Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPB2/415-620/10/RS
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2010-09-30
Teza: Powstanie obowiązku opodatkowania przychodu ze sprzedaży.
Słowa kluczowe: majątek-podział majątku; małżonkowie-majątek wspólny małżonków; nieruchomości-sprzedaż nieruchomości
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 10

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 18 czerwca 2010 r. (data wpływu 28 czerwca 2010 r.), uzupełnionym pismem z dnia 24 września 2010 r. (data wpływu 28 września 2010 r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania przychodu ze sprzedaży nieruchomości - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 28 czerwca 2010 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania przychodu ze sprzedaży nieruchomości.

Wniosek nie spełniał wymogów formalnych, dlatego pismem z dnia 15 września 2010 r. Nr ITPB2/415-620/10-2/RS wezwano do jego uzupełnienia. Braki wykazane w wezwaniu uzupełniono w dniu 28 września 2010 r. (data wpływu).

W przedmiotowym wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

W dniu 14 czerwca 2007 r. na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego została zniesiona wspólnota majątkowa małżeńska i dokonano podziału majątku dorobkowego na dwie równe części, tj. po 50% jego wartości. W skład tego majątku wchodziły następujące składniki:

1.  spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego, które zostało nabyte w dniu 17 sierpnia 1989 r.,
2.  udział wynoszący 7/8 we współwłasności nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym,
3.  działki oznaczone nr 557 o powierzchni 865 m2 oraz nr 559 o powierzchni 170 m2, które zostały nabyte jako darowizna w dniu 2 stycznia 1990 r.,
4.  działki nr 419/4 o powierzchni 0,14 ha oraz nr 115 o powierzchni 0,35 ha, które zostały nabyte aktem notarialnym w dniu 18 stycznia 1980 r. i 6 września 1977 r.,
5.  samochód marki MITSUBISHI,
6.  samochód marki FORD,
7.  nakłady na działce pracowniczej,
8.  zestaw mebli pokojowych,
9.  zestaw mebli kuchennych,
10.  kamera,
11.  deska surfingowa,
12.  kosiarka elektryczna,
13.  podkosiarka elektryczna,
14.  szlifierka,
15.  garaż blaszak,
16.  zestaw mebli pokojowych,
17.  szafka nocna,
18.  łoże dwuosobowe,
19.  ława narożna,
20.  szafka narożna dębowa,
21.  komoda.

Wartość przedmiotu sprawy ustalono na kwotę 894.171 zł 42 gr. W celu wyrównania wartości podziału po 50% z całości Sąd zasądził na rzecz Wnioskodawcy od małżonki tytułem dopłaty kwotę 34.338 zł 80 gr. Podział w naturze nie był ekwiwalentny stąd też nastąpiła ww. dopłata na rzecz Wnioskodawcy.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy istnieje obowiązek odprowadzenia podatku dochodowego z tytułu sprzedaży składników tego majątku, który przypadł Wnioskodawcy w wyniku podziału według postanowienia Sądu z dnia 14 czerwca 2007 r., tj. spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego i działek? Czy w związku z upływem pięciu lat od nabycia nie wystąpi opodatkowanie tej sprzedaży?

Zdaniem Wnioskodawcy, z uwagi na równy podział wspólnego majątku, tj. po 50% jego wartości, stan majątkowy co do jego wartości – jaki przypadł Wnioskodawcy - nie zmienił się, to jest nie powiększył się a jedynie zmieniły się jego składniki. W związku z tym przy sprzedaży nie zachodzi konieczność odprowadzenia podatku ani dotrzymania pięcioletniego okresu, gdyż de facto Wnioskodawca nie nabył nowego majątku a jedynie nastąpiła równoważna wymiana według postanowienia Sądu. Majątek dorobkowy został nabyty wiele lat wcześniej (tj. 15-30 lat wcześniej) niż nastąpił jego podział.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2010 r. Nr 51, poz. 307 ze zm.) źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów,

*   jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a) – c) – przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

Dla ustalenia określonego w ww. przepisie pięcioletniego terminu niezbędnym jest zatem określenie momentu nabycia przedmiotowych nieruchomości lub praw.

Zgodnie z teorią prawa rzeczowego przyznanie danej osobie na wyłączną własność rzeczy w drodze zniesienia współwłasności, podziału majątku wspólnego czy działu spadku jest nabyciem tych rzeczy. Natomiast, biorąc pod uwagę przyjętą linię orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, nabyciem rzeczy w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie jest przyznanie jej na wyłączną własność jednemu ze współwłaścicieli w wyniku dokonanego podziału, jeśli:

*   podział taki jest ekwiwalentny w naturze i nie towarzyszą mu spłaty i dopłaty lub

*   wartość rzeczy mieści się w udziale, jaki przysługiwał tej osobie w majątku wspólnym.

Stosunki majątkowe między małżonkami zostały uregulowane w ustawie z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. Nr 9, poz. 59 ze zm.). Zgodnie z art. 31 § 1 tej ustawy z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich. Jest to ich majątek wspólny. Wspólność wynikająca ze stosunku małżeństwa jest współwłasnością łączną. Cechą charakterystyczną tego typu współwłasności jest to, iż niemożliwe jest ustalenie wielkości udziału małżonków we współwłasności (współwłasność bezudziałowa) oraz żaden z małżonków w czasie jej trwania nie może rozporządzać swymi prawami do majątku wspólnego.

Ustawowy ustrój majątkowy między małżonkami może ulec zniesieniu lub ograniczeniu na skutek zawartej między nimi umowy (art. 47 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego), na skutek orzeczenia sądu (art. 52 § 1 ww. Kodeksu) albo z mocy prawa np. ubezwłasnowolnienia jednego z małżonków (art. 53 ww. Kodeksu). Zarówno w wypadku umownego wyłączenia wspólności ustawowej w czasie trwania małżeństwa, jak i w przypadku zniesienia tej wspólności przez Sąd między małżonkami (byłymi małżonkami) ustaje wspólność ustawowa, a do majątku, który był nią objęty stosuje się odpowiednio przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych (art. 42 ww. Kodeksu).

Za datę nabycia nieruchomości lub prawa - w przypadku ich zbycia, które przypadły danej osobie w wyniku podziału majątku dorobkowego małżeńskiego, należy przyjąć datę ich nabycia w czasie trwania związku małżeńskiego (do majątku wspólnego), ale tylko wówczas jeżeli wartość otrzymanej przez daną osobę nieruchomości lub prawa w wyniku podziału majątku mieści się w udziale, jaki temu małżonkowi przysługuje w majątku dorobkowym małżeńskim. Jeżeli natomiast wartość otrzymanej przez danego małżonka nieruchomości lub prawa przekracza jego udział w majątku dorobkowym małżeńskim, to wówczas za datę nabycia tej części nieruchomości lub prawa, która przekracza udział danego małżonka w majątku dorobkowym, należy przyjąć dzień, w którym dokonano podziału majątku dorobkowego. Nabyciem nieruchomości lub praw w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy o podatku dochodowym nie jest przyznanie jej na wyłączną własność jednemu z małżonków w wyniku podziału majątku wspólnego ale tylko wtedy, jeśli podział taki jest ekwiwalentny w naturze i nie towarzyszą mu spłaty lub dopłaty. W każdej sytuacji, kiedy w wyniku podziału majątku jeden z małżonków został zobowiązany do spłaty, mamy do czynienia z nieekwiwalentnym podziałem majątku, a po stronie małżonka zobowiązanego do spłaty następuje nabycie majątku przekraczające pierwotnie posiadany przez niego udział w majątku wspólnym. W tej części bowiem w której przyznane na wyłączną własność składniki majątkowe przekraczają wartość udziału w majątku wspólnym, podmiot musi zapłacić odpowiednią kwotę tytułem wyrównania udziałów w postaci dopłaty pieniężnej.

Reasumując, nie może być wątpliwości, że nabycie nieruchomości lub praw w drodze podziału majątku wspólnego, w przypadku gdy wartość otrzymanego majątku przekracza udział, jaki przysługiwał małżonkowi w majątku wspólnym, zawiera się w pojęciu „nabycie”, jakim posługuje się przepis art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Przenosząc powyższe uregulowania prawne na grunt rozpatrywanej sprawy mając na względzie przedstawione we wniosku okoliczności faktyczne stwierdzić należy, że sądowy podział majątku dorobkowego małżonków dokonany w 2007 r. nie był ekwiwalentny. O ekwiwalentnym podziale w naturze mówić można jedynie wówczas, gdy w wyniku podziału majątku dorobkowego, każdy z małżonków otrzymuje na wyłączną własność majątek tej samej wartości i nie towarzyszą mu spłaty i dopłaty. W przedmiotowej sprawie w wyniku podziału majątku dorobkowego małżeńskiego Wnioskodawca nabył na wyłączną własność spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu oraz działki. Żona Wnioskodawcy dokonała dopłaty w kwocie 34.338 zł 80 gr. Powyższe przesądza o nie ekwiwalentnym podziale majątku dorobkowego małżonków, natomiast otrzymana dopłata świadczy o tym, że w wyniku podziału majątku wspólnego Wnioskodawca nie nabył majątku przekraczającego pierwotnie posiadany przez Niego udział w majątku wspólnym.

Powyższe oznacza, że w odniesieniu bezpośrednio do sytuacji Wnioskodawcy, nie można traktować podziału majątku wspólnego dokonanego postanowieniem sądowym z dnia 14 czerwca 2007 r. w kategoriach nabycia, zatem za datę nabycia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego i nieruchomości uznać należy datę pierwotnego ich nabycia, czyli odpowiednio w latach 1989, 1977, 1980 i 1990. W konsekwencji więc uzyskany przez Wnioskodawcę przychód z odpłatnego zbycia nieruchomości i prawa majątkowego nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Zbycie zostanie dokonane bowiem po upływie pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie. W konsekwencji nie będzie stanowiło źródła przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, ul. H. Sienkiewicza 84, 15-950 Białystok, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.