Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPTPP2/443-377/11-8/KW
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi
Data wydania: 2012-01-26
Teza: Egzekucyjna sprzedaż przedmiotowej nieruchomości budynkowej wraz z prawem wieczystego użytkowania gruntu będzie korzystać ze zwolnienia od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy oraz § 13 ust. 1 pkt 11 ww. rozporządzenia, o ile strony transakcji nie wybiorą opodatkowania dostawy nieruchomości na podstawie art. 43 ust. 10 i ust. 11 ustawy.
Słowa kluczowe: dostawa; komornik; nieruchomości-nieruchomość zabudowana; zasiedlenie-pierwsze zasiedlenie
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 1-art. 41; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 2-art. 43

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

W związku z postanowieniem Nr IPTPP2/443Z-6/11-2/KW z dnia 11 stycznia 2012 r. uchylającym postanowienie z dnia 31 października 2011 r. znak IPTPP2/443-377/11-5/JN o pozostawieniu bez rozpatrzenia wniosku z dnia 18 lipca 2011 r. (data wpływu 22 lipca 2011 r.), uzupełnionego pismem z dnia 14 października 2011 r. (data wpływu 20 października 2011 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie zwolnień z opodatkowania podatkiem VAT sprzedaży nieruchomości budynkowej, po ponownym rozpatrzeniu ww. wniosku, na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 5a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 22 lipca 2011 r. został złożony wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie zwolnień z opodatkowania podatkiem VAT sprzedaży nieruchomości budynkowej i gruntowej.

Wniosek został uzupełniony pismem z dnia 14 października 2011 r. (data wpływu 20 października 2011 r.) poprzez doprecyzowanie opisanego stanu faktycznego.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

Komornik Sądowy prowadzi postępowanie egzekucyjne przeciwko spółce prawa handlowego: M. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, w którym jednym ze sposobów egzekucji jest postępowanie egzekucyjne z nieruchomości budynkowej - prawa użytkowania wieczystego gruntu - którego użytkownikiem wieczystym gruntu do dnia 05 grudnia 2089 r. oraz właścicielem budynku stanowiącego odrębną nieruchomość jest M. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w \`(...)\` - stanowiącego działkę ewidencyjną nr \`(...)\` wraz z prawem własności budynków: handlowo-biurowego i magazynowo – administracyjnego, stanowiących odrębny od gruntu przedmiot własności, położoną w \`(...)\`. Dla nieruchomości tej Sąd Rejonowy \`(...)\` prowadzi księgę wieczystą za numerem \`(...)\`.

Zgodnie z art. 18 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej ustawą o VAT organy egzekucyjne określone w ustawie z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2002 r. nr 110, poz. 968 ze zm.) oraz komornicy sądowi wykonujący czynności egzekucyjne w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania cywilnego są płatnikami podatku od dostawy, dokonanej w trybie egzekucji, towarów będących własnością dłużnika lub posiadanych przez niego z naruszeniem obowiązujących przepisów. Powyższe dotyczy zarówno przypadku, gdy przedmiotem dostawy są rzeczy ruchome, jak też nieruchomości.

Należy bowiem wskazać, że zgodnie z definicją zawartą w art. 2 pkt 6 ustawy o VAT towarami w rozumieniu tej ustawy są rzeczy ruchome jak również wszelkie postacie energii, budynki i budowle lub ich części, będące przedmiotem czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, które są wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, a także grunty.

Nieruchomościami natomiast, w myśl art. 46 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.), są części powierzchni ziemskiej stanowiące odrębny przedmiot własności (grunty), jak również budynki trwale z gruntem związane lub części tych budynków, jeżeli na mocy przepisów szczególnych stanowią odrębny od gruntu przedmiot własności. Zgodnie z art. 48 cyt. wyżej ustawy Kodeks cywilny, z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych, do części składowych gruntu należą w szczególności budynki i inne urządzenia trwale z gruntem związane, jak również drzewa i inne rośliny od chwili zasadzenia lub zasiania.

Z treści wskazanego wyżej przepisu ustawy o podatku od towarów i usług wynika zatem, iż komornik sądowy jest płatnikiem podatku od dostawy dokonanej w trybie egzekucji, w przypadku gdy wykonuje czynności egzekucyjne. Z tych to powodów komornik zobligowany jest do ustalenia czy sprzedaż ta będzie podlegała podatkowi VAT.

Jak ustalono na podstawie treści księgi wieczystej nr \`(...)\` M. Sp. z o.o. stał się właścicielem tej nieruchomości w niżej opisany sposób: X, Y i Z byli wspólnikami Spółki cywilnej M. S.C. Na podstawie zmiany z 31.12.1994 r. umowy spółki X zobowiązała się tytułem wkładu rzeczowego dokonać przeniesienia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości oraz własność położonych na niej budynków. Nieruchomość ta stanowiła przedmiot majątku osobistego X. X przeniosła na rzecz ww. spółki cywilnej własność tej nieruchomości. W par. 4 aktu notarialnego strony określiły wartość przedmiotu aktu na kwotę \`(...)\` zł i wyjaśnili, że kwota ta uwzględnia kwotę \`(...)\` zł stanowiącą wartość nakładów inwestycyjnych poczynionych wspólnie przez X i Y na budowę budynku socjalnego. Jak wynika z oświadczenia Naczelnika Urzędu Skarbowego w \`(...)\` zgodnie z dokumentami rejestracyjnymi firma M. S.C. prowadziła działalność od 01.01.1995 r. Według oświadczenia Naczelnika US w \`(...)\` akta podatkowe za 1995 r. i 1996 r. zostały zniszczone z uwagi na upływ ustawowego okresu przechowywania akt. Z tych to powodów brak możliwości odpowiedzi czy w tych latach firma ta miała możliwość odliczenia podatku naliczonego z tytułu poniesionych nakładów na budynek socjalny w tych latach, ponadto sam dłużnik wzywany do takich wyjaśnień oświadczył, iż nie posiada wiedzy w tym zakresie.

Następnie w oparciu o uchwałę wspólników Spółki Cywilnej M. z dnia 09.11.2001 r. O przekształceniu w spółkę jawną w trybie art. 26 par. 4 ksh nieruchomość ta stała się własnością M. X, Y SP. J. Następnie uchwałą wspólników z 17.06.2004 r. zawartą w formie aktu notarialnego nr \`(...)\` spółka ta została przekształcona w Sp. z o. o. M. Celem ustalenia czy od sprzedaży tej nieruchomości należy naliczyć i odprowadzić podatek VAT Wnioskodawca odniósł się do trzech urzędów skarbowych. W wyniku złożonych oświadczeń ustalono, iż w Urzędzie Skarbowym A w \`(...)\` figuruje jedynie M. S.C. - brak informacji w zakresie VAT, Urząd Skarbowy B w \`(...)\` także nie odnalazł informacji w zakresie VAT-u od tej nieruchomości. Z kolei Urząd Skarbowy C w \`(...)\` złożył oświadczenie w którym podał, iż z informacji uzyskanych z dokumentów (deklaracji podatkowych) składanych przez Spółkę wynika, że firma M. Sp. z o.o. nie dokonywała odliczenia dotyczącego zakupów środków trwałych. System informatyczny (czynności majątkowe) nie odnotował faktu dokonania zakupu nieruchomości położonej w \`(...)\`. Urząd oświadczył także, iż powyższe może wskazywać na fakt dokonania przedmiotowej transakcji w okresie poprzedzającym wprowadzenie systemu czynności majątkowe. Urząd wskazał także, iż przeprowadzono kontrolę podatkową za 2003 r. w zakresie podatku VAT, lecz nie odniósł się w żaden sposób do kwestii opodatkowania tej transakcji.

W piśmie z dnia 14 października 2011 r. (data wpływu 20 października 2011 r.) stanowiącym uzupełnienie wniosku Wnioskodawca wskazał, iż zgodnie z doktryną za podatników VAT czynnych uznaje się tych podatników podatku VAT, do których nie ma zastosowania zwolnienie podmiotowe z tytułu tego podatku (którzy przekroczą limit, zrezygnują ze zwolnienia lub wykonają czynność, która zmusza do rejestracji dla celów podatku VAT) oraz nie wykonują wyłącznie sprzedaży zwolnionej przedmiotowo z opodatkowania VAT, zaś podatnikami VAT zwolnionymi podmiotowo są podatnicy, do których ma zastosowanie zwolnienie podmiotowe związane z limitem wysokości osiąganej przez nich sprzedaży. Jak z tego wynika tylko podatnicy VAT czynni są zobowiązani do zarejestrowania się w urzędzie skarbowym. Spółka dłużna została zapytana czy jest podatnikiem podatku od towarów i usług (VAT). Zgodnie ze złożonym oświadczeniem firma dłużna oświadczyła, iż jest podatnikiem podatku od towarów i usług. Naczelnik Urzędu Skarbowego w \`(...)\` na podstawie art. 97 ust. 9 ustawy z dnia 11.03.2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 z późn. zm.) potwierdził zarejestrowanie z dniem 14.12.2004 r. podatnika o nazwie M. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością o numerze NIP jako podatnika VAT-UE. Z uwagi na powyższe, zdaniem Wnioskodawcy, stwierdzić należy, iż M. Sp. z o.o. jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Ponadto Wnioskodawca wskazał, iż w sytuacji, gdyby ww. firma dłużna posiadała status podatnika zwolnionego to nawet uzyskanie z właściwego urzędu skarbowego na mocy art. 96 ust. 13 ustawy o podatku od towarów i usług zaświadczenia nie gwarantuje, iż w przypadku egzekucyjnej sprzedaży tej nieruchomości co jest okresem długotrwałym, a zaświadczenie urzędu skarbowego opatrzone jest konkretną datą, podatnik taki pozostaje w rejestrze nadal jako podatnik VAT czynny.

Wnioskodawca doprecyzował również, że do przekształcenia Spółki jawnej w Sp. z o.o. doszło w oparciu o art. 551 - 574 kodeksu spółek handlowych. Zgodnie z przyjętą doktryną i judykaturą przekształcenie spółki w inną spółkę prowadzi jedynie do zmiany jej formy ustrojowej przy jednoczesnym zachowaniu bytu prawnego. Nie zmienia się zatem przedmiot działalności, sposób jej prowadzenia i wspólnicy. Przekształcenie bowiem nie prowadzi do rozwiązania i likwidacji dotychczasowej spółki oraz do utworzenia nowej spółki. Zgodnie z zasadą kontynuacji, w myśl art. 553 par. 1 w zw. z art. 571 kodeksu spółek handlowych majątek spółki przekształcanej staje się z dniem przekształcenia z mocy prawa majątkiem spółki przekształconej. Skoro zaś należy on do tego samego podmiotu, to nie może być jednocześnie wkładem do spółki przekształconej, w tym także aportem. W związku z tym przy przekształceniu spółki jawnej w spółkę kapitałową nie mają zastosowania ani przepisy o objęciu udziałów ani o wniesieniu przez wspólników wkładów, w tym również aportów (tak jak ma to miejsce przy utworzeniu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością). Wspólnicy wyraźnie wskazali, że wysokość kapitału zakładowego pokrywa się z wartością majątku spółki jawnej wycenionego zgodnie z art. 572 ksh przez biegłego rewidenta (przy uwzględnieniu części wartości zaliczonej na kapitał zapasowy).

Ponadto w uzupełnieniu wniosku Wnioskodawca wskazał, iż poza nakładami inwestycyjnymi w wysokości … zł poczynionymi wspólnie przez X i Y na budowę budynku socjalnego nie ujawniono w toku prowadzonego postępowania tj. w trakcie prowadzonego opisu i oszacowania oraz dalszych etapów postępowania egzekucyjnego z nieruchomości, aby nakłady takie były czynione. Z treści uzupełnienia wniosku wynika, iż firma dłużna zawarła umowę najmu budynków znajdujących się pod adresem …. Wartość pożytków cywilnych dotyczących działki o numerze ewidencyjnym … położonej w … wynosi 5.000zł + VAT początkowo 22% obecnie po zmianie 23% z tytułu umowy z A. Sp. z o.o. o najem budynków znajdujących się na ww. działce. Przed miesiącem wrzesień 2007 r. firma ta posiadała zawarte umowy o najem lokali z wieloma firmami, następnie w miesiącu wrzesień 2007 r. doszło do rozwiązania umów najmu lokali z poszczególnymi firmami i budynki te od tego okresu zostały wynajęte firmie A. Sp. z o.o. w zamian za czynsz.

Wnioskodawca w uzupełnieniu wniosku odniósł się również do roli komornika jako płatnika podatku w imieniu dłużnika zgodnie z art. 18 ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. 2004, Nr 54, poz. 535 z późn. zm.). Komornik nie jest stroną toczącego się postępowania, a zgodnie z art. 1 i 2 ust. 3 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji jest funkcjonariuszem publicznym, który ma wykonać orzeczenie sądowe. Wykonanie orzeczenia sądowego w tym przypadku związane jest z koniecznością egzekucyjnej sprzedaży nieruchomości, a to z kolei rodzić może obowiązek komornika jako płatnika podatku w tym zakresie. Dłużnikiem w przedmiotowej sprawie jest M. Sp. z o.o., a wszelkie informacje o innych podmiotach muszą być uzyskiwane przez organ egzekucyjny w drodze odrębnych zapytań i nie są one znane komornikowi. Wnioskodawca wskazał okoliczność, iż piśmiennictwie podkreśla się szczególną potrzebę dołożenia przez komornika sądowego należytej staranności w dochodzeniu do odnośnego stanu faktycznego w tym przypadku uzyskania konkretnej odpowiedzi czy sprzedaż egzekucyjna nieruchomości ma być opodatkowana (m.in. vide Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 15.12.2006 r., sygn. III CZP 115/06). Komornik nie prowadzi obsługi rachunkowej dłużnika, a dostęp do niej jest dla organu egzekucyjnego niemożliwy z uwagi, iż dłużnik w miejscu zarejestrowanej działalności - faktycznej działalności nie prowadzi oraz nie współpracuje z organem egzekucyjnym.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy egzekucyjna sprzedaż ww. nieruchomości będzie podlegała podatkowi VAT?

Zdaniem Wnioskodawcy, przy egzekucyjnej sprzedaży nieruchomości nie powstanie obowiązek zapłaty podatku VAT, a tym samym komornik sądowy wystawiając fakturę VAT w stawce podatku VAT wykaże sprzedaż zwolnioną od tego podatku na mocy artykułu 43 ust. 1 pkt 10a) podpunkt a).

Zgodnie z artykułem 5 ust 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 z późn. zm.) opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega m.in. odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. W myśl art. 7 ust. 1 powoływanej ustawy przez dostawę towarów rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. W myśl art. 2 pkt 6 ww. ustawy przez towary rozumie się rzeczy ruchome, jak również wszelkie postacie energii, budynki i budowle lub ich części będące przedmiotem czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, które są wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, a także grunty. Z odpłatną dostawą w ujęciu artykułu 7 ust. 1 podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy mamy do czynienia jeżeli przedmiotem wkładu niepieniężnego (aportu) są rzeczy ruchome, budynki i budowle lub ich części, oraz grunty czyli towary w rozumieniu przepisu art. 2 pkt 6 ww. ustawy w sytuacji gdy czynność ta prowadzi do przeniesienia prawa do rozporządzania tymi towarami przez spółkę jak właściciel.

Biorąc pod uwagę cytowane powyżej przepisy oraz okoliczności przedstawione we wniosku uznać należy, że czynność wniesienia wkładu do spółki z o.o. w postaci nieruchomości prowadzi do przeniesienia prawa do rozporządzania nią jak właściciel, a zatem stanowić będzie odpłatną dostawę towarów podlegającą opodatkowaniu. Zgodnie z par. 8 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia z dnia 27.04.2004 r. w sprawie wykonywania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 97, poz. 970 ze zm.) - obecnie uznany za uchylony - zwalnia się od podatku wkłady niepieniężne (aporty) wnoszone do spółek prawa handlowego i cywilnego. W myśl art. 1 par. 2 ustawy z dnia 15.09.2000 r. Kodeks Spółek Handlowych (Dz. U. Nr 94, poz. 1037 ze zm.) spółkami handlową jest sp. z o.o.

Zdaniem Zainteresowanego, uwzględniając treść przytoczonych wyżej przepisów wniesienie aportu do spółki w postaci ww. działek korzystało ze zwolnienia od podatku VAT na podstawie obecnie uznanego za uchylony par. 8 ust. 1 pkt 6 powoływanego wyżej rozporządzenia. Dostawa bowiem nieruchomości gruntowych była wkładem niepieniężnych (aportem), a nabywcą działek był podmiot zdefiniowany przepisami ksh jako spółka z o.o. Z tych to powodów wnoszący aport uzyskał prawo do zastosowania przedmiotowego zwolnienia. Z uwagi na powyższe w omawianej sytuacji należy zastosować zwolnienie od podatku od towarów i usług przewidziane w art. 43 ust. 1 pkt 10a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. 2004 r. Nr 54, poz. 535), ponieważ w stosunku do tych obiektów nie przysługiwało dokonującemu ich dostawy prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Jak wynika z akt, tut. Organ pismem z dnia 7 października 2011 r. nr IPTPP2/443-377/11-2/JN, wezwał Wnioskodawcę do usunięcia braków w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia. Przedmiotowe wezwanie dotyczyło uzupełnienia poprzez doprecyzowanie opisanego stanu faktycznego.

Odpowiedź na ww. wezwanie została złożona w wymaganym terminie, jednak Organ uznał, iż Wnioskodawca, w piśmie z dnia 14 października 2011 r., nie uzupełnił wniosku o wszystkie elementy stanu faktycznego, o które Organ wzywał w zakresie niezbędnym do wydania rozstrzygnięcia.

W dniu 31 października 2011 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi działając w imieniu Ministra Finansów, wydał postanowienie Nr IPTPP2/443-377/11-5/JN o pozostawieniu wniosku o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania podatkiem VAT sprzedaży nieruchomości budynkowej, bez rozpatrzenia.

Na ww. postanowienie w dniu 9 listopada 2011 r. (data wpływu 14 listopada 2011 r.), Wnioskodawca złożył zażalenie. W złożonym zażaleniu Zainteresowany wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia oraz wydanie indywidualnej interpretacji prawa podatkowego w zakresie określonym w złożonym w dniu 22 lipca 2011 r. wniosku argumentując to tym, iż Wnioskodawca przedstawił stan faktyczny, udzielając w sposób wyczerpujący odpowiedzi na wezwanie.

Mając na uwadze argumenty podniesione w zażaleniu oraz obowiązujące przepisy prawa, organ odwoławczy uwzględnił zarzuty Strony zawarte w zażaleniu i postanowieniem Nr IPTPP2/443Z-377/11-8/KW z dnia 11 stycznia 2011 r., uchylił zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi, działając w imieniu Ministra Finansów po ponownym rozpatrzeniu wniosku z dnia 18 lipca 2011 r. (data wpływu 22 lipca 2011 r.), uzupełnionego pismem z dnia 14 października 2011 r. (data wpływu 20 października 2011 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie zwolnień z opodatkowania podatkiem VAT sprzedaży nieruchomości budynkowej, uznaje się **za nieprawidłowe.**

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze zm.), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu ww. podatkiem, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Towarami – w świetle art. 2 pkt 6 ustawy (w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2011 r.) – są rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

Natomiast art. 7 ust. 1 ustawy stanowi, iż przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel , w tym również zbycie prawa użytkowania wieczystego gruntów.

Nie każda jednak czynność stanowiąca dostawę w rozumieniu art. 5 ustawy podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Aby dana czynność była opodatkowana tym podatkiem musi być wykonana przez podatnika.

Jak wynika z art. 18 ustawy, organy egzekucyjne określone w ustawie z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) oraz komornicy sądowi wykonujący czynności egzekucyjne w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania cywilnego są płatnikami podatku od dostawy, dokonywanej w trybie egzekucji, towarów będących własnością dłużnika lub posiadanych przez niego z naruszeniem obowiązujących przepisów.

Jak stanowi art. 8 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) płatnikiem jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, obowiązana na podstawie przepisów prawa podatkowego do obliczenia i pobrania od podatnika podatku i wpłacenia go we właściwym terminie organowi podatkowemu.

Jak wynika zatem z przytoczonego przepisu komornicy sądowi wykonujący czynności egzekucyjne w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania cywilnego są płatnikami podatku od towarów i usług od dostawy dokonywanej w trybie egzekucji. Charakter płatnika komornik sądowy będzie posiadał zarówno gdy przedmiotem ww. egzekucji będą rzeczy ruchome jak i nieruchomości. Przytoczony przepis wskazuje na fakt, iż komornicy sądowi są płatnikami podatku VAT od dostawy dokonanej w trybie egzekucji, w sytuacji gdy wykonywane są czynności egzekucyjne. Za czynności te, uważa się każde formalne, oparte na przepisach procesowych działanie uprawnionego organu egzekucyjnego wywołujące skutek prawny dla prowadzonej egzekucji.

Odnosząc regulacje zawarte w art. 15 ust. 1 i ust. 2 do art. 18 ustawy, wskazać należy, iż w przypadku gdy właściciel nieruchomości jest podatnikiem podatku od towarów i usług, wówczas komornik jest płatnikiem podatku VAT z tytułu dostawy nieruchomości.

Egzekucja z nieruchomości, zgodnie z art. 921 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296 ze zm.), należy do komornika sądowego, w którego okręgu nieruchomość jest położona.

Z treści wniosku wynika, że Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym prowadzi postępowanie egzekucyjne przeciwko spółce prawa handlowego, w którym jednym ze sposobów egzekucji jest postępowanie egzekucyjne nieruchomości budynkowej - prawa użytkowania wieczystego gruntu - którego użytkownikiem wieczystym gruntu do dnia 05 grudnia 2089 r. oraz właścicielem budynku stanowiącego odrębną nieruchomość jest M. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością - stanowiącego działkę ewidencyjną nr \`(...)\` wraz z prawem własności budynków: handlowo-biurowego i magazynowo-administracyjnego, stanowiących odrębny od gruntu przedmiot własności. Dla nieruchomości tej Sąd Rejonowy prowadzi księgę wieczystą za numerem \`(...)\`. Jak ustalono na podstawie treści księgi wieczystej przedmiotowej nieruchomości M. Sp. z o.o. stał się właścicielem tej nieruchomości w następujący sposób: X, Y i Z byli wspólnikami Spółki cywilnej M. S.C. Na podstawie zmiany z 31.12.1994 r. umowy spółki X zobowiązała się tytułem wkładu rzeczowego dokonać przeniesienia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości oraz własność położonych na niej budynków. Nieruchomość ta stanowiła przedmiot majątku osobistego X. X przeniosła na rzecz ww. spółki cywilnej własność tej nieruchomości. W par. 4 aktu notarialnego strony określiły wartość przedmiotu aktu na kwotę \`(...)\` zł i wyjaśnili, że kwota ta uwzględnia kwotę \`(...)\` zł stanowiącą wartość nakładów inwestycyjnych poczynionych wspólnie przez X i Y na budowę budynku socjalnego. Jak wynika z oświadczenia Naczelnika Urzędu Skarbowego w \`(...)\` zgodnie z dokumentami rejestracyjnymi firma M. S.C. prowadziła działalność od 01.01.1995 r. Według oświadczenia Naczelnika US w \`(...)\` akta podatkowe za 1995 r. i 1996 r. zostały zniszczone z uwagi na upływ ustawowego okresu przechowywania akt. W oparciu o uchwałę wspólników Spółki Cywilnej M. z dnia 09.11.2001 r. o przekształceniu w spółkę jawną przedmiotowa nieruchomość stała się własnością M. X, Y Sp. j. Następnie uchwałą wspólników z 17.06.2004 r. zawartą w formie aktu notarialnego spółka ta została przekształcona w Sp. z o. o. M.

Celem ustalenia czy od sprzedaży tej nieruchomości należy naliczyć i odprowadzić podatek VAT odniesiono się do trzech urzędów skarbowych. W wyniku złożonych oświadczeń ustalono, iż w Urzędzie Skarbowym A w \`(...)\` figuruje jedynie M. S.C. - brak informacji w zakresie VAT, Urząd Skarbowy B w \`(...)\` także nie odnalazł informacji w zakresie VAT-u od tej nieruchomości. Z kolei Urząd Skarbowy C w \`(...)\` złożył oświadczenie w którym podał, iż z informacji uzyskanych z dokumentów (deklaracji podatkowych) składanych przez Spółkę wynika, że firma M. Sp. z o.o. nie dokonywała odliczenia dotyczącego zakupów środków trwałych. System informatyczny (czynności majątkowe) nie odnotował faktu dokonania zakupu nieruchomości położonej w \`(...)\`. Urząd oświadczył także, iż powyższe może wskazywać na fakt dokonania przedmiotowej transakcji w okresie poprzedzającym wprowadzenie systemu czynności majątkowe. Urząd wskazał także, iż przeprowadzono kontrolę podatkową za 2003 r. w zakresie podatku VAT, lecz nie odniósł się w żaden sposób do kwestii opodatkowania tej transakcji. Ponadto Wnioskodawca doprecyzował, iż Spółka z o.o. jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Do przekształcenia Spółki jawnej w Sp. z o.o. doszło w oparciu o art. 551 - 574 kodeksu spółek handlowych. Zgodnie z przyjętą doktryną i judykaturą przekształcenie spółki w inną spółkę prowadzi jedynie do zmiany jej formy ustrojowej przy jednoczesnym zachowaniu bytu prawnego. Nie zmienia się zatem przedmiot działalności, sposób jej prowadzenia i wspólnicy. Ponadto Wnioskodawca wskazał, iż poza nakładami inwestycyjnymi w wysokości … zł poczynionymi wspólnie przez X i Y na budowę budynku socjalnego nie ujawniono w toku prowadzonego postępowania tj. w trakcie prowadzonego opisu i oszacowania oraz dalszych etapów postępowania egzekucyjnego z nieruchomości, aby nakłady takie były czynione. Firma dłużna zawarła umowę najmu budynków znajdujących się pod adresem … jako całości. Wartość pożytków cywilnych dotyczących działki o numerze ewidencyjnym … położonej w …, wynosi 5.000zł + VAT początkowo 22% obecnie po zmianie 23% z tytułu umowy z A. Sp. z o.o. o najem budynków znajdujących się na ww. działce. Przed miesiącem wrzesień 2007 r. firma ta posiadała zawarte umowy o najem lokali z wieloma firmami, następnie w miesiącu wrzesień 2007 r. doszło do rozwiązania umów najmu lokali z poszczególnymi firmami i budynki te od tego okresu zostały wynajęte firmie A. Sp. z o.o. w zamian za czynsz.

Zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy, stawka podatku od towarów i usług wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1.

Na mocy art. 146a pkt 1 ustawy, w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2013r., z zastrzeżeniem art. 146f, stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 1 i 13, art. 109 ust. 2 i art. 110, wynosi 23%.

Od zasady opodatkowania dostawy nieruchomości według stawki podstawowej przewidziano jednak pewne wyjątki. Zakres i zasady zwolnienia od podatku od towarów i usług dostawy towarów lub świadczeniu usług zostały określone, między innymi w art. 43 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług.

Zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy zwalnia się od podatku dostawę budynków, budowli lub ich części, z wyjątkiem gdy:

1.  dostawa jest dokonywana w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim,
2.  pomiędzy pierwszym zasiedleniem a dostawą budynku, budowli lub ich części upłynął okres krótszy niż 2 lata.

W świetle wyżej przytoczonego przepisu, kluczowym dla ustalenia zasad opodatkowania dostawy budynku jest ustalenie, kiedy nastąpiło jego pierwsze zasiedlenie i jaki upłynął okres od tego momentu.

Przez pierwsze zasiedlenie – art. 2 pkt 14 ustawy – rozumie się oddanie do użytkowania, w wykonaniu czynności podlegających opodatkowaniu, pierwszemu nabywcy lub użytkownikowi budynków, budowli lub ich części, po ich:

1.  wybudowaniu lub
2.  ulepszeniu, jeżeli wydatki poniesione na ulepszenie, w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, stanowiły co najmniej 30% wartości początkowej.

Co istotne, oddanie do użytkowania powinno nastąpić w ramach czynności podlegającej opodatkowaniu, a za takie można rozumieć m. in. objęcie we władanie budynku, budowli lub ich części przez pierwszego nabywcę lub pierwszego użytkownika. Przedmiotowa nieruchomość nie musi być faktycznie zamieszkała, lecz winna być przejęta przez nabywcę do użytkowania. Wydanie przedmiotowego obiektu nabywcy winno nastąpić w ramach wykonania przez sprzedającego czynności podlegających opodatkowaniu.

Ponadto, za oddanie do użytkowania w ramach czynności podlegających opodatkowaniu, uznać należy nie tylko sprzedaż, ale również umowy najmu i dzierżawy. Zatem pierwszym zasiedleniem będzie także moment oddania budynku do użytkowania pierwszemu najemcy (dzierżawcy).

W myśl art. 43 ust. 1 pkt 10a ustawy, zwalnia się od podatku dostawę budynków, budowli lub ich części nieobjętą zwolnieniem, o którym mowa w pkt 10, pod warunkiem, że:

1.  w stosunku do tych obiektów nie przysługiwało dokonującemu ich dostawy prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego,
2.  dokonujący ich dostawy nie ponosił wydatków na ich ulepszenie, w stosunku do których miał prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, a jeżeli ponosił takie wydatki, to były one niższe niż 30% wartości początkowej tych obiektów.

Analizując powyższe przepisy stwierdzić należy, iż jeżeli dostawa budynków, budowli lub ich części będzie mogła korzystać ze zwolnienia z art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy, wówczas badanie przesłanek wynikających z przepisu art. 43 ust. 1 pkt 10a stanie się bezzasadne.

Ponadto, jak wynika z art. 43 ust. 7a ustawy, warunku, o którym mowa w ust. 1 pkt 10a lit. b, nie stosuje się, jeżeli budynki, budowle lub ich części w stanie ulepszonym były wykorzystywane przez podatnika do czynności opodatkowanych przez co najmniej 5 lat.

Zgodnie z przepisem art. 43 ust. 10 ustawy podatnik może zrezygnować ze zwolnienia od podatku, o którym mowa w ust. 1 pkt 10, i wybrać opodatkowanie dostawy budynków, budowli lub ich części, pod warunkiem że dokonujący dostawy i nabywca budynku, budowli lub ich części:

1.  są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni;
2.  złożą, przed dniem dokonania dostawy tych obiektów właściwemu dla ich nabywcy naczelnikowi urzędu skarbowego, zgodne oświadczenie, że wybierają opodatkowanie dostawy budynku, budowli lub ich części.

W myśl art. 43 ust. 11 ustawy oświadczenie, o którym mowa w ust. 10 pkt 2, musi również zawierać:

1.  imiona i nazwiska lub nazwę, adresy oraz numery identyfikacji podatkowej dokonującego dostawy oraz nabywcy;
2.  planowaną datę zawarcia umowy dostawy budynku, budowli lub ich części;
3.  adres budynku, budowli lub ich części.

Tak więc, ustawodawca daje podatnikom, dokonującym dostawy budynków, budowli lub ich części, objętych na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy zwolnieniem od podatku, po spełnieniu warunków określonych w art. 43 ust. 10 i 11 ustawy, możliwość zrezygnowania z tego zwolnienia i opodatkowania dostawy na zasadach ogólnych.

Analiza przepisów ustawy o podatku od towarów i usług, regulujących wyżej wskazane prawo do zwolnienia od podatku dostaw budynków, budowli lub ich części, prowadzi do konkluzji, iż w odniesieniu do tych towarów może wystąpić jedna z dwóch podstaw do zastosowania zwolnienia od tego podatku. Istotne jest wobec tego każdorazowe kompleksowe zbadanie okoliczności towarzyszących dostawie ww. obiektów. Zauważyć bowiem należy, iż stosowanie zwolnień od podatku ma charakter wyjątkowy i nie podlega ani wykładni rozszerzającej, ani zawężającej, natomiast możliwość wychodzenia poza wykładnię literalną jest niedopuszczalna. W efekcie podatnik uprawniony będzie do zastosowania ww. preferencji, gdy charakter świadczonych przez niego czynności, w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości, wyczerpuje znamiona ujęte w treści przepisu statuującego jego prawo do zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług.

Mając na uwadze powyższe przepisy prawa oraz opis stanu faktycznego, należy stwierdzić, iż w związku z zawartą przez firmę dłużną umową najmu budynków jako całości w miesiącu wrześniu 2007 r., planowana przez Wnioskodawcę dostawa nieruchomości budynkowej, w stosunku do której została zawarta umowa najmu nie będzie dokonywana w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim oraz pomiędzy pierwszym zasiedleniem a przedmiotową dostawą budynków upłynął okres dłuższy niż 2 lata. Tym samym dostawa przedmiotowej nieruchomości budynkowej będzie korzystać ze zwolnienia wynikającego z art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy.

W związku z możliwością skorzystania ze zwolnienia, wynikającego z art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy, dostawy nieruchomości budynkowej, będącej przedmiotem wniosku, należy stwierdzić, iż brak jest konieczności badania przesłanek wynikających z art. 43 ust. 1 pkt 10a ustawy.

Ponadto stosownie do art. 29 ust. 5 ustawy, w przypadku dostawy budynków lub budowli trwale z gruntem związanych albo części takich budynków lub budowli z podstawy opodatkowania nie wyodrębnia się wartości gruntu.

Natomiast na mocy § 13 ust. 1 pkt 11 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 4 kwietnia 2011 r. w sprawie wykonywania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 73, poz. 392 ze zm.), zwalnia się od podatku zbycie prawa wieczystego użytkowania gruntu, w przypadku dostawy budynków lub budowli trwale z gruntem związanych albo części takich budynków lub budowli, jeżeli budynki te lub budowle albo ich części są zwolnione od podatku.

Powyższe oznacza, iż do dostawy gruntu, jak również prawa wieczystego użytkowania gruntu stosuje się analogiczną stawkę podatku jak przy dostawie budynków, budowli lub ich części trwale związanych z gruntem. Jeżeli dostawa budynków albo budowli lub ich części korzysta ze zwolnienia od podatku VAT, również sprzedaż gruntu (zbycie prawa użytkowania wieczystego gruntu) korzysta ze zwolnienia od podatku, natomiast w przypadku gdy jest opodatkowana, na takich samych zasadach opodatkowana jest dostawa gruntu (w tym również zbycie prawa użytkowania wieczystego gruntu), na którym posadowione są budynki.

Reasumując, w świetle opisanego stanu faktycznego oraz obowiązujących w tym zakresie przepisów prawa należy stwierdzić, że egzekucyjna sprzedaż przedmiotowej nieruchomości budynkowej wraz z prawem wieczystego użytkowania gruntu będzie korzystać ze zwolnienia od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy oraz § 13 ust. 1 pkt 11 ww. rozporządzenia, o ile strony transakcji nie wybiorą opodatkowania dostawy nieruchomości na podstawie art. 43 ust. 10 i ust. 11 ustawy.

Należy zauważyć, że Wnioskodawca we własnym stanowisku wywodzi prawidłowy skutek prawny, jednak z innej podstawy prawnej. Dostawa przez Wnioskodawcę ww. nieruchomości będzie korzystała ze zwolnienia z opodatkowania na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy, a nie jak wskazał Wnioskodawca na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10a ustawy.

Zatem oceniając całościowo stanowisko Wnioskodawcy należy uznać je za nieprawidłowe.

Końcowo informuje się, iż przepis art. 2 pkt 6 ustawy o podatku od towarów i usług powołany przez Wnioskodawcę w stanie faktycznym, dotyczy stanu prawnego obowiązującego do dnia 31.12.2010 r. Od 1 stycznia 2011 r. przepis ten brzmi następująco: „Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o (…) towarach - rozumie się przez to rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii (…).”

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistniałego zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Jednocześnie tut. Organ informuje, że niniejsza interpretacja rozstrzyga kwestię dotyczącą zwolnienia z opodatkowania podatkiem VAT sprzedaży nieruchomości budynkowej, natomiast w zakresie opodatkowania podatkiem VAT sprzedaży nieruchomości gruntowej wydano interpretację indywidualną nr IPTPP2/443-377/11-4/JN.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, ul. M. C. Skłodowskiej 40, 20-029 Lublin po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Łodzi, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Piotrkowie Trybunalskim, ul. Wronia 65, 97-300 Piotrków Trybunalski.