Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBII/2/415-655/14/NG
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2014-10-17
Teza: skutki podatkowe uczestnictwa Wnioskodawcy w programie motywacyjnym, na podstawie którego wnioskodawca obejmie nieodpłatnie warranty subskrypcyjne, które następnie sprzeda spółce od której je nabył w ramach programu motywacyjnego.
Słowa kluczowe: papier-papiery wartościowe; sprzedaż
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 17

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) – Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z 15 lipca 2014 r. (data otrzymania 18 lipca 2014 r.) o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych oraz podatku od spadków i darowizn w zakresie skutków podatkowych uczestnictwa w programie motywacyjnym – **jest prawidłowe**.

UZASADNIENIE

W dniu 18 lipca 2014 r. otrzymano ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych oraz podatku od spadków i darowizn w zakresie skutków podatkowych uczestnictwa w programie motywacyjnym.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca jest zamieszkałym w Polsce obywatelem Polskim, będącym polskim rezydentem podatkowym, podlegającym w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu.

Wnioskodawca jest pracownikiem spółki akcyjnej z siedzibą w Polsce („Spółka”), będącej polskim rezydentem podatkowym, podlegającej w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu.

Spółka (pracodawca Wnioskodawcy) planuje wdrożenie programu motywacyjno- lojalnościowego skierowanego do kadry zarządzającej i kluczowych pracowników („Uprawnieni”) opartego o emisję papierów wartościowych, na podstawie których będzie przysługiwało w przyszłości prawo objęcia akcji Spółki – warrantów subskrypcyjnych. W celu wyemitowania warrantów walne zgromadzenie Spółki podejmie uchwałę o warunkowym podwyższeniu kapitału zakładowego Spółki, emisji warrantów subskrypcyjnych z wyłączeniem prawa poboru tych warrantów oraz akcji obejmowanych w ramach tej emisji przez dotychczasowych akcjonariuszy.

Wyemitowane warranty subskrypcyjne będą uprawniały do objęcia akcji (jeden warrant = jedna akcja) w przypadku dojścia emisji warunkowej do skutku (gdy Spółka w oznaczonym okresie osiągnie określony zysk netto na podstawie zatwierdzonych sprawozdań finansowych za przyjęty okres). Warrant subskrypcyjny, zgodnie ze swoim charakterem, nie rodzi prawa do dywidendy, udziału w majątku spółki po jej likwidacji czy innych praw majątkowych.

Warranty będą imienne i będzie istniał zakaz ich zbywania lub obciążania na rzecz innych podmiotów poza Spółką, bez zgody wskazanego organu Spółki.

Warranty subskrypcyjne będą przyznawane uprawnionym nieodpłatnie, a inkorporowane prawo objęcia akcji będzie przysługiwało uprawnionemu po wniesieniu wkładu pieniężnego, polegającego na zapłacie ceny emisyjnej zbliżonej do wartości nominalnej akcji.

Podstawą funkcjonowania programu motywacyjno-lojalnościowego będzie Regulamin programu, na podstawie którego będą zawierane z Uprawnionymi umowy uczestnictwa w programie motywacyjno-lojalnościowym („Umowy Subskrypcyjne”).

Do uczestnictwa w programie uprawnieni będą członkowie kadry zarządzającej oraz wytypowani przez Zarząd kluczowi pracownicy Spółki, którzy zawrą Umowy Subskrypcyjne – w tym również Wnioskodawca.

Program motywacyjno-lojalnościowy będzie polegał na przyznaniu uprawnionym nieodpłatnie warrantów subskrypcyjnych, uprawniających do objęcia akcji w Spółce, po upływie określonego okresu czasu oraz po spełnieniu się warunku podwyższenia kapitału. Dodatkowo (poza prawem poboru akcji po cenie emisyjnej, zgodnie z prawem inkorporowanym w warrancie subskrypcyjnym) uczestnicy programu motywacyjno-lojalnościowego otrzymają prawo żądania od Spółki wykupu posiadanych przez nich warrantów subskrypcyjnych w dowolnie wybranym momencie. Zgodnie z Regulaminem programu oraz Umową Subskrypcyjną, w niektórych przypadkach uczestnicy będą zobowiązani do zbycia warrantów na Spółkę (np. odwołanie z funkcji, rozwiązania umowy o pracę lub na żądanie Spółki).

Cena wykupu każdego Warrantu zostanie ustalona według wzoru:

Wartość akcji ustalona w oparciu o wartość księgową, ustaloną na podstawie ostatniego sprawozdania finansowego Spółki zbadanego przez biegłego, pomniejszona o cenę emisyjną akcji wynikającą z warrantu oraz pomniejszona o wartość ustalonego dyskonta. Wartość dyskonta będzie ustalona w oparciu o kryterium lojalnościowe tzn. zależna będzie od czasu w jakim nastąpi ewentualny wykup (im później nastąpi wykup tym wartość dyskonta będzie mniejsza).

Program motywacyjno-lojalnościowy oparty o warranty subskrypcyjne wydawane członkom kadry zarządzającej oraz kluczowym pracownikom jest formą dodatkowej motywacji dla osób zarządzających Spółką i kluczowych pracowników, mającą na celu ich zmotywowanie oraz powiązanie ich interesów z interesem Spółki.

Może zaistnieć sytuacja, w której jako uprawniony z warrantu subskrypcyjnego Wnioskodawca zawrze ze Spółką umowę jego zbycia na rzecz Spółki po cenie ustalonej zgodnie z zasadami określonymi powyżej, która zostanie zapłacona na rzecz Wnioskodawcy.

W związku z powyższym stanem faktycznym zadano następujące pytania.

1.  Jakie (określone w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych) jest źródło przychodu uzyskanego w związku ze zbyciem warrantów subskrypcyjnych na rzecz Spółki?
2.  Jaki jest moment osiągnięcia przychodu w związku ze zbyciem warrantu subskrypcyjnego na rzecz Spółki?
3.  Jaka jest podstawa opodatkowania i stawka podatku od dochodu osiągniętego w związku ze zbyciem warrantów subskrypcyjnych na rzecz Spółki?
4.  Kto jest płatnikiem podatku od dochodu osiągniętego w związku ze zbyciem warrantów subskrypcyjnych na rzecz Spółki?
5.  Czy objęcie warrantów subskrypcyjnych w ramach programu motywacyjnego podlega opodatkowaniu?

Zdaniem Wnioskodawcy:

Ad.1.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – źródłami przychodów są kapitały pieniężne i prawa majątkowe, w tym odpłatne zbycie praw majątkowych inne niż wymienione w pkt 8 lit. a)-c). Za przychody z kapitałów pieniężnych – stosownie do art. 17 ust. 1 pkt 6 ww. ustawy – uważa się między innymi należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, przychody z odpłatnego zbycia udziałów (akcji) oraz papierów wartościowych.

Zgodnie z art. 5a pkt 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – o ile w ustawie jest mowa o papierach wartościowych oznacza to papiery wartościowe, o których mowa w art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi. Zgodnie z art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi – papierami wartościowymi są między innymi warranty subskrypcyjne.

Analiza powyższych przepisów pozwala stwierdzić, że osiągnięty przez uprawnionego dochód z tytułu uczestnictwa w programie motywacyjno-lojalnościowym zakończony zbyciem na rzecz Spółki warrantów subskrypcyjnych powinien być zaliczany w całości do tzw. dochodu z kapitałów pieniężnych i praw majątkowych objętego art. 30b ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (zbycie papierów wartościowych).

W świetle powyższego wyjaśnienia, w ocenie Wnioskodawcy, źródłem przychodu uzyskanego w związku ze zbyciem warrantów subskrypcyjnych na rzecz Spółki jest tzw. dochód z kapitałów pieniężnych i praw majątkowych objęty art. 30b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (zbycie papierów wartościowych).

Ad.2.

W ocenie Wnioskodawcy przychód powstanie z chwilą zawarcia umowy sprzedaży warrantów subskrypcyjnych, co wynika z art. 17 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, który literalnie stwierdza, że za przychód uważa się należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, przychody z odpłatnego zbycia papierów wartościowych.

W świetle powyższego stwierdzenia, w ocenie Wnioskodawcy momentem osiągnięcia przychodu w związku ze zbyciem warrantu subskrypcyjnego na rzecz Spółki będzie moment zawarcia umowy sprzedaży warrantu na rzecz Spółki.

Ad.3.

