Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0112-KDIL1-3.4012.568.2025.1.AKR
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2025-09-15
Teza: Zwolnienie od podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 33
ustawy, usług konserwatorskich i restauratorskich zabytków.
Słowa kluczowe: konserwacja-konserwacja zabytków
usługi-usługi konserwacyjne
usługi-usługi konserwatorskie
zwolnienie-zwolnienie podatkowe
Zagadnienia: Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII.
Wysokość opodatkowania -Rozdział 2. Zwolnienia -
Zwolnienia przedmiotowe-Usługi kulturalne świadczone
przez indywidualnych twórców i artystów wykonawców
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział
VIII-Rozdział 2-art. 43-ust. 1-pkt 33

## Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

Szanowna Pani,
    stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu
    faktycznego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

## Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

18 lipca 2025 r. wpłynął Pani wniosek z 18 lipca 2025 r. o wydanie interpretacji
    indywidualnej, który dotyczy zwolnienia od podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 33
    ustawy, usług konserwatorskich i restauratorskich zabytków. Uzupełniła go Pani pismem
    sygnowanym datą 18 lipca 2025 r. (wpływ 3 września 2025 r.).

    Treść wniosku jest następująca:
    Opis stanu faktycznego
    Wnioskodawczyni prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą w zakresie
    konserwacji i restauracji zabytków, głównie sklasyfikowaną pod kodem PKD 91.03.Z
    (Działalność historycznych miejsc i budynków oraz podobnych atrakcji turystycznych).
    Działa we własnym imieniu i na własny rachunek, ponosząc pełną odpowiedzialność za
    jakość i poprawność wykonania prac.
    Wnioskodawczyni posiada tytuł magistra sztuki w zakresie (...), uzyskany na kierunku (...)
    ze specjalnością (...). Wykształcenie to uprawnia ją również do prowadzenia prac
    konserwatorskich przy wszelkiego rodzaju zabytkach, w tym także przy rzeźbie kamiennej,
    drewnianej oraz detalach architektonicznych.
    Kwalifikacje i doświadczenie
    Wnioskodawczyni posiada tytuł magistra sztuki w zakresie (...). Jej praca jest ściśle
    związana z kulturą i przyczynia się do popularyzacji dziedzictwa kulturowego oraz
    zwiększania dostępu do kultury.
    Zakres świadczonych usług
    Wnioskodawczyni specjalizuje się w konserwacji i restauracji szerokiej gamy obiektów, w
    tym:
    - Obiektów wpisanych do rejestru zabytków.
    - Malarstwa ściennego i rzeźby polichromowanej.
    - Rzeźb kamiennych i drewnianych, płaskorzeźb.
    - Ołtarzy, ambon, chrzcielnic, szaf organowych, empor z balustradami, epitafiów.
    - Detali architektonicznych elewacji kamienic, sztukaterii oraz małej architektury (np.
      fontann).
    - Konserwacji drewna, ceramiki, szkła i metalu.
    - Wnętrz kościołów, klasztorów, pałaców, muzeów.
    W ramach świadczonych usług konserwatorskich Wnioskodawczyni wykonuje
    kompleksowe opracowania i działania, takie jak:
    1. Szczegółowa dokumentacja konserwatorska (opisowa, fotograficzna, rysunkowa),
      obejmująca analizę historyczną, technologiczną i stylistyczną, opis przeprowadzonych
      działań oraz zalecenia dotyczące dalszej opieki nad zabytkiem.
    2. Opracowania konserwatorskie, badania konserwatorskie, ekspertyzy stanu
      zachowania.
    3. Programy badań i prac konserwatorskich/projekty konserwatorskie, które są
      opracowywane indywidualnie dla każdego obiektu i często stanowią formę pracy
      naukowej objętej prawami autorskimi.
    4. Czynności takie jak retusze, uzupełnienia, rekonstrukcje całych fragmentów malowideł
      i rzeźb.
    Charakter usług – twórczość i indywidualność
    Wszystkie wykonywane przez Wnioskodawczynię usługi mają charakter twórczy i
    artystyczny. Wymagają one zarówno zaawansowanej wiedzy konserwatorskiej, jak i
    indywidualnej inwencji artystycznej. Prace konserwatorskie nie ograniczają się do
    czynności technicznych, lecz opierają się na podejmowaniu autorskich decyzji co do
    zakresu ingerencji, doboru technologii, sposobu rekonstrukcji, retuszu estetycznego i
    zabezpieczenia dzieła.
    Nawet czynności techniczne są nierozerwalnie związane z całym procesem twórczym.

    Każde zlecenie wymaga indywidualnego podejścia, ponieważ każdy zabytek ma unikalną
    historię, cechy materialne, stan zachowania i kontekst kulturowy. Nawet mimo, że
    przedmiotem działań jest dzieło stworzone przez innego twórcę, w ramach jej pracy
    powstają oryginalne utwory, stanowiące przejaw indywidualnej twórczości konserwatora,
    odpowiadające definicji utworu w rozumieniu art. 1 ustawy o prawie autorskim i prawach
    pokrewnych.
    W ramach pracy Wnioskodawczyni powstają oryginalne utwory, stanowiące przejaw
    indywidualnej twórczości konserwatora, odpowiadające definicji utworu z art. 1 ustawy o
    prawie autorskim i prawach pokrewnych. Do tych utworów zalicza się m.in. szczegółowa
    dokumentacja konserwatorska (obejmująca fotografie poszczególnych etapów prac,
    analizę historyczną, technologiczną i stylistyczną, opis przeprowadzonych działań oraz
    zalecenia dotyczące dalszej opieki nad zabytkiem), a także opracowania konserwatorskie,
    badania konserwatorskie, ekspertyzy stanu zachowania oraz programy prac
    konserwatorskich/projekty konserwatorskie.
    Wnioskodawczyni działa i będzie działać jako twórca, artysta wykonawca w rozumieniu
    ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych w odniesieniu do wszystkich
    świadczonych usług.
    Usługi Wnioskodawczyni mają charakter kompleksowy i składają się z kilku nierozerwalnie
    związanych ze sobą etapów, które nie mogą istnieć samodzielnie. Każdy z tych etapów jest
    istotny dla zachowania autentyczności i wartości zabytku, a ich połączenie jest wyrazem
    indywidualnej twórczości i kunsztu konserwatorskiego.
    Etapy te obejmują:
    1. Przygotowanie Programu Prac Konserwatorskich i Badań Konserwatorskich: Jest to
      początkowy i często najważniejszy etap, będący formą pracy naukowej objętej
      prawami autorskimi. Obejmuje szczegółowe badania historyczne, technologiczne,
      stylistyczne, stratygraficzne, odkrywkowe oraz kwerendy archiwalne, a także
      pobieranie próbek do badań laboratoryjnych i tworzenie autorskiej dokumentacji
      fotograficznej i rysunkowej. Na tym etapie Wnioskodawczyni opracowuje indywidualny
      dla każdego obiektu projekt, uwzględniający jego unikalne uwarunkowania. Program
      zawiera proponowane zabiegi konserwatorskie, a podejmowanie subiektywnych
      decyzji jest przejawem twórczości.
    2. Realizacja Prac Konserwatorskich i Restauratorskich: Są to fizyczne działania na
      obiekcie, mające na celu przywrócenie mu oryginalnych wartości artystycznych i
      estetycznych oraz ochronę przed dalszym niszczeniem. Prace te obejmują zarówno
      czynności techniczne (np. konserwację drewna, płótna, muru), jak i czynności
      przywracające estetykę (retusze, uzupełnienia, rekonstrukcje). Wszystkie te czynności,
      nawet te o charakterze technicznym, są integralnie związane z procesem twórczym i
      nie można ich oddzielić od finalnego efektu artystycznego. W przypadku obiektów o
      dużym stopniu zniszczenia, często konieczne jest niemal całkowite stworzenie nowego
      dzieła. Prace Wnioskodawczyni są nacechowane artystycznym kunsztem i są wysoko
      oceniane estetycznie. Styl pracy konserwatora może być rozpoznawalny.
    3. Przygotowanie Dokumentacji Powykonawczej: Sporządzenie tej dokumentacji jest
      ustawowym obowiązkiem i stanowi końcowy etap każdego postępowania
      konserwatorskiego. Obejmuje ona fotografie dokumentujące kolejne etapy prac,
      szczegółowy opis zagadnień historycznych, technologicznych, stylistycznych, analizę
      przeprowadzonych badań, opis przebiegu wszystkich wykonanych czynności oraz
      zalecenia dotyczące dalszej opieki nad zabytkiem. Ta dokumentacja również stanowi
      autorski utwór, chroniony prawami autorskimi, zawierający indywidualne zapisy,
      badania i fotografie.

    Wszystkie wymienione etapy i czynności tworzą jedno kompleksowe dzieło
    konserwatorskie. Prace konserwatorskie, ze swojej istoty, są przeciwieństwem pracy
    czysto technicznej, której cechą jest przewidywalność i powtarzalność.
    Sposób działania i wynagrodzenie
    Wnioskodawczyni działa jako podmiot w pełni samodzielny, we własnym imieniu i na
    własny rachunek. To ona jest stroną zawierającą umowy ze zleceniodawcami, którymi są
    najczęściej parafie, instytucje kultury lub urzędy. Jeśli współpracuje z innymi osobami przy
    większych zleceniach, odbywa się to na podstawie umów o dzieło lub w formule B2B, z
    przeniesieniem praw autorskich na Wnioskodawczynię, która następnie przekazuje je
    zleceniodawcy.
    Zespół działa pod jej kierownictwem i w oparciu o jej autorski projekt.
    Za świadczone usługi otrzymuje wynagrodzenie w formie honorarium. Po otrzymaniu
    honorarium, prawa autorskie do wykonanych prac oraz dokumentacji konserwatorskiej są
    przenoszone na zleceniodawcę. Wnioskodawczyni jest uważana za twórcę w rozumieniu
    przepisów o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Prawa autorskie chronią godność
    twórcy i jego intelektualny związek z dziełem (prawa osobiste, niezbywalne) oraz dają
    wyłączne prawo do korzystania z utworu i rozporządzania nim, a także do wynagrodzenia
    (prawa majątkowe, zbywalne).
    Cel działalności
    Głównym celem działalności Wnioskodawczyni jest przywracanie oryginalnych wartości
    artystycznych i estetycznych obiektów historycznych oraz ich ochrona przed dalszym
    niszczeniem. Dzięki wykonywanej działalności zabytki odzyskują świetność, co umożliwia
    ich dalsze eksponowanie w muzeach lub bezpośrednio in situ. Działalność ta przyczynia
    się do upowszechniania dorobku kulturalnego, ratowania i upowszechniania dziedzictwa
    kulturowego.
    Prace dotyczą obiektów wpisanych do rejestru zabytków (lub o wyjątkowych walorach
    historycznych/artystycznych) i każdorazowo wymagają zezwolenia konserwatora zabytków.
    Świadczone usługi nie mieszczą się w katalogu usług wyłączonych ze zwolnienia na
    podstawie art. 43 ust. 19 ustawy o VAT.

## Pytanie

Czy w opisanym stanie faktycznym, świadczone przez Wnioskodawczynię usługi
    konserwacji i restauracji zabytków oraz dzieł sztuki, jako usługi o charakterze kulturalnym
    świadczone przez indywidualnego twórcę w rozumieniu ustawy o prawie autorskim i
    prawach pokrewnych, wynagradzane w formie honorarium wraz z przeniesieniem praw
    autorskich do wytworzonych utworów, podlegają zwolnieniu z podatku od towarów i
    usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 33 lit. b ustawy o VAT?
    Pani stanowisko w sprawie
    W ocenie Wnioskodawczyni, świadczone przez nią usługi konserwacji i restauracji
    zabytków oraz dzieł sztuki podlegają zwolnieniu z podatku od towarów i usług na
    podstawie art. 43 ust. 1 pkt 33 lit. b ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów
    i usług (zwanej dalej „ustawą o VAT”).
    Zwolnienie to ma charakter przedmiotowo-podmiotowy. Oznacza to, że jego zastosowanie
    jest uwarunkowane łącznym spełnieniem dwóch przesłanek:
    1. Przesłanki podmiotowej: Usługi muszą być świadczone przez indywidualnego twórcę
      lub artystę wykonawcę w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o
      prawie autorskim i prawach pokrewnych (zwanej dalej „ustawą o prawie autorskim).
    2. Przesłanki przedmiotowej: Usługi muszą mieć charakter kulturalny, być twórcze i
      indywidualne, a wynagrodzenie musi być w formie honorarium, w tym za przekazanie

      lub udzielenie licencji do praw autorskich lub praw do artystycznego wykonania
      utworów.
    W ocenie Wnioskodawczyni, obydwie te przesłanki są spełnione:
    Ad 1. Spełnienie przesłanki podmiotowej – Wnioskodawczyni jako indywidualny twórca.
    Definicja twórcy i utworu: Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy o prawie autorskim, utworem jest
    każdy przejaw działalności twórczej o indywidualnym charakterze, ustalony w
    jakiejkolwiek postaci. Utwór musi charakteryzować się trzema cechami: stanowić przejaw
    działalności człowieka (twórcy), stanowić przejaw działalności twórczej oraz mieć
    indywidualny charakter. Twórcą jest osoba prowadząca faktycznie działalność twórczą,
    której efektem jest powstanie utworu.
    Wnioskodawczyni prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą w zakresie
    konserwacji i restauracji zabytków. Posiada wykształcenie wyższe na kierunku (...)
    (magister sztuki), co uprawnia ją do pracy przy obiektach zabytkowych zgodnie z ustawą o
    ochronie zabytków i opiece nad zabytkami.
    Kwalifikacje i charakter pracy Wnioskodawczyni: Wnioskodawczyni posiada tytuł magistra
    sztuki w zakresie (...). Deklaruje, że działa jako twórca, artysta wykonawca w rozumieniu
    ustawy o prawie autorskim w odniesieniu do wszystkich świadczonych usług.
    Twórczość i indywidualność usług: Przedmiotem prawa autorskiego jest każdy przejaw
    działalności twórczej o indywidualnym charakterze, ustalony w jakiejkolwiek postaci,
    niezależnie od wartości, przeznaczenia i sposobu wyrażenia (utwór). Wszystkie
    wykonywane przez Wnioskodawczynię czynności, w tym sporządzanie programów prac
    konserwatorskich, wyników badań, ekspertyz oraz dokumentacji konserwatorskiej, mają
    charakter unikatowy, twórczy i artystyczny, wymagają zaawansowanej wiedzy i
    indywidualnej inwencji artystycznej. Nawet czynności techniczne są nierozerwalnie
    związane z całym procesem twórczym. W ramach jej pracy powstają oryginalne utwory,
    stanowiące przejaw indywidualnej twórczości konserwatora, odpowiadające definicji
    utworu z art. 1 ustawy o prawie autorskim.
    Samodzielność działania: Wnioskodawczyni działa jako podmiot w pełni samodzielny, we
    własnym imieniu i na własny rachunek, ponosząc pełną odpowiedzialność za jakość i
    poprawność wykonania prac. W przypadku współpracy z innymi podmiotami, ich praca
    odbywa się pod kierownictwem Wnioskodawczyni i na podstawie jej autorskiego projektu,
    a prawa autorskie są przenoszone na Wnioskodawczynię, a następnie na zleceniodawcę.
    Ad 2. Spełnienie przesłanki przedmiotowej – usługi kulturalne i honorarium z
    przeniesieniem praw autorskich.
    Charakter usług kulturalnych: Wszystkie świadczone usługi konserwatorskie i
    restauratorskie są ściśle związane z kulturą, ponieważ dotyczą ochrony, ratowania i
    upowszechniania dziedzictwa kulturowego. Działalność kulturalna obejmuje tworzenie,
    upowszechnianie i ochronę kultury. Wynagrodzenie w formie honorarium i przeniesienie
    praw autorskich: Za świadczone usługi Wnioskodawczyni otrzymuje wynagrodzenie w
    formie honorarium. Po otrzymaniu honorarium, prawa autorskie do wykonanych prac
    oraz dokumentacji konserwatorskiej są przenoszone na zleceniodawcę. Należy zauważyć,
    że sformułowanie „w tym za przekazanie lub udzielenie licencji” w art. 43 ust. 1 pkt 33 lit. b
    ustawy o VAT wskazuje, że przeniesienie praw autorskich jest przykładem, a nie
    warunkiem bezwzględnym zastosowania zwolnienia.
    Brak wyłączeń: Świadczone usługi nie mieszczą się w katalogu usług wyłączonych ze
    zwolnienia na podstawie art. 43 ust. 19 ustawy o VAT.
    Konkluzja i spójność z orzecznictwem
    Wnioskodawczyni podkreśla, że jej stanowisko jest zgodne z utrwaloną linią orzeczniczą
    sądów administracyjnych i interpretacji indywidualnych Krajowej Informacji Skarbowej.
    Wiele wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego, w tym sygn. akt I FSK 558/15, I FSK

    1649/15, I FSK 18/16, I FSK 588/16, I FSK 1855/19 oraz I FSK 1682/19, potwierdza, że usługi
    konserwacji i restauracji zabytków mogą mieć charakter twórczy i podlegać zwolnieniu z
    VAT. Sądy konsekwentnie wskazują, że definicje prac konserwatorskich w ustawie o
    ochronie zabytków określają ich cel, a nie wykluczają ich twórczego charakteru.
    Wnioskodawczyni, świadcząc usługi konserwacji i restauracji zabytków, spełnia wszystkie
    wymienione przesłanki do zastosowania zwolnienia z podatku VAT:
    - Działa jako indywidualny twórca w rozumieniu przepisów o prawie autorskim.
    - Świadczone przez nią usługi mają charakter kulturalny i przyczyniają się do
      upowszechniania
    dziedzictwa kulturowego.
    - Wszystkie wykonywane przez nią czynności charakteryzują się indywidualnym i
      twórczym
    charakterem, prowadząc do powstania utworów w rozumieniu prawa autorskiego.
    - Otrzymuje honorarium za swoje prace, które obejmuje przeniesienie majątkowych praw
      autorskich na zleceniodawcę.
    - Usługi te nie są wyłączone z możliwości stosowania zwolnienia z VAT na podstawie art.
      43 ust. 19 ustawy o VAT.
    W konsekwencji, świadczone przez Wnioskodawczynię usługi konserwacji i restauracji
    zabytków podlegają zwolnieniu od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1
    pkt 33 lit. b ustawy o VAT.

## Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe.

## Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
    (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:
      Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem”,
      podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium
      kraju (...).
    W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:
      Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się
      przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (...).
    Na podstawie art. 8 ust. 1 ustawy:
      Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde
      świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej
      niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu
      art. 7 (...).
    Stosownie do art. 8 ust. 2a ustawy:
      W przypadku gdy podatnik, działając we własnym imieniu, ale na rzecz osoby trzeciej,
      bierze udział w świadczeniu usług, przyjmuje się, że ten podatnik sam otrzymał i
      wyświadczył te usługi.
    Z powyższych uregulowań wynika, że przez usługę należy rozumieć każde świadczenie na
    rzecz danego podmiotu niebędące dostawą towarów. Z uwagi na powyższe unormowania,
    pod pojęciem usługi (świadczenia) należy rozumieć każde zachowanie się na rzecz innej
    osoby, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na
    rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie, bądź też tolerowanie, znoszenie
    określonych stanów rzeczy).

    Nie każda czynność stanowiąca dostawę towarów, w rozumieniu art. 7 ustawy, bądź
    świadczenie usług zdefiniowane w art. 8 ustawy podlega opodatkowaniu podatkiem od
    towarów i usług, ponieważ aby dana czynność podlegała opodatkowaniu tym podatkiem,
    musi być wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem jest podatnikiem
    podatku od towarów i usług.
    Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa
    zalicza do grona usług każde świadczenie. Zauważyć jednak należy, że usługą będzie tylko
    takie świadczenie, w przypadku którego istnieje bezpośredni konsument, odbiorca
    świadczenia odnoszący korzyść o charakterze majątkowym.
    W związku z powyższym, czynność podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy
    wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może
    zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności. Przy czym związek pomiędzy
    otrzymywaną płatnością a świadczeniem na rzecz dokonującego płatności musi mieć
    charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można powiedzieć, że płatność następuje w
    zamian za to świadczenie.
    Zastosowanie zwolnienia od podatku, jako odstępstwo od zasady powszechności i
    równości opodatkowania, możliwe jest jedynie w przypadku wykonywania czynności ściśle
    określonych w ustawie oraz w przepisach wykonawczych wydanych na podstawie jej
    upoważnienia.
    Zakres i zasady zwolnienia od podatku dostaw towarów lub świadczenia usług zostały
    określone m.in. w art. 43 ustawy.
    Stosownie do treści art. 43 ust. 1 pkt 33 ustawy:
      Zwalnia się od podatku usługi kulturalne świadczone przez:
      a) podmioty prawa publicznego lub inne podmioty uznane na podstawie odrębnych
        przepisów za instytucje o charakterze kulturalnym lub wpisane do rejestru
        instytucji kultury, prowadzonego przez organizatora będącego podmiotem
        tworzącym instytucje kultury w rozumieniu przepisów o organizowaniu i
        prowadzeniu działalności kulturalnej, oraz dostawę towarów ściśle z tymi
        usługami związaną,
      b) indywidualnych twórców i artystów wykonawców, w rozumieniu przepisów o
        prawie autorskim i prawach pokrewnych, wynagradzane w formie honorariów, w
        tym za przekazanie lub udzielenie licencji do praw autorskich lub praw do
        artystycznego wykonania utworów.
    Z kolei na podstawie art. 43 ust. 19 ustawy:
      Zwolnienie, o którym mowa w ust. 1 pkt 33, nie ma zastosowania do:
      1) usług związanych z filmami i nagraniami na wszelkich nośnikach;
      2) wstępu:
      a) na spektakle, koncerty, przedstawienia i imprezy w zakresie twórczości i
        wykonawstwa artystycznego i literackiego,
      b) do wesołych miasteczek, parków rozrywki, cyrków, dyskotek, sal balowych,
      c) do parków rekreacyjnych, na plaże i do innych miejsc o charakterze kulturalnym;
      3) wstępu oraz wypożyczania wydawnictw w zakresie usług świadczonych przez
        biblioteki, archiwa, muzea i innych usług związanych z kulturą;
      4) usług związanych z produkcją filmów i nagrań na wszelkich nośnikach;
      5) działalności agencji informacyjnych;
      6) usług wydawniczych;

