Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPB2/4511-610/15/DSZ
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2015-08-19
Teza: Przychód z tytułu nieodpłatnego świadczenia, wynikający ze sfinansowania zawartej umowy sprzedaży nieruchomości w całości przez męża Wnioskodawczyni, a więc osoby zaliczonej do I grupy podatkowej w rozumieniu przepisów o podatku od spadków i darowizn, podlega zwolnieniu od opodatkowania podatkiem dochodowym na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 125 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Słowa kluczowe: finansowanie; lokal-lokal mieszkalny; majątek-majątek osobisty; przychód; użyczenie; zwolnienie-zwolnienie podatkowe; środek-środek finansowy
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) w związku z § 9 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko – przedstawione we wniosku z dnia 18 maja 2015 r. (data wpływu 26 maja 2015 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie możliwości zastosowania zwolnienia przedmiotowego – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 26 maja 2015 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie możliwości zastosowania zwolnienia przedmiotowego.

We wniosku tym przedstawiony został następujący stan faktyczny.

W dniu 3 grudnia 2014 r. Wnioskodawczyni wraz ze swoim małżonkiem – R.C. nabyła nieruchomość, podpisując w tym celu umowę sprzedaży nieruchomości w formie aktu notarialnego. Małżonkowie na dzień zawarcia umowy pozostawali w ustroju małżeńskim rozdzielności majątkowej. Przedmiotowa nieruchomość została przez nich nabyta jako współwłasność, przy czym każdy z małżonków nabył ułamkowy udział w prawie własności nieruchomości w wysokości 1/2.

Środki na zakup całości nieruchomości pochodziły wyłącznie z kredytu bankowego zaciągniętego indywidualnie przez męża Wnioskodawczyni. Wnioskodawczyni nie była stroną umowy kredytowej, ani też nie będzie dokładać żadnych środków na spłatę zaciągniętego kredytu. Cena zakupu nieruchomości odnośnie udziału obojga małżonków pochodziła tym samym w całości z majątku osobistego męża. Z tytułu zakupu przedmiotowej nieruchomości Wnioskodawczyni nabyła więc 1/2 udziału w prawie własności nieruchomości, przy czym za udział ten zapłacił tylko Jej małżonek.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy poniesienie przez męża za żonę całości ceny zakupu nieruchomości nabytej do majątków odrębnych małżonków (udział po 1/2), w drodze wzięcia na siebie przez męża całości opłaty wstępnej, kosztów kredytu oraz obowiązku spłaty rat kredytowych oznaczać będzie otrzymanie przez żonę nieodpłatnego świadczenia zaliczanego do przychodów z innych źródeł, które podlega zwolnieniu od podatku dochodowego w rozumieniu art. 21 ust. 1 pkt 125 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?

Zdaniem Wnioskodawczyni, poniesienie przez męża całości ceny zakupu nieruchomości nabytej do majątków odrębnych małżonków (udział po 1/2), w drodze wzięcia na siebie całości opłaty wstępnej, kosztów kredytu oraz obowiązku spłaty rat kredytowych, stanowi nieodpłatne świadczenie zaliczane do przychodów z innych źródeł, które podlegają zwolnieniu od podatku dochodowego w rozumieniu art. 21 ust. 1 pkt 125 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 125 ww. ustawy wolna od podatku dochodowego jest wartość świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń, obliczona zgodnie z art. 11 ust. 2-2b, otrzymanych od osób zaliczonych do I i II grupy podatkowej w rozumieniu przepisów o podatku od spadków i darowizn, z zastrzeżeniem ust. 20.

Zgodnie zaś z art. 14 ust. 3 ustawy o podatku od spadków i darowizn, do poszczególnych grup podatkowych zalicza się:

1.  do grupy I – małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, zięcia, synową, rodzeństwo, ojczyma, macochę i teściów;
2.  do grupy II – zstępnych rodzeństwa, rodzeństwo rodziców, zstępnych i małżonków pasierbów, małżonków rodzeństwa i rodzeństwo małżonków, małżonków rodzeństwa małżonków, małżonków innych zstępnych;
3.  do grupy III – innych nabywców.

Co do zasady więc, wolna od podatku dochodowego jest wartość świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń, obliczona zgodnie z art. 11 ust. 2-2b ustawy otrzymanych od osób zaliczonych do I i II grupy podatkowej w rozumieniu przepisów o podatku od spadków i darowizn. Ponieważ małżonkowie zaliczani są do I grupy podatkowej, Wnioskodawczyni uważa, że to nieodpłatne świadczenie jest wolne od podatku dochodowego.

W opinii Wnioskodawczyni, w przedmiotowej sprawie w zakresie pojęcia „nieodpłatnego świadczenia” – z uwagi na brak definicji jego znaczenia w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych – należy zastosować definicję wynikającą z utrwalonego w tej mierze orzecznictwa, która została zawarta w szczególności w uchwale NSA z dnia 16 października 2006 r., II FPS 1/06. W uchwale tej wskazano, że termin ten ma szerszy zakres niż w prawie cywilnym i w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, nieodpłatnym świadczeniem jest każde zdarzenie prawne i zjawisko gospodarcze, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu, lub te wszystkie zdarzenia prawne i gospodarcze, których skutkiem jest nieodpłatne, to jest niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu, przysporzenie majątku danej osobie, mające konkretny wymiar finansowy. Przysporzenie to może polegać na zwiększeniu majątku (aktywów) bądź uniknięciu jego pomniejszenia (zaoszczędzenie wydatków).

Zdaniem Wnioskodawczyni oznacza to, że poniesienie przez Jej męża kosztów opłaty wstępnej oraz kosztów i rat kredytu na zakup nieruchomości nabytej do majątków odrębnych małżonków (udział po 1/2) stanowić będzie u Niej uzyskanie nieodpłatnego świadczenia, skoro uniknie Ona (zaoszczędzi) wydatków na opłatę wstępną oraz spłatę kredytu.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Przychodami w myśl art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r. poz. 361 z późn. zm.) w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2014 r. – z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Artykuł 11 ust. 2 ustawy stanowi, że wartość pieniężną świadczeń w naturze, z zastrzeżeniem art. 12 ust. 2, określa się na podstawie cen rynkowych stosowanych w obrocie rzeczami lub prawami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca ich uzyskania.

Stosownie zaś do art. 11 ust. 2a ww. ustawy – wartość pieniężną innych nieodpłatnych świadczeń ustala się:

1.  jeżeli przedmiotem świadczenia są usługi wchodzące w zakres działalności gospodarczej dokonującego świadczenia – według cen stosowanych wobec innych odbiorców,
2.  jeżeli przedmiotem świadczeń są usługi zakupione – według cen zakupu,
3.  jeżeli przedmiotem świadczeń jest udostępnienie lokalu lub budynku – według równowartości czynszu, jaki przysługiwałby w razie zawarcia umowy najmu tego lokalu lub budynku,
4.  w pozostałych przypadkach – na podstawie cen rynkowych stosowanych przy świadczeniu usług lub udostępnianiu rzeczy lub praw tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca udostępnienia.

W doktrynie prawa podatkowego oraz orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, iż na pojęcie „nieodpłatnego świadczenia” składają się łącznie dwa elementy: po pierwsze chodzi o wszystkie zdarzenia prawne i gospodarcze, w wyniku których podatnik otrzymuje w sposób nieodpłatny, tj. nie związany z kosztami lub inną formą ekwiwalentu, przysporzenie majątkowe mające konkretny wymiar finansowy, oraz po drugie takie przysporzenie majątkowe jest uzyskiwane kosztem innego podmiotu.

Świadczenia nieodpłatne to szczególnego rodzaju świadczenia, w przypadku których otrzymujący odnosi określoną korzyść pod tytułem darmym, co oznacza, że nie świadczy nic w zamian. Świadczenie ma charakter nieodpłatny tylko wówczas, gdy otrzymujący w związku z wykonanym na jego rzecz świadczeniem nie świadczy niczego w zamian ani obecnie, ani też w przyszłości.

Przychód z tytułu otrzymanych nieodpłatnie rzeczy lub praw oraz innych nieodpłatnych świadczeń powstaje w przypadku, gdy podatnik otrzymuje rzecz, prawo lub innego rodzaju świadczenie w sposób nieodpłatny, podczas gdy w warunkach rynkowych otrzymanie tego rodzaju świadczenia odbywałoby się z zachowaniem odpłatności. Przychodem są nie tyle same świadczenia, lecz ich wartość.

Przepis art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stanowi, iż za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i 17 oraz przychody nieznajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach.

Sformułowanie „w szczególności” dowodzi, iż definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i zasadnym jest aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Na gruncie prawa podatkowego przychodem podlegającym opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych jest każda forma przysporzenia majątkowego (korzyść) tzn. zarówno pieniężna jak i niepieniężna.

Zgodnie z przedstawionym w niniejszej sprawie opisem stanu faktycznego, Wnioskodawczyni wraz ze swoim małżonkiem w dniu 3 grudnia 2014 r. nabyli nieruchomość w drodze umowy sprzedaży. Na dzień zawarcia ww. umowy małżonkowie pozostawali w ustroju rozdzielności majątkowej – nieruchomość została nabyta jako współwłasność w udziałach wynoszących 1/2 dla każdego z nich. Środki na zakup nieruchomości pochodziły z kredytu bankowego zaciągniętego indywidualnie przez męża Wnioskodawczyni. Wnioskodawczyni nie była stroną umowy kredytowej, ani też – jak oświadcza – nie będzie dokładać żadnych środków na spłatę zaciągniętego kredytu. Tym samym, cena zakupu nieruchomości zapłacona została w całości ze środków pochodzących z majątku osobistego męża.

Mając na uwadze przedstawiony stan faktyczny oraz mające zastosowanie w sprawie przepisy prawa stwierdzić należy, że w chwili nabycia opisanej nieruchomości po stronie Wnioskodawczyni powstało uzyskane nieodpłatnie, bez żadnego ekwiwalentu finansowego, przysporzenie majątkowe stanowiące przychód z innych źródeł, o którym mowa w art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Wnioskodawczyni nabyła bowiem udział w opisanej nieruchomości, sfinansowany w całości ze środków pochodzących z majątku osobistego Jej męża. Nie ulega zatem wątpliwości, że majątek Wnioskodawczyni uległ zwiększeniu, pomimo faktu, że nie poniosła Ona, jak również nie poniesie kosztów związanych z tym powiększeniem, tj. zakupem nieruchomości. Wartość otrzymanego przez Wnioskodawczynię od męża nieodpłatnego świadczenia należy ustalić według uregulowań art. 11 ust. 2 powołanej ustawy, tj. na podstawie cen rynkowych stosowanych w obrocie rzeczami (nieruchomościami) tego rodzaju.

Należy jednak zwrócić uwagę, że zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 125 ww. ustawy – wolna od podatku dochodowego jest wartość świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń, obliczona zgodnie z art. 11 ust. 2-2b, otrzymanych od osób zaliczonych do I i II grupy podatkowej w rozumieniu przepisów o podatku od spadków i darowizn, z zastrzeżeniem ust. 20.

Treść art. 21 ust. 20 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stanowi, że zwolnienie, o którym mowa w ust. 1 pkt 125, nie ma zastosowania do świadczeń otrzymywanych na podstawie stosunku pracy, pracy nakładczej lub na podstawie umów będących podstawą uzyskiwania przychodów zaliczonych do źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 2 tj. działalności wykonywanej osobiście.

W myśl art. 14 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz. U. z 2015 r., poz. 86 z późn. zm.) – do I grupy podatkowej zalicza się: małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, zięcia, synową, rodzeństwo, ojczyma, macochę i teściów, zaś do II grupy podatkowej zalicza się: zstępnych rodzeństwa, rodzeństwo rodziców, zstępnych i małżonków pasierbów, małżonków rodzeństwa i rodzeństwo małżonków, małżonków rodzeństwa małżonków, małżonków innych zstępnych.

Biorąc pod uwagę powyższe uregulowania prawne oraz przedstawiony stan faktyczny należy stwierdzić, że przychód z tytułu nieodpłatnego świadczenia, wynikający ze sfinansowania zawartej umowy sprzedaży nieruchomości w całości przez męża Wnioskodawczyni, a więc osoby zaliczonej do I grupy podatkowej w rozumieniu przepisów o podatku od spadków i darowizn, podlega zwolnieniu od opodatkowania podatkiem dochodowym na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 125 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, Al. Zwycięstwa 16/17, 80-219 Gdańsk, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.