Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPP1/443-983/14-4/AS
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2014-12-01
Teza: opodatkowanie dostawy gruntu
Słowa kluczowe: dostawa; grunty; nieruchomości; sprzedaż
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 1-art. 41; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 2-art. 43

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749 z późn. zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 21 sierpnia 2014 r. (data wpływu 1 września 2014 r.), uzupełnionym pismem z dnia 19 listopada 2014 r. (data wpływu 24 listopada 2014 r.) w odpowiedzi na wezwanie z dnia 6 listopada 2014 r. (skutecznie doręczone 13 listopada 2014 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania dostawy gruntu – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 1 września 2014 r. wpłynął ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania dostawy gruntu.

Wniosek uzupełniono pismem z dnia 19 listopada 2014 r. (data wpływu 24 listopada 2014 r.) w odpowiedzi na wezwanie z dnia 6 listopada 2014 r. (skutecznie doręczone 13 listopada 2014 r.)

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe:

Wojewoda zarządzeniem z dnia 11 kwietnia 2014 r. wyraził zgodę na zbycie z zasobu nieruchomości Skarbu Państwa nieruchomości w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr 577/1 o powierzchni 0,1042 ha, uregulowanej w księdze wieczystej prowadzonej przez Sąd Rejonowy Wydział Ksiąg Wieczystych.

Zbycie nieruchomości nastąpi w drodze przetargu stosownie do przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami. Nieruchomość stanowi działkę leśną. Jest ona częściowo zabudowana przez właściciela sąsiedniej nieruchomości. Zabudowa nastąpiła bez zgody Skarbu Państwa ~ właściciela opisanej nieruchomości przeznaczonej do sprzedaży.

Na działce znajdują się następujące obiekty budowlane:

*   fragment budynku letniskowego wzniesionego na sąsiedniej działce nr 578/2, stanowiącej własność osób trzecich Klasa PKOB budynku 1110

*   część altany ogrodowej (pozostała część na działce sąsiedniej nr 578/2)

*   szambo – w całości na działce Skarbu Państwa Klasa PKOB 2420.

Dla przedmiotowej nieruchomości nie ma aktualnie obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jak również założeń do planu. W studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy zatwierdzonym uchwałą Rady Gminy z dnia 7 grudnia 2004 r. działka występuje na terenie leśnym.

W ewidencji gruntów i budynków działka oznaczona nr 577/1 o pow. 0,1042 ha, stanowi użytki leśne - Ls V 0,1042 ha.

W piśmie uzupełniającym Wnioskodawca doprecyzował opis sprawy o informacje:

*   Zgodnie z Zarządzeniem Wojewody 3 z dnia 11 kwietnia 2014 w sprawie wyrażenia zgody na zbycie z zasobu nieruchomości Skarbu Państwa przedmiotowej nieruchomości, oznaczonej w ewidencji gruntów nr 577/1 o powierzchni 0,1042, ha, sprzedaż nieruchomości nastąpi w drodze przetargu ustnego nieograniczonego. Nie można zatem określić czy w/w nieruchomość nabędzie właściciel obiektów budowlanych.

*   Przed dokonaniem sprzedaży Skarb Państwa – właściciel nieruchomości nie będzie dokonywał rozliczeń nakładów poniesionych na wybudowanie części budynku, altany ogrodowej oraz szamba znajdujących się na działce.

*   Przedmiotem sprzedaży będzie wyłącznie grunt.

*   Cena sprzedaży będzie obejmowała wyłącznie wartość gruntu.

*   Dla przedmiotowej nieruchomości nie ma aktualnie obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jak również założeń do planu. W studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy zatwierdzonym uchwałą rady Gminy z dnia 7 grudnia 2004 r. działka występuje na terenie leśnym. W ewidencji gruntów i budynków działka oznaczona nr 577/1 stanowi użytki leśne - Ls V 0,1042 ha. W związku z powyższym zgodnie z art. 61 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (j.t. Dz.U.2012.647) nie jest możliwe wydanie na w/w działkę decyzji o warunkach zabudowy.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie:

Jaką stawkę podatku od towarów i usług należy zastosować przy sprzedaży nieruchomości?

Zdaniem Wnioskodawcy, w związku z tym, że działka jest częściowo zabudowana, zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy, należy zastosować stawkę podatku w wysokości 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1. Zgodnie z art. 146a pkt 1 ustawy, w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2016 r. z zastrzeżeniem art. 146f, stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 1 i 13, art. 109 ust. 2 i art. 110, wynosi 23%.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej opisanego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 z późn. zm.), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu ww. podatkiem podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, w tym również:

1.  przeniesienie z nakazu organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w imieniu takiego organu lub przeniesienie z mocy prawa prawa własności towarów w zamian za odszkodowanie;
2.  wydanie towarów na podstawie umowy dzierżawy, najmu, leasingu lub innej umowy o podobnym charakterze zawartej na czas określony lub umowy sprzedaży na warunkach odroczonej płatności, jeżeli umowa przewiduje, że w następstwie normalnych zdarzeń przewidzianych tą umową lub z chwilą zapłaty ostatniej raty prawo własności zostanie przeniesione;
3.  wydanie towarów na podstawie umowy komisu: między komitentem a komisantem, jak również wydanie towarów przez komisanta osobie trzeciej;
4.  wydanie towarów komitentowi przez komisanta na podstawie umowy komisu, jeżeli komisant zobowiązany był do nabycia rzeczy na rachunek komitenta;
5.  ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego, ustanowienie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu oraz przekształcenie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego na spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, a także ustanowienie na rzecz członka spółdzielni mieszkaniowej odrębnej własności lokalu mieszkalnego lub lokalu o innym przeznaczeniu oraz przeniesienie na rzecz członka spółdzielni własności lokalu lub własności domu jednorodzinnego;
6.  oddanie gruntów w użytkowanie wieczyste;
7.  zbycie praw, o których mowa w pkt 5 i 6.

Stosownie do art. 2 pkt 6 ustawy, przez towary rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

Zakres opodatkowania podatkiem VAT wyznacza nie tylko czynnik przedmiotowy – opodatkowaniu podlega odpłatna dostawa towarów lub odpłatne świadczenie usług, ale także czynnik podmiotowy – czynności muszą być wykonywane przez podatnika.

Stosownie do postanowień art. 15 ust. 1 i ust. 2 ustawy, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Jak stanowi art. 15 ust. 6 ustawy, nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Z przedstawionych okoliczności sprawy wynika, że Wnioskodawca planuje zbycie nieruchomości z zasobów Skarbu Państwa w drodze przetargu ustnego nieograniczonego. Nieruchomość stanowi działkę leśną, częściowo zabudowaną przez właściciela sąsiedniej nieruchomości. Na działce znajduje się fragment budynku letniskowego (klasa PKOB budynku 1110), część altany ogrodowej, stanowiące własność osób trzecich oraz szambo. Przed dokonaniem sprzedaży Skarb Państwa – właściciel nieruchomości nie będzie dokonywał rozliczeń nakładów poniesionych na wybudowanie części budynku, altany oraz szamba znajdujących się na działce. Przedmiotem sprzedaży będzie wyłącznie grunt, cena sprzedaży będzie obejmowała wyłącznie wartość gruntu.

Wątpliwości Wnioskodawcy budzi kwestia opodatkowania opisanej transakcji sprzedaży nieruchomości.

Z art. 15 ust. 1 w zw. z art. 15 ust. 6 ustawy, wynika że jednostki samorządu terytorialnego będą uznane za podatnika podatku od towarów i usług w dwóch przypadkach, tj. gdy wykonują czynności inne niż te, które mieszczą się w ramach ich zadań oraz, gdy wykonują czynności mieszczące się w ramach ich zadań, ale czynią to na podstawie umów cywilnoprawnych. Oznacza to, że jednostki samorządu terytorialnego są podatnikami podatku od towarów i usług w zakresie wszelkich czynności, które są przez nie wykonywane na podstawie umów cywilnoprawnych, np. czynności sprzedaży, zamiany, wynajmu, dzierżawy.

Zatem, dla zamierzonej czynności sprzedaży nieruchomości, która jest czynnością cywilnoprawną (nie zaś publicznoprawną), Powiat będzie występował w charakterze podatnika podatku od towarów i usług, a powyższa czynność w świetle ustawy będzie traktowana jako odpłatna dostawa towarów.

Na podstawie art. 29 ust. 8 ustawy, w przypadku dostawy budynków lub budowli trwale z gruntem związanych albo części takich budynków lub budowli, z podstawy opodatkowania nie wyodrębnia się wartości gruntu.

W analizowanej sprawie, jak wskazał Wnioskodawca na działce znajdują się części budynku i altany ogrodowej oraz szambo, należące do właściciela sąsiedniej nieruchomości. Zatem w zw. z treścią ww. art. 29 ust. 8 ustawy, należy ustalić w pierwszej kolejności, czy znajdujące się na nieruchomości naniesienia, stanowią budynki bądź budowle, wpływające na opodatkowanie dostawy gruntu.

W świetle art. 48 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny \[Dz. U. z 2014 r., poz. 121 z późn. zm.\], z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych, do części składowych gruntu należą w szczególności budynki i inne urządzenia trwale z gruntem związane, jak również drzewa i inne rośliny od chwili zasadzenia lub zasiania.

Przytoczony wyżej przepis łączy się z art. 191 Kodeksu cywilnego wyrażającym klasyczną zasadę superficies solo cedit („własność nieruchomości rozciąga się na rzecz ruchomą, która została połączona z nieruchomością w taki sposób, że stała się jej częścią składową”).

Na podstawie art. 47 § 1 ustawy Kodeks cywilny, część składowa rzeczy nie może być odrębnym przedmiotem własności i innych praw rzeczowych.

Zatem wzniesienie budynku w całości na cudzym gruncie ma miejsce z zachowaniem zasady superficies solo cedit.

Inaczej przedstawia się status prawny części budynku wzniesionego na własnym (użytkowanym wieczyście) gruncie z przekroczeniem granic sąsiedniego gruntu.

W myśl art. 151 Kodeksu cywilnego, jeżeli przy wznoszeniu budynku lub innego urządzenia przekroczono bez winy umyślnej granice sąsiedniego gruntu, właściciel tego gruntu nie może żądać przywrócenia stanu poprzedniego, chyba że bez nieuzasadnionej zwłoki sprzeciwił się przekroczeniu granicy albo że grozi mu niewspółmiernie wielka szkoda. Może on żądać albo stosownego wynagrodzenia w zamian za ustanowienie odpowiedniej służebności gruntowej, albo wykupienia zajętej części gruntu, jak również tej części, która na skutek budowy straciła dla niego znaczenie gospodarcze. Należy zauważyć, że w orzecznictwie Sądu Najwyższego dominuje pogląd, że w takim przypadku właścicielem całego budynku jest inwestor, a właściciel nieruchomości sąsiedniej może żądać – w zależności od spełnienia dalszych przesłanek określonych w art. 151 zd. 1 Kodeksu cywilnego – przywrócenia stanu poprzedniego lub roszczeń przewidzianych w art. 151 zd. 2 Kodeksu cywilnego (zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 stycznia 1971 r., sygn. akt I CR 5/71, uchwała Sądu Najwyższego z dnia 21 kwietnia 2005 r., sygn. akt III CZP 9/05, uchwała Sądu Najwyższego z dnia 13 października 2006 r., sygn. akt III CZP 72/06 oraz postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 9 lutego 2007 r. sygn. akt III CZP 159/06).

Jak wynika z powyższego usytuowanie części budynku na cudzej nieruchomości nie powoduje automatycznie, że część ta staje się częścią składową tej nieruchomości, chociaż jest z nią trwale związana, lecz pozostaje nadal częścią składową całego budynku.

Zatem w sytuacji, gdy przedmiotem dostawy jest grunt zabudowany częścią budynku znajdującego się na sąsiedniej działce – w świetle ustawy o podatku od towarów i usług – nie dochodzi do przeniesienia prawa do rozporządzania częścią tego budynku jak właściciel (zarówno w sensie ekonomicznym, jak i w sensie prawnym), a zatem przedmiotem dostawy może być tylko grunt.

W odniesieniu natomiast do szamba znajdującego się na nieruchomości wskazać należy, że uwagi na brak definicji „budynków” i „budowli” w ustawie należy przytoczyć przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409, z późn. zm.), zwanej dalej Prawem budowlanym.

Zgodnie z art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego, przez budynek – należy rozumieć taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach.

W myśl art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego przez budowlę – należy rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: obiekty liniowe, lotniska, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni wiatrowych, elektrowni jądrowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową.

Stosownie natomiast do art. 3 pkt 9 ustawy Prawo budowlane, przez urządzenia budowlane należy rozumieć urządzenia techniczne związane z obiektem budowlanym, zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, jak przyłącza i urządzenia instalacyjne, w tym służące oczyszczaniu lub gromadzeniu ścieków, a także przejazdy, ogrodzenia, place postojowe place pod śmietniki.

Z cyt. wyżej przepisów wynika, że tylko obiekty objęte wyliczeniem zawartym w art. 3 pkt 3 ww. ustawy można zaliczyć do budowli. Urządzenia budowlane z uwagi na fakt, że nie pełnią samodzielnych funkcji budowlanych nie stanowią budowli w rozumieniu Prawa budowlanego.

Zatem szambo jako urządzenie budowlane nie stanowi budowli, ani budynku w rozumieniu prawa budowlanego i w rezultacie również nie stanowi budowli dla celów ustawy o podatku od towarów i usług.

W konsekwencji, w analizowanej sprawie mamy do czynienia z dostawą wyłącznie gruntu, gdyż znajdujące się na nim naniesienia w postaci części budynków i urządzenia budowlanego pozostają bez wpływu na opodatkowanie gruntu, na którym się znajdują.

Co do zasady, na podstawie art. 41 ust. 1 ustawy, stawka podatku od towarów i usług wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1. Jednakże, zgodnie z art. 146a pkt 1 ustawy, w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2013 r., z zastrzeżeniem art. 146f, stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 1 i 13, art. 109 ust. 2 i art. 110, wynosi 23%.

Stosownie do art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy, zwalnia się od podatku dostawę terenów niezabudowanych innych niż tereny budowlane.

Przez tereny budowlane, zgodnie z definicją zawartą w art. 2 pkt 33 ustawy, rozumie się grunty przeznaczone pod zabudowę zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku braku takiego planu – zgodnie z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, o których mowa w przepisach o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

W analizowanej sprawie, jak wskazał Wnioskodawca, dla przedmiotowej nieruchomości nie ma aktualnie obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jak również założeń do planu. W studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy działka występuje na terenie leśnym. W ewidencji gruntów i budynków działka stanowi użytki leśne. W związku z tym zgodnie z art. 61 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie jest możliwe wydanie na ww. działkę decyzji o warunkach zabudowy.

Z wyżej cyt. przepisów wynika, że o przeznaczeniu nieruchomości stanowią akty prawa miejscowego: miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku jego braku decyzja o warunkach zabudowy. Niemniej jednak na podstawie ww. art. 43 ust. 1 pkt 9 zwolniona z podatku od towarów i usług jest dostawa nieruchomości spełniająca łącznie 2 warunki, tj.:

*   przedmiotem dostawy musi być teren niezabudowany,

*   teren ten nie może spełniać definicji terenu budowlanego, zawartej w art. 2 pkt 33 ustawy.

W opisanej sprawie na gruncie będącym przedmiotem planowanej dostawy znajdują się naniesienia w postaci części budynków. W rezultacie mamy do czynienia z gruntem, który faktycznie jest zabudowany. Zatem zwolnienie od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy w tym przypadku nie znajdzie zastosowania, gdyż ww. terenu nie można uznać za teren niezabudowany w rozumieniu wskazanego artykułu.

W konsekwencji, sprzedaż opisanego gruntu będzie podlegała opodatkowaniu, stosownie do art. 41 ust. 1 w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy, stawką podstawową 23%.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.).

Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.