Wysokość przychodu – zgodnie z art. 17 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – ustalana będzie na podstawie art. 19 ww. ustawy i będzie nią wartość wyrażona w cenie określonej w umowie, pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia z zastrzeżeniem jednak, że jeżeli cena, bez uzasadnionej przyczyny, znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, przychód ten określa organ podatkowy lub organ kontroli skarbowej w wysokości wartości rynkowej. Stosownie natomiast do art. 19 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – wartość rynkową rzeczy lub praw majątkowych określa się na podstawie cen rynkowych stosowanych w obrocie rzeczami lub prawami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca odpłatnego zbycia. Podatek dochodowy z tytułu odpłatnego zbycia papierów wartościowych, a więc również warrantów subskrypcyjnych – zgodnie z art. 30b ust. 1 ww. ustawy – wynosi 19% uzyskanego dochodu. Dochodem zaś – stosownie do ust. 2 pkt 1) przywołanego przepisu – jest różnica pomiędzy sumą przychodów uzyskanych z tytułu odpłatnego zbycia papierów wartościowych, a kosztami uzyskania przychodów. W przypadku gdy warranty obejmowane będą nieodpłatnie, to Uprawniony nie poniesie wydatków z tym związanych, które mogłyby stanowić koszt uzyskania przychodu w przypadku ich zbycia, a zatem przychód Uprawnionego będzie stanowiła cena sprzedaży określona w umowie sprzedaży warrantów subskrypcyjnych Spółce, a jednocześnie przychód ten będzie dochodem podlegającym opodatkowaniu.

W świetle powyższego wyjaśnienia, w ocenie Wnioskodawcy, podstawą opodatkowania dochodu osiągniętego w związku ze zbyciem warrantów subskrypcyjnych na rzecz Spółki będzie wartość warrantów wyrażona w cenie określonej w umowie przy nieodpłatnym objęciu warrantów. Stawka podatku wyniesie 19% uzyskanego dochodu.

Ad.4.

Odnosząc się do kwestii płatnika podatku to – zgodnie z art. 41 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – płatnicy są zobowiązani do pobierania zryczałtowanego podatku dochodowego od dokonywanych wypłat (świadczeń) lub stawianych do dyspozycji podatnika pieniędzy lub wartości pieniężnych z tytułów określonych w art. 29, art. 30 ust. 1 pkt 2, 4 - 5a, 13 i 14 oraz art. 30a ust. l, z zastrzeżeniem ust. 4d, 5 oraz 10 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Przepis ten, zdaniem Wnioskodawcy, nie przewiduje obowiązku pobrania podatku w przypadku uzyskiwania dochodów na podstawie art. 30b ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Konsekwencją takiego stanu rzeczy jest okoliczność, że podatnik – stosownie do art. 45 ust. 1 a pkt 1 ww. ustawy – sam jest zobowiązany do złożenia w terminie do 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym odrębnego zeznania o wysokości osiągniętego w roku podatkowym dochodu między innymi z kapitałów opodatkowanych na zasadach określonych w art. 30b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W ocenie Wnioskodawcy, płatnikiem podatku od dochodu osiągniętego w związku ze zbyciem na rzecz Spółki warrantów subskrypcyjnych przyznanych w ramach programu motywacyjnego jest podatnik.

Ad.5.

Kwestia potencjalnego powstania obowiązku podatkowego w momencie objęcia warrantów subskrypcyjnych w związku z przystąpieniem do programu motywacyjno-lojalnościowego, w ocenie Wnioskodawcy, wymaga rozważenia na gruncie dwoch ustaw:

1.  ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych,
2.  ustawy o podatku od spadków i darowizn.

Źródła przychodów objęte ustawą o podatku dochodowym od osób fizycznych zostały wymienione w art. 10 tej ustawy. Wyliczenie zawarte w ust. 1 tej regulacji zawiera katalog zamknięty przychodów objętych regulacją ustawową. W ocenie Wnioskodawcy, w ślad za opisanym powyżej zaklasyfikowaniem warrantu subskrypcyjnego jako papieru wartościowego, jego objęcie może potencjalnie podlegać wyłącznie kategorii przychodów zdefiniowanych w art. 10 ust. 1 pkt 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – kapitały pieniężne i prawa majątkowe, w tym odpłatne zbycie praw majątkowych innych niż wymienione w pkt 8 lit. a)-c).

Uszczegółowieniem wskazanej powyżej regulacji art. 10 ust. 1 pkt 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jest art. 17 tej Ustawy. Zgodnie z treścią art. 17 ust. 1 pkt 6 ww. ustawy – za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, przychody z:

1.  odpłatnego zbycia udziałów w spółkach mających osobowość prawną oraz papierów wartościowych,
2.  realizacji praw wynikających z papierów wartościowych.

