Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPB2/415-131/11/MM
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2011-05-12
Teza: Zakres skutków podatkowych umorzenia nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych, świadczeń z funduszu alimentacyjnego oraz zaliczki alimentacyjnej.
Słowa kluczowe: alimenty-świadczenia alimentacyjne; obowiązek-obowiązek płatnika; pomoc-pomoc społeczna; płatnik; umorzenie; zwolnienie-zwolnienie przedmiotowe; świadczenie-świadczenie nieodpłatne
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 1-art. 9; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 11; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 20; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy, przedstawione we wniosku z dnia 25 stycznia 2011 r. (data wpływu 3 lutego 2011 r.), uzupełnionym pismem z dnia 15 kwietnia 2011 r. (wpływ do tutejszego organu dnia 19 kwietnia 2011 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych umorzenia nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych, świadczeń z funduszu alimentacyjnego oraz zaliczki alimentacyjnej - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 3 lutego 2011 r. złożony został ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych umorzenia nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych, świadczeń z funduszu alimentacyjnego oraz zaliczki alimentacyjnej.

Z uwagi na stwierdzone we wniosku braki formalne, pismem z dnia 8 kwietnia 2011 r. wezwano Wnioskodawcę do ich usunięcia. Wniosek uzupełniony został w dniu 19 kwietnia 2011 r.

W przedmiotowym wniosku oraz w piśmie uzupełniającym przedstawiono następujący stan faktyczny.

Dyrektor Ośrodka Pomocy Społecznej działając w oparciu o art. 30 ust. 9 ustawy o świadczeniach rodzinnych bądź art. 16 ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej, bądź art. 23 ust. 8 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów podejmuje decyzje o umorzeniu wierzytelności najczęściej ze względu na trudną sytuację materialną świadczeniobiorców.

Zgodnie z art. 30 ust. 9 ustawy o świadczeniach rodzinnych, organ właściwy, który wydał decyzję w sprawie nienależnie pobranych świadczeniach rodzinnych, może umorzyć kwotę nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych, łącznie z odsetkami w całości lub w części, odroczyć termin płatności albo rozłożyć na raty, jeżeli zachodzą szczególnie uzasadnione okoliczności dotyczące sytuacji rodziny.

Natomiast w myśl art. 23 ust. 8 i art. 30 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, organ właściwy dłużnika i wierzyciela może umorzyć należności dłużnika i wierzyciela alimentacyjnego z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, uwzględniając sytuację dochodową i rodzinną tych osób.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

1.  Czy umarzanie nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych, lub zaliczki alimentacyjnej (w tym odsetek) świadczeniobiorcom stanowi przysporzenie majątkowe w postaci dodatkowego korzystania ze świadczeń z pomocy społecznej, a tym samym czy umorzenie nienależnie pobranych świadczeń stanowi przychód w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?
2.  Czy Wnioskodawca jest zobowiązany do wystawienia tym osobom – po zakończeniu roku podatkowego – informacji PIT-8C?

Zdaniem Wnioskodawcy, który opiera się na stanowisku wyrażonym w interpretacji indywidualnej wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie – uregulowanie w przepisach o świadczeniach rodzinnych i przepisach o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnej oraz zaliczce alimentacyjnej kwestii dotyczącej odstąpienia od żądania zwrotu nienależnie pobranych świadczeń jest również rodzajem świadczenia, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a tym samym korzysta ze zwolnienia od podatku dochodowego. W związku z umorzeniem nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych, świadczeń z funduszu alimentacyjnego lub zaliczki alimentacyjnej (w tym odsetek) świadczeniobiorcy uzyskują przychód zwolniony z opodatkowania, wobec czego na Wnioskodawcy nie powinien spoczywać obowiązek wystawiania informacji PIT-8C z tego tytułu.

Wnioskodawca wskazuje, że z dniem 1 stycznia 2009 r. weszła w życie zmiana art. 21 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Powyższa zmiana polega na zastąpieniu zwrotu „wypłacone na podstawie odrębnych przepisów”, zwrotem „otrzymane na podstawie odrębnych przepisów”. Znowelizowany przepis ma zastosowanie do uzyskanych dochodów od dnia 1 stycznia 2009 r.

W uzasadnieniu projektu ustawy, przygotowanym przez Departament Podatków Dochodowych wskazano, iż zmiana brzmienia art. 21 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych ma służyć temu, aby w przypadku nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych, po stronie podatnika nie występował przychód podlegający opodatkowaniu. Powyższa zmiana została wprowadzona na mocy art. 1 pkt 11 lit. a) tiret szóste ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw.

Zatem Wnioskodawca uważa, że udzielone na podstawie przepisów o świadczeniach rodzinnych, a także o pomocy osobom uprawnionym do alimentów świadczenia, choć umorzone podlegają zwolnieniu na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 51, poz. 307 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Stosownie do postanowień art. 11 ust. 1 ww. ustawy, przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Art. 20 ust. 1 ww. ustawy stanowi, iż za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17 oraz przychody nieznajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach.

W myśl art. 21 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy wolne od podatku dochodowego są świadczenia rodzinne otrzymane na podstawie przepisów o świadczeniach rodzinnych, dodatki rodzinne i pielęgnacyjne, świadczenia pieniężne otrzymane w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów oraz zasiłki porodowe otrzymane na podstawie odrębnych przepisów.

Z treści wniosku wynika, iż Dyrektor Ośrodka Pomocy Społecznej działając w oparciu o art. 30 ust. 9 ustawy o świadczeniach rodzinnych bądź art. 16 ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej, bądź art. 23 ust. 8 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów podejmuje decyzje o umorzeniu wierzytelności najczęściej ze względu na trudną sytuację materialną świadczeniobiorców.

Zgodnie art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992 ze zm.), osoba, która pobrała nienależnie świadczenia, jest obowiązana do ich zwrotu wraz z ustawowymi odsetkami.

Natomiast w myśl art. 30 ust. 9 tej ustawy, organ właściwy, który wydał decyzję w sprawie nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych, może umorzyć kwotę nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych łącznie z odsetkami w całości lub w części, odroczyć termin płatności albo rozłożyć na raty, jeżeli zachodzą szczególnie uzasadnione okoliczności dotyczące sytuacji rodziny.

Art. 23 ust. 8 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (t.j. Dz. U. z 2009 r. Nr 1, poz. 7 ze zm.) stanowi, iż organ właściwy wierzyciela oraz marszałek województwa mogą umorzyć kwotę nienależnie pobranych świadczeń wraz z odsetkami w całości lub w części, odroczyć termin płatności albo rozłożyć na raty, jeżeli zachodzą szczególnie uzasadnione okoliczności dotyczące sytuacji rodziny.

Natomiast stosownie do art. 16 ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz o zaliczce alimentacyjnej (Dz. U. Nr 86, poz. 732 ze zm.), organ właściwy wierzyciela może umorzyć należności dłużnika alimentacyjnego z tytułu wypłaconych zaliczek, a także wierzyciela z tytułu nienależnie pobranej zaliczki, uwzględniając sytuację dochodową i rodzinną tych osób.

Uregulowanie w przepisach o świadczeniach rodzinnych kwestii dotyczących umorzenia nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych świadczy o tym, iż umorzenie takie jest rodzajem świadczenia rodzinnego i jako takie korzysta ze zwolnienia od podatku w myśl cytowanego art. 21 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Ze zwolnienia, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, korzystają również umorzone - na podstawie art. 23 ust. 8 o pomocy osobom uprawnionym do alimentów świadczenia z funduszu alimentacyjnego oraz umorzone na podstawie art. 16 ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej - zaliczki, gdyż ww. świadczenia należy zakwalifikować do świadczeń pieniężnych otrzymywanych w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów.

W związku z umorzeniem ww. świadczeń (wraz z odsetkami), świadczeniobiorcy uzyskują przychód zwolniony z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Wobec powyższego Wnioskodawca nie ma obowiązku sporządzenia informacji PIT-8C.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, ul. Emilii Plater 1, 10-562 Olsztyn po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.