Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPTPB3/423-211/14-3/PM
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi
Data wydania: 2014-09-02
Teza: Czy wskazane w opisie zdarzenia przyszłego odsetki narosłe od obligacji wyemitowanych w ramach Zobowiązania 3 mogą być zaliczane przez Wnioskodawcę do kosztów uzyskania przychodów w momencie potrącenia?
Słowa kluczowe: akcja; koszt-koszty uzyskania przychodów; obligacje; przychód; sprzedaż; umorzenie; wierzytelność; zbycie; zbycie-odpłatne zbycie
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 2-art. 12; [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 3-art. 15; [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 3-art. 16

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749, z późn. zm.) oraz § 5a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w X działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko – przedstawione we wniosku z dnia 18 czerwca 2014 r. (data wpływu 18 czerwca 2014 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie określenia momentu zaliczenia odsetek od obligacji do kosztów uzyskania przychodów – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 18 czerwca 2014 r. został złożony wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

X Sp. z o.o. (dalej: Wnioskodawca) jest osobą prawną, polskim rezydentem podatkowym podlegającym opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych (dalej: PDOP) od całości osiąganych dochodów. Wnioskodawca należy do grupy kapitałowej X(dalej: Grupa).

Wnioskodawca jest aktualnie mniejszościowym akcjonariuszem (posiada 0,52% głosów na Walnym Zgromadzeniu Akcjonariuszy) spółki X S.A. (dalej: Spółka) będącej osobą prawną, polskim rezydentem podatkowym podlegającym opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych (dalej: PDOP) od całości osiąganych dochodów. Większościowym akcjonariuszem (posiadającym 99,48% głosów na Walnym Zgromadzeniu Akcjonariuszy) Spółki jest X sp. z o.o. (dalej: X PL).

Poniżej Wnioskodawca przedstawia ogólne tło przewidywanych wydarzeń, a następnie konkretne elementy zdarzenia przyszłego mające bezpośredni wpływ na przedstawiane we wniosku zapytanie.

Ogólne tło przewidywanych wydarzeń: W ramach planowanych działań restrukturyzacyjnych, zakładane jest przeniesienie własności akcji Spółki należących do Wnioskodawcy oraz X PL do innego podmiotu z Grupy (X Sp. z o.o., dalej: HI).

Powyższe zrealizowane zostanie w ramach, tzw. transakcji wymiany udziałów, o której mowa w art. 12 ust. 4d ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2011 r., Nr 74, poz. 397, z późn. zm.; dalej ustawa o PDOP, ustawa o CIT). Nowe udziały w podwyższonym kapitale zakładowym HI zostaną pokryte przez X PL wkładem niepieniężnym w postaci akcji Spółki, których wartość na dzień dokonania transakcji będzie równa lub wyższa od wartości nominalnej nowych udziałów w podwyższonym kapitale zakładowym Spółki obejmowanych przez X PL. W efekcie, HI nabędzie akcje Spółki i stanie się jej akcjonariuszem, posiadającym w niej bezwzględną większość akcji oraz głosów na Walnym Zgromadzeniu.

Następnie, analogiczna transakcja wymiany udziałów zostanie przeprowadzona przez Wnioskodawcę. Nowe udziały w podwyższonym kapitale zakładowym HI zostaną pokryte przez Wnioskodawcę wkładem niepieniężnym w postaci akcji Spółki, których wartość na dzień dokonania transakcji będzie równa lub wyższa od wartości nominalnej nowych udziałów w podwyższonym kapitale zakładowym Spółki obejmowanych przez Wnioskodawcę. W efekcie, HI nabędzie akcje Spółki i stanie się jej akcjonariuszem, posiadającym w niej 100% akcji oraz głosów na Walnym Zgromadzeniu.

1.  Nabycie akcji Spółki w ramach transakcji wymiany udziałów. Schemat dostępny we wniosku ORD-IN str. 3

Planowane jest, że w przyszłości Wnioskodawca odkupi od HI należące do niej akcje Spółki obejmując tym samym 100% udziału w jej kapitale zakładowym.

Na chwilę zakupu jej akcji przez Wnioskodawcę, Spółka dysponować będzie wierzytelnościami inkorporowanymi w posiadanych obligacjach wyemitowanych przez X PL (dalej: Zobowiązanie 1) oraz X (dalej: UKCo) – spółkę z siedzibą w XX będącą 100% udziałowcem X PL (dalej: Zobowiązanie 2).

