Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB3/423-945/12-2/EŻ
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2013-01-25
Teza: Czy odsetki od Pożyczki udzielonej przez Udziałowca na rzecz Wnioskodawcy, która została wykorzystana na zakup akcji Spółki, będą mogły zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów Wnioskodawcy w momencie ich zapłaty, kapitalizacji lub potrącenia, niezależnie od tego, czy Wnioskodawca połączy się ze Spółką czy też połączenie nie zostanie zrealizowane?
Słowa kluczowe: koszt-koszty uzyskania przychodów; pożyczka-odsetki od pożyczki; udziałowiec
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 3-art. 15; [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 3-art. 16

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki przedstawione we wniosku z dnia 15.11.2012r. (data wpływu 19.11.2012r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącego podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie kosztów podatkowych – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 19.11.2012 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczący podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie kosztów uzyskania przychodów.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Sp. z o.o. (dalej: Wnioskodawca) jest podmiotem należącym do grupy kapitałowej, prowadzącej działalność m.in. w branży energetycznej. Jedynym udziałowcem Wnioskodawcy jest P. S.à.r.l. spółka z siedzibą w Luksemburgu (dalej: Udziałowiec).

Wnioskodawca nabył pakiet większościowy akcji polskiej spółki notowanej na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie (dalej: Spółka). W tym celu, zostało ogłoszone publiczne wezwanie, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzenia instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych (tekst jednolity z 2009 r., Dz. U. Nr 185, poz. 1439 ze zm.).

Zakup akcji Wnioskodawca sfinansował częściowo ze środków własnych pochodzących z wkładu kapitałowego Udziałowca oraz z pożyczki otrzymanej bezpośrednio od Udziałowca (dalej: Pożyczka). Z tytułu otrzymanej Pożyczki Wnioskodawca będzie zobowiązany do zapłaty odsetek o rynkowej wartości na rzecz Udziałowca. Na moment zapłaty odsetek wartość zadłużenia z tytułu Pożyczki oraz pozostałych zobowiązań wobec Udziałowca i innych podmiotów kwalifikowanych, w rozumieniu art. 16 ust. 1 pkt 60 ustawy o PDOP, nie będzie łącznie przekraczała trzykrotności kapitału zakładowego Wnioskodawcy.

W przyszłości możliwe jest również, iż Wnioskodawca połączy się ze Spółką, co umożliwiłoby w szczególności uproszczenie struktury grupy kapitałowej oraz zoptymalizowanie kosztów jej działalności operacyjnej. Obecnie rozważane jest połączenie przez przejęcie Spółki (spółka przejmowana) przez Wnioskodawcę (spółka przejmująca) na podstawie art. 492 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 15 września 2000r. Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 ze zm.). W przypadku połączenia Wnioskodawcy ze Spółką, prawa i obowiązki Wnioskodawcy wynikające z Pożyczki pozostaną prawami i obowiązkami Wnioskodawcy, jako spółki przejmującej. Po połączeniu, Wnioskodawca będzie kontynuować działalność prowadzoną przez Spółkę w oparciu o majątek należący do tego podmiotu, który w ramach połączenia zostanie w całości przeniesiony na Wnioskodawcę. Źródła przychodów podatkowych dotychczas realizowanych przez Spółkę zostaną przejęte przez Wnioskodawcę. Jeżeli w wyniku połączenia jakiekolwiek udziały zostałyby wydane innym osobom niż Udziałowiec, Udziałowiec zachowa co najmniej 25 procent udziałów w kapitale zakładowym Wnioskodawcy. Po połączeniu Wnioskodawca będzie spłacał odsetki od Pożyczki na rzecz Udziałowca.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy odsetki od Pożyczki udzielonej przez Udziałowca na rzecz Wnioskodawcy, która została wykorzystana na zakup akcji Spółki, będą mogły zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów Wnioskodawcy w momencie ich zapłaty, kapitalizacji lub potrącenia, niezależnie od tego, czy Wnioskodawca połączy się ze Spółką czy też połączenie nie zostanie zrealizowane?

Zdaniem Spółki, odsetki od Pożyczki udzielonej przez Udziałowca na rzecz Wnioskodawcy, która została wykorzystana na zakup akcji Spółki, będą mogły zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów Wnioskodawcy w momencie ich zapłaty, kapitalizacji lub potrącenia, niezależnie od tego, czy Wnioskodawca połączy się ze Spółką czy też połączenie nie zostanie zrealizowane.

Uzasadnienie stanowiska Wnioskodawcy:

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o PDOP kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów łub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1 tej ustawy.

Natomiast zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 11 ustawy o PDOP nie uważa się za koszty uzyskania przychodów naliczonych, lecz nie zapłaconych albo umorzonych odsetek od zobowiązań, w tym również od pożyczek (kredytów).

Jednocześnie stosownie do art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy o PDOP, nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wydatków na objęcie łub nabycie udziałów albo wkładów w spółdzielni, udziałów albo akcji w spółce oraz innych papierów wartościowych, a także wydatków na nabycie tytułów uczestnictwa lub jednostek uczestnictwa w funduszach kapitałowych; wydatki takie są jednak kosztem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia tych wkładów, udziałów, akcji oraz innych papierów wartościowych, w tym z tytułu wykupu przez emitenta papierów wartościowych, a także z odkupienia tytułów uczestnictwa lub jednostek uczestnictwa w funduszach kapitałowych albo umorzenia jednostek uczestnictwa, tytułów uczestnictwa oraz certyfikatów inwestycyjnych w funduszach kapitałowych, z zastrzeżeniem ust. 7e tej ustawy.

Przepisy ustawy o PDOP nie definiują wprost co należy rozumieć pod pojęciem „wydatków na nabycie lub objęcie akcji lub udziałów”. Zdaniem Wnioskodawcy należy uznać, iż przepis art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy o PDOP obejmuje swoim zakresem wyłącznie wydatki pozostające w bezpośrednim związku z nabyciem akcji, a więc tego rodzaju wydatki, bez których poniesienia nie byłoby możliwe ich nabycie. Za takim rozumieniem art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy o PDOP przemawia wykładnia literalna tego przepisu i posłużenie się przez ustawodawcę sformułowaniem wydatki na objęcie lub nabycie” udziałów lub akcji, a nie przykładowo „wydatki poniesione w celu objęcia lub nabycia” udziałów lub akcji. W sposób jednoznaczny wskazuje to na konieczność istnienia ścisłego i bezpośredniego związku tego rodzaju wydatków z nabyciem akcji.

Ponadto należy mieć na uwadze, iż wskazany powyżej przepis jest umiejscowiony w art. 16 ustawy o POOP, który zawiera katalog wydatków nie stanowiących kosztów uzyskania przychodu, a więc katalog wyjątków od ogólnej zasady uznawania wydatków za koszty uzyskania przychodu wyrażonej w art. 15 ust. 1 ustawy o PDOP. W konsekwencji, przepisy art. 16 ust. 1 ustawy o PDOP, a tym samym także pojęcie „wydatków na nabycie akcji” użyte w art. 16 ust. 1 pkt 8 tej ustawy, nie mogą być interpretowane rozszerzająco, lecz w sposób ścisły.

W związku z powyższym, w opinii Wnioskodawcy pojęcie „wydatków na nabycie akcji” obejmuje swoim zakresem wyłącznie wydatki bezpośrednio warunkujące nabycie akcji, takie jak cena nabycia czy opłaty notarialne. Pojęcie to nie obejmuje natomiast odsetek od kredytu, pożyczki lub obligacji na zakup akcji, które nie warunkują nabycia akcji, lecz związane są jedynie ze sposobem finansowania wydatków na nabycie tych akcji.

