Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBI/2/423-1758/10/JD
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2011-03-03
Teza: Czy w opisanym stanie faktycznym między stronami umowy konsorcjum występują transakcje dla których należy sporządzać dokumentację podatkową, o której mowa w art. 9a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych?
Słowa kluczowe: konsorcjum; przedsięwzięcie-przedsięwzięcie wspólne
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 1

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki, przedstawione we wniosku z dnia 19 listopada 2010r. (data wpływu do tut. Biura 6 grudnia 2010 r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie obowiązku sporządzania dokumentacji podatkowej, o której mowa w art. 9a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 6 grudnia 2010 r. do tut. Biura wpłynął wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie obowiązku sporządzania dokumentacji podatkowej, o której mowa w art. 9a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Spółka zawiera umowy konsorcjum z podmiotami powiązanymi w celu wspólnej realizacji prac na rzecz Zleceniodawcy. Umowy konsorcjum nie mają charakteru spółki cywilnej, jak również nie stanowią żadnej jednostki organizacyjnej mającej podmiotowość prawną lecz stanowią cywilnoprawną umowę o współpracy.

Każdy z członków konsorcjum ma ustalony zakres prac realizowanych na rzecz Zleceniodawcy, który wykonuje z uwzględnieniem wszelkich uwarunkowań i zobowiązań wynikających z umowy zawartej ze Zleceniodawcą. W celu wykonania powierzonego zadania każdy z członków konsorcjum indywidualnie ponosi koszty związane z przypisanym mu zakresem prac oraz ujmuje i rozlicza w prowadzonej przez siebie ewidencji księgowej. Ponadto każdy z członków konsorcjum indywidualnie kalkuluje wartość wynagrodzenia, które negocjowane jest indywidualnie ze Zleceniodawcą. Jeżeli przykładowo na etapie negocjacji uzgadniane jest wynagrodzenie za poszczególne zakresy prac, a Zamawiający zaakceptuje wysokości wynagrodzenia za prace będące przedmiotem realizacji przez jednego członka konsorcjum a ustali niższe wynagrodzenie za zakres prac będący przedmiotem realizacji przez drugiego członka konsorcjum, to w ostatecznym rozliczeniu pomiędzy członkami konsorcjum obniżeniu ulegnie jedynie wynagrodzenie dla drugiego członka konsorcjum.

Może także zdarzyć się sytuacja, gdy z Zleceniodawcą zostanie ustalana jedna kwota na realizację prac. Wówczas na podstawie kosztorysu przygotowywanego przez każdego z członków konsorcjum, w oparciu o zakres realizowanych prac, ustalane jest wynagrodzenie przypadające na każdego z członków konsorcjum.

W przypadku konieczności poniesienia wydatków dotyczących całego kontraktu, jak wydatki na udzielenie gwarancji bankowych czy na ubezpieczenie kontraktu, podział kosztów z tym związanych następuje proporcjonalnie do wartości obrotów uzyskanych przez członków konsorcjum z tytułu zlecenia realizowanego na rzecz Zleceniodawcy.

Zgodnie z zawieranymi umowami konsorcjum Lider konsorcjum jest uprawniony do reprezentacji konsorcjum w kontaktach ze Zleceniodawcą podpisania umowy ze Zleceniodawcą w imieniu konsorcjum, a także do wystawiania faktur na rzecz Zleceniodawcy z tytułu całości wykonanych przez konsorcjum usług oraz do dokonywania rozliczeń z Uczestnikami konsorcjum.

Lider konsorcjum nie odpowiada zarówno za jakość, jak i za terminowość wykonywanych przez członka konsorcjum prac.

Zleceniodawca jest zobowiązany do zapłaty na rzecz Lidera konsorcjum całego wynagrodzenia z tytułu prac wykonanych na jego rzecz przez konsorcjum na podstawie faktury wystawionej przez Lidera konsorcjum. W ramach rozliczeń wewnątrz konsorcjum Lider konsorcjum dokonuje podziału i wypłaty wynagrodzenia otrzymanego od Zleceniodawcy pomiędzy siebie i pozostałych uczestników konsorcjum za wykonany przez każdego z nich zakres prac ustalony w umowie konsorcjum. W tym celu Lider konsorcjum otrzymuje od uczestników konsorcjum wystawione na niego faktury obejmujące wynagrodzenie należne poszczególnym uczestnikom konsorcjum

Wartość wynagrodzenia przypadająca na każdego z członków konsorcjum może przekroczyć kwotę 100.000 EUR.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy w opisanym stanie faktycznym między stronami umowy konsorcjum występują transakcje dla których należy sporządzać dokumentację podatkową, o której mowa w art. 9a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych?

