Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPB3/423-1173/09-3/MM
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2010-03-10
Teza: Czy w świetle ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowych od osób prawnych ponoszone przez Spółkę wynagrodzenie (prowizja) z tytułu świadczenia przez Bank oraz Agenta usług zarządzania wspólną płynnością finansową powiązanych podmiotów, odpowiednio w ramach struktury CP oraz w ramach struktury CBIC, stanowi koszt podatkowy inny niż bezpośredni?
Słowa kluczowe: agent; banki; cash pooling; koszt-koszty pośrednie; koszt-koszty uzyskania przychodów; prowizje; umowa; wynagrodzenia; zarządzanie
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 3-art. 15; [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 3-art. 16

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. u. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. u. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością przedstawione we wniosku z dnia 17 grudnia 2009 r. (data wpływu 21 grudnia 2009 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie kwalifikacji do kosztów uzyskania przychodów wynagrodzenia (prowizji) z tytułu świadczenia przez Bank oraz Agenta usługi cash poolingu – **jest prawidłowe**.

UZASADNIENIE

W dniu 21 grudnia 2009 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie:

*   powstania przychodów i kosztów uzyskania przychodów związanych z przelewami środków na koniec każdego dnia roboczego w ramach usługi cash poolingu, dokonywanych w celu wyrównania ujemnego lub dodatniego salda na rachunku uczestników do zera,

*   kwalifikacji do kosztów uzyskania przychodów wynagrodzenia (prowizji) z tytułu świadczenia przez Bank oraz Agenta usługi cash poolingu,

*   obowiązku sporządzenia dokumentacji cen transferowych z tytułu uczestnictwa w strukturze cash poolingu.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący opis zdarzenia przyszłego.

Spółka wraz z innymi podmiotami z grupy zamierza zawrzeć z polskim bankiem (dalej jako: „Bank”) umowę o zarządzanie płynnością finansową, tzw. umowę cash poolingu (dalej jako: „Umowa”). Usługa świadczona będzie przez Bank (dalej jako: „cash pooling”, „CP” lub „Usługa”) na rzecz grupy podmiotów powiązanych (dalej jako: „Grupa”), posiadających w Banku bieżące rachunki bankowe, na których występować mogą salda dodatnie stanowiące wierzytelności Uczestników wobec Banku albo salda ujemne stanowiące długi Uczestników wobec Banku.

Celem Usługi ma być zwiększenie efektywności zarządzania środkami finansowymi podmiotów z Grupy poprzez optymalne wykorzystanie nadwyżek środków pieniężnych oraz zminimalizowanie kosztów finansowania działalności gospodarczej podmiotów uczestniczących w umowie cash poolingu.

Usługa cash poolingu, w której ma zamiar uczestniczyć Spółka, oparta jest na następujących założeniach:

