Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0111-KDIB2-3.4014.519.2024.4.BZ
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2024-12-06
Teza: Skutki podatkowe zawarcia umowy pożyczki.
Słowa kluczowe: pożyczkodawca; umowa-umowa pożyczki
Zagadnienia: Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1. Przedmiot opodatkowania -Czynności podlegające opodatkowaniu-Czynności cywilnoprawne-Umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1-ust. 1-pkt 2

**Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe**

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego w podatku od czynności cywilnoprawnych jest prawidłowe.

**Zakres wniosku wspólnego o wydanie interpretacji indywidualnej**

8 października 2024 r. wpłynął Państwa wniosek wspólny z 8 października 2024 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy m.in. podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych zawarcia umowy pożyczki. Uzupełnili go Państwo w odpowiedzi na wezwanie – w piśmie z 25 listopada 2024 r. (wpływ 25 listopada 2024 r.). Treść wniosku wspólnego jest następująca:

**Zainteresowani, którzy wystąpili z wnioskiem**

1) Zainteresowany będący stroną postępowania:

A. Sp. z o.o. (dalej: Pożyczkodawca)

NIP: (…)

2) Zainteresowany niebędący stroną postępowania:

B. Sp. z o.o. (dalej: Pożyczkobiorca)

NIP: (…)

**Opis stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego**

A. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (dalej: „Pożyczkodawca”) jest polską spółką kapitałową, zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług czynnym. Głównym przedmiotem działalność gospodarczej Pożyczkodawcy jest (…).

B. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (dalej: „Pożyczkobiorca”, Zainteresowany) jest polską spółką kapitałową, zarejestrowaną jako podatnik podatku od towarów i usług czynny. Działalność Pożyczkobiorcy skupiona jest przede wszystkim na działalności (…).

Strony (Pożyczkodawca i Pożyczkobiorca) zawrą umowę pożyczki pod polskim prawem, przy czym Pożyczkodawca nie wyklucza udzielania kolejnych pożyczek na rzecz Pożyczkobiorcy w przyszłości (dalej łącznie: „Pożyczka”). W każdym wypadku, zawarcie umowy pożyczki następuje na terytorium Polski. Pożyczkodawca nie był i nie będzie udziałowcem Pożyczkobiorcy na dzień udzielenia Pożyczki.

W każdym wypadku, pożyczka zawierana jest na uzgodniony okres i jest oprocentowana, tj. w zamian za zapewnienie finansowania, Pożyczkobiorca będzie zobowiązany do zapłaty wynagrodzenia na rzecz Pożyczkodawcy w postaci odsetek, przy czym umowa pożyczki może przewidywać płatność odsetek wraz ze spłatą ostatniej raty kapitałowej. Wynagrodzenie otrzymywane z tytułu udzielonej pożyczki (odsetki) zaliczane będzie do przychodów z prowadzonej działalności gospodarczej, podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym Pożyczkodawcy. Wypłata kwoty pożyczki, jak i spłata kapitału oraz odsetek może następować poprzez potrącenie wzajemnych zobowiązań pomiędzy Pożyczkobiorcą i Pożyczkodawcą, jak i poprzez konfuzję wierzytelności (zanim spłata pożyczki i odsetek stanie się wymagalna).

Pożyczkodawca zakłada, że umowy pożyczki nie będą uwzględniać jakichkolwiek typowych dla rynku finansowego zabezpieczeń spłat, np. gwarancji, poręczeń, czy rygoru egzekucyjnego.

Umowa spółki Pożyczkodawcy jako przedmiot działalności Pożyczkodawcy wymienia m.in. PKD 82.92.Z – działalność związana z pakowaniem, PKD 52.10.B – magazynowanie i przechowywanie pozostałych towarów; PKD 81.21.Z – niespecjalistyczne sprzątanie budynków i obiektów przemysłowych; PKD 49.39.Z – pozostały transport lądowy pasażerski, gdzie indziej niesklasyfikowany.

Jak zostało wskazane na wstępie, podstawowym przedmiotem działalności Pożyczkodawcy jest outsourcing procesów logistycznych i produkcyjnych. Udzielenie rozważanej Pożyczki na rzecz Zainteresowanego wynikać będzie z sytuacji ekonomicznej Pożyczkobiorcy i zgłaszanego przez niego zapotrzebowania na środki pieniężne.

Dla potrzeb obsługi wierzytelności wynikających z umowy Pożyczki, Pożyczkodawca będzie angażował zasoby wewnętrzne (zasoby back-office) w postaci służb finansowych dokonujących rozliczenia wypłaty kwoty Pożyczki oraz ewentualnych spłat odsetek i kapitału Pożyczki, dokumentujących naliczenie odsetek oraz ewidencjonujących rozliczenia Pożyczki w księgach.

**Pytania**

1\. Czy, w świetle art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o podatku od towarów i usług, udzielając pożyczki na rzecz Pożyczkobiorcy, Pożyczkodawca działa jako podatnik podatku od towarów i usług, a tym samym czynność udzielenia pożyczki stanowi czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, dokonaną przez podatnika podatku od towarów i usług?

2\. Czy w świetle art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o podatku od towarów i usług, czynność udzielenia pożyczki do Pożyczkobiorcy, stanowi czynność zwolnioną z podatku od towarów i usług?

3\. Jeśli stanowisko w zakresie pytania 1. i 2. jest prawidłowe (tj. Pożyczkodawca działa jako podatnik podatku od towarów i usług udzielając pożyczki na rzecz Pożyczkobiorcy, zaś usługa w postaci udzielenia pożyczki jest zwolniona z podatku od towarów i usług), to czy w świetle art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, umowa pożyczki zawarta pomiędzy Pożyczkodawcą i Pożyczkobiorcą nie podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych?

**Państwa stanowisko w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych**

W Państwa ocenie, jeśli stanowisko w zakresie pytania 1. i 2. jest prawidłowe (tj. Pożyczkodawca działa jako podatnik podatku od towarów i usług udzielając pożyczki na rzecz Pożyczkobiorcy, zaś usługa udzielenia pożyczki jest zwolniona z podatku od towarów i usług), to w świetle art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, umowa pożyczki zawarta pomiędzy Pożyczkodawcą i Pożyczkobiorcą nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Stosownie do art. 1 pkt 1 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, podatkowi od czynności cywilnoprawnych podlegają umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku.

Stosownie do art. 720 § 1 Kodeksu cywilnego przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości.

W myśl art. 4 pkt 7 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych obowiązek podatkowy w podatku od czynności cywilnoprawnych ciąży, przy umowie pożyczki, na biorącym pożyczkę i stosownie do art. 3 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy powstaje z chwilą dokonania czynności cywilnoprawnej.

Stosownie do treści art. 6 ust. 1 pkt 7 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, podstawę opodatkowania przy umowie pożyczki – stanowi kwota lub wartość pożyczki, a w przypadku umowy określającej, że wypłata środków pieniężnych nastąpi niejednokrotnie i ich suma nie jest znana w chwili zawarcia umowy – kwota każdorazowej wypłaty środków pieniężnych. Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 4 powołanej ustawy stawka podatku od umowy pożyczki wynosi – 0,5%, z zastrzeżeniem ust. 5.

W ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych przewidziano sytuacje, w których czynność mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy jest wyłączona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Na podstawie art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych – nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, inne niż umowa spółki i jej zmiany:

a) w zakresie, w jakim są opodatkowane podatkiem od towarów i usług,

b) jeżeli przynajmniej jedna ze stron jest zwolniona od podatku od towarów i usług z tytułu dokonania tej czynności, z wyjątkiem:

\- umów sprzedaży i zamiany, których przedmiotem jest nieruchomość lub jej część, albo prawo użytkowania wieczystego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub prawo do miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym lub udział w tych prawach,

\- umów sprzedaży udziałów i akcji w spółkach handlowych.

Z treści art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych wynika, że o wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych nie decyduje okoliczność, że strony tej umowy posiadają generalnie status podatnika podatku od towarów i usług, lecz wyłącznie fakt, że dana czynność (ta konkretna) jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług lub przynajmniej jedna ze stron tej czynności jest z tego podatku zwolniona. Przy czym, mimo zwolnienia z podatku od towarów i usług, wyłączenie z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych nie będzie miało miejsca wówczas, gdy czynność będzie dotyczyć m.in. umowy sprzedaży a jej przedmiotem będzie m.in. nieruchomość lub prawo użytkowania wieczystego.

W świetle art. 1a pkt 7 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, użyte w ustawie określenie podatek od towarów i usług oznacza podatek od towarów i usług w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług lub podatek od wartości dodanej pobierany na podstawie przepisów obowiązujących w państwach członkowskich.

W pierwszej kolejności rozstrzygnięcia wymaga więc kwestia objęta pytaniami 1. oraz 2., tj. czy umowa Pożyczki – dokonana pomiędzy Pożyczkodawcą i Pożyczkobiorcą – podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług (lub korzysta ze zwolnienia z opodatkowania) w świetle przepisów ustawy o podatku od towarów i usług, bowiem ocena ta ma zasadnicze znaczenie dla ewentualnego objęcia umowy pożyczki podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Opodatkowanie tej czynności podatkiem od towarów i usług lub jej zwolnienie może bowiem skutkować wyłączeniem obowiązku podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Skoro jak zostało wykazane w uzasadnieniu do pytania 1. oraz 2. umowa Pożyczki zawarta przez Pożyczkodawcę z Pożyczkobiorcą stanowi czynność, w związku z którą Pożyczkodawca występuje jako podatnik od towarów i usług i czynność ta powinna korzystać ze zwolnienia z podatku od towarów i usług na podstawie ustawy o podatku od towarów i usług, to w rozważanej sprawie znajdzie zastosowanie wyłączenie zawarte w art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. W takim przypadku, opisana umowa pożyczki powinna być wyłączona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Z uwagi na zakres tej interpretacji, przywołaliśmy powyżej tylko tę część Państwa stanowiska, która odnosi się do zagadnienia dotyczącego podatku od czynności cywilnoprawnych.

**Ocena stanowiska**

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

**Uzasadnienie interpretacji indywidualnej**

Stosownie do art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 295):

Podatkowi podlegają: umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku.

W myśl art. 3 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:

Obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem ust. 2, powstaje z chwilą dokonania czynności cywilnoprawnej.

Na podstawie art. 4 pkt 7 ww. ustawy:

Obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem art. 5, ciąży przy umowie pożyczki i umowie depozytu nieprawidłowego – na biorącym pożyczkę lub przechowawcy.

Na podstawie przywołanych wyżej regulacji prawnych należy stwierdzić, że umowy pożyczki podlegają generalnie opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych i obowiązek uiszczenia tego podatku ciąży na biorącym pożyczkę.

Niezależnie od powyższego, w ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych przewidziano sytuacje, w których czynność mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy jest wyłączona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Na podstawie art. 2 pkt 4 lit. a) i b) ww. ustawy:

Nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, inne niż umowa spółki i jej zmiany:

a) w zakresie, w jakim są opodatkowane podatkiem od towarów i usług, z wyjątkiem umów sprzedaży, których przedmiotem jest lokal mieszkalny stanowiący odrębną nieruchomość, opodatkowanych zgodnie z art. 7a,

b) jeżeli przynajmniej jedna ze stron jest zwolniona od podatku od towarów i usług z tytułu dokonania tej czynności, z wyjątkiem:

\- umów sprzedaży i zamiany, których przedmiotem jest nieruchomość lub jej część, albo prawo użytkowania wieczystego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub prawo do miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym lub udział w tych prawach,

\- umów sprzedaży udziałów i akcji w spółkach handlowych.

Z treści art. 2 pkt 4 lit. a) i b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych wynika, że o wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych nie decyduje okoliczność, że strony tej umowy posiadają generalnie status podatnika podatku od towarów i usług, lecz wyłącznie fakt, że dana czynność (ta konkretna) jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług lub przynajmniej jedna ze stron tej czynności, z tytułu tej czynności, jest z tego podatku zwolniona (z wyjątkami w ustawie wskazanymi).

W świetle art. 1a pkt 7 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych:

Użyte w ustawie określenie podatek od towarów i usług oznacza podatek od towarów i usług w rozumieniu ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2023 r. poz. 1570, 1598, 1852) lub podatek od wartości dodanej pobierany na podstawie przepisów obowiązujących w państwach członkowskich.

Z opisu sprawy wynika, że Strony zawrą i zamierzają zawierać w przyszłości umowy pożyczki pieniędzy. Umowy pożyczki mają charakter odpłatny – Pożyczkobiorca zostanie zobowiązany do zapłaty na rzecz Pożyczkodawcy odsetek, przy czym umowa pożyczki może przewidywać płatność odsetek wraz ze spłatą ostatniej raty kapitałowej. Wypłata kwoty pożyczki, jak i spłata kapitału oraz odsetek może następować poprzez potrącenie wzajemnych zobowiązań pomiędzy Stronami jak i poprzez konfuzję wierzytelności.

Jakkolwiek zapytanie Państwa dotyczy opodatkowania umowy pożyczki podatkiem od czynności cywilnoprawnych, to jednak w pierwszej kolejności ustalenia wymaga kwestia czy transakcja ta podlega regulacjom ustawy o podatku od towarów i usług, bowiem ocena ta ma zasadnicze znaczenie dla ewentualnego objęcia jej podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Objęcie tej czynności regulacjami w zakresie ustawy o podatku od towarów i usług skutkuje wyłączeniem obowiązku podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Z interpretacji indywidualnej znak: (…) wydanej w zakresie podatku od towarów i usług wynika, że:

\- Pożyczkodawca udzielając Pożyczki na rzecz Pożyczkobiorcy, działa jako podatnik podatku od towarów i usług, a tym samym czynność udzielenia pożyczek stanowi czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, dokonaną przez podatnika tego podatku;

\- czynność udzielenia Pożyczek, stanowi/będzie stanowić czynność korzystającą ze zwolnienia z podatku od towarów i usług.

Zatem, skoro udzielane przez Pożyczkodawcę na rzecz Pożyczkobiorcy pożyczki, podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług i jednocześnie korzystają ze zwolnienia od tego podatku, to w opisanej sytuacji zastosowanie znajdzie wyłączenie z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych, o którym mowa w art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Tym samym zawarcie umów pożyczek, nie podlega/nie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

**Dodatkowe informacje**

**Informacja o zakresie rozstrzygnięcia**

Interpretacja dotyczy:

\- stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia;

\- zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Ta interpretacja stanowi ocenę Państwa stanowiska wyłącznie w zakresie przepisów ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. W zakresie podatku od towarów i usług zostało wydane odrębne rozstrzygnięcie – interpretacja nr (…).

**Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji**

\- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli: Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego. Z funkcji ochronnej będą mogli skorzystać Ci z Państwa, którzy zastosują się do interpretacji.

\- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

\- Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

**Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację przez Zainteresowanego, który jest stroną postępowania**

A. z o.o. (Zainteresowany będący stroną postępowania – art. 14r § 2 Ordynacji podatkowej) ma prawo wnieść skargę na tę interpretację indywidualną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

\- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

\- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

**Podstawa prawna dla wydania interpretacji**

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a, art. 14b § 1 i art. 14r ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa.