Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPP2/443-388/09/AK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2009-07-23
Teza: Opodatkowanie czynności wykonywanych przez podmiot zagraniczny świadczący usługi kompleksowego zarządzania płynnością finansową (tzw. cash poolingu), miejsce świadczenia tych usług, stawka podatku według jakiej podlegają opodatkowaniu oraz uwzględnianie importu tych usług przy obliczaniu proporcji.
Słowa kluczowe: cash pooling; import-import usług; obrót; proporcja; usługi-usługi finansowe
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 2 -art. 90; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 2 -art. 90a; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 2 -art. 90b; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 2 -art. 90c

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 6 lutego 2009 r. (data wpływu 7 maja 2009 r.), uzupełnionym pismem z dnia 16 lipca 2009 r. (data wpływu 20 lipca 2009 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania czynności wykonywanych przez podmiot zagraniczny świadczący usługi kompleksowego zarządzania płynnością finansową (tzw. cash poolingu), miejsca świadczenia tych usług, stawki podatku według jakiej podlegają opodatkowaniu oraz uwzględniania importu tych usług przy obliczaniu proporcji – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 7 maja 2009 r. został złożony wniosek, uzupełniony pismem z dnia 16 lipca 2009 r., o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresieopodatkowania czynności wykonywanych przez podmiot zagraniczny świadczący usługi kompleksowego zarządzania płynnością finansową (tzw. cash poolingu), miejsca świadczenia tych usług, stawki podatku według jakiej podlegają opodatkowaniu oraz uwzględniania importu tych usług przy obliczaniu proporcji.

W przedmiotowym wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

Wnioskodawca przystąpił do systemu kompleksowego zarządzania płynnością finansową w ramach grupy kapitałowej (systemu cash poolingu), administrowanego przez podmiot z grupy z siedzibą w Danii. W ramach systemu cash poolingu mają miejsce faktyczne transfery środków pieniężnych pomiędzy poszczególnymi uczestnikami systemu (jest to tzw. realny cash pooling).

Uczestnictwo Spółki w systemie cash poolingu jest regulowane następującymi umowami:

*   wielostronną umową o współpracy, dotyczącą m.in. cash poolingu, zawartą pomiędzy podmiotem administrującym a innymi spółkami z grupy, w tym Wnioskodawcą, wraz z załącznikiem określającym wysokość wynagrodzenia pobieranego przez podmiot administrujący z tytułu świadczenia usług Cash poolingu,
*   ramową umową (umowa rachunku skonsolidowanego) zawartą na poziomie grupy pomiędzy podmiotem administrującym a Bankiem z siedzibą w Danii,
*   porozumieniem dotyczącym przystąpienia Wnioskodawcy do systemu cash poolingu prowadzonego przez Bank, za zgodą podmiotu administrującego.

W oparciu o powyższe umowy, podmiotem zarządzającym systemem jest podmiot administrujący, w szczególności jest on posiadaczem tzw. konta skonsolidowanego oraz posiadaczem tzw. wewnętrznych skonsolidowanych kont rozliczeń bieżących (subkont konta skonsolidowanego), które zostały otwarte dla każdej jednostki uczestniczącej w systemie (każdej jednostki skonsolidowanej). Zarówno konto skonsolidowane, jak i wewnętrzne skonsolidowane konta rozliczeń bieżących są prowadzone w Banku głównym z siedzibą w Danii.

Wnioskodawca przystąpił do systemu Cash poolingu jako uczestnik (jednostka skonsolidowana). W tym celu dla Spółki zostało otwarte wewnętrzne skonsolidowane konto rozliczeń bieżących w Banku. Konto to zostało utworzone w imieniu podmiotu administrującego, ale na adres (c/o) Spółki, która jest jednocześnie posiadaczem rachunków operacyjnych prowadzonych w Banku z siedzibą w Polsce. Spółka może posiadać większą liczbę takich rachunków. Obecnie w systemie cash poolingu współpracują dwa rodzaje rachunków operacyjnych Spółki – jeden prowadzony w PLN (zarówno wpływy na rachunek Spółki, jak i wypływy) i drugi prowadzony w EUR.

Transfery środków pieniężnych w ramach systemu cash poolingu dokonywane pomiędzy danym rachunkiem operacyjnym Spółki prowadzonym w Banku z siedzibą Polsce, a wewnętrznym skonsolidowanym kontem rozliczeń bieżących otwartym w Banku z siedzibą w Danii (w efekcie – kontem skonsolidowanym podmiotu administrującego). W ramach systemu cash poolingu, w przypadku gdy na danym rachunku operacyjnym Spółki wykazane są nadwyżki środków finansowych (generalnie powyżej kwoty, którą Spółka ma prawo utrzymywać na swoim rachunku), Spółka może dokonać transferu środków z tego rachunku operacyjnego na wewnętrzne skonsolidowane konto rozliczeń bieżących. Jednocześnie w sytuacji niedoboru środków pieniężnych, Spółka może zgłosić zapotrzebowanie na środki pieniężne. W takim przypadku, dany rachunek operacyjny Spółki w Banku z siedzibą w Polsce jest zasilany ze środków z systemu cash poolingu (w praktyce przez konto skonsolidowane prowadzone w Banku z siedzibą w Danii).

W związku z uczestnictwem w systemie cash poolingu, okresowo, rachunek Spółki jest uznawany odsetkami w związku z przekazaniem nadwyżek finansowych przez Spółkę lub też jest obciążany przez podmiot administrujący odsetkami za korzystanie z udostępnionych Spółce środków finansowych. Płatności odsetek, które Spółka otrzymuje lub których dokonuje uwzględniają każdorazowo wynagrodzenie podmiotu administrującego za zarządzanie systemem cash poolingu.

Uczestnikami systemu cash poolingu (jednostkami skonsolidowanymi) są również inne spółki z grupy Wnioskodawcy, dla których również otwarto wewnętrzne skonsolidowane konta rozliczeń bieżących.

Podmiot administrujący nie jest udziałowcem Spółki, ani jej spółką siostrzaną. Jest natomiast podmiotem posiadającym udziały w kapitale udziałowca, tj. spółką babką Wnioskodawcy.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

Czy opisane w przedstawionym stanie faktycznym czynności podmiotu administrującego na rzecz Wnioskodawcy będą stanowiły świadczenie usług w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług?

Jeśli tak, to czy:

1.  Miejscem świadczenia powyższych usług dla celów podatku od towarów i usług będzie Polska?
2.  Usługi te będą podlegały zwolnieniu z opodatkowania podatkiem od towarów i usług?
3.  Wartość tych usług powinna być uwzględniona przez Wnioskodawcę w tzw. proporcji sprzedaży, o której mowa w art. 90 ustawy?

Zdaniem Spółki, opisane w przedstawionym stanie faktycznym czynności będą stanowiły świadczenie usług przez podmiot administrujący na rzecz Wnioskodawcy w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług, opodatkowaniu tym podatkiem podlega m.in. odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Przez świadczenie usług, zgodnie z art. 8 ust. 1 cyt. ustawy, rozumie się każde świadczenie, które nie stanowi dostawy towarów.

Zdaniem Spółki, z uwagi na fakt, iż czynności opisane w przedstawionym stanie faktycznym nie obejmują przepływów towarowych, czynności te mogą stanowić wyłącznie świadczenie usług. W celu dokonania klasyfikacji powyższych usług należy – w ocenie Spółki - w pierwszej kolejności określić stronę, która świadczy usługę oraz stronę, która jest jej odbiorcą.

Czynności kompleksowego zarządzania płynnością finansową (cash pooling), opisane w przedstawionym stanie faktycznym, obejmują administrowanie środkami pieniężnymi Spółki przekazanymi do systemu cash poolingu, w tym także m.in. przekazywanie środków pieniężnych poprzez wewnętrzne skonsolidowane konto rozliczeń bieżących na rachunek Spółki. Z punktu widzenia Spółki usługi te podlegają przede wszystkim na gospodarowaniu wolnymi środkami finansowymi Spółki bądź też na zapewnianiu Spółce natychmiastowego dostępu do środków pieniężnych.

Za świadczone usługi zarządzania płynnością finansową, podmiot administrujący otrzymuje wynagrodzenie od Spółki (wynagrodzenie to jest uwzględniane w kalkulacji odsetek płaconych/otrzymywanych przez Spółkę). W konsekwencji w przedmiotowym stanie faktycznym należy uznać, ze to podmiot administrujący jest podmiotem, który odpłatnie świadczy usługi na rzecz Spółki.

Z drugiej strony, zdaniem Spółki, w opisanym stanie faktycznym nie dochodzi do świadczenia usług przez Spółkę, która nie wykonuje żadnych czynności, które można zaklasyfikować jako usługi. W szczególności, przekazywanie wolnych środków finansowych do systemu cash poolingu (poprzez wewnętrzne skonsolidowane konto rozliczeń bieżących prowadzone w Banku z siedzibą w Danii) nie może być klasyfikowane jako świadczenie usług, lecz jako umożliwienie podmiotowi administrującemu wykonywania usługi kompleksowego zarządzania płynnością finansową Spółki.

W konsekwencji opisane czynności, zdaniem Spółki, stanowią świadczenie usługi kompleksowego zarządzania płynnością finansową (cash pooling) przez podmiot administrujący na rzecz Spółki. Nie dochodzi również do świadczenia usług przez Spółkę.

Zgodnie z art. 27 ust. 3 i 4 ustawy o podatku od towarów i usług, opodatkowaniu tym podatkiem w miejscu siedziby nabywcy podlegają m.in. usługi finansowe. Ustawa nie zawiera definicji „usług finansowych”, niemniej jednak art. 8 ust. 3 ustawy przewiduje, że „usługi wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej (…) są identyfikowane za pomocą tych klasyfikacji (…)”. Dlatego też, zdaniem Spółki, w celu określenia miejsca świadczenia usług kompleksowego zarządzania płynnością finansową (cash pooling), zasadnym jest odwołanie do klasyfikacji statystycznych, w tym przypadku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 marca 1997 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (PKWiU).

Spółka podkreśla, ze zgodnie z komunikatem prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 5 listopada 2002 r. w sprawie trybu wydawania opinii interpretacyjnych według obowiązujących standardów klasyfikacyjnych, zasadą jest, że zainteresowany podmiot sam klasyfikuje prowadzona działalność, swoje produkty (wyroby, usługi), towary, środki trwałe i obiekty budowlane według zasad określonych w poszczególnych klasyfikacjach i nomenklaturach, wprowadzonych rozporządzeniem Rady Ministrów.

Zdaniem Spółki, kompleksowa usługa zarządzania płynnością finansową (cash pooling) świadczona przez podmiot administrujący na rzecz Spółki powinna być klasyfikowana w grupowaniu PKWiU 65.23.10-00.00 – usługi pośrednictwa finansowego, gdzie indziej niesklasyfikowane. Powyższa klasyfikacja przedmiotowych usług znajduje potwierdzenie w znanych Spółce klasyfikacjach wydawanych przez Ośrodek Interpretacji Standardów Klasyfikacyjnych Urzędu Statystycznego w Łodzi. Zaznaczyła, że zwróciła się do tego organu z prośbą o potwierdzenie takiej klasyfikacji statystycznej przedmiotowych usług.

Mając na uwadze, iż powyższe grupowanie PKWiU znajduje się w sekcji J „usługi pośrednictwa finansowego” załącznika zawierającego obowiązującą dla celów podatkowych PKWiU z 18 marca 1997 r., kompleksowa usługa zarządzania płynnością finansową świadczona przez podmiot administrujący na rzecz Spółki stanowi usługę finansową, o której mowa w art. 27 ust. 4 pkt 4 ustawy o podatku od towarów i usług. Tym samym powyższa usługa będzie podlegała opodatkowaniu w kraju siedziby Spółki, tj., w Polsce.

Spółka zwraca uwagę, iż do identycznych wniosków można dojść posiłkując się definicją „usług finansowych” zawartą w Dyrektywie 2002/65/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 września 2002 r. dotyczącej sprzedaży konsumentom usług finansowych na odległość oraz zmieniającej Dyrektywę Rady 90/619/EWG oraz dyrektywy 97/7/WE i 98/27/WE. Art. 2 lit. b tego aktu stanowi bowiem, iż „usługa finansowa” oznacza wszelkie usługi o charakterze bankowym, kredytowym, ubezpieczeniowym, emerytalnym, inwestycyjnym lub płatniczym.

Zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług, zwalnia się od tego podatku usługi wymienione w załączniku nr 4 do ustawy. Załącznik ten wymienia w poz. 3 usługi pośrednictwa finansowego sklasyfikowane w działach 65-67 załącznika do obowiązującej dla celów podatkowych PKWiU z dnia 18 marca 1997 r.

Spółka stoi na stanowisku, ze kompleksowa usługa zarządzania płynnością finansową świadczona przez podmiot administrujący powinna być klasyfikowana w grupowaniu PKWiU 65.23.10-00.00 – usługi pośrednictwa finansowego, gdzie indziej niesklasyfikowane. W konsekwencji, zdaniem Spółki, kompleksowa usługa zarządzania płynnością finansową (cash pooling), świadczona przez podmiot administrujący na rzecz Spółki, korzysta z przedmiotowego zwolnienia od opodatkowania podatkiem od towarów i usług.

Zgodnie z art. 90 ust. 3 ustawy o podatku od towarów i usług, tzw. proporcję sprzedaży ustala się jako udział rocznego obrotu z tytułu czynności, w związku z którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, w całkowitym obrocie uzyskanym z tytułu czynności, w związku z którymi podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, oraz czynności, w związku z którymi podatnikowi nie przysługuje takie prawo.

Definicję obrotu zawiera art. 29 ust. 1 zdanie 2 ustawy, zgodnie z którym obrotem jest kwota należna z tytułu sprzedaży. Natomiast w myśl art. 2 pkt 22 ustawy, przez sprzedaż rozumie się odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.

Powyższa definicja obrotu nie obejmuje importu usług, czyli sytuacji, w której podatnikiem z tytułu świadczenia usług w Polsce przez podmiot zagraniczny jest nabywca.

Opisane w przedstawionym stanie faktycznym usługi świadczone przez podmiot administrujący na rzecz Spółki będą natomiast stanowić dla Spółki import usług. Zgodnie bowiem z art. 17 ust. 2 ustawy, podmioty krajowe, nabywając usługi, o których mowa w art. 27 ust. 3 ustawy od podmiotów zagranicznych, są zawsze podatnikami z tytułu tych czynności.

W konsekwencji Spółka nie powinna uwzględniać świadczonych przez podmiot administrujący usług kompleksowego zarządzania płynnością finansową w kalkulacji tzw. proporcji sprzedaży, o której mowa w art. 90 ustawy.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Jednocześnie wskazuje się, iż kwestie dotyczące klasyfikacji statystycznych świadczonych usług, nie mieszczą się w ramach określonych w art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), zgodnie z którym minister właściwy do spraw finansów publicznych, na pisemny wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). W związku z powyższym Minister Finansów nie jest uprawniony do oceny stanowiska dotyczącego klasyfikacji statystycznej świadczonych usług.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, ul. Staromłyńska 10, 70-561 Szczecin, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.