Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPP1/443-1361/13/BK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2014-03-14
Teza: Możliwość korzystania ze zwolnienia podmiotowego.
Słowa kluczowe: zwolnienie-zwolnienie podmiotowe
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 5; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 8; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XII-Rozdział 1-art. 113

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112 poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko - przedstawione we wniosku z dnia 16 grudnia 2013 r. (data wpływu 19 grudnia 2013 r.), o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie możliwości korzystania ze zwolnienia podmiotowego – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 19 grudnia 2013 r. został złożony wniosek, o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie możliwości korzystania ze zwolnienia podmiotowego.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

W ramach prowadzonej działalności gospodarczej zamierza Pani rozszerzyć zakres wykonywanych usług o mediacje, polegające na rozwiązywaniu konfliktów zaistniałych pomiędzy osobami fizycznymi a firmami a także pomiędzy firmami. Mediacje w PKD są wpisane pod numerem 69.10 – w zawodach opisanych jako prawnicze, podczas gdy mediatorami najczęściej są psychologowie, pedagodzy lub socjolodzy, rzadko prawnicy. Z wykształcenia jest Pani filozofem i pedagogiem (pracownik socjalny), aktualnie uzupełnia swoje wykształcenie na studiach podyplomowych o kierunku – life coaching (trener komunikacji, realizacja celów życiowych). Posiada Pani również dużą praktykę zdobytą w gabinecie psychoteraupetycznym. Nie prowadzi Pani więc usług prawniczych, ani doradztwa prawnego. Chce Pani prowadzić mediacje oparte na własnym wykształceniu i kompetencjach zawodowych. Według klasyfikacji zawodów i specjalności, mediator nie prawnikiem lecz specjalistą do spraw społecznych (kod 244504 – inaczej do spraw alternatywnego rozwiązywania sporów). Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 28 grudnia 2004 r. w sprawie klasyfikacji zawodów i specjalności dla potrzeb rynku pracy oraz jej stosowania, mediator działa na zlecenie osób fizycznych, firm, organizacji, urzędów oraz sądów, które to przy udziale bezstronnej osoby trzeciej chcą rozwiązać konflikt w sposób inny niż sądowy. Zatem faktyczna działalność będzie polegała na usługach w zakresie rozwiązywania konfliktów i stworzenia przestrzeni do zawarcia ugody i kompromisu miedzy stronami. Według PKD mediator sądowy wpisany jest w podklasie 69.10 „działalność prawnicza” – jednakże Pani nie jest prawnikiem, w ramach sekcji M w ramach działalności profesjonalnej gdzie indziej niesklasyfikowanej, natomiast według PKWiU pod kodem 74.14.12 to „usługi arbitrażowe i pojednawcze”. Usługi mediacyjne polegają na pośredniczeniu w sporze, mają na celu ułatwienie stronom dojście do porozumienia. Mediacja to proces poufny, dobrowolny, prowadzony w obecności osoby neutralnej i bezstronnej, czyli mediatora. Mediacja w sprawach karnych dodatkowo ma mieć wymiar społeczny (sprawiedliwość naprawcza), prowadzący do zadośćuczynienia lub naprawy szkody i nie ma nic wspólnego (nawet nie może mieć) z doradztwem czy z pracą prawnika. Mediator nie doradza stronom konfliktu (a nawet zgodnie ze standardami mediacji, a także z kodeksem mediacji przyjętym 2 lipca 2004 r. przez Komisję Europejską – nie może doradzać stronom), pomaga natomiast zwaśnionym stronom w dobrowolnym osiągnięciu ich własnego, wzajemnie akceptowanego porozumienia w spornych kwestiach. Mediator to zawód związany ze specjalnością społeczną. Zgodnie z tym opisem prowadzenie mediacji nie stanowi ani usług doradztwa ani usług prawniczych. Nie jest Pani prawnikiem, a zatem nie może prowadzić ani usług doradztwa prawnego, ani usług prawnych. Usługi prawnicze według PKWiU to usługi w zakresie doradztwa prawnego i reprezentacji w dziedzinie prawa karnego, w pozostałych dziedzinach praw, w postępowaniach ustalonych w kolegiach, usługi notarialne itp. – czyli są to usługi których mediator nie wykonuje i nie może wykonywać. Jest Pani podatnikiem niepodlegającym obowiązkowi rejestracji jako podatnik VAT czynny (korzysta ze zwolnienia zgodnie z art. 113 ust. 1 ustawy o VAT), a jednocześnie jest zarejestrowana do VAT UE w związku z importem usług (art. 28b ustawy o VAT). Do chwili obecnej nie przekroczyła Pani obrotu uprawniającego do zwolnienia od podatku.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie:

Czy mediacja jako usługa specjalisty ds. społecznych zarejestrowana pod PKD 69.10 Z- rozwiązywanie konfliktów i sporów jest podmiotowo zwolniona z VAT, jeśli mediator nie jest prawnikiem, faktycznie będzie wykonywał usługi inne niż prawnicze czy doradcze, według ustawy o podatku od towarów i usług?

Pani zdaniem, mediacje polegające na pośredniczeniu w rozwiązywaniu sporów, mające na celu dojście prze strony sporu, do porozumienia, przy udziale bezstronnej osoby mediatora, nie będącego prawnikiem nie są ani usługami doradczymi – mediator bowiem nie doradza, ani usługami prawniczymi. Mediator nie jest prawnikiem i nie reprezentuje żadnej ze stron, ani nie świadczy usług prawnych, wobec tego może być zastosowana stawka VAT „zw” w odniesieniu do usług mediatora i mediacji. Jako mediator nie będący prawnikiem, prowadząc mediacje może Pani być zwolniona podmiotowo z płacenia podatku VAT.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze zm.), opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 5a ustawy, towary lub usługi będące przedmiotem czynności, o których mowa w art. 5, wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, są identyfikowane za pomocą tych klasyfikacji, jeżeli dla tych towarów lub usług przepisy ustawy lub przepisy wykonawcze wydane na jej podstawie powołują symbole statystyczne.

Stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).

Zgodnie z art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, zwalnia się od podatku podatników, u których wartość sprzedaży opodatkowanej nie przekroczyła łącznie w poprzednim roku podatkowym kwoty 150.000 zł. Do wartości sprzedaży nie wlicza się kwoty podatku.

Stosownie do art. 113 ust. 2 cyt. ustawy, do wartości sprzedaży, o której mowa w ust. 1, nie wlicza się odpłatnej dostawy towarów oraz odpłatnego świadczenia usług zwolnionych od podatku, a także towarów, które na podstawie przepisów o podatku dochodowym są zaliczane przez podatnika do środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych podlegających amortyzacji.

Art. 113 ust. 5 ustawy stanowi, iż jeżeli wartość sprzedaży u podatników zwolnionych od podatku na podstawie ust. 1 przekroczy kwotę, o której mowa w ust. 1, zwolnienie traci moc w momencie przekroczenia tej kwoty. Obowiązek podatkowy powstaje z momentem przekroczenia tej kwoty, a opodatkowaniu podlega nadwyżka sprzedaży ponad tę kwotę.(…)

Ponadto na mocy art. 113 ust. 13 ustawy, zwolnień, o których mowa w ust. 1 i 9, nie stosuje się do importu towarów i usług, wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów, dostawy towarów, dla której podatnikiem jest ich nabywca, świadczenia usług, dla których zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 8 podatnikiem jest ich usługobiorca oraz podatników:

1.  dokonujących dostaw:

1.  wyrobów z metali szlachetnych lub z udziałem tych metali,
2.  towarów opodatkowanych podatkiem akcyzowym, z wyjątkiem energii elektrycznej (PKWiU 35.11.10.0) i wyrobów tytoniowych w rozumieniu przepisów o podatku akcyzowym,
3.  nowych środków transportu,
4.  terenów budowlanych oraz przeznaczonych pod zabudowę;

3.  świadczących usługi prawnicze oraz usługi w zakresie doradztwa, a także usługi jubilerskie;
4.  nieposiadających siedziby działalności gospodarczej na terytorium kraju.

W świetle powołanych wyżej przepisów należy stwierdzić, iż podatnik może korzystać ze zwolnienia od podatku od towarów i usług w sytuacji, gdy spełnione zostaną następujące warunki:

*   podatnik w poprzednim roku podatkowym oraz w trakcie roku podatkowego nie może przekroczyć określonej wartości sprzedaży, definiowanej zapisem art. 113 ust. 1 ustawy,
*   podatnik nie może wykonywać czynności wymienionych w art. 113 ust. 13 ustawy.

W tym miejscu należy wskazać, że z dniem 1 stycznia 2014 r. nastąpiła zmiana wskazanych wyżej przepisów dotyczących zwolnienia podmiotowego. Otrzymały one następujące brzmienie:

Art. 113 ust. 1 – zwalnia się od podatku sprzedaż dokonywaną przez podatników, u których wartość sprzedaży nie przekroczyła łącznie w poprzednim roku podatkowym kwoty 150.000 zł. Do wartości sprzedaży nie wlicza się kwoty podatku.

Art. 113 ust. 2 – do wartości sprzedaży, o której mowa w ust. 1, nie wlicza się:

1.  wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów oraz sprzedaży wysyłkowej z terytorium kraju oraz sprzedaży wysyłkowej na terytorium kraju;
2.  odpłatnej dostawy towarów oraz odpłatnego świadczenia usług zwolnionych od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 lub przepisów wydanych na podstawie art. 82 ust. 3, z wyjątkiem:

1.  transakcji związanych z nieruchomościami,
2.  usług, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 7, 12 i 38-41,
3.  usług ubezpieczeniowych
\- jeżeli czynności te nie mają charakteru transakcji pomocniczych;

4.  odpłatnej dostawy towarów, które na podstawie przepisów o podatku dochodowym są zaliczane przez podatnika do środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych podlegających amortyzacji.
Art. 113 ust. 5 – jeżeli wartość sprzedaży zwolnionej od podatku na podstawie ust. 1 przekroczy kwotę, o której mowa w ust. 1, zwolnienie traci moc począwszy od czynności, którą przekroczono tę kwotę.

Stosownie zaś do art. 113 ust. 13 cyt. ustawy, zwolnień, o których mowa w ust. 1 i 9, nie stosuje się do podatników:

1.  dokonujących dostaw:

1.  towarów wymienionych w załączniku nr 12 do ustawy,
2.  towarów opodatkowanych podatkiem akcyzowym, w rozumieniu przepisów o podatku akcyzowym, z wyjątkiem:
\- energii elektrycznej (PKWiU 35.11.10.0), - wyrobów tytoniowych, - samochodów osobowych, innych niż wymienione w lit. e, zaliczanych przez podatnika, na podstawie przepisów o podatku dochodowym, do środków trwałych podlegających amortyzacji,3.  budynków, budowli lub ich części, w przypadkach, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 10 lit. a i b,
4.  terenów budowlanych,
5.  nowych środków transportu;

3.  świadczących usługi:

1.  prawnicze,
2.  w zakresie doradztwa, z wyjątkiem doradztwa rolniczego związanego z uprawą i hodowlą roślin oraz chowem i hodowlą zwierząt, a także związanego ze sporządzaniem planu zagospodarowania i modernizacji gospodarstwa rolnego,
3.  jubilerskie;

5.  nieposiadających siedziby działalności gospodarczej na terytorium kraju.

Minister Finansów w § 27 rozporządzenia z dnia 28 marca 2011 r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 68, poz. 360 ze zm.), obowiązującego do dnia 31 grudnia 2013 r. określił listę towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku, określone w art. 113 ust. 1 i 9 ustawy, stanowiącą załącznik do rozporządzenia. Pod pozycją 12 tego załącznika wskazano, że wyłączenie ze zwolnienia od podatku dotyczy „doradztwa, z wyłączeniem doradztwa rolniczego związanego z uprawą roślin i hodowlą zwierząt, a także związanego ze sporządzaniem planu zagospodarowania i modernizacji gospodarstwa rolnego”.

Natomiast w art. 113 ust. 13 pkt 2 lit. a lit. b ustawy o podatku od towarów i usług, w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2014 r. wskazano, że wyłączenie ze zwolnienia od podatku dotyczy: usług prawniczych, doradztwa z wyjątkiem doradztwa rolniczego związanego z uprawą i hodowlą roślin oraz chowem i hodowlą zwierząt, a także związanego ze sporządzaniem planu zagospodarowania i modernizacji gospodarstwa rolnego.

Zauważyć należy, że ustawa o podatku od towarów i usług oraz przepisy wykonawcze do tej ustawy nie definiują pojęcia doradztwa. W potocznym rozumieniu termin „doradztwo” obejmuje szereg usług doradczych, tj.: podatkowe, prawne, finansowe techniczne, inżynierskie i inne. Zgodnie z Małym Słownikiem Języka Polskiego PWN, Warszawa 1994 „doradzać” znaczy udzielić porady, podać, wskazać sposób postępowania w jakiejś sprawie. Tak więc doradztwo jest udzieleniem fachowych zaleceń, porad, zwłaszcza ekonomicznych. Zatem użyty w ustawie o podatku od towarów i usług termin „usługi w zakresie doradztwa” należy rozumieć szeroko.

Należy również podkreślić, iż zarówno w poz. 12 załącznika do ww. rozporządzenia z dnia 28 marca 2011 r., jak i w treści art. 113 ust. 13 pkt 2 lit.a, lit. b nie został wskazany symbol PKWiU, odnoszący się wprost do konkretnych usług prawniczych czy doradczych. Należy zatem stwierdzić, że najistotniejszym w przedmiotowej sprawie jest charakter wykonywanych czynności. Należy w tym miejscu wskazać, że porada czy opinia nie musi mieć charakteru odrębnego pisemnego dokumentu, bowiem już samo wykonywanie czynności, których istotą jest doradztwo, decyduje o wyłączeniu tych czynności ze zwolnienia podmiotowego.

Podobnie jak w przypadku usług doradztwa ustawa nie definiuje pojęcia usług prawniczych. Pomocne w tym wypadku jest odwołanie do Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług, w której w kategorii „usługi prawnicze” znalazły się usługi w zakresie doradztwa prawnego i reprezentacji w dziedzinie prawa karnego, w pozostałych dziedzinach prawa, w postępowaniu ustawowym w kolegiach, komisjach arbitrażowych itp., usługi w zakresie patentów i praw autorskich, usługi notarialne, usługi związane z przetargami i aukcjami. Analiza tej kategorii statystycznej wskazuje zatem, że pod pojęciem usług prawniczych PKWiU rozumie rozmaite czynności związane z doradztwem prawnym.

Mediacja natomiast, zgodnie z definicją słownika wyrazów obcych i zwrotów obcojęzycznych (W. Kopaliński) oznacza pośredniczenie w sporze w celu doprowadzenia do zgody.

Z treści wniosku wynika, iż w ramach prowadzonej działalności gospodarczej zamierza Pani rozpocząć działalność w zakresie świadczenia usług mediacji – sprawowania funkcji mediatora sądowego, polegających na rozwiązywaniu konfliktów pomiędzy osobami fizycznymi i prawnymi.

Mając na uwadze przedstawione zdarzenie przyszłe oraz obowiązujący w tym zakresie stan prawny stwierdzić należy, iż świadcząc usługi mediacji, czyli pośredniczenia w sporze, mających na celu ułatwienie stronom dojście do porozumienia, niestanowiących - jak wskazano we wniosku - usług doradztwa, ani usług prawniczych (mediator – jak wskazano- nie doradza stronom konfliktu, lecz pomaga zwaśnionym stronom w dobrowolnym osiągnięciu ich własnego, wzajemnie akceptowanego porozumienia w spornych kwestiach) może Pani nadal korzystać ze zwolnienia, o którym mowa w art. 113 ust. 1 ustawy.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, ul. Jana Kazimierza 5, 85-035 Bydgoszcz, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.