Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 1462-IPPB2.4515.197.2016.1.AF
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2016-12-15
Teza: w zakresie skutków podatkowych zawarcia umowy darowizny
Słowa kluczowe: darowizna; zwolnienie; środek-środki pieniężne
Przepisy: [PSD] Ustawa o podatku od spadków i darowizn-Rozdział 1-art. 1; [PSD] Ustawa o podatku od spadków i darowizn-Rozdział 1-art. 4

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613 z późn. zm.) oraz § 7 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działający w imieniu Ministra Rozwoju i Finansów stwierdza, że stanowisko - przedstawione we wniosku z dnia 25 listopada 2016 r. (data wpływu 29 listopada 2016 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od spadków i darowizn w zakresie skutków podatkowych zawarcia umowy darowizny -**jest nieprawidłowe**.

UZASADNIENIE

W dniu 29 listopada 2016 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od spadków i darowizn w zakresie skutków podatkowych zawarcia umowy darowizny.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawczyni jest obywatelką Białorusi i posiada kartę stałego pobytu w Polsce. Zamieszkuje na stałe i jest zatrudniona w Polsce. Wnioskodawczyni zamierza zawrzeć z deweloperem (X S.A.) umowę przedwstępną kupna-sprzedaży lokalu mieszkalnego. Środki na zakup ww. lokalu mieszkalnego Wnioskodawczyni zamierza pozyskać częściowo od rodziców - na podstawie umowy darowizny środków pieniężnych. Rodzice Wnioskodawczyni są obywatelami Białorusi i tam na stałe zamieszkują.

W związku z powyższym Wnioskodawczyni zamierza zawrzeć z rodzicami umowę darowizny środków pieniężnych w formie pisemnej, dwujęzyczną (w języku białoruskim i polskim). Dokument zostanie podpisany na terenie Białorusi i zaopatrzony w klauzulę Apostille. W treści umowy Wnioskodawczyni potwierdzi otrzymanie środków pieniężnych.

Darowaną kwotę pieniężną w walucie USD rodzice zamierzają przekazać Wnioskodawczyni w gotówce, a następnie Wnioskodawczyni zamierza przewieźć ją na teren Rzeczpospolitej Polskiej, w ramach dopuszczalnych limitów przewozu środków pieniężnych. Kwota przewieziona do Polski zostanie wpłacona przez Wnioskodawczynię na jej rachunek bankowy otwarty w banku na terenie Polski. Zgłoszenia darowizny Wnioskodawczyni zamierza dokonać na formularzu SD-Z2, korzystając ze zwolnienia podatkowego przewidzianego w art. 4a ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadkowi darowizn.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

1.  Czy wyżej opisana umowa darowizny podlega przepisom ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz. U. z 2009 r. Nr 93, poz. 768 z późn. zm.)?
2.  Czy zastosowana forma przekazania darowizny przez rodziców Wnioskodawczyni spełni przesłanki do zwolnienia jej z podatku od darowizn zawarte w art. 4a ust. 2 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn?

Zdaniem Wnioskodawcy,

Ad. 1.

W myśl art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadkowi darowizn (Dz. U. z 2009 r. Nr 93, poz. 768 z późn. zm., dalej: Ustawa) podatkowi od spadków i darowizn podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem m.in. darowizny.

Jednocześnie z punktu widzenia przepisów Ustawy nie ma znaczenia, czy obdarowany lub darczyńca są obywatelami polskimi.

W związku z powyższym fakt, iż darowane środki pieniężne zostaną wpłacone na rachunek bankowy Wnioskodawczyni w Polsce i zostaną przeznaczone na nabycie nieruchomości na terenie Rzeczpospolitej Polskiej, przesądza, że dokonana darowizna podlega przepisom Ustawy.

Ad. 2.

Zgodnie natomiast z art. 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn zwalnia się od podatku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych przez małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę, jeżeli:

1.  zgłoszą nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego powstałego na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 2-8 i ust. 2, a w przypadku nabycia w drodze dziedziczenia w terminie 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, z zastrzeżeniem ust. 2 i 4, oraz
2.  udokumentują - w przypadku gdy przedmiotem nabycia tytułem darowizny lub polecenia darczyńcy są środki pieniężne, a wartość majątku nabytego łącznie od tej samej osoby w okresie 5 lat, poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, doliczona do wartości rzeczy i praw majątkowych ostatnio nabytych, przekracza kwotę określoną w art. 9 ust. 1 pkt 1 - ich otrzymanie dowodem przekazania na rachunek bankowy nabywcy albo jego rachunek prowadzony przez spółdzielczą kasę oszczędnościowo-kredytową lub przekazem pocztowym.

Udokumentowanie otrzymania środków pieniężnych należy traktować jako czynność techniczną, która potwierdza faktyczne, rzeczywiste dokonanie darowizny. Nie ma przy tym znaczenia czy wpłata dokonywana jest bezpośrednio na rachunek obdarowanej, jak również czy dokonywana jest przelewem przekazem pocztowym czy też wpłacana w gotówce na rachunek bankowy obdarowanej. Stanowisko to potwierdziły wielokrotnie sądy administracyjne m.in. w następujących orzeczeniach:

*   wyrok WSA w Krakowie I Sa/Kr 1571/15 z dnia 12.01.2016 r.,

*   wyrok NSA II FSK 619/13 z dnia 22.04.2015 r.,

*   wyrok NSA II FSK 1419/10 z dnia 19.01.2012 r.,

*   wyrok NSA II FSK 880/10 z dnia 03.11.2011 r.

W związku z powyższym zawarcie przez Wnioskodawczynię umowy darowizny z rodzicami, a następnie udokumentowanie wpłaty darowanych środków w gotówce na rachunek obdarowanej spełnia przesłankę „udokumentowania” darowizny środków pieniężnych, o której mowa w art. 4a ust. 1 pkt 2 Ustawy.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej opisanego zdarzenia przyszłego uznaje się za nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz. U. z 2016 r., poz. 205, z późn. zm.) podatkowi od spadków i darowizn, zwanemu dalej „podatkiem”, podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem m.in. darowizny.

Art. 5 ustawy o podatku od spadków i darowizn stanowi, że obowiązek podatkowy ciąży na nabywcy własności rzeczy i praw majątkowych.

Stosownie do art. 6 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy obowiązek podatkowy powstaje – przy nabyciu w drodze darowizny – z chwilą złożenia przez darczyńcę oświadczenia w formie aktu notarialnego, a w razie zawarcia umowy bez zachowania przewidzianej formy – z chwilą spełnienia przyrzeczonego świadczenia; jeżeli ze względu na przedmiot darowizny przepisy wymagają szczególnej formy dla oświadczeń obu stron, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą złożenia takich oświadczeń.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn, opodatkowaniu podlega nabycie przez nabywcę, od jednej osoby, własności rzeczy i praw majątkowych o czystej wartości przekraczającej kwotę wolną w wysokości 9.637 zł, jeżeli nabywcą jest osoba zaliczona do I grupy podatkowej.

W myśl art. 14 ust. 3 pkt 1 ww. ustawy do I grupy podatkowej zalicza się: małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, zięcia, synową, rodzeństwo, ojczyma, macochę i teściów.

Stosownie do art. 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn, zwalnia się od podatku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych przez małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę, jeżeli:

1.  zgłoszą nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego powstałego na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 2-5, 7 i 8 oraz ust. 2, a w przypadku nabycia w drodze dziedziczenia – w terminie 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, z zastrzeżeniem ust. 2 i 4, oraz
2.  w przypadku gdy przedmiotem nabycia tytułem darowizny lub polecenia darczyńcy są środki pieniężne, a wartość majątku nabytego łącznie od tej samej osoby w okresie 5 lat, poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, doliczona do wartości rzeczy i praw majątkowych ostatnio nabytych, przekracza kwotę określoną w art. 9 ust. 1 pkt 1 – udokumentują ich otrzymanie dowodem przekazania na rachunek płatniczy nabywcy, na jego rachunek, inny niż płatniczy, w banku lub spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej lub przekazem pocztowym.

W przypadku niespełnienia warunków, o których mowa w ust. 1-2, nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych podlega opodatkowaniu na zasadach określonych dla nabywców zaliczonych do I grupy podatkowej (art. 4a ust. 3 cyt. ustawy).

Z kolei z art. 4a ust. 4 ustawy o podatku od spadków i darowizn wynika, że obowiązek zgłoszenia nie obejmuje przypadków, gdy:

1.  wartość majątku nabytego łącznie od tej samej osoby lub po tej samej osobie w okresie 5 lat, poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, doliczona do wartości rzeczy i praw majątkowych ostatnio nabytych, nie przekracza kwoty określonej w art. 9 ust. 1 pkt 1 lub
2.  nabycie następuje na podstawie umowy zawartej w formie aktu notarialnego albo w tej formie zostało złożone oświadczenie woli jednej ze stron.

Z przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego wynika, że Wnioskodawczyni jest obywatelką Białorusi i posiada kartę stałego pobytu w Polsce. Zamieszkuje na stałe i jest zatrudniona w Polsce. Wnioskodawczyni zamierza zawrzeć z deweloperem (X S.A.) umowę przedwstępną kupna-sprzedaży lokalu mieszkalnego. Środki na zakup ww. lokalu mieszkalnego Wnioskodawczyni zamierza pozyskać częściowo od rodziców - na podstawie umowy darowizny środków pieniężnych. Rodzice Wnioskodawczyni są obywatelami Białorusi i tam na stałe zamieszkują. W związku z powyższym Wnioskodawczyni zamierza zawrzeć z rodzicami umowę darowizny środków pieniężnych w formie pisemnej, dwujęzyczną (w języku białoruskim i polskim). Dokument zostanie podpisany na terenie Białorusi i zaopatrzony w klauzulę Apostille. W treści umowy Wnioskodawczyni potwierdzi otrzymanie środków pieniężnych. Darowaną kwotę pieniężną w walucie USD rodzice zamierzają przekazać Wnioskodawczyni w gotówce, a następnie Wnioskodawczyni zamierza przewieźć ją na teren Rzeczpospolitej Polskiej, w ramach dopuszczalnych limitów przewozu środków pieniężnych. Kwota przewieziona do Polski zostanie wpłacona przez Wnioskodawczynię na jej rachunek bankowy otwarty w banku na terenie Polski. Zgłoszenia darowizny Wnioskodawczyni zamierza dokonać na formularzu SD-Z2, korzystając ze zwolnienia podatkowego przewidzianego w art. 4a ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadkowi darowizn.

W celu ustalenia, czy w opisanym we wniosku zdarzeniu przyszłym spełnione są warunki do skorzystania ze zwolnienia z opodatkowania należy przeanalizować przesłanki wskazane w przepisach prawa.

Z treści przepisu art. 4a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn wynika, że w przypadku gdy przedmiotem darowizny są środki pieniężne, dla skorzystania ze zwolnienia z opodatkowania konieczne jest spełnienie trzech warunków:

*   otrzymania darowizny od jednej z osób wymienionych w tym przepisie;

*   złożenia zgłoszenia o nabyciu własności środków pieniężnych (poza sytuacją przewidzianą w zacytowanym art. 4a ust. 4 ustawy);

*   udokumentowania ich otrzymania dowodem przekazania na rachunek płatniczy nabywcy, na jego rachunek, inny niż płatniczy, w banku lub spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej lub przekazem pocztowym.

Wobec powyższego, w przypadku darowizny środków pieniężnych warunkiem niezbędnym do skorzystania z omawianego zwolnienia – jak już wyżej wskazano – jest m. in. fakt udokumentowania przez obdarowanego ich otrzymania dowodem przekazania na swój rachunek bankowy albo rachunek prowadzony przez spółdzielczą kasę oszczędnościowo-kredytową lub przekazem pocztowym.

Skoro w analizowanej sprawie środki pieniężne zostaną przekazane Wnioskodawczyni w gotówce, które następnie Wnioskodawczyni sama wpłaci na swój rachunek bankowy, stwierdzić należy, że nie zostanie spełniony warunek określony w art. 4a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn.

W opisanym we wniosku zdarzeniu przyszłym nie można udokumentować otrzymania przedmiotowych środków pieniężnych w sposób określony w art. 4a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn, tj. dowodem przekazania na rachunek bankowy nabywcy albo jego rachunek prowadzony przez spółdzielczą kasę oszczędnościowo-kredytową lub przekazem pocztowym, gdyż środki te – jak wynika z wniosku – zostaną przekazane Wnioskodawczyni w gotówce. To dopiero sama Wnioskodawczyni – będąca już właścicielem środków – dokona ich wpłaty na rachunek bankowy. Taki sposób działania nie wyczerpuje norm omawianego przepisu. Podkreślenia wymaga, że korzystanie z każdej preferencji podatkowej uzależnione jest od spełnienia wszystkich ustawowych przesłanek wymaganych do jej zastosowania.

W konsekwencji, otrzymana darowizna środków pieniężnych będzie podlegać opodatkowaniu na ogólnych zasadach określonych dla nabywców zaliczonych do I grupy podatkowej.

Odnosząc się do powołanych we wniosku wyroków sądów administracyjnych należy wskazać, że orzeczenia te dotyczą konkretnych spraw podatników osądzonych w określonym stanie faktycznym i w tych sprawach rozstrzygnięcia w nich zawarte są wiążące. Natomiast organy podatkowe mimo, że w ocenie indywidualnych spraw podatników posiłkują się wydanymi rozstrzygnięciami sądów, to nie mają możliwości zastosowania ich wprost, z tego powodu, że nie stanowią one materialnego prawa podatkowego.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Administracji Skarbowej w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.