Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0113-KDIPT2-2.4011.606.2021.1.SR
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2021-09-07
Teza: Odpłatne zbycie nabytego w drodze spadku przez Wnioskodawcę udziału w działce nabytej przez spadkodawcę w drodze podziału i scalania gruntów
Słowa kluczowe: działki; nieruchomości; podział; spadek
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r., poz. 1540) Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 5 czerwca 2021 r. (data wpływu 8 czerwca 2021 r.) o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych odpłatnego zbycia udziału w nieruchomości – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 8 czerwca 2021 r. wpłynął do Organu podatkowego ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych odpłatnego zbycia udziału w nieruchomości.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawca jest współwłaścicielem w 3/48 części nieruchomości stanowiącej działkę budowlaną, niezabudowaną, oznaczoną nr ewidencyjnym A, o pow. 532 m2, w … przy ul. …, dla której Sąd Rejonowy w … prowadzi księgę wieczystą nr ….

Działka nr A powstała w procesie scalania i podziału gruntów w … w zamian za działkę nr B, która weszła w skład scalenia na podstawie uchwały Nr … Rady Miasta … z dnia …. r. z późn. zm.

W ww. postępowaniu scaleniowo-podziałowym prowadzonym przez Miasto …, w wyniku błędu pracownika organu, pierwotnie działkę zamienną nr A przyznano nieżyjącym E. i J. małżonkom O. (w 1997 r.), którzy w tym czasie byli ujawnieni w księdze wieczystej jako właściciele działki nr B.

Wpis księgi wieczystej w okresie wszczęcia postępowania scaleniowo-podziałowego był niezgodny ze stanem rzeczywistym, bowiem:

*   aktem notarialnym z dnia 25 sierpnia 1964 r. M.K. i J.R. kupili od E. i J. O. działkę nr B, przy czym umowa została zawarta pod warunkiem, że Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w … nie wykona prawa pierwokupu. W dniu 6 października 1964 r. podjęta została uchwała o nieskorzystaniu z prawa pierwokupu tej nieruchomości. Cena nabycia nieruchomości została przez nabywców uiszczona w całości, natomiast nie został zawarty kolejny akt notarialny o skutku rozporządzającym,

*   do zakończenia postępowania scaleniowo-podziałowego zarówno nabywcy nieruchomości, jak i sprzedający już nie żyli, natomiast warunki do przeniesienia własności zostały spełnione, a nabywcy byli samoistnymi posiadaczami przedmiotowej nieruchomości od dnia 25 sierpnia 1964 r.,

*   dlatego spadkobiercy M.K. i J.R. zmuszeni byli wystąpić do Sądu Rejonowego w … o wydanie postanowienia o nabyciu na własność działki nr B przez zasiedzenie.

Sąd Rejonowy w … postanowieniem z dnia … r., sygn. akt …, orzekł, że prawo własności nieruchomości obejmującej działkę nr B o pow. 1123 m2 z dniem 1 stycznia 1975 r. nabyli przez zasiedzenie H. i M. małżonkowie K. w 1/2 udziału oraz K. i J. małżonkowie R. w 1/2 udziału.

Spadek po M.K. zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego w … o stwierdzeniu nabycia spadku, sygn. akt … z dnia 2 września 1997 r., nabyli H.K., W.K., L.K. i A.P., w udziale po 1/4 każde z nich.

Współwłaściciele uprawnieni do uzyskania działki zamiennej za działkę nr B wystąpili do Gminy z roszczeniem o przydział działki zamiennej nr A na ich rzecz.

Wnioskodawcy wykazali udokumentowane prawo własności działki nr B w dacie postępowania o scalenie i podział, które nabyli wskutek zasiedzenia. Rada Miasta … uwzględniając wykazane przez wnioskodawców prawo własności nieruchomości podjęła uchwałę Nr … o zmianie uchwały Nr … Rady Miasta … z dnia … r., w wyniku czego Załącznik nr … tej uchwały (wykaz przydzielonych działek uczestnikom scalania) otrzymał nową treść.

W miejsce E. i J. małżonków O. zostali wpisani H.K., W.K., A.P., L.K., K.R., H.R., B.R. oraz A.W. jako właściciele działki nr A. W związku z przyznaniem działki nr A uprawnionym właścicielom decyzją Prezydenta Miasta … z dnia … r., Nr …, ustalona została jednorazowa opłata adiacencka z tytułu wzrostu wartości gruntów w stosunku do uprzednio posiadanej nieruchomości w związku z przeznaczeniem pod skoncentrowane budownictwo jednorodzinne, którą obciążono współwłaścicieli, w tym Wnioskodawcę, co potwierdza, że w tym czasie Wnioskodawca był współwłaścicielem tej działki.

Ponieważ w księdze wieczystej nr … obejmującej działkę zamienną nr A prowadzonej przez Sąd Rejonowy w … V Wydział Ksiąg Wieczystych widniały jako właściciele nieruchomości osoby nieuprawnione, konieczne było uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. W związku z powyższym Prezydent Miasta … w dniu 24 czerwca 2015 r. złożył do Sądu Rejonowego w … I Wydział Cywilny pozew o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. Sąd ten w wyroku z dnia 6 maja 2016 r. nakazał w dziale II księgi wieczystej w miejsce nieuprawnionych właścicieli J. i E. małżonków O. wpisać osoby uprawnione H.K., W.K., A.P., L.K., K.R., H.R., B.R. oraz A.W.. Wyrok ten uprawomocnił się z dniem 28 maja 2016 r.

Część współwłaścicieli, w tym Wnioskodawca, zamierzają obecnie zbyć udziały w działce nr A otrzymanej w zamian za działkę nr B, w której udziały Wnioskodawca nabył jako spadkobierca M.K. na podstawie postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku wydanego przez Sąd Rejonowy w …, sygn. akt … z dnia 2 września 1997 r., a spadkodawca nabył jej własność z dniem 1 stycznia 1975 r. na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w … z dnia 4 października 2000 r. o stwierdzeniu zasiedzenia nieruchomości, sygn. akt …, prawomocnego z dniem 26 października 2000 r.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie:

Czy w związku planowaną sprzedażą udziałów w nieruchomości stanowiącej działkę budowlaną, niezabudowaną oznaczoną nr ewidencyjnym A w … przy ul. …, dla której Sąd Rejonowy w … prowadzi księgę wieczystą nr …, przez Wnioskodawcę, należy uznać, że zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych nie wystąpi obowiązek zapłaty podatku dochodowego przez Wnioskodawcę, z uwagi na upływ terminu 5 lat od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie prawa własności tej nieruchomości?

Zdaniem Wnioskodawcy, w sytuacji planowanego zbycia całości Jego udziałów umową sprzedaży nie nastąpi obowiązek zapłaty podatku dochodowego, gdyż upłynął już termin 5 lat od końca roku kalendarzowego, w którym stał się On właścicielem nieruchomości.

W ocenie Wnioskodawcy (spadkobiercy M.K.), termin nabycia prawa własności należy w tym przypadku liczyć od daty nabycia działki pierwotnej, tj. działki nr B przez poprzednika prawnego Wnioskodawcy M.K. w dniu 1 stycznia 1975 r., której sytuacja prawna przenosi się na działkę przyznaną zamiennie, tj. działkę nr A.

Także od dnia podjęcia uchwały Rady Miasta … Nr … z dnia … r., zmienionej uchwałą Nr … z dnia … r. o zmianie uchwały Nr … z dnia … r., o przyznaniu działki zamiennej nr A za działkę nr B, dla Wnioskodawcy i pozostałych współwłaścicieli również minął okres, uzasadniający zapłatę podatku dochodowego w związku z planowaną przez Niego sprzedażą udziałów w nieruchomości.

Fakt wpisu prawa własności udziału w nieruchomości na rzecz Wnioskodawcy w wyniku wydania wyroku o ustalenie stanu księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym w dniu 6 maja 2016 r. stanowi jedynie rozstrzygniecie związane z usunięciem niewłaściwych danych co do uprawnionych właścicieli z księgi wieczystej i wprowadzeniu danych rzeczywiście uprawnionych właścicieli (w tym Wnioskodawcy), a nie stanowi podstawy nabycia nieruchomości. Stąd Wnioskodawca wywodzi, że data uprawomocnienia się wyroku Sądu Rejonowego w … z dnia 6 maja 2016 r., który stał się prawomocny w dniu 28 maja 2016 r. pozostaje bez znaczenia dla ustalenia od jakiej daty należy liczyć upływ 5 lat, po których w przypadku sprzedaży podatek dochodowy nie jest już należny.

W ocenie Wnioskodawcy, sprzedaż przez Niego udziałów w nieruchomości stanowiącej działkę budowlaną, niezabudowaną, oznaczoną nr ewidencyjnym A, w … przy ul. …, dla której Sąd Rejonowy w … prowadzi księgę wieczystą nr …, może nastąpić obecnie nie rodząc dla Wnioskodawcy obowiązku zapłaty podatku dochodowego.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Zgodnie z przepisem art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2021 r., poz. 1128, z późn. zm.), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów,

\- jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonywaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a)-c) – przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

Przytoczony przepis formułuje generalną zasadę, zgodnie z którą sprzedaż nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz praw określonych w tym przepisie przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, rodzi obowiązek podatkowy w postaci zapłaty podatku dochodowego. Tym samym, jeżeli odpłatne zbycie nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz ww. praw nastąpi po upływie pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie – nie jest źródłem przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a tym samym kwota uzyskana ze sprzedaży nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz ww. praw w ogóle nie podlega opodatkowaniu.

Przepis art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stanowi, że w przypadku odpłatnego zbycia, nabytych w drodze spadku, nieruchomości lub praw majątkowych, określonych w ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), okres, o którym mowa w tym przepisie, liczy się od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie tej nieruchomości lub nabycie prawa majątkowego przez spadkodawcę.

Zatem, w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości i praw majątkowych, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ww. ustawy, decydujące znaczenie w kwestii opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych ma moment i sposób ich nabycia.

Zgodnie z art. 922 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2020 r., poz. 1740, z późn. zm.), spadek to prawa i obowiązki zmarłego wynikające ze stosunków cywilnoprawnych, które z chwilą jego śmierci przechodzą na następców prawnych. W myśl art. 924 Kodeksu cywilnego, spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy, natomiast spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku (art. 925 Kodeksu cywilnego). Powyższe oznacza, że z chwilą śmierci należące do spadkodawcy prawa i obowiązki stają się spadkiem, który podlega przepisom prawa spadkowego, a data śmierci (chwila śmierci) spadkodawcy ustala, kto staje się spadkobiercą oraz co wchodzi w skład masy spadkowej. Z kolei, postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku lub akt poświadczenia dziedziczenia potwierdzają jedynie prawo spadkobiercy do tego spadku od momentu jego otwarcia.

Jednocześnie wyjaśnić należy, że księgi wieczyste służą do ewidencji praw rzeczowych oraz innych praw na nieruchomości. Wpis do księgi wieczystej nie stanowi przesłanki przeniesienia własności nieruchomości. Zmiana właściciela nie jest więc ujawniana w księdze wieczystej w momencie jej dokonania, ma bowiem charakter deklaratoryjny, to znaczy, że nie tworzy ani nie zmienia istniejącego stosunku prawnego lecz potwierdza istniejące prawa, w tym przypadku – prawo własności.

Mając na uwadze powołane przepisy prawa oraz przedstawione zdarzenie przyszłe, stwierdzić należy, że stosownie do art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, za datę nabycia przez Wnioskodawcę udziału 3/48 w działce nr A należy przyjąć datę nabycia udziału w ww. nieruchomości przez ojca Wnioskodawcy. Zatem, zbycie udziału 3/48 w przedmiotowej nieruchomości, nabytego przez Wnioskodawcę w spadku po ojcu, nie będzie stanowić źródła przychodu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) w związku z art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, bowiem okres, o którym mowa w tym przepisie niewątpliwie minął. Spadkodawca nabył udział w nieruchomości (działce nr B) w drodze zasiedzenia w 1975 r., a następnie współwłaściciele (w tym Wnioskodawca jako spadkobierca) uprawnieni do uzyskania działki zamiennej za działkę nr B, nabyli działkę nr A wskutek jej przydziału w postępowaniu o scaleniu i podziale nieruchomości na podstawie podjętej uchwały Nr … o zmianie uchwały Nr … Rady Miasta … z dnia … r.

Końcowo wskazać należy, że procedura wydawania indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego nie podlega regułom przewidzianym dla postępowania podatkowego, czy kontrolnego. Organ wydający interpretację indywidualną w trybie art. 14b ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r., poz. 1540), opiera się wyłącznie na opisie stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego podanego we wniosku – nie prowadzi postępowania dowodowego, w tym nie analizuje załączonych dokumentów. Należy wskazać, że przy wydawaniu niniejszej interpretacji tutejszy Organ dokonał wyłącznie analizy okoliczności podanych we wniosku. Rolą postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów podatkowych nie jest bowiem ustalanie, czy przedstawiony we wniosku stan faktyczny (zdarzenie przyszłe) jest zgodny ze stanem rzeczywistym. Ustalenie stanu rzeczywistego stanowi domenę ewentualnego postępowania podatkowego. To na podatniku ciąży obowiązek udowodnienia w toku tego postępowania okoliczności faktycznych, z których wywodzi on dla siebie korzystne skutki prawne. Jeżeli zatem, przedstawione we wniosku zdarzenie przyszłe będzie różniło się od występującego w rzeczywistości, wówczas wydana interpretacja nie będzie chroniła Wnioskodawcy w zakresie rzeczywiście zaistniałego stanu faktycznego.

Należy dodatkowo wskazać, że interpretacje prawa podatkowego wydawane są w indywidualnej sprawie zainteresowanego, co wynika z treści art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa. W związku z tym, interpretacje te wywierają skutki prawne jedynie w stosunku do tego podmiotu, do którego są skierowane. Zatem, niniejsza interpretacja indywidualna jest wiążąca dla Wnioskodawcy jako osoby występującej z wnioskiem, natomiast nie wywołuje skutków prawnych dla pozostałych współwłaścicieli zbywających udziały w przedmiotowej działce.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Zgodnie z art. 14na § 1 ustawy Ordynacja podatkowa przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1.  z zastosowaniem art. 119a;
2.  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3.  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych (art. 14na § 2 ustawy Ordynacja podatkowa).

Powyższe unormowania należy odczytywać łącznie z przepisami art. 33 ustawy z dnia 23 października 2018 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy – Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r., poz. 2193, z późn. zm.), wprowadzającymi regulacje intertemporalne.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w …, za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, z późn. zm.). Skargę wnosi się w dwóch egzemplarzach (art. 47 § 1 ww. ustawy) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała lub drogą elektroniczną na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 54 § 1a ww. ustawy), w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy). W przypadku pism i załączników wnoszonych w formie dokumentu elektronicznego odpisów nie dołącza się (art. 47 § 3 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W przypadku wnoszenia skargi w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego i stanu epidemii jako najwłaściwszy proponuje się kontakt z wykorzystaniem systemu teleinformatycznego ePUAP.