      7) usług radia i telewizji, z zastrzeżeniem ust. 1 pkt 34;
      8) usług ochrony praw.
    Z analizy powołanego art. 43 ust. 1 pkt 33 ustawy jednoznacznie wynika, że zwolnienie ma
    charakter przedmiotowo-podmiotowy. Oznacza to, że warunkiem zastosowania
    zwolnienia od podatku na jego podstawie jest nie tylko spełnienie przesłanki o
    charakterze przedmiotowym, dotyczącej rodzaju świadczonych usług (kulturalnych), ale
    także przesłanki podmiotowej odnoszącej się do usługodawcy, który musi być podmiotem
    prawa publicznego lub innym podmiotem uznanym na podstawie odrębnych przepisów
    za instytucję o charakterze kulturalnym lub wpisanym do rejestru instytucji kultury,
    prowadzonego przez organizatora będącego podmiotem tworzącym instytucje kultury, w
    rozumieniu przepisów o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej, albo
    indywidualnym twórcą lub artystą wykonawcą w rozumieniu przepisów o prawie
    autorskim i prawach pokrewnych, wynagradzanym za wykonaną usługę w formie
    honorarium.
    Niespełnienie chociażby jednej z ww. przesłanek powoduje, że zwolnienie nie ma
    zastosowania.
    Należy podkreślić, że pojęcia używane do oznaczenia zwolnień, o których mowa w art. 43
    ustawy, należy interpretować ściśle, zważywszy, że zwolnienia te stanowią odstępstwa od
    ogólnej zasady, zgodnie z którą podatek VAT pobierany jest od każdej usługi świadczonej
    odpłatnie przez podatnika.
    W skład grupy podmiotów uprawnionych do zwolnienia weszli indywidualni twórcy i
    artyści wykonawcy, w rozumieniu przepisów o prawie autorskim i prawach pokrewnych,
    wynagradzani w formie honorariów, w tym za przekazanie lub udzielenie licencji do praw
    autorskich lub praw do artystycznego wykonania utworów.
    Powołany przepis art. 43 ust. 1 pkt 33 ustawy stanowi implementację do polskiego
    porządku prawnego art. 132 ust. 1 lit. n) Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada
    2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. U. UE. L Nr 347 z
    11 grudnia 2006 r. s. 1, ze zm.), zgodnie z którym:
      Zwolnieniu od podatku przez państwa członkowskie podlega świadczenie niektórych
      usług kulturalnych, a także dostawa towarów ściśle z nimi związanych, przez
      podmioty prawa publicznego lub inne instytucje kulturalne uznane przez dane
      państwo członkowskie.
    Ustawa o podatku od towarów i usług oraz przepisy wykonawcze nie definiują pojęć
    „kultura” i „usługa kulturalna”. Zatem, przy dokonywaniu interpretacji przepisu art. 43 ust.
    1 pkt 33 lit. b) ustawy, posłużyć się należy wykładnią literalną, odwołując się do
    językowego znaczenia tych pojęć.
    Tym samym wskazać należy, że kultura oznacza „materialną i umysłową działalność
    społeczeństw oraz jej wytwory”, zaś usługa to „pomoc okazana komuś”, „działalność
    gospodarcza służąca do zaspokajania potrzeb ludzi”. Natomiast, określenie „kulturalny”
    oznacza „odnoszący się do tworzenia i upowszechniania kultury lub stanowiący jej
    składnik”. Właściwym więc wydaje się przyjęcie, że kultura to ogół wytworów i osiągnięć z
    dziedziny sztuki, funkcjonujących w postaci np. dzieł artystycznych, związanych z
    twórczością artystyczną (np. o charakterze literackim, naukowym, plastycznym,
    muzycznym).
    Zgodnie z jej regułami, odnosząc się do znaczenia terminu „usługi kulturalne” w języku
    potocznym, możemy stwierdzić, że pod pojęciem tym kryją się usługi odnoszące się do
    kultury, w zakresie kultury, itp. Natomiast, kultura to „całokształt materialnego i
    duchowego dorobku ludzkości, a także ogół wartości zasad i norm współżycia przyjętych
    przez dane zbiorowości; wszystko to, co powstaje dzięki pracy człowieka, co jest
    wytworem jego myśli i działalności. Kultura dzieli się na: materialną, której zakres pokrywa
    się z pojęciem cywilizacja, i duchową – ogół wytworów i osiągnięć z dziedziny sztuki, nauki,

    moralności funkcjonujących w postaci dzieł artystycznych, wierzeń, obyczajów, a także
    uznanych wartości, takich jak: prawda, sprawiedliwość, wolność, równość itp. (Roman
    Smolski, Marek Smolski, Elżbieta Helena Stadtműller „Słownik Encyklopedyczny Edukacja
    Obywatelska” Wydawnictwo Europa, Warszawa 1999). Encyklopedia Popularna w haśle
    „kultura” podaje, że jest to „całokształt materialnego i duchowego dorobku ludzkości
    gromadzony, utrwalany i wzbogacany w ciągu jej dziejów, przekazywany z pokolenia na
    pokolenie; w skład tak pojętej kultury wchodzą nie tylko wytwory materialne i instytucje
    społeczne, ale także zasady współżycia społecznego, sposoby postępowania, wzory,
    kryteria ocen estetycznych i moralnych przyjęte w danej zbiorowości i wyznaczające
    obowiązujące zachowania” (Encyklopedia Popularna PWN, Wydanie XV, Państwowe
    Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1982).
    W sytuacji, gdy wykładnia językowa nie przynosi oczekiwanych rezultatów, wskazanym jest
    sięgnięcie do wykładni systemowej oraz funkcjonalnej. W tym celu należy sięgnąć do
    ustaw wprost lub pośrednio odnoszących się do działalności prowadzonej w sferze
    kulturalnej, np. ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej.
    Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 25 października 1991 r. o organizowaniu i
    prowadzeniu działalności kulturalnej (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 87):
      Działalność kulturalna w rozumieniu niniejszej ustawy polega na tworzeniu,
      upowszechnianiu i ochronie kultury.
    Przez potoczne rozumienie pojęcia „kultura” możemy zatem uznać całokształt wytworów
    materialnych i umysłowych społeczności.
    Za usługi kulturalne możemy zatem uznać usługi polegające na upowszechnianiu i
    ochronie kultury, przez którą należy rozumieć naturalne i kulturalne dziedzictwo ludzkości
    o charakterze materialnym i niematerialnym, w szczególności w zakresie historii, nauki i
    sztuki.
    Analizując możliwość zwolnienia świadczonych usług na gruncie przepisów art. 43 ust. 1
    pkt 33 lit. b ustawy, należy wskazać, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o
    prawie autorskim i prawach pokrewnych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 24 ze zm.), do której
    odwołuje się ustawodawca w treści art. 43 ust. 1 pkt 33 lit. b ustawy:
      Przedmiotem prawa autorskiego jest każdy przejaw działalności twórczej o
      indywidualnym charakterze, ustalony w jakiejkolwiek postaci, niezależnie od
      wartości, przeznaczenia i sposobu wyrażenia (utwór).
    Zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych:
      W szczególności przedmiotem prawa autorskiego są utwory:
      1) wyrażone słowem, symbolami matematycznymi, znakami graficznymi (literackie,
        publicystyczne, naukowe, kartograficzne oraz programy komputerowe);
      2) plastyczne;
      3) fotograficzne;
      4) lutnicze;
      5) wzornictwa przemysłowego;
      6) architektoniczne, architektoniczno-urbanistyczne i urbanistyczne;
      7) muzyczne i słowno-muzyczne;
      8) sceniczne, sceniczno-muzyczne, choreograficzne i pantomimiczne;
      9) audiowizualne (w tym filmowe).
    W myśl art. 1 ust. 3 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych:

      Utwór jest przedmiotem prawa autorskiego od chwili ustalenia, chociażby miał
      postać nieukończoną.
    Zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych:
      Prawo autorskie przysługuje twórcy, o ile ustawa nie stanowi inaczej.
    Na podstawie art. 8 ust. 2 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych:
      Domniemywa się, że twórcą jest osoba, której nazwisko w tym charakterze
      uwidoczniono na egzemplarzach utworu lub której autorstwo podano do publicznej
      wiadomości w jakikolwiek inny sposób w związku z rozpowszechnianiem utworu.
    Stosownie do art. 8 ust. 3 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych:
      Dopóki twórca nie ujawnił swojego autorstwa, w wykonywaniu prawa autorskiego
      zastępuje go producent lub wydawca, a w razie ich braku - właściwa organizacja
      zbiorowego zarządzania prawami autorskimi.
    Ustawodawca posłużył się syntetyczną definicją utworu, określając w sposób generalny
    cechy konieczne wyróżniające utwór od innych rezultatów działalności człowieka.
    Aby określone dzieło mogło być przedmiotem prawa autorskiego musi posiadać
    następujące cechy:
        - mieć źródło w pracy człowieka (twórcy),
        - stanowić przejaw działalności twórczej,
        - posiadać indywidualny charakter.
    W myśl art. 85 ust. 1 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych:
      Każde artystyczne wykonanie utworu lub dzieła sztuki ludowej pozostaje pod
      ochroną niezależnie od jego wartości, przeznaczenia i sposobu wyrażenia.
    Z treści ww. przepisów można zatem wywieść, że twórcą w rozumieniu ustawy jest każda
    osoba prowadząca faktycznie działalność twórczą, czyli działalność, której efektem jest
    powstanie utworu w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy o prawie autorskim i prawach
    pokrewnych. Użyte w tym przepisie określenie „przejaw działalności twórczej”, należy
    rozumieć jako uzewnętrzniony rezultat działalności człowieka o charakterze kreacyjnym.
    Tak sformułowana treść przepisów określających zwolnienie od podatku od towarów i
    usług, gdzie szczególnie akcentowana jest „indywidualność twórców i artystów
    wykonawców”, w zestawieniu z brzmieniem przepisów ustawy o prawie autorskim i
    prawach pokrewnych pozwala stwierdzić, iż intencją ustawodawcy podatkowego było
    objęcie zwolnieniem wyłącznie takich usług kulturalnych, które świadczone są przez
    twórców, artystów wykonawców, z uwzględnieniem ich szczególnych relacji z dziełem,
    utworem.
    Zgodnie z ustawą o prawie autorskim i prawach pokrewnych wyróżnia się dwa rodzaje
    praw:
    · autorskie prawa osobiste,
    · autorskie prawa majątkowe.
    Przepisy dotyczące praw osobistych zostały uregulowane w rozdziale trzecim ustawy o
    prawie autorskim i prawach pokrewnych.
    Na podstawie art. 16 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych:
      Jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, autorskie prawa osobiste chronią nieograniczoną w
      czasie i niepodlegającą zrzeczeniu się lub zbyciu więź twórcy z utworem, a w
      szczególności prawo do:
      1) autorstwa utworu;

      2) oznaczenia utworu swoim nazwiskiem lub pseudonimem albo do udostępniania
        go anonimowo;
      3) nienaruszalności treści i formy utworu oraz jego rzetelnego wykorzystania;
      4) decydowania o pierwszym udostępnieniu utworu publiczności;
      5) nadzoru nad sposobem korzystania z utworu.
    Autorskie prawa osobiste chronią więź twórcy z utworem i są z nim w sposób trwały
    związane. Są one bezterminowe oraz niezbywalne.
    Niezbywalność praw osobistych oznacza, że nie da się takiego prawa sprzedać, ani
    przekazać innej osobie.
    W myśl art. 17 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych:
      Jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, twórcy przysługuje wyłączne prawo do korzystania
      z utworu i rozporządzania nim na wszystkich polach eksploatacji oraz do
      wynagrodzenia za korzystanie z utworu.
    Zatem, prawa te chronią godność twórcy, która wyraża się w jego intelektualnym związku
    z dziełem.
    Natomiast, autorskie prawo majątkowe to uprawnienie o charakterze majątkowym, które
    zostało ukształtowane na wzór prawa własności. Twórca ma wyłączne uprawnienie do
    korzystania z dzieła lub rozporządzania nim.
    Autorskie prawa majątkowe, w przeciwieństwie do osobistych są zbywalne. Wynika to z
    art. 41 ust. 1 pkt 1-2 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych:
      Jeżeli ustawa nie stanowi inaczej:
      1) autorskie prawa majątkowe mogą przejść na inne osoby w drodze dziedziczenia
        lub na podstawie umowy;
      2) nabywca autorskich praw majątkowych może przenieść je na inne osoby, chyba że
        umowa stanowi inaczej.
    Zatem, autorskie prawo majątkowe obejmuje wyłącznie prawo do korzystania z utworu i
    rozporządzania nim na wszystkich polach eksploatacji oraz do wynagrodzenia za
    korzystanie z utworu.
    Majątkowe prawa autorskie są przedmiotem obrotu w postaci umów zbycia tych praw lub
    umów licencyjnych.
    Po przeniesieniu majątkowych praw autorskich do utworu, prawa te przechodzą
    całkowicie na nabywcę.
    Zatem, w chwili powstania gotowego utworu, rodzą się prawa autorskie przysługujące
    osobie, która taki utwór stworzyła. Autor staje się właścicielem dzieła i może z nim robić,
    co tylko zechce. Posiada do niego prawa dwojakiego rodzaju – osobiste i majątkowe.
    Podsumowując – autor ma prawo podpisać dzieło swoim nazwiskiem (prawo autorskie
    osobiste) oraz na nim zarabiać (prawo autorskie majątkowe). To pierwsze prawo jest
    niezbywalne, tym drugim może się podzielić całkowicie lub w części.
    Stosownie do art. 9 ust. 1 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych:
      Współtwórcom przysługuje prawo autorskie wspólnie. Domniemywa się, że wielkości
      udziałów są równe. Każdy ze współtwórców może żądać określenia wielkości
      udziałów przez sąd, na podstawie wkładów pracy twórczej.
    Zgodnie z art. 11 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych:

      Autorskie prawa majątkowe do utworu zbiorowego, w szczególności do encyklopedii
      lub publikacji periodycznej, przysługują producentowi lub wydawcy, a do
      poszczególnych części mających samodzielne znaczenie – ich twórcom.
      Domniemywa się, że producentowi lub wydawcy przysługuje prawo do tytułu.
    Tak więc, odwołując się do pojęcia „twórcy” w rozumieniu ustawy o prawie autorskim i
    prawach pokrewnych wskazać należy, że twórcą w rozumieniu ww. ustawy jest nie tylko
    jedyny twórca utworu, ale również osoby, które są współtwórcami stworzonego dzieła.
    Zgodnie z przywołanym wyżej art. 9 ust. 1 ustawy o prawie autorskim i prawach
    pokrewnych, współtwórcom przysługuje prawo autorskie wspólnie. Domniemywa się, że
    wielkości udziałów są równe. Utwór powstały w rezultacie współtwórczości jest zatem
    przedmiotem wspólnego prawa autorskiego niezależnie od tego, czy dają się w nim
    wyróżnić części stworzone przez poszczególnych twórców. Wykładnia systemowa
    zewnętrzna, oparta na zapisach ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych
    prowadzi do wniosku, że twórcą jest osoba fizyczna, która wykonała dany utwór sama lub
    z udziałem innych współtwórców.
    Z opisu sprawy wynika, że prowadzi Pani jednoosobową działalność gospodarczą w
    zakresie konserwacji i restauracji zabytków, głównie sklasyfikowaną pod kodem PKD 91.03.
    Z (Działalność historycznych miejsc i budynków oraz podobnych atrakcji turystycznych).
    Działa Pani we własnym imieniu i na własny rachunek, ponosząc pełną odpowiedzialność
    za jakość i poprawność wykonania prac. Posiada Pani tytuł magistra sztuki w zakresie (...),
    uzyskany na kierunku (...) ze specjalnością (...). Wykształcenie to uprawnia Panią również
    do prowadzenia prac konserwatorskich przy wszelkiego rodzaju zabytkach, w tym także
    przy rzeźbie kamiennej, drewnianej oraz detalach architektonicznych. W ramach
    świadczonych usług konserwatorskich wykonuje Pani kompleksowe opracowania i
    działania, takie jak:
    1. Szczegółowa dokumentacja konserwatorska (opisowa, fotograficzna, rysunkowa),
      obejmująca analizę historyczną, technologiczną i stylistyczną, opis przeprowadzonych
      działań oraz zalecenia dotyczące dalszej opieki nad zabytkiem.
    2. Opracowania konserwatorskie, badania konserwatorskie, ekspertyzy stanu
      zachowania.
    3. Programy badań i prac konserwatorskich/projekty konserwatorskie, które są
      opracowywane indywidualnie dla każdego obiektu i często stanowią formę pracy
      naukowej objętej prawami autorskimi.
    4. Czynności takie jak retusze, uzupełnienia, rekonstrukcje całych fragmentów malowideł
      i rzeźb.
    Wszystkie wykonywane przez Panią usługi mają charakter twórczy i artystyczny. Wymagają
    one zarówno zaawansowanej wiedzy konserwatorskiej, jak i indywidualnej inwencji
    artystycznej. Prace konserwatorskie nie ograniczają się do czynności technicznych, lecz
    opierają się na podejmowaniu autorskich decyzji co do zakresu ingerencji, doboru
    technologii, sposobu rekonstrukcji, retuszu estetycznego i zabezpieczenia dzieła. Nawet
    czynności techniczne są nierozerwalnie związane z całym procesem twórczym. W ramach
    Pani pracy powstają oryginalne utwory, stanowiące przejaw indywidualnej twórczości
    konserwatora, odpowiadające definicji utworu z art. 1 ustawy o prawie autorskim i
    prawach pokrewnych. Do tych utworów zalicza się m.in. szczegółowa dokumentacja
    konserwatorska (obejmująca fotografie poszczególnych etapów prac, analizę historyczną,
    technologiczną i stylistyczną, opis przeprowadzonych działań oraz zalecenia dotyczące
    dalszej opieki nad zabytkiem), a także opracowania konserwatorskie, badania
    konserwatorskie, ekspertyzy stanu zachowania oraz programy prac konserwatorskich
    /projekty konserwatorskie. Działa i będzie Pani działać jako twórca, artysta wykonawca w
    rozumieniu ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych w odniesieniu do
    wszystkich świadczonych usług. Pani usługi mają charakter kompleksowy i składają się z
    kilku nierozerwalnie związanych ze sobą etapów, które nie mogą istnieć samodzielnie.

    Każdy z tych etapów jest istotny dla zachowania autentyczności i wartości zabytku, a ich
    połączenie jest wyrazem indywidualnej twórczości i kunsztu konserwatorskiego. Jest Pani
    stroną zawierającą umowy ze zleceniodawcami, którymi są najczęściej parafie, instytucje
    kultury lub urzędy. Jeśli współpracuje Pani z innymi osobami przy większych zleceniach,
    odbywa się to na podstawie umów o dzieło lub w formule B2B, z przeniesieniem praw
    autorskich na Panią, która następnie przekazuje je zleceniodawcy. Za świadczone usługi
    otrzymuje Pani wynagrodzenie w formie honorarium. Po otrzymaniu honorarium, prawa
    autorskie do wykonanych prac oraz dokumentacji konserwatorskiej są przenoszone na
    zleceniodawcę. Jest Pani uważana za twórcę w rozumieniu przepisów o prawie autorskim i
    prawach pokrewnych. Prawa autorskie chronią godność twórcy i jego intelektualny
    związek z dziełem (prawa osobiste, niezbywalne) oraz dają wyłączne prawo do korzystania
    z utworu i rozporządzania nim, a także do wynagrodzenia (prawa majątkowe, zbywalne).
    Nie świadczy Pani usług nie mieszczących się w katalogu usług wyłączonych ze zwolnienia
    na podstawie art. 43 ust. 19 ustawy.
    Pani wątpliwości dotyczą wskazania, czy świadczone przez Panią usługi konserwacji i
    restauracji zabytków oraz dzieł sztuki, jako usługi o charakterze kulturalnym świadczone
    przez indywidualnego twórcę w rozumieniu ustawy o prawie autorskim i prawach
    pokrewnych, wynagradzane w formie honorarium wraz z przeniesieniem praw autorskich
    do wytworzonych utworów, są zwolnione od podatku od towarów i usług na podstawie
    art. 43 ust. 1 pkt 33 lit. b ustawy.
    Jak wyżej wskazano, zwolnienie, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 33 lit. b ustawy ma
    charakter przedmiotowo-podmiotowy. Warunkiem zastosowania tego zwolnienia jest
    łączne spełnienie przesłanki podmiotowej, odnoszącej się do usługodawcy oraz przesłanki
    przedmiotowej, dotyczącej rodzaju świadczonych usług. Zwolnieniu opisanemu w art. 43
    ust. pkt 33 lit. b ustawy podlegają usługi konserwatorskie i restauratorskie, o ile mają
    charakter działalności twórczej i charakteryzują się indywidualnością. Zwolnienie to nie
    dotyczy natomiast przypadków, gdy prace konserwatorskie i restauratorskie obejmują
    jedynie czynności o charakterze czysto technicznym. Przy czym należy mieć na uwadze, że
    prace te rzeczywiście muszą mieć twórczy charakter, nosić cechy indywidualne i być
    wynagradzane za pośrednictwem honorariów w zamian za przeniesienie praw autorskich
    na zleceniodawców (np. w postaci stworzenia egzemplarza dokumentacji projektowej
    mającej charakter utworu). Natomiast przedmiotowe zwolnienie nie będzie obejmować
    prac konserwatorskich czy restauratorskich, na które składają się działania o specyfice
    czysto technicznej.
    W rozpatrywanej sprawie, jak wskazano we wniosku, uzyskała Pani tytuł magistra sztuki w
    zakresie (...). W trakcie przygotowywania programu prac, podejmując subiektywne decyzje
    dotyczące takich kwestii jak techniki rekonstrukcji, jej zasadność, odróżnienie od oryginału
    lub wizualne scalenie z nim działa Pani jako twórca w rozumieniu przepisów ustawy o
    prawie autorskim i prawach pokrewnych. Wszystkie wykonywane przez Panią usługi mają
    charakter twórczy i artystyczny. Wymagają one zarówno zaawansowanej wiedzy
    konserwatorskiej, jak i indywidualnej inwencji artystycznej. Prace konserwatorskie nie
    ograniczają się do czynności technicznych, lecz opierają się na podejmowaniu autorskich
    decyzji co do zakresu ingerencji, doboru technologii, sposobu rekonstrukcji, retuszu
    estetycznego i zabezpieczenia dzieła. W ramach Pani pracy powstają oryginalne utwory,
    stanowiące przejaw indywidualnej twórczości konserwatora, odpowiadające definicji
    utworu z art. 1 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Działa i będzie Pani
    działać jako twórca, artysta wykonawca w rozumieniu ustawy o prawie autorskim i
    prawach pokrewnych w odniesieniu do wszystkich świadczonych usług. Pani usługi mają
    charakter kompleksowy i składają się z kilku nierozerwalnie związanych ze sobą etapów,
    które nie mogą istnieć samodzielnie. Każdy z etapów jest istotny dla zachowania
    autentyczności i wartości zabytku, a ich połączenie jest wyrazem indywidualnej twórczości
    i kunsztu konserwatorskiego. Za świadczone usługi otrzymuje Pani wynagrodzenie w
    formie honorarium. Po otrzymaniu honorarium, prawa autorskie do wykonanych prac
    oraz dokumentacji konserwatorskiej są przenoszone na zleceniodawcę.

    Zatem, świadczone przez Panią usługi korzystają ze zwolnienia od podatku VAT na
    podstawie art. 43 ust. 1 pkt 33 ustawy. Bowiem, Pani prace mają każdorazowo charakter
    indywidualny i twórczy, a w związku ze świadczonymi usługami działa Pani jako twórca
    konkretnego utworu. Ponadto, za przeniesienie praw autorskich do niego będzie Pani
    wynagradzana za pośrednictwem honorarium.
    Podsumowując, świadczone przez Panią usługi konserwacji i restauracji zabytków oraz
    dzieł sztuki, jako usługi o charakterze kulturalnym świadczone przez indywidualnego
    twórcę w rozumieniu ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, wynagradzane w
    formie honorarium wraz z przeniesieniem praw autorskich do wytworzonych utworów,
    korzystają ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt
    33 lit. b ustawy.
    Zatem, Pani stanowisko jest prawidłowe.

## Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
    Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który
    obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
    Zgodnie z art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej:
      Składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do
      wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia
      przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej
      tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego.
    Jestem ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem
    zdarzenia przyszłego). Pani ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub
    nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia
    przyszłego). Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy,
    gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się
    będzie z opisem stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego) podanym przez Panią w
    złożonym wniosku. Zatem, wydając przedmiotową interpretację oparłem się na
    wynikającym z treści wniosku opisie stanu faktycznego. W przypadku, gdy w toku
    postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, bądź celno-skarbowej zostanie
    określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków
    prawnych. Ponadto, w sytuacji zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego w
    opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
    · Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy
      z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.).
      Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna
      (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pani do interpretacji.
    · Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub
      zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem
      czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
        1) z zastosowaniem art. 119a;
        2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5
          ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
        3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
    · Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

      Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w
      decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej
      praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

## Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu
    Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z
    dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.
    U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
    Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę
    należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej
    (art. 53 § 1 PPSA):
    · w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa
      Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
    · w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres
      Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP
      (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia
    przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do
    zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz
    powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

## Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji
    podatkowej.