Należy bowiem rozróżnić wydatki na nabycie akcji od wydatków związanych ze sposobem ich finansowania. Odsetki stanowią bowiem wynagrodzenie (zapłatę) za korzystanie z obcego kapitału, czyli wynagrodzenie za usługę finansową polegającą na udostępnieniu kapitału świadczoną przez pożyczkodawcę na rzecz pożyczkobiorcy. Odsetki są zatem kosztem wynikającym z wyboru sposobu finansowania zakupu akcji, nie zaś kosztami nabycia tych akcji.

W tym kontekście należy zauważyć, że w celu pozyskania kapitału na zakup akcji Spółki Wnioskodawca może wykorzystać różne źródła finansowania tej transakcji, w tym pożyczkę od Udziałowca, sprzedaż posiadanych aktywów, kredyt bankowy. Zatem decyzja Wnioskodawcy o pozyskaniu środków finansowych poprzez zaciągnięcie Pożyczki od Udziałowca będzie decyzją biznesową, niezależną od samej decyzji o nabyciu przedmiotowych akcji. Decyzja ta dotyczyć będzie wyboru przez Wnioskodawcę najkorzystniejszego sposobu finansowania przedmiotowej transakcji nabycia akcji. W związku z tym wydatki z tytułu odsetek od Pożyczki przeznaczonej na zakup akcji Spółki będą wydatkami związanymi ze sposobem sfinansowania nabycia tych akcji, nie zaś z samym ich nabyciem.

Analogiczne stanowisko powszechnie prezentują zarówno organy podatkowe, jak również sądy administracyjne. Przykładowo Wnioskodawca pragnie przytoczyć uzasadnienie Ministra Finansów wyrażone w piśmie z dnia 7 sierpnia 2002r. (sygn. PB4/AK-8214-6905-192/02), w którym Minister wskazał, że wydatkami na nabycie udziałów/akcji są wyłącznie wydatki bezpośrednio związane z nabyciem, tj. wydatki, bez których nie byłoby możliwe nabycie lub objęcie udziałów lub akcji. Do wydatków tych należy zaliczyć cenę nabycia, wpłaty na kapitał zakładowy. W przywołanym piśmie Minister Finansów stwierdził również, że „należy rozdzielić pojęcie wydatków na nabycie (objęcie) udziałów (akcji) od źródeł finansowania tego rodzaju wydatków. Dotyczy to w szczególności pożyczek i kredytów zaciągniętych na nabycie udziałów. Odsetki od takich pożyczek i kredytów nie stanowią wydatków na nabycie (objęcie) udziałów (akcji), niewątpliwie jednak pozostają w związku z przychodami podatnika. Dlatego też odsetki od tego rodzaju pożyczek i kredytów, zgodnie z przepisem art. 16 ust. 1 pkt 11 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, są kosztem w momencie zapłaty lub kapitalizacji”

Powyższe stanowisko jest również konsekwentnie prezentowane przez sądy administracyjne. Przykładowo Naczelny Sąd Administracyjny (dalej: NSA) w orzeczeniu z dnia 30 maja 2001r (sygn. SA/Ka 749/00) stwierdził jednoznacznie, że jeżeli „zakup jest pokryty przez podatnika ze środków pochodzących z zaciągniętej na ten cel pożyczki / kredytu \[\`(...)\`\] to odsetki należne od takiej pożyczki, będące zapłatą za uzyskaną pożyczkę bądź kredyt (ceną ich uzyskania), a nie wydatkami na nabycie akcji, są kosztem uzyskania przychodu już w momencie faktycznej zapłaty (poniesienia) lub kapitalizacji co wynika z art. 16 ust. 1 pkt 10 i 11 ustawy o PDOP.

Analogiczne stanowisko zostały zaprezentowane przez organy podatkowe i sądy administracyjne w wielu innych rozstrzygnięciach, przykładowo:

*   Interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z dnia 24 lutego 2010r. - sygn. IBPBI/2/423-1466/09/MO): „Istotne dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy jest zatem określenie zakresu znaczeniowego użytego w art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy wyrażenia „wydatków na nabycie”. Przez wydatki, o których mowa w tym przepisie należy rozumieć wydatki podatnika bezpośrednio związane z nabyciem akcji czy udziałów, a więc w szczególności ich cenę, opłaty notarialne, prowizje biura maklerskiego. Innymi słowy, użycie przez ustawodawcę określenia „wydatków na nabycie” oznacza, że do kosztów uzyskania przychodów - ale dopiero z chwilą sprzedaży udziałów lub akcji - zalicza się wydatki bezpośrednio warunkujące nabycie tych udziałów lub akcji, tj. takie, bez których poniesienia skuteczne nabycie udziałów lub akcji nie byłoby możliwe. Natomiast odsetki od kredytu lub pożyczki zaciągniętych w celu finansowania nabycia udziałów w spółce nie zalicza się do wydatków bezpośrednio warunkujących nabycie tych udziałów, Należy bowiem rozróżnić wydatki na nabycie udziałów od źródeł finansowania tego rodzaju wydatków \[\`(...)\`\]. W tym kontekście odsetek nie należy traktować jako bezpośrednich wydatków na nabycie akcji, gdyż brak tychże odsetek nie jest warunkiem, bez którego skuteczne nabycie udziałów (akcji) nie byłoby możliwe, a zatem do omawianych odsetek nie znajdzie zastosowania art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.”.
*   Interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 11 sierpnia 2008r. - sygn. ILPB3/423-289/08-2/HS: „Do typowych kosztów warunkujących nabycie udziałów lub akcji zaliczyć należy zapłaconą cenę udziałów lub akcji oraz inne koszty bezpośrednio związane z tym zakupem (opłaty, notarialne, prowizje biura maklerskiego itp.) \[..\]. Mając na uwadze powyższe, należy stwierdzić że koszty zaciągniętej pożyczki na zakup akcji czy udziałów — tj. odsetki, prowizje, a przy pożyczce dewizowej także różnice kursowe, nie są wydatkami na nabycie udziałów i akcji, lecz zapłatą za pożyczkę, wobec czego są one kosztem uzyskania przychodu wdacie ich faktycznej zapłaty lub kapitalizacji \[…\]. Jest to zatem zbieżne z ogólną zasadą zaliczania odsetek do kosztów uzyskania przychodów w momencie ich poniesienia lub kapitalizacji, bowiem zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 11 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, nie uważa się za koszty uzyskania przychodów naliczonych, lecz nie zapłaconych albo umorzonych odsetek od zobowiązań, w tym również od pożyczek (kredytów).”
*   Wyrok NSA z dnia 13 stycznia 2006r. — sygn. II FSK 229/05: „\[…\] należy stwierdzić, że przez wydatki, o których mowa w jej art. 16 ust. 1 pkt 8, należy rozumieć wydatki dokonane przez podatnika, bezpośrednio związane z nabyciem akcji. Są nimi w szczególności cena nabycia, opłaty notarialne, prowizje biura maklerskiego, Przy takim rozumieniu pojęcia wydatków, nie można do nich zaliczyć odsetek od kredytów zaciągniętych przez podatników na nabycie akcji, ponieważ wydatki z tego tytułu nie pozostają w bezpośrednim związku z ich nabyciem.”
*   Wyrok NSA z dnia 7 września 2004r. — sygn. FSK. 324/04: „\[…\] przez wydatki, o których mowa w art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, należy rozumieć wydatki podatnika bezpośrednio związane z nabyciem akcji, a więc w szczególności ich cenę, opłaty notarialne, prowizje biura maklerskiego. Do wydatków tych nie mogą być zaliczone odsetki od kredytu zaciągniętego przez podatnika na nabycie akcji, gdyż nie pozostają one w bezpośrednim związku z ich nabyciem.”

W związku z powyższym, w opinii Wnioskodawcy, należy stwierdzić, iż ograniczenia wynikające z art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy o PDOP nie będą miały zastosowania do odsetek od Pożyczki zaciągniętej przez Wnioskodawcę w celu sfinansowania nabycia akcji Spółki. Bowiem przedmiotowe odsetki od Pożyczki nie będą wydatkami na nabycie udziałów, lecz zapłatą za otrzymane finansowanie (usługę finansową), wobec czego będą one kosztem uzyskania przychodu zgodnie z ogólną zasadą zaliczania odsetek do kosztów uzyskania przychodów wyrażoną w art. 16 ust. 1 pkt 11 ustawy o PDOP, tj. w momencie ich zapłaty/kapitalizacji/potrącenia.

Wnioskodawca pragnie również wskazać, iż na jego prawo do zaliczenia w koszty uzyskania przychodu zapłaconych / skapitalizowanych / potrąconych odsetek od Pożyczki nie będzie mieć wpływu fakt ewentualnego połączenia Wnioskodawcy ze Spółką, ponieważ żaden przepis art. 16 ust. 1 ustawy o PDOP nie ogranicza możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów odsetek od pożyczki zaciągniętej na zakup akcji w przypadku, gdy spółka, w której akcje zostały zakupione, zostaje połączona z nabywcą tych akcji.

Wnioskodawca zwraca uwagę, że w wyniku połączenia składniki majątku Wnioskodawcy, jakim będą akcje Spółki, zostaną zastąpione (w sensie operacyjnym i bilansowym) aktywami należącymi do Spółki przejmowanej. Po połączeniu aktywa dotychczas należące do Spółki będą wykorzystywane przez Wnioskodawcę do kontynuowania działalności operacyjnej, którą przed połączeniem prowadziła Spółka.

Wnioskodawca nabędzie zatem majątek służący osiąganiu przychodów z działalności gospodarczej, a więc zostanie zachowana więź pomiędzy wydatkami z tytułu odsetek a przychodami Wnioskodawcy. Spełniony będzie zatem warunek wymieniony w art. 15 ust. 1 ustawy o PDOP określający, iż wydatki winny być związane z osiąganymi przychodami.

Podobne stanowisko w kwestii możliwości zaliczania do kosztów uzyskania przychodów odsetek zapłaconych i skapitalizowanych / potrąconych po dacie dokonania połączenia spółek prezentują także organy podatkowe w licznych indywidualnych interpretacjach podatkowych. Przykładowo w tym zakresie można wskazać na następujące rozstrzygnięcia organów podatkowych:

*   Interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 17 maja 2012r. - sygn. IPPP3/423-100/12-2/DP;
*   Interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 12 września 2011 r. — sygn. IPPB3/423-523/11-2/DP;
*   Interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 5 kwietnia 2011r. - sygn. IPPB3/423-159/07-5/1l/S/AG
*   Interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z dnia 8 kwietnia 2010r., sygn. IBPBI/2/423-156/10/AP;
*   Interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 20 lutego 2009r. - sygn. IPPB3/423-1614/08-2/ER;
*   Interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 27 listopada 2007r. — sygn. IP-PB3-423-159/07-2/AG.

Reasumując, zdaniem Wnioskodawcy odsetki od Pożyczki udzielonej przez Udziałowca na sfinansowanie zakupu akcji Spółki będą mogły zostać zaliczane przez Wnioskodawcę do kosztów uzyskania przychodów w momencie ich zapłaty, kapitalizacji lub potrącenia, zarówno przed, jak i po ewentualnym połączeniu Wnioskodawcy ze Spółką.

Przy czym przy określaniu prawa do zaliczania odsetek do kosztów uzyskania przychodów Wnioskodawca uwzględni aktualne ograniczenia wynikające z przepisu o niedostatecznej kapitalizacji, o których mowa w art. 16 ust. 1 pkt 60 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, jeśli zostaną spełnione przesłanki, o których mowa w tym przepisie.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej opisanego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, w tym zakresie odstąpiono od uzasadnienia prawnego oceny stanowiska wnioskodawcy.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania niniejszej interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr z 2012 poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.