Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0114-KDIP2-3.4010.48.2018.1.MC
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2018-04-12
Teza: Powstanie przychodu w związku z umorzeniem udziałów Wspól-nika Spółki, po stronie Spółki.
Słowa kluczowe: przychód; udział; umorzenie
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 2-art. 12

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r., poz. 201, z późn. zm.) Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko – przedstawione we wniosku z dnia 14 lutego 2018 r. (data wpływu 16 lutego 2018 r.), o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie powstania przychodu po stronie Spółki, przychodu w związku z umorzeniem udziałów posiadanych przez Wspólnika – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 16 lutego 2018 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie powstania przychodu po stronie Spółki, przychodu w związku z umorzeniem udziałów posiadanych przez Wspólnika.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Spółka 1 sp. z o.o. (dalej: Spółka lub Wnioskodawca) jest podatnikiem, o którym mowa w art. 3 ust. 1 updop, podlegającym obowiązkowi podatkowemu w Polsce od całości swoich dochodów, bez względu na miejsce ich osiągania (nieograniczony obowiązek podatkowy).

Obecnie większość udziałów w Spółce posiada Spółka 2 z o.o. (dalej: Wspólnik), która również podlega nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w Polsce.

W przyszłości Spółka nabędzie wszystkie udziały posiadane przez Wspólnika w celu ich dobrowolnego umorzenia za wynagrodzeniem w trybie art. 199 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (t.j. Dz.U z 2017 r. poz. 1577 z późn. zm., dalej: KSH).

Spółka wypłaci Wspólnikowi wynagrodzenie z tytułu umorzenia udziałów, przy czym wynagrodzenie to może być niższe od wartości rynkowej umarzanych udziałów.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy w związku z umorzeniem udziałów Spółki posiadanych przez Wspólnika, po stronie Spółki (Wnioskodawcy) powstanie przychód podatkowy na gruncie podatku dochodowego od osób prawnych (dalej: CIT), a w szczególności czy znajdzie zastosowanie art. 12 ust. 1 pkt 2 w zw. z ust. 5 oraz ust. 5a lub art. 12 ust. 1 pkt 3 lit. a updop?

Zdaniem Wnioskodawcy, w związku z umorzeniem udziałów Spółki posiadanych przez Wspólnika po stronie Wnioskodawcy nie powstanie przychód podlegający opodatkowaniu CIT, w szczególności nie znajdzie zastosowanie art. 12 ust. 1 pkt 2 w zw. z ust. 5 oraz ust. 5a lub art. 12 ust. 1 pkt 3 lit. a updop.

Zgodnie z art. 199 § 1 zd. 2 KSH udział może być umorzony za zgodą wspólnika w drodze nabycia udziału przez spółkę (umorzenie dobrowolne). Stosownie do treści art. 199 § 2 zd. 1 KSH umorzenie udziału wymaga uchwały zgromadzenia wspólników, która powinna określać w szczególności podstawę prawną umorzenia i wysokość wynagrodzenia przysługującego wspólnikowi za umorzony udział.

Umorzenie udziałów stanowi unicestwienie praw udziałowych przysługujących wspólnikowi, związanych z posiadaniem przez niego udziałów. Jest zatem sposobem zakończenia bytu prawnego udziału i skutkuje definitywnym unicestwieniem praw i obowiązków majątkowych oraz korporacyjnych przysługujących wspólnikowi z tytułu uczestnictwa w spółce.

Zgodnie z treścią art, 12 ust. 1 pkt 2 updop, do przychodów zalicza się wartość otrzymanych nieodpłatnie lub częściowo odpłatnie rzeczy lub praw, a także wartość innych nieodpłatnych lub częściowo odpłatnych świadczeń. Jak wynika natomiast z art. 12 ust. 5 updop, w przypadku rzeczy lub praw otrzymanych nieodpłatnie ich wartość określa się na podstawie cen rynkowych stosowanych w obrocie rzeczami lub prawami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca ich uzyskania. Stosownie natomiast do treści art. 12 ust. 5a updop, w przypadku rzeczy oraz praw majątkowych otrzymanych częściowo odpłatnie, przychodem jest różnica pomiędzy wartością tych rzeczy i praw ustaloną według zasad określonych w art. 12 ust. 5 updop (na podstawie cen rynkowych) a odpłatnością ponoszoną przez podatnika. Z kolei na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 3 lit. a updop, do przychodów zalicza się wartość umorzonych zobowiązań.

