Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0112-KDIL2-1.4011.38.2025.1.MB
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2025-02-04
Teza: Skutki podatkowe umorzenia pozostałego do spłaty kredytu frankowego na podstawie ugody z bankiem i wypłaty kwoty dodatkowej.
Słowa kluczowe: banki; kredyt-kredyt mieszkaniowy; kwota-kwota dodatkowa; nieruchomości-nieruchomość mieszkalna; rozbudowa; ugody; umorzenie
Zagadnienia: Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Źródła przychodów.
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 10-ust. 1-pkt 9; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 11-ust. 1; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 20-ust. 1

## Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

Szanowny Panie,

    stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanych stanów
    faktycznych w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.

## Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

15 stycznia 2025 r. wpłynął Pana wniosek z 15 stycznia 2025 r. o wydanie interpretacji
    indywidualnej. Treść wniosku jest następująca:
    Opis stanów faktycznych
    (...) lipca 2009 r. Wnioskodawca wraz z trzema innymi Współkredytobiorcami (obecnie
    żoną – w chwili podpisywania umowy kredytowej narzeczoną, matką oraz siostrą), zawarli
    z Bankiem umowę o kredyt mieszkaniowy nr (...), Kredyt budowlano-hipoteczny
    przeznaczony na finansowanie inwestycji budowlanej).
    Była to umowa kredytu denominowanego, wypłaconego w złotówkach, którego saldo
    wyrażone było we franku szwajcarskim. Bank dokonał wypłaty kredytu w trzech transzach:
    - pierwsza wypłacona (...) lipca 2009 r. w wysokości (...) CHF (przeliczona przez Bank po
      kursie (...) zł),
    - druga wypłacona (...) października 2009 r. w wysokości (...) CHF (przeliczona przez Bank
      po kursie (...) zł),
    - trzecia wypłacona (...) października 2010 r. w wysokości (...) CHF (przeliczona przez Bank
      po kursie (...) zł).
    Transze bank wypłacił w złotówkach. Łącznie Wnioskodawca wraz z pozostałymi
    Współkredytobiorcami otrzymali kwotę (...) zł. Przez cały okres Wnioskodawca wraz z
    pozostałymi Współkredytobiorcami spłacał kredyt w złotówkach. Umowa kredytowa
    została zawarta w celu zaspokojenia własnych potrzeb mieszkaniowych.
    Przedmiotem finansowanym kredytem była rozbudowa oraz remont domu
    jednorodzinnego mieszkalnego, położonego w (...) (dalej „nieruchomość”). Umowa
    kredytowa zabezpieczona została hipoteką ustanowioną na kredytowanej nieruchomości.
    W związku ze stosowaniem przez Bank w umowie kredytowej klauzul niedozwolonych, w
    2023 r. Wnioskodawca wniósł przeciwko Bankowi, do Sądu Okręgowego pozew o
    ustalenie nieważności umowy kredytowej oraz o zapłatę kwoty wpłaconych rat kapitałowo-
    odsetkowych, jako nienależnych Bankowi.
    Sprawa toczyła się przed Sądem Okręgowym pod sygnaturą (...). W toku postępowania
    Bank zwrócił się do Wnioskodawcy z propozycją zawarcia ugody, w wyniku której
    zadłużenie Wnioskodawcy i pozostałych Kredytobiorców zostałoby umorzone do tego
    stopnia, że zawarcie tej ugody zamknęłoby umowę kredytową.
    Z dokonanych już przez Wnioskodawcę spłat rat kapitałowo-odsetkowych, po przyjęciu
    przez Strony założenia, że przedmiotowy kredyt zostanie rozliczony tak, jakby od daty
    zawarcia umowy stanowił kredyt udzielony w złotówkach, powstała nadpłata, w związku z
    czym w toku negocjacji Strony doszły do porozumienia i poza umorzeniem zadłużenia w
    kwocie (...) zł. Bank zobowiązał się do zapłaty na rzecz Kredytobiorców:
    - kwoty (...) zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego, przekazanych
      bezpośrednio na konto Kancelarii (...), która to Kancelaria reprezentowała
      Wnioskodawcę w sporze sądowym,
    - kwotę (...) zł tytułem zwrotu połowy uiszczonych przez kredytobiorców opłat sądowych,

    - dodatkowej kwoty (...) zł.
    Co prawda z treści ugody nie wynika wprost, z jakiego tytułu Bank dokona zwrotu (...) zł.
    Kwota ta została uzgodniona w toku procesu negocjacji (potwierdzonej korespondencją
    mailową), a jej wysokość odpowiada i wynika bezpośrednio z wysokości nadpłaty kredytu.
    Bank wypłacił Wnioskodawcy i pozostałym Współkredytobiorcom kwotę (...) zł.
    Kredytobiorcy spłacili zaś Bankowi kwotę (...) zł. Różnica między kwotą wypłaconą przez
    Bank na rzecz Kredytobiorców a kwotą spłaconą Bankowi wyniosła (...) zł.
    Zatem dodatkowa kwota wypłacona przez Bank w ramach zawartej ugody jest nawet
    niższa niż powstała nadpłata. Zawarcie ugody skutkowało również z umorzeniem
    postępowania sądowego toczącego się przed Sądem Okręgowym. Z uwagi na chęć
    szybkiego zakończenia sporu sądowego, Wnioskodawca wraz z pozostałymi
    Współkredytobiorcami zdecydowali się na zawarcie ugody z Bankiem.
    Do zawarcia ugody doszło (...) października 2024 r. Na dzień złożenia niniejszego wniosku
    doszło już do wypłaty przez Bank wszystkich kwot, do wypłaty których Bank się zobowiązał
    w treści ugody. W załączeniu Wnioskodawca przedkłada finalny projekt ugody, która w
    dokładnie takim brzmieniu została przez Strony podpisana.
    Wnioskodawca wskazuje, iż kredyt hipoteczny został zaciągnięty na wydatki, o których
    mowa w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
    Informuje również, iż nigdy wcześniej Wnioskodawca ani żaden ze Współkredytobiorców
    nie korzystał z umorzenia wierzytelności z tytułu innego kredytu hipotecznego.
    Zgodnie jednakże z udzielonym na cele mieszkaniowe, zamierza Pan skorzystać w
    rozliczeniu podatkowym za rok 2024 z procedury zaniechania poboru podatku od
    umorzonej wierzytelności w kwocie (...) zł – umorzenie nastąpi w wykonaniu ugody, która
    jest podstawą sporządzenia niniejszego wniosku i dotyczy przedmiotowej umowy
    kredytowej.
    Kredyt hipoteczny został zaciągnięty na realizację wyłącznie jednej inwestycji
    mieszkaniowej. Bank, który udzielił kredytu jest podmiotem, którego działalność podlega
    nadzorowi państwowego organu nadzoru nad rynkiem finansowym, uprawnionym do
    udzielania kredytów na podstawie odrębnych ustaw regulujących zasady funkcjonowania
    takich podmiotów.
    Na umorzoną kwotę (...) zł, zgodnie z treścią ugody, §1 ust. 9 ugody, składają się:
    a) (...) zł – kwota kapitału,
    b) (...) zł – odsetki bieżące,
    c) (...) zł – odsetki zapadłe niespłacone,
    d) (...) zł – odsetki skapitalizowane,
    e) (...) zł – odsetki od zadłużenia przeterminowanego,
    f) (...) zł – odsetki zawieszone.
    Pytania
    1) Czy wypłacona przez Bank kwota (...) zł, stanowiąca równowartość nadpłaty, którą
      Bank zwrócił Wnioskodawcy w wyniku zawartej ugody będzie dla Wnioskodawcy
      neutralna podatkowo, gdyż nie będzie stanowić przychodu podlegającego
      opodatkowaniu, ewentualnie czy będzie podlegać zaniechaniu poboru podatku

