Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0111-KDIB2-2.4014.225.2025.1.KK
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2025-07-29
Teza: W zakresie skutków podatkowych planowanego zawarcia
umowy dożywocia.
Słowa kluczowe: gospodarstwa-gospodarstwa rolne
podatek-podatek od czynności cywilnoprawnych
umowa-umowa dożywocia
Zagadnienia: Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-
Rozdział 1. Przedmiot opodatkowania -Czynności
podlegające opodatkowaniu-Czynności cywilnoprawne-
Umowy dożywocia
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-
Rozdział 1-art. 1-ust. 1-pkt 1-lit. e

## Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

4 czerwca 2025 r. wpłynął Pana wniosek z 30 maja 2025 r. o wydanie interpretacji
    indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych. W wyniku wezwania
    dokonanego pismem z 18 czerwca 2025 r. Znak: 0112-KDWL.4011.48.2025.1.WS o
    uzupełnienie braków formalnych, ww. wniosek został rozszerzony pismem z 29 czerwca

    2025 r. (data wpływu 2 lipca 2025 r.) o zagadnienie dotyczące podatku od czynności
    cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych planowanego zawarcia umowy
    dożywocia.
    W związku z powyższymi okolicznościami datą, od której należy liczyć 3-miesięczny termin
    na wydanie interpretacji indywidualnej, o którym mowa w art. 14d § 1 Ordynacji
    podatkowej, w części dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych, jest data wpływu
    uzupełnienia rozszerzającego zakres wniosku, tj. 2 lipca 2025 r. Treść wniosku jest
    następująca:

## Opis zdarzenia przyszłego

Pana matka ma zamiar przepisać Panu 2 nieruchomości (działki niezabudowane po ok. 2
    ha każda z przeznaczeniem pod zabudowę usługowo-produkcyjną) za dożywotnią opiekę.
    Nieruchomości, o których mowa są własnością Pana matki od 2000 roku. Czynność ta
    zostanie dokonana poprzez podpisanie umowy o dożywocie.
    Pytanie (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu wniosku)
    Czy będzie Pan musiał zapłacić podatek cywilnoprawny od umowy dożywocia?
    Pana stanowisko w sprawie (sformułowane ostatecznie w uzupełnieniu wniosku)
    Pana zdaniem, nie będzie Pana obowiązywał podatek cywilnoprawny przy podpisaniu
    umowy o dożywocie ponieważ nieruchomości, które ma Pan otrzymać w ramach umowy
    dożywocia wchodzą w skład gospodarstwa rolnego Pana matki, a po podpisaniu umowy
    dożywocia będą stanowiły część Pana gospodarstwa rolnego i będą dalej uprawiane
    rolniczo (mimo iż w planie miejscowym przeznaczone są pod zabudowę usługową).

## Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest nieprawidłowe.

## Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. e) ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności
    cywilnoprawnych (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 295 ze zm.):
      Podatkowi podlegają: umowy dożywocia.
    Instytucję umowy dożywocia regulują przepisy ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks
    cywilny (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1061 ze zm.).
    Zgodnie z art. 908 § 1 Kodeksu cywilnego:
      Jeżeli w zamian za przeniesienie własności nieruchomości nabywca zobowiązał się
      zapewnić zbywcy dożywotnie utrzymanie (umowa o dożywocie), powinien on, w
      braku odmiennej umowy, przyjąć zbywcę jako domownika, dostarczać mu
      wyżywienia, ubrania, mieszkania, światła i opału, zapewnić mu odpowiednią pomoc i
      pielęgnowanie w chorobie oraz sprawić mu własnym kosztem pogrzeb
      odpowiadający zwyczajom miejscowym.
    Umowa dożywocia ma więc charakter umowy zobowiązującej, odpłatnej i wzajemnej.
    Przedmiotem świadczenia ze strony zbywcy (dożywotnika) jest przeniesienie własności
    nieruchomości. Ustawa nie ogranicza przy tym możliwości przeniesienia własności
    nieruchomości w zamian za ustanowienie praw dożywocia tylko do nieruchomości
    gruntowych. Możliwe zatem jest ustanowienie dożywocia na nieruchomości budynkowej
    lub lokalowej. W celu wykonania umowy dopuszczalne jest też przeniesienie udziału we
    współwłasności oraz nieruchomości będącej w użytkowaniu wieczystym.
    Jednocześnie należy zauważyć, że umowa dożywocia nie określa kwotowo ceny, za jaką
    nieruchomość jest zbywana. Nabywca zobowiązuje się jedynie do świadczeń określonych
    w art. 908 Kodeksu cywilnego, przy czym ich wartość i okres, w którym mają być
    spełnione, w momencie zawierania umowy nie są znane.

    W myśl art. 3 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:
      Obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem ust. 2, powstaje z chwilą dokonania
      czynności cywilnoprawnej.
    Stosownie do treści art. 4 pkt 4 ww. ustawy:
      Obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem art. 5, ciąży przy umowie dożywocia - na
      nabywcy własności nieruchomości.
    Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 4 oraz ust. 2 ww. ustawy:
      Podstawę opodatkowania stanowi przy umowie dożywocia – wartość rynkowa
      nieruchomości lub prawa użytkowania wieczystego.
      Wartość rynkową przedmiotu czynności cywilnoprawnych określa się na podstawie
      przeciętnych cen stosowanych w obrocie rzeczami tego samego rodzaju i gatunku, z
      uwzględnieniem ich miejsca położenia, stanu i stopnia zużycia, oraz w obrocie
      prawami majątkowymi tego samego rodzaju, z dnia dokonania tej czynności, bez
      odliczania długów i ciężarów.
    Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy:
      Stawki podatku wynoszą: od umów zamiany, dożywocia, o dział spadku, o zniesienie
      współwłasności oraz darowizny:
    a) przy przeniesieniu własności nieruchomości, rzeczy ruchomych, prawa użytkowania
      wieczystego, własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego,
      spółdzielczego prawa do lokalu użytkowego oraz wynikających z przepisów prawa
      spółdzielczego: prawa do domu jednorodzinnego oraz prawa do lokalu w małym
      domu mieszkalnym – 2%,
    b) przy przeniesieniu własności innych praw majątkowych – 1%.
    Zgodnie z art. 10 ust. 1, 2 i 3 ww. ustawy:
      Podatnicy są obowiązani, bez wezwania organu podatkowego, złożyć deklarację w
      sprawie podatku od czynności cywilnoprawnych, według ustalonego wzoru, oraz
      obliczyć i wpłacić podatek w terminie 14 dni od dnia powstania obowiązku
      podatkowego, z wyłączeniem przypadków, gdy podatek jest pobierany przez
      płatnika, oraz przypadków, o których mowa w ust. 1a.
      Notariusze są płatnikami podatku od czynności cywilnoprawnych dokonywanych w
      formie aktu notarialnego.
      Płatnicy obowiązani są uzależnić dokonanie czynności cywilnoprawnej od
      uprzedniego zapłacenia podatku.
    Jeżeli zatem czynność cywilnoprawna (umowa) dokonywana jest w formie aktu
    notarialnego to na notariuszu ciąży obowiązek pobrania i wpłacenia podatku od czynności
    cywilnoprawnych do urzędu skarbowego.
    Z przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego wynika, że Pana matka ma zamiar
    przepisać Panu dwie nieruchomości (działki niezabudowane po ok. 2 ha każda z
    przeznaczeniem pod zabudowę usługowo-produkcyjną) za dożywotnią opiekę. Czynność
    ta zostanie dokonana poprzez podpisanie umowy o dożywocie.
    Uważa Pan, że nie będzie Pana obowiązywał podatek od czynności cywilnoprawnych w
    związku z zawarciem ww. umowy gdyż nieruchomości, które ma Pan otrzymać w ramach
    umowy dożywocia wchodzą w skład gospodarstwa rolnego Pana matki, a po zawarciu ww.
    umowy będą stanowiły część Pana gospodarstwa rolnego.
    Co prawda w treści wniosku nie wskazał Pan, który konkretnie przepis ustawy o podatku
    od czynności cywilnoprawnych ma być przedmiotem interpretacji, jednak mając na
    uwadze Pana stanowisko, w którym odnosi się Pan do gospodarstwa rolnego, analizie

    poddać należy zwolnienie określone w art. 9 pkt 2 ww. ustawy, gdyż jest to jedyny przepis
    tej ustawy odnoszący się do przeniesienia własności gospodarstwa rolnego. Zgodnie z tym
    przepisem:
      Zwalnia się od podatku sprzedaż własności gruntów, stanowiących gospodarstwo
      rolne w rozumieniu przepisów o podatku rolnym, wraz z będącymi ich częścią
      składową drzewami i innymi roślinami, pod warunkiem że w wyniku dokonania
      czynności zostanie utworzone lub powiększone gospodarstwo rolne, a powierzchnia
      gospodarstwa rolnego utworzonego lub powstałego w wyniku powiększenia będzie
      nie mniejsza niż 11 ha i nie większa niż 300 ha oraz gospodarstwo to będzie
      prowadzone przez nabywcę przez okres co najmniej 5 lat od dnia nabycia;
      zwolnienie to stanowi pomoc de minimis w rolnictwie, o której mowa w
      rozporządzeniu Komisji (UE) nr 1408/2013 z dnia 18 grudnia 2013 r. w sprawie
      stosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do pomocy de
      minimis w sektorze rolnym (Dz.Urz. UE L 352 z 24.12.2013, str.9).
    Zauważyć należy, że ww. zwolnieniem objęto jedynie nabycie gruntów stanowiących
    gospodarstwo rolne tytułem sprzedaży. W Pana przypadku przeniesienie własności
    nieruchomości gruntowych nastąpi tytułem umowy dożywocia. Zatem ww. zwolnienie nie
    będzie miało zastosowania w Pana sytuacji. Ustawodawca nie przewidział żadnych
    zwolnień, ani wyłączeń z obowiązku zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych z
    tytułu zawieranych umów dożywocia.
    Tym samym, planowana umowa dożywocia będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem
    od czynności cywilnoprawnych. W momencie zawarcia umowy dożywocia, będzie ciążył na
    Panu obowiązek podatkowy z tytułu ww. umowy, a stawka podatku, liczona od wartości
    rynkowej nieruchomości (niezabudowanych działek), będącej przedmiotem umowy
    wyniesie 2%.

## Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
    Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pan przedstawił i stanu prawnego, który
    obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
    Przedmiotem niniejszej interpretacji jest ocena Pana stanowiska tylko w zakresie podatku
    od czynności cywilnoprawnych. W pozostałym zakresie wniosku, dotyczącym podatku
    dochodowego od osób fizycznych, zostanie wydane odrębne rozstrzygnięcie.
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
    - Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy
      z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.).
      Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna
      (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do interpretacji.
    - Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub
      zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem
      czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
      1) z zastosowaniem art. 119a;
      2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy
      z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
      3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
    - Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

      Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w
      decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej
      praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

## Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu
    Administracyjnego (...). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z
    dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.
    U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
    Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę
    należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej
    (art. 53 § 1 PPSA):
    - w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa
      Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
    - w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres
      Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP
      (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia
    przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do
    zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz
    powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

## Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji
    podatkowej.