Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBI/2/423-496/13/AP
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2013-06-26
Teza: Czy Spółka ma prawo zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów z punktu widzenia art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych koszty wyjazdów służbowych rozliczanych zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 29 stycznia 2013 r. w sprawie wysokości oraz warunków ustalania należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej, poniesionych w związku z członkostwem Spółki w organizacji branżowej jak i kosztów wyjazdów służbowych poniesionych przez pracownika pełniącego funkcje w tej organizacji?
Słowa kluczowe: cel-cel wydatku; delegacja-delegacja służbowa; izba-izba gospodarcza; koszt-koszty uzyskania przychodów; wydatek; wydatek-wydatki innego podmiotu; zarząd-prezes zarządu
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki, przedstawione we wniosku z dnia 08 marca 2013 r. (data wpływu do tut. BKIP 14 marca 2013 r.), uzupełnionym w dniu 21 maja 2013 r. oraz 04 czerwca 2013 r., o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie braku możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków związanych z podróżą służbową prezesa zarządu, występującego w charakterze reprezentanta innego podmiotu – **jest prawidłowe**.

UZASADNIENIE

W dniu 14 marca 2013 r. wpłynął do tut. BKIP wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie braku możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków związanych z podróżą służbową prezesa zarządu, występującego w charakterze reprezentanta innego podmiotu. Wniosek nie spełniał wymogów formalnych, dlatego też pismem z dnia 09 maja 2013 r. Znak IBPBI/2/423-324/13/AP oraz pismem z dnia 27 maja 2013 r. Znak IBPBI/2/423-496/13/AP i wezwano Wnioskodawcę do ich uzupełnienia. Uzupełnienia dokonano w dniu 21 maja 2013 r. oraz 04 czerwca 2013 r.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Spółka jest członkiem Izby Gospodarczej. Prezes Spółki (dyrektor naczelny) pełni jednocześnie kadencję Prezesa Rady Izby. Izba jest jedyną organizacją samorządu gospodarczego w branży wodno-kanalizacyjnej w Polsce. Izba zgodnie ze statutem, zabiega o stworzenie dogodnych warunków dla funkcjonowania sektora wodno-kanalizacyjnego. Przedstawiciele i eksperci Izby na bieżąco konsultują i współoceniają obowiązujące przepisy, monitorują propozycje zmian, uczestniczą w tworzeniu prawa dotyczącego branży i wprowadzaniu rozwiązań usprawniających funkcjonowanie branży. Prowadzona jest działalność doradcza, szkoleniowa i wydawnicza skierowana do członków Izby. Izba Gospodarcza reprezentuje interesy swoich członków na forum ogólnopolskim, szczególnie wobec organów państwowych i samorządowych. Jednym z podstawowych zadań jest również działanie na rzecz ochrony środowiska. Priorytetem w działaniach Izby jest także opracowanie i wdrożenie standardów technicznych dla branży wodno-kanalizacyjnej, które jest jednym z kluczowych działań Izby, ze względu na swoją wagę oraz długofalowy wpływ na sposób funkcjonowania całego sektora wodociągowo-kanalizacyjnego. Niewątpliwie, Izba poprzez działalność, która ma na celu poprawę systemów jakości w branży, konsultacje z zakresu prawa, ekonomii i techniki, dążenie do jednolitej wykładni przepisów prawa, ma również związek z działalnością Spółki i służy Jej rozwojowi.

W związku z wyjazdami Prezesa Spółki na spotkania, konferencje i szkolenia organizowane przez Izbę, jak również na posiedzenia rad poselskich (gdzie jest zapraszany, reprezentując Spółkę lub Izbę) Spółka rozlicza koszty delegacji służbowych zgodnie z rozporządzeniem Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 29 stycznia 2013 r. w sprawie wysokości oraz warunków ustalania należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej i zalicza je do kosztów uzyskania przychodów, zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

W uzupełnieniu wniosku ujętym w piśmie, które wpłynęło do tut. BKIP w dniu 21 maja 2013 r., Spółka dodatkowo wyjaśniła, iż Prezes Zarządu jest pracownikiem Spółki zatrudnionym na podstawie umowy o pracę na stanowisku Prezesa Zarządu, a zatem koszty (wydatki) wyjazdów służbowych Prezesa Zarządu, związane z prowadzoną działalnością Spółki (na rzecz uzyskiwania przychodów bądź zabezpieczenia źródeł uzyskiwania przychodów) są pokrywane ze środków finansowych Spółki i zaliczane do kosztów uzyskiwania przychodów przy obliczaniu dochodu do opodatkowania podatkiem dochodowym.

Wniosek Spółki o interpretację podatkową zaistniałego stanu faktycznego, jak również zdarzeń przyszłych dotyczy przypadków gdy Spółka ponosi koszty podróży służbowych Prezesa Zarządu występującego w charakterze reprezentanta innego podmiotu tj. Izby Gospodarczej.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy Spółka ma prawo zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów, z punktu widzenia art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, koszty wyjazdów służbowych rozliczanych zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 29 stycznia 2013 r. w sprawie wysokości oraz warunków ustalania należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej, poniesionych w związku z członkostwem Spółki w organizacji branżowej, jak i kosztów wyjazdów służbowych poniesionych przez pracownika pełniącego funkcję w tej organizacji?

Zdaniem Spółki, zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, kosztami uzyskania przychodu są koszty poniesiono w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1. Zatem, aby dany wydatek mógł zostać zaliczony do kosztów uzyskania przychodu musi spełniać łącznie następujące przesłanki:

1.  musi być poniesiony w celu osiągnięcia przychodu lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodu,
2.  nie może być wymieniony w art. 16 ust. 1 ww. ustawy w katalogu wydatków nie stanowiących kosztów uzyskania przychodów,
3.  musi być należycie udokumentowany.

Zdaniem Wnioskodawcy, jeżeli podróże krajowe, jakie odbywa są podróżami służbowymi związanymi z prowadzoną przez Niego działalnością gospodarczą, co ma miejsce w przedstawionej sytuacji, to w ciężar kosztów uzyskania przychodów tej działalności, Spółka może zaliczyć wartość diet związanych z tymi podróżami, określoną w rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 29 stycznia 2013 r. w sprawie wysokości oraz warunków ustalania należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej.

W Spółce do wypłaty za czas podróży służbowej zaliczyć należy:

*   zwrot kosztów podróży tam i z powrotem, środkami komunikacji publicznej albo pojazdem pracownika, chyba że organizator zapewnił pracownikowi transport,
*   diety,
*   zwrot kosztów noclegu albo ryczałt za nocleg, chyba że organizator zapewnił pracownikowi nocleg,
*   zwrot kosztów przejazdów środkami komunikacji miejscowej.

Podróże związane z uczestnictwem w konferencjach, szkoleniach i sesjach poselskich przez Prezesa Spółki są związane z prowadzoną działalnością gospodarczą i służą osiągnięciu przychodów lub zachowaniu albo zabezpieczeniu źródła przychodów. Wydatki związane z odbytym wyjazdem są należycie dokumentowane i rozliczane zgodnie z rozporządzeniem.

Jak wskazano w uzupełnieniu wniosku, które wpłynęło do tut. BKIP w dniu 21 maja 2013 r. pytanie Spółki dotyczy możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków związanych z podróżami służbowymi Prezesa Zarządu, który występować będzie wyłącznie w charakterze Przewodniczącego Rady Izby Gospodarczej, a nie Prezesa Zarządu Spółki (jako jej pracownika wykonującego pracę związaną ze źródłem przychodów lub na rzecz zabezpieczenia źródeł przychodów).