W celu uzyskania finansowania na pokrycie ceny za nabycie akcji Spółki od HI, Wnioskodawca wyemituje w dalszej kolejności obligacje własne (dalej: Zobowiązanie 3), które obejmie Spółka w zamian za zapłatę ich ceny emisyjnej określonej w warunkach emisji. Obligacje będą oprocentowane.

1.  Stan zobowiązań. Schemat dostępny we wniosku ORD-IN str. 4

Mając na uwadze powyższe, planowane jest, że Spółka, w związku z przedstawieniem do wykupu posiadanych obligacji, przekaże Wnioskodawcy zobowiązanie X PL oraz UKCo do zapłaty kwoty wynikającej ze Zobowiązania 1 i 2 bezpośrednio do Wnioskodawcy, w celu uregulowania ceny emisyjnej obligacji kreujących Zobowiązanie 3, wykorzystując uregulowaną w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z dnia 18 maja 1964 r., z późn. zm., dalej: KC) instytucję przekazu.

Planowane jest, że wierzytelność względem Wnioskodawcy z tytułu zapłaty ceny za akcje w Spółce (dalej: Wierzytelność) zostanie w ramach dalszych operacji wewnątrzgrupowych przekazana przez HI innemu podmiotowi z Grupy, tj. X PL.

Przekazanie Wierzytelności między HI a nowym wierzycielem (X PL) zostanie dokonane w ramach transakcji odrębnej od opisywanej w niniejszym wniosku. Niewykluczone, że nastąpi ono na skutek uregulowania istniejącego lub przyszłego zobowiązania pomiędzy HI a nowym wierzycielem, np. HI poleci, aby Wierzytelność została zapłacona na rzecz X PL w ramach uregulowania innego zobowiązania (przykładowo do zapłaty ceny emisyjnej obligacji).

1.  Stan po przekazaniu zobowiązań i Wierzytelności. Schemat dostępny we wniosku ORD-IN str. 5

W efekcie, X PL będzie zobowiązany w stosunku do Wnioskodawcy z tytułu Zobowiązania 1, a Wnioskodawca w stosunku do Stock z tytułu Wierzytelności. W konsekwencji złożenia odpowiednich oświadczeń woli przez Wnioskodawcę i X PL nastąpi potrącenie wzajemnych wierzytelności w trybie określonym w KC. W wyniku potrącenia, wzajemne roszczenia Wnioskodawcy i X PL zostaną umorzone do wysokości roszczenia niższego.

Uregulowanie pozostałej części Wierzytelności nastąpi poprzez przekazanie przez Wnioskodawcę Zobowiązania 2 do X PL (zgodnie z instytucją przekazu uregulowaną w KC). W efekcie, UKCo będzie zobowiązane do zapłaty Zobowiązania 2 na rzecz X PL. W przyszłości Zobowiązanie 2 zostanie uregulowane między UKCO a X PL w drodze potrącenia z innym zobowiązaniem, np. z ceną emisyjną obligacji. W wypadku, w którym po dokonaniu potrącenia Zobowiązania 1 i przekazu Zobowiązania 2 na poczet Wierzytelności po którejś ze stron nadal pozostanie nieuregulowana kwota, może ona zostać zapłacona w gotówce.

1.  Stan po przekazaniu zobowiązań i Wierzytelności. Schemat dostępny we wniosku ORD-IN str. 5

Przeprowadzenie powyższych transakcji doprowadzi do rozliczenia przez Wnioskodawcę ceny zakupu akcji w Spółce (Wierzytelności).

Szczegółowe elementy zdarzenia przyszłego: W kolejnym etapie procesu restrukturyzacji, którego skutków dotyczy poniższe pytanie, Grupa przewiduje możliwość dokonania dobrowolnego umorzenia należących do Wnioskodawcy akcji w Spółce. Umorzenie dokonane zostanie w trybie art. 359 Kodeksu spółek handlowych (dalej: KSH) i nastąpi za wynagrodzeniem odpowiadającym wartości umarzanych akcji na dzień przeprowadzenia transakcji. Skutkiem opisywanej operacji będzie obniżenie kapitału zakładowego Spółki. Po dokonaniu umorzenia dobrowolnego, Wnioskodawca będzie posiadał w stosunku do Spółki wierzytelność z tytułu zapłaty ceny za umorzone akcje, podczas gdy Spółka będzie posiadała w stosunku do Wnioskodawcy wierzytelności inkorporowane w obligacjach wyemitowanych przez Wnioskodawcę wraz z odsetkami narosłymi od kwoty głównej obligacji (Zobowiązanie 3).

W konsekwencji powyższych czynności oraz przedstawienia obligacji (Zobowiązanie 3) do wykupu i złożenia odpowiedniego oświadczenia woli przez Wnioskodawcę i Spółkę nastąpi potrącenie wzajemnych wierzytelności. W wyniku potrącenia (które obejmie również narosłe odsetki od kwoty głównej) wzajemne roszczenia Wnioskodawcy i Spółki (z tytułu wynagrodzenia za umorzenie akcji oraz z tytułu wykupu obligacji wraz z narosłymi odsetkami) zostaną umorzone do wysokości roszczenia niższego.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania:

1.  Czy, przy odpłatnym zbyciu przez Wnioskodawcę akcji w Spółce (w celu ich dobrowolnego umorzenia), nabytych wcześniej przez Wnioskodawcę w drodze transakcji sprzedaży akcji, kosztem nabycia akcji w Spółce pomniejszającym przychód ze zbycia akcji w celu ich umorzenia, o którym mowa w art. 12 ust. 4 pkt 3 ustawy o PDOP, będzie ich cena rozliczona w sposób opisany w stanie faktycznym?
2.  Czy wskazane w opisie zdarzenia przyszłego odsetki narosłe od obligacji wyemitowanych w ramach Zobowiązania 3 mogą być zaliczane przez Wnioskodawcę do kosztów uzyskania przychodów w momencie potrącenia?

Przedmiotem niniejszej interpretacji jest odpowiedź na pytanie nr 2, natomiast w pozostałym zakresie zostanie wydane odrębne rozstrzygnięcie.

Zdaniem Wnioskodawcy, wskazane w opisie zdarzenia przyszłego odsetki narosłe od obligacji wyemitowanych w ramach Zobowiązania 3 mogą być zaliczane przez Wnioskodawcę do kosztów uzyskania przychodów w momencie potrącenia.

Brzmienie przepisu art. 15 ust. 1 ustawy o PDOP daje możliwość zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wszelkich kosztów (poza wymienionymi w art. 16 ust. 1 ustawy o PDOP), pod warunkiem, że podatnik wykaże ich związek z prowadzoną działalnością, a ich poniesienie ma lub może mieć wpływ na wielkość osiągniętego przychodu. Kosztami uzyskania przychodu są zatem wszelkie racjonalnie i gospodarczo uzasadnione wydatki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, których celem jest osiągnięcie, zabezpieczenie lub zachowanie źródła przychodów, z wyjątkiem wymienionych w art. 16 ust. 1 ustawy o PDOP.

W myśl art. 16 ust. 1 pkt 10 lit. a, nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wydatków na spłatę pożyczek (kredytów), z wyjątkiem skapitalizowanych odsetek od tych pożyczek (kredytów), natomiast zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 11 nie uważa się za koszty uzyskania przychodów naliczonych, lecz niezapłaconych albo umorzonych odsetek od zobowiązań, w tym również od pożyczek (kredytów).

W świetle powyższego, aby wydatek można było uznać za koszt uzyskania przychodów, między kosztem a przychodem musi istnieć związek przyczynowo-skutkowy. Podatnik jest zobowiązany wykazać, że poniesienie kosztu ma wpływ na powstanie lub powiększenie przychodu lub zachowanie albo zabezpieczenie źródła przychodu.

Należy wskazać, że obligacje Wnioskodawcy (Zobowiązanie 3) zostaną wyemitowane w celu finansowania zapłaty ceny zakupu akcji w Spółce. Jak wynika z opisu zdarzenia przyszłego, akcje zostaną zakupione w celu uzyskiwania przychodów. Specyficznie, Wnioskodawca będzie mógł osiągnąć przychody z tytułu odpłatnego zbycia akcji. Ponadto, Wnioskodawca może uzyskać dochody z tytułu udziału w Spółce (dochód z tytułu udziału w zysku osób prawnych). Tym samym, istnieje związek między poniesionymi kosztami odsetkowymi z tytułu obligacji wyemitowanych w ramach Zobowiązania 3, a przychodami osiąganymi lub możliwymi do osiągnięcia przez Wnioskodawcę.

Wnioskodawca wskazuje, że przedstawione we wniosku pytanie w zakresie zdarzenia przyszłego dotyczy odsetek od obligacji wyemitowanych przez Wnioskodawcę (Zobowiązanie 3), które zostaną zapłacone (przy czym za zapłatę należy uznać także wygaśnięcie zobowiązania do zapłaty odsetek poprzez ich kapitalizację lub potrącenie). Potrącenie odsetek stanowi jedną z form ich zapłaty, co potwierdzają organy podatkowe.

Przykładowo:

*   Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji indywidualnej z dnia 11 lipca 2008 r., sygn. IPPB3/423-559/08-3/MK potwierdził stanowisko Wnioskodawcy, zgodnie z którym: „Zapłata odsetek, dokonana w drodze ich potrącenia z należnościami przysługującymi Spółce z tytułu nabycia przez kontrahenta obligacji nowej emisji stanowi koszt uzyskania przychodów w momencie takiego potrącenia (art. 15 ust. 1 w zw. z art. 16 ust. 1 pkt 11 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych). Potrącenie stanowi bowiem jedną z form zapłaty” ;

*   Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji indywidualnej z dnia 21 maja 2012 r., sygn. IPPB3/423-66/12-4/MS stwierdził, że: „w wyniku potrącenia wierzytelności dochodzi do uregulowania zobowiązania nawet w sytuacji, gdy nie dochodzi do faktycznego transferu pieniędzy. Zatem, naliczone odsetki po stronie biorącego w depozyt stanowią koszt podatkowy w momencie ich zapłaty, w tym przypadku w dacie kompensaty wzajemnych wierzytelności o ile oczywiście nie znajdzie zastosowania art. 16 ust. 1 pkt 60 ustawy o PDOP”.

W związku z powyższym, po uregulowaniu (zapłacie) odsetek przez Wnioskodawcę nie znajdą zastosowania art. 16 ust. 1 pkt 10 lit. a oraz w art. 16 ust. 1 pkt 11 ustawy o PDOP.

Jednocześnie, poniesione koszty mogą być bezpośrednio powiązane z osiąganymi przychodami lub mieć charakter kosztów pośrednich. Koszty bezpośrednie, to koszty, których poniesienie wpływa bezpośrednio na uzyskanie przychodu z danego źródła. Koszty pośrednie natomiast to koszty niezwiązane w sposób bezpośredni z przychodami, które zostały w sposób racjonalny poniesione w celu uzyskania przychodów, zabezpieczenia lub zachowania źródła przychodów.

Zdaniem Wnioskodawcy, w przedstawionym stanie faktycznym nie można mówić o bezpośrednim związku poniesionych wydatków z przychodem, ponieważ nie będzie możliwe przyporządkowanie danego kosztu (odsetek od obligacji wyemitowanych przez Wnioskodawcę – Zobowiązanie 3) do konkretnego przychodu (uzyskane dywidendy, przychód związany ze sprzedażą lub umorzeniem akcji). Odsetki od omawianych obligacji będą naliczane i płacone niezależnie od wypłacanych dywidend czy też sprzedaży lub umorzenia akcji. Pomiędzy odsetkami od przywoływanych obligacji a przychodami generowanymi z tytułu uzyskiwanych przychodów z tytułu udziału w zyskach osób prawnych i sprzedaży/umorzenia akcji będzie zatem istniał związek pośredni.

Powyższe stanowisko zostało potwierdzone m.in. przez:

*   Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 7 kwietnia 2006 r., sygn. II FSK 508/05,

*   Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach w interpretacji indywidualnej z dnia 5 lutego 2013 r., sygn. IBPBI/2/423-1561/12/JS,

*   Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu w interpretacji indywidualnej z dnia 14 listopada 2012 r., sygn. ILPB3/423-306/12-4/JS.

Stosownie do treści art. 15 ust. 4d ustawy o PDOP, koszty uzyskania przychodów, inne niż koszty bezpośrednio związane z przychodami, są potrącalne w dacie ich poniesienia. W związku z tym, odsetki od obligacji wyemitowanych w ramach Zobowiązania 3 – jako koszty uzyskania przychodów inne niż koszty bezpośrednio związane z przychodami – powinny być zaliczane przez Wnioskodawcę do kosztów uzyskania przychodów w momencie ich zapłaty lub kapitalizacji.

Reasumując, Wnioskodawca stoi na stanowisku, że w opisanym zdarzeniu przyszłym, odsetki od obligacji wyemitowanych przez Wnioskodawcę (Zobowiązanie 3), których dotyczy pytanie, mogą być zaliczane przez Wnioskodawcę do kosztów uzyskania przychodów w momencie ich zapłaty lub kapitalizacji (przy czym za zapłatę należy uznać także wygaśnięcie zobowiązania do zapłaty odsetek poprzez ich potrącenie).

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749, z późn. zm.), odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej w tym zakresie oceny stanowiska Spółki.

Końcowo należy poinformować, że w obwieszczeniu Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 maja 2014 r. opublikowanym w Dzienniku Ustaw, poz. 851 ogłoszony został jednolity tekst ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w X.