Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPP3/443-214/08/KO
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2008-04-03
Teza: Czy w przypadku ustanowienia odrębnej własności lokalu zajmowanego na podstawie lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego przez nieletniego, który w dniu 24 maja 2004r. przepisane miał prawo członkowskie po zgonie matki (członka spółdzielni) zastosowanie będzie miał art. 43 ust. 2 ustawy ?
Słowa kluczowe: przekształcanie-przekształcenie prawa-przekształcenie prawa lokatorskiego w prawo własności; spółdzielnie-spółdzielnie mieszkaniowe
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XIII-Rozdział 2-art. 153

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółdzielni Mieszkaniowej przedstawione we wniosku z dnia 15 stycznia 2008r. (data wpływu 18 stycznia 2008r.), uzupełnionym pismami z dnia 25 luty 2008r. (data wpływu 3 marca 2008r.) oraz z dnia 14 marca 2008r. (data wpływu) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług, w zakresie opodatkowania ustanowienia odrębnej własności lokalu zajmowanego na podstawie lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego przez nieletniego, który 24 maja 2004r. przepisane miał prawo członkowskie po zgonie matki - **jest nieprawidłowe.**

**

UZASADNIENIE

W dniu 18 stycznia 2008r. wpłynął ww. wniosek, uzupełniony pismami z dnia 25 luty 2008r. i 14 marca 2008r., o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług, w zakresie opodatkowania ustanowienia odrębnej własności lokalu zajmowanego na podstawie lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego przez nieletniego, który 24 maja 2004r. przepisane miał prawo członkowskie po zgonie matki.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Budynek mieszkalny został po raz pierwszy zasiedlony i zamieszkany w 1964r. W wyniku dokonanej zamiany mieszkań, członkiem spółdzielni w 1997r. została współmałżonka (główny lokator), która uzyskała lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego wnosząc równocześnie wymagany wkład mieszkaniowy. W 2002r. główny lokator zmarł, pozostawiając męża oraz nieletnie dziecko jako osoby zamieszkałe nadal w lokalu. Ojciec nieletniego zrzekł się przyjęcia w poczet członków na rzecz nieletniego syna. W dniu 24 maja 2004r. nieletni przyjęty został w poczet członków i dokonano (bez sporządzenia umowy) przepisania na niego prawa do lokalu (zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych). Uchwały o wygaśnięciu prawa do lokalu nie podjęto, ponieważ formalności zostały załatwione w ustawowym terminie wynikającym z art. 14 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych. Pełnomocnikiem działającym w imieniu syna wyznaczonym przez sąd został jego ojciec. Obecnie pełnomocnik wystąpił z wnioskiem o ustanowienie odrębnej własności lokalu.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy w przypadku ustanowienia odrębnej własności lokalu zajmowanego na podstawie lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego przez nieletniego, który w dniu 24 maja 2004r. przepisane miał prawo członkowskie po zgonie matki (członka spółdzielni) zastosowanie będzie miał art. 43 ust. 2 ustawy ?

Zdaniem Wnioskodawcy budynek mieszkalny, którego właścicielem jest spółdzielnia, sklasyfikowany w grupie PKOB 11, objęty jest budownictwem społecznym. Spółdzielnia nie prowadzi budowy nowych obiektów. Od czasu pierwszego zasiedlenia budynku minął okres 5 lat. W związku z tym zdaniem Spółdzielni przeniesienie własności lokalu oraz ustanowienie na rzecz członka spółdzielni odrębnej własności lokalu korzysta ze zwolnienia na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług, a wszystkie wymienione czynności stanowią dostawę towarów używanych i podlegają zwolnieniu od opodatkowania podatkiem VAT.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za nieprawidłowe.

Przepisy regulujące prawa do lokali spółdzielczych zostały zawarte w ustawie z dnia 15 grudnia 2000r. o spółdzielniach mieszkaniowych (tj. Dz. U. z 2003r. Nr 119, poz.1116 ze zm.)

Zgodnie z art. 15 ust. 1 i 2 ww. ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych w przypadku wygaśnięcia spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego w następstwie niedokonania czynności, o których mowa w art. 13, roszczenia o przyjęcie do spółdzielni i zawarcie umowy o ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego przysługują dzieciom i innym osobom bliskim. W wypadku wygaśnięcia spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego na podstawie art. 11 lub niedokonania czynności, o których mowa w art. 14, roszczenia o przyjęcie do spółdzielni i zawarcie umowy o ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego przysługują małżonkowi, dzieciom i innym osobom bliskim.

W myśl art. 2 ust. 5 ww. ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych osobą bliską w rozumieniu ustawy jest zstępny, wstępny, rodzeństwo, dzieci rodzeństwa, małżonek, osoba przysposabiająca i przysposobiona oraz osoba, która pozostaje faktycznie we wspólnym pożyciu.

W myśl art. 14. ust. 1 i 2 ww. ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych z chwilą śmierci jednego z małżonków spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego, które przysługiwało obojgu małżonkom, przypada drugiemu małżonkowi. Małżonek ten, jeżeli nie jest członkiem spółdzielni, powinien w terminie jednego roku od dnia śmierci współmałżonka złożyć deklarację członkowską. Małżonkowi zmarłego członka spółdzielni przysługuje roszczenie o przyjęcie w poczet członków spółdzielni. Przepis art. 13 ust. 2 stosuje się odpowiednio. Przepis ust. 1 nie narusza uprawnień spadkobierców do dziedziczenia wkładu.

Zaś zgodnie z art. 13 ust. 1 ww. ustawy o spółdzielniach po ustaniu małżeństwa wskutek rozwodu lub po unieważnieniu małżeństwa małżonkowie powinni w terminie jednego roku zawiadomić spółdzielnię, któremu z nich przypadło spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego, albo przedstawić dowód wszczęcia postępowania sądowego o podział tego prawa. Były małżonek niebędący członkiem spółdzielni powinien złożyć deklarację członkowską w terminie 3 miesięcy od dnia, w którym przypadło mu prawo do lokalu. Byłemu małżonkowi przysługuje roszczenie o przyjęcie w poczet członków spółdzielni.

Natomiast w myśl art. 13 ust. 2 ww. ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych jeżeli małżonkowie nie dokonają czynności, o których mowa w ust. 1 spółdzielnia wyznaczy im w tym celu dodatkowy termin, nie krótszy niż 6 miesięcy, uprzedzając o skutkach, jakie może spowodować jego niezachowanie. Po bezskutecznym upływie tego terminu spółdzielnia może podjąć uchwałę o wygaśnięciu spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu.

Z powyższych przepisów wynika, iż lokatorskie prawo do mieszkania należące do obojga małżonków z chwilą śmierci jednego z nich przypada drugiemu, a jeżeli lokatorskie prawo do mieszkania nie jest wspólnym prawem małżonków, śmierć jednego z nich skutkuje powstaniem roszczeń drugiego z małżonków, dzieci i innych osób bliskich.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej ustawą o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Pojecie towaru zdefiniowane zostało w art. 2 pkt 6 ww. ustawy. Przepis ten stanowi, że ilekroć w przepisach ustawy jest mowa o towarach - rozumie się przez to rzeczy ruchome, jak również wszelkie postacie energii, budynki i budowle lub ich części, będące przedmiotem czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, które są wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, a także grunty.

W myśl art. 7 ust. 1 pkt 5 ww. ustawy przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, w tym również ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego, ustanowienie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu oraz przekształcenie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego na spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, a także ustanowienie na rzecz członka spółdzielni mieszkaniowej odrębnej własności lokalu mieszkalnego lub lokalu o innym przeznaczeniu oraz przeniesienie na rzecz członka spółdzielni własności lokalu lub własności domu jednorodzinnego.

Zgodnie z art. 29 ust. 8 ustawy o VAT jeżeli w okresie 5 lat od ustanowienia spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego jest zawierana umowa o przekształcenie przysługującego członkowi prawa na spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu lub ustanowienie w miejsce tego prawa odrębnej własności lokalu, podstawą opodatkowania jest różnica między wartością rynkową lokalu a wartością zwaloryzowanego wkładu mieszkaniowego, pomniejszona o kwotę podatku.

Zgodnie z art. 153 ust. 2 ww. ustawy o podatku od towarów i usług - przepisów ustawy nie stosuje się w przypadkach, o których mowa w art. 29 ust. 8, jeżeli ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego oraz zasiedlenie tego lokalu nastąpiło przed dniem 1 maja 2004r. Z cyt. wyżej przepisów wynika, że opodatkowanie podatkiem od towarów i usług będzie miało zastosowanie w przypadku, gdy przekształcenie przysługującego członkowi spółdzielni mieszkaniowej lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego na spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu lub ustanowienie w miejsce tego prawa odrębnej własności lokalu będzie przeprowadzone w okresie 5 lat od ustanowienia spółdzielczego lokatorskiego prawa, a samo zasiedlenie lokalu lub zamieszkanie po raz pierwszy oraz ustanowienie po raz pierwszy tego prawa miało miejsce po 1 maja 2004r. Natomiast wyłączeniu spod ustawy o podatku od towarów i usług na mocy art. 153 ust. 2 tej ustawy, podlegają czynności przekształcenia lub ustanowienia odrębnej własności lokalu, w przypadku, gdy ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego oraz zasiedlenie tego lokalu nastąpiło przed dniem 1 maja 2004r. Celem tego przepisu jest wyłączenie spod ustawy przekształcenia przysługującego członkowi spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego na spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu lub ustanowienia w miejsce tego prawa odrębnej własności lokalu, w odniesieniu do tych lokali, do których spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu zostało ustanowione po raz pierwszy przed dniem 1 maja 2004r. i zostały one zasiedlone przed ta datą.

Ustanowienie po tej dacie ponownie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego objęte jest zakresem art. 43 ust. 1 pkt 10 ww. ustawy, zgodnie z którym zwalnia się od podatku dostawę obiektów budownictwa mieszkaniowego lub ich części, z wyjątkiem obiektów i ich części, które mają być zasiedlone lub zamieszkane po raz pierwszy; zwolnienie nie dotyczy części budynków przeznaczonych na cele inne niż mieszkaniowe. Do przekształcenia zaś tego prawa lokatorskiego w prawo własności będzie miał zastosowanie przepis art. 153 ust. 2 ww. ustawy, jako że pierwsze zasiedlenie lokalu mieszkalnego i ustanowienie do tego lokalu prawa lokatorskiego miało miejsce jednak przed 1 maja 2004r.

Z opisanego we wniosku zdarzenia przyszłego wynika, iż lokal został zasiedlony w 1964r., a ustanowienie po raz pierwszy lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego nastąpiło w 1997r. tj. przed 1 maja 2004r., a zatem jego przekształcenie na rzecz nieletniego, w trybie art. 29 ust. 8, w prawo odrębnej własności, nie będzie podlegało przepisom ustawy o podatku od towarów i usług, na mocy art. 153 ust. 2. Tym samym stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za **nieprawidłowe.**

Interpretacja dotyczy zaistniałego zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Ocena prawna stanowiska Wnioskodawcy w części dotyczącej:

*   ustanowienia lokatorskiego prawa do lokalu zamieszkałego przez członka zajmującego lokal w wyniku dokonania w 2004r. zamiany mieszkania,
*   ustanowienia prawa odrębnej własności lokalu, co do którego nastąpiło w 2007r. przepisanie lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego po przeprowadzonym rozwodzie małżonków – na jednego członka,
*   ustanowienie prawa odrębnej własności lokalu objętego przez członka w roku 2007 w wyniku darowizny,
*   ustanowienie prawa odrębnej własności do lokalu na rzecz wdowy, która przyjęta została w poczet członków w 2007r., po śmierci męża, dotychczasowego głównego lokatora,
*   ustanowienia odrębnej własności lokalu zajmowanego na podstawie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu, gdy pierwsze zasiedlenie budynku miało miejsce w 1974r.,
*   ustanowienie odrębnej własności lokalu, w sytuacji gdy w odniesieniu do tego lokalu ustanowienie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu miało miejsce w marcu 2004r.

zawarta została w odrębnych rozstrzygnięciach.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.

**