Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0111-KDIB1-1.4010.46.2020.1.ŚS
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2020-03-30
Teza: w zakresie ustalenia czy planowane przez Spółkę nabycie udziałów własnych, w trybie tzw. procedury dobrowolnego umorzenia udziałów bez wynagrodzenia za zgodą Wspólnika (zgodnie z art. 199 KSH), które to umorzenie spowoduje obniżenie kapitału zakładowego Spółki, a kwota z jego obniżenia zostanie przeznaczona na pokrycie strat z lat ubiegłych, będzie skutkowało powstaniem przychodu (dochodu) podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych dla Spółki
Słowa kluczowe: kapitał-kapitał zakładowy-obniżenie kapitału zakładowego; przychód; strata; udział; udział-umorzenie udziałów; wspólnik; wynagrodzenia
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 900 ze zm.) Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy, przedstawione we wniosku wspólnym z 30 stycznia 2020 r. (data wpływu 31 stycznia 2020 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych, w zakresie ustalenia czy planowane przez Spółkę nabycie udziałów własnych, w trybie tzw. procedury dobrowolnego umorzenia udziałów bez wynagrodzenia za zgodą Wspólnika (zgodnie z art. 199 KSH), które to umorzenie spowoduje obniżenie kapitału zakładowego Spółki, a kwota z jego obniżenia zostanie przeznaczona na pokrycie strat z lat ubiegłych, będzie skutkowało powstaniem przychodu (dochodu) podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych dla Spółki – **jest prawidłowe**.

UZASADNIENIE

W dniu 31 stycznia 2020 r. wpłynął do tut. Organu ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych, m.in. w zakresie ustalenia czy planowane przez Spółkę nabycie udziałów własnych, w trybie tzw. procedury dobrowolnego umorzenia udziałów bez wynagrodzenia za zgodą Wspólnika (zgodnie z art. 199 KSH), które to umorzenie spowoduje obniżenie kapitału zakładowego Spółki, a kwota z jego obniżenia zostanie przeznaczona na pokrycie strat z lat ubiegłych, będzie skutkowało powstaniem przychodu (dochodu) podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych dla Spółki.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą w formie spółki z ograniczoną odpowiedzialnością (dalej jako: „Wnioskodawca” lub „Spółka”). Wnioskodawca, jak również Wspólnik podlegają opodatkowaniu na terenie Rzeczpospolitej Polskiej od całości swoich dochodów bez względu na miejsce ich powstawania oraz są zarejestrowani dla celów podatku od towarów i usług jako podatnicy VAT czynni.

Zarówno Spółka, jak i Wspólnik są osobami prawnymi mającymi siedzibę i zarząd na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej.

Wspólnikami Spółki są:

1.  Wspólnik nr 1 - osoba fizyczna - posiada w Spółce 750 udziałów o łącznej wartości 75.000,00 zł,
2.  Wspólnik nr 2 - osoba fizyczna - posiada w Spółce 100 udziałów o łącznej wartości 10.000,00 zł,
3.  Wspólnik nr 3 (dalej jako: Wspólnik) - osoba prawna - spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, posiadająca w spółce 118.461 udziałów o łącznej wartości 11.846.100,00 zł.

Wartość nominalna udziałów wynosi 100,00 zł za udział.

Kapitał zakładowy Spółki wynosi: 11.931.100,00 zł.

Spółka od 2016 roku odnotowuje straty.

W celu pokrycia strat bilansowych Spółka planuje dokonać obniżenia kapitału zakładowego.

Obniżenie kapitału zakładowego odbyłoby się poprzez umorzenie udziałów bez wynagrodzenia, za zgodą Wspólnika, w drodze nabycia udziałów przez Spółkę.

Nieodpłatne zbycie udziałów w celu ich umorzenia zostałoby dokonane na podstawie art. 199 § 1 i § 3 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (t.j. Dz.U. 2019 r. poz. 505 z późn. zm., dalej jako: „KSH”), w trybie tzw. procedury dobrowolnego umorzenia udziałów bez wynagrodzenia.

Działając zgodnie z przepisami KSH, Spółka planuje:

*   zgodnie z art. 199 § 1 - dokonać umorzenia udziałów, za zgodą Wspólnika w drodze nabycia udziałów przez Spółkę (umorzenie dobrowolne);
*   zgodnie z art. 199 § 2 - zawrzeć uchwałę zgromadzenia wspólników w tej sprawie;
*   zgodnie z art. 199 § 3 - określone zostanie umorzenie bez wynagrodzenia (za zgodą Wspólnika).

