Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0114-KDIP3-2.4011.963.2024.2.BM
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2025-02-11
Teza: Skutki podatkowe otrzymania kwoty zwrotu z banku.
Słowa kluczowe: ugody; zwrot
Zagadnienia: Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Zwolnienia przedmiotowe.-Zwolnienia od podatku dochodowego.
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 10-ust. 1-pkt 9; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 20-ust. 1

## Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

łowe
    Szanowni Państwo,
    stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego
    stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.
    Zakres wniosku wspólnego o wydanie interpretacji indywidualnej
    6 grudnia 2024 r. wpłynął Państwa wniosek wspólny z 27 listopada 2024 r. o wydanie
    interpretacji indywidualnej.
    Uzupełnili go Państwo – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 7 stycznia 2025 r. (data
    wpływu 7 stycznia 2025 r.).
    Zainteresowani, którzy wystąpili z wnioskiem

    1.  Zainteresowany będący stroną postępowania:
        A.A. (...)
    2.  Zainteresowana niebędąca stroną postępowania:
        B.B. (...)
    Treść wniosku jest następująca:
    Opis stanu faktycznego
    W dniu 30 stycznia 2007 r. zawarli Państwo z (...) (dalej „Bank” ) umowę kredytu
    konsolidacyjnego o nr (...) (dalej „Umowa”). Celem kredytu była spłata Państwa
    zobowiązań finansowych zaciągniętych na remont nieruchomości oraz inny dowolny cel.
    Udzielony kredyt na podstawie Umowy był kredytem hipotecznym, ponieważ
    zabezpieczeniem spłaty kredytu była m.in. hipoteka. Zgodnie z zawartą Umową
    odpowiadali Państwo za spłatę kredytu solidarnie. Łącznie Bank wypłacił w PLN tytułem
    Umowy kwotę 159.647,24 zł stanowiącą równowartość 67.644,27 CHF stosując kurs kupna
    obowiązujący w Banku w chwili uruchomienia transz kredytu.
    W związku z realizacją Umowy, od daty jej zawarcia do 1 lipca 2022 r., uiścili Państwo na
    rzecz Banku łącznie kwotę 249.629,49 zł. Różnica między kwotą wpłaconą na rzecz Banku
    z tytułu Umowy, a kwotą rzeczywiście wypłaconą przez Bank wyniosła 89.982,25 zł, która
    odzwierciedlała rzeczywistą wysokość Państwa roszczenia z tytułu Umowy.
    W momencie dokonywania wszystkich czynności opisanych we wniosku w Państwa
    małżeństwie panował ustrój ustawowej wspólności majątkowej małżeńskiej.
    Pozwem z dnia 7 listopada 2022 r. wnieśli Państwo do Sądu (...) w (...) pozew o zapłatę
    kwoty 249.629,49 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 3
    września 2022 r. do dnia zapłaty, w związku z nieważnością umowy kredytu wynikającą z
    zawarcia i stosowania w niej przez Bank postanowień niedozwolonych (art. 385 (1) § 1 k.
    c.).
    Z ostrożności procesowej sformułowano również w pozwie roszczenie ewentualne (tzw.
    roszczenie o „odfrankowienie”) o zasądzenie kwoty 79.325,10 zł wraz z odsetkami
    ustawowymi za opóźnienie od dnia 3 września 2022 r. do dnia zapłaty, pobranej przez
    Bank nienależnie, tytułem rat kredytu, zawyżonych w wyniku bezpodstawnego ustalenia
    przez Bank salda kredytu w CHF, podczas gdy kredyt został wypłacony w złotych oraz w
    wyniku stosowania przez Bank niedozwolonej klauzuli dot. przeliczania rat kapitałowo
    odsetkowych.
    Sąd (...) w (...) rozpoznawał sprawę pod. sygn. (...). Państwa dążeniem, wobec naruszenia
    przez Bank przepisów prawa, było odzyskanie nienależnie uiszczonych przez Państwa
    kwot przewyższających kwotę wypłaconego kapitału kredytu. W toku procesu toczącego
    się przed Sądem Strony uzgodniły warunki ugody, które zdecydowały się zawrzeć w trybie
    pozasądowym.
    Propozycję ugody z Bankiem należy traktować jako zwrot przez Bank środków, które w
    wyniku ugody zostaną uznane za nienależnie wpłacone do Banku tytułem kredytu i
    odsetek od kredytu oraz spowodują odstąpienie przez Państwa od dochodzenia dalszych
    roszczeń wobec Banku z tytułu Umowy.
    W dniu 23 października 2024 r. Strony zawarły ugodę pozasądową, w oparciu o którą
    zakończono spór dotyczący skuteczności poszczególnych postanowień umownych i całej
    Umowy (oraz jej ważności). Państwo i Bank zawarliście ugodę w celu polubownego
    zakończenia sporu i uchylenia stanu niepewności co do roszczeń wynikających z Umowy,
    poprzez przyjęte w ugodzie rozwiązania, w tym zmianę Umowy w zakresie waluty,
    wysokości i zasad spłaty wierzytelności kredytowej. Za podstawę ustalenia wysokości

    zadłużenia Strony przyjęły, iż kredyt udzielony na podstawie Umowy został rozliczony tak,
    jakby od daty zawarcia Umowy, tj. 30 stycznia 2007 r. stanowił kredyt złotowy udzielony na
    warunkach określonych w ugodzie. W § 1. ust. 4 ugody z Bankiem zawarte jest
    stwierdzenie, że strony dokonają rozliczenia w oparciu o założenie zmiany waluty
    zadłużenia określonej w Umowie na walutę polską.
    Na mocy ugody Bank zwrócił Państwu poniższe kwoty, a także dokonał zwrotu kosztów
    procesu: W § 1 ust. 7 ugody jest wzmianka o zestawieniu stanowiącym podstawę
    wyliczenia nadpłaty kwoty kredytu w PLN na dzień 23 października 2024 r.
    W § 1 ust. 9 ugody podano, że w celu „zakończenia wszelkich sporów dotyczących
    abuzywności klauzul umownych i ważności Umowy, uwzględniając przyjęty przez Strony w
    niniejszej Ugodzie sposób rozliczenia (...)” , Bank zobowiązał się do zwrotu na Państwa
    rzecz kwoty 53.264,68 zł.
    W § 1 ust. 17 ugody wskazano, że Bank w terminie 14 dni od daty ugody wypłaci Państwu
    dodatkowo kwotę w wysokości 60.243,58 zł, a także poinformował Państwa, że w związku
    z wypłatą ww. kwoty powstaje po Państwa stronie przychód, a na Banku ciąży wykonanie
    obowiązku informacyjnego (tj. sporządzenie PIT-11).
    W konsekwencji zawarcia ugody Bank zwrócił Państwu łączną kwotę 113.508,26 zł tytułem
    zwrotu środków pieniężnych, które wcześniej na mocy Umowy przekazali Państwo na
    rzecz Banku w ramach spłaty udzielonego kredytu na podstawie Umowy. Ww. kwota
    została uzgodniona przez Strony w drodze negocjacji ugodowych, w toku których zarówno
    Bank, jak i Państwo dokonali wzajemnych ustępstw. Kwota, na którą składa się łączna
    suma wpłat dokonanych przez Państwa na rzecz Banku z tytułu Umowy pomniejszona o
    łączny zwrot otrzymany z Banku nie jest niższa niż kwota uzyskanego przez Państwa
    kapitału kredytu. Jak wskazano powyżej wpłacili Państwo na poczet Umowy co najmniej
    kwotę 89.982,25 zł przewyższającą wypłaconą Państwu przez Bank kwotę kapitału.
    Uzupełnienie opisu stanu faktycznego
    Oświadczacie Państwo, że nie korzystaliście z umorzenia wierzytelności z tytułu innego
    kredytu zaciągniętego na realizację innej inwestycji mieszkaniowej.
    W pkt. 2 zawartej ugody wskazano, że Kredytobiorca ma prawo do podniesienia przeciwko
    Bankowi roszczeń w związku z zawarciem, wykonywaniem lub treścią Umowy i stoi na
    stanowisku, i w szczególności może dochodzić roszczeń o uznanie postanowień Umowy, w
    tym dotyczących zasad ustalania kursu waluty, klauzuli ryzyka walutowego i zasad
    denominacji lub indeksacji, za nieważność całej umowy kredytu na podstawie art. 385
    indeks 1 i nast. Kodeksu Cywilnego lub stwierdzenie nieważności Umowy lub o zapłatę z
    ww. tytułów. W pkt 3 wskazano , i jesteście Państwo świadomi, i podniesienie
    któregokolwiek z roszczeń, o których mowa w pkt 2 oraz informacji o Państwa sytuacji,
    mogłoby skutkować pozytywnym dla Państwa orzeczeniem sądowym. Strony w ugodzie
    wskazały, że ich zamiarem jest polubowne zakończenie sporu i uchylenie stanu
    niepewności co do roszczeń wynikających z umowy kredytu, między innymi poprzez zmian
    Umowy kredytu w zakresie waluty, wysokości i zasad spłaty wierzytelności kredytowej.
    Wobec powyższego dobrowolnie zgodziliście się Państwo odstąpić od dochodzenia od
    Banku roszczeń objętych sporem oraz innych wywodzonych z zarzutu nieważności
    Umowy lub niedozwolonego charakteru postanowień Umowy w brzmieniu sprzed zmiany
    Umowy dokonanej ową Ugodą, w zamian za zmianę postanowień Umowy w brzmieniu
    sprzed zmiany Umowy w zakresie Państwa zobowiązań (i odpowiadających im praw
    Banku). Warunki zawartej Ugody wprost nie potwierdzaj nieważności zawartej Ugody, ale
    jej faktyczne i finansowe skutki odpowiadają konsekwencjom stanu stwierdzenia
    nieważności umowy kredytu. W szczególności warunki Ugody spowodowały wygaśnięcie
    wszelkich wzajemnych roszczeń Stron z tytułu umowy kredytu (w tym roszczeń Banku o
    zwrot pozostałego na dzień zawarcia Ugody salda kapitału kredytu), a także zwrot na
    Państwa rzecz środków pieniężnych odpowiadających kwocie nadpłaconego kapitału
    kredytu wypłaconego przez Bank. Taka też była intencja Stron, aby faktyczne skutki

    zawartej Ugody były maksymalnie zbliżone do konsekwencji płynących dla Kredytobiorcy z
    unieważnienia umowy kredytu. Treść ugody, w tym warunki zakończenia sporu sądowego
    zostały zaproponowane przez Bank, a dla Państwa były tożsame z prawnymi i
    finansowymi skutkami wynikającymi z unieważnienia umowy kredytu. Łącznie na poczet
    umowy kredytu wpłaciliście Państwo kwotę 273.155,50 zł., a Bank wypłacił Państwu kredyt
    w wysokości 159.647,24 zł. W wyniku zawarcia Ugody Bank łącznie zwrócił Państwu kwotę
    113.508,26 zł.
    Przedmiotem negocjacji w procesie ustalania warunków Ugody był zwrot na Państwa
    rzecz kwot odpowiadających wysokości środków pieniężnych uiszczonych na poczet spłat
    kredytu przekraczających wysokość wypłaconego Państwu przez Bank kapitału kredytu. W
    wyniku negocjacji, w celu przyspieszenia i ostatecznego zakończenia sporu, niniejszą
    kwotę określono w wysokości 60.243,58 zł (całkowita wysokość dokonanej przez Państwa
    nadpłaty powyżej kapitału kredytu wynosiła 113.508,26 zł).
    Kwota 60.243,58 została uzgodniona przez Strony w drodze negocjacji ugodowych, w toku
    których zarówno Bank, jak i Kredytobiorcy dokonali wzajemnych ustępstw. Bank na
    podstawie Umowy udzielił kredytu na łączną kwotę 159.647,24 zł. Tym samym Bank
    pobrał bezpodstawnie świadczenie nienależne w łącznej kwocie 273.155,50 zł, a
    otrzymana w wyniku ugody kwota stanowi zwrot części kosztu poniesionego w związku z
    zawarciem z Bankiem Umowy.
    Zgodnie z Państwa intencjami przy zawieraniu Ugody z Bankiem niniejsza kwota
    pokrywała Państwa roszczenia objęte sporem sądowym w zakresie otrzymanych przez
    Bank świadczeń nienależnych, w wyniku spłaty przez Państwa na rzecz Banku rat
    kapitałowo-odsetkowych.
    Na pytanie Organu, czy wypłata świadczenia w wysokości 53.264,68 zł jest zwrotem na
    rzecz Państwa środków pieniężnych, które wcześniej, na mocy umowy finansowania
    hipotecznego walutowego, przekazali Państwo na rzecz Banku w ramach spłaty rat
    kapitałowo-odsetkowych od otrzymanego finansowania, odpowiedzieli Państwo, że
    zgodnie z Państwa intencjami przy zawieraniu Ugody z Bankiem niniejsza kwota
    pokrywała Państwa roszczenia objęte sporem sądowym w zakresie otrzymanych przez
    Bank świadczeń nienależnych, w wyniku spłaty przez Państwa na rzecz Banku rat
    kapitałowo-odsetkowych.

## Pytanie

Czy otrzymana przez Państwa w wyniku ugody z Bankiem (...) łączna kwota 113.508,26 zł
    stanowić będzie przychód i czy w związku z tym powstanie po Państwa stronie obowiązek
    podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie przepisów ustawy z dnia 26 lipca
    1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2022 r. poz. 2647)?
    Państwa stanowisko w sprawie
    Państwa łączna kwota zwróconych środków pieniężnych przez Bank na podstawie ugody
    w wysokości 113.508,26 zł nie stanowi przychodu do opodatkowania.
    Ustawodawca w art. 10 ust. 1 u.p.d.o.f. wymienia źródła przychodów, z których przychód
    (dochód) podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
    Nienależne świadczenie w podanym rozumieniu przyjętym w art. 410 w zw. z art. 405
    Kodeksu Cywilnego nie zostało wymienione jako odrębne źródło przychodów w art. 10
    ust. 1 pkt 1-8 u.p.d.o.f.
    Mając na uwadze fakt, iż w ugodzie nie została wskazana podstawa, na jakiej Bank
    zobowiązany jest do zwrotu na Państwa rzecz łącznej kwoty 113.508,26 zł, kwota ta tym
    bardziej nie powinna podlegać opodatkowaniu, jako że zgodnie z treścią ugody mają
    Państwo otrzymać zwrot tego, co w czasie trwania Umowy było świadczone. Zwrot tego,
    co świadczono nie stanowi przychodu.

    Bank na podstawie Umowy udzielił kredytu na łączną kwotę 159.647,24 zł. Tym samym
    Bank pobrał bezpodstawnie świadczenie nienależne w łącznej kwocie 273.155,50 zł, a
    otrzymana w wyniku ugody kwota stanowi zwrot części kosztu poniesionego w związku z
    zawarciem z Bankiem Umowy.
    Otrzymanie zwrotu nie stanowi żadnej dodatkowej korzyści, a jedynie prowadzi do stanu
    rozliczeń, który jest zgodny z prawem, tj. stanowi następstwo pozbawienia Umowy jej
    abuzywnych postanowień. Kwota przekazana Państwu przez Bank na podstawie ugody
    nie spowoduje faktycznego przyrostu Państwa majątku.
    Ponadto u.p.d.o.f. określa dochód jako nadwyżkę przychodów nad kosztami ich uzyskania
    (art. 9 ust. 2 u.p.d.o.f.). Przychód podatkowy warunkuje możliwość powstania dochodu
    podatkowego w tym znaczeniu, że dopóki nie mamy do czynienia z przychodem w sensie
    podatkowym, dopóty nie może powstać dochód podatkowy. Otrzymanego zwrotu nie
    można traktować w kategorii przychodu podatkowego w rozumieniu ustawy o podatku
    dochodowym od osób fizycznych, zgodnie z zasadami wynikającymi z art. 11 u.p.d.o.f.,
    ponieważ w tej sytuacji nie następuje po Państwa stronie żadne przysporzenie majątkowe.
    W uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 2 marca 2017 r., sygn. akt II
    FSK 164/15 wskazano, że (...) jak stanowi przepis art. 11 ust. 1 u.p.d.o.f., przychodami, z
    zastrzeżeniem art. 14-16, art. 17 ust. 1 pkt 6 i 9, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub
    postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości
    pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych
    świadczeń.
    Przytoczona definicja przychodu wyprowadzona na podstawie tych przepisów ma
    charakter ogólny, a zatem będzie ona w użyciu wówczas, gdy zastosowania nie będą
    znajdować regulacje szczegółowe, inaczej opisujące danego rodzaju przychód. Należy
    również pamiętać, że przepisy art. 11 u.p.d.o.f. trzeba interpretować w powiązaniu z
    przepisami art. 10 oraz art. 12-20 u.p.d.o.f., co pozwala na ustalenie, czy dana kwota lub
    świadczenie przynależą do któregokolwiek ze źródeł przychodów podatkowych. Jeżeli nie
    będzie możliwe przyporządkowanie danego świadczenia do jakiegokolwiek źródła
    przychodu (w tym również do „innych źródeł przychodu” - art. 20 u.p.d.o.f.), to nie będzie
    ono mogło być uznane za przychód podatkowy, choćby nawet odpowiadało ogólnej
    definicji przychodu zawartej w przepisach art. 11 u.p.d.o.f. Mimo że nie wynika to wprost z
    art. 11 ust. 1 u.p.d.o.f., za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia,
    które nie mają charakteru zwrotnego. Przychód jest bowiem w istocie określonym
    przyrostem majątkowym, a zatem jego otrzymanie musi mieć charakter definitywny. Stąd
    też wszystkie kwoty otrzymywane "tytułem zwrotnym" nie są zaliczane do przychodów
    podatkowych, art. 11 ust. 1 oraz art. 20 ust. 1 u.p.d.o.f.
    Dodatkowo wskazujecie Państwo, że otrzymany kredyt na podstawie Umowy wypełnia
    przesłanki definicji zawartej w § 3 pkt 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca
    2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów
    (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe (Dz.
    U. poz. 592 ze zm.) (dalej jako: „Rozporządzenie”), a kredyt był zaciągnięty na wydatki, o
    których mowa w art. 21 ust. 25 pkt 1 u.p.d.o.f., tj. wydatki na własne cele mieszkaniowe -
    remont nieruchomości. Zgodnie z ugodą udzielony na mocy Umowy kredyt
    przewalutowano na kredyt złotówkowy. Jednocześnie nigdy wcześniej nie korzystali
    Państwo z zaniechania poboru podatku od kwot umorzonych wierzytelności z tytułu
    kredytu mieszkaniowego.
    W myśl § 1 ust. 2 Rozporządzenia kwoty wierzytelności, o których mowa w ust. 1 pkt 1,
    obejmują: kwoty kredytu mieszkaniowego (kapitału); odsetki, w tym odsetki
    skapitalizowane, i prowizje; oraz opłaty, jeżeli ich poniesienie przez kredytobiorcę było
    niezbędne do zawarcia umowy kredytu mieszkaniowego, z wyjątkiem kosztów usług
    dodatkowych, w szczególności ubezpieczeń.

    Zgodnie z § 1 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia zarządza się zaniechanie poboru podatku
    dochodowego od osób fizycznych od kwot: umorzonych osobie fizycznej wierzytelności z
    tytułu kredytu mieszkaniowego, w przypadku gdy: a) kredyt mieszkaniowy został
    zaciągnięty na realizację jednej inwestycji mieszkaniową oraz b) osoba fizyczna będąca
    stroną umowy kredytu mieszkaniowego nie korzystała z zaniechania poboru podatku od
    kwot umorzonych wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na
    realizację innej niż określona w lit. a inwestycji mieszkaniową. Jak wynika z uzasadnienia
    do Rozporządzenia za jego wydaniem stoi „szczególna potrzeba wyprowadzenia istotnej
    zachęty do zawierania przez kredytodawców i kredytobiorców ugód w celu
    restrukturyzacji tzw. kredytów frankowych, które ograniczą negatywne skutki wynikające
    ze zmiany kursu waluty szwajcarskiej na możliwość terminowej spłaty kredytów
    mieszkaniowych denominowanych w tej walucie przez polskich obywateli”.
    Jednocześnie w uzasadnieniu wskazano, że „nie bez znaczenia jest fakt, że część
    kredytobiorców toczy spory sądowe z bankami zarzucając abuzywność klauzul
    indeksacyjnych przy hipotecznych kredytach mieszkaniowych denominowanych lub
    indeksowanych do waluty obcej. Opodatkowanie umarzanych kredytobiorcom kwot w
    sytuacji, gdy dochodzą oni przed sądami nieważności zawartych przez nich umów
    (częściową lub całkowitej), czyli podważają zasadność wymagalności tych kwot, budziłoby
    zatem istotne kontrowersje”. Ponadto nie sposób nie zgodzić się, że „uzyskane przez
    kredytobiorców umorzenie kredytu będzie stanowiło dla tej grupy realną, wymiernie
    poprawiającą ją położenie korzyść, wyłącznie w sytuacji, jeśli działania instytucji
    finansowych zmierzające do ułatwienia spłaty zadłużenia kredytobiorcom spotkają się z
    synergiczną reakcją ze strony państwa”.

## Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

## Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Reguły dotyczące opodatkowania
    Zgodnie z treścią art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od
    osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163):
      Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z
      wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od
      których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
    Stosownie do art. 9 ust. 2 ww. ustawy:
      Dochodem ze źródła przychodów, jeżeli przepisy art. 23o, art. 23u, art. 24-24b, art.
      24c, art. 24e, art. 30ca, art. 30da oraz art. 30f nie stanowią inaczej, jest nadwyżka
      sumy przychodów z tego źródła nad kosztami ich uzyskania osiągnięta w roku
      podatkowym. Jeżeli koszty uzyskania przekraczają sumę przychodów, różnica jest
      stratą ze źródła przychodów.
    Jak stanowi art. 11 ust. 1 cytowanej ustawy:
      Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie
      realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art.
      19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji
      podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość
      otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.
    Jak wynika z powołanego przepisu, ustawodawca przyjął zasadę, że przychodem są:
  • pieniądze i wartości pieniężne, które zostały otrzymane przez podatnika – tj. takie pieniądze
    i wartości pieniężne, które podatnik rzeczywiście „dostał, odebrał, zainkasował, objął w
    posiadanie”;

  • pieniądze i wartości pieniężne, które zostały postawione do dyspozycji podatnika – tj. takie
    przysporzenia, które zostały mu faktycznie udostępnione/przekazane do odbioru; takie
    pieniądze i środki pieniężne, które podatnik ma możliwość włączyć do swojego władztwa,
    a więc ma możliwość skorzystania z tychże pieniędzy i wartości pieniężnych i nie jest to
    uzależnione od dodatkowej zgody osoby stawiającej określone pieniądze i wartości
    pieniężne do dyspozycji podatnika.
    Pojęcie przychodu wiąże się zatem z przysporzeniem majątkowym po stronie podatnika, z
    wartością wchodzącą do jego majątku. Przychodami w rozumieniu art. 11 ustawy o
    podatku dochodowym od osób fizycznych mogą być tylko takie świadczenia, które nie
    mają charakteru zwrotnego. Skoro bowiem przychód jest określonym przyrostem
    majątkowym po stronie podatnika jego otrzymanie musi mieć charakter definitywny.
    Za przychody należy zatem uznać każdą formę przysporzenia majątkowego, zarówno
    formę pieniężną jak i niepieniężną, w tym nieodpłatne świadczenia otrzymane przez
    podatnika.
    Dla celów podatkowych przyjmuje się, że nieodpłatne świadczenie obejmuje każde
    działanie lub zaniechanie na rzecz innej osoby oraz wszystkie zdarzenia prawne i
    zdarzenia gospodarcze w działalności podmiotów, których skutkiem jest przysporzenie
    majątku innej osoby, mające konkretny wymiar finansowy.
    Ustawodawca tworząc system opodatkowania dochodów osób fizycznych miał na
    względzie, że przysporzenia uzyskiwane przez osoby fizyczne mogą być skutkiem różnych
    rodzajów czynności i zdarzeń. Stworzył więc klasyfikację tych przysporzeń w oparciu o
    kryterium źródła przychodów i system ich opodatkowania uwzględniający specyfikę
    poszczególnych źródeł przychodów. W języku powszechnym mianem „źródła” określane
    jest „to, co stanowi początek czegoś”, „przyczyna czegoś”, a synonimami tego pojęcia są m.
    in. czynnik sprawczy, powód, pochodzenie.
    Źródła przychodów
    Źródła przychodów zostały określone przez ustawodawcę w art. 10 ust. 1 ustawy o
    podatku dochodowym od osób fizycznych.
    W myśl art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
      Źródłami przychodów są inne źródła.
    Stosownie do art. 20 ust. 1 ww. ustawy:
      Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w
      szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu
      emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w
      rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty
      uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz
      wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także
      dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki
      pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane
      z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w
      art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów
      określonych w art. 12-14 i art. 17.
    Użycie w powyższym przepisie sformułowania „w szczególności”, wskazuje, że definicja
    przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii
    zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ustawy.
    O przychodzie podatkowym z innych źródeł będziemy mówić w każdym przypadku, kiedy
    u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe.
    Z informacji przedstawionych przez Państwa wynika, że:

      1. w 2007 r. zawarli Państwo umowę kredytu mieszkaniowego;
      2. w 2022 r. wystąpili Państwo z pozwem o ustalenie nieważności umowy kredytu;
      3. bank zaproponował Państwu podpisanie ugody, w ramach której wypłaci kwotę
        dodatkową w wysokości 60.243,58 zł oraz kwotę 53.264,68 zł, co daje łącznie kwotę
        113.508,26 zł.
    Powzięli Państwo wątpliwość, czy otrzymana przez Państwa w wyniku ugody z Bankiem
    (...) łączna kwota 113.508,26 zł stanowić będzie przychód i czy w związku z tym powstanie
    po Państwa stronie obowiązek podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie
    przepisów ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.
    U. z 2022 r. poz. 2647).
    Skutki podatkowe wypłaty kwoty przez bank
    Instytucja kredytu uregulowana została przepisami ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Prawo
    bankowe (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2488 ze zm.).
    Zgodnie z treścią art. 69 ust. 1 ww. ustawy,
      Przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na
      czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na
      ustalony cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach
      określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w
      oznaczonych terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu.
    Zgodnie z art. 69 ust. 2 pkt 2 i 4 ustawy Prawo bankowe:
      Umowa kredytu powinna być zawarta na piśmie i określać w szczególności:
      - pkt 2 – kwotę i walutę kredytu;
      - pkt 4 – zasady i termin spłaty kredytu.
    Otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w umowie kredytowej są
    obojętne podatkowo. Przychód po stronie kredytobiorcy pojawia się w przypadku, kiedy
    dochodzi do umorzenia kredytu, jego części lub odsetek. Wtedy bowiem kredytobiorca
    osiąga konkretne przysporzenie majątkowe (przychód w rozumieniu ustawy o podatku
    dochodowym od osób fizycznych).
    Opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlega – co do zasady –
    każdy dochód osiągnięty przez osobę fizyczną.
    Zgodnie natomiast z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów ze źródła nad
    kosztami jego uzyskania. Pojęciem pierwotnym dla dochodu jest więc pojęcie przychodu.
    Ten z kolei definiowany jest przez ustawodawcę, czemu dał wyraz w art. 11 ust. 1, jako
    otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i
    wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych
    świadczeń. Niemniej jednak z definicji tej wywieść można również, że za przychody
    podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem
    majątkowym (zarówno zwiększającym aktywa jak i zmniejszającym pasywa) o charakterze
    definitywnym, nie mające charakteru zwrotnego.
    O uzyskaniu przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym do osób fizycznych
    można więc mówić w każdej sytuacji, gdy podatnik, czy to na skutek otrzymania
    określonych wartości majątkowych (środków pieniężnych, świadczeń w naturze czy też
    innych nieodpłatnych świadczeń), czy też gdy na skutek określonego zdarzenia
    powodującego zmniejszenie jego zobowiązań wobec innych podmiotów, uzyskuje
    określone przysporzenie majątkowe.
    W Państwa przypadku – otrzymają Państwo od banku zwrot środków pieniężnych, które
    wcześniej na mocy zakwestionowanej umowy kredytu wpłacili Państwo tytułem spłaty rat
    kapitałowo-odsetkowych. Otrzymana przez Państwa kwota będzie zatem stanowiła zwrot

    własnych pieniędzy, które nienależnie wpłacili Państwo do banku. Wobec powyższego,
    wypłata przez bank na Państwa rzecz tego zwrotu będzie dla Państwa neutralna
    podatkowo. W wyniku tego zwrotu nie osiągną Państwo bowiem konkretnego
    przysporzenia majątkowego, a więc zwrot ten nie spowoduje po Państwa stronie
    powstania przychodu w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób
    fizycznych.
    Zatem do tej kwoty nie znajdzie zastosowania rozporządzenie Ministra Finansów z 11
    marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych
    dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele
    mieszkaniowe - z uwagi na brak wystąpienia przychodu w rozumieniu przepisów ustawy o
    podatku dochodowym od osób fizycznych, który mógłby być objęty tym rozporządzeniem.
    Tym samym na Państwu nie będzie ciążył obowiązek zapłaty podatku dochodowego od
    osób fizycznych z tego tytułu.
    Państwa stanowisko należało więc uznać za prawidłowe.

## Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
    Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Państwa i
    stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia.
    Przedmiotem interpretacji wydanej na podstawie art. 14b ustawy Ordynacja podatkowa
    jest sam przepis prawa. Istotą interpretacji indywidualnej jest rozstrzygnięcie, czy
    prawidłowo postrzegają Państwo, jakie skutki prawne na gruncie określonych przepisów
    prawa podatkowego wywołuje przedstawiony przez Państwa stan faktyczny. W polskim
    systemie prawa podatkowego obowiązuje zasada samoobliczenia podatku. Wydanie
    interpretacji indywidualnej nie zwalnia podatnika z obowiązku obliczenia podstawy
    opodatkowania oraz zobowiązania podatkowego. Stąd też Organ interpretacyjny nie
    analizował przedstawionych przez Państwa kwot.
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
        Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb
        ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz.
        111). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja
        będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego. Z
        funkcji ochronnej będą mogli skorzystać Ci z Państwa, którzy zastosują się do
        interpretacji.
        Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub
      zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem
      czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
      1) z zastosowaniem art. 119a;
      2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy
      z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
      3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
        Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

      Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w
      decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej
      praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

## Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

przez Zainteresowanego, który
    jest stroną postępowania
    Pan A.A. (Zainteresowany będący stroną postępowania – art. 14r § 2 Ordynacji
    podatkowej) ma prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego
    Sądu Administracyjnego w (...).
    Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002
    r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze
    zm.; dalej jako „PPSA”).
    Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę
    należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej
    (art. 53 § 1 PPSA):
        w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa
        Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
        w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na
        adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS
        /SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia
    przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do
    zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz
    powołaną podstawą prawną
    (art. 57a PPSA).

## Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a, art. 14b § 1 i art. 14r
    Ordynacji podatkowej.