1.  W strukturze będą brały udział podmioty krajowe (dalej jako: „Uczestnicy krajowi”), Uczestnik z siedzibą w Niemczech (dalej jako: „Uczestnik zagraniczny”) oraz Agent z siedzibą w Niemczech (łącznie jako: „Uczestnicy”).
2.  Pomiędzy Agentem i Uczestnikami nie występują powiązania kapitałowe typu „matka – córka”, „siostra – siostra”.
3.  Uczestnicy będą posiadać w Banku rachunki bieżące (dalej jako: „Rachunki”), na których występować mogą salda dodatnie stanowiące wierzytelności Uczestników wobec Banku albo salda ujemne stanowiące długi Uczestników wobec Banku. Rachunki bankowe Uczestników będą prowadzone w PLN.
4.  Agent obok rachunku bankowego (dalej jako: „Rachunek Główny Agenta”), będzie posiadać w Banku również rachunek techniczny (dalej jako: „Rachunek Pomocniczy Agenta”), przeznaczony tylko i wyłącznie do bilansowania sald występujących na rachunkach bankowych Uczestników, tj. na Rachunku pomocniczym nie będą realizowane żadne inne transakcje, niż te wynikające z realizowanej usługi.
5.  Oferowana Uczestnikom usługa polegać będzie na bilansowaniu (zerowaniu) sald na rachunkach bankowych poszczególnych Uczestników z wykorzystaniem Rachunku Pomocniczego Agenta. Bilansowanie sald na rachunkach bankowych Uczestników dokonywane na koniec każdego dnia roboczego będzie przebiegać w następujący sposób:
    1.  Bank ustali saldo netto dla Grupy.
    2.  W przypadku, gdy saldo netto Grupy będzie:
        1.  ujemne – Bank, w imieniu i na rzecz Agenta, dokona przelewu środków pieniężnych stanowiących wartość salda z Rachunku Głównego Agenta na Rachunek Pomocniczy Agenta;
        2.  dodatnie – Bank, w imieniu i na rzecz Agenta, dokona przelewu środków pieniężnych stanowiących wartość salda z Rachunku Pomocniczego Agenta na Rachunek Główny Agenta.
    3.  Bank, w imieniu i na rzecz Agenta, dokona przelewu środków pieniężnych z Rachunku Pomocniczego Agenta na swoją rzecz, dokonując w ten sposób spłaty przez Agenta wierzytelności Banku wobec Uczestników posiadających salda ujemne. w konsekwencji, Agent wstąpi w prawa zaspokojonego wierzyciela (Banku) z tytułu wierzytelności Banku przysługujących względem Uczestników ujemnych.
    4.  Bank, w imieniu i na rzecz Uczestników posiadających salda dodatnie na rachunkach bankowych, dokona przelewu środków pieniężnych z ich rachunków na swoją rzecz, dokonując w ten sposób spłaty wierzytelności Banku wobec Agenta. w konsekwencji, Uczestnicy ci wstąpią w prawa zaspokojonego wierzyciela (Banku) z tytułu wierzytelności Banku przysługujących względem Agenta.
    5.  Subrogacja dokonywana będzie wyłącznie na linii Agent – Uczestnik, Uczestnik – Agent, w tym sensie, że Agent będzie wstępował w prawa Banku z tytułu wierzytelności Banku wobec Uczestnika, albo Uczestnik będzie wstępował w prawa Banku z tytułu wierzytelności Banku wobec Agenta.
    6.  Po dokonaniu powyższych czynności, salda na rachunkach wszystkich Uczestników, bez uwzględniania Rachunku Głównego Agenta będą równe zeru.
    7.  Wszelkie nadwyżki środków pieniężnych bądź debet będą ostatecznie widoczne na Rachunku Głównym Agenta, na koniec każdego dnia roboczego.
6.  Zgodnie z założeniami struktury CP, na koniec każdego roku, w chwili wyłączenia Uczestnika innego niż Agent ze struktury lub w chwili rozwiązania Umowy Agent i Uczestnicy dokonają rozliczenia struktury. Podstawą dokonywanych rozliczeń będą kwoty netto.
7.  W ramach funkcjonowania struktury, może wystąpić sytuacja, iż u Wnioskodawcy przez kilka lat funkcjonowania struktury będzie występować wyłącznie saldo dodatnie na Rachunku.
8.  Równocześnie, w ramach funkcjonowania struktury, może wystąpić sytuacja, iż u Wnioskodawcy przez kilka lat funkcjonowania struktury będzie występować wyłącznie saldo ujemne na Rachunku.
9.  Z tytułu świadczenia usługi CP, Bankowi będzie przysługiwało wynagrodzenie w postaci prowizji miesięcznej od każdego Uczestnika, w tym Agenta.

W celu prawidłowego ujęcia skutków podatkowych dla Uczestników struktury cash poolingu niezbędne jest, w ocenie Wnioskodawcy, wskazanie na fakt, iż każdy z Uczestników struktury CP uczestniczy ponadto w funkcjonującej w ramach całej Grupy strukturze Cross Border Intragroup Cashpooling (dalej jako: „CBIC”). Obie te struktury są bowiem ze sobą silnie powiązane.

W strukturze CBIC funkcję Agenta pełni ten sam podmiot z siedzibą w Niemczech. Podmiot ten tworzy bank wewnętrzny (dalej jako: „Inhouse Bank”). Inhouse Bank stanowi bank wirtualny, w ramach którego dokonywane są międzynarodowe płatności zobowiązań wszystkich spółek należących do Grupy do podmiotów trzecich, jak również wzajemne rozliczenia pomiędzy spółkami z Grupy.

Środki pieniężne z Rachunku Głównego struktury cash poolingu przelewane są na rachunek Agenta działający w ramach banku wewnętrznego (dalej jako: „Rachunek Agenta IHB”). Każdy z Uczestników cash poolingu posiada w ramach Inhouse Banku tzw. konta wewnętrzne (dalej jako: „Rachunki Uczestników IHB”), na których odzwierciedlane są wszelkie wierzytelności i zobowiązania pomiędzy Uczestnikami oraz Agentem, jak również Uczestnikami a innymi podmiotami z grupy. Całkowite saldo na Rachunkach Uczestników IHB odzwierciedla wierzytelność / zobowiązanie Agenta wobec Uczestników. Dzienne saldo występujące na Rachunkach Uczestników IHB stanowi podstawę kalkulacji odsetek należnych Uczestnikom / Agentowi.

Agentowi za świadczone usługi w ramach struktury CBIC oraz za zarządzanie płatnościami wewnątrz Grupy wypłacane jest wynagrodzenie, tj. prowizja miesięczna oraz prowizja za dokonanie międzynarodowych transferów pieniężnych. Agent obciąża Uczestników wynagrodzeniem poprzez Rachunki Uczestników IHB.

W związku z powyższym zadano następujące pytania w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych.

1.  Czy środki przelewane na koniec każdego dnia roboczego w ramach usługi cash poolingu, dokonywane w celu wyrównania ujemnego lub dodatniego salda na rachunku uczestników do zera, są dla Uczestników struktury neutralne podatkowo, tj. nie stanowią dla Uczestników struktury przychodów / kosztów uzyskania przychodów w podatku dochodowym od osób prawnych?
2.  Czy w świetle ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowych od osób prawnych, ponoszone przez Spółkę wynagrodzenie (prowizja) z tytułu świadczenia przez Bank oraz Agenta usług zarządzania wspólną płynnością finansową powiązanych podmiotów, odpowiednio w ramach struktury CP oraz w ramach struktury CBIC, stanowi koszt podatkowy inny niż bezpośredni?
3.  Czy Spółka z tytułu uczestnictwa w strukturze CP zobowiązana jest do sporządzenia dokumentacji cen transferowych, o której mowa w art. 9a ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowych od osób prawnych?

Przedmiotem niniejszej interpretacji indywidualnej jest odpowiedź na pytanie nr 2. Wniosek Spółki w zakresie pozostałych pytań został rozpatrzony odrębnymi interpretacjami indywidualnymi wydanymi w dniu 10 marca 2010 r.: nr ILPB3/423-1173/09-2/MM, ILPB3/423-1173/09-4/MM.

Zdaniem Wnioskodawcy, Spółka, jako Uczestnik struktury CP oraz struktury CBIC, zobowiązana będzie wypłacać odpowiednio Bankowi oraz Agentowi wynagrodzenie za świadczenie przez nich usługi zarządzania płynnością finansową.

W ocenie Spółki, wydatki ponoszone przez Spółkę na wynagrodzenie Banku oraz Agenta stanowić będą koszty podatkowe na zasadach ogólnych, określonych w art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Zgodnie z wyżej wymienionym przepisem, kosztem podatkowym jest koszt poniesiony w celu osiągnięcia przychodu lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodu, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Natomiast ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych rozróżnia koszty uzyskania przychodu bezpośrednie oraz pośrednie.

Co do zasady, za koszty bezpośrednio związane z przychodami uznaje się wydatki ściśle (bezpośrednio) związane z danymi przychodami, tj. wydatki, których poniesienie bezpośrednio wpływa na uzyskiwanie przez podatnika przychodów i ich wysokość. Kosztami bezpośrednimi są więc wydatki, do których możliwe jest przypisanie konkretnego przychodu (dającego się określić co do okresu, w którym wystąpi). Bezpośrednie koszty uzyskania przychodu, zgodnie z art. 15 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, są potrącane w roku podatkowym, w którym podatnik osiągnął odpowiadający im przychód.

Za koszty pośrednio związane z przychodami uznaje się natomiast wydatki, których nie można przypisać do konkretnego przychodu, chociaż ponoszenie takich wydatków warunkuje prowadzenie działalności gospodarczej i uzyskiwanie przychodu. Koszty pośrednie, zgodnie z treścią art. 15 ust. 4d ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, są potrącane w dacie ich poniesienia.

Spółka stoi na stanowisku, iż wynagrodzenie (prowizja) płacone Bankowi oraz Agentowi z tytułu nabywanych usług cash poolingu stanowi pośredni koszt uzyskania przychodów – inny niż bezpośredni. Podatnik pragnie zaznaczyć, że celem usługi cash poolingu świadczonej przez Bank w ramach struktury CP oraz celem usługi cash poolingu świadczonej przez Agenta w ramach struktury CBIC jest optymalizacja przepływu środków finansowych w obrębie jej Uczestników, która pozwala na koncentracje środków finansowych kilku podmiotów oraz kompensacje nadwyżek wykazywanych przez jedne podmioty z niedoborami innych podmiotów należących do grupy.

W związku z powyższym, nie można wydatkom poniesionym w związku z nabywanymi od Banku oraz Agenta usługami cash poolingu przyporządkować konkretnych przychodów. Zatem, w opinii Spółki, wydatki na wynagrodzenie na rzecz Banku oraz Agenta z tytułu wykonywanej przez nich usługi finansowej stanowią pośrednie koszty uzyskania przychodu i są potrącane w dacie ich poniesienia.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Jednocześnie nadmienia się, iż wniosek Spółki dotyczący:

*   podatku od towarów i usług w zakresie zwolnienia od podatku usług nabywanych w ramach umowy cash pooling został rozpatrzony odrębną interpretacją wydaną w dniu 19 lutego 2010 r. nr ILPP2/443-1740/09-2/MN,

*   podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie opodatkowania umowy cash poolingu zostanie rozpatrzony odrębną interpretacją.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, ul. Ratajczaka 10/12, 61-815 Poznań po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. u. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.