Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0114-KDIP3-1.4011.194.2018.2.LZ
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2018-06-20
Teza: Skutki podatkowe sprzedaży nieruchomości.
Słowa kluczowe: majątek-podział majątku; małżeństwo; nabycie; wspólność-wspólność ustawowa
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 10

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r., poz. 800, z późn. zm.) Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 5 kwietnia 2018 r. (data wpływu 7 kwietnia 2018 r.) uzupełnione pismem z dnia 11 maja 2018 r. (data nadania 11 maja 2018 r., data wpływu 11 maja 2018 r.) na wezwanie Nr 0114-KDIP3-1.4011.194.2018.1.LZ z dnia 26 kwietnia 2018 r. (data nadania 26 kwietnia 2018 r., data doręczenia 4 maja 2018 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych sprzedaży nieruchomości – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 7 kwietnia 2018 r. wpłynął do tutejszego organu wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych sprzedaży nieruchomości.

Z uwagi na braki formalne, pismem Nr 0114-KDIP3-1.4011.194.2018.1.LZ z dnia 26 kwietnia 2018 r. (data nadania 26 kwietnia 2018 r., data doręczenia 4 maja 2018 r.) tutejszy organ wezwał Wnioskodawcę o uzupełnienie wniosku.

Pismem z dnia 11 maja 2018 r. (data nadania 11 maja 2018 r., data wpływu 11 maja 2018 r.) Wnioskodawca uzupełnił wniosek w terminie.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawca posiada miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej i podlega w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w podatku dochodowym od osób fizycznych. Wnioskodawca wraz z ówczesną żoną w dniu 15 listopada 2004 r. nabyli do majątku wspólnego nieruchomość, dla której Sąd Rejonowy prowadzi księgę wieczystą.

W wyniku podziału majątku wspólnego Wnioskodawcy i jego żony, postanowieniem z dnia 12 sierpnia 2016 r. Sądu Okręgowego, orzeczenie prawomocne z dniem 19 sierpnia 2016 r., Wnioskodawcy zostało przyznane prawo własności nieruchomości z jednoczesną spłatą na rzecz żony Wnioskodawcy w wysokości 57.250,11 zł.

W ramach sporządzonych w toku postępowania przed sądem I instancji - Sądem Rejonowym, opinii biegłych wartość majątku wspólnego określono na kwotę 271.481,00 zł. W dniu 27 lutego 2017 r., aktem notarialnym, Wnioskodawca sprzedał nieruchomość za kwotę 430.000 zł.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu wniosku.

Czy prawidłowo została określona przez Wnioskodawcę:

*   wysokość udziału w nieruchomości nabyta w dniu uprawomocnienia się postanowienia o podziale majątku wspólnego Podatnika i jego byłej żony:

*   wysokość należnego podatku z tytułu zbycia części nieruchomości nabytej przez Wnioskodawcę w dniu uprawomocnienia się postanowienia o podziale majątku wspólnego Wnioskodawcy i jego byłej żony.

Zdaniem Wnioskodawcy, zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a nabył on prawo własności Nieruchomości dwuetapowo:

1.  79 % nieruchomości w dniu 15 listopada 2004r. - kiedy to przedmiotowe prawo zostało nabyte do majątku wspólnego małżonków)
2.  21 % nieruchomości (część przekraczająca udział Wnioskodawcy w majątku wspólnym) w dniu 19 sierpnia 2016r. (dzień uprawomocnienia się Orzeczenia Sądu)

Zdaniem Wnioskodawcy, do określenia przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości za moment nabycia nieruchomości (lub jej części) w drodze podziału majątku, który nie był ekwiwalenty w naturze należy uznać moment uprawomocnienia się orzeczenia o podziale majątku wspólnego, w wyniku którego następuje przyznanie rzeczy na wyłączną własność jednemu z małżonków. W przypadku Wnioskodawcy datą tą będzie dzień 19 sierpnia 2016 r.

W związku z powyższym:

1.  sprzedaż nabytej przez Wnioskodawcę w dniu 15 listopada 2004 r. części Nieruchomości nastąpiła po upływie okresu 5 lat, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a ustawy, a przychód z odpłatnego zbycia tej części nieruchomości nie stanowi źródła przychodu na podstawie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
2.  sprzedaż przez Wnioskodawcę części nieruchomości nabytej w dniu 19 sierpnia 2016 r. nastąpiła przed upływem okresu 5 lat, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit a ustawy, a przychód z odpłatnego zbycia tej części Nieruchomości stanowi źródło przychodu na podstawie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Opodatkowaniu 19% podatkiem dochodowym z tytułu sprzedaży nieruchomości i praw, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a Ustawy podlega dochód wyliczony jako różnica pomiędzy przychodem ustalonym zgodnie z art. 19 ustawy a kosztami jego uzyskania.

W związku z powyższym, zgodnie z treścią art. 19 ust. 1 Ustawy oraz w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a ustawy, w przypadku Wnioskodawcy opodatkowaniu podlegać będzie przychód uzyskany ze sprzedaży części nieruchomości nabytej w 2016 r, ponieważ jak wyżej wskazano, sprzedaż tej części dokonana została przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło jej nabycie tj. w dniu 27 lutego 2017 r.

Przedmiotowy przychód wynosi: 430.000 zł x 21% = 90.300 zł.

Wnioskodawca poniósł określone w art. 22 ust. 6 lit. c ustawy i udokumentowane w sposób określony w art. 22 ust. 6 lit. e ustawy koszty nabycia nabytego przez Wnioskodawcę w wyniku podziału majątku dorobkowego w 2016 r. udziału wynoszący 21% części nieruchomości (część przekraczająca udział Wnioskodawcy w majątku wspólnym) w postaci:

1.  kosztów spłaty na rzecz żony Wnioskodawcy w postępowaniu sądowym o podział majątku wspólnego w wysokości - 57.250,11 zł,
2.  kosztów postępowania sądowego o podział majątku wspólnego - 1.985,03 zł
3.  koszty zażalenia w postępowaniu sądowym o podział majątku wspólnego - 200 zł,
4.  koszty postępowania apelacyjnego postępowaniu sądowym o podział majątku wspólnego – 1.000 zł,

tj. łącznie 60.435,14 zł.

Pomiędzy powyżej wskazanymi wydatkami a dokonanym zbyciem istnieje związek przyczynowo-skutkowy.

Zgodnie z art. 30e ust. 2 Ustawy podstawą obliczenia podatku będzie zatem kwota 29.864, 86 zł, ponieważ: 90 300 zł (wartość udziału nabytego przez podatnika w 2016 r.) - 60.435,14 zł (koszty nabycia udziału nabytego przez Podatnika w 2016 r.) = 29.864,86 zł.

Zdaniem Wnioskodawcy, zgodnie z treścią art. 30e ust. 1 ustawy oraz art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy, wysokość należnego podatku dochodowego wyniesie: 29.864,86 zł \*19% =5.674zł.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej opisanego zdarzenia przyszłego jest nieprawidłowe.

Zgodnie z ogólną zasadą sformułowaną w art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2018 r., poz. 200, późn. zm.), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

W myśl art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, źródłem przychodów jest odpłatne zbycie:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów,

\-jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

Powyższy zapis ustawy formułuje generalną zasadę, że sprzedaż nieruchomości lub ww. praw przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie rodzi obowiązek podatkowy w postaci zapłaty podatku dochodowego.

Tym samym, jeżeli odpłatne zbycie nieruchomości lub ww. praw nastąpiło po upływie 5 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie nie stanowi źródła przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w konsekwencji przychód uzyskany ze sprzedaży nieruchomości lub praw w ogóle nie podlega opodatkowaniu.

Zatem dla określenia skutków podatkowych odpłatnego zbycia nieruchomości i ww. praw majątkowych istotne jest ustalenie daty nabycia.

Z przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego wynika, że w dniu 15 listopada 2004 roku Wnioskodawca wraz z żoną nabył do majątku wspólnego nieruchomość.

W dniu 19 sierpnia 2016 r. dokonano podziału majątku wspólnego, w wyniku którego Wnioskodawcy zostało przyznane prawo własności nieruchomości z jednoczesnym obowiązkiem spłaty na rzecz żony.

Wskazać należy, że stosunki majątkowe między małżonkami zostały uregulowane w ustawie z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2017 r., poz. 682).

Zgodnie z art. 31 § 1 ww. ustawy, z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków.

Przedmiotami majątkowymi w rozumieniu tego przepisu są wszelkie prawa majątkowe – zarówno bezwzględne (prawo własności rzeczy oraz inne prawa rzeczowe), jak i względne (np. przysługujące małżonkom wierzytelności). Wspólność ustawowa obejmuje wszelkie przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich. Z ww. przepisu wynika, że wspólność małżeńska została ukształtowana jako wspólność łączna. Charakteryzuje się ona tym, że w czasie jej trwania małżonkowie nie mają określonych udziałów w majątku wspólnym, nie mogą więc rozporządzać udziałami, a także nie mogą żądać podziału majątku objętego wspólnością ustawową. Obojgu małżonkom przysługuje pełne prawo do całości majątku wspólnego. Zważywszy na tak ukształtowaną sytuację prawną małżonków objętych wspólnością ustawową, definitywne nabycie w czasie jej trwania nieruchomości oznacza nabycie przez każdego z małżonków tego prawa w całości, a nie w określonym ułamkowo udziale. Konsekwentnie, w przypadku sprzedaży tego prawa, każdy z małżonków zbywałby je w całości, a nie w określonym udziale.

Zaprezentowane stanowisko znajduje odzwierciedlenie w podjętej przez NSA uchwale w składzie siedmiu sędziów z dnia 15 maja 2017 r., sygn. akt II FPS 2/17, w której sąd stwierdził, że dla celów opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych, odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14 poz. 176 ze zm.) nabytych przez współmałżonka w wyniku dziedziczenia, datą ich nabycia lub wybudowania w rozumieniu tego przepisu jest dzień nabycia (wybudowania) tych nieruchomości i praw majątkowych do majątku wspólnego małżonków.

W uzasadnieniu uchwały Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że w przypadku nabycia nieruchomości przez małżonków pozostających w majątkowej wspólności małżeńskiej przewidzianej w art. 31 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy nie ma możliwości określenia tego, w jakich częściach nastąpiło nabycie nieruchomości, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy PIT. Nie jest możliwe nabycie nieruchomości w określonym udziale przez małżonków pozostających we wspólności majątkowej małżeńskiej i działających jednocześnie, co wynika z istoty wspólności małżeńskiej. Wspólność małżeńska (łączna) to wspólność bezudziałowa, a w czasie jej trwania małżonkowie nie mogą rozporządzać swoimi prawami do majątku wspólnego jako całości. Nie mogą także rozporządzać udziałem w jakimkolwiek przedmiocie należącym do tego majątku.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego skoro, z uwagi na wspólność majątkową, nie można wyodrębnić udziałów, które małżonkowie posiadali w chwili nabycia nieruchomości w małżeństwie, to nie można też przyjąć, że pięcioletni termin biegnie od daty nabycia nieruchomości w drodze spadku. Dla oceny skutków podatkowych odpłatnego zbycia nieruchomości kluczowy jest moment poniesienia wydatku na nabycie tego składnika do majątku wspólnego i to, że tego wydatku - w momencie jego poniesienia - nie można przypisać jednemu bądź drugiemu małżonkowi w udziałach o określonej wielkości.

Argumenty zawarte w uchwale II FPS 2/17 są aktualne także w sytuacji, gdy do nabycia udziału w lokalu dojdzie po ustaniu małżeńskiej wspólności ustawowej w wyniku ustania małżeństwa przez rozwód i wydania przez sąd powszechny postanowienia o podziale majątku wspólnego. Zarówno w wyniku podziału majątku dorobkowego jak i w wyniku ustania wspólności ustawowej wobec śmierci jednego z małżonków następuje nabycie nieruchomości lub prawa majątkowego do ustawowej wspólności małżeńskiej i za datę nabycia w świetle uchwały należy uznać tą datę. Późniejsze/następcze zdarzenia prawne (sposób ustania ustawowej wspólności małżeńskiej) nie mają zatem, w tym aspekcie, prawnopodatkowego znaczenia dla ustalenia daty nabycia nieruchomości lub prawa majątkowego.

Mając na uwadze wyżej powołane przepisy prawa, przedstawiony opis zdarzenia przyszłego oraz uchwałę NSA należy stwierdzić, że za datę nabycia przez Wnioskodawcę nieruchomości, nabytej wraz z małżonką w trakcie trwania wspólności majątkowej małżeńskiej, jak i udziału w nieruchomości nabytej w drodze podziału majątku wspólnego należy uznać rok 2004, kiedy to nieruchomość została nabyta do majątku wspólnego małżonków.

Zatem sprzedaż nieruchomości w 2017 r. nie będzie stanowić dla Wnioskodawcy źródła przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, gdyż zbycie to nastąpiło po upływie 5 lat licząc od końca 2004 r.

W związku z powyższym, nie powstanie u Wnioskodawcy obowiązek zapłaty podatku dochodowego od przychodu z tej sprzedaży.

Zatem stanowisko Wnioskodawcy należy uznać za nieprawidłowe.

Końcowo wyjaśnić należy, że wydając interpretacje w trybie ww. przepisu tut. organ nie dokonuje wyliczeń. Zgodnie bowiem z zasadą samoopodatkowania, obowiązującą w polskim systemie podatkowym, na podatniku spoczywa obowiązek dokonania oceny własnej sytuacji prawnopodatkowej, a po jej dokonaniu zachowania się zgodnie z przepisami prawa podatkowego, bowiem prawidłowość takiego wyliczenia podlega weryfikacji przez organ podatkowy w postępowaniu podatkowym. Dlatego też tut. Organ nie odniósł się do kwot wskazanych we wniosku.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny (zdarzenie przyszłe) sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego) podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.

Jeżeli przedstawiony we wniosku stan faktyczny (zdarzenie przyszłe) będzie różnić się od stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego) występującego w rzeczywistości, wówczas wydana interpretacja nie będzie chroniła Wnioskodawcy w zakresie dotyczącym rzeczywiście zaistniałego stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego).

Zgodnie z art. 14na Ordynacji podatkowej przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1.  z zastosowaniem art. 119a;
2.  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 24, 00-013 Warszawa, w dwóch egzemplarzach (art. 47 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, z późn. zm.) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała.