Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPP2/443-841/12-2/SJ
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2012-11-06
Teza: Czy odstąpienie od odszkodowania podlegać będzie opodatkowaniu podatkiem VAT?
Słowa kluczowe: drogi-drogi publiczne; nieruchomości; odszkodowania; przekazanie-przekazanie nieodpłatne; wywłaszczenie
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 5; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 7.

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Gminy, przedstawione we wniosku z dnia 3 sierpnia 2012 r. (data wpływu 10 sierpnia 2012 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie braku opodatkowania czynności przeniesienia nieruchomości gruntowej w sytuacji odstąpienia od odszkodowania – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 10 sierpnia 2012 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie braku opodatkowania czynności przeniesienia nieruchomości gruntowej w sytuacji odstąpienia od odszkodowania.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawca – Gmina wraz z Powiatem realizuje inwestycję polegającą na przebudowie drogi powiatowej w trybie ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 roku o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (t. j. Dz. U. 2008 r. Nr 193, poz. 1194 ze zm.). W wyniku realizacji tego zadania powstała konieczność podziału i przejęcia przez Powiat gruntów gminnych, co wynikać będzie z decyzji ZRID. Powiat z mocy prawa nabędzie działki gminne oznaczone w operacie ewidencji gruntów i budynków położone w obrębie Miasta. Zgodnie z art. 12 ust. 4a ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 roku o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (t. j. Dz. U. 2008 r. Nr 193, poz. 1194 ze zm.), starosta zobowiązany jest do ustalenia wysokości odszkodowania za przejęte działki wg zasad określonych w przepisach o odszkodowaniach za wywłaszczenie nieruchomości. Gmina zamierza umorzyć Powiatowi wysokość odszkodowania, która będzie ustalona w decyzji.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy odstąpienie od odszkodowania podlegać będzie opodatkowaniu podatkiem VAT?

Zdaniem Wnioskodawcy, przeniesienie z mocy prawa własności nieruchomości wydzielonej pod budowę drogi publicznej w przypadku, gdy wywłaszczony podmiot (w tym przypadku gmina) będąca podatnikiem podatku VAT odstępuje od odszkodowania, stanowi nieodpłatne świadczenie (darowiznę). Darowizna w myśl art. 7 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.) stanowi dostawę towarów i podlega opodatkowaniu podatkiem VAT tylko wówczas, gdy wywłaszczonemu przysługiwało prawo obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy zakupach związanych z ww. nieruchomością. Gmina powyższe nieruchomości nabyła w drodze decyzji komunalizacyjnych nieodpłatnie z mocy prawa, dlatego też zdaniem Zainteresowanego, odstąpienie od odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości nie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu ww. podatkiem podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Art. 2 pkt 6 ustawy stanowi, iż przez towary rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

W myśl art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, w tym również przeniesienie z nakazu organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w imieniu takiego organu lub przeniesienie z mocy prawa prawa własności towarów w zamian za odszkodowanie.

Stosownie do art. 7 ust. 2 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się również przekazanie nieodpłatnie przez podatnika towarów należących do jego przedsiębiorstwa, w szczególności:

1.  przekazanie lub zużycie towarów na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia,
2.  wszelkie inne darowizny

– jeżeli podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu tych towarów.

W przepisie art. 8 ust. 1 ustawy zdefiniowano, iż przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).

Z opis sprawy wynika, iż Wnioskodawca (Gmina) wraz z Powiatem realizuje inwestycję polegającą na przebudowie drogi powiatowej w trybie ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. W wyniku realizacji tego zadania powstała konieczność podziału i przejęcia przez Powiat gruntów gminnych, co wynikać będzie z decyzji ZRID. Powiat z mocy prawa nabędzie działki gminne. Zgodnie z art. 12 ust. 4a ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 roku o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, starosta zobowiązany jest do ustalenia wysokości odszkodowania za przejęte działki wg zasad określonych w przepisach o odszkodowaniach za wywłaszczenie nieruchomości. Gmina zamierza umorzyć Powiatowi wysokość odszkodowania, która będzie ustalona w decyzji.

