Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBII/1/436-60/13/AA
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2013-05-16
Teza: Skutki podatkowe wypłaty udziałów członkowskich dokonanej po śmierci członka spółdzielni.
Słowa kluczowe: członkowie-członkowie spółdzielni; spółdzielnie; udział
Przepisy: [PSD] Ustawa o podatku od spadków i darowizn-Rozdział 1

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 749 z późn. zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z Nr 112, poz. 770 z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 11 lutego 2013 r. (data wpływu do tut. Biura 18 lutego 2013 r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej m.in. podatku od spadków i darowizn w zakresie skutków podatkowych wypłaty udziałów członkowskich dokonanej po śmierci członka spółdzielni – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 18 lutego 2013 r. wpłynął do tut. Biura ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej m. in. podatku od spadków i darowizn w zakresie skutków podatkowych wypłaty udziałów członkowskich dokonanej po śmierci członka spółdzielni.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawca jest spółdzielnią pracy. Na podstawie ustawy z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze (t. j. Dz. U. z 2003 r. Nr 188, poz. 1848 z późn. zm.) i statutu spółdzielni, członkowie spółdzielni są zobowiązani do dokonania wpłaty udziałów członkowskich. Jednym z warunków przyjęcia w poczet członków spółdzielni jest złożenie deklaracji, w której (lub w odrębnym pisemnym oświadczeniu) członkowie spółdzielni mogą wskazać osobę, której spółdzielnia obowiązana jest po śmierci członka wypłacić udziały. Przepisy określają, że prawo z tego tytułu nie należy do spadku. Członek spółdzielni zgodnie ze statutem i prawem spółdzielczym – art. 16 § 3, złożył pisemne oświadczenie wskazujące osobę, której spółdzielnia w przypadku jego śmierci ma wypłacić udziały. Osoba wskazana w deklaracji/pisemnym oświadczeniu po śmierci członka spółdzielni zwróci się do spółdzielni z żądaniem wypłaty udziałów.

W związku z powyższym zadano m.in. następujące pytania:

1.  Czy wypłacone udziały członkowskie osobom wskazanym w deklaracji/oświadczeniu złożonym przez byłego członka należy traktować jako przychód z tytułu praw majątkowych, a co za tym idzie należy je opodatkować podatkiem dochodowym od osób fizycznych, a nie podatkiem od spadków i darowizn?
2.  Czy wypłacone udziały członkowskie osobom wskazanym w deklaracji/oświadczeniu złożonym przez byłego członka, równocześnie będącymi spadkobiercami byłego członka nie przystępującymi do spółdzielni należy traktować w całości jako przychód z tytułu praw majątkowych, a co za tym idzie należy je opodatkować podatkiem dochodowym od osób fizycznych, a nie podatkiem od spadków i darowizn?

Zdaniem Wnioskodawcy, wypłata udziałów członkowskich po zmarłym członku spółdzielni w całości stanowi dla osób, którym spółdzielnia je wypłaci przychód z tytułu praw majątkowych i podlegać będzie opodatkowaniu z mocy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, zwanej dalej p.d.o.f. (art. 10 ust. 1 pkt 7 w zw. z art. 18), a nie ustawy o podatku od spadków i darowizn. Dotyczy to zarówno osób wskazanych w deklaracji/oświadczeniu byłego członka spółdzielni niebędących jak i będących jego spadkobiercami.

Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 z późn. zm.) z chwilą śmierci prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą na jego spadkobierców (art. 922 k.c.). Nabycie przez osoby fizyczne w drodze spadku – co do zasady podlega opodatkowaniu na zasadach określonych w ustawie z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t. j. Dz. U. z 2009 r. Nr 93, poz. 768 z późn. zm.). Nie należą jednak do spadku prawa i obowiązki zmarłego ściśle związane z jego osobą, jak również prawa, które z chwilą śmierci przechodzą na oznaczone osoby niezależnie od tego czy są one spadkobiercami (art. 922 § 2 k.c.). Zasada ta dotyczy praw majątkowych z tytułu udziałów członkowskich w spółdzielniach. Stosownie bowiem do treści art. 16 § 3 ustawy z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze (t. j. Dz. U. z 2003 r. Nr 188, poz. 1848 z późn. zm.) członek spółdzielni może w deklaracji lub w odrębnym pisemnym oświadczeniu złożonym spółdzielni wskazać osobę, której spółdzielnia obowiązana jest po jego śmierci wypłacić udziały. Prawo z tego tytułu nie należy do spadku. Na podstawie przepisów prawa spółdzielczego i statutu Spółdzielni, członkowie spółdzielni są zobowiązani do dokonania wpłaty udziałów członkowskich. Warunkiem przyjęcia w poczet członków spółdzielni jest złożenie deklaracji, w której (lub w odrębnym pisemnym oświadczeniu) członkowie spółdzielni mogą wskazać osobę, której spółdzielnia obowiązana jest po śmierci członka wypłacić udziały. Przepisy określają, że prawo z tego tytułu nie należy do spadku. Członek spółdzielni zgodnie ze statutem i prawem spółdzielczym w deklaracji/oświadczeniu pisemnym złożył oświadczenie, w którym wskazał osobę uprawnioną do otrzymania udziałów w przypadku jego śmierci. Osoba wskazana w deklaracji po śmierci członka spółdzielni zwróci się do spółdzielni z żądaniem wypłaty udziałów. Jeżeli zatem członek spółdzielni w deklaracji lub w odrębnym pisemnym oświadczeniu wskazał osobę, której spółdzielnia obowiązana jest po jego śmierci wypłacić udziały, wówczas wypłata udziałów stanowić będzie dla tej osoby przychód z praw majątkowych w rozumieniu art. 18 w związku z art. 10 ust. 1 pkt 7 p.d.o.f. ponieważ w takim przypadku prawo z tego tytułu nie należy do spadku.

Należy zauważyć, iż nie ma znaczenia, czy osoba wskazana w deklaracji/odrębnym pisemnym oświadczeniu przez członka spółdzielni jest jego spadkobiercą, jak również czy stanie się członkiem spółdzielni czy też nie. Przepisy p.d.o.f. nie dzielą przychodu z praw majątkowych w zależności od tego komu udziały zostaną wypłacone, nie różnicują w związku z tym i sposobu poboru oraz odprowadzania zaliczki na podatek dochodowy. Podkreślenia bowiem wymaga, że spółdzielnia ma na mocy art. 16 § 3 Prawo spółdzielcze wypłacić udziały osobie wskazanej przez członka spółdzielni i prawo z tego konkretnego tytułu nie należy do spadku, nawet gdyby osobą wskazaną w deklaracji/pisemnym oświadczeniu był jego spadkobierca.

Biorąc pod uwagę treść art. 1 i art. 2 ust. 1 pkt 3 p.d.o.f. wskazać jednoznacznie należy, iż objęcie udziałów po zmarłym członku spółdzielni podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym, nie podlega natomiast przepisom ustawy o podatku od spadków i darowizn. Z treści prawa spółdzielczego (art. 16 § 3) wynika, że prawo do wypłaty udziałów po śmierci członka spółdzielni nabyte w wyniku wskazania w deklaracji lub pisemnym oświadczeniu osoby uprawnionej nie wchodzi do spadku. Tymczasem podatkowi od spadków i darowizn podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej tytułem dziedziczenia, zapisu zwykłego, dalszego zapisu, zapisu windykacyjnego, polecenia testamentowego, darowizny, polecenia darczyńcy, zasiedzenia, nieodpłatnego zniesienia współwłasności, zachowku jeżeli uprawniony nie uzyskał go w postaci uczynionej przez spadkodawcę darowizny lub w drodze dziedziczenia albo w postaci zapisu, nieodpłatnej renty, użytkowania oraz służebności. Podatkowi podlega również nabycie praw do wkładu oszczędnościowego na podstawie dyspozycji wkładem na wypadek śmierci oraz nabycie jednostek uczestnictwa na podstawie dyspozycji uczestnika funduszu inwestycyjnego otwartego albo specjalistycznego funduszu inwestycyjnego otwartego na wypadek jego śmierci. Jak wynika z powyższych przepisów ustawy o podatku od spadków i darowizn prawo do wypłaty udziałów nie zostało objęte opodatkowaniem podatkiem od spadków i darowizn. Tym samym przychody z tego tytułu podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

W przypadku jednak, gdyby członek spółdzielni nie wskazał osoby, której spółdzielnia obowiązana jest po jego śmierci wypłacić udziały, wówczas prawo z tego tytułu wchodzi do masy spadkowej i podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn. W takim przypadku na Wnioskodawcy nie ciążą obowiązki wynikające z p.d.o.f.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska wnioskodawcy.

Niniejszą interpretacją dokonano wyłącznie oceny stanowiska wnioskodawcy dotyczącego podatku od spadków i darowizn w zakresie skutków podatkowych wypłaty udziałów członkowskich dokonanej po śmierci członka spółdzielni.

Natomiast wniosek w pozostałej części, dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych, został rozstrzygnięty odrębną interpretacją.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, 31-511 Kraków po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.