Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB2/436-275/12-4/MZ
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2012-09-07
Teza: Skutki podatkowe dotyczące nabycia zespołu składników majątkowych związanych z działalnością gospodarczą Sprzedającego.
Słowa kluczowe: nabycie; składnik-składnik majątkowy; umowa-umowa sprzedaży
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 749) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki przedstawione we wniosku z dnia 15.06.2012 r. (data wpływu 18.06.2012 r.) uzupełniony pismem na wezwanie z dnia 29.08.2012 r. Nr IPPB2/436-275/12-2/MZ (data nadania 30.08.2012 r., data doręczenia 03.09.2012 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych dotyczących nabycia zespołu składników majątkowych związanych z działalnością gospodarczą Sprzedającego - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 18.06.2012 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych dotyczących nabycia zespołu składników majątkowych związanych z działalnością gospodarczą Sprzedającego.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

1.  Wnioskodawca – C.. (dalej; „Kupujący”) zamierza zawrzeć Przyrzeczoną Umowę Sprzedaży z C. R. M. Spółka komandytowa z siedzibą w W (dalej: „Sprzedający”). Na podstawie tej umowy Sprzedający sprzeda Kupującemu zespół składników materialnych i niematerialnych związanych z działalnością gospodarczą Sprzedającego, tworzących jego przedsiębiorstwo (dalej: „Przedsiębiorstwo”) a Kupujący kupi Przedsiębiorstwo od Sprzedającego, zapłaci cenę i przejmie od Sprzedającego przenoszone umowy i zobowiązania.
2.  W oparciu o Przedsiębiorstwo Sprzedający prowadzi obecnie swoją działalność gospodarczą. Po zawarciu przedmiotowej umowy sprzedaży między Sprzedającym a kupującym składniki majątkowe tworzące Przedsiębiorstwo Sprzedającego będą wykorzystywane przez Kupującego do prowadzenia jego działalności gospodarczej.
3.  Sprzedający przedstawi Kupującemu pisemne potwierdzenie otrzymania wymaganych zgód kontrahentów na przeniesienie na Kupującego praw i obowiązków wynikających z zawartych przez Sprzedającego umów, wchodzących w skład Przedsiębiorstwa.
4.  Przedmiotem powyższej Przyrzeczonej Umowy Sprzedaży będą wszystkie składniki majątkowe wchodzące na dzień transakcji w skład Przedsiębiorstwa Sprzedającego, czyli w szczególności:

1.  wartości niematerialne i prawne, w tym prawa własności intelektualnej,
2.  rzeczowe aktywa trwałe,
3.  należności,
4.  środki pieniężne oraz prawa do rachunków bankowych,
5.  zapasy,
6.  prawa wynikające z umów zawartych przez Sprzedającego, w tym dotyczących rachunków bankowych oraz najmu nieruchomości,
7.  księgi i dokumenty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.

1.  Firma Sprzedającego nie będzie przedmiotem sprzedaży, ponieważ stosownie do art. 43 z indeksem (9) Kodeksu cywilnego firma nie może być zbyta.
2.  Na dzień zawarcia Przyrzeczonej Umowy Sprzedaży nie będą istniały żadne zobowiązania lub długi Przedsiębiorstwa, poza długami względem C. A., których wartość - zgodnie z oświadczeniem Sprzedającego – nie przekroczy pewnej kwoty, jak również poza zobowiązaniami związanymi z bieżącą działalnością Przedsiębiorstwa takimi jak opłaty za prąd, wodę, paliwo, które są związane z czasem przed wydaniem Przedsiębiorstwa, ale które nie są zapłacone przez Sprzedającego przed wydaniem Przedsiębiorstwa, a wynikają z przenoszonych umów.
3.  W związku ze sprzedażą Przedsiębiorstwa Kupujący przejmie od Sprzedającego zobowiązania wskazane wyżej w pkt 6 pod warunkiem uzyskania zgód odpowiednich wierzycieli na takie przejęcie.
4.  Ponadto zgodnie z art. 23 z indeksem (1) Kodeksu pracy, Kupujący stanie się strona stosunków pracy z pracownikami Przedsiębiorstwa i przejmie wszystkie obowiązki wynikające ze stosunków pracy. Zgodnie z umową, Sprzedający będzie zobowiązany do zapłaty wszelkich wynagrodzeń oraz innych płatności należnych pracownikom Przedsiębiorstwa do dnia zawarcia Przyrzeczonej Umowy Sprzedaży.
5.  zarówno Kupujący, jak i Sprzedawca są zarejestrowanymi czynnymi podatnikami VAT w Polsce.

