Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPP3/443-1268/11/LG
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2012-02-27
Teza: Prawo do odliczenia podatku naliczonego z tytułu wykonania usług przez podwykonawców Wnioskodawcy na rzecz kontrahenta z Niemiec
Słowa kluczowe: faktura-faktura VAT; firma-siedziba firmy; kontrahent-kontrahent zagraniczny; odliczenia-prawo do odliczenia; podatek-podatek od towarów i usług; podatnik-podatnik czynny; podatnik-podatnik podatku od towarów i usług; podatnik-podatnik VAT UE; podwykonawstwo; świadczenie-miejsce świadczenia usług
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1-art. 86; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 27; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28b; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28c; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28d; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28e; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28f; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28g; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28h; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28i; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28j; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28k; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28l; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28m (uchylony); [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28n; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28o

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działając w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy, przedstawione we wniosku z dnia wpływu do tut. organu 30 listopad 2011r., uzupełnionym pismem z dnia 8 lutego 2012r. (data wpływu 14 lutego 2012r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony dotyczący wykonania usług przez podwykonawców Wnioskodawcy na rzecz kontrahenta z Niemiec – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 30 listopada 2011r. wpłynął do tut. organu ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony dotyczący wykonania usług przez podwykonawców Wnioskodawcy na rzecz kontrahenta z Niemiec.

Ww. wniosek został uzupełniony pismem z dnia 8 lutego 2012r. (data wpływu 14 lutego 2012r.), będącym odpowiedzią na wezwanie tut. organu z dnia 1 lutego 2012r. znak: IBPP3/443-1268/11/LG.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca będąc osobą fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą, jest zarejestrowanym podatnikiem VAT UE. Wnioskodawca zawarł z kontrahentem mającym siedzibę na terenie Niemiec i będącym podatnikiem podatku od wartości dodanej ramową umowę o świadczenie usług na rzecz tego kontrahenta. Kontrahent niemiecki będąc firmą produkcyjną realizuje zamówienia związane z wytwarzaniem konstrukcji stalowych. Wnioskodawca w ramach zawartej umowy zobowiązany jest do pozyskania podwykonawców posiadających odpowiednie kwalifikacje (spawacze, ślusarze) i zwarcia z nimi we własnym imieniu stosownych umów o współpracy. Następnie podwykonawcy będący osobami fizycznymi prowadzącymi działalność gospodarczą, zarejestrowani jako podatnicy VAT świadczą usługi na terenie Niemiec polegające na spawaniu konstrukcji stalowych i pracach ślusarskich. Nie są to usługi związane z nieruchomościami. Na podstawie zestawień otrzymanych od niemieckiego kontrahenta, zawierających wycenę wyświadczonych przez podwykonawców usług, Wnioskodawca wystawia na rzecz kontrahenta niemieckiego fakturę bez stawki i kwoty podatku (n.p.) za wykonane usługi, z adnotacją że odbiorca usługi zobowiązany jest do rozliczenia podatku VAT, natomiast od poszczególnych podwykonawców otrzymuje faktury za usługi, w stawce podatku VAT 23% w których odbiorcą jest Wnioskodawca. Wnioskodawca nie świadczy fizycznie wraz z podwykonawcami usług na terenie Niemiec. Reasumując, zgodnie z zawartą z niemieckim kontrahentem umową Wnioskodawca pozyskuje podwykonawców do realizacji konkretnego projektu związanego z wytworzeniem konstrukcji stalowych, podwykonawcy Ci na terenie Niemiec świadczą usługi polegające na spawaniu konstrukcji stalowych i pracach ślusarskich nie związane z nieruchomościami, Wnioskodawca za wykonane usługi wystawia kontrahentowi niemieckiemu fakturę bez stawki i kwoty podatku a od podwykonawców otrzymuje faktury ze stawką podatku 23%.

W związku z przedstawionym powyżej stanem faktycznym Wnioskodawca ma wątpliwości czy przysługuje mu prawo obniżenia kwoty podatku należnego o podatek naliczony określony w fakturach otrzymanych od podwykonawców z tytułu nabycia usług, które podwykonawcy wystawiają w stawce 23%, ponieważ Wnioskodawca sam wystawia faktury dla kontrahenta niemieckiego bez stawki i kwoty podatku.

Ponadto w uzupełnieniu wniosku z dnia 8 lutego 2012r. Wnioskodawca wskazał, że nie posiada na terenie Niemiec stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy Wnioskodawcy przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o podatek naliczony określony w fakturach otrzymanych od podwykonawców z tytułu nabycia usług w stawce 23%?

Zdaniem Wnioskodawcy, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego określonego w fakturach otrzymanych od podwykonawców z tytułu nabycia usług przysługuje mu na podstawie z art. 86 ust. 8 ustawy podatku od towarów i usług. Podatnik na podstawie art. 28b ustawy o podatku od towarów i usług dla usług świadczonych przez siebie na rzecz niemieckiego kontrahenta przyjął jako miejsce świadczenia miejsce w którym usługobiorca (kontrahent niemiecki) posiada siedzibę czyli Niemcy, dlatego wystawia faktury za usługi bez stawki i kwoty podatku z adnotacją iż do rozliczenia podatku zobowiązany jest nabywca usług. Natomiast podwykonawcy, mimo iż fizycznie wykonują usługi na terenie Niemiec, z uwagi na to że nie są to usługi związane z nieruchomościami a ich odbiorcą jest Wnioskodawca, zgodnie z art. 28b przyjęli, iż miejscem świadczenia z uwagi na siedzibę usługobiorcy (którym jest Wnioskodawca) jest terytorium kraju i wystawiają za wykonane usługi faktury ze stawką VAT w wysokości 23%.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2011r. Nr 177, poz. 1054), zwanej dalej ustawą o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Natomiast stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7.

W przypadku świadczenia usług istotnym, dla prawidłowego rozliczenia podatku od towarów i usług, jest określenie miejsca świadczenia danej usługi. Od poprawności określenia miejsca świadczenia zależeć będzie, czy dane świadczenie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług w Polsce, czy też nie.

W myśl art. 28a ustawy, na potrzeby określenia miejsca świadczenia przy świadczeniu usług:

1.  ilekroć jest mowa o podatniku - rozumie się przez to:
    1.  podmioty, które wykonują samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w art. 15 ust. 2, lub działalność gospodarczą odpowiadającą tej działalności, bez względu na cel czy rezultat takiej działalności, z uwzględnieniem art. 15 ust. 6,
    2.  osobę prawną niebędącą podatnikiem na podstawie lit. a, która jest zidentyfikowana lub obowiązana do identyfikacji do celów podatku lub podatku od wartości dodanej;
2.  podatnika, który prowadzi również działalność lub dokonuje transakcji nieuznawanych za podlegające opodatkowaniu dostawy towarów lub świadczenia usług zgodnie z art. 5 ust. 1, uznaje się za podatnika w odniesieniu do wszystkich świadczonych na jego rzecz usług.

Powyższy artykuł wprowadza definicję podatnika, która ma zastosowanie tylko na potrzeby ustalenia miejsca świadczenia usług.

Ogólna zasada dotycząca miejsca świadczenia usług na rzecz podatników wyrażona została w art. 28b ust. 1 ustawy o VAT.

I tak w myśl art. 28b ust. 1 ustawy o VAT, miejscem świadczenia usług w przypadku świadczenia usług na rzecz podatnika jest miejsce, w którym podatnik będący usługobiorcą posiada siedzibę działalności gospodarczej, z zastrzeżeniem ust. 2-4 oraz art. 28e, art. 28f ust. 1 i 1a, art. 28g ust. 1, art. 28i, art. 28j i art. 28n.

W przypadku gdy usługi są świadczone dla stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej podatnika, które znajduje się w innym miejscu niż jego siedziba działalności gospodarczej, miejscem świadczenia tych usług jest to stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej (art. 28b ust. 2 cyt. ustawy o VAT).

Ust. 3 art. 28b stanowi natomiast, iż w przypadku gdy podatnik będący usługobiorcą nie posiada siedziby działalności gospodarczej lub stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej, o którym mowa w ust. 2, miejscem świadczenia usług jest miejsce, w którym posiada on stałe miejsce zamieszkania lub zwykłe miejsce pobytu.

Z powyższych przepisów wynika, że miejscem świadczenia usług na rzecz podatnika działającego w takim charakterze jest miejsce, w którym podatnik będący usługobiorcą posiada siedzibę swojej działalności gospodarczej. Jeżeli jednak usługi te są świadczone na rzecz stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej podatnika znajdującego się w miejscu innym niż jego siedziba działalności gospodarczej, miejscem świadczenia tych usług jest stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej. W przypadku braku takiej siedziby lub stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej miejscem świadczenia usług jest miejsce, w którym podatnik będący usługobiorcą ma stałe miejsce zamieszkania lub zwykłe miejsce pobytu.

Od powyższych zasad ustawodawca przewidział szereg wyjątków, wskazując m.in. szczególne zasady ustalania miejsca świadczenia usług związanych m.in. z nieruchomościami.

I tak zgodnie z art. 28e ustawy o VAT, miejscem świadczenia usług związanych z nieruchomościami, w tym usług świadczonych przez rzeczoznawców, pośredników w obrocie nieruchomościami, usług zakwaterowania w hotelach lub obiektach o podobnej funkcji, takich jak ośrodki wczasowe lub miejsca przeznaczone do użytku jako kempingi, użytkowania i używania nieruchomości oraz usług przygotowywania i koordynowania prac budowlanych, takich jak usługi architektów i nadzoru budowlanego, jest miejsce położenia nieruchomości.

Z opisu stanu faktycznego wniosku wynika, że Wnioskodawca świadczy usługi polegające na pozyskaniu podwykonawców posiadających kwalifikacje spawaczy czy ślusarzy na rzecz kontrahenta - firmy, który ma swoją siedzibę na terenie Niemiec i jest podatnikiem podatku od wartości dodanej. Wnioskodawca zaznaczył jednak, że usługi te nie są związane z nieruchomościami. W celu udokumentowania świadczonych usług Wnioskodawca wystawia fakturę VAT na rzecz firmy z Niemiec bez stawki i kwoty podatku z adnotacją, że odbiorca usługi jest zobowiązany do rozliczenia podatku, a od podwykonawców (podatników podatku VAT) świadczących usługi na terenie Niemiec otrzymuje faktury z 23% stawką podatku.

Ponadto Wnioskodawca wyjaśnił, że nie posiada na terenie Niemiec stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej.

A zatem miejscem opodatkowania przedmiotowych usług świadczonych przez Wnioskodawcę będzie terytorium Niemiec, tj. miejsce, w którym usługobiorca posiada siedzibę – tak jak wskazał Wnioskodawca w opisie sprawy.

Zgodnie z ogólną regułą wyrażoną w art. 86 ust. 1 ustawy, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

W myśl art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. 1 ustawy, kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.

Podatnik ma również prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, o której mowa w ust. 2, jeżeli importowane lub nabyte towary i usługi dotyczą dostawy towarów lub świadczenia usług przez podatnika poza terytorium kraju, jeżeli kwoty te mogłyby być odliczone, gdyby czynności te były wykonywane na terytorium kraju, a podatnik posiada dokumenty, z których wynika związek odliczonego podatku z tymi czynnościami (art. 86 ust. 8 pkt 1).

Powyższe przepisy wskazują, że podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego jedynie w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, przy czym aby odliczyć kwoty związane z czynnościami, których miejsce świadczenia znajduje się poza granicami kraju, konieczne jest, aby kwoty te mogłyby być odliczone, gdyby czynności te były wykonywane na terytorium kraju. Aby zatem podatnik mógł obniżyć kwotę podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z dokonanych nabyć, nabycia te muszą być związane z wykonywaniem czynności opodatkowanych, przy czy związek ten winieni mieć charakter bezpośredni.

Warunkiem do odliczenia podatku naliczonego od towarów i usług związanych z usługami świadczonymi poza terytorium kraju, jest to, aby - hipotetycznie - w przypadku wykonywania tych samych usług w kraju, podatnikowi przysługiwało prawo do doliczenia podatku naliczonego. Co do zasady zatem, usługi świadczone poza terytorium kraju powinny mieć charakter sprzedaży opodatkowanej.

Ponadto przepisy wymagają, aby podatnik miał dokumenty, z których wynikać będzie związek odliczonego podatku z czynnościami wykonywanymi poza terytorium kraju. Powinny to być przede wszystkim dokumenty potwierdzające dokonanie określonych czynności poza terytorium kraju, które będą jednocześnie opisywać te czynności.

Reasumując, w związku z faktem, iż usługi świadczone przez Wnioskodawcę byłyby opodatkowane podatkiem od towarów i usług w Polsce, jeżeli byłyby świadczone na rzecz podmiotów krajowych, w przedmiotowej sytuacji znajdzie zastosowanie art. 86 ust. 8 pkt 1 ustawy. Zatem stwierdzić należy, iż po spełnieniu przesłanek wynikających z powyższego przepisu Wnioskodawcy przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego kwotę podatku naliczonego w związku z nabyciem usług dotyczących świadczenia usług na rzecz kontrahenta niemieckiego.

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy należy uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Interpretacja traci ważność w przypadku zmiany któregokolwiek z elementów przedstawionego stanu faktycznego lub zmiany stanu prawnego.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Zgodnie z przepisem § 1 pkt 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 28 sierpnia 2008r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania ministra właściwego do spraw finansów publicznych, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz. U. Nr 163, poz. 1016) skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.