Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0113-KDIPT2-1.4011.645.2021.2.MGR
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2021-10-14
Teza: skutki podatkowe otrzymania odszkodowania z tytułu pożaru
Słowa kluczowe: odszkodowania; pożar; zwolnienie-zwolnienie przedmiotowe
Zagadnienia: Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych; Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Zwolnienia przedmiotowe.
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3-art. 21; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3-art. 21-ust. 1; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3-art. 21-ust. 1-pkt 29b

**INTERPRETACJA INDYWIDUALNA**

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r., poz. 1540, z późn. zm.) Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy – przedstawione we wniosku z dnia 2 lipca 2021 r.(data wpływu 7 lipca 2021 r.), uzupełnionego pismem z dnia 1 września 2021 r. (data wpływu 7 września 2021 r.), o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych otrzymania odszkodowania z tytułu pożaru **– jest nieprawidłowe.**

**UZASADNIENIE**

W dniu 7 lipca 2021 r. wpłynął do tutejszego Organu ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych otrzymania odszkodowania z tytułu pożaru.

W dniu 1 września 2021 r., na wezwanie Organu, Wnioskodawca uzupełnił wniosek.

**We wniosku i jego uzupełnieniu przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe:**

Wnioskodawca od 2007 r. prowadzi działalność gospodarczą w zakresie wynajmu pokoi gościnnych (PKD: 55.20.Z). W 2014 r. w budynku wybuchł pożar, w wyniku którego część pomieszczeń uległa zniszczeniu. Obiekt był ubezpieczony. W styczniu 2015 r. ubezpieczyciel sporządził protokół szkody i przystąpił do jej likwidacji wypłacając odszkodowanie. Kwota wypłaconego odszkodowania była rażąco niska, dlatego Wnioskodawca wystąpił na drogę postępowania sądowego przeciwko ubezpieczycielowi, z roszczeniem o zapłatę. Z powodu braku środków (za niskie wypłacone odszkodowanie) Wnioskodawca, przystępując do odbudowy, nie przywrócił w pełni budynku do stanu technicznego i wizualnego sprzed pożaru, co wpłynęło na wartość nieruchomości. Zgodnie z wyceną rzeczoznawcy, sporządzonej w 2010 r., wartość nieruchomości wynosiła … zł, natomiast w 2021 r. obiekt został sprzedany za … zł.

Odszkodowanie, odpowiadające wartości poniesionej szkody, zostało wypłacone dopiero w 2020 r., po pięcioletnim procesie, w którym Sąd Okręgowy w …, na podstawie opinii biegłych od nieruchomości, ustalił rzeczywisty rozmiar szkody i koszt jej usunięcia.

Wypłacone odszkodowanie zostało zakwalifikowane jako przychód, ponieważ polisa ubezpieczeniowa dotyczyła pomieszczeń związanych z prowadzoną działalnością i została zaliczona do kosztów uzyskania przychodu.

W 2021 r. nieruchomość została sprzedana, a uzyskaną od ubezpieczyciela w 2020 r. kwotę ubezpieczenia, Wnioskodawca w całości przeznaczył na nabycie nowej nieruchomości, celem kontynuowania w niej dotychczasowej działalności. Oba budynki (uszkodzony w czasie pożaru i następnie sprzedany oraz drugi nabyty w 2021 r.), to środki trwałe, będące w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych; takiego samego rodzaju, zaliczane zgodnie z Klasyfikacją Środków Trwałych (KŚT) wydaną na podstawie odrębnych przepisów. Działalność jest obecnie zawieszona.

W piśmie z dnia 1 września 2021 r., stanowiącym uzupełnienie wniosku, Wnioskodawca wskazał, że opodatkowuje przychody na zasadach ogólnych, prowadzi podatkową księgę przychodów i rozchodów, a także ewidencję środków trwałych. Odszkodowanie, o którym mowa we wniosku, otrzymał na podstawie art. 805 § 1 ustawy Kodeks cywilny. Zostało ono zasądzone wyrokiem Sądu Gospodarczego w …, po pięcioletnim procesie.

Działalność prowadzona przez Wnioskodawcę zawieszona jest od października 2020 r., uruchomienie nowej planowane jest niebawem.

Wnioskodawca doprecyzował, że zgodnie z Polską Klasyfikacją Obiektów Budowlanych (PKOB) oraz zgodnie z Klasyfikacją Środków Trwałych budynki, o których mowa we wniosku, zostały sklasyfikowane następująco: grupa 1. Budynki i lokale, podgrupa 11.

Wprowadził On przedmiotowe nieruchomości do ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych w 2014 r. pierwszą nieruchomość oraz w 2021 r. nowo nabytą nieruchomość, po zbyciu pierwszej.Otrzymane odszkodowanie zostało zaewidencjonowane w dokumentacji księgowej, jako przychód. Umowa ubezpieczenia została zawarta 11 czerwca 2014 r. i obowiązywała do 10 czerwca 2015 r., stronami były firmy: …. oraz …..

Nowo zakupiony budynek jest tego samego rodzaju środkiem trwałym, co środek trwały, za który wypłacono odszkodowanie. Wnioskodawca nabył nieruchomość 27 maja 2021 r.

Otrzymana kwota odszkodowania została wydatkowana w roku następującym po roku, kiedy Wnioskodawca otrzymał odszkodowanie.

Wnioskodawca wyjaśnił ponadto, że wypłacone odszkodowanie nie zostało zaliczone do kosztów uzyskania przychodu, a wręcz przeciwnie, stanowiło ono Jego przychód. Część wartości zakupu została sfinansowana przez uzyskane odszkodowanie i dokonane będą odpisy amortyzacyjne stanowiące koszty uzyskania przychodu.

Wnioskodawca doprecyzował, że przed 2020 r., tj. konkretnie w styczniu i marcu 2015 r., otrzymał od ubezpieczyciela, tytułem odszkodowania, kwotę o łącznej wartości … zł z tytułu tej samej polisy ubezpieczeniowej i dotyczącą tej samej szkody. Wypłata nastąpiła na tej samej podstawie prawnej (art. 805 § 1 ustawy Kodeks cywilny).

**W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie:**

Czy w opisanym stanie faktycznym, wolna od opodatkowania jest wartość odszkodowania otrzymanego w 2020 r. od ubezpieczyciela, za szkody powstałe w 2014 r. w środku trwałym, tj. nieruchomości, wydatkowana na zakup nowej nieruchomości zaliczonej również do środków trwałych w sytuacji, gdy Wnioskodawca sprzedał nieruchomość, z którą związana była szkoda?

**Zdaniem Wnioskodawcy,** w związku ze sprzedażą nieruchomości będącej środkiem trwałym, za zniszczenie której zostało wypłacone odszkodowanie i następnie przeznaczeniem wypłacanego odszkodowania na zakup nowej nieruchomości (nowego środka trwałego), celem kontynuowania prowadzonej działalności, spełnione są przesłanki art. 21 ust. 1 pkt 29b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, warunkujące zwolnienie od opodatkowania odszkodowania.

**W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego - jest nieprawidłowe**.

Zgodnie z przepisem art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2021 r., poz. 1128, z późn. zm.), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a, 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

W myśl art. 10 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy, jednym ze źródeł przychodów jest pozarolnicza działalność gospodarcza.

Jak stanowi art. 14 ust. 1 powoływanej ustawy, za przychód z działalności, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3, uważa się kwoty należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont. U podatników dokonujących sprzedaży towarów i usług opodatkowanych podatkiem od towarów i usług za przychód z tej sprzedaży uważa się przychód pomniejszony o należny podatek od towarów i usług.

Co do zasady, do przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej należą wszystkie przychody osiągane w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą, określone w art. 14 ust. 1 i 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, z wyjątkiem przychodów wymienionych w art. 14 ust. 3 tej ustawy.

Stosownie do art. 14 ust. 2 pkt 12 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, przychodem z działalności gospodarczej są również otrzymane odszkodowania za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą lub z prowadzeniem działów specjalnych produkcji rolnej.

Odszkodowanie stanowi zatem, co do zasady, przychód w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Jednocześnie zaliczenie tego odszkodowania do danego źródła przychodów zależy od tego, czy odszkodowanie dotyczy składników majątku związanego z działalnością gospodarczą, czy też prywatnego (tj. niezwiązanego z taką działalnością).W sytuacji, gdy zostało ono przyznane w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą winno stanowić przychód ze źródła określonego w art. 14 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Jednakże, jak stanowi art. 21 ust. 1 pkt 29b ww. ustawy, wolne od podatku dochodowego są odszkodowania za szkody w środku trwałym, z wyłączeniem samochodu osobowego, w części wydatkowanej w roku podatkowym lub w roku bezpośrednio po nim następującym na remont tego środka trwałego albo na zakup lub na wytworzenie we własnym zakresie środka trwałego zaliczonego zgodnie z Klasyfikacją Środków Trwałych (KŚT) wydaną na podstawie odrębnych przepisów, zwaną dalej „Klasyfikacją”, do tego samego rodzaju co środek trwały, z którym związana była ta szkoda, przy czym przepis art. 23 ust. 1 pkt 45 stosuje się odpowiednio.

W art. 21 ust. 35a ww. ustawy doprecyzowano, że zwolnienie, o którym mowa w ust. 1 pkt 29b, stosuje się także do otrzymanego odszkodowania w części odpowiadającej wartości wydatków poniesionych przez podatnika na cele określone w tym przepisie od dnia powstania szkody do dnia otrzymania odszkodowania, w części niezaliczonej do kosztów uzyskania przychodów, w tym poprzez odpisy amortyzacyjne.

Literalne brzmienie art. 21 ust. 1 pkt 29b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie pozostawia wątpliwości, że odszkodowanie za szkody w środku trwałym jest wolne od podatku, jeżeli zaistnieją warunki określone wprost w tym przepisie, tj. rzeczywiste wydatkowanie uzyskanego odszkodowania na wskazane cele: remont, zakup, bądź wytworzenie środka trwałego oraz określony przedział czasu na wydatkowanie: w roku podatkowym lub w roku bezpośrednio po nim następującym. Z takiej konstrukcji przepisu wynika, że tylko niespełnienie jednego z tych warunków oznacza obowiązek opodatkowania uzyskanego odszkodowania z tytułu szkody w środkach trwałych.

Powyższe potwierdza uzasadnienie do projektu ustawy z 25 września 2018 r. o zmianie niektórych ustaw w celu wprowadzenia uproszczeń dla przedsiębiorców w prawie podatkowym i gospodarczym (druk nr 2862): ,,warunkiem zastosowania tego zwolnienia będzie wydatkowanie przez podatnika – w okresie nie późniejszym niż do upływu kolejnego roku podatkowego – równowartości otrzymanego odszkodowania na remont uszkodzonego środka trwałego bądź na zakup lub wytworzenie analogicznego środka trwałego, mogącego zastąpić środek trwały uprzednio zniszczony lub uszkodzony.”

Odszkodowanie otrzymane w wyniku zniszczenia środka trwałego powstałego na skutek zdarzeń losowych będzie przychodem zwolnionym od podatku dochodowego od osób fizycznych jeśli zostaną spełnione łącznie wszystkie warunki określone w art. 21 ust. 1 pkt 29b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Natomiast niespełnienie jednego z tych warunków skutkuje powstaniem obowiązku podatkowego z tytułu uzyskanego odszkodowania.

Należy jednak podkreślić, że zgodnie z art. 39 pkt 1 w związku z art. 7 pkt 7 lit. a) ustawy z 9 listopada 2018 r. o zmianie niektórych ustaw w celu wprowadzenia uproszczeń dla przedsiębiorców w prawie podatkowym i gospodarczym (Dz. U. z 2018 r., poz. 2244), przedmiotowe zwolnienie ma zastosowanie jedynie do odszkodowań za szkody w środkach trwałych powstałych po 31 grudnia 2018 r. A zatem wszystkie odszkodowania dotyczące szkód powstałych przed tym dniem nie podlegają zwolnieniu, nawet jeżeli ich przyznanie lub wypłata nastąpi po 31 grudnia 2018 r.

Z treści wniosku wynika, że Wnioskodawca od 2007 r. prowadzi działalność gospodarczą w zakresie wynajmu pokoi gościnnych. W 2014 r. w budynku wybuchł pożar, w wyniku którego część pomieszczeń uległa zniszczeniu. Obiekt był ubezpieczony. W styczniu 2015 r. ubezpieczyciel sporządził protokół szkody i przystąpił do jej likwidacji wypłacając odszkodowanie. Kwota wypłaconego odszkodowania była rażąco niska, dlatego Wnioskodawca wystąpił na drogę postępowania sądowego przeciwko ubezpieczycielowi, z roszczeniem o zapłatę. Odszkodowanie, odpowiadające wartości poniesionej szkody, zostało wypłacone dopiero w 2020 r., po pięcioletnim procesie. W 2021 r. nieruchomość została sprzedana, a uzyskaną od ubezpieczyciela w 2020 r. kwotę ubezpieczenia, Wnioskodawca w całości przeznaczył na nabycie nowej nieruchomości, celem kontynuowania w niej dotychczasowej działalności. Nowo zakupiony budynek jest tego samego rodzaju środkiem trwałym, co środek trwały, za który wypłacono odszkodowanie. Otrzymana kwota odszkodowania została wydatkowana w roku następującym po roku, kiedy Wnioskodawca otrzymał odszkodowanie.

Mając na uwadze opis wniosku oraz obowiązujące regulacje prawne, stwierdzić należy, że skoro odszkodowanie otrzymane z tytułu ubezpieczenia majątkowego dotyczyło środka trwałego (tj. nieruchomości), w którym w 2014 r. wybuchł pożar, to zwolnienie, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 29b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nie będzie miało zastosowania w przedmiotowej sprawie. Jak bowiem wskazano wyżej, odszkodowanie dotyczące szkody powstałej przed dniem 31 grudnia 2018 r. nie podlega ww. zwolnieniu, nawet jeśli jego wypłata nastąpiła po dniu 31 grudnia 2018 r.

Oznacza to, że otrzymane odszkodowanie za szkody powstałe w 2014 r. będzie stanowiło przychód z działalności gospodarczej, podlegający opodatkowaniu wraz z innymi przychodami uzyskanymi przez Wnioskodawcę z prowadzonej działalności gospodarczej.

Tym samym, stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji indywidualnej.

Końcowo zaznaczyć należy, że tutejszy Organ wydając interpretację w trybie art. 14b ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r., poz. 1540, z późn. zm.) jest związany wyłącznie opisem zdarzenia przyszłego przedstawionym przez Wnioskodawcę i Jego stanowiskiem, tym samym Organ dokonał wyłącznie analizy okoliczności podanych we wniosku. Rolą postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego nie jest bowiem ustalanie, czy przedstawione we wniosku zdarzenie przyszłe będzie zgodne ze stanem rzeczywistym. Ustalenie stanu rzeczywistego stanowi domenę ewentualnego postępowania podatkowego, kontroli podatkowej lub postępowania kontrolnego organu kontroli celno-skarbowej. To na podatniku ciąży obowiązek udowodnienia w toku ww. postępowań okoliczności faktycznych, z których wywodzi on dla siebie korzystne skutki prawne. Jeżeli przedstawione we wniosku zdarzenie przyszłe będzie się różniło od stanu występującego w rzeczywistości, wówczas wydana interpretacja nie będzie chroniła Wnioskodawcy w zakresie dotyczącym rzeczywiście zaistniałego zdarzenia.

Zgodnie z art. 14na § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

Przepisów art. 14k-14n ww. ustawy, nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych (art. 14na § 2 ustawy Ordynacja podatkowa).

Powyższe unormowania należy odczytywać łącznie z przepisami art. 33 ustawy z dnia 23 października 2018 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy – Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2193, z późn. zm.), wprowadzającymi regulacje intertemporalne.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego …, za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, z późn. zm.). Skargę wnosi się w dwóch egzemplarzach (art. 47 § 1 ww. ustawy) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała lub drogą elektroniczną na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 54 § 1a ww. ustawy), w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy). W przypadku pism i załączników wnoszonych w formie dokumentu elektronicznego odpisów nie dołącza się (art. 47 § 3 ww. ustawy).

Zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W przypadku wnoszenia skargi w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego i stanu epidemii jako najwłaściwszy proponuje się kontakt z wykorzystaniem systemu teleinformatycznego ePUAP.