Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPP3/443-865/12-2/KT
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2012-11-21
Teza: miejsca świadczenia i opodatkowania usług obsługi prawnej związanych z nieruchomością
Słowa kluczowe: obsługa; usługi-usługi związane z nieruchomościami; świadczenie-miejsce świadczenia usług
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28b; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28c; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28d; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28e; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28f; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28g; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28h; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28i; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28j; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28k; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28l; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28m (uchylony); [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28n; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28o

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 749) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. z 2007 r. Nr 112, poz. 770 ze zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki, przedstawione we wniosku z dnia 28.08.2012 r. (data wpływu 30.08.2012 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie miejsca świadczenia i opodatkowania usług obsługi prawnej związanych z nieruchomością – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 30.08.2012 r. wpłynął ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie miejsca świadczenia i opodatkowania usług obsługi prawnej związanych z nieruchomością.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca…Spółka komandytowa (dalej jako „Wnioskodawca”) jest spółką osobową, zarejestrowaną w Polsce na potrzeby rozliczenia podatku od towarów i usług (czynny podatnik VAT) oraz na potrzeby opodatkowania transakcji wewnątrzwspólnotowych (podatnik VAT UE).

W dniu 21 grudnia 2011 r. Wnioskodawca podpisał ze Skarbem Państwa - Ambasadą Rzeczypospolitej Polskiej (dalej „Ambasada”) Umowę Zlecenia Obsługi Prawnej (dalej „Umowa”). Przedmiotem tej Umowy jest świadczenie przez Wnioskodawcę na rzecz Ambasady usług obsługi prawnej przy prowadzeniu postępowań o udzielenie zamówienia publicznego dotyczących projektu przebudowy budynku.

Na wykonanie w/w usługi prawnej składa się wiele pojedynczych czynności, opisanych szczegółowo w Umowie, a polegających m.in. na:

*   wykonaniu audytu prawnego nieruchomości, polegającego m.in. na ustaleniu aktualnego stanu prawnego, przygotowaniu raportu o tym stanie a także podjęcie ewentualnych działań zmierzających do regulacji stanu prawnego nieruchomości,

*   doradztwie prawnym w zakresie uregulowań mających wpływ na sytuację faktyczno-prawną nieruchomości,

*   reprezentowaniu Ambasady przed organami władzy publicznej oraz przed sądami administracyjnymi w sprawach związanych z wydaniem wszelkich decyzji wymaganych przepisami prawa miejscowego związanych z realizacją inwestycji,

*   doradztwie w postępowaniu w imieniu Ambasady przed organami nadzoru budowlanego w postępowaniach o wydanie pozwolenia na użytkowanie, w sprawach odstępstwa od projektu zatwierdzonego pozwoleniem na budowę,

*   przygotowanie projektów umów związanych z inwestycją w nieruchomość,

*   udział w negocjacjach wszelkiego rodzaju umów na realizację inwestycji,

*   dokonywanie tłumaczeń angielsko-polskich i polsko-angielskich projektów umów i specyfikacji istotnych warunków zamówienia oraz innych dokumentów związanych z realizacją przedmiotu Umowy,

*   prowadzenie sporów sądowych, postępowań ugodowych i arbitrażowych pomiędzy inwestorem a wykonawcami robót budowlanych i innymi partnerami umownymi, w tym zastępstwo procesowe.

Ponadto strony Umowy ustaliły, że Ambasada zwróci Wnioskodawcy poniesione koszty podróży i noclegów, pozostających w związku z wykonaniem Umowy.

Wnioskodawca w okresie luty-kwiecień 2012 wystawiał faktury za częściowe wykonanie usług doradztwa prawnego oraz za koszty tłumaczenia dokumentów, będące wydatkami związanymi ze świadczeniem usługi właściwej (tj. usługi prawnej przy prowadzeniu postępowań o udzielenie zamówienia publicznego dotyczących projektu przebudowy budynku. Do wartości usługi doliczono podatek od towarów i usług według stawki 23%.

W chwili obecnej Wnioskodawca powziął wątpliwość, czy słusznie naliczył od wartości wykonanych usług na rzecz Ambasady podatek od towarów i usług w Polsce i czy zasadnym byłoby jednak potraktowanie rzeczonych usług jako związanych z nieruchomością położoną na terytorium Wielkiej Brytanii, a w rezultacie odstąpienia od opodatkowania w Polsce.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy usługa obsługi prawnej przy prowadzeniu postępowań o udzielenie zamówienia publicznego dotyczących projektu przebudowy budynku, stanowi usługę związaną z nieruchomością, której miejscem świadczenia, a tym samym miejscem opodatkowania, jest miejsce położenia tej nieruchomości?

Stanowisko Wnioskodawcy:

W ocenie Wnioskodawcy, usługa obsługi prawnej przy prowadzeniu postępowań o udzielenie zamówienia publicznego dotyczących projektu przebudowy budynku, stanowi usługę związaną z nieruchomością. Miejscem świadczenia tej usługi, tym samym miejscem jej opodatkowania, jest miejsce położenia tej nieruchomości.

W przypadku świadczenia usług, dla prawidłowego rozliczenia podatku od towarów i usług ważnym jest określenie miejsca świadczenia danej usługi. Od poprawności określenia miejsca świadczenia zależy to, czy dana usługa będzie opodatkowana w Polsce, czy też nie.

Generalną zasadę określania miejsca świadczenia usług wyraża art. 28b ustawy o VAT \[ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054), zwana dalej ustawą o VAT)\], który stanowi, iż miejscem świadczenia usług w przypadku świadczenia usług na rzecz podatnika jest miejsce, w którym podatnik będący usługobiorcą posiada siedzibę działalności gospodarczej, z zastrzeżeniem regulacji szczególnych.

Jedną z reguł szczególnych określania miejsca świadczenia usług jest zasada dotycząca usług związanych z nieruchomościami. Zgodnie z art. 28e ustawy o VAT, miejscem świadczenia usług związanych z nieruchomościami, w tym świadczonych przez rzeczoznawców, pośredników w obrocie nieruchomościami, usług zakwaterowania w hotelach lub obiektach o podobnej funkcji, takich jak ośrodki wczasowe lub miejsca przeznaczone do użytku jako kempingi, użytkowania i używania nieruchomości oraz usług przygotowywania i koordynowania prac budowlanych, takich jak usługi architektów i nadzoru budowlanego, jest miejsce położenia nieruchomości.

Również Dyrektywa w art. 47 stanowi, iż miejscem świadczenia usług związanych z nieruchomościami, w tym usług rzeczoznawców i agentów nieruchomości, usług zakwaterowania w sektorze hotelarskim lub sektorach o podobnej funkcji, takich jak ośrodki wczasowe lub miejsca przeznaczone do użytku jako kempingi, przyznawanie prawa użytkowania nieruchomości oraz usług związanych z przygotowywaniem i koordynacją prac budowlanych, takich jak usługi architektów i biur nadzoru budowlanego, jest miejsce, w którym znajduje się dana nieruchomość.

Powyższe przepisy, jako wyjątek od zasady generalnej, przyjmują za kryterium określenia miejsca świadczenia usług nie miejsce siedziby podmiotu, dla którego dana usługa jest świadczona, lecz miejsce położenia przedmiotu, z którym dana usługa ma związek Kryterium położenia nieruchomości jest tu decydujące - determinuje ono w rezultacie miejsce opodatkowania usługi związanej z daną nieruchomością. Co ważne, jak podnosi się w literaturze przedmiotu, zasada wyrażona w art. 28e ustawy o VAT (również w Art. 47 Dyrektywy), dotyczy jedynie usług, które związane są z konkretną nieruchomością - jedynie wówczas można w praktyce zastosować opodatkowanie w miejscu położenia nieruchomości (vide T. Michalik, VAT Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2012, s. 315).

Dodać również należy, że usługi związane z nieruchomościami mogą mieć nieograniczony charakter. Wskazuje na to zwrot użyty w treści art. 28e ustawy o VAT (jak również w art. 47 Dyrektywy) „w tym”, po którym to zwrocie następuje przykładowe wyliczenie usług uznawanych również za związane z nieruchomościami. Pogląd ten znajduje poparcie w literaturze, Np. T. Michalik, op. cit., s. 315: „Regulacja ta dotyczy wszelkich usług związanych z nieruchomościami; usługi wymienione powyżej są wyliczone jedynie przykładowo.” Podobnie W. Varga, Komentarz do art. 47 dyrektywy Rady 2008/8/WE zmieniającej dyrektywę 2006/112/WE, LEX 2010.

Ponadto, zdaniem składu sędziowskiego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wydającego wyrok w dniu 17 marca 2011 r. (sygn. akt III SA/Wa 1968/10), „(\`(...)\`) w doktrynie za usługi związane z nieruchomościami, obok przypadków wyraźnie wymienionych w komentowanym przepisie, uważa się także m.in. usługi geodezyjne czy usługi notarialne (dotyczące sporządzenia umów przenoszących lub ustanawiających własność lub inne prawa do nieruchomości). Jednocześnie zaznacza się, katalog usług związanych z nieruchomościami jest otwarty. Każda usługa, która dotyczy konkretnej nieruchomości, może być uznana za usługę związaną z nieruchomościami (\`(...)\`).”

Biorąc powyższe pod uwagę, Wnioskodawca uważa, że również usługa obsługi prawnej przy prowadzeniu postępowań o udzielenie zamówienia publicznego dotyczących projektu przebudowy konkretnego budynku, może być uznana za usługę związaną z nieruchomością. Związek z konkretną nieruchomością jest bowiem niewątpliwy, zaś charakter samej usługi nie miałby racji bytu, gdyby nie konkretna nieruchomość i plany jej przebudowy.

Wnioskodawca pragnie również wskazać na indywidualne interpretacje prawa podatkowego, w których to organy podatkowe prezentowały szerokie rozumienie usług związanych z nieruchomościami. I tak, Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie, w interpretacji z dnia 20.01.2011 r. (IPPP3/443-1054/10-2/KT) przychylił się do stanowiska podatnika, uznając usługi w zakresie doradztwa strategicznego w zakresie opiniowania, konsultacji wykonawczych i sprawdzenia jakości systemów teletechnicznych dla budynku nowej siedziby ambasady RP w kraju trzecim.

Z kolei w indywidualnej interpretacji prawa podatkowego z dnia 02.12.2011 r. (IPPP3/443-1205/11-2/KC), Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie wskazał, że usługi konsultanta w przetargach prowadzonych przez zleceniodawcę w obszarze zamówień publicznych, Warunków Umowy „FIDIC” i procedur Banku Światowego oraz przy opracowaniu części ekonomiczno-finansowej Studium Wykonalności przedsięwzięcia „Zbiornik przeciwpowodziowy\`(...)\`”, powinny być uznane za usługi związane z nieruchomością i opodatkowane w miejscu jej położenia. Jak argumentował Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie, „katalog usług wymienionych w art. 28e ustawy należy rozumieć szeroko. Usługi, które wypełniają dyspozycje tego przepisu mają być związane z nieruchomością, której lokalizacja jest dokładnie określona. Innymi słowy, działania podejmowane w ramach takich usług muszą ostatecznie skupiać się na konkretnej nieruchomości. Istota świadczenia Wnioskodawcy na rzecz Zamawiającego sprowadza się do działań, efektem których będzie konkretne przedsięwzięcie dokładnie zlokalizowane na terenie Polski.”

Powyższe stanowiska organów podatkowych potwierdzają jednoznacznie, że również takie usługi, jak opiniowanie i konsultacje wykonawcze, konsultacje w przetargach oraz opracowaniu części ekonomiczno-finansowej studium wykonalności, pozostające w związku z konkretną, zlokalizowaną nieruchomością, należy zaliczyć do usług, o których mowa w art. 28e ustawy o VAT oraz Art. 47 Dyrektywy.

Ujmując powyższe wywody w konkluzji, Wnioskodawca uważa, że miejsce świadczenia, tym samym miejsce opodatkowania usługi polegającej na obsłudze prawnej związanej z postępowaniem przetargowym w zakresie wyłonienia wykonawcy przebudowy budynku zlokalizowanego w Londynie, powinno być określone na podstawie art. 28e ustawy o VAT (odpowiednio Art. 47 Dyrektywy). W rezultacie, miejscem świadczenia i opodatkowania tych usług będzie terytorium Wielkiej Brytanii.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 270). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1 Maja 10, 09-402 Płock.