Stanowisko Spółki sprecyzowane ostatecznie w ww. piśmie w zakresie możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów podróży Prezesa, który występować będzie w charakterze wyłącznie Przewodniczącego Izby Gospodarczej, a nie Prezesa Zarządu Spółki brzmi następująco: „nie ma takiej możliwości, niezależnie od tego jaką rolę pełni Izba Gospodarcza w branży wodociągowo-kanalizacyjnej w Polsce i dotyczy to:

*   kosztów podróży tam i z powrotem,
*   kosztów noclegu,
*   kosztów przejazdu środkami komunikacji miejscowej
*   a także wartości diet”.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Z przestawionego we wniosku opisu zdarzenia przyszłego wynika, że Prezes Zarządu Spółki, będący Jej pracownikiem pełni jednocześnie funkcję Prezesa Rady Izby Gospodarczej. Jako Przewodniczący Rady Izby Gospodarczej Prezes odbywa podróże służbowe. Wydatki z tytułu ww. wyjazdów (na spotkania, konferencje i szkolenia) pokrywa Spółka.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz. U. z 2011 r. Nr 74, poz. 397 ze zm., dalej „ustawa o pdop”), kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1. Powyższe oznacza, że wydatki związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, po wyłączeniu zastrzeżonych w ustawie, są kosztami uzyskania przychodów, o ile pozostają w związku przyczynowo-skutkowym z osiąganymi przychodami lub służą zachowaniu bądź zabezpieczeniu źródła przychodów. Kosztami będą zarówno koszty pozostające w bezpośrednim związku z uzyskiwanymi przychodami, jak i pozostające w związku pośrednim, jeżeli zostanie wykazane, że zostały w sposób racjonalny poniesione w tym celu, nawet wówczas gdy z obiektywnych powodów przychód nie zostanie osiągnięty.

Zatem, do kosztów uzyskania przychodów podatnik ma prawo zaliczyć wszystkie koszty, zarówno te bezpośrednio, jak i pośrednio związane z przychodami, o ile zostały prawidłowo udokumentowane, za wyjątkiem kosztów ustawowo uznanych za niestanowiące kosztów uzyskania przychodów. Podatnik, zaliczając dany wydatek do kosztów uzyskania przychodów, winien wykazać jego związek z prowadzoną działalnością gospodarczą oraz to, że poniesienie wydatku ma lub może mieć wpływ na wielkość osiągniętego przychodu lub że wydatek ten jest związany z konkretnym przedsięwzięciem gospodarczym.

Katalog wydatków niestanowiących kosztów uzyskania przychodów, pomimo ich związku z przychodami i prowadzoną działalnością gospodarczą, zawarty został w art. 16 ust. 1 ustawy o pdop. Należy jednak pamiętać, że samo wyliczenie kosztów, których nie uważa się za koszty uzyskania przychodów, nie stwarza domniemania, iż wszelkie pozostałe koszty, które nie są zamieszczone w art. 16 ustawy o pdop, zostaną ex lege uznane za koszty podlegające odliczeniu.

W świetle powyższego, aby wydatek poniesiony przez podatnika stanowił dla niego koszt uzyskania przychodu, muszą być spełnione następujące warunki:

*   został poniesiony przez podatnika, tj. w ostatecznym rozrachunku musi on zostać pokryty z zasobów majątkowych podatnika (nie stanowią kosztu uzyskania przychodu podatnika wydatki, które zostały poniesione na działalność podatnika przez osoby inne niż podatnik),
*   jest definitywny (rzeczywisty), tj. wartość poniesionego wydatku nie została podatnikowi w jakikolwiek sposób zwrócona,
*   pozostaje w związku z prowadzoną przez podatnika działalnością gospodarczą,
*   poniesiony został w celu uzyskania, zachowania lub zabezpieczenia przychodów lub może mieć wpływ na wielkość osiągniętych przychodów,
*   został właściwie udokumentowany,
*   nie może znajdować się w grupie wydatków, których zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy o pdop, nie uważa się za koszty uzyskania przychodów.

Powyższe oznacza, iż poniesione wydatki, po wyłączeniu enumeratywnie wymienionych w przywołanym art. 16 ust. 1 ustawy o pdop, mogą stanowić koszt uzyskania przychodów, o ile pozostają w związku przyczynowo-skutkowym z osiągniętymi przychodami, w tym służą zachowaniu albo zabezpieczeniu funkcjonowania źródła przychodów, względnie zostały poniesione w celu uniknięcia ryzyka wystąpienia strat, bądź znacznego zmniejszenia uzyskiwanych dotąd dochodów.

Należy przy tym zauważyć, że definicja sformułowana przez ustawodawcę ma charakter ogólny. Z tego względu, każdy wydatek poniesiony przez podatnika powinien podlegać indywidualnej analizie w celu dokonania jego kwalifikacji prawnej. Wyjątkiem jest sytuacja, gdy ustawa wyraźnie wskazuje jego przynależność do kategorii kosztów uzyskania przychodów lub wyłącza możliwość zaliczenia go do tego rodzaju kosztów. W pozostałych przypadkach, należy w pierwszej kolejności zbadać istnienie związku przyczynowego pomiędzy poniesieniem kosztu a powstaniem przychodu lub realną szansą powstania przychodów podatkowych, bądź też zachowaniem albo zabezpieczeniem źródła ich uzyskiwania.

Podatnik oceniając związek wydatku z prowadzoną działalnością gospodarczą winien zakładać, że dany koszt może obiektywnie przyczynić się do osiągnięcia przychodu. Ponadto, należy mieć na względzie, że podatnik uznając wydatek za koszt uzyskania przychodu odnosi ewidentne korzyści albowiem o ten koszt zmniejsza podstawę opodatkowania. Na nim więc spoczywa ciężar udowodnienia, że określony wydatek jest kosztem uzyskania przychodu.

Uznanie danego wydatku za koszt uzyskania przychodów jest możliwe tylko wtedy, gdy z prawidłowo i rzetelnie udokumentowanych zdarzeń wynika ponad wszelką wątpliwość, iż jest to wydatek celowy i racjonalnie uzasadniony.

Podsumowując, innymi słowy dla kwalifikacji prawnej danego kosztu istotne znaczenie ma zarówno cel w jakim został poniesiony, jak i brak przynależności do kosztów ustawowo uznanych za niestanowiące kosztów uzyskania przychodów.

Odnosząc powyższe do przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego, stwierdzić należy, że stanowisko Spółki, zgodnie z którym wydatki, które ponosi w związku z podróżą służbową Prezesa Zarządu występującego wyłącznie w charakterze reprezentanta innego podmiotu nie mogą stanowić kosztów uzyskania przychodów w myśl art. 15 ust. 1 ustawy o pdop, jest prawidłowe. Podkreślić bowiem należy, iż warunkiem koniecznym uznania wydatków podatnika za koszty uzyskania przychodu jest ich poniesienie przez podatnika w związku z jego działalnością gospodarczą. Jeżeli koszty dotyczą działalności innego podmiotu to nie może być mowy o zaliczeniu tego rodzaju wydatków do kosztów uzyskania przychodu. Wydatki te jako ponoszone przez Spółkę w celu zapewnienia funkcjonowania innego podmiotu (za inny podmiot), a więc nie dotyczące Spółki, nie mogą stanowić kosztów uzyskania przychodów prowadzonej przez Nią działalności gospodarczej; wiążą się one bowiem z działalnością prowadzoną przez inny podmiot, a nie z działalnością Spółki.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Nadmienić należy, iż w zakresie pytania dotyczącego stanu faktycznego, wydane zostanie odrębne rozstrzygnięcie.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, 31-511 Kraków, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – j.t. Dz. U. z dnia 14 marca 2012 r., poz. 270 ze zm.).

Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a 43-300 Bielsko-Biała.