Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0113-KDIPT1-3.4012.805.2017.2.BM
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2018-01-11
Teza: Obowiązek wykazania w deklaracji podatku należnego od usługi montażu kolektorów słonecznych i pomp ciepła.
Słowa kluczowe: gmina; kolektor-kolektor słoneczny; obciążenia-odwrotne obciążenie; pompa
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 17; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 17a; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1-art. 86

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r., poz. 201, z późn. zm.) Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 9 listopada 2017 r. (data wpływu 10 listopada 2017 r.), uzupełnionym pismem z dnia 4 stycznia 2018 r. (data wpływu) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie obowiązku wykazania w deklaracji podatku należnego od usługi montażu kolektorów słonecznych oraz pomp ciepła wykonywanej przez podwykonawcę **– jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 10 listopada 2017 r. wpłynął do tutejszego organu ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie obowiązku wykazania w deklaracji podatku należnego od usługi montażu kolektorów słonecznych oraz pomp ciepła wykonywanej przez podwykonawcę.

Wniosek uzupełniono pismem z dnia 4 stycznia 2018 r. o doprecyzowanie opisu sprawy.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

Gmina … jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem VAT składającym miesięczne deklaracje VAT 7.

W dniu 29 grudnia 2016 r. Gmina zawarła z Województwem … umowę … na realizację projektu dot. wykorzystana energii ze źródeł odnawialnych – pn. „…” - współfinansowanego ze środków UE w ramach RPO Województwa … na lata 2014 - 2020. Oś priorytetowa 4 Energia Przyjazna Środowisku. Działanie 4.1 Wsparcie wykorzystania OZE.

Środki z RPOW… są środkami, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o finansach publicznych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1870 z późn. zm.).

Realizując przedmiotowy projekt Gmina … wypełnia swoje ustawowe zadania, określone m. in. art. 2 ust. 1, art. 6 ust. 1 i art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2016 r. poz. 446 z późn. zm.), które stanowią odpowiednio że gminy wykonują zadania publiczne w mieniu własnym i na własną odpowiedzialność a do zakresu ich działania należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów w tym sprawy ochrony środowiska i przyrody.

Również zapisy ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U z 2017 r. poz. 519) – art. 403 ust. 2 w zw. z art. 400a ust. 1 pkt 21 i pkt 22 stanowią, że finansowanie ochrony środowiska w zakresie przedsięwzięć związanych z ochroną powietrza i wspomaganiem wykorzystania źródeł energii odnawialnej oraz wprowadzaniem bardziej przyjaznych dla środowiska nośników energii jest zadaniem własnym gmin.

Głównym celem projektu jest zwiększenie wykorzystania OZE co przyczyni się do poprawy jakości środowiska naturalnego oraz podniesienia poziomu życia mieszkańców gminy, będących grupą docelową projektu.

W ramach przedmiotowego projektu zainstalowanych zostanie wyłącznie na budynkach mieszkalnych 158 szt. zestawów kolektorów słonecznych płaskich do przygotowywania ciepłej wody użytkowej (c.w.u. ) o łącznej mocy znamionowej 0.56 MW z tego:

120 szt. kolektory 2 - panelowe (79 szt. na dachu i 41 szt. na elewacji)

32 szt. kolektory 3 - panelowe (24 szt. na dachu i 8 szt. na elewacji) i 6 szt. kolektorów 4 - panelowych (3 szt. na dachu i 3 szt. na elewacji).

Ponadto zainstalowanych zostanie 34 szt. zestawów powietrznych pomp ciepła kompaktowych, zintegrowanych z zasobnikami wody o łącznej mocy znamionowej 0.08 MW (27 szt. z zasobnikiem o poj. 200 dm3 oraz 7 szt. z zasobnikiem o poj. 300 dm3).

Przystępując do realizacji projektu Gmina zawarła pisemne umowy cywilnoprawne z mieszkańcami zainteresowanymi uczestnictwem w projekcie oraz dysponującym nieruchomościami na których będą montowane kolektory słoneczne płaskie lub powietrzne pompy ciepła.

