Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB2/436-542/09-4/AF
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2010-03-02
Teza: opodatkowanie zachowku
Słowa kluczowe: opodatkowanie; podatek-podatek od spadków i darowizn; prawa-prawa majątkowe; zachowek
Przepisy: [PSD] Ustawa o podatku od spadków i darowizn-Rozdział 1-art. 4; [PSD] Ustawa o podatku od spadków i darowizn-Rozdział 2-art. 6; [PSD] Ustawa o podatku od spadków i darowizn-Rozdział 3-art. 9

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pana, przedstawione we wniosku z dnia 01.12.2009 r. (data wpływu 03.12.2009 r.) uzupełniony pismem z dnia 23.02.2010 r. (data nadania 23.02.2010 r., data wpływu 25.02.2010 r.) na wezwanie z dnia 17.02.2010 r. Nr IPPB2/415-730/09-2/AS o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od spadków i darowizn w zakresie opodatkowania zachowku - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 03.12.2009 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od spadków i darowizn w zakresie opodatkowania zachowku.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawca, w czasie rozprawy w Sądzie Okręgowym Wydział Cywilny, w dniu 13 października 2009 r., zawarł ugodę z synem Adrianem O.

Zgodnie z porozumieniem syn Wnioskodawcy zobowiązał się do wypłacenia mu 350.000 zł w terminie do 31.05.2010 r. tytułem zadatku po zmarłej matce Wnioskodawcy (a babce syna) Wandzie O zmarłej w dniu 28.08.2005 r.

Równocześnie Adrian O został poinformowany i wyraził zgodę, iż w przypadku niemożności wypłacenia ww. kwoty, Wnioskodawca będzie mógł obciążyć hipotekę mieszkania Wandy O, które otrzymał w spadku po niej.

Pismem z dnia 17.02.2010 r. Nr IPPB2/415-730/09-2/AS wezwano Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania poprzez:

1.  uzupełnienie przedstawionego zdarzenia przyszłego poprzez wskazanie: - z jakiego tytułu ma Pan otrzymać zadatek na podstawie zawartej ugody sądowej;
2.  czy interpretacja ma być wydana w podatku dochodowym od osób fizycznych, czy w podatku od spadków i darowizn (w złożonym wniosku zaznaczono inne przepisy ustaw podatkowych);
3.  zadanie pytania podatkowego (w złożonym wniosku brak pytania, na które organ ma udzielić odpowiedzi);
4.  przedstawienie własnego stanowiska w sprawie.

Wezwanie skutecznie doręczono w dniu 23.02.2010 r. Wnioskodawca uzupełnił wniosek w terminie pismem z dnia 23.02.2010 r. (data nadania 23.02.2010 r., data wpływu 25.02.2010 r.), w którym Wnioskodawca ponownie przytoczył zdarzenie przyszłe przedstawione we wniosku, precyzując, iż zgodnie z porozumieniem syn Wnioskodawcy zobowiązał się do wypłacenia mu 350.000 zł w terminie do 31.05.2010 r. tytułem zachowku po matce Wnioskodawcy (a babce syna) Wandzie O zmarłej w dniu 28.08.2005 r. Wnioskodawca wskazał także, iż interpretacja przepisów prawa podatkowego ma być udzielona w zakresie podatku od spadków i darowizn. W uzupełnieniu do wniosku Wnioskodawca sprecyzował pytanie oraz własne stanowisko w sprawie.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

Czy otrzymany zachowek będzie opodatkowany?

Zdaniem Wnioskodawcy:

W związku z faktem, iż należny Wnioskodawcy zachowek jest po jego matce, a wypłacającym jest jego syn, Wnioskodawca uważa, że nie powinien zapłacić podatku.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t. j. Dz. U. Nr 93, poz. 768) podatkowi od spadków i darowizn, podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem:

1.  dziedziczenia, zapisu, dalszego zapisu, polecenia testamentowego;
2.  darowizny, polecenia darczyńcy;
3.  zasiedzenia;
4.  nieodpłatnego zniesienia współwłasności;
5.  zachowku, jeżeli uprawniony nie uzyskał go w postaci uczynionej przez spadkodawcę darowizny lub w drodze dziedziczenia albo w postaci zapisu;
6.  nieodpłatnej: renty, użytkowania oraz służebności.

Podatkowi podlega również nabycie praw do wkładu oszczędnościowego na podstawie dyspozycji wkładem na wypadek śmierci oraz nabycie jednostek uczestnictwa na podstawie dyspozycji uczestnika funduszu inwestycyjnego otwartego albo specjalistycznego funduszu inwestycyjnego otwartego na wypadek jego śmierci.

W myśl art. 5 ustawy o podatku od spadków i darowizn obowiązek podatkowy ciąży na nabywcy własności rzeczy i praw majątkowych.

Stosownie do art. 6 ust. 1 pkt 2a obowiązek podatkowy przy nabyciu tytułem zachowku powstaje z chwilą zaspokojenia roszczenia lub jego części.

Zgodnie z przepisami Księgi IV ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) osoby uprawnione do zachowku nie nabywają własności rzeczy lub praw majątkowych, wynikających z ww. prawa, z chwilą otwarcia spadku (śmierci spadkodawcy).

Moment śmierci spadkodawcy nie oznacza zatem równoczesnego przeniesienia własności rzeczy lub praw majątkowych na inne podmioty tytułem zachowku. Przeniesienie takie następuje z chwilą wykonania tego prawa przez spadkobierców na rzecz osób uprawnionych.

Nabycie własności rzeczy i praw majątkowych tytułem zachowku następuje z chwilą wykonania tego prawa.

Z przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego wynika, iż zgodnie z porozumieniem syn Wnioskodawcy zobowiązał się do wypłacenia na jego rzecz 350.000 zł w terminie do 31.05.2010 r. tytułem zachowku po zmarłej w dniu 28.08.2005 r. matce Wnioskodawcy.

Według art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn, opodatkowaniu podlega nabycie przez nabywcę od jednej osoby, własności rzeczy i praw majątkowych o czystej wartości przekraczającej kwotę wolną w wysokości 9.637 zł, jeżeli nabywcą jest osoba zaliczona do I grupy podatkowej. W myśl art. 14 ust. 2 ww. ustawy zaliczenie do grupy podatkowej następuje według osobistego stosunku nabywcy do osoby, od której lub po której zostały nabyte rzeczy i prawa majątkowe.

Zgodnie z art. 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn w brzmieniu obowiązującym od 01.01.2009 r. zwalnia się od podatku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych przez małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę, jeżeli:

1.  zgłoszą nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego powstałego na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 2-8 i ust. 2, a w przypadku nabycia w drodze dziedziczenia w terminie 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, z zastrzeżeniem ust. 2 i 4, oraz
2.  udokumentują - w przypadku gdy przedmiotem nabycia tytułem darowizny lub polecenia darczyńcy są środki pieniężne, a wartość majątku nabytego łącznie od tej samej osoby w okresie 5 lat, poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, doliczona do wartości rzeczy i praw majątkowych ostatnio nabytych, przekracza kwotę określoną w art. 9 ust. 1 pkt 1 - ich otrzymanie dowodem przekazania na rachunek bankowy nabywcy albo jego rachunek prowadzony przez spółdzielczą kasę oszczędnościowo-kredytową lub przekazem pocztowym.

Wyżej wymienione zwolnienie stosuje się, jeżeli w chwili nabycia nabywca posiadał obywatelstwo polskie lub obywatelstwo jednego z państw członkowskich Unii Europejskiej lub państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – stron umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym lub miał miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub na terytorium takiego państwa.

Reasumując, należy wskazać, iż nabycie własności rzeczy i praw majątkowych tytułem zachowku następuje z chwilą wykonania tego prawa, tj. wypłaty zachowku lub jego części. Z uwagi na to, iż w przedstawionym zdarzeniu przyszłym wypłata zachowku nastąpi do dnia 31.05.2010 r., Wnioskodawca może skorzystać ze zwolnienia od podatku, na podstawie art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn, o ile spełni wszystkie wymienione w tym przepisie warunki. Należy nadmienić, iż dla zastosowania powyższego zwolnienia nie ma znaczenia kto dokonuje wypłaty zachowku, lecz o zakwalifikowaniu do grupy podatkowej decyduje relacja spadkodawca – uprawniony do zachowku.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1 Maja 10, 09-402 Płock.