Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPP1/443-1422/14-2/BS
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2015-02-18
Teza: Wyłączenie z opodatkowania zorganizowanej części przedsiębiorstwa.
Słowa kluczowe: czynności-czynności niepodlegające opodatkowaniu; przedsiębiorstwa-zorganizowana część przedsiębiorstwa; zbycie
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 6

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749, z późn. zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Strony  przedstawione we wniosku z dnia 3 grudnia 2014 r. (data wpływu 5 grudnia 2014 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie uznania wniesienia do spółki kapitałowej (SPV) wydzielonego w wyniku podziału Spółki Działu Nieruchomości jako zorganizowanej części przedsiębiorstwa wyłączonej z opodatkowania – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 5 grudnia 2014 r. wpłynął ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie uznania wniesienia do spółki kapitałowej (SPV) wydzielonego w wyniku podziału Spółki Działu Nieruchomości jako zorganizowanej części przedsiębiorstwa wyłączonej z opodatkowania.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawca jest spółką kapitałową z siedzibą w Polsce. Zdecydowana większość dochodów Spółki jest osiągana z tytułu świadczenia usług telekomunikacyjnych. Ponadto Spółka posiada dwie nieruchomości (dalej: „Nieruchomość 1” i „Nieruchomość 2”; dalej łącznie jako: „Nieruchomości”). Nieruchomość 1 jest w stanie deweloperskim. Część powierzchni Nieruchomości 2 jest użytkowana przez Wnioskodawcę, natomiast pozostała część jest wynajmowana innym podmiotom, w tym podmiotom z grupy Wnioskodawcy.

Spółka zamierza dokonać wyodrębnienia w ramach swojego przedsiębiorstwa dwóch działów:

1.  działu telekomunikacyjnego (dalej jako: „Dział Telekomunikacja”);
2.  działu nieruchomości (dalej: „Dział Nieruchomości”).

Do zadań Działu Nieruchomości należeć będzie m.in.:

*   pozyskiwanie najemców;

*   utrzymywanie bieżących kontaktów z najemcami;

*   zawieranie umów najmu;

*   uzgadnianie z najemcami proponowanych przez nich zmian w wynajmowanych lokalach;

*   określanie krótko i długoterminowej strategii Spółki w zakresie inwestycji w nieruchomości;

*   analiza biznesowa przedsięwzięć inwestycyjnych;

*   analiza ryzyk związanych z planowaną inwestycją;

*   pozyskiwanie zewnętrznych źródeł finansowania inwestycji (analiza ofert, negocjowanie ofert, wybór oferty);

*   administrowanie nieruchomościami.

W związku z powyższym Dział Nieruchomości będzie uzyskiwał przychody w szczególności z wynajmu nieruchomości.

Do zadań Działu Telekomunikacja należeć będzie m.in.

*   świadczenie usług telekomunikacyjnych na rzecz abonentów,

*   budowanie i utrzymywanie relacji z podmiotami, które są zapleczem technicznym dla świadczenia usług telekomunikacyjnych,

*   obsługa abonentów.

W związku z powyższym Dział Telekomunikacja będzie uzyskiwać przychody w szczególności z opłat abonamentowych i za wykonane połączenia przez abonentów.

Wyodrębnione działy na moment podziału będą wykazywać następujące cechy:

1.  wyodrębnienie działów w ramach przedsiębiorstwa Spółki nastąpi w drodze sformalizowanego aktu wewnętrznego - Uchwały Zarządu (dalej: „Uchwała”). Uchwała będzie zawierać między innymi listę pracowników przypisanych do każdego z działów oraz zestawienie materialnych i niematerialnych składników przedsiębiorstwa (w tym zobowiązań);
2.  do wyodrębnionych działów zostaną przypisane składniki materialne i niematerialne umożliwiające ich samodzielne działanie. Przypisane składniki będą funkcjonalnie związane z poszczególnymi działami. Jednocześnie przypisanie powyższych składników umożliwi działom ich funkcjonowanie jako odrębne i samodzielne przedsiębiorstwa (należy przy tym wskazać, iż część składników majątku Spółki służy działalności zarówno Działowi Nieruchomości jak i działalności Działu Telekomunikacja);
3.  Spółka będzie posiadać konta (lub subkonta) bankowe dedykowane wyłącznie obrotom związanym z działalnością działów;
4.  w zakładowym planie kont Spółki utworzone zostaną konta ewidencyjne dotyczące wyłącznie gospodarki finansowej wyodrębnionych działów; Spółka będzie prowadzić więc rozliczenia księgowe w taki sposób, że możliwe jest zidentyfikowanie przychodów, kosztów oraz aktywów i pasywów (w tym należności i zobowiązań) poszczególnych działów;
5.  do wyodrębnionych działów zostaną przypisane należności i zobowiązania związane z ich działalnością;

W przyszłości planowany jest podział Spółki polegający na wydzieleniu Działu Nieruchomości do spółki kapitałowej (dalej: „SPV”) w trybie art. 529 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (t j. Dz. U. z 2013, poz. 1030 ze zm,).

W ramach wydzielenia dojdzie do przeniesienia do SPV wszystkich składników majątku wchodzących w skład Działu Nieruchomości, w tym zobowiązań związanych z funkcjonowaniem tego działu, które nie zostaną uregulowane przed dokonaniem wydzielenia.

Do SPV przejdzie również pracownik lub pracownicy (jeśli będzie ich więcej niż jeden) oraz zostaną przeniesione umowy ze zleceniobiorcami i kontrahentami świadczącymi usługi na rzecz Działu Nieruchomości.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie:

1.  Czy wydzielane w Spółce Dział Telekomunikacja oraz Dział Nieruchomości w sposób opisany w zdarzeniu przyszłym będą stanowić zorganizowane części przedsiębiorstwa w rozumieniu przepisu art. 2 pkt 27e ustawy o VAT?
2.  Czy w związku z planowanym podziałem Spółki przez wydzielenie Działu Nieruchomości i przeniesieniem go do SPV, po stronie Wnioskodawcy powstanie obowiązek podatkowy na gruncie ustawy o VAT?

Zdaniem Wnioskodawcy:

Stanowisko Wnioskodawcy do pytania nr l

Zdaniem Spółki, wydzielane w Spółce Dział Telekomunikacja oraz Dział Nieruchomości w sposób opisany w zdarzeniu przyszłym będą stanowić zorganizowane części przedsiębiorstwa (dalej: ,,ZCP”) dla potrzeb podatku od towarów i usług.

Uzasadnienie stanowiska Wnioskodawcy do pytania nr 1

Zgodnie z art. 4a pkt 4 ustawy o CIT: Ilekroć w ustawie jest mowa o zorganizowanej części przedsiębiorstwa - oznacza to organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, który zarazem mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące te zadania”.

Natomiast zgodnie z art. 2 pkt 27e ustawy o VAT: „Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o zorganizowanej części przedsiębiorstwa - rozumie się przez to organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania, przeznaczanych do realizacji określonych zadań gospodarczych, który zarazem mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące te zadania”.

Oznacza to, że definicja ZCP na gruncie ustawy o CIT i ustawy o VAT jest tożsama, więc zasadne jest ich łączne rozpatrzenie.

Zgodnie z powyższym na gruncie podatkowym mamy do czynienia ze zorganizowaną częścią przedsiębiorstwa, jeżeli spełnione są wszystkie następujące przesłanki:

*   istnieje zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązań;

*   zespół ten jest organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie;

*   składniki te przeznaczone są do realizacji określonych zadań gospodarczych;

*   zespół tych składników mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące określone zadania gospodarcze.

W związku z tym, że ustawodawca nie definiuje w jaki sposób spełnienie powyższych przesłanek powinno być weryfikowane, konieczne jest odwołanie się do stanowisk organów podatkowych w tym zakresie.

Zorganizowana część przedsiębiorstwa to przede wszystkim zespół składników materialnych i niematerialnych.

Jak stwierdził Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji indywidualnej z dnia 14 stycznia 2013 r., nr IPPP1/443-1076/12-2/Mpe:

„(\`(...)\`) zorganizowana część przedsiębiorstwa nie jest sumą poszczególnych składników, przy pomocy których będzie można prowadzić odrębny zakład, lecz zorganizowanym zespołem tych składników, przy czym punktem odniesienia jest tutaj rola, jaką składniki majątkowe odgrywają w funkcjonowaniu przedsiębiorstwa (na ile stanowią w nim wyodrębnioną organizacyjnie i funkcjonalnie całość).”

Zespół składników materialnych i niematerialnych musi być dodatkowo organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie. Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji indywidualnej z dnia 29 czerwca 2011 r., nr IPPP1-443-702/11-2/MP uznał:

„Wyodrębnienie organizacyjne oznacza, że zorganizowana część przedsiębiorstwa występuje w strukturze organizacyjnej podatnika. Ocena ta musi być dokonywana według podstawowego kryterium, tj. ustalenia jaką rolę składniki majątkowe i związane z nimi prawa materialne i niematerialne w tym zobowiązania odgrywały w funkcjonowaniu dotychczasowego przedsiębiorstwa (na ile stanowiły wyodrębnioną organizacyjnie i funkcjonalnie całość). Elementami zespołu składników materialnych i niematerialnych, stanowiących zorganizowaną część przedsiębiorstwa, powinny być w szczególności aktywa, obrotowe, ale także czynnik ludzki, a więc pracownicze.

Wyodrębnienie finansowe oznacza sytuację, w której poprzez odpowiednią ewidencję zdarzeń gospodarczych możliwe jest przyporządkowanie przychodów i kosztów, oraz należności i zobowiązań do zorganizowanej części przedsiębiorstwa. W sytuacji wyodrębnienia finansowego możliwe jest oddzielenie finansów przedsiębiorstwa od finansów jego zorganizowanej części. Zorganizowana część przedsiębiorstwa jest w stanie samodzielnie prowadzić działalność i istnieć niezależnie od przedsiębiorstwa głównego. Nie musi to być postać oddziału samodzielnie rozliczającego się. Ważne natomiast jest, aby przenoszone należności i zobowiązania były wyodrębnione i dały się przyporządkować organizacyjnie i finansowo do wyodrębnionego majątku (tak, aby można było przejąć funkcje gospodarcze).”

Wyodrębnienie finansowe wymaga więc posiadania takiego systemu ewidencji, który umożliwia przyporządkowanie przychodów i kosztów oraz należności i zobowiązań do zorganizowanej części przedsiębiorstwa. Jak wynika ze stanowisk organów w indywidualnych interpretacjach przez taki system należy rozumieć odrębne plany finansowe, odrębne budżety oraz prowadzenie zakładowych planów kont, na których księgowane są wyłącznie zdarzenia gospodarcze związane z działalnością zorganizowanej części przedsiębiorstwa. Taką interpretację przedstawił przykładowo Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach w indywidualnej interpretacji z dnia 18 marca 2008 r., sygn, IBPB3/423-100/08/MS/KAN-3205/12/07.

Na dodatkową przesłankę odrębności finansowej zwrócił uwagę Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w indywidualnej interpretacji z dnia 11 lutego 2008 r., sygn. IP-PB3-423-418/07-2/MB, w której wskazał, że odrębność finansowa wymaga posiadania, rachunku bankowego, na który wpływać będą środki generowane przez danego rodzaju działalność gospodarczą oraz z którego regulowane będą zobowiązania związane z tą działalnością. W ten sposób finansowe wyodrębnienie danego zespołu składników majątkowych wykraczać będzie poza wymiar ewidencyjny; co oznaczać będzie, że zapewniona zostanie faktyczna możliwość zarządzania danym zespołem składników majątkowych oraz przypisanymi do tego zespołu składników zasobami ludzkimi, a ewidencyjne wyodrębnienie kont będzie miało wymiar nie tylko informacyjny.

Organy podatkowe precyzują również, jak należy rozumieć zdolność ZCP do działania jako samodzielne przedsiębiorstwo. Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji indywidualnej z dnia 29 czerwca 2011 r., nr IPPP1-443-702/11-2/MP uznał, iż:

„Odnośnie wyodrębnienia funkcjonalnego to kryterium to sprowadza się do ustalenia czy wyodrębniona organizacyjnie całość jest w stanie przejąć zadania oraz samodzielnie funkcjonować na rynku. Nie budzi bowiem wątpliwości to, iż aby wydzielona część mienia przedsiębiorstwa mogła być uznana za zorganizowany zespól składników niematerialnych i materialnych, musi ona posiadać potencjalną zdolność do niezależnego działania gospodarczego, jako samodzielny podmiot gospodarczy. Składniki majątkowe: materialne i niematerialne wchodzące w skład zorganizowanej części przedsiębiorstwa muszą zatem umożliwić nabywcy podjęcie działalności gospodarczej w ramach odrębnego przedsiębiorstwa. O wyodrębnieniu funkcjonalnym może np. świadczyć posiadanie własnej grupy kontrahentów, z którymi istnieją bezpośrednie relacje handlowe.”

Reasumując, zdaniem Spółki, aby uznać część przedsiębiorstwa za zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu przepisów podatkowych powinny być spełnione następujące przesłanki:

*   finansowe wyodrębnienie w istniejącym przedsiębiorstwie polegające na istnieniu odrębnych kont dotyczących działalności ZCP;

*   posiadanie przez ZCP odrębnego rachunku bankowego;

*   organizacyjne wyodrębnienie ZCP w strukturze istniejącego przedsiębiorstwa jako dział, wydział, oddział itp.; przyporządkowanie pracowników oraz majątku do ZCP;

*   możliwość kontynuacji dotychczasowych zadań ZCP, w przypadku przeniesienia na nowy podmiot;

*   istnienie w ramach ZCP składników materialnych i niematerialnych;

*   możliwość przejścia pracowników w trybie art. 23¹ Kodeksu pracy do podmiotu nabywającego ZCP.

Reasumując należy stwierdzić, że na moment podziału przez wydzielenie Dział Nieruchomości oraz Dział Telekomunikacja będą spełniać wszelkie warunki do uznania za ZCP w rozumieniu analizowanych przepisów ustawy. Należy bowiem uznać, iż

A.

Istnieje zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązań:

1.  Dział Nieruchomości będzie funkcjonował w oparciu o dające się wyodrębnić składniki materialne (np. nieruchomości), a także składniki niematerialne (np. umowy najmu, wiedza i doświadczenie pracowników);
2.  Dział Telekomunikacja funkcjonuje w oparciu o dające się wyodrębnić składniki materialne (systemy informatyczne, urządzenia, serwery), a także składniki niematerialne (licencje, wiedza i doświadczenie pracowników, pozwolenia).

B.

Zespół składników materialnych i niematerialnych na dzień wydzielenia będzie organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie:

1.  działy będą wyodrębnione organizacyjnie w istniejącym przedsiębiorstwie Spółki w drodze uchwały Zarządu Spółki;
2.  Spółka będzie prowadzić rozliczenia księgowe w taki sposób, że możliwe będzie zidentyfikowanie przychodów, kosztów oraz aktywów i pasywów (w tym należności i zobowiązań) Działu Nieruchomości oraz Działu Telekomunikacja;
3.  w przypadku dokonania podziału Spółki, pracownicy przydzieleni do Działu Nieruchomości zostaną przejęci w trybie art. 23¹ Kodeksu pracy przez SPV;
4.  Działy posiadają, wyodrębnione i przyporządkowane zobowiązania związane z ich działalnością. W przypadku podjęcia decyzji o podziale Spółki, zobowiązania związane z działalnością Działu Nieruchomości:

*   zostaną przeniesione na SPV; lub

*   zostaną wypełnione przed podziałem Spółki.

Nie wystąpi więc sytuacja, w której w Spółce po podziale pozostaną zobowiązania, które wcześniej zostały przypisane Działowi Nieruchomości.

C.

Składniki majątkowe przyporządkowane do działów służą realizacji określonych zadań gospodarczych, którymi są:

1.  w przypadku Działu Nieruchomości
    *   pozyskiwanie najemców;
    *   utrzymywanie bieżących kontaktów z najemcami;
    *   zawieranie umów najmu;
    *   uzgadnianie z najemcami proponowanych przez nich zmian w wynajmowanych lokalach;
    *   określanie krótko i długoterminowej strategii Spółki w zakresie inwestycji w nieruchomości;
    *   analiza biznesowa przedsięwzięć inwestycyjnych;
    *   analiza ryzyk związanych z planowaną inwestycją;
    *   pozyskiwanie zewnętrznych źródeł finansowania inwestycji (analiza ofert, negocjowanie ofert, wybór oferty);
    *   administrowanie nieruchomościami.
2.  w przypadku Działu Telekomunikacja
    *   świadczenie usług telekomunikacyjnych na rzecz abonentów
    *   budowanie i utrzymywania relacji z podmiotami, które są zapleczem technicznym dla świadczenia usług telekomunikacyjnych
    *   obsługa abonentów.

D.

Zespół składników składających się na poszczególne działy mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące określone zadania gospodarcze.

Dział Nieruchomości oraz Dział Telekomunikacja będą prowadzić samodzielnie działalność określoną w opisie zdarzenia przyszłego, jak również samodzielną gospodarkę finansową (w szczególności ponoszone koszty działania działów będą pokrywane w pierwszej kolejności z uzyskiwanych przez dział przychodów) wyodrębnioną z gospodarki finansowej Spółki.

W konsekwencji, jak wynika z analizowanego stanu faktycznego, wyodrębnione Dział Nieruchomości oraz Dział Telekomunikacja będą spełniać wszelkie warunki do uznania za ZCP w rozumieniu analizowanych przepisów ustawy ustawy o VAT.

Stanowisko Wnioskodawcy do pytania nr 2

Podział Spółki przez wydzielenie Działu Nieruchomości i przeniesienie go do SPV, nie spowoduje po stronie Wnioskodawcy powstania obowiązku podatkowego na gruncie ustawy o VAT.

Uzasadnienie stanowiska Wnioskodawcy po pytania nr 2

Zgodnie z art. 6 pkt 1 ustawy o VAT przepisów ustawy nie stosuje się do transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa. Tym samym podział Spółki przez wydzielenie ZCP (Działu Nieruchomości) i przeniesienie go do SPV, jako transakcja dotycząca zorganizowanej części przedsiębiorstwa, nie będzie więc podlegało opodatkowaniu podatkiem VAT.

Powyższe stanowisko poparte również zostało przez organy podatkowe w indywidualnych interpretacjach podatkowych, np.:

*   Interpretacja Indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 30 maja 2014 r., sygn. IPPP2/443-277/14-3/DG, w której zostało wskazane, iż „czynność przekazania do Spółki, w wyniku podziału przez wydzielenie, składników materialnych i niematerialnych związanych z Biurem, jako zorganizowanej części przedsiębiorstwa nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, na postawie art. 6 pkt 1 ustawy.”

*   Interpretacja Indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 20 maja 2014 r., sygn. IPPP2/443-310/14-2/KOM uznał za prawidłowe stanowisko wnioskodawcy zgodnie z którym „planowane Wydzielenie (tj. opisany w niniejszym Wniosku podział Spółki Dzielonej przez wydzielenie opisanego zespołu składników majątkowych i osobowych, przypisanych do Pionu Dystrybucyjnego i przeniesienie go do Spółki Przejmującej) po stronie Wnioskodawcy nie będzie stanowiło czynności podlegającej opodatkowaniu podatkiem, od towarów i usług.”

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej opisanego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Niniejsza interpretacja dotyczy wyłącznie podatku od towarów i usług, natomiast w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych wydane zostanie odrębne rozstrzygnięcie.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.