Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPTPP2/443-672/12-2/PR
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi
Data wydania: 2012-10-10
Teza: W zakresie rozliczenia pożyczki udzielonej Spółce przez podmiot zagraniczny.
Słowa kluczowe: import-import usług; pożyczka; usługi-usługi finansowe
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 2-art. 43

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749) oraz § 2 i § 5a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy, przedstawione we wniosku z dnia 23 lipca 2012 r. (data wpływu 27 lipca 2012 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie rozliczenia pożyczki udzielonej Spółce przez podmiot zagraniczny – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 27 lipca 2012 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie rozliczenia pożyczki udzielonej Spółce przez podmiot zagraniczny.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (dalej zwana „Spółką”) ma siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i prowadzi działalność gospodarczą na terytorium Polski. Spółka jest zarejestrowana jako czynny podatnik VAT, zobowiązany do składania miesięcznych deklaracji podatku VAT. Na finansowanie swojej działalności Spółka zaciągnęła pożyczkę od Spółki, mającej siedzibę na Cyprze (dalej zwanej „Pożyczkodawcą”). Pożyczkodawca jest podmiotem powiązanym ze Spółką, jednakże nie jest bezpośrednim wspólnikiem Spółki. Pożyczkodawca nie ma siedziby, miejsca zarządzania ani nie prowadzi jakiejkolwiek działalności gospodarczej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Pożyczkodawca nie jest bankiem, ale jest spółką holdingową, która prowadzi działalność gospodarczą. Zakres działalności Pożyczkodawcy wynikający z umowy spółki obejmuje działalność polegającą między innymi na udzielaniu pożyczek. Pożyczkodawca udzieli pożyczki Spółce w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Pożyczka udzielona jest odpłatnie i Pożyczkodawca od udzielonej pożyczki otrzyma przychody z tytułu odsetek w terminie umownym. Środki pieniężne będące przedmiotem tej umowy w momencie jej zawarcia znajdowały się na rachunku Pożyczkodawcy w banku na terenie Rzeczypospolitej Polskiej.

W związku z powyższym zadano następujące pytania.

1.  Czy udzielenie tej pożyczki stanowi świadczenie usługi podlegającej podatkowi od towarów i usług i zwolnionej z tego podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o podatku od towarów i usług ?
2.  Czy w przypadku kiedy Spółka zapłaci odsetki od tej pożyczki powinna ona rozpoznać import usług i wykazać go w deklaracji VAT-7?

Zdaniem Wnioskodawcy:

Ad. 1

W opinii Spółki czynność udzielania pożyczek stanowi usługę w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, ponieważ w przypadku czynności udzielenia pożyczki występuje świadczenie w postaci udostępnienia Spółce przez Pożyczkodawcę określonej kwoty pieniędzy na umówiony czas. Jest to czynność o charakterze odpłatnym, Pożyczkodawca otrzyma bowiem wynagrodzenie w postaci odsetek za udostępnienie kapitału. W opinii Spółki, co znajduje również potwierdzenie w licznych pismach organów skarbowych i opiniach przedstawicieli doktryny prawa podatkowego, podatnikami VAT z tytułu udzielenia pożyczki są również te podmioty, których podstawową działalnością nie jest udzielanie pożyczek, ale wszystkie te, dla których odpłatne udzielanie pożyczek stanowi element działalności gospodarczej. W związku z powyższym w ocenie Spółki czynność udzielenia pożyczki pomiędzy dwoma podmiotami gospodarczymi, dokonana za wynagrodzeniem w ramach prowadzonej działalności gospodarczej stanowi świadczenie usług podlegające opodatkowaniu VAT.

Zdaniem Spółki, w myśl art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy zwolnione z opodatkowania VAT są usługi udzielania kredytów lub pożyczek pieniężnych oraz usługi pośrednictwa w świadczeniu usług udzielania kredytów lub pożyczek pieniężnych, a także zarządzanie kredytami lub pożyczkami pieniężnymi przez kredytodawcę lub pożyczkodawcę. Udzielenie pożyczki Spółce przez Pożyczkodawcę, który prowadzi działalność gospodarczą i posiada w zakresie swojej działalności udzielanie pożyczek, stanowi więc świadczenie usługi, o której mowa w art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy, a zatem jest objęte zwolnieniem z opodatkowania podatkiem VAT.

Ad. 2

Mając na uwadze, że w przedstawionym stanie faktycznym Pożyczkodawca wykonuje działalność gospodarczą polegającą m.in. na udzielaniu pożyczek, to w konsekwencji w przypadku udzielenia pożyczki Spółce z siedzibą w Polsce przez Pożyczkodawcę z siedzibą na Cyprze miejscem świadczenia usług jest Polska. Stosownie natomiast do art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku od towarów i usług podatnikami są m.in. osoby prawne będące usługobiorcami usług świadczonych przez podatników nieposiadających siedziby działalności gospodarczej lub stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium kraju. W konsekwencji Spółka zgodnie z przedstawioną regulacją jest podatnikiem VAT z tytułu otrzymanej usługi w postaci pożyczki udzielonej przez Pożyczkodawcę z siedzibą na Cyprze.

W świetle powyższego Spółka stoi na stanowisku, że usługa finansowa, której miejscem świadczenia jest Polska, polegająca na udzielaniu pożyczek poza systemem bankowym przez Pożyczkodawcę będącego podmiotem zagranicznym, będzie przedmiotowo zwolniona z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 38 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 8 ust. 1, art. 17 ust. 1 pkt 4 oraz art. 28b ust. 1 ustawy o VAT również wtedy, gdy umowa pożyczki nie została zawarta poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub gdy środki pieniężne będące przedmiotem takiej umowy w momencie jej zawarcia nie będą się znajdowały poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Spółka uważa, że udzielenie pożyczki stanowi świadczenie usługi zwolnionej z VAT i w konsekwencji, gdy Spółka płaci odsetki powinna rozpoznać import usług i wykazać go w deklaracji VAT-7.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu ww. podatkiem, podlegają:

1.  odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju;
2.  eksport towarów;
3.  import towarów;
4.  wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju;
5.  wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.

Z powyższego przepisu wynika tzw. zasada terytorialności, zgodnie z którą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega m.in. odpłatna dostawa towarów oraz odpłatne świadczenie usług, ale tylko w sytuacji, gdy miejscem ich świadczenia (określanym na podstawie przepisów ustawy) jest terytorium kraju, przez które - w myśl definicji zawartej w art. 2 pkt 1 ustawy - rozumie się terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, z zastrzeżeniem art. 2a.

Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…) – art. 7 ust. 1 ustawy.

Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…) – art. 8 ust. 1 ustawy.

Aby uznać dane świadczenie za odpłatne, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy świadczoną usługą i przekazanym za nią wynagrodzeniem. Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę.

Z przedstawionego opisu stanu faktycznego wynika, iż Wnioskodawca ma siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i prowadzi działalność gospodarczą na terytorium Polski. Spółka jest zarejestrowana jako czynny podatnik VAT, zobowiązany do składania miesięcznych deklaracji podatku VAT. Na finansowanie swojej działalności Spółka zaciągnęła pożyczkę od Spółki, mającej siedzibę na Cyprze (dalej zwanej „Pożyczkodawcą”). Pożyczkodawca jest podmiotem powiązanym ze Spółką, jednakże nie jest bezpośrednim wspólnikiem Spółki. Pożyczkodawca nie ma siedziby, miejsca zarządzania ani nie prowadzi jakiejkolwiek działalności gospodarczej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Pożyczkodawca nie jest bankiem, ale jest spółką holdingową, która prowadzi działalność gospodarczą. Zakres działalności Pożyczkodawcy wynikający z umowy spółki obejmuje działalność polegającą między innymi na udzielaniu pożyczek. Pożyczkodawca udzieli pożyczki Spółce w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Pożyczka udzielona jest odpłatnie i Pożyczkodawca od udzielonej pożyczki otrzyma przychody z tytułu odsetek w terminie umownym. Środki pieniężne będące przedmiotem tej umowy w momencie jej zawarcia znajdowały się na rachunku Pożyczkodawcy w banku na terenie Rzeczypospolitej Polskiej.

Odnosząc się do powyższego stwierdzić należy, iż czynność udzielania pożyczki Wnioskodawcy przez podmiot zagraniczny stanowi usługę za wynagrodzeniem (odsetki).

W celu udzielenia odpowiedzi na pytanie, czy ta usługa podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług należy ustalić miejsce świadczenia.

W przypadku świadczenia usług, bowiem bardzo istotnym dla prawidłowego rozliczenia podatku od towarów i usług jest określenie miejsca świadczenia danej usługi. Od poprawności określenia miejsca świadczenia zależy, czy dana usługa podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług w Polsce, czy też nie.

Kwestie dotyczące miejsca świadczenia przy świadczeniu usług uregulowane zostały w rozdziale 3 działu V ustawy. Stosownie do art. 28a ustawy, na potrzeby stosowania ww. rozdziału:

1.  ilekroć jest mowa o podatniku - rozumie się przez to:
    1.  podmioty, które wykonują samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w art. 15 ust. 2, lub działalność gospodarczą odpowiadającą tej działalności, bez względu na cel czy rezultat takiej działalności, z uwzględnieniem art. 15 ust. 6,
    2.  osobę prawną niebędącą podatnikiem na podstawie lit. a, która jest zidentyfikowana lub obowiązana do identyfikacji do celów podatku lub podatku od wartości dodanej;
2.  podatnika, który prowadzi również działalność lub dokonuje transakcji nieuznawanych za podlegające opodatkowaniu dostawy towarów lub świadczenia usług zgodnie z art. 5 ust. 1, uznaje się za podatnika w odniesieniu do wszystkich świadczonych na jego rzecz usług.

Wskazany powyżej art. 28a ustawy, wprowadza drugą definicję podatnika do ustawy. Definicja ta ma zastosowanie tylko w przypadku ustalenia miejsca świadczenia usług. Podatnikiem według tej regulacji jest osoba wykonująca samodzielnie działalność gospodarczą. Ustawodawca odwołuje się w tym celu do definicji działalności gospodarczej ustalonej w art. 15 ust. 2 ustawy. Za podatników są uznawane również podmioty wykonujące działalność gospodarczą zgodnie z regulacjami innych państw członkowskich oraz państw trzecich.

Zgodnie z ogólną zasadą wyrażoną w art. 28b ust. 1 ustawy, miejscem świadczenia usług w przypadku świadczenia usług na rzecz podatnika jest miejsce, w którym podatnik będący usługobiorcą posiada siedzibę działalności gospodarczej, z zastrzeżeniem ust. 2-4 oraz art. 28e, art. 28f ust. 1 i 1a, art. 28g ust. 1, art. 28i, art. 28j i art. 28n.

Wobec powyższego nabywane przez Wnioskodawcę usługi nie zawierają się w wyjątkach od ogólnej zasady zawartych w przepisach art. 28b ust. 2-4 i art. 28c - 28n ustawy, w związku z tym dla ustalenia miejsca świadczenia przedmiotowych usług zastosowanie znajdzie ogólna zasada zawarta w art. 28b ust. 1 ustawy. A zatem miejscem świadczenia przedmiotowych usług będzie miejsce, w którym usługobiorca posiada siedzibę tj. Polska.

Zgodnie z art. 2 pkt 9 ustawy, przez import usług rozumie się świadczenie usług, z tytułu wykonania, których podatnikiem jest usługobiorca, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 4.

Jak stanowi art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy, podatnikami są również osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne będące usługobiorcami usług świadczonych przez podatników nieposiadających siedziby działalności gospodarczej lub stałego miejsca prowadzenia działalności na terytorium kraju. Stosownie do art. 17 ust. 2, w przypadkach wymienionych w ust. 1 pkt 4, 5, 7 i 8, usługodawca lub dokonujący dostawy towarów nie rozlicza podatku należnego.

W myśl art. 17 ust. 3 ustawy, przepis ust. 1 pkt 4 stosuje się, jeżeli usługobiorcą jest podatnik, o którym mowa w art. 15, a w przypadku usług, do których stosuje się art. 28b, również osoba prawna niebędąca takim podatnikiem, zarejestrowana jako podatnik VAT UE, zgodnie z art. 97.

Tym samym zaciągnięcie przez Wnioskodawcę pożyczki od podmiotu nieposiadającego siedziby działalności gospodarczej, ani stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium kraju, należy uznać za import usług w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług, podlegający opodatkowaniu na terytorium kraju. Wnioskodawca, jako usługobiorca tych usług będzie zobowiązany do ich rozliczenia.

Zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy, stawka podatku od towarów i usług wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1.

Na mocy art. 146a pkt 1 ustawy, w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2013r., z zastrzeżeniem art. 146f, stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 1 i 13, art. 109 ust. 2 i art. 110, wynosi 23%.

Jednakże zarówno w treści ustawy, jak i przepisach wykonawczych do niej, przewidziane zostały zwolnienia od podatku oraz obniżone stawki.

Zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy, zwalnia się od podatku usługi udzielania kredytów lub pożyczek pieniężnych oraz usługi pośrednictwa w świadczeniu usług udzielania kredytów lub pożyczek pieniężnych, a także zarządzanie kredytami lub pożyczkami pieniężnymi przez kredytodawcę lub pożyczkodawcę.

Zwolnienie od podatku stosuje się również do świadczenia usługi stanowiącej element usługi wymienionej w ust. 1 pkt 7 i 37-41, który sam stanowi odrębną całość i jest właściwy oraz niezbędny do świadczenia usługi zwolnionej zgodnie z ust. 1 pkt 7 i 37-41 (art. 43 ust. 13 ustawy).

Natomiast w myśl art. 43 ust. 14 ustawy, przepisu ust. 13 nie stosuje się do świadczenia usług stanowiących element usług pośrednictwa, o których mowa w ust. 1 pkt 7 i 37-41.

Zgodnie zaś z art. 43 ust. 15 ustawy, zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 7, 12 i 37-41 oraz w ust. 13, nie mają zastosowania do:

1.  czynności ściągania długów, w tym factoringu;
2.  usług doradztwa;
3.  usług w zakresie leasingu.

Należy podkreślić, że pojęcia używane do oznaczenia zwolnień, o których mowa w art. 43 ustawy winny być interpretowane w sposób ścisły, gdyż zwolnienia te stanowią odstępstwa od ogólnej zasady, zgodnie z którą podatek VAT pobierany jest od każdej usługi świadczonej odpłatnie przez podatnika.

Biorąc pod uwagę powołane przepisy prawa oraz przedstawiony opis stanu faktycznego należy stwierdzić, iż usługi nabywane przez Wnioskodawcę polegające na udzieleniu pożyczek przez podmiot posiadający siedzibę na Cyprze korzystają ze zwolnienia od podatku VAT, na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy.

Przedmiotowe usługi nie są zaliczane do żadnej z kategorii usług finansowych, które zostały wyłączone z powyższego zwolnienia, na podstawie art. 43 ust. 15 ustawy.

Reasumując, udzielenie przez podmiot zagraniczny pożyczki dla Wnioskodawcy stanowi usługę za wynagrodzeniem, dla której miejscem świadczenia jest Polska. Dla rozliczenia tej transakcji w zakresie podatku od towarów i usług obowiązany jest Wnioskodawca, gdyż transakcja ta stanowi dla Zainteresowanego import usług. Usługi te będą korzystały ze zwolnienia określonego w art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy, a Wnioskodawca będzie zobowiązany przedmiotową czynność wykazać w deklaracji VAT-7.

Niniejsza interpretacja wydana została w zakresie podatku od towarów i usług, natomiast w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych wydane zostanie odrębne rozstrzygnięcie.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Tut. Organ informuje, iż wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem wniosku (zapytania) Zainteresowanego. Inne kwestie przedstawione w opisie sprawy, które nie zostały objęte pytaniem - nie mogą być zgodnie z art. 14b § 1 oraz art. 14f § 2 Ordynacji podatkowej - rozpatrzone.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Łodzi, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Piotrkowie Trybunalskim, ul. Wronia 65, 97-300 Piotrków Trybunalski.