Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0113-KDIPT2-3.4011.761.2025.1.PR
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2025-12-16
Teza: Możliwość zastosowania zwolnienia, o którym mowa w art. 21
ust. 1 pkt 38 ustawy o podatku dochodowym od osób
fizycznych, do wypłaconej odprawy.
Słowa kluczowe: emeryt
odprawy
przychód
zwolnienie-zwolnienie przedmiotowe
Zagadnienia: Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Zwolnienia przedmiotowe.
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Źródła przychodów.
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Rozdział 2-art. 12-ust. 1
[PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Rozdział 3-art. 21-ust. 1-pkt 38

## Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

29 września 2025 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Treść
    wniosku jest następująca:
    Opis stanu faktycznego
    Z dniem ... 2017 r. został Pan zwolniony ze Służby ... w związku z reorganizacją. Nie otrzymał
    Pan propozycji dalszej służby w ... . Dyrektor ... nie wypłacił Panu świadczenia za zwolnienie
    ze służby w związku z reorganizacją. Wystąpił Pan na drogę sądową i ostatecznie Sąd
    orzekł, że przysługuje Panu odprawa na podstawie art. 163 ust. 4 ustawy o Służbie Celnej
    w związku ze stosowanym odpowiednio art. 170 ust. 3 i 4 p.w. ... (wyrok sygn. ... i sygn. ...).
    Dyrektor ... wypłacił Panu odprawę w dniu ... 2025 r.
    Odprawę otrzymał Pan jako emeryt. Świadczenie emerytalne otrzymuje Pan od kilku lat z
    Zakładu .... .

## Pytanie

Czy w związku z powyższym, świadczenie, które zostało Panu wypłacone jako emerytowi w
    związku z łączącym Pana uprzednio stosunkiem służby do kwoty 4 500 zł jest zwolnione z
    podatku, a powyżej tej kwoty powinno być opodatkowane podatkiem ryczałtowym w
    wysokości 10%?
    Pana stanowisko w sprawie
    Kwota świadczenia wypłaconego Panu przez Dyrektora ... w ... 2025 r. w formie odprawy za
    zwolnienie ze służby od ... 2017 r. do kwoty 4 500 zł jest zwolniona z podatku na podstawie
    art. 21 ust. 1 pkt 38 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ponieważ jest to
    świadczenie wypłacone Panu jako emerytowi w związku z łączącym Pana uprzednio z
    zakładem pracy stosunkiem służbowym.
    Powyżej kwoty 4 500 zł jest ono opodatkowane podatkiem ryczałtowym w wysokości 10%
    na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
    W Pana ocenie, spełnione są wszystkie warunki określone w ww. przepisach, tj.
    świadczenie otrzymał Pan jako emeryt w związku z łączącym Pana uprzednio stosunkiem
    służby.

## Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest nieprawidłowe.

## Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób
    fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.):
      Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z
      wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od
      których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
    Z treści tego przepisu wynika zatem, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym
    podlegają wszelkiego rodzaju dochody uzyskane przez podatnika, z wyjątkiem tych, które
    zostały enumeratywnie wymienione przez ustawodawcę w katalogu zwolnień
    przedmiotowych ustawy, bądź od których zaniechano poboru podatku, w drodze
    rozporządzenia.
    Na podstawie art. 11 ust. 1 ww. ustawy:
      Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie
      realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art.

      19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji
      podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość
      otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.
    W myśl art. 10 ust. 1 pkt 1 cytowanej ustawy:
      Źródłami przychodów są: stosunek służbowy, stosunek pracy, w tym spółdzielczy
      stosunek pracy, członkostwo w rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub innej
      spółdzielni zajmującej się produkcją rolną, praca nakładcza, emerytura lub renta.
    Natomiast w świetle art. 12 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
      Za przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej oraz
      spółdzielczego stosunku pracy uważa się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz
      wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło
      finansowania tych wypłat i świadczeń, a w szczególności: wynagrodzenia zasadnicze,
      wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki, nagrody,
      ekwiwalenty za niewykorzystany urlop i wszelkie inne kwoty niezależnie od tego, czy
      ich wysokość została z góry ustalona, a ponadto świadczenia pieniężne ponoszone
      za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń
      częściowo odpłatnych.
    Użyty powyżej zwrot „w szczególności” oznacza, że wymienione kategorie przychodów
    zostały wskazane jedynie przykładowo. Przychodem ze stosunku pracy i stosunków
    pokrewnych są więc wszelkiego rodzaju wypłaty i świadczenia skutkujące u podatnika
    powstaniem przysporzenia majątkowego, mające swoje źródło w łączącym pracownika z
    pracodawcą stosunku pracy lub stosunku pokrewnym.
    Art. 12 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stanowi, że:
      Za pracownika w rozumieniu ustawy uważa się osobę pozostającą w stosunku
      służbowym, stosunku pracy, stosunku pracy nakładczej lub spółdzielczym stosunku
      pracy.
    Jednak nie wszystkie świadczenia otrzymane od pracodawcy podlegają opodatkowaniu.
    Niektóre z nich, wymienione w katalogu zwolnień przedmiotowych, określonym w art. 21
    ust. 1 ww. ustawy, korzystają ze zwolnienia od podatku. Jednakże należy podkreślić, że
    korzystanie z każdej preferencji podatkowej, w tym zwolnienia od podatku, jest możliwe
    wyłącznie w sytuacji, gdy spełnione są wszystkie przesłanki określone w przepisie
    stanowiącym podstawę prawną danej preferencji.
    Ponadto zaakcentować należy, że zgodnie ze stanowiskiem utrwalonym zarówno w
    orzecznictwie, jak i w doktrynie prawa – zwolnienia podatkowe stanowią wyłom od zasady
    powszechności opodatkowania; muszą one być zatem interpretowane bez dokonywania
    wykładni rozszerzającej, a także zawężającej danego przepisu prawa podatkowego. Nadto,
    przy wszelkiej interpretacji przepisów prawa podatkowego i próbach odkodowania
    zawartych w nich norm prawnych należy posługiwać się przede wszystkim wykładnią
    językową.
    Stosownie do treści art. 30 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
      Od dochodów (przychodów) pobiera się zryczałtowany podatek dochodowy z tytułu
      świadczeń otrzymanych przez emerytów lub rencistów, w związku z łączącym ich
      uprzednio z zakładem pracy stosunkiem służbowym, stosunkiem pracy, pracy
      nakładczej lub spółdzielczym stosunkiem pracy, w tym od związków zawodowych, z
      zastrzeżeniem art. 21 ust. 1 pkt 26 i 38 – w wysokości 10% należności.
    I tak, zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 38 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
      Wolne od podatku są świadczenia otrzymywane przez emerytów, rencistów lub
      osoby pobierające nauczycielskie świadczenie kompensacyjne, w związku z łączącym
      ich uprzednio z zakładem pracy stosunkiem służbowym, stosunkiem pracy lub
      spółdzielczym stosunkiem pracy, w tym od związków zawodowych – do wysokości
      nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 4 500 zł.

    Powołany przepis stanowi, że otrzymywane świadczenia korzystają ze zwolnienia, pod
    warunkiem, że beneficjentami świadczenia są emeryci lub renciści, oraz prawo do tego
    świadczenia wynika z uprzednio łączącego ww. emeryta lub rencistę stosunku
    służbowego, stosunku pracy lub spółdzielczego stosunku pracy. Zwolnienie to nie ma
    zastosowania do sytuacji, w której to pracownik ubiegał się o to świadczenie i to na jego
    wniosek, a nie na wniosek emeryta świadczenie zostało przyznane.
    Zgodnie z art. 163 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o ... (t. j. Dz. U. z 2016 r. poz. 1799 ze
    zm.):
      1. Funkcjonariuszowi zwolnionemu ze służby w związku z przejściem na emeryturę
        lub rentę z tytułu niezdolności do pracy przysługuje jednorazowa odprawa w
        wysokości trzymiesięcznego uposażenia. Odprawa ulega zwiększeniu o 20%
        miesięcznego uposażenia za każdy pełny rok pełnienia służby ponad 5 lat
        nieprzerwanej służby, nie więcej niż do wysokości sześciomiesięcznego
        uposażenia.
      2. Do okresu służby, o którym mowa w ust. 1, wlicza się poprzednie zakończone
        okresy służby lub zatrudnienia oraz inne okresy, jeżeli z mocy odrębnych
        przepisów podlegają one wliczeniu do okresu pracy, od którego zależą
        uprawnienia pracownicze.
      3. Odprawę, o której mowa w ust. 1, oblicza się jak ekwiwalent pieniężny za urlop
        wypoczynkowy, na zasadach określonych w przepisach wydanych na podstawie
        Kodeksu pracy.
      4. Funkcjonariuszowi służby stałej, zwolnionemu ze służby w związku ze zniesieniem
        lub reorganizacją jednostki organizacyjnej, przysługuje odprawa na zasadach i w
        wysokości określonych w ust. 1-3.
    W myśl art. 170 ust. 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. – Przepisy wprowadzające ustawę
    o ... (Dz. U. z 2016 r. poz. 1948):
      Stosunki pracy osób zatrudnionych w jednostkach KAS, o których mowa w art. 36
      ust. 1 pkt 2, 3 i 6 ustawy, o której mowa w art. 1, oraz stosunki służbowe osób
      pełniących służbę w jednostkach KAS, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 1, 2, 3 i 6
      ustawy, o której mowa w art. 1, wygasają:
      1) z dniem 31 sierpnia 2017 r., jeżeli osoby te w terminie do dnia 31 maja 2017 r., nie
      otrzymają pisemnej propozycji określającej nowe warunki zatrudnienia albo
      pełnienia służby;
      2) po upływie 3 miesięcy, licząc od miesiąca następującego po miesiącu, w którym
      pracownik albo funkcjonariusz złożył oświadczenie o odmowie przyjęcia propozycji
      zatrudnienia albo pełnienia służby, jednak nie później niż dnia 31 sierpnia 2017 r.
    W myśl art. 170 ust. 2 ustawy – Przepisy wprowadzające ustawę o ... :
      Pracownik albo funkcjonariusz, któremu przedstawiono propozycję zatrudnienia
      albo pełnienia służby, składa w terminie 14 dni od dnia jej otrzymania oświadczenie
      o przyjęciu albo odmowie przyjęcia propozycji. Niezłożenie oświadczenia w tym
      terminie jest równoznaczne z odmową przyjęcia propozycji zatrudnienia albo
      pełnienia służby.
    Zgodnie z art. 170 ust. 3 ww. ustawy:
      W przypadku, o którym mowa w ust. 1, wygaśnięcie stosunku służbowego
      funkcjonariusza traktuje się jak zwolnienie ze służby.
    Ponadto, zgodnie z art. 170 ust. 4 ww. ustawy:
      W przypadku, o którym mowa w ust. 1, pracownikom oraz funkcjonariuszom
      przysługują świadczenia należne odpowiednio w związku z likwidacją urzędu albo
      zniesieniem jednostki organizacyjnej w rozumieniu ustawy uchylanej w art. 159 pkt 3.
    Z analizy wniosku wynika, że z dniem ... 2017 r. został Pan zwolniony ze Służby... w związku z
    reorganizacją. Nie otrzymał Pan propozycji dalszej służby w ... . Dyrektor ... nie wypłacił Panu
    świadczenia za zwolnienie ze służby w związku z reorganizacją. Wystąpił Pan na drogę

    sądową i ostatecznie Sąd orzekł, że przysługuje Panu odprawa na podstawie art. 163 ust.
    4 ustawy o Służbie Celnej w związku ze stosowanym odpowiednio art. 170 ust. 3 i 4 p.w. ... .
    Dyrektor ... wypłacił Panu odprawę w dniu ... 2025 r. Odprawę otrzymał Pan jako emeryt.
    Świadczenie emerytalne otrzymuje Pan od kilku lat z ... .
    Odprawa emerytalna z tytułu zwolnienia ze służby w związku z reorganizacją nie jest
    wymieniona w katalogu świadczeń objętych zwolnieniem na podstawie art. 21 ust. 1 pkt
    38 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Odprawa jest świadczeniem, które
    uzyskał Pan w ramach stosunku służbowego w zatrudniającej jednostce.
    Dodatkowo, w judykaturze i interpretacjach podatkowych podkreśla się, że odprawa
    emerytalna stanowi świadczenie ze stosunku pracy/służby i podlega opodatkowaniu na
    zasadach ogólnych, bez zastosowania zwolnień przedmiotowych.
    Powyższe rozstrzygnięcie potwierdza wyrok Sądu Najwyższego z 7 marca 2002 r. sygn. akt
    III RN 44/01 z którego wynika, że:
      „Odprawa emerytalna jest niewątpliwie instytucją prawa pracy; jest świadczeniem,
      które w ramach stosunku pracy uzyskuje pracownik od pracodawcy. W Kodeksie
      pracy odprawie emerytalnej (rentowej) poświęcony jest art. 921, stanowiący
      określenie tego świadczenia przysługującego pracownikowi w ramach przepisów
      działu trzeciego Kodeksu pracy poświęconych wynagrodzeniu za pracę i innym
      świadczeniom. Podkreślić trzeba, że jest to świadczenie, które może otrzymać tylko
      pracownik i że podstawą tego świadczenia jest wyłącznie stosunek pracy. Inna jest
      natomiast konstytutywna cecha świadczeń, określonych w art. 30 ust. 1 pkt 4 ustawy
      o podatku dochodowym od osób fizycznych, w którym chodzi nie o świadczenia
      (przychód) ze stosunku pracy, ale o świadczenia uzyskiwane przez emerytów
      (przysługujące emerytom lub rencistom) tyle tylko, że z tytułu łączącego ich
      uprzednio z zakładem pracy stosunku pracy. Chodzi więc tu o to, co się należy
      emerytom (rencistom), a związek z uprzednim stosunkiem pracy, chociaż występuje,
      nie zmienia tego zasadniczego uprawnienia wynikającego nie ze stosunku pracy, lecz
      z sytuacji prawnej emeryta (rencisty). W tym kontekście przekonywający wydaje się
      argument przedstawiony w rewizji nadzwyczajnej, że w zaskarżonym wyroku błędnie
      wprowadzono kryterium nieznane art. 12 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od
      osób fizycznych, mianowicie kryterium czasowe. Z punktu widzenia art. 12 ust. 1 tej
      ustawy bez znaczenia jest fakt, że odprawa emerytalna została wypłacona osobie,
      która od 2 dni posiadała status emeryta. Istotne jest to, że źródłem wypłaty był
      stosunek pracy i data wymagalności tego świadczenia”.
    Wyrok ten choć zapadł na gruncie wcześniejszych przepisów pozostaje aktualny, ponieważ
    dotyczy tożsamego charakteru świadczenia oraz tej samej konstrukcji prawnej zwolnień i
    ryczałtów w podatku dochodowym od osób fizycznych.
    Mając na uwadze powołane przepisy prawa, stwierdzam, że odprawa pieniężna
    wypłacona Panu w związku z wyrokiem Sądu, wynikająca z art. 163 ust. 4 ustawy o ... w
    związku z art. 170 ust. 3 i 4 ustawy – Przepisy wprowadzające ustawę o ..., stanowi dla Pana
    przychód ze stosunku służbowego podlegający opodatkowaniu, zgodnie z art. 12 ust. 1
    ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ponieważ podstawą jej wypłaty
    będzie stosunek służbowy.
    W związku z powyższym, w przedstawionym stanie faktycznym nie znajduje zastosowania
    ani art. 21 ust. 1 pkt 38 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ani art. 30 ust.
    1 pkt 4 ww. ustawy. Odprawa wypłacona Panu jako emerytowi podlega opodatkowaniu
    według skali podatkowej, jako przychód ze stosunku służbowego.

## Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
    Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który
    obowiązuje w dacie zaistnienia zdarzenia.
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

    · Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z
    dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.).
    Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna
    (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pan do interpretacji.
    · Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub
      zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem
      czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
      1) z zastosowaniem art. 119a;
      2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy
      z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
      3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
    · Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w
      decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej
      praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

## Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu
    Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z
    dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.
    U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
    Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę
    należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej
    (art. 53 § 1 PPSA):
    · w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa
      Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
    · w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres
      Krajowej Informacji Skarbowej na platformie e-PUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP
      (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia
    przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do
    zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz
    powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

## Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji
    podatkowej.