Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPP2/443-257/10-3/MM
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2010-07-30
Teza: Zastosowanie procedury rozliczenia podatku w odniesieniu do nieściągalnych wierzytelności oraz korekta podatku należnego.
Słowa kluczowe: dług; faktura-faktura korygująca; korekta-korekta podatku; podatek-podatek należny-obniżenie podatku należnego; wierzyciel; wierzytelność-wierzytelności nieściągalne
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1-art. 89

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2007r. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy, przedstawione we wniosku z dnia 29.04.2010r. (data wpływu 30.04.2010r.), uzupełnione odpowiedzią na wezwanie z dnia 28.06.2010r. (data wpływu 30.06.2010r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług, w zakresie:

*   nieistnienia pierwotnego zobowiązania podatkowego w wyniku wystawionej faktury korygującej (pyt. nr 1 i 2) – **jest nieprawidłowe;**
*   prawa do skorzystania z procedury rozliczenia podatku w odniesieniu do nieściągalnych wierzytelności - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 30.04.2010r. wpłynął ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie nieistnienia pierwotnego zobowiązania podatkowego w wyniku wystawionej faktury korygującej oraz prawa do skorzystania z procedury rozliczenia podatku w odniesieniu do nieściągalnych wierzytelności. Wniosek zawierał braki w przedstawionym we wniosku stanie faktycznym oraz zdarzeniu przyszłym. W związku z czym tut. Organ podatkowy pismem z dnia 16.06.2010r. znak IPPP2/443-257/10-2/MM wezwał Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku o powyższe braki. Wniosek został uzupełniony w terminie prawidłowym.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny oraz zdarzenie przyszłe:

1) W dniu 15 kwietnia 2009r. Towarzystwo zawarło z Fundacją z siedzibą w x umowę, mocą której Towarzystwo zobowiązało się sprzedać powołanej Fundacji żetony monetarne „x”. W oparciu o powołaną umowę Towarzystwo w dniu 1 października 2009 r. wystawiło na rzecz Fundacji fakturę VAT nr x na kwotę netto 211.215,60 zł (kwota podatku VAT 46 467,43 zł) z terminem płatności 15 października 2009r. Powołana faktura opiewa na 42.930 sztuk żetonów monetarnych „x”, które zostały przekazane Fundacji. Należność z tego tytułu w kwocie 257.683,03 zł (brutto) nie została przez Fundację do dnia dzisiejszego na rzecz Towarzystwa uiszczona. Jednocześnie powołana transakcja spowodowała powstanie po stronie Towarzystwa zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług. Wobec braku możliwości finansowych uiszczenia podatku od towarów i usług Towarzystwo wystawiło do Naczelnika Urzędu Skarbowego w x o odroczenie terminu zapłaty, co nastąpiło decyzją z dnia 25 stycznia 2010r. Odroczono termin zapłaty należności podatkowej w kwocie 44 620,42 zł do dnia 1 lipca 2010r.

Jednocześnie okazało się, że Fundacja nie ma ani środków ani możliwości, aby sprzedać otrzymane żetony monetarne lub też zapłacić należność z innych funduszy. W chwili obecnej Towarzystwo nie ma środków na pokrycie prolongowanej należności (zaległości podatkowej), zaś nawet w wypadku wygrania sprawy sądowej przeciw Fundacji szanse wyegzekwowania należności są niewielkie. Wypada jeszcze zaznaczyć, że żetony monetarne „x” objęte fakturą VAT nr x są nadal w posiadaniu Fundacji.

2) W związku z faktem, iż wskazana w pkt 1) należność podatkowa stanowi zagrożenie dla bytu Towarzystwa, zaś działania Fundacji nie rokują nadziei ani na dalszą sprzedaż żetonów (w celu uzyskania środków i rozliczenia się z Towarzystwem), ani też na spłatę należności z innych funduszy, Towarzystwo zamierza doprowadzić do anulowania transakcji żetonami monetarnymi objętymi fakturą VAT nr x z dnia 1 października 2009r. Nastąpi to albo w drodze częściowego rozwiązania umowy z dnia 15 kwietnia 2009r. (o ile przedstawiciele Fundacji wyrażą chęć współdziałania) albo w drodze częściowego jednostronnego odstąpienia od umowy.

Jednocześnie rozważa się ewentualnie skorzystanie z możliwości korekty podatku należnego VAT w bieżącej deklaracji VAT z uwagi na to, że objęta fakturą VAT nr x należność nosi znamiona tzw. „złego zadłużenia” i uzyskania tą drogą zwrotu podatku od towarów i usług z uwagi na to, iż zobowiązanie i należność podatkowa w podatku VAT z tytułu faktury VAT nr x z dnia 1 października 2009r. powstała z należności spełniającej definicję tzw. „złego długu” (rozliczenie podatku w odniesieniu do nieściągalnych należności) w drodze wykorzystania regulacji zawartych w art. 89a i 89b ustawy o podatku od towarów i usług a następnie zaliczenia należności z tytułu prawa do zwrotu podatku VAT w celu rozliczenia zaległości podatkowej powstałej w związku z wystawieniem faktury VAT nr x.

W uzupełnieniu do wniosku Wnioskodawca wskazał, co następuje:

*   Wnioskodawca będzie dysponował potwierdzeniem odbioru faktury korygującej przez Fundację;
*   Fundacja jest czynnym, zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług;
*   Fundacja nie jest podmiotem postępowania upadłościowego i nie toczy się wobec niej postępowanie likwidacyjne;
*   według informacji uzyskanej od Fundacji wierzytelność przysługująca Towarzystwu została przez Fundację wykazana jako obrót opodatkowany i podatek należny;
*   Wnioskodawca i kontrahent (Fundacja) będą w dniu dokonania korekty zarejestrowanymi i czynnymi podatnikami podatku od towarów i usług;
*   Wnioskodawca zawiadomi kontrahenta (Fundację) o zamiarze dokonania korekty;
*   Wnioskodawca będzie dysponował potwierdzeniem odbioru przez Kontrahenta zawiadomienia, o którym mowa w tiret powyżej;
*   pomiędzy stronami transakcji ani podmiotami zarządzającymi nie zachodzą powiązania ani rodzinne, ani kapitałowe, ani majątkowe lub wynikające ze stosunku pracy;
*   brak jest łączności funkcji między członkami organów Wnioskodawca i kontrahent (Fundacja).

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

1.  Czy w wypadku częściowego rozwiązania (za zgodą Fundacji) umowy z dnia 15 kwietnia 2009r. i następczego skorygowania faktury VAT nr x z dnia 1 października 2009 r. do wartości „0” - również za zgodą Fundacji, co będzie się wiązało z fizycznym zwrotem żetonów monetarnych „x” - zobowiązanie podatkowe (należność podatkowa) Towarzystwa wynikające z dostarczenia żetonów monetarnych i wystawienia faktury VAT nr x przestanie istnieć?
2.  Czy w wypadku skutecznego odstąpienia przez Towarzystwo od umowy z dnia 15 kwietnia 2009 r. i wystawienia na tej podstawie korekty faktury VAT nr x, która zostanie nadana na adres Fundacji, lecz która może nie zostać uznana przez Fundację zobowiązanie podatkowe (należność podatkowa) Towarzystwa wynikające z dostarczenia żetonów monetarnych i wystawienia faktury VAT nr x przestanie istnieć, mimo iż Fundacja może odmówić zwrotu posiadanych żetonów monetarnych i nie uznać zasadności korekt (a nawet nie chcieć ich przyjąć)?
3.  Czy przy skorzystaniu przez Towarzystwo z możliwości dokonania korekty podatku należnego VAT na bieżącej deklaracji z uwagi na to, że należność z faktury VAT nr x jest tzw. „złym długiem” (rozliczenie podatku w odniesieniu do nieściągalnych wierzytelności), zobowiązanie podatkowe (zaległość podatkowa) Towarzystwa wynikająca z dostarczenia żetonów monetarnych i wystawienia faktury VAT nr x będzie mogła zostać rozliczona z kwotami ujętymi na deklaracji VAT wystawionej z uwagi na korektę dokonaną w związku z rozliczeniem podatku powstałego w związku z transakcją, z której wyniknęła nieściągalna należność?

Zdaniem Wnioskodawcy:

Ad. 1)

W ocenie pytającego w wypadku zaistnienia zgodnego częściowego rozwiązania przez strony umowy z dnia 15 kwietnia 2009 r., akceptacji przez Fundację wystawionej przez Towarzystwo faktury korygującej VAT, mocą której dojdzie do redukcji należności netto do kwoty „0” i następczego zwrotu żetonów pieniężnych, zobowiązanie podatkowe Towarzystwa wynikające z dostarczenia żetonów monetarnych i wystawienia faktury VAT nr x w kwocie należności głównej 46 467,43 zł przestanie istnieć. Powyższe wynika z regulacji zawartych w art. 29 ust. 4a, art. 86 ust. 10a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług oraz treści § 13 rozporządzenia Ministra Finansów z 28 listopada 2008 r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług do których nie mają zastosowania zwolnienia do podatku od towarów i usług.

Ad. 2)

W ocenie pytającego w wypadku skutecznego odstąpienia przez Towarzystwo od umowy z dnia 15 kwietnia 2009 r. i wystawienia na tej podstawie korekty faktury VAT nr x, która może nie zostać uznana przez Fundację zobowiązanie podatkowe Towarzystwa wynikające z dostarczenia żetonów monetarnych i wystawienia faktury VAT nr x zaniknie, mimo iż Fundacja może odmówić zwrotu posiadanych żetonów monetarnych „x” oraz nieuznać korekty. Ważnym jest, aby Towarzystwo dysponowało pocztowym dowodem nadania korekty (lub dowodem jej odbioru przez Fundację) oraz było w stanie uzasadnić istnienie ważnej podstawy odstąpienia od umowy. Powyższe wynika z regulacji zawitych w art. 29 ust. 4a oraz art. 86 ust. 10a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług dalej określana również jako „ustawa o VAT” oraz § 13 rozporządzenia Ministra Finansów z 28 listopada 2008 r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług do których nie mają zastosowania zwolnienia do podatku od towarów i usług.

Ad. 3)

W ocenie pytającego przy skorzystaniu przez Towarzystwo z możliwości dokonania korekty podatku należnego VAT w bieżącej deklaracji z uwagi na to, że należność z faktury VAT nr x jest tzw. „złym długiem”, zobowiązanie podatkowe (należność podatkowa) Towarzystwa wynikająca z dostarczenia żetonów monetarnych i wystawienia faktury VAT nr x będzie mogła być rozliczona w drodze zaliczenia przysługującego pytającemu prawa do zwrotu podatku VAT z tytułu korekty dokonanej w związku z nieściągalnością należności ujętej na fakturze VAT nr x a należnością (zaległością podatkową) wynikającą ze zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług z tytułu transakcji żetonami monetarnymi „x” i następczego wystawienia faktury VAT nr x. Powyższe wynika z przepisów art. 87 i 88 oraz art. 89a i 89b ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług oraz art. 59 § 1 pkt 4) art. 64 i art. 76 - 77b Ordynacji podatkowej.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego uznaje się za:

*   **nieprawidłowe** – w zakresie nieistnienia pierwotnego zobowiązania podatkowego w wyniku wystawionej faktury korygującej (pyt. nr 1 i 2);
*   **prawidłowe** – w zakresie prawa do skorzystania z procedury rozliczenia podatku w odniesieniu do nieściągalnych wierzytelności (pyt. nr 3).

Ad. 1

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej „ustawą o VAT”, opodatkowaniu ww. podatkiem podlegają: odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju;

Za dostawę towarów - na mocy art. 7 ust. 1 ustawy o VAT - uważa się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…). Według art. 2 pkt 6 ustawy o VAT, towarami są rzeczy ruchome, wszelkie postacie energii, budynki i budowle lub ich części, będące przedmiotem czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, które są wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, a także grunty.

Zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy o VAT, podstawą opodatkowania jest obrót, z zastrzeżeniem ust. 2-22, art. 30-32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5. Obrotem jest kwota należna z tytułu sprzedaży, pomniejszona o kwotę należnego podatku. Kwota należna obejmuje całość świadczenia należnego od nabywcy. Obrót zwiększa się o otrzymane dotacje, subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze mające bezpośredni wpływ na cenę (kwotę należną) towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika, pomniejszone o kwotę należnego podatku.

Stosownie do art. 29 ust. 4 ustawy o VAT, podstawę opodatkowania zmniejsza się o kwoty udokumentowanych, prawnie dopuszczalnych i obowiązkowych rabatów (bonifikat, opustów, uznanych reklamacji i skont) i o wartość zwróconych towarów, zwróconych kwot nienależnych w rozumieniu przepisów o cenach oraz zwróconych kwot dotacji, subwencji i innych dopłat o podobnym charakterze, z zastrzeżeniem ust. 4a i 4b.

Zgodnie z art. 29 ust. 4a ustawy o VAT w przypadku gdy podstawa opodatkowania ulega zmniejszeniu w stosunku do podstawy określonej w wystawionej fakturze, obniżenia podstawy opodatkowania podatnik dokonuje pod warunkiem posiadania, przed upływem terminu do złożenia deklaracji podatkowej za dany okres rozliczeniowy, w którym nabywca towaru lub usługi otrzymał korektę faktury, potwierdzenia otrzymania korekty faktury przez nabywcę towaru lub usługi, dla którego wystawiono fakturę. Uzyskanie potwierdzenia otrzymania przez nabywcę towaru lub usługi korekty faktury po terminie złożenia deklaracji podatkowej za dany okres rozliczeniowy uprawnia podatnika do uwzględnienia korekty faktury za okres rozliczeniowy, w którym potwierdzenie to uzyskano.

Na podstawie delegacji ustawowej zawartej w powołanym artykule, Minister Finansów wydał rozporządzenie z dnia 28 listopada 2008r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz. u. Nr 212, poz. 1337), zwane dalej „rozporządzeniem”, regulujące m.in. zagadnienia związane z wystawianiem faktur korygujących.

Zgodnie z § 13 ust. 1 rozporządzenia, w przypadku gdy po wystawieniu faktury udzielono rabatów określonych w art. 29 ust. 4 ustawy, podatnik udzielający rabatu wystawia fakturę korygującą.

Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio w przypadku:

1.  zwrotu sprzedawcy towarów oraz zwrotu nabywcy kwot nienależnych, o których mowa w art. 29 ust. 4 ustawy;
2.  zwrotu nabywcy zaliczek, przedpłat, zadatków lub rat, podlegających opodatkowaniu (§ 13 ust. 3 rozporządzenia).

Definicję legalną zobowiązania podatkowego reguluje art. 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem zobowiązaniem podatkowym jest wynikające z obowiązku podatkowego zobowiązanie podatnika do zapłacenia na rzecz Skarbu Państwa, województwa, powiatu albo gminy podatku w wysokości, w terminie oraz w miejscu określonych w przepisach prawa podatkowego.

Stosownie do art. 21 ust. 1 pkt 1 ustawy Ordynacja podatkowa zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania.

Zgodnie z art. 19 ust. 1 ustawy o VAT obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wydania towaru lub wykonania usługi, z zastrzeżeniem ust. 2-21, art. 14 ust. 6, art. 20 i art. 21 ust. 1. Z kolei jeżeli dostawa towaru lub wykonanie usługi powinny być potwierdzone fakturą, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wystawienia faktury, nie później jednak niż w 7. dniu, licząc od dnia wydania towaru lub wykonania usługi (art. 19 ust. 4 ustawy o VAT).

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego) wynika, iż Wnioskodawca zawarł z Fundacją umowę, na mocy której zobowiązał się sprzedać Fundacji żetony monetarne. W oparciu o powołaną umowę Wnioskodawca wystawił w dniu 1 października 2009r. na rzecz Fundacji fakturę VAT dokumentującą sprzedaż żetonów w ilości 42 930 sztuk. Żetony te zostały przekazane Fundacji. Zgodnie ze wskazaniem Wnioskodawcy należność wynikająca ze sprzedaży tych żetonów nie została do dnia dzisiejszego uregulowana. Obecnie Wnioskodawca rozważa możliwość anulowania transakcji sprzedaży żetonów monetarnych na rzecz Fundacji w drodze częściowego rozwiązania umowy co będzie się wiązało ze zwrotem tych żetonów. Przedmiotem zapytania Wnioskodawcy jest czy w wypadku częściowego rozwiązania (za zgodą Fundacji) umowy i następczego skorygowania faktury VAT z dnia 1 października 2009 r. do wartości „0” - również za zgodą Fundacji, co będzie się wiązało z fizycznym zwrotem żetonów monetarnych - zobowiązanie podatkowe (należność podatkowa) Wnioskodawcy wynikające z dostarczenia żetonów monetarnych i wystawienia faktury VAT przestanie istnieć.

Mając na uwadze przedstawiony stan faktyczny (zdarzenie przyszłe) oraz obowiązujące w tym zakresie przepisy prawa podatkowego tut. Organ podatkowy stwierdza, iż stanowisko Wnioskodawcy jest nieprawidłowe. Kluczowym przepisem pozwalającym rozwiązać wskazany we wniosku problem odgrywają przepisy art. 21 § 1 pkt 1 ustawy Ordynacja podatkowa w związku z art. 19 ust. 4 ustawy o VAT. Z przepisów tych wynika, iż zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania. Zdarzeniem takim na gruncie przepisów ustawy o VAT jest wystawienie faktury VAT dokumentującej sprzedaż żetonów monetarnych. Z treści wniosku wynika, iż faktura ta została wprowadzona do obiegu prawnego - Fundacja potwierdziła odbiór tej faktury, w konsekwencji nastąpiło wydanie na jej rzecz przedmiotowych żetonów. Zatem Wnioskodawca nie ma prawnych możliwości do anulowania wystawionej przez siebie faktury powodującej tym samym likwidację zobowiązania podatkowego powstałego na skutek jej wystawienia.

Z treści wniosku wynika ponadto, iż Wnioskodawca ma zamiar skorzystać z prawa skorygowania podatku należnego w wyniku zwrotu żetonów przez Fundację. Z uzupełnienia do wniosku wynika ponadto, iż będzie dysponował potwierdzeniem odbioru faktury korygującej przez swojego kontrahenta. Jednakże w związku z tym, co zostało stwierdzone powyżej tut. Organ podatkowy jest zdania, iż zobowiązanie podatkowe Wnioskodawcy wynikające z wystawionej przez niego faktury VAT nie przestanie istnieć w wyniku skorygowania podstawy opodatkowania i podatku należnego poprzez zwrot żetonów przez Fundację. Wnioskodawca będzie miał jedynie uprawnienie po spełnieniu warunków przewidzianych w § 13 rozporządzenia, a także art. 29 ust. 4a ustawy o VAT do zmniejszenia podatku należnego w bieżącej deklaracji podatku VAT.

Tym samym tut. Organ podatkowy stwierdza, iż stanowisko Wnioskodawcy odnośnie pytania nr 1 należało uznać za nieprawidłowe.

Ad. 2

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o VAT opodatkowaniu ww. podatkiem podlegają: odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju;

Za dostawę towarów - na mocy art. 7 ust. 1 ustawy o VAT - uważa się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…). Według art. 2 pkt 6 ustawy o VAT, towarami są rzeczy ruchome, wszelkie postacie energii, budynki i budowle lub ich części, będące przedmiotem czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, które są wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, a także grunty.

Zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy o VAT, podstawą opodatkowania jest obrót, z zastrzeżeniem ust. 2-22, art. 30-32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5. Obrotem jest kwota należna z tytułu sprzedaży, pomniejszona o kwotę należnego podatku. Kwota należna obejmuje całość świadczenia należnego od nabywcy. Obrót zwiększa się o otrzymane dotacje, subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze mające bezpośredni wpływ na cenę (kwotę należną) towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika, pomniejszone o kwotę należnego podatku.

Stosownie do art. 29 ust. 4 ustawy o VAT, podstawę opodatkowania zmniejsza się o kwoty udokumentowanych, prawnie dopuszczalnych i obowiązkowych rabatów (bonifikat, opustów, uznanych reklamacji i skont) i o wartość zwróconych towarów, zwróconych kwot nienależnych w rozumieniu przepisów o cenach oraz zwróconych kwot dotacji, subwencji i innych dopłat o podobnym charakterze, z zastrzeżeniem ust. 4a i 4b.

Zgodnie z § 13 ust. 1 rozporządzenia, w przypadku gdy po wystawieniu faktury udzielono rabatów określonych w art. 29 ust. 4 ustawy, podatnik udzielający rabatu wystawia fakturę korygującą.

Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio w przypadku:

1.  zwrotu sprzedawcy towarów oraz zwrotu nabywcy kwot nienależnych, o których mowa w art. 29 ust. 4 ustawy;
2.  zwrotu nabywcy zaliczek, przedpłat, zadatków lub rat, podlegających opodatkowaniu (§ 13 ust. 3 rozporządzenia).

Definicję legalną zobowiązania podatkowego reguluje art. 5 ustawy Ordynacja podatkowa. Zgodnie z tym przepisem zobowiązaniem podatkowym jest wynikające z obowiązku podatkowego zobowiązanie podatnika do zapłacenia na rzecz Skarbu Państwa, województwa, powiatu albo gminy podatku w wysokości, w terminie oraz w miejscu określonych w przepisach prawa podatkowego.

Stosownie do art. 21 ust. 1 pkt 1 ustawy Ordynacja podatkowa zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania.

Zgodnie z art. 19 ust. 1 ustawy o VAT obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wydania towaru lub wykonania usługi, z zastrzeżeniem ust. 2-21, art. 14 ust. 6, art. 20 i art. 21 ust. 1. Z kolei jeżeli dostawa towaru lub wykonanie usługi powinny być potwierdzone fakturą, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wystawienia faktury, nie później jednak niż w 7. dniu, licząc od dnia wydania towaru lub wykonania usługi (art. 19 ust. 4 ustawy o VAT).

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego) wynika, iż Wnioskodawca zawarł z Fundacją umowę, na mocy której zobowiązał się sprzedać Fundacji żetony monetarne. W oparciu o powołaną umowę Wnioskodawca wystawił w dniu 1 października 2009r. na rzecz Fundacji fakturę VAT dokumentującą sprzedaż żetonów w ilości 42 930 sztuk. Żetony te zostały przekazane Fundacji. Zgodnie ze wskazaniem Wnioskodawcy należność wynikająca ze sprzedaży tych żetonów nie została do dnia dzisiejszego uregulowana. Obecnie Wnioskodawca rozważa możliwość anulowania transakcji sprzedaży żetonów monetarnych na rzecz Fundacji w drodze skutecznego jednostronnego odstąpienia przez Wnioskodawcę od umowy co niekoniecznie będzie się wiązało ze zwrotem przedmiotowych żetonów. Przedmiotem zapytania Wnioskodawcy jest czy w wypadku skutecznego odstąpienia przez Wnioskodawcę od umowy z i wystawienia na tej podstawie korekty faktury VAT, która zostanie nadana na adres Fundacji, lecz która może nie zostać uznana przez Fundację, zobowiązanie podatkowe (należność podatkowa) Wnioskodawcy wynikające z dostarczenia żetonów monetarnych i wystawienia faktury VAT przestanie istnieć, mimo iż Fundacja może odmówić zwrotu posiadanych żetonów monetarnych i nie uznać zasadności korekt (a nawet nie chcieć ich przyjąć).

Mając na uwadze przedstawiony stan faktyczny (zdarzenie przyszłe) oraz obowiązujące w tym zakresie przepisy prawa podatkowego tut. Organ podatkowy stwierdza, iż stanowisko Wnioskodawcy jest nieprawidłowe. Kluczowym przepisem pozwalającym rozwiązać wskazany we wniosku problem odgrywają przepisy art. 21 § 1 pkt 1 ustawy Ordynacja podatkowa w związku z art. 19 ust. 4 ustawy o VAT. Z przepisów tych wynika, iż zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania. Zdarzeniem takim na gruncie przepisów ustawy o VAT jest wystawienie faktury VAT dokumentującej sprzedaż żetonów monetarnych. Z treści wniosku wynika, iż faktura ta została wprowadzona do obiegu prawnego - Fundacja potwierdziła odbiór tej faktury, w konsekwencji nastąpiło wydanie na jej rzecz przedmiotowych żetonów. Zatem Wnioskodawca nie ma prawnych możliwości do anulowania wystawionej przez siebie faktury powodującej tym samym degradację zobowiązania podatkowego powstałego na skutek jej wystawienia.

Z treści wniosku wynika ponadto, iż Wnioskodawca ma zamiar dokonać skutecznego jednostronnego odstąpienia od umowy wbrew woli Fundacji (co nie będzie wiązało się ze zwrotem przekazanych fundacji żetonów monetarnych) oraz dokonać skorygowania podatku należnego i podstawy opodatkowania w wyniku wystawionej przez niego faktury VAT dokumentującej sprzedaż przedmiotowych żetonów. Przepis § 13 rozporządzenia wyraźnie wskazuje jakie okoliczności zobowiązują podatnika do wystawienia faktury korygującej. Uzależniają to od wystąpienia sytuacji enumeratywnych wskazanych w tym przepisie. W tym zakresie podatnik nie ma uprawnień do swobodnego działania, może je podjąć tylko w razie spełnienia przesłanek określonych w cytowanym przepisie. Z treści wniosku nie wynika, że przesłanka zwrotu towaru Wnioskodawcy została spełniona, nie zostały też spełnione inne przesłanki przewidziane w tym przepisie. W konsekwencji Wnioskodawca nie będzie miał uprawnienia do zmniejszenia podatku należnego w bieżącej deklaracji podatku VAT.

Konkludując błędne jest stanowisko Wnioskodawcy, iż zobowiązanie podatkowe wynikające z wystawionej przez niego faktury VAT dokumentującej sprzedaż przedmiotowych żetonów przestanie istnieć w wyniku skutecznego, jednostronnego odstąpienia od umowy z Fundacją (co nie będzie wiązało się ze zwrotem przekazanych fundacji żetonów monetarnych) oraz skorygowania przez niego podstawy opodatkowania i podatku należnego.

Tym samym tut. Organ podatkowy stwierdza, iż stanowisko Wnioskodawcy odnośnie pytania nr 2 należało uznać za nieprawidłowe.

Ad. 3

Zasady rozliczenia podatku w odniesieniu do nieściągalnych wierzytelności zostały określone w przepisach art. 89a i art. 89b ustawy o VAT.

Zgodnie z art. 89a ust. 1 ustawy o VAT podatnik może skorygować podatek należny z tytułu dostawy towarów lub świadczenia usług na terytorium kraju w przypadku wierzytelności, których nieściągalność została uprawdopodobniona, z zastrzeżeniem ust. 2-5. Korekta podatku dotyczy również kwoty podatku przypadającej na część kwoty wierzytelności odpisanej jako nieściągalna lub której nieściągalność została uprawdopodobniona.

Natomiast nieściągalność wierzytelności uważa się za uprawdopodobnioną w przypadku, gdy wierzytelność nie została uregulowana w ciągu 180 dni od upływu terminu jej płatności określonego w umowie lub na fakturze (art. 89a ust. 1a ustawy o VAT).

Na podstawie ust. 2 powyższego artykułu, przepis ust. 1 stosuje się w przypadku, gdy spełnione są następujące warunki:

1.  dostawa towaru lub świadczenie usług jest dokonana na rzecz podatnika, o którym mowa w art. 15 ust. 1, zarejestrowanego jako podatnik VAT czynny, niebędącego w trakcie postępowania upadłościowego lub w trakcie likwidacji;
2.  wierzytelności zostały uprzednio wykazane w deklaracji jako obrót opodatkowany i podatek należny;
3.  wierzyciel i dłużnik na dzień dokonania korekty, o której mowa w ust. 1, są podatnikami zarejestrowanymi jako podatnicy VAT czynni;
4.  wierzytelności nie zostały zbyte;
5.  od daty wystawienia faktury dokumentującej wierzytelność nie upłynęły 2 lata, licząc od końca roku, w którym została wystawiona;
6.  wierzyciel zawiadomił dłużnika o zamiarze skorygowania podatku należnego ze względu na wystąpienie okoliczności, o których mowa w ust. 1, a dłużnik w ciągu 14 dni od dnia otrzymania zawiadomienia nie uregulował należności w jakiejkolwiek formie.

Korekta podatku należnego może nastąpić w rozliczeniu za okres rozliczeniowy, w którym upłynął termin określony w ust. 2 pkt 6, nie wcześniej niż w rozliczeniu za okres, w którym wierzyciel uzyskał potwierdzenie odbioru przez dłużnika zawiadomienia, o którym mowa w ust. 2 pkt 6. Warunkiem dokonania korekty jest uzyskanie przez wierzyciela potwierdzenia odbioru przez dłużnika zawiadomienia, o którym mowa ust. 2 pkt 6. (art. 89a ust. 3 ustawy o VAT).

W przypadku gdy po dokonaniu korekty określonej w ust. 1 należność została uregulowana w jakiejkolwiek formie, podatnik, o którym mowa w ust. 1, obowiązany jest zwiększyć podatek należny w rozliczeniu za okres, w którym należność została uregulowana. W przypadku częściowego uregulowania należności podatek należny zwiększa się w odniesieniu do tej części (art. 89a ust. 4 ustawy o VAT).

Podatnik obowiązany jest wraz z deklaracją podatkową, w której dokonuje korekty podatku należnego określonej w ust. 1, zawiadomić o korekcie, o której mowa w ust. 1, właściwy dla podatnika urząd skarbowy wraz z podaniem kwot korekty podatku należnego (art. 89a ust. 5 ustawy o VAT).

Podatnik w ciągu 7 dni od dnia dokonania korekty podatku należnego wymienionej w ust. 1 obowiązany jest również zawiadomić dłużnika o tej czynności. Kopia zawiadomienia jest przesyłana do właściwego dla podatnika urzędu skarbowego (art. 89a ust. 6 ustawy o VAT).

Przepisów ust. 1-6 nie stosuje się, jeżeli pomiędzy wierzycielem a dłużnikiem istnieje związek, o którym mowa w art. 32 ust. 2-4 (art. 89a ust. 7 ustawy o VAT).

Zgodnie z art. 32 ust. 2 ustawy o VAT związek (…) istnieje, gdy między kontrahentami lub osobami pełniącymi u kontrahentów funkcje zarządzające, nadzorcze lub kontrolne zachodzą powiązania o charakterze rodzinnym lub z tytułu przysposobienia, kapitałowym, majątkowym lub wynikające ze stosunku pracy. Związek ten istnieje także, gdy którakolwiek z wymienionych osób łączy funkcje zarządzające, nadzorcze lub kontrolne u kontrahentów.

Przez powiązania rodzinne, o których mowa w ust. 2, rozumie się małżeństwo oraz pokrewieństwo lub powinowactwo do drugiego stopnia (art. 32 ust. 3 ustawy o VAT).

Z kolei w myśl art. 89b ust. 1 ustawy o VAT, w przypadku otrzymania zawiadomienia, o którym mowa w art. 89a ust. 2 pkt 6, i nieuregulowania należności w terminie 14 dni od dnia otrzymania tego zawiadomienia, podatnik (dłużnik) jest obowiązany do odpowiedniego pomniejszenia podatku naliczonego podlegającego odliczeniu lub w przypadku jego braku, do odpowiedniego powiększenia kwoty podatku należnego, o kwotę podatku wynikającą z nieuregulowanych faktur, poprzez korektę deklaracji za okres, w którym dokonał odliczenia.

Zgodnie natomiast z art. 89b ust. 2 ustawy o VAT w przypadku częściowego uregulowania należności przed upływem terminu, o którym mowa w ust. 1, korekta dotyczy podatku naliczonego przypadającego na nieuregulowaną część należności.

Zgodnie z art. 51 § 1 ustawy z dnia z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) zaległością podatkową jest podatek niezapłacony w terminie płatności.

W myśl art. 53 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa od zaległości podatkowych, (…), naliczane są odsetki za zwłokę.

Stosownie do art. 59 § 1 pkt 4 ustawy Ordynacja podatkowa zobowiązanie podatkowe wygasa w całości lub w części wskutek zaliczenia nadpłaty lub zaliczenia zwrotu podatku.

Zgodnie z art. 76 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa nadpłaty wraz z ich oprocentowaniem podlegają zaliczeniu z urzędu na poczet zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę, odsetek za zwłokę określonych w decyzji, o której mowa w art. 53a, oraz bieżących zobowiązań podatkowych, a w razie ich braku podlegają zwrotowi z urzędu, chyba że podatnik złoży wniosek o zaliczenie nadpłaty w całości lub w części na poczet przyszłych zobowiązań podatkowych, (…).

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego) wynika, iż Wnioskodawca zawarł z Fundacją umowę, na mocy której zobowiązał się sprzedać Fundacji żetony monetarne. W oparciu o powołaną umowę Wnioskodawca wystawił w dniu 1 października 2009r. na rzecz Fundacji fakturę VAT dokumentującą sprzedaż żetonów w ilości 42 930 sztuk. Żetony te zostały przekazane Fundacji. Zgodnie ze wskazaniem Wnioskodawcy należność wynikająca ze sprzedaży tych żetonów nie została do dnia dzisiejszego uregulowana. Obecnie Wnioskodawca rozważa możliwość korekty podatku należnego w bieżącej deklaracji VAT z zastosowaniem procedury rozliczenia podatku w odniesieniu do nieściągalnej wierzytelności. Z uzupełnienia do wniosku wynika, iż Wnioskodawca spełnia wszystkie przesłanki dla korekcji podatku należnego w odniesieniu do tej procedury. Przedmiotem zapytania Wnioskodawcy jest czy przy skorzystaniu przez Zainteresowanego z możliwości dokonania korekty podatku należnego VAT w bieżącej deklaracji z uwagi na to, że należność z faktury VAT jest tzw. „złym długiem” (rozliczenie podatku w odniesieniu do nieściągalnych wierzytelności), zobowiązanie podatkowe (zaległość podatkowa) Wnioskodawcy wynikająca z dostarczenia żetonów monetarnych i wystawienia faktury VAT będzie mogła zostać rozliczona z kwotami ujętymi w deklaracji VAT wystawionej z uwagi na korektę dokonaną w związku z rozliczeniem podatku powstałego w związku z transakcją, z której wyniknęła nieściągalna należność.

Odnosząc przedstawiony we wniosku stan faktyczny (zdarzenie przyszłe) do obowiązujących w tym zakresie przepisów prawa podatkowego tut. Organ podatkowy stwierdza, iż możliwa będzie korekta podatku należnego w odniesieniu do wierzytelności przysługującej Wnioskodawcy na podstawie przepisu art. 89a ustawy o podatku VAT, bowiem Zainteresowany spełni wszystkie przewidziane w w/w przepisach przesłanki, aby być tą procedurą objęty.

Końcowo tut. Organ podatkowy nadmienia, że możliwość skorzystania przez Wnioskodawcę z procedury rozliczenia podatku w odniesieniu do nieściągalnych wierzytelności nie zmienia faktu, iż zobowiązanie podatkowe wynikające z wystawionej przez Wnioskodawcę faktury VAT jest zaległością podatkową, od której w myśl powołanego powyżej przepisu 53 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa naliczane są odsetki za zwłokę. Zatem mimo to, iż zobowiązanie podatkowe wynikające z dostarczenia żetonów monetarnych zostanie rozliczone z kwotami wynikającymi z korekty podatku należnego z uwagi na fakt skorzystania z procedury z art. 89a ustawy o VAT, Wnioskodawca będzie zobowiązany do uregulowana należności wynikającej z odsetek powstałych z w/w zaległości podatkowej.

Tym samym tut. Organ podatkowy stwierdza, iż stanowisko Wnioskodawcy odnośnie pytania nr 3 należało uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym, a w przypadku interpretacji dotyczącej zdarzenia przyszłego – stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, ul. M.C. Skłodowskiej 40, 20-029 Lublin po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-ego Maja 10, 09-402 Płock.