Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0111-KDIB3-2.4012.605.2024.2.MGO
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2025-01-29
Teza: Realizacja świadczeń z zakresu nieodpłatnej pomocy prawnej i nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
Słowa kluczowe: podatnik; pomoc-pomoc prawna; świadczenie-świadczenie nieodpłatne
Zagadnienia: Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III. Podatnicy, płatnicy i przedstawiciele podatkowi-Rozdział 1. Podatnicy i płatnicy-Samodzielnie wykonywana działalność gospodarcza, usługi twórców i artystów wykonawców - wyłączenia
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 15-ust. 3-pkt 3

## Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

18 października 2024 r. wpłynął Pana wniosek z 15 października 2024 r. o wydanie
    interpretacji indywidualnej, który dotyczy:
    – obowiązku odprowadzenia podatku od towarów i usług z tytułu uzyskiwanego
    wynagrodzenia z tytułu umowy zlecenia w przedmiocie realizacji świadczeń z zakresu
    nieodpłatnej pomocy prawnej i nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego,
    – możliwości wystawiania faktury brutto, ale bez pomniejszenia o VAT, skoro
    Stowarzyszenie nie jest również w płatnikiem podatku VAT.
    Uzupełnił go Pan – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 25 grudnia 2024 r. (wpływ 2
    stycznia 2025 r.).
    Treść wniosku jest następująca:
    Opis stanu faktycznego
    Wnioskodawca prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą o nazwie ... o numerze
    NIP ... z siedzibą w ... Działalność gospodarcza jest prowadzona od ... września 2021 roku.
    Przedmiotem działalności Wnioskodawcy jest:
    68.31.Z: Pośrednictwo w obrocie nieruchomościami (jako rzeczoznawca majątkowy,
    wnioskodawca nie jest pośrednikiem w obrocie nieruchomościami);
    69.10.Z: Działalność prawnicza (jako mediator);
    70.22.Z: Pozostałe doradztwo w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej i
    zarządzania;
    82.11.Z: Działalność usługowa związana z administracyjną obsługą biura;
    85.59.B: Pozostałe pozaszkolne formy edukacji, gdzie indziej niesklasyfikowane;
    88.99.Z: Pozostała pomoc społeczna bez zakwaterowania, gdzie indziej niesklasyfikowana
    Zakres wniosku o wydanie interpretacji dotyczy jedynie faktur wystawianych za realizację
    usług nieodpłatnego poradnictwa prawnego, poradnictwa obywatelskiego i nieodpłatnej
    mediacji. Wnioskodawca jest czynnym podatnikiem podatku VAT, natomiast na Białej
    Liście podatników VAT a zatem w Wykazie podmiotów zarejestrowanych jako podatnicy
    VAT, niezarejestrowanych oraz wykreślonych i przywróconych do rejestru VAT lub Wykaz
    podatników VAT, prowadzony przez szefa Krajowej Administracji Skarbowej (dalej „szef
    KAS”) Wnioskodawca posiada status podatnika na dzień 15 września 2024 r. - czynny.
    W zakresie edukacji Wnioskodawcy oraz uzyskanych dyplomów ścieżka naukowa
    /wykształcenie przedstawia się następująco:
    15 czerwca 2024 r. - Ukończenie kursu doszkalającego z zakresu świadczenia poradnictwa
    obywatelskiego z dnia ... zorganizowane ...
    30 lipca 2023 r.: Ukończenie kursu doszkalającego z zakresu świadczenia poradnictwa
    obywatelskiego z dnia ... zorganizowane przez ...
    12 czerwca 2022 r.: Ukończenie kursu doszkalającego z zakresu świadczenia poradnictwa
    obywatelskiego z dnia ... zorganizowane przez ...
    25 kwietnia 2021: Ukończenie szkolenia z zakresu Doradztwa Obywatelskiego
    zorganizowanego przez ... zakończonego pozytywnym egzaminem i uzyskanym
    zaświadczeniem.
    8 marca 2021 r. - Ukończenie szkolenia z zakresu „...” zorganizowane przez ...
    zakończonego pozytywnym egzaminem i otrzymaniem Certyfikatu.
    2017: Ukończenie Studiów Wyższych .., Wydział Prawa, jednolite studia magisterskie,
    uzyskanie tytułu zawodowego magistra prawa; Jak zostało wskazane powyżej w roku 2021
    Wnioskodawca uzyskał zaświadczenie potwierdzające posiadanie wiedzy i umiejętności z
    zakresu świadczenia poradnictwa obywatelskiego wydane przez ...

    Instytucja doradcy została opisana w art. 11 ust. 3 a ustawy z dnia 5 sierpnia 2015 r., o
    nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnym poradnictwie obywatelskim oraz edukacji
    prawnej. W tym momencie wnioskodawca wskazuje, że poradnictwo obywatelskie nie jest
    przedmiotem działalności gospodarczej Wnioskodawcy, albowiem nie mieści się w
    zakresie działalności prawniczej, jest kwalifikowane wg kodu PKD jako 88.99.Z. Ponadto
    Wnioskodawca uzyskał również certyfikat z zakresu mediacji, która również jest
    realizowana na w ramach ww. ustawy.
    Wnioskodawca zawarł umowę zlecenia ze Stowarzyszeniem ... z siedzibą w ... w dniu 1
    września 2021, a od stycznia 2022 roku ze ... których przedmiotem jest realizacja
    świadczeń z zakresu nieodpłatnej pomocy prawnej i nieodpłatnego poradnictwa
    obywatelskiego na zasadach określonych w ustawie z dnia 5 sierpnia 2015 r., o
    nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnym poradnictwie obywatelskim oraz edukacji
    prawnej na terenie, w lokalizacji oraz zakresie czasowym określonych w odrębnym
    harmonogramie. Na mocy art. 11 ust. 1 i 2 ustawy Stowarzyszeniu... i Stowarzyszeniu ...
    powierzono prowadzenie punktów nieodpłatnej pomocy prawnej i nieodpłatnego
    poradnictwa obywatelskiego. Obecnie wnioskodawca współpracuje aktywnie ze
    stowarzyszeniem ..., ostatni dyżur w ramach zastępstwa dla Stowarzyszenia ... odbył się w
    grudniu 2023 roku, zaś ostatni dyżur własny w ramach Stowarzyszenia ... odbył się w
    grudniu 2021 roku.
    W ramach umowy ze Stowarzyszeniem ... Wnioskodawca udziela nieodpłatnej pomocy
    prawnej oraz świadczy nieodpłatne poradnictwo obywatelskie w ..., ... i ..., wyjątkowo w
    ramach zastępstw w innych punktach. Miejsce i godziny dyżurów zostały wyznaczone
    przez powiaty, zgodnie z art. 8 ust. 1 i 10 ww. ustawy.
    Harmonogram stałych dyżurów wygląda następująco:
    ... punkt porad obywatelskich 12.30 -16.30 Wtorek;
    ... punkt porad obywatelskich 15-19 Środa;
    ... punkt porad obywatelskich 14-18 Piątek.
    Udzielanie nieodpłatnej pomocy prawnej lub świadczenie nieodpłatnego poradnictwa
    obywatelskiego odbywa się według kolejności zgłoszeń na nieodpłatną poradę prawną
    bądź obywatelską. Zazwyczaj porada ustawiana jest według potrzeb, ale co godzinę może
    być zapisywana jedna osoba. Klienci mogą się zapisać zarówno na poradę w sposób
    stacjonarny, jak również zdalnie za pomocą porozumiewania się przez telefon (w
    przypadku zadeklarowania niepełnosprawności narządu ruchu). Klienci dokonują zgłoszeń
    telefonicznie pod numerem telefonu wskazanym przez Starostę.
    Nieodpłatna pomoc prawna i nieodpłatne poradnictwo obywatelskie udzielane są przez
    Stowarzyszenie ..., realizujące zadanie zlecone przez odpowiednie Starostwa Powiatowe
    na podstawie zawartych z nimi umów, zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 5 sierpnia 2015
    r., o nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnym poradnictwie obywatelskim oraz
    edukacji prawnej. Są to zadania zlecone z zakresu administracji rządowej, realizowanymi
    przez powiat w porozumieniu z gminami lub samodzielnie.
    Wnioskodawca celem uściślenia informacji w zakresie specyfiki udzielania nieodpłatnych
    porad prawnych pozwala sobie przytoczyć poszczególne artykuły z ustawy, które w pełni
    obrazują specyfikę pracy:
    Zgodnie z art. 3 ww. ustawy nieodpłatna pomoc prawna obejmuje:
      1) poinformowanie osoby fizycznej, zwanej dalej „osobą uprawnioną”, o
        obowiązującym stanie prawnym oraz przysługujących jej uprawnieniach lub
        spoczywających na niej obowiązkach, w tym w związku z toczącym się
        postępowaniem przygotowawczym, administracyjnym, sądowym lub sądowo-
        administracyjnym lub
      2) wskazanie osobie uprawnionej sposobu rozwiązania jej problemu prawnego lub

      3) sporządzenie projektu pisma w sprawach, o których mowa w pkt 1 i 2, z
        wyłączeniem pism procesowych w toczącym się postępowaniu przygotowawczym
        lub sądowym i pism w toczącym się postępowaniu sądowoadministracyjnym, lub
      3a) nieodpłatną mediację lub
      4) sporządzenie projektu pisma o zwolnienie od kosztów sądowych lub ustanowienia
        pełnomocnika z urzędu w postępowaniu sądowym lub ustanowienie adwokata,
        radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego w
        postępowaniu sądowoadministracyjnym oraz poinformowanie o kosztach
        postępowania i ryzyku finansowym związanym ze skierowaniem sprawy na drogę
        sądową.
    W związku z art. 3a nieodpłatne poradnictwo obywatelskie obejmuje działania
    dostosowane do indywidualnej sytuacji osoby uprawnionej, zmierzające do podniesienia
    świadomości tej osoby o przysługujących jej uprawnieniach lub spoczywających na niej
    obowiązkach oraz wsparcia w samodzielnym rozwiązywaniu problemu, w tym, w razie
    potrzeby, sporządzanie wspólnie z osobą uprawnioną planu działania i pomoc w jego
    realizacji.
    Zgodnie zatem z ww. ustawą porada dotyczy poinformowania o obowiązującym stanie
    prawnym, przysługujących uprawnieniach lub spoczywających obowiązkach, bez
    podejmowania decyzji za osobę uprawnioną w zakresie podejmowanych przez nią
    czynności. Podczas udzielania nieodpłatnych porad prawnych, obywatelskich bądź
    mediacji przedkłada się Klientowi dwa oświadczenia do podpisu w zakresie tego, że nie
    jest on w stanie ponieść kosztów odpłatnej pomocy prawnej, wskazując imię i nazwisko
    Klienta, adres oraz nr PESEL tj. oświadczenie, o którym mowa w art. 4 ust. 2 ustawy z dnia
    5 sierpnia 2015 r o nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnym poradnictwie
    obywatelskim oraz edukacji prawnej oraz oświadczenie, w związku z którym Klient
    przyjmuje do wiadomości, że porada jest udzielana przez prawnika, mającego
    przynajmniej trzyletnie doświadczenie, tj. oświadczenie osoby uprawnionej, o którym
    mowa w art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 5 sierpnia 2015 r., o nieodpłatnej pomocy prawnej,
    nieodpłatnym poradnictwie obywatelskim oraz edukacji prawnej.
    Wnioskodawca wyjaśnia też, że Stowarzyszenie ... za każdym razem przelewa środki
    osobie przypisanej do danego punktu, niezależnie od tego, czy osoba ta świadczyła usługi
    na tym konkretnym dyżurze. W przypadku niemożliwości świadczenia usług w tym
    konkretnym dniu przez wykonawcę Stowarzyszenie wskazuje zastępcę, a osoba
    przypisana do punktu przelewa kwotę za dyżur zastępcy na podstawie faktury opisanej
    tytułem Świadczenie zastępstw w punktach nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnego
    poradnictwa obywatelskiego i nieodpłatnej mediacji. Cały czas jest to zadanie zlecone
    przez odpowiednie Starostwa Powiatowe na podstawie zawartych z nimi umów, zgodnie z
    art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 5 sierpnia 2015 r., o nieodpłatnej pomocy prawnej,
    nieodpłatnym poradnictwie obywatelskim oraz edukacji prawnej, tj. zadania zlecone z
    zakresu administracji rządowej, realizowanymi przez powiat w porozumieniu z gminami
    lub samodzielnie. Ponadto opis każdej sprawy jest dokumentowany w elektronicznym
    systemie prowadzonym przez Ministerstwo Sprawiedliwości w ramach punktów
    nieodpłatnego poradnictwa prawnego i obywatelskiego, gdzie po dokonaniu opisu stanu
    faktycznego, opisu pomocy nadaje się każdej „karcie pomocy” numer. W „karcie pomocy”
    wskazana jest również dziedzina prawa, z której udzielana jest porada, kategoria sprawy,
    forma udzielonej pomocy, poświęcony czas na poradę, liczba wizyt tej samej osoby oraz
    inne informacje osobowe dotyczące Klienta, a zatem wiek, płeć, wykształcenie, dochód
    gospodarstwa domowego, miejsce zamieszkania. Ponadto dane dotyczące punktu, dane
    osoby udzielającej porad, data jej udzielenia, forma (stacjonarna lub zdalna). Opis dotyczy
    karty A. Karta B jest kartą anonimową, wypełnić ją może Klient po udzieleniu mu pomocy i
    ta karta jest w zasadzie oceną pracy osoby udzielającej porady. Klient może wskazać swój

    numer telefonu. Nie są w niej wskazane żadne dane osobowe, które mogłyby
    zidentyfikować osobę, która kartę wypełnia. Po jej wypełnieniu karta trafia do urny,
    wyznaczonej do jej wrzucenia, w taki sposób aby zachować pełną anonimowość.
    W konsekwencji opisanego stanu faktycznego Wnioskodawca jako zleceniobiorca korzysta
    ze wskazanego przez Starostwo pomieszczenia wyposażonego w komputer stacjonarny,
    drukarkę, sprzęty biurowe (stół, fotel, krzesła, szafa) artykuły biurowe (papier do drukarki,
    długopisy), media, Internet. Punkty te mieszczą się w Urzędzie Gminy w ... (sala ślubów),
    Gminnej Bibliotece Publicznej w ... i Gminnej Bibliotece Publicznej w ...
    Po przyjściu do punktu porad obywatelskich Wnioskodawca jako zleceniobiorca
    rozpoczyna swój dyżur poprzez zalogowanie się do udostępnionego przez Ministerstwo
    Sprawiedliwości programu do ewidencjonowania świadczeń. Po zakończonym dyżurze
    Wnioskodawca kończy dyżur, a następnie dokonuje wylogowania z systemu. Dyżur
    nieodpłatnych porad prawnych/obywatelskich trwa cztery godziny.
    Na podstawie umowy zleceniobiorca ma obowiązek przestrzegania ustawy z dnia 5
    sierpnia 2015 r., o nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnym poradnictwie
    obywatelskim oraz edukacji prawnej oraz aktów wykonawczych, stosowanie procedur
    dotyczących wykonywania świadczeń.
    Wnioskodawca zobowiązany jest do realizacji ustalonego harmonogramu dyżurów w
    wyznaczonym czasie oraz miejscu. Wnioskodawca z najlepszą wiedzą, rzetelnością,
    sumiennością udziela nieodpłatnych porad prawnych, obywatelskich, ewidencjonuje karty
    porad, w miejscu oraz czasie swoich dyżurów. Wnioskodawca osobiście wykonuje
    świadczenie, przyjeżdża do wyznaczonego miejsca odbywania dyżurów w ustalonym
    czasie, oraz loguje się i dokonuje wylogowania w systemie ministerialnym. Wnioskodawca
    po przepracowanym miesiącu ewidencjonuje karty porad, każdą jedną poradę wpisuje w
    system udostępniony przez Ministerstwo Sprawiedliwości, który generuje kartę jako kartę
    A i nadaje jej odpowiedni numer. Wpisane karty porad do systemu informatycznego są po
    każdym miesiącu wysyłane do Starostwa Powiatowego w ... w wersji papierowej, z
    zasłoniętą datą udzielenia porady prawnej bądź obywatelskiej, celem animizacji.
    Dokumenty są dostarczane osobiście, bądź za pośrednictwem operatora pocztowego, z
    zachowaniem tajemnicy, w związku ze świadczoną nieodpłatną pomocą prawną i
    nieodpłatnym poradnictwem obywatelskim. Wnioskodawca nie jest profesjonalnym
    pełnomocnikiem, jako podstawową działalność wykonuje zawód rzeczoznawcy
    majątkowego. Wnioskodawca nigdy nie przystępował do aplikacji prawniczej, nie jest i
    nigdy nie był adwokatem, czy radcą prawnym.
    Z tytułu pełnienia dyżurów Wnioskodawca otrzymuje zryczałtowane wynagrodzenie, w
    zależności od ilości zrealizowanych dyżurów (w 2024 roku jest to ... zł za każdy pełny
    miesiąc w ramach jednego, cotygodniowego punktu, gdzie realizowany jest
    czterogodzinny dyżur w ramach nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego).
    Wynagrodzenie nie jest zależne od ilości udzielonych porad, ani ilości dyżurów (... zł
    niezależnie, czy w danym miesiącu wypadają 3, 4 czy 5 dyżurów). Kwota ... zł stanowi
    kwotę brutto.
    Wynagrodzenie jest przekazywane przelewem po każdym przepracowanym miesiącu na
    rachunek bankowy Wnioskodawcy na podstawie wystawionych faktur z 30 dniowym
    terminem płatności, wysyłanym na adres mailowy Stowarzyszenia. Podstawą do wypłaty
    wynagrodzenia jest każdy zrealizowany dyżur, zgodnie z wcześniej ustalonym
    harmonogramem punktu świadczenia nieodpłatnej pomocy prawnej i nieodpłatnego
    poradnictwa obywatelskiego, zgodnie z ewidencją czasu pracy, przesyłaną co miesiąc z
    kartami porad do Stowarzyszenia. Wnioskodawca nie ma wpływu na wysokość
    przyznanego wynagrodzenia, wynikającego z umowy. Wynagrodzenie jest niezależne od
    ilości udzielonych porad prawnych, obywatelskich, mediacji. Podstawą wypłaty
    wynagrodzenia jest każdy wykonany dyżur, przepracowany według harmonogramu
    punktu świadczenia nieodpłatnej pomocy prawnej i nieodpłatnego poradnictwa
    obywatelskiego, zgodnie z podpisaną ewidencją czasu pracy. Wynagrodzenie w związku z

    realizacją umowy ze Stowarzyszeniem ... w ramach udzielania nieodpłatnych porad
    prawnych, obywatelskich, mediacji nie jest jedynym świadczeniem Wnioskodawcy, który
    jak zostało wskazane powyżej wykonuje zawód rzeczoznawcy majątkowego.
    W związku z realizacją umowy Wnioskodawca ponosi wydatki w postaci kosztów dojazdu
    do miejsca dyżuru oraz koszty doręczenia dokumentacji sprawozdawczej. W związku z
    realizacją umowy zlecenia ze Stowarzyszeniem ... Wnioskodawca nie ponosi innych
    wydatków. W mniemaniu Wnioskodawcy nie ponosi on ryzyka gospodarczego
    rozumianego jako możliwość wystąpienia takich zdarzeń, które mają w konsekwencji
    negatywny wpływ na wynik prowadzonej gospodarczej lub niosą ze sobą
    niebezpieczeństwo poniesienia straty, ponieważ do wykonywania czynności wynikających
    z umowy zlecenia Wnioskodawca wykorzystuje lokal, materiały, sprzęt biurowy, drukarkę,
    komputer stacjonarny, Internet, telefon stacjonarny, które to wyposażenie zapewniają
    powiaty i organizacja wewnętrzna Stowarzyszenia. Tym samym wykorzystywanie
    infrastruktury i organizacji wewnętrznej Stowarzyszenia powoduje zdaniem
    Wnioskodawcy, że nie ponosi on i w tym zakresie ryzyka gospodarczego. W związku z
    realizacją umowy, Wnioskodawca ponosi jedynie wydatki związane z dojazdem i
    przesyłaniem dokumentacji. Za dotychczasowe świadczenie usług w ramach umowy ze
    Stowarzyszeniem Wnioskodawca wystawił faktury VAT. W umowie ze Stowarzyszeniem nie
    wskazano, jakiego rodzaju przychód stanowi wynagrodzenie z tytułu realizacji tej umowy
    w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W ocenie
    Wnioskodawcy przychody otrzymywane od Stowarzyszenia z tytułu ww. umowy zlecenia
    za realizację świadczeń z zakresu nieodpłatnej pomocy prawnej i nieodpłatnego
    poradnictwa obywatelskiego na zasadach określonych w ustawie z dnia 5 sierpnia 2015 r.
    oraz aktach wykonawczych do ustawy, na terenie, w lokalizacji oraz zakresie czasowym
    określonych w harmonogramie mieszczą się w zakresie przychodów z działalności
    wykonywanej osobiście, o których mowa w art. 13 pkt 2-9 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r., o
    podatku dochodowym od osób fizycznych tj. będą to przychody wymienione w pkt 8 -
    przychody z tytułu wykonywania usług na podstawie umowy zlecenia uzyskiwanych
    wyłącznie od osoby prawnej i jej jednostki organizacyjnej, które zgodnie z art. 15 ust. 3 pkt
    3 ustawy o VAT nie są uznawane za wykonywaną samodzielnie działalność gospodarczą w
    rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy o VAT.
    Tak jak zostało to już wcześniej opisane, Wnioskodawca nie ma wpływu na wysokość
    wynagrodzenia, ani wysokość stawki za dyżur, która zostaje wskazywana przez
    Stowarzyszenie w formie ryczałtu corocznie. Umowa zlecenie w tym zakresie wskazuje
    tym samym stałe miesięczne wynagrodzenie, przez co w opinii Wnioskodawcy nie można
    mówić o ponoszeniu ryzyka gospodarczego. Wnioskodawca wskazuje, że do sporządzenia
    interpretacji indywidualnej we własnej sprawie posłużyła mu wydana w podobnej sprawie
    Interpretacja indywidualna z dnia 12 kwietnia 2022 r. wydana przez Dyrektora Krajowej
    Informacji Skarbowej nr 0112-KDIL1-2.4012.57.2022.1.DS.
    W uzupełnieniu wskazał Pan, że:
    Przychody otrzymywane od Stowarzyszenia z tytułu ww. umowy zlecenia za realizację
    świadczeń z zakresu nieodpłatnej pomocy prawnej i nieodpłatnego poradnictwa
    obywatelskiego na zasadach określonych w ustawie z dnia 5 sierpnia 2015 r., oraz aktach
    wykonawczych do ustawy, na terenie, w lokalizacji oraz zakresie czasowym określonych w
    harmonogramie mieszczą się w zakresie przychodów z działalności wykonywanej
    osobiście, o których mowa w art. 13 pkt 2-9 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r., o podatku
    dochodowym od osób fizycznych tj. będą to przychody wymienione w pkt 8 - przychody z
    tytułu wykonywania usług na podstawie umowy zlecenia uzyskiwanych wyłącznie od
    osoby prawnej i jej jednostki organizacyjnej. W załączniku przesyła Pan umowę ze
    Stowarzyszeniem ... na 2025 rok.
    Oświadcza Pan, że zgodnie z umową nie ma Pan kompetencji do działania w imieniu
    Stowarzyszenia ...

    Nie ponosi Pan odpowiedzialności wobec osób trzecich za rezultat podejmowanych przez
    Pana czynności wykonywanych w ramach umowy zlecenia ze Stowarzyszeniem ... Osoba
    zadowolona, bądź niezadowolona z usług może ocenić usługę w ramach anonimowej
    ankiety dostarczanej do Starostwa Powiatowego, co nie przekłada się na
    odpowiedzialność konkretnego doradcy, bądź Stowarzyszenia.
    Nie dysponuje Pan niezależnością i samodzielnością w ramach wskazanej umowy zlecenia
    pozwalającą na uznanie Pana za profesjonalny podmiot świadczący usługi doradztwa
    prawnego. Informuje Pan też, że nie ma Pan wpływu na wysokość przyznanego
    wynagrodzenia, wynikającego z umowy (jest ono niezależne od ilości udzielonych porad).
    Wynagrodzenie jest niezależne od ilości udzielonych porad prawnych, obywatelskich,
    mediacji. Podstawą wypłaty wynagrodzenia jest każdy wykonany dyżur, przepracowany
    według harmonogramu punktu świadczenia nieodpłatnej pomocy prawnej i
    nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego, zgodnie z podpisaną ewidencją czasu pracy.
    Stowarzyszenie ... za każdym razem przelewa środki osobie przypisanej do danego
    punktu, niezależnie od tego, czy osoba ta świadczyła usługi na tym konkretnym dyżurze.
    W przypadku niemożliwości świadczenia usług w tym konkretnym dniu przez wykonawcę
    to Stowarzyszenie wskazuje zastępcę. Cały czas jest to zadanie zlecone przez odpowiednie
    Starostwa Powiatowe na podstawie zawartych z nimi umów.
    Wynagrodzenie otrzymywane od Stowarzyszenia z tytułu ww. umowy zlecenia za realizację
    świadczeń z zakresu nieodpłatnej pomocy prawnej i nieodpłatnego poradnictwa
    obywatelskiego nie mieszczą się w definicji z art. 12 ust. 1 - 6 ustawy o podatku PIT, w
    szczególności nie stanowią wynagrodzenia za pracę, ze stosunku służbowego, pracę
    nakładczą, czy dochodu uzyskiwanego z tytułu członkostwa w Rolniczej Spółdzielni
    Produkcyjnej.
    Wynagrodzenie otrzymywane od Stowarzyszenia z tytułu ww. umowy zlecenia za realizację
    świadczeń z zakresu nieodpłatnej pomocy prawnej i nieodpłatnego poradnictwa
    obywatelskiego mieszczą się w zakresie przychodów z działalności wykonywanej osobiście,
    o których mowa w art. 13 ust. 8 lit. a ustawy o podatku PIT - przychody z tytułu
    wykonywania usług na podstawie umowy zlecenia uzyskiwanych wyłącznie od osoby
    prawnej i jej jednostki organizacyjnej.

## Pytanie

Czy wobec przedstawionego stanu faktycznego Wnioskodawca jest zobowiązany
    odprowadzić podatek od towarów i usług z tytułu uzyskiwanego wynagrodzenia z umowy
    zlecenia zawartej ze Stowarzyszeniem w przedmiocie realizacji świadczeń z zakresu
    nieodpłatnej pomocy prawnej i nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego na zasadach
    określonych w ustawie z dnia 5 sierpnia 2015 r., o nieodpłatnej pomocy prawnej,
    nieodpłatnym poradnictwie obywatelskim oraz edukacji prawnej oraz czy tym samym,
    może wystawiać faktury brutto, ale bez pomniejszenia o VAT, skoro Stowarzyszenie nie
    jest również płatnikiem podatku VAT?
    Pana stanowisko w sprawie (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu wniosku z 23
    grudnia 2024 r.)
    W ocenie Wnioskodawcy przychody otrzymywane od Stowarzyszenia z tytułu ww. umowy
    zlecenia za realizację świadczeń z zakresu nieodpłatnej pomocy prawnej i nieodpłatnego
    poradnictwa obywatelskiego na zasadach określonych w ustawie z dnia 5 sierpnia 2015 r,
    oraz aktach wykonawczych do ustawy, jako że mieszczą się w zakresie przychodów z
    działalności wykonywanej osobiście, o których mowa w art. 13 pkt 8a ustawy z dnia 26
    lipca 1991 r., o podatku dochodowym od osób fizycznych powinny być zwolnione z
    podatku od towarów i usług (VAT).

## Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku w zakresie obowiązku odprowadzenia
    podatku od towarów i usług z tytułu uzyskiwanego wynagrodzenia z tytułu umowy
    zlecenia w przedmiocie realizacji świadczeń z zakresu nieodpłatnej pomocy prawnej i
    nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego jest nieprawidłowe.

## Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
    (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 361 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:
    Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem”, podlegają
    odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
    Na podstawie art. 7 ust. 1 ustawy:
    Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie
    prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (...).
    Stosownie do treści art. 8 ust. 1 ustawy:
    Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde
    świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej
    niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7,
    w tym również:
    1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w
    jakiej dokonano czynności prawnej;
    2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania
    czynności lub sytuacji;
    3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu
    działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
    Pojęcie świadczenia usług ma bardzo szeroki zakres. Przez świadczenie należy rozumieć
    każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie
    czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie, powstrzymanie się od działania
    (nieczynienie bądź też tolerowanie). Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy
    mieć na względzie, że ustawa o podatku od towarów i usług zalicza do grona usług każde
    świadczenie, które nie jest dostawą w myśl art. 7 ustawy. Należy jednak zaznaczyć, że
    usługą będzie tylko takie świadczenie, w przypadku którego istnieje bezpośredni
    konsument, odbiorca świadczenia odnoszący korzyść o charakterze majątkowym.
    W związku z powyższym czynność podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy
    wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej a jedna ze stron transakcji może
    zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności, przy czym związek pomiędzy
    otrzymywaną płatnością a świadczeniem na rzecz dokonującego płatności musi mieć
    charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można powiedzieć, że płatność następuje w
    zamian za to świadczenie.
    Należy przy tym podkreślić, że nie każda czynność stanowiąca świadczenie usług podlega
    opodatkowaniu. Aby dana czynność była opodatkowana tym podatkiem musi być
    wykonana przez podatnika. Warunkiem bowiem opodatkowania danej czynności
    podatkiem od towarów i usług jest łączne spełnienie dwóch przesłanek: po pierwsze
    czynność winna być ujęta w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem
    od towarów i usług, po drugie musi ona być zrealizowana przez podmiot, który w związku
    z jej wykonaniem w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, będzie podatnikiem
    podatku od towarów i usług.
    W myśl art. 15 ust. 1 ustawy:

    Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej
    oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w
    ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
    Na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy:
    Działalności gospodarczej obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub
    usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także
    działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w
    szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości
    niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
    Stosownie do art. 15 ust. 3 ustawy:
    Za wykonywaną samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 1, nie uznaje
    się czynności:
    1) z tytułu których przychody zostały wymienione w art. 12 ust. 1-6 ustawy z dnia 26 lipca
    1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych;
    2) (uchylony);
    3) z tytułu których przychody zostały wymienione w art. 13 pkt 2-9 ustawy z dnia 26 lipca
    1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, jeżeli z tytułu wykonania tych
    czynności osoby te są związane ze zlecającym wykonanie tych czynności prawnymi
    więzami tworzącymi stosunek prawny pomiędzy zlecającym wykonanie czynności i
    wykonującym zlecane czynności co do warunków wykonywania tych czynności,
    wynagrodzenia i odpowiedzialności zlecającego wykonanie tych czynności wobec osób
    trzecich.
    W myśl art. 13 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
    (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 226 ze zm.):
    Za przychody z działalności wykonywanej osobiście, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 2,
    uważa się:
    1) (uchylony)
    2) przychody z osobiście wykonywanej działalności artystycznej, literackiej, naukowej,
    trenerskiej, oświatowej i publicystycznej, w tym z tytułu udziału w konkursach z
    dziedziny nauki, kultury i sztuki oraz dziennikarstwa, przychody z tytułu udziału w
    badaniach i eksperymentach prowadzonych przez podmioty tworzące system
    szkolnictwa wyższego i nauki, jak również przychody z uprawiania sportu, stypendia
    sportowe przyznawane na podstawie odrębnych przepisów oraz przychody sędziów z
    tytułu prowadzenia zawodów sportowych;
    3) przychody z działalności duchownych, osiągane z innego tytułu niż umowa o pracę;
    4) przychody z działalności polskich arbitrów uczestniczących w procesach arbitrażowych z
    partnerami zagranicznymi;
    5) przychody otrzymywane przez osoby wykonujące czynności związane z pełnieniem
    obowiązków społecznych lub obywatelskich, bez względu na sposób powoływania tych
    osób, nie wyłączając odszkodowania za utracony zarobek, z wyjątkiem przychodów, o
    których mowa w pkt 7;
    6) przychody osób, którym organ władzy lub administracji państwowej albo
    samorządowej, sąd lub prokurator, na podstawie właściwych przepisów, zlecił
    wykonanie określonych czynności, a zwłaszcza przychody biegłych w postępowaniu
    sądowym, dochodzeniowym i administracyjnym oraz płatników, z zastrzeżeniem art. 14
    ust. 2 pkt 10, i inkasentów należności publicznoprawnych, a także przychody z tytułu
    udziału w komisjach powoływanych przez organy władzy lub administracji państwowej
    albo samorządowej, z wyjątkiem przychodów, o których mowa w pkt 9;

    7) przychody otrzymywane przez osoby, niezależnie od sposobu ich powoływania,
    należące do składu zarządów, rad nadzorczych, komisji lub innych organów
    stanowiących osób prawnych;
    7a) przychody otrzymywane przez członków Rady Mediów Narodowych;
    8) przychody z tytułu wykonywania usług, na podstawie umowy zlecenia lub umowy o
    dzieło, uzyskiwane wyłącznie od:
    a) osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą, osoby prawnej i jej jednostki
    organizacyjnej oraz jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej,
    b) właściciela (posiadacza) nieruchomości, w której lokale są wynajmowane, lub
    działającego w jego imieniu zarządcy albo administratora – jeżeli podatnik wykonuje te
    usługi wyłącznie dla potrzeb związanych z tą nieruchomością,
    c) przedsiębiorstwa w spadku
    – z wyjątkiem przychodów uzyskanych na podstawie umów zawieranych w ramach
    prowadzonej przez podatnika pozarolniczej działalności gospodarczej oraz przychodów,
    o których mowa w pkt 9;
    9) przychody uzyskane na podstawie umów o zarządzanie przedsiębiorstwem, kontraktów
    menedżerskich lub umów o podobnym charakterze, w tym przychody z tego rodzaju
    umów zawieranych w ramach prowadzonej przez podatnika pozarolniczej działalności
    gospodarczej – z wyjątkiem przychodów, o których mowa w pkt 7.
    Pojęcie działalności gospodarczej zdefiniowane zostało również w drugim akapicie art. 9
    (1) Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego
    systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L z 11.12.2006, Nr 347, str. 1, ze zm.)
    zwanej dalej Dyrektywą 2006/112/WE Rady:
    „Działalność gospodarcza” obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub
    usługodawców, włącznie z górnictwem, działalnością rolniczą i wykonywaniem wolnych
    zawodów lub uznanych za takie. Za działalność gospodarczą uznaje się w szczególności
    wykorzystywanie, w sposób ciągły, majątku rzeczowego lub wartości niematerialnych w
    celu uzyskania z tego tytułu dochodu.
    W akapicie pierwszym, artykuł 9 (1) Dyrektywy 2006/112/WE Rady wskazano, że:
    „Podatnikiem” jest każda osoba prowadząca samodzielnie w dowolnym miejscu
    jakąkolwiek działalność gospodarczą, bez względu na cel czy też rezultaty takiej
    działalności.
    W myśl art. 10 Dyrektywy 2006/112/WE Rady:
    Warunek, o którym mowa w art. 9 ust. 1, przewidujący, że działalność gospodarcza jest
    prowadzona samodzielnie wyklucza opodatkowanie VAT pracowników i innych osób, o ile
    są one związane z pracodawcą umową o pracę lub jakimikolwiek innymi więzami
    prawnymi tworzącymi stosunek prawny między pracodawcą a pracownikiem w zakresie
    warunków pracy, wynagrodzenia i odpowiedzialności pracodawcy.
    Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w orzeczeniach sprecyzował, że za
    samodzielną nie będzie mogła być uznana działalność gospodarcza, która wykonywana
    jest przy wykorzystaniu infrastruktury i organizacji wewnętrznej podmiotu, na rzecz
    którego jest prowadzona, nie powoduje żadnego ryzyka ekonomicznego po stronie
    usługodawcy, a nadto nie powoduje odpowiedzialności usługodawcy wobec osób trzecich
    za szkody wyrządzone w związku z prowadzoną działalnością (orzeczenia w sprawie C-202
    /90, C-235/85).
    Pana wątpliwości dotyczą ustalenia, czy jest Pan zobowiązany odprowadzić podatek od
    towarów i usług z tytułu wynagrodzenia z umowy zlecenia zawartej ze Stowarzyszeniem ...
    w związku z realizacją świadczeń z zakresu nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnego
    poradnictwa obywatelskiego.

