Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0114-KDIP3-2.4011.861.2022.5.AC
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2022-11-08
Teza: W zakresie możliwości skorzystania z ulgi rehabilitacyjnej.
Słowa kluczowe: leki; małoletni; niepełnosprawni; niepełnosprawność; osoba-osoby niepełnoletnie; samochód-samochód osobowy; ulga-ulga rehabilitacyjna; zabieg-zabieg leczniczy
Zagadnienia: Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Podstawa obliczenia i wysokość podatku.-Podstawa opodatkowania. Odliczenia.-Odliczanie wydatków na cele rehabilitacyjne oraz wydatków związanych z ułatwieniem wykonywania czynności życiowych.-Odliczanie wydatków rehabilitacyjnych przez osoby na których utrzymaniu pozostają osoby niepełnosprawne.; Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Podstawa obliczenia i wysokość podatku.-Podstawa opodatkowania. Odliczenia.-Odliczanie wydatków na cele rehabilitacyjne oraz wydatków związanych z ułatwieniem wykonywania czynności życiowych.-Warunki odliczenia wydatków na cele rehabilitacyjne.
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6-art. 26-ust. 7a-pkt 12; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6-art. 26-ust. 7a-pkt 14; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6-art. 26-ust. 7a-pkt 6b

Interpretacja indywidualna – stanowisko w części prawidłowe i w części nieprawidłowe
====================================================================================

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest nieprawidłowe w części dotyczącej możliwości odliczenia wydatków na basen w ramach ulgi rehabilitacyjnej i prawidłowe w pozostałym zakresie.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
----------------------------------------------------

7 września 2022 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie możliwości skorzystania z ulgi rehabilitacyjnej. Uzupełniła go Pani – w odpowiedzi na wezwania – pismami z 2 października 2022 r., z 6 października 2022 r., z 12 października 2022 r. oraz z 29 października 2022 r. Pismem z 6 października 2022 r. wycofała Pani pytanie nr 3 oraz pismem z 12 października 2022 r. wycofała Pani pytanie nr 1 sformułowane we wniosku.

Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego
----------------------

Miejski Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności (\`(...)\`) 16 sierpnia 2022 roku wydał Pani 5-letniemu synowi orzeczenie o niepełnosprawności. Orzeczenie stało się prawomocne dnia 7 września 2022 roku. Symbol przyczyny niepełnosprawności określono jako 12-C (całościowe zaburzenia rozwojowe, powstałe przed 16 rokiem życia, z utrwalonymi zaburzeniami interakcji społecznych lub komunikacji werbalnej oraz stereotypami zachowań, zainteresowań i aktywności). Przyczyną wydania orzeczenia są zdiagnozowane przez lekarza psychiatrę:

*   Zespół Aspergera F84.5 wysokofunkcjonujący,
*   Zaburzenie aktywności i uwagi F90.0 – do dalszego monitorowania, na razie nie diagnozowane ze względu na wiek.

Zalecenia lekarza psychiatry:

*   dalsza opieka w Poradni lekarza kierującego lub Poradni Zdrowia Psychicznego Dzieci i Młodzieży oraz Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej,
*   udział w opiece psychologicznej i pedagogicznej oraz logopedycznej – w ramach orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego,
*   udział w zajęciach Treningu Umiejętności Społecznych, inne zajęcia terapeutyczne dostosowane do potrzeb, wsparcie nauczyciela wspomagającego, udział w terapii SI,
*   wizyty kontrolne u lekarza psychiatry.

Obecnie Pani syn uczestniczy w zajęciach Treningu Umiejętności Społecznych, terapii SI, terapii psychologicznej i pedagogicznej w prywatnej placówce - koszty są ponoszone w całości przez Panią oraz ojca dziecka. Syn ma zdiagnozowane choroby przewlekłe układu oddechowego:

*   dychawica oskrzelowa w głównej mierze z przyczyn uczuleniowych J450,
*   uczuleniowe zapalenie błony śluzowej nosa J301.

W związku z tymi chorobami przyjmuje na stałe leki, które są przepisywane przez lekarza specjalistę pediatrii. W związku ze swoim stanem zdrowia Pani syn otrzymał skierowanie na leczenie uzdrowiskowe finansowane przez NFZ. Leczenie dla dzieci jest bezpłatne, opiekunowie ponoszą pełną odpłatność za zakwaterowanie i wyżywienie. Wożenie na zabiegi i wizyty lekarskie realizowane jest głównie przez ojca dziecka, który jest właścicielem samochodu osobowego. Samochód ten służy do celów prywatnych i zarobkowych, jest zarejestrowany jako taksówka. Oboje z mężem (ojcem dziecka) pracujecie Państwo na umowę o pracę i rozliczacie się osobno na formularzu PIT-37. Dodatkowo Pani mąż osiąga przychody opodatkowane ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych (PIT-28). Żaden z ponoszonych przez Państwa wydatków nie został sfinansowany (dofinansowany) ze środków zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych, zakładowego funduszu aktywności, Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych lub ze środków Narodowego Funduszu Zdrowia, zakładowego funduszu świadczeń socjalnych albo nie został zwrócony Państwu w jakiejkolwiek formie.

**Uzupełnienie stanu faktycznego**

Dokładna data z orzeczenia o niepełnosprawności od kiedy Pani syn został uznany za osobę niepełnosprawną to 16 sierpnia 2022 roku.

Posiada Pani dokumenty wystawione na Pani dane imiennie, potwierdzające opłacone przez Panią wydatki na pobyt opiekuna w zakładzie lecznictwa uzdrowiskowego. Dokumenty zawierają kwotę zapłaty, rodzaj usługi oraz dane sprzedającego usługę.

Posiada Pani dokumenty potwierdzające opłacone przez Panią wydatki na terapie i zabiegi. Dokumenty zawierają kwotę zapłaty, rodzaj usługi, dane sprzedającego usługę oraz zostały wystawione na dane imienne Pani syna.

Nie posiada Pani dokumentów potwierdzających wydatki poniesione na opłatę za kolonie i obozy. Planuje Pani ponieść taki wydatek w przyszłości i uzyskać dokumenty zawierające kwotę zapłaty, rodzaj usługi, dane osobowe Pani syna i sprzedającego usługę. Wydatki na opłatę za kolonie i obozy będą opłacone przez Panią i wystawione na dane imienne Pani syna.

Posiada Pani faktury potwierdzające opłacone przez Panią wydatki na leki, które zawierają kwotę zapłaty, rodzaj towaru, imienne dane Pani syna i dane sprzedającego usługę.

Środki, które chce Pani odliczyć w ramach ulgi rehabilitacyjnej są lekami w rozumieniu ustawy z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne, tj. lekami gotowymi, czyli produktami leczniczymi wprowadzonymi do obrotu pod określoną nazwą i w określonym opakowaniu, zakupionymi na podstawie recepty wystawionej przez lekarza na dane imienne Pani syna. Kwota miesięcznych wydatków na zakup leków przekroczyła 100 zł.

Skierowanie na pobyt Pani syna w zakładzie lecznictwa uzdrowiskowego wystawił lekarz specjalista medycyny rodzinnej.

Wydatki poniesione przez Panią na terapie zalecone przez lekarza psychiatrę:

a) będą miały ścisły związek z posiadanym przez Pani syna rodzajem niepełnosprawności,

b) będą służyły przywracaniu sprawności psychicznej oraz ułatwiały wykonywanie czynności życiowych, których utrudnienie wykonania wynika z niepełnosprawności Pani syna,

c) zabiegi będą służyć przywracaniu sprawności psychicznej lub ułatwiać wykonywanie czynności życiowych.

Terapie zalecone przez lekarza psychiatrę mają na celu zniwelowanie niedostatków w rozumieniu perspektywy i intencji drugiej osoby, w rozumieniu kodów społecznych oraz emocji drugiej osoby, rozwijanie mowy komunikatywnej, rozwój małej i dużej motoryki, poprawę ogólnej koordynacji i sprawności fizycznej oraz zdolności skupienia uwagi i koncentracji na zadaniu. Powyższe trudności wynikają ze zdiagnozowanego zespołu Aspergera, który jest przyczyną niepełnosprawności Pani syna.

Zajęcia na basenie:

a) będą realizowane wyłącznie na podstawie zalecenia fizjoterapeuty,

b) nie będą zabiegami – będą to grupowe zajęcia nauki pływania,

c) będą realizowane przez instruktora nauki pływania,

d) nie będą miały ścisłego związku z posiadanym przez Pani syna rodzajem niepełnosprawności,

e) będą służyły przywracaniu sprawności psychicznej oraz ułatwianiu wykonywania czynności życiowych, których utrudnienie wykonania wynika z niepełnosprawności Pani syna – będą służyły poprawie ogólnej koordynacji i sprawności fizycznej oraz poprawie funkcjonowania w grupie rówieśników,

f) będą służyły przywracaniu sprawności psychicznej oraz ułatwiały wykonywanie czynności życiowych – będą służyły poprawie ogólnej koordynacji i sprawności fizycznej oraz poprawie funkcjonowania w grupie rówieśników.

Samochód użytkowany jest w celu dowożenia syna na zabiegi i terapie związane z jego niepełnosprawnością, zalecone przez lekarza psychiatrę. Jest Pani współwłaścicielem samochodu osobowego, o którym mowa we wniosku.

Wydatki, które zamierza Pani odliczyć, nie zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodów, nie zostały odliczone od Pani dochodów opodatkowanych na zasadach określonych w art. 30c, ani nie zostały odliczone od przychodu na podstawie ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym.

Wydatki wymienione we wniosku zostały poniesione w 2022 roku i chce Pani dokonać ich odliczenia w ramach ulgi rehabilitacyjnej w zeznaniu podatkowym za 2022 rok.

W roku podatkowym, w którym zostały poniesione przez Panią wydatki, syn pozostawał na Pani utrzymaniu.

Pani syn nie osiągał dochodów (opodatkowanych ani zwolnionych z podatku) w roku podatkowym, w którym zamierza Pani dokonać odliczenia w ramach ulgi rehabilitacyjnej.

Dziecko pozostaje na Państwa wspólnym utrzymaniu. Wszystkie wymienione we wniosku wydatki ponoszą Państwo wspólnie. Pani mąż odliczy w ramach ulgi rehabilitacyjnej od swojego przychodu na podstawie ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym połowę poniesionych przez Państwa wydatków (udokumentowanych fakturami wystawionymi na dane imienne syna).

Wniosek dotyczy tylko stanu faktycznego. Przedmiotem Pani zapytania jest wyłącznie rok podatkowy 2022. Chciałaby Pani odliczyć wydatki opisane we wniosku poniesione od 16 sierpnia 2022 r.

Wspólność majątkową małżeńską posiada Pani z mężem od dnia 26 września 2022 r.

Wcześniej obowiązywał Państwa ustrój rozdzielności majątkowej małżeńskiej. W 2022 roku syn pozostawał na Państwa wspólnym utrzymaniu. Posiadają Państwo wspólne konto w banku, z którego opłacane są wszystkie wydatki związane z dzieckiem (niezależnie od obowiązującego ustroju majątkowego).

Poniżej wskazała Pani dokładne daty poniesionych do tej pory wydatków:

*   31 sierpnia 2022 r. - zabiegi rehabilitacyjne: terapia – trening umiejętności społecznych – koszt 400 zł;
*   13 września 2022 r. - zabiegi rehabilitacyjne: terapia – trening umiejętności społecznych – koszt 600 zł;
*   8 września 2022 r. – leki przepisane przez lekarza (na receptę) – łącznie 453,04 zł;
*   30 września 2022 r. - zabiegi rehabilitacyjne - terapia integracji sensorycznej – koszt 140 zł;
*   wydatki poniesione od 16 sierpnia 2022 r. do 31 grudnia 2022 r. na używanie samochodu osobowego, stanowiącego Pani współwłasność – łącznie 2.280 zł.

Pytania
-------

1\. Czy na podstawie art. 26 ust. 7a pkt 6b ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych odliczeniu od podstawy opodatkowania może podlegać odpłatność za terapie wskazane przez lekarza psychiatrę, finansowane w całości przez rodziców dziecka? Czy odliczeniu może podlegać płatność za udział dziecka w zajęciach na basenie, jeżeli zajęcia takie zostały zalecone przez fizjoterapeutę?

2\. Czy na podstawie art. 26 ust. 7a pkt 12 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych odliczeniu od podstawy opodatkowania może podlegać odpłatność za leki przyjmowane przez dziecko, zalecone przez lekarza specjalistę (pediatrę – alergologa) lub innych lekarzy specjalistów albo lekarza Podstawowej Opieki Zdrowotnej w związku z leczeniem chorób niezwiązanych z przyczyną niepełnosprawności?

3\. Czy na podstawie art. 26 ust.7a pkt 14 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych odliczeniu od podstawy opodatkowania mogą podlegać wydatki poniesione na użytkowanie samochodu osobowego, który służy zarówno do celów prywatnych, jak i służbowych (taksówka)?

4\. Czy w opisanej we wniosku sytuacji będzie Pani mogła odliczyć od swoich dochodów połowę wydatków poniesionych przez Panią i męża (udokumentowanych fakturami wystawionymi na dane imienne syna)?

Pani stanowisko w sprawie
-------------------------

Wszystkie wydatki, wymienione we wniosku poniosła Pani od 16 sierpnia 2022 r., tj. od daty uznania Pani syna za niepełnosprawne dziecko. Pani stanowisko do wszystkich pytań odnosi się wyłącznie do wydatków poniesionych po tej dacie.

Ad. 1

Dla dziecka dotkniętego zespołem Aspergera terapie i zajęcia wskazane przez psychiatrę oraz innych specjalistów (np. fizjoterapeutę) stanowią zabiegi rehabilitacyjne, których celem jest poprawa funkcjonowania osoby niepełnosprawnej. W Pani ocenie wszystkie wskazane przez Panią wydatki mogą podlegać odliczeniu.

Ad. 2

Art. 26 ust. 7a pkt 12 nie określa, że kupowane leki muszą mieć związek z przyczyną niepełnosprawności. W Pani ocenie, mogą to być wszystkie leki zalecone przez dowolnego lekarza.

Ad. 3

W Pani ocenie nie ma znaczenia fakt, że samochód jest używany również do celów zarobkowych i wydatki na jego użytkowanie mogą podlegać odliczeniu.

Ad. 4

W opisanej we wniosku sytuacji będzie Pani mogła odliczyć od swoich dochodów połowę wydatków poniesionych przez Panią i męża udokumentowanych fakturami wystawionymi na dane imienne Państwa syna.

**Ocena stanowiska**

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest nieprawidłowe w części dotyczącej możliwości odliczenia wydatków na basen w ramach ulgi rehabilitacyjnej i prawidłowe w pozostałym zakresie.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
----------------------------------------

Zgodnie z art. 26 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1128 ze zm.):

Podstawę obliczenia podatku, z zastrzeżeniem art. 29-30cb, art. 30da-30dh, art. 30e-30g i art. 30j-30p, stanowi dochód ustalony zgodnie z art. 9, art. 23o, art. 23u, art. 24 ust. 1, 2, 3b-3e, 4-4e, 6 i 21 lub art. 24b ust. 1 i 2, po odliczeniu kwot wydatków na cele rehabilitacyjne oraz wydatków związanych z ułatwieniem wykonywania czynności życiowych, poniesionych w roku podatkowym przez podatnika będącego osobą niepełnosprawną lub podatnika, na którego utrzymaniu są osoby niepełnosprawne.

Rodzaje wydatków na cele rehabilitacyjne uprawniające do odliczeń od dochodu przed opodatkowaniem zawiera art. 26 ust. 7a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, zaś zasady i warunki dokonywania tych odliczeń określone zostały w ust. 7 i 7b-7g tego artykułu.

Jak stanowi art. 26 ust. 7a pkt 6b cytowanej ustawy:

Za wydatki, o których mowa w ust. 1 pkt 6, uważa się wydatki poniesione na odpłatność za zabiegi rehabilitacyjne lub leczniczo-rehabilitacyjne.

Następnie art. 26 ust. 7a pkt 12 ww. ustawy stanowi:

Leki, o których mowa w ustawie z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne (Dz.U. z 2021 r. poz. 1977) - w wysokości stanowiącej różnicę pomiędzy faktycznie poniesionymi wydatkami w danym miesiącu a kwotą 100 zł, jeżeli lekarz specjalista stwierdzi, że osoba niepełnosprawna powinna stosować stale lub czasowo te leki.

Zgodnie natomiast z art. 26 ust. 7a pkt 14 ww. ustawy:

Używanie samochodu osobowego, stanowiącego własność (współwłasność) osoby niepełnosprawnej lub podatnika mającego na utrzymaniu osobę niepełnosprawną albo dziecko niepełnosprawne, które nie ukończyło 16. roku życia - w wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 2280 zł.

Katalog ulg wymienionych w art. 26 ust. 7a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jest katalogiem zamkniętym. Odliczeniu podlegają jedynie wydatki enumeratywnie w nim wymienione. Rozszerzająca interpretacja przepisu art. 26 ust. 7a ww. ustawy jest niedozwolona. Zgodnie z zasadą przyjętą w orzecznictwie sądów administracyjnych, jak i w doktrynie prawa podatkowego, ulgi podatkowe są wyjątkiem od zasady równości i powszechności opodatkowania. Przepisy regulujące prawo do ulgi powinny być interpretowane ściśle, niedopuszczalna jest ich interpretacja rozszerzająca.

Na podstawie art. 26 ust. 7b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Wydatki, o których mowa w ust. 7a, podlegają odliczeniu od dochodu, jeżeli nie zostały sfinansowane (dofinansowane) ze środków zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych, zakładowego funduszu aktywności, Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych lub ze środków Narodowego Funduszu Zdrowia, zakładowego funduszu świadczeń socjalnych albo nie zostały zwrócone podatnikowi w jakiejkolwiek formie. W przypadku gdy wydatki były częściowo sfinansowane (dofinansowane) z tych funduszy (środków), odliczeniu podlega różnica pomiędzy poniesionymi wydatkami a kwotą sfinansowaną (dofinansowaną) z tych funduszy (środków) lub zwróconą w jakiejkolwiek formie.

Stosownie do treści art. 26 ust. 7 pkt 4 ww. ustawy:

Wysokość wydatków na cele określone w ust. 1, z zastrzeżeniem ust. 7c, ustala się na podstawie dokumentu stwierdzającego ich poniesienie, zawierającego w szczególności: dane identyfikujące kupującego (odbiorcę usługi lub towaru) i sprzedającego (towar lub usługę), rodzaj zakupionego towaru lub usługi oraz kwotę zapłaty – w przypadkach innych niż wymienione w pkt 1-3.

Art. 26 ust. 7c ww. ustawy wskazuje, że:

W przypadku wydatków, o których mowa w ust. 7a pkt 7, 8 i 14, nie jest wymagane posiadanie dokumentów stwierdzających ich wysokość. Jednakże na żądanie organów podatkowych podatnik jest obowiązany przedstawić dowody niezbędne do ustalenia prawa do odliczenia, w szczególności:

1) wskazać z imienia i nazwiska osoby, które opłacono w związku z pełnieniem przez nie funkcji przewodnika;

2) okazać certyfikat potwierdzający status psa asystującego.

W myśl art. 26 ust. 7d ww. ustawy:

Warunkiem odliczenia wydatków, o których mowa w ust. 7a, jest posiadanie przez osobę, której dotyczy wydatek:

1\. orzeczenia o zakwalifikowaniu przez organy orzekające do jednego z trzech stopni niepełnosprawności, określonych w odrębnych przepisach, lub

2\. decyzji przyznającej rentę z tytułu całkowitej lub częściowej niezdolności do pracy, rentę szkoleniową albo rentę socjalną, albo

3\. orzeczenia o niepełnosprawności osoby, która nie ukończyła 16 roku życia, wydanego na podstawie odrębnych przepisów.

W świetle art. 26 ust. 7e ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, przepisy ust. 7a-7d i ust. 7g stosuje się odpowiednio do podatników, na których utrzymaniu pozostają następujące osoby niepełnosprawne: współmałżonek, dzieci własne i przysposobione, dzieci obce przyjęte na wychowanie, pasierbowie, rodzice, rodzice współmałżonka, rodzeństwo, ojczym, macocha, zięciowie i synowe, jeżeli w roku podatkowym dochody tych osób niepełnosprawnych nie przekraczają dwunastokrotności kwoty renty socjalnej określonej w ustawie z dnia 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej (Dz. U. z 2020 r. poz. 1300), w wysokości obowiązującej w grudniu roku podatkowego. Do dochodów, o których mowa w zdaniu pierwszym, nie zalicza się alimentów na rzecz dzieci, o których mowa w art. 6 ust. 4, świadczenia uzupełniającego, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 100a, oraz zasiłku pielęgnacyjnego.

Zgodnie z art. 26 ust. 7f ww. ustawy:

Ilekroć w przepisach ust. 7a jest mowa o osobach zaliczonych do:

1\. I grupy inwalidztwa – należy przez to rozumieć odpowiednio osoby, w stosunku do których, na podstawie odrębnych przepisów, orzeczono:

a) całkowitą niezdolność do pracy oraz niezdolność do samodzielnej egzystencji albo

aa) niezdolność do samodzielnej egzystencji, albo

b) znaczny stopień niepełnosprawności;

2\. II grupy inwalidztwa – należy przez to rozumieć odpowiednio osoby, w stosunku do których, na podstawie odrębnych przepisów, orzeczono:

a) całkowitą niezdolność do pracy albo

b) umiarkowany stopień niepełnosprawności.

Ponadto, zgodnie z art. 26 ust. 7g ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Odliczenie, o którym mowa w ust. 1 pkt 6, może być dokonane również w przypadku, gdy osoba, której dotyczy wydatek, posiada orzeczenie o niepełnosprawności wydane przez właściwy organ na podstawie odrębnych przepisów obowiązujących do dnia 31 sierpnia 1997 r.

Odliczeniu od dochodu podlegają wydatki poniesione od daty uzyskania orzeczenia o niepełnosprawności, chyba że w orzeczeniu tym wskazano, że niepełnosprawność datowana jest wcześniej niż data wydania orzeczenia. W takiej sytuacji podatnik może odliczyć wydatki poniesione po dniu wskazanym w orzeczeniu jako data ustalenia niepełnosprawności.

Natomiast w myśl art. 26 ust. 13a ww. ustawy:

Wydatki na cele określone w ust. 1 podlegają odliczeniu od dochodu, jeżeli nie zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodów lub nie zostały odliczone od dochodów opodatkowanych na zasadach określonych w art. 30c lub nie zostały odliczone od przychodu na podstawie ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym albo nie zostały zwrócone podatnikowi w jakiejkolwiek formie.

Wątpliwości Pani budzą kwestie związane z możliwością odliczenia od dochodu w ramach ulgi rehabilitacyjnej:

1\. odpłatności za terapie (zabiegi) wskazane przez lekarza psychiatrę, finansowane w całości przez Panią i męża;

2\. zajęć na basenie, jeżeli zajęcia takie zostały zalecone przez fizjoterapeutę;

3\. odpłatności za leki przyjmowane przez dziecko, zalecone przez lekarza specjalistę (pediatrę – alergologa) lub innych lekarzy specjalistów albo lekarza Podstawowej Opieki Zdrowotnej w związku z leczeniem chorób niezwiązanych z przyczyną niepełnosprawności;

4\. wydatki poniesione na użytkowanie samochodu osobowego, który służy zarówno do celów prywatnych, jak i służbowych (taksówka);

5\. od swoich dochodów połowy wydatków poniesionych przez Panią i męża (udokumentowanych fakturami wystawionymi na dane imienne syna).

Możliwość odliczenia wydatków poniesionych na zabiegi
=====================================================

Odnosząc się do możliwości odliczenia od dochodu w ramach ulgi rehabilitacyjnej wydatków ponoszonych przez Panią i męża od 16 sierpnia 2022 r. na zajęcia Treningu Umiejętności Społecznych, terapię SI, terapię psychologiczną i pedagogiczną w prywatnej placówce zgodnie z zaleceniem lekarza specjalisty, które nie zostały sfinansowane (dofinansowane) w jakiejkolwiek formie, są udokumentowane fakturami wystawionymi imiennie na dane Pani syna, należy wskazać, że art. 26 ust. 7a pkt 6b ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, stanowią m.in., że wydatkami, które uprawniają do skorzystania z przedmiotowej ulgi, są wydatki poniesione na odpłatność za zabiegi rehabilitacyjne lub zabiegi leczniczo-rehabilitacyjne.

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie zawiera definicji pojęcia „zabieg”, „rehabilitacja” oraz „rehabilitacja lecznicza”. Zatem koniecznym jest wyjaśnienie tych pojęć w oparciu o definicje encyklopedyczne oraz wydaną z zakresu rehabilitacji literaturę. Zgodnie z definicją tych pojęć zawartą w „Słowniku wyrazów obcych” (PWN, Warszawa 1991 r.) oraz „Encyklopedii” PWN, zabieg stanowi interwencję mającą na celu wywołanie określonego skutku, zwykle będącą środkiem zaradczym przeciwdziałającym czemuś (np. skutkom choroby); rehabilitacja jest to przywrócenie choremu sprawności fizycznej i psychicznej poprzez stosowanie odpowiednich zabiegów leczniczych; rehabilitacja lecznicza zaś, to połączenie leczenia z postępowaniem usprawniającym, które obejmuje zabiegi fizykoterapeutyczne, wodolecznictwo, światłolecznictwo, elektrolecznictwo, mechanoterapię i kinezyterapię. Zatem w ramach ww. ulgi podatkowej mieszczą się z pewnością wydatki na zabiegi rehabilitacyjne zlecone przez lekarza poniesione przez osobę niepełnosprawną.

Skoro – jak sama Pani wskazała we wniosku – zabiegi, zajęcia i terapie będą służyły przywracaniu sprawności psychicznej oraz ułatwiały wykonywanie czynności życiowych oraz będą służyły przywracaniu sprawności psychicznej lub ułatwiały wykonywanie czynności życiowych Pani synowi, a także, że wszystkie ww. terapie są wskazane na podstawie zleceń lekarza specjalisty z zakresu psychiatrii – stwierdzić należy, że poniesiona przez Panią odpłatność za ww. terapie stanowi tytuł do odliczenia tychże wydatków od dochodu w ramach tzw. ulgi rehabilitacyjnej.

Zatem jest Pani uprawniona na podstawie art. 26 ust. 1 pkt 6b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych do odliczenia od dochodu w ramach ulgi rehabilitacyjnej wydatków poniesionych na wskazane we wniosku terapie. Ww. wydatki, będą mogły zostać odliczone w kwocie faktycznie poniesionej od dochodu w zeznaniu podatkowym (przy spełnieniu pozostałych warunków niezbędnych do skorzystania z przedmiotowego odliczenia) składanym za rok podatkowy, w którym wydatki zostały/zostaną poniesione oraz jednocześnie Pani syn będzie posiadał orzeczenie o niepełnosprawności za ten okres przy niezmienionych okolicznościach sprawy, przy czym dla celów weryfikacyjnych będzie na Pani ciążył obowiązek udokumentowania ich zgodnie z art. 26 ust. 7 pkt 4 ww. ustawy.

Stanowisko Pani w zakresie pytania nr 1 dotyczące wydatków poniesionych na terapie wskazanie przez lekarza psychiatrę jest prawidłowe.

Natomiast zajęć na basenie nie można zakwalifikować do kategorii zabiegów rehabilitacyjnych czy leczniczo-rehabilitacyjnych, o których mowa w art. 26 ust. 7a pkt 6b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Niewątpliwie wskazane przez Panią zajęcia na basenie wpływają na polepszenie ogólnego stanu zdrowia dziecka, jednakże nie można zajęć tych zakwalifikować do kategorii zabiegów rehabilitacyjnych czy leczniczo-rehabilitacyjnych, o których mowa w art. 26 ust. 7a pkt 6b ustawy o PIT, gdyż ww. usługi są przeznaczone do ogólnej rekreacji. Cechuje je ogólnodostępność co oznacza, że są przeznaczone dla wszystkich dzieci chętnych do korzystania z tych zajęć, a więc, nie tylko dla dzieci niepełnosprawnych.

Na ogół podmioty świadczące usługi w powyższym zakresie nie zatrudniają wykwalifikowanego personelu do wykonywania zabiegów rehabilitacyjnych czy leczniczo-rehabilitacyjnych. Ponadto dla placówek tych stan zdrowia, rodzaj i stopień niepełnosprawności korzystających z nich osób nie jest przedmiotem zainteresowania, tak jak ma to miejsce w przypadku placówek specjalizujących się w rehabilitacji. Jak Pani wskazała w opisie wniosku, zajęcia na basenie będą realizowane wyłącznie na podstawie zalecenia fizjoterapeuty, nie będą zabiegami, będą realizowane przez instruktora nauki pływania i nie będą miały ścisłego związku z posiadanym przez Pani syna rodzajem niepełnosprawności.

W konsekwencji brak jest podstaw do uznania, że ponosi Pani wydatki na niezbędne zabiegi rehabilitacyjne czy leczniczo-rehabilitacyjnych dla syna, a w konsekwencji wydatki poniesione na basen nie uprawniają do skorzystania z odliczeń w ramach ulgi rehabilitacyjnej.

Zatem stanowisko Pani w zakresie pytania nr 1 dotyczące wydatków poniesionych na basen jest nieprawidłowe.

**Możliwość odliczenia wydatków poniesionych związanych z zakupem leków**

Wydatki związane z zakupem leków, podlegają odliczeniu na podstawie art. 26 ust. 1 pkt 6 w związku z ust. 7a pkt 12 ustawy o podatku dochodowym o osób fizycznych, o ile osoba niepełnosprawna spełni następujące warunki:

1) dokona zakupu produktów mających cechy „leku”,

2) poniesie w danym miesiącu wydatki na ich zakup powyżej kwoty 100 zł,

3) posiada imienny dokument potwierdzający poniesienie wydatku (np. faktury),

4) posiada potwierdzenie przez właściwego lekarza specjalistę o konieczności stosowania zaleconego leku (leków).

