Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPP1/443-317/08-5/IN
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2008-06-17
Teza: Przekształcenie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu w prawo własności.
Słowa kluczowe: dostawa-dostawa towarów; przekształcanie-przekształcenie prawa; przekształcanie-przekształcenie prawa-przekształcenie prawa lokatorskiego w prawo własności; spółdzielnie-spółdzielnie mieszkaniowe
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XIII-Rozdział 1

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółdzielni, przedstawione we wniosku z dnia 12 marca 2008 r. (data wpływu 18 marca 2008 r.) uzupełnionym pismem z dnia 2 czerwca 2008 r. (data wpływu 3 czerwca 2008 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania ustanowienia odrębnej własności lokalu w miejsce spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 18 marca 2008 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania ustanowienia odrębnej własności lokalu w miejsce spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego. Wniosek uzupełniono pismem z dnia 2 czerwca 2008 r. o elementy stanu faktycznego oraz o własne stanowisko w sprawie.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

Po 30 kwietnia 2004 r. na rzecz członka Spółdzielni ustanowione zostało spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego i jego zasiedlenie. Prawo do lokalu powstało w trybie art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (t. j. Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1116 ze zm.), tj. w wyniku roszczenia osoby bliskiej o przyjęcie do Spółdzielni i zawarcie umowy o ustanowienie spółdzielczego prawa do lokalu po byłym członku.

Oddanie budynku do eksploatacji i jego pierwsze zasiedlenie nastąpiło przed 1 maja 2004 r. W związku z nowelizacją ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, po 30 lipca 2007 r. istnieje możliwość przekształcenia spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego w odrębną własność na bardzo korzystnych warunkach.

Stosowne wnioski o przeniesienie na własność lokali złożyło w Spółdzielni wielu członków, w tym członkowie, na rzecz których lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego zostało ustanowione po 30 kwietnia 2004 r.

Wobec członków, na rzecz których lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego zostało ustanowione po tej dacie, a którzy złożyli wnioski o przeniesienie tego prawa na odrębną własność, Spółdzielnia wstrzymuje się z podjęciem ostatecznej decyzji, ponieważ nie do końca jest wyjaśniona kwestia obciążenia tego przekształcenia 7% stawką podatku VAT.

Ze złożonego w dniu 3 czerwca 2008 r. uzupełnienia do wniosku wynika, iż w sprawie będącej przedmiotem wniosku ustanowienie po raz pierwszy na rzecz członków Spółdzielni spółdzielczych lokatorskich praw do lokali mieszkalnych, będących przedmiotem przekształceń nastąpiło przed 1 maja 2004 r.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

1.  Czy w przypadku, gdy spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego ustanowiono po 30 kwietnia 2004 r., a przekształcenie tego prawa dokonane będzie przed upływem 5 lat od jego ustanowienia, na członku ciąży obowiązek zapłacenia 7% podatku VAT?
2.  Czy podstawę opodatkowania stanowi kwota, którą członek Spółdzielni z tytułu przekształcenia prawa do lokalu mieszkalnego ma obowiązek wpłacić Spółdzielni, czy też różnica między wartością rynkową lokalu, a zwaloryzowanym wkładem mieszkaniowym, pomniejszona o kwotę podatku?
3.  Czy rozliczenia podatku z właściwym urzędem skarbowym w takim przypadku powinien dokonać bezpośrednio członek, czy też ma ono być dokonane za pośrednictwem Spółdzielni, na podstawie wystawionej przez nią faktury VAT?

Zdaniem Wnioskodawcy:

Ad. 1

W przypadku przekształcenia w odrębną własność spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego ustanowionego w trybie art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych po 1 maja 2004 r., na członku ciąży obowiązek zapłacenia 7% stawki podatku VAT.

Ad. 2

Jeżeli spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu ustanowiono po 30 kwietnia 2004 r., a przekształcenie tego prawa dokonane będzie przed upływem 5 lat od jego ustanowienia, to zgodnie z art. 29 ust. 8 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.) podstawą opodatkowania powinna być różnica między wartością rynkową lokalu, a zwaloryzowanym wkładem mieszkaniowym, pomniejszona o kwotę podatku. Konieczna przy tym będzie wycena rynkowa lokalu przez rzeczoznawcę majątkowego, której koszty musiałby pokryć członek oraz waloryzacja wkładu mieszkaniowego.

Ad. 3

Rozliczenia z tytułu należnego podatku VAT z właściwym urzędem skarbowym winna dokonać Spółdzielnia.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają m. in. odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 7 ust. 1 pkt 5 cyt. ustawy przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, w tym również ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego, ustanowienie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu oraz przekształcenie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego na spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, a także ustanowienie na rzecz członka spółdzielni mieszkaniowej odrębnej własności lokalu mieszkalnego lub lokalu o innym przeznaczeniu oraz przeniesienie na rzecz członka spółdzielni własności lokalu lub własności domu jednorodzinnego.

Powołany przepis wskazuje na zakwalifikowanie przez ustawodawcę wymienionych w nim praw spółdzielczych do kategorii towarów, a więc na skorzystanie z uprawnienia przewidzianego w art. 15 ust. 2 lit. b Dyrektywy 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. U. UE L Nr 347) stanowiącego, że państwa członkowskie mogą uznać za rzeczy prawa rzeczowe dające ich posiadaczowi prawo do korzystania z nieruchomości. Zatem ustanowienie, przekształcenie lub przeniesienie każdego z tych praw stanowi odrębną dostawę i podlega opodatkowaniu podatkiem VAT.

Zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (t. j. Dz. U. z 2003 r. Nr 119 poz. 1116 ze zm.) na pisemne żądanie członka, któremu przysługuje spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego, spółdzielnia jest obowiązana zawrzeć z tym członkiem umowę przeniesienia własności lokalu po dokonaniu przez niego:

1.  spłaty przypadającej na jego lokal części kosztów budowy będących zobowiązaniami spółdzielni, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 1, w tym w szczególności odpowiedniej części zadłużenia kredytowego wraz z odsetkami z zastrzeżeniem pkt 2;
2.  spłaty nominalnej kwoty umorzenia kredytu lub dotacji w części przypadającej na jego lokal, o ile spółdzielnia skorzystała z pomocy podlegającej odprowadzeniu do budżetu państwa uzyskanej ze środków publicznych lub z innych środków;
3.  spłaty zadłużenia z tytułu opłat, o których mowa w art. 4 ust. 1.

W myśl natomiast art. 15 ust. 2 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, w wypadku wygaśnięcia spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego na podstawie art. 11 lub niedokonania czynności, o których mowa w art. 14, roszczenia o przyjęcie do spółdzielni i zawarcie umowy o ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego przysługują małżonkowi, dzieciom i innym osobom bliskim.

Zgodnie z art. 29 ust. 8 ustawy o podatku od towarów i usług - jeżeli w okresie 5 lat od ustanowienia spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego jest zawierana umowa o przekształcenie przysługującego członkowi prawa na spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu lub ustanowienie w miejsce tego prawa odrębnej własności lokalu, podstawą opodatkowania jest różnica między wartością rynkową lokalu a wartością zwaloryzowanego wkładu mieszkaniowego, pomniejszona o kwotę podatku.

Na podstawie art. 41 ust. 12 cyt. ustawy oraz § 5 ust. 1a pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 27 kwietnia 2004 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 97, poz. 970 ze zm.) dostawa obiektów budownictwa mieszkaniowego lub ich części od dnia 1 stycznia 2008 r. opodatkowana jest 7% stawką VAT.

Art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy stanowi, iż zwalnia się od podatku dostawę obiektów budownictwa mieszkaniowego lub ich części, z wyjątkiem obiektów i ich części, które mają być zasiedlone lub zamieszkane po raz pierwszy. Zwolnienie nie dotyczy części budynków przeznaczonych na cele inne niż mieszkaniowe. Zgodnie natomiast z art. 43 ust. 7 - zwolnienie określone w ust. 1 pkt 10 nie ma zastosowania w przypadku, o którym mowa w art. 29 ust. 8.

Natomiast stosownie do art. 153 ust. 2 - przepisów ustawy nie stosuje się w przypadkach, o których mowa w art. 29 ust. 8, jeżeli ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego oraz zasiedlenie tego lokalu nastąpiło przed dniem 1 maja 2004 r.

Do czynności polegających na przekształceniu lokatorskich praw do lokali mieszkalnych w odrębną własność – w zależności od tego, kiedy czynności te miały miejsce – zastosowanie może mieć 7% stawka podatku, zwolnienie od podatku lub też wyłączenie z opodatkowania.

Wskazany wyżej art. 153 ust. 2 wyłącza spod działania ustawy o podatku od towarów i usług przekształcenia praw lokatorskich w prawa własności, jeżeli łącznie zostały spełnione dwa warunki, a mianowicie ustanowienie lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego i zasiedlenie tego lokalu nastąpiło przed 1 maja 2004 r.

Celem tego przepisu jest wyłączenie spod ustawy przekształcenia przysługującego członkowi spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego na spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu lub ustanowienia w miejsce tego prawa odrębnej własności lokalu, w odniesieniu do tych lokali, do których spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu zostało ustanowione po raz pierwszy przed dniem 1 maja 2004 r. i które zostały zasiedlone przed tą datą.

Ustanowienie po tej dacie ponownie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego objęte jest zakresem art. 43 ust. 1 pkt 10 ww. ustawy. Do przekształcenia zaś tego prawa lokatorskiego w prawo własności ma zastosowanie art. 153 ust. 2 cyt. ustawy, jako że pierwsze zasiedlenie lokalu mieszkalnego i ustanowienie do tego lokalu prawa lokatorskiego miało miejsce jednak przed 1 maja 2004 r.

Ze stanu faktycznego przedstawionego we wniosku wynika, że Spółdzielnia na podstawie art. 12 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych dokonuje przeniesienia na rzecz członków spółdzielni własności lokali mieszkalnych. Ustanowienie po raz pierwszy lokatorskich praw do tych lokali mieszkalnych i ich zasiedlenie nastąpiło przed 1 maja 2004 r. Następnie – po 1 maja 2004 r. – dokonano kolejnego ustanowienia tych praw, w trybie art. 15 ust. 2 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, w wyniku roszczenia osób bliskich o przyjęcie do Spółdzielni. Zapytanie dotyczy sytuacji, w której przekształcenie dokonywane jest przed upływem 5 lat od ustanowienia tych praw.

Z powołanych wyżej przepisów wynika, iż w przedstawionym we wniosku stanie faktycznym ustanowienie odrębnej własności lokali w miejsce spółdzielczych lokatorskich praw do lokali mieszkalnych - na mocy art. 153 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług - nie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT. Czynność ta zatem nie powoduje obowiązku naliczenia podatku od towarów i usług.

W związku z tym, iż do opisanego wyżej przeniesienia odrębnej własności lokalu w miejsce spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego nie mają zastosowania przepisy ustawy o podatku od towarów i usług, zatem pytanie dotyczące zasad ustalania podstawy opodatkowania oraz podmiotu zobowiązanego do uiszczenia od tej czynności podatku VAT, stały się bezprzedmiotowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.