Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPB1/415-673/09/WM
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2009-10-30
Teza: Czy różnicę, wyrażoną w złotych polskich, powstałą w wyniku zaistniałych w dniu nabycia i dniu sprzedaży walut różnic kursowych, należy opodatkować podatkiem dochodowym od osób fizycznych?
Słowa kluczowe: kantor wymiany walut
; obrót; przychód-przychody z innych źródeł; waluta
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 1-art. 2; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 1-art. 9; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 10; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 20

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pana, przedstawione we wniosku z dnia 19 sierpnia 2009 r. (data wpływu 24 sierpnia 2009 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie obowiązku podatkowego związanego z dochodem uzyskanym z transakcji walutowych - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 24 sierpnia 2009 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie obowiązku podatkowego związanego z dochodem uzyskanym z transakcji walutowych.

W przedmiotowym wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Posiada Pan walutę obcą, którą nabył jako osoba fizyczna nie prowadząca działalności gospodarczej do majątku prywatnego. W związku ze zwyżkującym kursem walut obcych i sytuacją na rynku finansowym zamierza Pan sprzedać tę walutę, po kursie wyższym niż ją nabyto. Pieniądze w walucie polskiej, które uzyska Pan w ten sposób będą stanowiły także majątek prywatny i nadal nie będą miały związku z prowadzoną działalnością gospodarczą.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy różnicę, wyrażoną w złotych polskich, powstałą w wyniku zaistniałych w dniu nabycia i dniu sprzedaży walut różnic kursowych, należy opodatkować podatkiem dochodowym od osób fizycznych?

Zdaniem Wnioskodawcy, zarówno dochód wynikający z wymiany waluty w kantorze, jak i przewalutowanie środków pieniężnych zgromadzonych na rachunkach bankowych nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, jeśli transakcje te nie są dokonywane w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.

W celu udzielenia odpowiedzi na pytanie postawione w treści wniosku o udzielenie interpretacji indywidualnej należy dokonać swoistego rozróżnienia między osobą fizyczną nie prowadzącą działalności gospodarczej, a osobą która działalność taką prowadzi.

Przedsiębiorcy uzyskujący dochód z różnic kursowych muszą go opodatkować. Jednakże w odniesieniu do regulacji, gdy zarobek na wymianie walut uzyskują podatnicy, którzy działalności gospodarczej nie prowadzą, ustawodawca nie wymienia wprost w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych przychodów z tytułu różnic kursowych.

Kwestia rozliczenia dochodów powstałych z różnic kursowych jest uregulowana wprost w przepisach podatkowych. Specyficzne uregulowania dotyczące tych kwestii zostały zawarte w przepisach dotyczących zasad rozliczania przychodów oraz kosztów z tego źródła, oraz w części dotyczącej szczególnych zasad ustalania dochodu. W tym jednak zakresie również ograniczono wprost zastosowanie tych regulacji do przychodów z działalności gospodarczej lub działów specjalnych produkcji rolnej.

Przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, definiujące kategorie przychodów w art. 10-20, nie obejmują sytuacji, w której osoba fizyczna nie prowadząca działalności gospodarczej musi opodatkować zysk powstały w wyniku różnic kursowych. Jest to jak można sądzić, konsekwencja faktu, że mimo dokonanej wymiany są to nadal posiadane przez podatnika środki pieniężne, tyle tylko, że wyrażone w innej walucie. Zakładając, że środki te zostały uzyskane z przychodów poprzednio opodatkowanych, nie jest to dochód do opodatkowania. Ustawa o podatku dochodowym nie wymienia takiej kategorii przychodu, co więcej, określając jako źródła przychodu z kapitałów pieniężnych, definiuje je w art. 17, nie dając możliwości uznania, że taki dochód należy traktować jako przychód z kapitałów.

Osoby fizyczne zamieszkałe na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej podlegają obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów, bez względu na miejsce położenia źródeł przychodów. Dochodem, w myśl art. 9 ust. 2 ww. ustawy, jest nadwyżka sumy przychodów ze źródła przychodów nad kosztami ich uzyskania w danym roku podatkowym, a jeśli koszty przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą ze źródeł przychodów. Art. 10 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie wymienia różnic kursowych jako źródła przychodów, a więc w przypadku osoby fizycznej nie prowadzącej działalności gospodarczej „różnice kursowe” nie są źródłem przychodów, a co za tym idzie nie są też źródłem dochodów. Zgodnie z art. 11 ust. 1 ww. ustawy, przychodami są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika pieniądze.

Zatem w tym konkretnym przypadku, gdy Wnioskodawca jest osobą prywatną i do majątku prywatnego nabył walutę, którą obecnie zamierza sprzedać, a uzyskane w ten sposób fundusze zasilą majątek prywatny, nie jest zobligowany do opodatkowania różnic kursowych powstałych w związku z tą transakcją.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za nieprawidłowe.

Z przedstawionego zdarzenia przyszłego wynika, że Wnioskodawca posiada walutę obcą, którą nabył jako osoba fizyczna nie prowadząca działalności gospodarczej do majątku prywatnego. W związku ze zwyżkującym kursem walut obcych i sytuacją na rynku finansowym, zamierza sprzedać tę walutę po kursie wyższym niż kurs po jakim ją nabyto. Pieniądze w walucie polskiej, które uzyska w ten sposób będą stanowiły także jego majątek prywatny i nie będą miały związku z prowadzoną działalnością gospodarczą.

Standardem konstytucyjnym demokratycznego państwa prawnego wynikającym z art. 84 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 z zm.) jest obowiązek płacenia przez każdego podatków wynikających z ustaw – zasada powszechności opodatkowania.

Zasada ta znajduje swój wyraz w art. 9 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 z zm.). W myśl ust. 1 tego przepisu, opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Z kolei w art. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zawarto katalog przychodów do których nie stosuje się przepisów ustawy. Wskazano w nim, że przepisów ustawy nie stosuje się do:

1.  przychodów z działalności rolniczej, z wyjątkiem przychodów z działów specjalnych produkcji rolnej,
2.  przychodów z gospodarki leśnej w rozumieniu ustawy o lasach oraz ustawy o przeznaczeniu gruntów rolnych do zalesienia,
3.  przychodów podlegających przepisom o podatku od spadków i darowizn,
4.  przychodów wynikających z czynności, które nie mogą być przedmiotem prawnie skutecznej umowy,
5.  przychodów z tytułu podziału wspólnego majątku małżonków w wyniku ustania lub ograniczenia małżeńskiej wspólności majątkowej oraz przychodów z tytułu wyrównania dorobków po ustaniu rozdzielności majątkowej małżonków lub śmierci jednego z nich,
6.  przychodów (dochodów) armatora opodatkowanych na zasadach wynikających z ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym (Dz. U. Nr 183, poz. 1353), z zastrzeżeniem art. 24a ust. 1a,
7.  świadczeń na zaspokojenie potrzeb rodziny, o których mowa w art. 27 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, objętych wspólnością majątkową małżeńską.

Z przedstawionych powyżej przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, że w zasadzie każde przysporzenie majątkowe które uzyskują osoby fizyczne podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Wyjątki od opodatkowania ww. przysporzeń zostały wyraźnie wymienione w ustawie i jest to katalog zamknięty. Ustawodawca wśród wyłączeń i zwolnień przedmiotowych nie ujął przychodu osiągniętego z tytułu zarobku na różnicy kursu walut obcych (między ceną zakupu waluty, a ceną jej sprzedaży) uzyskanego przez osoby fizyczne ze sprzedaży zakupionych walut, które nie następuje w wykonywaniu działalności gospodarczej.

W treści art. 10 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wyszczególniono odrębne źródła przychodów:

1.  stosunek służbowy, stosunek pracy, w tym spółdzielczy stosunek pracy, członkostwo w rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub innej spółdzielni zajmującej się produkcją rolną, praca nakładcza, emerytura lub renta,
2.  działalność wykonywana osobiście,
3.  pozarolnicza działalność gospodarcza,
4.  działy specjalne produkcji rolnej,
5.  nieruchomości lub ich części,
6.  najem, podnajem, dzierżawa, poddzierżawa oraz inne umowy o podobnym charakterze, w tym również dzierżawa, poddzierżawa działów specjalnych produkcji rolnej oraz gospodarstwa rolnego lub jego składników na cele nierolnicze albo na prowadzenie działów specjalnych produkcji rolnej, z wyjątkiem składników majątku związanych z działalnością gospodarczą,
7.  kapitały pieniężne i prawa majątkowe, w tym odpłatne zbycie praw majątkowych innych niż wymienione w pkt 8 lit. a)-c),
8.  odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów,
4.  innych rzeczy,

1.  jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a)-c) - przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, a innych rzeczy - przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie; w przypadku zamiany okresy te odnoszą się do każdej z osób dokonującej zamiany,

11.  inne źródła.

Zgodnie z art. 20 ust. 1 ustawy za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i 17 oraz przychody nieznajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach.

Co do prawnopodatkowej kwalifikacji użytych w powyższym artykule stwierdzeń, po pierwsze słowo „w szczególności” każe zawarte w tym przepisie wyliczenie traktować jako wyliczenie przykładowe (katalog otwarty innych źródeł), a po drugie na poparcie tego założenia należy odwołać się do reguły ogólnej określonej w art. 9 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, z której wynika, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody z wyjątkiem ściśle określonych.

Przychodami ze źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy, mogą więc być także przychody z tytułów innych niż określone w art. 20 ust. 1 ustawy w tym także z tytułu wymiany walut obcych w kantorach wymiany walut lub bankach.

Mając na uwadze przedstawione zdarzenie przyszłe oraz brzmienie cytowanych przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stwierdzić należy, że zarówno przychód wynikający z wymiany waluty w kantorze, jak i wynikający z „przewalutowania” środków pieniężnych zgromadzonych na rachunkach bankowych należy zakwalifikować do kategorii tzw. przychodu z innych źródeł w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy.

Dochód z tego źródła obliczony zgodnie z art. 9 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych opodatkowane są zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wg którego podatek dochodowy, z zastrzeżeniem art. 28–30, art. 30a–30d oraz 44 ust. 4, pobiera się od podstawy jego obliczenia według skali. Dochody te podlegają wykazaniu w rocznym zeznaniu podatkowym.

Reasumując stwierdzić należy, że dochód osiągnięty z tytułu planowanych przez Pana transakcji wymiany walut w kantorach lub „przewalutowania” ich na rachunkach bankowych należy traktować jako dochód z innych źródeł, podlegający opodatkowaniu wg skali podatkowej.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, ul. Staromłyńska 10, 70-561 Szczecin po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.