Biorąc pod uwagę wyżej przytoczone przepisy Spółka wskazuje, że updop nie zawiera przepisów, które mogłyby stanowić podstawę prawną do rozpoznania przychodu po stronie Spółki z tytułu nabycia własnych udziałów w celu ich umorzenia. Wskazać bowiem należy, iż opisane zdarzenie przyszłe, tzn. nabycie przez podatnika (Spółkę) udziałów własnych w celu umorzenia i samo ich umorzenie nie jest wymienione w katalogu przychodów zawartych w updop (w art. 7b jak i w art. 12 updop; należy przy tym wyraźnie zaznaczyć, że wskazany w art. 7b ust 1 pkt 1 i 3 updop przychód z tytułu umorzenia udziałów dotyczy wspólnika, a nie spółki której udziały są umarzane). W szczególności nie można uznać, że w przypadku wypłaty wynagrodzenia z tytułu dobrowolnego umorzenia części udziałów na poziomie niższym od wartości rynkowej umarzanych udziałów po stronie Spółki dojdzie do rozpoznania przychodu:

1.  w postaci wartości praw otrzymanych nieodpłatnie / częściowo odpłatnie lub nieodpłatnych / częściowo odpłatnych świadczeń na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 2 w zw. z ust. 5 oraz ust. 5a updop lub
2.  w postaci wartości umorzonych zobowiązań na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 3 lit a updop.

W doktrynie i orzecznictwie wskazuje się, że dla uznania danego świadczenia za nieodpłatne konieczne jest łączne wystąpienie następujących warunków:

1.  otrzymane świadczenie nie jest związane z jakimikolwiek kosztami, czy inną formą ekwiwalentu po stronie beneficjenta tego świadczenia,
2.  świadczenie powinno mieć konkretny wymiar finansowy,
3.  wykonanie takiego świadczenia powinno następować kosztem majątku podmiotu świadczącego.

W przypadku umorzenia udziałów w trybie art. 199 § 1, § 2 KSH Spółka nie uzyskuje faktycznie przysporzenia majątkowego o konkretnym wymiarze finansowym. Spółka nabywa udziały tylko w celu umorzenia, to jest w celu ich prawnego unicestwienia. Umorzenie udziałów własnych nie powoduje też wpływu środków finansowych do Spółki i w sensie ekonomicznym Spółka niczego nie uzyskuje. Istotą tej czynności jest jedynie przesunięcie (przeksięgowanie) części środków Spółki w ramach jej kapitału własnego. Chociaż Spółka uzyska w jakimś momencie udziały, to nie można mówić, iż stanowią one przysporzenie, gdyż będą niezwłocznie podlegały umorzeniu (unicestwieniu w sensie prawnym) bez uzyskania przez Spółkę jakiegokolwiek przysporzenia w związku z ich unicestwieniem.

Jednocześnie umorzenie udziałów nie może być traktowane jako umorzenie zobowiązań Spółki. Udział nie kreuje dla Spółki żadnych konkretnych zobowiązań wobec Wspólnika, więc umorzenie udziałów nie zwalnia Spółki z jakiegokolwiek świadczenia na rzecz Wspólnika. Tym samym umorzenia udziałów nie można również utożsamiać ze stanowiącym przychód umorzeniem zobowiązań, o którym mowa w art. 12 ust. 1 pkt 3 lit. a updop.

W konsekwencji, Spółka stoi na stanowisku, że art. 12 ust. 1 pkt 2 w zw. z ust. 5 i ust. 5a oraz art. 12 ust. 1 pkt 3 lit. a updop nie będą miały zastosowania do wypłaty wynagrodzenia z tytułu umorzenia dobrowolnego udziałów w sytuacji, gdy wypłacane wynagrodzenie będzie niższe od wartości rynkowej umarzanych udziałów.

Wnioskodawca wskazuje, że powyższe stanowisko znajduje również potwierdzenie w interpretacji indywidualnej Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 23 czerwca 2015 r., sygn. IPPB3/4510- 348/15-2/MC, w której organ odstąpił od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska wnioskodawcy zgadzając się z wnioskodawcą, że „\[\`(...)\`\] art. 12 ust. 1 pkt 2 oraz art. 12 ust. 1 pkt 3 ustawy o CIT nie będą miały zastosowania do operacji umorzenia udziałów/ wypłaty wynagrodzenia z tytułu umorzenia udziałów w sytuacji, gdy wypłacane wynagrodzenie będzie niższe od wartości rynkowej umarzanych udziałów.”

Podsumowując, zdaniem Wnioskodawcy w związku z umorzeniem udziałów Spółki posiadanych przez Wspólnika po stronie Wnioskodawcy nie powstanie przychód podatkowy podlegający opodatkowaniu CIT, w szczególności nie znajdzie zastosowania art. 12 ust. 1 pkt 2 w zw. z ust. 5 oraz ust. 5a lub art. 12 ust. 1 pkt 3 lit, a updop.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Tut. Organ informuje, że interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze stanem faktycznym podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy udzielona odpowiedź traci swą aktualność.

Zgodnie z art. 14na Ordynacji podatkowej przepisów art. 14k–14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1.  z zastosowaniem art. 119a;
2.  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2016 r., poz. 718, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała.