalności gospodarczej, ma ona obowiązek okazać dokument tożsamości, a sprzedający winien zweryfikować w tym przypadku dane podane w złożonym oświadczeniu z tym dokumentem.

Wnioskodawca słusznie zauważył, iż sprzedawca wyrobów akcyzowych, odbierający od nabywcy oświadczenie o ich przeznaczeniu na cele grzewcze odpowiada za formalną poprawność tego oświadczenia i zgodność danych wymienionych w art. 89 ust. 8 pkt 1 ustawy o podatku akcyzowym z okazanym przez nabywcę dowodem osobistym lub innym dokumentem stwierdzającym tożsamość nabywcy (w przypadku osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej).

Natomiast, w przepisach akcyzowych nie znajduje potwierdzenia pogląd Wnioskodawcy, iż sprzedawca nie odpowiada za poprawność i prawdziwość innych danych zawartych w oświadczeniu (art. 89 ust. 8 pkt 2 – 5) z uwagi na brak jakichkolwiek uprawnień sprzedawcy do weryfikacji poprawności lub prawdziwości podawanych przez nabywcę danych w tym zakresie.

Na potwierdzenie powyższego, należy wskazać art. 89 ust. 10, zgodnie z którym Sprzedawca jest obowiązany odmówić sprzedaży wyrobów m.in. w przypadku gdy dane zawarte w oświadczeniu nie zgadzają się z danymi wynikającymi z dokumentu, o którym mowa w ust. 8 pkt 1. Tak więc, Sprzedawca nie może ograniczyć się do sprawdzenia jedynie danych, o których mowa w art. 89 ust. 8 pkt 1, a powinien zweryfikować również inne dane wynikające z przedstawionego przez nabywcę dokumentu np. dowód osobisty zawiera również adres zameldowania nabywcy, o którym mowa w art. 89 ust. 8 pkt 2 ustawy. Ponadto, Sprzedawca posiada także wiedzę na temat ilości, rodzaju oraz niekiedy adresu pod jaki dostarcza zamówione wyroby, a zatem ma możliwość sprawdzenia prawidłowości również tych danych zawartych w oświadczeniu i powinien to robić we własnym interesie. Bowiem to podmiot prowadzący działalność gospodarczą ponosi ryzyko doboru kontrahentów i z tego względu ponosi konsekwencje będące wynikiem naruszenia obowiązujących przepisów. Podmioty dokonujące sprzedaży przedmiotowych wyrobów powinny dołożyć wszelkiej staranności przy identyfikacji nabywców i weryfikacji ich oświadczeń, ponieważ ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy w zakresie pytania pierwszego należy uznać za nieprawidłowe.

Natomiast, w przypadku gdy Sprzedawca dokonał weryfikacji oświadczeń zgodnie z obowiązującymi przepisami i przy zachowaniu wszelkiej staranności, ale nabywca posługuje się podrobionym, przerobionym lub sfałszowanym dowodem osobistym, a nie posiadając specjalistycznej wiedzy i urządzeń w tym zakresie Sprzedawca nie jest w stanie zweryfikować prawdziwości okazanego przez nabywcę dowodu osobistego lub innego dokumentu tożsamości, stwierdzić należy, że sprzedający nie będzie zobowiązany do naliczenia akcyzy według niepreferencyjnej stawki lub „sankcji” wynikającej z art. 89 ust. 16 (tj. opodatkowania sprzedaży wyrobów wyższą stawką podatku akcyzowego). Jednak, należy pamiętać o tym, że podatnik, który chce skorzystać z obniżonych stawek akcyzy, winien dołożyć wszelkich starań przy gromadzeniu materiału będącego podstawą zastosowania preferencyjnych stawek podatkowych, ponieważ ryzyko nierzetelności klienta – w tym przypadku fałszywych dokumentów tożsamości - obciąża podatnika, który we wszystkich wątpliwych przypadkach powinien odmówić sprzedaży oleju ze stawką preferencyjną. Ponadto należy zauważyć, że jedynie w trakcie prowadzonego postępowania kontrolnego czy podatkowego, na podstawie całości zgromadzonego materiału dowodowego właściwy organ podatkowy będzie mógł dokonać oceny prawidłowości postępowania sprzedawcy w tym zakresie.

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy w zakresie pytania drugiego należy uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Biuro Krajowej Informacji Podatkowej, ul. 1 Maja 10, 09-402 Płock.