Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPB3/423-4/08/MK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2008-04-01
Teza: 1. Czy w przedstawionych stanach faktycznych Spółdzielnia prawidłowo rozumie pojęcie gospodarki zasobami mieszkaniowymi? 2. Czy - w związku z tak rozumianym pojęciem gospodarki zasobami mieszkaniowymi Spółdzielnia może tworzyć fundusz remontowy z odpisów ze wszystkich lokali zaliczonych przez Spółdzielnię do gospodarki zasobami mieszkaniowym, tj. wszystkich lokali, do których przysługuje spółdzielcze lokatorskie i własnościowe prawo do lokali mieszkalnych, własnościowe prawo do lokali użytkowych, w tym garaży, do których to prawa przysługują członkom Spółdzielni oraz właścicielom nie będącym członkami, za wyjątkiem lokali, które Spółdzielnia wynajmuje?
Słowa kluczowe: fundusz-fundusz remontowy; garaż; koszt-koszty uzyskania przychodów; lokal; lokal-lokal użytkowy; najem; odpisy; spółdzielnie-spółdzielnie mieszkaniowe; zasób-gospodarowanie zasobami mieszkaniowymi; zasób-zasoby mieszkaniowe; zwolnienie-zwolnienie przedmiotowe
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 4

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (j.t. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2007 r. Nr 112, poz. 770) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółdzielni przedstawione we wniosku z dnia 28 grudnia 2007 r. (data wpływu 2 stycznia 2008 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie zwolnienia od podatku dochodów na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 44 tej ustawy oraz prawidłowości zaliczania do kosztów uzyskania przychodów odpisów na fundusz remontowy od lokali użytkowych – **jest nieprawidłowe**

UZASADNIENIE

W dniu 2 stycznia 2008 r. wpłynął do tut. organu wniosek Spółdzielni o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie zwolnienia od podatku dochodów na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 44 tej ustawy oraz prawidłowości zaliczania do kosztów uzyskania przychodów odpisów na fundusz remontowy od lokali użytkowych.

**W przedmiotowym wniosku przedstawiono następujące stany faktyczne.**

Spółdzielnia wskazuje, że jest właścicielem budynków mieszkalnych i budynków niemieszkalnych. W budynkach mieszkalnych znajdują się lokale mieszkalne, lokale użytkowe i garaże, do których ustanowione są spółdzielcze własnościowe prawa (sfinansowane wkładami budowlanymi, jak też lokale użytkowe sfinansowane funduszem zasobowym spółdzielni (w najmie).

Ponadto posiada budynki wolnostojące, w których znajdują się lokale, do których ustanowione są własnościowe prawa do lokali oraz wolnostojące garaże z własnościowym prawem i będące przedmiotem najmu.

Użytkownicy (dysponenci) lokali, do których ustanowione są spółdzielcze prawa do lokali mieszkalnych, usługowych i garaży oraz właściciele będący członkami lub nie będący członkami spółdzielni wnoszą opłaty pokrywające koszty ich utrzymania, w tym na fundusz remontowy, natomiast najemcy lokali usługowych i garaży wnoszą czynsz pokrywający koszty skalkulowane przez Spółdzielnię oraz uwzględniają w nim zysk Spółdzielni.

Wnioskodawca uważa, że wszystkie lokale - za wyjątkiem wynajmowanych, mieszczą się w pojęciu gospodarki zasobami mieszkaniowymi.

**W związku z powyższym zadano następujące pytania:**

Czy w przedstawionych stanach faktycznych Spółdzielnia prawidłowo rozumie pojęcie gospodarki zasobami mieszkaniowymi?

Czy - w związku z tak rozumianym pojęciem gospodarki zasobami mieszkaniowymi Spółdzielnia może tworzyć fundusz remontowy z odpisów ze wszystkich lokali zaliczonych przez Spółdzielnię do gospodarki zasobami mieszkaniowym, tj. wszystkich lokali, do których przysługuje spółdzielcze lokatorskie i własnościowe prawo do lokali mieszkalnych, własnościowe prawo do lokali użytkowych, w tym garaży, do których to prawa przysługują członkom Spółdzielni oraz właścicielom nie będącym członkami, za wyjątkiem lokali, które Spółdzielnia wynajmuje?

Zdaniem Wnioskodawcy, zgodnie z obowiązującymi od 1 stycznia 2007 r. przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych wolne od podatku pozostają dochody uzyskane z gospodarki zasobami mieszkaniowymi przeznaczone na cele związane z utrzymaniem tych zasobów dotyczące:

1.  lokali mieszkalnych, do których ustanowione są spółdzielcze prawa do lokalu: własnościowe, lokatorskie oraz stanowiące własność innych osób nie będących członkami spółdzielni,
2.  lokali użytkowych, z których członkowie korzystają na warunkach własnościowego prawa do lokalu – użytkowanych usytuowanych zarówno w budynkach mieszkalnych, jak i wolnostojących,
3.  garaży, z których członkowie korzystają na warunkach spółdzielczego własnościowego prawa do garaży wolnostojących lub w budynkach mieszkalnych.

Ponadto Wnioskodawca podnosi, że zgodnie z ustawą o spółdzielniach mieszkaniowych tworzy fundusz na remonty zasobów mieszkaniowych. Odpis na fundusz obciąża koszty gospodarki zasobami mieszkaniowymi, ale w rozumieniu całości zasobów lokalowych, za wyjątkiem wynajmowanych. Z tego, funduszu Spółdzielnia finansuje remonty obiektów zaliczonych do gospodarki zasobami mieszkaniowymi.

W stosunku do obiektów stanowiących mienie Spółdzielni, które nie są zaliczane do gospodarki zasobami mieszkaniowymi (lokale użytkowe w najmie, garaże nie sfinansowane wkładami budowlanymi) Spółdzielnia nie tworzy funduszu remontowego. Remonty lokali, budynków nie zaliczanych do gospodarki zasobami mieszkaniowymi odnoszone są w ciężar kosztów eksploatacji.

**Na tle przedstawionego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za nieprawidłowe.**

Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (j.t. Dz. U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654 ze zm.), wolne od podatku są dochody spółdzielni mieszkaniowych, wspólnot mieszkaniowych, towarzystw budownictwa społecznego oraz samorządowych jednostek organizacyjnych prowadzących działalność w zakresie gospodarki mieszkaniowej uzyskane z gospodarki zasobami mieszkaniowymi – w części przeznaczonej na cele związane z utrzymaniem tych zasobów, z wyłączeniem dochodów uzyskanych z innej działalności gospodarczej niż gospodarka zasobami mieszkaniowymi.

Stosownie do wyżej cytowanego przepisu (wprowadzonego przepisem art. 1 pkt 18 lit. a tiret czwarte ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych – Dz. U. Nr 217, poz. 1589), z dniem 1 stycznia 2007 roku – zwolnione od podatku są wyłącznie te dochody spółdzielni mieszkaniowych, które zostały uzyskane z gospodarki zasobami mieszkaniowymi i które zostały przeznaczone na utrzymanie tych zasobów.

Wobec tego opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają dochody uzyskane z:

*   gospodarki zasobami mieszkaniowymi, które nie zostały przeznaczone na cele związane z utrzymaniem zasobów mieszkaniowych oraz
*   innej działalności niż gospodarka zasobami mieszkaniowymi, nawet wówczas, gdy zostaną przeznaczone na utrzymanie tych zasobów mieszkaniowych.

W poprzednim stanie prawnym zakres zwolnienia był szerszy albowiem obejmował dochody, które osiągała spółdzielnia mieszkaniowa (bez względu na źródło ich pochodzenia), z wyjątkiem określonych w art. 17 ust. 1a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, pod warunkiem przeznaczenia ich na utrzymanie zasobów mieszkaniowych i inne cele statutowe, z wyjątkiem działalności gospodarczej.

Powołana ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych nie zawiera definicji: „zasobów mieszkaniowych” oraz „gospodarki zasobami mieszkaniowymi”. Zakresu tych pojęć nie da się także wywieść z przepisów ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (j.t. Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1116 ze zm.).

Niemniej jednak wykładnia językowa cytowanego wyżej przepisu prowadzi do wniosku, że przez pojęcie „zasób mieszkaniowy” należy rozumieć zgromadzone pomieszczenia mieszkalne. Zgodnie bowiem z treścią Słownika Języka Polskiego, „zasób” – w kontekście omawianego przypadku to pewna nagromadzona ilość czegoś. Natomiast pojecie „mieszkanie” jest równoznaczne w swojej treści z pomieszczeniem, w którym się mieszka (vide: Słownik Języka Polskiego, Wydawnictwo Naukowe PWN, http://sjp.pwn.pl). Tak więc przymiotnik „mieszkaniowy” „mieszkaniowych”, określa rzeczy związane z mieszkaniem.