Odnosząc się do przedstawionych okoliczności sprawy przede wszystkim należy zaznaczyć, iż określony w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, zakres opodatkowania tym podatkiem obejmuje odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług. Wskazać należy, iż przepis art. 7 ust. 1 ustawy definiujący pojęcie „dostawy towarów” nie odwołuje się do cywilistycznych pojęć sprzedaży, czy też przeniesienia prawa własności, stąd też nie można utożsamiać dostawy towarów w rozumieniu przepisów ustawy o podatku od towarów i usług z przeniesieniem prawa własności na gruncie prawa cywilnego.

Jednocześnie z art. 7 ust. 2 ustawy wynika, że wszelkie nieodpłatne przekazania przez podatnika towarów należących do jego przedsiębiorstwa bez wynagrodzenia podlegają opodatkowaniu, jeżeli podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od tych towarów w całości lub w części.

Zatem dla uznania nieodpłatnej dostawy za odpłatną dostawę towarów podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, muszą być spełnione łącznie dwie przesłanki:

*   podatnik przekazuje lub zużywa nieodpłatnie towary należące do jego przedsiębiorstwa oraz
*   podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu tych towarów.

W konsekwencji, oderwanie pojęcia „dostawa towarów” oraz ekonomicznych aspektów transakcji od skutków konwencjonalnych powstających na gruncie prawa podatkowego pozwala także na uznanie danej czynności za dostawę towarów nawet mimo pewnych nałożonych na nabywcę ograniczeń we władaniu towarem. Chwilą decydującą o przejściu na odbiorcę korzyści i ciężarów związanych z towarem jest, co do zasady, wydanie towaru.

Zauważyć należy, iż w oparciu o treść art. 7 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług, opodatkowaniu podatkiem VAT podlega również stanowiące dostawę towarów przeniesienie własności nieruchomości w zamian za wynagrodzenie przyjmujące formę odszkodowania. W sytuacji zatem przeniesienia prawa własności części nieruchomości gruntowej przez Gminę na rzecz Powiatu w zamian za odszkodowanie, które należałoby traktować jak wynagrodzenie (za przeniesienie własności towarów), miałaby miejsce dostawa towarów. Jednakże z okoliczności sprawy wynika, iż Gmina zrzeknie się z przysługującej jej odszkodowania. W związku z powyższym w przedmiotowej sprawie nie nastąpi odpłatna dostawa towarów (gruntów), o której mowa w art. 7 ust. 1 ustawy, podlegająca opodatkowaniu podatkiem VAT na mocy tego przepisu. Przekazanie części nieruchomości (gruntów) będącej własnością Gminy na rzecz Powiatu nastąpi nieodpłatnie, gdyż jak wskazał Wnioskodawca, zrzeknie się on wynagrodzenia w postaci odszkodowania. Zatem czynność przeniesienia na rzecz Powiatu części nieruchomości może stanowić jedynie nieodpłatną dostawę towarów, o której mowa w art. 7 ust. 2 ustawy.

W świetle powyższego przepisu nieodpłatne przekazanie z mocy prawa własności nieruchomości (gruntów gminnych) przeznaczonych na realizację inwestycji, którego zamierza dokonać Zainteresowany, będzie dostawą towarów, podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT o ile przysługiwało mu prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy ich nabyciu.

Jak wskazała Gmina, przedmiotowe grunty nabyła w drodze decyzji komunalizacyjnych nieodpłatnie z mocy prawa. A zatem przy ich nabyciu nie przysługiwało jej prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę o kwotę podatku naliczonego.

Tym samym ww. czynność nieodpłatnego przekazania nieruchomości przez Gminę na rzecz Powiatu nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem VAT.

Reasumując, przeniesienie z mocy prawa własności nieruchomości wydzielonej pod realizację inwestycji w sytuacji, gdy Gmina odstępuje od należnego jej odszkodowania, nie będzie stanowić dostawy towarów, o której mowa w art. 7 ust. 2 pkt 2 ustawy, ponieważ przy nabyciu ww. nieruchomości nie przysługiwało Wnioskodawcy prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. W związku z tym transakcja ta nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, ul. Św. Mikołaja 78/79, 50-126 Wrocław po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.