Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0113-KDIPT1-3.4012.834.2024.2.MK
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2025-01-09
Teza: Brak obowiązku wystawienia faktury dokumentującej
otrzymanie nadpłaty oraz moment powstania obowiązku
podatkowego w VAT w odniesieniu do zidentyfikowanej kwoty
nadpłaty.
Słowa kluczowe: faktura
faktura-wystawienie faktury
nadpłata
obowiązek-obowiązek podatkowy
obowiązek-obowiązek podatkowy-moment powstania
obowiązku podatkowego
Zagadnienia: Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IV.
Obowiązek podatkowy-Rozdział 1. Zasady ogólne-
Obowiązek podatkowy - zaliczka, zadatek, przedpłata,
rata, wkład budowlany lub mieszkaniowy
Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IV.
Obowiązek podatkowy-Rozdział 1. Zasady ogólne-
Obowiązek podatkowy - zasada ogólna
1

Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI.
Dokumentacja -Rozdział 1. Faktury -Obowiązek
wystawienia faktury
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IV-
Rozdział 1-art. 19a-ust. 1
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IV-
Rozdział 1-art. 19a-ust. 8
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-
Rozdział 1-art. 106b-ust. 1

## Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,
    stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego
    zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

## Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

11 października 2024 r. wpłynął Państwa wniosek z 9 października 2024 r. o wydanie
    interpretacji indywidualnej, który dotyczy:
      - braku obowiązku wystawienia faktury dokumentującej otrzymanie Nadpłaty 1 w
        Modelu a),
      - momentu powstania obowiązku podatkowego w VAT w odniesieniu do
        zidentyfikowanej kwoty Nadpłaty 1 w Modelu b),
      - braku obowiązku wystawienia faktury dokumentującej otrzymanie Nadpłaty 2 w
        Modelu a),
      - momentu powstania obowiązku podatkowego w VAT w odniesieniu do
        zidentyfikowanej kwoty Nadpłaty 2 w Modelu b),
      - braku obowiązku wystawienia faktury dokumentującej otrzymanie Nadpłaty 3 w
        Modelu a),
      - braku obowiązku wystawienia faktury dokumentującej otrzymanie Nadpłaty 3 w
        Modelu b.)
    Uzupełnili go Państwo pismem z 20 listopada 2024 r. (wpływ 25 listopada 2024 r.) – w
    odpowiedzi na wezwanie.
    Treść wniosku jest następująca:

## Opis zdarzenia przyszłego

Wnioskodawca jest firmą z sektora paliwowego zajmującą się m. in. obrotem paliwami
    ciekłymi, w oparciu o koncesję na obrót paliwami ciekłymi. Spółka jest również
    operatorem sieci stacji paliw (dalej: „Stacje własne”), jak również prowadzi działalność w
    ramach współpracy franczyzowej z innymi podmiotami (dalej: „Franczyzobiorcy”)
    prowadzącymi stacje franczyzowe (dalej: „Stacje Franczyzobiorców”). Spółka posiada
    siedzibę działalności gospodarczej na terytorium Polski i jest zarejestrowana jako czynny
    podatnik VAT w Polsce.
    Przedmiotem niniejszego wniosku jest traktowanie na gruncie VAT wskazanych niżej
    przypadków, w których Spółka będzie otrzymywała wpłaty środków pieniężnych od
    nabywców towarów i usług.
      1. Scenariusz 1
    W ramach prowadzonej działalności gospodarczej, Spółka dokonuje odpłatnych dostaw
    olejów samochodowych (oleje silnikowe dla silników gaźnikowych i wysokoprężnych, oleje
    przekładniowe), różnych olejów przemysłowych, olejów żeglugowych, a także innych

    olejów smarowych i smarów technicznych (dalej łącznie: „Oleje”). Odpłatne dostawy
    Olejów podlegają opodatkowaniu VAT w Polsce na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 Ustawy o
    VAT (dostawy na terytorium kraju) lub art. 5 ust. 1 pkt 2 Ustawy o VAT (eksport towarów) i
    dokonywane są na rzecz podmiotów prowadzących działalność gospodarczą - czynnych
    podatników VAT zarejestrowanych w Polsce lub podatników podatku od wartości dodanej
    lub podatku o podobnym charakterze lub na rzecz osoby prawnej niebędącej podatnikiem
    (dalej: „Klient”). Obowiązek podatkowy w VAT w związku z dostawą Olejów powstaje na
    tzw. zasadach ogólnych, tj. w myśl art. 19a ust. 1 Ustawy o VAT z chwilą dokonania
    dostawy towarów.
    Należy zaznaczyć, że system zakupów oparty jest o zamówienia, które zgodnie z umową
    Klient może składać na różne Oleje, które sprzedawane są po różnych cenach, według
    przedstawionego mu cennika. Zamówienia składane są głównie w formie e-mail. W
    przypadku objętym niniejszym wnioskiem Klient zobowiązany jest do przedpłaty 100%
    wartości zamówionych Olejów (odpowiadającej wartości przyszłych dostaw) i
    przedstawienia przed dokonaniem dostawy dokumentu potwierdzającego dokonanie
    przedpłaty (np. bankowe potwierdzenie przelewu). Taka zapłata dokonywana jest na
    podstawie dokumentu pro-forma wystawianego przez Spółkę. Dokument pro-forma
    zawiera takie dane jak: cena, rodzaj i ilość Olejów.
    W związku z powyższym mechanizmem przedpłat, Spółka przewiduje możliwość
    wystąpienia przypadków, w których Klient dokona wpłaty przekraczającej wartość
    zamówienia, na przykład poprzez omyłkowe zawyżenie kwoty wpłaty lub omyłkowe
    dwukrotne wykonanie przelewu na poczet jednego zamówienia. Tym samym, dochodzi do
    sytuacji, w której wartość zamówienia (przyszłych dostaw) jest niższa niż kwota wpłacona
    na rachunek bankowy Spółki. W związku z takimi sytuacjami, Klientowi przysługuje prawo
    do zwrotu różnicy pomiędzy tymi wartościami (dotyczy ono zarówno wpłaconej na
    podstawowy rachunek bankowy kwoty netto, jak również kwoty znajdującej się na
    rachunku VAT Spółki, w przypadku, w którym strony stosują płatność w ramach
    mechanizmu podzielonej płatności, o którym mowa w art. 108a Ustawy o VAT). Spółka
    identyfikuje i dokumentuje zestawieniami ewentualne nadpłacone kwoty w trakcie
    miesiąca, w którym dokonano zawyżonej wpłaty albo zestawieniem generowanym na
    koniec tego miesiąca (poprzez dokonanie porównania kwot wpłaconych z rzeczywistą
    wartością zamówień).
    W przypadku zidentyfikowania powyższej różnicy, Spółka informuje Klienta o istniejącej
    "nadpłacie” (dalej: „Nadpłata 1”) i wspólnie z Klientem decyduje o dalszych krokach, które
    mogą przyjąć kształt określony poniżej w Modelu a) albo w Modelu b).
    Model a)
    W Modelu a) w zależności od ustaleń stron, zwrot Nadpłaty 1 (w odpowiedniej części
    kwoty netto oraz VAT) może zostać dokonany bezpośrednio na rachunek bankowy Klienta,
    jak również może przyjąć formę kompensaty (potrącenia) z istniejącą należnością Spółki
    wobec Klienta. Należność Spółki wobec Klienta może wynikać z nieopłaconych dotychczas,
    wykonanych przez Spółkę dostaw Olejów na rzecz Klienta, podlegających opodatkowaniu
    VAT w Polsce na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 Ustawy o VAT lub art. 5 ust. 1 pkt 2 Ustawy o
    VAT, ewentualnie innych istniejących już należności Spółki wobec Klienta, związanych z
    wykonanymi dostawami towarów / usługami.
    Model b)
    Model b) zakłada, że po poinformowaniu Klienta przez Spółkę podejmowana jest decyzja o
    zaliczeniu Nadpłaty 1 na poczet przyszłego zamówienia. Przyszłe zamówienie nie będzie
    skonkretyzowane w momencie podejmowania decyzji, gdyż nie będą znane rodzaj, ilość
    oraz cena Olejów. Elementy te zostaną określone dopiero poprzez złożenie zamówienia
    potwierdzonego wystawieniem przez Spółkę dokumentu potwierdzającego zamówienie
    (dokumentu proforma).
      2. Scenariusz 2

    W związku z prowadzeniem przez Spółkę działalności gospodarczej również w ramach
    współpracy franczyzowej, Spółka świadczy na rzecz Franczyzobiorców usługi związane z
    uczestnictwem Franczyzobiorców w sieci stacji paliw działającej pod marką Spółki,
    podlegające opodatkowaniu VAT w Polsce na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 Ustawy o VAT
    (odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju). Franczyzobiorcy są prowadzącymi
    działalność gospodarczą podatnikami VAT zarejestrowanymi w Polsce. Do
    przedmiotowych usług należą: umożliwienie korzystania ze znaku towarowego Spółki na
    podstawie licencji oraz z know-how Spółki, wsparcie rozwoju stacji Franczyzodawcy,
    udostępnienie prawa do prowadzenia punktu gastronomicznego pod określoną nazwą
    (dalej: „Usługi”). Moment powstania obowiązku podatkowego związanego z Usługami
    powstaje na zasadach określonych w art. 19 ust. 1 Ustawy o VAT (moment wykonania
    usługi, który może przypadać m.in. zgodnie z art. 19a ust. 3 Ustawy o VAT na koniec
    okresu rozliczeniowego).
    Wynagrodzenie za Usługi będzie uiszczane na podstawie faktur wystawianych przez
    Spółkę w cyklach miesięcznych, na koniec każdego miesiąca kalendarzowego (a zatem po
    powstaniu obowiązku podatkowego w VAT związanego z Usługą). Wynagrodzenie za
    Usługę może składać się z wynagrodzenia stałego i zmiennego (uzależnionego od poziomu
    sprzedaży zrealizowanej w danym miesiącu przez Franczyzobiorcę) lub jedynie stałego.
    W związku z powyższym mechanizmem wpłat, Spółka przewiduje możliwość wystąpienia
    przypadków, w których Franczyzobiorca dokonuje wpłaty przekraczającej wartość
    wynagrodzenia wskazaną na fakturze, na przykład poprzez zawyżenie kwoty wpłaty lub
    omyłkowe dwukrotne wykonanie przelewu na poczet zapłaty jednej faktury. Tym samym,
    dochodzi do sytuacji, w której cena przedmiotu sprzedaży jest niższa niż kwota wpłacona
    na rachunek bankowy Spółki. W związku z takimi sytuacjami, Franczyzobiorcy przysługuje
    prawo do zwrotu różnicy pomiędzy tymi wartościami (dotyczy ono zarówno wpłaconej na
    podstawowy rachunek bankowy kwoty netto, jak również kwoty znajdującej się na
    rachunku VAT Spółki, w przypadku, w którym strony stosują płatność w ramach
    mechanizmu podzielonej płatności, o którym mowa w art. 108a Ustawy o VAT). Spółka
    identyfikuje i dokumentuje zestawieniami ewentualne nadpłacone kwoty w trakcie
    miesiąca, w którym dokonano zawyżonej wpłaty albo zestawieniem generowanym na
    koniec tego miesiąca (poprzez dokonanie porównania kwot wpłaconych z rzeczywistą
    wartością wykonanych Usług).
    W związku z powyższym uprawnieniem, Spółka informuje Franczyzobiorcę o istniejącej
    "nadpłacie” (dalej: „Nadpłata 2”) i wspólnie z Franczyzobiorcą decyduje o dalszych krokach,
    które mogą przyjąć kształt określony poniżej w Modelu a) albo w Modelu b).
    Model a)
    W Modelu a) w zależności od ustaleń stron, zwrot odpowiedniej części kwoty netto oraz
    VAT może zostać dokonany bezpośrednio na rachunek bankowy Franczyzobiorcy, jak
    również może przyjąć formę kompensaty (potrącenia) z istniejącą należnością Spółki
    wobec Franczyzobiorcy. Należność Spółki wobec Franczyzobiorcy może wynikać z
    nieopłaconych dotychczas, wykonanych przez Spółkę Usług na rzecz Franczyzobiorcy,
    podlegających opodatkowaniu VAT w Polsce na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 Ustawy o VAT,
    ewentualnie innych istniejących już należności Spółki wobec Franczyzobiorcy, związanych
    z wykonanymi dostawami towarów / usługami. Decyzja o formie zwrotu Nadpłaty 2
    zostanie potwierdzona w ramach korespondencji e-mail pomiędzy Spółką a
    Franczyzobiorcą.
    Model b)
    Model b) obejmuje sytuację, w której po poinformowaniu Franczyzobiorcy przez Spółkę
    podejmowana jest decyzja o zaliczeniu Nadpłaty 2 na poczet przyszłych Usług. Decyzja o
    zaliczeniu Nadpłaty 2 na poczet przyszłych Usług zostanie potwierdzona w ramach
    korespondencji e-mail pomiędzy Spółką a Franczyzobiorcą wskazującej na poczet jakich
    usług i jakiego miesięcznego wynagrodzenia zostanie zaliczona Nadpłata 2.

      3. Scenariusz 3
    Zarówno Spółka na Stacjach własnych, jak i Franczyzobiorcy na Stacjach Franczyzobiorców
    umożliwiają klientom biznesowym Spółki dokonywanie zakupu określonych w
    zawieranych z nimi umowach towarów i usług poprzez tzw. karty paliwowe (w tym m.in.:
    benzyna, olej napędowy, płyn do spryskiwaczy, płyny eksploatacyjne, oleje silnikowe,
    usługi mycia pojazdu).
    Karty paliwowe emitowane są albo przez Spółkę albo przez podmiot trzeci nabywający
    towary i usługi od Spółki. W przypadku, gdy karta paliwowa emitowana jest przez Spółkę,
    Spółka dokonuje sprzedaży towarów i usług nabywcy, który podpisał ze Spółką umowę
    regulującą zasady nabyć od Spółki i wykorzystania karty paliwowej. W przypadku
    natomiast, gdy karta paliwowa emitowana jest przez podmiot trzeci, Spółka posiada z tym
    podmiotem umowę regulującą warunki sprzedaży towarów i usług temu podmiotowi.
    W każdym przypadku Spółka traktuje sprzedaż towarów i usług nabywcy jako
    odpowiednio dostawa towarów oraz świadczenie usług na gruncie VAT (na podstawie art.
    5 ust. 1 pkt 1 Ustawy o VAT jako dostawy na terytorium kraju). Czynności te są
    dokonywane na rzecz podmiotów prowadzących działalność gospodarczą - czynnych
    podatników VAT zarejestrowanych w Polsce lub podatników podatku od wartości dodanej
    lub podatku o podobnym charakterze lub na rzecz osoby prawnej niebędącej podatnikiem
    (dalej: „Nabywca”). Obowiązek podatkowy w VAT w związku z dostawą przedmiotowych
    towarów i usług powstaje na tzw. zasadach ogólnych, tj. w myśl art. 19a ust. 1 Ustawy o
    VAT.
    Ceny za dostarczane przez Spółkę towary i świadczone usługi z wykorzystaniem kart
    paliwowych uzależnione są od cen (oferowanych przez Spółkę bądź innych cen
    obowiązujących na rynku w formie np. notowań) obowiązujących w dniu dokonywania
    transakcji, które pomniejszane są o rabat przysługujący na dany rodzaj towaru lub usługi
    danemu Nabywcy.
    Niniejszy scenariusz dotyczy sytuacji, w której do zapłaty przez Nabywcę za dostawy
    towarów i świadczenia usług, dokonane w danym okresie przez Spółkę, dochodzi na
    podstawie faktury wystawionej przez Spółkę po upływie tego okresu rozliczeniowego.
    Karty paliwowe nie występują jako instrumenty płatnicze, a służą jedynie odpowiedniemu
    zidentyfikowaniu podmiotu przy dokonywaniu transakcji.
    W związku z powyższym mechanizmem wpłat, Spółka przewiduje możliwość wystąpienia
    przypadków, w których Nabywca dokonuje wpłaty przekraczającej wartość wynagrodzenia
    wskazaną na fakturze, na przykład poprzez zawyżenie kwoty wpłaty lub omyłkowe
    dwukrotne wykonanie przelewu na poczet zapłaty jednej faktury. Tym samym, dochodzi
    do sytuacji, w której cena przedmiotu sprzedaży jest mniejsza niż kwota wpłacona na
    rachunek bankowy Spółki. W związku z takimi sytuacjami, Nabywcy przysługuje prawo do
    zwrotu różnicy pomiędzy tymi wartościami (dotyczy ono zarówno wpłaconej na
    podstawowy rachunek bankowy kwoty netto, jak również kwoty znajdującej się na
    rachunku VAT Spółki, w przypadku, w którym strony stosują płatność w ramach
    mechanizmu podzielonej płatności, o którym mowa w art. 108a Ustawy o VAT). Spółka
    identyfikuje i dokumentuje zestawieniami ewentualne nadpłacone kwoty w trakcie
    miesiąca, w którym dokonano zawyżonej wpłaty albo zestawieniem generowanym na
    koniec tego miesiąca (poprzez dokonanie porównania kwot wpłaconych z rzeczywistą
    wartością wykonanych usług i dostarczonych towarów).
    W związku z powyższym uprawnieniem, Spółka informuje Nabywcę o istniejącej
    „nadpłacie” (dalej: „Nadpłata 3”) i wspólnie z Nabywcą decyduje o dalszych krokach, które
    mogą przyjąć kształt określony poniżej w Modelu a) albo w Modelu b).
    Model a)
    W Modelu a) w zależności od ustaleń stron, zwrot odpowiedniej części kwoty netto oraz
    VAT może zostać dokonany bezpośrednio na rachunek bankowy Nabywcy, jak również

    może przyjąć formę kompensaty (potrącenia) z istniejącą należnością Spółki wobec
    Nabywcy. Należność Spółki wobec nabywcy może wynikać z nieopłaconych dotychczas,
    wykonanych przez Spółkę dostaw towarów i świadczeń usług w ramach kart paliwowych
    na rzecz Nabywcy, podlegających opodatkowaniu VAT w Polsce na podstawie art. 5 ust. 1
    pkt 1 Ustawy o VAT, ewentualnie innych istniejących już należności Spółki wobec nabywcy,
    związanych z wykonanymi dostawami towarów / usługami. Decyzja o formie zwrotu
    Nadpłaty 3 zostanie potwierdzona w ramach korespondencji e-mail pomiędzy Spółką a
    Nabywcą.
    Model b)
    Model b) obejmuje sytuację, w której po poinformowaniu nabywcy przez Spółkę
    podejmowana jest decyzja o zaliczeniu Nadpłaty 3 na poczet przyszłych dostaw towarów i
    świadczeń usług z wykorzystaniem kart paliwowych. Decyzja o zaliczeniu Nadpłaty 3 na
    poczet przyszłych dostaw towarów i świadczeń usług zostanie potwierdzona w ramach
    korespondencji e-mail pomiędzy Spółką a Nabywcą. Ustalenia stron w tym zakresie nie
    będą skonkretyzowane co do rodzaju i ilości towarów i usług oraz ceny (te elementy będą
    zależały bowiem od przyszłych decyzji zakupowych Nabywcy, których Spółka nie będzie w
    stanie przewidzieć).
    Pytania
    1. Czy w przypadku Scenariusza nr 1, Modelu a), w związku ze zidentyfikowaną Nadpłatą 1
      Spółka nie będzie zobowiązana do wystawienia faktury dokumentującej otrzymanie
      Nadpłaty 1?
    2. Czy w przypadku Scenariusza nr 1, Modelu b) obowiązek podatkowy w VAT w
      odniesieniu do zidentyfikowanej kwoty Nadpłaty 1 powstawać będzie w dniu
      potwierdzenia przez Spółkę zamówienia złożonego przez Klienta (tj. wystawienia przez
      Spółkę dokumentu pro forma)?
    3. Czy w przypadku Scenariusza nr 2, Modelu a) Spółka w związku ze zidentyfikowaną
      Nadpłatą 2 nie będzie zobowiązana do wystawienia faktury dokumentującej
      otrzymanie Nadpłaty 2?
    4. Czy w przypadku Scenariusza nr 2, Modelu b) obowiązek podatkowy w VAT w
      odniesieniu do zidentyfikowanej kwoty Nadpłaty 2 powstawać będzie w dniu
      potwierdzenia w korespondencji e-mail zaliczenia Nadpłaty 2 na poczet rozliczenia
      przyszłych Usług?
    5. Czy w przypadku Scenariusza nr 3, Modelu a), w związku ze zidentyfikowaną Nadpłatą 3
      Spółka nie będzie zobowiązana do wystawienia faktury dokumentującej otrzymanie
      Nadpłaty 3?
    6. Czy w przypadku Scenariusza nr 3, Modelu b) w związku ze zidentyfikowaną Nadpłatą 3
      Spółka nie będzie zobowiązana do wystawienia faktury dokumentującej otrzymanie
      Nadpłaty 3?
    Państwa stanowisko w sprawie
    1. W przypadku Scenariusza nr 1, Modelu a), w związku ze zidentyfikowaną Nadpłatą 1
      Spółka nie będzie zobowiązana do wystawienia faktury dokumentującej otrzymanie
      Nadpłaty 1.
    2. W przypadku Scenariusza nr 1, Modelu b), obowiązek podatkowy w VAT w odniesieniu
      do zidentyfikowanej kwoty Nadpłaty 1 powstawać będzie w dniu potwierdzenia przez
      Spółkę zamówienia złożonego przez Klienta (to jest wystawienia przez Spółkę
      dokumentu pro forma).
    3. W przypadku Scenariusza nr 2, Modelu a) Spółka w związku ze zidentyfikowaną
      Nadpłatą 2 nie będzie zobowiązana do wystawienia faktury dokumentującej
      otrzymanie Nadpłaty 2.

    4. W przypadku Scenariusza nr 2, Modelu b) obowiązek podatkowy w VAT w odniesieniu
      do zidentyfikowanej kwoty Nadpłaty 2 powstawać będzie w dniu potwierdzenia w
      korespondencji e-mail zaliczenia Nadpłaty 2 na poczet rozliczenia przyszłych Usług.
    5. W przypadku Scenariusza nr 3, Modelu a), w związku ze zidentyfikowaną Nadpłatą 3
      Spółka nie będzie zobowiązana do wystawienia faktury dokumentującej otrzymanie
      Nadpłaty 3.
    6. W przypadku Scenariusza nr 3, Modelu b) w związku ze zidentyfikowaną Nadpłatą 3
      Spółka nie będzie zobowiązana do wystawienia faktury dokumentującej otrzymanie
      Nadpłaty 3.
    UZASADNIENIE STANOWISKA WNIOSKODAWCY:
    Uwagi wstępne
    Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 Ustawy o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług
    podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
    Jednocześnie zgodnie z art. 7 ust. 1 Ustawy o VAT przez dostawę towarów, o której mowa
    w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak
    właściciel (...).
    Natomiast zgodnie z art. 8 ust. 1 pkt 1 Ustawy o VAT przez świadczenie usług, o którym
    mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby
    prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi
    dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również przeniesienie praw do wartości
    niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej.
    Z konstrukcji VAT wynika, że podatnik, który wykonuje czynności podlegające
    opodatkowaniu VAT, zobowiązany jest opodatkować daną czynność w okresie, w którym
    powstał obowiązek podatkowy.
    Ogólną zasadę powstawania obowiązku podatkowego przewiduje art. 19a ust. 1 Ustawy o
    VAT, zgodnie z którym obowiązek podatkowy powstaje z chwilą dokonania dostawy
    towarów lub wykonania usługi, z zastrzeżeniem ust. 1a, 1b, 5 i 7-11, art. 14 ust. 6, art. 20,
    art. 21 ust. 1 i art. 138f.
    Jednocześnie stosownie do art. 19a ust. 8 Ustawy o VAT, jeżeli przed dokonaniem dostawy
    towaru lub wykonaniem usługi otrzymano całość lub część zapłaty, w szczególności
    przedpłatę, zaliczkę, zadatek, ratę, wkład budowlany lub mieszkaniowy przed
    ustanowieniem spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego lub lokalu o innym
    przeznaczeniu, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą jej otrzymania w odniesieniu do
    otrzymanej kwoty, z wyjątkiem:
    1) dostaw towarów, w stosunku do których obowiązek podatkowy powstaje w sposób, o
      którym mowa w ust. 1b;
    2) dostaw towarów i świadczenia usług, w stosunku do których obowiązek podatkowy
      powstaje w sposób, o którym mowa w ust. 5 pkt 4.
    W myśl art. 106b ust. 1 pkt 4 co do zasady podatnik jest obowiązany wystawić fakturę
    dokumentującą otrzymanie przez niego całości lub części zapłaty przed dokonaniem
    czynności, o których mowa w pkt 1 i 2 (tj. przed dokonaniem sprzedaży na rzecz innego
    podatnika podatku, podatku od wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze
    lub na rzecz osoby prawnej niebędącej podatnikiem lub przed dokonaniem
    wewnątrzwspólnotowej sprzedaży towarów na odległość). Zgodnie natomiast z art. 106j
    ust. 1 pkt 4 Ustawy o VAT, w przypadku gdy po wystawieniu faktury dokonano zwrotu
    nabywcy całości lub części zapłaty, o której mowa w art. 106b ust. 1 pkt 4 - podatnik
    wystawia fakturę korygującą.
    Zgodnie z powyższym, w przypadku gdy obowiązek podatkowy dla danej dostawy
    towarów bądź świadczenia usług powstaje zgodnie z art. 19a ust. 1 Ustawy o VAT z chwilą

    dostawy towaru bądź wykonania usługi, VAT powinien być rozliczony za okres, w którym
    dokonano dostawy towarów / świadczenia usług, chyba że przed dokonaniem dostawy
    towarów / wyświadczeniem usługi podatnik otrzyma całość lub część zapłaty (wtedy
    obowiązek podatkowy i obowiązek rozpoznania VAT należnego powstanie z chwilą
    otrzymania zapłaty w odniesieniu do otrzymanej kwoty). Otrzymujący całość lub część
    zapłaty przed dokonaniem dostawy towarów / wyświadczeniem usługi powinien również,
    co do zasady, wystawić fakturę „zaliczkową” dokumentującą otrzymanie takiej „zaliczki”
    zgodnie z art. 106b ust. 1 pkt 4 Ustawy o VAT. Przy tym, zgodnie z art. 106b ust. 1a Ustawy
    o VAT, podatnik nie jest obowiązany do wystawienia faktury, o której mowa w ust. 1 pkt 4,
    jeżeli całość lub część zapłaty, o której mowa w tym przepisie, otrzymał w tym samym
    miesiącu, w którym dokonał czynności, na poczet których otrzymał całość lub część tej
    zapłaty.
    Podkreślić jednak należy, że nie każda wpłata dokonana przez nabywcę przed dostawą
    towarów lub wykonaniem usługi może zostać uznana za zapłatę generującą obowiązek
    podatkowy w VAT. W praktyce obrotu gospodarczego może bowiem dochodzić do sytuacji
    w których nabywca będzie dokonywać na rzecz sprzedającego płatności przed
    dokonaniem dostawy lub wykonaniem usługi na poczet bliżej nieokreślonych transakcji.
    Takie wpłaty, jako niemożliwe do powiązania z konkretnymi czynnościami
    opodatkowanymi i nieskonkretyzowane z nimi pozostają poza zakresem opodatkowania
    VAT.
    Takie rozumienie ww. przepisu znajduje potwierdzenie w orzecznictwie Trybunału
    Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej: „TSUE”), w szczególności w wyroku z 21 lutego
    2006 r. w sprawie BUPA Hospitals Ltd i Goldsborough Developments Ltd przeciwko
    Commissioners of Customs & Excise, w którym wskazano, iż: "(...) w przypadku dokonania
    płatności zaliczkowej obowiązek podatkowy w podatku VAT powstaje zanim dostawa
    towarów lub świadczenie usług zostaną wykonane.
    Tym samym opodatkowaniu podatkiem VAT nie powinny zatem podlegać zapłaty za
    dostawy towarów i świadczenie usług, które nie zostały dotychczas określone w sposób
    wyraźny (pkt 50)".
    Podobne wnioski płyną również z orzecznictwa krajowych sądów administracyjnych oraz
    praktyki krajowych organów podatkowych.
    Warunki, które wpłata powinna spełnić, aby została uznana za generującą obowiązek
    podatkowy w VAT zaliczkę zostały klarownie wymienione w interpretacji indywidualnej
    Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 25 stycznia 2023 r. o sygn. 0114-KDIP1-
    3.4012.624.2022.2.KP, w której organ podatkowy powołując się przede wszystkim na ww.
    wyrok TSUE wskazał, iż:
    „Ustawodawca nie zamieścił w treści ustawy definicji zaliczki ani przedpłaty. Zgodnie więc
    ze Słownikiem języka polskiego (Wydawnictwo Naukowe PWN S.A., strona internetowa -
    www.sjp.pwn.pl), zaliczka to część należności wpłacana lub wypłacana z góry na poczet
    należności. Zatem zaliczkę wpłaca się na poczet przyszłej dostawy towarów lub przyszłego
    wykonania usługi przed faktyczną dostawą lub faktycznym wykonaniem usługi. Natomiast
    przez przedpłatę należy rozumieć określoną sumę pieniędzy, stanowiącą część ceny
    towaru lub usługi, wpłacaną z góry w celu uzyskania gwarancji zakupu lub wykonania
    usługi w określonym terminie. Stosownie do powyższego, zaliczka jak również przedpłata
    jako zapłata na poczet przyszłej należności musi być powiązana z konkretną transakcją.
    Aby uznać wpłacaną kwotę za zaliczkę/przedpłatę na poczet przyszłych dostaw towarów
    lub świadczenia usług, istotne jest aby przyszłe świadczenie było jasno określone w
    sposób umożliwiający jego identyfikację, a strony świadczenia, w momencie wpłaty zaliczki
    /przedpłaty, nie miały woli dokonywania jego zmian w przyszłości.
    Obowiązek podatkowy nie powstanie w sytuacji, gdy strony nie dokonały ostatecznego
    skonkretyzowania przyszłych dostaw, na poczet których dokonano wcześniej wpłaty.

    (...)
    Zatem, aby zapłatę na poczet przyszłych należności uznać za zaliczkę, przedpłatę muszą
    zostać spełnione następujące przesłanki:
    - zapłata musi zostać dokonana na poczet konkretnej transakcji, tj. przyszłe świadczenie
      powinno być określone co do rodzaju w sposób jednoznaczny (określone powinny być
      cechy identyfikujące rodzaj towaru bądź usługi),
    - konkretyzacja przyszłego świadczenia powinna być wystarczająco dokładna dla
      określenia zasad opodatkowania świadczenia, tj. w szczególności należy móc określić
      miejsce świadczenia i stawkę opodatkowania,
    - w momencie dokonania zaliczki strony nie mają intencji zmiany świadczenia w
      przyszłości.
    Identyczne warunki uznania danej wpłaty za generującą obowiązek podatkowy w VAT
    zostały wskazane przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji z dnia 20
    maja 2022 r. o sygn. 0113-KDIPT1-3.4012.133.2022.1.ALN na podstawie przytoczonego w
    tej interpretacji przez organ podatkowy orzecznictwa TSUE oraz krajowych sądów
    administracyjnych.
    Wskazane wyżej aktualne podejście organów podatkowych opiera się również na
    ugruntowanym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (dalej: „NSA”), który
    przykładowo w wyroku z dnia 16 lutego 2022 r., o sygn. I FSK 84/18, cytując wyrok NSA z
    dnia 28 lipca 2009 r. o sygn. I FSK 932/08, wskazał że „Dla uznania wpłaconej kwoty jako
    zaliczki na poczet wykonanych usług, w rozumieniu art. 19 ust. 11 ustawy o VAT, istotnym
    jest, aby przyszłe świadczenie było określone w sposób jednoznaczny co do rodzaju
    towaru bądź usługi, tzn. w sposób umożliwiający ich identyfikację, a dodatkowo strony
    tego świadczenia, w momencie wpłaty zaliczki, nie mają woli dokonywania jego zmian w
    przyszłości". Podobne stanowisko NSA przyjął m.in. w wyroku z dnia 5 marca 2015 r., sygn.
    I FSK 231/14 oraz w wyroku z dnia 17 maja 2013 r., sygn. I FSK 780/12.
    Ad 1
    Odnosząc powyższe do przedstawionego przez Spółkę opisu zdarzenia przyszłego w
    ramach Scenariusza 1, Modelu a) należy zauważyć, że Klient dokonuje wpłaty na
    podstawie zamówienia na konkretne Oleje, jednak w wyniku błędu - przelewu zawyżonej
    kwoty - dochodzi do sytuacji, w której część tej wpłaty nie ma związku z dostawami
    objętymi tym zamówieniem (podlega ona zwrotowi).
    Tym samym zasadne jest wystawienie przez Spółkę albo faktury korygującej do
    wystawionej już faktury zaliczkowej albo wystawienie faktury już na ostateczną wartość
    zamówienia, tak, aby faktura obejmowała jedynie rodzaj towarów, ilość i cenę odnoszącą
    się do zamówienia. W zakresie Modelu a) oznacza to, że w przypadku, w którym wartość
    zamówienia będzie niższa niż wpłacona na rachunki bankowe Spółki kwota:
      · jeżeli faktura zaliczkowa zostanie wystawiona na kwotę obejmującą Nadpłatę 1, ta
        faktura powinna następnie zostać skorygowana do wartości obejmującej jedynie
        rzeczywistą wartość zamówienia;
      · faktura zaliczkowa (lub faktura wystawiana zgodnie z art. 106b ust. 1a Ustawy o VAT)
        może zostać wystawiona od razu na odpowiednią wartość, nieobejmującą Nadpłaty
        1.
    Należy zaznaczyć, że takie postępowanie wynika m.in. bezpośrednio z art. 106j ust. 1 pkt 4
    Ustawy o VAT, zgodnie z którym w przypadku gdy po wystawieniu faktury dokonano
    zwrotu nabywcy całości lub części zapłaty, o której mowa w art. 106b ust. 1 pkt 4 -
    podatnik wystawia fakturę korygującą. Zwrotu zaliczki nie należy natomiast wiązać jedynie
    ze zwrotem na rachunek bankowy, a m.in. z zaliczeniem na poczet rozliczenia innych
    transakcji, co potwierdza stanowisko organów podatkowych (m.in. Dyrektora Krajowej
    Informacji Skarbowej z dnia 10 marca 2020 r., sygn. 0113-KDIPT1-3.4012.831.2019.2.JM).

    Przywołana interpretacja wskazuje również, że po stwierdzeniu i udokumentowaniu przez
    sprzedawcę faktu, że ilość towaru, będącego przedmiotem dostawy, jest niezgodna z
    zamówieniem złożonym przez kontrahenta i dokonaną przez niego przedpłatą, powstaje
    nadpłata, która generuje powinność skorygowania faktury zaliczkowej.
    Natomiast sytuacja, w której podatnik nie wystawił jeszcze faktury zaliczkowej bądź
    faktury określonej w 106b ust. 1a Ustawy o VAT (z uwagi na termin wystawienia faktur do
    15. dnia następującego miesiąca) i w międzyczasie powstała Nadpłata 1, jest zbliżona do
    akceptowanej w praktyce podatkowej sytuacji, w której w przypadku zwrotu towaru przed
    terminem na wystawienie faktury związanej z ich dostawą, podatnik nie jest zobowiązany
    do wystawiania takiej faktury (a w przypadku dokonania częściowego zwrotu towaru,
    podatnik zobowiązany jest do wystawienia faktury na taką ilość towaru, którą ostatecznie
    klient nabył, np. interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z dnia 8
    grudnia 2016 r., sygn. 1061-IPTPP3.4512.470.2016.2.BM, interpretacja indywidualna z dnia
    1 września 2017 r. Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0114-KDIP1-
    1.4012.361.2017.1.RR). Należy zwrócić uwagę na okoliczność, że na koniec miesiąca (lub w
    jego trakcie) Spółka będzie stwierdzać i dokumentować fakt powstania Nadpłat 1, co
    oznacza, że powstaną one (a wraz z nimi prawo do ich zwrotu, w formie dookreślanej w
    kolejnym etapie) w tym samym miesiącu, co pierwotne wpłaty.
    Jeżeli w ramach ustaleń strony wybiorą zwrot bezpośrednio na rachunek bankowy, nie
    ulega wątpliwości, że ostatecznie nie dojdzie do powiązania wpłaconych środków z
    jakimkolwiek przyszłym świadczeniem Spółki podlegającym opodatkowaniu VAT. Zatem
    Nadpłata 1 nie będzie w takim przypadku generowała obowiązku podatkowego w VAT na
    zasadach określonych w 19a ust. 8 Ustawy o VAT.
    W przypadku natomiast zaliczenia na poczet istniejących zobowiązań, z uwagi na
    dokonanie zaliczenia Nadpłaty 1 na rzecz zapłaty za dostawę, która miała miejsce w
    przeszłości (tj. która miała miejsce przed zidentyfikowaniem Nadpłaty 1 i jej
    skonkretyzowaniem - ustaleniem sposobu zwrotu), niezasadne byłoby objęcie
    zidentyfikowanej Nadpłaty 1 fakturą zaliczkową. W momencie bowiem wpłaty środków
    odpowiadających Nadpłacie 1 Klient oraz Spółka nie wiązali tej kwoty z transakcją, na
    poczet rozliczenia której została ona finalnie zaliczona (po jej wykonaniu). Podmioty te nie
    mogły też wiedzieć, czy w ogóle dojdzie do takiego przeznaczenia wpłaconej kwoty, gdyż
    strony mogą również ustalić bezpośredni zwrot nadpłat na rachunek bankowy Klienta /
    zaliczenie na poczet przyszłych transakcji. Do konkretyzacji przeznaczenia środków
    dochodzić będzie dopiero w momencie ustalenia przez strony, że Nadpłata 1 będzie
    zwrócona lub przeznaczona na poczet zapłaty przez Klienta za jedną z wykonanych już
    dostaw.
    W tym miejscu należy ponadto zaznaczyć, że rodzaj towaru będący przedmiotem dostawy,
    na poczet której może zostać przeznaczona Nadpłata 1 nie jest możliwy do ustalenia do
    momentu potwierdzenia przeznaczenia Nadpłaty 1 na rzecz zapłaty za konkretną
    transakcję. Do tego momentu bowiem strony nie będą w stanie określić na jaki rodzaj
    Oleju (i również na jaką ilość i cenę) zostanie ona przeznaczona (i czy nie zostanie
    przeznaczona na potencjalne inne istniejące zobowiązanie Klienta). Taka sytuacja jest
    bardzo zbliżona do wskazanej w stanie faktycznym interpretacji Dyrektora Krajowej
    Informacji Skarbowej z 10 marca 2020 r., sygn. 0113-KDIPT1-3.4012.831.2019.2.JM, w
    której organ podatkowy uznał, że brak możliwości określenia rodzaju paliwa na moment
    wpłaty świadczy o niewystąpieniu obowiązku podatkowego z tytułu zaliczki, wskazując że:
    „Analiza przedstawionego zdarzenia przyszłego, powołanych regulacji prawnych oraz
    orzeczeń NSA i TSUE prowadzi do stwierdzenia, że w przypadku, gdy Wnioskodawca ani
    klient w odniesieniu do otrzymanej przez Wnioskodawcę kwoty (przewyższającej
    zobowiązania danego klienta), nie będą w stanie określić rodzaju paliwa, jego ilości jak i
    ceny, to wówczas nadpłata ta, zgodnie z przepisami ustawy o podatku od towarów i usług,
    nie będzie rodzić powstania obowiązku podatkowego na podstawie art. 19a ust. 8 ustawy
    o VAT.”

    Mając na uwadze powyższe, w ocenie Spółki w przypadku Scenariusza nr 1, Modelu a)
    Spółka nie jest zobowiązana w związku ze zidentyfikowaną Nadpłatą 1 do wystawienia
    faktury dokumentującej otrzymanie Nadpłaty 1.
    Ad 2
    W przypadku Scenariusza nr 1, Modelu b) stwierdzić należy, że nie sposób uznać, jakoby
    przyszłe świadczenie (na które faktycznie zostanie przeznaczona Nadpłata 1) było
    określone w sposób jednoznaczny co do cech identyfikujących Oleje w części dotyczącej
    Nadpłaty 1 w momencie otrzymania czy zidentyfikowania Nadpłaty 1.
    Mimo bowiem, iż Klient dokonuje pierwotnej wpłaty na podstawie zamówienia na
    konkretne Oleje, to jednak w wyniku błędu - przelewu zawyżonej kwoty - dochodzi do
    sytuacji, w której część tej wpłaty nie ma związku z dostawami objętymi tym zamówieniem
    (podlega ona zwrotowi). Uprawnienie Klienta do zwrotu wpłaconej kwoty w zależności od
    ustaleń stron przyjmuje m.in. postać zaliczenia na poczet przyszłych dostaw. Jak już
    wspomniano, zwrotu wpłaconej kwoty (np. zaliczki) nie należy bowiem wiązać jedynie ze
    zwrotem na rachunek bankowy, a m.in. z zaliczeniem na poczet rozliczenia innych
    transakcji, co potwierdza stanowisko organów podatkowych (m.in. Dyrektora Krajowej
    Informacji Skarbowej z dnia 10 marca 2020 r., sygn. 0113-KDIPT1-3.4012.831.2019.2.JM).
    Tym samym z uwagi na dokonanie zwrotu zasadne jest, aby faktura dokumentująca
    transakcję będącą pierwotnym przedmiotem wpłaty Klienta obejmowała jedynie rodzaj
    towarów, ilość i cenę odnoszącą się do tej transakcji (i jednocześnie nie obejmowała kwoty
    zwracanej).
    W zakresie Modelu b) oznacza to, że w przypadku, w którym wartość zamówienia będzie
    niższa niż wpłacona na rachunki bankowe Spółki kwota:
    · jeżeli faktura zaliczkowa zostanie wystawiona na kwotę obejmującą Nadpłatę 1, ta
      faktura powinna następnie zostać skorygowana do wartości obejmującej jedynie
      rzeczywistą wartość zamówienia;
    · faktura zaliczkowa (lub faktura wystawiana zgodnie z art. 106b ust. 1a Ustawy o VAT)
      może zostać wystawiona od razu na odpowiednią wartość, nieobejmującą Nadpłaty 1.
    Z uwagi na decyzję o przeznaczeniu Nadpłaty 1 na poczet przyszłych dostaw, które na
    moment tej decyzji nie zostały jeszcze skonkretyzowane m.in. w zakresie rodzaju, ilości,
    ceny, niezasadne byłoby przy tym uznanie, że już w momencie podejmowania tej decyzji
    powstaje zaliczka opodatkowana VAT, o której mowa w art. 19 ust. 8 Ustawy o VAT i ten
    moment wyznacza datę otrzymania zapłaty, o której mowa w art. 106e ust. 1 pkt 6 Ustawy
    o VAT.
    W ocenie Spółki do powstania zaliczki opodatkowanej VAT, o której mowa w art. 19 ust. 8
    Ustawy o VAT oraz momentu otrzymania zapłaty, o której mowa w art. 106e ust. 1 pkt 6
    Ustawy o VAT, dojdzie w momencie potwierdzenia przez Spółkę zamówienia poprzez
    wystawienie dokumentu pro forma, który potwierdza i dostatecznie konkretyzuje
    zamówienie, gdyż wskazuje uzgodnione cechy identyfikujące świadczenie, w szczególności
    rodzaj towaru, ilość, cenę. Taka zaliczka powinna zostać udokumentowana odrębną
    fakturą, związaną z towarami objętymi tym zamówieniem.
    Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w cytowanym powyżej w uzasadnieniu
    wniosku orzecznictwie oraz praktyce interpretacyjnej, m.in. w interpretacji Dyrektora
    Krajowej Informacji Skarbowej z 10 marca 2020 r., sygn. 0113-KDIPT1-3.4012.831.2019.2.
    JM, w której wskazano, iż: „Co za tym idzie dopuszczalna może być forma postawienia do
    dyspozycji kontrahenta kwoty zwrotu, polegająca na zaliczeniu jej na poczet przyszłych
    nieokreślonych dostaw. Tak zwrócona nadpłata, do momentu jej powiązania z konkretną
    dostawą nie będzie już traktowana jako zaliczka, czy też przedpłata”.
    Ponadto, w kontekście oparcia momentu powstania zaliczki na możliwości powiązania
    danej kwoty z konkretnym zamówieniem, należy przytoczyć stanowisko wyrażone przez
    Dyrektora Krajowej Informacji skarbowej w interpretacji z 20 maja 2022 r., (sygn. 0113-

    KDIPT1-3.4012.133.2022.1.ALN), zgodnie z którym: „Zatem, opodatkowanie wpłat
    otrzymanych przed dostawą towarów następuje w przypadku, gdy dostawca będzie w
    stanie powiązać (przyporządkować) dokonaną wpłatę z konkretnym zamówieniem, czyli
    skonkretyzowanym towarem. Warunku tego nie będzie spełniała kwota wpłacona przez
    nabywcę w momencie, gdy nie zostało złożone konkretne zamówienie z wykazem
    towarów”.
    Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy zdaniem Spółki należy uznać, że
    powiązanie Nadpłaty 1 z konkretnym zamówieniem i wykazem towarów w Scenariuszu 1,
    Modelu b) można stwierdzić dopiero w momencie, kiedy Spółka potwierdzi zamówienie
    poprzez wystawienie dokumentu pro forma.
    Mając na uwadze powyższe, w ocenie Spółki, w przypadku Scenariusza nr 1, Modelu b)
    obowiązek podatkowy w VAT w odniesieniu do kwoty Nadpłaty 1 powstaje w dniu
    potwierdzenia przez Spółkę zamówienia złożonego przez Klienta (tj. wystawienia przez
    Spółkę dokumentu pro forma).
    Ad 3
    Jak wskazano w opisie zdarzenia przyszłego, w Scenariuszu 2 Modelu a), w zależności od
    ustaleń stron, zwrot Nadpłaty 2 może zostać dokonany bezpośrednio na rachunek
    bankowy Franczyzobiorcy, jak również może przyjąć formę kompensaty (potrącenia) z
    istniejącą należnością Spółki wobec Franczyzobiorcy.
    W odniesieniu do powyższego należy zatem przede wszystkim zauważyć, że nie sposób
    uznać, jakoby w momencie dokonania wpłaty generującej Nadpłatę 2 lub zidentyfikowania
    Nadpłaty 2, Nadpłata 2 była powiązana z jakimkolwiek przyszłym, jednoznacznie
    określonym świadczeniem, co generowałoby obowiązek podatkowy w VAT z tytułu zaliczki.
    Zarówno bowiem w momencie wpłaty kwoty obejmującej Nadpłatę 2, jak i w momencie
    identyfikacji Nadpłaty 2, podmioty nie mogą jeszcze wiedzieć, do jakiego przeznaczenia
    Nadpłaty 2 dojdzie (gdyż strony mogą ustalić bezpośredni zwrot nadpłat na rachunek
    bankowy / zaliczenie na poczet zapłaty za istniejące zobowiązanie / zaliczenie na poczet
    przyszłych Usług).
    Potwierdzenie powyższego podejścia można znaleźć w interpretacji indywidualnej
    Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 29 października 2021 r., sygn. 0114-KDIP1-
    3.4012.531.2021.1.PRM, w której organ trafnie wskazał, że:
    „Opodatkowaniu podatkiem VAT podlegają dostawy towarów i świadczenie usług a nie
    płatności dokonane z tytułu przyszłych, nieskonkretyzowanych transakcji. Zatem, w
    przypadku, gdy ani Wnioskodawca ani Klient w odniesieniu do pozostawionej u
    Wnioskodawcy kwoty, nie są w stanie określić rodzaju jak i ilości poszczególnych towarów,
    to wówczas wpłaty ww. środków pieniężnych nie rodzą powstania obowiązku
    podatkowego na podstawie art. 19a ust. 8 ustawy.”
    Warto podkreślić, że w przywołanej interpretacji organ podatkowy odniósł się do sytuacji,
    w której płatności były dokonywane z tytułu przyszłych transakcji uznając, że samo
    otrzymanie środków pieniężnych nie powoduje powstania obowiązku podatkowego u
    otrzymującego. W tym kontekście Wnioskodawca wskazuje, że zdarzeniu przyszłym
    Scenariusza 2 Modelu a), w którym mamy do czynienia ze zwrotem Nadpłaty 2 lub z
    kompensatą z istniejącymi zobowiązaniami nie występuje sytuacja, w której otrzymana
    należność dotyczyłaby przyszłych transakcji. W ocenie Wnioskodawcy, należy zatem tym
    bardziej uznać, że Nadpłaty 2 w tym modelu, jako nie odnoszące się do przyszłych
    transakcji, nie mają charakteru zaliczek, w związku z czym ich wpłata, zidentyfikowanie nie
    powodują powstania obowiązku podatkowego w VAT.
    Jak wskazała Spółka, do konkretyzacji sposobu zwrotu Nadpłaty 2 dochodzi dopiero po
    dokonaniu wpłaty generującej Nadpłatę 2 i po zidentyfikowaniu Nadpłaty 2, w momencie
    potwierdzenia decyzji o formie zwrotu Nadpłaty 2 w korespondencji e-mail pomiędzy
    Spółką a Franczyzobiorcą.

    Jeżeli w ramach tych ustaleń strony wybiorą zwrot bezpośrednio na rachunek bankowy,
    nie ulega wątpliwości, że ostatecznie nie dojdzie do powiązania wpłaconych środków z
    jakimkolwiek przyszłym świadczeniem Spółki podlegającym opodatkowaniu VAT. Zatem
    Nadpłata 2 nie będzie w takim przypadku generowała obowiązku podatkowego w VAT na
    zasadach określonych w 19a ust. 8 Ustawy o VAT.
    W zakresie natomiast zaliczenia na poczet istniejącego zobowiązania Franczyzobiorcy,
    należy zauważyć, że z uwagi na dokonanie zaliczenia Nadpłaty 2 na rzecz zapłaty za
    świadczenie, które miało miejsce w przeszłości (tj. które miało miejsce przed
    zidentyfikowaniem Nadpłaty 2 i jej skonkretyzowaniem - ustaleniem sposobu zwrotu),
    niezasadne byłoby objęcie zidentyfikowanej Nadpłaty 2 fakturą zaliczkową. Przy tym, w
    momencie wpłaty środków odpowiadających Nadpłacie 2 Franczyzobiorca oraz Spółka nie
    wiązali tej kwoty z transakcją, na poczet rozliczenia której została ona finalnie zaliczona
    (już po jej wykonaniu). Podmioty te nie mogły też wiedzieć, czy w ogóle dojdzie do takiego
    przeznaczenia wpłaconej kwoty, gdyż strony mogą również ustalić bezpośredni zwrot
    nadpłat na rachunek bankowy / zaliczenie na poczet przyszłych transakcji.
    W konsekwencji, mając na uwadze, że otrzymana kwota Nadpłaty 2 w Scenariuszu 2
    Modelu a) nie powinna zostać rozpoznana jako zaliczka na gruncie art. 19a ust. 8 Ustawy
    VAT, Spółka nie będzie zobowiązana do wystawienia faktury w odniesieniu do Nadpłaty 2.
    Powyższe wynika bezpośrednio z treści art. 106i ust. 2 ustawy o VAT, zgodnie z którym
    fakturę (zaliczkową) wystawia się, jeżeli przed dokonaniem dostawy towaru lub
    wykonaniem usługi otrzymano całość lub część zapłaty. A contrario, faktury takiej nie
    wystawia się w przypadku otrzymania należności, która nie stanowi całości lub części
    zapłaty otrzymanej przed dokonaniem dostawy towaru lub wykonaniem usługi.
    Podsumowując, Spółka w związku ze zidentyfikowaną Nadpłatą 2 nie będzie zobowiązana
    do wystawienia faktury dokumentującej otrzymanie Nadpłaty 2.
    Ad 4
    W przypadku Scenariusza nr 2, Modelu b) stwierdzić należy, że nie sposób uznać, jakoby
    przyszłe świadczenie (na które faktycznie zostanie przeznaczona Nadpłata 2) było
    określone w sposób jednoznaczny co do cech identyfikujących świadczenie w części
    dotyczącej Nadpłaty 2 już w momencie wpłaty lub zidentyfikowania Nadpłaty 2.Należy też
    zauważyć, że w momencie wpłaty środków odpowiadających Nadpłacie 2 Franczyzobiorca
    oraz Spółka są świadomi, że może dojść do zwrotu części wpłaconych środków na rzecz
    Franczyzobiorcy, przy czym w momencie dokonywania wpłaty czy zidentyfikowania
    Nadpłaty 2 nie jest znany jeszcze sposób dokonania zwrotu.
    W przedmiotowym przypadku decyzja o zaliczeniu Nadpłaty 2 na poczet przyszłych Usług
    zostanie podjęta w ramach korespondencji e-mail pomiędzy Spółką a Franczyzobiorcą,
    która jednocześnie będzie konkretyzowała - na poczet jakich usług i jakiego miesięcznego
    wynagrodzenia zostanie zaliczona Nadpłata 2. Taka konkretyzacja będzie możliwa z uwagi
    na uregulowanie umowne rodzajów usług i rodzajów wynagrodzenia, które płaci co
    miesiąc Franczyzobiorca. Tym samym, poprzez potwierdzenie w formie e-mail strony
    ustalą szczegóły identyfikujące świadczenie, które pozwolą na uznanie, że powstała
    zaliczka opodatkowana VAT, o której mowa w art. 19 ust. 8 Ustawy o VAT i ten moment
    wyznacza datę otrzymania zapłaty, o której mowa w art. 106e ust. 1 pkt 6 Ustawy o VAT. W
    omawianym przypadku spełnione zostaną cytowane wyżej, wynikające z praktyki
    podatkowej, przesłanki wystąpienia zaliczki opodatkowanej VAT, wskazane m.in. w
    interpretacji Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 25 stycznia 2023 r. o sygn.
    0114-KDIP1-3.4012.624.2022.2.KP tj.:
    - „zapłata musi zostać dokonana na poczet konkretnej transakcji, tj. przyszłe świadczenie
      powinno być określone co do rodzaju w sposób jednoznaczny (określone powinny być
      cechy identyfikujące rodzaj towaru bądź usługi),

    - konkretyzacja przyszłego świadczenia powinna być wystarczająco dokładna dla
      określenia zasad opodatkowania świadczenia, tj. w szczególności należy móc określić
      miejsce świadczenia i stawkę opodatkowania,
    - w momencie dokonania zaliczki strony nie mają intencji zmiany świadczenia w
      przyszłości.”
    W konsekwencji, w przypadku Scenariusza nr 2, Modelu b) obowiązek podatkowy w VAT w
    odniesieniu do zidentyfikowanej kwoty Nadpłaty 2 powstawać będzie w dniu
    potwierdzenia w korespondencji e-mail zaliczenia Nadpłaty 2 na poczet rozliczenia
    przyszłych Usług. Faktura zaliczkowa w wartości powstałej „Nadpłaty 2” powinna
    wskazywać dzień potwierdzenia w korespondencji e-mail zaliczenia Nadpłaty 2 na poczet
    rozliczenia przyszłych Usług jako datę otrzymania zapłaty (powstania obowiązku
    podatkowego.
    Ad 5
    Jak wskazano w opisie zdarzenia przyszłego, w Scenariuszu 3 Modelu a), w zależności od
    ustaleń stron, zwrot Nadpłaty 3 może zostać dokonany bezpośrednio na rachunek
    bankowy Nabywcy, jak również może przyjąć formę kompensaty (potrącenia) z istniejącą
    należnością Spółki wobec Nabywcy.
    W odniesieniu do powyższego należy zatem przede wszystkim zauważyć, że nie sposób
    uznać, jakoby w momencie dokonania wpłaty generującej Nadpłatę 3 lub zidentyfikowania
    Nadpłaty 3, Nadpłata 3 była powiązana z jakimkolwiek przyszłym, jednoznacznie
    określonym świadczeniem, co generowałoby obowiązek podatkowy w VAT z tytułu zaliczki.
    Zarówno bowiem w momencie wpłaty kwoty obejmującej Nadpłatę 3, jak i w momencie
    identyfikacji Nadpłaty 3, podmioty nie mogą jeszcze wiedzieć, do jakiego przeznaczenia
    Nadpłaty 3 dojdzie (gdyż strony mogą ustalić bezpośredni zwrot nadpłat na rachunek
    bankowy / zaliczenie na poczet zapłaty za istniejące zobowiązanie / zaliczenie na poczet
    przyszłych dostaw towarów i świadczeń usług).
    Potwierdzenie powyższego podejścia można znaleźć w interpretacji indywidualnej
    Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 29 października 2021 r., sygn. 0114-KDIP1
    3.4012.531.2021.1.PRM, w której organ trafnie wskazał, że:
    „Opodatkowaniu podatkiem VAT podlegają dostawy towarów i świadczenie usług a nie
    płatności dokonane z tytułu przyszłych, nieskonkretyzowanych transakcji. Zatem, w
    przypadku, gdy ani Wnioskodawca ani Klient w odniesieniu do pozostawionej u
    Wnioskodawcy kwoty, nie są w stanie określić rodzaju jak i ilości poszczególnych towarów,
    to wówczas wpłaty ww. środków pieniężnych nie rodzą powstania obowiązku
    podatkowego na podstawie art. 19a ust. 8 ustawy.”
    Warto podkreślić, że w przywołanej interpretacji organ podatkowy odniósł się do sytuacji,
    w której płatności były dokonywane z tytułu przyszłych transakcji, uznając, że samo
    otrzymanie środków pieniężnych nie powoduje powstania obowiązku podatkowego u
    otrzymującego. W tym kontekście Wnioskodawca wskazuje, że w zdarzeniu przyszłym
    Scenariusza 3 Modelu a), w którym mamy do czynienia ze zwrotem Nadpłaty 3 lub z
    kompensatą z istniejącymi zobowiązaniami, nie występuje sytuacja, w której otrzymana
    należność dotyczyłaby przyszłych transakcji. W ocenie Wnioskodawcy, należy zatem tym
    bardziej uznać, że Nadpłaty 3 w tym modelu, jako nie odnoszące się do przyszłych
    transakcji, nie mają charakteru zaliczek, w związku z czym ich otrzymanie/
    zidentyfikowanie nie powodują powstania obowiązku podatkowego w VAT.
    Jak wskazała Spółka, do konkretyzacji sposobu zwrotu Nadpłaty 3 dochodzi dopiero po
    dokonaniu wpłaty generującej Nadpłatę 3 i po zidentyfikowaniu Nadpłaty 3, w momencie
    potwierdzenia decyzji o formie zwrotu Nadpłaty 3 w korespondencji e-mail pomiędzy
    Spółką a Nabywcą.

    Jeżeli w ramach tych ustaleń strony wybiorą zwrot bezpośrednio na rachunek bankowy,
    nie ulega wątpliwości, że ostatecznie nie doszło do powiązania wpłaconych środków z
    jakimkolwiek przyszłym świadczeniem Spółki podlegającym opodatkowaniu VAT. Zatem
    Nadpłata 3 nie będzie w takim przypadku generowała obowiązku podatkowego w VAT na
    zasadach określonych w 19a ust. 8 Ustawy o VAT.
    W zakresie natomiast zaliczenia na poczet istniejącego zobowiązania Nabywcy, należy
    zauważyć, że z uwagi na dokonanie zaliczenia Nadpłaty 3 na rzecz zapłaty za świadczenie,
    które miało miejsce w przeszłości (tj. które miało miejsce przed zidentyfikowaniem
    Nadpłaty 3 i jej skonkretyzowaniem - ustaleniem sposobu zwrotu), niezasadne byłoby
    objęcie zidentyfikowanej Nadpłaty 3 fakturą zaliczkową. Przy tym, w momencie wpłaty
    środków odpowiadających Nadpłacie 3 Nabywca oraz Spółka nie wiązali tej kwoty z
    transakcją, na poczet rozliczenia której została ona finalnie zaliczona (już po jej
    wykonaniu). Podmioty te nie mogły też wiedzieć, czy w ogóle dojdzie do takiego
    przeznaczenia wpłaconej kwoty, gdyż strony mogą również ustalić bezpośredni zwrot
    nadpłat na rachunek bankowy / zaliczenie na poczet przyszłych transakcji.
    W konsekwencji, mając na uwadze, że otrzymana kwota Nadpłaty 3 w Scenariuszu 3
    Modelu a) nie powinna zostać rozpoznana jako zaliczka na gruncie art. 19a ust. 8 Ustawy o
    VAT, Spółka nie będzie zobowiązana do wystawienia faktury w odniesieniu do Nadpłaty 3.
    Powyższe wynika bezpośrednio z treści art. 106i ust. 2, zgodnie z którym fakturę
    (zaliczkową) wystawia się, jeżeli przed dokonaniem dostawy towaru lub wykonaniem
    usługi otrzymano całość lub część zapłaty. A contrario, faktury takiej nie wystawia się w
    przypadku otrzymania należności, która nie stanowi całości lub części zapłaty otrzymanej
    przed dokonaniem dostawy towaru lub wykonaniem usługi.
    Podsumowując, w przypadku Scenariusza nr 3, Modelu a), Spółka nie będzie zobowiązana
    do wystawienia faktury dokumentującej otrzymanie Nadpłaty 3.
    Ad 6
    Jak wskazano wyżej, w zależności od ustaleń stron, zwrot Nadpłaty 3 może zostać
    dokonany bezpośrednio na rachunek bankowy Nabywcy, jak również może przyjąć formę
    kompensaty (potrącenia) z istniejącą należnością Spółki wobec Nabywcy lub formę
    zaliczenia na poczet rozliczenia przyszłych dostaw towarów i usług nabywanych w ramach
    kart paliwowych.
    W odniesieniu do powyższego należy zatem przede wszystkim zauważyć, że nie sposób
    uznać, jakoby w momencie dokonania wpłaty generującej Nadpłatę 3 lub zidentyfikowania
    Nadpłaty 3, Nadpłata 3 była powiązana z jakimkolwiek przyszłym, jednoznacznie
    określonym świadczeniem, co generowałoby obowiązek podatkowy w VAT z tytułu zaliczki.
    Zarówno bowiem w momencie wpłaty kwoty obejmującej Nadpłatę 3, jak i w momencie
    identyfikacji Nadpłaty 3, podmioty nie mogą jeszcze wiedzieć, do jakiego przeznaczenia
    Nadpłaty 3 dojdzie (gdyż strony mogą ustalić bezpośredni zwrot nadpłat na rachunek
    bankowy / zaliczenie na poczet zapłaty za istniejące zobowiązanie / zaliczenie na poczet
    przyszłych dostaw towarów i świadczeń usług).
    Potwierdzenie powyższego podejścia można znaleźć w interpretacji indywidualnej
    Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 29 października 2021 r., sygn. 0114-KDIP1-
    3.4012.531.2021.1.PRM, w której organ trafnie wskazał, że:
    „Opodatkowaniu podatkiem VAT podlegają dostawy towarów i świadczenie usług a nie
    płatności dokonane z tytułu przyszłych, nieskonkretyzowanych transakcji. Zatem, w
    przypadku, gdy ani Wnioskodawca ani Klient w odniesieniu do pozostawionej u
    Wnioskodawcy kwoty, nie są w stanie określić rodzaju jak i ilości poszczególnych towarów,
    to wówczas wpłaty ww. środków pieniężnych nie rodzą powstania obowiązku
    podatkowego na podstawie art. 19a ust. 8 ustawy.”
    Nie sposób zatem uznać, że w Scenariuszu nr 3, Modelu b), że Nadpłata 3 wiązała się z
    powstaniem zaliczki na gruncie VAT (wg. art. 19a ust. 8 Ustawy o VAT) w momencie

    otrzymania czy zidentyfikowania kwoty Nadpłaty 3. Jak wskazała Spółka, do konkretyzacji
    sposobu zwrotu Nadpłaty 3 dochodzi dopiero po dokonaniu wpłaty generującej Nadpłatę
    3 i po zidentyfikowaniu Nadpłaty 3, w momencie potwierdzenia decyzji o formie zwrotu
    Nadpłaty 3 w ramach korespondencji e-mail pomiędzy Spółką a Nabywcą.
    W ocenie Spółki natomiast również w momencie podjęcia decyzji o zwrocie w formie
    zaliczenia na poczet rozliczenia przyszłych dostaw towarów i świadczeń usług (w myśl
    założeń Scenariusza nr 3, Modelu b), nie powstaje obowiązek podatkowy z tytułu zaliczki
    na gruncie art. 19a ust. 8 Ustawy o VAT. Nie sposób bowiem twierdzić, że w tym
    momencie przyszłe świadczenie (na które faktycznie zostanie przeznaczona Nadpłata 3)
    będzie określone w sposób jednoznaczny co do cech identyfikujących to świadczenie.
    Powyższe wynika głównie ze specyfiki dostaw towarów i świadczeń usługi wynikających z
    kart paliwowych, zgodnie z którą do momentu faktycznego dokonania dostawy towarów
    czy świadczenia usług nie jest znany rodzaj towaru czy usługi (jak wskazywała Spółka,
    Nabywca może nabyć m.in. benzynę, olej napędowy, płyn do spryskiwaczy, płyny
    eksploatacyjne, oleje silnikowe, usługi mycia pojazdu) oraz ich miara, ilość lub zakres. O
    tych elementach decyduje bowiem Nabywca w momencie dokonywania zakupu. Ponadto,
    Spółka do tego momentu nie zna cen związanych z konkretnymi towarami czy usługami
    (gdyż jak wskazano, zależą one od cen Spółki lub cen zewnętrznych w formie np. notowań,
    w odniesieniu do których stosowane są ustalone z Nabywcą rabaty).
    Jak wspomniano, zgodnie z praktyką podatkową, aby zapłatę na poczet przyszłych
    należności uznać za zaliczkę rodzącą obowiązek podatkowy na gruncie VAT muszą zostać
    spełnione następujące przesłanki:
    - zapłata musi zostać dokonana na poczet konkretnej transakcji, tj. przyszłe świadczenie
      powinno być określone co do rodzaju w sposób jednoznaczny (określone powinny być
      cechy identyfikujące rodzaj towaru bądź usługi),
    - konkretyzacja przyszłego świadczenia powinna być wystarczająco dokładna dla
      określenia zasad opodatkowania świadczenia,
    - w momencie dokonania zaliczki strony nie mają intencji zmiany świadczenia w
      przyszłości.
    W przypadkach, w których w momencie otrzymania wpłaty nie jest jeszcze wiadomo, jakie
    towary czy usługi zostaną zamówione i dostarczone, jaka będzie ilość poszczególnych
    towarów, interpretacje indywidualne wskazują, że nie dochodzi do spełnienia powyższych
    przesłanek (np. interpretacja indywidualna z dnia 25 stycznia 2023 r. o sygn. 0114-KDIP1-
    3.4012.624.2022.2.KP). Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w cytowanym
    powyżej w uzasadnieniu wniosku orzecznictwie oraz w praktyce interpretacyjnej, m.in. w
    interpretacji Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 10 marca 2020 r., sygn. 0113-
    KDIPT1-3.4012.831.2019.2.JM, w której wskazano, iż: „Co za tym idzie dopuszczalna może
    być forma postawienia do dyspozycji kontrahenta kwoty zwrotu, polegająca na zaliczeniu
    jej na poczet przyszłych nieokreślonych dostaw. Tak zwrócona nadpłata, do momentu jej
    powiązania z konkretną dostawą nie będzie już traktowana jako zaliczka, czy też
    przedpłata". Ponadto, w kontekście oparcia momentu powstania zaliczki na możliwości
    powiązania danej kwoty z konkretną dostawą / świadczeniem, należy przytoczyć
    stanowisko wyrażone przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji z 20
    maja 2022 r., (sygn. 0113-KDIPT1-3.4012.133.2022.1.ALN), zgodnie z którym: „Zatem,
    opodatkowanie wpłat otrzymanych przed dostawą towarów następuje w przypadku, gdy
    dostawca będzie w stanie powiązać (przyporządkować) dokonaną wpłatę z konkretnym
    zamówieniem, czyli skonkretyzowanym towarem. Warunku tego nie będzie spełniała
    kwota wpłacona przez nabywcę w momencie, gdy nie zostało złożone konkretne
    zamówienie z wykazem towarów".

    Ponadto, na brak spełnienia powyższych przesłanek wskazuje się również w
    interpretacjach indywidualnych dotyczących wpłat związanych bezpośrednio z kartami
    paliwowymi. Przykładowo, w interpretacji z dnia 18 czerwca 2020 r., sygn. 0113-KDIPT1-
    3.4012.307.2020.1.AG, organ podatkowy wskazał:
    „Przenosząc powyższe wyjaśnienia na grunt analizowanej sprawy zauważyć należy, że
    otrzymywane przez Wnioskodawcę przedpłaty kart paliwowych nie stanowią zapłaty z
    tytułu realizacji konkretnej dostawy. Natomiast informacje takie są nie tylko konieczne do
    prawidłowego wystawienia faktury, ale również wskazują na wolę stron zrealizowania
    konkretnej dostawy.
    Jak rozstrzygnięto powyżej, wpłata środków pieniężnych na poczet planowanych dostaw
    /usług - nieskonkretyzowanych co do rodzaju towaru, jego ilości i wartości, ani też co do
    rodzaju usługi, nie stanowi zaliczki ani też przedpłaty w rozumieniu art. 19a ust. 8 ustawy.
    W konsekwencji, z chwilą otrzymania opisanych niesprecyzowanych kwot pieniężnych
    Wnioskodawca nie będzie obowiązany do rozpoznania obowiązku podatkowego w
    podatku od towarów i usług na podstawie art. 19a ust. 8 ustawy, ani też do wystawienia
    faktury zgodnie z art. 106i ust. 2 ustawy.”
    Przytoczyć w tym kontekście należy również interpretację Dyrektora Krajowej Informacji
    Skarbowej z dnia 10 marca 2020 r., sygn. 0113-KDIPT1-3.4012.831.2019.2.JM, w której
    organ podatkowy uznał, że brak możliwości określenia rodzaju paliwa na moment wpłaty
    świadczy o niewystąpieniu obowiązku podatkowego z tytułu zaliczki, wskazując że:
    „Analiza przedstawionego zdarzenia przyszłego, powołanych regulacji prawnych oraz
    orzeczeń NSA i TSUE prowadzi do stwierdzenia, że w przypadku, gdy Wnioskodawca ani
    klient w odniesieniu do otrzymanej przez Wnioskodawcę kwoty (przewyższającej
    zobowiązania danego klienta), nie będą w stanie określić rodzaju paliwa, jego ilości jak i
    ceny, to wówczas nadpłata ta, zgodnie z przepisami ustawy o podatku od towarów i usług,
    nie będzie rodzić powstania obowiązku podatkowego na podstawie art. 19a ust. 8 ustawy
    o VAT.” W przedmiotowym przypadku natomiast zakres świadczeń i dostaw, które może
    zrealizować Nabywca jest szerszy niż tylko różnego rodzaju paliwa.
    Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy zdaniem Spółki należy uznać, że Nadpłata
    3 w scenariuszu nr 3, Modelu b) nie będzie na żadnym etapie wiązała się z powstaniem
    zaliczki na gruncie VAT w rozumieniu art. 19a ust. 8 Ustawy o VAT. Zatem, w przypadku
    Scenariusza nr 3, Modelu b) w związku ze zidentyfikowaną Nadpłatą 3 Spółka nie będzie
    zobowiązana do wystawienia faktury dokumentującej otrzymanie Nadpłaty.

## Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

## Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j.
    Dz. U. z 2024 r., poz. 361 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:
      Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, podlegają:
      1) odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju;
      2) eksport towarów;
      3) import towarów na terytorium kraju;
      4) wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju;
      5) wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.
    Zgodnie z art. 2 pkt 22 ustawy:

      Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o sprzedaży - rozumie się przez to odpłatną
      dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport
      towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.
    Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy:
      Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się
      przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, w tym również
      przeniesienie z nakazu organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w
      imieniu takiego organu lub przeniesienie z mocy prawa prawa własności towarów w
      zamian za odszkodowanie.
    Według art. 8 ust. 1 ustawy:
      Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde
      świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej
      niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu
      art. 7, w tym również przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych,
      bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej.
    Z konstrukcji podatku od towarów i usług wynika, że podatnik, który wykonuje czynności
    podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT, zobowiązany jest opodatkować daną
    czynność w momencie powstania obowiązku podatkowego.
    Na podstawie art. 19a ust. 1 ustawy:
      Obowiązek podatkowy powstaje z chwilą dokonania dostawy towarów lub
      wykonania usługi, z zastrzeżeniem ust. 1a, 1b, 5 i 7-11, art. 14 ust. 6, art. 20, art. 21
      ust. 1 i art. 138f.
    Zatem obowiązek podatkowy powstaje z chwilą dostawy towaru bądź wykonania usługi,
    co oznacza, że podatek jest wymagalny w rozliczeniu za okres, w którym dostarczono
    towar bądź świadczono usługę i powinien być rozliczony za ten okres.
    Stosownie do treści art. 19a ust. 8 ustawy:
      Jeżeli przed dokonaniem dostawy towaru lub wykonaniem usługi otrzymano całość
      lub część zapłaty, w szczególności przedpłatę, zaliczkę, zadatek, ratę, wkład
      budowlany lub mieszkaniowy przed ustanowieniem spółdzielczego prawa do lokalu
      mieszkalnego lub lokalu o innym przeznaczeniu, obowiązek podatkowy powstaje z
      chwilą jej otrzymania w odniesieniu do otrzymanej kwoty, z wyjątkiem:
      1) dostaw towarów, w stosunku do których obowiązek podatkowy powstaje w
      sposób, o którym mowa w ust. 1b;
      2) dostaw towarów i świadczenia usług, w stosunku do których obowiązek
      podatkowy powstaje w sposób, o którym mowa w ust. 5 pkt 4.
    Zgodnie art. 106b ust. 1 ustawy, podatnik jest obowiązany wystawić fakturę
    dokumentującą:

      1) sprzedaż, a także dostawę towarów i świadczenie usług, o których mowa w art.
      106a pkt 2, dokonywane przez niego na rzecz innego podatnika podatku, podatku
      od wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze lub na rzecz osoby
      prawnej niebędącej podatnikiem;
      2) wewnątrzwspólnotową sprzedaż towarów na odległość, chyba że podatnik
      korzysta z procedury szczególnej, o której mowa w dziale XII w rozdziale 6a;
      3) wewnątrzwspólnotową dostawę towarów na rzecz podmiotu innego niż wskazany
      w pkt 1;
      4) otrzymanie przez niego całości lub części zapłaty przed dokonaniem czynności, o
      których mowa w pkt 1 i 2, z wyjątkiem przypadku, gdy zapłata dotyczy:
      a) wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów,
      b) czynności, dla których obowiązek podatkowy powstaje zgodnie z art. 19a ust. 5
      pkt 4,
      c) dostaw towarów, dla których obowiązek podatkowy powstaje zgodnie z art. 19a
      ust. 1b.
    Stosownie do art. 106e ust. 1 faktura powinna zawierać:
      1) datę wystawienia;
      2) kolejny numer nadany w ramach jednej lub więcej serii, który w sposób
      jednoznaczny identyfikuje fakturę;
      3) imiona i nazwiska lub nazwy podatnika i nabywcy towarów lub usług oraz ich
      adresy;
      4) numer, za pomocą którego podatnik jest zidentyfikowany na potrzeby podatku, z
      zastrzeżeniem pkt 24 lit. a;
      5) numer, za pomocą którego nabywca towarów lub usług jest zidentyfikowany na
      potrzeby podatku lub podatku od wartości dodanej, pod którym otrzymał on towary
      lub usługi, z zastrzeżeniem pkt 24 lit. b;
      6) datę dokonania lub zakończenia dostawy towarów lub wykonania usługi lub datę
      otrzymania zapłaty, o której mowa w art. 106b ust. 1 pkt 4, o ile taka data jest
      określona i różni się od daty wystawienia faktury;
      7) nazwę (rodzaj) towaru lub usługi;
      8) miarę i ilość (liczbę) dostarczonych towarów lub zakres wykonanych usług;
      9) cenę jednostkową towaru lub usługi bez kwoty podatku (cenę jednostkową netto);
      10) kwoty wszelkich opustów lub obniżek cen, w tym w formie rabatu z tytułu
      wcześniejszej zapłaty, o ile nie zostały one uwzględnione w cenie jednostkowej netto;
      11) wartość dostarczonych towarów lub wykonanych usług, objętych transakcją, bez
      kwoty podatku (wartość sprzedaży netto);

      12) stawkę podatku albo stawkę podatku od wartości dodanej w przypadku
      korzystania z procedur szczególnych, o których mowa w dziale XII w rozdziałach 6a, 7
      i 9;
      13) sumę wartości sprzedaży netto, z podziałem na sprzedaż objętą poszczególnymi
      stawkami podatku i sprzedaż zwolnioną od podatku;
      14) kwotę podatku od sumy wartości sprzedaży netto, z podziałem na kwoty
      dotyczące poszczególnych stawek podatku;
      15) kwotę należności ogółem;
      16) w przypadku dostawy towarów lub świadczenia usług, w odniesieniu do których:
      a) obowiązek podatkowy powstaje zgodnie z art. 19a ust. 5 pkt 1 lub art. 21 ust. 1,
      lub
      b) w przepisach wydanych na podstawie art. 19a ust. 12 określono termin powstania
      obowiązku podatkowego z chwilą otrzymania całości lub części zapłaty
      - wyrazy "metoda kasowa";
      17) w przypadku faktur, o których mowa w art. 106d ust. 1 - wyraz
      "samofakturowanie";
      18) w przypadku dostawy towarów lub wykonania usługi, dla których obowiązanym
      do rozliczenia podatku od wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze
      jest nabywca towaru lub usługi - wyrazy "odwrotne obciążenie";
      18a) w przypadku faktur, w których kwota należności ogółem przekracza kwotę
      15.000 zł lub jej równowartość wyrażoną w walucie obcej, obejmujących dokonaną
      na rzecz podatnika dostawę towarów lub świadczenie usług, o których mowa w
      załączniku nr 15 do ustawy - wyrazy "mechanizm podzielonej płatności", przy czym
      do przeliczania na złote kwot wyrażonych w walucie obcej stosuje się zasady
      przeliczania kwot stosowane w celu określenia podstawy opodatkowania;
      19) w przypadku dostawy towarów lub świadczenia usług zwolnionych od podatku
      na podstawie art. 43 ust. 1, art. 113 ust. 1 i 9 albo przepisów wydanych na podstawie
      art. 82 ust. 3 - wskazanie:
      a) przepisu ustawy albo aktu wydanego na podstawie ustawy, na podstawie którego
      podatnik stosuje zwolnienie od podatku,
      b) przepisu dyrektywy 2006/112/WE, który zwalnia od podatku taką dostawę
      towarów lub takie świadczenie usług, lub
      c) innej podstawy prawnej wskazującej na to, że dostawa towarów lub świadczenie
      usług korzysta ze zwolnienia;
      20) w przypadku, o którym mowa w art. 106c - nazwę i adres organu egzekucyjnego
      lub imię i nazwisko komornika sądowego oraz jego adres, a w miejscu określonym
      dla podatnika - imię i nazwisko lub nazwę dłużnika oraz jego adres;

      21) w przypadku faktur wystawianych w imieniu i na rzecz podatnika przez jego
      przedstawiciela podatkowego - nazwę lub imię i nazwisko przedstawiciela
      podatkowego, jego adres oraz numer, za pomocą którego jest on zidentyfikowany
      na potrzeby podatku;
      22) w przypadku gdy przedmiotem wewnątrzwspólnotowej dostawy są nowe środki
      transportu - datę dopuszczenia nowego środka transportu do użytku oraz:
      a) przebieg pojazdu - w przypadku pojazdów lądowych, o których mowa w art. 2 pkt
      10 lit. a,
      b) liczbę godzin roboczych używania nowego środka transportu - w przypadku
      jednostek pływających, o których mowa w art. 2 pkt 10 lit. b, oraz statków
      powietrznych, o których mowa w art. 2 pkt 10 lit. c;
      23) w przypadku faktur wystawianych przez drugiego w kolejności podatnika, o
      którym mowa w art. 135 ust. 1 pkt 4 lit. b i c, w wewnątrzwspólnotowej transakcji
      trójstronnej (procedurze uproszczonej) - dane określone w art. 136;
      24) w przypadkach, o których mowa w art. 97 ust. 10 pkt 2 i 3:
      a) numer, za pomocą którego podatnik jest zidentyfikowany na potrzeby podatku,
      poprzedzony kodem PL,
      b) numer, za pomocą którego nabywca towaru lub usługi jest zidentyfikowany na
      potrzeby podatku od wartości dodanej w danym państwie członkowskim,
      zawierający dwuliterowy kod stosowany na potrzeby podatku od wartości dodanej
      właściwy dla tego państwa członkowskiego.
    Faktura jest dokumentem sformalizowanym (potwierdzającym zaistnienie określonego
    zdarzenia gospodarczego), który powinien spełniać szereg wymogów przewidzianych
    przepisami prawa. Zakres i sposób, w jaki czynności dokonywane są przez podmioty
    winny być udokumentowane za pomocą faktur, zawarty jest w ustawie oraz
    rozporządzeniu wydanym na jej podstawie. Katalog czynności dokumentowanych
    fakturami obejmuje m.in. dokonanie sprzedaży.
    Przez sprzedaż zaś – stosownie do art. 2 pkt 22 ustawy – rozumie się odpłatną dostawę
    towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz
    wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.
    Prawidłowość materialno-prawna faktury zachodzi wówczas, jeżeli odzwierciedla ona
    prawdziwe zdarzenie gospodarcze. Podatnik wystawia fakturę w przypadku sprzedaży
    towaru lub usługi oraz w przypadku otrzymania zaliczki przed wydaniem towaru lub
    wykonaniem usługi. Faktura jest zatem dokumentem potwierdzającym zaistnienie
    zdarzenia gospodarczego i nierozerwalnie związana jest z powstaniem obowiązku
    podatkowego.
    Z opisu sprawy wynika, że w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, Spółka
    dokonuje odpłatnych dostaw olejów samochodowych (oleje silnikowe dla silników
    gaźnikowych i wysokoprężnych, oleje przekładniowe), różnych olejów przemysłowych,
    olejów żeglugowych, a także innych olejów smarowych i smarów technicznych. System
    zakupów oparty jest o zamówienia, które zgodnie z umową Klient może składać na
    różne oleje, które sprzedawane są po różnych cenach, według przedstawionego mu
    cennika. Zamówienia składane są głównie w formie e-mail. W przypadku objętym
    niniejszym wnioskiem Klient zobowiązany jest do przedpłaty 100% wartości

    zamówionych Olejów (odpowiadającej wartości przyszłych dostaw) i przedstawienia
    przed dokonaniem dostawy dokumentu potwierdzającego dokonanie przedpłaty (np.
    bankowe potwierdzenie przelewu). W związku z powyższym mechanizmem przedpłat,
    Spółka przewiduje możliwość wystąpienia przypadków, w których Klient dokona wpłaty
    przekraczającej wartość zamówienia, na przykład poprzez omyłkowe zawyżenie kwoty
    wpłaty lub omyłkowe dwukrotne wykonanie przelewu na poczet jednego zamówienia.
    Tym samym, dochodzi do sytuacji, w której wartość zamówienia (przyszłych dostaw)
    jest niższa niż kwota wpłacona na rachunek bankowy Spółki (Nadpłata 1).
    Ustawodawca nie zamieścił w treści ustawy definicji zaliczki ani przedpłaty. Zgodnie
    więc ze Słownikiem języka polskiego (Wydawnictwo Naukowe PWN S.A., strona
    internetowa – www.sjp.pwn.pl), zaliczka to część należności wpłacana lub wypłacana z
    góry na poczet należności. Zatem zaliczkę wpłaca się na poczet przyszłej dostawy
    towarów lub przyszłego wykonania usługi przed faktyczną dostawą lub faktycznym
    wykonaniem usługi. Natomiast przez przedpłatę należy rozumieć określoną sumę
    pieniędzy, stanowiącą część ceny towaru lub usługi, wpłacaną z góry w celu uzyskania
    gwarancji zakupu lub wykonania usługi w określonym terminie. Stosownie do
    powyższego, zaliczka jak również przedpłata jako zapłata na poczet przyszłej należności
    musi być powiązana z konkretną transakcją.
    Aby uznać wpłacaną kwotę za zaliczkę/przedpłatę na poczet przyszłych dostaw towarów
    lub świadczenia usług, istotne jest aby przyszłe świadczenie było jasno określone w
    sposób umożliwiający jego identyfikację, a strony świadczenia, w momencie wpłaty
    zaliczki/przedpłaty, nie miały woli dokonywania jego zmian w przyszłości.
    W przedmiotowej sprawie istotne są tezy orzecznictwa TSUE jak i krajowych sądów
    administracyjnych gdzie utrwalił się pogląd, że w przypadku gdy przedpłata została
    dokonana przed wykonaniem dostawy towarów lub świadczeniem usług, dla powstania
    obowiązku podatkowego konieczne jest, aby wszelkie okoliczności mające znaczenie dla
    zaistnienia zdarzenia podatkowego były już znane, w tym w szczególności, w momencie
    dokonania takiej zapłaty, towary i usługi powinny być szczegółowo określone (wyrok
    Trybunału Sprawiedliwości UE z 21 lutego 2006 r. C-419/02, wyrok Trybunału
    Sprawiedliwości UE z 18 lipca 2007 r. C-277/05, wyrok Naczelnego Sądu
    Administracyjnego z 5 marca 2015 r. I FSK 231/14).
    Obowiązek podatkowy nie powstanie natomiast w sytuacji, gdy strony nie dokonały
    ostatecznego skonkretyzowania ceny i przedmiotu usług, które mają być świadczone w
    danym okresie rozliczeniowym, którego dotyczy zapłata z góry.
    Jeśli warunki dotyczące kształtowania ceny za przedmiotowe usługi, w tym wartość
    rzeczywiście poniesionych kosztów, nie są znane w chwili wpłaty pieniędzy przez
    kontrahenta, nie powinno się traktować przedmiotowej zapłaty z góry jako przedpłaty,
    zaliczki czy zadatku, o których mowa w powołanym art. 19a ust. 8 ustawy o VAT.
    W wyroku z dnia 21 lutego 2006 r. w sprawie C-419/02 (BUPA H i in.) Trybunał
    Sprawiedliwości UE wskazał, że w stosunku do przedpłaty na przyszłe dostawy towarów
    obowiązek podatkowy w podatku VAT powstaje tylko, jeśli w momencie dokonania tej
    przedpłaty wszelkie okoliczności mające znaczenie dla przyszłej dostawy są znane, a
    towary zostały szczegółowo określone. Przepis art. 10 ust. 2 akapit trzeci szóstej
    dyrektywy Rady 77/388/EWG z dnia 17 maja 1977 r. w sprawie harmonizacji
    ustawodawstw Państw Członkowskich w odniesieniu do podatków obrotowych –
    wspólny system podatku od wartości dodanej: ujednolicona podstawa wymiaru
    podatku (Dz.U. UE L 145.1 ze zm.), obecnie art. 65 Dyrektywy Rady 2006/112/WE,
    umożliwia Państwom Członkowskim wprowadzenie zasady, że obowiązek podatkowy w
    podatku VAT powstanie w czasie późniejszym od zaistnienia zdarzenia podatkowego w
    trzech przypadkach:
      nie później niż w chwili wystawienia faktury lub dokumentu uznawanego za
      fakturę;

      nie później niż w momencie pobrania ceny;
      bądź w przypadku, kiedy faktura lub dokument uznawany za fakturę nie jest
      wystawiony lub jest wystawiony z opóźnieniem, w określonym terminie od daty
      zdarzenia podatkowego.
    Przepis art. 10 ust. 2 akapit drugi szóstej dyrektywy 77/388/EWG odchodzi od tego
    porządku chronologicznego przewidując, że w przypadku dokonania płatności
    zaliczkowej obowiązek podatkowy w podatku VAT powstaje zanim dostawa towarów
    lub świadczenie usług zostaną wykonane. Aby obowiązek podatkowy powstał w takiej
    sytuacji wszelkie okoliczności mające znaczenie dla zaistnienia zdarzenia podatkowego,
    tzn. przyszła dostawa lub świadczenie usług muszą już być znane, a zatem w
    szczególności w momencie dokonania takiej zapłaty, towary i usługi powinny być
    szczegółowo określone. Ponadto opodatkowaniu podatkiem VAT podlegają dostawy
    towarów i świadczenie usług a nie płatności dokonane z tytułu tych transakcji. W
    konsekwencji w zakresie art. 10 ust. 2 akapit drugi szóstej dyrektywy 77/388/EWG nie
    mieści się przedpłata taka jak będąca przedmiotem postępowania przed sądem
    krajowym, dokonana w kwocie ryczałtowej na towary wskazane w sposób ogólny w
    wykazie który może zostać w każdej chwili zmieniony za porozumieniem nabywcy i
    sprzedawcy, z którego nabywca może ewentualnie wybrać towary na podstawie
    umowy, którą może on w każdej chwili rozwiązać odzyskując w całości niewykorzystaną
    przedpłatę (obecnie odpowiednikiem art. 10 VI Dyrektywy Rady 77/388/EWG z dnia 17
    maja 1977 r. jest art. 65 Dyrektywy Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w
    sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej). Zbieżny z powyższym
    pogląd wyrażony został w wyroku TSUE w sprawie C-277/05 (Societe thermale d’
    Eugenieles-Bains).
    Jak wynika z powołanych wyżej przepisów Dyrektywy 77/388/EWG oraz orzecznictwa
    TSUE, jeśli warunki dotyczące rodzaju i ilości sprzedawanych towarów, nie są znane w
    chwili wpłaty pieniędzy przez klienta, nie powinno się traktować przedmiotowych wpłat
    jako przedpłaty, zaliczki, zadatku, o których mowa w powołanym art. 19a ust. 8 ustawy.
    Zatem, opodatkowanie wpłat otrzymanych przed dostawą towarów następuje w
    przypadku, gdy dostawca będzie w stanie powiązać (przyporządkować) dokonaną
    wpłatę z konkretnym zamówieniem, czyli skonkretyzowanym towarem. Warunku tego
    nie będzie spełniała kwota wpłacona przez nabywcę w momencie, gdy nie zostało
    złożone konkretne zamówienie z wykazem towarów.
    Podobnie wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 28 lipca 2009 r.
    sygn. akt I FSK 932/08. Sąd uznał, że: „dla uznania wpłaconej kwoty jako zaliczki na
    poczet wykonanych usług, w rozumieniu art. 19 ust. 11 ustawy z dnia 11 marca 2004 r.
    o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), istotnym jest, aby przyszłe
    świadczenie było określone w sposób jednoznaczny co do rodzaju towaru bądź usługi,
    tzn. w sposób umożliwiający ich identyfikację, a dodatkowo strony tego świadczenia, w
    momencie wpłaty zaliczki, nie mają woli dokonywania jego zmian w przyszłości”.
    Zatem aby zapłatę na poczet przyszłych należności uznać za zaliczkę/przedpłatę, muszą
    zostać spełnione następujące przesłanki:
      zapłata musi zostać dokonana na poczet konkretnej transakcji, tj. przyszłe
      świadczenie powinno być określone co do rodzaju w sposób jednoznaczny
      (określone powinny być cechy identyfikujące rodzaj towaru bądź usługi),
      konkretyzacja przyszłego świadczenia powinna być wystarczająco dokładna dla
      określenia zasad opodatkowania świadczenia, tj. w szczególności należy móc
      określić miejsce świadczenia i stawkę opodatkowania,
      w momencie wpłaty zaliczki strony nie mają intencji zmiany świadczenia w
      przyszłości.

    Odnosząc powyższe do przedstawionego opisu sprawy należy stwierdzić, że w
    przypadku stwierdzenia nadpłaty w przypadku Scenariusza nr 1, Modelu a), w związku
    ze zidentyfikowaną Nadpłatą 1 Spółka nie będzie zobowiązana do wystawienia faktury
    dokumentującej otrzymanie Nadpłaty 1.
    Powyższe wynika z faktu, iż w Modelu a) w zależności od ustaleń stron, zwrot Nadpłaty
    1 (w odpowiedniej części kwoty netto oraz VAT) może zostać dokonany bezpośrednio
    na rachunek bankowy Klienta, jak również może przyjąć formę kompensaty
    (potrącenia) z istniejącą należnością Spółki. Należność Spółki może wynikać z
    nieopłaconych dotychczas, wykonanych przez Spółkę dostaw Olejów na rzecz Klienta,
    podlegających opodatkowaniu VAT w Polsce na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 Ustawy o
    VAT lub art. 5 ust. 1 pkt 2 Ustawy o VAT, ewentualnie innych istniejących już należności
    Spółki, związanych z wykonanymi dostawami towarów / usługami.
    W przypadku zwrotu Nadpłaty 1 bezpośrednio na rachunek bankowy klienta brak jest
    konieczności dokumentowania fakturą ww. nadpłaty ponieważ ostatecznie nie dojdzie
    do powiązania wpłaconych środków z jakimkolwiek świadczeniem Spółki podlegającym
    opodatkowaniu VAT.
    Natomiast w przypadku uzgodnienia, iż stwierdzona Nadpłata 1 pokryje istniejącą już
    należność Spółki, należy wskazać, że w momencie wpłaty kwoty stanowiącej Nadpłatę 1
    strony nie skonkretyzowały na poczet jakiej należności zostanie przeznaczona
    stwierdzona Nadpłata 1. W tym przypadku w momencie wpłaty środków stanowiących
    Nadpłatę 1 strony nie wiązały tej kwoty z konkretną transakcją, która miała miejsce w
    przeszłości. Wobec powyższego, należy stwierdzić, że skoro Wnioskodawca ani klient w
    odniesieniu do kwoty Nadpłaty 1 (przewyższającej zobowiązania danego klienta) nie
    będą w stanie połączyć stwierdzonej kwoty Nadpłaty 1 z konkretnym towarem, jego
    ilością jak i ceną, to wówczas nadpłata ta, zgodnie z przepisami ustawy o podatku od
    towarów i usług, nie będzie rodzić powstania obowiązku podatkowego na podstawie
    art. 19a ust. 8 ustawy o VAT.
    W związku z powyższym Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 1 uznałem za
    prawidłowe.
    Z kolei w przypadku podjęcia decyzji o zaliczeniu Nadpłaty 1 na poczet przyszłego
    zamówienia jak to ma miejsce w Modelu b), należy zauważyć że przyszłe zamówienie
    nie będzie skonkretyzowane w chwili wpłaty kwoty Nadpłaty 1. W momencie
    podejmowania decyzji o przeznaczeniu stwierdzonej Nadpłaty 1 na poczet przyszłego
    zamówienia strony nie będą znać rodzaju towaru, jego ilości oraz ceny. Dopiero w chwili
    złożenia konkretnego zamówienia i potwierdzenia przyjęcia go przez Wnioskodawcę
    będzie możliwe powiązania kwoty Nadpłaty 1 z konkretnym rodzajem towaru, jego
    ilością oraz ceną. Zatem, obowiązek podatkowy w odniesieniu do kwoty Nadpłaty 1 w
    przypadku przeznaczenia jej na poczet przyszłego zamówienia powstaje z chwilą
    złożenia zamówienia i przyjęcia go przez Wnioskodawcę.
    Wobec powyższego Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 2 uznałem za
    prawidłowe.
    W kontekście Scenariusza 2 sytuacja dotyczy Usług świadczonych przez Wnioskodawcę.
    Strony bowiem podjęły współpracę na podstawie umowy franczyzowej, gdzie Spółka
    świadczy na rzecz Franczyzobiorców usługi związane z uczestnictwem
    Franczyzobiorców w sieci stacji paliw działającej pod marką Spółki tj.: umożliwienie
    korzystania ze znaku towarowego Spółki na podstawie licencji oraz z know-how Spółki,
    wsparcie rozwoju stacji Franczyzodawcy, udostępnienie prawa do prowadzenia punktu
    gastronomicznego pod określoną nazwą. Wynagrodzenie za ww. usługi będzie
    uiszczane na podstawie faktur wystawianych przez Spółkę w cyklach miesięcznych, na
    koniec każdego miesiąca kalendarzowego (a zatem po powstaniu obowiązku
    podatkowego w VAT związanego z konkretną Usługą).

    Analizując powyższe okoliczności przedstawione w Scenariuszu 2 wynika, że
    Franczyzobiorca dokonuje wpłaty zawyżonej kwoty wynagrodzenia po wystawianiu
    faktury (po powstaniu obowiązku podatkowego), która dokumentuje konkretne usługi,
    wykonane w konkretnym okresie rozliczeniowym. W konsekwencji tych zdarzeń w
    zakresie powstałej Nadpłaty 2 Wnioskodawca również nie będzie zobowiązany do
    wystawienia faktury na powstałą Nadpłatę 2, w przypadku gdy strony ustalą jej zwrot na
    rachunek bankowy Franczyzobiorcy, czy podejmą decyzję o jej kompensacie z
    istniejącymi już należności wobec Spółki (Model a)).
    Zatem Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 3 uznałem za prawidłowe.
    W przypadku Modelu b) Scenariusza 2, Strony ustaliły, że powstałą Nadpłatę 2 zaliczą
    na poczet przyszłych usług, gdzie w ramach korespondencji e – mail Strony wskażą
    jednoznacznie jakich usług i jakiego miesiąca będzie dotyczyło rozliczenia powstałej
    Nadpłaty 2. Oznacza to, że w tej sytuacji Strony skonkretyzują świadczenie na poczet
    którego będzie przypisana kwota Nadpłaty 2. W konsekwencji, w powyższym schemacie
    Wnioskodawca (usługodawca) będzie w stanie określić wartość usługi, a więc także jej
    podstawę opodatkowania VAT, przed wykonaniem danej usługi. Zatem w Modelu b)
    Scenariusza 2 obowiązek podatkowy w VAT w odniesieniu do zidentyfikowanej kwoty
    Nadpłaty 2 powstawać będzie w momencie jej skonkretyzowania tj. z opisu sprawy
    wynika, że będzie to dzień potwierdzenia w korespondencji e-mail zaliczenia Nadpłaty 2
    na poczet rozliczenia konkretnych Usług, gdzie Strony na podstawie tego dokumentu
    wskażą na jakie konkretnie usługi zostanie przekazana kwota Nadpłaty 2.
    W sytuacji opisanej Modelu b) obowiązek podatkowy w VAT w odniesieniu do
    zidentyfikowanej kwoty Nadpłaty 2 powstawać będzie w dniu potwierdzenia w
    korespondencji e-mail zaliczenia Nadpłaty 2 na poczet rozliczenia przyszłych,
    skonkretyzowanych Usług.
    Wobec powyższego Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 4 uznałem za
    prawidłowe.
    Ponadto z opisu sprawy wynika, że Zarówno Spółka na Stacjach własnych, jak i
    Franczyzobiorcy na Stacjach Franczyzobiorców umożliwiają klientom biznesowym Spółki
    dokonywanie zakupu określonych w zawieranych z nimi umowach towarów i usług
    poprzez tzw. karty paliwowe (w tym m.in.: benzyna, olej napędowy, płyn do spryskiwaczy,
    płyny eksploatacyjne, oleje silnikowe, usługi mycia pojazdu). Nabywca płaci za nabywane
    towary i usługi w danym okresie na podstawie faktury wystawionej przez Spółkę po
    upływie tego okresu rozliczeniowego. W związku z powyższym mechanizmem wpłat,
    Spółka przewiduje możliwość wystąpienia przypadków, w których Nabywca dokonuje
    wpłaty przekraczającej wartość wynagrodzenia wskazaną na fakturze, na przykład poprzez
    zawyżenie kwoty wpłaty lub omyłkowe dwukrotne wykonanie przelewu na poczet zapłaty
    jednej faktury. Tym samym, dochodzi do sytuacji, w której cena przedmiotu sprzedaży jest
    mniejsza niż kwota wpłacona na rachunek bankowy Spółki. W związku z takimi sytuacjami,
    Nabywcy przysługuje prawo do zwrotu różnicy pomiędzy tymi wartościami.
    W związku z powyższym uprawnieniem, Spółka informuje Nabywcę o istniejącej
    „nadpłacie” (Nadpłata 3) i wspólnie z Nabywcą decyduje o dalszych krokach, które mogą
    przyjąć kształt określony poniżej w Modelu a) albo w Modelu b).
    W Modelu a) w zależności od ustaleń stron, zwrot odpowiedniej części kwoty netto oraz
    VAT może zostać dokonany bezpośrednio na rachunek bankowy Nabywcy, jak również
    może przyjąć formę kompensaty (potrącenia) z istniejącą należnością Spółki wobec
    Nabywcy, wynikającą z nieopłaconych dotychczas, wykonanych przez Spółkę dostaw
    towarów i świadczeń usług w ramach kart paliwowych na rzecz Nabywcy.
    Zatem, w przypadku ustalenia przez strony zwrotu stwierdzonej Nadpłaty 3
    bezpośrednio na rachunek bankowy Nabywcy brak jest konieczności dokumentowania

    fakturą ww. nadpłaty ponieważ ostatecznie nie dojdzie do powiązania wpłaconych
    środków z jakimkolwiek świadczeniem Spółki na rzecz Nabywcy podlegającym
    opodatkowaniu VAT.
    Natomiast w sytuacji zaliczenia Nadpłaty 3 na poczet istniejącego zobowiązania
    Nabywcy, należy zauważyć, że z uwagi na dokonanie zaliczenia Nadpłaty 3 na rzecz
    zapłaty za świadczenie, które miało miejsce w przeszłości (tj. które miało miejsce przed
    zidentyfikowaniem Nadpłaty 3 i jej skonkretyzowaniem - ustaleniem sposobu zwrotu),
    niezasadne byłoby objęcie zidentyfikowanej Nadpłaty 3 fakturą zaliczkową. Przy tym, w
    momencie wpłaty środków odpowiadających Nadpłacie 3 Nabywca oraz Spółka nie
    wiązali tej kwoty z transakcją, na poczet rozliczenia której została ona finalnie zaliczona
    (już po jej wykonaniu). W konsekwencji, mając na uwadze, że otrzymana kwota
    Nadpłaty 3 w Modelu a) nie powinna zostać rozpoznana jako zaliczka na gruncie art.
    19a ust. 8 Ustawy o VAT, Spółka nie będzie zobowiązana do wystawienia faktury w
    odniesieniu do Nadpłaty 3.
    Wobec powyższego Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 5 uznałem za
    prawidłowe.
    Z kolei w Modelu b) obejmującym sytuację, w której po poinformowaniu nabywcy przez
    Spółkę o stwierdzeniu Nadpłaty 3 podejmowana jest decyzja o zaliczeniu Nadpłaty 3 na
    poczet przyszłych dostaw towarów i świadczeń usług z wykorzystaniem kart
    paliwowych, należy zauważyć, że do chwili gdy nie zostaną skonkretyzowane dostawy
    towarów i świadczenie usług na poczet których zostanie przeznaczona ww. nadpłata
    Wnioskodawca nie ma obowiązku wystawienia faktury. Bowiem decyzja o zaliczeniu
    Nadpłaty 3 na poczet przyszłych dostaw towarów i świadczeń usług zostanie
    potwierdzona w ramach korespondencji e-mail pomiędzy Spółką a Nabywcą. W
    momencie podjęcia decyzji o zwrocie Nadpłaty 3 w formie zaliczenia na poczet
    rozliczenia przyszłych dostaw towarów i świadczeń usług w Modelu b), nie powstaje
    obowiązek podatkowy z tytułu zaliczki na gruncie art. 19a ust. 8 Ustawy o VAT. Nie
    sposób bowiem stwierdzić, że w tym momencie przyszłe świadczenie (na które
    faktycznie zostanie przeznaczona Nadpłata 3) będzie określone w sposób jednoznaczny
    co do cech identyfikujących to świadczenie.
    Tyma samym Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 6 uznałem za prawidłowe.

## Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
    Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawiliście i stanu
    prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
    Zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie
    interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia
    zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany
    przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego).
    Ponoszą Państwo ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym
    przedstawieniem we wniosku opisu zdarzenia przyszłego. Interpretacja indywidualna
    wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan faktyczny sprawy
    będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem zdarzenia przyszłego
    podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku
    zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, wydana
    interpretacja traci swoją aktualność.
    Niniejsza interpretacja została wydana na podstawie przedstawionego we wniosku opisu
    sprawy, co oznacza, że w przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli
    podatkowej, kontroli celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy,
    interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.

    Odnośnie natomiast powołanych przez Państwa interpretacji indywidualnych, należy
    zauważyć, że interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane są w
    indywidualnych sprawach podatników i niewątpliwie kształtują sytuację prawną tych
    podatników w sprawach będących przedmiotem rozstrzygnięcia, lecz dotyczą konkretnych
    stanów faktycznych i należy je traktować indywidualnie.
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
    · Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy
    z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2023 r., poz. 2383 ze
    zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli: Państwa sytuacja
    będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do
    interpretacji.
    · Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub
      zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem
      czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
      1) z zastosowaniem art. 119a;
      2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy
        z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
      3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
    · Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w
      decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej
      praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

## Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego
    Sądu Administracyjnego.
    Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia
    2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r.
    poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
    Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę
    należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej
    (art. 53 § 1 PPSA):
    · w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa
      Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
    · w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres
      Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie
      ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie
    naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej
    oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami
    skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

## Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z
    dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2023 r., poz. 2383 ze zm.).