Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB2/4511-160/16-2/MG
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2016-04-14
Teza: Po stronie Wnioskodawcy nie powstanie przychód do opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych w związku ze zbyciem na rzecz Spółki udziałów przez Wnioskodawcę oraz Wspólnika Wychodzącego bez wynagrodzenia w celu ich umorzenia oraz umorzeniem tych udziałów.
Słowa kluczowe: spółki-spółka kapitałowa; udział; udziałowiec; umorzenie; zbycie-odpłatne zbycie
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 1-art. 9; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 10

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613 z późn. zm.) oraz § 5 pkt 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko - przedstawione we wniosku z dnia 1 lutego 2016 r. (data wpływu 24 lutego 2016 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych powstałych po stronie Wnioskodawcy jako pozostającego w spółce kapitałowej wspólnika, związanych z nieodpłatnym zbyciem w celu umorzenia części udziałów posiadanych przez Wnioskodawcę oraz wszystkich udziałów przez wspólnika wychodzącego - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 24 lutego 2016 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych powstałych po stronie Wnioskodawcy jako pozostającego w spółce kapitałowej wspólnika, związanych z nieodpłatnym zbyciem w celu umorzenia części udziałów posiadanych przez Wnioskodawcę oraz wszystkich udziałów przez wspólnika wychodzącego.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawca (dalej jako: „Wnioskodawca” albo jako „Wspólnik Pozostający”) posiada udziały w spółce z o.o. (dalej jako: „Spółka”). Wspólnik Pozostający dokona zbycia części swoich udziałów na rzecz Spółki także bez wynagrodzenia w celu ich umorzenia (dalej jako „Wspólnik Pozostający”). Jeden ze Wspólników Spółki (dalej jako „Wspólnik Wychodzący”) zamierza dokonać zbycia bez wynagrodzenia na rzecz Spółki wszystkich swoich udziałów w Spółce w celu ich umorzenia. Ilość udziałów pozostałych wspólników nie ulegnie zmianie. Tym samym Spółka nabędzie udziały własne od Wspólnika Wychodzącego i Wspólnika Pozostającego nieodpłatnie w celu ich umorzenia, zaś następnie nabyte udziały zostaną umorzone w drodze uchwały zgromadzenia wspólników Spółki.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy po stronie Wnioskodawcy powstanie przychód do opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych w związku ze zbyciem na rzecz Spółki udziałów przez Wnioskodawcę oraz Wspólnika Wychodzącego bez wynagrodzenia w celu ich umorzenia i ich umorzeniem?

Zdaniem Wnioskodawcy, po stronie Wnioskodawcy nie powstanie przychód do opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych w związku ze zbyciem na rzecz Spółki udziałów przez Wnioskodawcę oraz Wspólnika Wychodzącego bez wynagrodzenia w celu ich umorzenia oraz umorzeniem tych udziałów.

Umorzenie udziałów polega na ich prawnym unicestwieniu, tj. wygaśnięciu wszelkich praw, zarówno o charakterze majątkowym, jak i korporacyjnym wynikających z udziałów oraz umorzeniem tych udziałów.

Tryb umarzania udziałów reguluje art. 199 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 z późn. zm.). Umorzenie może być przeprowadzone:

*   za zgodą wspólnika w drodze nabycia udziału przez spółkę - tzw. umorzenie dobrowolne,
*   bez zgody wspólnika - tzw. umorzenie przymusowe,
*   w razie ziszczenia się określonego zdarzenia - tzw. umorzenie warunkowe (automatyczne).

Bezpośrednim skutkiem umorzenia jest zmniejszenie łącznej wartości nominalnej posiadanych przez wspólników udziałów. Za zgodą wspólników spółki z ograniczoną odpowiedzialnością umorzenie udziałów może nastąpić bez wynagrodzenia. W takim przypadku następuje nieodpłatne nabycie udziałów przez spółkę. Umorzenie dobrowolne dokonywane jest za zgodą wspólnika w drodze nabycia udziału przez spółkę. W rzeczywistości więc nie chodzi tu w pierwszym rzędzie o umorzenie, ale o czynność prawną nabycia udziału przez spółkę w celu umorzenia (art. 200 Kodeksu spółek handlowych). Umorzenie nastąpi w przyszłości.

Zatem w przypadku umorzenia dobrowolnego dochodzi do nabycia udziałów przez Spółkę i odrębnie do ich umorzenia - w dwóch etapach działań. Chodzi więc o rodzaj transakcji, czynność prawną, która jest podstawą umorzenia dobrowolnego. Mając powyższe na uwadze przepis art. 24 ust. 5 pkt 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2010 r. Nr 51, poz. 307 ze zm.) nie obejmuje swą dyspozycją zbycia udziałów/akcji w celu umorzenia, czyli umorzenia dobrowolnego. Zbycie udziałów/akcji w celu umorzenia w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2010 r. objęte było dyspozycją art. 24 ust. 5 pkt 2 ww. ustawy, zgodnie z którym dochodem (przychodem) z udziału w zyskach osób prawnych był dochód (przychód) faktycznie uzyskany z tego udziału, w tym także dochód uzyskany z odpłatnego zbycia udziałów (akcji) na rzecz spółki w celu umorzenia tych udziałów (akcji). Stosownie do powyższego, źródłem dochodu (przychodu) z udziału w zyskach osób prawnych było zbycie udziałów na rzecz spółki w celu umorzenia, jeśli zbycie miało charakter odpłatny.

Wnioskodawca posiada udziały w spółce z o.o. Wnioskodawca dokona zbycia bez wynagrodzenia na rzecz Spółki części swoich udziałów w Spółce, zaś inny wspólnik dokona zbycia całości swoich udziałów w Spółce. Spółka nabędzie udziały własne od Wspólnika Wychodzącego oraz Wspólnika Pozostającego nieodpłatnie w celu ich umorzenia. Nabyte udziały zostaną następnie umorzone w drodze uchwały zgromadzenia wspólników Spółki. Zatem osiągnięty przychód ze zbycia udziałów w celu umorzenia należy zakwalifikować zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych do kapitałów pieniężnych. Przy czym wskazać należy, iż dyspozycją tego przepisu objęte jest wyłącznie zbycie o charakterze odpłatnym. Stosownie do art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy, za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, przychody z odpłatnego zbycia udziałów w spółkach mających osobowość prawną oraz papierów wartościowych. Przepis art. 30b ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stanowi, że od dochodów uzyskanych z odpłatnego zbycia papierów wartościowych lub pochodnych instrumentów finansowych i z realizacji praw z nich wynikających oraz z odpłatnego zbycia udziałów w spółkach mających osobowość prawną oraz z tytułu objęcia udziałów (akcji), w spółkach mających osobowość prawną albo wkładów w spółdzielniach w zamian za wkład niepieniężny w postaci innej niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część, podatek dochodowy wynosi 19% uzyskanego dochodu. Stosownie do art. 30b ust. 2 pkt 1 ww. ustawy dochodem, o którym mowa w ust. 1, jest różnica między sumą przychodów uzyskanych z tytułu odpłatnego zbycia papierów wartościowych a kosztami uzyskania przychodów, określonymi na podstawie art. 22 ust. 1f lub ust. 1g, lub art. 23 ust. 1 pkt 38, z zastrzeżeniem art. 24 ust. 13 i 14. Dochodem, o którym mowa w art. 30b ust. 1 tej ustawy jest zgodnie z ust. 2 pkt 4 tego artykułu różnica między sumą przychodów uzyskanych z tytułu odpłatnego zbycia udziałów w spółkach mających osobowość prawną a kosztami uzyskania przychodów, określonymi na podstawie art. 22 ust. 1f lub art. 23 ust. 1 pkt 38 updof. Z przepisów tych wynika zatem, iż opodatkowaniu podlega przychód z odpłatnego zbycia udziałów w spółkach mających osobowość prawną oraz papierów wartościowych.

Fakt zbycia przez jednego z udziałowców udziałów w spółce kapitałowej nie jest jednak tożsamy z dokonaniem (w ogóle) zbycia udziałów przez pozostałych udziałowców, którzy takiego zbycia nie dokonują, a co więcej (w szczególe) - zbycia odpłatnego. Ponadto, wyżej wymieniona ustawa podatkowa nie zawiera żadnych innych regulacji, które pozwalałyby na uznanie, że w związku ze zbyciem udziałów (celem umorzenia) przez jednego z udziałowców po stronie pozostałych udziałowców (których udziały nie są zbywane i umarzane) powstaje przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym. Umorzenie dobrowolne może generować przychód z tytułu odpłatnego zbycia udziałów w celu umorzenia pod warunkiem, że czynność ta jest odpłatna. Jednakże w przypadku umorzenia bez wynagrodzenia nie mamy do czynienia z przychodem należnym jak również z odpłatnym zbyciem udziałów, a co się z tym wiąże nie będzie możliwości szacowania potencjalnego dochodu Wnioskodawcy. Umorzenie udziałów nabytych nieodpłatnie przez Spółkę w tym celu nie przynosi realnego, rzeczywistego dochodu Wnioskodawcy. Sytuacja na gruncie podatkowym Wnioskodawcy zmienia się o tyle, że uzyskuje on możliwość osiągnięcia dochodu w przyszłości. Jakkolwiek zatem wzrośnie wartość księgowa posiadanych przez niego udziałów Spółki, których nie zbywa nieodpłatnie na rzecz Spółki, ewentualny dochód wystąpi dopiero w przypadku zbycia tych udziałów na rzecz osoby trzeciej lub umorzenia posiadanych przez nich udziałów (zbycia w celu umorzenia). Dochód wystąpi oczywiście, jeżeli w następstwie takich zdarzeń Wnioskodawca osiągnie przychód, przewyższający koszty jego uzyskania. Umorzenie dobrowolne może generować przychód z tytułu odpłatnego zbycia udziałów w celu umorzenia pod warunkiem, że czynność ta jest odpłatna. Jednakże w przypadku umorzenia bez wynagrodzenia nie mamy do czynienia z przychodem należnym jak również z odpłatnym zbyciem udziałów, a co się z tym wiąże nie będzie możliwości szacowania potencjalnego dochodu Wnioskodawcy. Umorzenie udziałów nabytych nieodpłatnie przez Spółkę w tym celu nie przynosi realnego, rzeczywistego dochodu Wnioskodawcy. Sytuacja na gruncie podatkowym Wnioskodawcy zmienia się o tyle, że uzyskuje on możliwość osiągnięcia dochodu w przyszłości. Jakkolwiek zatem wzrośnie wartość księgowa posiadanych przez niego udziałów Spółki, których nie zbywa nieodpłatnie na rzecz Spółki, ewentualny dochód wystąpi dopiero w przypadku zbycia tych udziałów na rzecz osoby trzeciej lub umorzenia posiadanych przez nich udziałów (zbycia w celu umorzenia). Dochód wystąpi oczywiście, jeżeli w następstwie takich zdarzeń Wnioskodawca osiągnie przychód, przewyższający koszty jego uzyskania.

Warto również wskazać, że powyższe stanowisko potwierdza zarówno Ministerstwo Finansów w wydanej interpretacji ogólnej (interpretacja Ministra Finansów z 7 marca 2002 r., PB4/BA-8214-34-15/02, „Biuletyn Skarbowy” nr 2/2002, s. 15) jak i organy podatkowe wydając w imieniu Ministra Finansów pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego, interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 22 lutego 2010 r., IPPB2/415 -742/09-2/MG; interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z dnia 16 maja 2013 r., IBPBII/2/415-203/13/JG).

Reasumując, po stronie Wnioskodawcy nie powstanie przychód do opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych w związku ze zbyciem na rzecz Spółki udziałów przez Wnioskodawcę oraz Wspólnika Wychodzącego bez wynagrodzenia w celu ich umorzenia oraz umorzeniem tych udziałów.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Odnośnie powołanych przez Wnioskodawcę interpretacji organu podatkowego - wskazać należy, że orzeczenia te nie są wiążące dla tutejszego organu. Interpretacje organów podatkowych dotyczą tylko konkretnej, indywidualnej sprawy, osadzonej w określonym stanie faktycznym i tylko w tej sprawie rozstrzygnięcie w każdej z nich zawarte jest wiążące. W związku z tym, organy podatkowe mimo, że w ocenie indywidualnych spraw podatników posiłkują się wydanymi rozstrzygnięciami - nie tylko innych organów podatkowych, jednak nie stosują wprost tych rozstrzygnięć także i z tego powodu, że nie stanowią one materialnego prawa podatkowego.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.