Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPB1/415-900/12-4/AMN
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2012-12-24
Teza: Czy przychody z tytułu umorzonego, w części nienależnie pobranego stypendium przez studentkę Uczelni, otrzymane na podstawie ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym podlega zwolnieniu określonemu w art. 21 ust. 1 pkt 39 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r., o podatku dochodowym od osób fizycznych?
Słowa kluczowe: stypendia; umorzenie; zwolnienie-zwolnienie przedmiotowe
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko xx przedstawione we wniosku z dnia 7 września 2012 r. (data wpływu 14 września 2012 r.), uzupełnionym w dniu 19 grudnia 2012 r., o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie zwolnienia przedmiotowego – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 14 września 2012 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie zwolnienia przedmiotowego.

Wniosek nie spełniał wymogów formalnych, o których mowa w art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, w związku z czym pismem z dnia 7 grudnia 2012 r. na podstawie art. 169 § 1 tej ustawy wezwano Wnioskodawcę do usunięcia braków w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia.

Wezwanie skutecznie doręczono w dniu 11 grudnia 2012 r., a w dniu 19 grudnia 2012 r. wniosek uzupełniono (nadano w polskiej placówce pocztowej w dniu 18 grudnia 2012 r.).

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

Decyzją Wydziałowej Komisji Stypendialnej Wydziału xx Uniwersytetu z dnia xx listopada 2010 r. na podstawie art. 173 ust. l pkt 3, art. 175 ust. 3, art. 181, art. 184, art. 186, art. 207 ust. 1, 4 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 1365 ze zm.), zwanej dalej ustawą, w związku z § 1 ust. 2, § 2 ust. 1 pkt 3, § 3 ust. 1, ust. 4 ust. 5, § 5, § 6, § 7, ust. 6, ust. 7, § 16, § l7 Regulaminu pomocy materialnej dla studentów i doktorantów Uniwersytetu (załącznik do zarządzenia nr xx Rektora Uniwersytetu z dnia xx września 2009 r.), zwanego dalej regulaminem, studentce Uniwersytetu zostały przyznane stypendia za wyniki w nauce od października 2010 r. do czerwca 2011 r. na kierunku Bezpieczeństwo Narodowe w kwocie 540 zł miesięcznie i na kierunku Zarządzanie w kwocie 600 zł miesięcznie. Decyzją Wydziałowej Komisji Stypendialnej Wydziału xx Uniwersytetu z dnia xx listopada 2010 r. na podstawie art. 173 ust. l pkt 1, 6, 7, art. 175 ust. 3, art. 179, art. 182, art. 184, art. 186, art. 207 ust. 1, 4 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 1365 ze zm.), zwanej dalej ustawą, w związku z § 1 ust. 2, § 2 ust. 1 pkt 1), 6), 7), § 3 ust. 1, § 4, § 5, § 6, § 7 ust. 1, 2, 4, § 7, § 9, § 10, § 11, § 12, § 13 Regulaminu pomocy materialnej dla studentów i doktorantów Uniwersytetu (załącznik do zarządzenia nr xx Rektora Uniwersytetu z dnia xx lutego 2010 r.) przyznane zostało również stypendium socjalne w kwocie 384 zł miesięcznie, na wyżywienie w kwocie 150 zł miesięcznie i mieszkaniowe w kwocie 150 zł.

W związku z powyższym studentce Uniwersytetu w roku akademickim 2010/2011 przyznano świadczenia pomocy materialnej na łączną kwotę 1.824 zł miesięcznie.

