Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPP3/443-270/09/IK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2009-06-24
Teza: Opodatkowanie usług wykonywanych poza terytorium Polski.
Słowa kluczowe: faktura-wystawienie faktury; majątek-rzeczowy majątek ruchomy; świadczenie-miejsce świadczenia usług
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 27; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28b; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28c; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28d; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28e; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28f; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28g; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28h; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28i; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28j; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28k; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28l; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28m (uchylony); [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28n; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28o

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy, przedstawione we wniosku z dnia 10 marca 2009 r. (data wpływu 3 kwietnia 2009 r.), uzupełnionym pismem z dnia 9 czerwca 2009 r. (data wpływu 16 czerwca 2009 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług, w zakresie opodatkowania usług wykonywanych poza terytorium Polski - **jest nieprawidłowe**.

UZASADNIENIE

W dniu 10 marca 2009 r. został złożony ww. wniosek, o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług, w zakresie opodatkowania usług wykonywanych poza terytorium Polski.

Ww. wniosek został uzupełniony pismem z dnia 9 czerwca 2009 r. (data wpływu 16 czerwca 2009 r.) będącym odpowiedzią na wezwanie z dnia 5 czerwca 2009 r. znak IBPP3/443-270/09/IK.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą opodatkowaną w oparciu o kartę podatkową, jest płatnikiem VAT. Działalność Wnioskodawcy polega na konserwacji i serwisie maszyn do produkcji płyt optycznych produkowanych przez firmę z Niemiec. Wnioskodawca z tą firmą ma podpisaną umowę serwisową od dnia 1 czerwca 2004 r. Umowa ta zobowiązuje Wnioskodawcę do opieki serwisowej maszyn będących u klientów firmy na terenie Polski, jak i sporadycznie na terenie UE. Za tę pracę Wnioskodawca otrzymuje comiesięczne stałe wynagrodzenie (zawarte w umowie), firma wypłaca tą należność na podstawie faktury, którą Wnioskodawca wystawia pod koniec każdego miesiąca. Na fakturze znajduje się jedna pozycja, która jest sumą: wynagrodzenia podstawowego, zwrotu kosztu za telefon, zwrotu kosztów użytkowania samochodu (kilometrówki), hotele jak też diety za każdy dzień pobytu za granicą. Wszystkie koszty są przeliczane na EURO po kursie z dnia płatności, do sumy tych kosztów dolicza się 22% podatku VAT i taką fakturę przesyła się do firmy. Zdarza się, że firma zleca Wnioskodawcy prace serwisowe w siedzibie swojego klienta na terenie UE. Wówczas Wnioskodawca udaje się do wskazanego klienta i wykonuje zlecone prace. Wnioskodawca nie transportuje żadnych części ani innych narzędzi poza granice Polski. Nie rozlicza się również w żaden sposób z klientem zagranicznym, żadne kwestie finansowe pomiędzy klientem a działem serwisu firmy nie są znane Wnioskodawcy.

Usługi świadczone przez Wnioskodawcę dotyczą majątku ruchomego. Nabywca usług nie podaje Wnioskodawcy żadnego numeru, pod którym jest zidentyfikowany jako płatnik podatku od towarów i usług lub podatku od wartości dodanej na terytorium innego niż Polska państwa członkowskiego, w którym są wykonywane usługi będące przedmiotem wniosku. Towary pozostają w państwie, na terytorium, którego zostały wykonane usługi. Towary, na których wykonywane zostały usługi w Polsce pozostają na jej terytorium ponad 90 dni.

W ww. wniosku zacytowano niektóre postanowienia umowy serwisowej ze wskazaniem, że następne umowy są tylko prolongatami poniższej.

Umowa Serwisowa zawarta pomiędzy spółką z siedzibą pod adresem Y, Niemcy, zwaną dalej S, a Wnioskodawcą.

Art. 1 Serwis

Wnioskodawca przejmuje nadzór techniczny nad maszynami, które S. dostarcza do klientów w Polsce. Odnosi się to w szczególności do maszyn u klienta T. z siedzibą w Warszawie.

Wnioskodawca pomaga w instalacji maszyn, jest odpowiedzialny za rozwiązywanie problemów oraz za konserwację maszyn. Instrukcje otrzyma od pana C., managera serwisowego S. lub od jego przedstawiciela pana G.

Wnioskodawca świadczy usługi serwisowe wyłącznie na rzecz S. i na zasadzie umowy.

Art. 2 Rozpoczęcie pracy

Wnioskodawca rozpoczyna pracę w charakterze wyłącznego technika serwisowego dla produktów S. w dniu 1 czerwca 2004 r.