W konsekwencji, zdaniem Wnio0skodawcy, samo przyznanie warrantów subskrypcyjnych (nie stanowiące jego zbycia lub realizacji wynikających z niego praw) nie stanowi czynności objętej art. 10 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a co za tym idzie, nie rodzi skutku w postaci powstania przychodu do opodatkowania u Uprawnionego.

W ocenie Wnioskodawcy, w opisanym we wniosku zdarzeniu przepisy ustawy o podatku od spadków i darowizn nie znajdują zastosowania. Powyższe stanowisko oparte jest na następujących przesłankach.

Zgodnie z art. 1 pkt 1 ust. 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn – podatkowi temu podlegają m.in. darowizny. Zgodnie z art. 888 § 1 Kodeksu cywilnego – przez umowę darowizny darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swojego majątku. Użyte w cytowanym przepisie wyrażenie: „świadczenie bezpłatne” należy rozumieć w ten sposób, że darczyńca dokonuje przysporzenia majątkowego nie otrzymując od drugiej strony transakcji żadnego ekwiwalentu ekonomicznego. W konsekwencji dana transakcja może być kwalifikowana jako darowizna wyłącznie wtedy, gdy motywacja podmiotu dokonującego przysporzenia jest uwarunkowana poza ekonomicznie. Tymczasem w przedstawionym zdarzeniu jedyną przyczyną, dla której Spółka decyduje się na dokonanie przysporzenia dla Uprawnionego jest zmotywowanie go do wzmożonej aktywności w wykonywaniu jego obowiązków na rzecz spółki oraz związanie go ze spółką i skłonienie do powstrzymywania się od odejścia ze Spółki. Z tych przyczyn należy stwierdzić, że rozważana czynność przyznania Uprawnionemu warrantów subskrypcyjnych w ramach programu motywacyjno-lojalnościowego nie może być kwalifikowana jako darowizna w rozumieniu art. 888 § 1 k.c., a w konsekwencji nie stanowi darowizny, o której mowa w art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn.

W ocenie Wnioskodawcy, objęcie warrantów subskrypcyjnych w ramach programu motywacyjno-lojalnościowego nie podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest prawidłowe.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 361 ze zm.) – opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Stosownie do art. 10 ust. 1 pkt 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – źródłami przychodów są kapitały pieniężne i prawa majątkowe, w tym odpłatne zbycie praw majątkowych innych niż wymienione w pkt 8 lit. a)-c).

W myśl art. 17 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, przychody:

1.  z odpłatnego zbycia udziałów (akcji) oraz papierów wartościowych,
2.  z realizacji praw wynikających z papierów wartościowych, o których mowa w art. 3 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi.

Papierami wartościowymi – w rozumieniu art. 5a ust. 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – są papiery wartościowe, o których mowa w art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (t. j. Dz. U. z 2010 r. Nr 211, poz. 1384 oraz z 2011 r. Nr 106, poz. 622, Nr 131, poz. 763 i Nr 234, poz.1391).

W myśl przepisu art. 3 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 94) o obrocie instrumentami finansowymi – ilekroć w ustawie jest mowa o papierach wartościowych rozumie się przez to:

1.  akcje, prawa poboru w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1030 ze zm.), prawa do akcji, warranty subskrypcyjne, kwity depozytowe, obligacje, listy zastawne, certyfikaty inwestycyjne i inne zbywalne papiery wartościowe, w tym inkorporujące prawa majątkowe odpowiadające prawom wynikającym z akcji lub z zaciągnięcia długu, wyemitowane na podstawie właściwych przepisów prawa polskiego lub obcego.
2.  inne zbywalne prawa majątkowe, które powstają w wyniku emisji, inkorporujące uprawnienie do nabycia lub objęcia papierów wartościowych określonych w lit. a, lub wykonywane poprzez dokonanie rozliczenia pieniężnego (prawa pochodne).

W świetle przywołanego powyżej przepisu warranty subskrypcyjne, co do zasady, stanowią papiery wartościowe, przy czym zgodnie z podaną definicją warranty subskrypcyjne, o których mowa są papierami zbywalnymi i mają być emitowane na podstawie właściwych przepisów prawa polskiego lub obcego.

Istotę warrantów subskrypcyjnych regulują przepisy ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych.

W myśl art. 453 § 2 Kodeksu – w celu podwyższenia kapitału zakładowego zgodnie z przepisami niniejszego rozdziału spółka może emitować papiery wartościowe imienne lub na okaziciela uprawniające ich posiadacza do zapisu lub objęcia akcji, z wyłączeniem prawa poboru (warranty subskrypcyjne).

Natomiast stosownie do art. 453 § 3 Kodeksu – uchwała o emisji warrantów subskrypcyjnych powinna określać:

1.  uprawnionych do objęcia warrantów subskrypcyjnych;
2.  cenę emisyjną lub sposób jej ustalenia, jeżeli warranty subskrypcyjne mają być emitowane odpłatnie;
3.  liczbę akcji przypadających na jeden warrant subskrypcyjny;
4.  termin wykonania prawa z warrantu, z tym że nie może on być dłuższy niż 10 lat

Regulacja dotycząca warrantów subskrypcyjnych w Kodeksie spółek handlowych nie jest rozbudowana. Milczy w temacie zbywalności warrantów subskrypcyjnych. Dlatego w doktrynie podkreśla się, że z regulacji o walorze generalnym należy wywieść niedopuszczalność bezwzględnego zakazu zbywalności warrantów subskrypcyjnych dopuszczając jednakże zastrzeżenia ograniczeń zbywalności warrantów subskrypcyjnych imiennych.

Stwierdzić zatem należy, że w sytuacji sprzedaży warrantów na rzecz Spółki powstaje przychód z kapitałów pieniężnych, określony w art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy w zakresie pytania nr 1 należało uznać za prawidłowe.

Z kolei odnośnie do ustalenia momentu powstania po stronie Wnioskodawcy przychodu ze zbycia warrantów subskrypcyjnych na rzecz Spółki zauważyć należy, że określając moment, w którym Wnioskodawca uzyska przychód z kapitałów pieniężnych z tytułu odpłatnego zbycia papierów wartościowych należy kierować się literalnym brzmieniem art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a) ww. ustawy.

Zgodnie z art. 11 ust. 1 ww. ustawy – przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Natomiast zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a) ww. ustawy – za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, przychody z odpłatnego zbycia m.in. papierów wartościowych, do których zaliczamy warranty subskrypcyjne. Artykuł ten wyraźnie odróżnia przychód należny od jego „faktycznego otrzymania”, czyli „zapłaty”. Jednocześnie zauważyć należy, że przepisy prawa podatkowego nie wprowadzają definicji legalnej pojęcia „przychody należne”.

Realizując zatem założenia wykładni prawa nakazującej poszukiwanie znaczenia interpretowanego terminu w powszechnym języku polskim, wskazać należy na rozumienie znaczeniowe pojęcia „należny” według „Słownika języka polskiego” pod redakcją prof. M. Szymczaka (Wydawnictwo Naukowe PWN – 1998 r., wydanie I, tom II, str. 253), który wskazuje znaczenie wyrazu „należny” jako „przysługujący, należący się komuś lub czemuś”. Tak więc „przychód należny” oznacza przychód przysługujący, który się należy i nie ma znaczenia, że nie został otrzymany. W momencie zbycia papierów wartościowych (warrantów subskrypcyjnych) następuje przeniesienie praw i obowiązków wynikających z ich posiadania na nabywcę. Zatem w przypadku odpłatnego zbycia warrantów w drodze zawarcia umowy sprzedaży przychód należny powstaje w dacie zawarcia umowy sprzedaży papierów wartościowych (warrantów subskrypcyjnych).

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy w zakresie pytania nr 2 należało uznać za prawidłowe.

Odnośnie natomiast do odpowiedzi na pytanie nr 3, zauważyć należy, że zbycie warrantów subskrypcyjnych przez Wnioskodawcę na rzecz Spółki należy zakwalifikować – zgodnie z ww. art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – do przychodów z kapitałów pieniężnych.

Sposób opodatkowania dochodów ze zbycia papierów wartościowych określa art. 30b ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, zgodnie z którym od dochodów uzyskanych z odpłatnego zbycia m.in. papierów wartościowych, podatek dochodowy wynosi 19% uzyskanego dochodu.

