Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPTPB1/415-282/11-5/ASZ
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi
Data wydania: 2012-02-17
Teza: Czy wartość zwracanych w 2011 r. przez zleceniobiorców płatnika kwot nienależnie wypłaconych na ich rzecz świadczeń (w związku z przekwalifikowaniem umów o dzieło na umowy zlecenia i związanym z tym obowiązkiem pomniejszenia umówionych wynagrodzeń z tych umów o składki na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne) należy odliczyć od obecnie ustalonego przez płatnika dochodu, będącego podstawą naliczenia zaliczek na podatek dochodowy wraz z pobranym podatkiem (zaliczką)?
Słowa kluczowe: obowiązek-obowiązek płatnika; wynagrodzenia; świadczenie-zwrot świadczeń; świadczenie-świadczenie nienależne
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 7-art. 41b

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 5a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 14 października 2011 r. (data wpływu 10 listopada 2011 r.), uzupełnionym pismem z dnia 6 lutego 2012 r. (data wpływu 8 lutego 2012 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie obowiązków płatnika – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 10 listopada 2011 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie obowiązków płatnika.

Wniosek nie spełniał wymogów formalnych określonych w art. 14b § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), w związku z czym na podstawie art. 169 § 1 w związku z art. 14h ww. ustawy, pismem z dnia 25 stycznia 2012 r., Nr IPTPB1/415-282/11-2/ASZ, wezwano Wnioskodawcę do usunięcia braków w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem pozostawienia podania bez rozpatrzenia.

Wezwanie skutecznie doręczono w dniu 30 stycznia 2012 r., natomiast w dniu 8 lutego 2012 r. (data nadania w polskiej placówce operatora publicznego 6 lutego 2012 r.) uzupełniono ww. wniosek.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny oraz zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawca w roku 2009 i 2010 zawarł z kilkoma osobami fizycznymi nieprowadzącymi działalności gospodarczej umowy o dzieło. Wnioskodawca, jako płatnik, w ww. okresach pobrał zaliczki na podatek dochodowy, nie potrącał jednak z umówionego wynagrodzenia składek na ubezpieczenie zdrowotne i społeczne. W roku 2011 w firmie Wnioskodawcy miała miejsce kontrola ww. okresu z ramienia Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. W trakcie kontroli zakwestionowano charakter ww. umów jako umów o dzieło, skutkiem czego doszło do przekwalifikowania tych umów na umowy zlecenie. Jednocześnie organ kontrolny ZUS ustalił od ww. umów zaległe składki na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne, które to zaległości zostały uregulowane przez płatnika.

Następnie Wnioskodawca wezwał swych zleceniobiorców do zwrotu części wypłaconego na ich rzecz w latach 2009 i 2010 wynagrodzenia w wysokości, jaka odpowiadała niepobranym wówczas świadczeniom z tytułu ubezpieczenia społecznego i zdrowotnego, które nie zostały naliczone w 2009 r. i 2010 r., a zostały naliczone i odprowadzone przez Wnioskodawcę na rachunek właściwych organów w 2011 r.

W piśmie z dnia 6 lutego 2012 r., stanowiącym uzupełnienie wniosku wskazano, iż zwrot w 2011 r. przez zleceniobiorców płatnika kwot nienależnie wypłaconych na ich rzecz świadczeń dokonany został w kwocie netto.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy wartość zwracanych w 2011 r. przez zleceniobiorców płatnika kwot nienależnie wypłaconych na ich rzecz świadczeń (w związku z przekwalifikowaniem umów o dzieło na umowy zlecenia i związanym z tym obowiązkiem pomniejszenia umówionych wynagrodzeń z tych umów o składki na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne) należy odliczyć od obecnie ustalonego przez płatnika dochodu, będącego podstawą naliczenia zaliczek na podatek dochodowy wraz z pobranym podatkiem (zaliczką)?

Zdaniem Wnioskodawcy, zwracane w 2011 r. przez zleceniobiorców kwoty nienależnie pobranych w latach 2009 i 2010 wynagrodzeń w związku z ustalonym w 2011 r. przekwalifikowaniem umów o dzieło na umowy zlecenia i w związku z tym naliczanie składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne, powinny pomniejszać obecnie ustalony dochód zleceniobiorców wraz z pobranym podatkiem (zaliczką).

W ocenie Wnioskodawcy, w sprawie powinien mieć w całości zastosowanie art. 41b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, zgodnie z którym: „jeżeli podatnik dokonał zwrotu nienależnie pobranych świadczeń, które uprzednio zwiększyły dochód podlegający opodatkowaniu, przy ustalaniu wysokości podatku (zaliczek) płatnicy, o których mowa w art. 31, 33, 35 i 41, odejmują od dochodu kwotę dokonanych zwrotów, łącznie z pobranym podatkiem (zaliczką).”

Wnioskodawca, jako płatnik, w latach 2009 i 2010 na skutek błędnej kwalifikacji umów o dzieło, nie potrącił z kwot umówionych wynagrodzeń składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne, tym samym zleceniobiorcy uzyskali w ramach tych umów wynagrodzenie wyższe niż należne. Stosownie bowiem do ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz do ustawy o ubezpieczeniu zdrowotnym, ciężar ww. składek spoczywa na ubezpieczonym, natomiast zleceniodawca w takim przypadku jest tylko płatnikiem tych składek. Ponieważ obowiązek zapłaty tych składek został ustalony w 2011 r. i składki zaległe zostały zapłacone przez Wnioskodawcę, zleceniobiorcy zostali wezwani do zwrotu nienależnie wypłaconej części wynagrodzeń, w kwocie o jaką powinny one ulec wówczas pomniejszeniu ze względu na składki z tytułu ubezpieczeń społecznych i zdrowotnych. Wynagrodzenia te, w części nienależnej, są w bieżącym roku podatkowym zwracane przez zleceniobiorców. W konsekwencji Wnioskodawca, z mocy art. 41b ww. ustawy, zobowiązany jest i uprawniony dokonać odliczenia zwracanych nienależnych świadczeń od dochodu będącego podstawą do obecnego naliczania zaliczek na podatek dochodowy, wraz z pobranym podatkiem (zaliczką), przy czym będzie mógł te odliczenia dokonywać tylko w bieżącym roku podatkowym, tj. do końca 2011 r.

Wnioskodawca wskazuje, iż w podobnej sprawie, zgodnie z powyższym stanowiskiem płatnika, wypowiedział się Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy w interpretacji z dnia 12 sierpnia 2011 r. wydanej pod sygnaturą: ITPB2/415-491/11/MU.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego uznaje się za nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2010 r. Nr 51, poz. 307 ze zm.), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, źródłami przychodów są: stosunek służbowy, stosunek pracy, w tym spółdzielczy stosunek pracy, członkostwo w rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub innej spółdzielni zajmującej się produkcją rolną, praca nakładcza, emerytura lub renta.

Zgodnie z art. 11 ust. 1 cytowanej ustawy, przychodami, z zastrzeżeniem art. 14 – 15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Stosownie do art. 12 ust. 1 powołanej ustawy, za przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej oraz spółdzielczego stosunku pracy uważa się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń, a w szczególności: wynagrodzenia zasadnicze, wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty za niewykorzystany urlop i wszelkie inne kwoty niezależnie od tego, czy ich wysokość została z góry ustalona, a ponadto świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych.

Zgodnie z art. 31 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, osoby fizyczne, osoby prawne oraz jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, zwane dalej „zakładami pracy”, są obowiązane jako płatnicy obliczać i pobierać w ciągu roku zaliczki na podatek dochodowy od osób, które uzyskują od tych zakładów przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej lub spółdzielczego stosunku pracy, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego wypłacane przez zakłady pracy, a w spółdzielniach pracy – wypłaty z tytułu udziału w nadwyżce bilansowej.

Stosownie do art. 41b ww. ustawy, jeżeli podatnik dokonał zwrotu nienależnie pobranych świadczeń, które uprzednio zwiększyły dochód podlegający opodatkowaniu, przy ustalaniu wysokości podatku (zaliczki) płatnicy, o których mowa w art. 31, 33, 35 i 41, odejmują od dochodu kwotę dokonanych zwrotów, łącznie z pobranym podatkiem (zaliczką).

Należy podkreślić, że przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie regulują wprost, czy zwrot nienależnie pobranych świadczeń powinien być dokonany w kwocie brutto, czy też w kwocie netto, jednakże precyzują w jaki sposób można odzyskać podatek w przypadku dokonania zwrotu nienależnie pobranego świadczenia w kwocie brutto.

W sytuacji dokonania w roku podatkowym zwrotu nienależnie pobieranych świadczeń w kwotach brutto, które uprzednio zwiększały dochód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, rozliczenie tego zwrotu następuje poprzez zastosowanie jednego z dwóch rozwiązań.

W przypadku, gdy zwrot nienależnie pobranego świadczenia dokona pracownik na rzecz pracodawcy w roku podatkowym, w którym nienależne świadczenie zostało pracownikowi wypłacone, płatnik, rozliczy dokonany zwrot stosownie do art. 41b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zatem płatnik, któremu pracownik zwrócił na skutek różnych okoliczności kwotę przez niego wcześniej wypłaconą, obowiązany jest pomniejszać miesięczny dochód ustalany dla celów obliczenia zaliczki o dokonany przez podatnika zwrot począwszy od miesiąca, w którym on nastąpił. Jeżeli kwota dokonanego w tym miesiącu zwrotu przekracza dochód tego miesiąca, płatnik może o powstałą różnicę pomniejszyć dochód z miesiąca następnego, aż do pełnego pomniejszenia. Przy czym powyższe pomniejszenia mogą być stosowane przez płatnika wyłącznie w tym roku podatkowym, w którym podatnik dokonał zwrotu.

Brak możliwości rozliczania przez płatnika kwoty zwrotów w latach następnych nie oznacza, iż powyższa kwota podatnikowi przepada. Oprócz procedury polegającej na odejmowaniu przez płatnika od dochodu kwoty zwróconej przez podatnika ustawodawca wprowadził procedury dokonywania takich odliczeń przez podatnika.

W sytuacji, gdy zwrotu nienależnie pobranego świadczenia dokona pracownik po upływie roku podatkowego, w którym nienależne świadczenie otrzymał, płatnik nie rozliczy podatnikowi ww. zwrotu. W tym wypadku uprawnienie do rozliczenia świadczenia przysługuje samemu podatnikowi (na podstawie art. 26 ust. 1 pkt 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych), który dokona tego poprzez odliczenie świadczenia od dochodu w zeznaniu rocznym składanym za rok podatkowy, w którym dokonał zwrotu nienależnie pobranego wynagrodzenia, na podstawie dowodu potwierdzającego wpłatę (przelew, przekaz), ewentualnie na podstawie wystawionego przez pracodawcę zaświadczenia.

Jak wynika z art. 26 ust. 1 pkt 5 ww. ustawy, podstawę obliczenia podatku, z zastrzeżeniem art. 29 - 30c oraz art. 30e, stanowi dochód ustalony zgodnie z art. 9, art. 24 ust. 1, 2, 3b-3e, 4, 4a-4e, ust. 6 lub art. 24b ust. 1 i 2 lub art. 25, po odliczeniu kwot dokonanych w roku podatkowym zwrotów nienależnie pobranych świadczeń, które uprzednio zwiększyły dochód podlegający opodatkowaniu, w kwotach uwzględniających pobrany podatek dochodowy, jeżeli zwroty te nie zostały potrącone przez płatnika.

Zatem w sytuacji, gdy płatnik nie dokonał, na podstawie art. 41b powołanej ustawy, potrącenia kwoty nienależnie pobranego świadczenia, a podatnik dokonał takiego zwrotu poprzez wpłatę dla płatnika z własnych środków, wówczas podatnikowi będzie przysługiwało, wynikające z art. 26 ust. 1 pkt 5 ww. ustawy prawo do pomniejszenia dochodu przed opodatkowaniem o kwotę dokonanego na rzecz płatnika zwrotu nienależnie pobranego świadczenia na podstawie wystawionego przez płatnika potwierdzenia dokonania owego zwrotu.

Należy podkreślić, że zarówno art. 41b, jak i art. 26 ust. 1 pkt 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych dotyczy sytuacji, w której zwracane przez podatnika nienależnie pobrane świadczenia uprzednio zwiększały dochód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, dlatego też zwrot ten dokonywany w kwocie brutto, tj. łącznie z pobranymi zaliczkami na podatek dochodowy gwarantuje odzyskanie przez podatnika kwoty tych zaliczek.

Z informacji zawartych we wniosku wynika, iż Wnioskodawca w roku 2009 i 2010 zawarł z kilkoma osobami fizycznymi nieprowadzącymi działalności gospodarczej umowy o dzieło. Wnioskodawca, jako płatnik, w ww. okresach pobrał zaliczki na podatek dochodowy, nie potrącał jednak z umówionego wynagrodzenia składek na ubezpieczenie zdrowotne i społeczne. W roku 2011 w firmie Wnioskodawcy miała miejsce kontrola ww. okresu z ramienia Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. W trakcie kontroli zakwestionowano charakter ww. umów jako umów o dzieło, skutkiem czego doszło do przekwalifikowania tych umów na umowy zlecenia. Jednocześnie organ kontrolny ZUS ustalił od ww. umów zaległe składki na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne, które to zaległości zostały uregulowane przez płatnika. Następnie Wnioskodawca wezwał swych zleceniobiorców do zwrotu części wypłaconego na ich rzecz w latach 2009 i 2010 wynagrodzenia w wysokości, jaka odpowiadała niepobranym wówczas świadczeniom z tytułu ubezpieczenia społecznego i zdrowotnego, które nie zostały naliczone w 2009 r. i 2010 r., a zostały naliczone i odprowadzone przez Wnioskodawcę na rachunek właściwych organów w 2011 r.

Wnioskodawca podał, iż zleceniobiorcy dokonali w 2011 r. zwrotu nienależnie wypłaconych na ich rzecz świadczeń w kwocie netto.

Biorąc pod uwagę powyższe, w świetle wyżej cytowanych przepisów, stwierdzić należy, iż dokonany zwrot nienależnego świadczenia przez zleceniobiorców w kwocie netto powoduje, że świadczeniobiorcy nie przysługuje prawo do obniżenia dochodu o dokonany zwrot nienależnie pobranego świadczenia i tym samym nie znajdują zastosowania powyżej cytowane przepisy art. 41b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jak również art. 26 ust. 1 pkt 5 tej ustawy.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym oraz zdarzenia przyszłego i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

W odniesieniu do powołanej przez Wnioskodawcę interpretacji indywidualnej należy stwierdzić, że zapadła ona w indywidualnej sprawie i nie jest wiążąca dla organu wydającego przedmiotową interpretację.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, ul. Kośnego 70, 45-372 Opole, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Łodzi, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Piotrkowie Trybunalskim, ul. Wronia 65, 97-300 Piotrków Trybunalski.