Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPP1/443-130/14-5/MK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2014-05-09
Teza: Zwolnienie od podatku VAT usług dożywiania uczniów oraz nauczycieli w stanie prawnym od dnia 1 stycznia 2014 r.
Słowa kluczowe: podatek-podatek od towarów i usług; usługi-usługi edukacyjne; zwolnienie-zwolnienie podatkowe
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 2-art. 43

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) oraz § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Gimnazjum przedstawione we wniosku z dnia 14 lutego 2014 r. (data wpływu 17 lutego 2014 r.), uzupełnionym pismem z dnia 16 kwietnia 2014 r. (data wpływu 22 kwietnia 2014 r.) o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie zwolnienia od podatku VAT dostawy obiadów przez stołówkę szkolną - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 17 lutego 2014 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie zwolnienia od podatku VAT dostawy obiadów przez stołówkę szkolną. Dnia 22 kwietnia 2014 r. wniosek uzupełniono o doprecyzowanie opisu zdarzenia przyszłego.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

W Gimnazjum funkcjonuje stołówka szkolna, w której realizowane jest dożywianie uczniów, zgodnie z art. 67a ustawy o systemie oświaty. W chwili obecnej z tej stołówki korzystają tylko uczniowie i nauczyciele gimnazjum (Wnioskodawcy). Za uczniów do wysokości określającej „koszty wsadu do kotła” płacą rodzice lub Ośrodek Pomocy Społecznej realizujący zadania wynikające z ustawy o pomocy społecznej bądź Rządowego Programu Dożywiania. Nauczyciele również pokrywają koszty przygotowania obiadów. Sprzedaż obiadów jest zwolniona od podatku VAT. Organ prowadzący - Gmina, zamierza prowadzić dożywianie wszystkich uczniów z jej terenu, zgodnie z przepisami ustawy o systemie oświaty, w oparciu o naszą stołówkę szkolną. W Gminie funkcjonuje oprócz placówki Wnioskodawcy także Zespół Szkół (gimnazjum i szkoła podstawowa), oraz niepubliczne szkoły, prowadzone przez lokalne stowarzyszenia. Zamiarem jest, aby na zasadzie umowy pomiędzy szkołą prowadzącą stołówkę szkolną a innymi szkołami publicznymi i niepublicznymi były przygotowywane obiady, które będą sprzedawane uczniom i nauczycielom tych szkół.

Zdaniem Wnioskodawcy, usługa taka będzie związana z kształceniem i wychowaniem w sytuacji, gdy pomiędzy szkołami podpisana zostanie umowa na świadczenie tego rodzaju usług określonych w art. 67a ustawy o systemie oświaty. Za posiłki przygotowane w stołówce szkolnej opłaty będą wnosić rodzice, a w przypadku uczniów objętych świadczeniem z pomocy społecznej lub objętych programem dożywiania - opłaty będzie wnosił Ośrodek Pomocy Społecznej. Nauczyciele korzystający z posiłków będą ponosili opłaty we własnym zakresie. Opłaty dla uczniów obejmą tylko „wsad do kotła”, nauczyciele zapłacą również za koszty przygotowania posiłków.

Do ceny sprzedaży nie będzie doliczany podatek VAT. Zdaniem Wnioskodawcy takie rozwiązanie w dużym stopniu ułatwi organizację zadań związanych z funkcjonowaniem stołówki szkolnej i realizację programu dożywiania dla uczniów z terenu Gminy.

Dnia 22 kwietnia 2014 r. Zainteresowany uzupełnił opis zdarzenia przyszłego wskazując, że:

1.  Wnioskodawca nie jest zarejestrowanym, czynnym płatnikiem podatku od towarów i usług,
2.  Dożywianie uczniów Zespołu Szkół oraz niepublicznych szkół w Gminie, będzie się odbywać w ramach opiekuńczej funkcji określonej w art. 67a ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (t.j. Dz.U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 ze zm.).

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy w opisanym stanie sprawy sprzedaż posiłków przez szkolną stołówkę na rzecz:

*   szkoły publicznej (uczniów i nauczycieli),
*   szkoły niepublicznej (uczniów i nauczycieli),
*   Ośrodka Pomocy Społecznej (uczniowie objęci pomocą i programem dożywiania)

– jest zwolniona od podatku VAT?

Zdaniem Wnioskodawcy, sprzedaż posiłków w sytuacji określonej w pytaniu podlega zwolnieniu od podatku VAT, na mocy art. 43 ust. 1 pkt 24 ustawy o podatku od towarów i usług, w związku z realizacją zadań ustawowych określonych w art. 67a ustawy o systemie oświaty.

Nie ma bowiem wątpliwości, że usługi takie należy zaliczyć do usług z zakresu opieki nad dziećmi i młodzieżą oraz dostawą towarów ściśle z tymi usługami związaną wykonywaną w formach i na zasadach określonych zarówno w przepisach o pomocy społecznej, jak i w przepisach o systemie oświaty.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054, ze zm.), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu ww. podatkiem, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Natomiast art. 7 ust. 1 ustawy stanowi, że przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

W myśl art. 2 pkt 6 ustawy przez towary należy rozumieć rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

Przez świadczenie usług - w świetle art. 8 ust. 1 ustawy - rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).

Stosownie do treści art. 5a ustawy, towary lub usługi będące przedmiotem czynności, o których mowa w art. 5, wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, są identyfikowane za pomocą tych klasyfikacji, jeżeli dla tych towarów lub usług przepisy ustawy lub przepisy wykonawcze wydane na jej podstawie powołują symbole statystyczne.

Jak wynika z art. 15 ust. 1 ustawy, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych (art. 15 ust. 2 ustawy).

Należy zaznaczyć, że podstawowa stawka podatku - w myśl art. 41 ust. 1 ustawy - wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1.

Jak wynika z art. 146a pkt 1 ustawy, w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2016 r. stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 1 i ust. 13, art. 109 ust. 2 i art. 110, wynosi 23%, z zastrzeżeniem art. 146f.

Jednakże zarówno w treści ustawy o podatku od towarów i usług, jak i w przepisach wykonawczych do niej, przewidziano opodatkowanie niektórych czynności stawkami obniżonymi lub zwolnienie od podatku.

Zakres i zasady zwolnienia od podatku od towarów i usług dostawy towarów lub świadczenia usług zostały określone między innymi w art. 43 ustawy.

Na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 24 ustawy - obowiązującego od dnia 1 stycznia 2014 r. - zwalnia się od podatku usługi w zakresie opieki nad dziećmi i młodzieżą oraz dostawę towarów i świadczenie usług ściśle z tymi usługami związane, wykonywane:

1.  w formach i na zasadach określonych w przepisach o pomocy społecznej oraz w przepisach o systemie oświaty,
2.  przez podmioty sprawujące opiekę nad dziećmi w wieku do 3 lat.

W myśl art. 43 ust. 17 ustawy, zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 18, 18a, 22-24, 26, 28, 29, 31, 32 i 33 lit. a, nie mają zastosowania do dostawy towarów lub świadczenia usług ściśle związanych z usługami podstawowymi, jeżeli:

1.  nie są one niezbędne do wykonania usługi podstawowej, zwolnionej zgodnie z ust. 1 pkt 18, 18a, 22-24, 26, 28, 29, 31, 32 i 33 lit. a lub
2.  ich głównym celem jest osiągnięcie dodatkowego dochodu przez podatnika, przez konkurencyjne wykonywanie tych czynności w stosunku do podatników niekorzystających z takiego zwolnienia.

W myśl art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (t.j. Dz.U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572, ze zm.), system oświaty zapewnia w szczególności realizację prawa każdego obywatela Rzeczypospolitej Polskiej do kształcenia się oraz prawa dzieci i młodzieży do wychowania i opieki, odpowiednich do wieku i osiągniętego rozwoju.

Stosownie do art. 2 pkt 2 ustawy o systemie oświaty, system oświaty obejmuje szkoły.

Zgodnie natomiast z uregulowaniem art. 67a ust. 1 ww. ustawy o systemie oświaty, w celu zapewnienia prawidłowej realizacji zadań opiekuńczych, w szczególności wspierania prawidłowego rozwoju uczniów, szkoła może zorganizować stołówkę. Korzystanie z posiłków w stołówce szkolnej jest odpłatne (art. 67a ust. 2 ustawy o systemie oświaty).

Stosownie do treści art. 67a ust. 3 cytowanej ustawy, warunki korzystania ze stołówki szkolnej, w tym wysokość opłat za posiłki, ustala dyrektor szkoły w porozumieniu z organem prowadzącym szkołę.

Zgodnie z art. 67a ust. 4 ustawy o systemie oświaty, do opłat wnoszonych za korzystanie przez uczniów z posiłku w stołówce szkolnej, o których mowa w ust. 3, nie wlicza się wynagrodzeń pracowników i składek naliczanych od tych wynagrodzeń oraz kosztów utrzymania stołówki.

Powołane przepisy o systemie oświaty wskazują na możliwość prowadzenia m.in. przez szkoły publiczne stołówek. Celem ich prowadzenia nie jest jednak świadczenie usług gastronomicznych jako takich, ale wyłącznie pełnienie funkcji socjalno-bytowych, polegających na zapewnieniu żywienia w ramach realizacji przez te jednostki funkcji opiekuńczej. Ponieważ szkoła nie prowadzi działalności dla zysku, opłaty za korzystanie ze stołówki mogą być kalkulowane wyłącznie na poziomie zapewniającym jedynie pokrycie faktycznych kosztów wytworzenia posiłków. Niedopuszczalne jest ustalanie jakichkolwiek narzutów zapewniających tym podmiotom zysk lub refundację kosztów, których zgodnie z ustawą nie mogą one przerzucać na korzystających z usług stołówki.

Jak wynika z powyższych regulacji, możliwość korzystania ze stołówki szkolnej przez uczniów szkoły jest przykładem realizacji przez jednostki objęte systemem oświaty zadań, do jakich zostały powołane, w szczególności zadań wychowawczych i opiekuńczych. Świadczenie opieki polegać może niewątpliwie na zapewnieniu wyżywienia i dożywiania dzieciom i młodzieży, korzystającym z prawa do kształcenia i wychowania w ramach systemu oświaty, w sytuacji gdy jest to niezbędne dla prawidłowego kształcenia i wychowania w jednostkach organizacyjnych systemu oświaty. Tym samym, funkcjonowanie stołówek szkolnych zapewnia prawidłową realizację zadań opiekuńczych, w szczególności wspierania prawidłowego rozwoju uczniów.

Z opisu sprawy wynika, że u Wnioskodawcy funkcjonuje stołówka szkolna, w której realizowane jest dożywianie uczniów, zgodnie z art. 67a ustawy o systemie oświaty. W chwili obecnej z tej stołówki korzystają tylko uczniowie i nauczyciele gimnazjum (Wnioskodawcy). Za uczniów do wysokości określającej „koszty wsadu do kotła” płacą rodzice lub Ośrodek Pomocy Społecznej realizujący zadania wynikające z ustawy o pomocy społecznej bądź Rządowego Programu Dożywiania. Organ prowadzący - Gmina, zamierza prowadzić dożywianie wszystkich uczniów z jej terenu, zgodnie z przepisami ustawy o systemie oświaty, w oparciu o stołówkę szkolną u Wnioskodawcy. W Gminie funkcjonuje oprócz placówki Wnioskodawcy także Zespół Szkół (gimnazjum i szkoła podstawowa), oraz niepubliczne szkoły, prowadzone przez lokalne stowarzyszenia. Zamiarem jest, aby na zasadzie umowy pomiędzy szkołą prowadzącą stołówkę szkolną a innymi szkołami publicznymi i niepublicznymi były przygotowywane obiady, które będą sprzedawane uczniom i nauczycielom tych szkół. Zdaniem Wnioskodawcy, usługa taka będzie związana z kształceniem i wychowaniem w sytuacji, gdy pomiędzy szkołami podpisana zostanie umowa na świadczenie tego rodzaju usług określonych w art. 67a ustawy o systemie oświaty. Za posiłki przygotowane w stołówce szkolnej opłaty będą wnosić rodzice, a w przypadku uczniów objętych świadczeniem z pomocy społecznej lub objętych programem dożywiania - opłaty będzie wnosił Ośrodek Pomocy Społecznej. Nauczyciele korzystający z posiłków będą ponosili opłaty we własnym zakresie. Opłaty dla uczniów obejmą tylko „wsad do kotła”, nauczyciele zapłacą również za koszty przygotowania posiłków. Dożywianie uczniów Zespołu Szkół oraz niepublicznych szkół w Gminie, będzie się odbywać w ramach opiekuńczej funkcji określonej w art. 67a ustawy o systemie oświaty. Wnioskodawca nie jest zarejestrowanym, czynnym płatnikiem podatku od towarów i usług. Jak wskazał Wnioskodawcy takie rozwiązanie w dużym stopniu ułatwi organizację zadań związanych z funkcjonowaniem stołówki szkolnej i realizację programu dożywiania dla uczniów z terenu gminy.

Mając na względzie powołane przepisy prawa oraz elementy zdarzenia przyszłego stwierdzić należy, że świadczone przez Wnioskodawcę usługi dożywiania uczniów uczęszczających do Gimnazjum, Zespołu Szkół oraz szkół niepublicznych korzysta ze zwolnienia od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 24 ustawy. Powyższe wynika z faktu, że usługa ta realizowana jest na podstawie art. 67a ustawy o systemie oświaty w celu realizacji funkcji opiekuńczej Szkół oraz na zasadach określonych w przepisach o pomocy społecznej, skutkiem czego finansowana jest przez Ośrodek Pomocy Społecznej. Nie bez znaczenia jest tu również fakt, że świadczenie usług na rzecz uczniów innych Szkół niż Wnioskodawca opiera się na zawartej umowie. Podobnie ze zwolnienia od podatku od towarów i usług na powołanej już podstawie art. 43 ust. 1 pkt 24 ustawy, korzystać będzie świadczenie usług przygotowywania obiadów dla nauczycieli zatrudnionych w Gimnazjum, Zespole Szkół oraz placówkach niepublicznych. Są to bowiem usługi ściśle związane z usługami dożywiania dzieci i młodzieży, o czym mowa w powołanym przepisie. Ponadto, w niniejszej sprawie nie znajduje zastosowania wyłączenie zwolnienia od podatku VAT, o którym mowa w art. 43 ust. 17 ustawy. W konsekwencji powyższego zastosowanie względem opisanych we wniosku usług dożywiania uczniów oraz nauczycieli (związanych z opisanymi placówkami szkolnymi) zwolnienia od podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 24 ustawy, będzie prawnie uzasadnione.

Podsumowując, w opisanym stanie sprawy, sprzedaż posiłków przez szkolną stołówkę na rzecz uczniów i nauczycieli Szkół publicznych i niepublicznych oraz na rzecz uczniów objętych pomocą i programem dożywiania finansowanym przez Ośrodek Pomocy Społecznej, jest zwolniona od podatku VAT.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, ul. Ratajczaka 10/12, 61-815 Poznań, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację - w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu - do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach - art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.