W przedmiotowych umowach określone zostały warunki użyczenia nieruchomości dla potrzeb realizacji projektu oraz organizacyjno - finansowe wzajemne zobowiązania stron dot. montażu przedmiotowych urządzeń. Mieszkańcy wyrazili zgodę na umiejscowienie urządzeń i przeprowadzenie niezbędnych robót na/w nieruchomości, będących w ich posiadaniu/własności a tytułem współfinansowania inwestycji w okresie od lutego do maja 2017 r. dokonali stosownych wpłat.

Gmina w 2017 r. przeprowadziła przetarg nieograniczony w wyniku którego wyłoniła wykonawców montażu zestawów kolektorów słonecznych płaskich oraz montażu powietrznych pomp ciepła, zawierając z nimi umowy określające zakres przedmiotowy robót, terminy wykonania i płatności. Ustalono również harmonogram zakładający montaż przedmiotowych urządzeń w okresie od października 2017 r. do stycznia 2018 r.

Podmioty dokonujące montażu instalacji są czynnymi podatnikami podatku VAT i wykonują czynności wymienione w poz. od 2 do 48 załącznika Nr 14 ustawy o VAT.

Stosując przepisy Prawa zamówień publicznych Gmina zapewniła opracowanie projektu technicznego oraz nadzór inwestorski.

Gmina będzie nadzorować przebieg montażu, dokona odbiorów końcowych, zapewni działania promocyjne oraz dokona rozliczenia finansowego przedmiotowego projektu.

Dokonywana przez Gminę … na rzecz mieszkańców - w oparciu o umowę - dostawa i montaż zestawów kolektorów słonecznych i powietrznych pomp ciepła ma charakter świadczonych usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy z dna 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, gdyż polega ona na budowie instalacji wykorzystujących odnawialne źródła energii.

Przedmiotowa usługa jest usługą złożoną składającą się z dostawy i montażu a po 5 latach przekazania zestawu kolektora lub pompy na własność mieszkańcom.

Gmina podpisując umowy z wykonawcami oraz z mieszkańcami występuje jako inwestor organizujący cały proces inwestycyjny oraz jako główny wykonawca, realizujący odpłatne świadczenie na rzecz mieszkańców.

Jednocześnie stała się podmiotem świadczącym usługę wykonywaną w ramach termomodernizacji budynków mieszkalnych w wyniku której nastąpi ulepszenie oraz zmniejszenie rocznego zapotrzebowania na energię poprzez zastosowanie urządzeń wykorzystujących energię odnawialną.

Zgodnie z art. 2 pkt 2 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r o wspieraniu termomodernizacji i remontów (Dz. U. z 2017 r. poz. 130) do przedsięwzięć termomodernizacyjnych zalicza się m.in. „ulepszenie, w wyniku którego następuje zmniejszenie zapotrzebowania na energię dostarczaną na potrzeby ogrzewania i podgrzewania wody użytkowej oraz ogrzewania budynków mieszkalnych, budynków zbiorowego zamieszkania oraz budynków stanowiących własności jednostek samorządu terytorialnego służących do wykonywania przez nie zadań publicznych.”

Definiując pojęcie przedsięwzięcia termomodernizacyjnego ustawodawca wskazuje na skutek i efekt osiągnięty w wyniku jego zastosowania. Cele i skutek realizowanego przez Gminę … projektu będą osiągnięte poprzez zamontowanie i uruchomienie instalacji zestawów kolektorów słonecznych oraz powietrznych pomp ciepła.

Usługa montażu jest usługą budowlaną, polegającą na instalacji urządzeń z materiałów wykonawcy wyłonionego w przetargu sklasyfikowanym w dziale 43 Roboty budowlane sklasyfikowane w grupowaniu 43.22.1 Roboty związane z wykonywaniem instalacji wodno-kanalizacyjnych, odwadniających, cieplnych, wentylacyjnych i klimatyzacyjnych.

W zakres usługi instalacji wchodzi montaż zestawu na zewnątrz budynku oraz elementów wewnątrz budynku.

Powyższe uzasadnienie wskazuje, że usługę realizowaną przez Gminę należy zaklasyfikować jako termomodernizację obiektów budowlanych.

Zestawy kolektorów słonecznych płaskich oraz powietrzne pompy ciepła będą i pozostaną własnością Gminy … również po montażu przez okres trwałości projektu wynoszący 5 lat od dnia zatwierdzenia przez Instytucję Zarządzającą, końcowego wniosku o płatność. Na ten okres Gmina … nieodpłatnie użyczy właścicielom/posiadaczom nieruchomości wyposażenia i urządzenia wchodzące w skład zestawów kolektorów słonecznych płaskich i powietrznych pomp ciepła do korzystania zgodnie z ich przeznaczeniem.

Mieszkańcy jako uczestnicy projektu będą zobowiązani do właściwej eksploatacji zainstalowanych urządzeń a w przypadku ich uszkodzenia w tym okresie w zakresie nieobjętym gwarancją (np. celowego lub nieumyślnego uszkodzenia powstałego w wyniku niewłaściwej eksploatacji) będą pokrywali koszty ich naprawy. Uczestnicy projektu nie będą natomiast ponosić żadnych innych opłat poza opłatami eksploatacyjnymi ( koszty energii elektrycznej do zasilania pomp obiegowych i sterowania). Przez cały okres trwania umowy uczestnicy projektu będą zobowiązani do zapewnienia Gminie …, a także osobom przez nią wskazanym do bezpłatnego dostępu do zainstalowanych urządzeń zestawów kolektorów i powietrznych pomp ciepła. Po upływie okresu trwałości projektu ( 5 lat) zestawy kolektorów słonecznych i powietrznych pomp ciepła zostaną przekazane uczestnikom projektu na własność. Przekazanie nie będzie stanowić odrębnej czynności a jedynie będzie zakończeniem procesu inwestycyjnego czyli częścią składową jednej kompleksowej i odpłatnej usługi.

Po przekazaniu w użyczenie mieszkańcom przedmiotowych instalacji Gmina nie będzie ponosiła żadnych kosztów związanych z ich eksploatacją.

Przedmiotowy projekt jest finansowany przez Gminę … ze środków RPOW… na lata 2014 2020 (85% kosztów kwalifikowanych) oraz środków Gminy jako Beneficjenta i mieszkańców jako uczestników projektu (15% kosztów kwalifikowanych).

Mieszkańcy zawierając umowy z Gminą dobrowolnie zobowiązali się do partycypacji w kosztach realizacji projektu w wysokości 15% kosztów kwalifikowanych instalowania zestawów kolektorów słonecznych i powietrznych pomp ciepła oraz 100% kosztów niekwalifikowanych projektu, czyli kosztów nieobjętych refundacją środków UE - w wysokości przypadającej na nieruchomość poprzez wpłatę odpowiedniej kwoty na konto bankowe Gminy ….

Dokładne wartości kosztów określono uczestnikom projektu po wyłonieniu wykonawców zadań określonych w projekcie. Dokonanie wpłat przez mieszkańców było warunkiem koniecznym do uczestniczenia w projekcie oraz pozostaje w bezpośrednim związku ze świadczeniem usług realizowanych na ich rzecz.

Środki z RPOW… na lata 2014-2020 wpłyną na wyodrębniony rachunek Gminy … założony w celu realizacji projektu, z którego będą regulowane zobowiązania wobec wykonawców.

Podatek VAT nie został zaliczony do kosztów kwalifikowalnych w projekcie.

Do czasu otrzymania dofinansowania projekt będzie realizowany przy użyciu środków własnych Gminy … oraz środków wpłaconych przez uczestników projektu.

Gmina również jako beneficjent przedsięwzięcia w ramach realizacji projektu w latach 2017 - 2018 poniosła i będzie ponosić wydatki w pełnej wysokości z tytułu m.in. zakupu i montażu urządzeń czy pełnienia nadzoru inwestorskiego.

W odniesieniu do realizacji tej inwestycji wyłącznie Gmina a nie mieszkańcy występuje w charakterze inwestora, czego odzwierciedleniem jest zawarcie bezpośrednio przez nią nie tylko umów z firmami odpowiedzialnymi za montaż pomp ciepła i kolektorów słonecznych ale również z firmami odpowiedzialnymi za nadzór inwestorski, wykonanie platformy internetowej czy promocję przedmiotowego projektu.

Również faktury dokumentujące wydatki dot. m. in. dostawy i montażu zestawów kolektorów słonecznych i powietrznych pomp ciepła będą wystawione na Gminę ….

Na Gminę też będą wystawione faktury dot. nadzoru inwestorskiego, promocji projektu, opracowania studium wykonalności, dokumentacji projektowo - kosztorysowej, zakupu niezbędnych usług informatycznych.

Wszystkie towary i usługi związane z realizacją projektu są i będą stanowić czynności opodatkowane podatkiem od towarów i usług, do których zalicza się usługi montażu (w tym dostawy urządzeń), za które Gmina pobrała opłaty od mieszkańców stanowiące współfinansowanie montażu urządzeń wynikające z zawartych umów cywilnoprawnych.

Gmina będzie miała możliwość bezpośredniego przyporządkowania kwot podatku naliczonego związanego z czynnościami, w związku z którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego.

Gmina wykaże w rejestrach sprzedaży oraz składanych deklaracjach VAT-7 i odprowadzi z tego tytułu podatek VAT należny, przyjmując za podstawę opodatkowania kwotę wpłaconą przez mieszkańców oraz otrzymaną dotację.

W piśmie z dnia 4 stycznia 2018 r., stanowiącym uzupełnienie wniosku, Wnioskodawca wskazał, że usługa dostawy i montażu kolektorów słonecznych oraz pomp ciepła zakupiona przez Gminę od wykonawców wyłonionych w przetargu sklasyfikowana jest w dziale:

43 - roboty budowlane specjalistyczne w grupowaniu 43.22.12.0 roboty związane z wykonywaniem instalacji cieplnych, wentylacyjnych i klimatyzacyjnych według PKWiU z 2008r.

Gmina … nie występowała do GUS o potwierdzenie klasyfikacji ww. usługi.

Usługa montażu kolektorów słonecznych i pomp ciepła świadczona przez Gminę na rzecz mieszkańców również jest sklasyfikowana w grupowaniu 43.22.12.0 - roboty związane z wykonywaniem instalacji cieplnych, wentylacyjnych i klimatyzacyjnych według PKWiU z 2008r. wprowadzonej rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 29 października 2008r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług /Dz. U. z 2008r nr 207, poz. 1293 z późn. zm./

Usługi wykonywane przez Gminę … na rzecz mieszkańców udokumentowane są zawartymi umowami z mieszkańcami uczestnikami projektu, zgodnie z którymi Gmina świadczy usługi polegające na:

*   dostawie i montażu urządzeń grzewczych na i w budynkach mieszkalnych uczestników projektu,

*   sprawowaniu nadzoru nad prawidłowym funkcjonowaniem instalacji w okresie 5 lat od dnia odbioru końcowego,

*   użyczeniu instalacji mieszkańcom do eksploatacji przez okres trwałości projektu, a następnie przekazanie ich na własność.

W odpowiedzi na pytanie Organu: Czy czynności wykonywane przez:

1.  Wnioskodawcę na rzecz mieszkańców,
2.  wykonawców na rzecz Wnioskodawcy,

to usługi wymienione w załączniku nr 14 do ustawy o VAT?, Wnioskodawca wskazał, że „Tak - czynności wykonywane przez:

a/ Wnioskodawcę na rzecz mieszkańców,

b/ wykonawców na rzecz Wnioskodawcy

są usługami wymienionymi w załączniku nr 14 do ustawy o VAT.”

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy Gmina będzie zobowiązania do wykazania w jej deklaracji podatkowej podatku należnego od usługi wykonanej przez podmiot realizujący na jej zlecenie usługę montażu Instalacji?

Zdaniem Wnioskodawcy, Gmina będzie zobowiązana do wykazania w jej deklaracji podatkowej podatku należnego od usługi wykonanej przez podmiot realizujący na jej zlecenie usługę montażu instalacji.

Realizując projekt dot. montażu urządzeń wykorzystujących OZE do podgrzewania wody użytkowej - zapewni wykonanie tej usługi na rzecz mieszkańców przez co występować będzie jako czynny podatnik podatku VAT.

Jako odpowiedzialna za realizację projektu Gmina zawarła umowy z wyłonionymi w procedurze przetargowej wykonawcami, świadczącymi jedynie specjalistyczną usługą dostawy i montażu instalacji, występującymi jedynie jako osoby trzecie, nie mające żadnych umów z mieszkańcami.

Gmina wykaże w składanej do US deklaracji podatkowej - podatek należny od usług wykonanych przez podmioty realizujące na jej zlecenie usługę dostawy i montażu instalacji.

