Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPP2/4512-726/15-4/RR
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2015-10-26
Teza: Opodatkowanie odpłatnego udostępniania budynku oraz braku zastosowania art. 32 ust. 1 ustawy o VAT
Słowa kluczowe: budynek-budynek użytkowy; czynności-czynności podlegające opodatkowaniu; opodatkowanie-podstawa opodatkowania
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 8; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 32

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613) oraz § 6 pkt 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Strony  przedstawione we wniosku z dnia 22 lipca 2015 r. (data wpływu 27 lipca 2015 r.), uzupełnionym pismem z dnia 28 września 2015 r. (data wpływu 1 października 2015 r.) w odpowiedzi na wezwanie tutejszego Organu z dnia 24 września 2015 r. nr IPPP2/4512-726/15-2/RR (skutecznie doręczone w dniu 28 września 2015 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania odpłatnego udostępniania budynku Lakierni oraz braku zastosowania art. 32 ust. 1 ustawy o VAT– **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 27 lipca 2015 r. wpłynął ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania odpłatnego udostępniania budynku Lakierni oraz braku zastosowania art. 32 ust. 1 ustawy o VAT. Złożony wniosek został uzupełniony pismem z dnia 28 września 2015 r. (data wpływu 1 października 2015 r.) w odpowiedzi na wezwanie tutejszego Organu z dnia 24 września 2015 r. nr IPPP2/4512-726/15-2/RR (skutecznie doręczone w dniu 28 września 2015 r.).

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny:

Spółka S.A. (dalej: Spółka) jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług (dalej: VAT). Spółka jest właścicielem między innymi budynku lakierni (dalej: Lakiernia) wchodzącego w skład zakładu produkcyjnego. Obecnie, ze względu na warunki rynkowe, Spółka nie jest w stanie osiągać wystarczających przychodów z budynku Lakierni, a w konsekwencji budynek nie jest wykorzystywany w działalności gospodarczej.

W sytuacji braku efektywnej możliwości osiągnięcia przychodów z budynku Lakierni zdecydowała się przekazać Lakiernię w formie wynajmu organizacji pożytku publicznego (dalej: OPP). Spółka nie mając efektywnej możliwości osiągania przychodów z budynku Lakierni preferuje bowiem wykorzystanie budynku na cele społeczne oraz osiągnięcie choćby minimalnych przychodów zamiast pozostawienia budynku niewykorzystywanym oraz zupełnie bezproduktywnym.

Oceniając uwarunkowania rynkowe Spółka założyła, że tego typu przekazanie w najem, ze względu na społeczny i niezarobkowy charakter działalności organizacji pożytku publicznego będzie generować dla Spółki niewielkie przychody. Z tego też względu Spółka zdecydowała o wynajmie budynku Lakierni za symboliczną kwotę (kwota na poziomie 1 zł miesięcznie). Spółka pragnie zaznaczyć, że znalezienie organizacji pożytku publicznego, która zgodziłaby się prowadzić działalność społeczną w budynku Lakierni płacąc czynsz w materialnej wysokości jest w zasadzie niemożliwe. Z drugiej strony Spółka nie ma w chwili obecnej możliwości wynajęcia budynku Lakierni w sposób generujący znacząco wyższe przychody.

Z zawartej umowy najmu wynika, że wydatki związane z funkcjonowaniem budynku, takie jak koszty energii, ochrony obiektu, z uwagi na pełne zaangażowanie Spółki w propagowanie działalności pożytku publicznego, będą nadal ponoszone przez Spółkę. W trakcie negocjacji z organizacją pożytku publicznego był to również jeden z warunków możliwości długotrwałej współpracy z organizacją pożytku publicznego.

Pomiędzy Spółką a OPP oraz pomiędzy osobami pełniącymi w Spółce oraz w OPP funkcje zarządzające, nadzorcze lub kontrolne nie zachodzą powiązania o charakterze rodzinnym lub z tytułu przysposobienia, kapitałowym, majątkowym lub wynikające ze stosunku pracy. Co więcej, żadna z wymienionych osób nie łączy funkcji zarządzających, nadzorczych lub kontrolnych w Spółce i OPP.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania:

1.  Czy odpłatne udostępnienie przez Spółkę budynku Lakierni na rzecz OPP stanowi czynność podlegającą opodatkowaniu VAT, niekorzystającą ze zwolnienia z opodatkowania?
2.  Czy w sprawie będącej przedmiotem wniosku znajdują zastosowanie przesłanki określone w art. 32 ust. 1 ustawy o VAT?

Zdaniem Wnioskodawcy,

Ad. 1

Odpłatne udostępnienie przez Spółkę budynku Lakierni na rzecz OPP stanowi czynność podlegającą opodatkowaniu VAT, niekorzystającą ze zwolnienia z opodatkowania.

Ad. 2. W sprawie będącej przedmiotem wniosku nie znajdują zastosowania przesłanki określone w art. 32 ust. 1 ustawy o VAT.

Uzasadnienie

Ad. 1

W myśl art. 5 ust. 1 ustawy o VAT opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają:

1.  odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju,
2.  eksport towarów,
3.  import towarów na terytorium kraju,
4.  wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju,
5.  wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.

Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy o VAT przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.

Natomiast stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1. rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1.  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej,
2.  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji,
3.  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazom wynikającym z mocy prawa.

Jak wskazuje brzmienie powołanych przepisów pojęcia dostawy towarów i świadczenia usług na gruncie ustawy o VAT mają charakter dychotomiczny, co w praktyce oznacza, iż co do zasady czynności podejmowane przez podatników należy uznać za świadczenie usług, o ile nie stanowią one dostawy towarów. Takie skonstruowanie zakresu czynności opodatkowanych prowadzi do zapewnienia zasady powszechności opodatkowania.

Z szeregu orzeczeń Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej: TSUE) (przykładowo: C-498/99, C-16/93, C-89/81 oraz C-154/80) wynika, że za odpłatne świadczenie usług, a w konsekwencji za czynność podlegającą opodatkowaniu VAT uważane mogą być następujące sytuacje:

1.  istnieje związek prawny pomiędzy stronami transakcji, w ramach którego następuje świadczenie wzajemne,
2.  wynagrodzenie otrzymane przez usługodawcę od usługobiorcy stanowi wartość faktycznie przekazaną w zamian za świadczone usługi,
3.  usługodawca osiąga bezpośrednią i zindywidualizowana korzyść,
4.  odpłatność za usługę pozostaje w bezpośrednim związku z czynnością podlegającą opodatkowaniu VAT,
5.  istnieje możliwość wyrażenia w pieniądzu wartości przedmiotowego świadczenia wzajemnego.

Zdaniem Spółki, powyższe przesłanki są w przedmiotowej sprawie spełnione, a w konsekwencji, odpłatne udostępnienie przez Spółkę budynku Lakierni na rzecz OPP stanowi świadczenie usług, o którym mowa w art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, a tym samym podlega opodatkowaniu VAT. Jednocześnie Spółka pragnie podkreślić, iż ani ustawa o VAT ani rozporządzenie z dnia 20 grudnia 2013 r. w sprawie zwolnień od podatku od towarów i usług oraz warunków stosowania tych zwolnień (Dz. U. 2013 poz. 1722) nie przewidują zwolnienia dla tego typu usług.

Stanowisko Spółki znajduje potwierdzenie w licznych interpretacjach przepisów prawa podatkowego, w tym m. in. w interpretacji indywidualnej z dnia 23 kwietnia 2015 r., sygn. IBPP1/4512-51/15/DK, w której Dyrektor Izby Skarbowej (dalej: DIS) w Katowicach wskazał, iż „Sam charakter stosunku prawnego, jaki kształtuje umowa najmu wskazuje, że ma ona charakter długotrwały, a uzyskiwane korzyści z tego tytułu są w zasadzie stałe (…). W konsekwencji najem nieruchomości stanowi odpłatne świadczenie usług, o którym mowa w art. 8 ust. 1 ustawy o VAT i podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na mocy przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT.

Analogiczne stanowisko zajął również DIS w Warszawie w interpretacji indywidualnej z dnia 24 grudnia 2014 r. sygn. IPPP2/443-983/14-2/MM. Jak stwierdził DIS „należy zauważyć, że w myśl art. 659 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks Cywilny (Dz. U. 2014 r., poz. 121) przez umowę najmu wynajmujący zobowiązuje się oddać najemcy rzecz do używania przez czas oznaczony lub nieoznaczony, a najemca zobowiązuje się płacić wynajmującemu umówiony czynsz. Tak więc najem jest umową dwustronnie obowiązującą i wzajemną; odpowiednikiem świadczenia wynajmującego, polegającego na oddaniu rzeczy do używania jest świadczenie najemcy polegające na płaceniu umówionego czynszu (…). Takie wykorzystywanie towarów ma miejsce przede wszystkim poprzez oddanie ich w stosunki obligacyjne (najem, dzierżawa, leasing, itp.). W tym przypadku ustawa wprowadza wymóg ciągłości wykorzystywania. Przez ciągłe wykorzystywanie składników majątku należy rozumieć takie wykorzystanie majątku, które charakteryzuje się powtarzalnością lub długim okresem trwania. Sam charakter stosunku prawnego, jaki kształtuje umowa najmu wskazuje, że ma ona charakter długotrwały, a uzyskiwane korzyści z tego tytułu są w zasadzie stałe (…). W konsekwencji najem nieruchomości stanowi odpłatne świadczenie usług, o którym mowa w art. 8 ust. 1 ustawy o VAT i podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na mocy przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT.

Reasumując, zdaniem Spółki, odpłatne udostępnienie przez Spółkę budynku Lakierni na rzecz OPP stanowi czynność podlegającą opodatkowaniu VAT, niekorzystającą ze zwolnienia z opodatkowania.

Zdaniem Spółki, na kwestię uznania odpłatnego udostępnienia przez Spółkę budynku na rzecz OPP za odpłatne świadczenie usług podlegające opodatkowaniu VAT, nie powinna mieć wpływu wysokość wynagrodzenia za przedmiotowe świadczenie. Jak Spółka wskazała w opisie sprawy, znalezienie organizacji pożytku publicznego, która zgodziłaby się prowadzić działalność społeczną w budynku Lakierni płacąc czynsz w materialnej wysokości było w zasadzie niemożliwe. Ponadto, Spółka nie ma w chwili obecnej możliwości wynajęcia budynku Lakierni w sposób generujący znacząco wyższe przychody, a z uwagi na warunki rynkowe budynek nie jest wykorzystywany przez Spółkę do prowadzenia w nim działalności.

Ad. 2

Zgodnie z przepisem art. 29a ust. 1 ustawy o VAT, podstawą opodatkowania, z zastrzeżeniem ust. 2-5, art. 30a-30c, art. 32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5, jest wszystko, co stanowi zapłatę, którą dokonujący dostawy towarów lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu sprzedaży od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej, włącznie z otrzymanymi dotacjami, subwencjami i innymi dopłatami o podobnym charakterze mającymi bezpośredni wpływ na cenę towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika.

Wskazać w tym miejscu należy, iż przepisy ustawy nie ograniczają podatnika w swobodzie ustalania ceny, czyli możliwa jest sprzedaż po cenie niższej niż rzeczywista wartość tych towarów. Taka sytuacja nie różni się niczym od normalnej sprzedaży towaru z zyskiem. Podstawą opodatkowania jest wszystko, co stanowi zapłatę, którą dokonujący dostawy towarów lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu sprzedaży i nie ma znaczenia, że w danej chwili jest sprzedawany dany towar za cenę znacznie niższą.

Wyjątek od powyższych zasad ogólnych zachodzi w sytuacjach wskazanych w art. 32 ustawy. Na podstawie art. 32 ust. 1 ustawy o VAT, w przypadku gdy między nabywcą a dokonującym dostawy towarów lub usługodawcą istnieje związek, o którym mowa w ust. 2, oraz w przypadku gdy wynagrodzenie jest:

1.  niższe od wartości rynkowej, a nabywca towarów lub usług nie ma zgodnie z art. 86, art. 86a, art. 88 i art. 90 oraz z przepisami wydanymi na podstawie art. 92 ust. 3 pełnego prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego;
2.  niższe od wartości rynkowej, a dokonujący dostawy towarów lub usługodawca nie ma zgodnie z art. 86, art. 86a, art. 88 i art. 90 oraz z przepisami wydanymi na podstawie art. 92 ust. 3 pełnego prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, a dostawa towarów lub świadczenie usług są zwolnione od podatku;
3.  wyższe od wartości rynkowej, a dokonujący dostawy towarów lub usługodawca nie ma zgodnie z art. 86, art. 86a, art. 88 i art. 90 oraz z przepisami wydanymi na podstawie art. 92 ust. 3 pełnego prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego

\- organ podatkowy określa podstawę opodatkowania zgodnie z wartością rynkową, jeżeli okaże się, że związek ten miał wpływ na ustalenie wynagrodzenia z tytułu dostawy towarów lub świadczenia usług.

Natomiast w myśl ust. 2 powołanego przepisu, związek, o którym mowa w ust. 1, istnieje, gdy między kontrahentami lub osobami pełniącymi u kontrahentów funkcje zarządzające, nadzorcze lub kontrolne zachodzą powiązania o charakterze rodzinnym lub z tytułu przysposobienia, kapitałowym, majątkowym lub wynikające ze stosunku pracy. Związek ten istnieje także, gdy którakolwiek z wymienionych osób łączy funkcje zarządzające, nadzorcze lub kontrolne u kontrahentów.

Przez powiązania rodzinne, o których mowa w ust. 2, rozumie się małżeństwo oraz pokrewieństwo lub powinowactwo do drugiego stopnia - art. 32 ust. 3 ustawy.

Stosownie do art. 32 ust. 4 ustawy o VAT, przez powiązania kapitałowe, o których mowa w ust. 2, rozumie się sytuację, w której jedna z osób lub jeden z kontrahentów posiada prawo głosu wynoszące co najmniej 5% wszystkich praw głosu lub dysponuje bezpośrednio lub pośrednio takim prawem.

Spółka pragnie podkreślić, iż jak wskazała w opisie sprawy, pomiędzy Spółką i OPP oraz pomiędzy osobami pełniącymi w Spółce i OPP funkcje zarządzające, nadzorcze lub kontrolne nie zachodzą powiązania o charakterze rodzinnym lub z tytułu przysposobienia, kapitałowym, majątkowym lub wynikające ze stosunku pracy. Co więcej, żadna z wymienionych osób nie łączy funkcji zarządzających, nadzorczych lub kontrolnych w Spółce i OPP.

Mając na uwadze powyższe, w opinii Spółki, w przedstawionej sytuacji nie ma zastosowania art. 32 ust. 1 ustawy o VAT. Przepis ten może bowiem mieć zastosowanie tylko w ewentualnym przypadku łącznego (jednoczesnego) spełnienia dwóch warunków, tj.:

*   zaistnienia związku, o którym mowa w art. 32 ust. 2, oraz

*   wystąpienia co najmniej jednej z przesłanek przewidzianych w pkt 1-3 art. 32 ust. 1.

Wynika to w szczególności z zastosowanego przez ustawodawcę zwrotu „oraz” w art. 32 ust. 1.

Powyższe znajduje potwierdzenie również w interpretacjach indywidualnych Ministra Finansów. Przykładowo w interpretacji indywidualnej z dnia 12 czerwca 2015 r. sygn. IPTPP1/4512-147/15-4/AK, w której DIS w Łodzi komentując art. 32 ust. 1 ustawy o VAT stwierdził, iż „Dla zastosowania przez organ podatkowy szczególnej procedury określania obrotu, nie jest wystarczające spełnienie tylko niektórych powyższych przesłanek, gdyż konieczne jest łączne spełnienie przesłanek, tj. istnienie związku między kontrahentami, ustalenie ceny nieodpowiadającej cenie rynkowej w warunkach określonych w przepisach, wykazanie, że przyczyną ustalenia takiej ceny był związek pomiędzy kontrahentami.

Tym samym, aby mogło dojść do oszacowania obrotu, organ podatkowy musi wykazać, że wystąpienie którejkolwiek z wymienionych i omówionych powyżej okoliczności miało wpływ na wartość podstawy opodatkowania VAT naliczanej z tytułu dokonania danej dostawy towarów lub świadczenia usług”.

Analogiczne stanowisko w przedmiotowym zakresie zajął DIS w Łodzi w interpretacji indywidualnej z dnia 2 lutego 2015 r., sygn. IPTPP1/443-817/14-2/RG. DIS w Łodzi wskazał, iż „Mając na uwadze powyższe przepisy należy wskazać, że dla zastosowania przez organ podatkowy szczególnej procedury określania podstawy opodatkowania, nie jest wystarczające spełnienie tylko niektórych powyższych przesłanek. Konieczne jest bowiem łączne spełnienie przesłanek:

*   istnienie związku między kontrahentami,

*   ustalenie ceny nieodpowiadającej cenie rynkowej w warunkach określonych w przepisach,

*   wykazanie, że przyczyną ustalenia takiej ceny był związek pomiędzy kontrahentami.

Niewystąpienie jakiejkolwiek z ww. przesłanek powoduje. że przepis art. 32 ustawy nie ma zastosowania”.

Reasumując, zdaniem Spółki, w sprawie będącej przedmiotem wniosku nie znajdują zastosowania przesłanki określone w art. 32 ust. 1 ustawy o VAT.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Niniejsza interpretację wydano w zakresie pytań oznaczanych w złożonym wniosku nr 1 i 2, natomiast w zakresie pytania nr 3 zostało wydane odrębne rozstrzygnięcie.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.