Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0114-KDIP3-2.4011.458.2025.2.JK3
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2025-06-30
Teza: Kwota zwrotu otrzymana w wyniku podpisanej ugody z
bankiem.
Słowa kluczowe: banki
kredyt
ugody
zwrot
Zagadnienia: Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Źródła przychodów.-Specyfika źródeł przychodów.-Inne
źródła.
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Rozdział 2-art. 10-ust. 1-pkt 9

## Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

łowe
    Szanowny Panie,
    stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego
    zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.

## Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

25 kwietnia 2025 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnił
    go Pan pismem z 20 maja 2025 r. (wpływ 22 maja 2025 r.) – w odpowiedzi na wezwanie.
    Treść wniosku jest następująca:
    Opis stanu faktycznego

    W dniu 9 grudnia 2005 roku wraz z już teraz byłą żoną zawarł Pan umowę nr (...) kredytu
    hipotecznego w walucie wymienialnej, we franku szwajcarskim. Kredyt został w całości
    zaciągnięty na wydatki, o których mowa w art. 21 ust 25 pkt 1 ustawy z 26 lipca 1991 r. o
    podatku dochodowym od osób fizycznych. Kredyt został zaciągnięty na realizację jednego
    celu mieszkaniowego. Kredyt został zabezpieczony hipotecznie.
    Na podstawie analizy zapisów umowy uważa Pan, że umowa zawierała abuzywne
    postanowienia dotyczące przeliczenia kwoty kredytu na CHF i na złotówki. Za
    pośrednictwem kancelarii prawnej wystąpił Pan z byłą żoną do banku z propozycją ugody
    o umorzenie kredytu i zwrot nadpłaconej kwoty kapitału. Bank jednak nie przystał na
    propozycję i w dniu 8 sierpnia 2022 r. przesłał własne warunki ugody. Bank zaproponował
    przewalutowanie kredytu na PLN i umorzenie części zadłużenia z tytułu kredytu. Po
    przeliczeniu na PLN saldo kredytu do spłaty według ugody zaproponowanej przez bank
    wyniosło 150.217,59 PLN. Ugoda była dla Państwa nie do zaakceptowania i dlatego
    wytoczyli Państwo powództwo przeciwko bankowi o stwierdzenie nieważności umowy. Z
    pomocą kancelarii prawnej w dniu 5 kwietnia 2023 r. został złożony pozew w sądzie.
    Sygnatura akt: (...). W ww. pozwie wykazane zostało, że bank na podstawie umowy
    wypłacił kwotę 251.363,43 zł, do dnia złożenia pozwu do banku wpłacono 317.550,76 zł z
    czego wynika, że wpłacił Pan wraz z byłą żoną na rzecz banku 66.187,33 zł ponad kwotę
    kapitału. Sąd wyznaczył termin rozprawy na październik 2024 r. W dniu 5 kwietnia 2024 r.
    przedstawiciel banku zaproponował kolejną ugodę. Tym razem w założeniach ugody było
    zawarte, iż bank dokona przewalutowania kredytu z CHF na PLN, całość aktualnego
    według banku zadłużenia zostanie umorzona oraz bank wypłaci kredytobiorcom kwotę
    35.000,00 zł w związku z rozliczeniem umowy. W związku z tym, iż aktualnie z żoną
    jesteście już po rozwodzie i zależało Państwu na jak najszybszym zakończeniu tej batalii z
    bankiem, jednocześnie zdając sobie sprawę, że postępowanie w sądzie może się ciągnąć
    latami, przystaliście na warunki ugody proponowane przez bank i w dniu 14 sierpnia 2024
    r. została podpisana ww. ugoda. Zgodnie z jej założeniami bank umorzył kwotę 160.011,91
    PLN tytułem kapitału bieżącego (nie wymagalnego), wystawił list mazalny celem
    wykreślenia hipoteki z księgi wieczystej i wypłacił kwotę 35.000,00 zł (po połowie na Pana i
    byłej żony rachunek bankowy). W lutym 2025 roku otrzymał Pan PIT-11 z banku z kwotą
    17.500,00 zł podlegającą opodatkowaniu i rozliczeniu z urzędem skarbowym.
    Uzupełnienie opisu stanu faktycznego
    W dniu 14 sierpnia 2024 r. została podpisana ugoda z bankiem. Na gruncie ugody zostało
    wskazane aktualne na dzień 13 sierpnia 2024 r. zadłużenie kredytobiorców wobec banku
    wyrażone w walucie obcej, jak również wartość aktualnego zadłużenia wobec banku
    wyrażona w PLN - po przeliczeniu tej wartości według kursu wymiany waluty CHF do PLN
    ogłoszonego przez NBP ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień zawarcia
    ugody. Z chwilą wykonania ugody bank w całości zwolnił kredytobiorców z istniejącego
    długu (tj. umorzył aktualne zadłużenie) oraz zrzekł się wszelkich dalej idących roszczeń
    wynikających z umowy lub w związku z nią. Ponadto w ramach pełnego i ostatecznego
    rozliczenia roszczeń stron wynikających z umowy kredytu lub w związku z nią, na mocy
    ugody – poza umorzeniem zadłużenia - bank zobowiązał się do zapłaty na rzecz
    kredytobiorców kwoty 35.000,00 zł w terminie miesiąca od dnia podpisania ugody, po
    połowie na Pana i byłej żony rachunek bankowy. Kwota 17.500,00 zł nie wynika z
    przewalutowania kredytu z waluty obcej na walutę polską, przewalutowany dług, Państwa
    jako kredytobiorców to kwota 160.011 zł, który zgodnie z pkt 3.1 ww. ugody został w
    całości umorzony. Literalnie z zapisu ugody, pkt 3.2 wynika, kwotę po 17 500,00 zł bank
    wypłaci w terminie miesiąca od dnia zawarcia ugody, tytułem rozliczenia umowy
    kredytowej.
    Kwota zwrotu dokonanego przez bank na rzecz kredytobiorców była ustalana w procesie
    indywidualnych negocjacji i była oparta na porównaniu Państwa wobec banku zadłużenia
    wynikającego z umowy z zadłużeniem wynikającym z dokonanej symulacji rozliczeń
    pomiędzy kredytobiorcami a bankiem, które miałyby miejsce, gdyby udzielony na

    podstawie umowy kredyt, nie stanowił kredytu indeksowanego lub denominowanego w
    walucie obcej, ale stanowiłby kredyt udzielony w złotych. Jednocześnie na skutek
    dokonania zwrotu - w łącznym rozliczeniu umowy i ugody nie doszło do sytuacji, w której
    kredytobiorcy uiściliby na rzecz banku kwotę niższą aniżeli kwota finansowania otrzymana
    od banku w PLN (kwota kapitału kredytu). Na podstawie powyższego potwierdza Pan, że
    na mocy zawartej ugody otrzymał Pan w ramach wypłaconej kwoty 17.500,00 zł zwrot
    części środków pieniężnych, które wcześniej na mocy umowy kredytowej przekazał Pan na
    rzecz banku, w szczególności w ramach spłaty rat kapitałowo-odsetkowych od
    otrzymanego kredytu.

## Pytanie

Czy jako podatnik jest Pan zobowiązany zapłacić podatek dochodowy od osób fizycznych
    od kwoty 17.500,00 zł, którą w wyniku podpisanej ugody otrzymał Pan od banku w
    związku z rozliczeniem umowy i na którą bank wystawił na Pana PIT-11?
    Pana stanowisko w sprawie
    Pana zdaniem kwota 17.500,00 zł, którą oprócz umorzenia zadłużenia kredytobiorcy, bank
    dodatkowo wypłacił, nie stanowi przychodu do opodatkowania. Zgodnie z pkt 3.2
    podpisanej w dniu 14 sierpnia 2024 r. ugody, bank wypłacił tą kwotę w związku z
    rozliczeniem umowy nr (...) kredytu hipotecznego, zawartej w dniu 9 grudnia 2005 r.
    Kwota wypłacona przez bank jest znacznie niższa od kwoty nominalnie wpłaconej przez
    Pana ponad kwotę udzielonego kredytu. Otrzymane środki stanowią ekwiwalent
    wydatków, które były uprzednio przez Pana poniesione z własnych środków. Kwota
    otrzymana na podstawie ugody z bankiem nie spowoduje więc faktycznego przyrostu
    Pana majątku.
    Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób
    fizycznych: opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju
    dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a 1 52 c oraz dochodów,
    od których na podstawie przepisów ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
    Jednak stosownie do art. 9 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
    dochodem ze źródła przychodów, jeżeli przepisy art. 23o, art 23u, art. 24-24b, art 24c, art
    24e, art 30sa, art 30da oraz art. 30f nie stanowią inaczej, jest nadwyżka sumy przychodów
    z tego źródła nad kosztami ich uzyskania osiągnięta w roku podatkowym. jeżeli koszty
    uzyskania przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą ze źródła przychodów.
    Z przedstawionych przepisów wynika, ze opodatkowaniu podatkiem dochodowym od
    osób fizycznych podlega - co do zasady - każdy dochód osiągnięty przez osobę fizyczną.
    Zgodnie natomiast z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów nad kosztami. W
    Pana ocenie za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są
    określonym przyrostem majątkowym a wypłacona przez bank kwota 17.500,00 zł, w
    związku z rozliczeniem umowy kredytowej, nie stanowi dla Pana przyrostu majątkowego,
    ponieważ jak już przedstawił Pan w części opisowej stanu faktycznego, jest ona dużo
    niższa niż wartość nadpłaconego do banku kapitału.

## Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest prawidłowe.

## Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z treścią art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od
    osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.):
      Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z
      wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od
      których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
    Stosownie do art. 9 ust. 2 ww. ustawy:

      Dochodem ze źródła przychodów, jeżeli przepisy art. 23o, art. 23u, art. 24-24b, art.
      24c, art. 24e, art. 30ca, art. 30da oraz art. 30f nie stanowią inaczej, jest nadwyżka
      sumy przychodów z tego źródła nad kosztami ich uzyskania osiągnięta w roku
      podatkowym. Jeżeli koszty uzyskania przekraczają sumę przychodów, różnica jest
      stratą ze źródła przychodów.
    Jak stanowi art. 11 ust. 1 cytowanej ustawy:
      Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie
      realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art.
      19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji
      podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość
      otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.
    Jak wynika z powołanego przepisu, ustawodawca przyjął zasadę, że przychodem są:
        pieniądze i wartości pieniężne, które zostały otrzymane przez podatnika – tj. takie
        pieniądze i wartości pieniężne, które podatnik rzeczywiście „dostał, odebrał,
        zainkasował, objął w posiadanie”;
        pieniądze i wartości pieniężne, które zostały postawione do dyspozycji podatnika –
        tj. takie przysporzenia, które zostały mu faktycznie udostępnione/przekazane do
        odbioru; takie pieniądze i środki pieniężne, które podatnik ma możliwość włączyć
        do swojego władztwa, a więc ma możliwość skorzystania z tychże pieniędzy i
        wartości pieniężnych i nie jest to uzależnione od dodatkowej zgody osoby
        stawiającej określone pieniądze i wartości pieniężne do dyspozycji podatnika.
    Pojęcie przychodu wiąże się zatem z przysporzeniem majątkowym po stronie podatnika, z
    wartością wchodzącą do jego majątku. Przychodami w rozumieniu art. 11 ustawy o
    podatku dochodowym od osób fizycznych mogą być tylko takie świadczenia, które nie
    mają charakteru zwrotnego. Skoro bowiem przychód jest określonym przyrostem
    majątkowym po stronie podatnika jego otrzymanie musi mieć charakter definitywny.
    Za przychody należy zatem uznać każdą formę przysporzenia majątkowego, zarówno
    formę pieniężną jak i niepieniężną, w tym nieodpłatne świadczenia otrzymane przez
    podatnika.
    Dla celów podatkowych przyjmuje się, że nieodpłatne świadczenie obejmuje każde
    działanie lub zaniechanie na rzecz innej osoby oraz wszystkie zdarzenia prawne i
    zdarzenia gospodarcze w działalności podmiotów, których skutkiem jest przysporzenie
    majątku innej osoby, mające konkretny wymiar finansowy.
    Źródła przychodów
    Ustawodawca tworząc system opodatkowania dochodów osób fizycznych miał na
    względzie, że przysporzenia uzyskiwane przez osoby fizyczne mogą być skutkiem różnych
    rodzajów czynności i zdarzeń.
    Stworzył więc klasyfikację tych przysporzeń w oparciu o kryterium źródła przychodów i
    system ich opodatkowania uwzględniający specyfikę poszczególnych źródeł przychodów.
    W języku powszechnym mianem „źródła” określane jest „to, co stanowi początek czegoś”,
    „przyczyna czegoś”, a synonimami tego pojęcia są m.in. czynnik sprawczy, powód,
    pochodzenie.
    Źródła przychodów zostały określone przez ustawodawcę w art. 10 ust. 1 ustawy o
    podatku dochodowym od osób fizycznych.
    W myśl art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
      Źródłami przychodów są inne źródła.

    Stosownie do art. 20 ust. 1 ww. ustawy:
      Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w
      szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu
      emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w
      rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty
      uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz
      wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także
      dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki
      pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane
      z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w
      art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów
      określonych w art. 12-14 i art. 17.
    Użycie w powyższym przepisie sformułowania „w szczególności”, wskazuje, że definicja
    przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii
    zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ustawy.
    O przychodzie podatkowym z innych źródeł będziemy mówić w każdym przypadku, kiedy
    u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe.
    Z informacji przedstawionych przez Pana wynika, że:
    1. w 2005 r. zawarł Pan z bankiem umowę kredytu hipotecznego;
    2. złożył Pan do sądu pozew o unieważnienie umowy,
    3. bank zaproponował Panu zawarcie ugody i zwrot nadpłaty w związku z rozliczeniem
      umowy.
    Powziął Pan wątpliwość, czy wypłacona kwota będzie stanowić przychód podlegający
    opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
    Skutki podatkowe wypłaty kwoty przez bank
    Instytucja kredytu uregulowana została przepisami ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Prawo
    bankowe (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2488 ze zm.).
    Zgodnie z treścią art. 69 ust. 1 ww. ustawy,
      Przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na
      czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na ustalony
      cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach określonych
      w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych
      terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu.
    Otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w umowie kredytowej są
    obojętne podatkowo. Przychód po stronie kredytobiorcy pojawia się w przypadku, kiedy
    dochodzi do umorzenia kredytu, jego części lub odsetek. Wtedy bowiem kredytobiorca
    osiąga konkretne przysporzenie majątkowe (przychód w rozumieniu ustawy o podatku
    dochodowym od osób fizycznych).
    Opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlega – co do zasady –
    każdy dochód osiągnięty przez osobę fizyczną.
    Zgodnie natomiast z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów ze źródła nad
    kosztami jego uzyskania. Pojęciem pierwotnym dla dochodu jest więc pojęcie przychodu.
    Ten z kolei definiowany jest przez ustawodawcę, czemu dał wyraz w art. 11 ust. 1, jako
    otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i
    wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych
    świadczeń. Niemniej jednak z definicji tej wywieść można również, że za przychody
    podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem
    majątkowym (zarówno zwiększającym aktywa jak i zmniejszającym pasywa) o charakterze
    definitywnym, nie mające charakteru zwrotnego.

    O uzyskaniu przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym do osób fizycznych
    można więc mówić w każdej sytuacji, gdy podatnik, czy to na skutek otrzymania
    określonych wartości majątkowych (środków pieniężnych, świadczeń w naturze czy też
    innych nieodpłatnych świadczeń), czy też gdy na skutek określonego zdarzenia
    powodującego zmniejszenie jego zobowiązań wobec innych podmiotów, uzyskuje
    określone przysporzenie majątkowe.
    W Pana przypadku – otrzymał Pan od banku zwrot nadpłaconego kredytu. Otrzymana
    przez Pana kwota stanowi zatem zwrot Pana własnych pieniędzy, które wpłacił Pan do
    banku na spłatę rat kapitałowo-odsetkowych. Wobec powyższego, wypłata przez bank na
    Pana rzecz tej kwoty jest dla Pana neutralna podatkowo.
    W wyniku tego zwrotu nie osiągnął Pan bowiem konkretnego przysporzenia majątkowego,
    a więc zwrot ten nie spowodował po Pana stronie powstania przychodu w rozumieniu
    przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
    Tym samym zwrot ten nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób
    fizycznych.
    Pana stanowisko jest prawidłowe.

## Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
    Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Pana i stanu
    prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie
    faktycznym.
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
        Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb
        ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz.
        163 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja
        będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i
        zastosuje się Pan do interpretacji.
        Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub
      zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem
      czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
      1) z zastosowaniem art. 119a;
      2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy
      z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
      3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
        Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w
      decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej
      praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

## Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu
    Administracyjnego w (...). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa
    z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.

    U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”). Skargę do Sądu wnosi się za
    pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie
    trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
        w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa
        Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
        w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na
        adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS
        /SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia
    przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do
    zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz
    powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

## Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji
    podatkowej.