Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0111-KDIB4.4014.212.2017.1.PB
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2017-08-23
Teza: w zakresie skutków podatkowych darowizny wydzielonej części działki.
Słowa kluczowe: darowizna; działki; podatek-podatek od czynności cywilnoprawnych
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1a

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2017 r., poz. 201, ze zm.) – Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Wnioskodawczyni przedstawione we wniosku z 12 lipca 2017 r. (data wpływu – 19 lipca 2017 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych darowizny wydzielonej części działki – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 19 lipca 2017 r. wpłynął do Organu ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych darowizny wydzielonej części działki.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe:

Ojciec Wnioskodawczyni, jako osoba fizyczna prowadzi działy specjalne produkcji rolnej (gospodarstwo ogrodnicze), polegające na mikrorozmnażaniu roślin wrzosowatych (uprawa roślin „in vitro”, uprawa w szklarniach ogrzewanych powyżej 25m2 roślin ozdobnych oraz uprawa w tunelach foliowych ogrzewanych powyżej 50m2: roślin ozdobnych i roślin pozostałych). Ojciec Wnioskodawczyni prowadzi działalność jednoosobowo, pod nazwą: Gospodarstwo Ogrodnicze… (dalej również: GOTK). Formą prowadzenia ewidencji księgowej są księgi rachunkowe. Ojciec Wnioskodawczyni jest zarejestrowany jako czynny podatnik podatku od towarów i usług.

Rodzice Wnioskodawczyni pozostają w związku małżeńskim, w którym obowiązuje ustrój wspólności ustawowej majątkowej. Rodzice Wnioskodawczyni przed zawarciem małżeństwa, ani w trakcie jego trwania nie zawierali umów majątkowych (rozszerzających lub ograniczających ustawową wspólność majątkową, jak również ustanawiających rozdzielność majątkową lub rozdzielność z wyrównaniem dorobków). Ojciec Wnioskodawczyni rozpoczął prowadzenie działów specjalnych produkcji rolnej po zawarciu związku małżeńskiego, wszystkie składniki majątkowe GOTK zostały nabyte w ramach wspólności ustawowej majątkowej do majątku wspólnego małżonków i za zgodą małżonki są wykorzystywane do prowadzenia działów specjalnych produkcji rolnej na imię i nazwisko ojca Wnioskodawczyni. Matka Wnioskodawczyni nie prowadzi działów specjalnych produkcji rolnej, ani pozarolniczej działalności gospodarczej, nie jest zarejestrowana jako podatnik podatku od towarów i usług.

Do ewidencji środków trwałych GOTK zostały wprowadzone niektóre składniki majątku wspólnego rodziców Wnioskodawczyni, z których, za zgodą małżonki, ojciec Wnioskodawczyni korzysta nieodpłatnie do prowadzenia działów specjalnych produkcji rolnej (gospodarstwa ogrodniczego). Wśród rzeczy oddanych do nieodpłatnego korzystania znajdują się m.in. nieruchomości gruntowe niezabudowane (tj. grunty orne, rola, sady), nieruchomości rolne zabudowane oraz, w odrębnej grupie  budynki i budowle (nie są one przedmiotem odrębnej własności).

Dnia 30.04.2014 r. rodzice Wnioskodawczyni (jako osoby fizyczne, nie w ramach prowadzenia działów specjalnych produkcji rolnej) zakupili, do majątku wspólnego małżeńskiego, od osób fizycznych deklarujących nieprowadzenie działalności gospodarczej, nieruchomość gruntową o pow. 2,0500 ha (przy czym w księdze wieczystej ujawniono, że obszar nieruchomości zgodnie z danymi z rejestru gruntów wynosi 2,0384 ha), stanowiącą jedną działkę ewidencyjną, objętą jedną księgą wieczystą. Sposób korzystania z nieruchomości ujawniony w księdze wieczystej: R- grunty orne, w łamie 5 ujawniono: rolna, zabudowana. Zakup nieruchomości nastąpił aktem notarialnym, nie został udokumentowany fakturą, do ceny sprzedaży nieruchomości nie został doliczony podatek od towarów i usług. W dacie zakupu na części działki znajdowały się: stary dom, stajnia, stodoła, budynek gospodarczy. Zapłata za nieruchomość została uregulowana co do całości ceny zakupu ze środków prywatnych  z rachunku prywatnego rodziców Wnioskodawczyni (nie z rachunku gospodarstwa ogrodniczego).

Po zakupie, też w dniu 30.04.2014 r., część niezabudowaną nieruchomości, o powierzchni 1,500 ha, Ojciec Wnioskodawczyni, za zgodą małżonki, wprowadził do ewidencji środków trwałych GOTK, w cenie odpowiadającej proporcji ceny powierzchni gruntu wprowadzonej do ewidencji środków trwałych do ceny zakupu całej nieruchomości. Ta część nieruchomości jest odtąd wykorzystywana do prowadzenia działów specjalnych produkcji rolnej.

Pozostałą część zakupionej nieruchomości (0,5384 ha) rodzice Wnioskodawczyni przeznaczyli na cele osobiste („część prywatna”). Rodzice Wnioskodawczyni ze środków prywatnych, poza działalnością związaną z prowadzeniem gospodarstwa ogrodniczego, wybudowali w okresie od kwietnia 2015 roku do maja 2016 roku na części prywatnej działki dom jednorodzinny (część starych zabudowań istniejąca w dacie zakupu nieruchomości został wyburzona). Dom został oddany do użytku w czerwcu 2016 roku. W związku z budową domu rodzice Wnioskodawczyni nie korzystali z prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego (nie stosowano żadnych odliczeń VAT). Wydatki na budowę domu nie zostały ujęte jako koszty podatkowe w GOTK. Dom nie był i nie jest wykorzystywany przez ojca Wnioskodawczyni przy prowadzeniu gospodarstwa ogrodniczego. Budynek nie został wprowadzony do ewidencji środków trwałych gospodarstwa ogrodniczego. Zarówno budynek (dom mieszkalny), jak również grunt obejmujący obecną działkę A/1, nie został nigdy przypisany do gospodarstwa ogrodniczego ojca Wnioskodawczyni, jak również nie był faktycznie wykorzystywany do prowadzenia działów specjalnych produkcji rolnej. W zamyśle rodziców Wnioskodawczyni dom od samego początku miał mieć przeznaczenie wyłącznie prywatne, i w całym okresie posiadania, tj. od dnia nabycia 30.04.2014 r. do nadal, ta część działki, która znajduje się poza ewidencją środków trwałych gospodarstwa ogrodniczego, była wykorzystywana wyłącznie do celów prywatnych.

Część działki nie włączona do ewidencji środków trwałych GOTK nie była i nie jest wykorzystywana do prowadzenia działów specjalnych produkcji rolnej  z zastrzeżeniem, o którym mowa niżej.

Zakupiona 30.04.2014 r. nieruchomość ma kształt zbliżony do prostokąta, który jednym z krótszych boków graniczy z drogą publiczną. Tzw. cześć prywatna działki obejmuje obszar nieruchomości przy drodze publicznej. Część działki, która została wprowadzona do ewidencji środków trwałych gospodarstwa ogrodniczego znajduje się „za" tzw. częścią prywatną i nie posiada bezpośredniego dostępu do drogi publicznej. Dostęp do drogi publicznej został zapewniony poprzez wybudowanie (w okresie od 2015 r. do 2016 r.) drogi dojazdowej, biegnącej od drogi publicznej przez część prywatną działki, do części działki wykorzystywanej do prowadzenia gospodarstwa ogrodniczego (tj. włączonej do ewidencji środków trwałych gospodarstwa). Kontynuacja tej drogi znajduje się także na części działki włączonej do środków trwałych GOTK. Wydatki na wykonanie bramy wjazdowej oraz tej części drogi dojazdowej, która przebiega przez część prywatną działki zostały poniesione ze środków prywatnych rodziców Wnioskodawczyni i nie stanowiły kosztów GOTK. GOTK korzysta jednak z tej części drogi. Natomiast wydatki na wykonanie drogi w tej części, która przebiega przez część działki stanowiącej środek trwały GOTK zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodów GOTK, dokonano odliczeń VAT.

Na części działki włączonej do gospodarstwa ogrodniczego ojciec Wnioskodawczyni dokonywał inwestycji służących mu do prowadzenia działów specjalnych produkcji rolnej. Między innymi wybudowano infrastrukturę do nawadniania (budowa: marzec-czerwiec 2016 r., amortyzacja zaliczana do kosztów uzyskania przychodów GOTK od lipca 2016 r. do nadal), pompownię (oddana do użytkowania w lipcu 2016 roku, amortyzacja zaliczana do kosztów uzyskania przychodów GOTK od sierpnia 2016 roku), kanalizację odwadniającą zbierającą wody opadowe i odwadniającą (pierwsza oddana do używania w lutym 2015 r., druga w maju 2015 r., amortyzacja zaliczona do kosztów uzyskania przychodów odpowiednio od marca i od czerwca 2015 r.), zbiornik wodny (oddany do używania w listopadzie 2015 r., amortyzacja zaliczana do kosztów uzyskania przychodów GOTK od grudnia 2015 r.). Część prywatna działki nie korzysta z ww. infrastruktury. Ojciec Wnioskodawczyni wykorzystuje ją w zakresie prowadzenia działów specjalnych produkcji rolnej, nie do celów prywatnych (osobistych). Nakłady w tym zakresie zostały zaliczone do kosztów podatkowych, ojciec Wnioskodawczyni skorzystał z prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Jak wyżej wskazano, zakupiona 30.04.2014 r. nieruchomość składała się z jednej działki ewidencyjnej. Działka ta znajduje się w swej części południowej na terenach zabudowy mieszkaniowej-jednorodzinnej i zagrodowej (oznaczonych symbolem MNR), a w pozostałej swej części znajduje się na terenach rolniczych (oznaczonych symbolem RP). Pod koniec 2016 roku działka (dla potrzeb niniejszego wniosku oznaczona jako: „A”) została podzielona na dwie działki ewidencyjne. Jedna z powstałych po podziale działek (dla potrzeb niniejszego wniosku oznaczona jako: „A/1”), o pow. 0,5000 ha, stanowiąca do tej pory, określoną wyżej tzw. część prywatną, posiada bezpośredni dostęp do drogi publicznej stanowiącej drogę gminną. Druga nowo powstała działka (dla potrzeb niniejszego wniosku oznaczona jako: „A/2”), o pow. 1,5384 ha, stanowiąca do tej pory część działki ujętą w ewidencji środków trwałych GOTK, posiada dostęp do drogi publicznej poprzez drogę służebną pasem szerokości 4,5 m, biegnącą przez działkę A/1 (jest to wybudowana wcześniej droga dojazdowa). Po podziale działki A, powierzchnia działki A/2, obejmuje nie tylko tę część gruntu, która została wprowadzona przez ojca Wnioskodawczyni do ewidencji środków trwałych gospodarstwa ogrodniczego, ale ponadto niewielką część tzw. części prywatnej dawnej działki A (do ewidencji środków trwałych wprowadzono grunt o pow. 1,5000 ha, a obecnie działka A/2 obejmuje obszar 1,5384 ha, czyli dodatkowo 0,0384 ha). Ojciec Wnioskodawczyni nie wyklucza wprowadzenia w przyszłości do ewidencji środków trwałych GOTK części działki A/2 (0,0384 ha), która stanowi obecnie majątek prywatny.

W dalszej kolejności, działka A/1 zostanie odłączona z obecnej księgi wieczystej (prowadzonej dla obu działek A/1 i A/2) i zostanie dla niej założona nowa księga wieczysta.

Następnie, rodzice Wnioskodawczyni planują dokonać aktem notarialnym darowizny na rzecz Wnioskodawczyni nieruchomości, na której stoi dom, składającej się z działki A/1, dla której zostanie założona nowa księga wieczysta. Umowa darowizny nie będzie się łączyła z przejęciem przez Wnioskodawczynię jakichkolwiek ciężarów i długów (np. prawa dożywocia, zobowiązania kredytowe).

W związku z powyższym opisem zadano m.in. następujące pytanie:

Czy opisane wyżej zdarzenie  darowizna wydzielonej części działki  będzie podlegać podatkowi od czynności cywilnoprawnych?

Zdaniem Wnioskodawczyni, opisane wyżej zdarzenie, podział działki i przekazanie przez rodziców Wnioskodawczyni na rzecz Wnioskodawczyni wydzielonej działki w drodze umowy darowizny, sporządzonej w formie aktu notarialnego, nie będzie skutkowało powstaniem zobowiązań w podatku od czynności cywilnoprawnych.

Na podstawie art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. d) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, podatkowi podlega czynność cywilnoprawna umowy darowizny  w części dotyczącej przejęcia przez obdarowanego długów i ciężarów albo zobowiązań darczyńcy. Podstawą opodatkowania jest wartość długów i ciężarów albo zobowiązań przyjętych przez obdarowanego (art. 6 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych), a obowiązek podatkowy ciąży na obdarowanym (art. 4 pkt 3 cyt. ustawy).

Jeżeli zatem, jak jest to planowane w niniejszej sprawie, umowa darowizny nie będzie się łączyła z przejęciem przez Wnioskodawczynię jakichkolwiek ciężarów i długów, nie będzie podlegała podatkowi od czynności cywilnoprawnych.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawczyni w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Na wstępie zaznacza się, iż przedmiotem niniejszej interpretacji jest ocena stanowiska Wnioskodawczyni wyłącznie w zakresie ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. W pozostałym zakresie wniosku, dotyczącym podatku od spadków i darowizn, zostało wydane odrębne rozstrzygnięcie z 23 sierpnia 2017 r., znak: 0111-KDIB4.4015.96.2017.1.PB.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. d) ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz.U. z 2017 r., poz. 1150) podatkowi temu podlegają umowy darowizny – w części dotyczącej przejęcia przez obdarowanego długów i ciężarów albo zobowiązań darczyńcy.

Podatkowi od czynności cywilnoprawnych podlegają też zmiany umów, o których mowa w art. 1 ust. 1 pkt 1 ww. ustaw, jeżeli powodują one podwyższenie podstawy opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych oraz orzeczenia sadów, w tym także polubownych oraz ugody, jeżeli wywołują one takie same skutki prawne (art. 1 ust. 1 pkt 2 i 3 ww. ustawy).

Należy stwierdzić, że ustawodawca wprowadził zasadę enumeratywnego określenia czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. W związku z tym, szczegółowe wyznaczenie zakresu przedmiotowego opodatkowania ww. podatkiem ma określone konsekwencje prawne. Oznacza to, że ustawodawca wprowadzając tę zasadę, wyłączył od opodatkowania inne podobne czynności, które nie zostały wyraźnie wskazane w omawianym przepisie. Tym samym należy stwierdzić, że czynności niewymienione w ustawowym katalogu nie podlegają opodatkowaniu nawet, gdy wywołują skutki w sferze gospodarczej takie same bądź podobne do tych, które zostały w nim wyliczone.

Jako, że przepisy tej ustawy nie definiują pojęcia „darowizna” należy odwołać się do odpowiednich przepisów Kodeksu cywilnego.

Na podstawie art. 888 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. z 2017 r., poz. 459) przez umowę darowizny darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swojego majątku.

Darowizna należy do czynności, których celem jest dokonanie aktu przysporzenia majątkowego bez ekwiwalentu i polega najczęściej na przesunięciu jakiegoś dobra majątkowego z majątku darczyńcy do majątku obdarowanego. Świadczenie ma charakter nieodpłatny, gdy druga strona umowy nie zobowiązuje się do jakiegokolwiek świadczenia w zamian za uczynioną darowiznę.

Z przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego wynika, że rodzice Wnioskodawczyni (jako osoby fizyczne, nie w ramach prowadzenia działów specjalnych produkcji rolnej) zakupili, do majątku wspólnego małżeńskiego od osób fizycznych deklarujących nieprowadzenie działalności gospodarczej, nieruchomość gruntową o pow. 2,0500 ha (przy czym w księdze wieczystej ujawniono, że obszar nieruchomości zgodnie z danymi z rejestru gruntów wynosi 2,0384 ha), stanowiącą jedną działkę ewidencyjną, objętą jedną księgą wieczystą.

Po zakupie część niezabudowaną nieruchomości, o powierzchni 1,500 ha, Ojciec Wnioskodawczyni, za zgodą małżonki, wprowadził do ewidencji środków trwałych GOTK, która odtąd jest wykorzystywana do prowadzenia działów specjalnych produkcji rolnej. Pozostałą część zakupionej nieruchomości (0,5384 ha) rodzice Wnioskodawczyni przeznaczyli na cele osobiste („część prywatna”). Rodzice Wnioskodawczyni ze środków prywatnych, poza działalnością związaną z prowadzeniem gospodarstwa ogrodniczego, wybudowali w okresie od kwietnia 2015 roku do maja 2016 roku na części prywatnej działki dom jednorodzinny.

Ww. działka została podzielona na działkę A/1 i działkę A/2. Rodzice Wnioskodawczyni planują dokonać aktem notarialnym darowizny na rzecz Wnioskodawczyni nieruchomości na której stoi dom, składającej się z działki A/1, dla której zostanie założona nowa księga wieczysta. Przez działkę A/1 będzie biegła droga służebna dla działki A/2 wykorzystywanej dla potrzeb działalności gospodarczej. Umowa darowizny nie będzie się łączyła z przejęciem przez Wnioskodawczynię jakichkolwiek ciężarów i długów (np. prawa dożywocia, zobowiązania kredytowe).

Zgodnie z przytoczonym powyżej art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. d) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, umowa darowizny podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, ale wyłącznie w części dotyczącej przejęcia przez obdarowanego długów i ciężarów albo zobowiązań darczyńcy, tj. w sytuacji, gdy np. na obdarowanego przechodzą wraz z przedmiotem darowizny wszelkie obowiązki związane z przedmiotem darowizny, ciążące dotychczas na darczyńcy.

Dla stwierdzenia, czy w przedstawionym we wniosku zdarzeniu przyszłym, dojdzie do powstania obowiązku podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych, konieczne jest więc wyjaśnienie użytych w ww. ustawie pojęć zobowiązania, długu i ciężaru. Zobowiązanie to nie tylko określony typ stosunku cywilnoprawnego, ale również stosunki o charakterze publicznoprawnym. Pojęcie dług należy rozumieć jako powinność świadczenia ze strony jednego podmiotu (zobowiązanego) na rzecz innego (uprawnionego). Natomiast ciężar (obciążenie przedmiotu darowizny) oznacza ograniczenie przysługującego prawa w możliwości jego wykonywania w oznaczonym zakresie lub konieczność znoszenia wykonywania w stosunku do niego uprawnienia przez inny podmiot.

W związku z faktem, iż przedmiotowa umowa darowizny nieruchomości nie będzie wiązała się z przejęciem przez Wnioskodawczynię długów i ciężarów ani zobowiązań darczyńcy, jako czynność nie wymieniona w art. 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Wobec powyższego stanowisko Wnioskodawczyni należało uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem zdarzenia przyszłego podanym przez Wnioskodawczynię w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Zgodnie z art. 14na Ordynacji podatkowej, przepisów art. 14k–14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1.  z zastosowaniem art. 119a;
2.  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, 31-511 Kraków, w dwóch egzemplarzach (art. 47 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, ze zm.) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała.