Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPP1-443-1233/11-2/AS
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2011-11-10
Teza: dokonując transakcji obrotu papierami wartościowymi, należącymi do jej składników majątkowych, Spółka nie występuje w roli podatnika, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy i transakcje zbycia papierów wartościowych należących do własnego portfela inwestycyjnego nie są objęte zakresem opodatkowania podatkiem od towarów i usług.
Słowa kluczowe: obrót; papier-papiery wartościowe; podatnik-podatnik podatku od towarów i usług
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 15

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2007 r. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki, przedstawione we wniosku z dnia 09.08.2011 r. (data wpływu 11.08.2011 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie uznania Spółki za podatnika VAT w przypadku dokonywania transakcji obrotu papierami wartościowymi, należącymi do jej składników majątkowych - **jest prawidłowe**.

UZASADNIENIE

W dniu 11.08.2011 r. wpłynął ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie w zakresie uznania Spółki za podatnika VAT w przypadku dokonywania transakcji obrotu papierami wartościowymi, należącymi do jej składników majątkowych.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka Komandytowa (zwana dalej Spółką lub Podatnikiem) jest zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług. Przedmiotem działalności Spółki jest w szczególności:

doradztwo w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej i zarządzania, badanie rynku i opinii publicznej, działalność wspomagająca prowadzenie działalności gospodarczej, działalność wspomagająca usługi finansowe, kupno i sprzedaż nieruchomości na własny rachunek oraz pozostała działalność usługowa.

Na okoliczność udokumentowania świadczenia w/w usług Spółka wystawia faktury VAT opodatkowując te transakcje według podstawowej stawki podatku. Spółka od czasu do czasu zbywa również aktywa w postaci papierów wartościowych (akcji i obligacji) - nabytych bądź to jako pokrycie wkładów komandytariuszy, bądź nabytych w trakcie działalności Spółki od innych podmiotów. Zaznaczyć należy, iż obrót papierami wartościowymi nie stanowi przedmiotu działalności gospodarczej Spółki, lecz jest skutkiem zarządzania własnym majątkiem. Do dnia złożenia niniejszego wniosku, transakcje zbycia rzeczonych papierów wartościowych traktowane były jako niepodlegające regulacjom ustawy o podatku od towarów i usług.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy Spółka dokonując transakcji obrotu papierami wartościowymi, należącymi do jej składników majątkowych, występuje w roli podatnika, o którym mowa w art. 15 ustawy o VAT (odpowiednio art. 9 Dyrektywy 2006/112/WE Rady) i czy transakcje zbycia papierów wartościowych należących do własnego portfela inwestycyjnego słusznie traktuje jako niepodlegające reżimowi przepisów o podatku od towarów i usług?

W ocenie Spółki, dokonując transakcji obrotu papierami wartościowymi należącymi do jej własnych składników majątkowych, Spółka nie występuje tu w roli podatnika, o którym mowa w art. 15 ustawy o VAT (odpowiednio w art. 9 112 Dyrektywy Rady). Transakcje te nie są istotą działalności gospodarczej Podatnika lecz są wykonywane jako wyraz zarządzania własnym portfelem inwestycyjnym. Należy tu wskazać, że dla skutecznego opodatkowania poszczególnych czynności niezbędne jest spełnienie kryterium przedmiotowo - podmiotowego ustawy o VAT, a więc z jednej strony czynności muszą mieścić się w zakresie przedmiotowym oraz muszą być wykonywane przez podmioty, które realizując te czynności występują jako „podatnik VAT”. Z punktu widzenia przepisów ustawy o VAT uznanie określonej czynności za podlegającą opodatkowaniu wymaga by czynność ta była wykonywana w ramach działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy.

Zagadnienie, czy zbywanie papierów wartościowych można uznać za prowadzenie działalności gospodarczej było wielokrotnie przedmiotem rozstrzygnięć ETS. Jednym z pierwszych orzeczeń w tym zakresie było orzeczenie Trybunału w sprawie Wellcome Trust Ltd, C-155/94, gdzie ETS wskazał, iż „pojęcie działalności gospodarczej w rozumieniu art. 4(2) (VI Dyrektywy) należy interpretować w taki sposób, aby nie obejmowało ono działalności (\`(...)\`) polegającej na zakupie i sprzedaży udziałów i innych papierów wartościowych (\`(...)\`)” Zdaniem Trybunału fakt, iż przepisy dopuszczają możliwość zastosowania zwolnienia w odniesieniu do transakcji, których przedmiotem są udziały/akcje nie oznacza, iż owe zwolnienie ma zastosowanie w każdym przypadku. W praktyce, w ocenie ETS, rzeczone zwolnienie ma zastosowanie wyłącznie w przypadku, kiedy takie transakcje stanowić będą część komercyjnej działalności brokerskiej, zaś w pozostałych przypadkach czynności te nie stanowią działalności gospodarczej i tym samym nie podlegają opodatkowaniu podatkiem VAT. Inne orzeczenie ETS stanowi, iż samo nabycie akcji nie może być traktowane jako działalność gospodarcza w rozumieniu Dyrektywy, jak również nie jest tą działalnością zbycie rzeczonych walorów (wyrok z dnia 26 maja 2005 r., C-465/03). Z kolei inne orzeczenia ETS (C-60/90 w sprawie Polysar oraz C-16/00 w sprawie Cibo) wskazują na wyjątek od w/w zasady, mianowicie że czynności dotyczące udziałów/akcji mogą zostać uznane za działalność gospodarczą, jeżeli towarzyszyłoby im (udziałom/akcjom) uczestnictwo w zarządzaniu tymi spółkami, wykraczające poza prawa i obowiązki wynikające z posiadania tychże udziałów/akcji.

Wnioski z powyższych orzeczeń są następujące: co do zasady czynności, których przedmiotem są udziały/akcje i inne papiery wartościowe nie stanowią działalności gospodarczej, z wyjątkiem przypadków gdy:

*   posiadacz papierów wartościowych uczestniczy w zarządzaniu spółką, której akcje posiada (w sposób wykraczający poza prawa obowiązki wynikające z posiadania tychże papierów wartościowych),
*   sprzedaż papierów wartościowych prowadzona jest w ramach działalności brokerskiej, maklerskiej.

Ponieważ nie są spełnione kryteria wynikające z w/cyt. orzeczeń ETS, które uzasadniałyby uznanie rzeczonych czynności jako podlegających opodatkowaniu VAT, a wręcz przeciwnie, Spółka nie prowadzi działalności maklerskiej, brokerskiej i jednocześnie Spółka nie bierze udziału w zarządzaniu podmiotami, których akcje/udziały posiada, należy uznać, że transakcje dotyczące zarówno papierów wartościowych nabytych jako pokrycie wkładów w Spółce przez komandytariuszy, jak i tych nabytych w toku prowadzonej działalności gospodarczej, winny zostać zakwalifikowane jako czynności niepodlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług (Spółka realizując te czynności nie działa bowiem w charakterze podatnika).

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 54 poz. 535 ze zm.), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Zakres tych czynności sformułowany został odpowiednio w art. 7 i art. 8 ustawy. I tak stosownie, do art. 7 ust. 1 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (\`(...)\`). Natomiast w myśl art. 8 ust. 1 ustawy, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1.  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2.  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3.  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Zauważyć należy, iż czynności są opodatkowane podatkiem od towarów i usług jedynie wówczas, gdy wykonywane są przez podatnika, w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy, działającego w takim charakterze w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Działalność gospodarcza, w myśl ust. 2 tego artykułu, obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody, również wówczas, gdy czynność została wykonana jednorazowo w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności w sposób częstotliwy. Działalność gospodarcza obejmuje również czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Z powyższego jednoznacznie wynika, iż opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zgodnie z zasadą powszechności opodatkowania, podlegają wszelkie transakcje, których przedmiotem jest dostawa towarów lub świadczenie usług, pod warunkiem, że są one realizowane przez „podatników” w rozumieniu ustawy i wykonywane w ramach działalności gospodarczej.

Tak więc, nie każda czynność dokonana przez podmiot, mający status podatnika będzie podlegać opodatkowaniu. Status bycia podatnikiem podatku VAT nie powoduje automatycznie rozciągnięcia skutków podatkowych na całą sferę aktywności danego podmiotu. Zatem za działalność rodzącą obowiązki w podatku VAT, należy uznać tylko tę działalność, którą można zidentyfikować i zaliczyć do zawodowej płaszczyzny jednostki.

Kwestia, czy za działalność gospodarczą można uznać działalność polegającą na posiadaniu i sprzedaży własnych akcji oraz udziałów była przedmiotem orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Posiłkując się tym orzecznictwem należy stwierdzić, że co do zasady powyższe czynności nie stanowią działalności gospodarczej, a zatem podmiot dokonujący tych czynności nie ma statusu podatnika, nawet jeżeli z tytułu innej działalności jest podatnikiem. Od tej zasady orzecznictwo TSUE przewiduje pewne wyjątki, które pozwalają łączyć z faktem posiadania papierów wartościowych wykonywanie działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy o VAT. Dotyczy to sytuacji gdy:

*   posiadacz papierów wartościowych uczestniczy w zarządzaniu spółką, której akcje posiada,
*   sprzedaż akcji, udziałów prowadzona jest w ramach działalności maklerskiej i brokerskiej,
*   posiadanie udziałów jest bezpośrednim, stałym i koniecznym rozszerzeniem działalności gospodarczej.

Zatem o ile nie zachodzi jedna z powyżej wskazanych sytuacji, to transakcje te nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Z przedstawionych w złożonym wniosku okoliczności sprawy wynika, iż przedmiotem działalności Spółki jest w szczególności: doradztwo w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej i zarządzania, badanie rynku i opinii publicznej, działalność wspomagająca usługi finansowe, kupno i sprzedaż nieruchomości na własny rachunek. Wnioskodawca od czasu do czasu zbywa aktywa w postaci papierów wartościowych (akcji i obligacji) – nabytych bądź jako pokrycie wkładów komandytariuszy, bądź nabytych w trakcie działalności Spółki od innych podmiotów. Wnioskodawca podkreślił, iż obrót papierami wartościowymi nie stanowi przedmiotu działalności gospodarczej Spółki, lecz jest skutkiem zarządzania własnym majątkiem. Spółka nie prowadzi działalności maklerskiej, brokerskiej i jednocześnie nie bierze udziału w zarządzaniu podmiotami, których akcje/udziały posiada.

Analiza przedstawionej w złożonym wniosku sytuacji oraz powołanych wyżej przepisów prawa podatkowego mających zastosowanie w niniejszej sprawie prowadzi do wniosku, że sporadycznej sprzedaży papierów wartościowych, należących do składników majątkowych Spółki nie można uznać za działalność gospodarczą w rozumieniu ustawy. Spółka nie prowadzi działalności maklerskiej i brokerskiej, nie uczestniczy w zarządzaniu spółką, której akcje posiada, Spółka nie zajmuje się profesjonalnie obrotem papierami wartościowymi, jedynie od czasu do czasu tj. incydentalnie zbywa aktywa w postaci papierów wartościowych, zatem nie jest to bezpośrednim, stałym i koniecznym rozszerzeniem działalności gospodarczej Spółki, nie są więc spełnione kryteria, nakazujące uznać za działalność gospodarczą posiadanie i sprzedaż papierów wartościowych, wynikające z orzecznictwa TS UE. Przedmiotowe transakcje są wykonywane przez Spółkę jako wyraz zarządzania własnym portfelem inwestycyjnym, zatem nie stanowią wynagrodzenia za świadczone usługi. Tym samym nie powinny być one objęte zakresem opodatkowania podatkiem od towarów i usług.

W konsekwencji stwierdzić należy, iż dokonując transakcji obrotu papierami wartościowymi, należącymi do jej składników majątkowych, Spółka nie występuje w roli podatnika, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy i transakcje zbycia papierów wartościowych należących do własnego portfela inwestycyjnego nie są objęte zakresem opodatkowania podatkiem od towarów i usług.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1 Maja 10, 09-402 Płock.