W dniu xx kwietnia 2011 r. Dziekan Wydziału xx wszczął postępowanie w sprawie przyznanych studentce stypendiów i uchylił w ramach nadzoru decyzję wydziałowej komisji stypendialnej studentów dotyczącą przyznania studentce stypendium za wyniki w nauce na kierunku Zarządzania w kwocie 600 zł, jako niezgodną z art. 184 ust. 6 ustawy. Zgodnie z art. 184 ust. 6 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym oraz § 7 ust. 7 Regulaminu pomocy materialnej dla studentów i doktorantów Uniwersytetu , łączna miesięczna wysokość stypendium socjalnego za wyniki w nauce lub w sporcie, mieszkaniowego i na wyżywienie nie może być większa niż 90% najniższego wynagrodzenia zasadniczego asystenta w poprzednim miesiącu, ustalonego w przepisach o wynagrodzeniu nauczycieli akademickich tj. nie może przekroczyć kwoty 1.566 zł miesięcznie. Decyzje o przyznaniu stypendiów przekroczyły 90% najniższego wynagrodzenia zasadniczego asystenta o kwotę 258 zł. Wydziałowa Komisja Stypendialna Wydziału xx Uniwersytetu dnia x czerwca 2011 r. wydała nową decyzję na podstawie art. 173 ust. 1 pkt 3, art. 175 ust. 3, art. 181, art. 184, art. 186, art. 207 ust. 1, 4 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 1365 ze zm.), zwanej dalej ustawą, w związku z § 1 ust. 2, § 2 ust. 1 pkt 3), § 3 ust. 1, ust. 4, ust. 5, § 4, § 5, § 6, § 7, ust. 6, ust. 7, § 16, § 17 Regulaminu pomocy materialnej dla studentów i doktorantów Uniwersytetu (załącznik do zarządzenia nr x Rektora Uniwersytetu z dnia xx stycznia 2011 r.), przyznającą studentce stypendium za wyniki w nauce na kierunku Zarządzanie w wysokości 342 zł miesięcznie. Studentka zwróciła część nienależnego stypendium w kwocie 1.864,80 zł.

W dniu xx lutego 2012 r. studentka wniosła prośbę do Dziekana Wydziału xx o umorzenie ostatnich rat wypłaconego jej niezgodnie z ustawą stypendium w kwocie 199,20 zł. Dziekan pozytywnie rozpatrzył prośbę studentki i w dniu x marca 2012 r. wyraził zgodę na umorzenie pozostałego zobowiązania.

W uzupełnieniu wniosku wskazano, że od wypłaconej studentce nienależnej części stypendium (nadwyżki) nie została pobrana zaliczka na podatek dochodowy od osób fizycznych.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy na płatniku ciąży obowiązek pobrania zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych od części umorzonego nienależnie wypłaconego stypendium otrzymanego przez studentkę?

Pytanie wynika z uzupełnienia wniosku.

Zdaniem Wnioskodawcy, umorzenie nadpłaconego stypendium naukowego studentce Uniwersytetu, również podlega zwolnieniu przedmiotowemu od podatku dochodowego od osób fizycznych. Podstawę stanowi art. 21 ust. 1 pkt 39 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, z którego treści wynika, że wolne od podatku dochodowego są stypendia otrzymywane na podstawie przepisów o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki, stypendia doktoranckie otrzymywane na podstawie przepisów - Prawo o szkolnictwie wyższym oraz inne stypendia naukowe i za wyniki w nauce, których zasady przyznawania zostały zatwierdzone przez ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego po zasięgnięciu opinii Rady Głównej Nauki i Szkolnictwa Wyższego albo przez ministra właściwego do spraw oświaty i wychowania.

Dlatego też studentka nie powinna płacić podatku od przychodu związanego z umorzoną częścią nienależnie pobranego stypendium.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 361 ze zm.), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a, 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 39 ww. ustawy, wolne od podatku dochodowego są stypendia otrzymywane na podstawie przepisów o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki, stypendia doktoranckie otrzymywane na podstawie przepisów - Prawo o szkolnictwie wyższym oraz inne stypendia naukowe i za wyniki w nauce, których zasady przyznawania zostały zatwierdzone przez ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego po zasięgnięciu opinii Rady Głównej Nauki i Szkolnictwa Wyższego albo przez ministra właściwego do spraw oświaty i wychowania.

Brzmienie art. 21 ust. 1 pkt 39 cytowanej ustawy pozwala wyodrębnić dwie grupy stypendiów podlegających zwolnieniu na mocy tego przepisu.

Pierwsza grupa, obejmuje stypendia otrzymywane na podstawie przepisów ustawowych i dotyczy:

*   stypendiów otrzymywanych na podstawie ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. Nr 65, poz. 595 ze zm.),
*   stypendiów doktoranckich otrzymywanych na podstawie przepisów ustawy z dnia 7 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 572 ze zm.).

Druga grupa, dotyczy innych stypendiów naukowych i za wyniki w nauce, które mogą być przyznawane przez różnego rodzaju instytucje (np. szkoły), organy administracji rządowej, jednostki samorządu terytorialnego, czy organizacje społeczne, w ramach prowadzonej przez nie działalności.

W przypadku drugiej grupy stypendiów, aby zachowany został charakter stypendiów (naukowych i za wyniki w nauce), ustawodawca wprowadził dodatkowy warunek zastosowania omawianego zwolnienia, tj. konieczność zatwierdzenia zasad ich przyznawania przez właściwego ministra do spraw szkolnictwa wyższego po zasięgnięciu opinii Rady Głównej Nauki i Szkolnictwa Wyższego albo przez ministra właściwego do spraw oświaty i wychowania, bowiem wyłącznie te organy są kompetentne do potwierdzenia charakteru przyznawanych stypendiów.

Należy przy tym podkreślić, że użyte w analizowanym przepisie pojęcie „zatwierdzone” w odniesieniu do zasad przyznawania omawianych stypendiów oznacza, że dopiero zakończenie procesu zatwierdzania umożliwia zastosowanie powyższego zwolnienia podatkowego. Jeżeli zatem procedurę zatwierdzania kończy decyzja ministra właściwego do spraw oświaty i wychowania albo do spraw szkolnictwa wyższego, to możliwość zwolnienia od podatku stypendiów, których dotyczy, istnieje dopiero od dnia jej wydania.

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że Decyzją Wydziałowej Komisji Stypendialnej Wydziału xx Uniwersytetu, na podstawie przepisów ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym studentce zostały przyznane stypendia za wyniki w nauce oraz stypendium socjalne na wyżywienie i mieszkaniowe.

Jednakże Dziekan Wydziału wszczął postępowanie w sprawie przyznanych studentce stypendiów i uchylił w ramach nadzoru decyzję wydziałowej komisji stypendialnej studentów dotyczącą przyznania studentce stypendium za wyniki w nauce na kierunku Zarządzania, jako niezgodną z art. 184 ust. 6 ustawy. Studentka zwróciła część nienależnego stypendium. Studentka wniosła prośbę do Dziekana Wydziału o umorzenie ostatnich rat wypłaconego jej niezgodnie z ustawą stypendium. Prośbę rozpatrzono pozytywnie i wyrażono zgodę na umorzenie pozostałego zobowiązania.

Od wypłaconej studentce nienależnej części stypendium (nadwyżki) nie została pobrana zaliczka na podatek dochodowy od osób fizycznych.

Rozpatrując powyższe informacje należy uznać, iż – co do zasady – przyznane studentce stypendia korzystają ze zwolnienia z opodatkowania stosownie do art. 21 ust. 1 pkt 39 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Należy jednak podkreślić, w przypadku, gdy – jak to ma miejsce w przedmiotowej sprawie, decyzją stosownych władz uczelni, część wypłaconego świadczenia okazała się być nienależną i – jak podano w opisie sprawy – przyznaną niezgodnie z właściwymi w sprawie przepisami, to ta część świadczenia nie może korzystać ze zwolnienia z opodatkowania na mocy art. 21 ust. 1 pkt 39 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Jak wynika z przedstawionych informacji od wypłaconej studentce nienależnej części stypendium (nadwyżki) nie została pobrana zaliczka na podatek dochodowy od osób fizycznych.

Studentka zwróciła uczelni część nienależnego stypendium, ponadto wniosła prośbę do Dziekana Wydziału o umorzenie ostatnich rat wypłaconego jej niezgodnie z ustawą stypendium. Dziekan pozytywnie rozpatrzył prośbę studentki i wyraził zgodę na umorzenie pozostałego zobowiązania.

W związku z tym należy wskazać, że w myśl art. 11 ust. 1 ww. ustawy przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Dla celów podatkowych przez nieodpłatne świadczenie należy rozumieć te wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze, których skutkiem jest nieodpłatne - to jest niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu - przysporzenie majątku, mające konkretny wymiar finansowy. Innymi słowy, pod pojęciem tym należy rozumieć każde działanie lub zaniechanie na rzecz innej osoby oraz wszystkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu.

Przepis art. 10 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zawiera katalog źródeł przychodów podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 9 tej ustawy źródłem przychodów są „inne źródła”.

W myśl art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i 17 oraz przychody nieznajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach.

Użyte w ww. przepisie sformułowanie „w szczególności”, świadczy o tym, że definicja przychodów z innych źródeł ma charakter przykładowy i otwarty, zatem do tej kategorii należy zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ww. ustawy.

O przychodzie podatkowym z innych źródeł należy mówić w każdym przypadku gdy u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe.

Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że zwolnienie studentki z konieczności zwrotu nienależnie pobranego świadczenia ma dla niej konkretny wymiar finansowy, gdyż nie powoduje uszczuplenia jej majątku do którego musiałoby dojść, gdyby nie zwolnienie z konieczności zwrotu pobranego świadczenia.

Przychód ten stanowi zatem świadczenie, którego nie zawiera katalog zwolnień przedmiotowych, tj. art. 21, art. 52, art. 52a i art. 52c powołanej ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Nie jest też dochodem, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku. Dochód z tego tytułu jest więc opodatkowany na zasadach określonych w ww. ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych. Należy więc wykazać go w zeznaniu podatkowym składanym za rok podatkowy, w którym został otrzymany wraz z innymi dochodami podlegającymi opodatkowaniu według skali przewidzianej w art. 27 ust. 1 ww. ustawy. Od dochodów, o których mowa w art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie pobiera się zaliczki na podatek dochodowy, jednakże Uczelnia ma obowiązek wystawienia informacji o przychodach z innych źródeł w roku podatkowym - na formularzu PIT-8C.

Stosownie bowiem do treści art. 42a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, osoby prawne i ich jednostki organizacyjne oraz jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, które dokonują wypłaty należności lub świadczeń, o których mowa w art. 20 ust. 1, z wyjątkiem dochodów (przychodów) wymienionych w art. 21, art. 52, art. 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku, od których nie są obowiązane pobierać zaliczki na podatek lub zryczałtowanego podatku dochodowego, są obowiązane sporządzić informację według ustalonego wzoru o wysokości przychodów i w terminie do końca lutego następnego roku podatkowego przekazać podatnikowi oraz urzędowi skarbowemu, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania podatnika, a w przypadku podatników, o których mowa w art. 3 ust. 2a, urzędowi skarbowemu, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy w sprawach opodatkowania osób zagranicznych.

Reasumując, przychody z tytułu umorzonego nienależnie pobranego stypendium przez studentkę Uczelni, nie podlegają zwolnieniu określonemu w art. 21 ust. 1 pkt 39 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Tym samym, na Wnioskodawcy z tytułu umorzenia tej części świadczenia nie ciąży obowiązek pobrania zaliczki na podatek dochodowy, ma natomiast obowiązek sporządzenia informacji PIT-8C i przekazania jej w terminie do końca lutego następnego roku podatkowego studentce oraz urzędowi skarbowemu, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania studentki. W informacji tej należy wykazać kwotę umorzonego stypendium.

W związku z powyższym stanowisko Wnioskodawcy wyrażone we wniosku należy uznać za nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, ul. Dąbrowskiego 13, 66-400 Gorzów Wielkopolski po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy ze zm.) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.