Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPP1/443-382/08-2/AT
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2008-06-25
Teza: Czy w sytuacji, gdy Spółka udzieli jednorazowej pożyczki pieniężnej na rzecz swojego kontrahenta, to czy wartość obrotu (kwota odsetek) z tytułu udzielonej pożyczki powinna być wyłączona z wartości obrotu służącego do wyliczenia proporcji, o której mowa w art. 90 ust. 3 ustawy o podatku od towarów i usług?
Słowa kluczowe: obrót; pośrednictwo-pośrednictwo finansowe; pożyczka; pożyczka-odsetki od pożyczki; proporcja; umowa-umowa pożyczki; usługi-usługi finansowe
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 2 -art. 90; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 2 -art. 90a; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 2 -art. 90b; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 2 -art. 90c

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki x, przedstawione we wniosku z dnia 18 lutego 2008 r. (data wpływu 10 kwietnia 2008 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie obowiązku uwzględnienia w proporcji sprzedaży obrotu z tytułu udzielonych pożyczek – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 10 kwietnia 2008 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie obowiązku uwzględnienia w proporcji sprzedaży obrotu z tytułu udzielonych pożyczek.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujący stan faktyczny.

W ramach działalności gospodarczej Spółka x zajmuje się budową mieszkań. W ewidencji działalności gospodarczej, Strona nie wskazała, iż zajmuje się udzielaniem pożyczek pieniężnych. Dotychczas w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, Wnioskodawca nie udzielał pożyczek. W grudniu 2007 r. Spółka udzieliła pożyczki pieniężnej na rzecz innego podmiotu.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy w sytuacji, gdy Spółka udzieli jednorazowej pożyczki pieniężnej na rzecz swojego kontrahenta, wartość obrotu (kwota odsetek) z tytułu udzielonej pożyczki powinna być wyłączona z wartości obrotu służącego do wyliczenia proporcji, o której mowa w art. 90 ust. 3 ustawy o podatku od towarów i usług?

Zdaniem Wnioskodawcy, z uwagi na fakt, iż wyświadczona usługa miała charakter jednorazowy, Spółka traktuje udzieloną pożyczkę jako transakcję sporadyczną, nie objętą dyspozycją przepisów odnoszących się do sporządzania struktury (liczenia proporcji). Zgodnie z art. 90 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 536 ze zm.) – dalej jako ustawa o VAT – w stosunku do towarów i usług, które są wykorzystywane przez podatnika do wykonywania czynności, w związku z którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, jak i czynności, w związku z którymi takie prawo nie przysługuje, podatnik jest obowiązany do odrębnego określenia kwot podatku naliczonego związanych z czynnościami, w stosunku do których podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego.

Jednocześnie, zgodnie z art. 90 ust. 6 ustawy o VAT, do obrotu (\`(...)\`), nie wlicza się obrotu uzyskanego z tytułu transakcji dotyczących nieruchomości lub usług wymienionych w poz. 3 załącznika nr 4 do ustawy, w zakresie, w jakim czynności te są dokonywane sporadycznie. Użyte w ustawie o podatku od towarów i usług określenie „czynności dokonywane sporadycznie" wymaga dokładnego zdefiniowania. Zdaniem Spółki, określenie powyższe dotyczy zdarzeń, które nie mają charakteru czynności ciągłych, brak jest elementu, który wskazywałby, iż zamiarem Spółki jest stałe udzielanie pożyczek i osiąganie z tego tytułu stałych dochodów. Stad też, pomimo faktu dokonania czynności, którą zakwalifikować należy jako usługę udzielania pożyczek, świadczoną poza systemem bankowym (PKWiU 65.22.10-00.00) Spółka uznaje, że posiadać będzie prawo do pomniejszenia podatku należnego o cały podatek naliczony, bez konieczności określania proporcji.

Ustawodawca, zarówno w ustawie o podatku od towarów i usług, jak również w rozporządzeniach wykonawczych nie dokonał sprecyzowania, co należy rozumieć pod pojęciem „dokonywane sporadycznie". Przepisy VI Dyrektywy z dnia 17 maja 1977 r. w sprawie harmonizacji przepisów państw członkowskich dotyczących podatków obrotowych - wspólny system podatku od wartości dodanej: ujednolicona podstawa wymiaru podatku (77/388/EEC), posługując się w artykule 19 (2) pojęciem "transakcje sporadyczne" nie definiują tego pojęcia. W języku polskim „sporadyczny” to "zjawiający się, występujący od czasu do czasu, nieregularnie, rzadko trafiający się, przypadkowy" (Uniwersalny Słownik Języka Polskiego pod red. Stanisława Dubisza Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2003 r.). Analiza orzecznictwa Europejskiego Trybunału Sprawiedliwością pozwala stwierdzić, iż transakcje sporadyczne to takie, które nie są związane z zasadniczą działalnością podatnika, a przychody z ich tytułu nie są bezpośrednim, stałym i koniecznym uzupełnieniem tej działalności (sprawa C-306/94). Jeśli działalność finansowa nie jest "wbudowana" w schemat funkcjonowania przedsiębiorstwa i jest to działalność poboczna, to uznaje się ją za działalność sporadyczną (sprawa C-77/01). W związku z powyższym o uznaniu transakcji za sporadyczne decyduje w głównej mierze ich związek z działalnością podstawową podatnika.

Jak zostało wskazane w przedstawionym stanie faktycznym, udzielanie przez Spółkę pożyczki miało charakter poboczny, tj. nie stanowiło bezpośredniego, stałego i koniecznego rozszerzenia zasadniczej działalności Spółki, która to działalność koncentruje się na budowie budynków mieszkalnych. W szczególności podkreślić należy, iż udzielenie pożyczki miało charakter incydentalny.

Zdaniem Wnioskodawcy, z uwagi na fakt, iż udzielenie pożyczki ma charakter incydentalny (sporadyczny), wartości odsetek od pożyczki Strona nie powinna uwzględniać w strukturze, o której mowa w art. 91 ustawy o VAT.

Udzielenie przez Spółkę oprocentowanej pożyczki, stanowi transakcję towarzyszącą podstawowej działalności Wnioskodawcy, która nie jest bezpośrednim, stałym i koniecznym jej uzupełnieniem. Zatem, świadczone przez Stronę usługi pośrednictwa finansowego należy uznać za czynności wykonywane sporadycznie, o których mowa w art. 90 ust. 6 ustawy o podatku od towarów i usług. Wartości obrotu z tytułu wykonywania tych czynności – zdaniem Wnioskodawcy – nie należy zatem wliczać do wartości obrotu służącego wyliczeniu proporcji.

Jednocześnie Wnioskodawca podkreśla, iż prezentowane stanowisko zgodne jest z poglądem wyrażanym przez organy podatkowe w wydawanych przez nie interpretacjach. Na potwierdzenie powyższego Spółka powołuje postanowienia:

*   Naczelnika Drugiego Wielkopolskiego Urzędu Skarbowego w Kaliszu o nr DWUS DP-443-25/07 z dnia 22 czerwca 2007 r.
*   Naczelnika Dolnośląskiego Urzędu Skarbowego nr PP II 443/1/531/177/05 z dnia 20 marca 2006 r.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem VAT podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Przepis art. 7 ust. 1 ustawy stanowi, iż przez dostawę, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…). Według art. 8 ust. 1 cyt. ustawy świadczeniem usług jest każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (\`(...)\`).

Usługi wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej – w myśl art. 8 ust. 3 powołanej ustawy – są identyfikowane za pomocą tych klasyfikacji, z wyjątkiem usług elektronicznych i usług turystyki, o których mowa w art. 119.

Podatnikami podatku od towarów i usług, stosownie do art. 15 ust. 1 cyt. ustawy, są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Działalność gospodarcza – w świetle ust. 2 powołanego artykułu – obejmuje:

1.  wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody, również wówczas, gdy czynność została wykonana jednorazowo w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności w sposób częstotliwy;
2.  czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Na podstawie regulacji art. 43 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT zwalnia się od podatku usługi wymienione w załączniku nr 4 do ustawy. W poz. 3 tego załącznika ujęto usługi mieszczące się w PKWiU w Sekcji J – ex (65-67), tj.: usługi pośrednictwa finansowego, z wyłączeniem:

1.  działalności lombardów, z wyjątkiem usług świadczonych przez banki,
2.  usług polegających na oddaniu w odpłatne użytkowanie rzeczy ruchomej,
3.  usług doradztwa finansowego (PKWiU ex 67.13.10–00.20),
4.  usług doradztwa ubezpieczeniowego oraz wyceny dla towarzystw ubezpieczeniowych (PKWiU ex 67.20.10–00.20, –00.30), z wyjątkiem świadczonych przez zakład ubezpieczeń w rozumieniu przepisów o działalności ubezpieczeniowej oraz świadczonych w tym zakresie przez podmioty działające w imieniu i na rzecz zakładu ubezpieczeń,
5.  usług ściągania długów oraz faktoringu,
6.  usług zarządzania akcjami, udziałami w spółkach lub związkach, obligacjami i innymi rodzajami papierów wartościowych, z wyjątkiem wymienionych w art. 43 ust. 1 pkt 12 ustawy,
7.  usług przechowywania akcji, udziałów w spółkach lub związkach, obligacji i innych rodzajów papierów wartościowych, z wyjątkiem wymienionych w art. 43 ust. 1 pkt 12 ustawy,
8.  transakcji dotyczących dokumentów ustanawiających tytuł własności,
9.  transakcji dotyczących praw w odniesieniu do nieruchomości.

Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, iż świadczenie usług polegających na udzielaniu oprocentowanych pożyczek podlega regulacjom ustawy o VAT wypełniając dyspozycję przepisów art. 5 ust. 1 pkt 1 i art. 8 ust. 1 w związku z art. 15 ust. 2 ww. ustawy.

Jednakże, na mocy art. 43 ust. 1 pkt 1 przepisów cyt. ustawy powyższe usługi korzystają ze zwolnienia od podatku od towarów i usług pod warunkiem, iż Spółka dokonała prawidłowej klasyfikacji wykonywanych czynności jako usług udzielania pożyczek świadczonych poza systemem bankowym.

Kwota odsetek od udzielonej pożyczki stanowi obrót, o którym mowa w art. 29 ust. 1 ustawy i jest obrotem uzyskanym z tytułu czynności, w związku z którymi Spółce nie przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego.

Jak stanowi art. 90 ust. 1 cyt. ustawy, w stosunku do towarów i usług, które są wykorzystywane przez podatnika do wykonywania czynności, w związku z którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, jak i czynności, w związku z którymi takie prawo nie przysługuje, podatnik jest obowiązany do odrębnego określenia kwot podatku naliczonego związanych z czynnościami, w stosunku do których podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego.

Zgodnie z brzmieniem ust. 2 przytoczonego artykułu, jeśli nie jest możliwe wyodrębnienie całości lub części kwot, o których mowa w ust. 1, podatnik może pomniejszyć kwotę podatku należnego o taką część kwoty podatku naliczonego, którą można proporcjonalnie przypisać czynnościom, w stosunku do których podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, z zastrzeżeniem ust. 10.

Według unormowania art. 90 ust. 3 ustawy, proporcję, o której mowa w ust. 2, ustala się jako udział rocznego obrotu z tytułu czynności, w związku z którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, w całkowitym obrocie uzyskanym z tytułu czynności, w związku z którymi podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, oraz czynności, w związku z którymi podatnikowi nie przysługuje takie prawo.

Należy zauważyć, że do obrotu, o którym mowa w ust. 3, nie wlicza się obrotu uzyskanego z tytułu transakcji dotyczących nieruchomości lub usług wymienionych w załączniku nr 4 do ustawy w poz. 3, w zakresie, w jakim czynności te są dokonywane sporadycznie – art. 90 ust. 6 ustawy.

Z treści przedłożonego wniosku wynika, że Wnioskodawca udzielił jednorazowej oprocentowanej pożyczki pieniężnej, nie wyszczególniając w zakresie swojej działalności usług pośrednictwa finansowego. Czynność ta miała charakter poboczny, tj. nie stanowiła rozszerzenia zasadniczej działalności Spółki, która polega na budowie budynków mieszkalnych. Udzielenie przez Stronę oprocentowanej pożyczki, stanowiło transakcję towarzyszącą podstawowej działalności firmy, nie będącą uzupełnieniem jej działalności. Według Spółki, powyższa usługa jest traktowana jako „usługa udzielania pożyczek poza systemem bankowym”, sklasyfikowana pod symbolem PKWiU 65.22.10-00.00, która jest zwolniona od podatku, zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 1 ustawy, w związku z poz. 3 załącznika nr 4 do ustawy.

W konsekwencji należy stwierdzić, iż zgodnie z przywołanym art. 90 ust. 6 ustawy – czynności wymienione w załączniku nr 4 do ustawy, w poz. 3 – w zakresie, w jakim czynności te dokonywane są sporadycznie, nie są wliczane do obrotu, o którym mowa w art. 90 ust. 3 ustawy. W omawianym przypadku, usługę pośrednictwa finansowego polegającą na jednorazowym udzieleniu pożyczki na rzecz kontrahenta zdecydowanie można zaliczyć do czynności sporadycznej, przez którą należy rozumieć czynność poboczną do działalności gospodarczej podatnika. W związku z powyższym, nie należy jej uwzględniać przy wyliczaniu proporcji, o której mowa w art. 90 ust. 3 ustawy o VAT.

Podkreślenia wymaga fakt, że organ podatkowy nie jest organem uprawnionym do klasyfikowania danych usług lub towarów do odpowiednich symboli PKWiU. Zgodnie z zasadami metodycznymi klasyfikacji statystycznych – na podstawie Komunikatu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 24 stycznia 2005 r. w sprawie trybu udzielania informacji dotyczących standardów klasyfikacyjnych (Dz. Urz. GUS Nr 1, poz. 11) zasadą jest, że zainteresowany podmiot sam klasyfikuje prowadzoną działalność, swoje produkty (wyroby i usługi), towary, środki trwałe i obiekty budowlane według zasad określonych w poszczególnych klasyfikacjach i nomenklaturach, wprowadzonych rozporządzeniami Rady Ministrów lub stosowanych bezpośrednio na podstawie przepisów Wspólnoty Europejskiej.

W przypadku trudności w ustaleniu właściwego grupowania, w tym także dla usług według Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług, zainteresowany podmiot może zwrócić się z wnioskiem do Urzędu Statystycznego, który udziela informacji w zakresie stosowania wyżej powołanych standardów klasyfikacyjnych.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.