W przepisach ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych brak jest definicji „leku”, a zatem posiłkowo należy opierać się na definicjach zawartych w ustawie z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne (Dz. U. z 2021 r. poz. 1977).

Z definicji zawartych w art. 2 ww. ustawy wynika, że:

1) lekiem aptecznym jest produkt leczniczy sporządzony w aptece zgodnie z recepturą farmakopealną, przeznaczony do wydawania w tej aptece (pkt 10),

2) lekiem gotowym jest produkt leczniczy wprowadzony do obrotu pod określoną nazwą i w określonym opakowaniu (pkt 11),

3) lekiem recepturowym jest produkt leczniczy sporządzony w aptece na podstawie recepty lekarskiej (pkt 12),

4) produktem leczniczym – jest substancja lub mieszanina substancji, przedstawiana jako posiadająca właściwości zapobiegania lub leczenia chorób występujących u ludzi lub zwierząt lub podawana w celu postawienia diagnozy lub w celu przywrócenia, poprawienia lub modyfikacji fizjologicznych funkcji organizmu poprzez działanie farmakologiczne, immunologiczne lub metaboliczne (pkt 32).

Wykaz produktów posiadających cechy „leku” został zamieszczony w Urzędowym Wykazie Produktów Leczniczych Dopuszczonych do Obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Skoro – jak wskazała Pani we wniosku – syn przyjmuje na stałe leki przepisywane przez lekarza specjalistę (pediatrę – alergologa) lub innych lekarzy specjalistów albo lekarza Podstawowej Opieki Zdrowotnej, są lekami w rozumieniu ustawy z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne, zakupionymi na podstawie recepty wystawionej przez lekarza na dane imienne Pani syna, posiada Pani faktury potwierdzające opłacone przez Panią wydatki na leki (na dane imienne Pani syna), to może Pani odliczyć w ramach ulgi rehabilitacyjnej ww. wydatki na leki zgodnie z art. 26 ust. 7a pkt 12 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – od dochodu uzyskanego w 2022 r. w wysokości stanowiącej różnicę pomiędzy faktycznie poniesionymi wydatkami w danym miesiącu a kwotą 100 zł.

Pani stanowisko w zakresie pytania nr 2 jest prawidłowe.

**Możliwość odliczenia wydatków poniesionych na używanie samochodu**

Pod pojęciem wydatków dotyczących eksploatacji samochodu osobowego należy rozumieć nie tylko koszty samego przejazdu, ale i koszty utrzymania samochodu takie jak koszty przeglądów technicznych, napraw, zakupu części czy obowiązkowego ubezpieczenia OC.

Z opisu wniosku wynika, że:

1\. wożenie na zabiegi i wizyty lekarskie realizowane jest głównie przez ojca dziecka;

2\. są Państwo oboje współwłaścicielami samochodu;

3\. samochód wymieniony we wniosku służy do celów prywatnych i zarobkowych, jest zarejestrowany jako taksówka;

4\. samochód użytkowany jest w celu dowożenia syna na zabiegi i terapie związane z jego niepełnosprawnością zalecone przez lekarza psychiatrę.

W przypadku wydatków ograniczonych limitem kwotowym każdemu z Państwa przysługuje odrębny (własny) limit wydatków na używanie samochodu na w celu dowożenia syna na zabiegi i terapie związane z jego niepełnosprawnością zalecone przez lekarza psychiatrę do kwoty 2.280 zł.

Bez znaczenia pozostaje fakt, że ww. samochód jest używany w działalności Pani męża jako taksówka.

Stosownie do art. 26 ust. 7a pkt 14 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, Pani jako osoba, która sprawuje opiekę nad małoletnim niepełnosprawnym synem jest uprawniona do odliczenia wydatków poniesionych w 2022 r. w związku z używaniem samochodu, stanowiącego Pani współwłasność do wysokości limitu przyznanego przez ustawodawcę. Zatem wydatki poniesione przez Panią w 2022 r. w związku z używaniem przez Panią samochodu osobowego, którego była Pani w 2022 r. współwłaścicielem, do dowożenia na zabiegi rehabilitacyjne niepełnosprawnego syna, podlegają odliczeniu od podstawy opodatkowania w zeznaniu rocznym za 2022 r. do wysokości limitu, tj. do kwoty 2.280 zł.

Zatem, Pani stanowisko w zakresie pytania nr 3 jest prawidłowe.

**Możliwość odliczenia wydatków opisanych we wniosku w ustroju rozdzielności majątkowej i we wspólności majątkowej małżeńskiej**

Stosunki między małżonkami zostały uregulowane w ustawie z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U z 2020 r. poz. 1359 ze zm.).

Stosownie do art. 31 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:

Z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków.

Ustrój wspólności ustawowej obejmujący dorobek obojga małżonków, ukształtowany został przez ustawodawcę jako wspólność łączna, bezudziałowa. Wspólność ta charakteryzuje się tym, że w czasie jej trwania małżonkowie nie mają określonych udziałów w majątku wspólnym, nie mogą zatem rozporządzać udziałami, a także nie mogą żądać podziału majątku objętego wspólnością.

Zgodnie bowiem z treścią z art. 35 ww. Kodeksu:

W czasie trwania wspólności ustawowej żaden z małżonków nie może żądać podziału majątku wspólnego. Nie może również rozporządzać ani zobowiązywać się do rozporządzania udziałem, który w razie ustania wspólności przypadnie mu w majątku wspólnym lub w poszczególnych przedmiotach należących do tego majątku.

Dopiero z chwilą ustania małżeństwa wspólność ta ulega przekształceniu. Z chwilą ustania wspólności ustawowej małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym stanowiącym ich dorobek.

Stosownie do art. 43 § 1 ww. Kodeksu:

Oboje małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym.

Następnie małżonkowie mogą zdecydować o sposobie podziału majątku wspólnego.

Opisany ustrój majątkowy trwa do ustania lub unieważnienia małżeństwa albo orzeczenia separacji, chyba że w czasie trwania związku małżeńskiego:

1\. z ważnych powodów na żądanie jednego z małżonków sąd orzekł zniesienie wspólności,

2\. wspólność ustała z mocy prawa na skutek ubezwłasnowolnienia lub ogłoszenia upadłości jednego z małżonków,

3\. małżonkowie zawarli małżeńską umowę majątkową.

Zniesienie wspólności ustawowej kreuje prawo małżonków do majątku wspólnego na zasadzie współwłasności w częściach ułamkowych, które z reguły jest stanem przejściowym i prowadzi do podziału majątku.

W myśl art. 47 § 1 ww. ustawy:

Małżonkowie mogą przez umowę zawartą w formie aktu notarialnego wspólność ustawową rozszerzyć lub ograniczyć albo ustanowić rozdzielność majątkową lub rozdzielność majątkową z wyrównaniem dorobków (umowa majątkowa). Umowa taka może poprzedzać zawarcie małżeństwa.

W przypadku, gdy oboje rodzice łożą na utrzymanie niepełnosprawnego dziecka, każdemu z nich przysługuje prawo do ulgi rehabilitacyjnej w wysokości faktycznie poniesionego przez siebie wydatku. Do 26 września 2022 r. panował w Pani małżeństwie ustrój rozdzielności majątkowej, natomiast od 26 września 2022 r. panuje ustrój wspólności majątkowej.

W opisie sprawy wskazała Pani, że:

1\. wydatki wymienione we wniosku zostały poniesione od 16 sierpnia 2022 roku i chce Pani dokonać ich odliczenia w ramach ulgi rehabilitacyjnej w zeznaniu podatkowym za 2022 rok;

2\. Pani mąż odliczy w ramach ulgi rehabilitacyjnej od swojego przychodu na podstawie ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym połowę poniesionych przez Państwa wydatków (udokumentowanych fakturami wystawionymi na dane imienne syna);

3\. Przedmiotem Pani zapytania jest wyłącznie rok podatkowy 2022, ale chciałaby Pani odliczyć wydatki opisane we wniosku poniesione od 16 sierpnia 2022 r.

4\. wspólność majątkową małżeńską posiada Pani z mężem od 26 września 2022 r. Wcześniej obowiązywał Państwa ustrój rozdzielności majątkowej małżeńskiej;

5\. w 2022 roku syn pozostawał na Państwa wspólnym utrzymaniu – posiadają Państwo wspólne konto w banku, z którego opłacamy wszystkie wydatki związane z dzieckiem (niezależnie od obowiązującego ustroju majątkowego);

6\. oboje z ojcem dziecka pracujecie Państwo na umowę o pracę i rozliczacie się osobno na formularzu PIT-37;

7\. dodatkowo Pani mąż osiąga przychody opodatkowane ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych (PIT-28);

8\. wszystkie wymienione we wniosku wydatki ponoszą Państwo ze wspólnego konta bankowego, niezależnie od panującego ustroju w małżeństwie.

Ulga przysługuje każdemu z rodziców, z tym, że łączna kwota odliczeń udokumentowanych fakturami wystawionymi na Pani syna i dokonanych przez oboje rodziców nie może przekroczyć kwoty odliczeń przysługujących względem syna. Istotne jest, aby nie dochodziło do dublowania ulgi.

Zatem może Pani odliczyć od swojego dochodu w zeznaniu rocznym za 2022 rok w ramach wydatków poniesionych na cele rehabilitacyjne połowę wydatków poniesionych przez Państwa udokumentowanych fakturami wystawionymi na dane syna, z wyłączeniem wydatków dotyczących użytkowania samochodu osobowego wydatków na basen.

Pani stanowisko w zakresie pytania nr 4 jest prawidłowe.

Dodatkowe informacje
--------------------

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
-------------------------------------

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego obowiązującego w dniu zaistnienia zdarzenia.

Interpretacja indywidualna odnosi się wyłącznie do Pani obowiązków podatkowych, nie obejmuje ewentualnych obowiązków podatkowych Pani męża.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
-------------------------------------------

*   Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli: Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.
*   Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
--------------------------------------------------------

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (\`(...)\`).

Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

*   w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
*   w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji
-----------------------------------------

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540 ze zm.).