Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB4/415-747/12-4/JK3
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2012-12-07
Teza: Otrzymane przez Wnioskodawcę odszkodowanie na podstawie przepisów Kodeksu pracy korzysta ze zwolnienia przedmiotowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Słowa kluczowe: opodatkowanie; umowa-umowa o pracę; wypadek; zwolnienie-zwolnienie przedmiotowe
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pana przedstawione we wniosku z dnia 03.09.2012 r. (data wpływu 07.09.2012 r.) oraz uzupełnieniu z dnia 28.11.2012 r. (data nadania 28.11.2012 r., data wpływu 30.11.2012 r.) na wezwanie z dnia 12.11.2012 r. Nr IPPB4/415-747/12-2/JK3 (data nadania 12.11.2012 r., data doręczenia 26.11.2012 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie zwolnienia z opodatkowania odszkodowania – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 07.09.2012 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie zwolnienia z opodatkowania odszkodowania.

Z uwagi na braki formalne, pismem Nr IPPB4/415-747/12-2/JK3 z dnia 12.11.2012 r. (data nadania 12.11.2012 r., data doręczenia 26.11.2012 r.) tut. Organ wezwał Wnioskodawcę do uzupełnienia przedmiotowego wniosku poprzez doprecyzowanie przedstawionego we wniosku stanu faktycznego.

Pismem z dnia 28.11.2012 r. (data nadania 28.11.2012 r., data wpływu 30.11.2012 r.) Wnioskodawca uzupełnił wniosek w terminie.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

W firmie N. Sp. z o.o. Wnioskodawca pracował od dnia 07 lutego 2005 roku. Początkowo w oparciu o umowy zlecenia. Z dniem 01 lipca 2005 roku została podpisana pierwsza umowa o pracę na czas określony do 30 czerwca 2006 roku, następnie druga na okres czasu od 01.07.2006 roku do 18.07.2007 roku. W styczniu 2007 roku Wnioskodawca uległ wypadkowi przy pracy. Długie przebywanie na zwolnieniu lekarskim, operacja i późniejsza rehabilitacja spowodowało ustanie stosunku pracy. Po odzyskaniu zdrowia stosunek pracy między Wnioskodawcą a N. sp. z o.o. został nawiązany poprzez podpisanie w dniu 17marca 2008 roku umowy o pracę na czas określony do dnia 31.03.2009 roku. Kolejne umowy: druga: od 01.04.2009 do 31.03.2010, trzecia: od 01.04.2010 do 30.06.2010 (gdzie pracodawca poinformował Wnioskodawcę, że zaczyna korzystać z przepisów zawartych w ustawie antykryzysowej), czwarta: od 01.07.2010 do 31.12.2010, piąta: od 01.01.2011 do 31.03.2011, szósta: od 01.04.2011 do 30.09.2011. Była to ostatnia umowa.

Ustawa antykryzysowa, z której korzystał N. sp. z o.o. weszła w życie od 22.08.2009 roku, czyli zaczęła obowiązywać podczas trwania drugiej umowy o pracę na czas określony, po powrocie Wnioskodawcy z choroby.

Przewiduje ona, iż maksymalny czas zawierania umów na czas określony nie może przekroczyć sumarycznie 24 miesięcy, a w związku z tym, że Wnioskodawca był związany z pracodawcą stosunkiem pracy w dniu jej wejścia w życie należy uznać, iż bieg tych 24 miesięcy rozpoczął się w dniu 22.08.2009 roku i upływał w dniu 21.08.2011 roku.

Pracodawca w żaden sposób nie rozwiązał stosunku pracy przed dniem 21.08.2011 roku. Natomiast nadal korzystał z pracy Wnioskodawcy w sposób stały w pełnym wymiarze godzinowym, gdzie wynagrodzenie w dalszym ciągu składało się z wynagrodzenia zasadniczego oraz premii i dodatków. Korzystałby dalej, gdyby nie fakt, że musiałby podpisać już umowę na czas nieokreślony, co w konsekwencji niosłoby za sobą większe uprawnienia dla Wnioskodawcy w momencie wypowiedzenia umowy (3 miesięczny okres wypowiedzenia, wypłata odprawy w przypadku np. reorganizacji zakładu, czy redukcji etatu).

Po przeprowadzeniu kilku rozmów w miesiącu wrześniu 2011 roku, jasno wynikało, że powodem dla którego nie została przedłużona Wnioskodawcy umowa jest reorganizacja zakładu. W związku z brakiem chęci polubownego załatwienia sprawy, Wnioskodawca wniósł skargę do Powiatowego Inspektoratu Pracy, licząc na zmianę stanowiska pracodawcy po pouczeniu go przez inspektora w zakresie przekroczenia limitu 24 miesięcy.

W wyniku przeprowadzonej kontroli inspektor zauważył owe przekroczenie, jak również kilka innych niezgodnych z prawem działań.

Mając powyższe na uwadze, należy uznać, że czas od dnia 22.08.2011 roku do dnia 30.09.2011 roku był już okresem, gdzie umowa o pracę była już umową na czas nieokreślony. Pracodawca dokonał niezgodnego z prawem zwolnienia z pracy i nie zachował okresu wypowiedzenia.

N. sp. z o.o. w dalszym ciągu nie zmieniał swojego stanowiska, więc Wnioskodawca złożył pozew do Sądu Rejonowego:

1.  o ustalenie istnienia stosunku pracy na czas nieokreślony.
2.  o odszkodowanie z powodu niezgodnego z prawem rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia.

Na rozprawie w dniu 28 marca 2012 roku, została zawarta ugoda, mocą której pozwany N.

Sp .z o.o. z siedzibą w G. zobowiązał się zapłacić na rzecz Wnioskodawcy 11.000 zł (jedenaście tysięcy złotych) brutto, tytułem odszkodowania związanego z rozwiązaniem umowy o pracę.

Ani w pozwie, ani w treści ugody nie ma oznaczenia paragrafu, na podstawie którego wypłacono Wnioskodawcy odszkodowanie, jednak według Wnioskodawcy chodzi o art. 56 § 1 Kodeksu pracy. W przypadku Wnioskodawcy nie zachowano odpowiedniego okresu wypowiedzenia. W związku z tym wniósł do Sądu o odszkodowanie. Umowa była zawarta na czas określony do dnia 30.09.2011 r. i uległa samoistnemu rozwiązaniu po czasie na jaki była zawarta. Przed sądem Wnioskodawca nie dochodził sprostowania tego faktu.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy odszkodowanie otrzymane w ramach ugody sądowej zawartej w dniu 28 marca 2012 roku w kwocie 11.000 zł (jedenaście tysięcy złotych) brutto, jest zwolnione z podatku dochodowego od osób fizycznych za 2012 rok?

Zdaniem Wnioskodawcy, otrzymane w 2012 roku odszkodowanie w ramach ww. ugody korzysta ze zwolnienia wynikającego z art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ponieważ otrzymane odszkodowanie wynika z przepisów ustawy Kodeks pracy, a nie jest odszkodowaniem za skrócenie wypowiedzenia umowy o pracę, o którym jest mowa w pkt a) tego przepisu. Alternatywnie odszkodowania przyznane na mocy ugody sądowej zwolnione są z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Reasumując otrzymane odszkodowanie nie podlega opodatkowaniu za 2012 rok.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 361 ze zm.), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Stosownie do art. 10 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, źródłami przychodów są stosunek służbowy, stosunek pracy, w tym spółdzielczy stosunek pracy, członkostwo w rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub innej spółdzielni zajmującej się produkcją rolną, praca nakładcza, emerytura lub renta.

Na mocy art. 11 ust. 1 ww. ustawy, przychodami (z pewnymi zastrzeżeniami pozostającymi bez znaczenia w rozpatrywanej sprawie) są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlegają zatem wszelkie dochody osiągane przez podatnika, z wyjątkiem tych dochodów, które zostały enumeratywnie wymienione przez ustawodawcę jako zwolnione od podatku, bądź od których zaniechano poboru podatku, w drodze rozporządzenia wydanego przez Ministra Finansów.

Natomiast na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy za przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej oraz spółdzielczego stosunku pracy uważa się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń, a w szczególności: wynagrodzenia zasadnicze, wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty za nie wykorzystany urlop i wszelkie inne kwoty niezależnie od tego, czy ich wysokość została z góry ustalona, a ponadto świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych.

Użyty powyżej zwrot „w szczególności” oznacza, że wymienione kategorie przychodów zostały wskazane jedynie przykładowo. Przychodem ze stosunku pracy i stosunków pokrewnych są więc wszelkiego rodzaju wypłaty i świadczenia skutkujące u podatnika powstaniem przysporzenia majątkowego, mające swoje źródło w łączącym pracownika z pracodawcą stosunku pracy lub stosunku pokrewnym. Takim przychodem jest również przedmiotowe odszkodowanie wynikające z ugody sądowej z tytułu rozwiązania przez pracodawcę umowy o pracę bez wypowiedzenia.

Kwestie dotyczące stosunku pracy, w tym wypłaty odszkodowań z tytułu rozwiązania przez pracodawcę umowy o pracę bez wypowiedzenia zostały zawarte w ustawie z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (t. j. Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm.).

Zgodnie z art. 56 § 1 powołanej ustawy Kodeks pracy, pracownikowi, z którym rozwiązano umowę o pracę bez wypowiedzenia z naruszeniem przepisów o rozwiązywaniu umów o pracę w tym trybie, przysługuje roszczenie o przywrócenie do pracy na poprzednich warunkach albo o odszkodowanie. O przywróceniu do pracy lub odszkodowaniu orzeka sąd pracy. Przepisy art. 45 § 2 i 3 stosuje się odpowiednio (art. 56 § 2 ww. ustawy). Stosownie do art. 58 ww. ustawy odszkodowanie, o którym mowa w art. 56, przysługuje w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia. Jeżeli rozwiązano umowę o pracę, zawartą na czas określony albo na czas wykonania określonej pracy, odszkodowanie przysługuje w wysokości wynagrodzenia za czas, do którego umowa miała trwać, nie więcej jednak niż za 3 miesiące. W razie rozwiązania przez pracodawcę umowy o pracę, zawartej na czas określony lub na czas wykonania określonej pracy, z naruszeniem przepisów o rozwiązywaniu umów o pracę bez wypowiedzenia, pracownikowi przysługuje wyłącznie odszkodowanie, jeżeli upłynął już termin, do którego umowa miała trwać, lub gdy przywrócenie do pracy byłoby niewskazane ze względu na krótki okres, jaki pozostał do upływu tego terminu. Odszkodowanie przysługuje w wysokości określonej w art. 58 (art. 59 Kodeksu pracy). Jeżeli pracodawca rozwiązał umowę o pracę w okresie wypowiedzenia z naruszeniem przepisów o rozwiązywaniu umów o pracę bez wypowiedzenia, pracownikowi przysługuje wyłącznie odszkodowanie. Odszkodowanie przysługuje w wysokości wynagrodzenia za czas do upływu okresu wypowiedzenia (art. 60 Kodeksu pracy).

Na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 cytowanej ustawy, wolne od podatku są otrzymane odszkodowania lub zadośćuczynienia, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw, z wyjątkiem:

1.  określonych w prawie pracy odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia umowy o pracę,
2.  odpraw pieniężnych wypłacanych na podstawie przepisów o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników,
3.  odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia funkcjonariuszom pozostającym w stosunku służbowym,
4.  odszkodowań przyznanych na podstawie przepisów o zakazie konkurencji,
5.  odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą,
6.  odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzeniem działów specjalnych produkcji rolnej, z których dochody są opodatkowane według skali, o której mowa w art. 27 ust. 1, lub na zasadach, o których mowa w art. 30c,
7.  odszkodowań wynikających z zawartych umów lub ugód innych niż ugody sądowe.

Na mocy art. 21 ust. 1 pkt 3b cytowanej ustawy wolne od podatku dochodowego są inne odszkodowania lub zadośćuczynienia otrzymane na podstawie wyroku lub ugody sądowej do wysokości określonej w tym wyroku lub ugodzie, z wyjątkiem odszkodowań lub zadośćuczynień:

1.  otrzymanych w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą,
2.  dotyczących korzyści, które podatnik mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono.

W świetle powyższego, z literalnego brzmienia powołanych przepisów jednoznacznie wynika, iż ze zwolnienia – na mocy art. 21 ust. 1 pkt 3 powołanej ustawy – korzystają te odszkodowania, których prawo otrzymywania wynika wprost z przepisów ustawy, z wyjątkiem wyłączonych ze zwolnienia wolą ustawodawcy. Ze zwolnienia korzystają również inne odszkodowania (a więc te, których wysokość i zasady ustalania nie wynikają wprost z przepisów prawa), ale otrzymane na podstawie wyroku lub ugody sądowej – art. 21 ust. 1 pkt 3b ustawy (także z wyjątkami).

Należy uznać, iż przedmiotowe odszkodowanie przysługujące Wnioskodawcy w związku z rozwiązaniem umowy o pracę bez wypowiedzenia jest odszkodowaniem zasądzonym na mocy ugody sądowej, a podstawą jego zasądzenia jest art. 56 § 1 Kodeksu pracy. Oznacza to, iż Wnioskodawcy przyznano odszkodowanie, którego zasady ustalania i wysokość wynikają wprost z przepisów odrębnej ustawy, tj. Kodeksu pracy i równocześnie odszkodowanie to nie zostało wymienione w art. 21 ust. 1 pkt 3 lit. a)-g) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. A zatem odszkodowanie to podlega zwolnieniu od podatku dochodowego na mocy art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W konsekwencji powołany we wniosku art. 21 ust. 1 pkt 3b ww. ustawy nie ma zastosowania w przedmiotowej sprawie, gdyż w tym przepisie zawarte jest zwolnienie od podatku dochodowego przewidziane dla innych odszkodowań (czyli innych niż te, których zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tychże ustaw), otrzymanych na podstawie wyroku lub ugody sądowej, do wysokości określonej tym wyroku lub ugodzie.

Reasumując, z przedstawionego stanu faktycznego oraz podatkowych unormowań prawnych w tym zakresie wynika, że otrzymane przez Wnioskodawcę odszkodowanie na podstawie przepisów Kodeksu pracy korzysta ze zwolnienia przedmiotowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Jeżeli przedstawiony we wniosku stan faktyczny różni się od stanu faktycznego występującego w rzeczywistości, wówczas wydana interpretacja nie będzie chroniła Wnioskodawcy w zakresie dotyczącym rzeczywiście zaistniałego stanu faktycznego.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.