      dochodowego na podstawie rozporządzenia Ministra Finansów z 11 marca 2022 r. w
      sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów
      (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe?
    2) Czy kwota umorzenia w wysokości (...) zł powstała w wyniku zawarcia ugody podlegać
      będzie zaniechaniu poboru podatku dochodowego na podstawie ww. rozporządzenia
      Ministra Finansów z 11 marca 2022 r.?
    Pana stanowisko w sprawie
    W Pana ocenie, nadpłata powstała w wyniku zawarcia zaproponowanej przez Bank ugody i
    dokonany przez Bank zwrot świadczenia nienależnego w kwocie (...) zł jest dla
    Wnioskodawcy neutralny podatkowo, bowiem wypłacona kwota nie stanowi przychodu
    podlegającego opodatkowaniu.
    Istotą ugody zawartej z Bankiem jest bowiem ustalenie zasad rozliczenia umowy kredytu
    przy założeniu, że kredyt ten od początku był kredytem złotówkowym. Przy uwzględnieniu
    nowych zasad oprocentowania kredytu (§1 pkt 6 Ugody) należy dojść do przekonania, że
    Wnioskodawca zdecydowanie nadpłacił kredyt, bowiem do dnia zawarcia ugody
    Wnioskodawca spłacił kredyt w łącznej wysokości (...) zł. W przypadku unieważnienia
    umowy kredytu Bank byłby zobowiązany do zwrotu kwoty co najmniej (...) zł. Z uwagi na
    to, kwota (...) zł nie stanowi przychodu podlegającego opodatkowaniu po stronie
    Wnioskodawcy.
    W Pana opinii, w opisanej wyżej sytuacji po Pana stronie jako Wnioskodawcy nie doszło do
    przysporzenia majątkowego. W związku z zawarciem ugody otrzymał Pan zwrot środków
    pieniężnych, które wcześniej na mocy zawartej umowy kredytowej przekazała na rzecz
    banku z tytułu spłaty części rat udzielonego kredytu mieszkaniowego.
    Jako Wnioskodawca wraz z pozostałymi Współkredytobiorcami otrzymał Pan zatem środki,
    które były ekwiwalentem wydatków uprzednio poniesionych z własnych środków. Kwota
    otrzymana na podstawie ugody z bankiem nie spowodowała więc faktycznego przyrostu w
    majątku Wnioskodawcy oraz pozostałych Współkredytobiorców. Wypłata ta jest więc dla
    Pana neutralna podatkowo.
    Niemniej, na wypadek przyjęcia przez organ odmiennego stanowiska, aktualna dla wyżej
    wymienionej kwestii nadpłaty pozostanie poniższa argumentacja odnosząca się do
    umorzenia części zobowiązania wynikającego z umowy kredytowej.
    W ocenie Wnioskodawcy, umorzenie kwoty (...) zł podlegać będzie zaniechaniu poboru
    podatku dochodowego na podstawie rozporządzenia Ministra Finansów z 11 marca 2022
    r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów
    (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe
    (dalej „rozporządzenie”). Kwota umorzenia stanowi inne źródło przychodu w rozumieniu
    art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
    Wskazany w art. 20 ust. 1 tej ustawy katalog przychodów z innych źródeł nie stanowi
    katalogu zamkniętego, a więc brak jest przeszkód prawnych do zakwalifikowania jako inny
    przychód źródła przychodu, które nie jest wprost wymienione w przepisach ustawy.
    Nieruchomość, sfinansowana poprzez kredyt hipoteczny w wyniku zawarcia umowy
    kredytowej, rozbudowana i wyremontowana została przez Wnioskodawcę oraz
    pozostałych trzech Kredytobiorców na cele mieszkaniowe.
    Wnioskodawca wraz z pozostałymi Kredytobiorcami w dalszym ciągu pozostają
    współwłaścicielami przedmiotowej nieruchomości oraz ją wspólnie zamieszkują. Zgodnie z
    § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania
    poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z

    kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe, zarządza się zaniechanie
    poboru podatku dochodowego od osób fizycznych od kwot:
    1) umorzonych osobie fizycznej wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego, w
      przypadku, gdy:
      a) kredyt mieszkaniowy został zaciągnięty na realizację jednej inwestycji
        mieszkaniowej, a w przypadku więcej niż jednego kredytu mieszkaniowego - gdy
        kredyty mieszkaniowe zostały zaciągnięte na realizację wyłącznie jednej inwestycji
        mieszkaniowej, oraz
      b) osoba fizyczna będąca stroną umowy kredytu mieszkaniowego nie korzystała z
        zaniechania poboru podatku od kwot umorzonych wierzytelności z tytułu kredytu
        mieszkaniowego zaciągniętego na realizację innej niż określona w lit. a inwestycji
        mieszkaniowej.
    Zgodnie z ust. 2 tego przepisu kwoty wierzytelności, o których mowa w ust. 1 pkt 1,
    obejmują:
    1) kwoty kredytu mieszkaniowego (kapitału);
    2) odsetki, w tym odsetki skapitalizowane i prowizje:
    3) opłaty, jeżeli ich poniesienie przez kredytobiorcę było niezbędne do zawarcia umowy
      kredytu mieszkaniowego, z wyjątkiem kosztów usług dodatkowych, w szczególności
      ubezpieczeń.
    Jak już zostało wcześniej wskazane, umowa kredytowa Wnioskodawcy oraz pozostałych
    Współkredytobiorców została podpisana w celu uzyskania kredytu na sfinansowanie
    rozbudowy i remontu nieruchomości na własne cele mieszkaniowe, zaś Wnioskodawca
    oraz pozostali Kredytobiorcy nigdy nie korzystali z zaniechania poboru podatku od kwot
    umorzonych wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na realizację
    innej inwestycji mieszkaniowej.
    Uznać zatem należy, że Wnioskodawca spełnia kryteria zawarte w § 1 rozporządzenia. Z
    kolei zgodnie z treścią § 3 rozporządzenia, ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o kredycie
    mieszkaniowym, należy przez to rozumieć kredyt, który został:
    1) udzielony przed 15 stycznia 2015 r. przez podmiot, którego działalność podlega
      nadzorowi państwowego organu nadzoru nad rynkiem finansowym, uprawniony do
      udzielania kredytów na podstawie odrębnych ustaw regulujących zasady
      funkcjonowania takich podmiotów, oraz
    2) zabezpieczony w postaci hipoteki ustanowionej na nieruchomości lub udziale w
      nieruchomości lub prawie wieczystego użytkowania gruntu lub udziale w takim
      prawie, lub spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego lub udziale
      w takim prawie, lub prawie do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej
      lub udziale w takim prawie, oraz
    3) zaciągnięty na wydatki, o których mowa w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o podatku
      dochodowym od osób fizycznych.
    Przedmiotowa umowa kredytowa zawarta została (...) lipca 2009 r., a więc przed 15
    stycznia 2015 r., zaś Bank był podmiotem, o którym mowa w § 3 pkt 1 rozporządzenia.
    Kredyt zabezpieczony był hipoteką ustanowioną na kredytowanej nieruchomości i
    zaciągnięty został na wydatki, o których mowa w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o podatku
    dochodowym od osób fizycznych.
    Zgodnie natomiast z treścią § 4 rozporządzenia zaniechanie, o którym mowa w § 1 i § 2,
    ma zastosowanie do dochodów (przychodów) uzyskanych od 1 stycznia 2022 r. do 31

    grudnia 2024 r. Ugoda dotycząca przedmiotowej umowy kredytowej została zawarta w
    dniu (...) października 2024 r.
    Do umorzenia długu oraz wypłaty wskazanych w treści ugody kwot doszło jeszcze w
    październiku 2024 r., a zatem Wnioskodawca uzyskał dochód (przychód) w okresie
    wskazanym w rozporządzeniu.
    W związku z powyższym Wnioskodawca spełnił wszystkie kryteria do objęcia zaniechaniem
    poboru podatku dochodowego na podstawie rozporządzenia, zarówno w zakresie kwoty
    odpowiadającej umorzonej części zobowiązania wynikającego z umowy kredytowej, jak i
    ewentualnie w przypadku nadpłaty zwróconej przez Bank po zawarciu ugody, w
    przypadku uznania przez organ, że nie jest ona neutralna podatkowo.

## Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest prawidłowe.

## Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z treścią art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od
    osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 226 ze zm.):
      Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z
      wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od
      których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
    W myśl art. 9 ust. 1a ww. ustawy:
      Jeżeli podatnik uzyskuje dochody z więcej niż jednego źródła, przedmiotem
      opodatkowania w danym roku podatkowym jest, z zastrzeżeniem art. 25e, art. 29-
      30cb, art. 30da-30dh, art. 30e-30g, art. 30j-30p oraz art. 44 ust. 7e i 7f, suma
      dochodów ze wszystkich źródeł przychodów.
    Stosownie do art. 9 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
      Dochodem ze źródła przychodów, jeżeli przepisy art. 23o, art. 23u, art. 24-24b, art.
      24c, art. 24e, art. 30ca, art. 30da oraz art. 30f nie stanowią inaczej, jest nadwyżka
      sumy przychodów z tego źródła nad kosztami ich uzyskania osiągnięta w roku
      podatkowym. Jeżeli koszty uzyskania przekraczają sumę przychodów, różnica jest
      stratą ze źródła przychodów.
    Jak stanowi art. 11 ust. 1 ww. ustawy:
      Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie
      realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art.
      19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji
      podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość
      otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.
    Z przedstawionych przepisów wynika, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym od
    osób fizycznych podlega – co do zasady – każdy dochód osiągnięty przez osobę fizyczną.
    Zgodnie natomiast z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów ze źródła nad
    kosztami jego uzyskania. Pojęciem pierwotnym dla dochodu jest więc pojęcie przychodu.
    Ten z kolei definiowany jest przez ustawodawcę, czemu dał wyraz w art. 11 ust. 1 ww.
    ustawy, jako otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym
    pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych
    nieodpłatnych świadczeń. Niemniej jednak z definicji tej wywieść można również, że za
    przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym

    przyrostem majątkowym (zarówno zwiększającym aktywa, jak i zmniejszającym pasywa) o
    charakterze definitywnym, niemające charakteru zwrotnego.
    O uzyskaniu przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym do osób fizycznych
    można więc mówić w każdej sytuacji gdy podatnik – czy to na skutek otrzymania
    określonych wartości majątkowych (środków pieniężnych, świadczeń w naturze czy też
    innych nieodpłatnych świadczeń), czy też gdy na skutek określonego zdarzenia
    powodującego zmniejszenie jego zobowiązań wobec innych podmiotów – uzyskuje
    określone przysporzenie majątkowe.
    Dla celów podatkowych przyjmuje się – co znajduje potwierdzenie w orzecznictwie – że
    pojęcie nieodpłatnego świadczenia, o którym mowa w art. 11 ust. 1 ustawy o podatku
    dochodowym od osób fizycznych, ma szerszy zakres niż w prawie cywilnym. Obejmuje
    ono bowiem wszystkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia prawne, których następstwem
    jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu, lub te wszystkie zdarzenia prawne i
    zdarzenia gospodarcze, których skutkiem jest nieodpłatne, to jest niezwiązane z kosztami
    lub inną formą ekwiwalentu, przysporzenie majątku tej osobie, mające konkretny wymiar
    finansowy.
    Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych wyraźnie rozróżnia źródła
    przychodów oraz sposób opodatkowania dochodów z poszczególnych źródeł.
    Stosownie do przepisów tej ustawy odrębnym źródłem przychodów są określone w art. 10
    ust. 1 pkt 9 – inne źródła.
    W myśl art. 20 ust. 1 ww. ustawy:
      Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w
      szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu
      emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w
      rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty
      uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz
      wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także
      dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki
      pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane
      z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w
      art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów
      określonych w art. 12-14 i art. 17.
    Użycie w powyższym przepisie sformułowania „w szczególności”, wskazuje, że definicja
    przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii
    zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ustawy.
    O przychodzie podatkowym z innych źródeł będziemy mówić w każdym przypadku, kiedy
    u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe.
    Przystępując do oceny skutków podatkowych umorzenia przez bank wierzytelności od
    kredytu hipotecznego, zaciągniętego przez Pana, wskazuję, że instytucja kredytu
    uregulowana została przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (t. j. Dz.
    U. z 2024 r. poz. 1646 ze zm.).
    Zgodnie z treścią art. 69 ust. 1 ww. ustawy:
      Przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na
      czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na
      ustalony cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach
      określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w
      oznaczonych terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu.

    Z kolei umorzenie wierzytelności następuje w przypadku zwolnienia z długu, czyli
    zrzeczenia się przez wierzyciela prawa do wierzytelności, bez uzyskania świadczenia ze
    strony dłużnika. Takie zrzeczenie się, pod warunkiem, że dłużnik je przyjmie, powoduje, że
    zobowiązanie wygasa.
    Zgodnie bowiem z instytucją zwolnienia z długu uregulowaną w art. 508 ustawy z dnia 23
    kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1061 ze zm.):
      Zobowiązanie wygasa, gdy wierzyciel zwalnia dłużnika z długu, a dłużnik zwolnienie
      przyjmuje.
    Tak więc, dla umorzenia wierzytelności konieczna jest zgoda dłużnika (np. uzyskana w
    wyniku ugody, czy poprzez oświadczenie).
    Otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w umowie kredytowej są
    obojętne podatkowo. Przychód po stronie kredytobiorcy pojawia się w przypadku, kiedy
    dochodzi do umorzenia kredytu, jego części lub odsetek. Wtedy bowiem kredytobiorca
    osiąga konkretne przysporzenie majątkowe (przychód w rozumieniu ustawy o podatku
    dochodowym od osób fizycznych).
    Tym samym, umorzoną kwotę wierzytelności z tytułu kredytu hipotecznego należy
    zakwalifikować do przychodu z innych źródeł, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 w zw. z
    art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
    W tym miejscu wskazuję na rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w
    sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów
    (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe (t. j.
    Dz. U. z 2024 r. poz. 102 ze zm.).
    Zgodnie z § 1 ww. rozporządzenia Ministra Finansów:
      1. Zarządza się zaniechanie poboru podatku dochodowego od osób fizycznych od
        kwot:
      1) umorzonych osobie fizycznej wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego, w
        przypadku gdy:
      a) kredyt mieszkaniowy został zaciągnięty na realizację jednej inwestycji
        mieszkaniowej, a w przypadku więcej niż jednego kredytu mieszkaniowego - gdy
        kredyty mieszkaniowe zostały zaciągnięte na realizację wyłącznie jednej
        inwestycji mieszkaniowej, oraz
      b) osoba fizyczna będąca stroną umowy kredytu mieszkaniowego nie korzystała z
        zaniechania poboru podatku od kwot umorzonych wierzytelności z tytułu
        kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na realizację innej niż określona w lit. a
        inwestycji mieszkaniowej;
      2) otrzymanych przez osobę fizyczną świadczeń z tytułu kredytu mieszkaniowego
        udzielonego w walucie obcej lub w złotych, lecz nominowanego lub
        indeksowanego do waluty obcej, w związku z powstaniem przychodu z tytułu
        zastosowania ujemnego oprocentowania.
      2. Kwoty wierzytelności, o których mowa w ust. 1 pkt 1, obejmują:
      1) kwoty kredytu mieszkaniowego (kapitału);
      2) odsetki, w tym odsetki skapitalizowane, i prowizje;
      3) opłaty, jeżeli ich poniesienie przez kredytobiorcę było niezbędne do zawarcia
        umowy kredytu mieszkaniowego, z wyjątkiem kosztów usług dodatkowych, w
        szczególności ubezpieczeń.

      3. W przypadku gdy kredyt mieszkaniowy został zaciągnięty również na wydatki inne
        niż określone w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku
        dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2647, z późn. zm.),
        zaniechanie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, obejmuje kwotę wierzytelności z
        tytułu kredytu mieszkaniowego w części, w jakiej kwota kredytu mieszkaniowego
        zaciągniętego na wydatki określone w art. 21 ust. 25 pkt 1 tej ustawy pozostaje
        do całkowitej kwoty zaciągniętego kredytu mieszkaniowego.
      4. W przypadku gdy kredyt mieszkaniowy został zastąpiony kredytem refinansowym
        lub gdy na jego spłatę został zaciągnięty kredyt konsolidacyjny, zaniechanie, o
        którym mowa w ust. 1 pkt 1, obejmuje odpowiednio kwotę wierzytelności z tytułu
        kredytu refinansowego lub konsolidacyjnego w części odpowiadającej kwocie
        wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego.
      5. Przez jedną inwestycję mieszkaniową, o której mowa w ust. 1 pkt 1 lit. a, rozumie
        się inwestycję, której celem jest zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych:
      1) jednego gospodarstwa domowego albo
      2) więcej niż jednego gospodarstwa domowego, w przypadku gdy osoby fizyczne
        mające zajmować wspólnie jeden budynek mieszkalny, nie mniej niż jedna osoba
        fizyczna z każdego takiego gospodarstwa, są osobami zaliczonymi do I grupy
        podatkowej w rozumieniu art. 14 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o
        podatku od spadków i darowizn (Dz. U. z 2023 r. poz. 1774 i 1843).
      6. Przez jedno gospodarstwo domowe, o którym mowa w ust. 5, rozumie się
        gospodarstwo prowadzone przez osobę fizyczną zajmującą jeden lokal
        mieszkalny albo jeden budynek mieszkalny jednorodzinny, samodzielnie lub
        wspólnie z innymi osobami stale z nią zamieszkującymi i gospodarującymi.
      7. W przypadku gdy stroną umowy kredytu mieszkaniowego na realizację jednej
        inwestycji mieszkaniowej, o której mowa w ust. 1 pkt 1 lit. a, są co najmniej dwie
        osoby fizyczne, zaniechanie poboru podatku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, ma
        zastosowanie wyłącznie do osób, o których mowa w ust. 1 pkt 1 lit. b.
    Natomiast z § 3 ust. 1 ww. rozporządzenia wynika, że:
      Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o kredycie mieszkaniowym, należy przez to
      rozumieć kredyt, który został:
      1) udzielony przed dniem 15 stycznia 2015 r. przez podmiot, którego działalność
        podlega nadzorowi państwowego organu nadzoru nad rynkiem finansowym,
        uprawniony do udzielania kredytów na podstawie odrębnych ustaw regulujących
        zasady funkcjonowania takich podmiotów, oraz
      2) zabezpieczony w postaci hipoteki ustanowionej na nieruchomości lub udziale w
        nieruchomości lub prawie wieczystego użytkowania gruntu lub udziale w takim
        prawie, lub spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego lub
        udziale w takim prawie, lub prawie do domu jednorodzinnego w spółdzielni
        mieszkaniowej lub udziale w takim prawie, oraz
      3) zaciągnięty na wydatki, o których mowa w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy z dnia 26
        lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych.
    Z kolei § 4 ww. rozporządzenia stanowi, że:
      Zaniechanie, o którym mowa w § 1 i § 2, ma zastosowanie do dochodów
      (przychodów) uzyskanych od dnia 1 stycznia 2022 r. do dnia 31 grudnia 2026 r.
    Zgodnie z treścią ww. art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób
    fizycznych:

      Za wydatki poniesione na cele, o których mowa w ust. 1 pkt 131, uważa się wydatki
      poniesione na:
      a) nabycie budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku, lokalu
        mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu, a
        także na nabycie gruntu lub udziału w gruncie albo prawa użytkowania
        wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, związanych z tym budynkiem lub
        lokalem,
      b) nabycie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału
        w takim prawie, prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej
        lub udziału w takim prawie,
      c) nabycie gruntu pod budowę budynku mieszkalnego lub udziału w takim gruncie,
        prawa użytkowania wieczystego takiego gruntu lub udziału w takim prawie, w
        tym również z rozpoczętą budową budynku mieszkalnego, oraz nabycie innego
        gruntu lub udziału w gruncie, prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału
        w takim prawie, jeżeli w okresie, o którym mowa w ust. 1 pkt 131, grunt ten
        zmieni przeznaczenie na grunt pod budowę budynku mieszkalnego,
      d) budowę, rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub remont własnego budynku
        mieszkalnego, jego części lub własnego lokalu mieszkalnego,
      e) rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub adaptację na cele mieszkalne własnego
        budynku niemieszkalnego, jego części, własnego lokalu niemieszkalnego lub
        własnego pomieszczenia niemieszkalnego
      - położonych w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie
      należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego albo w Konfederacji
      Szwajcarskiej.
    Dochody, od których zaniechano poboru podatku nie są wykazywane w zeznaniach
    rocznych i nie podlegają opodatkowaniu oraz zgłoszeniu do urzędu skarbowego.
    Z powyższego wynika zatem, że zaniechanie poboru podatku znajdzie zastosowanie:
      - do umorzonych osobom fizycznym kwot wierzytelności z tytułu kredytów
        zaciągniętych na cele mieszkaniowe i zabezpieczonych hipotecznie,
      - do kredytów udzielonych przed dniem 15 stycznia 2015 r. przez podmioty
        uprawnione do udzielania kredytów na podstawie odrębnych ustaw,
      - do kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na realizację jednej inwestycji
        mieszkaniowej,
      - a w przypadku więcej niż jednego kredytu mieszkaniowego – gdy kredyty
        mieszkaniowe zostały zaciągnięte na realizację wyłącznie jednej inwestycji
        mieszkaniowej oraz
      - w przypadku, gdy osoba fizyczna będąca stroną umowy kredytu mieszkaniowego nie
        korzystała z zaniechania poboru podatku od kwot umorzonych wierzytelności z
        tytułu kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na realizację innej niż określona w lit.
        a) inwestycji mieszkaniowej (§ 1 ust. 1 pkt 1 lit. b) ww. rozporządzenia).
    Istotne jest, żeby kredyt mieszkaniowy został przeznaczony na wydatki, o których mowa w
    art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
    W literze d) art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych
    zostało wymienione m.in. budowę, rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub remont
    własnego budynku mieszkalnego, jego części lub własnego lokalu mieszkalnego. Zatem
    udzielony Panu kredyt wypełnia przesłanki do uznania go za kredyt mieszkaniowy, o
    którym mowa w rozporządzeniu.

    Mając na uwadze przedstawione we wniosku stany faktyczne oraz powołane przepisy
    prawa stwierdzam, że umorzenie przez bank części kwoty kredytu zaciągniętego przez
    Pana na sfinansowanie rozbudowy i remontu nieruchomości, stanowić będzie dla Pana
    przychód w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych,
    z tytułu nieodpłatnych świadczeń klasyfikowany do źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1
    pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 ww. ustawy, podlegający opodatkowaniu podatkiem
    dochodowym od osób fizycznych.
    Jednocześnie do uzyskanego przez Pana przychodu związanego z umorzeniem
    wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego, o którym mowa we wniosku,
    zastosowanie znajdzie zaniechanie poboru podatku dochodowego od osób fizycznych na
    podstawie rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie
    zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów)
    związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe.
    Dlatego nie będzie Pan zobowiązana do zapłaty podatku dochodowego od osób
    fizycznych od uzyskanego przychodu.
    Odnosząc się natomiast do skutków podatkowych zwrotu ustalonej w ugodzie
    dodatkowej kwoty wyjaśniam, że z definicji przychodu zawartej w art. 11 ust. 1, wywieść
    można, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są
    określonym przyrostem majątkowym o charakterze definitywnym, nie mające
    charakteru zwrotnego.
    O uzyskaniu przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym do osób
    fizycznych – co już wcześniej zauważono – można więc mówić w każdej sytuacji, gdy
    podatnik, czy to na skutek otrzymania określonych wartości majątkowych (środków
    pieniężnych, świadczeń w naturze czy też innych nieodpłatnych świadczeń), czy też gdy
    na skutek określonego zdarzenia powodującego zmniejszenie jego zobowiązań wobec
    innych podmiotów, uzyskuje określone przysporzenie majątkowe.
    W opisie sprawy wskazał Pan, że w ramach ugody bank dodatkowo zaproponował
    zwrot na rzecz kredytobiorców kwoty w wysokości (...) zł, która to kwota odpowiada i
    wynika bezpośrednio z wysokości nadpłaty kredytu.
    Zatem w analizowanej sprawie po Pana stronie nie dojdzie do powstania przysporzenia
    majątkowego. W związku z zawarciem ugody otrzymał Pan zwrot środków pieniężnych,
    które wcześniej na mocy umowy przekazał Pan na rzecz banku w ramach spłaty części
    rat udzielonego kredytu mieszkaniowego. A zatem otrzymał Pan środki będące
    ekwiwalentem wydatków, które były uprzednio poniesione z Pana własnych środków.
    Kwota otrzymana na podstawie ugody z bankiem nie spowoduje więc faktycznego
    przyrostu w Pana majątku. Wypłata ta będzie dla Pana neutralna podatkowo.
    W konsekwencji, zwrot przez bank części kwoty uiszczonej tytułem spłaty zaciągniętego
    kredytu mieszkaniowego nie stanowi dla Pana przychodu w rozumieniu art. 11 ust. 1
    ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, klasyfikowanego do źródła, o
    którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 ww. ustawy, podlegającego
    opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Zatem nie ma Pan
    obowiązku zapłaty podatku od zwróconej przez bank kwoty.

## Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
    Interpretacja dotyczy stanów faktycznych, które Pan przedstawił i stanu prawnego, który
    obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

    Zgodnie ze wskazaniem we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej Pan jest
    wnioskodawcą w niniejszej sprawie. Tym samym wystąpił Pan o interpretację przepisów
    ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jako jeden ze współkredytobiorców.
    Dlatego niniejsza interpretacja stanowi odpowiedź na pytania w niej zawarte tylko w
    odniesieniu do Pana osoby. Nie wywiera ona skutku prawnego dla pozostałych
    współkredytobiorców.
    Istotą interpretacji indywidualnej jest rozstrzygnięcie, czy wnioskodawca prawidłowo
    postrzega, jakie skutki prawne na gruncie określonych przepisów prawa podatkowego
    wywołuje przedstawiony przez niego stan faktyczny albo zdarzenie przyszłe. W polskim
    systemie prawa podatkowego obowiązuje zasada samoobliczenia podatku. Wydanie
    interpretacji indywidualnej nie zwalnia podatnika z obowiązku obliczenia podstawy
    opodatkowania oraz zobowiązania podatkowego. Stąd też nie analizowałem
    przedstawionych przez Pana kwot.
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
    · Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z
    dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111).
    Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna
    (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do
    interpretacji.
    · Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub
      zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem
      czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
      1) z zastosowaniem art. 119a;
      2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy
      z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
      3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
    · Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w
      decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej
      praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

## Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu
    Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z
    dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.
    U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
    Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę
    należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej
    (art. 53 § 1 PPSA):
    · w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa
      Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

    · w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres
      Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP
      (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia
    przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do
    zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz
    powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

## Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji
    podatkowej.