Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPP1/4512-493/15/MN
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2015-07-28
Teza: Brak opodatkowania otrzymywanej od Gminy refundacji kosztów poniesionych w związku ze stosowaniem ulg przysługujących osobom uprawnionym przy świadczeniu usług transportu zbiorowego.
Słowa kluczowe: bilety; dotacja; komunikacja-komunikacja miejska; rekompensata; transport
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 5; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 8; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 29 (uchylony); [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 29a; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 30b; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 30c

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) w zw. z § 9 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko – przedstawione we wniosku z dnia 30 kwietnia 2015 r. (data wpływu 8 maja 2015 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie braku opodatkowania otrzymywanej od Gminy refundacji kosztów poniesionych w związku ze stosowaniem ulg przysługujących osobom uprawnionym przy świadczeniu usług transportu zbiorowego – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 8 maja 2015 r. złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania otrzymywanej od Gminy refundacji kosztów poniesionych w związku ze stosowaniem ulg przysługujących osobom uprawnionym przy świadczeniu usług transportu zbiorowego.

W złożonym wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

Wnioskodawca jest spółką z wyłącznym udziałem Gminy, która objęła w niej wszystkie udziały. Uchwałą z dnia 2 października 2008 r. Rada Miasta zobowiązała się zabezpieczyć w kolejnych budżetach w okresie od 2009 r. do 2016 r. z dochodów własnych Gminy kwotę X zł z przeznaczeniem na finansowanie publicznej komunikacji miejskiej z założeniem, że na każdy rok budżetowy okresu przypadać będzie kwota Y zł. Z uzasadnienia uchwały wynika, że uchwała została podjęta w celu zapewnienia stabilnych przychodów dla przewoźnika świadczącego usługi publicznej komunikacji miejskiej, a wybór przewoźnika nastąpić miał w trybie ustawy Prawo zamówień publicznych na okres 8 lat. Okres ten jak wynika z uzasadnienia uchwały był niezbędny dla zwrotu zainwestowanych środków, a przeznaczonych głównie na zapewnienie taboru niezbędnego dla należytego świadczenia usług publicznej komunikacji miejskiej.

Rada Miasta podjęła uchwałę w sprawie opłat za przewozy środkami komunikacji miejskiej, w której to w § 4 określono krąg osób uprawnionych do bezpłatnych przejazdów środkami komunikacji miejskiej, a w § 5 uchwały określono krąg osób uprawnionych do korzystania z ulgowych przejazdów komunikacją miejską. W § 1 natomiast ustalono maksymalne opłaty za komunalne usługi przewozowe publicznego transportu zbiorowego, a ceny biletów dla pasażerów zawsze były ustalane przez M. w wysokości maksymalnej możliwej opłaty, jaką dopuszczała Gmina.

Umową z dnia 31 grudnia 2008 r. Burmistrz Miasta w imieniu Gminy zawarł z Wnioskodawcą umowę, w której przedmiot został określony jako ustalenie zasad refundacji z budżetu Gminy kosztów poniesionych przez M. jako Przewoźnika w związku ze stosowaniem na liniach komunikacji miejskiej, w granicach administracyjnych Miasta, ulg przysługującym osobom uprawnionym na podstawie uchwały w sprawie opłat za przewozy środkami komunikacji miejskiej oraz obligatoryjnych ulg ustawowych stosowanych w komunikacji miejskiej. W ust. 2 § 1 umowy wskazano, że ilekroć w umowie jest mowa o „koszcie stosowania ulgi”, to należy przez to rozumieć koszt poniesiony przez Przewoźnika z tytułu uprawnień do bezpłatnych i ulgowych przejazdów wynikających z przepisów określonych w § 1 ust. 1 umowy. Natomiast ilekroć w umowie użyto pojęcia „ulga”, to należy przez to rozumieć prawo do bezpłatnych bądź ulgowych przejazdów zbiorową komunikacją miejską. Z kolei pojęcie „rekompensata (refundacja)”, oznacza utraconą korzyść finansową Przewoźnika ż tytułu stosowania ulg i zwolnień wynikających z przepisów określonych w § 1 ust. 1 umowy. W § 2 i § 4 Przewoźnik potwierdził, że w świadczonych usługach publicznego transportu będzie stosował ulgi i że będzie stosował do przewozów ceny biletów na poziomie nie wyższym niż ustalonych uchwałą Rady Gminy. Z kolei w § 9 umowy ustalono, że zryczałtowana kwota pokrywająca koszty stosowania ulg ustalona została na rok 2009 w kwocie Y zł brutto. Zmiana wysokości kwoty refundacji utraconych korzyści z tytułu stosowania ulg wymienionych w umowie, przez co należy rozumieć podwyższenie tej kwoty, jak i jej obniżenie, następuje w proporcji do ustalonego podwyższania bądź obniżania ceny biletu stosowanego w przewozach na obszarze Miasta (§ 9 ust. 2 umowy).

W § 10 umowy uregulowano sposób płatności refundacji, przewidując wypłatę w okresach miesięcznych 1/12 kwoty należnej w danym roku na podstawie faktur przekazanych Miastu i potwierdzonych przez Miasto. Natomiast w ust. 2 powołanego § 10 umowy wskazano, że ostateczne rozliczenie należnych kwot winno zostać dokonane po zakończeniu roku kalendarzowego w oparciu o przedłożone przez Przewoźnika dokumenty i informacje wymienione w § 11 ust. 3, lecz nie później niż w ciągu 30 dni po zakończeniu roku kalendarzowego. Zgodnie z § 11 ust. 3 umowy Przewoźnik zobowiązany był raz na pół roku, w terminie do 30 dni po zakończeniu półrocza, przekazywać Miastu następujące informacje i wskaźniki, o których mowa poniżej wraz ze wskazaniem występujących różnic:

1.  kilometry wymienione w Zakresie Usług Transportowych, kilometry rzeczywiście przejechane,
2.  liczba kursów przypadających na linie,
3.  wozokilometry oferowane na każdej linii,
4.  szczegółowe zestawienie dotyczące sprzedaży poszczególnych rodzajów biletów oraz osiąganych z tego tytułu przychodach,
5.  informacja o liniach, na których występują puste przebiegi lub znikome ilości pasażerów z podaniem okresów, godzin występowania takich sytuacji,
6.  istotne wydarzenia, jakie miały miejsce w obrębie sieci (np. konieczność zmiany przebiegu trasy wynikająca z przyczyn niezależnych od Wykonawcy, wystąpienie aktów wandalizmu lub przestępstw karnych, itp.).

Pomimo licznych, istotnych zmian powyższych parametrów, od których winna zależeć kwota przekazywana przez Miasto, a także pomimo podwyżek cen biletów, nigdy nie dokonywano ostatecznego rozliczenia należnych kwot na podstawie ww. informacji, jak i ich zmiany, a Miasto wypłacało i dalej wypłaca cały czas co miesiąc kwotę ustaloną pierwotnie w umowie na podstawie faktur wystawianych przez M. w wysokości 1/12 kwoty Y zł uznając, iż jest to kwota brutto zawierająca należny podatek od towarów i usług.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy kwoty otrzymywane od Miasta na podstawie uchwały w sprawie finansowania komunikacji przez Przewoźnika (Wnioskodawcę), w oparciu o uregulowania umowy z dnia 31 grudnia 2008 r., określającej zasady refundacji z budżetu Gminu kosztów poniesionych przez Przewoźnika, w związku ze stosowaniem ulg przysługujących osobom uprawnionym, podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Zdaniem Wnioskodawcy, kwoty otrzymywane od Miasta na podstawie uchwały w sprawie finansowania komunikacji na terenie Miasta przez Przewoźnika ZKM, w oparciu o uregulowania umowy z dnia 31 grudnia 2008 r., określającej zasady refundacji z budżetu Gminu kosztów poniesionych przez Przewoźnika, w związku ze stosowaniem ulg przysługujących osobom uprawnionym, nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Z umowy zawartej pomiędzy Gminą i Przewoźnikiem wynika, że zamiarem (celem) przyznanej dotacji jest zrekompensowanie Przewoźnikowi utraty dochodów spowodowanych objęciem pewnej (nieznanej) grupy osób, którym Przewoźnik świadczył będzie usługi transportu, zwolnieniem od opłat za usługę lub ulgę (obniżkę ceny) na świadczone usługi. Stąd też strony umowy ustaliły konieczność okresowego przekazywania istotnych parametrów, od których winna zależeć wysokość przekazywanych przez Miasto kwot pieniężnych. Faktycznie jednak nigdy nie nastąpiła zmiana wysokości przekazywanej kwoty, pomimo iż miała być ona w krótkich okresach czasu rozliczana w sposób bardzo szczegółowy, a tym samym wbrew treści umowy przekazywana cyklicznie na rzecz M. kwota nie stanowi wyrównania utraconych faktycznie dochodów z uwagi na stosowanie ulg, a jedynie stanowi ona ogólne dofinansowanie do działalności prowadzonej przez M. przez jej jedynego udziałowca. Tak przekazywana kwota, w oderwaniu od faktycznej liczby sprzedanych biletów z ulgą i wykonanych przewozów nie ma bezpośredniego wpływu na cenę, a tym samym nie powinna podlegać opodatkowaniu podatkiem VAT. Przekazywana przez Gminę, będącą wyłącznym udziałowcem Wnioskodawcy, kwota pieniężna na podstawie ww. umowy nie stanowi także zapłaty za usługi świadczone na rzecz Gminy, bowiem usługi te są świadczone na rzecz pasażerów. Nie ma ona także wpływu na cenę biletów, bowiem Gmina ustaliła ich wysokość maksymalną, która to wysokość maksymalna jest stosowana przez Wnioskodawcę, bez względu na fakt otrzymywania dofinansowania od Gminy i jej wysokości. Brak dofinansowania nie spowodowałby, że cena przewozu uległaby jakiejkolwiek zmianie, gdyż jej podwyższenie nie było możliwe bez zmiany uchwały ustalającej ceny maksymalne biletów. Pomimo zmian w cenach biletów, wbrew treści umowy, także nie dokonano zmiany przekazywanej kwoty. Tym samym dofinansowanie (refundacja) nigdy nie były weryfikowane ani też dostosowywane do parametrów, od których miała zależeć ich wysokość. Tak więc brak jest jakiegokolwiek wpływu refundacji udzielonej na podstawie ww. umowy w stałej wysokości na cenę, co skutkuje niepodleganiem podatkowi VAT.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 z późn. zm.) opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 8 ust. 1 cyt. ustawy przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1.  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2.  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3.  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Powołany przepis wskazuje, że pojęcie świadczenia usług ma bardzo szeroki zakres, gdyż nie obejmuje wyłącznie działań podatnika, lecz również zobowiązanie do powstrzymania się od dokonywania czynności lub do tolerowania czynności bądź sytuacji. Przez świadczenie usług należy zatem rozumieć każde zachowanie się podatnika – nie będące dostawą towarów – na rzecz innego podmiotu. Aby uznać dane świadczenie za odpłatne świadczenie usług, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy świadczoną usługą i przekazanym za nią wynagrodzeniem. Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę.

Stosownie do art. 15 ust. 1 ww. ustawy, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Działalność gospodarcza, zgodnie z ust. 2 powołanego artykułu, obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Ponadto zgodnie z art. 29a ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług podstawą opodatkowania, z zastrzeżeniem ust. 2-5, art. 30a-30c, art. 32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5, jest wszystko, co stanowi zapłatę, którą dokonujący dostawy towarów lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu sprzedaży od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej, włącznie z otrzymanymi dotacjami, subwencjami i innymi dopłatami o podobnym charakterze mającymi bezpośredni wpływ na cenę towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika.

Z powołanych wyżej przepisów wynika, że do podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług wlicza się tyko takie dotacje, subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze, które mają bezpośredni wpływ na kwotę należną (cenę) z tytułu dostawy lub świadczenia usługi.

Zatem otrzymane dotacje i inne dopłaty podlegają opodatkowaniu jako składnik ceny czynności, z którą są związane. Jeżeli dotacja, subwencja lub inna dopłata o podobnym charakterze przekazywana jest w celu sfinansowania dostawy konkretnych towarów lub świadczenia konkretnych usług – istnieje bezpośredni związek między otrzymaną dopłatą a dostawą towarów lub świadczeniem usług i ich ceną – to stanowi ona podstawę opodatkowania w rozumieniu art. 29a ust. 1 cyt. ustawy i podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. W takiej sytuacji mamy do czynienia z dotacją przedmiotową, która podlega opodatkowaniu według takiej stawki jak czynności, których dotyczą.

Natomiast otrzymana dotacja (dopłata o podobnym charakterze) niemająca bezpośredniego wpływu na cenę usługi, mająca na celu ogólne dofinansowanie działalności podatnika, nieuzależniona od ilości i wartości dostarczanych towarów lub świadczonych usług, nie zwiększa podstawy opodatkowania z tytułu podatku od towarów i usług.

Odnosząc przedstawiony stan faktyczny do powołanych w sprawie przepisów prawa stwierdzić należy, iż otrzymywana rekompensata w związku ze świadczeniem na rzecz pasażerów usług publicznych w zakresie lokalnego transportu zbiorowego nie stanowi wynagrodzenia z tytułu usług wykonywanych na rzecz Gminy i tym samym nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Pomiędzy Wnioskodawcą a Gminą istnieje wprawdzie stosunek prawny, jednakże w ramach tego stosunku bezpośrednim i ostatecznym beneficjentem będzie społeczeństwo korzystające z usług transportu. Brak jest zatem podstaw, aby twierdzić, że istnieje jakiekolwiek obustronne i ekwiwalentne świadczenie. Wnioskodawca nie świadczy usług na rzecz Gminy, lecz na rzecz potencjalnych podróżnych, a wynagrodzenie z tego tytułu stanowią kwoty uzyskane przez Spółkę ze sprzedaży biletów na rzecz pasażerów. W przedmiotowej sprawie brak jest zatem bezpośredniego związku pomiędzy kwotą rekompensaty a wynagrodzeniem z tytułu świadczenia usług lokalnego transportu zbiorowego. Przedmiotowej rekompensaty nie można również rozpatrywać w kategorii dotacji do ceny, czy też innej dopłaty o podobnym charakterze w rozumieniu art. 29a ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, z uwagi na fakt, iż nie ma ona bezpośredniego wpływu na cenę świadczonych usług lokalnego transportu zbiorowego, a zatem nie podlega ona opodatkowaniu jako czynność wymieniona w art. 5 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy.

Końcowo podkreślić należy, że niniejsza interpretacja indywidualna rozstrzyga wyłącznie zagadnienie zawarte w pytaniu oraz własnym stanowisku Wnioskodawcy, tj. dotyczące opodatkowania otrzymywanej od Gminy refundacji kosztów poniesionych w związku ze stosowaniem ulg przysługujących osobom uprawnionym przy świadczeniu usług transportu zbiorowego, natomiast nie rozstrzyga innych kwestii związanych z przedstawionym stanem faktycznym, w szczególności obowiązku zapłaty podatku z tytułu wystawionych na rzecz Gminy faktur zawierających podatek, dokumentujących otrzymane refundacje.

Ponadto podkreślić należy również, że niniejsza interpretacja została wydana w oparciu o przedstawiony we wniosku stan faktyczny, co oznacza, że przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, bądź skarbowej zostanie określony odmienny stan faktyczny, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, Al. Zwycięstwa 16/17, 80-219 Gdańsk, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.