Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0115-KDIT3.4011.133.2025.2.JS
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2025-04-02
Teza: Skutki podatkowe wypłaty odszkodowania za utracony dochód
w działalności rolniczej.
Słowa kluczowe: działalność-działalność rolnicza
grunty
odszkodowania
przychód
Zagadnienia: Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Źródła przychodów.-Przychody z innych źródeł.
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Rozdział 2-art. 20-ust. 1

## Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

10 lutego 2025 r. wpłynął Pani wniosek z 5 lutego 2025 r. o wydanie interpretacji
    indywidualnej. Uzupełniła go Pani pismem z 17 marca 2025 r. (wpływ: 21 marca 2025 r.) –
    w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:
    Opis stanu faktycznego

    Jest Pani rolnikiem indywidualnym prowadzącym działalność rolniczą zgodnie z
    przepisami ustawy art. 2 pkt 19 ustawy o podatku od towarów i usług.
    W przeszłości osoba trzecia nielegalnie przywłaszczyła sobie Pani grunty rolne, co
    uniemożliwiło Pani ich użytkowanie w działalności rolniczej przez pewien czas. W związku
    z tym sąd przyznał Pani zadośćuczynienie [powinno być: odszkodowanie – dopisek
    organu] za utracony dochód z tej działalności.
    Kwota zadośćuczynienia [powinno być: odszkodowania – dopisek organu] została
    wyliczona w oparciu o potencjalny dochód, jaki mogłaby Pani uzyskać, gdyby mogła Pani
    użytkować swoje grunty zgodnie z ich przeznaczeniem.
    Otrzymała Pani już zadośćuczynienie [powinno być: odszkodowanie – dopisek organu],
    które stanowi rekompensatę za brak możliwości osiągania dochodów z działalności
    rolniczej w danym okresie.
    Uzupełnienie wniosku
    Jest Pani rolnikiem indywidualnym prowadzącym działalność rolniczą w rozumieniu
    ustawy z 24 października 2013 r. o podatku rolnym. Powierzchnia Pani gospodarstwa jest
    większa niż 1 ha przeliczeniowy i jest Pani własnością.
    Odszkodowanie wypłacono Pani 15 kwietnia 2024r.
    Otrzymana przez Panią kwota stanowi zadośćuczynienie [powinno być: odszkodowanie –
    dopisek organu] za wyrządzone szkody, odsetki ustawowe za opóźnienie oraz koszty
    sądowe.
    Sąd przyznał zadośćuczynienie [powinno być: odszkodowanie – dopisek organu] na
    podstawie art. 415 kc.
    Odszkodowanie jakie otrzymała Pani to kwota rzeczywistych korzyści, które mogłaby Pani
    uzyskać przy uprawie gruntów gdyby pozwany nie pozbawił Pani takiej możliwości
    lekceważąc orzeczenia sądu i szkody nie wyrządził. Świadczenie zostało wypłacone, gdyż
    prowadzi Pani gospodarstwo rolne i taki przychód mogłaby Pani uzyskać.
    Pytanie (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu wniosku)
    Czy otrzymane zadośćuczynienie [powinno być: odszkodowanie – dopisek organu] za
    utracony dochód wynikający z braku możliwości korzystania z działki podlega
    opodatkowaniem od osób fizycznych ? W przypadku prowadzenia gospodarstwa rolnego,
    dochody z działalności rolniczej, które mogłabym uzyskać w normalnych okolicznościach
    korzystają ze zwolnienia z opodatkowania.
    Pani stanowisko w sprawie (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu wniosku)
    Uważa Pani, że otrzymane zadośćuczynienie [powinno być: odszkodowanie – dopisek
    organu] nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
    Rekompensata to uszczerbek majątkowy, który mogła Pani uzyskać prowadząc
    gospodarstwo rolne, która byłaby zwolniona z opodatkowania. Poza tym w tym okresie
    opłacała Pani za wyżej wymienione grunty podatek rolny i w sytuacji ponownego
    opodatkowania zmuszona by Pani była do dwukrotnego wykazania dochodu z tego
    samego gospodarstwa co nie jest zgodne z prawem.

## Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest nieprawidłowe.

## Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Na wstępie wyjaśniam, że w opisie sprawy, pytaniu oraz własnym stanowisku błędnie
    nazywa Pani kwotę uzyskanego świadczenia zadośćuczynieniem, a nie odszkodowaniem.
    W opisie sprawy pojęć tych używa Pani wymiennie.
    Dlatego też wyjaśniam, że zadośćuczynienie służy rekompensacie krzywdy niemajątkowej,
    takiej jak cierpienia fizyczne i psychiczne. Jego celem jest łagodzenie negatywnych przeżyć
    poszkodowanego Zadośćuczynienie dotyczy szkód niemajątkowych, takich jak krzywda
    moralna, cierpienia fizyczne i psychiczne.
    Natomiast odszkodowanie ma na celu wyrównanie szkody majątkowej, która wynika z
    uszkodzenia mienia lub utraty dochodów. Jego rolą jest przywrócenie stanu majątkowego
    poszkodowanego do poziomu, jaki istniałby, gdyby do szkody nie doszło. Może m.in.
    dotyczyć szkody majątkowej za utracone dochody.
    Przedstawione przez Panią błędne nazewnictwo nie ma jednak wpływu na merytoryczne
    rozpatrzenie Pani wniosku oraz dokonane przeze mnie rozstrzygnięcie.
    Przechodząc do wykładnie przepisów wskazuję, że na podstawie art. 9 ust. 1 ustawy z dnia
    26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 226
    ze zm.):
      Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z
      wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od
      których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
    Opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlegają zatem wszelkie
    dochody osiągane przez podatnika, z wyjątkiem tych dochodów, które zostały
    enumeratywnie wymienione przez ustawodawcę jako zwolnione z podatku, bądź od
    których zaniechano poboru podatku w drodze rozporządzenia wydanego przez Ministra
    Finansów.
    W myśl art. 2 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:
      Przepisów ustawy nie stosuje się do przychodów z działalności rolniczej, z wyjątkiem
      przychodów z działów specjalnych produkcji rolnej.
    Stosownie do art. 2 ust. 2 tej ustawy:
      Działalnością rolniczą, w rozumieniu ust. 1 pkt 1, jest działalność polegająca na
      wytwarzaniu produktów roślinnych lub zwierzęcych w stanie nieprzetworzonym
      (naturalnym) z własnych upraw albo hodowli lub chowu, w tym również produkcja
      materiału siewnego, szkółkarskiego, hodowlanego oraz reprodukcyjnego, produkcja
      warzywnicza gruntowa, szklarniowa i pod folią, produkcja roślin ozdobnych, grzybów
      uprawnych i sadownicza, hodowla i produkcja materiału zarodowego zwierząt,
      ptactwa i owadów użytkowych, produkcja zwierzęca typu przemysłowo-fermowego
      oraz hodowla ryb, a także działalność, w której minimalne okresy przetrzymywania
      zakupionych zwierząt i roślin, w trakcie których następuje ich biologiczny wzrost,
      wynoszą co najmniej:
        1) miesiąc - w przypadku roślin,
        2) 16 dni - w przypadku wysokointensywnego tuczu specjalizowanego gęsi lub
        kaczek,
        3) 6 tygodni - w przypadku pozostałego drobiu rzeźnego,
        4) 2 miesiące - w przypadku pozostałych zwierząt
      - licząc od dnia nabycia.
    Wyjaśniam, że ustawodawca precyzyjnie określa, co w kontekście podatku dochodowego
    od osób fizycznych rozumie się przez działalność rolniczą. Wyliczenie zawarte w art. 2 ust.

    2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych ma charakter wyczerpujący.
    Definicja działalności rolniczej wskazuje, że jej podstawową cechą jest produkcja
    produktów roślinnych i zwierzęcych w stanie nieprzetworzonym, pochodzących z upraw,
    chowu lub hodowli. Ta definicja określa rodzaje działalności uznawane za rolnicze.
    Przyjmując działalność rolniczą jako źródło przychodu, wszystkie przychody z tego źródła
    powinny być traktowane jako jego integralna część.
    Pojęcie działalności rolniczej zostało również wyjaśnione zostało w orzecznictwie sądów
    administracyjnych i tak przykładowo Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 24
    listopada 2024 r., sygn. akt II FSK 3738/17 odnosząc się do art. 2 ust. 2 ustawy o podatku
    dochodowym od osób prawnych (który zawiera tożsamą treść co art. 2 ust. 2 ustawy o
    podatku dochodowym od osób fizycznych) wskazał, że:
      z definicji zawartej w art. 2 ust. 2 ustawy o CIT wynika, że działalność rolnicza to
      działalność polegająca na wytwarzaniu produktów roślinnych lub zwierzęcych w stanie
      nieprzetworzonym (naturalnym), w tym również produkcja. Zatem elementami
      istotnymi definicji są nie tylko określenia „wytwarzanie”, ale i „produkt roślinny”,
      „produkt zwierzęcy” i „stan nieprzetworzony (naturalny)” oraz „produkcja”. Jeżeli
      chodzi o określenie „wytwarzanie” to oznacza ono: produkować, wyrabiać coś,
      powodować powstanie czegoś, tworzyć, kształtować (Słownik współczesnego języka
      polskiego, red. B. Dunaj, Warszawa 1996, s. 1292); spowodować powstanie czegoś,
      zrobić coś, wyprodukować coś (Słownik języka polskiego, red. S. Dubisz, Warszawa
      2008, s. 704). Z kolei słowo „produkt” oznacza: dobro materialne powstałe w wyniku
      procesu produkcji (Słownik języka polskiego, red. B. Dunaj, Warszawa 1996, s. 854); to
      co powstało w wyniku procesu produkcji, co zostało wytworzone w procesie produkcji
      (Słownik języka polskiego, red. S. Dubisz, Warszawa 2008, s. 564). Określenie zaś
      „produkcja” to: zorganizowana działalność ludzka mająca na celu seryjne wytwarzanie
      określonych dóbr materialnych (Słownik języka polskiego, red. S. Dubisz, Warszawa
      2008, s. 563); wytwarzanie dóbr materialnych, zajmowanie się produkcją czegoś
      (Słownik języka polskiego, red. B. Dunaj, Warszawa 1996, s. 854). Zatem określenie
      „działalność rolnicza” to działalność polegająca na produkcji - a więc zorganizowanej
      działalności ludzkiej - dóbr materialnych o charakterze roślinnym lub zwierzęcym.
    W opisie sprawy wprost wskazała Pani, że:
    · Jest Pani rolniczką i prowadzi Pani gospodarstwo rolne;
    · Osoba trzecia przywłaszczyła Pani grunty i nie mogła Pani ich wykorzystywać w ramach
      swojego gospodarstwa rolnego;
    · Sąd przyznał Pani odszkodowanie na podstawie art. 415 kodeksu cywilnego;
    · Otrzymane przez Panią odszkodowanie stanowi kwotę rzeczywistych korzyści, które
      mogłaby Pani uzyskać przy uprawie gruntów, gdyby pozwany nie pozbawił Pani takiej
      możliwości.
    Wątpliwości Pani sprowadzają się do ustalenia, czy kwota otrzymanego odszkodowania
    podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych skoro dochody z
    działalności rolniczej jakie mogłaby Pani uzyskać w tym czasie korzystałyby ze zwolnienia z
    opodatkowania tym podatkiem.
    Przechodząc do wyjaśnienia okoliczności sprawy zaznaczam, że zgodnie z ustawą o
    podatku dochodowym od osób fizycznych (art. 2 ust. 1 pkt 1), przychody z działalności
    rolniczej są zwolnione z podatku.

    Do tych przychodów zaliczamy odszkodowania za szkody w uprawach i płodach rolnych,
    które są bezpośrednim efektem pracy rolniczej.
    Natomiast inne odszkodowanie – tak jak w Pani przypadku – za utracony dochód
    wynikający z braku możliwości korzystania z działki nie może zostać uznane za przychód z
    działalności rolniczej.
    Tym samym otrzymana przez Panią kwota odszkodowania nie stanowi przychodu z
    działalności rolniczej w rozumieniu art. 2 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób
    fizycznych.
    Sama bowiem Pani wskazała, że otrzymane przez Panią odszkodowanie to kwota
    rzeczywistych korzyści, które mogłaby Pani uzyskać przy uprawie gruntów, gdyby osoba
    trzecia ich sobie nie przywłaszczyła.
    Zatem nie można uznać, że otrzymane przez Panią odszkodowanie jest związane ze
    szkodami powstałymi w uprawach rolnych lub plonach. Dlatego też przyznane Pani
    odszkodowanie nie stanowi przychodu z działalności rolniczej, o której mowa w art. 2 ust.
    2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i podlega opodatkowaniu zgodnie z
    przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
    W myśl art. 11 ust. 1 ww. ustawy:
      Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji
      praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b,
      art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w
      roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych
      świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.
    Przepis art. 10 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zawiera katalog
    źródeł przychodów podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób
    fizycznych.
    Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 9 tej ustawy:
      Źródłem przychodów są inne źródła.
    Z kolei art. 20 ust. 1 cytowanej ustawy stanowi, że:
      Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w
      szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego
      wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu
      przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z
      tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z
      indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz
      osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z
      ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu
      umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14,
      dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów
      określonych w art. 12-14 i art. 17.
    Użyty we wskazanym przepisie zwrot „w szczególności” wskazuje, że definicja przychodów
    z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć
    również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ustawy.

    O przychodzie podatkowym z innych źródeł należy bowiem mówić w każdym przypadku,
    kiedy u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe.
    Jak już wcześniej wyjaśniłem - opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób
    fizycznych podlegają zatem wszelkie dochody osiągane przez podatnika, z wyjątkiem tych
    dochodów, które zostały enumeratywnie wymienione przez ustawodawcę jako zwolnione
    od podatku, bądź od których zaniechano poboru podatku w drodze rozporządzenia
    wydanego przez Ministra Finansów.
    Mając na uwadze opisane zdarzenie stwierdzam, że odszkodowanie, które zostało Pani
    zasądzone wyrokiem sądu stanowi dla Pani przychód w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o
    podatku dochodowym od osób fizycznych, który należy zakwalifikować do przychodów z
    innych źródeł, o których mowa w art. 20 ust. 1 ww. ustawy.
    Kwotę otrzymanego odszkodowania powinna Pani wykazać – jako przychód z innych
    źródeł – w zeznaniu podatkowym składanych za rok, w którym zostało one Pani wypłacone.
    Dlatego też stanowisko Pani uznałem za nieprawidłowe.

## Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
    Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który
    obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
    Zastrzegam, że interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem wniosku w
    kontekście własnego stanowiska i przedstawionego pytania, które wyznacza zakres
    wniosku. Niniejsza interpretacja nie rozstrzyga w zakresie możliwości skorzystania ze
    zwolnień przedmiotowych, wymienionych w art. 21 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym
    od osób fizycznych.
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
    · Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy
      z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.).
      Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna
      (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do
      interpretacji.
    · Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub
      zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem
      czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
        1) z zastosowaniem art. 119a;
        2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5
        ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
        3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
    · Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w
      decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki
      interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

## Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu
    Administracyjnego w Białymstoku, ul. Henryka Sienkiewicza 84, 15-950 Białystok. Zasady
    zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo

    o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.;
    dalej jako „PPSA”).
    Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę
    należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej
    (art. 53 § 1 PPSA):
    · w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa
      Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
    · w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres
      Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP
      (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia
    przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do
    zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz
    powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

## Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji
    podatkowej.