W tym miejscu zauważyć należy, że – zgodnie z art. 17 ust. 2 ww. ustawy – przy ustalaniu wartości przychodów, o których mowa w ust. 1 pkt 4 lit. c), pkt 6, 7, 9 i 10, stosuje się odpowiednio przepisy art. 19.

Zatem w myśl art. 17 ust. 2 ww. ustawy – zasady określenia dochodów zawarte w art. 19 ww. ustawy, znajdują zastosowanie do opodatkowania następujących przychodów z kapitałów pieniężnych:

*   przychodów z majątku likwidowanej osoby prawnej lub spółki,
*   przychodów z tytułu odpłatnego zbycia udziałów (akcji) oraz papierów wartościowych,
*   przychodów z realizacji praw wynikających z papierów wartościowych,
*   przychodów z odpłatnego zbycia praw poboru,
*   przychodów w związku z wniesieniem wkładu niepieniężnego do spółki albo spółdzielni,
*   przychodów z odpłatnego zbycia pochodnych instrumentów finansowych oraz z realizacji praw z nich wynikających.

Przepis art. 19 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stanowi, że przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych oraz innych rzeczy, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8, jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie, pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia. Jeżeli jednak cena, bez uzasadnionej przyczyny, znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, przychód ten określa organ podatkowy lub organ kontroli skarbowej w wysokości wartości rynkowej. Przepis art. 14 ust. 1 zdanie drugie stosuje się odpowiednio.

Tym samym w omawianej sytuacji zastosowanie znajduje więc art. 19 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, gdyż w przywołanym powyżej art. 17 ust. 2 wyraźnie wskazano, że art. 19 odnosi się do przychodów z tytułu zbycia udziałów (akcji) oraz papierów wartościowych.

Stosownie do treści art. 30b ust. 2 pkt 1 ww. ustawy – dochodem z odpłatnego zbycia papierów wartościowych jest różnica między sumą przychodów uzyskanych z tytułu odpłatnego zbycia papierów wartościowych a kosztami uzyskania przychodów, określonymi na podstawie art. 22 ust. 1f lub ust. 1g lub art. 23 ust. 1 pkt 38, z zastrzeżeniem art. 24 ust. 13 i 14.

Z przedstawionego we wniosku zdarzenia wynika, że Wnioskodawca nabędzie warranty subskrypcyjne nieodpłatnie zatem w przypadku ich sprzedaży Spółce brak będzie kosztów uzyskania tego przychodu.

Podsumowując, dochodem Wnioskodawcy ze sprzedaży warrantów subskrypcyjnych będzie przychód czyli cena ich sprzedaży określona w umowie sprzedaży (o ile odpowiadać będzie cenie rynkowej), albowiem Wnioskodawca warranty nabędzie nieodpłatnie a tym samym nie poniesie żadnych kosztów uzyskania przychodów.

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy w zakresie pytania nr 3 należało uznać za prawidłowe.

Odnośnie do odpowiedzi na pytanie nr 4 zauważyć należy, że dochodów z odpłatnego zbycia papierów wartościowych – zgodnie z art. 30b ust. 5 ww. ustawy – nie łączy się z dochodami opodatkowanymi na zasadach określonych w art. 27 oraz art. 30c.

Zgodnie natomiast z art. 30b ust. 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – po zakończeniu roku podatkowego podatnik jest obowiązany w zeznaniu podatkowym, o którym mowa w art. 45 ust. 1a pkt 1, wykazać dochody uzyskane w roku podatkowym z odpłatnego zbycia papierów wartościowych, w tym również dochody, o których mowa w art. 24 ust. 14, dochody z odpłatnego zbycia pochodnych instrumentów finansowych, a także dochody z realizacji praw z nich wynikających oraz z odpłatnego zbycia udziałów (akcji) oraz z tytułu objęcia udziałów (akcji) w spółce albo wkładów w spółdzielniach w zamian za wkład niepieniężny w postaci innej niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część, i obliczyć należny podatek dochodowy.

Oznacza to, że na podatniku, który uzyskał dochód (poniósł stratę) z kapitałów opodatkowanych na zasadach określonych w art. 30b ciąży obowiązek złożenia we właściwym urzędzie skarbowym zeznania według ustalonego wzoru (formularz PIT-38), w terminie do dnia 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym (art. 45 ust. 1a pkt 1 ustawy).

W tym samym terminie dokonuje się też wpłaty należnego podatku wynikającego z zeznania (art. 45 ust. 4 pkt 2).

Podsumowując, obowiązek wykazania dochodu ze sprzedaży warrantów subskrypcyjnych będzie ciążył na Wnioskodawcy będącym podatnikiem

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy w zakresie pytania nr 4 należało uznać za prawidłowe.

Z kolei odnośnie do odpowiedzi na pytanie nr 5 zauważyć należy, że zgodnie z przywołanym na wstępie art. 9 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Stosowne natomiast do art. 11 ust. 1 ww. ustawy przychodami – z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Sposób ustalania wartości pieniężnej wyżej określonych świadczeń regulują dalsze przepisy przywołanego artykułu.

Stosownie do art. 11 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – wartość pieniężną świadczeń w naturze, z zastrzeżeniem art. 12 ust. 2, określa się na podstawie cen rynkowych stosowanych w obrocie rzeczami lub prawami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca ich uzyskania.

Na podstawie art. 11 ust. 2a ustawy – wartość pieniężną innych nieodpłatnych świadczeń ustala się:

1.  jeżeli przedmiotem świadczenia są usługi wchodzące w zakres działalności gospodarczej dokonującego świadczenia – według cen stosowanych wobec innych odbiorców,
2.  jeżeli przedmiotem świadczeń są usługi zakupione – według cen zakupu,
3.  jeżeli przedmiotem świadczeń jest udostępnienie lokalu lub budynku – według równowartości czynszu, jaki przysługiwałby w razie zawarcia umowy najmu tego lokalu lub budynku,
4.  w pozostałych przypadkach – na podstawie cen rynkowych stosowanych przy świadczeniu usług lub udostępnianiu rzeczy lub praw tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca udostępnienia.

Zgodnie z art. 11 ust. 2b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – jeżeli świadczenia są częściowo odpłatne, przychodem podatnika jest różnica pomiędzy wartością tych świadczeń, ustaloną według zasad określonych w ust. 2 lub 2a, a odpłatnością ponoszoną przez podatnika.

Dla celów podatkowych przyjmuje się, że nieodpłatne świadczenie obejmuje każde działanie lub zaniechanie na rzecz innej osoby oraz wszystkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu, lub te wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności podmiotów, których skutkiem jest przysporzenie majątku innej osobie, mające konkretny wymiar finansowy.

Z treści wniosku wynika, że Wnioskodawca jest pracownikiem spółki akcyjnej, która planuje wdrożenie programu motywacyjno-lojalnościowego skierowanego do kadry zarządzającej i kluczowych pracowników opartego o emisję papierów wartościowych, na podstawie których będzie przysługiwało w przyszłości prawo objęcia akcji Spółki – warrantów subskrypcyjnych. Wyemitowane warranty będą uprawniały do objęcia akcji (jeden warrant = jedna akcja) w przypadku dojścia emisji warunkowej do skutku (gdy Spółka w oznaczonym okresie osiągnie określony zysk netto na podstawie zatwierdzonych sprawozdań finansowych za przyjęty okres). Warrant subskrypcyjny, zgodnie ze swoim charakterem, nie rodzi prawa do dywidendy, udziału w majątku spółki po jej likwidacji czy innych praw majątkowych. Warranty będą imienne i będzie istniał zakaz ich zbywania lub obciążania na rzecz innych podmiotów poza Spółką, bez zgody wskazanego organu Spółki. Warranty subskrypcyjne będą przyznawane uprawnionym nieodpłatnie, a inkorporowane prawo objęcia akcji będzie przysługiwało uprawnionemu po wniesieniu wkładu pieniężnego, polegającego na zapłacie ceny emisyjnej zbliżonej do wartości nominalnej akcji.

Odnosząc powyższe zdarzenie do przywołanych powyżej przepisów wskazać należy, że uczestnicy programu motywacyjnego-lojalnościowego otrzymają co prawda warranty subskrypcyjne nieodpłatnie, jednakże na moment ich otrzymania nie będzie możliwe określenie ich rzeczywistej wartości, która mogłaby stanowić podstawę do oszacowania przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych – zgodnie z art. 11 ust. 1 i 2a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Realną wartość warrantu stanowi bowiem nadwyżka wartości rynkowej akcji, do których objęcia uprawniony jest posiadacz warrantu, ponad cenę emisyjną po jakiej osoba uprawniona może objąć akcje w ramach programu motywacyjno-lojalnościowego. Wartości tej nie da się przy tym wycenić na dzień otrzymania warrantu uprawniającego do objęcia akcji po cenie emisyjnej. Warrant uprawnia bowiem do objęcia akcji w przyszłości, z natury rzeczy więc na dzień otrzymania warrantu nie jest znana przyszła wartość akcji. W momencie objęcia warrantu nie wiadomo czy cena rynkowa akcji (w chwili konwersji warrantu na akcje) będzie wyższa czy niższa od ceny emisyjnej określonej w programie motywacyjno-lojalnościowym (tzn. czy warrant w ostatecznym rozrachunku przyniesie jego posiadaczowi jakąkolwiek korzyść).

Brak konkretnego wymiaru finansowego warrantów w momencie ich przyznania osobom uprawnionym uniemożliwia traktowanie ich w kategorii przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, zgodnie z zasadami wynikającymi z art. 11 tejże ustawy. W związku z powyższym wyjaśnieniem uznać należy, że otrzymanie przez Wnioskodawcę warrantów w ramach programu motywacyjno-lojalnościowego będzie neutralne podatkowo, tzn. w chwili objęcia warrantów po stronie Wnioskodawcy nie powstanie przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Odnośnie natomiast do możliwości opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn objęcia przez Wnioskodawcę warrantów subskrypcyjnych w ramach uczestnictwa w programie motywacyjno-lojalnościowym zauważyć należy, że zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t.j. Dz.U. z 2009 r. Nr 93, poz. 768 ze zm.) – podatkowi od spadków i darowizn, zwanemu dalej „podatkiem”, podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem darowizny, polecenia darczyńcy.

Przez pojęcie darowizny rozumieć należy typ umowy nazwanej, opisany w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 121). Zgodnie z przepisem art. 888 § 1 Kodeksu cywilnego – przez umowę darowizny darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swego majątku. Podstawowym elementem umowy darowizny, niezbędnym do uznania, że dane świadczenie jest darowizną, jest jej nieodpłatność. Świadczenie jest nieodpłatne wówczas, gdy otrzymujący świadczenie nie świadczy nic w zamian ani też nie zobowiązuje się do innego świadczenia w przyszłości. Przy czym to świadczenie drugiej strony nie musi mieć charakteru majątkowego, może być np. korzyścią osobistą. Jedynym celem jaki leży u podstaw darowizny, jest chęć przysporzenia majątkowego na rzecz drugiej strony. Jeżeli podatnik dokonuje świadczenia, mając nadzieję uzyskania w zamian w przyszłości jakiejś korzyści majątkowej lub osobistej, to nie można mówić o darowiźnie.

Mając na uwadze powyższe wyjaśnienia należy stwierdzić, że nieodpłatne przyznanie warrantów subskrypcyjnych w ramach programu motywacyjno-lojalnościowego nie stanowi dla Wnioskodawcy darowizny. Objęcie Wnioskodawcy programem motywacyjno-lojalnościowym a w konsekwencji nieodpłatne przyznanie mu warrantów jest podyktowane zmotywowaniem Wnioskodawcy do wzmożonej aktywności w wykonywaniu jego obowiązków na rzecz Spółki oraz związanie go ze Spółką i skłonienie do powstrzymywania się od odejścia ze Spółki. Tym samym nie sposób uznać, że takie przyznanie warrantów ma przynosić korzyść tylko jednej stronie umowy. Jedynym celem Spółki przyznającej nieodpłatnie warranty nie jest przecież chęć przysporzenia majątkowego po stronie Wnioskodawcy bez oczekiwania korzyści dla Spółki.

Podsumowując, stanowisko Wnioskodawcy w zakresie pytania oznaczonego nr 5 we wniosku należało uznać za prawidłowe, z tym zastrzeżeniem, że w podatku dochodowym od osób fizycznych objęcie przez Wnioskodawcę warrantów subskrypcyjnych w ramach programu motywacyjno-lojalnościowego nie podlega opodatkowaniu dlatego, że w momencie ich przyznania osobom uprawnionym nie będzie możliwe określenie ich rzeczywistej wartości, która mogłaby stanowić podstawę do oszacowania przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, a nie dlatego, że – jak twierdzi Wnioskodawca – przyznanie warrantów nie stanowi czynności objętej art. 10 stawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa S. Wyszyńskiego 2, 44-100 Gliwice, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie – w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.