    Z cytowanego przepisu art. 15 ust. 3 pkt 3 ustawy wynika, że dla uznania, że określone
    czynności wykonywane przez osobę fizyczną nie stanowią samodzielnie wykonywanej
    działalności gospodarczej i tym samym pozostają poza regulacjami ustawy o podatku od
    towarów i usług, istotne jest łączne spełnienie wszystkich elementów wymienionych w tym
    przepisie, tj. związanie zleceniobiorcy ze zlecającym, wykonanie tych czynności prawnymi
    więzami tworzącymi stosunek prawny pomiędzy zlecającym a wykonującym zlecane
    czynności co do warunków:
    - wykonywania tych czynności,
    - wynagrodzenia oraz
    - odpowiedzialności zlecającego wykonanie tych czynności wobec osób trzecich.
    Użycie słowa „samodzielnie” w kontekście art. 15 ust. 3 pkt 3 ustawy, wyklucza
    opodatkowanie pracowników i innych osób, o ile są one związane z pracodawcą przez
    umowę o pracę lub inny stosunek prawny tworzący więzi (stosunek podporządkowania)
    między pracodawcą a pracownikiem co do (w zakresie) warunków pracy, wynagrodzenia i
    odpowiedzialności pracodawcy.
    Oznacza to, że przychody z tytułu wykonywanych czynności nie tylko powinny być
    wymienione w art. 13 pkt 2-9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, lecz
    także spełnione muszą zostać pozostałe kryteria przedmiotowe określające, m.in. czy
    działanie usługodawcy odbywa się na warunkach ryzyka gospodarczego, a tym samym kto
    ponosi odpowiedzialność za wykonane usługi. Nie stanowią bowiem samodzielnej
    działalności gospodarczej, w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy, tylko i wyłącznie te
    czynności, gdy pomiędzy zlecającym ich wykonanie i wykonującym zlecone czynności
    istnieją więzy tworzące stosunek prawny w zakresie warunków wykonywania tych
    czynności, wynagrodzenia i odpowiedzialności zlecającego wykonanie tych czynności
    wobec osób trzecich.
    Odnośnie dwóch pierwszych warunków stwierdzić należy, że każdy w zasadzie stosunek
    prawny o charakterze odpłatnym istniejący pomiędzy podmiotem zlecającym wykonanie
    danej czynności a podmiotem, który daną czynność wykonuje, jest w jakimś sensie
    określony co do warunków wykonywania danych czynności oraz wynagrodzenia.
    Nie będzie więc podatnikiem w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług osoba,
    która w ramach podpisanej umowy, tworzyć będzie ze zlecającym więzi analogiczne ze
    stosunkiem pracy, nie ponosząc tym samym ryzyka ekonomicznego w związku z
    wykonywanymi czynnościami. Tylko spełnienie wymogów wyłączających samodzielność
    działania poprzez zawarcie więzi prawnej między zleceniodawcą a zleceniobiorcą co do
    warunków wykonywania zleconych czynności, wynagrodzenia i odpowiedzialności
    zlecającego wykonanie tych czynności wobec osób trzecich, pozwala jednocześnie
    wyłączyć wykonywane czynności z opodatkowania podatkiem od towarów i usług.
    Mając na uwadze fakt, że w zasadzie każdy stosunek prawny o charakterze odpłatnym
    istniejący pomiędzy podmiotem zlecającym wykonanie danej czynności a podmiotem,
    który daną czynność wykonuje, określa wynagrodzenie oraz przynajmniej podstawowe
    warunki wykonywania czynności, należy uznać, że „odpowiedzialność zlecającego wobec
    osób trzecich” jest kryterium kluczowym dla oceny charakteru prawno-podatkowego
    danego podmiotu. Jest to czynnik odróżniający na gruncie ustawy VAT prowadzenie
    działalności gospodarczej (przesłanki warunkującej status podatnika podatku VAT) od
    innego rodzaju aktywności zawodowej nie powodującej powstania podmiotowości
    prawno-podatkowej na gruncie ustawy.
    W opisie sprawy wskazał Pan, że przychody otrzymywane od Stowarzyszenia z tytułu ww.
    umowy zlecenia za realizację świadczeń z zakresu nieodpłatnej pomocy prawnej i
    nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego na zasadach określonych w ustawie z dnia 5
    sierpnia 2015 r., oraz aktach wykonawczych do ustawy, na terenie, w lokalizacji oraz
    zakresie czasowym określonych w harmonogramie mieszczą się w zakresie przychodów z

    działalności wykonywanej osobiście, o których mowa w art. 13 pkt 2-9 ustawy z dnia 26
    lipca 1991 r., o podatku dochodowym od osób fizycznych tj. będą to przychody
    wymienione w pkt 8 - przychody z tytułu wykonywania usług na podstawie umowy
    zlecenia uzyskiwanych wyłącznie od osoby prawnej i jej jednostki organizacyjnej.
    Zatem należy przeanalizować, czy w tej sprawie zostały spełnione pozostałe warunki, o
    których mowa w art. 15 ust. 3 pkt 3 ustawy.
    Zauważyć należy, że sformułowanie w powołanym art. 15 ust. 3 pkt 3 ustawy odnoszące
    się do odpowiedzialności, należy rozumieć jako odpowiedzialność zleceniodawcy, w
    stosunku do osób trzecich, za czynności realizowane przez zleceniobiorcę w ramach
    wykonywania zlecenia. Tylko w takim przypadku ryzyko wykonania czynności zleconych
    przechodzi z faktycznego wykonawcy na osobę zlecającą ich wykonanie, co wyklucza
    samodzielny charakter działalności zleceniobiorcy. Tak bowiem rozumiana
    odpowiedzialność za wykonanie czynności wskazuje, kto ponosi ryzyko prowadzonej
    działalności, a tym samym wskazuje na wyłączenie ze sfery samodzielności (i z grona
    podatników podatku od towarów i usług) tego podmiotu, który nie odpowiada za efekt
    wykonywanej pracy wobec osób trzecich.
    O wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od towarów i usług można zatem mówić w
    przypadku, gdy zleceniobiorcę będą łączyć ze zleceniodawcą więzi analogiczne jak w
    przypadku stosunku pracy, jako że nie będzie on ponosił ryzyka ekonomicznego, w
    związku z wykonywaniem czynności, będących przedmiotem wskazanych umów, a
    odpowiedzialność za te czynności w stosunku do osób trzecich będzie bezwzględnie
    ponosił zlecający. Oznacza to, że z treści zawartych umów wynikać winno zobowiązanie,
    które w swej istocie kładzie na zlecającego odpowiedzialność, zamiast na zleceniobiorcę,
    podobnie jak ma to miejsce w przypadku stosunku pracy.
    Powyższe oznacza, że jeżeli analiza umowy cywilnoprawnej (stosunku prawnego)
    pomiędzy zleceniobiorcą – Panem a zleceniodawcą – Stowarzyszeniem wykaże, że
    spełnione są wszystkie trzy warunki, o których mowa w art. 15 ust. 3 pkt 3 ustawy, to nie
    można uznać Pana za podatnika podatku od towarów i usług. Jednocześnie brak
    spełnienia któregokolwiek warunku oznacza, że występuje Pan w charakterze podatnika
    podatku od towarów i usług.
    Warunek pierwszy – warunki wykonywania czynności. Należy uznać, że co do zasady w
    istotę typowej umowy zlecenia, wpisane jest wykorzystywanie infrastruktury i organizacji
    wewnętrznej zlecającego.
    W tym kontekście należy zauważyć, że wykorzystywanie infrastruktury i organizacji
    wewnętrznej zlecającego powoduje, że zleceniobiorca nie ponosi również w tym zakresie
    ryzyka ekonomicznego (co ma ścisły związek z tym jak kształtuje się wynagrodzenie –
    warunek drugi).
    Warunek drugi – wynagrodzenie. Zakładając, że umowa przewiduje, że zleceniobiorca
    korzysta z infrastruktury i organizacji wewnętrznej zlecającego (spełniony warunek
    pierwszy), ustalenie, że warunek drugi jest spełniony, w praktyce sprowadza się do
    weryfikacji czy umowa przewiduje stałe wynagrodzenie. Jeżeli umowa przewiduje stałe
    wynagrodzenie nie można mówić o ponoszeniu ryzyka ekonomicznego przez
    zleceniobiorcę.
    Warunek trzeci – odpowiedzialność zlecającego wobec osób trzecich. Warunek będzie
    spełniony, jeżeli zgodnie z umową odpowiedzialność jest po stronie zlecającego, a nie po
    stronie faktycznego wykonawcy – zleceniobiorcy, co wyklucza samodzielny charakter jego
    działalności. Warunek będzie także spełniony gdy dana umowa nie przewiduje (nie
    wprowadza) takiej odpowiedzialności.
    Zatem, mając na uwadze przedstawione we wniosku okoliczności sprawy oraz
    obowiązujące przepisy prawa podatkowego należy stwierdzić, że w analizowanym
    przypadku, świadczenie przez Pana usług nieodpłatnej pomocy prawnej i nieodpłatnego

    poradnictwa obywatelskiego nie mieści się w definicji działalności gospodarczej określonej
    w ustawie o podatku od towarów i usług, a tym samym nie jest Pan z tego tytułu
    podatnikiem zobowiązanym do rozliczania tego podatku.
    Z opisu sprawy wynika, że zawarł Pan umowę zlecenia od stycznia 2022 roku ze
    Stowarzyszeniem, której przedmiotem jest realizacja świadczeń z zakresu nieodpłatnej
    pomocy prawnej i nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego na zasadach określonych w
    ustawie z dnia 5 sierpnia 2015 r., o nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnym
    poradnictwie obywatelskim oraz edukacji prawnej na terenie, w lokalizacji oraz zakresie
    czasowym określonych w odrębnym harmonogramie. W ramach umowy ze
    Stowarzyszeniem udziela Pan nieodpłatnej pomocy prawnej oraz świadczy nieodpłatne
    poradnictwo obywatelskie w ..., ... i ..., wyjątkowo w ramach zastępstw w innych punktach.
    Miejsce i godziny dyżurów zostały wyznaczone przez powiaty, zgodnie z art. 8 ust. 1 i 10
    ww. ustawy.
    Nieodpłatna pomoc prawna i nieodpłatne poradnictwo obywatelskie udzielane są przez
    Stowarzyszenie, realizujące zadanie zlecone przez odpowiednie Starostwa Powiatowe na
    podstawie zawartych z nimi umów, zgodnie z art. 8 ust 1 ustawy z dnia 5 sierpnia 2015 r.,
    o nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnym poradnictwie obywatelskim oraz edukacji
    prawnej. Są to zadania zlecone z zakresu administracji rządowej, realizowane przez
    powiat w porozumieniu z gminami lub samodzielnie.
    Pan jako zleceniobiorca korzysta ze wskazanego przez Starostwo pomieszczenia
    wyposażonego w komputer stacjonarny, drukarkę, sprzęty biurowe (stół, fotel, krzesła,
    szafa), artykuły biurowe (papier do drukarki, długopisy), media, Internet.
    Po przyjściu do punktu porad obywatelskich Pan jako zleceniobiorca rozpoczyna swój
    dyżur poprzez zalogowanie się do udostępnionego przez Ministerstwo Sprawiedliwości
    programu do ewidencjonowania świadczeń. Po zakończonym dyżurze kończy Pan dyżur, a
    następnie dokonuje wylogowania z systemu. Dyżur nieodpłatnych porad prawnych
    /obywatelskich trwa cztery godziny.
    Na podstawie umowy zleceniobiorca ma obowiązek przestrzegania ustawy z dnia 5
    sierpnia 2015 r., o nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnym poradnictwie
    obywatelskim oraz edukacji prawnej oraz aktów wykonawczych, stosowanie procedur
    dotyczących wykonywania świadczeń.
    Zobowiązany Pan jest do realizacji ustalonego harmonogramu dyżurów w wyznaczonym
    czasie oraz miejscu. Osobiście wykonuje Pan świadczenie, przyjeżdża do wyznaczonego
    miejsca odbywania dyżurów w ustalonym czasie, oraz loguje się i dokonuje wylogowania
    w systemie ministerialnym. Po przepracowanym miesiącu ewidencjonuje Pan karty porad,
    każdą jedną poradę wpisuje w system udostępniony przez Ministerstwo Sprawiedliwości,
    który generuje kartę jako kartę A i nadaje jej odpowiedni numer. Wpisane karty porad do
    systemu informatycznego są po każdym miesiącu wysyłane do Starostwa Powiatowego.
    Z tytułu pełnienia dyżurów otrzymuje Pan zryczałtowane wynagrodzenie, w zależności od
    ilości zrealizowanych dyżurów (w 2024 roku jest to ... zł za każdy pełny miesiąc w ramach
    jednego, cotygodniowego punktu, gdzie realizowany jest czterogodzinny dyżur w ramach
    nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego). Wynagrodzenie nie jest zależne od ilości
    udzielonych porad, ani ilości dyżurów (... zł niezależnie, czy w danym miesiącu wypadają 3,
    4 czy 5 dyżurów).
    Wynagrodzenie jest przekazywane przelewem po każdym przepracowanym miesiącu na
    Pana rachunek bankowy na podstawie wystawionych faktur z 30 dniowym terminem
    płatności, wysyłanym na adres mailowy Stowarzyszenia. Podstawą do wypłaty
    wynagrodzenia jest każdy zrealizowany dyżur, zgodnie z wcześniej ustalonym
    harmonogramem punktu świadczenia nieodpłatnej pomocy prawnej i nieodpłatnego
    poradnictwa obywatelskiego, zgodnie z ewidencją czasu pracy, przesyłaną co miesiąc z
    kartami porad do Stowarzyszenia. Nie ma Pan wpływu na wysokość przyznanego
    wynagrodzenia, wynikającego z umowy. Wynagrodzenie jest niezależne od ilości

    udzielonych porad prawnych, obywatelskich, mediacji. W związku z realizacją umowy
    ponosi Pan wydatki w postaci kosztów dojazdu do miejsca dyżuru oraz koszty doręczenia
    dokumentacji sprawozdawczej. W związku z realizacją umowy zlecenia ze
    Stowarzyszeniem nie ponosi Pan innych wydatków. W związku z realizacją umowy, ponosi
    Pan jedynie wydatki związane z dojazdem i przesyłaniem dokumentacji. Nie ponosi Pan
    odpowiedzialności wobec osób trzecich za rezultat podejmowanych przez Pana czynności
    wykonywanych w ramach umowy zlecenia ze Stowarzyszeniem. Osoba zadowolona, bądź
    niezadowolona z usług może ocenić usługę w ramach anonimowej ankiety dostarczanej
    do Starostwa Powiatowego, co nie przekłada się na odpowiedzialność konkretnego
    doradcy, bądź Stowarzyszenia. Nie dysponuje Pan niezależnością i samodzielnością w
    ramach wskazanej umowy zlecenia pozwalającą na uznanie Pana za profesjonalny
    podmiot świadczący usługi doradztwa prawnego. Informuje Pan też, że nie ma Pan
    wpływu na wysokość przyznanego wynagrodzenia, wynikającego z umowy.
    Wynagrodzenie jest niezależne od ilości udzielonych porad prawnych, obywatelskich,
    mediacji.
    Mając na uwadze powyższe należy wskazać, że zawarcie opisanej we wniosku umowy ze
    Stowarzyszeniem powoduje powstanie stosunku prawnego posiadającego cechy zbliżone
    do stosunku pracy, w ramach którego jest Pan związany ze zleceniodawcą –
    Stowarzyszeniem – więzami prawnymi co do warunków wykonywania czynności,
    wynagrodzenia, a także odpowiedzialności zleceniodawcy wobec osób trzecich.
    Wobec powyższego, przy spełnieniu wszystkich warunków określonych w art. 15 ust. 3 pkt
    3 ustawy, wykonywane przez Pana czynności na rzecz Stowarzyszenia tj. usługa
    nieodpłatnej pomocy prawnej i nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego nie podlega
    opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Tym samym, otrzymane z tego tytułu
    wynagrodzenie nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Zatem, w
    analizowanej sprawie nie powstaje obowiązek zapłaty podatku od towarów i usług od
    świadczonych na podstawie umowy zlecenia usług wykonania nieodpłatnej pomocy
    prawnej i nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego. W konsekwencji, nie jest Pan
    zobowiązany do odprowadzenia podatku od towarów i usług z tytułu wynagrodzenia za
    wykonanie nieodpłatnej pomocy prawnej i nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego.
    W związku z powyższym Pana stanowisko, zgodnie z którym przychody otrzymywane od
    Stowarzyszenia z tytułu ww. umowy zlecenia za realizację świadczeń z zakresu
    nieodpłatnej pomocy prawnej i nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego na zasadach
    określonych w ustawie z dnia 5 sierpnia 2015 r, oraz aktach wykonawczych do ustawy,
    jako że mieszczą się w zakresie przychodów z działalności wykonywanej osobiście, o
    których mowa w art. 13 pkt 8a ustawy z dnia 26 lipca 1991 r., o podatku dochodowym od
    osób fizycznych powinny być zwolnione z podatku od towarów i usług (VAT), należy uznać
    za nieprawidłowe. Wskazać bowiem należy, że wyłącznie dokonywana czynność, która
    podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług może – po spełnieniu warunków –
    korzystać ze zwolnienia od tego podatku. Natomiast – jak wyżej rozstrzygnięto –
    wykonywane przez Pana czynności na rzecz Stowarzyszenia tj. usługa nieodpłatnej
    pomocy prawnej i nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego nie podlega
    opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

## Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
    Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego i stanu prawnego obowiązującego w
    dacie zaistnienia zdarzenia.
    Wydana interpretacja rozstrzyga kwestię dotyczącą obowiązku odprowadzenia podatku z
    tytułu uzyskiwanego wynagrodzenia z tytułu umowy zlecenia w przedmiocie realizacji
    świadczeń z zakresu nieodpłatnej pomocy prawnej i nieodpłatnego poradnictwa
    obywatelskiego.

    Natomiast w kwestii dotyczącej możliwości wystawiania faktury brutto, ale bez
    pomniejszenia o VAT, skoro Stowarzyszenie nie jest również w płatnikiem podatku VAT,
    zostało wydane odrębne rozstrzygnięcie.
    Ponadto informuję, że wszystkie informacje niezbędne z punktu widzenia przepisów,
    których interpretacji Pan oczekuje powinny wynikać z opisu stanu faktycznego, a nie z
    załączonych dokumentów. W ramach wydawania interpretacji indywidualnych prawa
    podatkowego Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej nie prowadzi postępowania
    dowodowego i nie analizuje załączników.
    Należy zauważyć, że zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający
    wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego
    przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle
    związany z przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia
    przyszłego). Zainteresowany ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub
    nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia
    przyszłego). Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy,
    gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się
    będzie ze stanem faktycznym podanym przez Pana w złożonym wniosku. Biorąc pod
    uwagę powyższe, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we
    wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
    - Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z
    dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 ze zm.).
    Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna
    (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pan do interpretacji.
    - Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
    Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub
    zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem
    czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
    1) z zastosowaniem art. 119a;
    2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z
    dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
    3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
    - Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
    Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach
    wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki
    interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

## Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu
    Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z
    dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.
    U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
    Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę
    należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej
    (art. 53 § 1 PPSA):
      - w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa
        Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

      - w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres
        Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie
        ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia
    przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do
    zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz
    powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

## Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z
    dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa.