Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0115-KDIT1.4012.3.2021.3
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2021-12-23
Teza: Opodatkowanie sprzedaży przez komornika nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym.
Słowa kluczowe: komornik; nieruchomości; stawka; zasiedlenie
Zagadnienia: Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III. Podatnicy, płatnicy i przedstawiciele podatkowi-Rozdział 1. Podatnicy i płatnicy-Działalność gospodarcza ; Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III. Podatnicy, płatnicy i przedstawiciele podatkowi-Rozdział 1. Podatnicy i płatnicy-Podatnicy
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 15

Interpretacja indywidualna
==========================

– stanowisko nieprawidłowe
==========================

Szanowny Panie,

stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych sprzedaży w podatku od towarów i usług jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
----------------------------------------------------

25 października 2021 r. wpłynął Pana wniosek z 31 maja 2021 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy opodatkowania podatkiem VAT transakcji sprzedaży w drodze licytacji nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym. Uzupełnił go Pan – w odpowiedzi na wezwania – w dniach: 17 listopada 2021 r., 1 grudnia i 7 grudnia 2021 r. Treść wniosku jest następująca:

### Opis zdarzenia przyszłego

Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w A. jest organem egzekucyjnym prowadzącym postępowanie przeciwko dłużnikom : A. B. zam. ul. B., pesel \`(...)\` oraz C .D. zam. ul. C., pesel \`(...)\` (dłużnicy reprezentowani przez pełnomocnika adwokata (\`(...)\`).

Postępowanie egzekucyjne prowadzone jest pod sygnaturą akt Km \`(...)\` z wniosku wierzyciela: (\`(...)\`) s.c. (\`(...)\`).

Zgodnie z wnioskiem wierzycieli egzekucja została skierowana do nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym w zabudowie bliźniaczej, położonej w A. ul. C. (działka nr 1), dla której Sąd Rejonowy w A. Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą o numerze 123. Nieruchomość stanowi własność dłużnika A. B. (udział 1/5) oraz dłużnika C .D. (udział 4/5).

Dłużnicy nabyli ww. nieruchomość w dniu 3 lipca 2020 r. Na podstawie aktu notarialnego rep. A nr 1 sporządzonego przez notariusza (\`(...)\`), w ten sposób, że A. B. nabyła udział w 1/5 nieruchomości za cenę 90.000,00 zł, a C .D. udział w 4/5 nieruchomości za cenę 337.400,00 zł – za łączną cenę brutto 427.400,00 zł, która zawiera podatek od towarów i usług według stawki 8%.

Nieruchomość będąca przedmiotem egzekucji to nieruchomość zabudowana składająca się z budynku mieszkalnego typu «bliźniak» położona w A. przy ul. C. na działce nr 1 o pow. 432 m2. Budynek mieszkalny to budynek dwukondygnacyjny o funkcji mieszkaniowej o powierzchni użytkowej 142,03 m2.

Nieruchomość została oszacowana przez biegłego sądowego w zakresie szacowania nieruchomości na kwotę 491.000,00 zł. Wartość nieruchomości określona w opinii biegłego nie obejmuje podatku VAT, ani żadnych innych płatności.

Komornik wezwał dłużników do złożenia oświadczenia w przedmiocie opodatkowania nieruchomości podatkiem od towarów i usług. Dłużnicy złożyli oświadczenia, z których wynika, że nieruchomość nie została nabyta w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, dłużnicy nie korzystali ze zwolnienia z podatku VAT w ramach pierwszego zasiedlenia, pomiędzy zasiedleniem a dostawą budynku nie minęły dwa lata oraz że nieruchomość w przypadku sprzedaży nie korzysta ze zwolnienia od podatku VAT.

W uzupełnieniu wniosku wniesionym w dniu 1 grudnia 2021 r. podał Pan dodatkowo informacje:

1) Sprzedaż licytacyjna nieruchomości dopiero nastąpi. Na chwilę obecną nie został wyznaczony termin licytacji. Wierzyciele złożyli wniosek o wyznaczenie terminu licytacji, jednakże akta postępowania zostały przekazane, zgodnie z wnioskiem, do Prokuratury Rejonowej w A.. Planowany termin licytacji nieruchomości to luty 2022 r.

2) Dłużnik A. B. nie prowadzi działalności gospodarczej, natomiast dłużnik C .D. prowadzi działalność gospodarczą.

3) Dłużnik C .D. prowadzący działalność gospodarczą nie jest podatnikiem VAT.

4) Dłużnicy przy nabyciu nieruchomości nie korzystali ze zwolnienia z podatku VAT.

5) Nieruchomość nie była nabyta w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Ponadto budowa nie została zakończona (budowa rozpoczęta w 2019 r., przerwana w lipcu 2020 r.) i budynek mieszkalny nie posiada pozwolenia na użytkowanie.

6) Dłużnicy, za zgodą wierzyciela jeszcze przed podpisaniem aktu notarialnego zakupu nieruchomości (w okresie kwiecień-lipiec 2020 r.), wykonali we własnym zakresie prace: instalacji wodno-kanalizacyjnej, instalacji elektrycznej oraz tynki maszynowe, których łączny koszt to kwota 43.545,57 zł. W związku z faktem, iż nieruchomość została przez dłużników nabyta za kwotę 429.900,00 zł, wartość poniesionych nakładów jest niższa niż 30% wartości początkowej budynku.

W uzupełnieniu wniesionym 7 grudnia 2021 r. podał Pan ponadto:

1) W momencie ponoszenia nakładów oraz w momencie nabycia nieruchomości przez dłużników dłużnik A. B. nie prowadziła działalności gospodarczej, natomiast dłużnik C .D. prowadził działalność gospodarczą, jednakże nie jest podatnikiem VAT.

2) Z tytułu nabycia nieruchomości lub wykonywania prac związanych z nieruchomością dłużnikom nie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego.

3) Nieruchomość została nabyta przez dłużników na cele zaspokojenia osobistych potrzeb mieszkaniowych.

### Pytanie

Czy w przypadku licytacyjnej sprzedaży nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym, w zabudowie bliźniaczej, położonej w A. ul. C., dla której Sąd Rejonowy w A. Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą o nr 123 wskazanej w opisie, nastąpi obowiązek organu egzekucyjnego do naliczenia i odprowadzenia podatku od towarów i usług według stawki 8%?

### Pana stanowisko w sprawie

W przedmiotowej sprawie istnieje obowiązek naliczenia podatku od towarów i usług według stawki 8%.

Mając na uwadze treść art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o podatku od towarów i usług, w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki uprawniające do zwolnienia od podatku, wobec czego w przypadku sprzedaży zajętej nieruchomości w drodze licytacji Komornik zobowiązany będzie do kwoty oszacowania nieruchomości przez biegłego sądowego doliczyć kwotę podatku od towarów i usług.

Co do zasady, przy sprzedaży nieruchomości zabudowanej stosowana jest 23% stawka VAT, jednakże w przypadku sprzedaży obiektów budowlanych zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym zastosowanie znajduje stawka obniżona w wysokości 8% - art. 41 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług w zw. z art. 41 ust. 12 oraz art. 146aa ust. 1 pkt 2 tejże ustawy.

Stosownie do treści art. 41 ust. 12a i 12b ustawy o podatku od towarów i usług, zdaniem Komornika, nieruchomość będąca przedmiotem niniejszego wniosku o wydanie interpretacji zalicza się do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, bowiem stanowi budynek mieszkalny jednorodzinny, którego powierzchnia użytkowa nie przekracza 300 m2.

Ocena stanowiska
----------------

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
----------------------------------------

Zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2021 r. poz. 685 ze zm.), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Przez towary, stosownie do art. 2 pkt 6 ustawy, rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Problematyka współwłasności została uregulowana w art. 195-221 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2020 r., poz. 1740, z późn. zm.). Ze współwłasnością mamy do czynienia wtedy, gdy własność tej samej rzeczy przysługuje niepodzielnie kilku osobom (art. 195 Kodeksu cywilnego). Współwłasność nie jest instytucją samodzielną, lecz stanowi odmianę własności i charakteryzuje się tym, że własność rzeczy (ruchomej lub nieruchomej) przysługuje kilku podmiotom. Do współwłasności stosuje się – jeśli co innego nie wynika z przepisów poświęconych specjalnie tej instytucji – przepisy odnoszące się do własności. Należy zatem uznać, że udział każdego ze współwłaścicieli jest ze swej istoty szczególną postacią prawną własności.

W świetle art. 196 § 1 ww. Kodeksu, współwłasność jest albo współwłasnością w częściach ułamkowych, albo współwłasnością łączną. W przypadku współwłasności nieruchomości określonej w częściach ułamkowych, każdy ze współwłaścicieli ma określony ułamkiem udział w nieruchomości.

Podkreślić należy, że współwłaściciel ma względem swego udziału pozycję wyłącznego właściciela. Ze względu na charakter udziału, każdy ze współwłaścicieli może rozporządzać swoim udziałem bez zgody pozostałych współwłaścicieli (art. 198 ustawy Kodeks cywilny). Rozporządzanie udziałem polega na tym, że współwłaściciel może zbyć swój udział. Zatem, w zakresie pojęcia towarów (gruntów) mieści się współwłasność jako prawo do rzeczy wspólnej. W konsekwencji, towarem jest udział w prawie własności nieruchomości.

Nie każda jednak czynność stanowiąca dostawę towarów, w rozumieniu art. 7 ust. 1 ustawy o VAT, podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, ponieważ aby dana czynność była opodatkowana tym podatkiem, musi być wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem jest podatnikiem podatku od towarów i usług.

Na mocy art. 15 ust. 1 ustawy, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Działalność gospodarcza, według art. 15 ust. 2 ustawy, obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Obowiązek opodatkowania danej czynności wiąże się więc bezpośrednio z tym, aby czynność wykonał podmiot, który dla tej właśnie czynności działa jako podatnik. Definicja działalności gospodarczej zawarta w ustawie, ma charakter uniwersalny, pozwalający na objęcie pojęciem „podatnik” tych wszystkich podmiotów, które prowadzą określoną działalność, występując w profesjonalnym obrocie gospodarczym.

Ponadto według definicji działalność gospodarczą stanowi wykorzystywanie towarów w sposób ciągły dla celów zarobkowych. Przez ciągłe wykorzystywanie składników majątku należy rozumieć takie wykorzystywanie majątku, które charakteryzuje się powtarzalnością lub długim okresem trwania. Również czerpanie dochodów ze składnika majątku wskazuje na prowadzenie działalności gospodarczej.

Analogicznie stanowią przepisy wspólnotowe.

Według art. 9 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L 347 z 11 grudnia 2006 r. str. 1 ze zm.), zwanej dalej Dyrektywą 2006/112/WE Rady, „podatnikiem” jest każda osoba prowadząca samodzielnie w dowolnym miejscu jakąkolwiek działalność gospodarczą, bez względu na cel czy też rezultaty takiej działalności.

„Działalność gospodarcza” obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, włącznie z górnictwem, działalnością rolniczą i wykonywaniem wolnych zawodów lub uznanych za takie. Za działalność gospodarczą uznaje się w szczególności wykorzystywanie, w sposób ciągły, majątku rzeczowego lub wartości niematerialnych w celu uzyskania z tego tytułu dochodu.

Opodatkowaniu VAT podlega, na podstawie art. 2 ust. 1 lit. a) Dyrektywy 2006/112/WE Rady, odpłatna dostawa towarów na terytorium państwa członkowskiego przez podatnika działającego w takim charakterze.

Zatem z regulacji unijnych wynika, że podatnikiem podatku od towarów i usług może być każda osoba, która okazjonalnie dokonuje czynności opodatkowanych, przy czym czynności te winny być związane z działalnością zdefiniowaną jako działalność gospodarcza, tj. wszelką działalnością producentów, handlowców i osób świadczących usługi, włącznie z działalnością rolniczą i wykonywaniem wolnych zawodów lub uznanych za takie.

Z analizy przepisów wynika więc, że warunkiem opodatkowania danej czynności podatkiem od towarów i usług, jest spełnienie dwóch przesłanek łącznie: po pierwsze – dana czynność ujęta jest w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, po drugie – czynność została wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem jest podatnikiem podatku od towarów i usług.

Nie będzie natomiast podatnikiem osoba fizyczna w przypadku, gdy dokona sprzedaży, przekazania, bądź darowizny towarów stanowiących część majątku prywatnego, tj. majątku, który nie został nabyty w celu jego odsprzedaży, bądź wykonywania jakichkolwiek czynności w ramach działalności gospodarczej.

Pojęcie „majątku prywatnego” nie występuje na gruncie analizowanych przepisów ustawy, jednakże wynika z wykładni art. 15 ust. 2 ustawy, w której zasadnym jest odwołanie się do treści orzeczenia TSUE w sprawie C-291/92 (Finanzamt Uelzen v. Dieter Armbrecht), które dotyczyło kwestii opodatkowania sprzedaży przez osobę, będącą podatnikiem podatku od wartości dodanej, części majątku niewykorzystywanej do prowadzonej działalności gospodarczej, a służącej jej do celów prywatnych: „Majątek prywatny to zatem taka część majątku danej osoby fizycznej, która nie jest przez nią przeznaczona ani wykorzystywana dla potrzeb prowadzonej działalności gospodarczej. Ze wskazanego orzeczenia wynika zatem, że podatnik musi w całym okresie posiadania danej nieruchomości wykazywać zamiar wykorzystywania części nieruchomości w ramach majątku osobistego.”

Rozpatrując sprawę opisaną we wniosku trzeba więc najpierw ustalić czy dłużnicy w odniesieniu do planowanej czynności sprzedaży nieruchomości zabudowanej, będą spełniali przesłanki do uznania ich za podatników podatku od towarów i usług.

Jak wynika z opisu sprawy, dłużnicy nabyli nieruchomość w celu zaspokojenia osobistych potrzeb mieszkaniowych, nie wykorzystywali nieruchomości w żadnym innym celu. W związku z zakupem nieruchomości oraz z tytułu prac poczynionych na jej wykończenie, dłużnikom nie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego.

W świetle powołanych przepisów prawa żaden z dłużników w związku z opisaną sprzedażą licytacyjną nieruchomości nie wystąpi w charakterze podatnika podatku od towarów i usług w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy, a czynność ta nie będzie działalnością gospodarczą, o której mowa w art. 15 ust. 2 ustawy.

Przedmiotowa sprzedaż będzie dla dłużników sprzedażą majątku prywatnego, która nie jest objęta przepisami ustawy o podatku od towarów i usług.

Podsumowując, w opisanym stanie sprawy sprzedaż nieruchomości w drodze licytacji komorniczej nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Oznacza to, że przy ww. sprzedaży nie będzie Pan zobowiązany do naliczenia i odprowadzenia podatku od towarów i usług.

**Wobec powyższego Pana stanowisko przedstawione we wniosku jest nieprawidłowe.**

Dodatkowe informacje
--------------------

### Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Należy zauważyć, że zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Zainteresowana ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze stanem faktycznym (oraz z opisem zdarzenia przyszłego) podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.

Tut. Organ informuje, iż wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem wniosku (zapytania). Inne kwestie wynikające z opisu sprawy lub przedstawionego stanowiska, które nie zostały objęte pytaniem wskazanym we wniosku – nie mogą być zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej – rozpatrzone.

Jednocześnie należy podkreślić, że niniejsza interpretacja została wydana na podstawie przedstawionego we wniosku opisu sprawy co oznacza, że w przypadku gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.

**Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.**

### Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

‒ Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540 ze zm.). Aby interpretacja mogła pełnić funkcję ochronną: Pana sytuacja musi być zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i musi się Pan zastosować do interpretacji.

‒ Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
--------------------------------------------------------

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

‒ w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

‒ w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji
-----------------------------------------

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540 ze zm.).