Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0111-KDIB1-3.4010.135.2019.1.MO
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2019-06-03
Teza: Czy w/w wydatki dotyczące zarządzania posiadanymi aktywami oraz dotyczące ewentualnego zbycia bądź nabycia/objęcia aktywów stanowią koszty uzyskania przychodów w dacie ich poniesienia?
Słowa kluczowe: koszt-koszty pośrednie; koszt-potrącalność kosztów; zarządzanie
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 900), Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy, przedstawione we wniosku z 1 kwietnia 2019 r. (data wpływu do tut. Organu 4 kwietnia 2019 r.), o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie ustalenia momentu zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków dotyczących zarządzania posiadanymi aktywami oraz dotyczące ewentualnego zbycia bądź nabycia/objęcia aktywów – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 4 kwietnia 2019 r., wpłynął do tutejszego Organu ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie ustalenia momentu zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków dotyczących zarządzania posiadanymi aktywami oraz dotyczące ewentualnego zbycia bądź nabycia/objęcia aktywów.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny/zdarzenie przyszłe.

Spółka Akcyjna (dalej: „Spółka”) oraz określone spółki od niej zależne zawarły i zarejestrowały umowę o utworzeniu podatkowej grupy kapitałowej w rozumieniu przepisów ustawy o CIT. Zgodnie z tą umową Spółka (jako podmiot dominujący) jest spółką reprezentującą PGK w zakresie obowiązków wynikających z ustawy o CIT oraz Ordynacji Podatkowej.

Spółka prowadzi podstawową działalność gospodarczą w zakresie kopalnictwa rud miedzi, produkcji miedzi oraz produkcji metali szlachetnych i pozostałych metali nieżelaznych. W celu dywersyfikacji uzyskiwanych przychodów oraz ograniczenia ryzyka związanego z prowadzeniem w/w działalności gospodarczej, Spółka podejmuje różne działania, m.in. zbywa, nabywa oraz obejmuje akcje i udziały (dalej: „aktywa”) innych podmiotów gospodarczych. Osiągane przez Spółkę wpływy z tego rodzaju inwestycji pozwalają wzmocnić przychody z działalności Spółki oraz Jej rentowność.

W następstwie prowadzonej polityki, Spółka nabyła/objęła w latach ubiegłych akcje i udziały innych (krajowych i zagranicznych) spółek prawa handlowego, a także jest zainteresowana inwestowaniem w aktywa innych podmiotów poprzez ich nabycie lub objęcie. Posiadanie akcji/udziałów w podmiotach zależnych wymaga przede wszystkim zarządzania tymi aktywami. Proces ten wiąże się z koniecznością ponoszenia przez Spółkę wydatków (w tym na zakup usług od podmiotów zewnętrznych), które pozwalają na podjęcie decyzji zmierzających do zwiększenia wartości aktywa celem zabezpieczenia lub zachowania źródła przychodów bądź zmniejszenia zaangażowania kapitałowego Spółki w w/w podmiotach celem uniknięcia ewentualnych strat.

W powyższym zakresie Spółka ponosi wydatki na nabycie:

1.  usług doradczych, mających na celu wsparcie przy planowanych transakcjach zbycia aktywów, w szczególności w zakresie:
    *   poszukiwania potencjalnych inwestorów oraz podejmowania współpracy z ewentualnymi inwestorami (w tym koszty delegacji, negocjacji) - w przypadku otrzymania od firm zewnętrznych rekomendacji wskazujących na celowość zbycia aktywów (co jednakże nie musi się ostatecznie wiązać ze zbyciem danego aktywa),
    *   doradztwa odnośnie strategii i struktury realizacji przyszłej transakcji zbycia,
    *   wykonania projektów, opracowań i analiz (sporządzanych przez profesjonalne w danej branży podmioty), które przedstawiają możliwe warianty utrzymywania, fuzji jak i zbycia określonych aktywów oraz przedstawiają korzyści i zagrożenia wynikające z zastosowania proponowanych działań,
    *   zebrania ofert wstępnych,
    *   dystrybucji pakietu informacyjnego o spółkach,
    *   wyceny i oszacowania wartości pakietu akcji, współpracy z doradcami finansowymi i prawnymi pozostałych akcjonariuszy/udziałowców,
    *   prowadzenia negocjacji z inwestorami, czy z wybranym docelowym inwestorem w celu dokonania transakcji zbycia aktywów,
    *   wsparcia merytorycznego w sporządzeniu dokumentów związanych z przyszłą transakcją zbycia aktywów oraz pomocy udzielanej organom Spółki w sporządzaniu dokumentacji związanej z przeprowadzeniem transakcji zbycia aktywów;
2.  usług doradczych, mających na celu wsparcie przy planowanych transakcjach nabycia aktywów, w szczególności w zakresie:
    *   doradztwa co do potencjalnych wyborów aktywów do nabycia, przygotowania prezentacji dla zarządu wraz z rekomendacjami,
    *   weryfikowania informacji dotyczących działalności handlowej, przedsięwzięć i wyników finansowych wybranych podmiotów mogących być przedmiotem transakcji, wsparcia w przeprowadzaniu szczegółowej analizy ekonomiczno-finansowej dotyczącej konkretnej transakcji nabycia aktywa, doradztwa i wsparcia Spółki w przygotowaniu oferty nabycia/objęcia aktywów i podczas negocjacji oraz na dalszych etapach realizacji transakcji, przygotowania projektów umów nabycia/objęcia aktywów, których celem jest doprowadzenie do nabycia/objęcia określonego aktywa;
3.  projektów, opracowań, czy analiz, które:
    *   przedstawiają możliwe warianty zwiększenia wartości posiadanego aktywa (np. poprzez możliwości oddłużenia spółki zależnej/restrukturyzacji); w dacie poniesienia przedmiotowych wydatków - mających na celu wzrost wartości aktywa - nie jest możliwe określenie, czy działania powyższe będą związane z podjęciem decyzji o dalszym posiadaniu danego rodzaju aktywa, czy też z podjęciem w przyszłości decyzji o sprzedaży aktywa (ewentualnym uzyskaniu przychodów ze sprzedaży),
    *   projektów i opracowań wskazujących na możliwości minimalizacji zagrożenia utraty wartości bądź ściągalności posiadanych wierzytelności (w przypadku spółek zależnych o słabej kondycji finansowej).

Uzasadnieniem dla ponoszenia w/w wydatków jest konieczność uzyskania przez Spółkę maksymalnie szerokich i dokładnych informacji na temat możliwości dopuszczalnych rozwiązań (w tym i wiążących się z danym rozwiązaniem zagrożeń i korzyści) oraz uzyskania, przed podjęciem określonych decyzji, rekomendacji co do danych rozwiązań zarządzania aktywami, w tym podjęcia decyzji, które mogą (lecz nie muszą) skutkować nabyciem/objęciem lub zbyciem danego aktywa.

Wnioskodawca informuje, że w latach ubiegłych, tj. 2016-2018 Spółka wraz z określonymi spółkami zależnymi, tworzył podatkową grupę kapitałową. Podatnik ten utracił byt w wyniku upływu terminu na jaki została utworzona ówczesna PGK. W okresie Jej funkcjonowania PGK jako odrębny podatnik podatku CIT, otrzymał interpretacje z 25 marca 2016 r. o sygn. IBPB-1 -3/4510-181/16/TS i IBPB-1-3/4510-233/16/TS oraz z 29 kwietnia 2016 r. o sygn. IBPB-1-3/4510-245/16/PC i IBPB-1-3/4510-351/16/PC, w których Organ w sprawie identycznej jak będąca przedmiotem niniejszego Wniosku, uznał stanowisko podatnika za prawidłowe. Z uwagi na fakt, iż od dnia 1 stycznia 2019 r. podatnikiem podatku CIT jest nowa PGK, ponowne wystąpienie z niniejszym wnioskiem jest uzasadnione.

Wnioskodawca ponadto informuje, że intencją niniejszego wniosku jest interpretacja przepisu art. 15, co do możliwości kwalifikacji wskazanych powyżej wydatków do kosztów o charakterze pośrednim (lub bezpośrednim).

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie:

Czy w/w wydatki dotyczące zarządzania posiadanymi aktywami oraz dotyczące ewentualnego zbycia bądź nabycia/objęcia aktywów stanowią koszty uzyskania przychodów w dacie ich poniesienia?

Zdaniem Wnioskodawcy, wydatki ponoszone przez Wnioskodawcę, będące przedmiotem niniejszego wniosku, winny być zaliczane do kosztów uzyskania przychodów w momencie ujęcia ich w księgach rachunkowych na podstawie otrzymanej faktury. Oznacza to, że wydatki te - jako koszty pośrednie - można zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów w okresie, w którym Spółka ewidencjonowała je w księgach rachunkowych, co wynika z art. 15 ust. 4d i ust. 4e ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 865, dalej: „ustawy o CIT”). Stosownie do regulacji art. 15 ust. 1 ustawy o CIT, kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów ze źródła przychodów lub w celu zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1.

W kontekście wskazanych powyżej przepisów, w przypadku wydatków ponoszonych w związku z zarządzaniem aktywem lub z ewentualnym zbyciem aktywów, wskazać należy, iż nie zostały one wymienione w art. 16 ust. 1 ustawy o CIT, jako wydatki nie stanowiące kosztów uzyskania przychodów, co powodowałoby konieczność wyłączenia ich z podstawy opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych.

Przedmiotowe wydatki nie mają również charakteru wydatków, które można bezpośrednio powiązać z określonymi co do kwoty i rodzaju przychodami (jako wydatki związane ze sprzedażą określonego co do rodzaju i wielkości aktywa). Potwierdza to treść nabywanych opracowań i analiz, które stanowią prezentację różnych scenariuszy postępowania z danymi aktywami, które uwzględniają regulacje prawa korporacyjnego, cywilnego, prawa papierów wartościowych, jak również prawa podatkowego przy danym rozwiązaniu. Jednocześnie ostateczna decyzja Zarządu Spółki, dotycząca realizacji wyboru konkretnych scenariuszy bądź też decyzja dotycząca zaniechania ich realizacji, uzależniona jest od efektów i rekomendacji w/w opracowań (działań) opartych głównie na analizie korzyści finansowych całego procesu, jak również na analizie ewentualnych zagrożeń wynikających z realizacji wybranego scenariusza.

Wskazane wydatki, ponoszone w związku z faktem posiadania przez Spółkę aktywów, związane są pośrednio z uzyskiwanymi przychodami. Jednocześnie charakter tych wydatków pozwala Spółce: (i) z jednej strony kontrolować i monitorować wartość posiadanego majątku (aktywów), (ii) z drugiej strony zabezpieczyć/zachować już posiadane źródło generowania przychodów, jakim jest podstawowa działalność Spółki.

Z kolei, w odniesieniu do wydatków dotyczących ewentualnego nabycia/objęcia aktywów wskazać należy, że w myśl art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy o CIT, nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wydatków na objęcie lub nabycie udziałów albo wkładów w spółdzielni, udziałów albo akcji w spółce oraz innych papierów wartościowych, a także wydatków na nabycie tytułów uczestnictwa lub jednostek uczestnictwa w funduszach kapitałowych. Wydatki takie są jednak kosztem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia tych wkładów, udziałów, akcji oraz innych papierów wartościowych, w tym z tytułu wykupu przez emitenta papierów wartościowych, a także z odkupienia tytułów uczestnictwa lub jednostek uczestnictwa w funduszach kapitałowych albo umorzenia jednostek uczestnictwa, tytułów uczestnictwa oraz certyfikatów inwestycyjnych w funduszach kapitałowych. W kwestii momentu potrącania kosztów związanych z nabyciem/objęciem udziałów/akcji sądy administracyjne, jak i organy podatkowe, prezentują jednolite stanowisko, zgodnie z którym ustawodawca objął dyspozycją art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy o CIT jedynie takie wydatki, których poniesienie jest bezpośrednio powiązane z nabyciem udziałów/akcji lub warunkuje ich nabycie.

Do wydatków, o których mowa w tym przepisie (bezpośrednio związanych z nabyciem udziałów/akcji) należy zaliczyć: zapłatę ceny, opłaty notarialne, podatek od czynności cywilno-prawnych. Wydatki te będą kosztem uzyskania przychodów w momencie zbycia udziałów/akcji. Pozostałe zaś kategorie wydatków takich jak: koszty usług doradczych, prawnych, finansowych itp. stanowią zatem pośrednie koszty uzyskania przychodów.

W związku z powyższym, wydatki będące przedmiotem niniejszego wniosku winny być kwalifikowane do kosztów podatkowych o charakterze pośrednim. Zgodnie z art. 15 ust. 4d ustawy o CIT, koszty uzyskania przychodów, inne niż koszty bezpośrednio związane z przychodami, są potrącalne w dacie ich poniesienia. Jeżeli koszty te dotyczą okresu przekraczającego rok podatkowy, a nie jest możliwe określenie, jaka ich część dotyczy danego roku podatkowego, w takim przypadku stanowią koszty uzyskania przychodów proporcjonalnie do długości okresu, którego dotyczą. Z kolei, w myśl art. 15 ust. 4e ustawy o CIT, za dzień poniesienia kosztu uzyskania przychodów uważa się dzień, na który ujęto koszt w księgach rachunkowych (zaksięgowano), na podstawie otrzymanej faktury (rachunku), albo dzień, na który ujęto koszt na podstawie innego dowodu w przypadku braku faktury (rachunku), z wyjątkiem sytuacji gdy dotyczyłoby to ujętych jako koszty rezerw albo biernych rozliczeń międzyokresowych kosztów. Oznacza to, że wydatki te winny być rozpoznane jako koszt uzyskania przychodów zgodnie z regulacjami art. 15 ust. 4d i ust. 4e ustawy o CIT, tj. w dacie, w której wydatek (prawidłowo udokumentowany) będzie ujęty (zaksięgowany) w księgach rachunkowych Spółki.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Wskazać jednakże należy, że powołany przez Wnioskodawcę art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy o CIT, ma nowe brzmienie.

I tak, zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy, nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wydatków na objęcie lub nabycie udziałów albo wkładów w spółdzielni, udziałów (akcji) oraz papierów wartościowych, a także wydatków na nabycie tytułów uczestnictwa w funduszach kapitałowych; wydatki takie są jednak kosztem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia tych udziałów (akcji) oraz papierów wartościowych, w tym z tytułu wykupu przez emitenta papierów wartościowych, a także z odkupienia albo umorzenia tytułów uczestnictwa w funduszach kapitałowych, z zastrzeżeniem ust. 7e.

Jednakże, zmiana brzmienia ww. przepisu nie ma wpływu na rozstrzygnięcie.

Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1.  z zastosowaniem art. 119a;
2.  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3.  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych (art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej).

Powyższe unormowania należy odczytywać łącznie z przepisami art. 33 ustawy z 23 października 2018 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy – Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2193), wprowadzającymi regulacje intertemporalne.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie opisem stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym oraz zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego …, w dwóch egzemplarzach (art. 47 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 z późn. zm.) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała.