Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0111-KDIB2-2.4014.171.2023.2.PB
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2023-09-14
Teza: W zakresie skutków podatkowych wymiany udziałów.
Słowa kluczowe: podatek-podatek od czynności cywilnoprawnych; spółki-spółka z ograniczoną odpowiedzialnością; udział-udział w spółce; udział-wymiana udziałów
Zagadnienia: Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1. Przedmiot opodatkowania -Czynności podlegające opodatkowaniu-Czynności cywilnoprawne-Umowy spółki; Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1. Przedmiot opodatkowania -Czynności podlegające opodatkowaniu-Definicja umowy spółki i jej zmiany
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1-ust. 1-pkt 1-lit. k; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1-ust. 3-pkt 2

**Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe**

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od czynności cywilnoprawnych jest prawidłowe.

**Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej**

20 lipca 2023 r. wpłynął Państwa wniosek z 14 lipca 2023 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy m.in. podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych wymiany udziałów. Treść wniosku jest następująca:

**Opis zdarzenia przyszłego**

A sp. z o.o. z siedzibą w W., zarejestrowana pod nr KRS: (…) (dalej: „Spółka” lub „Wnioskodawca”) prowadzi działalność gospodarczą w branży (…).

Wspólnikami spółki są 2 osoby fizyczne, które posiadają odpowiednio 37 udziałów o łącznej wartości nominalnej 1.850,00 zł oraz 34 udziały o łącznej wartości nominalnej 1.700,00 zł w kapitale zakładowym Spółki. W przeszłości dokonane zostało dobrowolne umorzenie bez wynagrodzenia 29 udziałów w kapitale Spółki, które dotyczyło dwóch wspólników, którzy w związku z tym umorzeniem utracili status wspólników.

Zgodnie z § 5 ust. 11 umowy Spółki (tekst jednolity z 3 marca 2022 r.), udziały przypadające na wspólnika większościowego są uprzywilejowane w zakresie prawa głosu w taki sposób, iż każdy uprzywilejowany udział uprawnia do trzech głosów na Zgromadzeniu Wspólników. Uprawnienie to przechodzi na następców tego wspólnika i nie wygasa w przypadku rozporządzenia lub obciążenia uprzywilejowanymi udziałami.

Jednocześnie, uprzywilejowanie to nie obowiązuje, gdy w Spółce pozostanie dwóch wspólników – wobec czego, na ten moment, udziały posiadane przez większościowego wspólnika nie korzystają z ww. uprzywilejowania, a zatem posiada on 52% głosów na Zgromadzeniu Wspólników.

Planowane jest dokonanie podwyższenia kapitału w Spółce o 29 nowych udziałów, które miałby w całości objąć wspólnik większościowy, a zatem jego udział procentowy w kapitale Spółki wyniósłby wtedy 66%.

Spółka nie jest spółką nieruchomościową w rozumieniu art. 4a pkt 35 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz. U. z 2022 poz. 2587 z późn. zm. – dalej: „ustawa o CIT”) oraz art. 5a pkt 49 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2022 poz. 2647 z późn. zm. – dalej: „ustawa o PIT”).

Spółka nie spełnia również przesłanek do uznania ją za spółkę, o której mowa w art. 13 ust. 2 umowy z dnia 14 maja 2003 r. między Rzecząpospolitą Polską a Republiką Federalną Niemiec w sprawie unikania podwójnego opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i od majątku (dalej: „UPO”), tj. taką której aktywa majątkowe składają się głównie, bezpośrednio lub pośrednio z majątku nieruchomego położonego w Polsce lub z praw wchodzących w skład tego majątku nieruchomego.

Spółka jest wspólnikiem (spółką matką) w innych spółkach – w B sp. z o.o. z siedzibą w W., zarejestrowaną pod nr KRS: (…) (100% udziałów), w czeskiej spółce – C S.R.O. (100% udziałów), jak również w D GmbH (100% udziałów).

Aktualnie wspólnik większościowy (dalej: „Wspólnik”) planuje konsolidację swoich aktywów w postaci akcji, udziałów i innych tytułów uczestnictwa w spółkach poprzez stworzenie tzw. „spółki holdingowej” (dalej: „Spółka holdingowa”). Spółka holdingowa miałaby posiadać udziały w innych spółkach, które obecnie są własnością Wnioskodawcy, w tym udziały posiadane przez Wspólnika w Spółce.

Biorąc pod uwagę fakt, iż centrum interesów życiowych Wspólnika jest w Niemczech, najprawdopodobniej Spółką holdingową będzie spółka prawa niemieckiego – Gesellschaft mit beschrankter Haftung (GmbH), która stanowi odpowiednik polskiej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Spółka holdingowa, na moment wniesienia niniejszego wniosku, nie została jeszcze założona przez Wspólnika.

Konsolidacja ta miałaby przyjąć formę tzw. wymiany udziałów, w ramach której Wspólnik wniósłby na poczet kapitału Spółki holdingowej aktywa w postaci udziałów, akcji, lub innych tytułów uczestnictwa w innych spółkach, w zamian za udziały w Spółce holdingowej. Wniesienie aktywów za każdym razem miałoby powodować zwiększenie kapitału zakładowego w Spółce holdingowej, przy czym mógłby on być wnoszony na poczet tego kapitału w całości bądź też w części – w zależności od okoliczności. Ewentualna nadwyżka wartości emisyjnej ponad wartość nominalną udziałów w Spółce holdingowej (tzw. agio) byłaby przekazana na kapitał zapasowy Spółki holdingowej.

W rozpatrywanym przypadku dotyczącym udziałów Wspólnika w Spółce, planowana czynność miałaby przebiegać w następujący sposób:

1) Wspólnik wniesie jako wkład niepieniężny (aport) na poczet kapitału planowanej Spółki holdingowej udziały w kapitale Spółki;

2) Wspólnik otrzyma nowe udziały w kapitale Spółki holdingowej, przy czym część wartości wnoszonej w postaci udziałów w Spółce może stanowić nadwyżkę emisyjną ponad wartość nominalną otrzymywanych udziałów, tzw. agio;

3) Spółka holdingowa stanie się wspólnikiem Spółki w miejsce Wspólnika.

Wymiana udziałów miałaby nastąpić bez żadnych dopłat z którejkolwiek ze stron czynności (Wspólnik oraz Spółka holdingowa), jak również już po powstaniu Spółki holdingowej (nie byłby to wkład Wspólnika wnoszony przy jej założeniu).

W związku z wymianą udziałów, po stronie Spółki nie nastąpiłoby jakiekolwiek przysporzenie majątkowe, w szczególności nie nastąpiłoby podniesienie kapitału zakładowego wynoszącego 10.000 zł. Kapitał ten pozostałby w takiej samej wysokości po dokonaniu planowanej wymiany udziałów.

Spółka wskazuje, że zamiarem Wspólnika w ramach planowanej reorganizacji nie jest unikanie lub uchylanie się od opodatkowania – jej celem jest konsolidacja aktywów posiadanych przez Wspólnika w jednym podmiocie, tak aby zarządzanie majątkiem prywatnym było możliwie jak najbardziej uproszczone i ułatwione, a także bardziej przejrzyste.

**Pytanie**

Czy w związku z planowaną transakcją wymiany udziałów po stronie Wnioskodawcy powstałby obowiązek podatkowy w podatku od czynności cywilnoprawnych? (pytanie oznaczone we wniosku nr 2)

**Państwa stanowisko w sprawie**

Zdaniem Wnioskodawcy, z uwagi na brak czynności wskazanej w przepisach ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t.j. Dz. U. z 2023 poz. 170 – dalej: „ustawa o PCC”), w wyniku transakcji wymiany udziałów nie powstałby po stronie Wnioskodawcy obowiązek podatkowy w podatku od czynności cywilnoprawnych.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy o PCC opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych podlegają czynności wskazane w tym przepisie.

Wskazać należy przy tym, że zgodnie z powszechnie aprobowanym poglądem, opodatkowaniu podlegają tylko i wyłącznie te czynności, które zostały wprost wskazane w art. 1 ustawy o PCC – w przypadku gdy dokonana została czynność nie wskazana, a podobna do określonej w tym przepisie, nie podlega ona opodatkowaniu. Jednocześnie uwzględnić należy również treść art. 1 ust. 4-5 ustawy o PCC, które zakreślają kryterium terytorialne w zakresie opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Wśród czynności które podlegają opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych znajduje się m.in. umowa spółki i jej zmiana.

W ramach transakcji wymiany udziałów dochodzi do zmiany umowy spółki nabywającej (tu: Spółka holdingowa), gdyż w wyniku otrzymania udziałów spółki nabywanej wydaje ona wspólnikowi wnoszącemu wkład swoje udziały, a tym samym zwiększa się jej kapitał zakładowy.

W przypadku zaś spółki nabywanej (tu: Spółka), przy transakcji wymiany udziałów nie dojdzie do czynności zmiany umowy spółki rozumianej jako zwiększenie kapitału zakładowego tej spółki, bowiem jak wskazano, byłaby ona jedynie „biernym uczestnikiem” tej transakcji. W związku z planowaną czynnością nie otrzymałaby ona żadnych dodatkowych wkładów, które miałyby zostać przeznaczone na zwiększenie kapitału zakładowego, miałoby dojść jedynie do zmiany w osobie wspólnika – Wspólnik miałby zostać zastąpiony przez Spółkę holdingową.

W związku z powyższym, w ocenie Wnioskodawcy zasadne jest więc stwierdzenie, że transakcja wymiany udziałów opisana w stanie faktycznym niniejszego wniosku nie byłaby czynnością, która podlegałaby po stronie Wnioskodawcy opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych z uwagi na brak dokonania czynności opisanej w art. 1 ust. 1 ustawy o PCC.

**Ocena stanowiska**

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

**Uzasadnienie interpretacji indywidualnej**

Na wstępie zaznacza się, że przedmiotem niniejszej interpretacji jest ocena Państwa stanowiska tylko w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych. W pozostałym zakresie wniosku, dotyczącym podatku dochodowego od osób prawnych, zostanie wydane odrębne rozstrzygnięcie.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. k) ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 170 ze zm.):

Podatkowi podlegają: umowy spółki.

W myśl art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych:

Podatkowi podlegają zmiany umów wymienionych w pkt 1, jeżeli powodują one podwyższenie podstawy opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych, z zastrzeżeniem ust. 3 pkt 4.

Zgodnie z art. 1 ust. 2 pkt 1 ww. ustawy:

Przepisy ustawy o umowie spółki i jej zmianie – stosuje się odpowiednio do aktów założycielskich spółek, statutów spółek i ich zmiany.

Jednocześnie w myśl art. 1 ust. 3 pkt 2 ww. ustawy:

W przypadku umowy spółki za zmianę umowy uważa się przy spółce kapitałowej – podwyższenie kapitału zakładowego z wkładów lub ze środków spółki oraz dopłaty.

Stosownie do art. 1a pkt 2 ww. ustawy:

Użyte w ustawie określenie spółka kapitałowa oznacza spółkę: z ograniczoną odpowiedzialnością, akcyjną lub europejską.

Zgodnie z art. 4 pkt 9 ww. ustawy:

Obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem art. 5, ciąży przy umowie spółki cywilnej – na wspólnikach, a przy pozostałych umowach spółki – na spółce.

Z opisu zdarzenia przyszłego wynika, że wspólnikami spółki (Wnioskodawcy) są 2 osoby fizyczne, które posiadają odpowiednio 37 udziałów o łącznej wartości nominalnej 1.850,00 zł oraz 34 udziały o łącznej wartości nominalnej 1.700,00 zł w kapitale zakładowym Spółki. Aktualnie wspólnik większościowy planuje konsolidację swoich aktywów w postaci akcji, udziałów i innych tytułów uczestnictwa w spółkach poprzez stworzenie tzw. „spółki holdingowej.” Spółka holdingowa miałaby posiadać udziały w innych spółkach, które obecnie są własnością Wnioskodawcy, w tym udziały posiadane przez Wspólnika w Spółce. Biorąc pod uwagę fakt, iż centrum interesów życiowych Wspólnika jest w Niemczech, najprawdopodobniej Spółką holdingową będzie spółka prawa niemieckiego – Gesellschaft mit beschrankter Haftung (GmbH), która stanowi odpowiednik polskiej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Spółka holdingowa, na moment wniesienia niniejszego wniosku, nie została jeszcze założona przez Wspólnika. W rozpatrywanym przypadku dotyczącym udziałów Wspólnika w Spółce, planowana czynność miałaby przebiegać w następujący sposób:

1) Wspólnik wniesie jako wkład niepieniężny (aport) na poczet kapitału planowanej Spółki holdingowej udziały w kapitale Spółki;

2) Wspólnik otrzyma nowe udziały w kapitale Spółki holdingowej, przy czym część wartości wnoszonej w postaci udziałów w Spółce może stanowić nadwyżkę emisyjną ponad wartość nominalną otrzymywanych udziałów, tzw. agio;

3) Spółka holdingowa stanie się wspólnikiem Spółki w miejsce Wspólnika.

Mając powyższe na względzie stwierdzić należy, że opisana we wniosku wymiana udziałów, tj. wniesienie przez wspólnika na poczet kapitału Spółki holdingowej aktywów w postaci m.in. udziałów w Spółce, w zamian za udziały w Spółce holdingowej, spowoduje zmianę umowy Spółki holdingowej. Wobec tak przedstawionych okoliczności sprawy stwierdzić należy, że po Państwa stronie nie dojdzie do powstania obowiązku podatkowego na gruncie ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Podatnikami podatku od czynności cywilnoprawnych od zmian umów spółek są bowiem przy umowie spółki cywilnej – wspólnicy, a przy pozostałych umowach spółki – te spółki.

**Dodatkowe informacje**

**Informacja o zakresie rozstrzygnięcia**

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

**Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji**

\- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli: Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.

\- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

**Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację**

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego …. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

*   w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
*   w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

**Podstawa prawna dla wydania interpretacji**

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 ze zm.).