Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPB1/415-177/12/PSZ
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2012-05-15
Teza: Czy ww. przekazanie majątku można zakwalifikować jako darowiznę zorganizowanej części przedsiębiorstwa, która jest zwolniona z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych (art. 2 ust. 1 pkt 3; art. 5a pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych)?
Słowa kluczowe: darowizna; przedsiębiorstwa-zorganizowana część przedsiębiorstwa
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 1-art. 2; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 1-art. 9

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy, działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pani przedstawione we wniosku z dnia 14 lutego 2012 r. (data wpływu 16 lutego 2012 r.), uzupełnionym pismem z dnia 24 kwietnia 2012 r. (data wpływu 26 kwietnia 2012 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych nieodpłatnego przekazania części majątku córce i synowi - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 16 lutego 2012 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych nieodpłatnego przekazania części majątku córce i synowi.

Wniosek uzupełniono pismem z dnia 24 kwietnia 2012 r. (data wpływu 26 kwietnia 2012 r.).

W przedmiotowym wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Od 1 lipca 1999 r. prowadzi Pani działalność gospodarczą na podstawie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, w zakresie wynajmu domków turystycznych, PKD 55.20Z - obiekty noclegowe turystyczne i miejsca krótkotrwałego zakwaterowania. Jest Pani czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Podatek dochodowy rozlicza w formie karty podatkowej. Prowadzona jest księga przychodów oraz konto bankowe związane z działalnością gospodarczą.

Jest Pani właścicielką nieruchomości, na zasadzie współwłasności małżeńskiej, składającej się z dwóch działek oraz jedenastu domków turystycznych, wybudowanych na tej nieruchomości na przestrzeni lat 2003-2010. Dla ww. nieruchomości prowadzona jest jedna księga wieczysta.

W latach 2007-2010 umową użyczenia przekazała Pani cztery domki synowi (od umowy użyczenia uiszczała Pani podatek od towarów i usług). W 2010 r. syn zlikwidował działalność, a ww. domki przekazała Pani umową użyczenia jego żonie, która prowadzi działalność do dnia dzisiejszego. Synowa nie jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług.

W 2010 r. przekazała Pani umową użyczenia dwa domki córce, która prowadzi działalność do dnia dzisiejszego. Córka nie jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług.

Obecnie chciałaby Pani umowę użyczenia „zamienić na umowę notarialną”, by przekazać w ten sposób córce i synowi po 1/3 części zorganizowanego przedsiębiorstwa, tj.

*   syn: 1/3 udziałów w nieruchomości i „w zakresie podziału, do korzystania z nieruchomości wspólnej” - cztery domki do wyłącznego użytkowania,

*   córka: 1/3 udziałów w nieruchomości i „w zakresie podziału, do korzystania z nieruchomości wspólnej” - cztery domki do wyłącznego użytkowania,

*   Pani: 1/3 udziałów w nieruchomości i „w zakresie podziału, do korzystania z nieruchomości wspólnej” - trzy domki do wyłącznego użytkowania.

W opisie notarialnym zostanie ujęty również:

1.  wykaz środków trwałych przekazywanych domków wg tabeli (data wybudowania, data oddania do użytkowania, wartość rynkowa),
2.  wykaz wyposażenia domków - meble hotelowe, bielizna pościelowa, naczynia, itp.,
3.  wykaz „zaplecza przedsiębiorstwa”, tzn. komputery, drukarki, telefony, meble biurowe,
4.  pozwolenia na użytkowanie domków,
5.  nazwa i logo przedsiębiorstwa,
6.  domena i strona www,
7.  księgi i dokumenty związane z prowadzeniem działalności (księga środków trwałych, księgi przedmiotów nietrwałych, wartości niematerialne i prawne),
8.  wykaz zobowiązań i należności,
9.  wypis z gruntów,
10.  wypis z ksiąg wieczystych,
11.  podliczniki na odbiór energii elektrycznej,
12.  podział związany z monitoringiem obiektu,
13.  podział związany z ubezpieczeniem nieruchomości,
14.  podział związany z obsługą ochrony środowiska,
15.  podział związany z dozorem ppoż,
16.  wpisy do ewidencji działalności gospodarczej, regon córki i syna.

W wyniku aktu notarialnego wydzielone zostaną trzy zorganizowane części przedsiębiorstwa. Umowa notarialna będzie zawierała zapis o przekazaniu wszelkich możliwych zobowiązań dotyczących przekazywanych składników majątkowych.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie (w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych):

Czy ww. przekazanie majątku można zakwalifikować jako darowiznę zorganizowanej części przedsiębiorstwa, która jest zwolniona z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych (art. 2 ust. 1 pkt 3; art. 5a pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych)?

Zdaniem Wnioskodawcy, umowa przekazania majątku jako zorganizowanej części przedsiębiorstwa, spełnia warunek darowizny zorganizowanej części przedsiębiorstwa, która jest zwolniona z podatku dochodowego od osób fizycznych (art. 2 ust. 1 pkt 3; art. 5a pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tj. Dz. U. z 2012r., poz. 361 ze zm.), przepisów tej ustawy nie stosuje się do przychodów podlegających przepisom o podatku od spadków i darowizn.

W myśl art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (tj. Dz. U. z 2009 r. Nr 93, poz. 768), podatkowi od spadków i darowizn podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, m.in. tytułem darowizny.

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie zawiera pojęcia „darowizna”, dlatego należy w tym zakresie odwołać się do odpowiednich przepisów ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.).

Zgodnie z art. 888 § 1 ww. ustawy przez umowę darowizny darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swego majątku. Natomiast z treści art. 890 § 1 wynika, iż oświadczenie darczyńcy powinno być złożone w formie aktu notarialnego. Jednakże umowa darowizny zawarta bez zachowania tej formy staje się ważna, jeżeli przyrzeczone świadczenie zostało spełnione.

Z kolei w myśl art. 889 Kodeksu cywilnego nie stanowią darowizny następujące bezpłatne przysporzenia:

1.  gdy zobowiązanie do bezpłatnego świadczenia wynika z umowy uregulowanej innymi przepisami kodeksu;
2.  gdy kto zrzeka się prawa, którego jeszcze nie nabył albo które nabył w taki sposób, że w razie zrzeczenia się prawo jest uważane za nie nabyte.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych , opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Zgodnie z art. 14 ust. 1 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, za przychód z działalności, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3, uważa się kwoty należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont. U podatników dokonujących sprzedaży towarów i usług opodatkowanych podatkiem od towarów i usług za przychód z tej sprzedaży uważa się przychód pomniejszony o należny podatek od towarów i usług.

Z kolei przepis art. 14 ust. 2 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stanowi, że przychodem z działalności gospodarczej jest również odpłatne zbycie składników majątku wykorzystywanych na potrzeby związane z działalnością gospodarczą będących:

1.  środkami trwałymi,
2.  składnikami majątku, o których mowa w art. 22d ust. 1, z wyłączeniem składników, których wartość początkowa ustalona zgodnie z art. 22g nie przekracza 1.500 zł,
3.  wartościami niematerialnymi i prawnymi

*   ujętych w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, w tym także przychody z odpłatnego zbycia składników majątku wymienionych w lit. b, spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu użytkowego lub udziału w takim prawie nieujętych w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, z zastrzeżeniem ust. 2c; przy określaniu wysokości przychodów przepisy ust. 1 i art. 19 stosuje się odpowiednio.

Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz. U. Nr 144, poz. 930 z późn. zm.), osoby fizyczne osiągające przychody z pozarolniczej działalności gospodarczej mogą opłacać zryczałtowany podatek dochodowy w formie karty podatkowej.

Z treści wniosku wynika, iż od 1 lipca 1999 r. prowadzi Pani działalność gospodarczą w zakresie wynajmu domków turystycznych, opodatkowaną podatkiem dochodowym od osób fizycznych w formie karty podatkowej. Jest Pani właścicielką, na zasadzie współwłasności małżeńskiej, nieruchomości składającej się z dwóch działek oraz jedenastu domków turystycznych, wybudowanych na tej nieruchomości na przestrzeni lat 2003-2010.

Obecnie chciałaby Pani przekazać córce i synowi po 1/3 zorganizowanej części przedsiębiorstwa. W akcie notarialnym „wydzielone” zostaną trzy zorganizowane części przedsiębiorstwa. Umowa notarialna będzie zawierała zapis o przekazaniu wszelkich zobowiązań dotyczących przekazywanych składników majątkowych.

Jak wynika z cyt. uprzednio przepisów kodeksu cywilnego, istotną cechą darowizny jest jej bezpłatny charakter. Oznacza to, że druga strona umowy nie zobowiązuje się do jakiegokolwiek świadczenia w zamian za uczynioną darowiznę.

Darowizna - jako świadczenie nieekwiwalentne nie powoduje powstania żadnego przysporzenia majątkowego po stronie zbywcy. W konsekwencji, brak jest możliwości przypisania przychodu osobie fizycznej przekazującej majątek w formie darowizny.

Mając więc na uwadze przedstawiony we wniosku opis zdarzenia przyszłego oraz powołane przepisy prawa stwierdzić należy, iż w związku z przekazaniem synowi i córce zorganizowanych części przedsiębiorstwa w formie darowizny nie powstanie po stronie Pani przychód w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Czynność ta nie spowoduje wobec tego dla Pani powstania obowiązku zapłaty tego podatku.

W tym miejscu należy zaznaczyć, iż stanowisko Pani wyrażone we wniosku (w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych) nie jest prawidłowe, bowiem opiera się na błędnym założeniu, iż przekazanie majątku jako zorganizowanej części przedsiębiorstwa jest zwolnione z podatku dochodowego od osób fizycznych, przy czym powołała Pani również przepis art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, przewidujący wyłączenie od opodatkowania przychodów podlegających przepisom ustawy od spadków i darowizn. „Zwolnienie od podatku” oraz „wyłączenie stosowania przepisów ustawy” to dwie odrębne kategorie, pomimo tego, że łączy ten sam efekt: podatnik w istocie nie płaci należnego podatku.

Zwolnienie od podatku uregulowane jest postanowieniami m.in. art. 21 ust. 1 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i polega na wyłączeniu z opodatkowania (po spełnieniu podstawowych warunków), pewnych rodzajów przychodów lub dochodów (zwolnienia przedmiotowe).

Natomiast wyłączenie, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, dotyczy przychodów, które podlegają przepisom o podatku od spadków i darowizn. Wskazać jednak należy, że przepis ten nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. Zawarte w nim wyłączenie dotyczy przychodów, które podlegają przepisom ustawy o podatku od spadków i darowizn. Dla Pani natomiast, jako darczyńcy darowizna nie jest czynnością, do której mają zastosowanie przepisy ustawy o podatku od spadków i darowizn. Podatkowi temu, co wynika z cytowanego na wstępie art. art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn, podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, m.in. tytułem darowizny. Zgodnie zaś z art. 5 ustawy, obowiązek podatkowy ciąży na nabywcy własności rzeczy i praw majątkowych.

W niniejszej sprawie nie mamy więc do czynienia ani ze zwolnieniem od opodatkowania, ani też z wyłączeniem z opodatkowania. Wbrew Pani twierdzeniom nie ma również znaczenia, że przedmiotem darowizny jest zorganizowana część przedsiębiorstwa. Przekazanie majątku przedsiębiorstwa w formie darowizny, jak wykazano w niniejszej interpretacji nie powoduje powstania przysporzenia majątkowego po stronie zbywcy, dlatego też nie prowadzi do powstania przychodu opodatkowanego podatkiem dochodowym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, ul. Staromłyńska 10, 70-561 Szczecin po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, 87 – 100 Toruń, ul. Św. Jakuba 20.