Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPP4/443-341/13-4/ISN
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2013-10-22
Teza: Czy usługi zarządzania płynnością finansową świadczone przez Pool Leadera na rzecz Spółki, w ramach przedstawionego systemu cash-poolingu będą w całości podlegały zwolnieniu od podatku VAT w oparciu o art. 43 ust. l pkt 40 Ustawy o VAT?
Słowa kluczowe: cash pooling; czynności-czynności opodatkowane; import-import usług; opodatkowanie-podstawa opodatkowania; proporcja; usługi; usługi-usługi finansowe; zwolnienie-zwolnienie podatkowe; świadczenie-miejsce świadczenia usług; świadczenie-świadczenie usług
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział I-art. 2; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 5; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 8; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 17; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 17a; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28b; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28c; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28d; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28e; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28f; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28g; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28h; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28i; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28j; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28k; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28l; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28m (uchylony); [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28n; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28o; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 29 (uchylony); [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 29a; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 30b; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 30c; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 1-art. 41; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 2-art. 43

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki Akcyjnej, przedstawione we wniosku z dnia 23 lipca 2013 r. (data wpływu 24 lipca 2013 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie zwolnienia od podatku importu usług świadczonych przez Pool Leadera – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 24 lipca 2013 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie zwolnienia od podatku importu usług świadczonych przez Pool Leadera.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny oraz zdarzenie przyszłe.

S.A. (dalej: „Spółka”) jest członkiem międzynarodowej grupy kapitałowej. składającej się ze spółek zlokalizowanych w różnych krajach (dalej: „Grupa”). Od l lipca 2013 r. na mocy umowy o zarządzanie płynnością (dalej: „Umowa”) zawartej z „A” AG, Spółka została włączona do istniejącego systemu wspólnego zarządzania płynnością finansową, który został wdrożony w ramach Grupy (dalej: „system”, „cash-pooling”). W strukturze cash-poolingu uczestniczą również inni podatnicy polscy i zagraniczni. Funkcję Pool Leadera, tj. koordynatora systemu zarządzania płynnością finansową w ramach systemu cash-poolingu pełni „A” AG (dalej: „Pool Leader”). Pool Leader jest osobą prawną podlegającą w Niemczech opodatkowaniu podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów bez względu na miejsce ich osiągania. Ponadto, Pool Leader jest podmiotem powiązanym kapitałowo ze Spółką w rozumieniu art. 11 Ustawy o CIT. Jedynym udziałowcem Spółki jest X Sp. z o.o. (dalej: X), a Pool Leader jest 100% udziałowcem X, zatem Pool Leader jest „spółką babcią” Spółki. W obecnym kształcie Umowa przewiduje przekazywanie wszystkich nadwyżek środków finansowych z konta Spółki na konto Pool Leadera. Ponadto, Pool Leader zobowiązuje się do pokrywania sald ujemnych (uzupełniania debetu Spółki) do wysokości ulokowanych przez Spółkę nadwyżek środków finansowych na koncie Pool Leadera. W ramach Umowy Pool Leader postawi również do dyspozycji Spółki od 1 września 2013 r. limit zadłużenia o określonej kwocie do wykorzystania. Środki finansowe na koncie Pool Leadera na spłatę niedoborów Spółki będą pochodzić od Pool Leadera.

Celem wdrożenia struktury cash-poolingu w ramach Grupy i przystąpienia do niej Spółki jako Uczestnika, jest przede wszystkim:

*   poprawa płynności finansowej poszczególnych Uczestników systemu;
*   zwiększenie efektywności krótkoterminowego zarządzania środkami pieniężnymi;
*   zmniejszenie kosztów finansowania zewnętrznego Grupy;
*   efektywne finansowanie bieżących potrzeb Uczestników systemu w zakresie kapitału obrotowego.

W celu wdrożenia systemu cash-poolingu Spółka, Pool Leader, bank Pool Leadera z siedzibą w Niemczech (dalej: „C”) i współpracujący z nim bank Spółki z siedzibą w Polsce (dalej: „B”), przystąpią do umowy typu cash-poolingu rzeczywistego, tzw. cash pooling zero balancing (dalej: „Umowa cash-poolingu”, „Umowa o Centralizacji Środków Pieniężnych”). Jest to wielostronna umowa regulująca wielkość limitu zasilania środkami pieniężnymi kont spółek w B z konta Pool Leadera w C. Umowa ta reguluje między innymi zasady przekazywania środków pieniężnych (nadwyżek środków) Spółki znajdujących się na koncie w B. na konto Pool Leadera w C. Umowa reguluje również wysokość opłat za prowadzone usługi. Na podstawie tej umowy, Spółka wyraża zgodę na transfer nadwyżki (salda dodatniego) środków pieniężnych zgromadzonych na rachunku bankowym w B. na rachunek Pool Leadera w C. mającym siedzibę w Niemczech. Jednocześnie Pool Leader zobowiązuje się do pokrywania ewentualnego debetu (salda ujemnego) środków pieniężnych na rachunku Spółki w B. ze środków znajdujących się na koncie Pool Leadera w C. Przelewy na konto Spółki będą dokonywane w PLN. Pool Leader dokonuje również rozliczeń z kontami innych uczestników systemu cash-poolingu za pomocą własnego konta bankowego. Dla celów obsługi systemu cash-poolingu, Pool Leader będzie posiadał tzw. Rachunek Grupowy w C. (dalej: „konto transakcji finansowych”), natomiast Spółka będzie posiadać tzw. Rachunek Uczestniczący w B. Zgodnie z Umową, konto transakcji finansowych Pool Leadera zawierać będzie również księgowania kompensujące wszelkie należności i zobowiązania wobec pozostałych Uczestników włączonych do centralnego systemu Grupy zarządzania płynnością (cash-poolingu).

Efektem zawarcia ww. umów będzie powstanie systemu zarządzania środkami pieniężnymi, który będzie polegał na tym, że:

*   w przypadku nadwyżki na rachunku bankowym Spółki w B., pod koniec każdego dnia roboczego nadwyżka środków pieniężnych na koncie Spółki w B. zostanie przelana na konto transakcji finansowych Pool Leadera w C.;
*   przypadku debetu (salda ujemnego) na rachunku Spółki w B. – w celu likwidacji debetu pod koniec każdego dnia roboczego z konta transakcji finansowych Pool Leadera w C., zostanie przelana kwota na rachunek Spółki w B.;
*   na zakończenie każdego dnia roboczego na rachunku Spółki w B. saldo w dacie waluty powinno wynosić „0”.

Rozliczenia polegać więc będą na bilansowaniu (zerowaniu) sald na koncie Spółki w B. z wykorzystaniem konta transakcji finansowych Pool Leadera w C. Oznacza to, że saldo kredytowe na koncie Spółki w B. na koniec dnia będzie transferowane na konto transakcji finansowych Pool Leadera w C., przy czym brak płynności na koncie Spółki w B. będzie bilansowany przez Pool Leadera z jego konta transakcji finansowych w C. Jak już zostało wskazane powyżej, uzupełnianie niedoborów środków finansowych Spółki (pokrywanie jej sald ujemnych) na obecnym etapie będzie jednak możliwe w granicach ustalonego limitu. W przyszłości, w przypadku pokrywania niedoborów Spółki w kwotach przekraczających wysokość ulokowanych przez Spółkę nadwyżek środków finansowych na koncie Pool Leadera, Spółka zobowiązana będzie do zapłaty odsetek z tego tytułu na rzecz Pool Leadera. Zgodnie z Umową, Spółka będzie uiszczać na rzecz B. opłaty za prowadzone usługi, a ponadto przysługiwać jej będą odsetki od środków przekazanych z rachunku w B. na konto transakcji finansowych Pool Leadera w C. Pool Leader będzie natomiast uiszczał opłatę za prowadzenie konta transakcji finansowych na rzecz C. Od l września 2013 r. Pool Leader obciąży Spółkę prowizją od zaangażowania w wysokości 0,8% p.a. od każdorazowo niewykorzystanej kwoty maksymalnego limitu zadłużenia. Pool Leader będzie ponosić ryzyko związane z ewentualną niewypłacalnością Spółki (zostanie mu przyznana linia debetowa na koncie transakcji finansowych w C.).

W stworzonym systemie cash-poolingu kontrahenci będą pełnili następujące role:

*   B. i C. – zapewnią niezbędne oprogramowanie oraz automatyczny transfer środków pieniężnych pomiędzy rachunkiem Spółki w B. i kontem transakcji finansowych Pool Leadera w C.;
*   Pool Leader będzie określać kwoty (limit dzienny dla transakcji płatniczych), które mają zostać przelane pomiędzy rachunkiem Spółki w B. i kontem transakcji finansowych Pool Leadera w C. w celu realizacji płatności Spółki. Pool Leader będzie również naliczać należne odsetki na koniec każdego miesiąca oraz zapewni stosowną dokumentację związaną z realizacją systemu cash-poolingu.

Zgodnie z Umową, wynikłe z rozliczenia odsetek płatności będą wymagalne ostatniego dnia kalendarzowego danego miesiąca rozliczeniowego i zostaną uznane na koncie transakcji finansowych lub obciążą konto transakcji finansowych z dniem waluty przypadającym na ostatni dzień kalendarzowy miesiąca rozliczeniowego.

Reasumując, w ramach wdrażanego systemu fizyczne transfery środków pieniężnych będą miały miejsce wyłącznie pomiędzy rachunkiem Spółki prowadzonym w B., a kontem transakcji finansowych Pool Leadera prowadzonym w C.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy usługi zarządzania płynnością finansową świadczone przez Pool Leadera na rzecz Spółki w ramach przedstawionego systemu cash-poolingu, będą w całości podlegały zwolnieniu od podatku VAT w oparciu o art. 43 ust. l pkt 40 Ustawy o VAT?

Zdaniem Wnioskodawcy, usługi zarządzania płynnością świadczone przez Pool Leadera na jego rzecz w ramach opisanego systemu cash-poolingu, będą podlegać w całości zwolnieniu od podatku VAT w oparciu o art. 43 ust. l pkt 40 Ustawy o VAT.

Spółka podkreśliła, że w prawie polskim instrument zarządzania płynnością finansową grup kapitałowych zwany cash-poolingiem nie doczekał się regulacji prawnych na gruncie prawa podatkowego, bankowego oraz cywilnego. Umowa, której przedmiotem jest cash-pooling stanowi zatem umowę nienazwaną w rozumieniu kodeksu cywilnego, którą można scharakteryzować jako złożoną, wielostronną i kompleksową usługę zarządzania płynnością finansową grupy podmiotów, polegającą na koncentrowaniu środków z jednostkowych rachunków na wspólnym rachunku i zarządzaniu zgromadzoną w ten sposób kwotą przy wykorzystaniu korzyści skali. W opinii Spółki, w świetle Ustawy o VAT podmiotem świadczącym kompleksowe usługi zarządzania płynnością finansową będzie Pool Leader. Niemniej jednak w związku z faktem, że Pool Leader nie posiada ani siedziby działalności gospodarczej ani stałego miejsca prowadzenia działalności na terytorium Polski, Spółka jako usługobiorca będzie zobowiązana do opodatkowania tych usług na zasadzie importu usług.

Zgodnie z przepisami ustawy o VAT zwolnieniu z tego podatku podlegają usługi wymienione enumeratywnie w art. 43 ust. l pkt 1-41 Ustawy o VAT.

Zdaniem Spółki, usługi zarządzania płynnością które będą świadczone na jej rzecz przez Pool Leadera, będą korzystać ze zwolnienia od podatku VAT w oparciu o art. 43 ust. l pkt 40 Ustawy o VAT, zgodnie z którym zwolnione z podatku VAT są usługi w zakresie depozytów środków pieniężnych, prowadzenia rachunków pieniężnych, wszelkiego rodzaju transakcji płatniczych, przekazów i transferów pieniężnych, długów, czeków i weksli oraz usługi pośrednictwa w świadczeniu tych usług.

Spółka podkreśliła, że celem systemu cash-poolingu do którego przystąpiła, jest zwiększenie efektywności zarządzania środkami finansowymi Grupy poprzez optymalne wykorzystanie i zarządzanie nadwyżkami środków pieniężnych Uczestników tego systemu. Uczestnicy deponując środki składają „depozyty” z nadwyżki środków pieniężnych w systemie cash-poolingu, które wykorzystywane są do finansowania działalności innych Uczestników. Całością przepływów, saldami rachunków i ewentualnym zapewnieniem finansowania zewnętrznego zarządza Pool Leader jako podmiot wyspecjalizowany w zakresie zarządzania płynnością Grupy. Poszczególni Uczestnicy cash-poolingu nie mają wpływu na to, komu przekazywane są środki zdeponowane przez nich, ani też nie znają tożsamości podmiotu, od którego pochodzą środki – w przypadku korzystania z finansowania działalności za pomocą środków z systemu.

W świetle powyższego Spółka uważa, że Pool Leader będzie występować w roli przypominającej bank – pozyskujący depozyty środków pieniężnych od Uczestników systemu oraz ewentualne finansowanie zewnętrzne, lokujący nadwyżki oraz zapewniający finansowanie Uczestnikom systemu cash-poolingu.

Tym samym, usługi świadczone przez Pool Leadera na rzecz Spółki w ramach opisanego systemu cash-poolingu będą podlegały zwolnieniu od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. l pkt 40 Ustawy o VAT.

Spółka podkreśliła, że powyższe zwolnienie ma zastosowanie do wszystkich czynności Pool Leadera wykonywanych w ramach cash-poolingu, co potwierdza pogląd wypracowany przez orzecznictwo Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości, zgodnie z którym świadczenia, które z ekonomicznego punktu widzenia stanowią całość, nie powinny być sztucznie dzielone. W myśl tego poglądu różne czynności powinny być postrzegane jako jedno świadczenie, w sytuacji gdy jeden lub więcej elementów stanowi usługę zasadniczą, a inne elementy usługę poboczną. O usłudze pomocniczej można mówić wówczas, gdy dana czynność nie jest dla nabywcy celem samym w sobie, ale służy lepszemu wykonaniu usługi zasadniczej. W takiej sytuacji świadczenie pomocnicze dzieli podatkowy los świadczenia głównego (przykładowo: wyrok Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości z 25 lutego 1999 r. w sprawie Card Protection Plan – C 349/96).

Takie samo podejście prezentują również polskie organy podatkowe. Przykładowo, w interpretacji indywidualnej z 17 lutego 2009 r. (nr ILPP2/443-1089/08-2/AD), Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu wskazał, że: „w przypadku gdy wykonywana czynność stanowi dla klienta całość, nie należy jej rozbijać na poszczególne elementy składowe, lecz traktować jako jedno świadczenie, zgodnie z elementem, który nadaje całemu świadczeniu charakter dominujący. Jeśli więc wykonywanych jest więcej czynności, a są one ze sobą ściśle powiązane oraz stanowią całość pod względem ekonomicznym i gospodarczym, to wówczas dla potrzeb VAT należy potraktować je jako jedną czynność opodatkowaną”.

W świetle powyższego – w opinii Spółki – wszystkie wykonywane na jej rzecz przez Pool Leadera czynności w ramach usługi zarządzania płynnością finansową powinny być kwalifikowane jako świadczenie złożone i w konsekwencji korzystać w całości ze zwolnienia z VAT na podstawie przepisu, tj. art. 43 ust. l pkt 40 Ustawy o VAT.

Wyżej opisane stanowisko Spółki zostało potwierdzone w licznych interpretacjach indywidualnych wydawanych przez organy podatkowe, przykładowo:

*   w interpretacji indywidualnej z 17 września 2012 r. (sygn. IPPP1/443-530/12-5/MPe) wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie,
*   w interpretacji indywidualnej z 17 sierpnia 2012 r. (sygn. ILPP4/443-184/12-6/BA) wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu,
*   w interpretacji indywidualnej z 23 września 2011 r. (sygn. IBPP3/443-756/11/PK) wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach,
*   w interpretacji indywidualnej z 6 kwietnia 2011 r. (sygn. ILPP4/443-171/11-4/ISN) wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu, oraz
*   w interpretacji indywidualnej z 21 marca 2011 r. (sygn. ITPP1/443-1266-10/KM) wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Interpretacja dotyczy:

*   zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym;
*   zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

W niniejszej interpretacji rozpatrzono wniosek w zakresie stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego dotyczącego zwolnienia od podatku importu usług świadczonych przez Pool Leadera. Natomiast pozostałe zakresy rozpatrzone zostały w interpretacjach indywidualnych z 22 października 2013 r. nr ILPP4/443-341/13-2/ISN, nr ILPP4/443-341/13-3/ISN, nr ILPP4/443-341/13-5/ISN, nr ILPP4/443-341/13-6/ISN i nr ILPP4/443-341/13-7/ISN.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, ul. Ratajczaka 10/12, 61-815 Poznań po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.