Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0112-KDIL2-1.4011.161.2025.2
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2025-04-09
Teza: Zwrot nienależnie wpłaconych kwot tytułem kredytu
hipotecznego, w związku z wyrokiem.
Słowa kluczowe: banki
kredyt-kredyt bankowy
kredyt-kredyt hipoteczny
kredyt-kredyt mieszkaniowy
odsetki-odsetki od kredytu
wyrok-wykonanie wyroku
zwrot-zwrot należności
zwrot-zwrot odsetek
świadczenie-świadczenie nienależne
Zagadnienia: Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Źródła przychodów.-Specyfika źródeł przychodów.-Inne
źródła.
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Rozdział 2-art. 10-ust. 1-pkt 9
[PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Rozdział 2-art. 20-ust. 1

## Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

Szanowna Pani,

    stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu
    faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.

## Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

14 lutego 2025 r. wpłynął Pani wniosek z 12 lutego 2025 r. o wydanie interpretacji
    indywidualnej. Uzupełniła go Pani pismami z 17 i 21 marca 2025 r. – w odpowiedzi na
    wezwanie. Treść wniosku jest następująca:
    Opis stanu faktycznego
    W sądzie wygrano sprawę o kredyt frankowy z bankiem. Podpisano porozumienie
    kompensacyjne z bankiem. Zgodnie z wyrokiem sądu bank wypłacił Pani (...) zł tytułem
    zwrotu świadczenia nienależnego przez bank oraz (...) zł tytułem należnych odsetek na
    dzień podpisania porozumienia kompensacyjnego.
    Ponadto uzupełniła Pani opis o następujące informacje:
    Pozew dotyczył unieważnienia umowy ze względu na zawarte w umowie kredytowej
    klauzule abuzywne. Roszczenie wynikające z pozwu wobec banku, to niesłusznie
    nadpłacony kapitał związany z kredytem frankowym.
    26 września 2024 r. Sąd Okręgowy w (...) wydał wyrok sygn. akt (...). Odsetki mają być
    liczone od 25 stycznia 2023 r. zgodnie z wyrokiem sądu.
    Porozumienie kompensacyjne podpisano 7 lutego 2025 r.
    Porozumienie to wykonało postanowienie wyroku sądu w całości.
    Porozumienie kompensacyjne zawierało następującą treść:
    Pani wierzytelności ze strony banku to:
    a) (...) zł tytułem zwrotu świadczenia nienależnego,
    b) (...) zł tytułem odsetek na dzień 7.02.2025 r.
    c) (...) zł kapitał spłacony przez Panią do banku.
    Razem daje to kwotę (...) zł.
    Bank dokonał potrącenia z tej kwoty (...) zł wypłaconego Pani kapitału w kwocie (...) zł i do
    wypłaty przez Bank pozostała Pani kwota (...) zł (obejmuje ona kwoty z podpunktu a) i b)).
    Kwoty podane we wcześniejszych wnioskach są kwotami zaokrąglonymi.
    Kwota (...) zł, to odsetki naliczone przez Sąd od momentu złożenia pozwu, czyli od 25
    stycznia 2023 r. do 7 lutego 2025r.
    Kwotę wymienioną we wniosku otrzymała Pani 10 lutego 2025 r.

## Pytanie

Czy któraś z tych dwóch kwot podanych powyżej będzie podlegać opodatkowaniu?
    Pani stanowisko w sprawie
    W Pani ocenie, żadna z tych kwot nie powinna podlegać opodatkowaniu.

## Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe.

## Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z przepisem art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym
    od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.):
      Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z
      wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od
      których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

    Z przepisu tego wynika, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych
    podlega – co do zasady – każdy dochód osiągnięty przez osobę fizyczną. Zgodnie
    natomiast z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów nad kosztami ich uzyskania.
    Pojęciem pierwotnym dla dochodu jest więc pojęcie przychodu. Ten z kolei jest
    definiowany przez ustawodawcę w art. 11 ust. 1 ustawy:
      Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie
      realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art.
      19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji
      podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość
      otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.
    Za przychody należy zatem uznać otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika
    pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych
    nieodpłatnych świadczeń. Dla celów podatkowych przyjmuje się, że nieodpłatne
    świadczenie obejmuje każde działanie lub zaniechanie na rzecz innej osoby oraz wszystkie
    zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności podmiotów, których skutkiem
    jest przysporzenie majątku innej osoby, mające konkretny wymiar finansowy.
    Z definicji przychodu można wywieść, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko
    takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym (zarówno zwiększającym
    aktywa, jak i zmniejszającym pasywa) – mają definitywny, a nie zwrotny charakter.
    O uzyskaniu przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym do osób fizycznych
    można więc mówić w sytuacji, gdy podatnik – czy to na skutek otrzymania określonych
    wartości majątkowych (środków pieniężnych, świadczeń w naturze czy też innych
    nieodpłatnych świadczeń), czy też w wyniku określonego zdarzenia, które powoduje
    zmniejszenie jego zobowiązań wobec innych podmiotów – uzyskuje określone
    przysporzenie majątkowe.
    Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych wyraźnie rozróżnia źródła
    przychodów oraz sposób opodatkowania dochodów z poszczególnych źródeł.
    Odrębnym źródłem przychodów są m.in. określone w art. 10 ust. 1 pkt 9 „inne źródła”.
    W myśl art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
      Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w
      szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu
      emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w
      rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty
      uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz
      wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także
      dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki
      pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane
      z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w
      art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów
      określonych w art. 12-14 i art. 17.
    Użycie w tym przepisie sformułowania „w szczególności” wskazuje, że katalog przychodów
    z innych źródeł ma otwarty charakter – nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć
    również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie. O przychodzie podatkowym z
    innych źródeł będziemy mówić w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne
    korzyści majątkowe, które można przypisać do tego źródła.
    Instytucja kredytu uregulowana została przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r.
    Prawo bankowe (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1646 ze zm.).
    Zgodnie z treścią art. 69 ust. 1 ww. ustawy:

      Przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na
      czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na
      ustalony cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach
      określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w
      oznaczonych terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu.
    Zgodnie z art. 69 ust. 2 pkt 2 i 4 ustawy Prawo bankowe:
      Umowa kredytu powinna być zawarta na piśmie i określać w szczególności:
        - pkt 2 – kwotę i walutę kredytu;
        - pkt 4 – zasady i termin spłaty kredytu.
    Z kolei na podstawie art. 58 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz.U.
    z 2024 r. poz. 1061 ze zm.):
      Czynność prawna sprzeczna z ustawą albo mająca na celu obejście ustawy jest
      nieważna, chyba że właściwy przepis przewiduje inny skutek, w szczególności ten, iż
      na miejsce nieważnych postanowień czynności prawnej wchodzą odpowiednie
      przepisy ustawy.
    Natomiast stosownie do treści art. 58 § 2 tej ustawy:
      Nieważna jest czynność prawna sprzeczna z zasadami współżycia społecznego.
            1W myśl art. 385 Kodeksu cywilnego:
      § 1. Postanowienia umowy zawieranej z konsumentem nieuzgodnione indywidualnie
      nie wiążą go, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi
      obyczajami, rażąco naruszając jego interesy (niedozwolone postanowienia umowne).
      Nie dotyczy to postanowień określających główne świadczenia stron, w tym cenę lub
      wynagrodzenie, jeżeli zostały sformułowane w sposób jednoznaczny.
      § 2. Jeżeli postanowienie umowy zgodnie z § 1 nie wiąże konsumenta, strony są
      związane umową w pozostałym zakresie.
      § 3. Nieuzgodnione indywidualnie są te postanowienia umowy, na których treść
      konsument nie miał rzeczywistego wpływu. W szczególności odnosi się to do
      postanowień umowy przejętych z wzorca umowy zaproponowanego konsumentowi
      przez kontrahenta.
      § 4. Ciężar dowodu, że postanowienie zostało uzgodnione indywidualnie, spoczywa
      na tym, kto się na to powołuje.
    Z powodu abuzywności klauzul walutowych znajdujących się w umowach o kredyt
    hipoteczny, sądy orzekają o nieważności jednostkowych umów o kredyt hipoteczny
    zawartych przez banki. Stwierdzenie nieważności powoduje usunięcie z obrotu prawnego
    wadliwej czynności prawnej polegającej na zawarciu umowy kredytu hipotecznego.
    Nieważność umowy kredytu oznacza, że zobowiązania stron umów, banku i klienta, nigdy
    nie powstały, a strony zobowiązane są zwrócić to, co świadczyły w związku z nieważną
    umową jako świadczenia nienależne. Kredytodawca winien zatem zwrócić wszystkie
    świadczenia pobrane od kredytobiorcy, a kredytobiorca winien zwrócić kwotę faktycznie
    otrzymanego kredytu. W przypadku stwierdzenia nieważności umowy przez sąd skutki
    prawne na gruncie cywilnym występują ex tunc (wstecz), a więc od momentu zawarcia
    umowy dotkniętej wadliwością (przesłanką nieważności), co oznacza, że umowa kredytu
    jako nieważna już od chwili jej zawarcia nie wywołuje skutków prawnych. Mamy do
    czynienia z sytuacją jakby w ogóle nie doszło do jej zawarcia.
    Z kolei instytucję prawną odsetek za zwłokę reguluje art. 481 § 1 Kodeksu cywilnego,
    zgodnie z którym:
      Jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może
      żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby

      opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie
      ponosi.
    Na podstawie art. 481 § 2 Kodeksu cywilnego:
      Jeżeli stopa odsetek za opóźnienie nie była oznaczona, należą się odsetki ustawowe
      za opóźnienie w wysokości równej sumie stopy referencyjnej Narodowego Banku
      Polskiego i 5,5 punktów procentowych. Jednakże gdy wierzytelność jest
      oprocentowana według stopy wyższej, wierzyciel może żądać odsetek za opóźnienie
      według tej wyższej stopy.
    Jednocześnie stosownie do art. 21 ust. 1 pkt 95b ustawy o podatku dochodowym od osób
    fizycznych:
      Wolne od podatku dochodowego są odsetki z tytułu nieterminowej wypłaty
      należności niepodlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym, wolnych od
      podatku dochodowego lub od których na podstawie przepisów Ordynacji
      podatkowej zaniechano poboru podatku.
    Wprowadzając ww. przepis ustawodawca uregulował jednoznacznie m.in. kwestię
    opodatkowania odsetek z tytułu nieterminowej wypłaty należności niepodlegających
    opodatkowaniu podatkiem dochodowym.
    W opisanej sytuacji doszło do wykonania postanowień zapadłych w wyroku sądu. W
    konsekwencji uzyskała Pani zwrot wpłaconych przez Panią rat kredytowych. Zatem kwota
    zwrotu nie powoduje faktycznego przyrostu w Pani majątku, a jedynie „wyrównanie”
    wcześniejszego zmniejszenia w Pani majątku. Wobec tego, można uznać, że zwrot ten nie
    spełnia celu przychodu jakim jest zwiększenie majątku podatnika - ani poprzez
    zwiększenie aktywów ani poprzez zmniejszenie jego pasywów, a tym samym po Pani
    stronie jako kredytobiorcy nie powstał przychód w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o
    podatku dochodowym od osób fizycznych. Tym samym zwrócona Pani przez bank kwota
    nienależnie pobranych przez bank świadczeń nie podlega opodatkowaniu podatkiem
    dochodowym od osób fizycznych.
    Dlatego, że wypłacone Pani odsetki za opóźnienie zwrotu nienależnie pobranych
    świadczeń dotyczą świadczenia niepodlegającego opodatkowaniu podatkiem
    dochodowym. Oznacza to, że odsetki te podlegają zwolnieniu od opodatkowania na
    podstawie wyżej zacytowanego art. 21 ust. 1 pkt 95b ustawy o podatku dochodowym od
    osób fizycznych.
    Podsumowując, nie ma Pani obowiązku zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych
    od otrzymanych przez Panią zwrotu świadczenia nienależnego oraz odsetek ustawowych.

## Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
    Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który
    obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
    · Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy
      z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111).
      Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna
      (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do
      interpretacji.
    · Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub
      zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem
      czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

      1) z zastosowaniem art. 119a;
      2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy
      z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
      3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
    · Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w
      decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej
      praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

## Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu
    Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z
    dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.
    U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
    Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę
    należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej
    (art. 53 § 1 PPSA):
    · w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa
      Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
    · w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres
      Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP
      (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia
    przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do
    zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz
    powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

## Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji
    podatkowej.