Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 1462-IPPP1.4512.733.2016.1.KR
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2016-11-07
Teza: w zakresie opodatkowania darowizny samochodu wykupionego od Leasingodawcy
Słowa kluczowe: darowizna; leasing-umowa cesji leasingu-wykup przedmiotu umowy leasingu; opodatkowanie
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 5; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 6; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 15; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1-art. 86

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613 z późn. zm.) oraz § 6 pkt 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r. poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działający w imieniu Ministra Rozwoju i Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 1 września 2016 r. (data wpływu 9 września 2016 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania darowizny samochodu wykupionego od Leasingodawcy – **jest prawidłowe**.

UZASADNIENIE

W dniu 9 września 2016 r. wpłynął ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania darowizny samochodu wykupionego od leasingodawcy.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawca prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą. Jest przy tym czynnym podatnikiem podatku VAT.

W dniu 8 stycznia 2014 roku Wnioskodawca, w ramach prowadzonej działalności gospodarczej i dla celów z nią związanych, zawarł umowę leasingu operacyjnego (zwaną dalej jako: "Umowa"), której przedmiotem był samochód ciężarowy. Na mocy Umowy Leasingodawca nabył samochód ciężarowy od oznaczonego zbywcy, a następnie przekazał go Wnioskodawcy na czas oznaczony w zamian za określone raty leasingowe.

Okres leasingu rozpoczął się w dniu zawarcia Umowy i ma się zakończyć z upływem ostatniego dnia miesiąca, w którym przypadał termin płatności ostatniej okresowej opłaty leasingowej. Liczba okresowych opłat leasingowych została określona na 36.

Po zakończeniu okresu leasingu Wnioskodawca zamierza wykupić przedmiot leasingu, uiszczając kwotę równą wartości końcowej oznaczonej w Umowie. Faktura dokumentująca wykup będzie wystawiona na Wnioskodawcę - osobę fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą. Wykupiony przedmiot leasingu nie zostanie jednak przeznaczony do prowadzenia działalności gospodarczej, tj. nie zostanie ujęty w ewidencji środków trwałych Wnioskodawcy. Nie będzie on zatem wykorzystywany do wykonywania działalności opodatkowanej, a jedynie do celów prywatnych, niezwiązanych z prowadzoną działalnością, co w konsekwencji powoduje, że Wnioskodawca nie będzie miał prawa do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktury wykupu samochodu z leasingu.

Po dokonaniu takiego "prywatnego" wykupu Wnioskodawca - mając na uwadze okres kilkuletniego używania przedmiotowego samochodu oraz jego intensywną eksploatację z tym związaną - bierze pod uwagę różne możliwości rozporządzenia tym składnikiem majątkowym, m.in. w drodze umowy sprzedaży lub umowy darowizny.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy w sytuacji, gdyby Wnioskodawca po zakończeniu umowy leasingu wykupił przedmiot leasingu, którego jednak nie wykorzystywałby do prowadzenia działalności opodatkowanej, a jedynie do celów prywatnych, po czym przekazałby ten przedmiot osobie trzeciej w drodze umowy darowizny, to czy ta umowa darowizny podlegałaby opodatkowaniu podatkiem VAT?

Zdaniem Wnioskodawcy, zawarcie z osobą trzecią umowy darowizny, której przedmiotem będzie samochód ciężarowy, wykupiony uprzednio od Leasingodawcy po zakończeniu umowy leasingu i niewykorzystywany po tym wykupie do prowadzenia działalności opodatkowanej, nie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług (zwanej dalej jako: uVAT), opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega m.in. odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Przez towary rozumie się natomiast rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii (art. 2 pkt 6 uVAT).

Z kolei w myśl art. 7 ust. 1 uVAT, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, natomiast art. 7 ust. 2 pkt 2 uVAT dodatkowo precyzuje zakres tego pojęcia poprzez wskazanie, że przez dostawę towarów należy rozumieć również nieodpłatne przekazanie przez podatnika towarów należących do jego przedsiębiorstwa, w tym w szczególności wszelkie darowizny, o ile jednak podatnikowi przysługiwało w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów lub ich części składowych.

Co do zasady opodatkowaniu podatkiem VAT podlega więc zarówno odpłatna, jak i nieodpłatna dostawa towarów, przy czym w tym drugim przypadku tylko wówczas, gdy podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Niespełnienie tego warunku jest podstawą do traktowania konkretnego nieodpłatnego przekazania towarów jako wyłączonego spod zakresu działania uVAT, a tym samym niepodlegającego opodatkowaniu tym podatkiem.

Zakres opodatkowania podatkiem od towarów i usług wyznacza - poza wskazanym wyżej czynnikiem przedmiotowym - również czynnik podmiotowy, co oznacza, że czynności podlegające opodatkowaniu muszą być wykonywane przez podatnika działającego w odniesieniu do nich w takim charakterze.

Przepis art. 15 ust. 1 uVAT stanowi, że podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Z kolei przez działalność gospodarczą należy rozumieć wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

W myśl art. 86 ust. 1 uVAT, w zakresie w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi przysługuje zasadniczo prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Podkreślenia wymaga, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wyłącznie podatnikom podatku od towarów i usług, w sytuacji gdy towary i usługi, z których nabyciem wiąże się podatek naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Aby zatem podatnik mógł obniżyć kwotę podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z dokonanych zakupów, zakupy te muszą być związane z wykonywaniem czynności opodatkowanych, przy czym związek ten winien mieć charakter bezsporny. Przedstawiona wyżej zasada wyklucza możliwość dokonania odliczenia podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku oraz niepodlegających temu podatkowi.

Przechodząc na grunt sprawy objętej niniejszym wnioskiem należy podkreślić, że zarówno przepisy prawa podatkowego, jak i przepisy innych ustaw nie zakazują wykupu przedmiotu leasingu poza działalnością gospodarczą i to nawet wówczas, gdy w okresie leasingu przedmiot ten wykorzystywany był na potrzeby prowadzonej działalności. Wobec powyższego należy odpowiedzieć na pytanie, czy w takim przypadku ewentualne późniejsze przekazanie przedmiotu leasingu osobie trzeciej w drodze umowy darowizny podlega opodatkowaniu podatkiem VAT.

W niniejszej sprawie decydujące dla rozstrzygnięcia tej kwestii jest stwierdzenie, że Wnioskodawca nie miał prawa do odliczenia podatku VAT przy nabyciu (poleasingowym wykupie) samochodu, który miałby być przedmiotem późniejszej darowizny na rzecz osoby trzeciej. W opisie stanu faktycznego zostało bowiem wyraźnie podkreślone, że samochód ciężarowy będący przedmiotem leasingu nie zostanie wykupiony z leasingu dla celów związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą, ale dla celów prywatnych, co oznacza, że nie będzie wykorzystywany do wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu. Skutkuje to niemożnością dokonania odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktury wykupu samochodu z leasingu, a tym samym nie można mówić o spełnieniu warunku z art. 7 ust. 2 u VAT, od którego zaistnienia uzależnione jest objęcie umowy darowizny podatkiem VAT.

Dodatkowo, Wnioskodawca dokonując darowizny samochodu po jego wykupie z leasingu, nie będzie w odniesieniu do tej czynności działał w charakterze podatnika, a jedynie rozporządzał swoim majątkiem prywatnym, niezwiązanym z prowadzoną działalnością. Wobec tego taka transakcja pozostanie neutralna w zakresie podatku VAT.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2016 r., poz. 710, z późn. zm.), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Z art. 2 pkt 6 ustawy, wynika, że przez towary rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.

Stosownie do art. 7 ust. 2 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się również przekazanie nieodpłatnie przez podatnika towarów należących do jego przedsiębiorstwa, w szczególności:

1.  przekazanie lub zużycie towarów na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia,
2.  wszelkie inne darowizny

– jeżeli podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów lub ich części składowych.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Stosowanie do art. 15 ust. 2 ustawy, działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów (przeniesienie prawa do rozporządzania towarem jak właściciel), a także wszelkie inne przekazania oraz darowizny wskazane w pkt 1 i 2, pod warunkiem, że podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Tym samym, niespełnienie powyższego warunku jest podstawą do traktowania nieodpłatnego przekazania towarów w świetle art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy – jako wyłączonego spod zakresu działania ustawy, bez względu na cel, na który zostały one przekazane.

Z opisu sprawy wynika, że Wnioskodawca prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą. Jest przy tym czynnym podatnikiem podatku VAT.

W dniu 8 stycznia 2014 roku Wnioskodawca, w ramach prowadzonej działalności gospodarczej i dla celów z nią związanych, zawarł umowę leasingu operacyjnego (zwaną dalej jako: "Umowa"), której przedmiotem był samochód ciężarowy. Na mocy Umowy Leasingodawca nabył samochód ciężarowy od oznaczonego zbywcy, a następnie przekazał go Wnioskodawcy na czas oznaczony w zamian za określone raty leasingowe.

Okres leasingu rozpoczął się w dniu zawarcia Umowy i ma się zakończyć z upływem ostatniego dnia miesiąca, w którym przypadał termin płatności ostatniej okresowej opłaty leasingowej. Liczba okresowych opłat leasingowych została określona na 36.

Po zakończeniu okresu leasingu Wnioskodawca zamierza wykupić przedmiot leasingu, uiszczając kwotę równą wartości końcowej oznaczonej w Umowie. Faktura dokumentująca wykup będzie wystawiona na Wnioskodawcę - osobę fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą. Wykupiony przedmiot leasingu nie zostanie jednak przeznaczony do prowadzenia działalności gospodarczej, tj. nie zostanie ujęty w ewidencji środków trwałych Wnioskodawcy. Nie będzie on zatem wykorzystywany do wykonywania działalności opodatkowanej, a jedynie do celów prywatnych, niezwiązanych z prowadzoną działalnością, co w konsekwencji powoduje, że Wnioskodawca nie będzie miał prawa do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktury wykupu samochodu z leasingu.

Po dokonaniu "prywatnego" wykupu Wnioskodawca – z uwagi na okres kilkuletniego używania przedmiotowego samochodu oraz jego intensywną eksploatację z tym związaną - bierze pod uwagę różne możliwości rozporządzenia tym składnikiem majątkowym, m.in. w drodze umowy sprzedaży lub umowy darowizny.

W związku z tak przedstawionym opisem sprawy Wnioskodawca powziął wątpliwość dotyczącą opodatkowania przekazania w formie darowizny samochodu ciężarowego wykupionego uprzednio od Leasingodawcy.

W myśl art. 86 ust. 1 ustawy, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Jak wynika z powyższego przepisu prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wyłącznie podatnikom podatku od towarów i usług, w sytuacji gdy towary i usługi, z których nabyciem wiąże się podatek naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Aby zatem podatnik mógł obniżyć kwotę podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z dokonanych zakupów, zakupy te muszą być związane z wykonywaniem czynności opodatkowanych, przy czym związek ten winien mieć charakter bezsporny. Przedstawiona wyżej zasada wyklucza możliwość dokonania odliczenia podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do czynności opodatkowanych.

Zgodnie z art. 888 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. z 2016 r. poz. 380), przez umowę darowizny darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swego majątku. Jak wynika z powyższego darowizna jest umową cywilnoprawną uregulowaną w tytule XXXIII Księgi trzeciej Kodeksu cywilnego, cechującą się nieodpłatnością oraz przysporzeniem majątkowym tylko jednej ze stron umowy.

W świetle powoływanych przepisów oraz przedstawionego opisu sprawy należy stwierdzić, że przekazanie w formie darowizny samochodu wykupionego po zakończeniu leasingu operacyjnego nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, stosownie do art. 7 ust. 2 ustawy, ponieważ Wnioskodawcy nie będzie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia tego samochodu.

Rozliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ustawy, uzależnione jest od tego, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, natomiast Zainteresowany nie będzie wykorzystywał nabytego samochodu po zakończeniu umowy leasingu operacyjnego do czynności opodatkowanych podatkiem VAT.

W konsekwencji, planowana przez Wnioskodawcę darowizna samochodu, nabytego po zakończeniu leasingu operacyjnego, bez prawa do odliczenia z tytułu nabycia tego samochodu, nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT. Darowizna w takim kształcie nie będzie spełniała przesłanek zawartych w art. 7 ust. 2 pkt 2 ustawy i nie będzie mogła być uznana za dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, a więc czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Ponadto tut. Organ informuje, że zgodnie z art. 14na pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa, przepisów art. 14k-14n dotyczących ochrony prawnej wynikającej z zastosowania się Wnioskodawcy do otrzymanej interpretacji nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe przedstawione we wniosku stanowią element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy o podatku od towarów i usług, tj. czynności dokonanych w ramach transakcji, które pomimo spełnienia warunków formalnych ustanowionych w przepisach ustawy, miały zasadniczo na celu osiągnięcie korzyści podatkowych, których przyznanie byłoby sprzeczne z celem, któremu służą te przepisy.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2016 r., poz. 718). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a ponadto zawierać: wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia innego aktu lub czynności, oznaczenie organu, którego działania, bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania skarga dotyczy, określenie naruszenia prawa lub interesu prawnego, w przypadkach, o których mowa w art. 52 § 3 i 4, dowód, że skarżący wezwał właściwy organ do usunięcia naruszenia prawa (art. 57 § 1 pkt 1 - 4 ww. ustawy). Skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydana w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.