Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPB2/4514-1-44/15-2/MK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2015-06-16
Teza: Podział przez wydzielenie – art. 529 § 1 pkt 4 Kodeksu spółek handlowych.
Słowa kluczowe: spółki-podział spółki; spółki-podział spółki przez wydzielenie; spółki-spółka kapitałowa
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1a

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613) oraz § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 13 marca 2015 r. (data wpływu 17 marca 2015 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie obowiązku podatkowego – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 17 marca 2015 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie obowiązku podatkowego.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawca jest spółką podlegającą nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w Polsce (dalej: Wnioskodawca, Spółka kapitałowa lub Spółka przejmująca). Spółka kapitałowa zostanie głównym udziałowcem innej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, która również ma siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz podlega w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu (dalej: Spółka dzielona). Oprócz Spółki kapitałowej udziałowcem Spółki dzielonej będzie jeszcze przynajmniej jeden inny podmiot (dalej: Wspólnik Mniejszościowy).

W związku z planowanym rozdzieleniem dwóch różnych rodzajów działalności prowadzonych dotychczas w ramach Spółki dzielonej nastąpi podział Spółki dzielonej. Podział nastąpi w trybie przewidzianym w art. 529 § 1 pkt 4 Kodeksu spółek handlowych (dalej KSH), tj. w drodze podziału przez wydzielenie części majątku Spółki dzielonej na Spółkę przejmującą. W efekcie planowanego podziału Wspólnik Mniejszościowy obejmie co najmniej jeden nowo wyemitowany udział w Spółce przejmującej. Wnioskodawca natomiast, nie obejmie jakichkolwiek nowych udziałów, bowiem jest jednocześnie Spółką przejmującą, nie może zatem wyemitować nowych udziałów samemu sobie (wynika to z zakazu obejmowania udziałów własnych art. 200 kodeksu spółek handlowych).

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy w związku z czynnościami przedstawionymi w opisie zdarzenia przyszłego, tj. opisanym podziałem Spółki dzielonej, Spółka przejmująca będzie zobowiązana do zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych?

Zdaniem Wnioskodawcy Spółka przejmująca nie będzie zobowiązana do zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych w związku z czynnościami przedstawionymi w opisie zdarzenia przyszłego, tj. podziałem Spółki dzielonej.

Uzasadnienie.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t.j. Dz.U. z 2010 r. Nr 101, poz. 649 ze zm.; dalej: ustawa o PCC) opodatkowaniu podlegają następujące czynności cywilnoprawne:

1.  umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych,
2.  umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku,
3.  (uchylona)
4.  umowy darowizny - w części dotyczącej przejęcia przez obdarowanego długów i ciężarów albo zobowiązań darczyńcy,
5.  umowy dożywocia,
6.  umowy o dział spadku oraz umowy o zniesienie współwłasności - w części dotyczącej spłat lub dopłat,
7.  (uchylona)
8.  ustanowienie hipoteki,
9.  ustanowienie odpłatnego użytkowania, w tym nieprawidłowego, oraz odpłatnej służebności,
10.  umowy depozytu nieprawidłowego,
11.  umowy spółki.

Zgodnie natomiast art. 1 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy o PCC podlegają również zmiany ww. umów jeżeli powodują one podwyższenie podstawy opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych, z zastrzeżeniem ust. 3 pkt 4.

Wnioskodawca pragnie wskazać, iż ustawodawca wymieniając w treści art. 1 ust. 1 ustawy o PCC poszczególne czynności cywilnoprawne, stworzył ich zamknięty katalog. W konsekwencji, wyłącznie czynności cywilnoprawne wymienione w treści wspomnianego przepisu ustawy o PCC mogą podlegać opodatkowaniu. Tym samym nie jest dopuszczalne objęcie zakresem opodatkowania PCC innych niż wymienione we wspomnianym przepisie czynności.

W odniesieniu do powyższych regulacji należy wskazać, że opodatkowaniu PCC podlegają czynności zawarcia umowy spółki oraz zmiany umowy spółki. Tym niemniej czynności rozumiane jako zmiana umowy spółki w świetle ustawy o PCC zostały określone w treści art. 1 ust. 3 ustawy o PCC. W świetle ww. regulacji za zmianę umowy uważa się:

1.  przy spółce osobowej - wniesienie lub podwyższenie wkładu, którego wartość powoduje zwiększenie majątku spółki albo podwyższenie kapitału zakładowego, pożyczkę udzieloną spółce przez wspólnika, dopłaty oraz oddanie przez wspólnika spółce rzeczy lub praw majątkowych do nieodpłatnego używania;
2.  przy spółce kapitałowej - podwyższenie kapitału zakładowego z wkładów lub ze środków spółki oraz dopłaty;
3.  przekształcenie lub łączenie spółek, jeżeli ich wynikiem jest zwiększenie majątku spółki osobowej lub podwyższenie kapitału zakładowego;
4.  przeniesienie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej z terytorium państwa niebędącego państwem członkowskim:
    1.  rzeczywistego ośrodka zarządzania spółki kapitałowej, jeżeli jej siedziba nie znajduje się na terytorium państwa członkowskiego,
    2.  siedziby spółki kapitałowej, jeżeli jej rzeczywisty ośrodek zarządzania nie znajduje się na terytorium państwa członkowskiego\- także wtedy, gdy czynność ta nie powoduje podwyższenia kapitału zakładowego.

Z powyższego przepisu wynika zatem, że do zakresu zmian umowy spółki podlegających opodatkowaniu PCC nie kwalifikuje się m.in. podział spółek przez wydzielenie, w wyniku którego do Spółki przejmującej przekazywana jest część składników majątku Spółki dzielonej i w związku z którym zostaje podwyższony kapitał Spółki przejmującej. Prezentowane przez Wnioskodawcę stanowisko znajduje potwierdzenie w szeregu argumentów, do których zaliczyć można m.in. treść uzasadnienia ustawy z dnia 7 listopada 2008 r. zmieniającej ustawę o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz. U. z 2008 r. Nr 209, poz. 1319).

W treści wspomnianego uzasadnienia wskazano, iż celem wprowadzanych zmian jest dostosowanie przepisów ustawy o PCC do obowiązującego prawa Unii Europejskiej poprzez wdrożenie postanowień dyrektywy Rady nr 2008/7/WE z 12 lutego 2008 r. dotyczącej podatków pośrednich od gromadzenia kapitału (Dz. Urz. UE L 46 z 21.02.2008 r., s. 11, „Dyrektywa”).

Zgodnie z art. 5 ust. 1 lit. e) w zw. z art. 4 Dyrektywy podział spółki stanowi zwolnioną z podatku kapitałowego czynność restrukturyzacyjną. Pogląd ten został podzielony przez krajowego ustawodawcę w treści wspomnianego uzasadnienia, w ramach której wskazał że w zakresie opodatkowania spółek kapitałowych proponowane zmiany mają charakter precyzujący mające m.in. na celu „zniesienie opodatkowania podziału spółek jako czynności restrukturyzacyjnych w świetle dyrektywy”. Przytoczony fragment uzasadnienia nowelizacji wyraźnie potwierdza, że wolą ustawodawcy było wyłączenie z zakresu ustawy o PCC czynności restrukturyzacyjnych, do których niewątpliwie zaliczyć można podział.

Biorąc pod uwagę definicję zmiany umowy spółki, zawartej w art. 1 ust. 1 pkt 3 ustawy o PCC za taką zmianę uważa się „przekształcenie lub łączenie spółek, jeżeli ich wynikiem jest zwiększenie majątku spółki osobowej lub podwyższenie kapitału zakładowego”.

Przed wspomnianą nowelizacją, tj. do 31 grudnia 2008 r., zmiana umowy spółki była definiowana jako: „przekształcenie, podział lub łączenie spółek, jeżeli ich wynikiem jest zwiększenie majątku spółki lub podwyższenie kapitału zakładowego”. Tym samym, analizując brzmienie definicji zarówno przed, jak i po nowelizacji, z uwagi na skreślenie słowa „podział” można wyciągnąć wniosek, że w chwili obecnej, czynność restrukturyzacyjna jaką jest podział, w tym również podział przez wydzielenie, nie podlega opodatkowaniu PCC.

Jakakolwiek inna wykładania treści art. 1 ust. 3 Ustawy PCC po nowelizacji stałaby w oczywistej sprzeczności z założeniem racjonalności ustawodawcy oraz zasadą prymatu wykładni językowej w procesie stosowania prawa podatkowego.

Za takim wnioskiem przemawia również wykładnia systemowa, wynikająca z przyjętej przez ustawodawcę systematyki Kodeksu Spółek Handlowych. Podział, jako odrębny rodzaj czynności prawnych, został w KSH wyraźnie opisany w przepisach Działu II „Podział spółek”, Tytułu IV „Łączenie, podział i przekształcenie spółek”, podczas gdy łączenie spółek zostało opisane w Dziale I tego tytułu, a przekształcenia spółek w Dziale III tego tytułu, a przekształcenia spółek w Dziale III tegoż samego tytułu. Odrębne traktowanie czynności prawnej jaką jest podział spółki od czynności prawnych polegających na łączeniu i przekształceniu wyraźnie wskazuje, że intencją ustawodawcy było wyłączenie podziału z katalogu czynności podlegających opodatkowaniu PCC.

Mając świadomość, że interpretacje indywidualne mają moc wiążąca jedynie w indywidualnych sprawach, w których zostały wydane. Wnioskodawca pragnie wskazać, że podobne stanowisko zostało zaprezentowane przez Ministra Finansów w następujących interpretacjach indywidualnych wydanych za pośrednictwem:

*   Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 10 lipca 2014 r. nr IPPB2/436-318/14-2/AF: „należy stwierdzić, że przedstawiona we wniosku czynność podziału przez wydzielenie nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Tym samym na Wnioskodawcy nie będzie ciążył obowiązek uiszczenia podatku od czynności cywilnoprawnych z tytułu dokonania powyższej czynności.”
*   Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 1 lipca 2014 r. nr IPPB2/436-327/14-2/MZ: „należy stwierdzić, że czynność podziału przez wydzielenie nie podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Tym samym, podwyższenie kapitału zakładowego w związku przejęciem majątku w ramach podziału przez wydzielenie nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.”
*   Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 20 czerwca 2014 r. nr IPPB2/436-299/14-2/MZ: „należy stwierdzić, że czynność podziału przez wydzielenie nie podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Tym samym podwyższenie kapitału zakładowego w związku z przejęciem majątku w ramach podziału przez wydzielenie nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.”
*   Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z 6 czerwca 2014 r. nr IBPBII/1/436-79/14/MZ: „opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych podlegają umowy spółki oraz zmiany tych umów wyłącznie wymienione w art. 1 ust. 3 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Do zakresu zmian umowy spółki podlegających opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych nie kwalifikuje się zatem podział spółek (w tym podział przez wydzielenie). Stwierdzić należy więc, iż opisany we wniosku podział spółki poprzez wydzielenie z niej zespołu składników majątkowych i niemajątkowych (wyodrębnionego działu), stanowiącego zorganizowaną część przedsiębiorstwa i przeniesienie go do nowo zawiązanej spółki celowej, przeprowadzony w ramach procedury przewidzianej przepisem art. 529 § 1 pkt 4 Kodeku spółek handlowych, nie będzie czynnością podlegającą opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.”

Reasumując, zdaniem Wnioskodawcy, Spółka przejmującą nie będzie zobowiązana do zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych w związku z czynnościami przedstawionymi w opisie zdarzenia przyszłego, tj. podziałem Spółki dzielonej.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, ul. Ratajczaka 10/12, 61-815 Poznań, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.