Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB2/415-192/14-4/MK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2014-06-18
Teza: 1. Kiedy w opisanej w stanie faktycznym sytuacji u Podatnika powstaje przychód podatkowy z tytułu zbycia akcji oraz Rozliczenia Ceny Nabycia (II Raty wynagrodzenia bądź Premii inwestycyjnej)? 2. Jak (kiedy) rozliczyć koszty uzyskania przychodów u Wnioskodawcy przy sprzedaży akcji oraz Rozliczenia Ceny Nabycia rata wynagrodzenia bądź Premia inwestycyjna? 3. Czy w przypadku powstania straty na sprzedaży akcji Wnioskodawca będzie uprawniony do jej rozliczenia przy Rozliczeniu Ceny Sprzedaży (zapłaty II raty/otrzymania premii inwestycyjnej)?
Słowa kluczowe: akcja; akcja-sprzedaż akcji; kapitał-kapitały pieniężne; strata; zbycie-odpłatne zbycie
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 1-art. 9; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 10; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 17; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6-art. 29 ; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6-art. 30; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6-art. 30a; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6-art. 30b; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6-art. 30c; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6-art. 30d (uchylony)

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749, z późn. zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko - przedstawione we wniosku z dnia 21 lutego 2014 r. (data wpływu 13 marca 2014 r.) uzupełnionym pismem z dnia 30 maja 2014 r. (data wpływu 5 czerwca 2014 r.) na wezwanie Nr IPPB2/415-192/14-2/MK z dnia 22 maja 2014 r. o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych powstałych po stronie Wnioskodawcy związanych ze sprzedażą akcji w polskiej spółce akcyjnej **– jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 13 marca 2014 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych powstałych po stronie Wnioskodawcy związanych ze sprzedażą akcji w polskiej spółce akcyjnej

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawca (dalej również: Podatnik) zamierza nabyć akcje w spółce akcyjnej. Po upływie pewnego okresu w ramach, którego dojdzie do restrukturyzacji spółki akcyjnej (poprawy jej wskaźników ekonomicznych), Podatnik zawrze umowę inwestycyjną na mocy, której sprzeda akcje w spółce akcyjnej prawa polskiego nienotowanej na rynku publicznym. Sprzedaż akcji nastąpi poza rynkiem regulowanym, czyli poza pośrednictwem biura maklerskiego. Strony ustaliły Cenę Początkową z tytułu sprzedaży akcji za każdą akcję, oraz cenę łączną dla całego przedmiotu transakcji. Cena Początkowa za wszystkie akcje zostanie zapłacona przez ich nabywcę w terminie 10 (dziesięciu) dni roboczych od dnia przeniesienia przez zbywcę na rzecz nabywcy akcji - przeniesienie na nabywcę akcji nastąpi z dniem podpisania umowy oraz wydania akcji. Tym samym przeniesienie akcji następuje jednorazowo z chwilą podpisania umowy sprzedaży (Wnioskodawca nie sprzedaje różnych akcji w różnych latach podatkowych).

Zgodnie z art. 5 (Cena Początkowa), Strony zgodnie postanawiają, że Cena Początkowa z tytułu sprzedaży Akcji wyniesie 0,16 PLN (szesnaście groszy) groszy za każdą Akcję, tj. łącznie (\`(...)\`) PLN (słownie Jednocześnie Cena Początkowa za wszystkie Akcje zostanie zapłacona przez Kupującego przelewem na następujący rachunek bankowy Sprzedającego: (\`(...)\`) w terminie 10 (dziesięciu) Dni Roboczych od dnia przeniesienia przez Sprzedającego na rzecz Kupującego Akcji zgodnie z postanowieniami Art. 6.1.

Zgodnie z art. 6.1 przeniesienie na Kupującego Akcji nastąpi z dniem podpisania Umowy Przyrzeczonej oraz wydania przez Sprzedającego Kupującemu dokumentu Akcji, zaś Sprzedający zobowiązuje się wydać Kupującemu dokument Akcji w dniu podpisania Umowy Przyrzeczonej.

Następnie, pod warunkiem zawarcia umowy przyrzeczonej oraz przeniesienia własności akcji przez zbywcę na rzecz nabywcy zgodnie z warunkami umowy przedwstępnej i przyrzeczonej cena początkowa będzie podlegać rozliczeniu. W związku z dokonaniem rozliczenia będzie następowała dodatkowa zapłata na rzecz zbywcy (Podatnika) i co istotne, rozliczenie to (a więc również i zapłata) będzie miało miejsce w kolejnych latach, które to lata nie są rokiem podatkowym, w którym umowa (umowy) zostanie zawarta, czynność przeniesienia własności akcji dokonana i ustalona Cena Początkowa z tytułu sprzedaży akcji za każdą akcję oraz za wszystkie akcje razem zapłacona.

Niespełnienie określonych w umowie (umowach) warunków może spowodować nieuzyskanie przez Wnioskodawcę przychodu ze sprzedaży akcji w kolejnych latach podatkowych. Klauzula Rozliczenia Ceny Początkowej jest podyktowana podziałem ryzyka związanego ze sprzedażą akcji i przejęciem kontroli nad całą spółką akcyjną, tzn. nabywca chce mieć pewność, że wyniki finansowe, w oparciu o które nabywa akcje dają rękojmię ich powtarzalności w następnych latach, a nie mają charakter jednorazowy nieodzwierciedlony w rzeczywistej wartości akcji, które są pochodną wartości firmy. I jak wynika z poniżej przedstawionych warunków umowy zależeć będzie od czynników (kursów akcji przy sprzedaży przez Kupującego bądź innych czynników finansowych), które nie będą znane na moment zawarcia umowy sprzedaży.

Przytaczając treść umowy, zgodnie z art. 10.1. „pod warunkiem zawarcia Umowy Przyrzeczonej oraz przeniesienia przez Sprzedającego na rzecz Kupującego Akcji, zgodnie z postanowieniami Art. 6.1, z zastrzeżeniem postanowień Art. 10.2 Cena Początkowa podlegać będzie Rozliczeniu. W tym właśnie punkcie Wnioskodawca oraz Kupujący określa sposób Rozliczenia Ceny Początkowej, tj. wypłaty II raty wynagrodzenia bądź premii inwestycyjnej.

Zgodnie 10.2. rozliczenie nastąpi z zastrzeżeniem spełnienia się jednego z następujących warunków:

10.2.1. Dopuszczenia akcji Spółki do obrotu giełdowego na rynku podstawowym lub równoległym prowadzonym przez Giełdę Papierów Wartościowych w Warszawie S.A. albo wprowadzenia akcji Spółki do alternatywnego systemu obrotu na rynku New Connect prowadzonym przez Giełdę Papierów Wartościowych w Warszawie S.A. („Wprowadzenie do Obrotu’) w terminie do dnia 30 grudnia 2015 roku, albo

10.2.2 Nabycia przez Inwestora wszystkich akcji Spółki przysługujących Kupującemu w terminie do dnia 30 czerwca 2016 roku („Wykup”), albo

10.2.3. Dokonania przez Kupującego sprzedaży wszystkich Akcji nabytych od Sprzedającego w inny sposób niż po Wprowadzeniu do Obrotu albo w wyniku Wykupu, w terminie do dnia 30 czerwca 2016 roku („inna Czynność").

Tak więc Rozliczenie Ceny Początkowej (pierwotnej ceny sprzedaży), nastąpi w przypadku gdy zostanie spełniony jeden z warunków zawieszających, tj. Wprowadzenie do obrotu albo Wykup albo Inna Czynność. Zatem w przypadku, gdy nie zostanie spełniona jedna z powyższych przesłanek nie zostanie Rozliczona Cena Początkowa, a tym samym nie zostanie uzyskany przychód.

W kwestii przyjęcia parametrów do Rozliczenia Ceny Początkowej w przypadku Wprowadzenia do Obrotu rozliczenie (10.3. umowy) nastąpi poprzez zapłatę przez Kupującego na Sprzedającego za każdą Akcję:

1.  kwoty stanowiącej 100% różnicy pomiędzy kwotą 0,16 PLN (szesnaście groszy) a Kursem Akcji, o ile Kurs Akcji będzie wyższy niż 0,16 PLN (szesnaście groszy) i niższy bądź równy 3,04 PLN (trzy złote i cztery grosze), albo
2.  kwoty stanowiącej sumę: (i) kwoty stanowiącej 100% różnicy pomiędzy kwotą 0,16 PLN (szesnaście groszy) a kwotą 3,04 PLN (trzy złote i cztery grosze), oraz (ii) kwoty stanowiącej 40% różnicy pomiędzy kwotą 3,04 PLN (trzy złote i cztery grosze) a Kursem Akcji, o ile Kurs Akcji będzie wyższy niż 3,04 PLN (trzy złote i cztery grosze).

Przykład 1:

Jeśli Kurs Akcji wyniesie 3,00 PLN, kwota do zapłaty w ramach Rozliczenia zostanie obliczona w następujący sposób:

(3,00 PLN - 0,16 PLN)\*100% = 2,84 PLN za jedna Akcję

Przykład 2: Jeśli Kurs Akcji wyniesie 7,00 PLN, kwota do zapłaty w ramach Rozliczenia zostanie obliczona w następujący sposób:

(3,04 PLN - 0,16 PLN)\*100%+(7,00 PLN - 3,04 PLN)\*40% = 4,464 PLN za jedną Akcję

Kurs Akcji (10.4) na potrzeby Art. 10.3, z zastrzeżeniem postanowień Art. 10.6 oraz Art. 10.10. będzie równy średniej cenie za jedną akcję, pomniejszoną o koszt prowizji maklerskich, za jaką Kupujący dokonał zbycia należących do niego pierwszych 330 797 (trzysta trzydzieści tysięcy siedemset dziewięćdziesiąt siedem) akcji Spółki po dacie Wprowadzenia do Obrotu.

Jeżeli przed Wprowadzeniem do Obrotu, Kupujący sprzedał akcje Spółki w ramach Wykupu lub Innej Czynności, to liczba Akcji podlegająca Rozliczeniu zgodnie z Art. 10.3 zostanie pomniejszona o liczbę akcji sprzedanych w ramach Wykupu lub Innej Czynności i w takim przypadku również liczba akcji, o której mowa w zdaniu pierwszym niniejszego Art. 10.4. w Art. 10.5. oraz w zdaniu pierwszym Art. 10.6 zostanie odpowiednio zmniejszona.

Zgodnie z 10.5. w przypadku Wprowadzenia do Obrotu płatność z tytułu Rozliczenia nastąpi przelewem bankowym na rachunek Sprzedającego wskazany w Art. 5.2, w terminie 30 (trzydziestu) Dni Roboczych od dnia, w którym Kupujący otrzyma płatność z tytułu sprzedaży 330 797 (trzysta trzydzieści tysięcy siedemset dziewięćdziesiąt siedem) akcji po dacie Wprowadzenia do Obrotu, z zastrzeżeniem postanowień Art. 10.6.

Zgodnie z 10.6. jeżeli na podstawie pierwszej transakcji sprzedaży akcji Spółki zawartej przez Kupującego po dacie Wprowadzenia do Obrotu, Sprzedający dokona zbycia mniej niż 330 797 (trzysta trzydzieści tysięcy siedemset dziewięćdziesiąt siedem) akcji Spółki, Rozliczenie będzie następowało w częściach na koniec każdego roku kalendarzowego po dacie Wprowadzenia do Obrotu, w którym Kupujący będzie dokonywał zbycia należących do niego akcji Spółki w ten sposób że:

1.  Kurs Akcji na potrzeby Art. 10.3. z zastrzeżeniem postanowień Art. 10.7 oraz Art. 10.10. będzie równy średniej cenie za jedną akcję, pomniejszoną o koszt prowizji maklerskich, za jaką Kupujący dokonał zbycia należących do niego akcji Spółki w danym roku kalendarzowym po dacie Wprowadzenia do Obrotu, oraz
2.  płatności z tytułu Rozliczenia następować będą przelewem bankowym na rachunek Sprzedającego wskazany w Art. 5.2 w terminie 30 (trzydziestu) Dni Roboczych po zakończeniu roku kalendarzowego, w którym Kupujący otrzyma płatność z tytułu sprzedaży należących do niego akcji Spółki.

Zgodnie z 10.8. w przypadku Wykupu Rozliczenie Ceny Nabycia nastąpi poprzez zapłatę przez Kupującego na rzecz Sprzedającego za każdą Akcję:

1.  kwoty stanowiącej 100% różnicy pomiędzy kwotą 0,16 PLN (szesnaście groszy) a Wartością Akcji, o ile Wartość Akcji będzie wyższa niż 0,16 PLN i niższa bądź równa 3,04 PLN (trzy złote i cztery grosze), albo
2.  kwoty stanowiącej sumę (i) kwoty stanowiącej 100% różnicy pomiędzy kwotą 0,16 PLN (szesnaście groszy) a kwotą 3,04 PLN (trzy złote i cztery grosze), oraz (ii) 40% różnicy pomiędzy kwotą 3,04 PLN (trzy złote cztery grosze) a Wartością Akcji, o ile Wartość Akcji będzie wyższa niż 3,04 PLN (trzy złote i cztery grosze). Wartość Akcji przyjęta na potrzeby Rozliczenia nie może przekroczyć 8,7 PLN.

Przykład 1: Jeśli Wartość Akcji wyniesie 3,00 PLN, to kwota do zapłaty w ramach Rozliczenia zostanie obliczona w następujący sposób:

(3,00 PLN - 0,16 PLN)\* 100% = 2,84 PLN za jedna Akcję

Przykład 2: Jeśli Wartość Akcji wyniesie 7,00 PLN, kwota do zapłaty w ramach Rozliczenia zostanie obliczona w następujący sposób:

(3,04 PLN - 0,16 PLN)\*100%+(7,00 PLN - 3,04 PLN)\*40% = 4,464 PLN za jedną Akcję

Zgodnie z art. 10.9. Wartość Akcji zostanie obliczona w oparciu o szczegółowe formuły, powiązanie z realizacją ściśle określonych celów biznesowych spółki.

Zgodnie z 10.10. umowy sprzedaży, jeżeli Kurs Akcji obliczony zgodnie z postanowieniami Art. 10.4. lub Art. 10.6. pkt. a) albo Wartość Akcji obliczona zgodnie z postanowieniami Art. 10.9. okazałyby się wyższe niż faktycznie uzyskany przez Kupującego przychód na jedną akcję z tytułu zbycia akcji nabytych od Sprzedającego (niezależnie od tego, czy zbycie następuje po Wprowadzeniu do Obrotu, w wyniku Wykupu, czy też na podstawie Innej Czynności), to na potrzeby Rozliczenia, o którym mowa odpowiednio w Art. 10.3., Art. 10.8. i Art. 10.12., zostanie przyjęty odpowiednio Kurs Akcji albo Wartość Akcji równe przypadającej na jedną akcję części przychodu faktycznie uzyskanego przez Kupującego z tytułu zbycia akcji nabytych od Sprzedającego.

W żadnej sytuacji i w żadnych okolicznościach płatność na rzecz Sprzedającego z tytułu nabycia od niego akcji i Rozliczenia nie może przekroczyć przychodu jaki faktycznie uzyskał Kupujący z tytułu zbycia Akcji nabytych od Sprzedającego pomniejszonego o koszty transakcyjne, w szczególności prowizje maklerskie.

Przykład: Jeżeli Wartość Akcji obliczona zgodnie z postanowieniami Art. 10.9. będzie wyższa niż cena za jedną akcję, którą Kupujący faktycznie otrzyma od Inwestora w wyniku Wykupu w zamian za akcje nabyte od Sprzedającego, to na potrzeby Rozliczenia, o którym mowa w Art. 10.8 zostanie przyjęta Wartość Akcji równa cenie za jedną akcję faktycznie otrzymaną przez Kupującego od Inwestora w wyniku Wykupu.

Zgodnie z 10.12. w przypadku Innej Czynności Rozliczenie nastąpi z zastosowaniem postanowień dotyczących Wykupu (Art. 10.8. - 10.10. powyżej).

Ponieważ wniosek zawierał braki formalne, tutejszy organ podatkowy pismem z dnia 22 maja 2014 r. Nr IPPB2/415-192/14-2/MK wezwał Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku poprzez:

*   dostarczenie pełnomocnictwa (oryginał lub urzędowo poświadczona kopia za zgodność z oryginałem), z którego wynika prawo do występowania w imieniu Wnioskodawcy z wnioskiem o interpretację przepisów prawa podatkowego przez Pana S. – Doradcę podatkowego, który przedmiotowy wniosek podpisał.
*   jakiej umowy (przedwstępnej czy przyrzeczonej) dotyczą przedstawione w opisie stanu faktycznego zapisy dot. art. 5, art. 6.1, art. 10.1, art. 10.2.
*   Czy w „umowie przyrzeczonej” będą zawarte postanowienia warunkowe po spełnieniu których nastąpi, ewentualna wypłata drugiej raty bądź premii inwestycyjnej dotyczącej rozliczenia ceny początkowej sprzedanych akcji?

Braki uzupełniono w wyznaczonym terminie (data nadania 2 czerwca 2014 r.). W kwestii doprecyzowania wyjaśniono, że:

*   przedstawione przez Podatnika zapisy dotyczą umowy przedwstępnej
*   Warunki wypłaty premii inwestycyjnej są zawarte w umowie przedwstępnej, a nie przyrzeczonej.

W rezultacie proces wygląda następująco:

1.  Zawarcie umowy przedwstępnej;
2.  Spełnienie się 2 warunków z umowy przedwstępnej (wydanie decyzji KNF, wejście inwestora);
3.  Zawarcie umowy przyrzeczonej po „Cenie początkowej"
4.  Spełnienie się kolejnych warunków z umowy przedwstępnej (dopuszczenia akcji do obrotu albo nabycia przez inwestora wszystkich akcji albo sprzedaż wszystkich akcji przez Kupującego) i następuje rozliczenie dalsze ceny (zapłata premii/drugiej raty).

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania.

1.  Kiedy w opisanej w stanie faktycznym sytuacji u Podatnika powstaje przychód podatkowy z tytułu zbycia akcji oraz Rozliczenia Ceny Nabycia (II Raty wynagrodzenia bądź Premii inwestycyjnej)?
2.  Jak (kiedy) rozliczyć koszty uzyskania przychodów u Wnioskodawcy przy sprzedaży akcji oraz Rozliczenia Ceny Nabycia rata wynagrodzenia bądź Premia inwestycyjna?
3.  Czy w przypadku powstania straty na sprzedaży akcji Wnioskodawca będzie uprawniony do jej rozliczenia przy Rozliczeniu Ceny Sprzedaży (zapłaty II raty/otrzymania premii inwestycyjnej)?

Zdaniem Wnioskodawcy, mając na względzie stan faktyczny oraz sformułowane pytania, rzecz będzie się miała jak poniżej.

1.  W opisanej wstanie faktycznym sytuacji przychód będzie powstawał wraz z zapłatą Ceny Początkowej, a następnie odrębnie wraz z Rozliczeniem Ceny Początkowej, co będzie również skutkowało odrębnym uiszczeniem podatku dochodowego z tych tytułów w różnych latach podatkowych.
2.  Koszty uzyskania przychodu z tytułu wykonania umowy (umów) opisanych w stanie faktycznym zostaną rozliczone i odliczone tylko raz, mianowicie w roku podatkowym, w którym dokonano przeniesienia akcji na kupującego.
3.  Jeżeli powstanie strata przy sprzedaży akcji to strata będzie mogła zostać rozliczona w ramach Rozliczenia Ceny Początkowej.

Wnioskodawca pragnie szerzej uzasadnić wyrażony pogląd w niniejszej sprawie wraz z przytoczeniem relewantnych przepisów prawa. Nim to jednak nastąpi zasadnym jest stwierdzić kilka istotnych kwestii w oparciu o przepisy ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r. poz. 361 z późn. zm. - dalej u.p.d.o.f.)

Zdaniem Wnioskodawcy, przychód z tytułu sprzedaży akcji w spółce akcyjnej należy, jeśli chodzi o rodzaj źródła przychodów, sklasyfikować w następujący sposób. Mianowicie stosownie do art. 10 ust. 1 pkt 7 u.p.d.o.f. źródłami przychodów są kapitały pieniężne i prawa majątkowe, w tym odpłatne zbycie praw majątkowych innych niż wymienione w pkt 8 lit. a)-c). Z kolei w myśl art. 17 ust. 1 pkt 6 u.p.d.o.f za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się przychody należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, przychody z odpłatnego zbycia udziałów w spółkach mających osobowość prawną oraz papierów wartościowych i realizacji praw wynikających z papierów wartościowych, o których mowa w art. 3 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi. W świetle art. 5a pkt 11 u.p.d.o.f., ilekroć w ustawie jest mowa o papierach wartościowych - oznacza to papiery wartościowe, o których mowa w art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz. U. Nr 183, poz. 1538). Papierami wartościowymi są w rozumieniu tej ustawy m.in. akcje.

Stwierdziwszy powyższe koniecznym jest w następnej kolejności rozważyć kwestię samego opodatkowania - zdaniem Wnioskodawcy do całości dochodów osiągniętych z tytułu powyższej transakcji zastosowanie znajdzie tu art. 30b ust. 1 u.p.d.o.f., zgodnie z którym od dochodów uzyskanych z odpłatnego zbycia m.in. papierów wartościowych łub pochodnych instrumentów finansowych, i z realizacji praw z nich wynikających, podatek dochodowy wynosi 19 % uzyskanego dochodu.

I tak więc zdaniem Wnioskodawcy nie ulega wątpliwości, że mająca miejsce na początku zdarzeń przewidzianych w umowie (umowach), o których mowa w stanie faktycznym, transakcja sprzedaży akcji będzie generowała przychód, z którego dochód będzie opodatkowany stawką podatku w wysokości 19%.

Wnioskodawca pragnie jeszcze dodać, że występujące w umowie (umowach) późniejsze rozliczenie ceny początkowej w sensie ekonomicznym (gospodarczym) można uznać za zapłatę drugiej raty należności bądź premii inwestycyjnej (o czym poniżej). Istota sprzedaży na raty, polega bowiem na tym, że przedmiot tej sprzedaży zostaje wydany nabywcy przed całkowitym uiszczeniem należnej ceny. Tak właśnie się dzieje w przedmiotowej sprawie i dlatego w świetle u.p.d.o.f. można przedmiotową transakcję traktować jako sprzedaż na raty, a rozliczenie ceny początkowej jako zapłatę II raty należności. Natomiast odrębna kwestią jest to, jaka będzie wysokość kwoty do zapłaty wynikająca z tego rozliczenia i czy w ogóle do niego dojdzie. Problematyka ta również została przez Wnioskodawcę poruszona w dalszej części niniejszego wniosku, lecz nie zmienia to istoty sprawy.

Nawet jeżeli uznać, iż Rozliczenie Ceny Początkowej nie będzie traktowane do celów rozliczenia analizowanej transakcji jako zaplata kolejnej raty wynagrodzenia za sprzedaż akcji, to wynagrodzenie takie powinno być wówczas rozpatrywane w kategorii premii inwestycyjnej powiązanej ze sprzedażą akcji, czyli dodatkowego wynagrodzenia uzależnionego od parametrów, wynikającego z umowy i bezpośrednio powiązanego ze źródłem dochodów jakim jest odpłatne zbycie papierów wartościowych. O czym mówi Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji z dnia 20.04.2010 r., sygn. IPP82/415-25/10-4/AS, w którym organ podatkowy potwierdza, iż dodatkowe wynagrodzenie pieniężne wynikające z umowy a nierozerwalnie związane z realizacją przychodu z odpłatnego zbycia jednostek uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych powinno być powiązane z pierwotnym źródłem przychodu, tj. zdarzeniem gospodarczym kreującym warunek zawieszający - czyli sprzedaż tych jednostek. Tym samym ponieważ w analizowanej sytuacji mamy analogiczną sytuacją stąd też implikacje podatkowe są analogiczne.

Rozwijając drugi z założonych wariantów, to jest przyjmując, że Rozliczenie Ceny Początkowej jest premią inwestycyjną, to wówczas również winna być ona opodatkowana tak jak przychód ze źródła, którym jest odpłatne zbycie udziałów (akcji) względnie realizacja praw z nich wynikających ( art. 17 ust. 1 pkt 6 u.p.d.o.f.). Dzieje się tak bowiem: po pierwsze ewentualne otrzymanie premii inwestycyjnej wynika w przedmiotowej sprawie właśnie z uprawnień wynikających z akcji, a po wtóre brak jest przesłanek, by przyporządkować przychód z tego tytułu innemu źródłu i w konsekwencji opodatkować na innych zasadach aniżeli stanowi art. 30b u.p.d.o.f., to jest stawką 19%.

Stanowisko takie, co do opodatkowania premii inwestycyjnych w odniesieniu do źródeł, z których są uzyskiwane zajmują również organy podatkowe. Dla przykładu Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji podatkowej z dnia 20 kwietnia 2010 r. (sygn. IPPB2/415-25/10-4/AS) uznał za słuszne, że w przypadku uzyskiwania premii inwestycyjnej przez uczestników funduszy inwestycyjnych będących osobami fizycznymi przychód ten może zostać zakwalifikowany do źródła przychodów kapitały pieniężne. Interpretacja ta dotyczyła co prawda funduszy inwestycyjnych jednak na zasadzie analogii - będącej powszechnie przyjętym sposobem wnioskowania prawniczego - można ją również przywołać na poparcie stanowiska Podatnika zajmowanego w przedmiotowej sprawie.

Godzi się jeszcze dodać, że opisywane przychody będą przychodami z tego samego źródła i to zarówno w sensie prawno - podatkowym objęte dyspozycją tych samych przepisów u.p.d.o.f i opodatkowane tą samą stawką tego podatku, jak też przychodami z tego samego źródła w sensie faktycznym i ekonomicznym (gospodarczym) bowiem będą wynikały z tych samych akcji (praw do nich lub wynikających z nich).

Podsumowując dotychczasowy wywód późniejsze Rozliczenie Ceny Początkowej i wynikająca z niego zapłata, niezależnie od późniejszej kwalifikacji prawnej (II rata należności/ premia inwestycyjna) będzie przychodem ze źródła, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 6 u.p.d.o.f. i z tej przyczyny będzie opodatkowana na zasadach określonych w art. 30b u.p.d.o.f., a więc stawką u.p.d.o.f. w wysokości 19%.

W odniesieniu do kwestii, kiedy w opisanej w stanie faktycznym sytuacji powstaje przychód, Wnioskodawca stoi na stanowisku, że przychód będzie powstawał wraz z zapłatą ceny początkowej, a następnie odrębnie wraz z rozliczeniem Ceny Początkowej (zapłaty II raty), co będzie również skutkowało odrębnym uiszczeniem podatku dochodowego z tych tytułów.

Swoje stanowisko Wnioskodawca wywodzi z brzmienia art. 17 ust. 1 pkt 6 u.p.d.o.f. Jak już wskazano powyżej za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się przychody należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane. Ze względu na brak odmiennej definicji w u.p.d.o.f. zdaniem Wnioskodawcy przychody należne w rozumieniu przywołanego przepisu u.p.d.o.f. można, a nawet należy utożsamiać z wymagalnymi świadczeniami. Z kolei przez wymagalność świadczenia należy rozumieć sytuację, w którym wierzyciel ma prawną możliwość żądania zaspokojenia przysługującej mu wierzytelności. Chodzi zatem o sytuację, w której podatnik uzyskuje już roszczenie żądania zapłaty, a tym samym dochodzenia wierzytelności przed sądem powszechnym. Rozwijając dotychczasową myśl należy wskazać, że wymagalności świadczenia łączy się ściśle z terminem spełnienia świadczenia. Termin spełnienia świadczenia, czyli ostatni dzień, w którym najpóźniej świadczenie powinno zostać spełnione przez dłużnika według treści zobowiązania, jest bowiem dniem poprzedzającym dzień wymagalności. Zgodnie z art. 455 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. (Dz. U. 1964 nr 16 poz. 93 z późn. zm. dalej; k.c.), jeżeli termin spełnienia świadczenia nie jest oznaczony ani nie wynika z właściwości zobowiązania, świadczenie powinno być spełnione niezwłocznie po wezwaniu dłużnika do wykonania.

Dodatkowo powołać należy przepis art. 353(1) k.c, na mocy którego strony zawierające umowę mogą ułożyć stosunek prawny według swego uznania, byleby jego treść lub cel nie sprzeciwiały się właściwości (naturze) stosunku, ustawie ani zasadom współżycia społecznego.

Biorąc pod uwagę treść powołanych przepisów k.c:., w przypadku umów to strony, zgodnie z zasadą swobody umów, określają termin spełnienia świadczenia, a w konsekwencji termin jego wymagalności. Przychód z tytułu sprzedaży akcji w spółce akcyjnej, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 6 u.p.d.o.f. powstaje zatem w momencie, gdy roszczenie zbywającego o zapłatę ceny za sprzedane akcje staje się wymagalne.

Jeśli więc strony umowy sprzedaży akcji w spółce akcyjnej stosownie do zasady swobody umów, zgodnie postanowią, że wpierw nastąpi zapłata Ceny Początkowej, a następnie nastąpi Rozliczenie Ceny Początkowej (zapłata II raty), to przychodem należnym z tych tytułów w danym roku podatkowym będą tylko te kwoty, których wymagalność przypada w tym roku podatkowym zgodnie z zawartą między stronami umową (umowami),

Przy założeniu, że zaplata Ceny Początkowej i późniejsze Rozliczenie Ceny Początkowej (zapłata II raty) będą następowały i będą wymagalne w różnych latach podatkowych, będzie to dla opisanego we wniosku stanu faktycznego oznaczało, że przychodem należnym dla Wnioskodawcy będzie w danym roku podatkowym, kiedy to dojdzie do sprzedaży akcji, tylko Cena Początkowa określona w umowie sprzedaży, bowiem tylko ta kwota (ten przychód) będzie dla zbywcy kwotą należną i wymagalną. Tymczasem poza zakresem opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych będzie ewentualna kwota (przychód) z tytułu późniejszego rozliczenia ceny początkowej (zapłaty II raty), bowiem kwota ta (ten przychód) będzie należna i wymagalna dopiero w późniejszym terminie przypadającym na inny rok podatkowy.

Za przyjęciem prezentowanego przez Wnioskodawcę stanowiska przemawia również - jego zdaniem - fakt, że w przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z warunkiem. Celem uściślenia tego pojęcia warunek jest tu rozumiany jako zawarte w treści czynności prawnej (w omawianym stanie faktycznym w umowie / umowach) zastrzeżenie, które uzależnia powstanie określonego skutku od zdarzenia przyszłego i niepewnego. Skutkiem tym jest konieczność rozliczenia ceny początkowej (zaplata II raty), zaś zastrzeżeniem spełnienie przesłanek wskazanych w umowie, które to przesłanki mają charakter zdarzeń przyszłych po części uzależnionych tylko od woli stron, a po części - jak dopuszczenie akcji do obrotu giełdowego, jeśli chodzi o samo wydanie decyzji przez odpowiedni organ - będących poza możliwością oddziaływania stron.

Uprawnione wydaje się więc stwierdzenie, że w sprawie będącej przedmiotem niniejszego wniosku w odniesieniu do Rozliczenia Ceny Początkowej (zapłaty II raty) występuje warunek będący warunkiem zawieszającym. Co do warunków zasadnym wydaje się również wskazać, iż obowiązujące w Rzeczypospolitej Polskiej prawo zezwala na zawarcie warunków w każdej czynności prawnej, z zastrzeżeniem wyjątków przewidzianych w ustawach lub wynikających z właściwości czynności prawnej. Zdaniem Wnioskodawcy przesłanki negatywne wykluczające zawarcie warunków, tak jak zostały w umowie (umowach) sformułowane, w przedmiotowej sprawie nie występują.

Jak już stwierdzono powyżej i co będzie jeszcze przywołane poniżej przychody z odpłatnego zbycia udziałów w spółkach mających osobowość prawną powstają chwili, w której stają się należne (niezależnie od momentu ich faktycznego otrzymania). Zdaniem Wnioskodawcy nie ulega wątpliwości, że te kwoty (ta kwota), które staną się należne Wnioskodawcy jedynie w przypadku spełnienia określonych w umowie warunków zawieszających, nie mogą zostać uznane za „przychody należne" w rozumieniu art. 17 ust. 1 pkt 6 u.p.d.o.f. Przywołana ustawa nie definiuje wprawdzie słowa „należny", jednak znaczenie tego słowa w kontekście przedmiotowego stanu faktycznego nie budzi zdaniem Wnioskodawcy żadnych wątpliwości.

Przychód z tytułu rozliczenia ceny początkowej (zapłaty II raty) stanie się należny dopiero wówczas, gdy Wnioskodawca będzie mógł żądać zapłaty od nabywcy. Do czasu spełnienia określonych w umowie warunków zawieszających Wnioskodawca nie może żądać ich zapłaty. Co więcej, nie wiadomo, czy Wnioskodawca będzie mógł żądać ich zapłaty kiedykolwiek, a jeśli tak, to w jakiej wysokości. Są to zatem zdarzenia przyszłe, warunkowe i niepewne.

Ze względu na fakt, że ziszczenie rzeczonego warunku (warunków) nastąpi w innym roku podatkowym aniżeli zapłata ceny początkowej, zatem i ewentualne wystąpienie przychodu z tytułu rozliczenia ceny początkowej (zapłaty II raty) oraz wynikające z tego skutki podatkowe również wystąpią w innym roku podatkowym. Ponadto ze względu na warunkowy charakter tych zdarzeń oraz szereg czynników uzależniających czy w ogóle, a jeśli tak, to w jakiej wysokości, nastąpi rozliczenie ceny początkowej (zapłata II raty) nie jest możliwym określenie wysokości przychodu, a więc i wysokości podatku, który będzie z tego tytułu do zapłaty. Tak więc skoro nie jest możliwym w tym samym roku podatkowym, w którym nastąpi przeniesienie akcji również określić wysokości Rozliczenia Ceny Początkowej (zaplata II raty) przeto nie jest też możliwym żądać z tego tytułu zapłaty podatku zgodnie z ogólnie obowiązującą zasadą prawa impossibilium nulla obligatio est (nikt nie jest zobowiązany do rzeczy niemożliwych).

W konsekwencji powyższego przychód z tytułów opisanych w stanie faktycznym będzie powstawał w różnych latach podatkowych, a w konsekwencji Podatnik będzie wykazywał i rozliczał przychód (dochód) z otrzymania zapłaty ceny początkowej oraz późniejszego rozliczenia ceny początkowej w zeznaniach podatkowych składanych za różne lata podatkowe.

Przedstawione stanowisko znajduje również oparcie w judykaturze. Sądy administracyjne przyjmują, że w momencie, gdy podatnik uzyskuje już roszczenie żądania zapłaty, a tym samym dochodzenia wierzytelności przed sądem powszechnym, to taka wierzytelność jako wymagalna staje się przychodem należnym w rozumieniu art. 17 ust. 1 pkt 6 u.p.d.o.f. Do przychodów z kapitałów pieniężnych zalicza się tylko takie wierzytelności, które w danym momencie podatnikowi należą się, czyli są wymagalne, przy czym nie ma znaczenia, czy podatnik już faktycznie uzyskał świadczenie wynikające z takiej wierzytelności, czy też jeszcze nie. Ponieważ ustawa nie definiuje pojęcia „kwot należnych” przyjmuje się, że chodzi tu o tego typu przychody, co do których podatnikowi przysługuje skuteczne prawo ich domagania się od kontrahenta. Musi zatem być to należność, wynikająca z istniejącego stosunku prawnego, łączącego podatnika z jego dłużnikiem oraz powinien nastąpić termin wymagalności danej raty należności. Zatem kwoty należne trzeba utożsamiać z wymagalnymi świadczeniami. Nieracjonalna jest bowiem wykładnia omawianego przepisu, która prowadzi do uznania, że opodatkowaniu w danym roku podatkowym podlega przychód, który podatnikowi nie przysługuje w tym sensie, iż nie może się on go nawet domagać. Przed nadejściem terminu wymagalności wierzytelności trudno mówić, by podatnikowi "należał się" przychód, skoro nie ma on możliwości realizacji prawa do niego. Zaprezentowany pogląd podziela w pełni Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, co znalazło odzwierciedlenie w wyroku z dnia 15 kwietnia 2013 r. (sygn. I SA/ Gl 1023/12), zaś analogiczne co do swej istoty stanowisko zajmował również Naczelny Sąd Administracyjny np. w wyroku z dnia 9 czerwca 2010 r. (sygn. IIFSK 282/09) albo w wyroku z dnia 17 września 2009 r., (sygn. II FSK 549/08).

Analogicznie będzie w przypadku, kiedy Rozliczenie Ceny Początkowej będzie traktowane do celów podatkowych, jako ekspektatywa wynagrodzenia (prawo do premii inwestycyjnej). Podatek winien być zapłacony w momencie jej otrzymania, a nie w momencie jej przyznania.

Opodatkowanie nastąpi dopiero w momencie jej uzyskania, tzn. pobór podatku zostaje odroczony. Analogicznie w tej kwestii wypowiedział się Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 20.04.2010 r., sygn. IPPB2/415-25/10-5/AS. Co prawda ww. interpretacja nie dotyczy bezpośrednio przedstawionego stanu faktycznego, nie mniej jednak bezpośrednio się odnosi do konstrukcji ekspektatywy i jej wpływu na rachunek podatkowy Podatnika.

Zauważyć należy, że samo wskazanie podatnika jako uprawnionego do otrzymania - warunkowo, przy ziszczeniu się pewnych okoliczności - wynagrodzenia nie powoduje powstania po stronie wnioskodawcy przysporzenia majątkowego. Brak opodatkowania wynika zdaniem wnioskodawcy z faktu, że w tym momencie podatnik dostaje wyłącznie potencjalną możliwość otrzymania korzyści w przyszłości. Wskazanie podatnika jako uprawnionego do otrzymania wynagrodzenia (premii inwestycyjnej) nie stanowi dla niego przysporzenia majątkowego, a więc nie powstaje po jego stronie przychód do opodatkowania.

Podobne stanowisko znaleźć można również interpretacjach organów podatkowych oraz orzecznictwo sądowe. Analogicznie wypowiedział się co do istoty sprawy Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu w interpretacjach z 4 czerwca 2009 r. (ILPB1/415-344/09-2/AG) i z 14 sierpnia 2009 r. (ILPB1/415-604/09-2/TW). Stanowisko takie potwierdzają także orzeczenia sądów administracyjnych. Przykładowo wyrok WSA w Warszawie z dnia 23 września 2009 r. (sygn. III SA/Wa 411/09), w którym Sąd stwierdził, że "akcje są papierami wartościowymi inkorporującymi zarówno prawa jak i obowiązki wobec spółki będącej emitentem akcji. W momencie otrzymania akcji na preferencyjnych warunkach przysporzenie, jakie z tego tytułu uzyskuje dana osoba, niezależnie od źródła i przyczyny uzyskania tego przysporzenia, jest jedynie potencjalne. Cechą akcji jest to, iż generują one przychód dopiero w przyszłości w postaci dywidendy lub też w przypadku odpłatnego ich zbycia - w postaci różnicy pomiędzy przychodem ze sprzedaży a kosztami poniesionymi na ich nabycie" ~ istotnym jest tu zdaniem wnioskodawcy, że wskazano na potencjalny charakter przychodu z papierów wartościowych. Rekapitulując, choć przywołane wyroki i interpretacje nie odnoszą się bezpośrednio do takiego stanu faktycznego jak w przedmiotowej sprawie, to jednak wskazują na potencjalny jedynie charakter przychodu / dochodu z akcji (praw do nich lub wynikających z nich), który winien być opodatkowany dopiero wtedy, gdy dojdzie do jego realizacji i przysporzenia na rzecz podatnika. Tym samym potwierdzają co do zasady słuszność zaprezentowanego we wniosku rozumowania. Godzi się dodać, iż zważywszy na rok ich wydania ukazują też, już istniejąca od lat linię interpretacyjną / orzeczniczą potwierdzającą stanowisko podatnika.

Co się tyczy koszów uzyskania przychodów, to przy ustalaniu kosztów uzyskania przychodów w odniesieniu do przychodów, o których mowa m.in. w art. 17 ust. 1 pkt 6 u.p.d.o.f stosuje się odpowiednio przepisy art. 19 tej ustawy. Zgodnie z art. 19 ust. 1 w związku z art. 17 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przychodem z odpłatnego zbycia jest wartość przedmiotu (w omawianym przypadku akcji) tej czynności (zbycia) wyrażona w cenie określonej w umowie, pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia. Jeżeli jednak cena, bez uzasadnionej przyczyny, znacznie odbiega od wartości rynkowej, przychód ten określa organ podatkowy lub organ kontroli skarbowej w wysokości wartości rynkowej. Pojęcie kosztów odpłatnego zbycia (tu sprzedaży akcji) nie zostało przez ustawodawcę zdefiniowane w ustawie (stało się tak, bowiem niemożebnym jest dokładnie zdefiniować lub enumeratywnie wyliczyć wszelkie koszty oraz wydatki, które mogą w takiej sytuacji powstać) należy zatem stosować językowe rozumienie tego wyrażenia, zgodnie z którym za koszty sprzedaży akcji uważa się wszystkie wydatki poniesione przez sprzedającego, które są konieczne, aby transakcja sprzedaży mogła dojść do skutku czyli wszystkie niezbędne wydatki bezpośrednio związane z tą czynnością.

Nie zagłębiając się dalej w kwestie jakie wydatki zostaną zaliczone, a jakie nie do koszów uzyskania przychodu w przedmiotowej sprawie Wnioskodawca pragnie uściślić kwestię kiedy - to jest w którym roku podatkowym - koszty uzyskania przychodu powstałe w związku ze zdarzeniami stanowiącymi przedmiot niniejszego wniosku winny być rozliczone.

Zgodnie z art. 45 u.p.d.o.f. podatnicy są obowiązani składać urzędom skarbowym zeznanie, według ustalonego wzoru, o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym, w terminie do dnia 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym (z zastrzeżeniami). W tym terminie podatnicy są również obowiązani składać urzędom skarbowym odrębne zeznania, według ustalonych wzorów, o wysokości osiągniętego w roku podatkowym dochodu (poniesionej straty) z kapitałów opodatkowanych na zasadach określonych w art. 30b.

Tak więc Ustawodawca przewidział roczny sposób rozliczenia dochodów w podatku dochodowym od osób fizycznych obejmując tą zasadą również przychód / dochód z odpłatnego zbycia papierów wartościowych, co dla przedmiotowej sprawy oznacza dochód z tytułu zbycia akcji. Wynika z tego również konieczność rocznego rozliczenia ewentualnych kosztów uzyskania przychodu. Z art. 23 ust. 1 pkt 38 u.p.d.o.f. wynika, że od przychodu uzyskanego z tytułu odpłatnego zbycia akcji odliczyć można wydatki poniesione na ich nabycie dopiero w momencie uzyskania przychodu ze zbycia tych akcji.

Skoro wpierw w danym roku podatkowym uzyskany zostanie przychód ze sprzedaży akcji - to jest przychód wynikający z zapłaty Ceny Początkowej - to wraz z nim należy również rozliczyć (odliczyć) niezbędne dla jego uzyskania koszty. Natomiast jeśli w późniejszym terminie nastąpi Rozliczenie Ceny Początkowej (zapłata II raty/premii inwestycyjnej), to przy założeniu, że rozliczenie to i przychód z tego tytułu nastąpią w innym roku podatkowym, aniżeli uzyskanie przychodu (dochodu), rozliczenie koszów uzyskania przychodu i uiszczenie podatku z tytułu zapłaty Ceny Początkowej (zapłaty II raty), to wówczas będzie to odrębne zdarzenie, podlegające odrębnemu opodatkowaniu w innym roku podatkowym w związku z czym zostanie złożone odrębne zeznanie podatkowe w którym odrębnie będzie wykazany dochód (przychód), podatek do zapłaty oraz odrębnie będą też rozliczane koszty uzyskania przychodu. Jeśli takowe w związku z Rozliczeniem Ceny Początkowej (zapłaty II raty) nie wystąpi, a jest to prawdopodobne, to nie zostaną również odliczone.

Na poparcie prezentowanego przez Wnioskodawcę stanowiska można również przytoczyć argumenty związane z warunkowym charakterem rozliczenia ceny początkowej (zapłaty II raty/premii inwestycyjnej) - przesłanki przemawiające za warunkowym charakterem tych zdarzeń zostały już przez Wnioskodawcę wyłuszczone powyżej. Mianowicie z żadnego przepisu u.p.d.o.f nie wynika, by podatnik dokonujący - tak jak Wnioskodawca - sprzedaży całości akcji, gdy z uwagi na zastrzeżenie warunków zawieszających przychód z tego tytułu mógł jeszcze powstać w kolejnych latach podatkowych, musiał rozdzielać koszty uzyskania przychodów (wydatki na nabycie lub objęcie akcji) na różne lata podatkowe.

Godzi się podkreślić, że w transakcji będącej przedmiotem niniejszego wniosku zbywane są jednorazowo wszystkie akcje, a nie jest to transakcja, w której sukcesywnie zbywano by te akcje, co z kolei uzasadniałoby sukcesywne, a nie jednorazowe, rozliczanie kosztów wcześniejszego nabycia lub objęcia tych akcji. Dlatego też nie ulega zdaniem Wnioskodawcy żadnej wątpliwości, że całość wydatków na nabycie lub objęcie akcji jako koszt uzyskania przychodów winna być rozpoznana w zeznaniu podatkowym składanym za rok podatkowy, w którym zawarł umowę (umowy) ich zbycia oraz uzyskał przychód z tytułu odpłatnego zbycia tych akcji na podstawie wynikającego z tej umowy (tych umów) tytułu prawnego do żądania zapłaty ceny początkowej.

Ewentualne spełnienie w kolejnych latach podatkowych warunków zawieszających i wskutek tego Rozliczenie Ceny Początkowej to zdarzenia przyszłe, warunkowe. Mogą one wystąpić, zarazem jednak nie ma pewności, że nastąpią. Nie mogą one zatem stanowić żadnego uzasadnienia dla dzielenia, a przez to umniejszenia kosztów podatkowych związanych ze zbyciem akcji w danym roku podatkowym. Gdyby uznać, że Wnioskodawca nie może w roku podatkowym, w którym zbył akcje w spółce, rozpoznać jako koszty uzyskania przychodów całości wydatków na objęcie lub nabycie tych akcji, skutek mógłby być taki, że Wnioskodawca nie mógłby nigdy rozliczyć jako koszty uzyskania przychodów części tych wydatków. Stałoby się tak, gdyby nie doszło do spełnienia wszystkich warunków określonych w umowie (umowach), co jest możliwe.

