Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0112-KDIL1-2.4012.442.2024.2.AW
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2024-11-04
Teza: Zwolnienie od podatku VAT sprzedaży budynków i lokali oraz wyłączenie spod działania ustawy sprzedaży przedsiębiorstwa.
Słowa kluczowe: budynek; części-części wspólne; lokal-lokal mieszkalny; majątek-składniki majątku; pomieszczenia-pomieszczenie przynależne; przedsiębiorstwa-sprzedaż przedsiębiorstwa; zasiedlenie-pierwsze zasiedlenie
Zagadnienia: Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II. Zakres opodatkowania-Rozdział 1. Przepisy ogólne  -Czynności niepodlegające opodatkowaniu; Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII. Wysokość opodatkowania -Rozdział 2. Zwolnienia -Zwolnienia przedmiotowe-Dostawa budynków, budowli lub ich części 
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 6-pkt 1; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 2-art. 43-ust. 1-pkt 10

Interpretacja indywidualna – stanowisko w części prawidłowe i w części nieprawidłowe
====================================================================================

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług **– jest prawidłowe** w części dotyczącej zwolnienia od podatku VAT sprzedaży nieruchomości zabudowanych oraz lokali mieszkalnych (Etap I), na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy (pytanie oznaczone we wniosku nr 1) i **nieprawidłowe** w części dotyczącej uznania sprzedaży składników majątkowych za zorganizowaną część przedsiębiorstwa, której zbycie będzie wyłączone spod działania przepisów ustawy (pytanie oznaczone we wniosku nr 2).

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
----------------------------------------------------

31 lipca 2024 r. wpłynął Państwa wniosek z 31 lipca 2024 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy:

· zwolnienia od podatku VAT sprzedaży nieruchomości zabudowanych oraz lokali mieszkalnych (Etap I), na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy (pytanie oznaczone we wniosku nr 1);

· uznania sprzedaży składników majątkowych za zorganizowaną część przedsiębiorstwa, której zbycie będzie wyłączone spod działania przepisów ustawy (pytanie oznaczone we wniosku nr 2).

Uzupełnili go Państwo – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 30 października 2024 r. (wpływ 30 października 2024 r.).

Treść wniosku jest następująca:

### Opis zdarzenia przyszłego ostatecznie przedstawiony w piśmie z 30 października 2024 r.

Spółdzielnia jest jednostką działającą w oparciu o przepisy ustawy z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 593).

Spółdzielnia jest czynnym podatnikiem VAT, a obecnie prowadzonym rodzajem działalności jest działalność rolnicza ograniczająca się do produkcji roślinnej. Dodatkowo uzyskiwane są przychody z działalności pozarolniczej, które stanowiły w ostatnim roku poniżej 10% wartości przychodów i były wyłącznie pochodną realizowanej działalności głównej.

Walne Zgromadzenie Członków Spółdzielni, działając na podstawie art. 113 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze oraz statutu Spółdzielni, podjęło w dniu 15 czerwca 2022 r. uchwałę w sprawie postawienia Spółdzielni w stan likwidacji. Następnie, w dniu 10 września 2022 r. podjęto uchwałę w sprawie podjęcia drugiej uchwały o postawieniu Spółdzielni w stan likwidacji.

W efekcie podjęcia przedmiotowych zgodnych uchwał w odstępie co najmniej dwóch tygodni, na dwóch kolejno po sobie następujących walnych zgromadzeniach, zapadłych większością ¾ głosów, Spółdzielnia została postawiona w stan likwidacji. Obecnie likwidator Spółdzielni prowadzi wymagane przepisami prawa czynności zmierzające do sprawnego przeprowadzenia i zakończenia procesu likwidacji.

Jednocześnie w dalszym ciągu prowadzona jest działalność rolnicza dotycząca produkcji roślinnej oraz trwają przygotowania do sprzedaży posiadanych przez jednostkę składników majątkowych. W okresie trwania likwidacji, tj. od 1 października 2022 r. Spółdzielnia dokonała sprzedaży zbędnych składników majątkowych niewykorzystywanych do obecnie prowadzonej działalności rolniczej.

Sprzedaż pozostałych składników majątkowych planowana jest w dwóch etapach:

I etap – sprzedaż zabudowanych nieruchomości wraz z posadowionymi na nich budynkami mieszkalnymi, użytkowymi i gospodarczymi oraz częściami wspólnymi oraz sprzedaż lokali mieszkalnych w 4-lokalowym budynku mieszkalnym, na rzecz członków Spółdzielni, byłych jej członków, dzieci członków i wdowy po członku Spółdzielni. W etapie tym sprzedane zostaną:

1\. Lokal mieszkalny nr 1 położony w 4-lokalowym budynku mieszkalnym, znajdującym się na działce oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr 1 o powierzchni … ha wraz z przynależnymi pomieszczeniami (dwoma piwnicami, pomieszczeniem gospodarczym znajdującym się w budynku gospodarczym na tej samej działce na parterze, pomieszczeniem gospodarczym na poddaszu) oraz udział w częściach wspólnych ww. działki w ramach, którego będzie przysługiwało prawo do wyłącznego korzystania z ogródka. Wszystkie wymienione elementy składowe objęte są jedną księgą wieczystą (\`(...)\`).

W obecnym stanie prawnym, zgodnie z wydanym przez starostwo powiatowe zaświadczeniem do lokalu 1 składającego się z dwóch pokoi, kuchni, łazienki, schowka i korytarza przynależą dwie piwnice oraz pomieszczenie gospodarcze na parterze i pomieszczenie gospodarcze na poddaszu w budynku gospodarczym zlokalizowane w budynku gospodarczym na tej samej działce. Wszystkie te elementy składowe stanowią samodzielny lokal mieszkalny, zgodnie z treścią wydanego zaświadczenia. Pomieszczenia przynależne do lokalu nr 1 są integralnie związane z prawem własności do tego lokalu, gdyż łącznie stanowią odrębną całość stanowiącą – zgodnie z wydanym zaświadczeniem – samodzielny lokal mieszkalny. Przy wyodrębnianiu lokalu zakładana będzie odrębna księga wieczysta, która opisuje dany lokal. W spisie spraw w księdze tego lokalu pojawi się wpis, że z własnością tego lokalu wiąże prawo własności w działce gruntowej, w tym obszar obejmujący ogródek. Natomiast prawo do wyłącznego korzystania z ogródka znajdzie się w dziale księgi macierzystej (gruntowe) z której dany lokal zostanie wyodrębniony. Na chwilę obecną nie jest założona odrębna księga wieczysta dla lokalu nr 1, co nastąpi z chwilą zawarcia umowy sprzedaży. Ogródek znajduje się na tej samej działce co lokal mieszkalny nr 1. Sprzedaż lokalu mieszkalnego nr 1 wraz z przynależnymi elementami składowymi i udziałami w części wspólnej dokonana będzie na podstawie jednej umowy i jednego aktu notarialnego.

2\. Lokal mieszkalny nr 2 położony w 4-lokalowym budynku mieszkalnym, znajdującym się na działce oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr 1 o powierzchni … ha wraz z przynależnymi pomieszczeniami (dwoma piwnicami, czteroma pomieszczeniami gospodarczymi na parterze i jednym pomieszczeniem gospodarczym na poddaszu budynku gospodarczego znajdującego się na tej samej działce) oraz udział w częściach wspólnych ww. działki w ramach, którego będzie przysługiwało prawo do wyłącznego korzystania z ogródka. Wszystkie wymienione elementy składowe objęte są jedną księgą wieczystą (\`(...)\`).

W obecnym stanie prawnym, zgodnie z wydanym przez starostwo powiatowe zaświadczeniem do lokalu 2 składającego się z dwóch pokoi, kuchni, łazienki, i korytarza do którego przynależą dwie piwnice oraz trzy pomieszczenia gospodarcze z korytarzem na parterze i pomieszczenie gospodarcze na poddaszu zlokalizowane w budynku gospodarczym na tej samej działce. Wszystkie te elementy składowe stanowią samodzielny lokal mieszkalny, zgodnie z treścią wydanego zaświadczenia. Pomieszczenia przynależne do lokalu nr 2 są integralnie związane z prawem własności do tego lokalu, gdyż łącznie stanowią odrębną całość stanowiącą – zgodnie z wydanym zaświadczeniem – samodzielny lokal mieszkalny. Przy wyodrębnianiu lokalu zakładana będzie odrębna księga wieczysta, która opisuje dany lokal. W spisie spraw w księdze tego lokalu pojawi się wpis, że z własnością tego lokalu wiąże prawo własności w działce gruntowej, w tym obszar obejmujący ogródek. Natomiast prawo do wyłącznego korzystania z ogródka znajdzie się w dziale księgi macierzystej (gruntowe) z której dany lokal zostanie wyodrębniony. Na chwilę obecną nie jest założona odrębna księga wieczysta dla lokalu nr 2, co nastąpi z chwilą zawarcia umowy sprzedaży. Ogródek znajduje się na tej samej działce co lokal mieszkalny nr 2. Sprzedaż lokalu mieszkalnego nr 2 wraz z przynależnymi elementami składowymi i udziałami w części wspólnej dokonana będzie na podstawie jednej umowy i jednego aktu notarialnego.

3\. Lokal mieszkalny nr 3 położony w 4-lokalowym budynku mieszkalnym, znajdującym się na działce oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr 1 o powierzchni … ha wraz z przynależnymi pomieszczeniami (dwoma piwnicami, dwoma pomieszczeniami gospodarczym znajdującym się w budynku gospodarczym na tej samej działce na parterze, pomieszczeniem gospodarczym na poddaszu) oraz udział w częściach wspólnych ww. działki w ramach, którego będzie przysługiwało prawo do wyłącznego korzystania z ogródka. Wszystkie wymienione elementy składowe objęte są jedną księgą wieczystą (\`(...)\`).

W obecnym stanie prawnym, zgodnie z wydanym przez starostwo powiatowe zaświadczeniem do lokalu 3 składającego się z dwóch pokoi, kuchni, łazienki, schowka i korytarza, do którego przynależą dwie piwnice oraz dwa pomieszczenia gospodarcze na parterze i pomieszczenie gospodarcze na poddaszu zlokalizowane w budynku gospodarczym na tej samej działce. Wszystkie te elementy składowe stanowią samodzielny lokal mieszkalny, zgodnie z treścią wydanego zaświadczenia. Pomieszczenia przynależne do lokalu nr 3 są integralnie związane z prawem własności do tego lokalu, gdyż łącznie stanowią odrębną całość stanowiącą – zgodnie z wydanym zaświadczeniem – samodzielny lokal mieszkalny. Przy wyodrębnianiu lokalu zakładana będzie odrębna księga wieczysta, która opisuje dany lokal. W spisie spraw w księdze tego lokalu pojawi się wpis, że z własnością tego lokalu wiąże prawo własności w działce gruntowej, w tym obszar obejmujący ogródek. Natomiast prawo do wyłącznego korzystania z ogródka znajdzie się w dziale księgi macierzystej (gruntowe) z której dany lokal zostanie wyodrębniony. Na chwilę obecną nie jest założona odrębna księga wieczysta dla lokalu nr 3, co nastąpi z chwilą zawarcia umowy sprzedaży. Ogródek znajduje się na tej samej działce co lokal mieszkalny nr 3. Sprzedaż lokalu mieszkalnego nr 3 wraz z przynależnymi elementami składowymi i udziałami w części wspólnej dokonana będzie na podstawie jednej umowy i jednego aktu notarialnego.

4\. Lokal mieszkalny nr 4 położony w 4-lokalowym budynku mieszkalnym, znajdującym się na działce oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr 1 o powierzchni … ha wraz z przynależnymi pomieszczeniami (dwoma piwnicami, czteroma pomieszczeniami gospodarczymi na parterze i jednym pomieszczeniem gospodarczym na poddaszu budynku gospodarczego znajdującego się na tej samej działce) oraz udział w częściach wspólnych ww. działki w ramach, którego będzie przysługiwało prawo do wyłącznego korzystania z ogródka. Wszystkie wymienione elementy składowe objęte są jedną księgą wieczystą (\`(...)\`).

W obecnym stanie prawnym, zgodnie z wydanym przez starostwo powiatowe zaświadczeniem do lokalu 4 składającego się z dwóch pokoi, kuchni, łazienki, schowka i korytarza, do którego przynależą dwie piwnice oraz cztery pomieszczenia gospodarcze na parterze i pomieszczenie gospodarcze na poddaszu zlokalizowane w budynku gospodarczym na tej samej działce. Wszystkie te elementy składowe stanowią samodzielny lokal mieszkalny, zgodnie z treścią wydanego zaświadczenia. Pomieszczenia przynależne do lokalu nr 4 są integralnie związane z prawem własności do tego lokalu, gdyż łącznie stanowią odrębną całość stanowiącą – zgodnie z wydanym zaświadczeniem – samodzielny lokal mieszkalny. Przy wyodrębnianiu lokalu zakładana będzie odrębna księga wieczysta, która opisuje dany lokal. W spisie spraw w księdze tego lokalu pojawi się wpis, że z własnością tego lokalu wiąże prawo własności w działce gruntowej, w tym obszar obejmujący ogródek. Natomiast prawo do wyłącznego korzystania z ogródka znajdzie się w dziale księgi macierzystej (gruntowe) z której dany lokal zostanie wyodrębniony. Na chwilę obecną nie jest założona odrębna księga wieczysta dla lokalu nr 4, co nastąpi z chwilą zawarcia umowy sprzedaży. Ogródek znajduje się na tej samej działce co lokal mieszkalny nr 4. Sprzedaż lokalu mieszkalnego nr 4 wraz z przynależnymi elementami składowymi i udziałami w części wspólnej dokonana będzie na podstawie jednej umowy i jednego aktu notarialnego.

W stosunku do wszystkich czterech lokali pierwsze oddanie ich do użytkowania nastąpiło na początku lat 80-tych XX wieku. W momencie sprzedaży czas jaki minie od oddania ich do użytkowania to ponad 40 lat. Spółdzielnia nie poniosła wydatków związanych z ulepszeniem budynku czterolokalowego. Wszelkie wydatki związane z ulepszeniami ponosili każdorazowo najemcy.

Nieruchomość zabudowana budynkiem mieszkalno-biurowym, nr budynku 2, oznaczona w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr 2 o powierzchni … ha.

Nieruchomość zabudowana budynkiem mieszkalnym oraz budynkiem gospodarczym, nr budynku 3, oznaczona w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr 3 o powierzchni … ha.

Nieruchomość zabudowana budynkiem mieszkalnym połączonym z budynkiem gospodarczym oraz wolnostojącym budynkiem gospodarczym położona, nr budynku 4, oznaczona w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr 4 o powierzchni …ha.

Wszystkie budynki będące przedmiotem sprzedaży to budynki kilkudziesięcioletnie. Od pierwszego zasiedlenia przedmiotowych budynków upłynął także okres wieloletni.

Nakłady na ulepszenie lokali nie były przez Spółdzielnię ponoszone. Brak nakładów na ulepszenie dotyczy wszystkich budynków i lokali objętych etapem I.

II etap – sprzedaż pozostałych materialnych i niematerialnych składników majątkowych należących do likwidowanej Spółdzielni.

W drugim etapie planowane jest znalezienie nabywcy i dokonanie sprzedaży wszystkich pozostałych materialnych i niematerialnych składników majątku Spółdzielni wykorzystywanych do obecnie prowadzonej działalności rolniczej. Sprzedaż obejmie kompletny zespół składników majątkowych, na który składać będą się w szczególności:

1\. Nieruchomości (użytki) rolne niezabudowane i zabudowane wraz z posadowionymi na części z nich budynkami i budowlami związanymi z prowadzoną działalnością oraz nieruchomość zabudowana budynkiem mieszkalnym dwulokalowym;

2\. Nieruchomości niezaliczające się do gospodarstwa rolnego na tle przepisów podatkowych, a w szczególności lasy (Ls) i drogi (dr);

3\. Sprzęt rolniczy;

4\. Środki transportowe;

5\. Urządzenia i maszyny;

6\. Sprzęt i wyposażenie biur i budynków;

7\. Sprzęt i wyposażenie pozostałe;

8\. Prawa i obowiązki wynikające z zawartych umów i polis;

9\. Dokumentacja dotycząca nieruchomości, maszyn, urządzeń, środków transportowych;

10\. Dokumentacja dotycząca prowadzonej działalności rolniczej.

Zespół składników majątkowych w całości przeznaczony jest do działalności rolniczej polegającej na produkcji roślinnej, z uwagi na fakt że Spółdzielnia nie prowadzi innej działalności niż rolnicza organizacyjny aspekt wyodrębnienia opiera się w zasadzie wyłącznie na sprzedaży z całości przedsiębiorstwa składników majątkowych planowanych w I etapie, które nie służą bezpośrednio do prowadzonej działalności. Pozostałe składniki w komplecie, obecnie służące prowadzonej działalności rolniczej, będą przedmiotem dostawy.

Wyodrębnienie finansowe wynika z faktu, iż sprzedawane składniki majątkowe były zaangażowane w ten sam rodzaj działalności, a w prowadzonych ewidencjach księgowych rozpoznawano przychody i przypisane im koszty, a także należności i zobowiązania jednocześnie zespół składników tworzy samofinansujący się podmiot gospodarczy. Przedmiot sprzedaży, jako zespół składników posiada pełną samodzielność finansową. W obrocie gospodarczym przedmiotowy zespół składników majątkowych uznawany za zorganizowaną część przedsiębiorstwa może funkcjonować jako samodzielny, samofinansujący się podmiot gospodarczy.

Sprzedawany zespół składników cechuje wyodrębnienie funkcjonalne przejawiające się kompletnością zbywanych składników majątkowych do kontynuacji działalności bez potrzeby dokonywania reorganizacji, inwestowania przy zapewnieniu możliwości osiągania tożsamych celów gospodarczych w zakresie prowadzonej dotychczas działalności. Na bazie przedmiotowych składników nabywca może prowadzić samodzielne przedsiębiorstwo realizujące cele gospodarcze w tożsamym zakresie.

Przedmiotem dostawy będzie zespół składników majątkowych wykorzystywanych do obecnie prowadzonej działalności, za wyjątkiem oczywiście środków pieniężnych. Zespół tych składników obejmuje wszystkie elementy obecnego przedsiębiorstwa pomniejszone o składniki majątku planowane do zbycia w I etapie, które nie są wykorzystywane do obecnie prowadzonej działalności rolniczej.

Zorganizowany zespół składników majątkowych, będący przedmiotem dostawy, to w pełni wyodrębniony organizacyjnie, finansowo i funkcjonalnie zestaw składników materialnych i niematerialnych pozwalający na natychmiastowe kontynuowanie działalności w dotychczasowym zakresie, bez konieczności ponoszenia dodatkowych nakładów i podejmowania działań reorganizacyjnych czy restrukturyzacyjnych.

Zespół tych składników może w obrocie gospodarczym funkcjonować jako samodzielny, samofinansujący się podmiot gospodarczy bez konieczności podejmowania innych działań prawnych i finansowych, oprócz tych związanych z procedurą ich nabycia. Z uwagi na charakter cechujący będący przedmiotem sprzedaży zespół składników majątkowych, tj. wykorzystanie do produkcji rolnej, jak i obowiązujące przepisy dotyczące obrotu gruntami rolnymi, przyszły nabywca musi posiadać uprawnienia rolnicze i spełniać kryteria do zakupu gruntów rolnych, tym samym będzie miał możliwość natychmiastowego kontynuowania dotychczas prowadzonej działalności rolniczej. Przedmiotowy zespół składników majątkowych w pełni to umożliwia.

Obecnie Spółdzielnia prowadzi na bazie składników majątkowych, stanowiących przedmiot sprzedaży, działalność rolniczą w postaci produkcji roślinnej. De facto ten zespół składników, to prowadzone obecnie przedsiębiorstwo, z którego wyłączone zostaną składniki w postaci nieruchomości zabudowanych i lokali mieszkalnych, których sprzedaż planowana jest w I etapie. Składniki sprzedawane w I etapie nie wpływają na możliwość i zakres prowadzonej działalności rolniczej przy wykorzystaniu pozostałych składników tworzących – w ocenie wnioskodawcy – zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu przepisów KC.

Tym samym nabywca będzie miał faktyczną możliwość kontynuowania działalności prowadzonej obecnie przez Spółdzielnię w dotychczasowym zakresie wyłącznie na podstawie składników majątkowych będących przedmiotem sprzedaży.

W chwili obecnej Spółdzielnia nie zatrudnia pracowników na podstawie umów o pracę. Działalność oparta jest wyłącznie na pracy członków Spółdzielni, którzy świadczą ją na zasadach określonych w ustawie prawo spółdzielcze i statucie jednostki.

### Pytania

1\. Czy planowana sprzedaż przez Spółdzielnię nieruchomości zabudowanych oraz lokali mieszkalnych (Etap I) korzystać będzie ze zwolnienia od podatku od towarów i usług na gruncie przepisów art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT?

2\. Czy planowana sprzedaż wszystkich pozostałych materialnych i niematerialnych składników majątkowych Spółdzielni (Etap 2) należy traktować jako sprzedaż zorganizowanej części przedsiębiorstwa, a tym samym transakcja będzie wyłączona przedmiotowo ze stosowania przepisów ustawy o VAT?

### Państwa stanowisko w sprawie

Ad 1

W Państwa ocenie, wszystkie opisane transakcje sprzedaży nieruchomości zabudowanych oraz lokali mieszkalnych (Etap I) korzystać będą ze zwolnienia, o jakim mowa w art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT.

Powyższe wynika z charakteru planowanych transakcji tj.:

1\. Dostawa nie jest dokonywana w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim;

2\. Pomiędzy pierwszym zasiedleniem a dostawą budynku, budowli lub ich części upłynął okres dłuższy niż 2 lata;

3\. Wszystkie budynki i lokale objęte transakcjami zostały zasiedlone przed wieloma latami i są sprzedawane na rzecz obecnych długoletnich użytkowników.

4\. Nie były ponoszone żadne nakłady na ulepszenie budynków i lokali, tym samym nie był rozliczany podatek naliczony.

W ocenie Spółdzielni w obecnym stanie faktycznym i prawnym obiekty stanowiące elementy składowe samodzielnych lokali nie mogą być przedmiotem odrębnej (samodzielnej) dostawy. W ocenie Wnioskodawcy prawo do wyłącznego korzystania z ogródka nie może stanowić odrębnej dostawy, gdyż nie zmienia to struktury właścicielskiej, daje jedynie prawo do wyłącznego korzystania przez jednego z współwłaścicieli. Współwłasność nie zostaje w tym przypadku zniesiona.

Ad 2

W Państwa ocenie, sprzedaż zespołu składników majątkowych materialnych i niematerialnych jaka planowana jest do realizacji przez Spółdzielnię w II etapie stanowić będzie zbycie zorganizowanej części przedsiębiorstwa działającego w formie gospodarstwa rolnego, a tym samym korzystać będzie z wyłączenia przedmiotowego, o jakim mowa w art. 6 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Zgodnie z brzmieniem art. 2 pkt 27e ustawy o VAT, przez zorganizowaną część przedsiębiorstwa – rozumie się organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, który zarazem mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące te zadania.

Transakcja zbycia zestawu składników majątkowych w II etapie obejmuje taki zespół składników materialnych i niematerialnych, który zapewnia kupującemu możliwość natychmiastowego prowadzenia tożsamej działalności w zakresie produkcji rolniczej. Elementy wchodzące w skład planowanej transakcji sprzedaży tworzą zespół mogący funkcjonować jako samodzielne, odrębne i samofinansujące się przedsiębiorstwo. Tym samym kupujący nabędzie składniki materialne i niematerialne posiadające łącznie cechy gospodarczo niezależnego podmiotu.

Zgodnie z art. 551 KC, przedsiębiorstwo jest zorganizowanym zespołem składników niematerialnych i materialnych przeznaczonym do prowadzenia działalności gospodarczej. Wymienione w cytowanym przepisie elementy składające się na przedsiębiorstwo stanowią otwarty katalog. Nie określono także w KC odrębnej definicji dla zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

Zatem wymienione w przepisie elementy składające się na przedsiębiorstwo bądź jego zorganizowaną część są elastycznym katalogiem, a ich forma i rodzaj każdorazowo uzależniona jest od rodzaju i specyfiki danego podmiotu.

Ponadto stwierdzić należy, że transakcje sprzedaży składników majątkowych jakie Spółdzielnia zamierza zbyć w pierwszym etapie w żaden sposób nie ograniczają możliwości osiągania celów biznesowych jakie będzie mógł realizować nabywca.

W ocenie Wnioskodawcy zbywany zespół składników majątkowych posiada:

1\. Wyodrębnienie organizacyjne – umożliwia realizację w pełni przypisanych zadań na bazie istniejących zasobów;

2\. Wyodrębnienie funkcjonalne – przejawiające się kompletnością zbywanych składników materialnych i niematerialnych do dalszej kontynuacji tożsamej działalności bez konieczności reorganizacji, inwestowania przy zapewnieniu możliwości osiągania celów gospodarczych na tożsamym poziomie i w tożsamym zakresie;

3\. Wyodrębnienie finansowe – gdyż przedmiotowy zespół składników stanowić może samodzielny i samofinansujący się podmiot gospodarczy, a prowadzone dotychczas ewidencje finansowe księgowe w sposób jednoznaczny wskazują na pełną gotowość zespołu składników do kontynuacji dotychczasowej działalności. W świetle powyższego, w ocenie Wnioskodawcy – zbycie zespołu składników majątkowych jakie planowane jest w II etapie uznać należy za transakcję zbycia zorganizowanej części przedsiębiorstwa, która korzysta z wyłączenia ze stosowania przepisów ustawy o VAT, na mocy art. 6 pkt 1 tejże ustawy.

Ocena stanowiska
----------------

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku – **jest prawidłowe** w części dotyczącej zwolnienia od podatku VAT sprzedaży nieruchomości zabudowanych oraz lokali mieszkalnych (Etap I), na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy (pytanie oznaczone we wniosku nr 1) i **nieprawidłowe** w części dotyczącej uznania sprzedaży składników majątkowych za zorganizowaną część przedsiębiorstwa, której zbycie będzie wyłączone spod działania przepisów ustawy (pytanie oznaczone we wniosku nr 2).

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
----------------------------------------

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 361 ze zm.), zwanej dalej ustawą:

Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem”, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:

Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

W oparciu o art. 2 pkt 6 ustawy:

Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o towarach - rozumie się przez to rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

W świetle art. 8 ust. 1 ustawy:

Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1\. przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;

2\. zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;

3\. świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Stosownie do art. 2 pkt 22 ustawy:

Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o sprzedaży – rozumie się przez to odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.

W świetle przedstawionych powyżej przepisów, zarówno grunty, jak i budynki oraz budowle spełniają definicję towaru wynikającą z art. 2 pkt 6 ustawy, a ich sprzedaż stanowi dostawę towarów, o której mowa w art. 7 ust. 1 ustawy.

Na mocy art. 15 ust. 1 ustawy:

Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Jak wynika natomiast z art. 15 ust. 2 ustawy:

Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Określony w ustawie zakres opodatkowania podatkiem od towarów i usług wskazuje, że do tego, aby faktycznie zaistniało opodatkowanie danej czynności konieczne jest, aby czynność podlegającą opodatkowaniu wykonał podmiot, który dla tej właśnie czynności będzie działał jako podatnik. Definicja działalności gospodarczej, zawarta w ustawie, ma charakter uniwersalny, pozwalający na objęcie pojęciem „podatnik” tych wszystkich podmiotów, które prowadzą określoną działalność, występując w profesjonalnym obrocie gospodarczym. Ponadto, działalność gospodarczą stanowi wykorzystywanie towarów w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Dostawa towarów podlegać będzie opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług wyłącznie wówczas, gdy dokonywana będzie przez podmiot mający status podatnika, a dodatkowo działającego w takim charakterze w odniesieniu do danej transakcji. Istotnym dla określenia, że w odniesieniu do konkretnej dostawy mamy do czynienia z podatnikiem podatku VAT jest stwierdzenie, że prowadzi on działalność gospodarczą w rozumieniu przepisów ustawy.

Należy zaznaczyć, że sprzedaż składników majątku przedsiębiorstwa podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Wykonywana czynność, która podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, może korzystać ze zwolnienia od tego podatku albo może być opodatkowana tym podatkiem.

Zakres i zasady zwolnienia od podatku od towarów i usług dostawy towarów lub świadczenia usług zostały określone m.in. w art. 43 ustawy.

Dla dostawy budynków, budowli lub ich części ustawodawca przewidział zwolnienie od podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 lub pkt 10a ustawy.

Jak wynika z art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy:

Zwalnia się od podatku dostawę budynków, budowli lub ich części, z wyjątkiem gdy:

a) dostawa jest dokonywana w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim,

b) pomiędzy pierwszym zasiedleniem a dostawą budynku, budowli lub ich części upłynął okres krótszy niż 2 lata.

Zgodnie z art. 2 pkt 14 ustawy:

Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o pierwszym zasiedleniu – rozumie się przez to oddanie do użytkowania pierwszemu nabywcy lub użytkownikowi lub rozpoczęcie użytkowania na potrzeby własne budynków, budowli lub ich części, po ich:

a) wybudowaniu lub

b) ulepszeniu, jeżeli wydatki poniesione na ulepszenie, w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, stanowiły co najmniej 30% wartości początkowej.

Jak wynika z powyższych uregulowań, zwolnienie wynikające z art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy, stosuje się w odniesieniu do dostawy całości lub części budynków, budowli, jeżeli w stosunku do nich doszło do pierwszego zasiedlenia, przy czym okres pomiędzy pierwszym zasiedleniem a dostawą nie jest krótszy niż 2 lata. Wykluczenie z tego zwolnienia następuje w sytuacjach, gdy dostawa jest dokonywana w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim oraz w sytuacji, gdy od momentu pierwszego zasiedlenia do chwili sprzedaży nie minęły co najmniej 2 lata.

Należy również zauważyć, że w świetle art. 43 ust. 10 ustawy:

Podatnik może zrezygnować ze zwolnienia od podatku, o którym mowa w ust. 1 pkt 10, i wybrać opodatkowanie dostawy budynków, budowli lub ich części, pod warunkiem że dokonujący dostawy i nabywca budynku, budowli lub ich części:

1) są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni;

2) złożą:

a) przed dniem dokonania dostawy tych obiektów właściwemu dla ich nabywcy naczelnikowi urzędu skarbowego lub

b) w akcie notarialnym, do zawarcia którego dochodzi w związku z dostawą tych obiektów

– zgodne oświadczenie, że wybierają opodatkowanie dostawy budynku, budowli lub ich części.

W oparciu o art. 43 ust. 11 ustawy:

Oświadczenie, o którym mowa w ust. 10 pkt 2, musi również zawierać:

1) imiona i nazwiska lub nazwę, adresy oraz numery identyfikacji podatkowej dokonującego dostawy oraz nabywcy;

2) planowaną datę zawarcia umowy dostawy budynku, budowli lub ich części – w przypadku, o którym mowa w ust. 10 pkt 2 lit. a;

3) adres budynku, budowli lub ich części.

A zatem ustawodawca daje podatnikom, dokonującym dostawy budynków, budowli lub ich części spełniających przesłanki do korzystania ze zwolnienia od podatku wskazanego w art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy – po spełnieniu określonych warunków – możliwość rezygnacji ze zwolnienia i opodatkowania transakcji na zasadach ogólnych. Przy czym podkreślić należy, że niniejsze prawo zostało zawężone tylko do rezygnacji ze zwolnienia wynikającego z art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy.

Należy ponadto wskazać, że kwestię opodatkowania dostawy gruntu, na którym posadowione zostały budynki lub budowle, rozstrzyga przepis art. 29a ust. 8 ustawy, według którego:

W przypadku dostawy budynków lub budowli trwale z gruntem związanych albo części takich budynków lub budowli z podstawy opodatkowania nie wyodrębnia się wartości gruntu.

W świetle tego przepisu, przy sprzedaży budynków lub budowli, dokonywanej wraz z dostawą gruntu, na którym są one posadowione, grunt dzieli byt prawny budynków, budowli lub ich części w zakresie opodatkowania podatkiem od towarów i usług. Jeżeli dostawa budynków albo budowli lub ich części podlega opodatkowaniu podatkiem VAT, opodatkowana jest również dostawa gruntu, na którym obiekt jest posadowiony.

Wskazać należy, że ustawa oraz przepisy wykonawcze do niej nie zawierają definicji lokalu, zatem należy posiłkować się w tym zakresie przepisami ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (t. j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1048 ze zm.).

O możliwości wyodrębnienia prawnego lokalu decyduje przesłanka samodzielności.

W myśl art. 2 ust. 1 ustawy o własności lokali:

Samodzielny lokal mieszkalny, a także lokal o innym przeznaczeniu, zwane dalej „lokalami”, mogą stanowić odrębne nieruchomości.

Zgodnie z art. 2 ust. 2 ww. ustawy:

Samodzielnym lokalem mieszkalnym, w rozumieniu ustawy, jest wydzielona trwałymi ścianami w obrębie budynku izba lub zespół izb przeznaczonych na stały pobyt ludzi, które wraz z pomieszczeniami pomocniczymi służą zaspokajaniu ich potrzeb mieszkaniowych. Przepis ten stosuje się odpowiednio również do samodzielnych lokali wykorzystywanych zgodnie z przeznaczeniem na cele inne niż mieszkalne.

W świetle art. 2 ust. 3 ustawy o własności lokali:

Spełnienie wymagań, o których mowa w ust. 1a-2, stwierdza starosta w formie zaświadczenia.

Oznacza to, że dokumentem kluczowym dla potwierdzenia prawnego wyodrębnienia danego lokalu jest uzyskanie zaświadczenia o samodzielności lokalu, wydanego przez odpowiedni organ władzy publicznej.

Ustawa o własności lokali wprowadza również pojęcie nieruchomości wspólnej oraz określa warunki, jakim obwarowane jest jej powstanie i zasady obliczania w niej udziału.

Z kolei z art. 2 ust. 4 cyt. ustawy wynika, że:

Do lokalu mogą przynależeć, jako jego części składowe, pomieszczenia, choćby nawet do niego bezpośrednio nie przylegały lub były położone w granicach nieruchomości gruntowej poza budynkiem, w którym wyodrębniono dany lokal, a w szczególności: piwnica, strych, komórka, garaż, zwane dalej „pomieszczeniami przynależnymi”.

Treść przywołanych wyżej przepisów wskazuje na wyraźne rozróżnienie pomiędzy pomieszczeniami pomocniczymi, które związane są z izbą lub zespołem izb przeznaczonych na pobyt stały w sposób funkcjonalny, polegający na wykorzystaniu całej przestrzeni bezpośrednio dla zaspokajania mieszkaniowych potrzeb ludzi, a pomieszczeniami przynależnymi, które chociaż w sensie prawnym stanowią część lokalu mieszkalnego, jednak w sensie funkcjonalnym służą do zaspokajania innych niż mieszkaniowe potrzeb ludzi.

Ustawa o własności lokali wprowadza również pojęcie nieruchomości wspólnej, określa warunki, jakim obwarowane jest jej powstanie i zasady obliczania w niej udziału.

Według art. 3 ust. 1 cyt. ustawy:

W razie wyodrębnienia własności lokali właścicielowi lokalu przysługuje udział w nieruchomości wspólnej jako prawo związane z własnością lokali. Nie można żądać zniesienia współwłasności nieruchomości wspólnej, dopóki trwa odrębna własność lokali.

W myśl art. 3 ust. 2 ww. ustawy:

Nieruchomość wspólną stanowi grunt oraz części budynku i urządzenia, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali.

Stosownie natomiast do treści art. 7 ust. 1 i ust. 2 ustawy o własności lokali:

1\. Odrębną własność lokalu można ustanowić w drodze umowy, a także jednostronnej czynności prawnej właściciela nieruchomości albo orzeczenia sądu znoszącego współwłasność.

2\. Umowa o ustanowieniu odrębnej własności lokalu powinna być dokonana w formie aktu notarialnego; do powstania tej własności niezbędny jest wpis do księgi wieczystej.

Z powyższych przepisów wynika, że odrębną nieruchomość może stanowić samodzielny lokal, a dla powstania odrębnej własności lokali niezbędny jest wpis do księgi wieczystej mający charakter konstytutywny. Bez wpisu do księgi wieczystej odrębna własność lokalu (części budynku) nie może skutecznie powstać. Na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług lokal ten staje się odrębnym od budynku towarem i stanowi samodzielny przedmiot czynności podlegających opodatkowaniu tym podatkiem.

W przedmiotowej sprawie – celem ustalenia przedmiotu dostawy – wskazać należy, że – jak stanowi art. 46 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1061 ze zm.), zwanej dalej „Kodeksem cywilnym”:

Nieruchomościami są części powierzchni ziemskiej stanowiące odrębny przedmiot własności (grunty), jak również budynki trwale z gruntem związane lub części takich budynków, jeżeli na mocy przepisów szczególnych stanowią odrębny od gruntu przedmiot własności.

Z powyższej definicji wynika, że na gruncie polskiego prawa można wyodrębnić trzy rodzaje nieruchomości w sensie prawnym:

· grunty (stanowiące część powierzchni ziemskiej),

· budynki trwale z gruntem związane (tzw. nieruchomości budynkowe),

· części tych budynków (tzw. nieruchomości lokalowe).

Stosownie natomiast do treści art. 47 § 1 i § 2 Kodeksu cywilnego:

§ 1. Część składowa rzeczy nie może być odrębnym przedmiotem własności i innych praw rzeczowych.

§ 2. Częścią składową rzeczy jest wszystko, co nie może być od niej odłączone bez uszkodzenia lub istotnej zmiany całości albo bez uszkodzenia lub istotnej zmiany przedmiotu odłączonego.

Jak stanowi art. 48 Kodeksu cywilnego:

Z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych, do części składowych gruntu należą w szczególności budynki i inne urządzenia trwale z gruntem związane, jak również drzewa i inne rośliny od chwili zasadzenia lub zasiania.

Ponadto należy wskazać, że zgodnie z art. 50 Kodeksu cywilnego:

Za części składowe nieruchomości uważa się także prawa związane z jej własnością.

Jednocześnie Minister Infrastruktury w § 3 pkt 14 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2022 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t. j. Dz. U. poz. 1225 ze zm.) określił, że przez:

Lokal użytkowy - należy rozumieć jedno pomieszczenie lub zespół pomieszczeń, wydzielone stałymi przegrodami budowlanymi, niebędące mieszkaniem, pomieszczeniem technicznym albo pomieszczeniem gospodarczym.

Natomiast pomieszczenie gospodarcze – zgodnie z § 3 pkt 13 ww. rozporządzenia to:

Pomieszczenie znajdujące się poza mieszkaniem lub lokalem użytkowym, służące do przechowywania przedmiotów lub produktów żywnościowych użytkowników budynku, materiałów lub sprzętu związanego z obsługą budynku, a także opału lub odpadów stałych.

Ponadto, zgodnie z objaśnieniami zawartymi w załączniku do Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB) (t. j. Dz. U. nr 112 poz. 1316 ze zm.), część mieszkaniowa budynku mieszkalnego obejmuje pomieszczenia mieszkalne (kuchnie, pokoje wypoczynkowe, sypialnie), pomieszczenia pomocnicze, piwnice oraz pomieszczenia ogólnego użytkowania (np. wózkownie, suszarnie).

Z powyższego wynika, iż dodatkowe pomieszczenia, np. pomieszczenia wózkowni, piwnic, które co do zasady mogą przynależeć do lokalu mieszkalnego, nie powinny być traktowane jako lokal użytkowy, gdyż stanowią pomieszczenia gospodarcze lokalu mieszkalnego, służące zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, przeznaczone do przechowywania materiałów, przedmiotów, opału lub produktów żywnościowych użytkowników lokalu.

Z opisu sprawy wynika, że są Państwo czynnym podatnikiem VAT i prowadzą działalność rolniczą polegającą na produkcji roślinnej.

Walne Zgromadzenie Członków Spółdzielni podjęto uchwały o postawieniu Państwa w stan likwidacji. Od 1 października 2022 r. dokonali Państwo sprzedaży zbędnych składników majątkowych niewykorzystywanych do obecnie prowadzonej działalności rolniczej.

Sprzedaż pozostałych składników majątkowych planowana jest w dwóch etapach:

I etap – sprzedaż zabudowanych nieruchomości wraz z posadowionymi na nich budynkami mieszkalnymi, użytkowymi i gospodarczymi oraz częściami wspólnymi oraz sprzedaż lokali mieszkalnych w 4-lokalowym budynku mieszkalnym, na rzecz członków Spółdzielni, byłych jej członków, dzieci członków i wdowy po członku Spółdzielni. W etapie tym sprzedane zostaną:

1\. Lokal mieszkalny nr 1 położony w 4-lokalowym budynku mieszkalnym, znajdującym się na działce nr 1 wraz z przynależnymi pomieszczeniami oraz udział w częściach wspólnych ww. działki w ramach, którego będzie przysługiwało prawo do wyłącznego korzystania z ogródka. Wszystkie wymienione elementy składowe objęte są jedną księgą wieczystą (\`(...)\`).

W obecnym stanie prawnym, zgodnie z wydanym przez starostwo powiatowe zaświadczeniem do lokalu 1 składającego się z dwóch pokoi, kuchni, łazienki, schowka i korytarza przynależą dwie piwnice oraz pomieszczenie gospodarcze na parterze i pomieszczenie gospodarcze na poddaszu w budynku gospodarczym zlokalizowane w budynku gospodarczym na tej samej działce. Wszystkie te elementy składowe stanowią samodzielny lokal mieszkalny, zgodnie z treścią wydanego zaświadczenia. Pomieszczenia przynależne do lokalu nr 1 są integralnie związane z prawem własności do tego lokalu, gdyż łącznie stanowią odrębną całość stanowiącą – zgodnie z wydanym zaświadczeniem – samodzielny lokal mieszkalny. Przy wyodrębnianiu lokalu zakładana będzie odrębna księga wieczysta, która opisuje dany lokal. W spisie spraw w księdze tego lokalu pojawi się wpis, że z własnością tego lokalu wiąże prawo własności w działce gruntowej, w tym obszar obejmujący ogródek. Sprzedaż lokalu mieszkalnego nr 1 wraz z przynależnymi elementami składowymi i udziałami w części wspólnej dokonana będzie na podstawie jednej umowy i jednego aktu notarialnego.

2\. Lokal mieszkalny nr 2 położony w 4-lokalowym budynku mieszkalnym, znajdującym się na działce nr 1 wraz z przynależnymi pomieszczeniami oraz udział w częściach wspólnych ww. działki w ramach, którego będzie przysługiwało prawo do wyłącznego korzystania z ogródka. Wszystkie wymienione elementy składowe objęte są jedną księgą wieczystą (\`(...)\`).

W obecnym stanie prawnym, zgodnie z wydanym przez starostwo powiatowe zaświadczeniem do lokalu 2 składającego się z dwóch pokoi, kuchni, łazienki, i korytarza do którego przynależą dwie piwnice oraz trzy pomieszczenia gospodarcze z korytarzem na parterze i pomieszczenie gospodarcze na poddaszu zlokalizowane w budynku gospodarczym na tej samej działce. Wszystkie te elementy składowe stanowią samodzielny lokal mieszkalny, zgodnie z treścią wydanego zaświadczenia. Pomieszczenia przynależne do lokalu nr 2 są integralnie związane z prawem własności do tego lokalu, gdyż łącznie stanowią odrębną całość stanowiącą – zgodnie z wydanym zaświadczeniem – samodzielny lokal mieszkalny. Przy wyodrębnianiu lokalu zakładana będzie odrębna księga wieczysta, która opisuje dany lokal. W spisie spraw w księdze tego lokalu pojawi się wpis, że z własnością tego lokalu wiąże prawo własności w działce gruntowej, w tym obszar obejmujący ogródek. Sprzedaż lokalu mieszkalnego nr 2 wraz z przynależnymi elementami składowymi i udziałami w części wspólnej dokonana będzie na podstawie jednej umowy i jednego aktu notarialnego.

3\. Lokal mieszkalny nr 3 położony w 4-lokalowym budynku mieszkalnym, znajdującym się na działce nr 1 wraz z przynależnymi pomieszczeniami oraz udział w częściach wspólnych ww. działki w ramach, którego będzie przysługiwało prawo do wyłącznego korzystania z ogródka. Wszystkie wymienione elementy składowe objęte są jedną księgą wieczystą (\`(...)\`).

W obecnym stanie prawnym, zgodnie z wydanym przez starostwo powiatowe zaświadczeniem do lokalu 3 składającego się z dwóch pokoi, kuchni, łazienki, schowka i korytarza, do którego przynależą dwie piwnice oraz dwa pomieszczenia gospodarcze na parterze i pomieszczenie gospodarcze na poddaszu zlokalizowane w budynku gospodarczym na tej samej działce. Wszystkie te elementy składowe stanowią samodzielny lokal mieszkalny, zgodnie z treścią wydanego zaświadczenia. Pomieszczenia przynależne do lokalu nr 3 są integralnie związane z prawem własności do tego lokalu, gdyż łącznie stanowią odrębną całość stanowiącą – zgodnie z wydanym zaświadczeniem – samodzielny lokal mieszkalny. Przy wyodrębnianiu lokalu zakładana będzie odrębna księga wieczysta, która opisuje dany lokal. W spisie spraw w księdze tego lokalu pojawi się wpis, że z własnością tego lokalu wiąże prawo własności w działce gruntowej, w tym obszar obejmujący ogródek. Sprzedaż lokalu mieszkalnego nr 3 wraz z przynależnymi elementami składowymi i udziałami w części wspólnej dokonana będzie na podstawie jednej umowy i jednego aktu notarialnego.

4\. Lokal mieszkalny nr 4 położony w 4-lokalowym budynku mieszkalnym, znajdującym się na działce nr 1 wraz z przynależnymi pomieszczeniami oraz udział w częściach wspólnych ww. działki w ramach, którego będzie przysługiwało prawo do wyłącznego korzystania z ogródka. Wszystkie wymienione elementy składowe objęte są jedną księgą wieczystą (\`(...)\`).

W obecnym stanie prawnym, zgodnie z wydanym przez starostwo powiatowe zaświadczeniem do lokalu 4 składającego się z dwóch pokoi, kuchni, łazienki, schowka i korytarza, do którego przynależą dwie piwnice oraz cztery pomieszczenia gospodarcze na parterze i pomieszczenie gospodarcze na poddaszu zlokalizowane w budynku gospodarczym na tej samej działce. Wszystkie te elementy składowe stanowią samodzielny lokal mieszkalny, zgodnie z treścią wydanego zaświadczenia. Pomieszczenia przynależne do lokalu nr 4 są integralnie związane z prawem własności do tego lokalu, gdyż łącznie stanowią odrębną całość stanowiącą – zgodnie z wydanym zaświadczeniem – samodzielny lokal mieszkalny. Przy wyodrębnianiu lokalu zakładana będzie odrębna księga wieczysta, która opisuje dany lokal. W spisie spraw w księdze tego lokalu pojawi się wpis, że z własnością tego lokalu wiąże prawo własności w działce gruntowej, w tym obszar obejmujący ogródek. Sprzedaż lokalu mieszkalnego nr 4 wraz z przynależnymi elementami składowymi i udziałami w części wspólnej dokonana będzie na podstawie jednej umowy i jednego aktu notarialnego.

W stosunku do wszystkich czterech lokali pierwsze oddanie ich do użytkowania nastąpiło na początku lat 80-tych XX wieku. W momencie sprzedaży czas jaki minie od oddania ich do użytkowania to ponad 40 lat. Nie ponosili Państwo wydatków związanych z ulepszeniem budynku czterolokalowego. Wszelkie wydatki związane z ulepszeniami ponosili każdorazowo najemcy. Jednakże z treści wniosku nie wynika aby ww. nakłady zostały z Państwem rozliczone.

Ponadto są Państwo w posiadaniu nieruchomości:

· działki nr 2 zabudowanej budynkiem mieszkalno-biurowym;

· działki nr 3 zabudowanej budynkiem mieszkalnym oraz budynkiem gospodarczym;

· działki nr 4 zabudowanej budynkiem mieszkalnym połączonym z budynkiem gospodarczym oraz wolnostojącym budynkiem gospodarczym.

Wszystkie budynki będące przedmiotem sprzedaży to budynki kilkudziesięcioletnie. Od pierwszego zasiedlenia przedmiotowych budynków upłynął także okres wieloletni.

Nie ponosili Państwo nakładów na ulepszenie wszystkich budynków i lokali objętych etapem I.

Państwa wątpliwości dotyczą zwolnienia od podatku VAT sprzedaży lokali mieszkalnych oraz nieruchomości zabudowanych (Etap I), na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy (pytanie oznaczone we wniosku nr 1).

W celu ustalenia czy dla ww. obiektów zastosowanie znajdzie zwolnienie od podatku VAT, należy w pierwszej kolejności rozstrzygnąć, czy względem poszczególnych lokali i budynków, będących przedmiotem sprzedaży, nastąpiło pierwsze zasiedlenie.

Jak wskazano powyżej, pierwsze zasiedlenie to zajęcie budynku, budowli lub ich części do używania po jego wybudowaniu lub ulepszeniu.

Podkreślenia wymaga fakt, że wartość początkowa budynku, budowli lub ich części ulega zwiększeniu o poniesione nakłady na ich ulepszenie jedynie w sytuacji, gdy są one poniesione bezpośrednio przez podatnika, a nie przez podmiot korzystający z tych nieruchomości na podstawie określonego tytułu prawnego, np. umowy najmu.

Zgodnie z art. 3531 Kodeksu cywilnego:

Strony zawierające umowę mogą ułożyć stosunek prawny według swego uznania, byleby jego treść lub cel nie sprzeciwiały się właściwości (naturze) stosunku, ustawie ani zasadom współżycia społecznego.

Z punktu widzenia prawa cywilnego właściciel budynku/lokalu oddanego w najem, dzierżawę, jest również właścicielem dokonanych ulepszeń tego obiektu. Sposób rozliczenia się przez strony umowy najmu/dzierżawy w związku z ulepszeniami poczynionymi przez użytkownika, pozostawiony jest, w ramach swobody zawierania umów, woli stron, chyba że ze względu na treść lub cel umów w tym przedmiocie sprzeciwiałyby się właściwości (naturze) stosunku umowy najmu/dzierżawy, ustawie lub zasadom współżycia społecznego, co wynika z brzmienia z powyższego przepisu.

W myśl art. 676 Kodeksu cywilnego:

Jeżeli najemca ulepszył rzecz najętą, wynajmujący, w braku odmiennej umowy, może według swego wyboru albo zatrzymać ulepszenia za zapłatą sumy odpowiadającej ich wartości w chwili zwrotu, albo żądać przywrócenia stanu poprzedniego.

Co istotne, wartość początkowa budynków/budowli lub ich części ulega zwiększeniu o poniesione nakłady na ich ulepszenie jedynie w sytuacji, gdy są one poniesione bezpośrednio przez podatnika (dokonującego dostawy budynku, budowli lub ich części).

Zatem, w przedstawionych okolicznościach sprawy wydatki poniesione przez najemcę nie mogą stanowić wydatków na ulepszenie lokalu w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym. Nie mogą one zatem wpływać na ocenę kwestii pierwszego zasiedlenia lokalu w rozumieniu art. 2 pkt 14 ustawy.

Z opisu zdarzenia przyszłego wynika, że przedmiotem dostawy będą 4 lokale mieszkalne wraz z przynależnymi pomieszczeniami oraz udział w częściach wspólnych, dla których na moment sprzedaży, zostaną założone odrębne księgi wieczyste. Ponadto, zgodnie z treścią wydanego zaświadczenia, wszystkie elementy składowe składające się na dany lokal, stanowią samodzielny lokal mieszalny. Jak Państwo wskazali w stosunku do wszystkich czterech lokali pierwsze oddanie ich do użytkowania nastąpiło na początku lat 80-tych XX wieku. Zatem w momencie sprzedaży czas jaki minie od oddania ich do użytkowania, to ponad 40 lat. Nie ponosili Państwo wydatków związanych z ulepszeniem budynku czterolokalowego.

W związku z powyższym, należy uznać, że w odniesieniu do czterech lokali mieszkalnych nastąpiło pierwsze zasiedlenie i od tego momentu do dnia sprzedaży upłynie okres dłuższy niż 2 lata. Wobec tego transakcja dostawy ww. lokali, z uwagi na spełnienie warunków o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy, będzie korzystała ze zwolnienia od podatku VAT.

Ponadto przedmiotem sprzedaży będą również budynki zlokalizowane na działkach nr 2, nr 3 i nr 4. Wskazali Państwo, że są to budynki kilkudziesięcioletnie i w stosunku do nich również nastąpiło pierwsze zasiedlenie, od którego upłynął okres wieloletni. Ponadto na ww. budynki nie ponosili Państwo nakładów na ich ulepszenie.

Tym samym sprzedaż ww. budynków mieszkalnych i użytkowych będzie korzystała ze zwolnienia od podatku VAT, zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy.

W tej sytuacji – uwzględniając zapis art. 29a ust. 8 ustawy – dostawa gruntów, na którym ww. obiekty są posadowione, również będzie korzystała ze zwolnienia od podatku VAT.

**Podsumowując, stwierdzam, że sprzedaż przez Państwa lokali mieszkalnych oraz budynków zlokalizowanych na działkach nr 2, nr 3 i nr 4, z uwagi na spełnienie warunków, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy, będzie korzystała ze zwolnienia od podatku od towarów i usług.**

W związku z powyższym Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 1 należało uznać za prawidłowe.

Państwa wątpliwości dotyczą również uznania sprzedaży składników majątkowych w ramach etapu II za zbycie zorganizowanej części przedsiębiorstwa, które będzie wyłączone spod działania przepisów ustawy.

Przepis art. 6 ustawy wskazuje na wyłączenia określonych czynności spod zakresu przepisów ustawy o podatku od towarów i usług. Są w nim wskazane czynności, które co do zasady należą do grupy czynności podlegających opodatkowaniu, mieszczące się w zakresie odpłatnej dostawy towarów czy też odpłatnego świadczenia usług, z uwagi jednak na stosowne wyłączenie, czynności te nie podlegają opodatkowaniu.

Na mocy art. 6 pkt 1 ustawy:

Przepisów ustawy nie stosuje się do transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

Zatem w przypadku, gdy przedmiotem transakcji jest zbycie przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa, czynność ta nie podlega przepisom ustawy o podatku od towarów i usług.

Pojęcie „transakcja zbycia” należy rozumieć w sposób zbliżony do terminu „dostawy towarów” w ujęciu art. 7 ust. 1 ustawy, tzn. „zbycie” obejmuje wszelkie czynności, w ramach których następuje przeniesienie prawa do rozporządzania towarem jak właściciel, np. sprzedaż, zamianę, darowiznę, przeniesienie własności w formie wkładu niepieniężnego, czyli aportu.

Ze względu na szczególny charakter przepisu art. 6 pkt 1 ustawy, powinien on być interpretowany ściśle, co oznacza, że ma zastosowanie wyłącznie w przypadku zbycia (a zatem wszelkich czynności, w ramach których następuje przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel) przedsiębiorstwa (w rozumieniu Kodeksu cywilnego) lub zorganizowanej jego części, zdefiniowanej w art. 2 pkt 27e ustawy.

Przepisy ustawy nie zawierają definicji „przedsiębiorstwa”, zatem dla potrzeb przepisów podatkowych należy stosować definicję zawartą w art. 551 Kodeksu cywilnego, zgodnie z art. 551 Kodeksu cywilnego:

Przedsiębiorstwo jest zorganizowanym zespołem składników niematerialnych i materialnych przeznaczonym do prowadzenia działalności gospodarczej. Obejmuje ono w szczególności:

1) oznaczenie indywidualizujące przedsiębiorstwo lub jego wyodrębnione części (nazwa przedsiębiorstwa);

2) własność nieruchomości lub ruchomości, w tym urządzeń, materiałów, towarów i wyrobów, oraz inne prawa rzeczowe do nieruchomości lub ruchomości;

3) prawa wynikające z umów najmu i dzierżawy nieruchomości lub ruchomości oraz prawa do korzystania z nieruchomości lub ruchomości wynikające z innych stosunków prawnych;

4) wierzytelności, prawa z papierów wartościowych i środki pieniężne;

5) koncesje, licencje i zezwolenia;

6) patenty i inne prawa własności przemysłowej;

7) majątkowe prawa autorskie i majątkowe prawa pokrewne;

8) tajemnice przedsiębiorstwa;

9) księgi i dokumenty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Przedsiębiorstwo, jako przedmiot zbycia, musi stanowić całość pod względem organizacyjnym i funkcjonalnym, co oznacza, że najistotniejsze dla przedmiotowego zagadnienia jest ustalenie, czy zbywany majątek stanowi na tyle zorganizowany kompleks praw, obowiązków i rzeczy, że zdolny jest do realizacji zadań gospodarczych przypisywanych przedsiębiorstwu.

W myśl art. 552 Kodeksu cywilnego:

Czynność prawna mająca za przedmiot przedsiębiorstwo obejmuje wszystko, co wchodzi w skład przedsiębiorstwa, chyba że co innego wynika z treści czynności prawnej albo z przepisów szczególnych.

Zatem składniki materialne i niematerialne, wchodzące w skład przedsiębiorstwa, powinny pozostawać ze sobą we wzajemnych relacjach w ten sposób, że można mówić o nich jako o zespole, a nie zbiorze pewnych elementów. Istotne jest, aby w zbywanym przedsiębiorstwie zachowane zostały funkcjonalne związki pomiędzy poszczególnymi składnikami, tak żeby masa mogła posłużyć kontynuowaniu określonej działalności gospodarczej zbywcy.

Sformułowanie zawarte w zacytowanym art. 551 Kodeksu cywilnego „obejmuje ono w szczególności”, pozwala uznać, że definicja wymienia tylko przykładowe elementy przedsiębiorstwa. W rezultacie, przedsiębiorstwo może obejmować także inne, niewymienione w tym przepisie składniki, jak również może składać się z niektórych tylko elementów wyliczenia zawartego w art. 551 Kodeksu cywilnego.

W świetle powyższego, posłużenie się w art. 551 Kodeksu cywilnego zwrotem niedookreślonym „w szczególności” oraz w związku z art. 552 Kodeksu cywilnego, ustawodawca przesądził, że dla istnienia przedsiębiorstwa nie jest istotne występowanie wszystkich wymienionych w nim elementów, a nadto, że fakt ich istnienia nie przesądza o uznaniu danego zespołu składników za przedsiębiorstwo. Katalog składników tworzących przedsiębiorstwo ma bowiem charakter otwarty. Stanowisko takie aprobują sądy administracyjne, wskazując, że „przedsiębiorstwo obejmuje każdy zespół składników materialnych i niematerialnych służących do realizacji określonych zadań gospodarczych” (wyrok NSA z 15 maja 2012 r., sygn. akt I FSK 1223/11) oraz że „dla zbycia przedsiębiorstwa konieczne jest przeniesienie na nabywcę minimum środków pozwalających na kontynuowanie realizowanej uprzednio w tym przedsiębiorstwie działalności gospodarczej (wyrok NSA z 26 czerwca 2008 r., sygn. akt I FSK 688/07).

Zatem, strony danej transakcji mogą niektóre składniki przedsiębiorstwa wyłączyć z treści czynności dotyczącej takiego przedsiębiorstwa. Zakres tej swobody ograniczony jest jednak zachowaniem istoty przedsiębiorstwa. Przedmiotem czynności prawnej powinny być przynajmniej te składniki przedsiębiorstwa, które decydują o możliwości spełniania przez nie swojej funkcji.

Jeżeli zatem warunki, o których mowa w art. 551 Kodeksu cywilnego zostaną spełnione, to zbycie takiego przedsiębiorstwa do innego podmiotu, nie będzie podlegało przepisom ustawy.

Na mocy art. 6 pkt 1 ustawy, ustawodawca wyłączył ponadto z opodatkowania podatkiem od towarów i usług zbycie zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

W myśl art. 2 pkt 27e ustawy:

Ilekroć w przepisach ustawy jest mowa o zorganizowanej części przedsiębiorstwa - rozumie się przez to organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, który zarazem mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące te zadania.

Zorganizowana część przedsiębiorstwa, jako przedmiot zbycia, musi zatem stanowić całość pod względem organizacyjnym i funkcjonalnym, co oznacza, że najistotniejsze dla przedmiotowego zagadnienia jest ustalenie, czy przenoszony majątek stanowi na tyle zorganizowany kompleks praw, obowiązków i rzeczy oraz zobowiązań, że zdolny jest do realizacji zadań gospodarczych przypisywanych przedsiębiorstwu.

Podstawowym wymogiem dla uznania, że transakcja dotyczy zorganizowanej części przedsiębiorstwa jest więc to, aby obejmowała ona zespół składników materialnych i niematerialnych (w tym zobowiązań). Kolejnym warunkiem jest wydzielenie tego zespołu w istniejącym przedsiębiorstwie. Wydzielenie to ma zachodzić na trzech płaszczyznach: organizacyjnej, finansowej i funkcjonalnej (przeznaczenie do realizacji określonych zadań gospodarczych).

Wyodrębnienie organizacyjne oznacza, że zorganizowana część przedsiębiorstwa ma swoje miejsce w strukturze organizacyjnej podatnika jako dział, wydział, oddział itp. Przy czym, w doktrynie zwraca się uwagę, że organizacyjne wyodrębnienie powinno być dokonane na bazie statutu, regulaminu lub innego aktu o podobnym charakterze. Organizacyjny aspekt wyodrębnienia oznacza, że składniki tworzące „część przedsiębiorstwa” powinny posiadać cechę zorganizowania. Cecha ta powinna występować w „istniejącym przedsiębiorstwie”, a więc w ramach prowadzonej działalności i dotyczyć określonego zespołu składników tworzących część tego przedsiębiorstwa.

Wyodrębnienie finansowe najpełniej realizowane jest w przypadku zakładu lub oddziału osoby prawnej. Wyodrębnienie finansowe nie oznacza samodzielności finansowej, ale sytuację, w której przez odpowiednią ewidencję zdarzeń gospodarczych możliwe jest przyporządkowanie przychodów i kosztów oraz należności i zobowiązań do zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

Natomiast wyodrębnienie funkcjonalne należy rozumieć jako przeznaczenie do realizacji określonych zadań gospodarczych. Zorganizowana część przedsiębiorstwa musi stanowić funkcjonalnie odrębną całość – obejmować elementy niezbędne do samodzielnego prowadzenia działań gospodarczych, którym służy w strukturze przedsiębiorstwa. Aby zatem część mienia przedsiębiorstwa mogła być uznana za jego zorganizowaną część, musi ona – obiektywnie oceniając – posiadać potencjalną zdolność do funkcjonowania jako samodzielny podmiot gospodarczy. Składniki majątkowe materialne i niematerialne wchodzące w skład zorganizowanej części przedsiębiorstwa muszą zatem umożliwić nabywcy podjęcie działalności gospodarczej w ramach odrębnego przedsiębiorstwa.

W związku z powyższym, w rozumieniu przepisów podatkowych, aby określony zespół składników majątkowych mógł zostać zakwalifikowany jako zorganizowana część przedsiębiorstwa, nie jest wystarczające jakiekolwiek zorganizowanie masy majątkowej, ale musi się ona odznaczać pełną odrębnością niezbędną do samodzielnego funkcjonowania w obrocie gospodarczym.

Zorganizowaną część przedsiębiorstwa tworzą więc składniki, będące we wzajemnych relacjach, takich by można było mówić o nich jako o zespole, a nie o zbiorze przypadkowych elementów, których jedyną cechą wspólną jest własność jednego podmiotu gospodarczego.

Zatem, na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług mamy do czynienia ze zorganizowaną częścią przedsiębiorstwa, jeżeli spełnione są łącznie następujące przesłanki:

1) istnieje zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania;

2) zespół ten jest organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie;

3) składniki te przeznaczone są do realizacji określonych zadań gospodarczych;

4) zespół tych składników mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące ww. zadania gospodarcze.

Brak zaistnienia którejkolwiek z omawianych powyżej przesłanek wyklucza uznanie zespołu składników majątkowych przedsiębiorstwa za jego zorganizowaną część w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy.

Ponadto, przy ocenie, czy składniki zbywanego majątku powinny być uznane za przedsiębiorstwo, o którym mowa w art. 6 pkt 1 ustawy czy też za zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy, należy uwzględnić następujące okoliczności:

· zamiar kontynuowania przez nabywcę działalności prowadzonej dotychczas przez zbywcę przy pomocy składników majątkowych będących przedmiotem transakcji oraz

· faktyczną możliwość kontynuowania tej działalności w oparciu o składniki będące przedmiotem transakcji.

Wskazanej oceny należy dokonać na moment przeprowadzenia transakcji. Ponadto – jak wynika z orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości – dokonywana ocena powinna uwzględniać charakter prowadzonej przez podatnika działalności, a stwierdzenie, czy nastąpiło przekazanie przedsiębiorstwa lub jego samodzielnej części wymaga, aby całość przekazanych składników pozwalała na prowadzenie samodzielnej działalności gospodarczej.

Jednocześnie, każdorazowo należy dokonać całościowej oceny okoliczności faktycznych charakteryzujących daną transakcję. Każdy przypadek należy bowiem oceniać indywidualnie, uwzględniając przede wszystkim profil i specyfikę działalności danego podatnika.

W zakresie braku obowiązku opodatkowania czynności zbycia przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części wypowiedział się Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku z 27 listopada 2003 r. sprawa C-497/01, Zita Modes Sarl, w którym stwierdził, że celem ww. opcji jest uproszczenie rozliczeń związanych z przeniesieniem majątku przedsiębiorstwa lub jego części, bądź wniesieniem ich aportem. W wyroku tym przyjęto, że jeżeli państwo członkowskie wprowadziło do swojego systemu VAT opcję zawartą w pierwszym zdaniu art. 5 ust. 8 Szóstej Dyrektywy uznając, że w przypadku wydania całości majątku nie ma miejsca dostawa towarów w rozumieniu regulacji VAT, to zasada ta ma zastosowanie – nie wyłączając możliwości ograniczenia jej stosowania do okoliczności zawartych w zdaniu drugim tego samego paragrafu – do każdego wydania przedsiębiorstwa lub samodzielnej części przedsiębiorstwa, włączając składniki materialne i niematerialne, które łącznie stanowią przedsiębiorstwo lub część przedsiębiorstwa, mogącego samodzielnie prowadzić działalność gospodarczą. Nabywca musi jednak wyrazić zamiar dalszego prowadzenia nabytego przedsiębiorstwa lub jego części, a nie jego bezpośredniej likwidacji i sprzedaży zapasów. TSUE wskazał, że biorąc pod uwagę cel dyrektywy, pojęcia w niej użyte powinny być interpretowane w sposób jednolity i niezależny (autonomiczny), uwzględniając kontekst i cel regulacji. W wyroku tym, dokonując wykładni funkcjonalnej art. 5 ust. 8 Szóstej Dyrektywy, TSUE uznał, że celem wyłączenia zbycia przedsiębiorstwa z opodatkowania jest zapewnienie neutralności podatkowej takiej czynności, która obciążając stronę istotnym zobowiązaniem podatkowym i tak rodziłaby prawo do odliczenia lub zwrotu podatku naliczonego. Trybunał podkreślił, że przeniesienie, o jakim mowa w art. 19 Dyrektywy 2006/112/WE, dotyczy między innymi części przedsiębiorstwa, a istotne znaczenie ma funkcjonalne powiązanie składników majątkowych umożliwiające realizację określonego zadania gospodarczego.

Natomiast, w wyroku C-444/10 z 10 listopada 2011 r. TSUE wywiódł, że jeżeli działalność gospodarcza tego nie wymaga, przedmiotem zbycia nie muszą być wszystkie składniki z nią związane, aby czynność ta wyłączona była z opodatkowania na podstawie art. 5 ust. 8 Szóstej Dyrektywy.

Opis sprawy wskazuje, że prowadzą Państwo działalność rolniczą ograniczającą się do produkcji roślinnej. Dodatkowo uzyskują Państwo przychody z działalności pozarolniczej, które są wyłącznie pochodną realizowanej działalności głównej.

Walne Zgromadzenie Członków Spółdzielni podjęło uchwały o postawieniu Państwa w stan likwidacji.

W okresie trwania likwidacji, tj. od 1 października 2022 r. dokonali Państwo sprzedaży zbędnych składników majątkowych niewykorzystywanych do obecnie prowadzonej działalności rolniczej.

Sprzedaż pozostałych składników majątkowych planowana jest w dwóch etapach:

I etap – sprzedaż budynków mieszkalnych i użytkowych oraz lokali mieszkalnych, które nie są obecnie wykorzystywane do prowadzonej działalności rolniczej.

II etap – sprzedaż pozostałych materialnych i niematerialnych składników majątkowych należących do likwidowanej Spółdzielni.

W II etapie planowane jest znalezienie nabywcy i dokonanie sprzedaży wszystkich pozostałych materialnych i niematerialnych składników majątku. Jest to kompletny zespół składników wykorzystywanych do obecnie prowadzonej działalności rolniczej, w szczególności:

1\. Nieruchomości (użytki) rolne niezabudowane i zabudowane wraz z posadowionymi na części z nich budynkami i budowlami związanymi z prowadzoną działalnością oraz nieruchomość zabudowana budynkiem mieszkalnym dwulokalowym;

2\. Nieruchomości niezaliczające się do gospodarstwa rolnego na tle przepisów podatkowych, a w szczególności lasy (Ls) i drogi (dr);

3\. Sprzęt rolniczy;

4\. Środki transportowe;

5\. Urządzenia i maszyny;

6\. Sprzęt i wyposażenie biur i budynków;

7\. Sprzęt i wyposażenie pozostałe;

8\. Prawa i obowiązki wynikające z zawartych umów i polis;

9\. Dokumentacja dotycząca nieruchomości, maszyn, urządzeń, środków transportowych;

10\. Dokumentacja dotycząca prowadzonej działalności rolniczej.

Z uwagi na fakt, że Spółdzielnia nie prowadzi innej działalności niż rolnicza, przedmiotem sprzedaży będzie całość składników majątkowych obecnego przedsiębiorstwa, poza obiektami sprzedanymi na etapie I, które nie służą bezpośrednio do prowadzonej działalności. Pozostałe składniki w komplecie, obecnie służące prowadzonej działalności rolniczej, będą przedmiotem dostawy.

Przedmiot sprzedaży, jako zespół składników posiada pełną samodzielność finansową.

Sprzedawany zespół składników cechuje się kompletnością zbywanych składników majątkowych do kontynuacji działalności bez potrzeby dokonywania reorganizacji, inwestowania przy zapewnieniu możliwości osiągania tożsamych celów gospodarczych w zakresie prowadzonej dotychczas działalności. Na bazie przedmiotowych składników nabywca może prowadzić samodzielne przedsiębiorstwo realizujące cele gospodarcze w tożsamym zakresie.

Zespół tych składników może w obrocie gospodarczym funkcjonować jako samodzielny, samofinansujący się podmiot gospodarczy bez konieczności podejmowania innych działań prawnych i finansowych, oprócz tych związanych z procedurą ich nabycia. Z uwagi na charakter cechujący będący przedmiotem sprzedaży zespół składników majątkowych, tj. wykorzystanie do produkcji rolnej, jak i obowiązujące przepisy dotyczące obrotu gruntami rolnymi, przyszły nabywca musi posiadać uprawnienia rolnicze i spełniać kryteria do zakupu gruntów rolnych, tym samym będzie miał możliwość natychmiastowego kontynuowania dotychczas prowadzonej działalności rolniczej. Przedmiotowy zespół składników majątkowych w pełni to umożliwia.

Wskazali Państwo, że ten zespół składników, to prowadzone obecnie przedsiębiorstwo, z którego wyłączone zostaną składniki w postaci nieruchomości zabudowanych i lokali mieszkalnych, których sprzedaż planowana jest w I etapie.

Tym samym nabywca będzie miał faktyczną możliwość kontynuowania działalności prowadzonej obecnie przez Państwa w dotychczasowym zakresie, wyłącznie na podstawie składników majątkowych będących przedmiotem sprzedaży.

W chwili obecnej nie zatrudniają Państwo pracowników na podstawie umów o pracę. Działalność oparta jest wyłącznie na pracy członków Spółdzielni, którzy świadczą ją na zasadach określonych w ustawie prawo spółdzielcze i statucie jednostki.

W kwestii Państwa wątpliwości, w pierwszej kolejności należy przeanalizować czy przedmiot zbycia będzie stanowił przedsiębiorstwo w rozumieniu art. 551 Kodeksu cywilnego, czy też zorganizowaną część przedsiębiorstwa, o której mowa w art. 2 pkt 27e ustawy. Zaznaczyć należy, że fakt wyłączenia określonych składników z przedsiębiorstwa nie pozbawia automatycznie przekazywanego kompleksu majątkowego cech przedsiębiorstwa.

W analizowanej sprawie planują Państwo sprzedać kompletny zespół materialnych i niematerialnych majątkowych składników wykorzystywanych obecnie do prowadzenia działalności rolniczej, z których wyłączone zostaną budynki mieszkalne i użytkowe oraz lokale mieszkalne, niesłużące ww. działalności.

Jednocześnie wskazali Państwo, że zespół składników cechuje się kompletnością zbywanych składników majątkowych do kontynuacji działalności bez potrzeby dokonywania reorganizacji i inwestowania. Według Państwa, zespół składników, to prowadzone obecnie przedsiębiorstwo, z którego wyłączone zostaną składniki w postaci nieruchomości zabudowanych i lokali mieszkalnych, których sprzedaż planowana jest w I etapie. Tym samym nabywca będzie miał faktyczną możliwość kontynuowania obecnie prowadzonej działalności, wyłącznie na podstawie składników majątkowych będących przedmiotem sprzedaży. Ponadto przedmiot sprzedaży, jako zespół składników, posiada pełną samodzielność finansową i będzie zdolny do prowadzenia samodzielnego przedsiębiorstwa realizującego cele gospodarcze w tożsamym zakresie.

Zatem, wszystkie istotne składniki służące działalności prowadzonej przez Państwa zostaną przekazane nabywcy, umożliwiając tym samym prowadzenie (kontynuowanie) działalności polegającej na produkcji roślinnej. Samo wyłączenie z transakcji sprzedaży budynków oraz lokali mieszkalnych, pozostaje bez wpływu na możliwość funkcjonowania pozostałych przekazanych składników majątku w takim samym zakresie, w jakim służyły one Państwu w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą.

Biorąc pod uwagę całokształt okoliczności niniejszej sprawy należy uznać, że opisana we wniosku transakcja sprzedaży będzie stanowiła zbycie przedsiębiorstwa w rozumieniu przepisu art. 6 pkt 1 ustawy, które będzie wyłączone spod działania przepisów ustawy.

**W konsekwencji, z uwagi na fakt, że przedmiotem sprzedaży w etapie II będą wszystkie pozostałe materialne i niematerialne składniki majątkowe obecnie służące prowadzonej działalności rolniczej, należy uznać, że będą one stanowiły przedsiębiorstwo zdefiniowane w art. 551 Kodeksu cywilnego, a jego zbycie będzie wyłączone ze stosowania przepisów ustawy.**

Tym samym, Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 2 – pomimo identycznego skutku prawnego – jest nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje
--------------------

### Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Jestem ściśle związany przedstawionym we wniosku opisem zdarzenia przyszłego, Państwo ponoszą ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym jego przedstawieniem. Zatem, wydając przedmiotową interpretację oparłem się na wynikającym z treści wniosku opisie zdarzenia przyszłego. W przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, bądź celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych. Ponadto, w sytuacji zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego w opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

### Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli: Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.

· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
--------------------------------------------------------

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji
-----------------------------------------

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 ze zm.).