Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0111-KDIB2-1.4010.134.2017.2.AT
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2017-09-26
Teza: w zakresie możliwości zwolnienia z opodatkowania dochodu uzyskanego przez Spółdzielnię z tytułu sprzedaży lokali mieszkalnych wraz z przynależnymi pomieszczeniami oraz miejsc postojowych w garażu wielostanowiskowym.
Słowa kluczowe: spółdzielnie-spółdzielnie mieszkaniowe; zasób-zasoby mieszkaniowe; zbycie
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 201 ze zm.), Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z 5 lipca 2017 r. (data wpływu 11 lipca 2017 r.), uzupełnionym 11 września 2017 r. o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego, dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych, w zakresie możliwości zwolnienia z opodatkowania dochodu uzyskanego przez Spółdzielnię z tytułu sprzedaży lokali mieszkalnych wraz z przynależnymi pomieszczeniami oraz miejsc postojowych w garażu wielostanowiskowym:

*   na rzecz osób będących członkami Spółdzielni – **jest prawidłowe,**
*   na rzecz osób niebędących członkami Spółdzielni – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 11 lipca 2017 r. do tutejszego organu wpłynął ww. wniosek, o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego, dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych, w zakresie możliwości zwolnienia z opodatkowania dochodu uzyskanego przez Spółdzielnię z tytułu sprzedaży lokali mieszkalnych wraz z przynależnymi pomieszczeniami oraz miejsc postojowych w garażu wielostanowiskowym. Wniosek powyższy nie spełniał wymogów formalnych, dlatego też pismem z 25 sierpnia 2017 r. Znak: 0111-KDIB2-1.4010.134.2017.1.AT wezwano do jego uzupełnienia, co też nastąpiło 11 września 2017 r.

We wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Zgodnie z przepisami ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych z dnia 15 grudnia 2000 r. (art. 1 ust. 2 pkt 5) oraz Statutem Spółdzielni (§ 4 ust. 5) Spółdzielnia realizuje w ramach swojej działalności budowę budynku mieszkalnego z garażem wielostanowiskowym. Inwestycja realizowana jest w oparciu o ustawę z 16 września 2011 r. o ochronie praw nabywcy lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego. Spółdzielnia z nabywcami zawiera umowy deweloperskie oraz przedwstępne umowy sprzedaży. Ustanowienie odrębnej własności lokalu mieszkalnego lub miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym i przeniesienie własności lokalu mieszkalnego lub miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym na nabywcę przewidywane jest w I kwartale 2018 roku. Spółdzielnia zakłada uzyskanie dochodu ze sprzedaży lokali mieszkalnych i miejsc postojowych w garażu wielostanowiskowym. Dochód ten będzie stanowił zysk podlegający uchwale Walnego Zgromadzenia Członków z przeznaczeniem na działalność statutową Spółdzielni tj. gospodarkę zasobami mieszkaniowymi.

W uzupełnieniu wniosku ujętym w piśmie z 4 września 2017 r. wskazano, że realizowana przez Spółdzielnię inwestycja w oparciu o ustawę z 16 września 2011 r. o ochronie praw nabywcy lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego, po jej zakończeniu będzie wspólnotą mieszkaniową, w której ze wszystkimi właścicielami zostaną zawarte, w postaci aktu notarialnego, umowy odrębnej własności lokalu. Powstały budynek nie będzie stanowił majątku Spółdzielni. W chwili obecnej przedwstępne umowy sprzedaży zawierane są zarówno z członkami Spółdzielni, którzy posiadają tytuł prawny do lokalu w innym budynku niż realizowana inwestycja, jak również z osobami trzecimi, które nie są członkami Spółdzielni.

Wobec powyższego:

*   nie wszyscy potencjalni nabywcy lokali mieszkalnych z przynależnościami (tj. komórka lokatorska) będą członkami Spółdzielni,
*   nie wszyscy potencjalni nabywcy miejsc postojowych w garażu wielostanowiskowym będą członkami Spółdzielni.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

1.  Czy dochód uzyskany z tytułu sprzedaży lokali mieszkalnych z przynależnymi pomieszczeniami (komórka lokatorska) będzie kwalifikowany do przychodów z gospodarki zasobami mieszkaniowymi zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych?
2.  Czy dochód uzyskany z tytułu sprzedaży miejsc postojowych w garażu wielostanowiskowym będzie kwalifikowany do przychodów z gospodarki zasobami mieszkaniowymi zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 44 Ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych?
3.  Czy w związku z pytaniami nr 1 i 2 dochód ten podlega zwolnieniu z podatku dochodowego od osób prawnych?

Zdaniem Wnioskodawcy, dochód uzyskany z działalności statutowej Spółdzielni, o którym mowa w pytaniu, przeznaczony na cele związane z utrzymaniem zasobów mieszkaniowych spółdzielni mieszczący się w określeniu art. 17 ust. 1 pkt 44 oraz art. 17 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych w całości korzysta ze zwolnienia podatkowego.

Działalność inwestycyjna to jest budowa lokali stanowi realizację podstawowej działalności Spółdzielni wynikającej z ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych z dnia 15 grudnia 2000 r. (art. 1 ust. 2 pkt 5) oraz Statutu Spółdzielni (§ 4 ust. 5).

Uzyskany ewentualny dochód przeznaczony na cele statutowe, tj. utrzymanie zasobów mieszkaniowych Spółdzielni, winien być zwolniony od opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest częściowo prawidłowe, a częściowo nieprawidłowe.

Zasady funkcjonowania spółdzielni mieszkaniowych określa ustawa z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (t.j. Dz.U. z 2013 r., poz. 1222 ze zm.). W myśl art. 1 ust. 1 tej ustawy, celem spółdzielni mieszkaniowej, zwanej dalej „spółdzielnią”, jest zaspokajanie potrzeb mieszkaniowych i innych potrzeb członków oraz ich rodzin, przez dostarczanie członkom samodzielnych lokali mieszkalnych lub domów jednorodzinnych, a także lokali o innym przeznaczeniu.

Zgodnie z art. 1 ust. 2 ww. ustawy, przedmiotem działalności spółdzielni może być:

1.  budowanie lub nabywanie budynków w celu ustanowienia na rzecz członków spółdzielczych lokatorskich praw do znajdujących się w tych budynkach lokali mieszkalnych,
2.  budowanie lub nabywanie budynków w celu ustanowienia na rzecz członków odrębnej własności znajdujących się w tych budynkach lokali mieszkalnych lub lokali o innym przeznaczeniu, a także ułamkowego udziału we współwłasności w garażach wielostanowiskowych,
3.  budowanie lub nabywanie domów jednorodzinnych w celu przeniesienia na rzecz członków własności tych domów,
4.  udzielanie pomocy członkom w budowie przez nich budynków mieszkalnych lub domów jednorodzinnych,
5.  budowanie lub nabywanie budynków w celu wynajmowania lub sprzedaży znajdujących się w tych budynkach lokali mieszkalnych lub lokali o innym przeznaczeniu.

Stosownie do treści art. 1 ust. 3 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, spółdzielnia ma obowiązek zarządzania nieruchomościami stanowiącymi jej mienie lub nabyte na podstawie ustawy mienie jej członków.

Art. 1 ust. 4 tej ustawy stanowi, iż statut spółdzielni określa, którą działalność spośród wymienionych w ust. 2 i 3, prowadzi spółdzielnia.

Zgodnie z art. 1 ust. 6 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, spółdzielnia może prowadzić również inną działalność gospodarczą na zasadach określonych w odrębnych przepisach i w statucie, jeżeli działalność ta związana jest bezpośrednio z realizacją celu, o którym mowa w ust. 1, czyli zaspokajaniem potrzeb mieszkaniowych i innych potrzeb członków oraz ich rodzin.

Jak wynika z wyżej powołanych przepisów, ustawowym obowiązkiem spółdzielni mieszkaniowych jest zaspokajanie potrzeb mieszkaniowych i innych potrzeb członków oraz ich rodzin, a nie osób niebędących jej członkami.

W kwestiach podatku dochodowego spółdzielnia mieszkaniowa, jako podmiot posiadający osobowość prawną, podlega ogólnym regułom przewidzianym w ustawie z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz.U z 2016 r., poz. 1888, ze zm., dalej: „updop”).

Zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 1 updop, przychodem, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4 oraz art. 14, są w szczególności otrzymane pieniądze i wartości pieniężne, w tym również różnice kursowe.

Bez znaczenia przy tym pozostaje źródło pochodzenia tych środków, tzn. czy zostały one wypracowane wskutek prowadzenia działalności gospodarczej, uzyskane jako pożytki zrealizowane przez spółdzielnię z nieruchomości wspólnej, czy też otrzymane w inny przewidziany tą ustawą sposób. Powyższe oznacza, że wszystkie środki pieniężne, jakie wpływają na konto spółdzielni mieszkaniowej, bez względu na źródło ich pochodzenia, stanowią co do zasady przychód w rozumieniu updop. Natomiast wszelkie koszty ponoszone przez spółdzielnię mieszkaniową, mające związek z uzyskanym przychodem są kosztami uzyskania przychodów w myśl art. 15 ust. 1 updop, który stanowi, że kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1.

W myśl art. 7 ust. 1 updop, przedmiotem opodatkowania podatkiem dochodowym jest dochód bez względu na rodzaj źródeł przychodów, z jakich dochód ten został osiągnięty; w wypadkach, o których mowa w art. 21 i 22, przedmiotem opodatkowania jest przychód. Przy czym, w myśl art. 7 ust. 2 updop, dochodem, z zastrzeżeniem art. 10, art. 11 i art. 24a, jest nadwyżka sumy przychodów nad kosztami ich uzyskania, osiągnięta w roku podatkowym; jeżeli koszty uzyskania przychodów przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą. Powyższe oznacza, że dochodem spółdzielni mieszkaniowej, zgodnie z art. 7 ust. 2 updop, jest nadwyżka sumy przychodów nad kosztami ich uzyskania, osiągnięta w roku podatkowym, która w myśl art. 7 ust. 1 updop stanowi przedmiot opodatkowania podatkiem dochodowym.

Przechodząc do oceny stanowiska Spółdzielni należy przede wszystkim stwierdzić, że zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 44 updop, wolne od podatku są dochody spółdzielni mieszkaniowych, wspólnot mieszkaniowych, towarzystw budownictwa społecznego oraz samorządowych jednostek organizacyjnych prowadzących działalność w zakresie gospodarki mieszkaniowej uzyskane z gospodarki zasobami mieszkaniowymi - w części przeznaczonej na cele związane z utrzymaniem tych zasobów, z wyłączeniem dochodów uzyskanych z innej działalności gospodarczej niż gospodarka zasobami mieszkaniowymi.

Warunkiem zwolnienia od podatku jest, zatem spełnienie dwóch przesłanek:

*   dochody muszą pochodzić z gospodarki zasobami mieszkaniowymi oraz
*   muszą zostać przeznaczone na utrzymanie zasobów mieszkaniowych.

Z powyższego wynika, że dochody osiągnięte z innej niż gospodarka zasobami mieszkaniowymi działalności podlegają opodatkowaniu bez względu na jaki cel zostaną przekazane.

Wskazać należy, że przez zasoby mieszkaniowe należy rozumieć nie tylko lokale mieszkalne, ale także pozostałe pomieszczenia i urządzenia wchodzące w skład budynku mieszkalnego lub znajdujące się poza nim, których istnienie jest niezbędne dla prawidłowego korzystania z mieszkań przez mieszkańców, a także ułatwiające im dostęp do budynku mieszkalnego (w tym komórki lokatorskie, czy garaże). Pojęcie zasobów mieszkaniowych w kontekście gospodarowania nimi nie zostało zdefiniowane w ustawie o podatku dochodowym od osób prawnych. Oznacza to, że przy ustaleniu jego znaczenia nie tylko dopuszczalne, ale i celowe jest uwzględnienie reguł wykładni systemowej. Możliwości takiej nie wyklucza przy tym autonomia prawa podatkowego. Dokonując wykładni pojęcia „zasoby mieszkaniowe” dopuszczalne jest odwołanie się do normy powołanego art. 1 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych a w konsekwencji posługiwanie się, jako jednym z kryteriów, statusem prawnym podmiotu korzystającego z takich zasobów. Dochody uzyskane ze sprzedaży lokali mieszkalnych mieszczą się w pojęciu „zasoby mieszkaniowe” w rozumieniu art. 17 ust. 1 pkt 44 updop, o ile służą mieszkańcom, będącym jednocześnie członkami spółdzielni. Za taką bowiem interpretacją przemawia wynikający z treści art. 1 ust. 1 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych zasadniczy cel ich działalności, którego realizacji służą zasoby mieszkaniowe. Wszelkie usługi na rzecz podmiotów niebędących członkami spółdzielni pozostają bez związku z zaspokojeniem potrzeb mieszkaniowych członków i ich rodzin i nie stanowią, zatem gospodarki zasobami mieszkaniowymi.

Spółdzielnia mieszkaniowa w tym przypadku działa jak zwykli deweloperzy, a uzyskane z tego rodzaju sprzedaży dochody podlegać będą opodatkowaniu. Nie ma bowiem jakiś szczególnych racji, aby omawianą działalność spółdzielni uprzywilejowywać zwolnieniami podatkowymi. Przeciwnie, przyznanie tych korzyści naruszałoby równowagę konkurencyjną oraz stanowiło nieuzasadnione odstępstwo od zasady powszechności opodatkowania. W zakresie, w jakim spółdzielnie mieszkaniowe nie zaspakajają potrzeb swoich członków, a działają jak zwykli deweloperzy (przedsiębiorcy), powinni również podlegać takim samym obciążeniom publicznoprawnym.

W świetle powyższego stanowisko Spółdzielni w zakresie możliwości zwolnienia z opodatkowania dochodu uzyskanego przez Spółdzielnię z tytułu sprzedaży lokali mieszkalnych wraz z przynależnymi pomieszczeniami oraz miejsc postojowych w garażu wielostanowiskowym:

*   na rzecz osób będących członkami Spółdzielni – jest prawidłowe,
*   na rzecz osób niebędących członkami Spółdzielni – jest nieprawidłowe.

Na marginesie wskazać należy, iż stanowisko prezentowane w niniejszej interpretacji zostało również potwierdzone wyrokami sądów administracyjnych, por. m.in.: wyrok NSA z dnia 18 czerwca 2015 r. sygn. akt. II FSK 1025/13, wyrok NSA z dnia 23 lutego 2011 r. sygn. akt II FSK 1888/09, wyrok WSA z dnia 2 lutego 2010 r. sygn. akt I SA/Kr 1706/09.

Interpretacja dotyczy opisanego zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania interpretacji.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze stanem faktycznym podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Zgodnie z art. 14na Ordynacji podatkowej, przepisów art. 14k–14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1.  z zastosowaniem art. 119a,
2.  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, 31-511 Kraków, w dwóch egzemplarzach (art. 47 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2017 r. poz. 1369) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała.