Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPP4/443-1855/11/EJ
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2012-03-21
Teza: Brak prawa do odliczenia podatku naliczonego przy zakupie przez Uczelnię towarów i usług niezbędnych do realizacji projektu badawczego.
Słowa kluczowe: czynności-czynności niepodlegające opodatkowaniu; działalność-działalność statutowa; edukacja; odliczenia-prawo do odliczenia; projekt; uczelnie; usługi-usługi edukacyjne; zwolnienie; środek-środek trwały
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1-art. 86

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 9 grudnia 2011r. (data wpływu 29 grudnia 2011r.) uzupełnionym pismem, które wpłynęło do tut. organu w dniu 10 lutego 2012r. oraz pismem z dnia 19 marca 2012r., o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia towarów i usług, które zostaną zakupione w ramach realizacji projektu badawczego pn. „…” – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 29 grudnia 2011r. wpłynął ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia towarów i usług, które zostaną zakupione w ramach realizacji projektu badawczego pn. „…”. Ww. wniosek został uzupełniony pismem, które wpłynęło do tut. organu w dniu 10 lutego 2012r. oraz pismem z dnia 19 marca 2012r.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca jest jedynym Beneficjentem projektu badawczego pt. „…”. Przedsięwzięcie finansowane jest ze środków publicznych w oparciu o umowę, jaką Uczelnia zawarła z Instytucją Wdrażającą – w dniu 21 września 2009r. Przedmiotem umowy jest udzielenie przez IW dofinansowania na realizację projektu w ramach Działania 1.3 „Wsparcie projektów B+R na rzecz przedsiębiorców realizowanych przez jednostki naukowe”, Poddziałania 1.3.1 „Projekty rozwojowe” Programu OperacyjnegoInnowacyjna Gospodarka 2007-2013.

Poziom dofinansowania przedsięwzięcia wynosi 100%, z czego 85% pochodzi ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, a 15% stanowi dotacja rozwojowa. Projekt realizowany jest w okresie od 4 stycznia 2010r. do 30 września 2013r.

„Szczegółowy opis priorytetów Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka 2007-2013” definiuje, iż celem działania 1.3 jest „zdobywanie oraz zwiększenie skali wykorzystywania nowych rozwiązań niezbędnych dla rozwoju gospodarki i poprawy pozycji konkurencyjnej przedsiębiorców oraz rozwoju polskiego społeczeństwa”.

W ramach poddziałania 1.3.1 przewiduje się „dofinansowanie projektów badawczych o charakterze aplikacyjnym, ukierunkowanych na bezpośrednie zastosowanie w praktyce na potrzeby branży/gałęzi gospodarki lub o szczególnym wymiarze społecznym. Projekty rozwojowe rozumiane są jako projekty mające na celu wykonanie zadania badawczego stanowiącego podstawę do zastosowania w praktyce”.

Zgodnie z przygotowanym na potrzeby projektu studium wykonalności, celem przedsięwzięcia jest opracowanie nowych, zaawansowanych i innowacyjnych technologii kucia materiałów wysokotopliwych o znaczeniu ogólnokrajowym, znajdujących zastosowanie w wielu różnych branżach polskiego przemysłu, w których wykorzystanie nowoczesnych materiałów oraz nowoczesnych technologii wytwarzania przyczyni się do rozwoju ekonomicznego całej gospodarki narodowej i polepszenia jakości życia społeczeństwa.

Tematyka podjęta do realizacji w ramach przedmiotowego projektu zmierza do opracowania nowych technologii kucia materiałów wysokotopliwych, które w obecnym ujęciu, nie były w ogóle lub są w bardzo wąskim zakresie stosowane w kraju. Badania naukowe pozwalające na zdobycie wiedzy naukowej, doświadczenia technologicznego i krajowego „know-how” w zakresie opracowywanych nowych zaawansowanych technologii kształtowania materiałów wysokotopliwych i ich upowszechnienie wśród przedsiębiorstw branży kuźniczej przyczynią się do zmniejszenia luki technologicznej i poprawy konkurencyjności polskich kuźni na arenie międzynarodowej oraz spowodują znaczące korzyści gospodarcze, społeczne i ekonomiczne.

Zakres techniczny projektu obejmuje sześć zadań badawczych. Badaniu poddane zostaną następujące materiały: tytan i jego stopy, stopy niklu oraz stale o ultra-wysokiej wytrzymałości.

Zgodnie z informacjami zawartymi w studium wykonalności na potrzeby prowadzonych w projekcie prac badawczych zakupione zostały następujące urządzenia badawcze, klasyfikowane jako środki trwałe:

*   prasa o wartości 1.985 tys. zł,
*   zestaw aparatury do nagrzewania o wartości prawie 228 tys. zł.

Po zakończeniu projektu, czyli począwszy od IV kwartału 2013r. oba powyższe urządzenia wykorzystywane będą wyłącznie do działalności zwolnionej z podatku VAT lub działalności niepodlegającej opodatkowaniu podatkiem VAT, w szczególności w ramach działalności statutowej Uczelni, do której zalicza się działalność dydaktyczną oraz naukową – do kształcenia studentów oraz realizacji prac badawczych zarówno przez studentów (prace magisterskie, doktoraty), jak również przez pracowników naukowych w celu ich rozwoju naukowego (doktoraty, habilitacje), a także do prowadzenia prac naukowo-badawczych, których rezultaty podlegają upowszechnianiu w formie wystąpień na konferencjach naukowych. Powyższe środki trwałe nie będą wykorzystywane do działalności opodatkowanej podatkiem od towarów i usług ze względu na fakt, iż parametry techniczne nie są atrakcyjne dla partnerów przemysłowych. Przedsiębiorstwa posiadają urządzenia o znaczenie lepszych parametrach technicznych, które w razie konieczności są wynajmowane jednostkom naukowym do badań.

Na etapie realizacji projektu przewiduje się również współpracę z przedsiębiorstwami, ale jedynie poprzez zlecanie im wykonania prac badawczych na posiadanych przez te przedsiębiorstwa urządzeniach produkcyjnych – na młotach oraz na prasach.

Studium wykonalności przewiduje, iż w wyniku przeprowadzonych prac badawczych:

*   do ochrony patentowej zgłoszone zostaną dwa wynalazki, oba z zakresu wysokich technologii,
*   opublikowane zostanie 15 publikacji dotyczących wyników projektu (będą to publikacje na konferencjach naukowych, a także w czasopismach specjalistycznych bez wynagrodzenia) oraz jeden raport zawierający wyniki realizacji (monografia naukowa),
*   nawiązana lub sformalizowana zostanie współpraca z co najmniej trzema przedsiębiorstwami, które poprzez samodzielne wdrożenia rezultatów realizacji projektu, w sposób nieodpłatny użytkować będą wyniki projektu,
*   kolejne dwa przedsiębiorstwa będą nieodpłatnie użytkować wyniki projektu.

W zamierzeniach autorów projektu, planowane zgłoszenie patentowe służyć ma ochronie własności intelektualnych twórców wynalazku oraz powiększać ich dorobek naukowy, a nie stanowić podstawę do sprzedaży licencji.

Zgodnie z zapisami studium wykonalności, po zakończeniu prac badawczych, czyli począwszy od IV kwartału 2013r., wszystkie rezultaty projektu podlegały będą komercjalizacji na zasadach rynkowych. Jednakże nie przewiduje się opodatkowanej sprzedaży wyników projektu, ani też sprzedaży licencji uprawniających do wykorzystywania opracowanej technologii. W prognozie finansowej stanowiącej element studium wykonalności przyjęto, iż nie przewiduje się żadnych przychodów projektu, ani ze sprzedaży wyników prac badawczych, ani z tytułu świadczenia usług przy pomocy zakupionej aparatury. Planowana komercjalizacja polegać będzie na publikacji monografii opisującej przebieg projektu oraz osiągnięte rezultaty, wraz z przedstawieniem metodyki kucia materiałów wysokotopliwych. W oparciu o zawarte w monografii informacje, każde zainteresowane przedsiębiorstwo będzie mogło samodzielnie wdrożyć opracowane technologie kucia wybranych materiałów. Rozpowszechnianie oraz wykorzystywanie rezultatów projektu odbywać się będzie bezpłatnie, ponieważ monografia będzie udostępniania bez żadnych opłat. Koszt publikacji monografii został uwzględniony w kosztorysie przedsięwzięcia jako element promocji projektu i jego rezultatów.

Wnioskodawca jest czynnym zarejestrowanym podatnikiem podatku VAT.

W piśmie z dnia 19 marca 2012r. Wnioskodawca uzupełnił opis stanu faktycznego wskazując, że towary (materiały i surowce), które zostały i zostaną nabyte do projektu, będą w całości wykorzystane (zużyte) w trakcie realizacji tego projektu. W projekcie przewidziano zakup następujących usług:

1.  usługi badawcze i ekspertyzy:
    *   wyznaczenie własności reologicznych (krzywych umocnienia) materiałów wysokotopliwych;
    *   wyznaczenie czynnika tarcia smarów;
    *   zakup badań nieniszczących odkuwek (które wymagają uprawnień);
    *   zakup usług badawczych na prasach;
    *   zakup usług badawczych na młotach;
    *   zakup badań własności mechanicznych odkuwek;
    *   zakup usług badawczych z zakresu kucia na ciepło na prasie śrubowej;
2.  usługi zewnętrzne (służące do uzyskania próbek o wymaganych wymiarach, poprzez cięcie, frezowanie, szlifowanie itp.).

Wszystkie zakupione prace badawcze oraz usługi zewnętrzne zostaną zużyte w trakcie realizacji projektu w celu określenia właściwości materiałów poddanych procesom kucia. Jest to niezbędne do osiągnięcia założonych w projekcie celów. Bez tych badań beneficjent nie jest w stanie określić efektów opracowanych technologii kucia.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy Wnioskodawcy przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia towarów i usług, które zostaną zakupione w ramach realizacji projektu badawczego?

Zdaniem Wnioskodawcy, nie będzie mu przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z faktur zakupu towarów i usług wykorzystywanych do realizacji opisanego w stanie faktycznym projektu.

Intencją autorów projektu, mająca odzwierciedlenie w studium wykonalności przedsięwzięcia, jest nieodpłatne przekazanie rezultatów projektu wszystkim zainteresowanym podmiotom poprzez opublikowanie monografii opisującej przebieg projektu oraz osiągnięte rezultaty, wraz z przedstawieniem metodyki kucia materiałów wysokotopliwych.

Zgodnie z treścią art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Dodatkowo art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT stwierdza, iż przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej mniemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów, w tym również przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej.

W analizowanym przypadku należy stwierdzić, iż odpłatna dostawa towarów i usług nie nastąpi. Monografia zostanie bezpłatnie udostępniona zainteresowanym podmiotom ze względu na fakt, iż koszt jej publikacji zostanie w całości sfinansowany ze środków realizowanego projektu badawczego, w związku z czym, autorzy tej monografii nie widzą powodu pobierania za nią żadnych dodatkowych opłat.

Nie przewiduje się także sprzedaży licencji, ani żadnej innej odpłatnej formy przeniesienia praw do wartości niematerialnych i prawnych, ponieważ intencją autorów projektu jest, aby planowane zgłoszenia patentowe posłużyły wyłącznie do ochrony własności intelektualnych twórców wynalazku oraz powiększenia ich dorobku naukowego.

W chwili obecnej, autorzy planowanego wynalazku, czynnie uczestniczący w pracach badawczych, są wynagradzani zgodnie z harmonogramem rzeczowo-finansowym projektu. Intencją autorów projektu i za razem członków zespołu badawczego jest, aby za raz wykonaną i zapłaconą pracę, nie otrzymywać/pobierać żadnego dodatkowego wynagrodzenia, w szczególności wynagrodzenia za samodzielne zastosowanie ich wynalazków przez przedsiębiorstwa w praktyce gospodarczej.

Podsumowując należy stwierdzić, iż Uczelnia zakłada (w momencie przystępowania i realizacji projektu badawczego), że towary i usługi nabyte w ramach tego przedsięwzięcia zostaną wykorzystane tylko do prowadzenia zaplanowanych w projekcie prac badawczych. Po zakończeniu projektu badawczego, Wnioskodawca nie ma zamiaru odpłatnie dostarczać towarów, ani odpłatnie świadczyć usług, związanych z wytworzonymi w ramach projektu rezultatami.

W konsekwencji Wnioskodawca stoi na stanowisku, iż brak odpłatnej dostawy towarów oraz odpłatnego świadczenia usług, stanowią podstawę uniemożliwiającą odliczenie podatku VAT przy zakupie towarów i usług niezbędnych do wytworzenia tych rezultatów.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Stosownie do art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2011r. Nr 177, poz. 1054), w zakresie w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

W myśl art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy o VAT kwotę podatku naliczonego stanowi, z zastrzeżeniem ust. 3-7 suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.

Jak wynika z powyższego przepisu prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wyłącznie podatnikom podatku od towarów i usług, w sytuacji gdy towary i usługi, z których nabyciem wiąże się podatek naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.

Aby zatem podatnik mógł obniżyć kwotę podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z dokonanych inwestycji, inwestycje te muszą być związane z wykonywaniem czynności opodatkowanych, przy czym związek ten winien mieć charakter niewątpliwy. Przedstawiona wyżej zasada wyklucza możliwość dokonania odliczenia podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku oraz niepodlegających temu podatkowi.

Należy również podkreślić, iż możliwość odliczenia podatku naliczonego nie stanowi żadnego przywileju dla podatnika, lecz jest podstawowym i fundamentalnym uprawnieniem, wynikającym z samej konstrukcji podatku od wartości dodanej. Z orzecznictwa ETS wynika, że prawo do odliczenia podatku naliczonego w zasadzie nie może być ograniczone ani pod względem czasu, ani pod względem zakresu przedmiotowego. ETS wielokrotnie zwracał uwagę, iż właśnie zasada odliczenia podatku naliczonego zapewnia uzyskanie neutralności podatku. System odliczeń podatku oznacza całkowite uwolnienie przedsiębiorcy od obciążeń z tytułu VAT zapłaconego lub należnego (do zapłaty) w prowadzonej działalności gospodarczej. Wspólny system podatku od wartości dodanej zapewnia, że jakakolwiek działalność gospodarcza, bez względu na jej cel oraz rezultat, o ile sama jest opodatkowana VAT, jest opodatkowana w sposób całkowicie neutralny. Pozwala to na zachowanie zasady potrącalności, która powinna być na gruncie ustawy o VAT rozumiana możliwie najszerzej. Oznacza to, że zawsze ma ona zastosowanie przy nabyciu towarów dokonanym z zamiarem wykorzystania ich w działalności opodatkowanej.

Ustawa o podatku od towarów i usług ustanawia zasadę tzw. niezwłocznego odliczenia podatku naliczonego. Zasada ta wyraża się tym, że podatnik, aby skorzystać z prawa do odliczenia podatku naliczonego nie musi czekać aż nabyty towar lub usługa zostaną odsprzedane lub efektywnie wykorzystane na potrzeby działalności opodatkowanej.

Istotna jest intencja nabycia – jeśli dany towar ma służyć wykonywaniu czynności opodatkowanych wówczas – po spełnieniu wymienionych w art. 86 ustawy wymogów formalnych – odliczenie jest prawnie dozwolone, oczywiście jeżeli nie wyłączają go inne przepisy ustawy lub aktów wykonawczych.

W każdym więc przypadku należy dokonać oceny, czy intencją określonej czynności, z którą łączą się skutki podatkowo-prawne było wykonywanie czynności opodatkowanych. Z ogólnie przyjętej definicji „zamiaru” wynika, że jest to projekt, plan czy intencja zrealizowania czegoś. Istotą zamiaru są intencje jakie przyświecają dokonywanym czynnościom, jak i cel, który dana osoba ma osiągnąć dokonując tych czynności.

Z opisu stanu faktycznego wynika, że Wnioskodawca realizuje projekt badawczy pn. „…”. Na potrzeby prowadzonych w projekcie prac zostaną zakupione towary i usługi, które zostaną wykorzystane tylko do prowadzenia zaplanowanych w projekcie prac badawczych. Towary (materiały i surowce) zakupione na potrzeby projektu będą w całości wykorzystane (zużyte) w trakcie realizacji projektu. Również wszystkie zakupione prace badawcze oraz usługi zewnętrzne zostaną zużyte w trakcie realizacji projektu w celu określenia właściwości materiałów poddanych procesom kucia. W wyniku przeprowadzonych prac badawczych:

*   do ochrony patentowej zgłoszone zostaną dwa wynalazki,
*   opublikowane zostanie 15 publikacji dotyczących wyników projektu (będą to publikacje na konferencjach naukowych a także w czasopismach specjalistycznych bez wynagrodzenia) oraz jeden raport zawierający wyniki realizacji przedsięwzięcia (monografia naukowa),
*   nawiązana lub sformalizowana zostanie współpraca z co najmniej trzema przedsiębiorstwami, które poprzez samodzielne wdrożenie rezultatów projektu, w sposób nieodpłatny użytkować będą wyniki projektu,
*   kolejne dwa przedsiębiorstwa będą nieodpłatnie użytkować wyniki projektu.

W zamierzeniach autorów projektu, planowane zgłoszenie patentowe służyć ma ochronie własności intelektualnych twórców wynalazku oraz powiększać dorobek naukowy, a nie stanowić podstawę do sprzedaży licencji. Wnioskodawca nie przewiduje opodatkowanej sprzedaży wyników projektu, ani też sprzedaży licencji uprawniających do wykorzystywania opracowanej technologii. W prognozie finansowej projektu nie przewiduje się żadnych przychodów projektu, ani ze sprzedaży wyników prac badawczych, ani z tytułu świadczenia usług przy pomocy zakupionej aparatury. Planowana komercjalizacja polegać będzie na publikacji monografii opisującej przebieg projektu oraz osiągnięte rezultaty, wraz z przedstawieniem metodyki kucia materiałów wysokotopliwych. Rozpowszechnianie oraz wykorzystywanie rezultatów projektu odbywać się będzie bezpłatnie, ponieważ monografia będzie udostępniana bez żadnych opłat.

W myśl powyższych przepisów oraz w oparciu o przedstawiony opis stanu faktycznego należy stwierdzić, iż nabywane towary i usługi związane z realizacją projektu badawczego zostaną wykorzystane tylko do prowadzenia zaplanowanych w projekcie prac badawczych. Po zakończeniu projektu badawczego, Wnioskodawca nie zamierza odpłatnie dostarczać towarów ani odpłatnie świadczyć usług związanych z wytworzonymi w ramach projektu rezultatami. Nie przewiduje się bowiem opodatkowanej sprzedaży wyników projektu.

Tym samym nie przysługuje Wnioskodawcy prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony, wynikający z faktur dokumentujących nabycie towarów i usług, bowiem nie zostanie w omawianym przypadku spełniona podstawowa przesłanka pozytywna jaką jest związek dokonanych zakupów ze sprzedażą opodatkowaną.

W konsekwencji stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Zgodnie z przepisem § 1 pkt 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 28 sierpnia 2008r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania ministra właściwego do spraw finansów publicznych, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz. U. Nr 163, poz. 1016) skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.