Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPP1/443-971a/08/MN
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2009-01-21
Teza: Czy można uznać, że w przypadku osób zajmujących lokale lokatorskie (np. rodzina zmarłego członka) nie będących członkami z powodu trwania procedury prawnej nabywania uprawnień do wkładu mieszkaniowego i zajmowania lokalu po poprzednim uprawnionym Spółdzielnia (choć bez umowy ale zgodnie z przepisami do czasu ustanowienia członkowstwa następcy prawnego) świadczy usługę najmu (PKWiU 70.20.11) tego lokalu i przychody z tego tytułu (niezależnie czy są wyszczególnione, czy skumulowane w jednej pozycji) korzystają ze zwolnienia z podatku od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług w związku z poz. 4 załącznika nr 4 do tej ustawy?
Słowa kluczowe: lokal-bezumowne korzystanie z lokalu; najem; opodatkowanie-podstawa opodatkowania; spółdzielnie-spółdzielnie mieszkaniowe
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 29 (uchylony); [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 29a; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 30b; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 30c; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 2-art. 43

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółdzielni przedstawione we wniosku z dnia 24 października 2008 r. (data wpływu 27 października 2008 r.) uzupełnionym pismem z dnia 9 stycznia 2009 r. o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania usługi wykazującej typowe cechy najmu, sklasyfikowanej według PKWiU obowiązującej dla celów podatku od towarów i usług w grupowaniu 70.20.11 – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 27 października 2008 r. został złożony wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie usługi wykazującej typowe cechy najmu, sklasyfikowanej według PKWiU obowiązującej dla celów podatku od towarów i usług w grupowaniu 70.20.11.

W złożonym wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

W zasobach Spółdzielni znajdują się mieszkania, w których zamieszkują:

*   osoby uprawnione do zajmowania mieszkań lokatorskich, tj. będące członkami Spółdzielni,
*   osoby będące lub niebędące członkami Spółdzielni, zajmujące mieszkania spółdzielcze własnościowe lub posiadające jako odrębną własność,
*   osoby zajmujące mieszkania na podstawie ważnej umowy najmu.

Ponadto w zasobach Spółdzielni mieszkają osoby bez tytułu prawnego, tj.:

1.  osoby zajmujące lokal lokatorski (np. rodzina zmarłego członka) nie będące członkami z powodu trwania procedury prawnej nabywania uprawnień do wkładu mieszkaniowego i zajmowania lokalu po poprzednim uprawnionym,
2.  osoby zajmujące lokal lokatorski nie będące członkami na skutek wykluczenia,
3.  osoby zajmujące lokal lokatorski bez wniesienia wkładu i jakichkolwiek uprawnień do danego lokalu,
4.  osoby, którym wygasła lub wypowiedziana została umowa najmu.

W stosunku do osób wymienionych w punktach 2-4 Spółdzielnia stale prowadzi działania zmierzające do ich wyeksmitowania. Jednak mimo posiadania wyroków eksmisyjnych, z uwagi na inne przepisy, działania komornicze są nieskuteczne (brak lokali zastępczych). W efekcie osoby te wbrew woli Spółdzielni zajmują jej zasoby. Spółdzielnia, będąc zobowiązana lub zmuszona z uwagi na uwarunkowania techniczne zapewnić tym osobom dostęp do podstawowych mediów niezbędnych do życia, dostarcza ciepło, wodę, sygnał TV w zakresie minimalnym i zapewnia wywóz śmieci. Ponadto Spółdzielnia ponosi inne koszty związane z administrowaniem i obsługą zasobów. Koszty te w odpowiedniej części (np. proporcjonalnie) dotyczą również lokali zajmowanych bez tytułu prawnego. Część tych kosztów wyszczególniona jest odrębnie, np.:

*   konserwacja domofonów,
*   monitoring (koszty ochrony nieruchomości przez agencję ochrony),
*   podatek od nieruchomości,
*   energia elektryczna (dotycząca części wspólnych),
*   fundusz remontowy (na pokrycie wydatków remontowych na podstawie planu remontów),
*   ubezpieczenie budynku,
*   wieczyste użytkowanie,
*   eksploatacja podstawowa (pozycja zbiorcza – na pokrycie wszystkich innych nie wymienionych kosztów związanych z lokalem).

Stawki opłat na pokrycie wszystkich kosztów kalkulowane są w taki sposób, aby pokrywały jedynie koszty. Spółdzielnia nie osiąga dochodu z zasobów mieszkaniowych zajmowanych bez tytułu prawnego, a jedynie dąży do odzyskania kosztów generowanych przez te lokale, które jest zmuszona ponosić.

W piśmie stanowiącym uzupełnienie wniosku wskazano, iż Spółdzielnia po wygaśnięciu prawa lokatorskiego (np. na skutek śmierci) udostępnia a ściślej nie podejmuje żadnych działań zmierzających do odebrania możliwości mieszkania osobom zamieszkującym ten lokal, które z dużym prawdopodobieństwem staną się członkami. Spółdzielnia dostarcza wszystkie świadczenia i usługi niezbędne do normalnego korzystania z lokalu zużywane bezpośrednio przez osoby zamieszkujące dany lokal, tj. m.in. dostarcza ciepło, wodę, sygnał TV w zakresie minimalnym i zapewnia wywóz śmieci.

Spółdzielnia (po śmierci członka) będąc właścicielem lokalu udostępnia do korzystania osobom zamieszkującym, za co osoby te wnoszą stosowne opłaty skalkulowane w wysokości zapewniającej pokrycie kosztów przypadających na przedmiotowy lokal. Zdaniem Spółdzielni jest to usługa wykazująca typowe cechy najmu. Wskazano również, iż Spółdzielnia nie posiada „oficjalnej”, wydanej przez GUS informacji określającej dla przedmiotowej usługi klasyfikacji wg PKWiU, jednak Jej zdaniem usługa ta winna być klasyfikowana pod numerem 68.20.11 (według PKWiU obowiązującej do dnia 31 grudnia 2008 r. – 70.20.11).

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy można uznać, że w przypadku osób zajmujących lokale lokatorskie (np. rodzina zmarłego członka) nie będących członkami z powodu trwania procedury prawnej nabywania uprawnień do wkładu mieszkaniowego i zajmowania lokalu po poprzednim uprawnionym Spółdzielnia (choć bez umowy ale zgodnie z przepisami do czasu ustanowienia członkowstwa następcy prawnego) świadczy usługę najmu (PKWiU 70.20.11) tego lokalu i przychody z tego tytułu (niezależnie czy są wyszczególnione, czy skumulowane w jednej pozycji) korzystają ze zwolnienia z podatku od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług w związku z poz. 4 załącznika nr 4 do tej ustawy?

Zdaniem Wnioskodawcy przepisy ustawy o podatku od towarów i usług wśród czynności zwolnionych nie wymieniają przychodów od osób zajmujących lokal lokatorski (np. rodzina zmarłego członka) niebędących członkami z powodu trwania procedury prawnej nabywania uprawnień do wkładu mieszkaniowego i zajmowania lokalu po poprzednim uprawnionym. Jednak stan taki jest zgodny z prawem i jest normalnym naturalnym procesem nabywania (w pewnych okolicznościach) uprawnień do lokalu. Spółdzielnia akceptuje taki stan i wyraża zgodę na zamieszkiwanie przedmiotowego lokalu przez potencjalnych spadkobierców. Sytuacja taka jest tożsama z wynajmem lokalu i tak należy ją traktować. Dlatego tez przychody z tego tytułu należy uznać za zwolnione z podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług w związku z poz. 4 załącznika nr 4 do tej ustawy.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.) opodatkowaniu podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Przez świadczenie usług zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nie mającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7. W myśl art. 8 ust. 3 ustawy usługi wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej są identyfikowane za pomocą tych klasyfikacji, z wyjątkiem usług elektronicznych i usług turystyki, o których mowa w art. 119.

Podstawowa stawka podatku, zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, wynosi 22%, z zastrzeżeniem art. 41 ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1 ustawy.

Oznacza to, że wymienioną wyżej stawkę należy stosować, jeżeli brak jest przepisu szczególnego określającego obniżoną stawkę podatku lub zwolnienie od podatku.

Zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 1 cyt. ustawy, zwalnia się od podatku od towarów i usług usługi wymienione w załączniku nr 4 do ustawy obejmującym „Wykaz usług zwolnionych od podatku”. Pod poz. 4 tego załącznika wymieniono usługi w zakresie wynajmowania lub dzierżawienia nieruchomości o charakterze mieszkalnym na własny rachunek, z wyłączeniem wynajmu lokali w budynkach mieszkalnych na cele inne niż mieszkaniowe PKWiU ex 70.20.11.

Stosownie do art. 29 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, podstawą opodatkowania jest obrót, z zastrzeżeniem ust. 2-22, art. 30-32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5. Obrotem jest kwota należna z tytułu sprzedaży, pomniejszona o kwotę należnego podatku. Kwota należna obejmuje całość świadczenia należnego od nabywcy. Obrót zwiększa się o otrzymane dotacje, subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze, mające bezpośredni wpływ na cenę (kwotę należną) towarów dostarczanych i usług świadczonych przez podatnika, pomniejszone o kwotę należnego podatku.

Zatem przedmiotem opodatkowania jest skategoryzowana usługa, nie zaś zbiór wyodrębnionych w jej ramach usług. Wobec powyższego podstawą opodatkowania w przedmiotowej sprawie jest wartość świadczonej usługi.

Ze stanu faktycznego przedstawionego we wniosku wynika, że Wnioskodawca świadczy usługi sklasyfikowane wg PKWiU obowiązującej dla celów podatku od towarów i usług pod symbolem 70.20.11, za co pobiera opłaty skalkulowane w taki sposób, aby pokrywały jedynie koszty. Spółdzielnia nie osiąga dochodu z zasobów mieszkaniowych zajmowanych bez tytułu prawnego, a jedynie dąży do odzyskania kosztów generowanych przez te lokale, które jest zmuszona ponosić. Ponadto część kosztów wyszczególniona jest odrębnie m. in. konserwacja domofonów, monitoring (koszty ochrony nieruchomości przez agencję ochrony), podatek od nieruchomości, energia elektryczna (dotycząca części wspólnych), fundusz remontowy (na pokrycie wydatków remontowych na podstawie planu remontów), ubezpieczenie budynku, wieczyste użytkowanie, eksploatacja podstawowa (pozycja zbiorcza – na pokrycie wszystkich innych nie wymienionych kosztów związanych z lokalem).

W świetle cytowanych wyżej przepisów oraz przedstawionego stanu faktycznego, stwierdza się, wartość opłaty pobieranej przez Spółdzielnię stanowi obrót w rozumieniu art. 29 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług z tytułu świadczenia przez Wnioskodawcę usługi, niezależnie czy rozliczenie zawiera wyodrębnione poszczególne koszty, czy też nie.

Zatem o ile w przedstawionym stanie faktycznym mamy do czynienia z usługami wynajmowania lokali mieszkalnych na własny rachunek na cele mieszkaniowe, sklasyfikowanymi w PKWiU 70.20.11, świadczenie takich usług będzie podlegało zwolnieniu od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług w powiązaniu z poz. 4 załącznika nr 4 do tej ustawy, niezależnie od tego, czy poszczególne elementy składowe będą wyodrębnione, czy też nie.

Wskazuje się, że Minister Finansów nie jest uprawniony do weryfikacji poprawności dokonanej przez Wnioskodawcę klasyfikacji usług według PKWiU, w związku z tym niniejszej odpowiedzi udzielono wyłącznie w oparciu o wskazane w pytaniu grupowanie. Tak więc to Podatnika obciąża obowiązek i ryzyko prawidłowego sklasyfikowania wykonywanych usług.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia.

Złożenie przez Wnioskodawcę fałszywego oświadczenia, że elementy stanu faktycznego objęte wnioskiem o wydanie interpretacji w dniu złożenia wniosku nie są przedmiotem toczącego się postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, postępowania kontrolnego organu kontroli skarbowej oraz że w tym zakresie sprawa nie została rozstrzygnięta co do jej istoty w decyzji lub postanowieniu organu podatkowego lub organu kontroli skarbowej -powoduje, iż niniejsza interpretacja indywidualna nie wywołuje skutków prawnych (art. 14b § 4 Ordynacji podatkowej).

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, Al. Zwycięstwa 16/17, 80-219 Gdańsk, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, 87-100 Toruń, ul. Św. Jakuba 20.