W świetle powyższego, uwzględniając charakter opłat pobieranych od osób zajmujących mieszkania (zarówno będących członkami, jak i nie mających statusu członka Spółdzielni) oraz pokrywanych z nich kosztów, uzasadnione jest szerokie rozumienie pojęcia ,,zasoby mieszkaniowe” – nie tylko jako lokale mieszkalne, ale również pozostałe pomieszczenia i urządzenia wchodzące w skład budynku mieszkalnego, lub znajdujące się poza nim, których istnienie jest niezbędne dla prawidłowego korzystania z mieszkań przez mieszkańców, jak również ułatwiające im dostęp do budynku mieszkalnego oraz zapewniające jego sprawne funkcjonowanie oraz administrowanie.

Charakteru tego nie mają natomiast lokale użytkowe własnościowe i w najmie, gdyż działalność w nich prowadzona nie jest niezbędna ani funkcjonalnie związana z prawidłowym korzystaniem z pomieszczeń mieszkalnych.

W konsekwencji przez „zasoby mieszkaniowe” należy, zdaniem tut. organu, rozumieć:

*   budynki mieszkalne (w zakresie istniejących w nich pomieszczeń mieszkalnych) wraz z wyposażeniem technicznym oraz pomieszczeniami do nich przynależnymi, np. garaże,

*   pomieszczenia znajdujące się w budynku mieszkalnym lub poza nim, związane z administrowaniem i zapewnieniem bezawaryjnego funkcjonowania osiedlowych budynków mieszkalnych,

*   urządzenia i uzbrojenie terenów, na których znajdują się budynki wyżej wymienione,

*   budowle komunikacyjne oraz inne budowle i urządzenia związane z ukształtowaniem i zagospodarowaniem terenu, mające wpływ na prawidłowe funkcjonowanie osiedlowych budynków mieszkalnych.

Związane z wyżej wymienionymi budowlami (pomieszczeniami), obiektami i urządzeniami opłaty pobierane od lokatorów oraz sfinansowane z nich koszty, stanowią przychody i koszty gospodarki zasobami mieszkaniowymi. Stanowią one jednocześnie przychody i koszty podatkowe w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (odpowiednio art. 12 i art. 15 ust. 1, z uwzględnieniem art. 16 ust. 1 ustawy). Uzyskany z tego tytułu dochód, zgodnie z cytowanym wcześniej art. 17 ust. 1 pkt 44 tej ustawy jest wolny od podatku, jeśli zostanie przeznaczony na cele związane z utrzymaniem zasobów mieszkaniowych.

Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegać będzie zatem dochód osiągnięty z innej działalności niż gospodarka zasobami mieszkalnymi, bez względu na cel, na jaki zostanie przekazany.

Odnosząc przedstawiony wyżej stan prawny do stanu faktycznego ujętego we wniosku, w tym wymienionych w nim kategorii dochodów należy stwierdzić, że dochody uzyskane z tytułu:

*   opłat od lokali użytkowych (wykorzystywanych na potrzeby działalności gospodarczej), usytuowanych zarówno w budynkach mieszkalnych, jak i wolnostojących,

*   czynszu za najem lokali użytkowych, w tym lokali, z których członkowie korzystają na warunkach własnościowego prawa do lokalu (lokali posiadających wniesiony wkład budowlany) zarówno wbudowanych w obiekty mieszkalne, jak i wolnostojących,

*   opłat i czynszu od najmu garaży wykorzystywanych dla celów użytkowych bądź przynależnych do lokali użytkowych (bez znaczenia jest czy są to garaże wbudowane w obiekty mieszkalne czy wolnostojące), - nie pochodzą ze źródła jakim jest gospodarka zasobami mieszkaniowymi, a tym samym podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych.

Natomiast zwolniony z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 44 będzie dochód uzyskany z:

*   najmu lokali mieszkalnych, wykorzystywanych w celach mieszkaniowych,

*   opłat należnych od członków Spółdzielni za użytkowanie lokali mieszkalnych,

*   opłat należnych za użytkowanie lokali mieszkalnych od osób nie będących członkami spółdzielni posiadających spółdzielcze prawo do lokali mieszkalnych, a także

*   opłat za korzystanie z garaży w obiektach mieszkalnych, jak i wolnostojących, wnoszonych przez właścicieli mieszkań i lokatorów, jeżeli garaże te są w posiadaniu i użytkowaniu mieszkańców (członków Spółdzielni, właścicieli, bądź najemców lokali mieszkalnych), - jeśli zostanie przeznaczony na gospodarowanie lub utrzymanie zasobów mieszkaniowych.

W świetle powyższego stanowisko Spółdzielni przedstawione we wniosku w zakresie dotyczącym rozumienia pojęcia „zasoby mieszkaniowe” na tle przedmiotowego zwolnienia uznano za nieprawidłowe.

Natomiast zgodnie z generalną zasadą wyrażoną w art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych, kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1. Z powyższego przepisu wynika, iż kosztami uzyskania przychodów są wszelkie koszty, a więc bezpośrednio i pośrednio związane z uzyskiwanymi przychodami, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1 powołanej ustawy, w którym to przepisie zawarto katalog wydatków nieuznawanych za koszty uzyskania przychodów.

Wskazać należy więc, że stosownie do art. 16 ust. 1 pkt 9 lit. a, ww. ustawy, nie uważa się za koszty uzyskania przychodów: odpisów i wpłat na różnego rodzaju fundusze tworzone przez podatnika; kosztem uzyskania przychodów są jednak: podstawowe odpisy i wpłaty na te fundusze, jeżeli obowiązek lub możliwość ich tworzenia w ciężar kosztów określają odrębne ustawy.

Odnosząc powyższe do przedstawionego stanu faktycznego należy stwierdzić, iż zgodnie z brzmieniem art. 6 ust. 3 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (j.t. Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1116 ze zm.) spółdzielnia tworzy fundusz na remonty zasobów mieszkaniowych. Odpisy na ten fundusz obciążają koszty gospodarki zasobami mieszkaniowymi stanowiącymi mienie spółdzielni.

Z treści powołanych przepisów wynika więc, iż kosztem uzyskania przychodów będą wyłącznie odpisy na fundusz remontowy zasobów mieszkaniowych.

Budynki wolno stojące, w których znajdują się tylko lokale handlowo-usługowe nie mogą zostać zaliczone do zasobu mieszkaniowego Spółdzielni, w konsekwencji odpisy na fundusz remontowy od tych budynków nie będą stanowić kosztu uzyskania przychodów.

Również w przypadku budynków, o charakterze mieszkalno-usługowym, czy też administracyjno-handlowym kosztem uzyskania przychodów będą odpisy na fundusz remontowy od tych części budynków, które można zaliczyć do zasobów mieszkaniowych w rozumieniu przedstawionym powyżej.

Oznacza to, że wszelkie lokale użytkowe (niemieszkalne, zarówno te, na których ustanowiono, jak i nie ustanowiono spółdzielczych własnościowych praw) wymienione we wniosku nie mogą zostać zaliczone do zasobów mieszkaniowych, zatem w tej części odpisy dokonywane na fundusz remontowy nie stanowią kosztów uzyskania przychodów.

Mając na uwadze powyższe, zajęte przez Spółkę stanowisko w kwestii zaliczania do kosztów uzyskania przychodów dokonywanych odpisów na fundusz remontowy zasobów mieszkaniowych od lokali użytkowych jest nieprawidłowe.

Na marginesie sprawy organ wydający interpretację zwraca uwagę, iż zgodnie z art. 14b § 1 ustawy – Ordynacja podatkowa minister właściwy do spraw finansów publicznych, na pisemny wniosek zainteresowanego, wydaje w jego indywidualnej sprawie, pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Art. 3 pkt 1 tej ustawy określa, że przez ustawy podatkowe rozumie się ustawy dotyczące podatków, opłat oraz niepodatkowych należności budżetowych określające podmiot i przedmiot opodatkowania, powstanie obowiązku podatkowego, podstawę podatkowania, stawki podatkowe oraz regulujące prawa i obowiązki organów podatkowych, podatników, płatników i inkasentów, a także ich następców prawnych oraz osób trzecich.

Kwestia, której dotyczy częściowo drugie zapytanie, tj. możliwość dokonywania przez spółdzielnię odpisów na fundusz remontowy, jest regulowana przepisami ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych. Zagadnienie to nie wchodzi w zakres regulacji prawa podatkowego. Przedmiotowa interpretacja obejmuje więc swym zakresem ustawę o podatku dochodowym od osób prawnych.

Złożenie przez Wnioskodawcę fałszywego oświadczenia, że elementy stanu faktycznego objęte wnioskiem o wydanie interpretacji w dniu złożenia wniosku nie są przedmiotem toczącego się postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, postępowania kontrolnego organu kontroli skarbowej oraz że w tym zakresie sprawa nie została rozstrzygnięta co do jej istoty w decyzji lub postanowieniu organu podatkowego lub organu kontroli skarbowej – powoduje, iż niniejsza interpretacja indywidualna nie wywołuje skutków prawnych (art. 14b § 4 Ordynacji podatkowej).

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, 87 – 100 Toruń, ul. Św. Jakuba 20.