Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPTPP3/443-107/11-2/BJ
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi
Data wydania: 2011-12-21
Teza: Wykonywane przez Wnioskodawcę usługi zakwaterowania uczniów korzystają ze zwolnienia z podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 30 lit. a), natomiast wykonywane przez Wnioskodawcę usługi polegające na zapewnieniu uczniom wyżywienia w stołówce i barku szkolnym korzystają ze zwolnienia z podatku VAT na podstawie art. 43 ust 1 pkt 24 lit. a), jako usługi ściśle związane z usługami w zakresie opieki nad dziećmi i młodzieżą.
Słowa kluczowe: usługi; wyżywienie; zakwaterowanie; zwolnienie-prawo do zwolnienia
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 5a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi, działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Zespołu Szkół Zawodowych, przedstawione we wniosku z dnia 26 września 2011 r. (data wpływu 29 września 2011 r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie korzystania ze zwolnienia z podatku VAT usług zakwaterowania i wyżywienia uczniów szkół wchodzących w skład Zespołu – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 29 września 2011 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie korzystania ze zwolnienia z podatku VAT usług zakwaterowania i wyżywienia uczniów szkół wchodzących w skład Zespołu.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

W skład Zespołu wchodzą: Publiczne Gimnazjum, Zasadnicza Szkoła Zawodowa, Liceum Profilowane, Technikum Gastronomiczne oraz Liceum Uzupełniające, dla których organem prowadzącym jest Miasto. Zespół jest jednostką budżetową, zarejestrowanym podatnikiem VAT, prowadzi obsługiwane przez pracowników, niebędące wyodrębnionymi podmiotami gospodarczymi - internat wraz ze stołówką oraz w ramach warsztatów szkolnych szkolny barek. Nie są to obiekty ogólnodostępne.

Szkoły realizują cele i zadania, wynikające z ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (DZ.U, z 2004 r. Nr 256, poz.2572, z późn.zm.) w zakresie kształcenia i wychowania.

Dodatkowo świadczone są usługi zakwaterowania i wyżywienia. Zespół składający się z wymienionych szkół jest jednostką objętą ustawą o systemie oświaty.

W internacie zakwaterowani są uczniowie szkół wchodzących w skład Zespołu. Zakwaterowanie uczniów odbywa się po uiszczeniu łącznej zapłaty za noclegi i wyżywienie. Nie jest możliwy pobyt uczniów w internacie bez wykupu wyżywienia.

Z kolei usługi stołówki szkolnej oraz barku szkolnego w ramach warsztatów szkolnych, przygotowywane są za ceny nie przekraczające wydatków na nie poniesionych, bez osiągania dodatkowego dochodu. Dotyczy to także wpłat za zakwaterowanie w internacie szkolnym. Koszt wyżywienia w stołówce obejmuje wyłącznie koszt tzw. wsadu ( surowców). Z barku korzystają oprócz uczniów szkół wchodzących w skład Zespołu, także jego pracownicy, opłacani z budżetu Zespołu.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy odpłatne świadczenie usług w zakresie wyżywienia oraz zakwaterowania uczniów szkół wchodzących w skład Zespołu korzysta ze zwolnienia od opodatkowania podatkiem VAT?

Zdaniem Wnioskodawcy, usługi polegające na zapewnieniu zakwaterowania i wyżywienia uczniom szkół w Zespole powinny korzystać ze zwolnienia od podatku VAT odpowiednio na podstawie art. 43 ust. l pkt 30 lit. a i 26 lit. a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Nowelizacja ustawy od 1 stycznia 2011 r. zmieniła zakres zwolnień w podatku VAT, co u Wnioskodawcy wywołało wątpliwości odnośnie prawidłowego opodatkowania świadczonych usług.

Do czynności zakwaterowania w internatach szkolnych mają zastosowanie przepisy regulujące zwolnienie od podatku VAT wprowadzone w art. 43 ust. 1 pkt 30 ustawy. Przepis ten, w lit. a, stanowi, iż zwalnia się od podatku VAT zakwaterowanie w internacie, świadczone na rzecz uczniów szkół prowadzących ten internat czyli uczniów własnych. Taka sytuacja ma miejsce w przypadku opisywanym w niniejszym wniosku.

Stosownie do przepisu art. 43 ust. pkt 26 ustawy zwolnieniem objęto usługi świadczone przez jednostki systemu oświaty w rozumieniu ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty, w zakresie kształcenia i wychowania oraz dostawę towarów i usług ściśle z tymi usługami związane.

Wnioskodawca podkreślił, iż możliwość skorzystania z posiłków podczas zajęć edukacyjnych i wychowawczych niewątpliwie wpływa na jakość wykonywanych usług edukacyjnych i jest ściśle z tymi usługami związana.

W świetle ustawy o systemie oświaty oraz obowiązujących zapisów Statutu Zespołu posiłek jest nieodzownym elementem składowym całości procesu edukacji. Zapewnienie dożywiania i wyżywienia jest niezbędne dla prawidłowego kształcenia i wychowania. Jego wyodrębnienie i osobne opodatkowanie byłoby działaniem niewłaściwym. O tym stanowi przepis arł.132 ust.1 lit. i) dyrektywy 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej /Dz. Urz. UE L 347/ w ten sposób, że z podatku VAT zwolnione jest kształcenie dzieci i młodzieży, kształcenie zawodowe łącznie ze świadczeniem usług i dostawą towarów ściśle z taką działalnością związanych, prowadzone przez podmioty prawa publicznego w interesie publicznym, gdzie głównym celem nie jest osiąganie dodatkowych dochodów poprzez konkurencyjne wykonywanie tych czynności w stosunku do podatników niekorzystających z takiego zwolnienia. Internat, stołówka i barek nie mają na celu osiągania dochodów ze świadczenia usług, lecz dopełnienie funkcji kształcenia i wychowania tj. zapewnienie pobytu i wyżywienia uczniów. Wpisują się zatem ściśle w ramy świadczenia podstawowej usługi, jaką jest kształcenie i wychowanie uczniów. Możliwość skorzystania z zakwaterowania, wyżywienia podczas zajęć edukacyjnych i wychowawczych wpływa na ich jakość.

Świadczenie tych usług na rzecz uczniów odbywa się w oparciu o:

1.  zapisy statutowe,
2.  zatwierdzone arkusze organizacji,
3.  art. 67 a (stołówki) oraz art. 70 i art. 79 ustawy o systemie oświaty w związku z art. 223 ustawy o finansach publicznych i obowiązującą uchwałą Rady Miasta w sprawie wydzielonych rachunków dochodów jednostek systemu oświaty.

Reasumując, zdaniem Zainteresowanego zwolnienie od podatku VAT, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 26 ustawy, będzie dotyczyło kształcenia i wychowania w szkole oraz świadczenia usług wyżywienia w stołówce szkolnej oraz szkolnym barku.

Wnioskodawca stoi na stanowisku, iż:

1.  sprzedaż posiłków przez barek szkolny oraz stołówkę w internacie na rzecz uczniów własnych szkół jest zwolnione z podatku VAT;
2.  zakwaterowanie w internacie własnych uczniów także jest zwolnione z podatku VAT.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. Nr 54 poz. 535 ze zm.), zwanej dalej ustawą o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Zgodnie z art. 7 ust. 1 przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. W myśl art. 8 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7.

Stosownie do art. 41 ust. 1 w związku z art. 146a ustawy o VAT stawka podatku w okresie od 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2013 r. wynosi 23% z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1 oraz art. 146f.

Należy zaznaczyć, że zarówno w przepisach ustawy o podatku od towarów i usług, jak i w rozporządzeniach wykonawczych do niej przewidziano możliwość zastosowania zwolnień od podatku oraz obniżonych stawek podatku.

Z dniem 1 stycznia 2011 r. weszła w życie ustawa z dnia 29 października 2010 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 226, poz. 1476). Przepisy nowelizacji uchylają załącznik nr 4 do ustawy, zawierający wykaz usług zwolnionych od podatku, identyfikowanych za pomocą klasyfikacji statystycznej (PKWiU). W stanie prawnym po 1 stycznia 2011 r. przy określaniu zakresu zwolnień, które dotychczas były ujęte w załączniku nr 4 do ustawy, odstąpiono od ich identyfikacji przy pomocy klasyfikacji statystycznych, określając ich zakres z wykorzystaniem treści zapisów prawa unijnego i krajowego oraz orzecznictwa Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości, tym samym opisuje się poszczególne czynności zwolnione od podatku wskazując na ich cechy, charakter oraz okoliczności wykonania.

Zakres i zasady zwolnienia od podatku od towarów i usług dostawy towarów lub świadczenia usług określono miedzy innymi w art. 43 ustawy o podatku od towarów i usług.

Na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 24 ustawy, zwalnia się od podatku usługi w zakresie opieki nad dziećmi i młodzieżą oraz dostawę towarów ściśle z tymi usługami związaną, wykonywane:

1.  w formach i na zasadach określonych w przepisach o pomocy społecznej oraz w przepisach o systemie oświaty,
2.  przez podmioty sprawujące opiekę nad dziećmi w wieku do 3 lat.

Zwolnieniu z podatku VAT usług wyżywienia w stołówkach szkolnych nie sprzeciwia się przepis zawarty w art. 43 ust 17 ustawy, zgodnie z którym przedmiotowe zwolnienie nie ma zastosowania do dostawy towarów lub świadczenia usług ściśle związanych z usługami podstawowymi, jeżeli:

1.  nie są one niezbędne do wykonania usługi podstawowej, zwolnionej zgodnie z ust. 1 pkt 18, 18a, 22-24, 26, 28, 29, 31, 32 i 33 lit. a lub
2.  ich głównym celem jest osiągnięcie dodatkowego dochodu przez podatnika, przez konkurencyjne wykonywanie tych czynności w stosunku do podatników niekorzystających z takiego zwolnienia.

Ponadto według § 13 ust. 1 pkt 26 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 4 kwietnia 2011 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 73, poz. 392 ze zm.) – w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 lipca 2011 r., nadanym rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 29 czerwca 2011 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 136, poz. 798) – zwalnia się od podatku usługi ściśle związane z usługami w zakresie opieki nad dziećmi i młodzieżą, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 24 ustawy.

Stosownie do postanowienia § 2 ww. rozporządzenia z dnia 29 czerwca 2011 r. – zwolnienie to może być stosowane również do usług wykonanych w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r.

Ponadto zgodnie z § 13 ust. 8 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 4 kwietnia 2011 r. (w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 lipca 2011 r.) zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 19, 20, 24, 25 i 26, stosuje się do dostawy towarów lub świadczenia usług ściśle związanych z usługami podstawowymi dokonywanych przez podmioty świadczące usługi podstawowe.

Stosownie do art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (t. j. Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 ze zm.), system oświaty zapewnia w szczególności realizację prawa każdego obywatela Rzeczypospolitej Polskiej do kształcenia się oraz prawa dzieci i młodzieży do wychowania i opieki, odpowiednich do wieku i osiągniętego rozwoju.

Zgodnie z art. 67a ust. 1 ww. ustawy o systemie oświaty, w celu zapewnienia prawidłowej realizacji zadań opiekuńczych, w szczególności wspierania prawidłowego rozwoju uczniów, szkoła może zorganizować stołówkę. Korzystanie z posiłków w stołówce szkolnej jest odpłatne (art. 67a ust. 2 ustawy o systemie oświaty). Stosownie do treści art. 67a ust. 3 cyt. ustawy, warunki korzystania ze stołówki szkolnej, w tym wysokość opłat za posiłki, ustala dyrektor szkoły w porozumieniu z organem prowadzącym szkołę.

Tak więc z powołanych przepisów o systemie oświaty wyraźnie wynika możliwość prowadzenia przez szkoły publiczne stołówek. Celem ich prowadzenia jest pełnienie funkcji socjalno-bytowych, polegających na zapewnieniu żywienia w ramach realizacji przez szkoły funkcji opiekuńczej. Szkoła nie prowadzi działalności dla zysku, dlatego też opłaty za korzystanie ze stołówki i barku mogą być kalkulowane wyłącznie na poziomie zapewniającym jedynie pokrycie faktycznych kosztów wytworzenia posiłków i zakupu artykułów spożywczych.

Funkcjonowanie stołówek i barków szkolnych służy zapewnieniu prawidłowej realizacji zadań opiekuńczych przez jednostki systemu oświaty, a w szczególności wspieraniu prawidłowego rozwoju uczniów, do których jednostki te są m.in. powołane.

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, iż Wnioskodawca jest zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług oraz jest jednostką budżetową, objętą systemem oświaty w rozumieniu przepisów o systemie oświaty, realizującą cele i zadania w zakresie kształcenia i wychowania dzieci i młodzieży. W ramach działalności edukacyjnej Wnioskodawca prowadzi również internat wraz ze stołówką oraz szkolny barek, które nie są wyodrębnionymi podmiotami gospodarczymi i nie są ogólnodostępne. W internacie są zakwaterowani uczniowie szkół, wchodzących w skład Zespołu Szkół Zawodowych, po uiszczeniu łącznej opłaty za noclegi i wyżywienie, przy czym opłaty te są tak ustalone, iż pokrywają koszty zakwaterowania i wyżywienia uczniów Zespołu i nie służą osiąganiu dodatkowego dochodu. Z barku korzystają uczniowie i pracownicy Zespołu Szkół Zawodowych.

Ze stanowiska przedstawionego we wniosku wynika, iż Zainteresowany opiera prawo do zwolnienia usług wyżywienia uczniów i wychowanków Zespołu Szkół w stołówce i barku szkolnym na art. 43 ust. 1 pkt 26 ustawy, zgodnie z którym zwalnia się od podatku usługi świadczone przez m.in. jednostki objęte systemem oświaty w rozumieniu przepisów o systemie oświaty, w zakresie kształcenia i wychowania.

Odnosząc powyższe do przedstawionych we wniosku okoliczności sprawy należy jednak stwierdzić, iż usługi polegające na prowadzeniu stołówki i barku, świadczone na rzecz wychowanków internatu oraz uczniów Zespołu Szkół – jako usługi mieszczące się w zakresie opieki nad dziećmi i młodzieżą – od dnia 1 stycznia 2011 r. korzystają ze zwolnienia od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 24 ustawy. Tak więc Wnioskodawca jest uprawniony do korzystania ze zwolnienia z podatku VAT w zakresie sprzedaży posiłków przez stołówkę i barek szkolny dla uczniów i wychowanków Zespołu Szkół w oparciu o inny przepis niż powoływany przez Wnioskodawcę, to jest w oparciu o art. 43 ust. 1 pkt 24 ustawy, a nie powołany przez Zainteresowanego pkt 26 tego przepisu.

Natomiast zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 30 ustawy o VAT, zwalnia się od podatku usługi zakwaterowania:

1.  w bursach i internatach świadczone na rzecz uczniów i wychowanków szkół prowadzących te bursy i internaty,
2.  w domach studenckich świadczone na rzecz studentów i doktorantów uczelni prowadzących te domy studenckie,
3.  świadczone na rzecz uczniów i wychowanków lub studentów i doktorantów przez podmioty inne niż wymienione w lit. a i b, pod warunkiem że szkoły lub uczelnie mają z tymi podmiotami zawarte umowy dotyczące zakwaterowania swoich uczniów i wychowanków lub studentów i doktorantów.

Zainteresowany podał, iż w internacie zakwaterowani są uczniowie szkół wchodzących w skład Zespołu Szkół, po uiszczeniu stosownej łącznej opłaty za noclegi i wyżywienie, której wysokość nie przekracza wydatków poniesionych na zapewnienie zakwaterowania i wyżywienia uczniów.

Reasumując należy stwierdzić, iż wykonywane przez Wnioskodawcę usługi zakwaterowania uczniów korzystają ze zwolnienia z podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 30 lit. a), natomiast wykonywane przez Wnioskodawcę usługi polegające na zapewnieniu uczniom wyżywienia w stołówce i barku szkolnym korzystają ze zwolnienia z podatku VAT na podstawie art. 43 ust 1 pkt 24 lit. a), jako usługi ściśle związane z usługami w zakresie opieki nad dziećmi i młodzieżą.

Końcowo należy zauważyć, że Wnioskodawca wywodzi prawidłowy skutek prawny, jednak z innej podstawy prawnej. Usługi zapewnienia uczniom i wychowankom Zespołu Szkół wyżywienia w stołówce i barku szkolnym przez Wnioskodawcę będą korzystać ze zwolnienia z opodatkowania na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 24 lit. a) ustawy, a nie jak wskazał Wnioskodawca na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 26 lit .a).

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego, przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia, przedstawionego w stanie faktycznym.

Ponadto tut. Organ informuje, iż wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem wniosku (zapytania) Zainteresowanego. Inne kwestie przedstawione w opisanym stanie faktycznym, które nie zostały objęte pytaniem oraz własnym stanowiskiem w sprawie oceny prawnej zaistniałego stanu faktycznego – nie mogą być zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej – rozpatrzone.

Zgodnie z art. 14b § 3 cyt. ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Należy zatem zaznaczyć, że wydając przedmiotową interpretację tut. organ oparł się na wynikającym z treści wniosku opisie stanu faktycznego. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego stanu faktycznego, udzielona interpretacja traci swą aktualność.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, ul. M. Skłodowskiej – Curie 40, 20-029 Lublinie, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Łodzi, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Piotrkowie Trybunalskim, ul. Wronia 65, 97-300 Piotrków Trybunalski.