Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPB2/415-1184/14/ENB
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2015-03-26
Teza: Czy dodatkowe świadczenie wypłacone pracownikowi objętemu gwarancją zatrudnienia za skorzystanie przez niego z dobrowolnego rozwiązania umowy o pracę za porozumieniem stron z przyczyn niedotyczących pracowników są objęte zwolnieniem od podatku dochodowego od osób fizycznych po nowelizacji ustawy z dnia 29 sierpnia 2014 r. (Dz. U. z 2014 r, poz. 1328)?
Słowa kluczowe: odszkodowania; zadośćuczynienie; zwolnienie-zwolnienie przedmiotowe
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749 z późn. zm.) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko - przedstawione we wniosku z dnia 29 grudnia 2014 r. (data wpływu 31 grudnia 2014 r.) uzupełnionym w dniu 13 marca 2015 r. o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie zastosowania zwolnienia przedmiotowego - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 31 grudnia 2014 r. został złożony ww. wniosek uzupełniony w dniu 13 marca 2015 r. o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie zastosowania zwolnienia przedmiotowego.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

Wnioskodawca był zatrudniony na umowę na czas nieokreślony oraz był objęty Zakładowym Układem Zbiorowym Pracy, który w ramach Umowy społecznej zawartej na podstawie art. 9 Kodeksu pracy określał gwarancje zatrudnienia oraz zasady w jakich przypadkach może nastąpić rozwiązanie umowy o pracę bez naruszania tych gwarancji. Jedną z takich możliwości jest rozwiązanie umowy o pracę na mocy porozumienia stron. W 2014 r. pracodawca ogłosił zamiar dokonania reorganizacji poprzez poprawę struktury zatrudnienia i przedstawił program zwolnień grupowych. Z uwagi na obowiązujące gwarancje zatrudnienia pracodawca przedstawił w Regulaminie Zwolnień Grupowych propozycje dodatkowych świadczeń pieniężnych dla pracownika, jeżeli ten skorzysta z rozwiązania określonego w Zakładowym Układzie Zbiorowym Pracy i Umowie społecznej, tj. z rozwiązania umowy o pracę na mocy porozumienia stron – aby nie naruszyć obowiązujących gwarancji zatrudnienia.

W przesłanym uzupełnieniu Wnioskodawca wyjaśnił, iż wskazane we wniosku świadczenie określone zostało jedynie w Regulaminie Zwolnień Grupowych. Jego zapisy mają zachęcać pracowników do rozwiązania umowy o pracę na mocy porozumienia stron, i w ocenie Wnioskodawcy mają ścisły związek przyczynowo-skutkowy z obowiązującymi regulacjami prawnymi zawartymi w Zakładowym Układzie Zbiorowym Pracy i Umowie społecznej. Regulamin Zwolnień grupowych, zdaniem Wnioskodawcy stanowi źródło swoiste (specyficzne) prawa pracy (zalicza się je do katalogu źródeł prawa pracy jako tzw. akty trzecioplanowe). Na mocy art. 9 Kp w brzmieniu po nowelizacji z 1996 r. swoiste źródła prawa pracy mają rangę równą ustawowym źródłom prawa. Przepis ten wskazuje źródła specyficzne, nazywając ich normy postanowieniami.

Pracodawca w tytule przelewu, opisał świadczenie jako „odszkodowanie”, jednak sama treść Regulaminu nie nazywa tego świadczenia odszkodowaniem lub zadośćuczynieniem. Zgodnie z zapisami Regulaminu otrzymanie przez pracownika świadczeń przewidzianych postanowieniami Regulaminu wyłącza jego prawo oraz zwalnia pracodawcę z zobowiązań do wypłaty jakichkolwiek świadczeń i odszkodowań przewidzianych postanowieniami Umowy społecznej, z tytułu tych samych okoliczności, w związku z którymi wypłacono świadczenie przewidziane postanowieniami Regulaminu, jak również odprawy przewidzianej przepisami Ustawy o szczególnych zasadach…, jak również powszechnie i wewnętrznie obowiązujących źródeł prawa pracy z tytułu tych samych okoliczności. Wszelkie świadczenia przewidziane postanowieniami Regulaminu zawierają w sobie świadczenia i odprawy przewidziane przepisami prawa powszechnie i wewnętrznie obowiązującego u pracodawcy, w szczególności przepisami Umowy społecznej lub Ustawy o szczególnych zasadach…, i nie mogą być od nich niższe, z zastrzeżeniem § 9 ust. 1 (…).

W ocenie Wnioskodawcy zapisy Regulaminu są mocno skorelowane z konsekwencjami wynikającym z Umowy społecznej i są jej następstwem, odnosząc się w swych przepisach do przewidywanych możliwych odszkodowań wynikających z Umowy społecznej.

Regulamin Zwolnień Grupowych określa wprost zasady naliczania oraz wysokość przyznanych świadczeń. Zgodnie z zawartymi regulacjami pracownik może złożyć ofertę rozwiązania umowy o pracę za porozumieniem stron na następujących warunkach:

1.  Rozwiązanie umowy o pracę na mocy porozumienia stron za jednoczesną wypłatą na zasadach określonych w § 6 Regulaminu świadczenia: w wysokości:

*   dla pracowników zatrudnionych po 1 stycznia 2013 r. – dwumiesięcznego wynagrodzenia;
*   dla pracowników zatrudnionych w okresie od 1 stycznia 2012 r. do 31 grudnia 2013 r. – trzymiesięcznego wynagrodzenia;
*   dla pracowników zatrudnionych w okresie od 1 sierpnia 2007 r. do 31 grudnia 2011 r. – pięciomiesięcznego wynagrodzenia;
*   dla pracowników zatrudnionych w okresie przed 1 sierpnia 2007 r. – dwudziestokrotności miesięcznego wynagrodzenia, powiększonej o jedno wynagrodzenie za każdy rok łącznego stażu pracy powyżej 20, w sumie nie więcej jednak niż 100.000 zł; świadczenie zostaje powiększone o kwotę w wysokości 30.000 zł w przypadku złożenia oferty w pierwszym terminie zgłoszeń.

Świadczenie to nie stanowi odprawy pieniężnej wypłacanej na podstawie przepisów o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, gdyż wysokość świadczenia była wyższa niż trzymiesięczne wynagrodzenie.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy dodatkowe świadczenie wypłacone pracownikowi objętemu gwarancją zatrudnienia za skorzystanie przez niego z dobrowolnego rozwiązania umowy o pracę za porozumieniem stron z przyczyn niedotyczących pracowników są objęte zwolnieniem od podatku dochodowego od osób fizycznych po nowelizacji ustawy z dnia 29 sierpnia 2014 r. (Dz. U. z 2014 r, poz. 1328)?

Zdaniem Wnioskodawcy, motywacja pracodawcy do przeprowadzenia reorganizacji zatrudnienia i do wypłacenia dodatkowych świadczeń pieniężnych dla pracowników objętych gwarancjami zatrudnienia, wynikała z obowiązujących regulacji prawnych zawartych w Zakładowym Układzie Zbiorowym Pracy i Umowie społecznej. Zatem jeżeli propozycje pracodawcy wynikają z konieczności uwzględnienia obowiązującego Zakładowego Układu Zbiorowego Pracy i Umowy społecznej to świadczenie otrzymane pod wpływem tych uregulowań wpisuje się w zapisy przytoczonego poniżej zwolnienia, zgodnie z którym wolne od podatku są otrzymane odszkodowania lub zadośćuczynienia, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw, oraz otrzymane odszkodowania lub zadośćuczynienia, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z postanowień układów zbiorowych pracy, innych opartych na ustawie porozumień zbiorowych, regulaminów lub statutów, o których mowa w art. 9 § 1 ustawy Kodeks pracy.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r., poz. 361, z późn. zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy w brzmieniu mającym zastosowanie do świadczeń uzyskanych od 1 stycznia 2014 r., wolne od podatku dochodowego są otrzymane odszkodowania lub zadośćuczynienia, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw, oraz otrzymane odszkodowania lub zadośćuczynienia, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z postanowień układów zbiorowych pracy, innych opartych na ustawie porozumień zbiorowych, regulaminów lub statutów, o których mowa w art. 9 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94, z późn. zm.), z wyjątkiem:

1.  określonych w prawie pracy odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia umowy o pracę,
2.  odpraw pieniężnych wypłacanych na podstawie przepisów o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników,
3.  odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia funkcjonariuszom pozostającym w stosunku służbowym,
4.  odszkodowań przyznanych na podstawie przepisów o zakazie konkurencji,
5.  odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą,
6.  odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzeniem działów specjalnych produkcji rolnej, z których dochody są opodatkowane według skali, o której mowa w art. 27 ust. 1, lub na zasadach, o których mowa w art. 30c,
7.  odszkodowań wynikających z zawartych umów lub ugód innych niż ugody sądowe;

Należy zaznaczyć, że zwolnieniem określonym w art. 21 ust. 1 pkt 3 cyt. ustawy objęte są wyłącznie odszkodowania (zadośćuczynienia), w sytuacji gdy ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw, oraz otrzymane odszkodowania lub zadośćuczynienia, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z postanowień układów zbiorowych pracy, innych opartych na ustawie porozumień zbiorowych, regulaminów lub statutów, o których mowa w art. 9 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy, z wyjątkiem wymienionych w lit. a)-g) tego przepisu.

Wskazać przy tym należy, że odszkodowanie jest szczególnym rodzajem świadczenia polegającym na naprawieniu szkody, czyli uszczerbku, jakiego doznaje poszkodowany we wszelkiego rodzaju dobrach chronionych przez prawo.

Podkreślenia wymaga również, że wszelkie zwolnienia i ulgi podatkowe są wyjątkiem, istotnym odstępstwem od zasady sprawiedliwości podatkowej - powszechności i równości opodatkowania, a ich zastosowanie nie może odbywać się na podstawie wykładni rozszerzającej, tzn. muszą być interpretowane ściśle.

Tymczasem, z treści wniosku wynika, iż Wnioskodawca był zatrudniony na umowę na czas nieokreślony oraz był objęty Zakładowym Układem Zbiorowym Pracy, który w ramach Umowy społecznej zawartej na podstawie art. 9 Kodeksu pracy określał gwarancje zatrudnienia oraz zasady w jakich przypadkach może nastąpić rozwiązanie umowy o pracę bez naruszania tych gwarancji. Jedną z takich możliwości jest rozwiązanie umowy o pracę na mocy porozumienia stron. W 2014 r. pracodawca ogłosił zamiar dokonania reorganizacji poprzez poprawę struktury zatrudnienia i przedstawił program zwolnień grupowych. Z uwagi na obowiązujące gwarancje zatrudnienia pracodawca przedstawił w Regulaminie Zwolnień Grupowych propozycje dodatkowych świadczeń pieniężnych dla pracownika, jeżeli ten skorzysta z rozwiązania określonego w Zakładowym Układzie Zbiorowym Pracy i Umowie społecznej, tj. z rozwiązania umowy o pracę na mocy porozumienia stron – aby nie naruszyć obowiązujących gwarancji zatrudnienia.

Wskazane we wniosku świadczenie określone zostało w Regulaminie Zwolnień Grupowych, którego zapisy mają zachęcać pracowników do rozwiązania umowy o pracę na mocy porozumienia stron. Regulamin Zwolnień grupowych, zdaniem Wnioskodawcy stanowi źródło swoiste (specyficzne) prawa pracy (zalicza się je do katalogu źródeł prawa pracy jako tzw. akty trzecioplanowe) Na mocy art. 9 Kp w brzmieniu po nowelizacji z 1996 r. swoiste źródła prawa pracy mają rangę równą ustawowym źródłom prawa. Przepis ten wskazuje źródła specyficzne, nazywając ich normy postanowieniami.

Pracodawca w tytule przelewu, opisał świadczenie jako „odszkodowanie”, jednak sama treść Regulaminu nie nazywa tego świadczenia odszkodowaniem lub zadośćuczynieniem. Regulamin Zwolnień Grupowych określa wprost zasady naliczania oraz wysokość przyznanych świadczeń. Zgodnie z zawartymi regulacjami pracownik może złożyć ofertę rozwiązania umowy o pracę za porozumieniem stron na następujących warunkach:

1.  Rozwiązanie umowy o pracę na mocy porozumienia stron za jednoczesną wypłatą na zasadach określonych w § 6 Regulaminu świadczenia w wysokości:

*   dla pracowników zatrudnionych po 1 stycznia 2013 r. – dwumiesięcznego wynagrodzenia;
*   dla pracowników zatrudnionych w okresie od 1 stycznia 2012 r. do 31 grudnia 2013 r. – trzymiesięcznego wynagrodzenia;
*   dla pracowników zatrudnionych w okresie od 1 sierpnia 2007 r. do 31 grudnia 2011 r. – pięciomiesięcznego wynagrodzenia;
*   dla pracowników zatrudnionych w okresie przed 1 sierpnia 2007 r. – dwudziestokrotności miesięcznego wynagrodzenia, powiększonej o jedno wynagrodzenie za każdy rok łącznego stażu pracy powyżej 20, w sumie nie więcej jednak niż 100.000 zł; świadczenie zostaje powiększone o kwotę w wysokości 30.000 zł w przypadku złożenia oferty w pierwszym terminie zgłoszeń.

W świetle powyższego zatem stwierdzić należy, iż świadczenie otrzymane przez Wnioskodawcę w związku ze skorzystaniem przez Wnioskodawcę z dobrowolnego rozwiązania umowy o pracę za porozumieniem stron nie korzysta ze zwolnienia przedmiotowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, bowiem z przedstawionych informacji nie wynika, iż świadczenie to jest odszkodowaniem bądź zadośćuczynieniem, lub też, że ma ono odszkodowawczy charakter. Przy czym wyjaśnić należy, iż na charakter otrzymanego świadczenia nie ma wpływu zatytułowanie przelewu. Aby świadczenie mogło korzystać ze zwolnienia, z dokumentu z którego wynika uprawnienie do świadczenia powinno wprost wynikać, iż stanowi ono odszkodowanie lub zadośćuczynienie (powinno zostać tak nazwane, lub ewentualnie z treści powinno wynikać, iż ma ono charakter odszkodowawczy).

Reasumując, ponieważ świadczenie otrzymane w związku ze skorzystaniem przez Wnioskodawcę z dobrowolnego rozwiązania umowy o pracę za porozumieniem stron z przyczyn niedotyczących pracowników nie jest odszkodowaniem ani zadośćuczynieniem i nie ma ono charakteru odszkodowawczego, to tym samym stwierdzić należy, że nie może korzystać ono ze zwolnienia przedmiotowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.