Pismem z dnia 29.08.2012 r. Nr IPPB2/436-275/12-2/MZ wezwano Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku poprzez:

*   Wskazanie, czy którakolwiek ze stron z tytułu dokonania przedmiotowej transakcji będzie opodatkowana podatkiem od towarów i usług bądź zwolniona z podatku od towarów i usług?

Wnioskodawca uzupełnił wniosek w terminie informując, iż:

*   Żadna ze stron transakcji opisanej w złożonym przez Spółkę wniosku z dnia 15 czerwca 2012 r. o wydanie interpretacji indywidualnej nie będzie z tytułu dokonania tej transakcji opodatkowana podatkiem od towarów i usług ani zwolniona z podatku od towarów i usług.

*   Powyższe wynika z faktu, iż przedmiotem omawianej transakcji przedstawionej we wniosku o wydanie indywidualnej interpretacji podatkowej (dalej: „Transakcja”) będzie przedsiębiorstwo, tak wiec zgodnie z art. 6 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jednolity Dz. U. z 2011 r., Nr 177, poz. 1054 ze zm., dalej: „ustawa o VAT”) transakcja nie będzie podlegała podatkowi od towarów i usług. W konsekwencji żadna ze stron Transakcji nie będzie z tytułu jej dokonania opodatkowana podatkiem od towarów i usług ani zwolniona z podatku od towarów i usług. Stanowisko Spółki znajduje potwierdzenie w wydanych już przez tutejszego Dyrektora Izby Skarbowej interpretacjach indywidualnych dotyczących konsekwencji podatkowych Transakcji w podatku od towarów i usług;

*   z dnia 23 sierpnia 2012 r. (sygn. IPPP2/443-570/12-2/DG), wydanej dla Spółki, w której wskazano, iż przedmiotem Transakcji będzie przedsiębiorstwo w rozumieniu przepisu art. 551 Kodeksu cywilnego, a w konsekwencji obowiązek dokonania korekty określonej w art. 91 ust. 1-8 ustawy o VAT, zgodnie z art. 91 ust. 9 tej ustawy, zostaje przeniesiony na Spółkę. Przywołany art. 91 ust. 9 ustawy o VAT odnosi się do nabywcy przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa;

*   z dnia 6 sierpnia 2012 r. (sygn. IPPP2/443-569/12-2/DG), wydanej dla spółki C. R. M. Spółka komandytowa (zbywcy w Transakcji), w której uznano za prawidłowe stanowisko zbywcy, iż Transakcja stanowi transakcję zbycia przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 6 pkt 1 ustawy o VAT, i w konsekwencji nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

W związku z powyższym zadano następujące pytania.

1.  Czy nabycie przez Wnioskodawcę (Kupującego) opisanego zespołu składników majątkowych związanych z działalnością gospodarczą Sprzedającego powoduje, że w razie wystąpienia przesłanek do dokonania rocznej korekty przewidzianej w art. 91 ust. 1-8 ustawy o VAT, obowiązek dokonania tej korekty ciążył będzie na Kupującym jako nabywcy przedsiębiorstwa Sprzedającego?
2.  Czy zawarcie przez Wnioskodawcę (Kupującego) umowy sprzedaży – tj. Przyrzeczonej Umowy Sprzedaży opisanego zespołu składników majątkowych związanych z działalnością gospodarczą Sprzedającego będzie podlegało podatkowi od czynności cywilnoprawnych, a Kupujący będzie z tego tytułu podatnikiem?

Niniejsza interpretacja dotyczy podatku od czynności cywilnoprawnych. W zakresie podatku od towarów i usług w dniu 23.08.2012 r. została wydana interpretacja Nr IPPP2/443-570/12 -2/DG.

Zdaniem Wnioskodawcy (Kupującego), zawarcie przez nią jako Kupującego Przyrzeczonej Umowy Sprzedaży opisanego zespołu składników majątkowych związanych z działalnością gospodarczą Sprzedającego będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, a Kupujący będzie z tego tytułu podatnikiem.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o PCC podatkowi od czynności cywilnoprawnych podlega m.in. zawarcie umowy sprzedaży rzeczy i praw majątkowych. Jednocześnie dodać należy stosownie do art. 2 pkt 4 ustawy o PCC, że nie podlegają podatkowi te czynności cywilnoprawne, inne niż umowa spółki i jej zmiany, jeżeli przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej czynności jest: (a) opodatkowana podatkiem od towarów i usług, (b) zwolniona z podatku od towarów i usług – z kilkoma nieistotnymi w niniejszej sprawie wyjątkami.

Mając na uwadze argumenty przedstawione powyżej (w uzasadnieniu stanowiska Wnioskodawcy dotyczącego pytania 1), w przedstawionym stanie faktycznym przedmiotem Przyrzeczonej Umowy Sprzedaży jest zespół składników materialnych i niematerialnych związanych z działalnością gospodarczą Sprzedającego, który stanowi przedsiębiorstwo w rozumieniu art. 55 z indeksem (1) Kodeksu cywilnego oraz art. 6 pkt 1 ustawy o VAT.

Skoro na mocy tego ostatniego przepisu, ustawy o VAT nie stosuje się m.in. do transakcji zbycia przedsiębiorstwa, to zawarcie opisanej w niniejszym wniosku Przyrzeczonej Umowy Sprzedaży nie będzie podlegało podatkowi od towarów i usług. Innymi słowy, z tytułu dokonania czynności cywilnoprawnej, jaką jest zawarcie Przyrzeczonej Umowy Sprzedaży, żadna z jej stron nie jest ani opodatkowana podatkiem od towarów i usług, ani od niego zwolniona.

Umowa ta nie stanowi również umowy spółki lub jej zmiany (w rozumieniu ustawy o PCC) i nie podlega wyłączeniu od podatku na innej podstawie.

W konsekwencji zawarcie przedmiotowej Przyrzeczonej Umowy Sprzedaży między Kupującym i Sprzedającym będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Uwzględniając zaś art. 4 pkt 1 ustawy o PCC, nakładający obowiązek podatkowy przy umowie sprzedaży na kupującego, to Kupujący będzie podatnikiem z tytułu zawarcia Przyrzeczonej Umowy Sprzedaży.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej opisanego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 9 września 2000 roku o podatku od czynności cywilnoprawnych (t. j. Dz. U. z 2010 r. Nr 101, poz. 649 ze zm.), podatkowi podlegają umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych.

Odnosząc się do powyższego wyjaśnić należy, że w przepisach dotyczących podatku od czynności cywilnoprawnych brak jest definicji przedsiębiorstwa, czy też zorganizowanej części przedsiębiorstwa. W tym zakresie należy zatem posłużyć się właściwymi przepisami prawa zawartymi w odrębnych ustawach. Definicję „przedsiębiorstwa” zawiera przepis art. 551 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ze zm.).

Na mocy tego przepisu przedsiębiorstwo jest to zorganizowany zespół składników niematerialnych i materialnych, przeznaczony do prowadzenia działalności gospodarczej. Obejmuje ono w szczególności:

1.  oznaczenie indywidualizujące przedsiębiorstwo lub jego wyodrębnione części (nazwa przedsiębiorstwa);
2.  własność nieruchomości lub ruchomości, w tym urządzeń, materiałów, towarów i wyrobów, oraz inne prawa rzeczowe do nieruchomości lub ruchomości;
3.  prawa wynikające z umów najmu i dzierżawy nieruchomości lub ruchomości oraz prawa do korzystania z nieruchomości lub ruchomości wynikające z innych stosunków prawnych;
4.  wierzytelności, prawa z papierów wartościowych i środki pieniężne;
5.  koncesje, licencje i zezwolenia;
6.  patenty i inne prawa własności przemysłowej;
7.  majątkowe prawa autorskie i majątkowe prawa pokrewne;
8.  tajemnice przedsiębiorstwa;
9.  księgi i dokumenty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Zgodnie natomiast z art. 552 Kodeksu cywilnego czynność prawna mająca za przedmiot przedsiębiorstwo obejmuje wszystko, co wchodzi w skład przedsiębiorstwa, chyba że co innego wynika z treści czynności prawnej albo z przepisów szczególnych.

Przedsiębiorstwo jest więc zespołem składników, na który składają się zarówno rzeczy jak i prawa majątkowe. Umowa sprzedaży przedsiębiorstwa, co do zasady, przenosi własność każdego ze składników przedsiębiorstwa, a więc poszczególnych rzeczy i praw majątkowych.

Natomiast art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych nie uzależnia możliwości opodatkowania od rodzaju zawartej umowy sprzedaży. Przepis ten formułuje generalną zasadę, w myśl której opodatkowaniu podlega każda umowa sprzedaży, zarówno rzeczy jak i praw majątkowych, bez względu na to jaką formę ta umowa sprzedaży przybiera.

Umowa sprzedaży przedsiębiorstwa, czy też jego zorganizowanej części, powinna wymieniać składniki, których własność w wyniku umowy zostanie przeniesiona. Jest to uzasadnione z jednej strony brzmieniem zawartego w Kodeksie cywilnym przepisu dotyczącego zasad wykonywania zobowiązań, tj. art. 459 Kodeksu cywilnego, przewidującego obowiązek przedstawienia spisu rzeczy wchodzących w skład zbioru przez zobowiązanego do jego wydania. Z drugiej natomiast strony będzie to determinowane możliwymi konsekwencjami podatkowymi, jakie nastąpią w razie niedopełnienia tego obowiązku. Strony czynności cywilnoprawnej dotyczącej przedsiębiorstwa (jego części) powinny zatem wymienić wchodzące w jego skład rzeczy i prawa majątkowe, jednocześnie podając ich wartość rynkową, co pozwoli z kolei ustalić przy zastosowaniu odpowiednich stawek wysokość podatku.

Czynności cywilnoprawne zawarte w katalogu zamkniętym określonym w art. 1 wymienionej ustawy podlegają omawianemu podatkowi od czynności cywilnoprawnych, o ile spełniają przesłanki zawarte w art. 1 ust. 4 cytowanej ustawy.

Zgodnie z powyższym artykułem czynności cywilnoprawne w tym umowy sprzedaży podlegają omawianemu podatkowi, jeżeli ich przedmiotem są:

1.  rzeczy znajdujące się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub prawa majątkowe wykonywane na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
2.  rzeczy znajdujące się za granicą lub prawa majątkowe wykonywane za granicą, w przypadku gdy nabywca ma miejsce zamieszkania lub siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i czynność cywilnoprawna została dokonana na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Stawki podatku od czynności cywilnoprawnych określone zostały w art. 7 ustawy. W przypadku umowy sprzedaży, stosownie do pkt 1 lit. a) i b) wskazanego artykułu, stawki podatku wynoszą: 2% od sprzedaży nieruchomości, rzeczy ruchomych, prawa użytkowania wieczystego, własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego, spółdzielczego prawa do lokalu użytkowego oraz wynikających z przepisów prawa spółdzielczego: prawa do domu jednorodzinnego oraz prawa do lokalu w małym domu mieszkalnym i 1% od sprzedaży innych praw majątkowych.

Jednakże, w myśl art. 7 ust. 3 pkt 1 podatek pobiera się według stawki najwyższej jeżeli podatnik dokonując czynności cywilnoprawnej, w wyniku której nastąpiło przeniesienie własności, nie wyodrębnił wartości rzeczy lub praw majątkowych, do których mają zastosowanie różne stawki - od łącznej wartości tych rzeczy lub praw majątkowych.

Powyższy przepis jednoznacznie wskazuje, że tylko wymienienie w umowie wszystkich sprzedawanych składników majątkowych wraz ze wskazaniem ich wartości powoduje opodatkowanie takiej transakcji podatkiem od czynności cywilnoprawnych wg stawek przewidzianych dla danego rodzaju rzeczy lub prawa majątkowego. Brak takiego wyodrębnienia spowoduje opodatkowanie łącznej wartości wszystkich sprzedawanych składników majątkowych wg stawki najwyższej.

Zgodnie natomiast z art. 3 ust. 1 pkt 1 obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem ust. 2, powstaje z chwilą dokonania czynności cywilnoprawnej, a przy umowie sprzedaży, stosownie do treści art. 4 pkt 1, z zastrzeżeniem art. 5, ciąży on na kupującym. Podstawę opodatkowania natomiast, w myśl art. 6 ust. 1 pkt 1 przy umowie sprzedaży stanowi wartość rynkowa rzeczy lub prawa majątkowego.

W ustawie przewidziano jednak sytuacje, w których czynność cywilnoprawna mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy nie podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Stosownie do art. 2 pkt 4 ww. ustawy nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, inne niż umowa spółki i jej zmiany, jeżeli przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej czynności jest:

1.  opodatkowana podatkiem od towarów i usług,
2.  zwolniona z podatku od towarów i usług, z wyjątkiem:

umów sprzedaży i zamiany, których przedmiotem jest nieruchomość lub jej część, albo prawo użytkowania wieczystego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub prawo do miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym lub udział w tych prawach,

*   (uchylone),
*   umowy sprzedaży udziałów i akcji w spółkach handlowych.

Zaznaczyć jednakże należy, że o wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych nie decyduje okoliczność, że strony tej umowy posiadają status podatnika podatku od towarów i usług, lecz wyłącznie fakt, że jedna ze stron z tytułu dokonania tej konkretnej czynności jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług lub z niego zwolniona, z uwzględnieniem wyjątków, o których mowa w art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Biorąc powyższe pod uwagę, umowa sprzedaży, co do zasady podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Mając jednakże na uwadze stan faktyczny opisany we wniosku podkreślić należy, iż jakkolwiek zapytanie Wnioskodawcy dotyczy możliwości opodatkowania umowy nabycia składników majątkowych od Sprzedającego podatkiem od czynności cywilnoprawnych, to jednak w pierwszej kolejności rozstrzygnięcia wymaga kwestia opodatkowania powyższej transakcji podatkiem od towarów i usług, bowiem ocena ta ma zasadnicze znaczenie dla ewentualnego objęcia ich podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Z przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego wynika, iż Wnioskodawca – C.. (dalej; „Kupujący”) zamierza zawrzeć Przyrzeczoną Umowę Sprzedaży z C. R. M. Spółka komandytowa z siedzibą w Warszawie (dalej: „Sprzedający”). Na podstawie tej umowy Sprzedający sprzeda Kupującemu zespół składników materialnych i niematerialnych związanych z działalnością gospodarczą Sprzedającego, tworzących jego przedsiębiorstwo (dalej: „Przedsiębiorstwo”) a Kupujący kupi Przedsiębiorstwo od Sprzedającego, zapłaci cenę i przejmie od Sprzedającego przenoszone umowy i zobowiązania. Z przesłanego uzupełnienia do wniosku wynika, iż żadna ze stron transakcji nie będzie z tytułu dokonania tej transakcji opodatkowana podatkiem od towarów i usług ani zwolniona z podatku od towarów i usług.

A zatem, skoro przedmiotowa Transakcja nie będzie opodatkowana podatkiem od towarów i usług, powyższa czynność będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r. poz. 270). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.