Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPB-2-1/4514-296/15/BD
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2015-11-18
Teza: Czy Wnioskodawca – prowadzący działalność gospodarczą w zakresie m.in. handlu używanymi samochodami i będąc podatnikiem podatku od towarów i usług, będzie zwolniony od podatku od czynności cywilnoprawnych z tytułu nabywania na podstawie umowy kupna-sprzedaży od osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej samochodów będących dla niego towarem handlowym (służących dalszej odsprzedaży)?
Słowa kluczowe: czynności-czynności cywilnoprawne; obowiązek-obowiązek podatkowy; podatek-podatek od czynności cywilnoprawnych; samochód; sprzedaż-sprzedaż rzeczy; umowa-umowa sprzedaży
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1a; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r., poz. 613, ze zm.) oraz § 7 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U., poz. 643) – Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z 12 sierpnia 2015 r. (data wpływu do Organu – 8 września 2015 r.) o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych kupna samochodów od osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 8 września 2015 r. wpłynął do Organu ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych kupna samochodów od osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą na podstawie wpisu do CEiDG. Głównym przedmiotem działalności jest wytwarzanie produktów przemiany zbóż. Pozostałe rodzaje wykonywanej działalności gospodarczej przez Wnioskodawcę to m.in.: 45.11.Z – sprzedaż hurtowa i detaliczna samochodów osobowych i furgonetek, 45.11.Z – sprzedaż hurtowa i detaliczna pozostałych pojazdów samochodowych, z wyłączeniem motocykli, 77.11.Z – wynajem i dzierżawa samochodów osobowych i furgonetek, 77.12.Z – wynajem i dzierżawa pozostałych pojazdów samochodowych, z wyłączeniem motocykli.

Przychody z działalności ewidencjonowane są w podatkowej księdze przychodów i rozchodów; rozliczane są według podatku liniowego.

Wnioskodawca jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem VAT. Wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą w zakresie skupu i sprzedaży samochodów używanych od osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej i osób prowadzących działalność gospodarczą. Kupuje do działalności gospodarczej samochody celem ich dalszej odsprzedaży, w dwojaki sposób: albo na fakturę VAT albo od prywatnej osoby na podstawie umowy kupna-sprzedaży.

Zgodnie z umową sprzedaży Wnioskodawca staje się właścicielem samochodu, płaci zbywcy określoną kwotę za samochód. Wnioskodawca płaci od ww. zakupu podatek od czynności cywilnoprawnych w wysokości 2% wartości z umowy kupna-sprzedaży.

Sprzedając nabyty w ten sposób samochód sprzedawca wystawia fakturę VAT marża, w której opodatkowaniu VAT podlega marża.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy Wnioskodawca – prowadzący działalność gospodarczą w zakresie m.in. handlu używanymi samochodami i będąc podatnikiem podatku od towarów i usług, będzie zwolniony od podatku od czynności cywilnoprawnych z tytułu nabywania na podstawie umowy kupna-sprzedaży od osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej samochodów będących dla niego towarem handlowym (służących dalszej odsprzedaży)?

Zdaniem Wnioskodawcy zakup używanego samochodu na podstawie umowy kupna-sprzedaży od osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej do prowadzonej działalności gospodarczej (zakup towaru handlowego – do dalszej odsprzedaży) jest zwolniony z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych, ponieważ na podstawie art. 2 ust. 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych podatkowi nie podlegają czynności cywilnoprawne, inne niż umowa spółki i jej zmiany, jeżeli przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej czynności jest:

1.  opodatkowana podatkiem od towarów i usług
2.  zwolniona z podatku od towarów i usług.

Jedna ze stron transakcji jest zwolniona z podatku od towarów i usług (sprzedawca używanego samochodu – osoba fizyczna nieprowadząca działalność gospodarczej). Natomiast Wnioskodawca opodatkowuje późniejszą sprzedaż tego samochodu podatkiem VAT (faktura VAT marża), ponieważ jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem VAT.

Na tle przedstawionego stanu faktycznego stwierdzam, co następuje:

Ustawa z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz.U. z 2015 r., poz. 626, ze zm.) zawiera zamknięty katalog czynności objętych opodatkowaniem. Oznacza to, że opodatkowaniu podlegają wyłącznie czynności enumeratywne wskazane w art. 1 ust. 1, w tym wymienione w pkt 1 lit. a) tego artykułu umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych.

Podatkowi od czynności cywilnoprawnych podlegają też zmiany ww. umów, jeżeli powodują one podwyższenie podstawy opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych oraz orzeczenia sądów, w tym również polubownych, oraz ugody, jeżeli wywołują one takie same skutki prawne, jak czynności cywilnoprawne wymienione w pkt 1 lub 2 (art. 1 ust. 1 pkt 2 i 3 ww. ustawy).

W myśl art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych podstawę opodatkowania przy umowie sprzedaży stanowi wartość rynkowa rzeczy lub prawa majątkowego. Zgodnie z art. 6 ust. 2 ww. ustawy wartość rynkową przedmiotu czynności cywilnoprawnych określa się na podstawie przeciętnych cen stosowanych w obrocie rzeczami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem ich miejsca położenia, stanu i stopnia zużycia, oraz w obrocie prawami majątkowymi tego samego rodzaju, z dnia dokonania tej czynności, bez odliczania długów i ciężarów.

Przepis art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych określa stawki podatku, które wynoszą od umowy sprzedaży:

1.  nieruchomości, rzeczy ruchomych, prawa użytkowania wieczystego, własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego, spółdzielczego prawa do lokalu użytkowego oraz wynikających z przepisów prawa spółdzielczego: prawa do domu jednorodzinnego oraz prawa do lokalu w małym domu mieszkalnym – 2%,
2.  innych praw majątkowych – 1%.

Na podstawie art. 4 pkt 1 ww. ustawy obowiązek podatkowy przy umowie sprzedaży ciąży na kupującym.

W związku z powyższym, należy stwierdzić, że umowa sprzedaży (w tym umowa dotycząca kupna samochodów) podlega generalnie opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych i obowiązek uiszczenia tegoż podatku ciąży na kupującym.

W ustawie przewidziano jednak sytuacje, w których czynność mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy jest wyłączona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Z normy prawnej zawartej w art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, wynika, że nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, inne niż umowa spółki i jej zmiany, jeżeli przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej czynności jest:

1.  opodatkowana podatkiem od towarów i usług,
2.  zwolniona z podatku od towarów i usług, z wyjątkiem:

*   umów sprzedaży i zamiany, których przedmiotem jest nieruchomość lub jej część, albo prawo użytkowania wieczystego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub prawo do miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym lub udział w tych prawach,
*   umowy sprzedaży udziałów i akcji w spółkach handlowych.

Nie podlegają więc podatkowi od czynności cywilnoprawnych, co do zasady, te czynności (wymienione w art. 1 ww. ustawy), których dokonanie powoduje powstanie obowiązku podatkowego w podatku od towarów i usług.

Należy jednak zauważyć, iż zgodnie z dyspozycją powyższego przepisu o wyłączeniu umowy sprzedaży spod działania przepisów ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych nie decyduje okoliczność, że strony tej umowy są podatnikami podatku od towarów i usług w rozumieniu odrębnych przepisów, lecz wyłącznie fakt, że przynajmniej jedna z nich – z tytułu dokonania tej konkretnej czynności (w analizowanej sprawie – zawarcia umowy sprzedaży-kupna samochodu) – jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług lub jest z niego zwolniona.

Wyłączenie danej czynności cywilnoprawnej z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych ma więc miejsce tylko w przypadku, gdy z tytułu dokonania tej właśnie czynności, jedna ze stron jest podatnikiem podatku od towarów i usług. Oznacza to, że przy zawieraniu umowy sprzedaży status podatnika podatku od towarów i usług musi posiadać sprzedający. Nie jest istotny w tym przypadku status prawnopodatkowy kupującego, gdyż z tytułu zakupu towaru nie powstaje u niego obowiązek w podatku od towarów i usług.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, iż Wnioskodawca prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą, której przedmiotem jest m.in. sprzedaż hurtowa i detaliczna samochodów osobowych i furgonetek, sprzedaż hurtowa i detaliczna pozostałych pojazdów samochodowych, z wyłączeniem motocykli, wynajem i dzierżawa samochodów osobowych i furgonetek, wynajem i dzierżawa pozostałych pojazdów samochodowych, z wyłączeniem motocykli. Wnioskodawca jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem VAT. Prowadzi działalność gospodarczą w zakresie skupu i sprzedaży samochodów używanych od osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej i osób prowadzących działalność gospodarczą. Kupuje do działalności gospodarczej samochody celem ich dalszej odsprzedaży, w dwojaki sposób: albo na fakturę VAT albo od prywatnej osoby na podstawie umowy kupna-sprzedaży. Zgodnie z umową sprzedaży Wnioskodawca staje się właścicielem samochodu, płaci zbywcy określoną kwotę za samochód. Wnioskodawca płaci od ww. zakupu podatek od czynności cywilnoprawnych w wysokości 2% wartości z umowy kupna-sprzedaży. Sprzedając nabyty w ten sposób samochód sprzedawca wystawia fakturę VAT marża, w której opodatkowaniu VAT podlega marża.

Z treści wniosku wynika zatem, że Wnioskodawca nabywa samochody m.in. od osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej na podstawie umów cywilnoprawnych kupna-sprzedaży.

Wobec tego należy podkreślić, że co do zasady podatnikiem podatku od towarów i usług z tytułu umowy sprzedaży (kupna-sprzedaży) jest sprzedający. To oznacza, że w tak przedstawionym stanie faktycznym, tj. w przypadku sprzedaży towaru, tylko wówczas można będzie zastosować wyłączenie z podatku od czynności cywilnoprawnych, o którym mowa w cyt. powyżej art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, gdy osoba fizyczna zbywająca (sprzedająca) samochody będzie z tego tytułu podlegała regułom określonym w ustawie z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług. Dodatkowo należy stwierdzić, że w świetle opisanego stanu faktycznego żadna ze stron zawartej umowy kupna-sprzedaży, na podstawie której Wnioskodawca nabywa samochody od osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej nie staje się podatnikiem podatku od towarów i usług z tytułu zawarcia tej umowy. Dopiero odrębna i odrębnie traktowana w kwestii opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych umowa kupna-sprzedaży, na mocy której Wnioskodawca sprzeda nabyte przez siebie samochody, może zostać objęta regulacjami ustawy o podatku od towarów i usług.

W świetle powyższych wyjaśnień należy stwierdzić, że umowy kupna-sprzedaży, na podstawie których Wnioskodawca nabywa samochody od osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej i niebędących z tytułu tej transakcji podatnikami podatku od towarów i usług podlegają generalnie opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych według stawki wynoszącej 2% wartości rynkowej nabywanego samochodu. Z wyłączenia opodatkowania tym podatkiem będą bowiem korzystać tylko te umowy, z tytułu których zbywający, tj. osoby, od których Wnioskodawca nabywa przedmiotowe samochody, będą podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług lub będą z niego zwolnieni na mocy wyżej powołanej ustawy o podatku od towarów i usług.

Stosownie do art. 4 pkt 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych obowiązek zapłaty podatku ciąży na Wnioskodawcy – kupującym. Kierując się postanowieniami zawartymi w art. 10 ust. 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych – od tej czynności Wnioskodawca winien, bez wezwania organu podatkowego, złożyć deklarację w sprawie podatku od czynności cywilnoprawnych, według ustalonego wzoru oraz obliczyć i wpłacić podatek w terminie 14 dni od dnia powstania obowiązku podatkowego. Bez znaczenia w tym przypadku pozostaje fakt, iż Wnioskodawca jako podatnik podatku od towarów i usług z tytułu dalszej sprzedaży powyższych towarów jest opodatkowany podatkiem od towarów i usług, gdyż obowiązek podatkowy w podatku od czynności cywilnoprawnych na mocy art. 4 pkt 1 tejże ustawy – ciąży wyłącznie na stronie kupującej.

Wobec powyższego, stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, ul. Piotrkowska 135, 90-434 Łódź, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.