Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0111-KDIB2-2.4014.112.2024.3.PB
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2024-06-14
Teza: W zakresie skutków podatkowych zawarcia umowy zamiany lokali mieszkalnych, gdy wartości zamienianych lokali są takie same.
Słowa kluczowe: lokal-lokal mieszkalny; podatek-podatek od czynności cywilnoprawnych; umowa-umowa zamiany; wartość; wartość-wartość rynkowa
Zagadnienia: Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1. Przedmiot opodatkowania -Czynności podlegające opodatkowaniu-Czynności cywilnoprawne-Umowy zamiany rzeczy i praw majątkowych ; Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 2. Obowiązek podatkowy-Podmioty zobowiązane do zapłaty podatku -Umowa zamiany; Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 2. Obowiązek podatkowy-Powstanie obowiązku podatkowego; Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 3. Podstawa opodatkowania oraz wysokość podatku-Podstawa opodatkowania-Czynności cywilnoprawne-Umowa zamiany; Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 3. Podstawa opodatkowania oraz wysokość podatku-Podstawa opodatkowania-Wartość rynkowa; Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 3. Podstawa opodatkowania oraz wysokość podatku-Stawki podatku-Czynności cywilnoprawne-Umowa zamiany, dożywocia, o dział spadku, o zniesienie współwłasności oraz darowizny
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1-ust. 1-pkt 1-lit. a; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 2-art. 3-ust. 1-pkt 1; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 2-art. 4-pkt 2; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 3-art. 6-ust. 1-pkt 2; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 3-art. 6-ust. 2; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 3-art. 7-ust. 1 -pkt 2

**Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe**

Szanowny Panie,

stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od czynności cywilnoprawnych jest prawidłowe.

**Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej**

12 kwietnia 2024 r. wpłynął Pana wniosek z 12 kwietnia 2024 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych zawarcia umowy zamiany lokali mieszkalnych. Uzupełnił go Pan – w odpowiedzi na wezwania – pismami z 6 i 7 czerwca 2024 r. (wpływ 7 czerwca 2024 r.) oraz pismami z 13 czerwca 2024 r. (wpływ 13 czerwca 2024 r.). Treść wniosku jest następująca:

**Opis zdarzenia przyszłego (ostatecznie przedstawiony w uzupełnieniu wniosku)**

Jest Pan właścicielem mieszkania Z – księga (…) – wartość 1.780.000 zł.

Jest Pan także w udziale 50% właścicielem mieszkania F księga (…) (drugie 50% ma Pan D. J.) – wartość tych 50% to 190.000 zł.

Pan D. J. (osoba obca) jest właścicielem:

\- Mieszkania O – księga (…) – wartość 490.000 zł;

\- Mieszkania B – księga (…) – wartość 1.100.000 zł;

\- Mieszkania F – księga (…) w udziale 50% (drugie 50% ma Pan) – wartość tych 50% udziałów 190.000 zł.

Razem wartość matematycznie: 1.780.000 zł.

Chce Pan zamienić się z Panem D.J. na mieszkania:

\- odda Pan Panu D. J. mieszkanie Z – księga (…) – wartość 1.780.000 zł (100 % udziałów);

\- zaś Pan D. J. zamieni na Pana rzecz:

\- Mieszkanie O – księga (…) – wartość 490.000 zł (100% udziałów);

\- Mieszkanie B – księga (…) – wartość 1.100.000 zł (100% udziałów);

\- Mieszkanie F – księga (…) (50% udziałów).

Wartość 1.780.000 zł.

**Pytanie (sformułowane w uzupełnieniu wniosku)**

Czy będzie trzeba zapłacić podatek PCC, jeśli wartości zamienianych mieszkań są takie same?

**Pana stanowisko w sprawie (sformułowane w uzupełnieniu wniosku)**

Pana zdaniem, nie będzie występował podatek PCC, ponieważ wartość rynkowa zamienianych mieszkań jest taka sama, wówczas podstawa opodatkowania nie wystąpi (nie powstanie obowiązek podatkowy w podatku od czynności cywilnoprawnych) i co za tym idzie nie wystąpi podatek PCC.

**Ocena stanowiska**

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest prawidłowe.

**Uzasadnienie interpretacji indywidualnej**

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 295):

Podatkowi podlegają: umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych.

W myśl art. 3 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:

Obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem ust. 2, powstaje z chwilą dokonania czynności cywilnoprawnej.

Na podstawie art. 4 pkt 2 ww. ustawy:

Obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem ust. 5, ciąży – przy umowie zamiany – na stronach czynności.

W oparciu o art. 6 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy:

Podstawę opodatkowania stanowi – przy umowie zamiany:

a) lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego na taki lokal lub prawo do lokalu – różnica wartości rynkowych zamienianych lokali lub praw do lokali,

b) w pozostałych przypadkach – wartość rynkowa rzeczy lub prawa majątkowego, od którego przypada wyższy podatek.

Wartość rynkową określa się na zasadach wskazanych w art. 6 ust. 2 ww. ustawy, w myśl którego:

Wartość rynkową przedmiotu czynności cywilnoprawnych określa się na podstawie przeciętnych cen stosowanych w obrocie rzeczami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem ich miejsca położenia, stanu i stopnia zużycia, oraz w obrocie prawami majątkowymi tego samego rodzaju, z dnia dokonania tej czynności, bez odliczania długów i ciężarów.

Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy:

Stawki podatku wynoszą od umów zamiany, dożywocia, o dział spadku, o zniesienie współwłasności oraz darowizny:

a) przy przeniesieniu własności nieruchomości, rzeczy ruchomych, prawa użytkowania wieczystego, własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego, spółdzielczego prawa do lokalu użytkowego oraz wynikających z przepisów prawa spółdzielczego: prawa do domu jednorodzinnego oraz prawa do lokalu w małym domu mieszkalnym – 2%,

b) przy przeniesieniu własności innych praw majątkowych – 1%.

Należy wskazać, że przepisy ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych nie definiują czynności prawnych objętych opodatkowaniem. Nie zawierają zatem definicji pojęcia „zamiana”. Dlatego też należy w tym zakresie odwołać się do odpowiednich przepisów ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1610 ze zm.).

Na podstawie art. 603 Kodeksu cywilnego:

Przez umowę zamiany każda ze stron zobowiązuje się przenieść na drugą stronę własność rzeczy w zamian za zobowiązanie się do przeniesienia własności innej rzeczy.

W rozumieniu ustawy Kodeks cywilny rzeczami są tylko przedmioty materialne. Rzeczy dzielą się na nieruchomości (grunty, budynki oraz części budynków tzw. nieruchomości lokalowe) i na rzeczy ruchome. Przedmiotami zamiany w ujęciu Kodeksu cywilnego oprócz rzeczy mogą być prawa majątkowe. Prawami majątkowymi są przysługujące danej osobie prawa do korzystania i rozporządzania określoną rzeczą lub prawem ustanowionym na tej rzeczy.

W myśl art. 10 ust. 2 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych:

Notariusze są płatnikami podatku od czynności cywilnoprawnych dokonywanych w formie aktu notarialnego.

Biorąc pod uwagę powyższe przepisy, umowa zamiany – co do zasady – podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Jeśli jest dokonywana w formie aktu notarialnego – płatnikiem podatku jest notariusz.

Z opisu zdarzenia przyszłego wynika, że jest Pan właścicielem mieszkania Z – księga (…) – wartość 1.780.000 zł. Jest Pan także w udziale 50% właścicielem mieszkania F księga (…) (drugie 50% ma Pan D. J.) – wartość tych 50% to 190.000 zł. Pan D. J. (osoba obca) jest właścicielem:

\- Mieszkania O – księga (…) – wartość 490.000 zł;

\- Mieszkania B – księga (…) – wartość 1.100.000 zł;

\- Mieszkania F – księga (…) w udziale 50% (drugie 50% ma Pan) – wartość tych 50% udziałów 190.000 zł.

Razem wartość matematycznie: 1.780.000 zł. Chce Pan zamienić się z Panem D. J. na mieszkania:

\- odda Pan Panu D. J. mieszkanie Z;

\- zaś Pan D. J. zamieni na Pana rzecz: Mieszkanie O, Mieszkanie B, Mieszkania F (50% udziałów).

W związku z powyższym do określenia podstawy opodatkowania z tytułu umowy zamiany zastosowanie znajdzie art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, a więc będzie nią różnica wartości rynkowych zamienianych lokali. Przepis ten, zgodnie ze swoim literalnym brzmieniem znajduje bowiem zastosowanie w każdej sytuacji, gdy dochodzi do zamiany lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu na taki lokal lub prawo, a z taką sytuacją mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie.

Jeżeli więc w rzeczywistości wartość rynkowa zamienianych lokali (udziału w lokalu), określona zgodnie z zasadami wynikającymi z art. 6 ust. 2 będzie równa, wówczas pomimo powstania obowiązku podatkowego, ze względu na określenie podstawy opodatkowania w wysokości zero zł, nie będzie Pan zobowiązany do zapłaty podatku.

W świetle powyższych wyjaśnień Pana stanowisko, zgodnie z którym w związku z planowaną zamianą mieszkań nie wystąpi podatek od czynności cywilnoprawnych należało uznać za prawidłowe, z tym jednak zastrzeżeniem, że – wbrew Pana twierdzeniu – obowiązek podatkowy powstanie, natomiast podstawa opodatkowania wyniesie zero zł i dlatego nie będzie Pan zobowiązany do zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych.

Jednocześnie mając na uwadze wskazane przez Pana wartości wyjaśnić należy, że nie podlegały one weryfikacji i ocenie w procesie wydawania przedmiotowej interpretacji. Zauważyć bowiem należy że postępowanie w sprawie wydawania interpretacji indywidualnych, z uwagi na przedmiot i charakter wydawanych w jego toku rozstrzygnięć, jest postępowaniem szczególnym, odrębnym, do którego nie mają bezpośredniego zastosowania inne (poza wskazanymi w ustawie) przepisy Ordynacji podatkowej, w szczególności nie jest postępowaniem dowodowym, które może być prowadzone w toku kontroli podatkowej czy postępowania podatkowego lub czynności sprawdzających. Organ wydający interpretację indywidualną nie może więc zbadać w sensie merytorycznym „sprawy podatkowej” wynikającej z opisanego we wniosku zdarzenia lecz jedynie pozytywnie lub negatywnie ocenić, z przytoczeniem przepisów prawa podatkowego, czy stanowisko pytającego zawarte we wniosku odnoszące się do regulacji przepisów prawa podatkowego jest słuszne i znajduje oparcie w okolicznościach przedstawionego zdarzenia.

**Dodatkowe informacje**

**Informacja o zakresie rozstrzygnięcia**

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

**Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji**

\- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli: Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do interpretacji.

\- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

\- Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

**Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację**

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w …. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

\- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

\- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

**Podstawa prawna dla wydania interpretacji**

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 ze zm.).