Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPP2/443-972/12-3/IZ
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2012-12-24
Teza: dotyczy określenia ceny nabycia towarów sprzedawanych z uwzględnieniem procedury VAT marża
Słowa kluczowe: dług; kwota; lombard; marża; nabycie; pożyczka; usługi-usługi lombardowe; zabezpieczenie; zastaw
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział I-art. 2; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 5; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 7.; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 8; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 29 (uchylony); [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 29a; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 30b; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 30c; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XII-Rozdział 4-art. 120

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Strony przedstawione we wniosku z dnia 21.09.2012 r. (data wpływu 28.09.2012 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie określenia ceny nabycia towarów sprzedawanych z uwzględnieniem procedury VAT marża – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 28.09.2012 r. wpłynął ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie możliwości zastosowania dla sprzedawanych towarów procedury VAT marża oraz w zakresie określenia ceny nabycia towarów sprzedawanych z uwzględnieniem procedury VAT marża .

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawca od niedawna prowadzi lombard, to jest udziela pożyczek pod zastaw. Przedmiotem zastawu są rzeczy używane, np. sprzęt elektroniczny, samochody, biżuteria. W razie niedokonania zwrotu udzielonej pożyczki w ustalonym terminie, przedmiot zastawu przechodzi na własność Wnioskodawcy. W przypadku sprzedaży zastawionych przedmiotów, na ogół kwota uzyskana ze sprzedaży przewyższa kwotę udzielonej pożyczki, jednak sporadycznie zdarza się, że kwota uzyskana ze sprzedaży zastawionej rzeczy nie pokrywa wysokości udzielonej pożyczki.

Umowy z pożyczkobiorcami przewidują dla Wnioskodawcy wpływy ze zwrotów pożyczek, spłat oprocentowania pożyczek, spłat odsetek za nieterminowe spłaty pożyczek, opłaty manipulacyjne (za sporządzenie umów, za oszacowanie wartości zastawu), prowizje, opłaty za przechowanie zastawu.

Do chwili obecnej Wnioskodawca korzysta ze zwolnienia z art. 113 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług i nie wystąpiła u niego dostawa towarów wymienionych w art. 113 ust. 9. W niedalekiej przyszłości Wnioskodawca zrezygnuje ze zwolnienia lub utraci do niego prawo.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

1.  Czy Wnioskodawca jako kwotę nabycia może przyjąć wszystkie należne mu opłaty nieuiszczone przez pożyczkobiorcę?

Zdaniem Wnioskodawcy, sposób ustalenia marży wynika z art. 120 ust. 4 ustawy o podatku od towarów i usług: „W przypadku podatnika wykonującego czynności polegające na dostawie towarów używanych, dziel sztuki, przedmiotów kolekcjonerskich lub antyków nabytych uprzednio przez tego podatnika dla celów prowadzonej działalności lub importowanych w celu odprzedaży, podstawą opodatkowania podatkiem jest marża stanowiąca różnicę między całkowitą kwotą, którą ma zapłacić nabywca towaru, a kwotą nabycia, pomniejszona o kwotę podatku”. W przypadku działalności lombardowej Wnioskodawca za kwotę nabycia powinien przyjąć wszystkie należne mu opłaty nie uiszczone przez pożyczkobiorcę, tj. niezwrócone pożyczki, niespłacone oprocentowanie pożyczek, niespłacone odsetki za nieterminowe spłaty pożyczek, opłaty manipulacyjne (za sporządzenie umów, za oszacowanie wartości zastawu), prowizje, opłaty za przechowanie zastawu.

W świetle obowiązującego stanu prawnego, stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2011r. Nr 177, poz. 1054 z późn. zm.), zwanej dalej ustawą o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju (…).

Stosownie do art. 2 pkt 22 ustawy o VAT, przez sprzedaż rozumie się odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.

W myśl art. 2 pkt 6 ustawy o VAT, towarami w rozumieniu ww. ustawy są rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii. Stosownie do art. 7 ust. 1 ustawy o VAT, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Natomiast stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (\`(...)\`).

W myśl art. 29 ust. 1 ustawy, podstawą opodatkowania jest obrót, z zastarzeniem ust. 2-21, art. 30-32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5 (…).

Stosownie do zapisu art. 120 ust. 4 ustawy, w przypadku podatników wykonującego czynności polegające na dostawie towarów używanych, dzieł sztuki, przedmiotów kolekcjonerskich lub antyków nabytych uprzednio przez tego podatnika dla celów prowadzonej działalności lub importowanych w celu odprzedaży, podstawą opodatkowania podatkiem jest marża stanowiąca różnicę między całkowitą kwotą, którą ma zapłacić nabywca towaru, a kwotą nabycia, pomniejszona o kwotę podatku.

Działalność lombardowa polega na pożyczaniu pieniędzy pod zastaw. Klient korzystający z pożyczki lombardowej może odzyskać przedmiot zastawu po dokonaniu zwrotu pożyczonej kwoty wraz z prowizją naliczoną przez właściciela lombardu.

Zabezpieczenie udzielonej przez lombard pożyczki może być dokonane w drodze przewłaszczenia. Przewłaszczenie rzeczy na zabezpieczenie polega na przeniesieniu własności rzeczy na wierzyciela z równoczesnym zobowiązaniem go - pod warunkiem uiszczenia w terminie zabezpieczonego długu - do powrotnego przeniesienia własności rzeczy na dłużnika. W razie niewykonania przez pożyczkobiorcę zobowiązania w umówionym terminie, podmiot świadczący usługę lombardową staje się nieograniczonym właścicielem rzeczy będącej przedmiotem przewłaszczenia. Przewłaszczone rzeczy najczęściej sprzedawane są w ramach prowadzonej działalności lombardowej.

Lombard wykonuje więc co do zasady, dwa główne rodzaje czynności, odmiennie opodatkowane podatkiem VAT, czyli udzielanie pożyczek pieniężnych pod zastaw ruchomości i papierów wartościowych w zamian za określone wynagrodzenie (prowizję), oraz sprzedaż zastawionych i nieodebranych rzeczy, tj. dostawę towarów. Dodatkowo mogą występować czynności o charakterze pomocniczym.

Ze złożonego wniosku wynika, że Wnioskodawca od niedawna prowadzi lombard, to jest udziela pożyczek pod zastaw. Przedmiotem zastawu są rzeczy używane, np. sprzęt elektroniczny, samochody, biżuteria. W razie niedokonania zwrotu udzielonej pożyczki w ustalonym terminie, przedmiot zastawu przechodzi na własność Wnioskodawcy. W przypadku sprzedaży zastawionych przedmiotów, na ogół kwota uzyskana ze sprzedaży przewyższa kwotę udzielonej pożyczki, jednak sporadycznie zdarza się, że kwota uzyskana ze sprzedaży zastawionej rzeczy nie pokrywa wysokości udzielonej pożyczki.

Z okoliczności sprawy wynika, iż umowy z pożyczkobiorcami przewidują dla Wnioskodawcy wpływy ze zwrotów pożyczek, spłat oprocentowania pożyczek, spłat odsetek za nieterminowe spłaty pożyczek, opłaty manipulacyjne (za sporządzenie umów, za oszacowanie wartości zastawu), prowizje, opłaty za przechowanie zastawu.

Jak już wcześniej wskazano, w razie niewykonania przez pożyczkobiorcę zobowiązania w umówionym terminie, podmiot świadczący usługę lombardową staje się nieograniczonym właścicielem rzeczy będącej przedmiotem przewłaszczenia. Wówczas lombard dokonuje sprzedaży przewłaszczonych towarów.

Wnioskodawca zamierza opodatkować sprzedaż przewłaszczonych towarów z zastosowaniem procedury VAT marża. Ustawa o podatku od towarów i usług nie zawiera definicji „kwoty nabycia”, o której mowa w wyżej powołanym art. 120 ust. 4 ustawy. Zasadnym wydaje się przyjęcie, że „kwota nabycia” to kwota, którą podatnik stosujący procedurę VAT marża uiszcza kontrahentowi, od którego nabywa towar. W przypadku lombardu nie dochodzi do zakupu towaru w ścisłym tego słowa znaczeniu, gdyż umowa zawarta pomiędzy lombardem, a klientem nie jest umową kupna-sprzedaży w rozumieniu ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.). Umowa lombardowa należy to tzw. umów nienazwanych, uprawnienia i obowiązki stron umowy nie zostały uregulowane w Kodeksie cywilnym. Niemniej jednak, dopuszczalność jej zawarcia wynika z występującej w prawie zobowiązań zasady swobody umów. Jest ona podobna do umowy pożyczki, z tą jednak różnicą, że zwrot pożyczki zabezpieczony jest w postaci swoistego zabezpieczenia spłaty w postaci zastawu. Umowa lombardowa składa się z dwóch zasadniczych części. Pierwsza z części umowy lombardowej określa warunki, na jakich zostaje udzielona pożyczka określonej kwoty pieniężnej. Natomiast w drugiej części określa się sposób zabezpieczenia spłaty pożyczki. Najczęściej jest to pozostawienie przedsiębiorcy oferującemu usługi lombardowe rzeczy ruchomej (np. pojazdów, sprzętu RTV, biżuterii), z zastrzeżeniem możliwości ich sprzedaży w przypadku braku spłaty pożyczki w terminie.

Uwzględniając powyższe stwierdzić należy, iż w przypadku sprzedaży w systemie VAT marża towaru używanego przewłaszczonego przez lombard za kwotę nabycia przyjąć należy wysokość zabezpieczenia długu wynikającą z zawartej umowy, a zatem kwotą nabycia, w rozumieniu art. 120 ust. 4 ustawy będzie wartość na jaką został wyceniony towar przy udzielaniu pożyczki.

Jak wskazano powyżej lombard wykonuje dwa rodzaje transakcji tj. świadczy usługi udzielania pożyczek i dostawy towarów zastawionych i nieodebranych towarów.

Otrzymywane przez Stronę wynagrodzenie z tytułu spłat oprocentowania pożyczek, spłat odsetek za nieterminowe spłaty pożyczek, opłaty manipulacyjne (za sporządzenie umów, za oszacowanie wartości zastawu), prowizje, opłaty za przechowanie zastawu jest wynagrodzeniem związanym ze świadczeniem przez Stronę usługi udzielania pożyczki pod zastaw zastawionych rzeczy ruchomych.

Tym samym wynagrodzenia tego nie można uznać za element kwoty nabycia towarów, których Wnioskodawca stał się właścicielem, wskutek tego, że pożyczkobiorca nie dokonał spłaty udzielonej pożyczki, w które Wnioskodawca zamierza sprzedać z uwzględnieniem procedury marży.

W świetle powyższego stwierdzić należy, iż w przypadku sprzedaży nieodebranego zastawu w postaci sprzętu elektronicznego, samochodów, wyrobów jubilerskich (biżuterii) nabytych (przewłaszczonego) przez Wnioskodawcę od podmiotów, określonych w art. 120 ust. 10 ustawy, podstawą opodatkowania będzie marża stanowiąca różnicę pomiędzy kwotą, którą ma zapłacić nabywca, a kwotą nabycia, pomniejszoną o kwotę podatku, przy czym za kwotę nabycia w rozumieniu art. 120 ust. 4 ustawy należy uznać wyłącznie wysokość zabezpieczenia długu wynikającą z zawartej umowy, a zatem wartość na jaką został wyceniony towar przy udzielaniu pożyczki.

W sytuacji, gdy wartość na jaką został wyceniony towar przy udzielaniu pożyczki będzie wyższa od kwoty uzyskanej ze sprzedaży nie wystąpi podstawa opodatkowania podatkiem VAT marżą, a tym samym nie wystąpi podatek należny od tej transakcji.

W związku z powyższym stanowisko Wnioskodawcy dotyczące ustalenia kwoty nabycia sprzedawanych w systemie VAT marża towarów uznać należy za nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydawania interpretacji.

W zakresie dotyczącym możliwości zastosowania dla sprzedawanych towarów procedury VAT marża zostanie wydane odrębne rozstrzygnięcie.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.