Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPP3/4512-1-188/15-3/TK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2016-01-11
Teza: Podatek od towarów i usług w zakresie stawki podatku VAT dla usługi polegającej na montażu technik osłonowych zewnętrznych.
Słowa kluczowe: budowa; budownictwo-budownictwo mieszkaniowe; instalacja; modernizacja; opodatkowanie; rolety i żaluzje; stawka-stawki podatku; świadczenie-świadczenie usług
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 1-art. 41

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613, z późn. zm.) oraz § 6 pkt 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pana przedstawione we wniosku z dnia 9 października 2015 r. (data wpływu 9 października 2015 r.), uzupełnionym pismem datowanym 9 października 2015 r. (data wpływu 7 stycznia 2016 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie stawki podatku VAT dla usługi polegającej na montażu technik osłonowych zewnętrznych – rolet fasadowych i refleksoli **jest:**

*   **prawidłowe** – w zakresie stawki podatku dla usług montażu technik osłonowych zewnętrznych, takich jak żaluzje fasadowe;
*   **nieprawidłowe** – w zakresie stawki podatku dla usług montażu pozostałych technik osłonowych zewnętrznych, tj. refleksoli.

UZASADNIENIE

W dniu 9 października 2015 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie stawki podatku VAT dla usługi polegającej na montażu technik osłonowych zewnętrznych. Wniosek uzupełniono pismem w dniu 7 stycznia 2016 r. w zakresie podpisu oraz o doprecyzowanie opisu sprawy.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą i zajmuje się sprzedażą oraz montażem okiennych technik osłonowych zewnętrznych w obiektach budowlanych lub ich częściach zaliczanych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, zgodnie z określeniami zawartymi w art. 41 ust. 12 do 12c ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, jak i w pozostałym budownictwie.

Zainteresowany sprzedaje i montuje następujące produkty zewnętrzne montowane na stałe do okna i ścian elewacyjnych. Przedmiotem sprzedaży są żaluzje fasadowe osłonowe wraz z usługą montażu. W cenę usługi wliczony jest zakup towaru, jego przygotowanie do montażu, montaż, koszty dojazdu na pomiar i montaż. Cena kompleksowa dotyczy całości robót (koszty robocizny i materiału) i wykazywana jest na fakturze w jednej pozycji.

W ramach wykonywanych czynności elementem dominującym jest wykonywanie usługi montażu. Wnioskodawca wskazał, że żaluzje fasadowe nie są dostępne na rynku w postaci towaru przeznaczonego do samodzielnego montażu. Konieczność ich odpowiedniego dopasowania oraz prawidłowego montażu wymaga powierzenia całego procesu, począwszy od doboru właściwego rodzaju żaluzji poprzez jej opomiarowanie i montaż, po kwestie związane z naprawą, podmiotowi profesjonalnie zajmującemu się montażem żaluzji fasadowych.

Proces wygląda następująco: na zlecenie klienta Zainteresowany udaje się do miejsca wykonania usługi, aby ocenić warunki techniczne i dokonać pomiarów. Następnie, zgodnie z indywidualnym zamówieniem klienta, Wnioskodawca zamawia gotowy wyrób lub materiał potrzebny do wykonania techniki osłonowej w firmie zewnętrznej, by ostatecznie zamontować urządzenie osobiście u zleceniodawcy.

Zainteresowany wykonuje usługi te w ramach budowy, remontu i modernizacji obiektów budowlanych, ze względu na zmiany architektury budynku lub mieszkania, trwałe ulepszenia oraz unowocześnienie, a przez to zwiększenie wartości użytkowej i poprawy funkcjonalności. Żaluzje fasadowe montowane są w sposób trwały.

Zgodnie z wcześniej wykonanymi pomiarami i ustaleniami oraz wyprodukowaniu żaluzji zewnętrznej fasadowej na dany wymiar przymocowywane są uchwyty montażowe żaluzji do wnęki okiennej, nadproża, ściany konstrukcyjnej lub fasady budynku. Uchwyty montażowe zabudowywane są blachami osłonowymi lub innymi elementami, np. płytą OSB w celu uzyskania otworu mieszczącego wewnątrz żaluzję w taki sposób, żeby żaluzja po podniesieniu do góry znajdowała się wewnątrz otworu. Otwór mieszczący żaluzje uzyskuje się poprzez cofnięcie nadproża, ściany do wewnątrz budynku lub wykonanie zewnętrznej termoizolacji. Po wykonaniu prac związanych z zabudową żaluzji do zamocowanych uchwytów montowana jest żaluzja i inne jej elementy, np. prowadnice. Prowadnice montowane są do ściany konstrukcyjnej budynku, fasady. Przymocowanie uchwytów montażowych umożliwiających wykonanie zabudowy i montaż żaluzji odbywa się za pomocą śrub, wkrętów, kołków lub kotew chemicznych dobieranych odpowiednio do rodzaju podłoża, do którego są montowane.

Naruszona zostaje substancja lokalu lub budynku.

Żaluzje zewnętrzne fasadowe wykonywane są z profili aluminiowych, sposób montażu mechanizmów rozwijania i zwijania polega na wykonaniu otworu na wylot w ścianie w celu wprowadzeniu ręcznego mechanizmu korbowego do wewnątrz budynku. W przypadku zastosowania napędów elektrycznych przewody wyprowadzane są do wewnątrz obiektów w celu podpięcia włączników i innych sterowników.

Ewentualny demontaż urządzeń pozostawiłby widoczne i trwałe uszkodzenia ścian, elewacji budynku lub lokalu oraz trwałe uszkodzenie ram okiennych w budynku (utratę szczelności okien). Demontaż nie pozostałby również bez wpływu na stan samych urządzeń i doprowadziłby do ich uszkodzenia.

Usługi montażu żaluzji wykonywane są dla obiektów budownictwa mieszkaniowego lub ich części, z wyłączeniem lokali użytkowych oraz lokali mieszkalnych w budynkach niemieszkalnych sklasyfikowanych w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w dziale 12, a także obiektów sklasyfikowanych w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w klasie ex 1264 – wyłącznie budynki instytucji ochrony zdrowia świadczących usługi zakwaterowania z opieką lekarską i pielęgniarską, zwłaszcza dla ludzi starszych i niepełnosprawnych. W przypadku budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, usługi objęte wnioskiem dotyczą wyłącznie budynków mieszkalnych jednorodzinnych, których powierzchnia użytkowa nie przekracza 300 m2oraz lokali mieszkalnych, których powierzchnia użytkowa nie przekracza 150 m2. Elementem dominującym w ramach wykonywanej czynności jest wykonywanie usługi montażu – stanowi 95% wartości umowy, pozostałe 5% to koszty dojazdu do miejsca montażu.

Wynagrodzenie za wykonaną usługę skalkulowane jest łącznie jako kwota obejmująca wartość montowanego towaru, koszt materiałów zużytych do wykończenia i montażu oraz wszelkie inne koszty związane z montażem żaluzji (koszt dojazdów, robociznę). Usługa montażu żaluzji fakturowana jest jedną pozycją.

Do czynności pomocniczych należą: przygotowanie elementów montażowych, np.: przygotowanie podkładek dystansowych w miejsce wyciętego styropianu ocieplającego budynek w celu zamontowania żaluzji fasadowych; wykonanie konsoli montażowych i konstrukcji nośnych z aluminium do ww. produktów; przygotowanie instalacji elektrycznej do podłączeń systemów osłonowych; programowanie napędów elektrycznych sterowanych bezprzewodowo zamontowanych w osłonach zewnętrznych.

Osłony zewnętrzne mają funkcję:

*   termoizolacyjne i ograniczają utratę ciepła z budynku – termoregulacyjne zapobiegają nadmiernemu nagrzewaniu się pomieszczeń latem;
*   przeciwsłoneczne zapewniają komfort optyczny w użytkowanych pomieszczeniach.

Udział zużytych materiałów w cenie usługi wynosi w zależności od osłony zewnętrznej w granicach 25-30% wartości zlecenia.

Zewnętrzne techniki osłonowe żaluzje fasadowe z aluminium i metalu są odporne na działanie promieni UV, wodoodporne o charakterze hydrofobowym.

Montaż technik osłonowych zewnętrznych polega na wykorzystaniu nadproży (betonowych) okiennych, do których przykręcane są żaluzje fasadowe i refleksole. Osłony wyposażone w napędy elektryczne zostają podpięte do elektrycznej instalacji budynku.

Zewnętrzne techniki osłonowe wykonane z aluminium i metalu (profile aluminiowe i metalowe: refleksoli i żaluzji fasadowych), poszycia refleksoli wykonane z materiałów akrylowych z włókna szklanego odpornych na działanie promieni UV, wodoodpornych o charakterze hydrofobowym.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy przy sprzedaży usług związanych z montażem wymienionych w opisie sprawy technik osłonowych zewnętrznych w obiektach budowlanych lub ich częściach zaliczanych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym można zastosować preferencyjną stawkę podatku VAT wynoszącą 8% w odniesieniu do całości usługi obejmującej cenę montażu wraz zwartością montowanych urządzeń jakimi są refleksole i żaluzje fasadowe?

Zdaniem Wnioskodawcy, zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.

W świetle art. 2 pkt 6 ustawy, przez towary rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii, ponadto, art. 8 ust. 1 ustawy określa, że przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7.

Stosownie do art. 5a ustawy, towary lub usługi będące przedmiotem czynności, o których mowa w art. 5, wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, są identyfikowane za pomocą tych klasyfikacji, jeżeli dla tych towarów lub usług przepisy ustawy lub przepisy wykonawcze wydane na jej podstawie powołują symbole statystyczne.

Zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy, stawka podatku od towarów i usług wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1.

Jednakże, zarówno w treści ustawy o podatku od towarów i usług, jak i przepisach wykonawczych do niej, ustawodawca przewiduje dla niektórych czynności obniżone stawki podatku.

W myśl art. 41 ust. 2 ustawy, dla towarów i usług, wymienionych w załączniku nr 3 do ustawy, stawka podatku wynosi 7%, z zastrzeżeniem ust. 12 i art. 114 ust. 1.

Na mocy art. 146a pkt 1 i 2 ustawy, w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2013 r., z zastrzeżeniem art. 146f:

*   stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 1 i 13, art. 109 ust. 2 i art. 110, wynosi 23%;
*   stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 2, art. 120 ust. 2 i 3 oraz w tytule załącznika nr 3 do ustawy, wynosi 8%. m2

Stosownie do art. 41 ust. 12 ustawy, stawkę podatku, o której mowa w art. 41 ust. 2, stosuje się do dostawy, budowy, remontu, modernizacji, termomodernizację lub przebudowy obiektów budowlanych lub ich części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym.

Przez budownictwo objęte społecznym programem mieszkaniowym – zgodnie z art. 41 ust. 12a ustawy – rozumie się obiekty budownictwa mieszkaniowego lub ich części, z wyłączeniem lokali użytkowych oraz lokale mieszkalne w budynkach niemieszkalnych sklasyfikowanych w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w dziale 12, a także obiekty sklasyfikowane w polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w klasie ex 1264 – wyłącznie budynki instytucji ochrony zdrowia świadczących usługi zakwaterowania z opieką lekarską i pielęgniarską, zwłaszcza dla ludzi starszych i niepełnosprawnych, z zastrzeżeniem ust. 12b.

Według art. 2 pkt 12 ustawy, przez obiekty budownictwa mieszkaniowego rozumie się budynki mieszkalne stałego zamieszkania sklasyfikowane w PKOB w dziale 11.

Art. 41 ust. 12b ustawy stanowi, iż do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym określonego w ust. 12a nie zalicza się:

*   budynków mieszkalnych jednorodzinnych, których powierzchnia użytkowa przekracza 300 m2,
*   lokali mieszkalnych, których powierzchnia użytkowa przekracza 150 m2.

Wnioskodawca wykonuje usługi w zakresie montażu technik osłonowych zewnętrznych i wewnętrznych w obiektach budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym. Urządzenia montowane są w sposób trwały. Naruszona zostaje substancja lokalu lub budynku. W wyniku montażu następuje zmiana architektury budynku lub mieszkania, trwałe ulepszenie, udoskonalenie oraz unowocześnienie, a przez to zwiększenie wartości użytkowej, poprawa funkcjonalności podniesienie standardu, ewentualny demontaż urządzeń pozostawiłby widoczne i trwałe uszkodzenia ścian, elewacji budynku lub lokalu oraz trwałe uszkodzenie ram okiennych w budynku (utratę szczelności okien). Mając powyższe na uwadze usługi te mieszczą się w ramach czynności wymienionych w art. 41 ust. 12 ustawy. A zatem do tych usług zastosowanie znajdzie stawka podatku w wysokości 8%, zgodnie z art. 41 ust. 12, w związku z art. 146a pkt 2 ustawy. Stawka ta ma zastosowanie do całości robót (koszt robocizny oraz materiału).

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest:

*   **prawidłowe** – w zakresie stawki podatku dla usług montażu technik osłonowych zewnętrznych, takich jak żaluzje fasadowe;
*   **nieprawidłowe** – w zakresie stawki podatku dla usług montażu pozostałych technik osłonowych zewnętrznych, tj. refleksoli.

W myśl art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054, z późn. zm.) zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Przez dostawę towarów – jak stanowi art. 7 ust. 1 ustawy, – rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Przez towary – stosownie do art. 2 pkt 6 ustawy, rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

Natomiast, przez świadczenie usług – w myśl art. 8 ust. 1 ustawy – rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).

Stawka podatku – stosownie do treści art. 41 ust. 1 ustawy – wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1.

Jednakże zarówno w treści ustawy, jak i przepisach wykonawczych do niej, ustawodawca przewidział opodatkowanie niektórych czynności stawkami obniżonymi.

I tak, art. 41 ust. 2 ustawy określa, że dla towarów i usług wymienionych w załączniku nr 3 do ustawy, stawka podatku wynosi 7%, z zastrzeżeniem ust. 12 i art. 114 ust. 1.

W świetle art. 146a pkt 1 i pkt 2 ustawy – w okresie od 1 stycznia 2011 r. do 31 grudnia 2016 r., z zastrzeżeniem art. 146f:

1.  stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 1 i 13, art. 109 ust. 2 i art. 110, wynosi 23%;
2.  stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 2, art. 120 ust. 2 i 3 oraz w tytule załącznika nr 3 do ustawy, wynosi 8%.

Stawkę podatku, o której mowa w ust. 2, stosuje się – w myśl art. 41 ust. 12 ustawy – do dostawy, budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy obiektów budowlanych lub ich części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym.

Przez budownictwo objęte społecznym programem mieszkaniowym – art. 41 ust. 12a ustawy – rozumie się obiekty budownictwa mieszkaniowego lub ich części, z wyłączeniem lokali użytkowych, oraz lokale mieszkalne w budynkach niemieszkalnych sklasyfikowanych w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w dziale 12, a także obiekty sklasyfikowane w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w klasie ex 1264 – wyłącznie budynki instytucji ochrony zdrowia świadczących usługi zakwaterowania z opieką lekarską i pielęgniarską, zwłaszcza dla ludzi starszych i niepełnosprawnych, z zastrzeżeniem ust. 12b.

Do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym – zgodnie z art. 41 ust. 12b ustawy – nie zalicza się:

1.  budynków mieszkalnych jednorodzinnych, których powierzchnia użytkowa przekracza 300 m2,
2.  lokali mieszkalnych, których powierzchnia użytkowa przekracza 150 m2.

W przypadku budownictwa mieszkaniowego o powierzchni przekraczającej limity określone w ust. 12b stawkę podatku, o której mowa w ust. 2, stosuje się tylko do części podstawy opodatkowania odpowiadającej udziałowi powierzchni użytkowej kwalifikującej do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym w całkowitej powierzchni użytkowej (art. 41 ust. 12c ustawy).

Powołany przepis (art. 41 ust. 12 ustawy) stanowi implementację art. 98 ust. 1 i ust. 2 zdanie pierwsze Dyrektywy Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347, str. 1 ze zm.). Zgodnie z art. 98 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE – państwa członkowskie mogą stosować jedną lub dwie stawki obniżone. W myśl art. 98 ust. 2 zdanie pierwsze Dyrektywy 2006/112/WE – stawki obniżone mają zastosowanie wyłącznie do dostaw towarów i świadczenia usług, których kategorie są określone w załączniku III. W załączniku tym, zatytułowanym: „Wykaz dostaw towarów i świadczenia usług, do których można zastosować stawki obniżone, o których mowa w art. 98”, w poz. 10 wskazano na dostawę, budowę, remont i przebudowę budynków mieszkalnych w ramach polityki społecznej.

Mając na uwadze ww. przepisy należy stwierdzić, że zastosowanie stawki preferencyjnej (8%) możliwe jest jedynie dla dostawy, jak również budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji, przebudowy obiektów budowlanych lub ich części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym.

Jak wynika z powołanych wyżej przepisów, ustawa o podatku od towarów i usług, poprzez podanie klasyfikacji, odwołuje się do Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych, która stanowi usystematyzowany wykaz obiektów budowlanych. Zatem, dla celów VAT stosuje się przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB) (Dz. U. Nr 112, poz. 1316, z późn. zm.), stanowiącego usystematyzowany wykaz obiektów budowlanych.

Zgodnie z tym rozporządzeniem, w dziale 11 mieszczą się budynki mieszkalne. Dział ten obejmuje grupy budynków: 111 – mieszkalnych jednorodzinnych, 112 – o dwóch mieszkaniach i wielomieszkaniowe, 113 – zbiorowego zamieszkania.

W związku z tym, że przepisy dotyczące podatku od towarów i usług nie definiują pojęć „budowa”, „remont”, „modernizacja”, „przebudowa”, „roboty budowlane”, „termomodernizacja”, należy dokonać ich wykładni w oparciu o przepisy z innych dziedzin.

Przepisy ustawy o podatku od towarów i usług nie definiują pojęć wymienionych w art. 41 ust. 12 ustawy, dlatego też w tym zakresie należy odwołać się do rozumienia tych terminów przyjętego w języku potocznym.

Ponadto należy wskazać, że również w uchwale z dnia 24 czerwca 2013 r. sygn. akt I FPS 2/13 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził że „czynności wymienione w art. 41 ust. 12 ustawy, w tym pojęcie modernizacji, zostały wprowadzone do tej ustawy w rozumieniu przyjętym w języku powszechnym.

Według Słownika języka polskiego (Elżbieta Sobol, Wydawnictwo Naukowe PWN Warszawa 2005, str. 70, kol. 2), przez budowę należy rozumieć m.in. wznoszenie budowli, budowanie (…). Natomiast „budować” to znaczy wznosić budowle, pomieszczenia, ich części lub zespoły.

Natomiast „przebudowa” – zgodnie z ww. Słownikiem języka polskiego (str. 770, kol. 1) – to zmiana istniejącego stanu czegoś na inny; ulepszenie, poprawienie czegoś.

W znaczeniu słownikowym („Współczesny słownik języka polskiego”, red. Bogusław Dunaj, wyd. Langenscheidt Polska Sp. z o.o.), „remont” oznacza zespół czynności, w których wyniku przywraca się sprawność, wartość użytkową jakiegoś obiektu, urządzenia, natomiast „montaż” to składanie, łączenie, ustawianie z poszczególnych części maszyn, urządzeń, budowli; zakładanie instalacji. Z kolei „instalować” oznacza zakładać, montować jakieś urządzenia techniczne.

Termomodernizacja w budownictwie polega na dokonaniu ulepszenia budynku, które wpłynie na zmniejszenie zapotrzebowania na energię końcową dostarczona prze systemy techniczne na potrzeby ogrzewania i wentylacji, podgrzania ciepłej wody użytkowej, chłodzenia, oświetlenia.

Najczęściej przeprowadzane działania to:

*   docieplanie ścian zewnętrznych i stropów,
*   wymiana okien,
*   wymiana lub modernizacja systemów grzewczych.

Termomodernizacja prowadzi do wykonania takich czynności które prowadzą do zmniejszenia rocznej straty energii pierwotnej w lokalnym źródle ciepła.

Pojęcie „modernizacja” – według cytowanego Słownika języka polskiego (str. 474, kol. 2) – oznacza unowocześnienie i usprawnienie czegoś.

Zdaniem Organu, modernizacja, podobnie jak w przypadku innych wymienionych w art. 41 ust. 12 ustawy, czynności powinna dotyczyć elementów konstrukcyjnych obiektów lub ich części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym.

Twierdzenie to potwierdza NSA w ww. uchwale z 24 czerwca 2013 r. sygn. akt I FPS 2/13 wskazując, że „Obniżona stawka podatku od towarów i usług znajduje zatem zastosowanie wtedy, gdy montaż komponentów meblowych następuje z wykorzystaniem elementów konstrukcyjnych obiektu budowlanego (lokalu). W omawianym wypadku nie chodzi o jakiekolwiek wykorzystanie elementów konstrukcyjnych obiektu budowlanego (lokalu) przy wykonywaniu zabudowy meblowej, lecz jedynie takie, które przez konstrukcyjne połączenie komponentów meblowych i elementów obiektu budowlanego (lokalu) stworzy trwałą zabudowę spełniającą jako całość określoną funkcję użytkową. Tylko bowiem w takim zakresie można mówić o modernizacji obiektu budowlanego w rozumieniu art. 41 ust. 12 ustawy o VAT. Innymi słowy montaż komponentów meblowych niezależnie od stopnia ich przetworzenia, do którego nie zostaną wykorzystane w sposób istotny elementy konstrukcyjne obiektu budowlanego (lokalu) nie korzysta z obniżonej stawki przewidzianej w tym przepisie”.

Wskazać należy, że z uwagi na to, że obniżone stawki podatku mają charakter wyjątkowy, winny mieć zastosowanie do towarów i usług wskazanych wprost przez ustawodawcę w ustawie o podatku od towarów i usług lub w przepisach wykonawczych do tej ustawy. Preferencyjna stawka podatku miała i ma zastosowanie do wskazanych w przepisach czynności związanych z budownictwem mieszkaniowym, jednakże nie do wszystkich czynności dotyczących samego instalowania, czy montażu różnych towarów.

W przedmiotowej sprawie decydujące znaczenie ma to, co jest przedmiotem sprzedaży, czy Wnioskodawca dokonuje dostawy towarów, czy świadczy usługę oraz czy czynność wykonywana przez niego mieści się w zakresie czynności wymienionych w art. 41 ust. 12 ustawy (budowa, remont, modernizacja, termomodernizacja, przebudowa obiektów budowlanych lub ich części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym).

Świadczenie kompleksowe (złożone) to zgodnie z orzecznictwem TSUE szereg działań podejmowanych przez podatnika na rzecz konsumenta, które z gospodarczego punktu widzenia tworzy jedną całość i z podatkowego punktu widzenia nie powinno być w sposób sztuczny dzielone.

Natomiast o tym, czy będziemy mieli do czynienia z dostawą towarów, czy świadczeniem usług powinien przesądzić element, który w ramach danego świadczenia ma charakter dominujący (zob. np. wyroki TSUE: z dnia 2 maja 1996 r. w sprawie C-231/94, Faaborg – Gelting Linien; z dnia 25 lutego 1999 r. w sprawie C-349/96 Card Protection Plan Ltd p-ko Commissioners of Custom and Excise; z dnia 27 października 2005 r. w sprawie C-41/04, Levob Verzekeringen BV,OV Bank NV v Staatssecretaris van Financien, z glosą P. Selera, opubl. Lex/el. 2010). Jeżeli elementem dominującym w ramach danej transakcji będzie wydanie towaru w celu przeniesienia prawa do rozporządzania nim jak właściciel, zaś pozostałe czynności będą miały charakter pomocniczy lub uboczny wówczas transakcja powinna być traktowana jako dostawa towarów, o której mowa w art. 7 ust. 1 ustawy. Natomiast w przypadku gdy istotą transakcji będą inne czynności to mimo, że w ramach takiej transakcji może także wystąpić wydanie towaru, powinna być ona traktowana jako świadczenie usług.

Należy zauważyć, że sama usługa montażu czy też instalacja poszczególnych towarów nie może być traktowana jako budowa, remont, modernizacja, termomodernizacja lub przebudowa. Dopiero w połączeniu z zespołem innych czynności, w wyniku których podnosi się bądź też przywraca poprzedni stan faktyczny czy wartość użytkową budynku lub lokalu, usługę taką można traktować jako czynności budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy, o których mowa w ustawie.

Z opisu sprawy wynika, że Wnioskodawca zajmuje się sprzedażą oraz montażem okiennych technik osłonowych zewnętrznych w obiektach budowlanych lub ich częściach zaliczanych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, zgodnie z określeniami zawartymi w art. 41 ust. 12 do 12c ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, jak i w pozostałym budownictwie.

Zainteresowany sprzedaje i montuje produkty zewnętrzne montowane na stałe do okna i ścian elewacyjnych. Przedmiotem sprzedaży są żaluzje fasadowe osłonowe wraz z usługą montażu. W cenę usługi wliczony jest zakup towaru, jego przygotowanie do montażu, montaż, koszty dojazdu na pomiar i montaż. Cena kompleksowa dotyczy całości robót (koszty robocizny i materiału) i wykazywana jest na fakturze w jednej pozycji.

W ramach wykonywanych czynności elementem dominującym jest wykonywanie usługi montażu. Konieczność ich odpowiedniego dopasowania oraz prawidłowego montażu wymaga powierzenia całego procesu, począwszy od doboru właściwego rodzaju żaluzji poprzez jej opomiarowanie i montaż, po kwestie związane z naprawą, podmiotowi profesjonalnie zajmującemu się montażem żaluzji fasadowych.

Proces wygląda następująco: na zlecenie klienta Zainteresowany udaje się do miejsca wykonania usługi aby ocenić warunki techniczne i dokonać pomiarów. Następnie, zgodnie z indywidualnym zamówieniem klienta, Wnioskodawca zamawia gotowy wyrób lub materiał potrzebny do wykonania techniki osłonowej w firmie zewnętrznej, by ostatecznie zamontować urządzenie osobiście u zleceniodawcy.

Zainteresowany wykonuje usługi te w ramach budowy, remontu i modernizacji obiektów budowlanych, ze względu na zmiany architektury budynku lub mieszkania, trwałe ulepszenia oraz unowocześnienie, a przez to zwiększenie wartości użytkowej i poprawy funkcjonalności. Żaluzje fasadowe montowane są w sposób trwały.

Zgodnie z wcześniej wykonanymi pomiarami i ustaleniami oraz wyprodukowaniu żaluzji zewnętrznej fasadowej na dany wymiar przymocowywane są uchwyty montażowe żaluzji do wnęki okiennej, nadproża, ściany konstrukcyjnej lub fasady budynku. Uchwyty montażowe zabudowywane są blachami osłonowymi lub innymi elementami, np. płytą OSB w celu uzyskania otworu mieszczącego wewnątrz żaluzję w taki sposób, żeby żaluzja po podniesieniu do góry znajdowała się wewnątrz otworu. Otwór mieszczący żaluzje uzyskuje się poprzez cofnięcie nadproża, ściany do wewnątrz budynku lub wykonanie zewnętrznej termoizolacji. Po wykonaniu prac związanych z zabudową żaluzji do zamocowanych uchwytów montowana jest żaluzja i inne jej elementy, np. prowadnice. Prowadnice montowane są do ściany konstrukcyjnej budynku, fasady. Przymocowanie uchwytów montażowych umożliwiających wykonanie zabudowy i montaż żaluzji odbywa się za pomocą śrub, wkrętów, kołków lub kotew chemicznych dobieranych odpowiednio do rodzaju podłoża, do którego są montowane.

Naruszona zostaje substancja lokalu lub budynku.

Żaluzje zewnętrzne fasadowe wykonywane są z profili aluminiowych, sposób montażu mechanizmów rozwijania i zwijania polega na wykonaniu otworu na wylot w ścianie w celu wprowadzeniu ręcznego mechanizmu korbowego do wewnątrz budynku. W przypadku zastosowania napędów elektrycznych przewody wyprowadzane są do wewnątrz obiektów w celu podpięcia włączników i innych sterowników.

Ewentualny demontaż urządzeń pozostawiłby widoczne i trwałe uszkodzenia ścian, elewacji budynku lub lokalu oraz trwałe uszkodzenie ram okiennych w budynku (utratę szczelności okien). Demontaż nie pozostałby również bez wpływu na stan samych urządzeń i doprowadziłby do ich uszkodzenia.

Usługi te wykonywane są dla obiektów budownictwa mieszkaniowego lub ich części, z wyłączeniem lokali użytkowych oraz lokali mieszkalnych w budynkach niemieszkalnych sklasyfikowanych w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w dziale 12, a także obiektów sklasyfikowanych w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w klasie ex 1264 – wyłącznie budynki instytucji ochrony zdrowia świadczących usługi zakwaterowania z opieką lekarską i pielęgniarską, zwłaszcza dla ludzi starszych i niepełnosprawnych. W przypadku budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, usługi objęte wnioskiem dotyczą wyłącznie budynków mieszkalnych jednorodzinnych, których powierzchnia użytkowa nie przekracza 300 m2oraz lokali mieszkalnych, których powierzchnia użytkowa nie przekracza 150 m2. Elementem dominującym w ramach wykonywanej czynności jest wykonywanie usługi montażu – stanowi 95% wartości umowy, pozostałe 5% to koszty dojazdu do miejsca montażu.

Wynagrodzenie za wykonaną usługę skalkulowane jest łącznie jako kwota obejmująca wartość montowanego towaru, koszt materiałów zużytych do wykończenia i montażu oraz wszelkie inne koszty związane z montażem żaluzji (koszt dojazdów, robociznę). Usługa montażu żaluzji fakturowana jest jedną pozycją.

Do czynności pomocniczych należą: przygotowanie elementów montażowych, np.: przygotowanie podkładek dystansowych w miejsce wyciętego styropianu ocieplającego budynek w celu zamontowania żaluzji fasadowych; wykonanie konsoli montażowych i konstrukcji nośnych z aluminium do ww. produktów; przygotowanie instalacji elektrycznej do podłączeń systemów osłonowych; programowanie napędów elektrycznych sterowanych bezprzewodowo zamontowanych w osłonach zewnętrznych.

Osłony zewnętrzne mają funkcję:

*   termoizolacyjne i ograniczają utratę ciepła z budynku – termoregulacyjne zapobiegają nadmiernemu nagrzewaniu się pomieszczeń latem;
*   przeciwsłoneczne zapewniają komfort optyczny w użytkowanych pomieszczeniach.

Udział zużytych materiałów w cenie usługi wynosi w zależności od osłony zewnętrznej w granicach 25-30% wartości zlecenia.

Zewnętrzne techniki osłonowe żaluzje fasadowe z aluminium i metalu są odporne na działanie promieni UV, wodoodporne o charakterze hydrofobowym.

Montaż technik osłonowych zewnętrznych polega na wykorzystaniu nadproży (betonowych) okiennych, do których przykręcane są żaluzje fasadowe i refleksole. Osłony wyposażone w napędy elektryczne zostają podpięte do elektrycznej instalacji budynku.

Zewnętrzne techniki osłonowe wykonane z aluminium i metalu (profile aluminiowe i metalowe: refleksoli i żaluzji fasadowych), poszycia refleksoli wykonane z materiałów akrylowych z włókna szklanego odpornych na działanie promieni UV, wodoodpornych o charakterze hydrofobowym.

Przedmiotem pytania Wnioskodawcy jest wskazanie, czy usługi związane z montażem wymienionych w opisie sprawy technik osłonowych zewnętrznych w obiektach budowlanych lub ich częściach zaliczanych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym może zastosować preferencyjną stawkę podatku VAT wynoszącą 8% w odniesieniu do całości usługi obejmującej cenę montażu wraz zwartością montowanych urządzeń jakimi są refleksole i żaluzje fasadowe.

Odnosząc się do montażu zewnętrznych technik osłonowych takich jak żaluzje fasadowe wykonane z aluminium i metalu w obiektach budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, należy zauważyć, że niewątpliwie techniki te – niezależnie od rodzaju czy sposobu montażu, skutecznie chronią budynki przed negatywnym wpływem warunków atmosferycznych – słońcem, deszczem, wiatrem, śniegiem i mrozem, poprawiają bilans energetyczny domu czy mieszkania, wpływają dodatnio na izolację akustyczną, w odczuwalny sposób obniżając poziom hałasu w pomieszczeniach. Ponadto mogą stanowić zabezpieczenie antywłamaniowe, co wskazuje na tak silne połączenie konstrukcyjne montowanych żaluzji fasadowych wykonanych z profili aluminiowych z elementem obiektu budowalnego/lokalu, że powstaje trwała zabudowa spełniająca określoną funkcję użytkową. Zatem montaż wymienionych wyżej technik osłonowych wpisuje się w usługę termomodernizacji.

Usługi w powyższym zakresie wykonywane są w ramach termomodernizacji, budynków mieszkalnych (lokali), a zatem czynności wymienionych w art. 41 ust. 12 ustawy.

Wnioskodawca na okoliczność wykonywanych usług montażu technik osłonowych u klienta udaje się do miejsca wykonania usługi, aby ocenić warunki techniczne i dokonać pomiarów oraz zgodnie z indywidualnym zamówieniem klienta, zamawia gotowy wyrób lub materiał potrzebny do wykonania techniki osłonowej w firmie zewnętrznej, by ostatecznie zamontować urządzenie osobiście u zleceniodawcy. Cena dotyczy całości robót (koszty robocizny i materiału) i wykazywana jest na fakturze w jednej pozycji.

W tej sytuacji stawka podatku przewidziana przepisem art. 41 ust. 12 ustawy, znajdzie zastosowanie do całości robót (koszt robocizny oraz materiału), wykonywanych w obiektach budowlanych lub ich częściach zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, tj. w budynkach mieszkalnych jednorodzinnych, których powierzchnia użytkowa nie przekracza 300 m2 oraz w lokalach mieszkalnych, których powierzchnia użytkowa nie przekracza 150 m2.

A zatem mając na uwadze opis sprawy oraz powołane przepisy należy stwierdzić, że do usług montażu ww. zewnętrznych technik osłonowych, tj. żaluzji fasadowych wykonanych z aluminium i metalu, wykonywanych w obiektach budownictwa mieszkaniowego objętego społecznym programem mieszkaniowym zastosowanie znajdzie stawka podatku w wysokości 8%, zgodnie z art. 41 ust. 12 z uwzględnieniem ust. 12b i 12c art. 41 w związku z art. 146a pkt 2 ustawy.

Wobec powyższego stanowisko Wnioskodawcy w tym zakresie jest prawidłowe.

Natomiast dla wykonywanych przez Wnioskodawcę czynności polegających na montażu zewnętrznych technik osłonowych takich jak refleksole wykonane z profili aluminiowych i metalowych oraz materiałów akrylowych z włókna szklanego, w obiektach budowlanych lub ich częściach zaliczanych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, zastosowanie znajdzie 23% stawka podatku od towarów i usług. W wyniku montażu ww. towarów nie nastąpi zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego budynku (lokalu). Z uwagi na rodzaj materiałów, z których wykonywane są ww. towary, nie mogą one pełnić funkcji ochrony i izolacji samego budynku. Wykonywane przez Wnioskodawcę czynności nie dotyczą budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy, nie mieszczą się zatem w zakresie czynności wymienionych w art. 41 ust. 12 ustawy, gdyż w istocie czynności te będą jedynie zaopatrywaniem budynku (lokalu mieszkalnego) w elementy wyposażenia, niestanowiące jego elementów konstrukcyjnych.

Należy podkreślić, że z uwagi na to, że obniżone stawki podatku mają charakter wyjątkowy i nie podlegają ani wykładni rozszerzającej, ani zawężającej, zaś możliwość wychodzenia poza wykładnię literalną jest niedopuszczalna, uznać trzeba, że stawki te winny mieć zastosowanie do towarów i usług wskazanych wprost przez ustawodawcę w ustawie o podatku od towarów i usług lub w przepisach wykonawczych do tej ustawy. Preferencyjna, 8% stawka podatku od towarów i usług ma zastosowanie do dostawy, budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy obiektów budowlanych lub ich części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, a nie do wszystkich czynności dotyczących samego instalowania, montażu różnych towarów.

Niewątpliwie współczesne wymagania rodzą potrzebę modernizacji budynków zarówno mieszkalnych, jak i niemieszkalnych. Prace modernizacyjne wiążą się często ze zmianami konstrukcyjnymi w budynku. Przyczyną modernizacji jest konieczność unowocześnienia istniejących budynków, zmiana rozwiązań przestrzenno-funkcjonalnych oraz poprawienie standardu wyposażenia – założenia nowych instalacji np. grzewczych, czy nowych urządzeń technicznych.

Czynności polegające na montażu zewnętrznych technik osłonowych, takich jak refelksole, nie dotyczą substancji samego budynku (lokalu) lecz są zaopatrywaniem budynku w elementy wyposażenia – na indywidualne zamówienie klienta. Powyższe przesądza, że wyposażenie – w postaci ww. technik osłonowych – nie będzie stanowić elementów konstrukcyjnych budynku. Nie powstaje tym samym trwała zabudowa stanowiąca określoną funkcję użytkową, (montaż ww. technik osłonowych nie zostanie wykonany z wykorzystaniem istotnych elementów konstrukcyjnych obiektu). Powyższe potwierdza również to, że demontaż wyposażenia budynku (odmiennie od zespolonych w sposób trwały z istotą budynku takich części jak okna czy przykładowo drzwi) nie pozostawia istotnych w bryle budynku uszkodzeń. Czynności montażu ww. technik osłonowych nie można więc zaliczyć do żadnej z czynności wymienionych w art. 41 ust. 12 ustawy. Byłoby niedopuszczalne stosowanie wykładni rozszerzającej, która jest wyłączona w odniesieniu do przepisów mających charakter wyjątkowy, a takimi są właśnie normy statuujące możliwość skorzystania z preferencyjnej stawki podatkowej.

Podsumowując, dla tego rodzaju montażu ww. technik osłonowych Wnioskodawca nie może stosować preferencyjnej stawki podatku VAT w wysokości 8%. Wnioskodawca powinien zastosować stawkę podatku w wysokości 23% zgodnie z art. 41 ust. 1 w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy.

Wobec powyższego stanowisko Wnioskodawcy w tym zakresie jest nieprawidłowe.

Zatem należało stwierdzić, że stanowisko Wnioskodawcy jest:

*   prawidłowe – w zakresie stawki podatku dla usług montażu technik osłonowych zewnętrznych, takich jak żaluzje fasadowe;
*   nieprawidłowe – w zakresie stawki podatku dla usług montażu pozostałych technik osłonowych zewnętrznych – refleksoli.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Tut. Organ informuje, że wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem wniosku (zapytania) Zainteresowanego. Inne kwestie przedstawione w opisie sprawy, które nie zostały objęte pytaniem nie mogą być – zgodnie z art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa – rozpatrzone.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, ul. Ratajczaka 10/12, 61-815 Poznań, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.