Zdaniem Spółki, zgodnie z art. 9a ust 1 i 2 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654 ze zm.), podatnicy dokonujący transakcji z podmiotami powiązanymi z tymi podatnikami - w rozumieniu art. 11 ust. 1 i 4 - lub transakcji, w związku z którymi zapłata należności wynikających z takich transakcji dokonywana jest bezpośrednio lub pośrednio na rzecz podmiotu mającego miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd na terytorium lub w kraju stosującym szkodliwą konkurencję podatkową są obowiązani do sporządzenia dokumentacji podatkowej takiej (takich) transakcji, obejmującej:

1.  określenie funkcji, jakie spełniać będą podmioty uczestniczące w transakcji (uwzględniając użyte aktywa i podejmowane ryzyko),
2.  określenie wszystkich przewidywanych kosztów związanych z transakcją oraz formę i termin zapłaty,
3.  metodę i sposób kalkulacji zysków oraz określenie ceny przedmiotu transakcji,
4.  określenie strategii gospodarczej oraz innych działań w jej ramach - w przypadku gdy na wartość transakcji miała wpływ strategia przyjęta przez podmiot,
5.  wskazanie innych czynników - w przypadku gdy w celu określenia wartości przedmiotu transakcji przez podmioty uczestniczące w transakcji uwzględnione zostały te inne czynniki,
6.  określenie oczekiwanych przez podmiot obowiązany do sporządzenia dokumentacji korzyści związanych z uzyskaniem świadczeń - w przypadku umów dotyczących świadczeń (w tym usług) o charakterze niematerialnym.

Obowiązek, o którym mowa w ust. 1, obejmuje transakcję lub transakcje między podmiotami powiązanymi, w których łączna kwota (lub jej równowartość) wynikająca z umowy lub rzeczywiście zapłacona w roku podatkowym łączna kwota wymagalnych w roku podatkowym świadczeń przekracza równowartość:

1.  100.000 EURO-jeżeli wartość transakcji nie przekracza 20% kapitału zakładowego, określonego zgodnie z art. 16 ust. 7, albo
2.  30.000 EURO - w przypadku świadczenia usług, sprzedaży lub udostępnienia wartości niematerialnych i prawnych, albo
3.  50.000 EURO - w pozostałych przypadkach.

Z przytoczonego przepisu wynika, że konieczność sporządzania dokumentacji podatkowej wynika z łącznego spełnienia dwóch przesłanek: dokonywania transakcji między podmiotami powiązanymi oraz przekroczenia wskazanej w przepisach wartości tych transakcji.

W ocenie Wnioskodawcy, w przypadku umowy konsorcjum między podmiotami powiązanymi, kluczowe jest określenie czy dokonywane między konsorcjantami transakcje gospodarcze są transakcjami o których mowa w cytowanym wyżej przepisie. Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych nie definiuje pojęcia „transakcja”. W praktyce organy podatkowe odwołują się do językowego znaczenia tego zwrotu. W jednej z interpretacji indywidualnych znajdujemy następujące wyjaśnienia: „Pojęcie ,,transakcja”, nie zostało zdefiniowane w przepisach ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Inne akty prawa podatkowego również go nie definiują. Definicji takiej nie zawierają także przepisy prawa cywilnego. Zatem należy stwierdzić, iż pojęcie to nie posiada definicji legalnej. W tym stanie rzeczy, zgodnie z powszechnie przyjętą dyrektywą wykładni językowej, pojęciom użytym w przepisach, a nie posiadającym definicji legalnej, należy przypisać znaczenie, jakie te pojęcia mają w języku potocznym, czyli należy przypisać im znaczenie słownikowe. Transakcja jest definiowana jako:

"operacja handlowa dotycząca kupna lub sprzedaży towarów lub usług"

"umowa handlowa na kupno lub sprzedaż towarów lub usług; też zawarcie takiej umowy" (tak:Słownik Języka Polskiego. PWN, wyd. internetowe: http:).

W ujęciu słownikowym "transakcja" to operacja handlowa albo bankowa typu kupno - sprzedaż, ale na większą skalę także porozumienie, układ w jakiejś sprawie, które jest wynikiem rokowań, przetargów i ustępstw. W konsekwencji pod pojęciem transakcji należy rozumieć umowę lub umowy zawarte z tym samym partnerem lub tymi samymi partnerami, przedmiotem której lub których są dobra i usługi objęte jedną ceną. Z przedstawionej definicji słowa „transakcja" wynika że jest to każda operacja związana ze zdarzeniami handlowymi oraz wynikająca z zawartych umów i porozumień. Oznacza to, że transakcją w rozumieniu tych przepisów może być, np. umowa nabycia lub sprzedaży jednego dobra, umowa sprzedaży szeregu dóbr lub wykonanie szeregu usług, dla których określono łączną cenę, albo też wieloletnia umowa dostawy za określoną cenę danego dobra lub szeregu dóbr bądź usług" (interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 7 sierpnia 2009 roku, sygn. IPPB5/423-247/09-2/MB). Z powyższego rozumienia terminu „transakcja" należy wyprowadzić wniosek, że w przypadku konsorcjum o „transakcji" można mówić wyłącznie w odniesieniu do relacji konsorcjanci - zamawiający. Tylko w tej relacji występuje zdarzenie handlowe jakim jest odpłatne świadczenie usług przez członków konsorcjum na rzecz zamawiającego. Transakcja ta wynika z umowy handlowej łączącej konsorcjum z zamawiającym. W przedstawionym stanie faktycznym zamawiający i członkowie konsorcjum nie są podmiotami powiązanymi, więc nie wystąpi konieczność sporządzania dokumentacji podatkowej w związku z realizacją umowy. Z drugiej strony pomiędzy konsorcjantami (będącymi podmiotami powiązanymi) również nie ma konieczności sporządzania dokumentacji podatkowej. Wynika to z faktu, że między członkami konsorcjum nie występują „transakcje" w przedstawionym wyżej znaczeniu. Między członkami konsorcjum nie dochodzi do wzajemnego świadczenia usług, lecz do wspólnego świadczenia usług na rzecz zamawiającego. Członek konsorcjum nie wykonuje usług będących przedmiotem zlecenia na rzecz lidera konsorcjum, ale świadczy je na rzecz zamawiającego. Ponadto należy wziąć pod uwagę, że każdy z członków konsorcjum indywidualnie kalkuluje wynagrodzenie za realizowany przez siebie zakres prac i, co do zasady, wynagrodzenie za poszczególne zakresy zadań jest indywidualne uzgadniane ze Zleceniodawcą. Między członkiem konsorcjum a liderem konsorcjum występuje jedynie dokumentowanie wykonanych usług (fakturą, notą), ale brak jest wzajemnych transakcji gospodarczych, ponieważ takie są wykonywane jedynie w stosunku do zamawiającego.

Należy też zauważyć, że zgodnie z wydawanymi przez Izby Skarbowe interpretacjami indywidualnymi faktury otrzymane przez lidera konsorcjum od członka konsorcjum nie stanowią kosztów podatkowych i w tej części faktury wystawione na zamawiającego nie są dla lidera konsorcjum przychodem podatkowym. Skoro zatem czynności te nie skutkują powstaniem kosztu ani przychodu po stronie Lidera konsorcjum, nie można mówić o istnieniu „transakcji" i tym samym brak jest obowiązku tworzenia dokumentacji podatkowej.

Spółka zwróciła uwagę, że przepisy wykonawcze, tj. rozporządzenie Ministra Finansów z 10 września 2009 roku w sprawie sposobu i trybu określania dochodów osób prawnych w drodze oszacowania oraz sposobu i trybu eliminowania podwójnego opodatkowania osób prawnych w przypadku korekty zysków podmiotów powiązanych (Dz. U. nr 160, poz. 1268), także nie przewidują obowiązku sporządzania dokumentacji podatkowej dla zdarzeń występujących między członkami konsorcjum. W § 3 ust 3 w zw. z § 23 rozporządzenia wskazano jedynie, że szacowanie dochodu przez organy podatkowe obejmuje w szczególności realizację wspólnego przedsięwzięcia polegającego na „uczestnictwie w kosztach wspólnie ponoszonych przez podmioty powiązane na wytworzenie dóbr niematerialnych". Przepis ten, nie budzący wątpliwości interpretacyjnych, odnosi się jedynie do wspólnych przedsięwzięć w zakresie dóbr niematerialnych. Nie ma on zatem zastosowania do innego rodzaju wspólnych przedsięwzięć.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Odnosząc się do powołanych we wniosku interpretacji organów podatkowych należy wskazać, że zostały one wydane w indywidualnych sprawach i nie są wiążące dla organu wydającego interpretację.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, ul. Kośnego 70, 45-372 Opole po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej ul. Traugutta 2a 43-300 Bielsko-Biała.