Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPB2/415-602/08-2/MK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2008-12-08
Teza: Sprzedaż nieruchomości nabytej w drodze spadku i działu spadku.
Słowa kluczowe: nieruchomości-sprzedaż nieruchomości; spadek-dział spadku; spadek-nabycie spadku; zwolnienie-zwolnienie przedmiotowe
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pani przedstawione we wniosku z dnia 12 września 2008 r. (data wpływu 16 września 2008 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania przychodu ze sprzedaży nieruchomości – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 16 września 2008 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania przychodu uzyskanego ze sprzedaży nieruchomości.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

W 2005 roku zmarł dziadek Wnioskodawczyni. W związku z tym przeprowadzono postępowanie spadkowe po nim i jego żonie, która zmarła w 2003 roku. Na podstawie postanowienia sądu rejonowego z dnia 18 lutego 2008 roku o stwierdzenie nabycia i dział spadku ustanowionych zostało 5 spadkobierców, którzy odziedziczyli jedyny majątek po zmarłych – lokal mieszkalny wraz z udziałem w prawie użytkowania wieczystego gruntu i prawie własności budynku. Jednym ze wspomnianych wyżej spadkobierców był …, który zmarł, a po nim dziedziczyła jego żona.

Podatek od spadku został uregulowany przez wszystkich spadkobierców w urzędzie skarbowym. W wyniku działu spadku dokonanego w/w postanowieniem z 2008 roku Wnioskodawczyni stała się jedyną właścicielką nieruchomości, którą w dniu 13 sierpnia 2008 roku sprzedała.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Wnioskodawczyni prosi o informację, czy Jej stanowisko jest słuszne, a w przeciwnym przypadku o informacje jak powinna wyglądać procedura rozliczenia się z fiskusem?

Zdaniem Wnioskodawczyni, według Jej wiedzy nie powinno się opodatkować dwa razy tej samej nieruchomości, tj. podatkiem od spadku oraz podatkiem dochodowym od sprzedaży. Jeżeli śmierć spadkodawców nastąpiła w 2003 i 2005 roku, to w tym właśnie roku Zainteresowana nabyła prawo do spadku i mimo, że najpierw nabyła prawo do 1/3 masy spadkowej tj. mieszkania, to należy przyjąć że nabyty przez Nią majątek wchodzący do masy spadkowej, abstrahując zupełnie od wielkości udziału jaki przysługiwał Wnioskodawczyni nabyty został przez Nią w drodze dziedziczenia. Dział spadku należy traktować jako drogę dziedziczenia a właściwie kolejny etap dziedziczenia i każdy ze spadkobierców nabywa najpierw części ułamkowe, ale w całej nieruchomości, a później następuje jedynie zniesienie współwłasności nieruchomości. W celu potwierdzenia Swojej interpretacji prawa podatkowego Wnioskodawczyni powołuję się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 lutego 2007 sygn. akt: II FSK 187/06 oraz zbieżny, z nim, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 października 2004 r. sygn. akt: FSK 746/04. „Poprzez dziedziczenie spadkobierca nabywa określone prawo podmiotowe. W sprawie niniejszej przedmiot nabycia stanowi udział w nieruchomości, w następstwie czego powstała pomiędzy współspadkobiercami współwłasność w częściach ułamkowych. Jak wskazuje się w literaturze (poz. System prawa cywilnego, t. II, Wyd. PAN 1977, s. 383 i n.) współwłasność jest własnością. Jest ona taką własnością rzeczy, która przysługuje niepodzielnie kilku osobom (art. 195 k.c.). Nie jest zatem instytucją samodzielną, lecz stanowi odmianę własności, polegającą na tym, że wszyscy współwłaściciele są właścicielami całej rzeczy, ale żaden z nich nie jest właścicielem całości. Niepodzielność wspólnego prawa własności oznacza, że żaden z współwłaścicieli nie ma fizycznie wydzielonej części rzeczy na swoja wyłączną własność. Zarówno rzecz jako całość, jak i każda część rzeczy należy do wszystkich współwłaścicieli. Późniejszy dział spadku, w wyniku którego jeden ze spadkobierców stał się właścicielem całej nieruchomości, nie może zatem uzasadniać poglądu, że nabycie nieruchomości ponad „odziedziczony” udział nie nastąpiło w drodze spadku.”

Skoro późniejszy dział spadku, w którego wyniku jeden ze spadkobierców stał się właścicielem całej nieruchomości, nie może uzasadniać poglądu, że nabycie nieruchomości ponad „odziedziczony” udział nie nastąpiło w drodze spadku, to sytuacja Wnioskodawczyni powinna być następująca: po pierwsze z uwagi na datę śmierci spadkodawców obowiązywać Ją będą przepisy z przed 2007 roku, po wtóre dotyczyć one będą całej nieruchomości bez względu na odziedziczony przez Nią udział w masie spadkowej. W konsekwencji sprzedaż tak nabytego przez Wnioskodawczynię lokalu nie powinna podlegać opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych ze względu na obowiązujące w owym czasie zwolnienie.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawczyni w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za nieprawidłowe.

Zgodnie z treścią art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) – c) ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) zwaną dalej updof, jednym ze źródeł przychodów jest odpłatne zbycie:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów - jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

Ustawą z dnia 16 listopada 2006 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 217, poz. 1588) zmieniono zasady opodatkowania przychodów z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) - c) updof. Zgodnie z art. 7 ust. 1 ww. ustawy zmieniającej, do przychodu (dochodu) uzyskanego z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) - c) updof, nabytych lub wybudowanych (oddanych do użytkowania) do dnia 31 grudnia 2006 r., stosuje się zasady określone w updof w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 stycznia 2007 r. Oznacza to zarazem, iż nowe zasady opodatkowania mają zastosowanie do dochodów uzyskanych ze zbycia nieruchomości i praw nabytych od 1 stycznia 2007 r.

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że Wnioskodawczyni nabyła w 2003 i 2005 roku w spadku po swoich dziadkach udziały we własności lokalu mieszkalnego, który stanowił jedyny składnik majątku spadkowego. Następnie w wyniku działu spadku dokonanego postanowieniem sądu z dnia 18 lutego 2008 r. stała się jedyną właścicielką przedmiotowego lokalu.

Spadek jest instytucją regulowaną przepisami zawartymi w księdze czwartej ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ze zm.), zwanej dalej k.c. Artykuł 924 Kodeksu cywilnego stanowi, że spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy. Natomiast zgodnie z art. 925, spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku. Mając na uwadze ww. regulacje prawne stwierdzić należy, iż skoro spadek, stanowiący ogół majątkowych praw i obowiązków zmarłego (art. 922 § 1 k.c.) otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy (art. 924 k.c.) i według tej daty spadkobierca nabywa spadek (art. 925 k.c.), za dzień nabycia w drodze spadku należy rozumieć dzień otwarcia spadku.

Jednocześnie należy zaznaczyć, że nie można utożsamiać nabycia w drodze spadku z nabyciem w drodze działu spadku. Z instytucją działu spadku mamy do czynienia w sytuacji, w której spadek przypada kilku spadkobiercom. Może on nastąpić na mocy umowy między wszystkimi spadkobiercami, bądź na mocy orzeczenia sądu, na żądanie któregokolwiek ze spadkobierców. Nie zmienia to jednak faktu, iż dział spadku jest zawsze konsekwencją wcześniejszego nabycia spadku. Nabycie nieruchomości i praw majątkowych w drodze działu spadku w części przekraczającej udział spadkowy, nie stanowi zatem nabycia w drodze spadku, w rozumieniu art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. d) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W przedmiotowej sprawie w wyniku działu spadku w 2008 r. Wnioskodawczyni otrzymała nieruchomość na wyłączną własność, nabycie to nastąpiło więc niewątpliwie w części przekraczającej udział spadkowy i nie stanowi nabycia w drodze spadku.

Data nabycia nieruchomości ma z kolei istotne znaczenie dla zastosowania zasad opodatkowania przychodów z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 updof.

Ponieważ nabycie udziału w nieruchomości w drodze spadku nastąpiło przed 1 stycznia 2007 r. do ustalenia skutków podatkowych sprzedaży lokalu mieszkalnego należy zastosować przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2006 roku.

Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. d) updof w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2006 r., wolne od podatku dochodowego są przychody uzyskane ze sprzedaży nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), z zastrzeżeniem ust. 2 i 2a - w całości, jeżeli ich nabycie nastąpiło w drodze spadku lub darowizny.

Wobec powyższego, przychód, jaki Wnioskodawczyni uzyskała ze sprzedaży przedmiotowej nieruchomości, w części nabytej w drodze spadku - jest zwolniony od podatku dochodowego, sprzedaż ta nie spowodowała zatem obowiązku uiszczenia podatku dochodowego.

Natomiast do opodatkowania przychodu z odpłatnego zbycia części nieruchomości nabytej w drodze działu spadku w 2008 roku, w związku z treścią powołanego uprzednio przepisu przejściowego, mają zastosowanie znowelizowane przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Stosownie do art. 30e ust. 1 i ust. 4 updof w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2007 roku, od dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych, określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) – c), podatek dochodowy wynosi 19% podstawy obliczenia podatku i płatny jest w terminie złożenia zeznania za rok podatkowy, w którym nastąpiło odpłatne zbycie.

Zgodnie z art. 30e ust. 2 updof podstawą obliczenia podatku jest dochód stanowiący różnicę pomiędzy przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw określonym zgodnie z art. 19, a kosztami ustalonymi zgodnie z art. 22 ust. 6c i 6d, powiększoną o sumę odpisów amortyzacyjnych, o których mowa w art. 22h ust. 1 pkt 1, dokonanych od zbywanych nieruchomości lub praw. Stosownie do przepisu art. 22 ust. 6c updof koszty uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), z zastrzeżeniem ust. 6d, stanowią udokumentowane koszty nabycia lub udokumentowane koszty wytworzenia, powiększone o udokumentowane nakłady, które zwiększyły wartość rzeczy i praw majątkowych, poczynione w czasie ich posiadania.

Reasumując, stwierdzić należy, że zwolnieniu z opodatkowania, w oparciu o art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. d) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, podlega wyłącznie przychód uzyskany przez Wnioskodawczynię ze sprzedaży mieszkania w części nabytej przez Nią w drodze spadku w 2003 r. i 2005 r. Natomiast przychód uzyskany przez Zainteresowaną ze sprzedaży nieruchomości w części nabytej w drodze działu spadku podlega opodatkowaniu na zasadach obowiązujących od dnia 01 stycznia 2007 r.

W odniesieniu do powołanych przez Wnioskodawczynię orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, tut. organ informuje, że zostały one wydane w indywidualnych sprawach i nie mają zastosowania ani konsekwencji wiążących w odniesieniu do żadnego innego zaistniałego stanu faktycznego czy też zdarzenia przyszłego.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, ul. Ratajczaka 10/12, 61-815 Poznań po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.