Podmioty dokonujące montażu instalacji będą czynnymi podatnikami podatku VAT, jednocześnie ich czynności w ocenie Gminy będą stanowić czynności wymienione w poz. 2 - 48 załącznika nr 14 ustawy o VAT.

Zdaniem Wnioskodawcy, firmy wykonujące prace związane z instalacją będą występowały w charakterze podwykonawcy o których mowa w art. 17 ust. 1 h ustawy o VAT.

W ramach procesu inwestycyjnego Gmina występuje w dwojakiej roli a mianowicie jako inwestor odpowiedzialny za organizację i przebieg całego proces inwestycyjnego oraz jako główny wykonawca gdyż świadczy odpłatną usługę na rzecz konkretnych mieszkańców.

Ustawa o VAT nie zawiera definicji podwykonawcy a zgodnie z językową wykładnią prawa, podwykonawca jest podmiotem realizującym usługę związaną z inwestycją jednak nie bezpośrednio na zlecenie inwestora.

Jak stanowi Słownik Języka Polskiego PWN podwykonawca to „firma lub osoba wykonująca pracę na zlecenie głównego wykonawcy”.

Skoro zatem Gmina będzie równocześnie inwestorem i wykonawcą inwestycji to podmioty wykonujące w ramach inwestycji usługi na jej rzecz będą podwykonawcami świadczonych usług.

W związku z powyższym, Gmina dokonując zakupu usług od takich podmiotów jest zobowiązana do opodatkowania takiej usługi poprzez naliczenie właściwej stawki podatku VAT oraz ujęcie transakcji wraz z podatkiem należnym we własnej deklaracji na podatek VAT.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest prawidłowe.

Zgodnie z przepisem art. 5a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2017 r., poz. 1221 z późn. zm.), zwanej dalej „ustawą”, towary lub usługi będące przedmiotem czynności, o których mowa w art. 5, wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, są identyfikowane za pomocą tych klasyfikacji, jeżeli dla tych towarów lub usług przepisy ustawy lub przepisy wykonawcze wydane na jej podstawie powołują symbole statystyczne.

Zatem, na wstępie należy zauważyć, że dla udzielenia odpowiedzi w zakresie zastosowania bądź niezastosowania mechanizmu odwrotnego obciążenia dla świadczeń objętych wnioskiem, istotne jest prawidłowe ich zaklasyfikowanie wg symbolu PKWiU. Tym samym wydając przedmiotową interpretację Organ oparł się na wynikającym z treści wniosku opisie sprawy, tj. na podanej przez Wnioskodawcę klasyfikacji dla usług nabywanych oraz sprzedawanych.

Zauważyć należy, że zgodnie z poz. 7.3 Zasad Metodycznych Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług zawartych w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 października 2008 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (PKWiU) - dalej: „PKWiU”, zaliczanie danego produktu do odpowiedniego grupowania jest obowiązkiem producenta (względnie usługodawcy). Wynika to z faktu, że właśnie producent (usługodawca) posiada wszystkie informacje niezbędne do właściwego zaliczenia produktu do odpowiedniego grupowania PKWiU, tj. informacje dotyczące rodzaju użytego surowca, technologii wytwarzania, konstrukcji i przeznaczenia wyrobu lub charakteru usługi.

Należy jednak podkreślić, że dokonana przez producenta (usługodawcę) klasyfikacja nie może naruszać zasad budowy i logiki struktury PKWiU. W razie trudności przy zaliczaniu wyrobu (towaru) lub usługi do odpowiedniego grupowania PKWiU można wystąpić w tej sprawie do organów statystycznych. Procedury udzielania informacji w sprawie standardów klasyfikacyjnych (w tym Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług) określa Komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 24 stycznia 2005 r. w sprawie trybu udzielania informacji dotyczących standardów klasyfikacyjnych.

Tut. Organ nie jest uprawniony do przyporządkowywania formalnego towarów i usług do określonego grupowania klasyfikacyjnego. Podkreślić należy, że kwestie dotyczące zaklasyfikowania towaru lub usługi do właściwego grupowania statystycznego nie mieszczą się w ramach określonych w art. 14b § 1 ww. ustawy Ordynacja podatkowa, zgodnie z którym Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, na wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Tak więc niniejszą interpretację wydano w oparciu o grupowania PKWiU wskazane przez Wnioskodawcę we wniosku.

W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek z elementów opisanego stanu faktycznego (w szczególności w przypadku błędnej klasyfikacji PKWiU wymienionych we wniosku czynności) lub zmiany stanu prawnego, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.

Stosownie do art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Z kolei w świetle art. 8 ust. 1 ustawy, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).

Należy podkreślić, że opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zgodnie z zasadą powszechności opodatkowania, podlegają wszelkie transakcje, których przedmiotem jest dostawa towarów lub świadczenie usług, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy.

Jednocześnie, aby dana czynność podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług musi być wykonana przez podatnika.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Działalność gospodarcza – według art. 15 ust. 2 ustawy – obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Należy zauważyć, że zgodnie z art. 15 ust. 6 ustawy, nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Z powołanych wyżej przepisów wynika, że jednostki samorządu terytorialnego są podatnikami podatku od towarów i usług jedynie w zakresie wszelkich czynności, które mają charakter cywilnoprawny, tzn. są przez nie realizowane na podstawie umów cywilnoprawnych. Będą to zatem wszystkie realizowane przez te jednostki (urzędy) czynności w sferze ich aktywności cywilnoprawnej, np. czynności sprzedaży, zamiany (nieruchomości i ruchomości), wynajmu, dzierżawy itp., umów prawa cywilnego (nazwanych i nienazwanych).

Natomiast przepis art. 17 ust. 1 pkt 8 ustawy wskazuje, że podatnikami są również osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne nabywające usługi wymienione w załączniku nr 14 do ustawy, jeżeli łącznie spełnione są następujące warunki:

*   usługodawcą jest podatnik, o którym mowa w art. 15, u którego sprzedaż nie jest zwolniona od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 i 9,

*   usługobiorcą jest podatnik, o którym mowa w art. 15, zarejestrowany jako podatnik VAT czynny.

W przypadkach wymienionych w ust. 1 pkt 4, 5, 7 i 8, usługodawca lub dokonujący dostawy towarów nie rozlicza podatku należnego (art. 17 ust. 2 ustawy).

Stosownie do art. 17 ust. 1h ustawy, w przypadku usług wymienionych w poz. 2-48 załącznika nr 14 do ustawy, przepis ust. 1 pkt 8 stosuje się, jeżeli usługodawca świadczy te usługi jako podwykonawca.

Ww. załącznik nr 14 do ustawy, obowiązujący od dnia 1 stycznia 2017 r., zawiera (w poz. 2-48) zamkniętą listę usług budowlanych identyfikowanych przy pomocy Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (PKWiU), podlegających mechanizmowi odwróconego obciążenia w przypadku świadczenia tych usług przez podwykonawców.

Zatem powyższy przepis art. 17 ust. 1 pkt 8 ustawy wprowadza mechanizm polegający na przesunięciu obowiązku rozliczenia podatku VAT na podatnika, na rzecz którego świadczona jest usługa budowlana wymieniona w załączniku nr 14 do ustawy w poz. 2-48, jeżeli usługodawcą jest podatnik, o którym mowa w art. 15, u którego sprzedaż nie jest zwolniona od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 i ust. 9, natomiast usługobiorcą jest podatnik, o którym mowa w art. 15, zarejestrowany jako podatnik VAT czynny. Przy czym – zgodnie z art. 17 ust. 1h ustawy – mechanizm ten ma zastosowanie, jeżeli usługodawca świadczy te usługi jako podwykonawca. Jednocześnie zauważyć należy, że przy każdej z usług wymienionych w poz. 2-48 załącznika nr 14 do ustawy, podano również symbol klasyfikacji statystycznej PKWiU, co wskazuje, że tylko konkretne usługi sklasyfikowane pod danym symbolem, wymagają rozliczania podatku na zasadzie odwróconego obciążenia.

W świetle powyższego nabywca usług budowlanych wymienionych w poz. 2-48 załącznika nr 14 do ustawy, świadczonych przez podwykonawcę, staje się odpowiedzialny za rozliczenia podatku VAT od tych usług.

Natomiast transakcje, których przedmiotem jest świadczenie wymienionych w załączniku nr 14 do ustawy usług budowlanych, realizowane przez wykonawcę (generalnego wykonawcę) na rzecz inwestora (np. dewelopera budowlanego), podlegają opodatkowaniu według zasad ogólnych, tj. podatek VAT rozliczany jest przez wykonawcę (generalnego wykonawcę), natomiast inwestor otrzymuje fakturę na kwotę należności za wykonane usługi zawierającą podatek VAT.

Wskazać w tym miejscu należy, że ustawa o podatku od towarów i usług nie definiuje pojęcia „podwykonawca”, w związku z tym dla prawidłowego rozumienia tego terminu wystarczające będzie posłużenie się powszechnym jego znaczeniem wynikającym z wykładni językowej. Zgodnie z definicją zawartą w internetowym wydaniu Słownika języka polskiego, podwykonawca to firma lub osoba wykonująca pracę na zlecenie głównego wykonawcy (http://sjp.pwn.pl/sjp/podwykonawca; 2503008).

Z kolei przy dalszych „podzleceniach” przyjąć należy podejście, zgodnie z którym podwykonawca zlecający jest – w stosunku do swojego podwykonawcy – głównym wykonawcą swojego zakresu prac (i w konsekwencji rozliczy „podzlecone” usługi budowlane na zasadzie odwróconego obciążenia).

Podsumowując przywołane wyżej regulacje należy stwierdzić, że mechanizm odwróconego obciążenia ma zastosowanie przy rozliczaniu podatku z tytułu świadczenia usług budowlanych wymienionych w załączniku nr 14 do ustawy (poz. 2-48), objętych wskazanymi w tym załączniku symbolami PKWiU, przez podwykonawcę. Podwykonawcą będzie każdy podmiot będący usługodawcą, który nie jest generalnym wykonawcą w ramach danej inwestycji budowlanej, przyjmującym zlecenie wykonania tej inwestycji bezpośrednio od inwestora.

Fakt zgłoszenia, lub nie, głównemu inwestorowi powierzenia prac podwykonawcy, pozostaje bez wpływu na posiadanie statusu podwykonawcy w rozumieniu ustawy o VAT. Status podwykonawcy wynika bowiem bezpośrednio z zawartych pisemnych umów, a w przypadku ich braku – świadczą o tym statusie okoliczności i charakter wykonywanych usług.

A zatem, rozliczanie podatku na zasadzie mechanizmu odwróconego obciążenia ma zastosowanie jeśli spełnione są następujące warunki:

*   świadczenie dotyczy usług wymienionych w załączniku nr 14 do ustawy (poz. 2-48), objętych wskazanymi tam symbolami PKWiU,

*   usługodawca i usługobiorca są podatnikami zarejestrowanymi jako podatnicy VAT czynni,

*   sprzedaż u usługodawcy nie jest zwolniona na podstawie art. 113 ust. 1 i 9 ustaw,

*   usługodawca świadczy usługi jako podwykonawca, czyli usługodawca nie jest generalnym wykonawcą usług.

Stosownie do art. 99 ust. 1 ustawy, podatnicy, o których mowa w art. 15, są obowiązani składać w urzędzie skarbowym deklaracje podatkowe za okresy miesięczne w terminie do 25. dnia miesiąca następującego po każdym kolejnym miesiącu, z zastrzeżeniem ust. 2-10, art. 130c i art. 133.

Ustalenie, czy dana usługa podlega rozliczeniu zgodnie z mechanizmem odwróconego obciążenia, czy też zastosowanie będzie miała ogólna zasada rozliczenia podatku, ma charakter indywidualny. Oznacza to, że w każdym konkretnym przypadku należy zbadać, czy dane świadczenie jest usługą wymienioną w załączniku nr 14 do ustawy oraz czy usługa ta jest świadczona przez podwykonawcę. Dla zastosowania odwrotnego obciążenia konieczne jest spełnienie obu ww. przesłanek łącznie.

Jak wynika z opisu sprawy usługa dostawy i montażu kolektorów słonecznych oraz pomp ciepła zakupiona przez Gminę od wykonawców wyłonionych w przetargu sklasyfikowana jest w dziale:

43 - roboty budowlane specjalistyczne w grupowaniu 43.22.12.0 roboty związane z wykonywaniem instalacji cieplnych, wentylacyjnych i klimatyzacyjnych według PKWiU z 2008r.

Usługa montażu kolektorów słonecznych i pomp ciepła świadczona przez Gminę na rzecz mieszkańców również jest sklasyfikowana w grupowaniu 43.22.12.0 - roboty związane z wykonywaniem instalacji cieplnych, wentylacyjnych i klimatyzacyjnych według PKWiU z 2008r.

Czynności wykonywane przez:

a/ Wnioskodawcę na rzecz mieszkańców,

b/ wykonawców na rzecz Wnioskodawcy

są usługami wymienionymi w załączniku nr 14 do ustawy o VAT.

Wskazać należy, że Gmina wykonując kompleksową usługę budowlaną na rzecz mieszkańców działa w charakterze głównego wykonawcy. Efektem prac, jakich oczekuje mieszkaniec w ramach zawartej z Gminą umowy jest montaż kolektorów słonecznych oraz pomp ciepła. Z tego względu mieszkaniec, a nie Gmina, jest podmiotem zlecającym i oczekującym wykonania na własnej nieruchomości przedmiotowych usług (tj. inwestorem).

Zatem, Gmina jako główny wykonawca nabywając usługi budowlane polegające na montażu wraz z dostawą kolektorów słonecznych oraz pomp ciepła, wymienione w poz. 2-48 załącznika nr 14 do ustawy, od podmiotu trzeciego, działającego w tym przypadku w charakterze podwykonawcy, zobowiązana będzie do rozliczenia podatku należnego na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 8 w związku z art. 17 ust. 1h ustawy.

Wobec powyższego, należy uznać, że w związku z realizacją przedmiotowej inwestycji na rzecz mieszkańców, dotyczącej usług budowlanych wymienionych w załączniku nr 14, Wnioskodawca jest podatnikiem VAT na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 8 ustawy w związku z art. 17 ust. 1h dla świadczonych przez podwykonawców ww. usług, a tym samym Wnioskodawca, jako nabywca ww. usług, jest zobowiązany do wykazania w deklaracji podatkowej podatku należnego z tytułu nabytych od wykonawcy usług montażu instalacji kolektorów słonecznych oraz pomp ciepła.

Jednocześnie należy nadmienić, iż wykonawcy ww. usług tj. firmy które na zlecenie Gminy wykonują montaż tych urządzeń, są zobowiązane do wystawienia faktury na rzecz Wnioskodawcy w odniesieniu do wykonanych przez siebie robót budowlanych z zastosowaniem mechanizmu odwróconego obciążenia.

W świetle powyższego, stanowisko Wnioskodawcy, zgodnie z którym Gmina dokonując zakupu usług od takich podmiotów (podwykonawców) jest zobowiązana do opodatkowania takiej usługi poprzez naliczenie właściwej stawki podatku VAT oraz ujęcie transakcji wraz z podatkiem należnym we własnej deklaracji na podatek VAT, jest prawidłowe.

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Tut. Organ informuje, iż wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem wniosku (zapytania). Inne kwestie przedstawione w opisie sprawy, które nie zostały objęte pytaniem wskazanym we wniosku – nie mogą być zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej – rozpatrzone.

Końcowo należy jeszcze raz podkreślić, że tut. Organ nie jest uprawniony do przyporządkowywania formalnego towarów i usług do określonego grupowania klasyfikacyjnego. Kwestie dotyczące zaklasyfikowania towaru lub usługi do właściwego grupowania statystycznego nie mieszczą się w ramach określonych w art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, zgodnie z którym Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, na wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Tak więc niniejszą interpretację wydano w oparciu o grupowania PKWiU wskazane przez Wnioskodawcę we wniosku.

Zaznacza się także, że zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Zainteresowany ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego) podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy (w szczególności w przypadku błędnej klasyfikacji PKWiU wymienionych we wniosku czynności) lub zmiany stanu prawnego, niniejsza interpretacja traci swą aktualność.

Jednocześnie należy podkreślić, że niniejsza interpretacja została wydana na podstawie przedstawionego we wniosku stanu faktycznego, co oznacza, że w przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.

Zgodnie z art. 14na Ordynacji podatkowej przepisów art. 14k–14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1.  z zastosowaniem art. 119a;
2.  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w dwóch egzemplarzach (art. 47 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, z późn. zm.) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała.