Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0114-KDIP2-3.4010.358.2017.2.MC
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2018-02-22
Teza: odszkodowanie od dewelopera za inwestycje przeprowadzoną obok budynku spółdzielni
Słowa kluczowe: deweloper; mieszkanie; odszkodowania; spółdzielnie-spółdzielnie mieszkaniowe; zasób-gospodarowanie zasobami mieszkaniowymi
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 4

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r., poz. 201, z późn. zm.) Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko – przedstawione we wniosku z dnia 18 grudnia 2017 r. (data wpływu 20 grudnia 2017 r.) uzupełnionym w dniu 12 lutego 2018 r. w odpowiedzi na wezwanie z dnia 30 stycznia 2018 r. nr 0114-KDIP2-3.4010.358.2017.1.MC o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku w zakresie uznania otrzymanego odszkodowania za dochód uzyskany z gospodarki zasobami mieszkaniowymi, który podlega zwolnieniu przedmiotowemu – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 20 grudnia 2017 r. został złożony ww. wniosek wspólny o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie uznania otrzymanego odszkodowania za dochód uzyskany z gospodarki zasobami mieszkaniowymi, który podlega zwolnieniu przedmiotowemu.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

Spółdzielnia Mieszkaniowa otrzymała 11.12.2017r. pieniężne ODSZKODOWANIE od P. Sp. z o.o. P. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (dalej: Inwestor) jest użytkownikiem wieczystym nieruchomości stanowiących działki o numerach ewidencyjnych nr 26/1 o powierzchni 2.122,00 m2 położonej przy ulicy P. i ulicy B., objętej księgą wieczystą prowadzoną przez Sąd Rejonowy, Wydział Ksiąg Wieczystych i działki nr 27 o powierzchni 441,00 m2, przy ulicy B., objętej księgą wieczystą, prowadzoną przez Sąd Rejonowy, Wydział Ksiąg Wieczystych. Na powyższych działkach, oraz na działce nr 25/3 z zajętej na drogę publiczną, Inwestor zamierza zrealizować inwestycję polegającą na budowie budynku mieszkalno-usługowego z garażem podziemnym oraz zagospodarowaniem terenu na działkach ew. nr 26/1, 27 oraz części działki ew. nr 25/3 przy ul. P. 71/73 (dalej: Inwestycja – stosownie do uzyskanego przez Inwestora pozwolenia na budowę na podstawie decyzji Prezydenta Miasta z dnia 11 lipca 2014 r.) oraz decyzji Wojewody z dnia 16 września 2016 r. (dalej: Pozwolenie na Budowę).

Na dzień 07.02.2018r. składania niniejszego uzupełnienia/korekty/Wniosku o interpretację podatkową z 18.12.2017r. inwestycja jest realizowana w bezpośrednim sąsiedztwie budynku przy ul. B. (dalej: Budynek Spółdzielni) należącym do zasobów mieszkaniowych Spółdzielni. Spółdzielnia oprotestowała Pozwolenie na Budowę udzielone Inwestorowi, twierdząc, że realizacja Inwestycji od strony nasłonecznionej, południowej, na którą skierowane są wszystkie okna pomieszczeń mieszkalnych Budynku Spółdzielni skutkuje zaciemnieniem i przesłonieniem lokali mieszkalnych w tymże Budynku, a zatem SZKODĄ na zasobach mieszkaniowych Spółdzielni.

Aby zakończyć wieloletni spór administracyjny pomiędzy Spółdzielnią a Inwestorem sięgający początku wieku, Strony ww. zdecydowały się na zawarcie w dniu 17 października 2017 r. ugody w formie aktu notarialnego, na mocy której zostały uzgodnione warunki oraz zasady wzajemnej współpracy przy zrealizowaniu przez Inwestora Inwestycji (dalej: Ugoda). Na podstawie Ugody Inwestor zobowiązał się do uiszczenia na rzecz Spółdzielni Odszkodowania za spowodowanie przez Inwestycję zmniejszenia wartości rynkowej spółdzielczych własnościowych praw do lokali usytuowanych w Budynku Spółdzielni tj. zaciemnieniem i przesłonieniem lokali, a także brakiem możliwości nadbudowania Budynku Spółdzielni, brakiem możliwości zamontowania paneli słonecznych na Budynku Spółdzielni oraz zwiększeniem kosztów zużycia C.O. i energii elektrycznej wyżej wymienionego Budynku. W zamian za Odszkodowanie Spółdzielnia zobowiązała się do zrzeczenia się roszczeń o uchylenie Pozwolenia na Budowę i do akceptacji uzgodnień wskazanych w projekcie budowlanym (dalej: Projekt Budowlany).

W szczególności, w ramach Ugody Spółdzielnia zobowiązała się do:

*   złożenia do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, prawidłowego formalnie i kompletnego wniosku o cofnięcie złożonej przez siebie Skargi i umorzenie postępowania sądowo- administracyjnego oraz zobowiązała się, iż nie cofnie tego wniosku oraz,

*   niepodejmowania działań związanych z zaskarżaniem Pozwolenia na Budowę w trybie zwyczajnym lub nadzwyczajnym decyzji administracyjnych wydawanych w celu realizacji Inwestycji, o ile Inwestor lub jego następca prawny będzie realizował Inwestycję zgodnie z Pozwoleniem na Budowę oraz Projektem Budowlanym i dochowa warunków Ugody w zakresie Pozwolenia na Budowę i Projektu Budowlanego,

*   niepodejmowania jakichkolwiek działań faktycznych lub prawnych, które opóźniałyby, utrudniałyby lub uniemożliwiałyby zrealizowanie Inwestycji przez Inwestora, jego następców prawnych bądź podmioty na które przeniesione zostanie Pozwolenie na Budowę lub inne pozwolenia służące realizacji lub eksploatacji Inwestycji.

W ramach Ugody Inwestor – dążąc do pełnego poszanowania praw członków Spółdzielni – zobowiązał się w szczególności do realizacji robót budowlanych (realizowanych przez Inwestora oraz podmioty działające z jego upoważnienia lub w jego imieniu) w określonych godzinach dni roboczych z ograniczeniami realizacji robót w dniach ustawowo wolnych od pracy, prowadzenia robót budowlanych z możliwie jak najmniejszym obciążeniem hałasem i pyłem pochodzących z placu budowy, przestrzegania ciszy nocnej, czystości, uzgodnionego ze Spółdzielnią wjazdu na teren Inwestycji, zasad składowania odpadów, itp.

Sposób wypłaty Odszkodowania na rzecz Spółdzielni został uzgodniony w ten sposób, iż Inwestor dokonał wpłaty na rachunek notariusz sporządzającej Ugodę kwoty należnego Spółdzielni Odszkodowania oraz kwoty wartości ewentualnego podatku dochodowego od osób prawnych od Odszkodowania oraz kwoty wartości ewentualnego podatku VAT od Odszkodowania. Kwota Odszkodowania zostanie zwolniona z depozytu notarialnego na rzecz Spółdzielni po okazaniu przez Spółdzielnię odpisu Postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o umorzeniu postępowania ze Skargi Spółdzielni (dalej: Postanowienie WSA), wraz ze wzmianką o jego prawomocności. Natomiast kwoty odpowiadające wartości podatku dochodowego od osób prawnych od kwoty Odszkodowania oraz podatku od towarów i usług (VAT) od kwoty Odszkodowania zostaną zwolnione z depozytu notarialnego – odpowiednio przekazane na rachunek Spółdzielni albo zwrócone na rachunek Inwestora – po uzyskaniu interpretacji indywidualnej zawierającej ocenę prawną właściwego organu interpretującego w odniesieniu do opodatkowania Odszkodowania VAT i po uzyskaniu interpretacji indywidualnej w odniesieniu do opodatkowania Odszkodowania CIT (Interpretacja indywidualna) oraz wniesieniu o wydanie tych kwot złożone w zgodnym oświadczeniu Stron Ugody.

Na podstawie Uchwały z dnia 16 października 2017 r. Walnego Zgromadzenia Członków Spółdzielni (dalej: Walne Zgromadzenie), stanowiącej załącznik do Ugody, Walne Zgromadzenie zobowiązało Zarząd Spółdzielni do przygotowania na Walne Zgromadzenie, które będzie dokonywało rozliczenia wyniku za rok finansowy 2017 r. – projektu uchwały w przedmiocie podziału nadwyżki bilansowej Spółdzielni w taki sposób aby kwota uzyskanego Odszkodowania została przeznaczona na gospodarkę zasobami mieszkaniowymi Spółdzielni. Wydatkowanie kwoty otrzymanego odszkodowania na utrzymanie zasobów mieszkaniowych Spółdzielni nastąpi w 2018 r. lub w następnych latach.

Na moment składania niniejszego Wniosku, Strony Ugody są w posiadaniu Postanowienia WSA, które jest prawomocne. Na podstawie prawomocnego Postanowienia WSA zwolniona została8 grudnia 2017r. (piątek) z depozytu notarialnego kwota Odszkodowania dla Spółdzielni, która to kwota została ujawniona na rachunku bankowym Spółdzielni 11 grudnia 2017 r. (poniedziałek).

Spółdzielnia wnosi o potwierdzenie, czy w świetle opisanego wyżej stanu faktycznego Spółdzielnia prawidłowo przyjęła, że kwota Odszkodowania nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy otrzymane przez Spółdzielnię Odszkodowanie stanowi dochód uzyskany z gospodarki zasobami mieszkaniowym, który podlega zwolnieniu od podatku dochodowego od osób prawnych na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy o CIT?

Zdaniem Wnioskodawcy, otrzymane przez Spółdzielnię Odszkodowanie stanowi dochód uzyskany z gospodarki zasobami mieszkaniowym, który podlega zwolnieniu od podatku dochodowego od osób prawnych na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy o CIT.

Jak stanowi art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy o CIT, wolne od podatku są dochody spółdzielni mieszkaniowych, wspólnot mieszkaniowych, towarzystw budownictwa społecznego oraz samorządowych jednostek organizacyjnych prowadzących działalność w zakresie gospodarki mieszkaniowej uzyskane z gospodarki zasobami mieszkaniowymi – w części przeznaczonej na cele związane z utrzymaniem tych zasobów, z wyłączeniem dochodów uzyskanych z innej działalności gospodarczej niż gospodarka zasobami mieszkaniowymi. Zwolnienie wskazane w tym przepisie ma charakter podmiotowo-przedmiotowy. Ustawodawca uzależnił prawo do korzystania z tego zwolnienia od spełnienia określonych przesłanek materialnoprawnych, tj.:

1.  podatnikami podatku dochodowego od osób prawnych uprawnionymi do korzystania z omawianego zwolnienia są: spółdzielnie mieszkaniowe, wspólnoty mieszkaniowe, towarzystwa budownictwa społecznego, samorządowe jednostki organizacyjne prowadzące działalność w zakresie gospodarki mieszkaniowej;
2.  zwolnieniu może podlegać wyłącznie taki dochód ww. kategorii podatników, który został uzyskany z określonego rodzaju działalności, tj. z gospodarki zasobami mieszkaniowymi; zwolnienie nie obejmuje natomiast dochodów uzyskanych z innej działalności gospodarczej niż gospodarka zasobami mieszkaniowymi;
3.  ww. dochód podlega zwolnieniu, jeżeli został przeznaczony na określone przez ustawodawcę cele, tj. cele związane z utrzymaniem zasobów mieszkaniowych.

Kształt omawianego zwolnienia jest ściśle związany z ratio legis tego przepisu – wspieranie podmiotów realizujących działalność służącą zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych.

Zasady funkcjonowania spółdzielni mieszkaniowych, w tym także Spółdzielni, określa ustawa z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz.U. z 2013 r., poz. 1222, z późn. zm.). W myśl art. 1 ust. 1 tej ustawy, celem spółdzielni mieszkaniowej jest zaspokajanie potrzeb mieszkaniowych i innych potrzeb członków oraz ich rodzin, przez dostarczanie członkom samodzielnych lokali mieszkalnych lub domów jednorodzinnych, a także lokali o innym przeznaczeniu. Zgodnie z art. 1 ust. 2 ww. ustawy, przedmiotem działalności spółdzielni może być:

*   budowanie lub nabywanie budynków w celu ustanowienia na rzecz członków spółdzielczych lokatorskich praw do znajdujących się w tych budynkach lokali mieszkalnych;

*   budowanie lub nabywanie budynków w celu ustanowienia na rzecz członków odrębnej własności znajdujących się w tych budynkach lokali mieszkalnych lub lokali o innym przeznaczeniu, a także ułamkowego udziału we współwłasności w garażach wielostanowiskowych;

*   budowanie lub nabywanie domów jednorodzinnych w celu przeniesienia na rzecz członków własności tych domów;

*   udzielanie pomocy członkom w budowie przez nich budynków mieszkalnych lub domów jednorodzinnych;

*   budowanie lub nabywanie budynków w celu wynajmowania lub sprzedaży znajdujących sięw tych budynkach lokali mieszkalnych lub lokali o innym przeznaczeniu.

Działając w oparciu o przepisy ww. ustawy oraz statut Spółdzielni, stosownie do treści art. 1ust. 3 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, Spółdzielnia ma obowiązek zarządzania nieruchomościami stanowiącymi jej mienie lub nabyte na podstawie ustawy mienie jej członków.

Ustawa o CIT nie zawiera definicji: „zasobów mieszkaniowych” oraz „gospodarki zasobami mieszkaniowymi”. Posługując się zatem językiem potocznym, wskazać należy, iż pojęcie „gospodarka” – w kontekście omawianego przypadku – oznacza dysponowanie i zarządzanie czymś. Z definicji zawartej w Słowniku Języka Polskiego (Wydawnictwo PWN) wynika również, że pojęcie „gospodarki” nie ogranicza się tylko do zarządzania i dysponowania, ale obejmuje także całość mechanizmów i warunków działania podmiotów gospodarczych związanych z wytwarzaniem i podziałem dóbr i usług. „Zasób” zaś to m.in. pewna nagromadzona ilość czegoś. Natomiast pojęcie „mieszkanie” jest równoznaczne w swojej treści z pomieszczeniem, w którym się mieszka (vide: Słownik Języka Polskiego, Wydawnictwo Naukowe PWN). Tak więc przymiotnik „mieszkaniowy”, określa rzeczy związane z mieszkaniem. Przez „zasoby mieszkaniowe” należy zatem rozumieć:

*   budynki mieszkalne wraz z wyposażeniem technicznym oraz przynależnymi do nich pomieszczeniami, w szczególności: dźwigi osobowe i towarowe, aparaty do wymiany ciepła, kotłownie i hydrofornie wbudowane, klatki schodowe, strychy, piwnice, balkony, loggie, komórki, garaże,

*   pomieszczenia znajdujące się w budynku mieszkalnym lub poza nim, związane z administrowaniem i zapewnieniem bezawaryjnego funkcjonowania osiedlowych budynków mieszkalnych, tj. budynki (pomieszczenia) administracji osiedlowej, kotłownie i hydrofornie wolnostojące, osiedlowe warsztaty (zakłady) konserwacyjno - remontowe,

*   urządzenia i uzbrojenie terenów, na których znajdują się ww. budynki: zbiorniki - doły gnilne, szamba, przydomowe oczyszczalnie ścieków, rurociągi i przewody sieci wodociągowo-kanalizacyjnej, gazowej i ciepłowniczej, sieci elektroenergetyczne i telekomunikacyjne, budowle inżynieryjne (studnie itp.), stacje transformatorowe, budowle komunikacyjne (np. drogi osiedlowe, ulice, chodniki), inne budowle i urządzenia związane z ukształtowanie mi zagospodarowaniem terenu, mające wpływ na prawidłowe funkcjonowanie osiedlowych budynków mieszkalnych (np. latarnie oświetleniowe, ogrodzenia, parkingi, trawniki, kontenery na śmieci),

*   grunty i prawa wieczystego użytkowania gruntów, na których posadowione są budynki mieszkalne.

Powyższy zakres definicji „zasobów mieszkaniowych” wynika z interpretacji ogólnej Ministra Finansów z dnia 5 marca 2008 r., Nr DD6/8213/11/KWW/07/MB7/82, zawierającej wyjaśnienia dotyczące stosowania art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy o CIT.

Dochód powstały z tytułu gospodarki zasobami mieszkaniowymi, w myśl art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy o CIT, wolny będzie od podatku dochodowego, o ile przeznaczony zostanie na cele związane z utrzymaniem tychże zasobów mieszkaniowych.

Należy wskazać, iż uwzględniając zakres pojęcia „gospodarka” oraz pojęcia „zasoby mieszkaniowe”, zgodnie z definicjami powyżej, uzasadnione jest stwierdzenie, że przez gospodarkę zasobami mieszkaniowymi należy rozumieć całokształt podejmowanych działań mających na celu prawidłowe gospodarowanie (w tym m.in. zarządzanie) substancją mieszkaniową znajdującą się w wybudowanych budynkach mieszkalnych wraz gruntami na których są wybudowane, z towarzyszącą im infrastrukturą i zagospodarowaniem terenu – w tym także podejmowanie działań prawnych mających na celu ochronę zasobów mieszkaniowych lub niwelowanie skutków pogorszenia wartości lub walorów użytkowych ww. substancji mieszkaniowej.

Z przedstawionego we wniosku zaistniałego stanu faktycznego wynika, że w związku z realizacją Inwestycji przez Inwestora, doprowadza on do uszczuplenia wartości zasobów mieszkaniowych Spółdzielni wskutek ich zaciemnienia i przesłonienia. Spółdzielnia ponosi więc szkodę na zasobach mieszkaniowych należących do niej. Inwestor zauważa ten fakt i z tego tytułu rekompensuje Spółdzielni uszczerbek wartości zasobów mieszkaniowych odszkodowaniem wyrównującym wartość utraconych zasobów mieszkaniowych Spółdzielni. Zdaniem Spółdzielni, ponieważ uzyskane przez nią Odszkodowanie stanowi rekompensatę za powstałą szkodę majątkową w zasobach mieszkaniowych Spółdzielni, stanowi ono przychód z gospodarki zasobami mieszkaniowymi Spółdzielni. Odszkodowanie Spółdzielnia uzyskała w wyniku zakończenia wieloletniego sporu, co jest dowodem szczególnej dbałości o zasoby mieszkaniowe Spółdzielni.

W kwestiach podatku dochodowego Spółdzielnia jako podmiot posiadający osobowość prawną, podlega zasadom przewidzianym w ustawie o CIT. Od 1 stycznia 2017 r. dla tzw. „małych podatników” jakim jest Spółdzielnia obowiązuje stawka CIT 15%. W rozumieniu ustawy o rachunkowości tzw. „małym podatnikiem” jest podmiot u którego wartość sprzedaży w poprzednim roku nie przekroczyła 1,2 mln euro. Spółdzielnia kwalifikuje się do tej definicji w związku z tym podatek dochodowy CIT od dochodów niezwiązanych z gospodarką zasobami mieszkaniowymi będzie wynosił 15 %.

Zgodnie z treścią art. 7 ust. 1 ustawy o CIT, przedmiotem opodatkowania podatkiem dochodowym jest dochód bez względu na rodzaj źródeł przychodów, z jakich dochód ten został osiągnięty; w wypadkach, o których mowa w art. 21 i 22, przedmiotem opodatkowania jest przychód. Z art. 7 ust. 2 tej ustawy wynika z kolei, że dochodem jest, z zastrzeżeniem art. 10, art. 11 i art. 24a, nadwyżka sumy przychodów nad kosztami ich uzyskania, osiągnięta w roku podatkowym; jeżeli koszty uzyskania przychodów przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą.

Ustalony w powyższy sposób dochód może być przedmiotem zwolnienia z opodatkowania, na podstawie art. 17 ust. 1 ustawy o CIT. Przepis ten zawiera bowiem katalog dochodów wolnych od podatku, czyli wyłącza z podstawy opodatkowania dochody uzyskane z tytułów w nim wymienionych.

Związane z wymienionymi wyżej budowlami (pomieszczeniami), obiektami i urządzeniami przychody oraz sfinansowane z nich koszty stanowią przychody i koszty z gospodarki zasobami mieszkaniowymi. Stanowią one jednocześnie przychody i koszty podatkowe w rozumieniu ustawy o CIT (art. 12 ust. 1 pkt 1 oraz art. 15 ust. 1, z uwzględnieniem art. 16 ust. 1 ustawy).

Przychód z tytułu Odszkodowania ma wpływ na wysokość dochodu osiągniętego z tej gospodarki, który zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy o CIT podlega zwolnieniu od podatku dochodowego, w części przeznaczonej na cele związane z utrzymaniem zasobów mieszkaniowych.

Stosownie do art. 17 ust. 1b ustawy o CIT, zwolnienie, o którym mowa w ust. 1, dotyczące podatników przeznaczających dochody na cele statutowe lub inne cele określone w tym przepisie, ma zastosowanie, jeżeli dochód jest przeznaczony i – bez względu na termin – wydatkowany na cele określone w tym przepisie, w tym także na nabycie środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych służących bezpośrednio realizacji tych celów oraz na opłacenie podatków niestanowiących kosztu uzyskania przychodów, z zastrzeżeniem ust. 1pkt 5a.

Z przepisu art. 17 ust. 1b ustawy o CIT wynika zatem, że zwolnienie z art. 17 ust. 1 pkt 44 ww. ustawy ma zastosowanie, jeżeli dochód uzyskany z gospodarki zasobami mieszkaniowymi jest przeznaczony i – bez względu na termin – wydatkowany na cele związane z utrzymaniem zasobów mieszkaniowych.

Powyższe oznacza, że zastosowanie zwolnienia z art. 17 ust, 1 pkt 44 ustawy o CIT zależy nie tylko od przeznaczenia osiągniętego dochodu na preferowane ustawą cele związane z utrzymaniem zasobów mieszkaniowych ale także od faktycznego wydatkowania go na te cele. Ważne jest to, iż dla uzyskania zwolnienia nie jest konieczne bezpośrednie następstwo czasowe pomiędzy przeznaczeniem dochodu a jego wydatkowaniem (tj. wydatkowanie może, choć nie musi, nastąpić w okresie jednego roku podatkowego – może to nastąpić także w kolejnych latach). Podstawowym warunkiem jest jednak to, aby dochód zadeklarowany jako przeznaczony na określony cel faktycznie na ten cel został wydatkowany. Utrata zwolnienia następuje zatem w wypadku, gdy dochód przeznaczony na działalność wskazaną w ww. przepisie zostanie zużyty na inne cele i tylko do wysokości dochodu wydatkowanego niezgodnie z deklaracją. Dopiero bowiem stwierdzenie, że dochód wskazany w zeznaniu podatkowym jako zwolniony (zadeklarowaniu woli o skorzystaniu ze zwolnienia) został faktycznie przeznaczony na inne cele, powoduje utratę zwolnienia od podatku.

Spółdzielnia informuje, że dochód z tytułu odszkodowania został przeznaczony na cele związane z utrzymaniem zasobów mieszkaniowych Spółdzielni (Uchwała Walnego Zgromadzenia z 16 października 2017 r.). Dochód ten zostanie wydatkowany stosownie do projektu uchwały Zarządu Spółdzielni i zostanie w oparciu o tę uchwałę wydatkowany w roku podatkowym 2018 r. lub następnych latach podatkowych.

Podsumowując – uzyskane odszkodowanie w związku z uszczupleniem wartości zasobów mieszkaniowych Spółdzielni, zostało przeznaczone na gospodarkę zasobami mieszkaniowymi Spółdzielni. Jak zauważono, w tej sprawie Walne Zgromadzenie przyjęło w dniu 16 października 2017 r. uchwałę, przygotowany także jest już na walne zgromadzenie sprawozdawcze za rok 2017 projekt uchwały walnego zgromadzenia członków Spółdzielni Mieszkaniowej ws. podziału zysku za okres od 01.01.2017r. do 32.12.2017r., gdzie w paragrafie 1 zapisano: "kwota uzyskanego od P. sp. z o. o. odszkodowania \`(...)\` przeznaczona zostaje w całości na gospodarkę zasobami mieszkaniowymi". Spółdzielnia czeka ze zwołaniem Walnego Zgromadzenia, celem przyjęcia m.in. ww. Uchwały na rozliczenie finansowe Spółdzielni za rok 2017 sporządzane przez firmę zewnętrzną. Powyższe jednoznacznie kwalifikuje kwotę odszkodowania uzyskanego z tytułu utraty wartości lokali w budynku Spółdzielni jako podlegającą zwolnieniu od podatku – zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy o CIT. Przez pojęcie zasoby mieszkaniowe należy rozumieć: grunty i prawa wieczystego użytkowania gruntów, na których posadowione są budynki mieszkalne. Związane z w/w budynkami (lokalami mieszkalnymi i pomieszczeniami), obiektami i urządzeniami przychody oraz związane z nimi koszty stanowią przychody i koszty gospodarki zasobami mieszkaniowymi. Dochód powstały z tego tytułu wolny jest od podatku w myśl art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy o CIT.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za nieprawidłowe.

Zasady funkcjonowania spółdzielni mieszkaniowych określa ustawa z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (t. j. Dz. U. z 2013 r., poz. 1222, z późn. zm.).

W myśl art. 1 ust. 1 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, celem spółdzielni mieszkaniowej, jest zaspokajanie potrzeb mieszkaniowych i innych potrzeb członków oraz ich rodzin, przez dostarczanie członkom samodzielnych lokali mieszkalnych lub domów jednorodzinnych, a także lokali o innym przeznaczeniu.

Zgodnie z art. 1 ust. 2 ww. ustawy, przedmiotem działalności spółdzielni może być:

*   budowanie lub nabywanie budynków w celu ustanowienia na rzecz członków spółdzielczych lokatorskich praw do znajdujących się w tych budynkach lokali mieszkalnych;

*   budowanie lub nabywanie budynków w celu ustanowienia na rzecz członków odrębnej własności znajdujących się w tych budynkach lokali mieszkalnych lub lokali o innym przeznaczeniu, a także ułamkowego udziału we współwłasności w garażach wielostanowiskowych;

*   budowanie lub nabywanie domów jednorodzinnych w celu przeniesienia na rzecz członków własności tych domów;

*   udzielanie pomocy członkom w budowie przez nich budynków mieszkalnych lub domów jednorodzinnych;

*   budowanie lub nabywanie budynków w celu wynajmowania lub sprzedaży znajdujących się w tych budynkach lokali mieszkalnych lub lokali o innym przeznaczeniu.

Stosownie do treści art. 1 ust. 3 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, spółdzielnia ma obowiązek zarządzania nieruchomościami stanowiącymi jej mienie lub nabyte na podstawie ustawy mienie jej członków.

Na podstawie art. 1 ust. 6 ww. ustawy, spółdzielnia może prowadzić również inną działalność gospodarczą na zasadach określonych w odrębnych przepisach i w statucie, jeżeli działalność ta związana jest bezpośrednio z realizacją celu zaspokajania potrzeb mieszkaniowych i innych potrzeb członków oraz ich rodzin.

Z treści art. 6 ust. 3 powyższej ustawy wynika także, że spółdzielnia tworzy fundusz na remonty zasobów mieszkaniowych. Odpisy na ten fundusz obciążają koszty gospodarki zasobami mieszkaniowymi. Obowiązek świadczenia na fundusz dotyczy członków spółdzielni, właścicieli lokali niebędących członkami spółdzielni oraz osób niebędących członkami spółdzielni, którym przysługują spółdzielcze własnościowe prawa do lokali.

W kwestiach podatku dochodowego spółdzielnia mieszkaniowa – jako podmiot posiadający osobowość prawną – podlega ogólnym regułom przewidzianym w ustawie z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t. j. Dz. U z 2017 r., poz. 2343, z późn. zm.).

Zgodnie z treścią art. 7 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, przedmiotem opodatkowania podatkiem dochodowym jest dochód bez względu na rodzaj źródeł przychodów z jakich dochód ten został osiągnięty; w wypadkach, o których mowa w art. 21 i 22, przedmiotem opodatkowania jest przychód.

Z art. 7 ust. 2 tej ustawy wynika z kolei, że dochodem, z zastrzeżeniem art. 10, art. 11 i art. 24a, jest nadwyżka sumy przychodów nad kosztami ich uzyskania, osiągnięta w roku podatkowym; jeżeli koszty uzyskania przychodów przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą.

Taka, a nie inna konstrukcja przepisu art. 7 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych powoduje więc, że kluczowe znaczenie dla ustalenia zasad opodatkowania podatkiem dochodowym mają: po pierwsze – przychód, a po drugie – koszty jego uzyskania.

I tak, przychodami podatkowymi, o których mowa w regulacjach ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych są w szczególności: otrzymane pieniądze, wartości pieniężne, w tym również różnice kursowe, a w zakresie przychodów związanych z działalnością gospodarczą także przychody należne, choćby nie zostały jeszcze faktycznie otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont (art. 12 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych).

Jak stanowi art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, wolne od podatku są dochody spółdzielni mieszkaniowych, wspólnot mieszkaniowych, towarzystw budownictwa społecznego oraz samorządowych jednostek organizacyjnych prowadzących działalność w zakresie gospodarki mieszkaniowej uzyskane z gospodarki zasobami mieszkaniowymi – w części przeznaczonej na cele związane z utrzymaniem tych zasobów, z wyłączeniem dochodów uzyskanych z innej działalności gospodarczej niż gospodarka zasobami mieszkaniowymi.

Zatem z powyższej regulacji można wywieść, że aby dochód podmiotów, o których w nim mowa korzystał ze zwolnienia przedmiotowego muszą być spełnione dwa warunki, a mianowicie:

*   dochody muszą być uzyskane z gospodarki zasobami mieszkaniowymi,

*   dochody te muszą być przeznaczone na utrzymanie zasobów mieszkaniowych.

Podkreślenia wymaga fakt, że oba te warunki muszą być spełnione łącznie. Powyższe oznacza, że nie podlegają zwolnieniu dochody inne niż uzyskane z gospodarki zasobami mieszkaniowymi, niezależnie od ich przeznaczenia oraz dochody z gospodarki zasobami mieszkaniowymi, w części nieprzeznaczonej na utrzymanie tych zasobów.

Należy przy tym zauważyć, że powołana ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych nie zawiera definicji: „zasobów mieszkaniowych” oraz „gospodarki zasobami mieszkaniowymi”. Posługując się zatem językiem potocznym, wskazać należy, iż pojęcie „gospodarka” – w kontekście omawianego przypadku – oznacza dysponowanie i zarządzanie czymś. Z definicji zawartej w Słowniku Języka Polskiego (Wydawnictwo PWN) wynika również, że pojęcie „gospodarki” nie ogranicza się tylko do zarządzania i dysponowania, ale obejmuje także całość mechanizmów i warunków działania podmiotów gospodarczych związanych z wytwarzaniem i podziałem dóbr i usług. „Zasób” zaś to m.in. pewna nagromadzona ilość czegoś. Natomiast pojęcie „mieszkanie” jest równoznaczne w swojej treści z pomieszczeniem, w którym się mieszka (vide: Słownik Języka Polskiego, Wydawnictwo Naukowe PWN). Tak więc przymiotnik „mieszkaniowy”, określa rzeczy związane z mieszkaniem.

Tym samym z interpretacji językowej wynika, że przez pojęcie „zasób mieszkaniowy” należy rozumieć zgromadzone pomieszczenia mieszkalne, a także inne pomieszczenia, czy urządzenia związane z lokalami mieszkalnymi, natomiast „gospodarka zasobami mieszkaniowymi” obejmuje całość mechanizmów związanych z tak zdefiniowanymi zasobami mieszkaniowymi.

Przy wykładni przepisu art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych istotne jest także określenie pojęcia „utrzymania” zasobów mieszkaniowych, które należy odczytywać jako zachowanie istniejącej substancji mieszkaniowej w stanie należytym, niezmienionym, niepogorszonym.

Przez pojęcie „zasoby mieszkaniowe” użyte w art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych należy rozumieć:

1.  budynki mieszkalne wraz z wyposażeniem technicznym oraz przynależnymi do nich pomieszczeniami, w szczególności: dźwigi osobowe i towarowe, aparaty do wymiany ciepła, kotłownie i hydrofornie wbudowane, klatki schodowe, strychy, piwnice, komórki, garaże;
2.  pomieszczenia znajdujące się w budynku mieszkalnym lub poza nim, związane z administrowaniem i zapewnieniem bezawaryjnego funkcjonowania osiedlowych budynków mieszkalnych, tj.: budynki (pomieszczenia) administracji osiedlowej, kotłownie i hydrofornie wolnostojące, osiedlowe warsztaty (zakłady) konserwacyjno-remontowe;
3.  urządzenia i uzbrojenie terenów, na których znajdują się ww. budynki: zbiorniki – doły gnilne, szamba, rurociągi i przewody sieci wodociągowo-kanalizacyjnej, gazowej i ciepłowniczej, sieci elektroenergetyczne i telekomunikacyjne, budowle inżynieryjne (studnie itp.), budowle komunikacyjne (np. drogi osiedlowe, ulice, chodniki), inne budowle i urządzenia związane z ukształtowaniem i zagospodarowaniem terenu, mające wpływ na prawidłowe funkcjonowanie osiedlowych budynków mieszkalnych (np. latarnie oświetleniowe, ogrodzenia, parkingi, trawniki, kontenery na śmieci).

Związane z wymienionymi budowlami (pomieszczeniami), obiektami i urządzeniami przychody oraz sfinansowane z nich koszty stanowią przychody i koszty gospodarki zasobami mieszkaniowymi. Stanowią one jednocześnie przychody i koszty podatkowe w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (art. 12 ust. 1 pkt 1 oraz art. 15 ust. 1, z uwzględnieniem art. 16 ust. 1 ustawy). Dochód powstały z tego tytułu, w myśl art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, wolny będzie od podatku dochodowego, o ile przeznaczony zostanie na cele związane z utrzymaniem tychże zasobów mieszkaniowych. Ze zwolnienia nie będą natomiast korzystały dochody, osiągnięte z innych źródeł niż gospodarka zasobami mieszkaniowymi, nawet jeśli zostaną przeznaczone na utrzymanie tych zasobów, gdyż nie będzie spełniony jeden z kumulatywnych warunków wskazanych w cytowanym art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że Spółdzielnia Mieszkaniowa zawarła ugodę z Inwestorem prowadzącym budowę na działce sąsiadującej z budynkiem Spółdzielni. Na mocy ugody Inwestor zobowiązał się do uiszczenia na rzecz Spółdzielni Odszkodowania za spowodowane przez Inwestycję uszczuplenie wartości zasobów mieszkaniowych Spółdzielni na skutek zaciemnienia i przesłonienia lokali usytuowanych w Budynku Spółdzielni, braku możliwości nadbudowania Budynku, braku możliwości zamontowania paneli słonecznych na Budynku Spółdzielni, oraz zwiększenia kosztów zużycia CO i energii elektrycznej wymienionego Budynku.

Zgodnie z powyższym należy uznać, że kwota odszkodowania wynikająca z zawartej ugody z Inwestorem nie zostanie objęta zwolnieniem przedmiotowym określonym w art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, bowiem nie można uznać, iż została osiągnięta z gospodarki zasobami mieszkaniowymi. Przychód ten nie może być uznany za przychód z gospodarki zasobami mieszkaniowymi, bo jego źródłem nie są zasoby mieszkaniowe ale wpłata od Inwestora prowadzącego inwestycję budowlaną na działce bezpośrednio sąsiadującej z budynkiem Spółdzielni, tytułem rekompensaty za pogorszenie warunków mieszkaniowych spowodowane prowadzoną inwestycją budowlaną. Należy zauważyć, że Inwestor nie buduje budynku Spółdzielni (stanowiącej jej zasób mieszkaniowy) a wypłaca odszkodowanie nie będące rekompensatą usterek powstałych w trakcie budowy. W sytuacji opisanej we wniosku Deweloper prowadzi inwestycję znajdującą się na działce obok Budynku Spółdzielni, która do niej nie należy i nie można jej zaliczyć do gospodarki zasobami mieszkaniowymi. Zatem stosownie do postanowień art. 7 ust. 1 dochód z tego tytułu podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych, niezależnie od faktu, że zostanie przeznaczony na utrzymanie zasobów mieszkaniowych.

Zgodnie z art. 14na Ordynacji podatkowej przepisów art. 14k–14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1.  z zastosowaniem art. 119a;
2.  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego) podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa w dwóch egzemplarzach (art. 47 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – j.t. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała.