Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0111-KDIB4.4014.271.2019.2.LB
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2019-10-16
Teza: Czy w przypadku potwierdzenia stanowiska Spółki w zakresie podatku od towarów i usług i uznania, że udzielenie pożyczki stanowi odpłatne świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, objęte zwolnieniem z opodatkowania podatkiem od towarów i usług w świetle art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o podatku od towarów i usług, zawarcie Umowy Pożyczki, opisanej w stanie faktycznym wniosku jest wyłączone z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, a w konsekwencji na Wnioskodawcy, jako Pożyczkobiorcy, nie ciąży obowiązek podatkowy w podatku od czynności cywilnoprawnych, o którym mowa w art. 4 pkt 7 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych?
Słowa kluczowe: podmiot-podmioty powiązane; pożyczka; umowa-umowa pożyczki
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2019 r., poz. 900, ze zm.) – Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z 06 sierpnia 2019 r. (data wpływu – 08 sierpnia 2019 r.), uzupełnionym 20 września 2019 r., o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych zawarcia umowy pożyczki – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 08 sierpnia 2019 r. wpłynął do Organu ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych zawarcia umowy pożyczki.

Z uwagi na fakt, że wniosek nie spełniał wymogów formalnych w piśmie z 28 sierpnia 2019 r. znak: 0111-KDIB4.4014.271.2019.1.LB wezwano Wnioskodawcę do jego uzupełnienia. Wniosek uzupełniono 20 września 2019 r.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca (dalej: ,,Spółka”, ,,Pożyczkobiorca”) prowadzi działalność gospodarczą w zakresie ubezpieczeń na życie, ubezpieczeń rentowych, posagowych, wypadkowych oraz chorobowych, na podstawie ustawy z dnia 11 września 2015 r. o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej (Dz.U. z 2019 r., poz. 381 ze zm.).

Zgodnie z art. 239 ust. l ww. ustawy „Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji posiadają dopuszczone środki własne w wysokości nie niższej niż kapitałowy wymóg wypłacalności". W celu zwiększenia wskaźników wypłacalności Wnioskodawca w dniu 20 grudnia 2018 r. zawarł z C. (dalej: „Pożyczkodawca”) umowę pożyczki podporządkowanej (dalej: „Umowa Pożyczki”) w wysokości 12.000.000,00 zł (dalej: „Pożyczka”). Przyjęte zobowiązanie podporządkowane zwiększa dopuszczone środki własne Wnioskodawcy zgodnie z art. 241 ust. l cyt. ustawy.

Na podstawie Umowy Pożyczki Pożyczkobiorca zobowiązał się do płacenia odsetek od kwoty Pożyczki, obliczonych w oparciu o oprocentowanie w wysokości 6,5% w stosunku rocznym od pozostającej do spłaty kwoty zadłużenia w złotych polskich (dalej: „Odsetki”). Odsetki są naliczane od daty otrzymania Pożyczki przez Pożyczkobiorcę na jego rachunek bankowy, przy czym są one płatne z dołu w każdą rocznicę otrzymania Pożyczki, na rachunek bankowy podany przez Pożyczkodawcę przed każdą datą płatności Odsetek.

Pożyczkodawca i Pożyczkobiorca, prowadzą działalność na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Strony umowy podlegają w Rzeczypospolitej Polskiej opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych od całości swoich dochodów oraz są czynnymi podatnikami podatku od towarów i usług, których podstawowa działalność podlega zwolnieniu z podatku od towarów i usług.

Pożyczkodawca i Pożyczkobiorca są podmiotami powiązanymi w rozumieniu art. 11a ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. z 2019 r., poz. 865). Wnioskodawca wskazuje ponadto, że w zakresie działalności ujętej w Rejestrze Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Przedsiębiorców, w przypadku Pożyczkodawcy nie zawiera się pozycja „pozostałe formy udzielania kredytów" o PKD 64.922 – podobnie jak Wnioskodawca, Pożyczkodawca prowadzi działalność gospodarczą w zakresie ubezpieczeń osobowych i majątkowych oraz reasekuracji, na podstawie ustawy o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej.

Pożyczkodawca nie prowadzi regularnej działalności w zakresie udzielania pożyczek, niemniej w przyszłości nie wyklucza możliwości udzielenia kolejnych pożyczek Wnioskodawcy lub innym podmiotom, w tym podmiotom powiązanym. Kwota udzielonej pożyczki pochodzi ze środków Pożyczkodawcy, zgromadzonych w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą w zakresie udzielania ochrony ubezpieczeniowej. Jak wskazano powyżej, udzielona Pożyczka ma charakter odpłatny – zgodnie z postanowieniami Umowy Pożyczki przewidziane jest wynagrodzenie w postaci oprocentowania – umownych Odsetek dla Pożyczkodawcy. Przychody uzyskane z Odsetek są uwzględniane przez Pożyczkodawcę jako przychody z działalności gospodarczej.

W związku z powyższym opisem (po przeformułowaniu) zadano następujące pytanie:

Czy w przypadku potwierdzenia stanowiska Spółki w zakresie podatku od towarów i usług i uznania, że udzielenie pożyczki stanowi odpłatne świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, objęte zwolnieniem z opodatkowania podatkiem od towarów i usług w świetle art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o podatku od towarów i usług, zawarcie Umowy Pożyczki, opisanej w stanie faktycznym wniosku jest wyłączone z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, a w konsekwencji na Wnioskodawcy, jako Pożyczkobiorcy, nie ciąży obowiązek podatkowy w podatku od czynności cywilnoprawnych, o którym mowa w art. 4 pkt 7 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych?

Zdaniem Wnioskodawcy, opisane w stanie faktycznym wniosku zawarcie Umowy Pożyczki nie podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, na podstawie art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, a w konsekwencji na Wnioskodawcy, jako Pożyczkobiorcy, nie ciąży obowiązek podatkowy w podatku od czynności cywilnoprawnych, o którym mowa w art. 4 pkt 7 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Wnioskodawca przywołując treść art. 1 ust. 1 pkt 1, art. 1 ust. 4, art. 3 ust. 1 pkt 1 oraz art. 4 pkt 7 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, wskazuje, że umowa pożyczki podlega, co do zasady opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, a obowiązki uiszczenia tego podatku spoczywają na pożyczkobiorcy. Wnioskodawca, podkreśla, że niezależnie jednak od zasad ogólnych w zakresie opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych umowy pożyczki, w ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych ustawodawca przewidział katalog czynności wyłączonych z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

I tak, na podstawie art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych czynności cywilnoprawne, inne niż umowa spółki i jej zmiany:

1.  w zakresie, w jakim są opodatkowane podatkiem od towarów i usług,
2.  jeżeli przynajmniej jedna ze stron jest zwolniona od podatku od towarów i usług z tytułu dokonania tej czynności, z wyjątkiem:
    *   umów sprzedaży i zamiany, których przedmiotem jest nieruchomość lub jej część, albo prawo użytkowania wieczystego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub prawo do miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym lub udział w tych prawach,
    *   umów sprzedaży udziałów i akcji w spółkach handlowych.

Z powyższego wynika, że w przypadku umów pożyczek, podstawę do wyłączenia z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych może stanowić m.in. fakt, że jedna ze stron z tytułu dokonania konkretnej czynności jest zwolniona z podatku od towarów i usług.

W ocenie Wnioskodawcy, w odniesieniu do zawartej Umowy Pożyczki zastosowanie znajdzie wyłączenie z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych określone w art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, ponieważ czynność udzielenia Pożyczki stanowi odpłatne świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, które korzysta ze zwolniona z podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o podatku od towarów i usług.

W konsekwencji na Spółce jako Pożyczkobiorcy nie ciąży obowiązek podatkowy w podatku od czynności cywilnoprawnych, o którym mowa w art. 4 pkt 7 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych z tytułu zawartej Umowy Pożyczki.

Na potwierdzenie swego stanowiska Wnioskodawca powołał interpretacje indywidualne dotyczące poruszonego we wniosku zagadnienia.

Z uwagi na zakres niniejszej interpretacji przywołano powyżej tylko tę część stanowiska Wnioskodawcy, która odnosi się do zagadnienia dotyczącego podatku od czynności cywilnoprawnych.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego należało uznać za prawidłowe.

Na wstępie zaznacza się, iż przedmiotem niniejszej interpretacji jest ocena stanowiska Wnioskodawcy tylko w zakresie ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. W pozostałym zakresie wniosku, dotyczącym podatku od towarów i usług, zostało wydane odrębne rozstrzygnięcie – interpretacja indywidualna z 16 października 2019 r., znak: 0111-KDIB3-1.4012.607.2019.2.ASY.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz.U. z 2017 r., poz. 1150, ze zm.) podatkowi temu podlegają umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku.

Stosownie do treści art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem ust. 2, powstaje z chwilą dokonania czynności cywilnoprawnej.

Natomiast zgodnie z art. 4 pkt 7 ww. ustawy obowiązek podatkowy w podatku od czynności cywilnoprawnych, przy umowie pożyczki ciąży na biorącym pożyczkę.

W przypadku umowy pożyczki stawka podatku wynosi – zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy – 0,5 %.

W związku z powyższymi regulacjami prawnymi należy stwierdzić, że umowa pożyczki podlega generalnie opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych i obowiązek uiszczenia tego podatku ciąży na biorącym pożyczkę.

Niezależnie od powyższego podkreślić należy, że w ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych przewidziano sytuacje, w których czynność mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy jest wyłączona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Na podstawie art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, inne niż umowa spółki i jej zmiany:

1.  w zakresie, w jakim są opodatkowane podatkiem od towarów i usług,
2.  jeżeli przynajmniej jedna ze stron jest zwolniona od podatku od towarów i usług z tytułu dokonania tej czynności, z wyjątkiem:
    *   umów sprzedaży i zamiany, których przedmiotem jest nieruchomość lub jej część, albo prawo użytkowania wieczystego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub prawo do miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym lub udział w tych prawach,
    *   umów sprzedaży udziałów i akcji w spółkach handlowych.

W przypadku umów pożyczki o wyłączeniu, o którym mowa w art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych nie decyduje okoliczność, że strony tej umowy posiadają status podatnika podatku od towarów i usług. Podstawę do ww. wyłączenia może stanowić m.in. fakt, że jedna ze stron z tytułu dokonania tej konkretnej czynności jest zwolniona od podatku od towarów i usług.

Z przedstawionego we wniosku opisu wynika, że Wnioskodawca 20 grudnia 2018 r. zawarł z Pożyczkodawcą umowę pożyczki podporządkowanej w wysokości 12.000.000,00 zł. Udzielona Pożyczka ma charakter odpłatny – zgodnie z postanowieniami Umowy Pożyczki przewidziane jest wynagrodzenie w postaci oprocentowania – umownych odsetek dla Pożyczkodawcy. Przychody uzyskane z odsetek są uwzględniane przez Pożyczkodawcę jako przychody z działalności gospodarczej.

Pożyczkodawca i Pożyczkobiorca, prowadzą działalność na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Strony umowy podlegają w Rzeczypospolitej Polskiej opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych od całości swoich dochodów oraz są czynnymi podatnikami podatku od towarów i usług, których podstawowa działalność podlega zwolnieniu z podatku od towarów i usług.

W związku z tym należy podkreślić, że jakkolwiek zapytanie Wnioskodawcy dotyczy opodatkowania umów pożyczki podatkiem od czynności cywilnoprawnych, to jednak w pierwszej kolejności rozstrzygnięcia wymaga kwestia czy opisane we wniosku umowy pożyczki podlegają regulacjom ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2018 r., poz. 2174, ze zm.), bowiem ocena ta ma zasadnicze znaczenie dla ewentualnego objęcia ww. umów podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Objęcie tej czynności regulacjami w zakresie podatku od towarów i usług skutkować może wyłączeniem obowiązku podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, w zależności od kwalifikacji analizowanej czynności.

Udzielenie omawianej pożyczki podlega uregulowaniom wynikającym z ustawy o podatku od towarów i usług i jest one z tego podatku zwolnione – co zostało potwierdzone interpretacją indywidualną wydaną 16 października 2019 r., znak: 0111-KDIB3-1.4012.607.2019.2.ASY, w której wskazano, że: ,,(…) usługa udzielenia przez Pożyczkodawcę pożyczki na rzecz Wnioskodawcy stanowi czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT, zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, przy czym czynność ta korzysta ze zwolnienia od tego podatku w oparciu o ww. przepis art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy.”

A zatem, na mocy art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych zawarcie opisanej umowy pożyczki, nie podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Reasumując, Wnioskodawca jako pożyczkobiorca nie będzie zobowiązany do zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych z tytułu przedmiotowej umowy pożyczki.

Stanowisko Wnioskodawcy należało więc uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze zdarzeniem podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1.  z zastosowaniem art. 119a;
2.  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3.  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych (art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej).

Powyższe unormowania należy odczytywać łącznie z przepisami art. 33 ustawy z 23 października 2018 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy – Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2193), wprowadzającymi regulacje intertemporalne.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w … za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2018 r., poz. 1302, ze zm.). Skargę wnosi się w dwóch egzemplarzach (art. 47 § 1 ww. ustawy) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała lub drogą elektroniczną na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 54 § 1a ww. ustawy), w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy). W przypadku pism i załączników wnoszonych w formie dokumentu elektronicznego odpisów nie dołącza się (art. 47 § 3 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.