Wnioskodawca planuje umorzenie udziałów Wspólnika, będącego spółką z ograniczoną odpowiedzialnością (osobą prawną), który w 2016 roku objął udziały w Spółce poprzez wniesienie do Spółki wkładu niepieniężnego (aportu) w postaci zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

W wyniku planowanych działań, Spółka planuje umorzenie tylko części udziałów posiadanych przez Wspólnika w Spółce, a zatem Wspólnik ten w dalszym ciągu będzie posiadał udziały w Spółce.

Spółka planuje umorzenie 60.000 udziałów o łącznej wartości 6.000.000,00 zł.

Wartość umorzonych udziałów pokryłaby znaczącą część wartości straty Spółki.

Kapitał zakładowy uległby obniżeniu po dokonaniu umorzenia nabytych w tym celu udziałów.

W dacie zarejestrowania obniżenia kapitału zakładowego przez Sąd rejestrowy, Spółka dokonałaby rozliczenia skutków tego umorzenia w księgach rachunkowych postępując zgodnie z art. 36a ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 351 ze zm.).

Wnioskodawca lub Spółka to podmiot, który będzie dokonywał umorzenia.

Wspólnik to udziałowiec Wnioskodawcy, którego część udziałów w Spółce zostanie umorzona.

W związku z powyższym opisem zadano m.in. następujące pytanie:

Czy planowane przez Spółkę nabycie udziałów własnych, w trybie tzw. procedury dobrowolnego umorzenia udziałów bez wynagrodzenia za zgodą Wspólnika (zgodnie z art. 199 KSH), które to umorzenie spowoduje obniżenie kapitału zakładowego Spółki, a kwota z jego obniżenia zostanie przeznaczona na pokrycie strat z lat ubiegłych, będzie skutkowało powstaniem przychodu (dochodu) podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych dla Spółki?

(pytanie oznaczone we wniosku nr 1)

Zdaniem Wnioskodawcy, obniżenie kapitału zakładowego Spółki przeprowadzone w trybie tzw. procedury dobrowolnego umorzenia udziałów bez wynagrodzenia, nie spowoduje powstania po stronie Wnioskodawcy przychodu, podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych. Zdaniem Wnioskodawcy, nabycie udziałów własnych bez wynagrodzenia, w celu ich umorzenia, jak i samo umorzenie, nie będzie rodzić konsekwencji w podatku dochodowym od osób prawnych.

Umorzenie udziałów w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością regulują przepisy ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych. (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 505, z późn. zm., dalej: „KSH”).

Działając zgodnie z art. 199 KSH, udziały w Spółce mogą zostać umorzone jedynie po wpisie spółki do rejestru i tylko w przypadku, gdy umowa spółki tak stanowi. Udziały zostaną umorzone za zgodą Wspólnika, w drodze nabycia udziałów przez Wnioskodawcę (umorzenie dobrowolne).

Umorzenie udziałów w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością doprowadzi do unicestwienia udziałów w sensie prawnym, co oznacza, że udziały te przestaną istnieć.

Przechodząc na płaszczyznę prawa podatkowego, należy stwierdzić, że zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 865 ze zm., dalej jako: „ustawa o CIT”), przedmiotem opodatkowania podatkiem dochodowym jest dochód stanowiący sumę dochodu osiągniętego z zysków kapitałowych oraz dochodu osiągniętego z innych źródeł przychodów.

Przepisy ustawy o CIT nie zawierają definicji legalnej przychodu podatkowego. W art. 12 ust. 1 ustawy o CIT, zawarte zostało przykładowe wyliczenie przysporzeń, których uzyskanie powoduje powstanie przychodu podatkowego. Katalog ten ma jednak charakter otwarty. Zgodnie z ugruntowanym poglądem, przyjmuje się, że przychodami podatkowymi są wszystkie przysporzenia majątkowe o charakterze definitywnym, skutkujące zwiększeniem majątku Spółki (aktywów) lub zmniejszeniem jej zobowiązań (pasywów).

Zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 1, 2 i 3 ustawy o CIT, przychodami, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4 oraz art. 14, są w szczególności:

*   otrzymane pieniądze, wartości pieniężne, w tym również różnice kursowe;
*   wartość otrzymanych nieodpłatnie lub częściowo odpłatnie rzeczy, a także wartość innych nieodpłatnych lub częściowo odpłatnych świadczeń (\`(...)\`);
*   wartość, z zastrzeżeniem ust. 4 pkt 8, umorzonych lub przedawnionych zobowiązań (\`(...)\`).

Przedstawione zdarzenie przyszłe w postaci nabycia przez Wnioskodawcę udziałów własnych celem ich umorzenia bez wynagrodzenia, nie zostało wymienione w treści tych przepisów.

Zdaniem Wnioskodawcy, pomimo tego, że katalog przychodów wskazany w art. 12 ust. 1 ustawy o CIT jest otwarty, umorzenie przez Spółkę udziałów własnych bez wynagrodzenia nie spowoduje powstania przychodu w Spółce.

W analizowanym zdarzeniu przyszłym nie znajdzie zastosowania art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o CIT, zgodnie z którym przychodem jest w szczególności wartość otrzymanych nieodpłatnie lub częściowo odpłatnie rzeczy lub praw, a także wartość innych nieodpłatnych lub częściowo odpłatnych świadczeń. W sensie ekonomicznym, Spółka poprzez opisane działanie, nie uzyska żadnego przysporzenia majątkowego, ponieważ w wyniku nabycia udziałów własnych bez wynagrodzenia, majątek Spółki nie zostanie powiększony. Nie istnieją zatem podstawy prawne pozwalające stwierdzić, że w razie nieodpłatnego nabycia przez Spółkę udziałów własnych w celu ich umorzenia doszłoby do powstania przychodu po stronie Wnioskodawcy. Skutek umorzenia udziałów widoczny będzie jedynie w bilansie Spółki. Udziały własne zostaną nabyte wyłącznie w celu ich umorzenia, a więc nie można mówić o nieodpłatnym nabyciu jakichkolwiek praw. Zdaniem Wnioskodawcy, nie została spełniona żadna z przesłanek zawartych w art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o CIT, gdyż w odniesieniu do opisanego zdarzenia przyszłego nie można stwierdzić, że doszło do otrzymania świadczenia.

Należy zauważyć, że opisana w niniejszym wniosku sytuacja nie będzie miała także charakteru umorzenia zobowiązania, o którym mowa w art. 12 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy o CIT. Nieodpłatne nabycie przez Spółkę udziałów od Wspólnika w celu ich umorzenia nie spowoduje powstania po stronie Spółki żadnego zobowiązania wobec tego Wspólnika, ponieważ nastąpi ono bez wynagrodzenia, tym samym umorzenia udziałów nie można utożsamiać ze stanowiącym przychód umorzeniem zobowiązań.

W opisanym zdarzeniu przyszłym, zdaniem Spółki, nie zostanie także spełniona żadna z przesłanek określonych w art. 14 ust. 1 zdanie pierwsze ustawy o CIT, zgodnie z którym przychodem z odpłatnego zbycia rzeczy, praw majątkowych lub świadczenia usług jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie. Treść powołanego przepisu art. 14 ust. 1 ustawy o CIT odwołuje się do pojęcia „ceny”. Należy podkreślić, że w przypadku transakcji nabycia udziałów bez wynagrodzenia celem ich umorzenia, dokonanej w oparciu o art. 199 § 3 KSH, strony transakcji nie ustalają pomiędzy sobą ceny. W zaprezentowanym przez Spółkę zdarzeniu przyszłym Wspólnik nie uzyska bowiem wynagrodzenia, którego wartość mogłaby stanowić cenę, a umorzenie udziałów może niewątpliwie nastąpić bez wynagrodzenia, na co jednoznacznie wskazują powołane przepisy KSH.

W świetle powyższego, oceniając skutki będące następstwem umorzenia udziałów własnych bez wynagrodzenia dla Wspólnika, należy stwierdzić, że w wyniku tego działania, po stronie Spółki (Wnioskodawcy) nie powstanie przychód w rozumieniu ustawy o CIT, a tym samym czynność ta pozostanie bez wpływu na dochód podlegający opodatkowaniu tym podatkiem.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego – jest prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Nadmienić należy, że w pozostałym zakresie objętym wnioskiem wydane zostaną odrębne rozstrzygnięcia.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze stanem faktycznym podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1.  z zastosowaniem art. 119a;
2.  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3.  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych (art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej).

Powyższe unormowania należy odczytywać łącznie z przepisami art. 33 ustawy z 23 października 2018 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy – Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2193), wprowadzającymi regulacje intertemporalne.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 z późn. zm.). Skargę wnosi się w dwóch egzemplarzach (art. 47 § 1 ww. ustawy) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała lub drogą elektroniczną na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 54 § 1a ww. ustawy), w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy). W przypadku pism i załączników wnoszonych w formie dokumentu elektronicznego odpisów nie dołącza się (art. 47 § 3 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.