Art. 3 Miejsce pracy

Wnioskodawca będzie głównie pracował u klienta T. w rejonie Warszawy. Może być od niego wymagane zamieszkanie w Niemczech lub Holandii przez okres do 3 miesięcy w celu odbycia szkolenia. Najprawdopodobniej szkolenie zostanie jednak podzielone na kilka krótszych okresów. S. zastrzega sobie prawo delegowania Wnioskodawcy do innych krajów, np. do Rosji, Ukrainy, krajów Europy Wschodniej oraz Unii Europejskiej.

Art. 4 Płatność

1.Za swoje usługi Wnioskodawca otrzyma następujące stałe wynagrodzenie miesięczne netto: za czerwiec, lipiec i sierpień 2004 - po 2800 Euro oraz 3300 Euro miesięcznie zaczynając os września 2004.

2.Płatność pokrywa następujące roszczenia:

\-regularną pracę u klienta, głównie w T. w Warszawie (5 dni w tygodniu, minimum 40 godzin pracy tygodniowo) specjalne zlecenia poza regularnym czasem pracy (np. w soboty, niedziele i święta) koszty podróży do klienta w kręgu do 50 km wokół Warszawy (miejscem zamieszkania jest Warszawa)

3.Płatność w szczególności pokrywa roszczenia Wnioskodawcy związane z polskim prawem podatkowym oraz ubezpieczeniem emerytalnym i zdrowotnym.

4.Koszty podróży wynikające z delegacji szkoleniowych lub wizyt u klienta poza 50 km kręgiem wokół Warszawy będą fakturowane przez Wnioskodawcę oddzielnie. Zwracane będą rzeczywiste, udokumentowane pokwitowaniami koszty. W przypadku używania prywatnego samochodu, Wnioskodawca otrzyma zwrot w wysokości 0,30 Euro za kilometr.

Art. 5 Dostępność

Wnioskodawca zobowiązuje się do stałego posiadania przy sobie czynnego telefonu komórkowego. Za wykorzystywanie telefonu dla celów wynikających z niniejszej umowy, otrzymał będzie stały dodatek w wysokości 20 Euro na miesiąc oraz zwrot kosztów udokumentowanych rozmów telefonicznych.

Art. 6 Narzędzia

Wnioskodawca otrzyma od S. wszelkie niezbędne narzędzia. Jest obowiązany do użytkowania ich z należytą starannością oraz do natychmiastowego informowania S. o ewentualnym zniszczeniu lub utracie. S. wystawi fakturę za zestaw narzędzi po cenie kosztów, Wnioskodawca nie będzie jednak obowiązany do płacenia faktury do momentu przejęcia wszystkich narzędzi po wygaśnięciu umowy. Możliwe jest również zabranie części narzędzi z zestawu.

Art. 7 Dni wolne

Zgodnie z niniejszą umową Wnioskodawca ma prawo do 15 płatnych roboczych dni wolnych na wypadek choroby lub do wykorzystania do prywatnych celów. Jeżeli nie będzie mógł świadczyć usług przez ponad wymienionych 15 dni z powodu choroby lub innych powodów prywatnych, dni te będą proporcjonalnie odejmowane od stałej płatności miesięcznej.

Art. 8 Inne zatrudnienie

Wnioskodawca pracuje wyłącznie dla S. Podjęcie jakiegokolwiek innego zatrudnienia, bez względu na to, czy jest ono płatne czy nie, wymaga uprzedniej pisemnej zgody S.

Art. 9 Tajemnica

Wnioskodawca nie jest uprawniony do przekazywania stronie trzeciej tajemnicy handlowej ani produktowej S., ani też do wykorzystywania jej dla własnych celów w trakcie trwania umowy i po jej zakończeniu.

Art. 10 Początek, czas trwania i zakończenie umów

Umowa niniejsza wchodzi w życie z dniem podpisania jej przez strony. Zawarta zostaje na okres 14 miesięcy i zakończy się 31 lipca 2005 roku bez wymogu specjalnego wypowiedzenia. Możliwe jest przedłużenie umowy, jeżeli będzie to niezbędne ze względu na sytuację biznesową S. w Polsce. Decyzja co do przedłużenia umowy zostanie podjęta w trakcie 12 miesięcy jej trwania.

Art. 11 Okres próbny

W czasie pierwszych czterech miesięcy każda ze stron może zakończyć umowę z jednotygodniowym okresem wypowiedzenia na koniec miesiąca.

Art. 12 Potwierdzenie działań i fakturowanie

Wnioskodawca wystawia co miesiąc fakturę za świadczenie usług. Faktura musi zawierać wypełnione i podpisane przez klienta raporty usług oraz oryginalne pokwitowania poniesionych kosztów podróży. S jest zobowiązana do zapłaty faktury w terminie dwóch tygodni od jej otrzymania.

Art. 13 Sprawy różne

1\. Nie ma możliwości ustnych uzgodnień. Wszelkie zmiany czy uzupełnienia umowy wymagają formy pisemnej.

2.Jeżeli którekolwiek z postanowień umowy jest nieważne lub niewykonalne, pozostałe jej postanowienia pozostają w mocy. Strony zobowiązują do dojścia do porozumienia, które będzie odpowiadać celowi nieważnego lub niewykonalnego postanowienia.

3.Umowa niniejsza podlega prawu niemieckiemu. Miejscem jurysdykcji jest wyłącznie Aschaffenburg.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

Jeśli S. zleci Wnioskodawcy prace serwisowe poza terytorium Polski to, czy wówczas za czas pracy spędzony poza granicą, jak i inne koszty tam poniesione (hotele, diety, koszty użytkowania samochodu) nie należy naliczać podatku VAT? i czy należy wyodrębnić tą pozycję jako odrębną pozycję na fakturze ze stawką podatku VAT - nie dotyczy?

Zdaniem Wnioskodawcy, doliczanie stawki VAT 22% również do usług wykonanych poza granicą kraju jest zasadne na podstawie art. 27 ustawy o VAT ponieważ miejscem wykonywania działalności jest siedziba firmy, a w tym przypadku miejsce zamieszkania.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.) zwanej ustawą o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają:

1.  odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju;
2.  eksport towarów;
3.  import towarów;
4.  wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju;
5.  wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.

Art. 2 pkt 1 ww. ustawy przedstawia definicję terytorium kraju, w myśl którego przez terytorium kraju rozumie się terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a art. 2 pkt 4 definicję terytorium państwa członkowskiego, zgodnie z którym przez terytorium państwa członkowskiego rozumie się terytorium państwa wchodzącego w skład terytorium Wspólnoty.

W myśl art. 8 ust. 1 ww. ustawy przez świadczenie usług, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów.

Dział V, Rozdział 3 cyt. ustawy, przepisy art. 27 oraz art. 28 określają miejsce świadczenia przy świadczeniu usług, co wskazuje wprost na miejsce opodatkowania tych usług.

Zatem w przypadku świadczenia usług bardzo istotnym dla prawidłowego rozliczenia podatku od towarów i usług jest określenie miejsca świadczenia danej usługi. Od poprawności określenia miejsca świadczenia zależeć będzie, czy dane świadczenie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług w Polsce, czy też nie.

W myśl generalnej zasady wyrażonej w art. 27 ust. 1 ww. ustawy o podatku od towarów i usług, w przypadku świadczenia usług miejscem świadczenia jest miejsce, gdzie świadczący usługę posiada siedzibę, a w przypadku posiadania stałego miejsca prowadzenia działalności, z którego świadczy usługi – miejsce, gdzie świadczący usługę posiada stałe miejsce prowadzenia działalności; w przypadku braku takiej siedziby lub stałego miejsca prowadzenia działalności – miejsce stałego zamieszkania. Od tej ogólnej zasady istnieje szereg wyjątków zawartych w przepisach art. 27 ust. 2 - 6 i art. 28 cyt. ustawy.

Chcąc zatem ustalić miejsce świadczenia danej usługi, a co za tym idzie miejsce jej opodatkowania podatkiem VAT należy sprawdzić, czy nie ma zastosowania któryś z wyjątków od zasady generalnej. Jeśli nie mają zastosowania przepisy szczególne, to dopiero wtedy będzie miała zastosowanie zasada ogólna wyrażona w art. 27 ust. 1 ustawy.

Natomiast w myśl art. 27 ust. 2 pkt 1 ww. ustawy w przypadku świadczenia usług związanych z nieruchomościami, w tym usług świadczonych przez rzeczoznawców majątkowych i pośredników w obrocie nieruchomościami oraz usług przygotowywania i koordynowania prac budowlanych, takich jak usługi architektów i nadzoru budowlanego - miejscem świadczenia usług jest miejsce położenia nieruchomości.

Z kolei na mocy przepisu art. 27 ust. 2 pkt 3 lit. d ww. ustawy, w przypadku świadczenia usług na ruchomym majątku rzeczowym - miejscem świadczenia usług jest miejsce, gdzie usługi są faktycznie świadczone, z zastrzeżeniem art. 28.

Ruchomy majątek rzeczowy nie został zdefiniowany w ustawie o VAT, jednak należy zaliczyć do niego towary niebędące nieruchomościami tj. gruntami budowlami i budynkami lub ich częściami. Katalog usług na ruchomym majątku rzeczowym obejmuje np. naprawę rzeczy ruchomej, usługi serwisowe i gwarancyjne związane z rzeczami ruchomymi, instalacje, montaż i demontaż rzeczy ruchomych, przetwarzanie i uszlachetnianie.

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że usługi świadczone przez Wnioskodawcę dotyczą majątku ruchomego, tj. usługi konserwacji i serwisu maszyn do produkcji płyt optycznych firmy S. z Niemiec. Wnioskodawca zawarł z tą firmą umowę serwisową, która zobowiązuje Wnioskodawcę do opieki serwisowej maszyn będących u klientów firmy S na terenie Polski i sporadycznie na terenie Unii Europejskiej. Za wykonanie usługi Wnioskodawca otrzymuje comiesięczne, stałe wynagrodzenie. Wynagrodzenie jest wypłacane Wnioskodawcy, na podstawie faktury, którą Wnioskodawca wystawia pod koniec każdego miesiąca. Na fakturze znajduje się jedna pozycja, która jest sumą wynagrodzenia podstawowego, zwrotu kosztu za telefon, kosztów użytkowania samochodu, hoteli jak też diety za każdy dzień pobytu za granicą. Wszystkie koszty są przeliczane na EURO po kursie z dnia płatności, do sumy tych kosztów dolicza się 22% podatku VAT i taką fakturę przesyła się do firmy. Nabywca usług nie podaje Wnioskodawcy żadnego numeru, pod którym jest zidentyfikowany jako płatnik podatku od towarów i usług lub podatku od wartości dodanej na terytorium innego niż Polska państwa członkowskiego, w którym są wykonywane usługi będące przedmiotem wniosku. Towary pozostają w państwie, na terytorium, którego zostały wykonane usługi. Towary, na których wykonywane zostały usługi w Polsce pozostają na jej terytorium ponad 90 dni.

W związku z powyższym miejscem świadczenia dla przedmiotowych usług zgodnie z art. 27 ust. 2 pkt 3 lit. d ustawy o VAT jest miejsce, gdzie usługi są faktycznie świadczone, a zatem w przypadku gdy usługi te zostały wykonane na terytorium państwa członkowskiego innego niż Polska, usługi te nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na terytorium kraju. Lecz w miejscu gdzie są świadczone, czyli na terytorium państwa na którym usługi zostały wykonane, zgodnie z obowiązującymi w tym państwie przepisami.

W myśl art. 106 ust. 1 ustawy o VAT, podatnicy, o których mowa w art. 15, są obowiązani wystawić fakturę stwierdzającą w szczególności dokonanie sprzedaży, datę dokonania sprzedaży, cenę jednostkową bez podatku, podstawę opodatkowania, stawkę i kwotę podatku, kwotę należności oraz dane dotyczące podatnika i nabywcy, z zastrzeżeniem ust. 2, 4 i 5 oraz art. 119 ust. 10 i art. 120 ust. 16. Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do dostawy towarów lub świadczenia usług, dokonywanych przez podatników zarejestrowanych jako podatnicy VAT czynni lub zwolnieni, jeżeli miejscem opodatkowania tych czynności jest terytorium państwa członkowskiego inne niż terytorium kraju lub terytorium państwa trzeciego i dla tych czynności podatnicy ci nie są zidentyfikowani dla podatku od wartości dodanej lub - w przypadku terytorium państwa trzeciego - podatku o podobnym charakterze (art. 106 ust. 2).

Zgodnie z § 25 ust. 1, ust. 2 i ust. 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 28 listopada 2008 r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 212, poz. 1337), przepisy § 5, 7-21 i 24 stosuje się odpowiednio do faktur stwierdzających dokonanie dostawy towarów lub świadczenia usług, dla których miejscem opodatkowania jest terytorium państwa członkowskiego inne niż terytorium kraju lub terytorium państwa trzeciego, jeżeli dla tych czynności podatnicy wystawiający fakturę nie są zidentyfikowani dla podatku od wartości dodanej lub - w przypadku terytorium państwa trzeciego - podatku o podobnym charakterze. Faktury, o których mowa w ust. 1, powinny zawierać dane określone w § 5, z wyjątkiem stawki i kwoty podatku oraz kwoty należności wraz z podatkiem. Faktury, o których mowa w ust. 1, mogą nie zawierać danych określonych w § 5 ust. 1 pkt 2, dotyczących nabywcy, z zastrzeżeniem ust. 4.

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy, że w odniesieniu do usług wykonanych poza granicą kraju należy doliczyć 22% stawkę podatku VAT ponieważ miejscem wykonywania działalności jest miejsce zamieszkania Wnioskodawcy, należało uznać za nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę, zgodnie z przepisem § 1 pkt 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 28 sierpnia 2008r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania ministra właściwego do spraw finansów publicznych, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz. U. Nr 163, poz. 1016), wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa Stefana Wyszyńskiego 2, 44-101 Gliwice, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.