Zdaniem Podatnika analogiczne konsekwencje wystąpią w sytuacji, gdy drugą część wynagrodzenia potraktujemy jako premię inwestycyjną. W związku z tym, iż w ramach umowy sprzedaży akcji kolejna część wynagrodzenia jest objęta zdarzeniem przyszłym (warunkiem), stąd też nie wystąpią w takim przypadku wydatki na nabycie i w związku z tym faktem opodatkowaniu zryczałtowanym podatkiem dochodowym od osób fizycznych (stawka 19%) podlegać będzie kwota brutto.

Istotnym jest bowiem wskazanie iż zgodnie z u.p.d.o.f. opodatkowaniu podlega czynność sprzedaży akcji, a jej przyznanie nie jest wymienione w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu. Zapłata podatku nie byłaby więc dokonywana na moment przyznania premii inwestycyjnej, gdyż faktyczne przysporzenie dla Podatnika następuje dopiero przy wypłacie. Przyznanie premii inwestycyjnej uzależnionej od warunku (o czym wyżej) skutkuje bowiem powstaniem ekspektatywy przychodu i jako takie przyszłe prawo podmiotowe nie może podlegać opodatkowaniu ze względu na zmienną wartość oraz brak procedury dotyczącej opodatkowania. Podatek pobierany jest bowiem jedynie przy otrzymaniu wynagrodzenia a nie przy uzyskaniu jego warunków.

Zaprezentowane stanowisko względem przyznania premii inwestycyjnej, będącej w istocie ekspektatywą, wynika również z tego, że co do zasady przychód podatkowy powstaje w takich przypadkach, w których dochodzi do konkretnego i wymiernego przysporzenia na rzecz określonego podatnika. Tymczasem w sytuacji przedstawionej we wniosku nie dojdzie do wygenerowania przychodu, a jedynie powstania ekspektatywy. Do realizacji wspomnianej ekspektatywy i tym samym do powstania przychodu, dojdzie dopiero, o ile ziszczą się przewidziane w umowie warunki. Gdyby przyjąć koncepcję, iż przychód podatkowy powstawałby już z chwilą przyznania premii inwestycyjnej, a nie wypłaty, to mogłoby dojść do podwójnego opodatkowania tego samego przychodu, bowiem wypłata z całą pewnością rodziła by obowiązek podatkowy. Tak więc za rozpoznaniem przez Wnioskodawcę przedmiotowych kosztów uzyskania przychodów w całości w rozliczeniu za rok podatkowy, w którym nastąpi przeniesienie akcji na Kupującego i zapłata Ceny Początkowej przemawiają następujące argumenty: brak jest w u.p.d.o.f przepisu, który nakazywałby dzielić te koszty pomiędzy różne lata podatkowe, przychód uzyskany przez Wnioskodawcę w danym roku podatkowym jest przychodem ze sprzedaży całości akcji (Wnioskodawca nie sprzedaje różnych akcji w różnych latach podatkowych), niespełnienie określonych w umowie (umowach) warunków może spowodować nieuzyskanie przez Wnioskodawcę przychodu ze sprzedaży akcji w kolejnych latach podatkowych i w konsekwencji Wnioskodawca nie mógłby w ogóle rozliczyć części kosztów, wreszcie ostateczny wpływ niektórych przyszłych czynników na Rozliczenie Ceny Początkowej (zapłatę II raty) nie jest jeszcze znany, co uniemożliwia ustalenie, jaką część kosztów Wnioskodawca miałby rozliczyć w danym roku podatkowym, a jaką w innych latach podatkowych.

Rekapitulując dla przedmiotowej sprawy oznacza to, że koszty uzyskania przychodu z tytułu wykonania umowy (umów) opisanych w stanie faktycznym powinny być rozliczone i odliczone tylko raz, mianowicie w roku podatkowym, w którym dokonano sprzedaży akcji i zapłaty ceny początkowej.

Pozostaje jeszcze kwestia uzasadnienia własnego stanowiska podatnika w przedmiocie powstanie ewentualnej straty przy sprzedaży akcji. Wnioskodawca stoi na stanowisku, że strata będzie mogła zostać rozliczona w ramach Rozliczenia Ceny Początkowej. Uzasadniając zaprezentowaną tezę godzi się wpierw przywołać odnośny przepis prawa, to jest art, 9 ust. 3 u.p.d.o.f., który stanowi, że o wysokość straty ze źródła przychodów, poniesionej w roku podatkowym, można obniżyć dochód uzyskany z tego źródła w najbliższych kolejno po sobie następujących pięciu latach podatkowych, z tym że wysokość obniżenia w którymkolwiek z tych lat nie może przekroczyć 50% kwoty tej straty. Zasadę wynikająca z przywołanego przepisu prawa stosuje się również do strat wynikłych ze zbycia papierów wartościowych - a więc również tak jak w przedmiotowej sprawie akcji - brak bowiem przepisu prawa, który stanowiłby inaczej.

Dotychczas zaprezentowane przez Wnioskodawcę stanowisko jest takie, że sprzedaż akcji i późniejsze rozliczenia z tego tytułu stanowią ciąg zdarzeń gospodarczych i wynikający stąd przychód jest zarówno pod względem prawno - podatkowym jak też gospodarczym (ekonomicznym) przychodem z tego samego źródła (szczegółowe uzasadnienie tego stanowiska zaprezentowano już w dotychczasowych wywodach i niecelowym jest powtarzanie go) i jako przychód z tego samego źródła podlega opodatkowaniu na tych samych zasadach. Przy opodatkowaniu przychodu z tego źródła rzecz jasna winny być więc uwzględnione wynikające przy tym koszty.

Koniecznym jest jednak rozważyć i taką ewentualność, że przy sprzedaży akcji zostanie wygenerowana strata. Dzieje się tak, bowiem wszelkie tego typu działania zawsze obarczone są ryzykiem poniesienia straty ze względu na wynikające z ich istoty ryzyko ekonomiczne. Jak wynika z treści przytoczonego przepisu rozliczenie straty może nastąpić w okresie 5 kolejno po sobie następujących lat i w wysokości nie więcej aniżeli 50% straty wdanym roku. Otóż jeśli by przyjąć, że Podatnik nie może rozliczyć ewentualnej straty przy Rozliczeniu Ceny Początkowej, to wówczas zostałby tego prawa pozbawiony, ku czemu brak jest jakichkolwiek podstaw. Z drugiej zaś strony przesłanki pozytywne do skorzystania z możliwości odliczenia straty przy Rozliczeniu Ceny Początkowej są spełnione, bowiem zdaniem Wnioskodawcy w świetle przedstawionej dotychczas argumentacji nie ulega wątpliwości, że sprzedaż akcji a następnie Rozliczenie Ceny Początkowej będzie generować przychód z tego samego źródła oraz sprzedaż akcji, a następnie Rozliczenie Ceny Początkowej będzie miało miejsce w czasookresie nie przekraczającym ustawowego limitu na rozliczenie straty to jest pięciu lat - vide stan faktyczny.

Podsumowując, Wnioskodawca stoi na stanowisku, że wynikające z przepisów prawa przesłanki do odliczenia ewentualnej straty ze sprzedaży akcji przy Rozliczeniu Ceny Początkowej są spełnione i przeciwnie nie ma żadnych wynikających z przepisów prawa przesłanek, by nie było to możliwe, a co więcej gdyby uznać, że prawo do rozliczenia straty w tym przypadku nie istnieje, to wówczas Podatnik byłby pozbawiony przynależnych mu na mocy ustawy uprawnień, ku czemu nie ma żadnych podstaw.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Stosownie do art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r., poz. 361 z poźn. zm.), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 7 ww. ustawy, jednym ze źródeł przychodów są m.in. kapitały pieniężne. Jak wynika z art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy, za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, przychody z odpłatnego zbycia udziałów (akcji) oraz papierów wartościowych.

Przy ustalaniu wartości przychodów, o których mowa w ust. 1 pkt 4 lit. c), pkt 6, 7, 9 - 10, stosuje się odpowiednio przepisy art. 19 (art. 17 ust. 2 ww. ustawy).

Art. 19 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stanowi, że przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych oraz innych rzeczy, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8, jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie, pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia. Jeżeli jednak cena, bez uzasadnionej przyczyny, znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, przychód ten określa organ podatkowy lub organ kontroli skarbowej w wysokości wartości rynkowej. Przepis art. 14 ust. 1 zdanie drugie stosuje się odpowiednio.

Przy czym cena ta powinna określać cenę, której zapłata spowoduje przejście własności papierów wartościowych na kupującego. Jest to cena należna zbywcy w dniu zawarcia umowy sprzedaży i stanowi jego wierzytelność z tytułu sprzedaży papierów wartościowych, która może być dochodzona na drodze postępowania cywilnego.

W przedstawionym opisie zdarzenia przyszłego uzupełnionym na wezwanie organu podatkowego Wnioskodawca planuje zawrzeć umowę inwestycyjną na mocy, której sprzeda poza rynkiem regulowanym akcje w spółce akcyjnej prawa polskiego nienotowanej na rynku publicznym. Jak wskazał Wnioskodawca w odpowiedzi na przesłane wezwanie cały proces sprzedaży akcji będzie przebiegał następująco: Zawarcie umowy przedwstępnej po spełnieniu się dwóch warunków z umowy przedwstępnej (wydanie decyzji KNF, wejście inwestora) nastąpi Zawarcie umowy przyrzeczonej po „Cenie początkowej” Spełnienie się kolejnych warunków z umowy przedwstępnej, tj. dopuszczenia akcji do obrotu albo nabycia przez inwestora wszystkich akcji albo sprzedaż wszystkich akcji przez Kupującego) skutkować będzie dalszym rozliczeniem ceny sprzedanych akcji w postaci zapłaty premii/drugiej raty.

