Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0113-KDIPT1-2.4012.212.2024.2.JSZ
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2024-05-31
Teza: Nieuznanie za podatników podatku VAT z tytułu transakcji sprzedaży działek, będących we współwłasności małżeńskiej.
Słowa kluczowe: działki; nieruchomości-sprzedaż nieruchomości; podatnik
Zagadnienia: Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III. Podatnicy, płatnicy i przedstawiciele podatkowi-Rozdział 1. Podatnicy i płatnicy-Podatnicy
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 15-ust. 1

**Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe**

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

Zakres wniosku wspólnego o wydanie interpretacji indywidualnej
--------------------------------------------------------------

22 marca 2024 r. wpłynął Państwa wniosek wspólny z 12 marca 2024 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy nieuznania Państwa za podatników podatku VAT z tytułu transakcji sprzedaży działek, będących we współwłasności małżeńskiej. Uzupełnili go Państwo – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 22 maja 2024 r. (wpływ 24 maja 2024 r.).

### Zainteresowani, którzy wystąpili z wnioskiem

1) Zainteresowany będący stroną postępowania: Pan …

2) Zainteresowana niebędąca stroną postępowania: Pani …

Treść wniosku wspólnego jest następująca:

### Opis zdarzenia przyszłego

Wnioskujący nabył, wraz z małżonką od Skarbu Państwa działkę nr 1 w dniu 24 października 1985 r. w celu założenia gospodarstwa rolnego. W roku 2011 z działki tej wyodrębniono działki 2 i 3.

W dniu 6 grudnia 2018 r. wszedł w życie miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego przyjęty Uchwałą Rady Miejskiej w … z dnia …, w którym działki te znalazły się na terenach przeznaczonych pod działalność przemysłowo usługową.

W dniu 17 lutego 2023 r. Burmistrz zatwierdził podział ww. terenów zgodnie z MPZP w ten sposób, że z działki 2 wyodrębniono działki 4, 5 (o powierzchni 2 ha 2955 m2), 6 i 7, a z działki 3 działki 8, 9, 10 i 11 (o powierzchni 2 ha 263 m2). Działki 5 i 11 są niezabudowane.

Obecnie Wnioskodawca (wraz z małżonką) zamierzają sprzedać działki 5 i 11, ponieważ zgłosiła się do nich firma zamierzająca na tych terenach – również działkach innych właścicieli, dokonać inwestycji polegającej na budowie parku logistyczno-usługowego.

Wnioskodawca nie podejmował żadnych działań, a więc również takich wykazywanych w interpretacjach jako działania mające charakter zawodowy znamionujących działalność gospodarczą w zakresie doprowadzenia do sprzedaży przedmiotowych działek – ewentualny nabywca sam dotarł do właścicieli działek, na których chce inwestować.

W uzupełnieniu wniosku udzielono odpowiednio następujących odpowiedzi na zadane w wezwaniu pytania:

1) „Jaki rodzaj praw przysługuje Panu i Zainteresowanej niebędącej stroną postępowania (Pani …) do działek nr 5 oraz 11 będących przedmiotem sprzedaży: czy jest to współwłasność ułamkowa (proszę wskazać udział we współwłasności nieruchomości), czy ustawowa współwłasność majątkowa małżeńska?”

Odpowiedź: Ustawowa współwłasność majątkowa małżeńska.

2) „Czy jest/był Pan zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku VAT? Jeżeli tak, to proszę wskazać od kiedy/w jakim okresie?”

Odpowiedź: Wnioskodawca nie był i nie jest.

3) „Czy prowadził/prowadzi Pan działalność gospodarczą? Jeżeli tak, to proszę wskazać:

a) okres prowadzenia działalności gospodarczej,

b) formę prawną prowadzenia tej działalności (np. jednoosobowa działalność gospodarcza, spółka cywilna, spółka jawna).

c) jaki był/jest zakres prowadzonej przez Pana działalności gospodarczej?

d) czy Pana działalność gospodarcza jest aktualnie zawieszona, czy też nie? jeżeli tak, to czy Pana działalność została formalnie zlikwidowana i kiedy?”

Odpowiedź: Nie.

4) „Czy Zainteresowana niebędąca stroną postępowania (Pani …) jest/była zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku VAT? Jeżeli tak, to proszę wskazać od kiedy/w jakim okresie?”

Odpowiedź: Nie jest.

5) „Czy Zainteresowana niebędąca stroną postępowania (Pani …) prowadziła/prowadzi działalność gospodarczą? Jeżeli tak, to proszę wskazać:

a) okres prowadzenia działalności gospodarczej,

b) formę prawną prowadzenia tej działalności (np. jednoosobowa działalność gospodarcza, spółka cywilna, spółka jawna).

c) jaki był/jest zakres prowadzonej przez Panią … działalności gospodarczej?

d) czy działalność gospodarcza Pani … jest aktualnie zawieszona, czy też nie? Jeżeli tak, to czy działalność Pani … została formalnie zlikwidowana i kiedy?”

Odpowiedź: Nie.

6) „Czy nabycie działki nr 1, z której w wyniku podziałów wyodrębniono m.in. działki będące przedmiotem sprzedaży, nastąpiło w ramach czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT?”

Odpowiedź: Nie.

7) „Czy nabycie działki nr 1, z której w wyniku podziałów wyodrębniono m.in. działki będące przedmiotem sprzedaży, zostało udokumentowane fakturą? Jeśli tak, to:

a) czy na fakturze była wykazana kwota podatku VAT? Jeśli tak, to:

b) czy z tytułu nabycia przysługiwało Panu prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego (Jeżeli nie, proszę wskazać z jakiego powodu)?

c) czy z tytułu nabycia przysługiwało Zainteresowanej niebędącej stroną postępowania (Pani …) prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego (Jeżeli nie, proszę wskazać z jakiego powodu)?”

Odpowiedź: Nie.

8) „W jakim celu Pan i Pani … nabyli działkę nr 1, z której w wyniku podziałów wyodrębniono m.in. działki będące przedmiotem sprzedaży?”

Odpowiedź: Na założenie gospodarstwa rolnego.

9) „W jaki sposób wykorzystywał/wykorzystuje Pan działki będące przedmiotem sprzedaży (powstałe z podziału działki nr 1, a następnie z podziału działek 2 i 3) od momentu nabycia do momentu planowanej sprzedaży?”

Odpowiedź: Rolniczo.

10) „W jaki sposób Pani … wykorzystywała/wykorzystuje działki będące przedmiotem sprzedaży (powstałe z podziału działki nr 1, a następnie z podziału działek 2 i 3) od momentu nabycia do momentu planowanej sprzedaży?”

Odpowiedź: Nie wykorzystuje (jest nauczycielką).

11) „Czy grunt, stanowiący obecnie działki nr 5 oraz 11 będące przedmiotem sprzedaży, od momentu nabycia był/jest udostępniany innym osobom na podstawie umowy najmu, dzierżawy lub innej umowy? Jeśli tak, to należy wskazać:

a) datę zawarcia ww. umowy najmu, dzierżawy, innej.

b) na jaki okres była zawarta ww. umowa?

c) kto był stroną ww. umowy (Pan, Pani …, czy zarówno Pan i Pani …)?

d) czy umowa miała charakter odpłatny, czy nieodpłatny?

e) jeśli umowa miała charakter odpłatny to, jaka była kwota czynszu z tytułu ww. umowy?

f) czy z tytułu ww. zawartej umowy odprowadzano podatki? Jeżeli tak, jakie to były podatki i kto (Pan czy Pani …) odprowadzał należne podatki?”

Odpowiedź: Nie jest i nie był.

12) „Czy od momentu nabycia do momentu planowanej sprzedaży działek ponosił/będzie ponosić Pan jakiekolwiek nakłady w celu jej uatrakcyjnienia (np.: uzbrojenie działki w przyłącza do sieci wodociągowej, kanalizacyjnej, gazowej, elektroenergetycznej lub wystąpienie z wnioskiem o dokonanie przyłączy; ogrodzenie; utwardzenie dróg; uzyskanie decyzji o wyłączeniu gruntu z produkcji rolnej; inne działania zmierzające do zwiększenia wartości bądź atrakcyjności działki)? Jeśli tak, to prosimy wskazać jakie to były/są/będą nakłady oraz kiedy i w jakim celu zostały poniesione?”

Odpowiedź: Nie.

13) „Czy od momentu nabycia do momentu planowanej sprzedaży działek Pani … ponosiła/będzie ponosić jakiekolwiek nakłady w celu jej uatrakcyjnienia (np.: uzbrojenie działki w przyłącza do sieci wodociągowej, kanalizacyjnej, gazowej, elektroenergetycznej lub wystąpienie z wnioskiem o dokonanie przyłączy; ogrodzenie; utwardzenie dróg; uzyskanie decyzji o wyłączeniu gruntu z produkcji rolnej; inne działania zmierzające do zwiększenia wartości bądź atrakcyjności działki)? Jeśli tak, to prosimy wskazać jakie to były/są/będą nakłady oraz kiedy i w jakim celu zostały poniesione?”

Odpowiedź: Nie.

14) „Czy zawarł Pan z przyszłym nabywcą przedwstępną umowę sprzedaży działek objętych zakresem postawionego we wniosku pytania? Jeśli tak, to prosimy o wskazanie:

a) jakie konkretnie warunki muszą zostać spełnione aby doszło do sprzedaży ww. działki?

b) do wykonania jakich konkretnych czynności/działań zobowiązał się Pan na rzecz kupującego, aby doszło do podpisania umowy sprzedaży ww. działek?

c) do wykonania jakich konkretnych czynności/działań zobowiązał się kupujący aby doszło do sprzedaży przez Pana ww. działek?

d) jakie konkretnie prawa i obowiązki wynikające z postanowień ww. umowy lub innego dokumentu zawartego z przyszłym nabywcą, ciążą/będą ciążyły na Panu, a jakie na kupującym?

e) czy udzielił/udzieli Pan nabywcy ww. działki pełnomocnictwa (zgody, upoważnienia) w celu występowania w Pana imieniu w sprawach dotyczących ww. działek? Jeżeli tak, to proszę wskazać:

i. do uzyskania jakich konkretnie decyzji i pozwoleń, udzielił/udzieli Pan pełnomocnictw nabywcy ww. działki do występowania w Pana imieniu?

ii. jakich konkretnie czynności do momentu sprzedaży dokonał/dokona kupujący w związku z udzielonym przez Pana pełnomocnictwem w zakresie tej działki?”

Odpowiedź: tak,

a. uprawomocniona decyzja Burmistrza lokalizująca przedmiotową działkę w planie zagospodarowania przestrzennego symbolem 3P/U, uzyskanie przez Nabywcę pozwolenia na budowę, przebudowę przejazdu kolejowego i drogi dojazdowej, uzyskaniu przez niego uchwały - zgody jego wspólników, potwierdzone warunki techniczne (media, woda, energia elektryczna, itp.) umożliwiające przeprowadzenie inwestycji,

b. Wnioskujący zobowiązał się do nienaruszania stanu prawnego i faktycznego działki, uzyskania indywidualnej interpretacji podatkowej w zakresie podlegania bądź nie, transakcji sprzedaży PTU, wydzielenia przedmiotowej działki, współdziałania z Kupującym w celu uzyskania opinii, uzgodnień, decyzji, warunków technicznych, itp. jak również udzielenia mu pełnomocnictw o ile będą konieczne,

c. Kupujący zobowiązał się do dostarczenia uchwały Wspólników Kupującego wyrażającej zgodę na nabycie Nieruchomości,

d. Kupujący zastrzegł sobie prawo odstąpienia od umowy o ile nie uzyska wszelkich zgód, pozwoleń, uzgodnień i decyzji umożliwiających mu inwestycję, a także cesji umowy,

e. Nie.

15) „Czy Pani \`(...)\` zawarła z przyszłym nabywcą/nabywcami przedwstępną umowę sprzedaży działek objętych zakresem postawionego we wniosku pytania? Jeśli tak, to prosimy o wskazanie:

a) jakie konkretnie warunki muszą zostać spełnione aby doszło do sprzedaży ww. działki?

b) do wykonania jakich konkretnych czynności/działań Pani … zobowiązała się na rzecz kupującego, aby doszło do podpisania umowy sprzedaży ww. działek?

c) do wykonania jakich konkretnych czynności/działań zobowiązał się kupujący aby doszło do sprzedaży ww. działek?

d) jakie konkretnie prawa i obowiązki wynikające z postanowień ww. umowy lub innego dokumentu zawartego z przyszłym nabywcą, ciążą/będą ciążyły na Pani, a jakie na kupującym?

e) czy Pani … udzieliła/udzieli nabywcy/nabywcom ww. działek pełnomocnictwa (zgody, upoważnienia) w celu występowania w jej imieniu w sprawach dotyczących ww. działek? Jeżeli tak, to proszę wskazać:

i. do uzyskania jakich konkretnie decyzji i pozwoleń udzieliła/udzieli Pani pełnomocnictw nabywcy ww. działek do występowania w jej imieniu?

ii. jakich konkretnie czynności do momentu sprzedaży dokonał/dokona kupujący w związku z udzielonym przez Panią pełnomocnictwem w zakresie tych działek?”

Odpowiedź: Tak, odpowiedzi na podpunkty od a do e jak w pkt 14.

16) „Na co zostaną przeznaczone środki, które otrzyma Pan ze sprzedaży ww. działki?”

Odpowiedź: Na potrzeby własne i rodziny.

17) „Na co zostaną przeznaczone środki, które Pani … otrzyma ze sprzedaży ww. działki?”

Odpowiedź: Na potrzeby własne i rodziny.

18) „Czy posiada Pan inne działki, które w przyszłości zamierza sprzedać? Jeśli tak, to proszę wskazać jakie?”

Odpowiedź: Nie.

19) „Czy Pani … posiada inne działki, które w przyszłości zamierza sprzedać? Jeśli tak, to proszę wskazać jakie?”

Odpowiedź: Nie.

20) „Czy dokonywał Pan już wcześniej sprzedaży nieruchomości, jeśli tak to należy podać odrębnie do każdej sprzedanej nieruchomości:

\- jakie to nieruchomości?

\- kiedy i w jaki sposób wszedł Pan w posiadanie tych nieruchomości?

\- w jakim celu nieruchomości te zostały nabyte przez Pana?

\- w jaki sposób nieruchomości były wykorzystywane przez Pana od momentu wejścia w ich posiadanie do chwili sprzedaży?

\- kiedy dokonał Pan ich sprzedaży i co było przyczyną ich sprzedaży?

\- ile działek zostało sprzedanych i jakich (niezabudowanych czy zabudowanych, jeśli zabudowanych to czy były to nieruchomości mieszkalne czy użytkowe)?

\- czy z tytułu ich sprzedaży odprowadzał Pan podatek VAT, składał deklaracje VAT-7 oraz zgłoszenie rejestracyjne VAT-R?”

21) „Czy Pani … dokonywała już wcześniej sprzedaży nieruchomości, jeśli tak to należy podać odrębnie do każdej sprzedanej nieruchomości:

\- jakie to nieruchomości?

\- kiedy i w jaki sposób weszła Pani w posiadanie tych nieruchomości?

\- w jakim celu nieruchomości te zostały nabyte przez Panią?

\- w jaki sposób nieruchomości były wykorzystywane przez Panią od momentu wejścia w ich posiadanie do chwili sprzedaży?

\- kiedy Pani dokonała ich sprzedaży i co było przyczyną ich sprzedaży?

\- ile działek zostało sprzedanych i jakich (niezabudowanych czy zabudowanych, jeśli zabudowanych to czy były to nieruchomości mieszkalne czy użytkowe)?

\- czy z tytułu ich sprzedaży odprowadzała Pani podatek VAT, składała deklaracje VAT-7 oraz zgłoszenie rejestracyjne VAT-R?”

Odpowiedź na pytania nr 20 i 21: Tak, ponieważ działki były kupowane i sprzedawane w trakcie trwania małżeństwa to poniższe informacje dotyczą jednocześnie obojga małżonków:

\- działka … nabyta od Skarbu Państwa w 1985 roku na powiększenie gospodarstwa rolnego, wykorzystywana rolniczo, sprzedana w 1991 r., przyczyna sprzedaży – potrzeby własne m.in budowa domu, niezabudowana, PTU obowiązuje od 1993 r.

\- działka … zakupiona w 1985 r. od Skarbu Państwa na powiększenie gospodarstwa rolnego, wykorzystywana rolniczo, sprzedana w 1996 r. w dyspozycji majątkiem osobistym – Zainteresowani nie byli z tytułu tej sprzedaży podatnikami PTU, przyczyny sprzedaży te same co przy działce \`(...)\`

### Pytanie

Wnioskodawca pyta czy z tytułu sprzedaży przedmiotowych działek będzie występował w charakterze podatnika podatku od towarów i usług czy nie?

### Państwa stanowisko w sprawie

Zdaniem Wnioskującego nie będzie on występował w charakterze podatnika.

W świetle interpretacji podatkowych oraz wyroków sądowych (np. I FSK 1565/11 z 10.11.2011 r., I FSK 621/13 z 29.04.2014 r., czy I FSK 774/13 z 27.05.2014 r.), których podstawą jest wyrok ETA z 15.09.2011 r. C 180/10 określający okoliczności, w których sprzedaż nieruchomości ma charakter działalności gospodarczej decydującym jest w tym przypadku podejmowanie przez sprzedającego czynności mających charakter zawodowy, angażujących środki podobne do wykorzystywanych przez profesjonalnych sprzedawców. Wnioskujący nie podejmował i nie zamierza podejmować aktywnych działań w celu zbycia działki. Nie prowadzi działań marketingowych choć z wyroków wynika, że wykonanie nawet niektórych czynności np. podział terenu nie stanowi podstawy do uznania, że ma to charakter działalności gospodarczej. Wnioskujący, wobec tego uważa, że sprzedaż objęta wnioskiem będzie miała charakter rozporządzenia majątkiem osobistym.

W uzupełnieniu wniosku doprecyzowano, że Wnioskodawca podtrzymuje swoje stanowisko i jest ono zarazem stanowiskiem Zainteresowanej niebędącej stroną postępowania.

Ocena stanowiska
----------------

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
----------------------------------------

Zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 361), zwanej dalej „ustawą”:

Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej "podatkiem", podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:

Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Jak stanowi art. 2 pkt 6 ustawy:

Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o towarach - rozumie się przez to rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

Zatem w oparciu o definicję zawartą w art. 2 pkt 6 ustawy, należy przyjąć, że zbycie nieruchomości gruntowych (działek) traktowane jest jako czynność odpłatnej dostawy towarów, o której mowa w art. 7 ust. 1 ustawy.

Towarem jest także udział w prawie własności lub użytkowania wieczystego nieruchomości. Jest to zgodne z normami unijnymi, bowiem w myśl art. 15 ust. 2 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347 z 11.12.2006 s. 1, ze zm.), zwanej dalej „Dyrektywą 2006/112/WE”:

Państwa członkowskie mogą uznać za rzeczy:

1) określone udziały w nieruchomości,

2) prawa rzeczowe dające ich posiadaczowi prawo do korzystania z nieruchomości,

3) udziały i inne równoważne udziałom tytuły prawne dające ich posiadaczowi prawne lub faktyczne prawo własności lub posiadania nieruchomości lub jej części.

Należy w tym miejscu wyjaśnić, że prawo dopuszcza, aby własność tej samej rzeczy przysługiwała niepodzielnie kilku osobom. Na tym polega współwłasność w świetle art. 195 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1610 ze zm.).

Współwłasność nie jest instytucją samodzielną, lecz stanowi odmianę własności i charakteryzuje się tym, że własność rzeczy (ruchomej lub nieruchomej) przysługuje kilku podmiotom. Do współwłasności stosuje się – jeśli co innego nie wynika z przepisów poświęconych specjalnie tej instytucji – przepisy odnoszące się do własności.

Stosownie do art. 196 § 1 ww. ustawy Kodeks cywilny:

Współwłasność jest albo współwłasnością w częściach ułamkowych, albo współwłasnością łączną.

Na podstawie art. 196 § 2 ww. ustawy Kodeks cywilny:

Współwłasność łączną regulują przepisy dotyczące stosunków, z których ona wynika. Do współwłasności w częściach ułamkowych stosuje się przepisy niniejszego działu.

Art. 198 ustawy Kodeks cywilny stanowi, że:

Każdy ze współwłaścicieli może rozporządzać swoim udziałem bez zgody pozostałych współwłaścicieli.

Współwłaściciel ma względem swojego udziału pozycję wyłącznego właściciela. Ze względu na charakter udziału, każdy ze współwłaścicieli może rozporządzać swoim udziałem bez zgody pozostałych współwłaścicieli. Rozporządzanie udziałem polega na tym, że współwłaściciel może zbyć swój udział.

Kwestie stosunków majątkowych pomiędzy małżonkami reguluje ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2023 r. poz. 2809 ze zm.).

Na mocy art. 31 § 1 ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy:

Z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków.

Zatem, istotą wspólności majątkowej małżeńskiej, zarówno ustawowej, jak i umownej, jest to, że każdy z małżonków jest współwłaścicielem poszczególnych składników majątku wspólnego (dorobkowego) na zasadach współwłasności łącznej (bezudziałowej).

Na podstawie art. 35 ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy:

W czasie trwania wspólności ustawowej żaden z małżonków nie może żądać podziału majątku wspólnego. Nie może również rozporządzać ani zobowiązywać się do rozporządzania udziałem, który w razie ustania wspólności przypadnie mu w majątku wspólnym lub w poszczególnych przedmiotach należących do tego majątku.

Według art. 36 § 1 oraz § 2 ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy:

Oboje małżonkowie są obowiązani współdziałać w zarządzie majątkiem wspólnym, w szczególności udzielać sobie wzajemnie informacji o stanie majątku wspólnego, o wykonywaniu zarządu majątkiem wspólnym i o zobowiązaniach obciążających majątek wspólny.

Każdy z małżonków może samodzielnie zarządzać majątkiem wspólnym, chyba że przepisy poniższe stanowią inaczej. Wykonywanie zarządu obejmuje czynności, które dotyczą przedmiotów majątkowych należących do majątku wspólnego, w tym czynności zmierzające do zachowania tego majątku.

Zgodnie z art. 37 § 1 pkt 1 ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy:

Zgoda drugiego małżonka jest potrzebna m.in. do dokonania czynności prawnej prowadzącej do zbycia, obciążenia, odpłatnego nabycia nieruchomości lub użytkowania wieczystego, jak również prowadzącej do oddania nieruchomości do używania lub pobierania z niej pożytków.

Z uwagi na powyższe regulacje prawne w akcie notarialnym dokumentującym tego rodzaju nabycie nieruchomości wymieniani są oboje małżonkowie, jeżeli istnieje między nimi ustawowa wspólność majątkowa. Wspólność wynikająca ze stosunku małżeństwa jest współwłasnością łączną uprawniającą do współposiadania rzeczy wchodzących w skład majątku wspólnego, a w czasie jej trwania żaden z małżonków nie może żądać podziału majątku wspólnego.

Na mocy zapisu zawartego w art. 43 § 1 ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy:

Oboje małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym.

Nie każda czynność stanowiąca dostawę towarów podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Aby dana czynność podlegała opodatkowaniu, musi być wykonywana przez podmiot o statusie podatnika działającego w takim charakterze w odniesieniu do tej czynności.

Pojęcia „podatnik” i „działalność gospodarcza”, na potrzeby podatku od towarów i usług, zostały określone w art. 15 ust. 1 i ust. 2 ustawy.

Według art. 15 ust. 1 ustawy:

Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

W myśl art. 15 ust. 2 ustawy:

Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE:

„Podatnikiem” jest każda osoba prowadząca samodzielnie w dowolnym miejscu jakąkolwiek działalność gospodarczą, bez względu na cel czy też rezultaty takiej działalności. „Działalność gospodarcza” obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, włącznie z górnictwem, działalnością rolniczą i wykonywaniem wolnych zawodów lub uznanych za takie. Za działalność gospodarczą uznaje się w szczególności wykorzystywanie, w sposób ciągły, majątku rzeczowego lub wartości niematerialnych w celu uzyskania z tego tytułu dochodu.

Jednocześnie w art. 12 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE wskazano, że:

Państwa członkowskie mogą uznać za podatnika każdego, kto okazjonalnie dokonuje transakcji związanej z działalnością, o której mowa w art. 9 ust. 1 akapit drugi, w szczególności jednej z następujących transakcji:

a) dostawa budynku lub części budynku oraz związanego z nim gruntu, przed pierwszym zasiedleniem;

b) dostawa terenu budowlanego.

Na podstawie art. 2 ust. 1 lit. a) Dyrektywy 2006/112/WE:

Opodatkowaniu VAT podlegają następujące transakcje: odpłatna dostawa towarów na terytorium państwa członkowskiego przez podatnika działającego w takim charakterze.

Z przytoczonych regulacji prawa wspólnotowego wynika, że podatnikiem podatku od towarów i usług może być każda osoba, która okazjonalnie dokonuje czynności opodatkowanych, przy czym czynności te winny być związane z działalnością zdefiniowaną jako działalność gospodarcza, tj. wszelką działalnością producentów, handlowców i osób świadczących usługi, włącznie z górnictwem, działalnością rolniczą i wykonywaniem wolnych zawodów lub uznanych za takie.

Warunkiem opodatkowania danej czynności podatkiem od towarów i usług w świetle powyższych przepisów jest spełnienie dwóch przesłanek łącznie: po pierwsze dana czynność ujęta jest w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, po drugie – czynność została wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem jest podatnikiem podatku od towarów i usług.

Uznanie, iż dany podmiot w odniesieniu do konkretnej czynności działa jako podatnik podatku od towarów i usług, wymaga oceny każdorazowo odnoszącej się do okoliczności faktycznych danej sprawy.

Z orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 15 września 2011 r. w sprawach połączonych Jarosław Słaby przeciwko Ministrowi Finansów (C-180/10) oraz Emilian Kuć i Halina Jeziorska-Kuć przeciwko Dyrektorowi Izby Skarbowej w Warszawie (C-181/10) wynika, że czynności związane ze zwykłym wykonywaniem prawa własności nie mogą same z siebie być uznawane za prowadzenie działalności gospodarczej. Sama liczba i zakres transakcji sprzedaży nie mogą stanowić kryterium rozróżnienia między czynnościami dokonywanymi prywatnie, które znajdują się poza zakresem zastosowania dyrektywy, a czynnościami stanowiącymi działalność gospodarczą.

Inaczej jest natomiast – wyjaśnił Trybunał – w wypadku, gdy zainteresowany podejmuje aktywne działania w zakresie obrotu nieruchomościami, angażując środki podobne do wykorzystywanych przez producentów, handlowców i usługodawców w rozumieniu art. 9 ust. 1 akapit drugi Dyrektywy. Zatem za podatnika należy uznać osobę, która w celu dokonania sprzedaży gruntów angażuje podobne środki wykazując aktywność w przedmiocie zbycia nieruchomości porównywalną do działań podmiotów zajmujących się profesjonalnie tego rodzaju obrotem, tj. działania wykraczające poza zakres zwykłego zarządu majątkiem prywatnym.

Pojęcie „majątku prywatnego” nie występuje na gruncie analizowanych przepisów ustawy. Jednakże jak wynika z wykładni art. 15 ust. 2 ustawy, w której zasadnym jest odwołanie się do treści orzeczenia TSUE w sprawie C-291/92 (Finanzamt Uelzen v. Dieter Armbrecht), które dotyczyło kwestii opodatkowania sprzedaży przez osobę będącą podatnikiem podatku od wartości dodanej, części majątku niewykorzystywanej do prowadzonej działalności gospodarczej, a służącej jej do celów prywatnych. „Majątek prywatny” to zatem taka część majątku danej osoby fizycznej, która nie jest przez nią przeznaczona ani wykorzystywana dla potrzeb prowadzonej działalności gospodarczej. Ze wskazanego orzeczenia wynika zatem, że podatnik musi w całym okresie posiadania danej nieruchomości wykazywać zamiar wykorzystywania części nieruchomości w ramach majątku osobistego. Przykładem takiego wykorzystania nieruchomości mogłoby być np. wybudowanie domu dla zaspokojenia własnych potrzeb mieszkaniowych. Potwierdzone to zostało również w wyroku TSUE z dnia 21 kwietnia 2005 r., sygn. akt C-25/03 Finanzamt Bergisch Gladbach v. HE, który stwierdził, że majątek prywatny to mienie wykorzystywane dla zaspokojenia potrzeb własnych.

W kontekście powyższego, uwzględniając definicję działalności gospodarczej należy stwierdzić, że dostawa towarów będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług tylko w sytuacji, gdy dokonana zostanie przez podmiot o statusie podatnika, który działa w takim charakterze w odniesieniu do tej konkretnie czynności.

Z opisu sprawy wynika, że obecnie zamierzają Państwo sprzedać działki 5 i 11, objęte ustawową współwłasnością majątkową małżeńską, ponieważ zgłosiła się do Państwa firma zamierzająca na tych terenach – również działkach innych właścicieli, dokonać inwestycji polegającej na budowie parku logistyczno-usługowego. Nie podejmowali Państwo żadnych działań, a więc również takich wykazywanych w interpretacjach jako działania mające charakter zawodowy znamionujących działalność gospodarczą w zakresie doprowadzenia do sprzedaży przedmiotowych działek – ewentualny nabywca sam dotarł do właścicieli działek, na których chce inwestować.

Zarówno Pan, jak i Pana małżonka, nie prowadziliście/nie prowadzicie działalności gospodarczej oraz nie jesteście zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku VAT. Wykorzystywał/wykorzystuje Pan rolniczo działki będące przedmiotem sprzedaży, natomiast Pana małżonka nie wykorzystuje ww. działek (jest nauczycielką). Grunt, stanowiący obecnie działki nr 5 oraz 11 będące przedmiotem sprzedaży, od momentu nabycia nie był/nie jest udostępniany innym osobom na podstawie umowy najmu, dzierżawy lub innej umowy. Od momentu nabycia do momentu planowanej sprzedaży działek nie ponosili/nie będą Państwo ponosić jakichkolwiek nakładów w celu ich uatrakcyjnienia (np.: uzbrojenie działki w przyłącza do sieci wodociągowej, kanalizacyjnej, gazowej, elektroenergetycznej lub wystąpienie z wnioskiem o dokonanie przyłączy; ogrodzenie; utwardzenie dróg; uzyskanie decyzji o wyłączeniu gruntu z produkcji rolnej; inne działania zmierzające do zwiększenia wartości bądź atrakcyjności działki).

Zawarli Państwo z przyszłym nabywcą przedwstępną umowę sprzedaży działek objętych zakresem postawionego we wniosku pytania. W umowie przedwstępnej:

a. Wskazano warunki jakie muszą zostać spełnione aby doszło do sprzedaży ww. działek – uprawomocniona decyzja Burmistrza lokalizująca przedmiotową działkę w planie zagospodarowania przestrzennego symbolem 3P/U, uzyskanie przez Nabywcę pozwolenia na budowę, przebudowę przejazdu kolejowego i drogi dojazdowej, uzyskaniu przez niego uchwały - zgody jego wspólników, potwierdzone warunki techniczne (media, woda, energia elektryczna, itp.) umożliwiające przeprowadzenie inwestycji,

b. Wnioskujący zobowiązał się do nienaruszania stanu prawnego i faktycznego działki, uzyskania indywidualnej interpretacji podatkowej w zakresie podlegania bądź nie, transakcji sprzedaży PTU, wydzielenia przedmiotowej działki, współdziałania z Kupującym w celu uzyskania opinii, uzgodnień, decyzji, warunków technicznych, itp. jak również udzielenia mu pełnomocnictw o ile będą konieczne,

c. Kupujący zobowiązał się do dostarczenia uchwały Wspólników Kupującego wyrażającej zgodę na nabycie Nieruchomości,

d. Kupujący zastrzegł sobie prawo odstąpienia od umowy o ile nie uzyska wszelkich zgód, pozwoleń, uzgodnień i decyzji umożliwiających mu inwestycję, a także cesji umowy,

e. Nie udzielili/nie udzielą Państwo nabywcy/nabywcom ww. działek pełnomocnictwa (zgody, upoważnienia) w celu występowania w Państwa imieniu w sprawach dotyczących ww. działek.

Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że z całokształtu okoliczności sprawy nie wynika taka Państwa aktywność, która wykraczałaby poza ramy czynności związanych ze zwykłym wykonywaniem prawa własności. Zatem należy uznać, że sprzedaż przez Państwa działek nr 5 oraz 11 będących we współwłasności małżeńskiej nie będzie stanowiła działalności gospodarczej podlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Brak jest bowiem przesłanek świadczących o takiej Państwa aktywności w przedmiocie zbycia ww. działek, która jest porównywalna do działań podmiotów zajmujących się profesjonalnie tego rodzaju obrotem. Nie występuje bowiem ciąg zdarzeń, które jednoznacznie przesądzają, że dostawa przedmiotowych działek wypełnia przesłanki działalności gospodarczej. Jak wynika z całokształtu okoliczności sprawy, nie podejmowali Państwo aktywnych działań w zakresie obrotu nieruchomościami, które świadczyłyby o angażowaniu środków w sposób podobny do wykorzystywanych przez handlowców.

Konsekwentnie, z tytułu transakcji sprzedaży ww. działek nie będziecie Państwo działali w charakterze podatnika podatku od towarów i usług, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy, prowadzącego działalność gospodarczą, w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy. Działania podejmowane przez Państwa należą zatem do zakresu zwykłego zarządu majątkiem prywatnym. W związku z tym, będziecie Państwo korzystali z przysługującego prawa do rozporządzania własnym majątkiem, która to czynność oznacza działanie w sferze prywatnej, do której unormowania ustawy o podatku od towarów i usług nie mają zastosowania.

Wobec powyższego, sprzedaż działek nr 5 oraz 11 będących we współwłasności małżeńskiej nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy.

Tym samym Państwa stanowisko należało uznać za prawidłowe.

Dodatkowe informacje
--------------------

### Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Ponadto podkreślam, że wydając interpretację przepisów prawa podatkowego Organ nie prowadzi postępowania podatkowego w rozumieniu tej ustawy. Niniejsza interpretacja indywidualna ogranicza się wyłącznie do udzielenia pisemnej informacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w okolicznościach przedstawionego przez Państwa opisu sprawy. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku opisem sprawy. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, wydana interpretacja traci swą aktualność.

### Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego. Z funkcji ochronnej będą mogli skorzystać Ci z Państwa, którzy zastosują się do interpretacji.

· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację przez Zainteresowanego, który jest stroną postępowania
---------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Pan … (Zainteresowany będący stroną postępowania – art. 14r § 2 Ordynacji podatkowej) ma prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.; dalej jako „PPSA”.

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji
-----------------------------------------

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a, art. 14b § 1 i art. 14r ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 ze zm.).