Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPP3/4512-601/15/KS
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2015-11-20
Teza: prawo do odliczenia podatku naliczonego od poniesionych kosztów inwestycyjnych w związku z realizacją inwestycji pn. „…” w części związanej z wykonywaniem przez Gminę czynności opodatkowanych podatkiem VAT, prawo do odliczenia VAT naliczonego z tytułu wydatków związanych z mediami oraz przeglądami technicznymi, kominiarskimi, wind w części związanej z czynnościami podlegającymi opodatkowaniu VAT, sposób realizacji prawa do odliczenia podatku naliczonego od poniesionych kosztów inwestycyjnych.
Słowa kluczowe: media; najem; odliczenia-prawo do odliczenia; podatek-podatek naliczony; projekt
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1-art. 86

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2015 r. poz. 613, ze zm.) oraz § 2 i § 6 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego z dnia 22 kwietnia 2015 r. (Dz.U. z 2015 r. poz. 643) – Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy, przedstawione we wniosku z dnia 6 sierpnia 2015 r. (data wpływu 11 sierpnia 2015 r.), uzupełnionym pismem z 16 października 2015 r. (data wpływu 20 października 2015 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie:

*   prawa do odliczenia podatku naliczonego od poniesionych kosztów inwestycyjnych w związku z realizacją inwestycji pn. „…” w części związanej z wykonywaniem przez Gminę czynności opodatkowanych podatkiem VAT – **jest prawidłowe**
*   prawa do odliczenia podatku VAT naliczonego z tytułu wydatków związanych z mediami oraz przeglądami technicznymi, kominiarskimi, wind w części związanej z czynnościami podlegającymi opodatkowaniu VAT– **jest prawidłowe**
*   w zakresie sposobu realizacji prawa do odliczenia podatku naliczonego od poniesionych kosztów inwestycyjnych – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 11 sierpnia 2015 r. wpłynął ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do odliczenia podatku naliczonego od poniesionych kosztów inwestycyjnych w związku z realizacją inwestycji pn. „…” w części związanej z wykonywaniem przez Gminę czynności opodatkowanych podatkiem VAT oraz sposobu realizacji tego prawa, prawa do odliczenia VAT naliczonego z tytułu wydatków związanych z mediami oraz przeglądami technicznymi, kominiarskimi, wind w części związanej z czynnościami podlegającymi opodatkowaniu VAT. Wniosek został uzupełniony pismem z 16 października 2015 r. (data wpływu 20 października 2015 r.), będącym odpowiedzią na wezwanie organu z 7 października 2015 r. znak: IBPP3/4512-601/15/KS.

W przedmiotowym wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny:

Budynek Centrum Kultury w M. jest obiektem wolnostojącym, trzykondygnacyjnym (przyziemie, parter, poddasze) wykonany w technologii tradycyjnej – murowano-wylewanej, kryty dachem wielospadowym. Budynek kwalifikuje się do obiektów średniowysokich.

Na poszczególnych kondygnacjach przewidziano:

Przyziemie budynku (powierzchnia użytkowa 317,33 m2) to następujące pomieszczenia:

*   dwa boksy garażowe wraz z pomieszczeniami zaplecza garażowego, sala wielofunkcyjna przeznaczona dla około 20 osób wraz z pomieszczeniami zaplecza, sanitariatami, kotłownia gazową, pomieszczeniami gospodarczymi, winda, klatka schodowa, wc ogólnodostępne.

Parter budynku (powierzchnia użytkowa 302,27 m2) to następujące pomieszczenia:

*   sala wielofunkcyjna z przeznaczeniem dla około 200 osób, pomieszczenia sanitarne, pomieszczenie gospodarcze, zaplecze dla cateringu, wc ogólnodostępne, komunikacja, winda, klatka schodowa.

Poddasze budynku (powierzchnia użytkowa 247,58 m2) to następujące pomieszczenia:

*   pomieszczenie administracyjne wraz z zapleczem magazynowym, pomieszczenia do prowadzenia szkoleń - warsztatów z zapleczem socjalnym oraz pomieszczenie biblioteki - czytelni, magazyn sprzętu, magazyn podręczny, pomieszczenie porządkowe, winda, klatka schodowa.

Budynek jest przeznaczony jako usługa dla ludności o różnorakiej funkcji: kulturalno-oświatowo-edukacyjno-rozrywkowej z garażami, z których będzie korzystać Ochotnicza Straż Pożarna w M. (OSP M.). Jego całkowita powierzchnia użytkowa wynosi 867,18 m2.

Zakres rzeczowy obejmował kolejno wykonanie robót ziemnych, stanu surowego, robót wykończeniowych, przyłączy zewnętrznych, kotłowni i instalacji gazowej, instalacji co., instalacji elektrycznej, wentylacji i klimatyzacji oraz zagospodarowania terenu.

Zaprojektowane sale wielofunkcyjne w poziomie przyziemia i parteru maja być wykorzystywane na zebrania, konferencje o zróżnicowanej tematyce dotyczącej bieżących zagadnień społeczno-ekonomicznych mieszkańców.

Pierwsze prace budowlane rozpoczęto 17 maja 2013 r., a zakończono 21 listopada 2014 r. (protokół odbioru końcowego). Całkowity koszt inwestycji wyniósł 2 830 812, 98 zł. Projekt jest współfinansowany ze środków EFRROW w wysokości 500 000,00 zł. W zakresie realizacji przedmiotowej inwestycji podatek VAT nie był kosztem kwalifikowanym.

W ramach realizowanej inwestycji Gmina nabywała towary i usługi związane m.in. ze sporządzeniem dokumentacji projektowej, wykonaniem prac budowlanych, pełnieniem nadzoru, koszty przyłącza energii elektrycznej i gazu. Ponoszone w tym zakresie wydatki zostały udokumentowane wystawionymi na Gminę przez wykonawców/dostawców fakturami VAT. Gmina nie odliczała podatku naliczonego od tych faktur gdyż nie była w stanie powiązać faktur zakupowych związanych z realizowaną inwestycją z faktycznym wykorzystaniem pomieszczeń w części opodatkowanej oraz niepodlegającej opodatkowaniu.

Po zakończeniu realizacji projektu pn. „…” w dniu 14 stycznia 2015 r. Gmina K. zwróciła się z prośbą do Urzędu Marszałkowskiego Województwa … – Departament Funduszy Europejskich z prośbą o wyrażenie zgody na zawarcie umów użyczenia oraz umowy najmu. Przedłożone zostały projekty umów oraz statut Centrum Kultury w K., Gminnej Biblioteki Publicznej w K. oraz Ochotniczej Straży Pożarnej w M. W dniu 24 czerwca 2015 r. Gmina otrzymała odpowiedź, w której wyrażono zgodę na przedmiotowe przeniesienie przez Gminę K. praw posiadania nabytych dóbr na rzecz Centrum Kultury w K. oraz Gminnej Biblioteki Publicznej w K. Z kolei powierzchnia obiektu przewidziana do użyczenia dla OSP M. przedłożonym w UMWM projekcie umowy użyczenia zostanie udostępniona OSP M. na zasadzie porozumienia.

W związku z powyższym z dniem 1 lipca 2015 r. Gmina K. zawarła umowę najmu z Centrum Kultury K. o łącznej powierzchni użytkowej 683,91 m2, zgodnie z którą najemca płaci comiesięczny czynsz oraz dodatkowo pokrywa koszty zużycia energii elektrycznej, gazu i wody, wywóz nieczystości, oraz umowę użyczenia z Gminną Biblioteką Publiczną w K. o powierzchni użytkowej 30,96 m2, która pokrywa tylko koszty zużycia energii elektrycznej, gazu i wody, wywóz nieczystości.

Ponadto Wnioskodawca w piśmie z 16 października 2015 r. stwierdził, że dnia 5 kwietnia 2013 r. złożył w LGD K. wniosek o dofinansowanie realizacji projektu pn. „…” w ramach działania 413 „Wdrażanie Lokalnych Strategii Rozwoju”. Celem realizacji projektu było zaspokojenie potrzeb społecznych i kulturalnych mieszkańców wsi poprzez budowę Wiejskiego Centrum Kultury w M.

Planowane przedsięwzięcie wpłynęło na osiągnięcie celów Lokalnej Strategii Rozwoju LGD K. tj. podniesienie atrakcyjności infrastruktury społecznej i przestrzeni publicznej; integracja, edukacja i aktywizacja mieszkańców. W informacji dodatkowej stanowiącej załącznik do wniosku o przyznanie pomocy z dnia 5 kwietnia 2013 r. wskazano, że: „Operacja przyczyni się do poprawy stanu publicznej infrastruktury poprzez budowę nowego obiektu dostosowanego do obecnych potrzeb społecznych i kulturalnych mieszkańców wsi M. oraz sąsiednich miejscowości K. i P., jak również mieszkańców terenu Gminy K. Dostępność do pomieszczeń, które posłużyć mogą jako miejsca szkoleń warsztatowych będą miały zasadniczy wpływ na rozwój infrastruktury czasu wolnego, a tym samym aktywizację społeczności lokalnej.”

W piśmie przewodnim z dnia 5 kwietnia 2013 r. znak PF… wskazano, że „Wnioskodawca przewiduje osiąganie przychodów z części niekwalifikowanej” obiektu. Z kolei na etapie uzupełnień do wniosku o przyznanie pomocy w piśmie znak PF… z dnia 26 sierpnia 2013 r. wskazano dodatkowo także osiąganie niewielkich przychodów z wynajmu sali wielofunkcyjnej (część kwalifikowana obiektu) oraz zaktualizowano załącznik do wniosku pn. „…” uwzględniając przychody z wynajmu sali oraz koszty funkcjonowania. Kopię powyższych pism oraz obliczenia bieżącej wartości netto Wnioskodawca przedkłada w załączeniu. Po zakończeniu inwestycji dnia 1 lipca 2015 r. została zawarta umowa najmu z Centrum Kultury w K., na co stosowny organ udzielający dofinansowania do przedmiotowej operacji wyraził zgodę.

Przeznaczenie obiektu zostało określone w dokumentacji budowlano-wykonawczej oraz wniosku o przyznanie pomocy i jego aktualizacjach. Przeznaczenie obiektu określone we wniosku o przyznanie pomocy zostało wskazane w punkcie 1, z kolei projekt budowlano-wykonawczy zawiera następujący opis: „Zaprojektowane sale wielofunkcyjne w poziomie przyziemia i parteru wykorzystywane będą na zebrania, konferencje o zróżnicowanej tematyce dotyczącej bieżących zagadnień społeczno-ekonomicznych mieszkańców, odbywać się będą także występy miejscowych grup artystycznych, a także grup z terenów gmin partnerskich w celu przybliżenia mieszkańcom gminy ich kultury i tradycji, ponadto wykorzystywane będą dla kół zainteresowań oraz działalności koła gospodyń wiejskich. Sale zaplecza sali wielofunkcyjnej w przyziemiu i parterze czasowo wykorzystywane będą jako magazyny (składowanie stołów, krzeseł, materiałów konferencyjnych itp.). Planuje się wykorzystanie pomieszczeń zaplecza sali wielofunkcyjnej na spotkania celem wymiany doświadczeń z zakresu np.: sadownictwa, pszczelarstwa itp. oraz na warsztaty, celem stworzenia możliwości aktywnego spędzania czasu, a także poznanie dziedzictwa kulturowego gminy. Warsztaty odbywać się będą z zakresu tradycyjnego rękodzielnictwa, malarstwa, fotografii, filmu i tańca tradycyjnego. Głównym celem pracowni będzie kultywowanie i ochrona dziedzictwa kulturowego regionu. Warsztaty prowadzone w wymienionym zakresie mogą przyczynić się do aktywizacji osób bezrobotnych. Proponowana forma warsztatów posiadać będzie również szeroki walor integracyjny, gdyż do prowadzenia zajęć angażowane będą osoby starsze, pamiętające praktyczne stosowanie niezbędnych narzędzi i technik. Taki wydźwięk międzypokoleniowej współpracy jest istotny w aspekcie ochrony i kontynuowania umiejętności tradycyjnego rzemiosła. Poprzez pracę w pracowniach powinny być osiągnięte cele: uwrażliwienie plastyczne i estetyczne, rozbudowanie zdolności twórczych, rozwój zdolności manualnych, nauka zachowania proporcji oraz perspektywy, rozwijanie zdolności odczuwania i interpretacji wytworów sztuki, uwrażliwienie na ich piękno i ukryty przekaz, ćwiczenie percepcji kolorów, ekspresji, form, szukanie własnych technik wyrazu oraz własnych interpretacji tematu, rozbudzanie dyspozycji poznawczych, emocjonalnych i wyobrażeniowych, uświadomienie potrzeby funkcjonowania człowieka w zgodzie z naturą i sztuką (Projekt budowlano-wykonawczy, tom II str. 91a).

Wnioskodawca nie jest w stanie odrębnie przypisać zakupu towarów i usług związanych z budową Wiejskiego Centrum Kultury w M. do celów działalności gospodarczej (działalności opodatkowanej) i odrębnie do celów innych niż działalność gospodarcza. Jest w stanie jedynie określić wysokość udziału procentowego w jakim dana nieruchomość jest wykorzystywana na podstawie określonych powierzchni zawartych w umowie najmu i użyczenia.

Odbiór końcowy przedmiotu umowy nr IZP … (umowa z wykonawcą robót) nastąpił dnia 21 listopada 2014 r. Natomiast decyzja pozwolenia na użytkowanie domu kultury wraz z infrastrukturą towarzyszącą została udzielona dnia 19 listopada 2014 r., a z dniem 5 grudnia 2014 r. stała się ostateczna i podlega wykonaniu.

Nakłady ponoszone na budowę Wiejskiego Centrum Kultury w M. stanowią nakłady na wytworzenie nieruchomości, przez które zgodnie z art. 2 pkt 14a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2011 r. nr 177, poz. 1054, ze zm.) należy rozumieć wybudowanie budynku, budowli lub ich części, lub ich ulepszenie w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym.

Po zakończeniu inwestycji Wnioskodawca prowadzi działalność zgodną z przeznaczeniem tego obiektu oraz zgodnie z postanowieniami umowy o przyznanie pomocy. Zawarta umowa najmu oraz użyczenia, a także stosowne Zarządzenie Wójta Gminy K. przewidują wykorzystanie obiektu na działalność statutową jednostek Gminy K. oraz zgodnie z uwarunkowaniami projektu pn. „…”. Zgodnie z ustawą z dnia 8 marca 2008 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. 1990 Nr 16 poz. 95) zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy. W szczególności zadania, własne obejmują sprawy: „kultury, w tym bibliotek gminnych i innych instytucji kultury oraz ochrony zabytków i opieki nad zabytkami” (art. 7 ust. 1 pkt 9), „porządku publicznego i bezpieczeństwa obywateli oraz ochrony przeciwpożarowej i przeciwpowodziowej, w tym wyposażenia i utrzymania gminnego magazynu przeciwpowodziowego” (art. 7 ust. 1 pkt 14).

Otrzymanie zgody na zawarcie umowy najmu oraz użyczenia zostało poprzedzone przekazaniem projektów tych umów oraz statutów jednostek Gminy K. wraz z pismem z dnia 14 stycznia 2015 r. znak PF… r. Zawarta 1 lipca 2015 r. umowa najmu oraz umowa użyczenia została przygotowana na podstawie tych projektów, ponadto umowy te zostały następnie przedłożone w Urzędzie Marszałkowskim Województwa \`(...)\` W związku z powyższym przeniesienie przez Wnioskodawcę praw posiadania nabytych dóbr na rzecz Centrum Kultury w K. oraz Gminnej Biblioteki Publicznej w K. należy rozumieć zgodnie ż postanowieniami przedmiotowych umów, których kopię Wnioskodawca przekazuje w załączeniu.

Ponadto Wnioskodawca poinformował organ, że na dzień składania wyjaśnień nie planuje zawierania innych umów niż obecnie obowiązujące - zawarte w dniu 1 lipca 2015r. tj.

*   umowa najmu z Centrum Kultury,
*   umowa użyczenia z Gminna Biblioteka Publiczną,
*   Zarządzenie Wójta Gminy w sprawie nieodpłatnego wykorzystania części budynku przez Ochotniczą Straż Pożarną– wcześniej zakładano, że zostanie udostępniana na zasadzie Porozumienia.

Umowa o dostawę mediów (energia, gaz, woda) do ww. obiektu z podmiotami dokonującymi ich dostawy została zawarta przez Wnioskodawcę (wynajmujący/użyczający).

Gmina z tytułu umowy najmu wystawia faktury VAT za czynsz oraz refakturuje media na Centrum Kultury K. i odprowadza podatek należny.

Gmina z tytułu umowy użyczenie refakturuje media na Gminną Bibliotekę Publiczną w K. i odprowadza podatek należny.

Ze względów formalnoprawnych pierwotnie planowane Porozumienie zostało zamienione na Zarządzenie Wójta Gminy w sprawie przeznaczenia części budynku Nr 112 - Wiejskiego Centrum Kultury do wykorzystania przez Ochotnicza Straż Pożarną na potrzeby prowadzenia działalności statutowe (działając na podstawie art. 30 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym – tj. Dz.U. z 2013 r. poz. 594 z późn.zm; art. 25 ust. l ustawy z dnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tj. Dz.U. z 2014 r., poz. 518 z późn.zm.; ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej – tj. Dz. U. z 2009 r. nr 178, poz. 1380 z późn.zm).

Zamiast Porozumienia zostało zawarte Zarządzenie Wójta Gminy, w którym zobowiązuje OSP do:

*   używania części budynku zgodnie z jego przeznaczeniem,
*   nie oddawania użytkowanej części budynku do używania osobie trzeciej w celu wykraczającym poza przeznaczenie,
*   utrzymanie czystości, porządku i bieżących napraw w użytkowanych pomieszczeniach oraz wokół budynku,
*   zabezpieczenia użytkowanego budynku oraz urządzeń zgodnie z obowiązującymi przepisami elektrycznymi, energetycznymi, przeciwpożarowymi, BHP i ochrony środowiska.

Zarządzenie Wójta Gminy nie określa zobowiązań ze strony Gminy, natomiast wynikają one z obowiązków administratora obiektu, którym jest Wnioskodawca.

Ochotnicza Straż Pożarna na podstawie Zarządzenia Wójta Gminy korzysta z pomieszczeń nieodpłatnie.

Na podstawie zawartej umowy najmu, użyczenia oraz na podstawie Zarządzenia Gmina nie jest zobowiązana do innych świadczeń niż udostępnianie lokali.

W zawartej umowie najmu/użyczenia jest zapis że:

*   Zwykłe koszty wynikające z korzystania z przedmiotu najmu/użyczenia przez cały czas trwania umowy będzie ponosił Najemca/Biorący,
*   Koszty zużycia energii elektrycznej, gazu i wody pokrywa Najemca/Biorący,
*   Najemca/Biorący ponosi wszelkie koszty utrzymania pomieszczeń jak: ogrzewanie, sprzątanie, wywóz śmieci i nieczystości.

OSP M. na podstawie zawartego Zarządzenia o nieodpłatne wykorzystanie budynku na potrzeby prowadzenia działalności statutowej nie jest obciążana żadnymi kosztami.

We wniosku o interpretację zastosowano skrót „itp.” mając na względzie koszty związane z utrzymaniem pomieszczeń jak: dokonywane w ciągu roku przeglądy techniczne, kominiarskie, przegląd windy, a których zapis w umowie najmu/użyczenia brzmi: Zwykłe koszty wynikające z korzystania z przedmiotu najmu/użyczenia przez cały czas trwania umowy będzie ponosił Najemca/Biorący.

Centrum Kultury w K. oraz Gminna Biblioteka Publiczna płacą za zużyte media na podstawie dokonywanych przez Wnioskodawcę refaktur z zastosowaniem klucza powierzchniowego.

Budynek Wiejskiego Centrum Kultury jest wykorzystywany w części przez samorządową instytucje kultury tj. Centrum Kultury i Gminną Bibliotekę Publiczną, a w części przez jednostkę budżetową – Urząd Gminy ze względu na zapewnienie utrzymania bojowości gotowej Ochotniczej Straży Pożarnej (Stowarzyszenie)

Centrum Kultury w K. jest zarejestrowane jako podatnik VAT.

Gminna Biblioteka Publiczna w K. nie jest zarejestrowana jako podatnik VAT.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania:

1.  Czy Gminie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego od poniesionych kosztów inwestycyjnych w związku z realizacją inwestycji pn. „…” w części związanej z wykonywaniem przez nią czynności opodatkowanych podatkiem VAT i w jaki sposób należy go odliczyć?
2.  Czy Gmina będzie miała prawo do odliczenia VAT naliczonego z tytułu wydatków związanych z mediami oraz przeglądami technicznymi, kominiarskimi itp. w części związanej z czynnościami podlegającymi opodatkowaniu VAT?

Uzasadnienie do pytania 1

Zgodnie z brzmieniem art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest bezpośredni i bezsporny związek zakupów z wykonanymi czynnościami opodatkowanymi.

Jak stanowi art. 15 ust. 6 ustawy o VAT, nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

W myśl art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 594 z późn. zm.) gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność. Natomiast zgodnie z art. 6 ust. 1 ww. ustawy do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów.

Do zadań własnych gminy należy zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty. W szczególności zadania własne obejmują sprawy kultury, w tym bibliotek gminnych i innych instytucji kultury oraz ochrony zabytków i opieki nad zabytkami, kultury fizycznej i turystyki, w tym terenów rekreacyjnych i urządzeń sportowych, promocji gminy (art. 7 ust. 1 pkt 9, 10 i 8 cyt. ustawy o samorządzie gminnym). W świetle art. 9 ust. l ww. ustawy, w celu wykonywania zadań gmina może tworzyć jednostki organizacyjne, a także zawierać umowy z innymi podmiotami, w tym z organizacjami pozarządowymi.

Stosownie do regulacji art. 24 ust. l ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2014 r., poz. 518) do gminnego zasobu nieruchomości należą nieruchomości, które stanowią przedmiot własności gminy i nie zostały oddane w użytkowanie wieczyste, oraz nieruchomości będące przedmiotem użytkowania wieczystego gminy. Zgodnie z art. 18 ww. ustawy, nieruchomości mogą być oddawane jednostkom organizacyjnym w trwały zarząd, najem i dzierżawę oraz użyczenie na cele związane z ich działalnością.

Gmina zrealizowała projekt inwestycyjny pn. „…”, w trakcie którego poniosła wydatki na jego budowę. Gmina jest czynnym, zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług. Po zakończonej budowie, a przed oddaniem do pierwszego użytkowania otrzymała zgodę na przedmiotowe przeniesienie praw posiadania nabytych dóbr na rzecz Centrum Kultury oraz Gminnej Biblioteki Publicznej. W związku z powyższym Gmina zawarła umowę najmu z Centrum Kultury o łącznej powierzchni użytkowej 683,91 m2 oraz umowę użyczenia z Gminną Biblioteką Publiczną o powierzchni użytkowej 30,96 m2. Z Ochotniczą Strażą Pożarną zostanie zawarte porozumienie.

Jak wskazano w opisie stanu faktycznego Gmina udostępnia obiekt WCK zarówno odpłatnie jak i nieodpłatnie. Odpłatne udostępnienie obiektu jest czynnością podlegającą opodatkowaniu VAT (wystawiane co miesiąc faktury za czynsz na Centrum Kultury), stosownie do art. 5 ust. l pkt l w związku z art. 8 ust. 1 ustawy o VAT. W przypadku natomiast nieodpłatnego udostępniania ww. obiektu w ramach realizacji zadań własnych (umowa użyczenie z Gminną Biblioteką Publiczną w K. oraz Porozumienie z OSP w M.) czynności te nie są objęte regulacjami VAT.

Jak wynika z art. 86 ust. 7b ustawy o VAT, w przypadku nakładów ponoszonych na nabycie, w tym na nabycie praw wieczystego użytkowania gruntów, oraz wytworzenie nieruchomości stanowiącej majątek przedsiębiorstwa danego podatnika, wykorzystywanej zarówno do celów prowadzonej przez tego podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych, w tym w szczególności do celów osobistych podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, celów, których nie da się w całości przypisać działalności gospodarczej – podatek naliczony oblicza się według udziału procentowego, w jakim dana nieruchomość jest wykorzystywana do działalności gospodarczej.

Przez wytworzenie nieruchomości – zgodnie z definicją ustawową zawarta, w art. 2 pkt 14a podatku od towarów i usług – rozumie się wybudowanie budynku, budowli lub ich części, lub ich ulepszenie w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym. Biorąc pod uwagę powyższe, wytworzona nieruchomość stanowi 78,86% udziału w jakim jest wykorzystywana do celów działalności opodatkowanej podatnika (całkowita powierzchnia użytkowa 867,18 m2; część opodatkowana z tytułu umowy najmu z Centrum Kultury to 683,91 m2).

Natomiast pozostałe 21,14% powierzchni nie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, z uwagi na nieodpłatność tej czynności oraz fakt, iż nie ma w tym przypadku zastosowania art. 8 ust. 2 ustawy VAT. Reasumując, nabywane towary i usługi, związane z realizacją przedmiotowego zadania będą służyły czynnościom opodatkowanym tylko w 78,86%. Zatem zgodnie z art. 86 ust. 7b Gminie przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z faktur dokumentujących nabycie towarów i usług związanych z realizacją zadania pod nazwą „…” tylko w wysokości 78,86%.

Kwestie dotyczące korekty podatku naliczonego regulują przepisy art. 91 ustawy o podatku od towarów i usług. Według art. 91 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, po zakończeniu roku, w którym podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, o którym mowa w art. 86 ust. 1, jest on obowiązany dokonać korekty kwoty podatku odliczonego zgodnie z art. 90 ust. 2-10, z uwzględnieniem proporcji obliczonej w sposób określony w art. 90 ust. 2-6 lub 10 lub przepisach wydanych na podstawie art. 90 ust. 11 i 12, dla zakończonego roku podatkowego.

W myśl ust. 2 ww. artykułu, w przypadku towarów i usług, które na podstawie przepisów o podatku dochodowym są zaliczane przez podatnika do środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych podlegających amortyzacji, a także gruntów i praw wieczystego użytkowania gruntów, jeżeli zostały zaliczone do środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych nabywcy, z wyłączeniem tych, których wartość początkowa nie przekracza 15.000 zł, korekty, o której mowa w ust. 1, podatnik dokonuje w ciągu 5 kolejnych lat, a w przypadku nieruchomości i praw wieczystego użytkowania gruntów – w ciągu 10 lat, licząc od roku, w którym zostały oddane do użytkowania. Roczna korekta w przypadku, o którym mowa w zdaniu pierwszym, dotyczy jednej piątej, a w przypadku nieruchomości i praw wieczystego użytkowania gruntów jednej dziesiątej kwoty podatku naliczonego przy ich nabyciu lub wytworzeniu. W przypadku środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, których wartość początkowa nie przekracza 15.000 zł, przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio, z tym że korekty dokonuje się po zakończeniu roku, w którym zostały oddane do użytkowania.

Przepis art. 91 ust. 3 ustawy stanowi, że korekty, o której mowa w ust. 1 i 2, dokonuje się w deklaracji podatkowej składanej za pierwszy okres rozliczeniowy roku następującego po roku podatkowym, za który dokonuje się korekty, a w przypadku zakończenia działalności gospodarczej – w deklaracji podatkowej za ostatni okres rozliczeniowy. Zgodnie z brzmieniem art. 91 ust. 7 ustawy, przepisy ust. 1-6 stosuje się odpowiednio w przypadku, gdy podatnik miał prawo do obniżenia kwot podatku należnego o całą kwotę podatku naliczonego od wykorzystywanego przez siebie towaru lub usług – należnego o kwotę podatku naliczonego od tego towaru lub usługi.

Na podstawie ust. 7a przywołanego artykułu, w przypadku towarów i usług, które na podstawie przepisów o podatku dochodowym są zaliczane przez podatnika do środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych podlegających amortyzacji, a także gruntów i praw wieczystego użytkowania gruntów, jeżeli zostały zaliczone do środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych nabywcy, z wyłączeniem tych, których wartość początkowa nie przekracza 15.000 zł, korekty, o której mowa w ust. 7, dokonuję się na zasadach określonych w ust. 2 zdanie pierwsze i drugie oraz ust. 3. Korekty tej dokonuje się przy każdej kolejnej zmianie prawa do odliczeń, jeżeli zmiana ta następuje w okresie korekty. Koszt całkowity inwestycji wynosi 2 830 812,98 zł w tym VAT niekwalifikowany w wysokości 529 339,06 zł.

Środek trwały oddany do użytkowania 21 listopada 2014 r. (protokół odbioru końcowego). Zatem od 2014 r. obiekt jest objęty 10-letnią korektą podatku VAT, która będzie wyglądała następująco:

*   za 2014 r. brak korekty w deklaracji za styczeń 2015 (czynność nieopodatkowana)
*   za 2015 r. kwota VAT 529 339,06 zł x 78,86% x l/10 = 41598, 97 korekta w deklaracji za styczeń 2016 r. (czynność opodatkowana-umowa najmu od lipiec 2015 r.)
*   za 2016 r. kwota VAT 529 339,06 x 78,86% x 1/10 = 41743,68 korekta w deklaracji za styczeń 2017 r.
*   za 2017 r. kwota VAT 529 339,06 x 78,86% x 1/10 = 41743,68 korekta w deklaracji za styczeń 2018 r.
*   za 2018 r. kwota VAT 529 339,06x78,86% x 1/10 = 41743,68 korekta w deklaracji za styczeń 2019 r.
*   za 2019 r. kwota VAT 529 339,06 x 78,86% x 1/10 = 41743,68 korekta w deklaracji za styczeń 2020 r.
*   za 2020 r. kwota VAT 529 339,06 x 78,86% x 1/10 = 41743,68 korekta w deklaracji za styczeń 2021 r.
*   za 2021 r. kwota VAT 529 339,06 x 78,86% x l/10 = 41743,68 korekta w deklaracji za styczeń 2022 r.
*   za 2022 r. kwota VAT 529 339,06x78,86% x 1/10 = 41743,68 korekta w deklaracji za styczeń 2023 r.
*   za 2023 r. kwota VAT 529 339,06 x 78,86% x 1/10 = 41743,68 korekta w deklaracji za styczeń 2024 r.

Reasumując Gmina pierwszej korekty powinna dokonać dopiero w deklaracji za styczeń 2016 r. (Gmina rozlicza się miesięcznie z zakresu podatku VAT) i będzie miała prawo do odliczenia podatku naliczonego w kwocie 41743,68 zł za każdy pozostały rok z 10-letniego okresu korekty, w którym przedmiotowa inwestycja będzie wykorzystywana do czynności opodatkowanych o ile nie nastąpi w trakcie zmiana przeznaczenia.

Uzasadnienie do pytania 2

Budynek WCK M. stanowi własność Gminy. Po zakończeniu inwestycji Wnioskodawca rozpoczął w części odpłatnie udostępniać obiekt poprzez zawarcie umowy najmu z Centrum Kultury i regularnie co miesiąc wykazuje VAT należny generowany z tytułu najmu. Jednocześnie w związku z funkcjonowaniem obiektu, ponosi bieżące koszty utrzymania jak: koszty mediów, koszty przeglądów technicznych, kominiarskich itp. Ponoszone wydatki bieżące są dokumentowane otrzymywanymi fakturami VAT z wykazanymi na nich kwotami podatku naliczonego, którymi obciąża podmioty korzystające z nowo powstałego obiektu zgodnie z zapisami w umowie najmu z CK oraz umowie użyczenia z Biblioteką, tak więc generowany jest cyklicznie również VAT należny z tytułu refakturowania.

Przepisy zawarte w art. 90 ustawy regulują kwestię związaną z prawem do odliczenia podatku naliczonego w sytuacji, gdy podatnik nabyte towary i usługi wykorzystuje zarówno do wykonywania czynności opodatkowanych VAT, w związku z którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego jak i czynności, w związku z którymi takie prawo nie przysługuje.

Z tym, że przez „czynności w związku z którymi nie przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego” należy rozumieć czynności zwolnione od podatku. Wnioskodawca w wytworzonym obiekcie nie wykonuje jakiejkolwiek czynności zwolnionej od podatku VAT. Zatem przepisy zawarte w tym artykule nie mają w analizowanym przypadku zastosowania.

Jednakże w art. 86 ustawy VAT ustawodawca zezwolił na odliczenie podatku naliczonego w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Natomiast nie daje uprawnienia do odliczenia w przypadku czynności będących poza zakresem działalności nieopodatkowanej, co oznacza, że podatnik nie może domagać się prawa do odliczenia podatku naliczonego nie płacąc podatku należnego.

Obowiązkiem jest zatem przypisanie konkretnych wydatków do określonego rodzaju sprzedaży, z którymi wydatki te są związane, a więc odrębnego określenia z jakim rodzajem działalności będzie związany podatek wynikający z otrzymanych faktur zakupu, czyli dokonania tzw. alokacji podatku do czynności podlegających opodatkowaniu i czynności niepodlegających opodatkowaniu.

Gmina zatem może odliczyć podatek naliczony w tej części, w jakiej dane towary lub usługi, z którymi związany jest podatek naliczony są wykorzystywane do realizacji czynności opodatkowanych, z pominięciem tej części podatku, w jakiej towary (usługi) nie podlegają temu podatkowi.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego:

*   prawa do odliczenia podatku naliczonego od poniesionych kosztów inwestycyjnych w związku z realizacją inwestycji pn. „…” w części związanej z wykonywaniem przez Gminę czynności opodatkowanych podatkiem VAT – **jest prawidłowe,**
*   prawa do odliczenia podatku VAT naliczonego z tytułu wydatków związanych z mediami oraz przeglądami technicznymi, kominiarskimi, wind w części związanej z czynnościami podlegającymi opodatkowaniu VAT– **jest prawidłowe,**
*   w zakresie sposobu realizacji prawa do odliczenia podatku naliczonego od poniesionych kosztów inwestycyjnych – **jest nieprawidłowe.**

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054, ze zm.), w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15 ustawy, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Zgodnie z art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy, w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2013 r., kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.

Z kolei stosownie do art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy, w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2014 r., kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.

Terminy, w których powstaje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego ustawodawca określił w art. 86 ust. 10-13 ustawy o VAT.

Na mocy art. 86 ust. 10 pkt 1 ustawy o VAT (w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2013 r.) prawo do obniżenia kwoty podatku należnego powstaje w rozliczeniu za okres, w którym podatnik otrzymał fakturę albo dokument celny, z zastrzeżeniem pkt 2-5 oraz ust. 11, 12, 16 i 18.

Stosownie do art. 86 ust. 11 ustawy o VAT (w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2013 r.), jeżeli podatnik nie dokona obniżenia kwoty podatku należnego w terminach określonych w ust. 10, może obniżyć kwotę podatku należnego w deklaracji podatkowej za jeden z dwóch następnych okresów rozliczeniowych.

W myśl art. 86 ust. 13 ustawy o VAT (w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2013 r.) jeżeli podatnik nie dokonał obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w terminach, o których mowa w ust. 10, 11, 12, 16 i 18, może on obniżyć kwotę podatku należnego przez dokonanie korekty deklaracji podatkowej za okres, w którym wystąpiło prawo do obniżenia podatku należnego, nie później jednak niż w ciągu 5 lat, licząc od początku roku, w którym wystąpiło prawo do obniżenia podatku należnego.

Zgodnie z art. 86 ust. 10 ustawy o VAT (w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2014 r.) prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego powstaje w rozliczeniu za okres, w którym w odniesieniu do nabytych lub importowanych przez podatnika towarów i usług powstał obowiązek podatkowy.

Stosownie do art. 86 ust. 11 ustawy o VAT (w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2014 r.), jeżeli podatnik nie dokonał obniżenia kwoty podatku należnego w terminach określonych w ust. 10, 10d i 10e, może obniżyć kwotę podatku należnego w deklaracji podatkowej za jeden z dwóch następnych okresów rozliczeniowych.

Natomiast zgodnie z art. 86 ust. 13 ustawy o VAT (w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2014 r.), jeżeli podatnik nie dokonał obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w terminach, o których mowa w ust. 10, 10d, 10e i 11, może on obniżyć kwotę podatku należnego przez dokonanie korekty deklaracji podatkowej za okres, w którym powstało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego (tj. za pierwszy okres rozliczeniowy w którym spełnił wszystkie warunki do dokonania odliczenia), nie później jednak niż w ciągu 5 lat, licząc od początku roku, w którym powstało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, z zastrzeżeniem ust. 13a.

Wskazać tutaj należy, że zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz niektórych innych ustaw z dnia 7 grudnia 2012 r. (Dz.U. z 2013 r. poz. 35), do rozliczeń za okresy rozliczeniowe, które upływają w dniu 31 grudnia 2013 r., stosuje się przepisy art. 86 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 stycznia 2014 r.

Zgodnie z art. 86 ust. 7b ustawy, w przypadku nakładów ponoszonych na nabycie, w tym na nabycie praw wieczystego użytkowania gruntów, oraz wytworzenie nieruchomości, stanowiącej majątek przedsiębiorstwa danego podatnika, wykorzystywanej zarówno do celów prowadzonej przez tego podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych, w tym w szczególności do celów osobistych podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, których nie da się w całości przypisać działalności gospodarczej, podatek naliczony oblicza się według udziału procentowego, w jakim dana nieruchomość wykorzystywana jest do celów działalności gospodarczej.

Przy czym przez wytworzenie nieruchomości, stosownie do art. 2 pkt 14a ustawy, rozumieć należy wybudowanie budynku, budowli lub ich części, lub ich ulepszenie w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym.

Z powyższych przepisów wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).

Przedstawiona wyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.

Ponadto podkreślić należy, że ustawodawca stworzył podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Aby podmiot mógł skorzystać z prawa obniżenia podatku należnego o podatek naliczony związany z dokonanym nabyciem towarów i usług, w pierwszej kolejności winien spełnić przesłanki umożliwiające uznanie go dla tej czynności za podatnika podatku od towarów i usług, działającego w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.

W myśl art. 15 ust. 1 ustawy – podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy – działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Należy zauważyć, że na podstawie art. 15 ust. 6 ustawy – nie uznaje za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Z powołanych wyżej przepisów wynika, że jednostki samorządu terytorialnego są podatnikami podatku od towarów i usług jedynie w zakresie wszelkich czynności, które mają charakter cywilnoprawny. Będą to zatem wszystkie realizowane przez te jednostki (urzędy) czynności w sferze ich aktywności cywilnoprawnej, np. czynności sprzedaży, zamiany (nieruchomości i ruchomości), wynajmu, dzierżawy, itd., umów prawa cywilnego (nazwanych i nienazwanych).

O publicznym charakterze działania gminy przesądza to, że wykonywanie zadań publicznych odbywa się na podstawie przepisów powszechnie obowiązujących i że przez te działania zaspokajane są zbiorowe potrzeby wspólnoty samorządowej.

Stosownie do przepisu art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2015 r. poz. 1515), gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność. Natomiast zgodnie z art. 6 ust. 1 ww. ustawy do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów. Do zadań własnych gminy należy zaspokajanie potrzeb wspólnoty. W szczególności zadania własne obejmują m.in. edukacji publicznej, kultury, w tym bibliotek gminnych i innych instytucji kultury oraz ochrony zabytków i opieki nad zabytkami kultury fizycznej i turystyki, w tym terenów rekreacyjnych i urządzeń sportowych (art. 7 ust. 1 pkt 8, 9, 10 ustawy o samorządzie gminnym). Działalność gmin w zakresie kultury, jako zadanie własne jednostek samorządu terytorialnego, została uregulowana ustawą z dnia 25 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej (t.j. z 2012 r. poz. 406 ze zm.). Zgodnie z art. 9 ust. 1 i 2 ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej jednostki samorządu terytorialnego organizują działalność kulturalną, tworząc samorządowe instytucje kultury, dla których prowadzenie takiej działalności jest podstawowym celem statutowym. Prowadzenie działalności kulturalnej jest zadaniem własnym jednostek samorządu terytorialnego o charakterze obowiązkowym.

W celu wykonywania zadań gmina może tworzyć jednostki organizacyjne, a także zawierać umowy z innymi podmiotami, w tym z organizacjami pozarządowymi (art. 9 ust. 1 ww. ustawy). Gmina oraz inna gminna osoba prawna może prowadzić działalność gospodarczą wykraczającą poza zadania o charakterze użyteczności publicznej wyłącznie w przypadkach określonych w odrębnej ustawie (art. 9 ust. 2 ww. ustawy).

Z przedstawionego we wniosku opisu sprawy wynika, że budowę Wiejskiego Centrum Kultury rozpoczęto 17 maja 2013 r., a zakończono 21 listopada 2014 r. Wiejskie Centrum Kultury jest/będzie udostępniane przez Gminę na podstawie umowy najmu zawartej z Centrum Kultury; umowy użyczenia zawartej z Gminną Biblioteką Publiczną; Zarządzenia Wójta Gminy w sprawie nieodpłatnego wykorzystania części budynku przez Ochotniczą Straż Pożarną. W załączniku do wniosku o dofinansowanie realizacji ww. projektu z 5 kwietnia 2013 r. wskazano, że „Wnioskodawca przewiduje osiąganie przychodów z części niekwalifikowanej” obiektu. Ponadto w uzupełnieniu do ww. wniosku o dofinansowanie z 26 sierpnia 2013 r. Gmina stwierdziła, że zamierza osiągać niewielkie przychody z wynajmu sali wielofunkcyjnej (część kwalifikowana obiektu). Wnioskodawca wskazał również, że 24 czerwca 2015 r. otrzymał zgodę od Urzędu Marszałkowskiego Województwa … na przeniesienie praw posiadania nabytych dóbr na rzecz Centrum Kultury oraz Gminnej Biblioteki Publicznej. Przedmiotowe umowy zostały zawarte 1 lipca 2015 r.

Odnosząc się do kwestii prawa do odliczenia podatku naliczonego w związku z realizacją opisanej inwestycji, należy podkreślić, że ustawa o podatku od towarów i usług ustanawia zasadę tzw. niezwłocznego odliczenia podatku naliczonego. Zasada ta wyraża się tym, że podatnik, aby skorzystać z prawa do odliczenia podatku naliczonego nie musi czekać aż nabyty towar lub usługa zostaną odsprzedane lub efektywnie wykorzystane na potrzeby działalności opodatkowanej. W każdym więc przypadku należy dokonać oceny, czy intencją określonej czynności, z którą łączą się skutki podatkowoprawne było wykonywanie czynności opodatkowanych. Z ogólnie przyjętej definicji „zamiaru” wynika, że jest to projekt, plan czy intencja zrealizowania czegoś. Istotą zamiaru są intencje jakie przyświecają dokonywanym czynnościom, jak i cel, który dana osoba ma osiągnąć dokonując tych czynności. Istotna jest intencja nabycia – jeśli dany towar ma służyć wykonywaniu czynności opodatkowanych wówczas – po spełnieniu wymienionych w art. 86 ustawy wymogów formalnych – odliczenie jest prawnie dozwolone, oczywiście jeżeli nie wyłączają go inne przepisy ustawy lub aktów wykonawczych. Nadmienić należy, że na Gminie spoczywa ciężar udokumentowania planowanych zmian, co do sposobu przeznaczenia budynku będącego w jej zasobach, co powoduje, że powinny one znaleźć odzwierciedlenie w stosownych dokumentach.

Konkludując, jeśli towary i usługi, przy nabyciu których naliczono podatek, są (mają być) wykorzystywane w części do prowadzenia działalności opodatkowanej, wówczas podatnikowi przysługuje prawo do odliczenia podatku w tej części.

Należy zauważyć, że z ugruntowanego orzecznictwa TSUE wynika, że aby podmiot miał prawo do odliczenia VAT, musi on być podatnikiem w rozumieniu przepisów dyrektywy, a po drugie – towary i usługi powinny być używane do celów transakcji podlegających opodatkowaniu (zob. np. wyrok z 29 kwietnia 2004 r. w sprawie C-137/02, pkt 24).

Tezę tą potwierdzają również postanowienia pkt 8-9 wyroku w sprawie C-97/90 Lennartz, w których TSUE stwierdził, że prawo do odliczeń powstaje w momencie, gdy podlegający odliczeniu podatek staje się wymagalny. W konsekwencji o istnieniu tego prawa do odliczeń może zadecydować jedynie charakter, w jakim osoba występuje w danym czasie. Zgodnie z art. 17 (2) szóstej dyrektywy, o ile podatnik, działający w tym charakterze, używa towarów dla celów czynności podlegających opodatkowaniu, jest on uprawniony do odliczania podatku należnego lub zapłaconego od takich towarów. Jeżeli towary nie są używane do celów działalności gospodarczej podatnika w rozumieniu art. 4, lecz do celów prywatnej konsumpcji, nie powstaje żadne prawo do odliczeń.

Analiza przywołanych powyżej regulacji prawnych, a także orzecznictwa TSUE prowadzi do stwierdzenia, że w sytuacji gdy – jak wynika z treści wniosku – przed rozpoczęciem realizacji inwestycji oraz od początku jej trwania Gmina określiła zamiar wykorzystania części budynku do czynności opodatkowanych w dokumentacji o dofinansowanie projektu, to przysługuje jej prawo do odliczenia podatku naliczonego od zakupów towarów i usług związanych z budową Wiejskiego Centrum Kultury. W tej części spełniona bowiem została podstawowa pozytywna przesłanka warunkująca prawo do odliczenia podatku naliczonego, jaką jest związek zakupów z wykonywaniem czynności opodatkowanych, wynikająca z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT. Prawo do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktur dokumentujących zakupy związane z budową Wiejskiego Centrum Kultury przysługuje Gminie w części w jakiej zakupione towary i usługi będą wykorzystywane przez Gminę do czynności opodatkowanych podatkiem VAT.

Mając na uwadze, że Wnioskodawca nie jest w stanie odrębnie przypisać zakupu towarów i usług związanych z budową Wiejskiego Centrum Kultury do celów działalności gospodarczej (działalności opodatkowanej) i odrębnie do celów innych niż działalność gospodarcza, należy wskazać, że w kwestii prawa do odliczenia podatku naliczonego dotyczącego wydatków inwestycyjnych związanych z budową Wiejskiego Centrum Kultury znajdzie zastosowanie art. 86 ust. 7b ustawy.

Cytowany przepis art. 86 ust. 7b ustawy, wprowadza bowiem szczególny tryb obliczania podatku naliczonego od nabycia bądź wytworzenia nieruchomości (w tym ponoszonych nakładów) w sytuacji, w której dana nieruchomość ma być używana zarówno na cele działalności, jak i na cele niezwiązane z prowadzoną działalnością. Niniejsza regulacja ma zastosowanie wówczas, gdy dana nieruchomość (której dotyczy podatek naliczony) nie jest wykorzystywana wyłącznie w prowadzonej działalności. Obejmuje ona sytuacje, w których nieruchomość ma przeznaczenie mieszane, to znaczy jest wykorzystywana w działalności, jak i na inne cele.

Zatem powyższy przepis znajduje zastosowanie w sytuacji takiej jak będąca przedmiotem wniosku, dotyczy bowiem nakładów, których nie da się w całości przypisać działalności gospodarczej i nakłada obowiązek określenia udziału procentowego, w jakim dana nieruchomość zostanie lub została wykorzystana do celów prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej.

Unormowanie to ma charakter doprecyzowujący ogólną zasadę w zakresie prawa do odliczenia podatku VAT od wydatków związanych z nabyciem lub wytworzeniem nieruchomości stanowiącej majątek przedsiębiorstwa podatnika, wykorzystywanej zarówno do celów prowadzonej działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż prowadzona działalność, i jest zgodny z normą prawną wyrażoną w art. 86 ust. 1 ustawy.

Gmina powinna więc określić, w jakim stopniu wybudowany budynek Wiejskiego Centrum Kultury będzie wykorzystywany na potrzeby prowadzonej przez Gminę działalności gospodarczej i na podstawie tego udziału ma prawo do odliczenia części podatku naliczonego od wydatków inwestycyjnych dotyczących budowy nieruchomości.

W odniesieniu do stosowanej metody wyodrębnienia podatku wskazać należy, że sposób wyodrębnienia kwot podatku naliczonego związanego z wydatkami na budowę Wiejskiego Centrum Kultury, winien mieć charakter obiektywny, determinowany okolicznościami sprawy. Wybór metody wyodrębnienia kwot podatku naliczonego należy wyłącznie do obowiązków Wnioskodawcy. Ważne jest jedynie by przyjęta metoda stanowiła właściwe odzwierciedlenie rzeczywistego stanu faktycznego. Jednakże należy podkreślić, że wyłącznie Wnioskodawca znający specyfikę, organizację i podział pracy w swojej jednostce jest w stanie wyodrębnić część podatku naliczonego, związaną ze sprzedażą opodatkowaną. Warto nadmienić że metody, czy też sposoby, na podstawie których Wnioskodawca dokona wydzielenia odpowiedniej kwoty podatku naliczonego muszą odpowiadać wartościom faktycznym i rzeczywistym. Każda metoda, o ile odzwierciedla stan faktyczny jest właściwa. Wnioskodawca winien dokonać wyboru wskaźnika, który jest najbardziej miarodajny i obiektywny. Należy podkreślić, że wyłącznie Wnioskodawca znający specyfikę, organizację i podział pracy w swojej jednostce jest w stanie wyodrębnić część podatku naliczonego, związaną z czynnościami podlegającymi opodatkowaniu, a nie organ podatkowy w trybie interpretacji indywidualnej.

Biorąc pod uwagę opisane okoliczności, na tle powołanych przepisów należy stwierdzić, że w przypadku zakupów towarów i usług dotyczących budowy Wiejskiego Centrum Kultury, związanych z czynnościami opodatkowanymi oraz niepodlegającymi podatkowi VAT, Gminie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego w takiej części, w jakiej nabycie to wiąże się z czynnościami opodatkowanymi (art. 86 ust. 1 ustawy) z uwzględnieniem normy zawartej w art. 86 ust. 7b ustawy, czyli według udziału procentowego w jakim przedmiotowa nieruchomość jest wykorzystywana do działalności gospodarczej .

Zatem w tym zakresie stanowisko Wnioskodawcy jest prawidłowe.

Natomiast w kwestii okresów za jakie Gmina powinna dokonać odliczenia podatku VAT od wydatków inwestycyjnych należy mieć na uwadze regulacje prawne zawarte w art. 86 ust. 10 -13, a nie jak wskazał Wnioskodawca art. 91ustawy.

Analiza przedstawionych we wniosku okoliczności sprawy oraz treści powołanych przepisów prawa prowadzi do stwierdzenia, że prawo do odliczenia podatku naliczonego zawartego w cenie towarów i usług nabywanych w związku z budową części budynku, której to część Gmina od początku realizacji inwestycji planowała wykorzystać do czynności opodatkowanych podatkiem VAT – mogła realizować – „na bieżąco”, na podstawie ogólnych zasad dotyczących odliczenia, określonych w art. 86 ustawy.

Jeżeli Gmina nie dokonała odliczenia podatku naliczonego w rozliczeniu za okres, w którym wystąpiło prawo do odliczenia podatku naliczonego (art. 86 ust. 10 ustawy) lub w jednym z dwóch następnych okresów rozliczeniowych (art. 86 ust. 11 ustawy), ma prawo dokonać korekty deklaracji podatkowej za okres, w którym powstało prawo do obniżenia, nie później jednak niż w ciągu 5 lat, licząc od początku roku, w którym wystąpiło prawo do obniżenia podatku należnego, o czym stanowi art. 86 ust. 13 ustawy, przy czym w odniesieniu do zakupów dokonanych do 31 grudnia 2013 r. zastosowanie znajdą przepisy art. 86 w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 stycznia 2014 r. natomiast w odniesieniu do pozostałych zakupów przepisy w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2014 r.

Nadmienia się, że zgodnie z art. 90a ust. 1 ustawy – w przypadku gdy w ciągu 120 miesięcy, licząc od miesiąca, w którym nieruchomość stanowiąca część przedsiębiorstwa podatnika została przez niego oddana w użytkowanie, nastąpi zmiana w stopniu wykorzystania tej nieruchomości do celów działalności gospodarczej, dokonuje się korekty podatku naliczonego odliczonego przy jej nabyciu lub wytworzeniu. Korekty, o której mowa w zdaniu pierwszym, dokonuje się w deklaracji za okres rozliczeniowy, w którym nastąpiła ta zmiana, w kwocie proporcjonalnej do pozostałego okresu korekty. Jeżeli podatnik wykorzystuje tę nieruchomość w działalności gospodarczej również do czynności zwolnionych od podatku bez prawa do odliczeń, korekta powinna uwzględniać proporcję określoną w art. 90 ust. 3-10, zastosowaną przy odliczeniu.

Stosownie natomiast do art. 90a ust. 2 ustawy, w przypadku, o którym mowa w ust. 1, przepisu art. 8 ust. 2 nie stosuje się.

Jeżeli po oddaniu budynku Wiejskiego Centrum Kultury do użytkowania zmieni się stopień jego wykorzystania na potrzeby prowadzonej przez Wnioskodawcę działalności gospodarczej, w rozumieniu powołanego wyżej art. 15 ust. 2 ustawy, Wnioskodawca powinien dokonać odpowiedniej korekty podatku naliczonego od wydatków poniesionych na ich budowę.

Mając na uwadze przedstawione okoliczności sprawy oraz obowiązujące przepisy należy uznać, że skoro budynek, będzie wykorzystywany do czynności opodatkowanych podatkiem VAT oraz czynności niepodlegających opodatkowaniu, to Gmina będzie miała prawo do odliczenia podatku naliczonego w zakresie w jakim budynek będzie wykorzystywany do czynności opodatkowanych podatkiem VAT, z uwzględnieniem ograniczeń wynikających z art. 88 ustawy. Obliczenia kwoty podatku naliczonego podlegającej odliczeniu należy dokonać zgodnie z przepisami art. 86 ust. 1 w związku z art. 86 ust. 7b oraz art. 90a ust. 2.

Wskazać należy, że w rozpatrywanej sprawie nie będzie miał zastosowania powołany przez Wnioskodawcę art. 91 ust. 1 ustawy, zgodnie z którym po zakończeniu roku, w którym podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, o którym mowa w art. 86 ust. 1, jest on obowiązany dokonać korekty kwoty podatku odliczonego zgodnie z art. 90 ust. 2-10, z uwzględnieniem proporcji obliczonej w sposób określony w art. 90 ust. 2-6 lub 10 lub przepisach wydanych na podstawie art. 90 ust. 11 i 12 dla zakończonego roku podatkowego. W przedmiotowej sprawie nie dojdzie bowiem do zmiany przeznaczenia wybudowanego budynku Wiejskiego Centrum Kultury, który od początku realizacji inwestycji był przeznaczony do czynności opodatkowanych oraz do czynności niepodlegających ustawie VAT.

Zatem stanowisko Wnioskodawcy w zakresie sposobu realizacji prawa do odliczenia podatku naliczonego jest nieprawidłowe.

Ponadto wątpliwości Wnioskodawcy dotyczą prawa do odliczenia VAT naliczonego z tytułu wydatków związanych z mediami oraz przeglądami technicznymi, kominiarskimi itp. w części związanej z czynnościami podlegającymi opodatkowaniu VAT. W uzupełnieniu wniosku wyjaśniono, że zastosowano skrót „itp.” mając na względzie koszty związane z utrzymaniem pomieszczeń jak: dokonywane w ciągu roku przeglądy techniczne, kominiarskie, przegląd windy

Z treści wniosku wynika, że umowa o dostawę mediów (energia, gaz, woda) do ww. obiektu z podmiotami dokonującymi ich dostawy została zawarta przez Gminę (wynajmujący/użyczający). Gmina z tytułu umowy najmu wystawia faktury VAT za czynsz oraz refakturuje media na Centrum Kultury i odprowadza podatek należny. Gmina z tytułu umowy użyczenia refakturuje media na Gminną Bibliotekę Publiczną i odprowadza podatek należny. Centrum Kultury oraz Gminna Biblioteka Publiczna płacą za zużyte media na podstawie dokonywanych przez Wnioskodawcę refaktur z zastosowaniem klucza powierzchniowego.

Mając na uwadze art. 86 ustawy o VAT stwierdzić należy, że prawo do odliczenia podatku naliczonego z tytułu wydatków związanych z odsprzedażą mediów oraz przeglądami technicznymi, kominiarskimi, wind będzie przysługiwać Gminie w zakresie, w jakim poniesione wydatki służą do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług, czyli w zakresie w jakim Gmina dokona odsprzedaży tych mediów i pozostałych usług na rzecz Centrum Kultury i Biblioteki Publicznej.

Jak już wskazano powyżej obowiązek wyodrębnienia kwot podatku naliczonego związanego z wykonywaniem czynność opodatkowanych podatkiem VAT spoczywa wyłącznie na Wnioskodawcy. Jednocześnie podkreślenia wymaga fakt, że Wnioskodawca jest zobowiązany do przyjęcia przy odliczeniu podatku VAT naliczonego obiektywnego kryterium (np. klucza inwestycyjnego bądź transakcyjnego) zapewniającego, że obliczenie proporcji pomiędzy działalnością gospodarczą, a działalnością niemającą charakteru gospodarczego będzie obiektywnie odzwierciedlało część wydatków faktycznie przypadającą odpowiednio na każdy z tych rodzajów działalności. Zatem możliwe jest zastosowanie jakiegokolwiek sposobu rozdziału dokonanych zakupów towarów i usług pod warunkiem jednak, że gwarantuje on najdokładniejsze ustalenie kwoty podatku naliczonego do odliczenia (vide: wyrok TSUE w sprawie C-511/10 – pkt 23 i 24 ).

Należy ponadto zaznaczyć, że przepisy dotyczące zasad odliczania częściowego, zawarte w art. 90 ustawy, znajdują zastosowanie wyłącznie w odniesieniu do czynności wykonywanych w ramach działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy. A zatem dotyczą czynności podlegających opodatkowaniu (opodatkowanych i zwolnionych). Natomiast nie dotyczą czynności, pozostających poza zakresem opodatkowania, dla których Gmina nie będzie występowała w charakterze podatnika podatku od towarów i usług w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, co oznacza, że art. 90 ustawy o VAT nie znajdzie zastosowania przy obliczaniu kwoty podatku naliczonego wynikającego z faktur dokumentujący nabycie mediów oraz usług kominiarskich, przeglądów technicznych czy przeglądów wind.

Podsumowując, Wnioskodawcy będzie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z faktur dokumentujących wydatki związane z mediami i przeglądami w części w jakiej wydatki te służą wykonywaniu czynności opodatkowanych podatkiem VAT.

Zatem stanowisko Wnioskodawcy w zakresie pytania 2 jest prawidłowe, jednakże na podstawie innej argumentacji niż wskazana przez Wnioskodawcę, bowiem art. 90 nie znajduje zastosowania w rozpatrywanej sprawie.

Zaznaczyć należy, że w niniejszej interpretacji nie dokonano oceny prawidłowości przyjętego przez Gminę udziału procentowego w jakim dana nieruchomość jest wykorzystywana do działalności gospodarczej, bowiem to na Gminie ciąży obowiązek ustalenia udziału procentowego, o którym mowa w art. 86 ust. 7b, a ponadto rolą organu jest wyłącznie interpretacja przepisów prawa podatkowego, a nie badanie poprawności dokonanych wyliczeń. Jednocześnie zauważyć należy, że oceny, czy przyjęty sposób określenia udziału procentowego, o którym mowa w art. 86 ust. 7b i art. 90a ustawy, jest prawidłowy – może dokonać jedynie organ podatkowy pierwszej instancji, który w toku prowadzonego postępowania posiada odpowiednie kompetencje i dysponuje stosownymi narzędziami – wskazanymi w rozdziale 11 Działu IV Ordynacji podatkowej. Może więc dokonywać ustaleń w kontekście miarodajności, rzetelności i ewentualnej sprzeczności podanych faktów.

Niniejsza interpretacja traci aktualność w przypadku zmiany któregokolwiek z elementów przedstawionego stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego lub zmiany stanu prawnego.

Ponadto, w sprawie będącej przedmiotem wniosku należy zwrócić uwagę, że analiza załączników dołączonych do wniosku nie mieści się w ramach określonych w art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, zgodnie z którym minister właściwy do spraw finansów publicznych, na pisemny wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną).

Niniejsza interpretacja dotyczy wyłącznie prawa do odliczenia podatku naliczonego od poniesionych kosztów inwestycyjnych w związku z realizacją inwestycji pn. „…” w części związanej z wykonywaniem przez Gminę czynności opodatkowanych podatkiem VAT, prawa do odliczenia podatku VAT naliczonego z tytułu wydatków związanych z mediami oraz przeglądami technicznymi, kominiarskimi, wind oraz sposobu realizacji prawa do odliczenia podatku naliczonego od poniesionych kosztów inwestycyjnych. Natomiast w pozostałym zakresie objętym wnioskiem tj. w zakresie możliwości zastosowania klucza powierzchniowego w odniesieniu do wydatków związanych z odsprzedażą mediów i przeglądów, zostanie wydane odrębne rozstrzygnięcie.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym, a w przypadku zdarzenia przyszłego – stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w …, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a 43-300 Bielsko-Biała.