Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPB3/4510-1-243/15-2/KS
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2015-08-21
Teza: Podatek dochodowy od osób prawnych w zakresie ustalenia momentu powstania przychodu
Słowa kluczowe: agent; pośrednictwo; przychód; przychód-moment powstania przychodów; ubezpieczenia; usługi-usługi pośrednictwa; zapłata
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613) oraz § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) w zw. z § 9 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością przedstawione we wniosku z 9 kwietnia 2015 r. (data wpływu 21 maja 2015 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie ustalenia momentu powstania przychodu - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 21 maja 2015 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie ustalenia momentu powstania przychodu.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

Spółka prowadzi działalność gospodarczą sklasyfikowaną pod nr PKD Z, jako „Działalność agentów i brokerów ubezpieczeniowych”. W myśl przepisu art. 4 pkt 2 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o pośrednictwie ubezpieczeniowym (Dz. U. z 2003 r. Nr 124, poz. 1154 z późn. zm.), Spółka wykonuje działalność brokerską polegającą na wykonywaniu czynności w imieniu lub na rzecz podmiotu poszukującego ochrony ubezpieczeniowej, zwane dalej „czynnościami brokerskimi”. Z kolei czynności brokerskie, zgodnie ze wskazanym uregulowaniem, polegają na zawieraniu lub doprowadzaniu do zawarcia umów ubezpieczenia, wykonywaniu czynności przygotowawczych do zawarcia umów ubezpieczenia oraz uczestniczeniu w zarządzaniu i wykonywaniu umów ubezpieczenia, także w sprawach o odszkodowanie, jak również na organizowaniu i nadzorowaniu czynności brokerskich. Działalność Spółki wygląda tak, że w imieniu i na rzecz Klienta negocjuje z Ubezpieczycielami zakres ochrony ubezpieczeniowej (ofertę), przedstawia Klientowi analizę ofert i rekomenduje najkorzystniejszą ofertę. Następnie po zaakceptowaniu przez Klienta oferty występuje z wnioskiem do wybranego Ubezpieczyciela o wystawienie umów ubezpieczeniowych. Płatność z umów ubezpieczeniowych przez Klientów jest dokonywana w formie przelewów bankowych na rachunek Ubezpieczyciela wskazany w umowie ubezpieczenia (płatności składki ubezpieczeniowej określane są jednorazowo lub w ratach, a terminy płatności są różne i zależą od tego, jak umówią się strony). Wynagrodzenie za pośrednictwo ubezpieczeniowe przy zawieraniu umów ubezpieczeniowych na rzecz Klienta, brokerowi ubezpieczeniowemu wypłaca ten Ubezpieczyciel, z którym ostatecznie zostaną podpisane umowy ubezpieczenia. Broker nie otrzymuje żadnego wynagrodzenia bezpośrednio od Klienta. Przychód po stronie brokera powstaje pomiędzy brokerem a Ubezpieczycielem. Sam fakt doprowadzenia do zawarcia umowy pomiędzy Ubezpieczycielem a Ubezpieczającym nie jest wystarczający. Wynagrodzenie dla brokera należne jest, jeśli zostaną spełnione określone warunki:

\- Broker ubezpieczeniowy nabywa prawo do wynagrodzenia, gdy:

*   Klient opłaci składkę ubezpieczeniową,
*   uzyska informację od Ubezpieczyciela, że należna składka ubezpieczeniowa wynikająca z danej umowy ubezpieczenia wpłynęła na jego rachunek bankowy i w jakiej wysokości (są również sytuacje, że Klient zapłaci inną kwotę składki ubezpieczeniowej niż wynika to z umowy ubezpieczenia lub też w wymaganym terminie płatności składki, zapłaci jednocześnie pierwszą i kolejną ratę składki), dlatego ta informacja od Ubezpieczyciela jest istotna, ponieważ od wysokości wpłaconej składki ubezpieczeniowej nalicza się wynagrodzenie (prowizję) dla brokera ubezpieczeniowego. Należy przy tym wskazać, że wysokość wynagrodzenia (prowizji) jest określona procentowo od opłaconej składki ubezpieczeniowej przez Ubezpieczyciela. Zatem na etapie negocjacji ofert dla Klienta Ubezpieczyciel i broker ubezpieczeniowy, ustalają jedynie wysokość stawki procentowej. Nie mają natomiast wiedzy na temat podstawy obliczenia wynagrodzenia (prowizji). Dopiero bowiem Ubezpieczyciel przysyła Spółce informacje o wysokości zainkasowanej składki ubezpieczeniowej wynikającej z umów ubezpieczenia zawartych za jego pośrednictwem oraz wysokości naliczonej prowizji lub otrzymuje ona wynagrodzenie (naliczoną prowizję) na rachunek bankowy, a w późniejszym terminie informacje o wysokości zainkasowanej składki. Taką informację Wnioskodawca otrzymuje w następnym miesiącu. W związku z tym Wnioskodawca jest uzależniony w fakturowaniu swojej usługi od Ubezpieczyciela, który musi dostarczyć potwierdzone informacje o ilości i kwocie prowizji za zawarte i opłacone umowy ubezpieczenia za dany okres rozliczeniowy.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania.

1.  Czy za datę powstania przychodu w rozumieniu art. 12 ust. 3a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych Spółka może uznać moment otrzymania przez brokera od Ubezpieczyciela informacji o fakcie opłacenia składki ubezpieczeniowej przez Klienta, od której uzależnione jest ustalenie wysokości należnego Spółce z tego tytułu wynagrodzenia, które stanowi w jej ocenie moment wykonania usługi?
2.  Czy przychód powstanie w momencie wystawienia faktury, która to zostanie wystawiona w chwili otrzymania od Ubezpieczyciela zatwierdzonej informacji o wysokości należnego wynagrodzenia?

Zdaniem Wnioskodawcy, istnieje możliwość uznania momentu poinformowania brokera przez Ubezpieczyciela o fakcie opłacenia przez Klienta składki ubezpieczeniowej, od którego uzależnione jest określenie wysokości należnego brokerowi wynagrodzenia za moment wykonania usługi brokera, a tym samym za moment powstania przychodu z tego tytułu. Jak wynika bowiem z treści przepisu art. 12 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, za przychody związane z działalnością gospodarczą i z działami specjalnymi produkcji rolnej, osiągnięte w roku podatkowym, uważa się także należne przychody, choćby nie zostały jeszcze faktycznie otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont. Z kolei, w myśl art. 12 ust. 3a, za datę powstania przychodu, o którym mowa w ust. 3, uważa się, z zastrzeżeniem ust. 3c-3g, dzień wydania rzeczy, zbycia prawa majątkowego lub wykonania usługi albo częściowego wykonania usługi, nie później niż dzień:

*   wystawienia faktury albo
*   uregulowania należności.

Mając na uwadze specyfikę działalności brokerskiej, nie można uznać by sam fakt zawarcia umowy ubezpieczeniowej, w której to zawarciu pośredniczyła Spółka (broker), uprawniał ją do dochodzenia wynagrodzenia prowizyjnego z tego tytułu bez względu na brak wpłaty składki przez Ubezpieczającego. Wynagrodzenie prowizyjne za pośrednictwo w zawarciu umowy jest należne dopiero w momencie dokonania wpłaty składki na konto Ubezpieczyciela. Spółka podkreśla, że usługa brokera jest świadczona w dwóch etapach. W pierwszym usługa świadczona jest na rzecz Klienta i jej celem jest zawarcie umowy przez Klienta z Ubezpieczycielem. Brokerowi nie przysługuje od Klienta żadne wynagrodzenie. Należne jest ono tylko z tytułu świadczenia usługi pośrednictwa od Ubezpieczyciela. Brokerowi przysługuje wynagrodzenie po spełnieniu warunku zawarcia umowy ubezpieczenia przez Klienta z Ubezpieczycielem i od faktu wpływu na rachunek Ubezpieczyciela składki od Klienta. Nie dość, że warunkuje ona sam fakt powstania zobowiązania wobec brokera, to jeszcze stanowi podstawę obliczenia należnego wynagrodzenia, a bez tego byłoby to niemożliwe.

Tym samym, w żadnym razie nie można wiązać momentu powstania roszczenia o wypłatę wynagrodzenia dla brokera z samym faktem zawarcia umowy ubezpieczenia.

Z kolei, za moment powstania przychodu należy uznać fakt poinformowania brokera przez Ubezpieczyciela o zainkasowaniu składki. Wtedy bowiem usługę brokera można uznać za wykonaną. Broker nie jest w stanie samodzielnie stwierdzić, że świadczona przez niego usługa została wykonana i przysługuje mu z tytułu jej wykonania wynagrodzenie, ani w jakiej wysokości. O spełnieniu warunku, od którego zależy wykonanie usługi przez brokera w pierwszej kolejności dowiaduje się Ubezpieczyciel (to na jego rachunek wpływa składka), zatem dopiero uzyskanie informacji przez brokera od Ubezpieczyciela może spowodować powstanie wierzytelności, a w konsekwencji przychodu należnego po stronie brokera. Oznacza to, że przychód powstanie i będzie mógł zostać zaewidencjonowany przez Spółkę dopiero po uzyskaniu stosownej informacji.

Mając na uwadze powyższe, Spółka stanęła na stanowisku, że przychód z tytułu wykonywania usługi pośrednictwa ubezpieczeniowego przy zawieraniu umów ubezpieczeniowych na rzecz Klienta, powstaje w momencie otrzymania informacji od Ubezpieczyciela o wysokości zainkasowanej składki ubezpieczeniowej wynikającej z umów ubezpieczenia zawartych za pośrednictwem Spółki. Przychód zatem, powstaje w dacie otrzymania tej informacji od Ubezpieczyciela lub w momencie zapłaty wynagrodzenia (prowizji) przez Ubezpieczyciela na rzecz brokera, w przypadkach, kiedy zapłata ta następuje wcześniej, niż przesłanie rozliczenie i informacji o należnym wynagrodzeniu.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, ul. Ratajczaka 10/12, 61-815 Poznań, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.