Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0114-KDIP3-1.4011.244.2021.2.MZ
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2021-06-15
Teza: Otrzymanie przez Wnioskodawcę w wyniku przeprowadzenia działu spadku spłaty w wysokości nieprzekraczającej równowartości udziału w nieruchomości, które wchodziło w skład spadku, nie skutkowało powstaniem przychodu z odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 10 ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Słowa kluczowe: nabycie; nieruchomości; spadek; spadek-dział spadku; sprzedaż
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 10

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2020 r., poz. 1325, ze zm.) Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z 1 marca 2021 r. (data wpływu 4 marca 2021 r.) uzupełnionym pismami: z 10 maja 2021 r. (data wpływu 12 maja 2021 r.), w odpowiedzi na wezwanie tut. Organu z 27 kwietnia 2021 r. Nr 0114-KDIP3-1.4011.244.2021.1.MZ (data nadania 27 kwietnia 2021 r., data doręczenia 4 maja 2021 r.) wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych dokonania działu spadku - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 4 marca 2021 r. wpłynął do tutejszego organu ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych dokonania działu spadku.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

Na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego Wydz. Cywilnego z dnia 30 maja 2019 r., sygn. akt (…)/18 Wnioskodawca nabył spadek po J. D. zmarłym 06.01.2018 r. i H. D. zmarłej 15 lutego 2018 r. Spadek obejmował nieruchomość nabytą przez H. i J. D. umową z dnia 31.05.2016 r., dla której prowadzona jest KW …………..

Z uwagi na I stopień pokrewieństwa Wnioskodawca nie podlegał podatkowi od nabycia spadku. SD-Z2 Wnioskodawca złożył dnia 29.07.2019 r. w Urzędzie Skarbowym. Dnia 30.07.2019 r. Wnioskodawca przesłał korektę. Dnia 29 października 2019 r. w formie aktu notarialnego podpisano umowę działu spadku z odpłatnym zbyciem udziału do wysokości przysługującego podatnikowi udziału w spadku. Zgodnie ze złożonymi SD-Z2 wartość odziedziczonej części nieruchomości to 8 163 zł po H. D. i 25 000 zł po J. D., udział w nieruchomości został zbyty w umowie o dziale spadku na kwotę 33 163 zł.

Pismem z 27 kwietnia 2021 r. Nr 0114-KDIP3-1.4011.244.2021.1.MZ wezwano Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania.

Wniosek należało uzupełnić poprzez:

1.  Doprecyzowanie przedstawionego we wniosku stanu faktycznego poprzez wskazanie:

*   Czy nabyta przez spadkodawców w dniu 31 maja 2016 r. nieruchomość została nabyta umową kupna-sprzedaży, czy inną (jaką?)?

*   Czy spadkodawcy nabyli nieruchomość do wspólności majątkowej małżeńskiej?

*   Czy spadkodawcy, o których mowa we wniosku są Pana rodzicami?

*   Czy wartość składników otrzymanych przez Wnioskodawcę w wyniku działu spadku mieściła się w wartości udziałów w masie spadkowej nabytych przez Wnioskodawcę w drodze spadku, tzn. czy w wyniku działu spadku Wnioskodawca otrzymał majątek o większej wartości niż w pierwotnym nabyciu w drodze spadku?

*   Czy działowi spadku towarzyszyły spłaty bądź dopłaty? Jeśli tak, to na czyją rzecz?

*   Co należy rozumieć poprzez stwierdzenie, że „podpisano umowę działu spadku z odpłatnym zbyciem udziału do wysokości przysługującego podatnikowi udziału w spadku”.

*   Czy Wnioskodawca w wyniku działu spadku otrzymał spłatę do wysokości przysługującego mu udziału?

Wnioskodawca w terminie ustawowym przesłał uzupełnienie do wniosku, wskazując, że:

Na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego II Wydz. Cywilnego z dnia 30 maja 2019 r., sygn. akt II Ns ………/18 Wnioskodawca nabył spadek po J. D. zmarłym 06.01.2018 r., który był Wnioskodawcy bratem i H. D. zmarłej 15 lutego 2018 r., która była Wnioskodawcy siostrą. Wszystkich spadkobierców było troje, Wnioskodawca, A. K. i R. W.

Spadek obejmował nieruchomość, nabytą przez H. D. (spadkodawca) i J. D. (spadkodawca), którzy byli względem siebie również rodzeństwem. Nieruchomość tą nabyli 31.05.2016 r., umową kupna-sprzedaży sporządzoną w formie aktu notarialnego. Dla nieruchomości założona jest elektroniczna księga Wieczysta …………….

Zarówno, ani H. D., ani J. D. – spadkodawcy, nie byli nigdy w związkach małżeńskich, i przez całe swoje życie byli stanu wolnego, a zatem nabyta przez nich nieruchomość nie wchodziła do wspólności majątkowej małżeńskiej, ponieważ żadne ze spadkodawców nie było nigdy w związku małżeńskim. Z uwagi na I stopień pokrewieństwa, zmarła H. D. była Wnioskodawcy siostrą, a J. D. Wnioskodawcy bratem, Wnioskodawca nie podlegał podatkowi od nabycia spadku. SD-Z2 Wnioskodawca złożył dnia 29.07.2019 r. w Urzędzie Skarbowym. Dnia 30.07.2019 r. Wnioskodawca przesłał korektę.

Dnia 29 października 2019 r. przeprowadzono umowny dział spadku, w formie aktu notarialnego z odpłatnym zbyciem udziału do wysokości przysługującego podatnikowi udziału w spadku. Co oznacza, że Wnioskodawca zbył odpłatnie swój udział w nieruchomości, który nabyła od Wnioskodawcy A. K. (drugi ze spadkobierców) i dokonała spłaty na jego rzecz do wysokości przysługującemu mu udziału w spadku.

W wyniku spłaty Wnioskodawca nabył majątek (33 163 zł) w równej wartości, jak w pierwotnym nabyciu w drodze spadku. Co potwierdza złożone SD-Z2 wartość odziedziczonej części nieruchomości – 8 163 zł po H. D. i 25 000 zł po J. D. udział w nieruchomości został zbyty w umowie o dział spadku na kwotę 33 163 zł.

W uzupełnieniu na ujęte w wezwaniu kwestie Wnioskodawca informuje, powyższe zostało również ujęte w opisie powyżej:

1.  Nieruchomość nabyta przez spadkodawców była nabyta umową kupna-sprzedaży nr rep. A ………./2016 z dnia 31.05.2016 sporządzoną przez Notariusza.
2.  Spadkodawcy nie nabyli nieruchomości do wspólności majątkowej małżeńskiej. Spadkodawcy byli względem siebie rodzeństwem i każde z nich było stanu wolnego, nigdy nie byli w żadnym związku małżeńskim.
3.  Spadkodawcy byli Wnioskodawcy rodzeństwem, bratem i siostrą.
4.  Wartość składników otrzymanych przez Wnioskodawcę, w wyniku działu spadku mieściła się w wartości udziałów w masie spadkowej nabytej przez Wnioskodawcę w drodze spadku. W wyniku działu spadku Wnioskodawca otrzymał majątek w wartości równej pierwotnemu nabyciu w drodze spadku.
5.  Działowi spadku towarzyszyła spłata udziałów w nieruchomości na rzecz dwóch spadkobierców Wnioskodawcy i R. W. przez trzeciego ze spadkobierców A. K.
6.  Podane sformułowanie „podpisano umowę działu spadku z odpłatnym zbyciem udziału do wysokości przysługującego podatnikowi udziału w spadku” oznacza, że przeprowadzono umowny dział spadku, przy którym jeden ze spadkobierców A. K. spłaciła pozostałych spadkobierców, w tym Wnioskodawcę do wysokości przysługującego mu udziału w spadku. Umowny dział spadku przeprowadza się go poprzez zawarcie umowy między wszystkimi spadkobiercami. Warunkiem zawarcia takiej umowy jest to, żeby wszyscy spadkobiercy byli stronami umowy o dziale spadku, co miało miejsce. Jeśli w skład spadku wchodzi nieruchomość, to umowa o dział spadku musi być zawarta w formie aktu notarialnego. „Podpisano” – oznacza, że zawarto umowę między wszystkimi spadkobiercami, co potwierdzili podpisami.
7.  W wyniku działu spadku Wnioskodawca otrzymał spłatę do wysokości przysługującego mu udziału.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy w związku ze zbyciem udziału w nieruchomości, dokonanego przy dziale spadku, do wysokości udziału w spadku, uzyskany dochód będzie podlegał podatkowi dochodowemu, w przypadku jeżeli uzyskane środki Wnioskodawca nie będzie wydatkował na cele mieszkaniowe i czy w związku z tym Wnioskodawca był zobowiązany do złożenia deklaracji PIT - 39?

Zdaniem Wnioskodawcy, zgodnie z art. 10 ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nie stanowi odpłatnego zbycia, o których mowa w ust. 1 pkt 8 li. a-c, odpowiednio nabycie albo odpłatne zbycie, w drodze działu spadku, nieruchomości lub praw majątkowych, określonych w ust. 1 pkt 8 lit. a-c, do wysokości przysługującego podatnikowi udziału w spadku.

Na podstawie ww. przepisu Wnioskodawca uważa, że nie będzie podlegał obowiązkowi podatkowemu i złożeniu PIT – 39, nawet gdy uzyskane środki ze zbycia nieruchomości nie będą wydatkowane na cele mieszkaniowe.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest prawidłowe.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2020 r., poz. 1426, ze zm.), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

W myśl art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów
4.  innych rzeczy

\- jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a-c- przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, a innych rzeczy - przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie; w przypadku zamiany okresy te odnoszą się do każdej z osób dokonującej zamiany.

Na podstawie art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w przypadku odpłatnego zbycia, nabytych w drodze spadku, nieruchomości lub praw majątkowych, określonych w ust. 1 pkt 8 lit. a-c, okres, o którym mowa w tym przepisie, liczy się od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie tej nieruchomości lub nabycie prawa majątkowego przez spadkodawcę.

Natomiast w myśl art. 10 ust. 7 powołanej ustawy, nie stanowi nabycia albo odpłatnego zbycia, o których mowa w ust. 1 pkt 8 lit. a-c, odpowiednio nabycie albo odpłatne zbycie, w drodze działu spadku, nieruchomości lub praw majątkowych, określonych w ust. 1 pkt 8 lit. a-c, do wysokości przysługującego podatnikowi udziału w spadku.

Z przestawionego we wniosku opisu stanu faktycznego wynika, że Wnioskodawca nabył spadek po zmarłych: w dniu 6 stycznia 2018 r. bracie J. D. oraz w dniu 15 lutego 2018 r. siostrze H. D. W dniu 29 października został dokonany dział spadku. Działowi spadku towarzyszyły spłaty m.in. na rzecz Wnioskodawcy. Wartość składników otrzymanych przez Wnioskodawcę, w wyniku działu spadku mieściła się w wartości udziałów w masie spadkowej nabytej przez Wnioskodawcę w drodze spadku. W wyniku działu spadku Wnioskodawca otrzymał majątek w wartości równej pierwotnemu nabyciu w drodze spadku.

Wobec powyższego wskazać należy, że zgodnie z art. 922 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2020 r. poz. 1740 ze zm.) prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób stosownie do przepisów księgi niniejszej. W myśl art. 924 oraz art. 925 ww. ustawy spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy, a spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku.

Stosownie do art. 1025 § 1 Kodeku cywilnego, prawomocne postanowienie sądu o nabyciu spadku, czy też akt poświadczenia dziedziczenia sporządzony przez notariusza, potwierdza jedynie prawo spadkobiercy do tego spadku od momentu jego otwarcia.

Z instytucją działu spadku mamy do czynienia w sytuacji, w której spadek przypada kilku spadkobiercom. Wskutek działu spadku poszczególni spadkobiercy stają się podmiotami wyłącznie uprawnionymi względem przyznanych im praw majątkowych, stanowiących do chwili działu przedmiot wspólności. Na skutek działu spadku następuje konkretyzacja składników masy spadkowej przypadających poszczególnym spadkobiercom.

W myśl art. 1035 ustawy Kodeks cywilny, jeżeli spadek przypada kilku spadkobiercom, do wspólności majątku spadkowego oraz do działu spadku stosuje się odpowiednio przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych z zachowaniem przepisów niniejszego tytułu.

Dział spadku może nastąpić bądź na mocy umowy między wszystkimi spadkobiercami, bądź na mocy orzeczenia sądu na żądanie któregokolwiek ze spadkobierców (art. 1037 § 1 Kodeksu cywilnego).

Natomiast zgodnie z art. 210 Kodeksu cywilnego, każdy ze współwłaścicieli może żądać zniesienia współwłasności. Stosownie zaś do art. 211 i art. 212 ww. Kodeksu zniesienie współwłasności może nastąpić przez podział rzeczy wspólnej, a gdy rzeczy nie da się podzielić, przez przyznanie rzeczy jednemu ze współwłaścicieli z obowiązkiem spłaty pozostałych, bądź przez podział cywilny, polegający na sprzedaży rzeczy wspólnej i podziale uzyskanej ceny stosownie do wielkości udziałów współwłaścicieli.

Wyjaśnić przy tym należy, iż okoliczność, że dział spadku, którego przedmiotem jest nieruchomość następuje ze spłatami na rzecz pozostałych spadkobierców powoduje, że czynność ta ma charakter odpłatny z konsekwencjami wynikającymi z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Nie jest to jednak równoznaczne z obowiązkiem zapłaty podatku dochodowego z tytułu takiego zbycia nieruchomości. Jeżeli stosownie do treści art. 10 ust. 7 ww. ustawy, suma spłaty nie przekracza wartości przysługującego spadkobiercy udziału spadkowego, to nie powstaje przychód z odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Powyższe oznacza, że w sytuacji, w której spłata jest ekwiwalentna do posiadanego przez podatnika udziału w spadku, to podatnik nie uzyskuje w związku z czynnością działu spadku żadnego przysporzenia majątkowego względem odziedziczonej ułamkowej części masy spadkowej. W takim przypadku brak jest podstaw do opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych kwoty spłaty otrzymanej w wyniku działu spadku.

Mając na uwadze powołane przepisy prawa oraz przedstawiony we wniosku opis stanu faktycznego, uznać należy, że otrzymanie przez Wnioskodawcę w wyniku przeprowadzenia działu spadku spłaty w wysokości nieprzekraczającej równowartości udziału w nieruchomości, które wchodziło w skład spadku, nie skutkowało powstaniem przychodu z odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 10 ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W związku z powyższym u Wnioskodawcy nie wystąpi obowiązek zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych oraz obowiązek złożenia deklaracji PIT-39 z tytułu otrzymanej spłaty.

Wobec powyższego, stanowisko Wnioskodawcy uznano za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1.  z zastosowaniem art. 119a;
2.  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3.  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych (art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej).

Powyższe unormowania należy odczytywać łącznie z przepisami art. 33 ustawy z 23 października 2018 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy - Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2193), wprowadzającymi regulacje intertemporalne.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w dwóch egzemplarzach (art. 47 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, z późn. zm.) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skargę wnosi się w dwóch egzemplarzach na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała lub drogą elektroniczną na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 54 § 1a ww. ustawy). W przypadku pism i załączników wnoszonych w formie dokumentu elektronicznego odpisów nie dołącza się (art. 47 § 3 ww. ustawy). W przypadku wnoszenia skargi w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego i stanu epidemii jako najwłaściwszy proponuje się kontakt z wykorzystaniem systemu teleinformatycznego ePUAP.

Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.