Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0114-KDIP3-2.4011.680.2025.2.MN
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2025-09-22
Teza: Skutki podatkowe otrzymanego zwrotu.
Słowa kluczowe: kredyt
lokal-lokal mieszkalny
ugody
zwrot
Zagadnienia: Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Podstawa obliczenia i wysokość podatku.
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Źródła przychodów.-Przychody z innych źródeł.
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Rozdział 2-art. 10-ust. 1-pkt 9
[PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Rozdział 2-art. 11-ust. 1
[PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Rozdział 2-art. 20-ust. 1

## Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

21 lipca 2025 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełniła go
    Pani pismem z 24 sierpnia 2025 r. (wpływ 24 sierpnia 2025 r.) oraz z 15 września 2025 r.
    (wpływ 15 września 2025 r.) – w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:

## Opis zdarzenia przyszłego

18 lipca 2025 r. Bank (...) zaproponował Pani zawarcie ugody celem zakończenia umowy
    kredytu hipotecznego zawartego przez Panią w 2005 r. i toczącego się postępowania w
    sądzie z tytułu abuzywnych zapisów ww. umowy kredytu
    Kredyt hipoteczny został przez Panią zaciągnięty wyłącznie na cele mieszkaniowe i w
    całości został na ten cel spożytkowany. Jednocześnie było to pierwszy i jedyny lokal
    mieszkalny, którego była Pani właścicielem.
    W wyniku przeprowadzonej analizy Bank (...) zaproponował Pani kwotę zwrotu w
    wysokości 75.199,08 PLN tytułem rozliczenia łącznych kwot spłat kredytu w PLN
    potrąconych o kwotę wypłat transz i skorygowaną o kwotę z tytułu postępowania
    sądowego.
    W związku z powyższym ma Pani pytanie - czy powinna Pani od wskazanej kwoty zwrotu
    zapłacić podatek i jeśli tak to w jakiej wysokości. W Pani ocenie, w związku z
    obowiązującym rozporządzeniem Ministra Finansów w sprawie zaniechania poboru
    podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem
    hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe z 11 marca 2022 r. – Pani przypadek w
    pełni spełnia przesłanki rozporządzenia, w związku z tym ewentualny podatek jest
    nienależny.
    Uzupełnienie opisu zdarzenia przyszłego
    Odpowiedź na pytanie dlaczego Bank zaproponował Pani wypłatę kwoty w wysokości
    75.199,08 PLN – jakim tytułem ją proponuje wypłacić, z czego ma ta wypłata wynikać i jaki
    mieć charakter, jest szczegółowo opisana w pliku „Metoda ustalania zadłużenia dla
    UGODY.pdf”.
    Ponieważ Sąd Okręgowy w (...) uznał umowę kredytu hipotecznego za nieważną, Bank
    zaproponował Pani ugodę.
    Pozostałe wzory dokumentów otrzymane z Banku w związku z proponowaną ugodą,
    przesłała Pani w uzupełnieniu.
    W wyniku przeliczania przez Bank rat spłaty kredytu po określanym przez Bank kursie,
    powstała nadpłata wniesionych przez Panią spłat wobec wypłaconej kwoty kredytu.
    W toku prowadzonego z Bankiem postępowania, po wyroku Sąd Okręgowego w (...), który
    uznał umowę kredytu hipotecznego za nieważną, Bank w dniu 18 lipca 2025 r.
    zaproponował Pani Ugodę.
    Nowe saldo zadłużenia, w myśl zaproponowanej przez Bank Ugody, jest obliczone jako
    kwota wypłacona kredytobiorcy w złotych („PLN”) – w wysokości 248.479,58 PLN
    pomniejszona o spłaty dokonane przez kredytobiorcę – w wysokości 281.145,01 PLN oraz
    dodatkową kwotę związaną z postępowaniem sądowym – w wysokości 42.533,65 PLN.
    Przy wyliczeniu zostały zastosowane następujące zasady:
        kwota wypłacona kredytobiorcy w złotych oznacza sumę wszystkich składników
        transz kredytu przeliczonych po kursie wypłaty kapitału z danej transzy i obejmuje
        również część kredytu przeznaczoną na koszty kredytu z dnia zawarcia umowy
        kredytu. W przypadku niezachowania kursu wypłaty w systemach bankowych,

        kwota wypłaty przeliczana jest przy zastosowaniu kursu średniego NBP z dnia
        wypłaty,
        spłaty dokonane przez kredytobiorcę oznaczają sumę wszystkich rat kapitałowo-
        odsetkowych oraz innych spłat związanych z wykonaniem umowy kredytu
        uiszczonych w PLN, a w przypadku spłaty we frankach szwajcarskich („CHF”)
        przeliczonych na PLN według kursu średniego ogłaszanego przez Narodowy Bank
        Polski z dnia 30.06.2025 (podany w załączniku nr 1 do Ugody),
        ponieważ nowe saldo kredytu obliczone zgodnie z powyższym (za dokumentem
        „Metoda ustalania zadłużenia dla Ugody”) jest ujemne, kredytobiorca zostanie
        zwolniony z całości istniejącego zadłużenia (kwota zostanie umorzona) oraz
        zostanie wypłacona kredytobiorcy kwota wynikająca z powyższego obliczenia, czyli:
    248.479,58 PLN – 281.145,01 PLN = - 32 665,43 PLN, minus oznacza, że kwota spłat jest
    wyższa od kwoty wypłaconych transz, zatem 32.665,43 PLN + 42 533,65 PLN = 75.199,08
    PLN i jest to kwota zwrotu dla kredytobiorcy zaproponowana przez Bank w Ugodzie.

## Pytanie

Czy od kwoty zwrotu uzyskanej na mocy ugody do umowy kredytu hipotecznego
    zaproponowanej przez Bank z tytułu zakończenia umowy kredytu zawierającej abuzywne
    zapisy oraz zakończenia postępowania sądowego jest Pani zwolniona z podatku?
    Pani stanowisko w sprawie
    W Pani ocenie podatek od kwoty zwrotu z tytułu zawartej ugody jest nienależny.
    Opisana sytuacja w całości podlega pod rygor rozporządzenia Ministra Finansów z 11
    marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych
    dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele
    mieszkaniowe.

## Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest w części prawidłowe i w części
    nieprawidłowe.

## Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Reguły dotyczące opodatkowania
    Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób
    fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.):
      Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z
      wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od
      których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
    Powołany przepis wyraża tzw. zasadę powszechności opodatkowania. Regułą jest, że
    każdy dochód osiągnięty przez osobę fizyczną podlega opodatkowaniu, wyjątkiem zaś jest
    sytuacja, gdy dochód opodatkowaniu nie podlega. Wyjątki od omawianej zasady dotyczą:
        dochodów, które zostały wprost wymienione przez ustawodawcę w art. 21, 52, 52a
        i 52c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jako zwolnione z podatku
        oraz
        dochodów, od których zaniechano poboru podatku w drodze rozporządzenia
        ministra właściwego do spraw finansów publicznych wydanego na podstawie art.
        22 ustawy Ordynacja podatkowa (rozporządzenie takie może być wydane w

        przypadkach uzasadnionych interesem publicznym lub ważnym interesem
        podatników).
    W myśl art. 9 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
      Dochodem ze źródła przychodów, jeżeli przepisy art. 23o, art. 23u, art. 24-24b, art.
      24c, art. 24e, art. 30ca, art. 30da oraz art. 30f nie stanowią inaczej, jest nadwyżka
      sumy przychodów z tego źródła nad kosztami ich uzyskania osiągnięta w roku
      podatkowym. Jeżeli koszty uzyskania przekraczają sumę przychodów, różnica jest
      stratą ze źródła przychodów.
    Ogólne określenie „przychodów” zawiera art. 11 ust. 1 ww. ustawy. Stosownie do tego
    przepisu:
      Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie
      realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art.
      19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji
      podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość
      otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.
    Jak wynika z powołanego przepisu, ustawodawca przyjął zasadę, że przychodem są:
        pieniądze i wartości pieniężne, które zostały otrzymane przez podatnika – tj. takie
        pieniądze i wartości pieniężne, które podatnik rzeczywiście „dostał, odebrał,
        zainkasował, objął w posiadanie”;
        pieniądze i wartości pieniężne, które zostały postawione do dyspozycji podatnika –
        tj. takie przysporzenia, które zostały mu faktycznie udostępnione/przekazane do
        odbioru; takie pieniądze i środki pieniężne, które podatnik ma możliwość włączyć
        do swojego władztwa, a więc ma możliwość skorzystania z tychże pieniędzy i
        wartości pieniężnych i nie jest to uzależnione od dodatkowej zgody osoby
        stawiającej określone pieniądze i wartości pieniężne do dyspozycji podatnika.
    Pojęcie przychodu wiąże się zatem z przysporzeniem majątkowym po stronie podatnika, z
    wartością wchodzącą do jego majątku. Przychodami w rozumieniu art. 11 ustawy o
    podatku dochodowym od osób fizycznych mogą być tylko takie świadczenia, które nie
    mają charakteru zwrotnego. Skoro bowiem przychód jest określonym przyrostem
    majątkowym po stronie podatnika jego otrzymanie musi mieć charakter definitywny.
    Ustawodawca tworząc system opodatkowania dochodów osób fizycznych miał na
    względzie, że przysporzenia uzyskiwane przez osoby fizyczne mogą być skutkiem różnych
    rodzajów czynności i zdarzeń. Stworzył więc klasyfikację tych przysporzeń w oparciu o
    kryterium źródła przychodów i system ich opodatkowania uwzględniający specyfikę
    poszczególnych źródeł przychodów. W języku powszechnym mianem „źródła” określane
    jest „to, co stanowi początek czegoś”, „przyczyna czegoś”, a synonimami tego pojęcia są m.
    in. czynnik sprawczy, powód, pochodzenie.
    Źródła przychodów
    W myśl art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
      Źródłami przychodów są inne źródła.
    Stosownie do art. 20 ust. 1 ww. ustawy:
      Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w
      szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu
      emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w
      rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty

      uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz
      wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także
      dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki
      pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane
      z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w
      art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów
      określonych w art. 12-14 i art. 17.
    Użycie w powyższym przepisie sformułowania „w szczególności”, wskazuje, że definicja
    przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii
    zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ustawy.
    O przychodzie podatkowym z innych źródeł będziemy mówić w każdym przypadku, kiedy
    u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe.
    Wskazała Pani, że na podstawie ugody bank wypłaci Pani określoną kwotę. Powzięła Pani
    wątpliwość, czy wypłata tej kwoty podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od
    osób fizycznych.
    Wypłata określonej kwoty
    Ugoda – jako jeden z typów umów – regulowana jest przepisami Kodeksu cywilnego.
    Zgodnie z art. 917 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz.
    1071):
      Przez ugodę strony czynią sobie wzajemne ustępstwa w zakresie istniejącego między
      nimi stosunku prawnego w tym celu, aby uchylić niepewność co do roszczeń
      wynikających z tego stosunku lub zapewnić ich wykonanie albo by uchylić spór
      istniejący lub mogący powstać.
    Powołana definicja ugody pozwala wyróżnić elementy konstrukcyjne tej instytucji. Po
    pierwsze, zauważyć należy, że umowa ta może być zawarta wyłącznie w sytuacji, gdy
    między stronami stosunku prawnego istnieje niepewność albo spór, co do roszczeń
    wynikających z tego stosunku. Po drugie, celem zawarcia ugody jest uchylenie tej
    niepewności lub sporu. Wreszcie po trzecie, strony dążą do osiągnięcia celu przez
    wzajemne ustępstwa. Tak więc nieodłącznym elementem ugody są wzajemne ustępstwa
    stron. W literaturze przedmiotu podkreśla się, że z ustępstwem mamy do czynienia, gdy
    ktoś rezygnuje z jakiegoś warunku, wymagania, zmniejsza swoje żądania czy też odstępuje
    od nich. Ustępstwa mogą polegać m.in. na zrzeczeniu się uprawnień czy też zarzutów,
    zaciąganiu zobowiązań, obniżeniu świadczenia itp.
    Zarówno w doktrynie jak i w orzecznictwie podkreśla się szczególną przyczynę prawną
    ugody. Oznacza to, że ugoda nie tworzy nowego stosunku prawnego, a jedynie odnosi się
    do istniejącego stosunku prawnego stanowiącego podstawę powództwa, a tym samym
    podstawę zawarcia ugody.
    W doktrynie prezentowany jest również pogląd, zgodnie z którym kauzalność ugody
    przejawia się w określeniu zarzutów, którymi mogą się posłużyć strony po zawarciu ugody.
    Tak więc ugoda jest czynnością, realizowaną w drodze wzajemnych ustępstw stron,
    zmierzającą do uchylenia niepewności co do roszczeń wynikających z tego stosunku lub
    zapewnienia ich wykonania albo uchylenia sporu istniejącego lub mogącego powstać.
    Instytucja kredytu została natomiast uregulowana przepisami ustawy z 29 sierpnia 1997 r.
    Prawo bankowe (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1646 ze zm.).
    Zgodnie z treścią art. 69 ust. 1 ww. ustawy:
      Przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na
      czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na ustalony
      cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach określonych
      w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych
      terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu.

    Otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w umowie kredytowej są
    obojętne podatkowo. Przychód po stronie kredytobiorcy pojawia się w przypadku, kiedy
    dochodzi do umorzenia kredytu, jego części lub odsetek. Wtedy bowiem kredytobiorca
    osiąga konkretne przysporzenie majątkowe (przychód w rozumieniu ustawy o podatku
    dochodowym od osób fizycznych).
    Opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlega – co do zasady –
    każdy dochód osiągnięty przez osobę fizyczną.
    Zgodnie natomiast z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów ze źródła nad
    kosztami jego uzyskania. Pojęciem pierwotnym dla dochodu jest więc pojęcie przychodu.
    Ten z kolei definiowany jest przez ustawodawcę, czemu dał wyraz w art. 11 ust. 1, jako
    otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i
    wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych
    świadczeń. Niemniej jednak z definicji tej wywieść można również, że za przychody
    podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem
    majątkowym (zarówno zwiększającym aktywa jak i zmniejszającym pasywa) o charakterze
    definitywnym, nie mające charakteru zwrotnego.
    O uzyskaniu przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym do osób fizycznych
    można więc mówić w każdej sytuacji, gdy podatnik, czy to na skutek otrzymania
    określonych wartości majątkowych (środków pieniężnych, świadczeń w naturze czy też
    innych nieodpłatnych świadczeń), czy też gdy na skutek określonego zdarzenia
    powodującego zmniejszenie jego zobowiązań wobec innych podmiotów, uzyskuje
    określone przysporzenie majątkowe.
    Pani skutki podatkowe z tytułu wypłaty określonej kwoty
    Jak wynika z opisu sprawy, na podstawie zawartej ugody bank zwróci Pani środki związane
    z nadpłatami wynikającymi z wniesionych przez Panią spłat wobec wypłaconej kwoty
    kredytu.
    W przypadku zwrotu nadpłaconych środków pieniężnych - taka operacja nie spełnia celu
    przychodu jakim jest zwiększenie majątku podatnika - ani poprzez zwiększenie aktywów
    ani poprzez zmniejszenie jego pasywów. Po stronie Kredytobiorcy nie dochodzi do
    powstania przysporzenia majątkowego, bowiem otrzymuje on z powrotem zwrot
    nadpłaconych środków, które wcześniej wpłacił tytułem spłaty zaciągniętego kredytu.
    Taka wypłata będzie więc dla kredytobiorcy neutralna podatkowo – po jego stronie nie
    powstanie przychód w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób
    fizycznych, podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym.
    Skoro więc otrzyma Pani od banku zwrot nadpłaty, to otrzymana przez Panią kwota nie
    będzie stanowiła przychodu.
    Tym samym - nie będzie na Pani ciążył obowiązek zapłaty podatku dochodowego od osób
    fizycznych z tego tytułu.
    W kwestii braku opodatkowania otrzymanego zwrotu Pani stanowisko jest więc
    prawidłowe.
    Natomiast powołane przez Panią Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie
    zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów)
    związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe z 11 marca 2022 r.
    nie znajdzie zastosowania w Pani sprawie, ponieważ odnosi się ono do kwot umorzonych,
    a nie do kwot zwróconych/wypłaconych.
    Zatem w tej kwestii Pani stanowisko jest nieprawidłowe.

## Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

    Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pani przedstawiła i stanu prawnego,
    który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
    Wydając interpretacje indywidualną nie dokonuję wyliczeń. Zgodnie bowiem z zasadą
    samoopodatkowania, obowiązującą w polskim systemie podatkowym, na podatniku
    spoczywa obowiązek dokonania oceny własnej sytuacji prawnopodatkowej, a po jej
    dokonaniu zachowania się zgodnie z przepisami prawa podatkowego, bowiem
    prawidłowość takiego wyliczenia podlega weryfikacji przez organ podatkowy w
    postępowaniu podatkowym. Dlatego też, nie odniosłem się do kwot wskazanych we
    wniosku.
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
        Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb
        ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz.
        111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja
        będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i
        zastosuje się Pani do interpretacji.
        Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub
      zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem
      czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
      1) z zastosowaniem art. 119a;
      2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy
      z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
      3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
        Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w
      decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej
      praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

## Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu
    Administracyjnego (...). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z
    dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.
    U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”). Skargę do Sądu wnosi się za
    pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie
    trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
        w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa
        Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
        w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na
        adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS
        /SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia
    przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do
    zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz
    powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

## Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji
    podatkowej.