Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPB2/415-250/11/MM
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2011-06-07
Teza: Czy w stanie faktycznym w zeznaniu rocznym za 2010 r. Wnioskodawca może uwzględnić odliczenia w ramach ulgi prorodzinnej na pełnoletniego niepełnosprawnego syna?
Słowa kluczowe: alimenty-obowiązek alimentacyjny; dzieci i młodzież; niepełnosprawni; ulga; ulga-ulga prorodzinna; zasiłki-zasiłek pielęgnacyjny
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 1-art. 9; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pana, przedstawione we wniosku z dnia 2 marca 2011 r. (data wpływu 7 marca 2011 r.), uzupełnionym pismem z dnia 26 maja 2011 r. (wpływ do tutejszego organu dnia 30 maja 2011 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie możliwości skorzystania z odliczeń w ramach tzw. ulgi prorodzinnej - **jest prawidłowe**.

UZASADNIENIE

W dniu 7 marca 2011 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie możliwości skorzystania z odliczeń w ramach tzw. ulgi prorodzinnej. Z uwagi na stwierdzone we wniosku braki formalne, pismem z dnia 23 maja 2011 r. wezwano Pana do ich usunięcia. Wniosek uzupełnił Pan pismem z dnia 26 maja 2011 r. (wpływu do tutejszego organu 30 maja 2011 r. ).

W przedmiotowym wniosku oraz w piśmie uzupełniającym przedstawiono następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca sprawuje opiekę i utrzymuje pełnoletniego – 33 letniego - syna, który jest niepełnosprawny od dzieciństwa i otrzymuje zasiłek pielęgnacyjny. Posiada on orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności. Wnioskodawca zamieszkuje razem z synem. W 2010 r. syn - oprócz zasiłki pielęgnacyjnego - nie uzyskał żadnych dochodów. W związku z tym nie posiadał wystarczających środków na pokrycie niezbędnych potrzeb życiowych i zdrowotnych.

W 2005 r. syn wstąpił w związek małżeński, jednak w 2009 r. jego małżeństwo zostało rozwiązane przez rozwód. Była małżonka syna nie była w stanie wykonywać ciążącego na niej obowiązku alimentacyjnego, ponieważ utrzymywała się z zasiłku rodzinnego na dwoje dzieci w wysokości 68 zł oraz z zasiłku macierzyńskiego w kwocie 730 zł.

Wnioskodawca w 2010 r. uzyskiwał dochody opodatkowane według skali podatkowej, t.j. pobierał rentę inwalidzką.

W 2010 r. Wnioskodawca faktycznie wykonywał obowiązek alimentacyjny wobec syna, dostarczając mu środków utrzymania w postaci: pożywienia, ubrania, mieszkania, opału, leków oraz niezbędnych przedmiotów umożliwiających przebywanie w rodzinie, jak również na opłacanie zasądzonych alimentów na dzieci.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy w przedstawionym stanie faktycznym w zeznaniu rocznym za 2010 r. Wnioskodawca może uwzględnić odliczenia w ramach ulgi prorodzinnej na pełnoletniego niepełnosprawnego syna?

Zdaniem Wnioskodawcy może skorzystać z odliczenia w ramach ulgi prorodzinnej.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

W myśl art. 9 ust. 1, ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 51, poz. 307 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a, i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Art. 27f ust. 1 ww. ustawy, stanowi, iż od podatku dochodowego obliczonego zgodnie z art. 27, pomniejszonego o kwotę składki, o której mowa w art. 27b, podatnik ma prawo odliczyć kwotę obliczoną zgodnie z ust. 2 na każde małoletnie dziecko, w stosunku do którego w roku podatkowym:

1.  wykonywał władzę rodzicielską,
2.  pełnił funkcję opiekuna prawnego, jeżeli dziecko z nim zamieszkiwało,
3.  sprawował opiekę poprzez pełnienie funkcji rodziny zastępczej na podstawie orzeczenia sądu lub umowy zawartej ze starostą.

W myśl ust. 2 wskazanego przepisu odliczeniu podlega kwota stanowiąca 1/6 kwoty zmniejszającej podatek określonej w pierwszym przedziale skali, o której mowa w art. 27 ust. 1, za każdy miesiąc kalendarzowy, w którym podatnik wykonywał władzę, pełnił funkcję albo sprawował opiekę, o których mowa w ust. 1. Odliczenie nie przysługuje, poczynając od miesiąca kalendarzowego, w którym dziecko:

1.  na podstawie orzeczenia sądu zostało umieszczone w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych,
2.  wstąpiło w związek małżeński.

Stosownie natomiast do ust. 4 tego przepisu odliczenie dotyczy łącznie obojga rodziców, opiekunów prawnych dziecka albo rodziców zastępczych pozostających w związku małżeńskim. Kwotę tę mogą odliczyć od podatku w częściach równych lub w dowolnej proporcji przez nich ustalonej.

Odliczenia, o którym mowa wyżej, stosownie do art. 27f ust. 5 ustawy, dokonuje się w zeznaniu, o którym mowa w art. 45 ust. 1, podając liczbę dzieci i ich numery PESEL, a w przypadku braku tych numerów - imiona, nazwiska oraz daty urodzenia dzieci. Na żądanie organów podatkowych lub organów kontroli skarbowej, podatnik jest obowiązany przedstawić zaświadczenia, oświadczenia oraz inne dowody niezbędne do ustalenia prawa do odliczenia, w szczególności:

1.  odpis aktu urodzenia dziecka,
2.  zaświadczenie sądu rodzinnego o ustaleniu opiekuna prawnego dziecka,
3.  odpis orzeczenia sądu o ustaleniu rodziny zastępczej lub umowę zawartą między rodziną zastępczą a starostą,
4.  zaświadczenie o uczęszczaniu pełnoletniego dziecka do szkoły.

Natomiast art. 27f ust. 6 powyższej ustawy stanowi, że przepisy ust. 1-5 stosuje się odpowiednio do podatników utrzymujących pełnoletnie dzieci, o których mowa w art. 6 ust. 4 pkt 2 i 3, w związku z wykonywaniem przez tych podatników ciążącego na nich obowiązku alimentacyjnego oraz w związku ze sprawowaniem funkcji rodziny zastępczej. Przepisy art. 6 ust. 8 i 9 stosuje się odpowiednio do dzieci, o których mowa w ust. 1 i 6 (art. 27f ust. 7 powołanej ustawy).

Treść art. 27f ust. 6 w powiązaniu z art. 6 ust. 4 pkt 2 i 3 wskazuje, że odliczenie kwoty określonej w ust. 2 przysługuje podatnikowi, który utrzymywał dzieci pełnoletnie:

*   bez względu na ich wiek, które zgodnie z odrębnymi przepisami otrzymywały zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny lub rentę socjalną,
*   do ukończenia 25 roku życia uczące się w szkołach, o których mowa w przepisach o systemie oświaty, przepisach o szkolnictwie wyższym lub w przepisach regulujących system oświatowy lub szkolnictwo wyższe obowiązujących w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie, jeżeli w roku podatkowym nie uzyskały dochodów podlegających opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27 lub art. 30b w łącznej wysokości przekraczającej kwotę stanowiącą iloraz kwoty zmniejszającej podatek oraz stawki podatku, określonych w pierwszym przedziale skali podatkowej, o której mowa w art. 27 ust. 1, z wyjątkiem renty rodzinnej,

*   w związku z wykonywaniem obowiązku alimentacyjnego lub sprawowaniem funkcji rodziny zastępczej.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że Wnioskodawca sprawuje opiekę i utrzymuje pełnoletniego – 33 letniego - syna, który jest niepełnosprawny od dzieciństwa i otrzymuje zasiłek pielęgnacyjny. Posiada on orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności. Wnioskodawca zamieszkuje razem z synem. W 2010 r. syn - oprócz zasiłki pielęgnacyjnego - nie uzyskał żadnych dochodów. W związku z tym nie posiadał wystarczających środków na pokrycie niezbędnych potrzeb życiowych i zdrowotnych.

W 2005 r. syn wstąpił w związek małżeński, jednak w 2009 r. jego małżeństwo zostało rozwiązane przez rozwód. Była małżonka syna nie była w stanie wykonywać ciążącego na niej obowiązku alimentacyjnego, ponieważ utrzymywała się z zasiłku rodzinnego na dwoje dzieci w wysokości 68 zł oraz zasiłku macierzyńskiego w kwocie 730 zł.

Wnioskodawca w 2010 r. uzyskiwał dochody opodatkowane według skali podatkowej, t.j. pobierał rentę inwalidzką.

W 2010 r. Wnioskodawca faktycznie wykonywał obowiązek alimentacyjny wobec syna, dostarczając mu środków utrzymania w postaci: pożywienia, ubrania, mieszkania, opału, leków oraz niezbędnych przedmiotów umożliwiających przebywanie w rodzinie, jak również na opłacanie zasądzonych alimentów na dzieci.

Odnosząc się do tak przedstawionego stanu faktycznego wskazać należy, że zgodnie z powołanym art. 27f ust. 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych prawo do dokonania odliczenia kwoty wskazanej w ust. 2 tego przepisu, przysługuje m.in. podatnikom utrzymującym pełnoletnie dzieci w związku z wykonywaniem przez nich ciążącego na nich obowiązku alimentacyjnego.

Obowiązek alimentacyjny zdefiniowany został w art. 128 ustawy z dnia z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. Nr 9, poz. 59 ze zmianami) jako obowiązek dostarczania przez osobę zobowiązaną podmiotowi uprawnionemu środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania.

Obowiązek ten obciąża, w myśl art. 129 ww. Kodeksu, zstępnych przed wstępnymi, a wstępnych przed rodzeństwem; jeżeli jest kilku zstępnych lub wstępnych - obciąża bliższych stopniem przed dalszymi.

Jednakże, stosownie do art. 130 obowiązek jednego małżonka do dostarczania środków utrzymania drugiemu małżonkowi po rozwiązaniu lub unieważnieniu małżeństwa albo po orzeczeniu separacji wyprzedza obowiązek alimentacyjny krewnych tego małżonka.

Z powyższego przepisu wynika, że obowiązek alimentacyjny krewnych małżonka (w tym rodziców) nie powstaje dopóki nie zajdą okoliczności wskazane w art. 132 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Zgodnie z treścią tego przepisu obowiązek alimentacyjny zobowiązanego w dalszej kolejności powstaje dopiero wtedy, gdy nie ma osoby zobowiązanej w bliższej kolejności albo gdy osoba ta nie jest w stanie uczynić zadość swemu obowiązkowi lub gdy uzyskanie od niej na czas potrzebnych uprawnionemu środków utrzymania jest niemożliwe lub połączone z nadmiernymi trudnościami.

Z art. 133 § 1 ww. ustawy wynika, że rodzice obowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania. Natomiast stosownie do art. 133 § 2 tej ustawy, poza powyższym wypadkiem uprawniony do świadczeń alimentacyjnych jest tylko ten, kto znajduje się w niedostatku.

W orzecznictwie został utrwalony pogląd, że kwestia niedostatku osoby uprawnionej do alimentacji musi być oceniana w sposób zindywidualizowany, poprzez porównanie czy posiadane przez nią środki są wystarczające na pokrycie życiowych i zdrowotnych potrzeb niezbędnych w jej sytuacji.

Powyższe sprawia więc, że w sytuacji, gdy niepełnosprawny pełnoletni syn Wnioskodawcy w 2010 r. nie posiadał środków wystarczających na pokrycie niezbędnych w jego sytuacji potrzeb życiowych i zdrowotnych, a jego była małżonka faktycznie nie była w stanie wykonać ciążącego na niej obowiązku alimentacyjnego, to na Panu ciążył obowiązek alimentacyjny w stosunku do syna. Z uwagi, iż ww. obowiązek faktycznie Pan wykonywał i utrzymywał niepełnosprawnego syna, przysługuje Panu uprawnienie do dokonania odliczenia od podatku za rok 2010 kwoty stanowiącej 1/6 kwoty zmniejszającej podatek określonej w pierwszym przedziale skali, o której mowa w art. 27 ust. 1, za każdy miesiąc kalendarzowy, w którym utrzymywał pełnoletniego niepełnosprawnego syna.

Należy jednocześnie podkreślić, iż procedura wydawania indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego nie podlega regułom przewidzianym dla postępowania podatkowego, czy kontrolnego. Organ wydający interpretację opiera się wyłącznie na opisie stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego podanego we wniosku – nie prowadzi postępowania dowodowego, które w przedmiotowej sprawie umożliwiłoby pełną ocenę spełnienia przez Wnioskodawcę wszystkich przesłanek uprawniających do skorzystania z odliczeń w ramach przedmiotowej ulgi. Przedmiotem interpretacji wydanej na podstawie art. 14b ustawy – Ordynacja podatkowa jest bowiem sam przepis prawa. Wobec tego, wydając przedmiotową interpretację oparto się na przedstawionym przez Wnioskodawcę stanie faktycznym, w którym wskazano, iż utrzymuje On niepełnosprawnego syna, który uzyskuje tylko zasiłek pielęgnacyjny, a zatem nie posiada środków wystarczających na pokrycie niezbędnych w jego sytuacji potrzeb życiowych i zdrowotnych, natomiast była małżonka syna w 2010 r. nie była w stanie wykonywać ciążącego na niej obowiązku alimentacyjnego. W przypadku, gdy przytoczony we wniosku stan faktyczny różnił się od stanu faktycznego występującego w rzeczywistości, to wówczas wydana interpretacja nie będzie chroniła Wnioskodawcy w zakresie dotyczącym rzeczywiście zaistniałego stanu faktycznego.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, ul. Emilii Plater 1, 10-562 Olsztyn po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.