W umowie przyrzeczonej Strony ustaliły Cenę Początkową z tytułu sprzedaży akcji za każdą akcję, oraz cenę łączną dla całego przedmiotu transakcji. Cena Początkowa za wszystkie akcje zostanie zapłacona przez ich nabywcę w terminie 10 (dziesięciu) dni roboczych od dnia przeniesienia przez zbywcę na rzecz nabywcy akcji - przeniesienie na nabywcę akcji nastąpi z dniem podpisania umowy oraz wydania akcji. W konsekwencji przeniesienie własności akcji nastąpi jednorazowo z chwilą podpisania umowy sprzedaży.

Następnie, pod warunkiem zawarcia umowy przyrzeczonej oraz przeniesienia własności akcji przez zbywcę na rzecz nabywcy zgodnie z warunkami umowy przedwstępnej i przyrzeczonej cena początkowa będzie podlegać rozliczeniu. W związku z dokonaniem rozliczenia będzie następowała dodatkowa zapłata na rzecz zbywcy rozliczenie to (a więc również i zapłata) będzie miało miejsce w kolejnych latach, które to lata nie są rokiem podatkowym, w którym umowy zostaną zawarte,tj. czynność przeniesienia własności akcji dokonana i ustalona Cena Początkowa z tytułu sprzedaży akcji za każdą akcję oraz za wszystkie akcje razem zapłacona.

Rozliczenie Ceny Początkowej, nastąpi w przypadku gdy zostanie spełniony jeden z warunków zawieszających,tj. Wprowadzenie akcji do obrotu albo Wykup albo Inna Czynność. W przypadku, gdy nie zostanie spełniona jedna z powyższych przesłanek nie zostanie Rozliczona Cena Początkowa, a tym samym nie zostanie uzyskany przychód.

Stosownie do art. 389 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2014 r., poz. 121), umowa, przez którą jedna ze stron lub obie zobowiązują się do zawarcia oznaczonej umowy (umowa przedwstępna), powinna określać istotne postanowienia umowy przyrzeczonej. Jeżeli termin, w ciągu którego ma być zawarta umowa przyrzeczona, nie został oznaczony, powinna ona być zawarta w odpowiednim terminie wyznaczonym przez stronę uprawnioną do żądania zawarcia umowy przyrzeczonej. Jeżeli obie strony są uprawnione do żądania zawarcia umowy przyrzeczonej i każda z nich wyznaczyła inny termin, strony wiąże termin wyznaczony przez stronę, która wcześniej złożyła stosowne oświadczenie. Jeżeli w ciągu roku od dnia zawarcia umowy przedwstępnej nie został wyznaczony termin do zawarcia umowy przyrzeczonej, nie można żądać jej zawarcia.

Z ww. przepisu wynika, że zawarcie umowy przedwstępnej nie powoduje skutków podatkowych, ponieważ jest ona jedynie zobowiązaniem do przeniesienia własności w określonym terminie.

Natomiast art. 155 § 1 ustawy Kodeks cywilny, stanowi, że umowa sprzedaży, zamiany, darowizny, przekazania nieruchomości lub inna umowa zobowiązująca do przeniesienia własności rzeczy co do tożsamości oznaczonej przenosi własność na nabywcę, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej albo że strony inaczej postanowiły.

W świetle tego przepisu zawarcie umowy sprzedaży wywołuje stosunek obligacyjny uprawniający wierzyciela do żądania świadczenia od dłużnika.

Przenosząc powyższe uregulowania prawne na grunt rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, że przychód z tytułu odpłatnego zbycia akcji powstanie po stronie Wnioskodawcy w momencie zawarcia ostatecznej, przyrzeczonej umowy przenoszącej własność tych akcji. Zawarcie umowy przedwstępnej, służy zabezpieczeniu wykonania zobowiązania stron do zawarcia w przyszłości właściwej umowy przenoszącej własność akcji.

W momencie zbycia akcji następuje przeniesienie praw i obowiązków wynikających z ich posiadania na nabywcę. Skutki powyższego działania dla celów podatkowych określa art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Przepis ten stanowi, że przychodem z odpłatnego zbycia akcji w spółce kapitałowej będzie przychód należny choćby nie został faktycznie otrzymany. Jednakże przepisy prawa podatkowego nie wprowadzają definicji legalnej pojęcia "przychody należne".

Według Słownika języka polskiego „należny” to „przysługujący, należący się komuś lub czemuś”. Tak więc „przychód należny” oznacza przychód przysługujący, który się należy i nie ma znaczenia, że nie został otrzymany.

Prawidłowa wykładnia tego pojęcia nie może jednak pomijać doktryny prawa cywilnego. „Należność” wynika z treści stosunku prawnego, odnosi się więc zarówno do możliwości dochodzenia konkretnego świadczenia, jak i do powinności jego spełnienia. Oznacza to, że powstanie przychodów należnych związane jest z powstaniem wierzytelności.

Do przychodów z kapitałów pieniężnych zalicza się tylko takie wierzytelności, które w danym momencie podatnikowi należą się, czyli są wymagalne, przy czym nie ma znaczenia, czy podatnik już faktycznie uzyskał świadczenie wynikające z takiej wierzytelności, czy też jeszcze nie. Istotnym warunkiem dla zaliczenia takiego przychodu do przychodów należnych jest zatem powstanie po stronie wierzyciela prawnej możliwości żądania spełnienia świadczenia przez kontrahenta, co znajduje wyraz w obowiązku świadczenia przez kontrahenta.

Określając więc moment podatkowy, w którym podatnik uzyska przychód z kapitałów pieniężnych z tytułu odpłatnego zbycia akcji w spółce mających osobowość prawną należy kierować się literalnym brzmieniem art. 11 ust. 1, który stanowi, że przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-16, art. 17 ust. 1 pkt 6 i 9, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń oraz art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a) stanowiący, że za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, przychody z odpłatnego zbycia udziałów (akcji) oraz papierów wartościowych. Artykuł ten wyraźnie odróżnia przychód należny od jego „faktycznego otrzymania” czyli „zapłacenia".

Ustawodawca w art. 17 ust. 1 pkt 6 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wprowadził wyjątek od określonej w art. 11 ust. 1 ww. ustawy „kasowej” definicji przychodu: są nim przychody należne, a nie otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika. Aby jednak można było uznać przychód za należny, musi on być wymagalny.

Roszczenie staje się natomiast wymagalne z chwilą nadejścia terminu, lub spełnienia warunku pod jakim świadczenie ma być spełnione, przy czym moment ten nie musi pokrywać się ani z datą zawarcia umowy będącej źródłem roszczenia, ani też z datą spełnienia świadczenia przez drugą stronę.

W danym roku podatkowym opodatkowaniu może zatem podlegać tylko ten przychód, którego podatnik może się skutecznie domagać, czyli taki, który podatnikowi w danym momencie się należy, jest wymagalny. Jednocześnie z treści rozpatrywanego wniosku wynika, że zarówno w umowie przedwstępnej jak i umowie przyrzeczonej zawarte są warunki uzależniające rozliczenie ceny nabycia akcji od spełnienia (ziszczenia się) określonego zdarzenia wywołującego skutki obligacyjne.

W świetle powyższego przychód należny w sytuacji przedstawionej we wniosku powstanie wówczas, gdy spełni się warunek wymagalności rozliczenia ceny nabycia wynikający z umowy przedwstępnej i umowy przyrzeczonej. Skoro bowiem rozliczenie ceny nabycia zastrzeżone w umowie przyrzeczonej sprzedaży akcji jest związane ze spełnieniem określonych warunków umowy przedwstępnej sprzedaży akcji, zgodzić się należy z twierdzeniem, że ziszczenie się tego warunku zdeterminuje moment powstania obowiązku podatkowego.

Uznać zatem należy, iż „przychód należny" powstaje w dacie, kiedy określona kwota przysługującego podatnikowi świadczenia pieniężnego staje się wymagalna i może on domagać się jej zapłaty.

Zatem mając na uwadze wyżej przywołane uregulowania prawne oraz przedstawione zdarzenie przyszłe należy uznać, że przychód Wnioskodawcy z tytułu odpłatnego zbycia akcji w Spółce stanie się dla niego przychodem należnym w roku podatkowym, w dniu w którym nastąpi podpisanie umowy przyrzeczonej i wydanie dokumentu akcji jedynie w odniesieniu do kwoty, która wywołała warunek obligacyjny z umowy, tj. do kwoty ceny początkowej, której zapłata nie była uzależniona od spełnienia żadnego warunku.

Natomiast w odniesieniu do kwestii zawartej zarówno w umowie przedwstępnej jak i w umowie przyrzeczonej dotyczącej dalszego rozliczenia ceny początkowej z tytułu odpłatnego zbycia akcji w Spółce (zapłata premii bądź drugiej raty wynagrodzenia), przychód Wnioskodawcy stanie się dla niego przychodem należnym w roku podatkowym, w którym warunki określone w umowie przedwstępnej zostaną spełnione.

Zatem do otrzymanej kwoty w postaci premii bądź drugiej raty wynagrodzenia, którą Wnioskodawca uzyska z tytułu dalszego rozliczenia ceny początkowej, przychód Wnioskodawcy stanie się dla niego przychodem należnym w roku podatkowym, w którym warunki określone w umowie przedwstępnej zostaną spełnione.

Oceniając skutki podatkowe tej operacji należy zwrócić uwagę, iż zawarte umowy sprzedaży akcji zawierają warunki, których spełnienie się kształtuje ostateczną cenę zbywanych akcji.

W konsekwencji należy uznać, że przychodem ze zbycia akcji, jest zarówno kwota wynikająca z zawartej umowy przyrzeczonej w momencie przeniesienia własności akcji, jak i wynikające z zapisów umowy przedwstępnej dodatkowe świadczenie wypłacone byłemu akcjonariuszowi, po spełnieniu się warunków wynikających z tych umów.

Ponieważ uzyskana przez sprzedającego dodatkowa płatność w postaci „premii albo wypłaty drugiej raty wynagrodzenia” wynika z zawartego w umowie przyrzeczonej warunku rozliczenia ceny początkowej i jest bezpośrednio związana ze zmianą wartości zbywanych akcji, przychód uzyskany z tego tytułu przez sprzedającego (Wnioskodawcę) będzie stanowić przychód ze źródła kapitały pieniężne.

Natomiast w odniesieniu kwestii dotyczącej rozliczenia uzyskanego przychodu z kapitałów pieniężnych z tytułu zbycia przedmiotowych akcji o koszty uzyskania przychodów organ podatkowy stwierdza co następuje:

Stosownie do art. 30b ust. 1 ww. ustawy od dochodów uzyskanych z odpłatnego zbycia papierów wartościowych lub pochodnych instrumentów finansowych, i z realizacji praw z nich wynikających oraz z odpłatnego zbycia udziałów w spółkach mających osobowość prawną oraz z tytułu objęcia udziałów (akcji) w spółkach mających osobowość prawną albo wkładów w spółdzielniach w zamian za wkład niepieniężny w postaci innej niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część, podatek dochodowy wynosi 19% uzyskanego dochodu.

Na podstawie ust. 2 pkt 4 tego artykułu dochodem, o którym mowa w ust. 1, jest różnica między sumą przychodów uzyskanych z tytułu odpłatnego zbycia udziałów(akcji) a kosztami uzyskania przychodów, określonymi na podstawie art. 22 ust. 1f oraz art. 23 ust. 1 pkt 38 - osiągnięta w roku podatkowym.

Zatem w przypadku uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia akcji, opodatkowaniu podlega przychód pomniejszony o stosowne koszty.

Zgodnie z generalną zasadą ustalania kosztów uzyskania przychodów, określoną w art. 22 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23 ww. ustawy.

Zgodnie z art. 22 ust 1f pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych W przypadku odpłatnego zbycia udziałów (akcji) w spółce objętych w zamian za wkład niepieniężny, na dzień zbycia tych udziałów (akcji), koszt uzyskania przychodów ustala się w wysokości:

1.  określonej zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 9 albo 9a -jeżeli przedmiotem wkładu są udziały (akcje) objęte w zamian za wkład niepieniężny w innej postaci niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część;
2.  przyjętej dla celów podatkowych wartości składników przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części, wynikającej z ksiąg i ewidencji, o których mowa w art. 24a ust. 1, określonej na dzień objęcia tych udziałów (akcji), nie wyższej jednak niż wartość nominalna wartość tych udziałów (akcji) z dnia ich objęcia.

Natomiast art. 23 ust. 1 pkt 38 ww. ustawy określa, iż za koszty uzyskania przychodów nie uważa się wydatków na objęcie lub nabycie udziałów albo wkładów w spółdzielni, udziałów (akcji) oraz papierów wartościowych, a także wydatków na nabycie jednostek uczestnictwa w funduszach kapitałowych; wydatki takie są jednak kosztem uzyskania przychodu przy ustalaniu dochodu z odpłatnego zbycia tych udziałów (akcji), oraz papierów wartościowych, w tym z tytułu wykupu przez emitenta papierów wartościowych, a także z odkupienia albo umorzenia tytułów uczestnictwa w funduszach kapitałowych z zastrzeżeniem ust. 3e. Przepis ten ma zastosowanie w przypadku odpłatnego zbycia udziałów (akcji) objętych/nabytych w zamian za wkład pieniężny.

Jak wynika z powyższego w przypadku odpłatnego zbycia udziałów w spółkach mających osobowość prawną, opodatkowaniu podlega dochód stanowiący różnicę między przychodem uzyskanym z tego tytułu a kosztami uzyskania przychodów, osiągnięty w roku podatkowym.

Skoro w opisanym zdarzeniu przyszłym Wnioskodawca w roku podatkowym uzyska wyłącznie przychód należny ze sprzedaży akcji w wysokości odpowiadającej kwocie „ceny początkowej”, tj. wynagrodzenia otrzymanego od Kupującego w dniu zawarcia umowy przyrzeczonej, której zapłata nie była uzależniona od spełnienia żadnego warunku, to do kosztów uzyskania tego przychodu należy zaliczyć wydatki poniesione na nabycie akcji oraz koszty sprzedaży akcji w pełnej wysokości odnoszące się do wszystkich sprzedanych akcji.

W dalszej kolejności odnosząc się do kwestii związanej z możliwością rozliczenia w ramach Rozliczenia ceny początkowej ewentualnie powstałej straty z tytułu sprzedaży akcji organ podatkowy zauważa, że:

Dochodów, o których mowa w art. 30b ust. 1 ww. ustawy zgodnie z ust. 5 tego artykułu, nie łączy się z dochodami opodatkowanymi na zasadach określonych w art. 27 oraz art. 30c.

Jeżeli natomiast koszty uzyskania przychodów zbywanych papierów wartościowych przekraczają uzyskany z tytułu ich odpłatnego zbycia przychód wówczas wystąpi strata.

Na podstawie art. 9 ust. 2 i 3 w związku z ust. 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stratę tę podatnik może odliczyć w zeznaniu podatkowym przez kolejnych pięć lat podatkowych, pod warunkiem jednak, iż uzyska przychód z tego samego źródła, z którego wystąpiła strata, z tym że wysokość obniżenia w którymkolwiek z tych lat nie może przekroczyć 50% kwoty tej straty.

Podatnik, który uzyskał dochód (poniósł stratę) z kapitałów opodatkowanych na zasadach określonych w art. 30b ustawy (czyli m.in. z tytułu odpłatnego zbycia papierów wartościowych-akcji) obowiązany jest w terminie do dnia 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym złożyć we właściwym urzędzie skarbowym odrębne zeznanie, według ustalonego wzoru (formularz PIT-38), o wysokości osiągniętego w roku podatkowym dochodu (poniesionej straty) (art. 45 ust. 1a pkt 1 ww. ustawy). W tym samym terminie dokonuje się też wpłaty należnego podatku wynikającego z zeznania (art. 45 ust. 4 pkt 2 ww. ustawy).

Powyższą stratę Wnioskodawca ma możliwość odliczyć w zeznaniu podatkowym przez kolejnych pięć lat podatkowych, pod warunkiem jednak, iż uzyska przychód z tego samego źródła, z którego wystąpiła strata (tj. z kapitałów pieniężnych) wysokość obniżenia w którymkolwiek z tych lat nie może przekroczyć 50% kwoty tej straty.

Przenosząc zatem powyższe uregulowania na grunt rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, że jak wskazano powyżej sprzedaż akcji a następnie rozliczenie ceny początkowej będzie generować przychód z tego samego źródła, zakwalifikowanego do przychodów z kapitałów pieniężnych. Zatem jeżeli sprzedaż akcji, a następnie rozliczenie ceny początkowej będzie miało miejsce w okresie nie przekraczającym ustawowego limitu na rozliczenie straty, (pięciu lat) to zostaną spełnione przesłanki do odliczenia ewentualnej straty ze sprzedaży akcji od przychodu uzyskanego z tytułu rozliczenia ceny początkowej.

Jednak organ podatkowy zauważa, że przy ustalaniu ceny początkowej zbywanych akcji należy mieć na uwadze postanowienia ww. art. 17 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Reasumując:

*   przychód Wnioskodawcy z tytułu odpłatnego zbycia akcji w Spółce stanie się dla niego przychodem należnym w roku podatkowym, w dniu w którym nastąpi podpisanie umowy przyrzeczonej i wydanie dokumentu akcji jedynie w odniesieniu do kwoty, która wywołała warunek obligacyjny z umowy, tj. do kwoty ceny początkowej, natomiast kwota z tytułu rozliczenie ceny początkowej odpłatnego zbycia akcji w Spółce (zapłata premii bądź drugiej raty wynagrodzenia), stanie się dla Wnioskodawcy przychodem należnym w roku podatkowym, w którym warunki określone w umowie przedwstępnej zostaną spełnione.
*   Wnioskodawca rozliczy wydatki poniesione na nabycie akcji oraz koszty sprzedaży akcji w pełnej wysokości, jako koszty uzyskania przychodów z tytułu przy sprzedaży akcji w roku podatkowym, w którym uzyska przychód ze sprzedaży akcji w wysokości odpowiadającej kwocie „ceny początkowej”, tj. wynagrodzenia otrzymanego od Kupującego w dniu zawarcia umowy przyrzeczonej i przeniesienia własności wszystkich sprzedanych akcji.
*   jeżeli sprzedaż akcji, a następnie rozliczenie ceny początkowej będzie miało miejsce w okresie nie przekraczającym ustawowego limitu na rozliczenie straty, (pięciu lat) to zostaną spełnione przesłanki do odliczenia ewentualnej straty ze sprzedaży akcji od przychodu uzyskanego z tytułu rozliczenia ceny początkowej.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012, poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.