Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB4/415-603/14-4/AM
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2014-11-17
Teza: 1) Czy sprzedaż przedmiotowego lokalu została dokonana w terminie 5 lat od jego nabycia, co oznacza zwolnienie z obowiązku zapłaty podatku dochodowego? Czy też przyjąć należy, że sprzedaż została dokonana przed upływem lat 5 od dnia nabycia. 2) W przypadku ustalenia, że zbycie nieruchomości nastąpiło przed upływem 5 lat od dnia nabycia, czy podatek powinien być uiszczony od całości zbytej nieruchomości czy też jedynie „od części” należnej współmałżonkowi.
Słowa kluczowe: majątek-podział majątku; małżeństwo; nieruchomości-sprzedaż nieruchomości; rozwód
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 10

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749, z późn. zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko – przedstawione we wniosku z dnia 7 sierpnia 2014 r. (data wpływu 11 sierpnia 2014 r.) uzupełnione pismem z dnia 28 października 2014 r. (data nadania 30 października 2014 r., data wpływu 3 listopada 2014 r.) stanowiące odpowiedź na wezwanie z dnia 20 października 2014 r. Nr IPPB4/415-603/14-2/AM (data nadania 21 października 2014 r., data doręczenia 24 października 2014 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych sprzedaży nieruchomości – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 11 sierpnia 2014 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych sprzedaży nieruchomości.

Z uwagi na braki formalne, pismem Nr IPPB4/415-603/14-2/AM z dnia 20 października 2014 r.(data nadania 21 października 2014 r., data doręczenia 24 października 2014 r.) tut. organ wezwał Wnioskodawczynię do uzupełnienia przedmiotowego wniosku poprzez doprecyzowanie przedstawionego w nim stanu faktycznego.

Pismem z dnia 28 października 2014 r. (data nadania 30 października 2014 r., data wpływu 3 listopada 2014 r.) Wnioskodawczyni uzupełniła wniosek w terminie.

We wniosku i uzupełnieniu przedstawiono następujący stan faktyczny.

W roku 2001 Wnioskodawczyni będąc w związku małżeńskim oraz pozostając w ustroju wspólności majątkowej nabyła wspólnie z mężem lokal mieszkalny.

W roku 2011 Wnioskodawczyni wraz z mężem dokonała zniesienia wspólności majątkowej, a przedmiotowy lokal na podstawie umowy stał się Jej własnością.

W roku 2013 na podstawie umowy przedmiotowy lokal został przez Wnioskodawczynię zbyty. Lokal mieszkalny stanowi odrębną własność. Poza przedmiotowym lokalem w skład majątku dorobkowego wchodziły inne składniki majątkowe. Zniesienie współwłasności majątkowej nastąpiło również w odniesieniu do innych składników majątku. Z przepisu kodeksu cywilnego wynika, że majątek małżonków objęty wspólnością majątkową jest tzw. wspólnością bez udziałową co oznacza, że całość majątku stanowi współwłasność obojga małżonków i nie można w nim wyznaczyć udziałów.

Składniki majątku wspólnego małżonków przedstawione zostały przez Wnioskodawczynię w dołączonej do uzupełnienia kserokopii umowy o podział majątku wspólnego małżonków, zawartej przed notariuszem. Wartość otrzymanego przez Wnioskodawczynię majątku (składników majątkowych) w wyniku zniesienia współwłasności majątkowej, mieści się w udziale jaki Wnioskodawczyni przysługiwał w majątku dorobkowym małżeńskim. W wyniku podziału majątku każdy z małżonków otrzymał majątek o tej samej wartości. Podziałowi majątku nie towarzyszyły żadne spłaty i dopłaty.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania.

1.  Czy sprzedaż przedmiotowego lokalu została dokonana w terminie 5 lat od jego nabycia, co oznacza zwolnienie z obowiązku zapłaty podatku dochodowego? Czy też przyjąć należy, że sprzedaż została dokonana przed upływem lat 5 od dnia nabycia.
2.  W przypadku ustalenia, że zbycie nieruchomości nastąpiło przed upływem 5 lat od dnia nabycia, czy podatek powinien być uiszczony od całości zbytej nieruchomości czy też jedynie „od części” należnej współmałżonkowi.

Zdaniem Wnioskodawczyni.

Z treści art. 10 ust. 1 pkt 8 oraz art. 10 ust. 2 wynika, że przychodem jest odpłatne zbycie nieruchomości, przy czym jeżeli odpłatne zbycie nieruchomości zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło zbycie lub wybudowanie.

Z przepisu powyższego wynika, że przychód nie powstaje w przypadku zbycia nieruchomości po upływie 5 lat od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie nieruchomości.

W przedstawionym stanie faktycznym mamy do czynienia z nieruchomością wybudowaną w 2001 r. do majątku wspólnego małżonków. Współwłasność małżeńska jest to tak zwana wspólność bez udziałowa, a więc charakteryzująca się brakiem wydzielonych części każdego z małżonków. Oznacza to, że tak długo jak istnieje współwłasność małżeńska małżonkowie są właścicielami całości nieruchomości.

Mając na względzie charakter prawny współwłasności małżeńskiej oraz treść przepisu art. 10 ust. 1 pkt 8 oraz art. 10 ust. 2 przyjąć należy, że nieruchomość została nabyta przez Wnioskodawczynię w roku 2001, a tym samym 5 letni termin, o którym mowa w komentowanym przepisie został zachowany.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawczyni w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest prawidłowe.

Zgodnie z treścią art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r., poz. 361, z późn. zm.), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów,

\- jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonywaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a)-c) – przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

Przepis art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy, formułuje generalną zasadę, że sprzedaż nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie rodzi obowiązek podatkowy w postaci zapłaty podatku dochodowego. Tym samym, jeżeli odpłatne zbycie nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości nastąpiło po upływie 5 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym miało miejsce nabycie lub wybudowanie – nie jest źródłem przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a przychód uzyskany ze sprzedaży w ogóle nie podlega opodatkowaniu.

Z powyższego wynika zatem, że w przypadku sprzedaży nieruchomości, bądź jej części decydujące znaczenie w kwestii opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych ma data i forma prawna nabycia tej nieruchomości.

Stosunki majątkowe między małżonkami zostały uregulowane w ustawie z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2012 r., poz. 788, z późn. zm.). Zgodnie z art. 31 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków. Wspólność ustawowa ma charakter współwłasności łącznej (bezudziałowej). Ustanie współwłasności małżeńskiej powoduje przekształcenie współwłasności bezudziałowej we współwłasność w częściach ułamkowych i od tego momentu dopuszczalne jest zniesienie współwłasności.

Zgodnie z ogólną zasadą uregulowaną w art. 43 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, oboje małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym.

Ustawowy ustrój majątkowy między małżonkami może ulec zniesieniu lub ograniczeniu na skutek zawartej między nimi umowy (art. 47 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego), na skutek orzeczenia sądu (art. 52 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego) albo z mocy prawa np. ubezwłasnowolnienia jednego z małżonków (art. 53 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego). Zarówno w wypadku umownego wyłączenia wspólności ustawowej w czasie trwania małżeństwa, jak i w przypadku zniesienia tej wspólności przez sąd między małżonkami (byłymi małżonkami) ustaje wspólność ustawowa, a do majątku, który był nią objęty stosuje się odpowiednio przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych. Stosownie do art. 501 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego w razie ustania wspólności, udziały małżonków są równe, chyba że umowa majątkowa małżeńska stanowi inaczej.

Zgodnie z teorią prawa rzeczowego przyznanie danej osobie na wyłączną własność rzeczy w wyniku podziału majątku wspólnego jest nabyciem tych rzeczy.

Natomiast, biorąc pod uwagę przyjętą linię orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, nabyciem rzeczy w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nie jest przyznanie jej na wyłączną własność jednemu z małżonków w wyniku podziału majątku wspólnego, jeśli:

*   podział taki jest ekwiwalentny w naturze i nie towarzyszą mu spłaty i dopłaty lub

*   wartość otrzymanej przez daną osobę rzeczy w wyniku dokonanego podziału mieści się w udziale, jaki byłemu małżonkowi przysługiwał w majątku dorobkowym małżeńskim.

Ustalenia wartości majątku należy dokonać w oparciu o obiektywne kryteria czyli zgodnie z wyliczeniem dokonanym na podstawie cen rynkowych obowiązujących na danym obszarze w dniu zawarcia umowy, na mocy której doszło do podziału majątku dorobkowego małżonków, a nie według subiektywnego przekonania małżonków. Gdy przedmiotem podziału majątku wspólnego małżonków jest więcej niż jeden składnik majątku wchodzący w skład majątku dorobkowego małżonków wówczas, aby ustalić czy podział był ekwiwalentny w naturze lub czy wartość otrzymanych przez byłego małżonka w wyniku podziału majątku rzeczy mieści się w udziale jaki przysługiwał mu w majątku wspólnym należy w pierwszej kolejności zsumować wartość rynkową wszystkich składników majątku podlegających podziałowi i podzielić na pół oraz ustalić wartość rynkową składników majątku otrzymanych przez każdego z małżonków.

Zatem skoro w niniejszej sprawie oprócz nieruchomości podział majątku małżonków obejmował również inne rzeczy wchodzące w skład majątku dorobkowego małżonków, to należy w pierwszej kolejności obliczyć jaką wartość miał cały majątek podlegający podziałowi, czyli zsumować wartość wszystkich rzeczy i praw wchodzących w skład majątku wspólnego. Następnie należy obliczyć wartość udziału jaki Wnioskodawczyni przysługiwał w majątku wspólnym, czyli wartość całego majątku dorobkowego małżonków podzielić na pół. Otrzymana kwota odpowiadać będzie wartości udziału jaki przysługiwał Wnioskodawczyni w majątku wspólnym. Kolejnym krokiem jest porównanie wartości majątku, jaki Wnioskodawczyni otrzymała w drodze podziału majątku dorobkowego, czyli wartości nieruchomości do kwoty jaka Jej przysługiwała pierwotnie w majątku wspólnym. I wówczas, gdyby Wnioskodawczyni w wyniku podziału majątku wspólnego otrzymała rzeczy i prawa o takiej samej wartości jak były małżonek, a podział odbył się bez spłat i dopłat lub gdyby Wnioskodawczyni otrzymała rzeczy i prawa nieprzekraczające wartości udziału jaki Jej pierwotnie przysługiwał w majątku wspólnym, to należałoby uznać, że wartość otrzymanych na wyłączną własność rzeczy i prawa mieści się w udziale, jaki Jej w majątku wspólnym przysługiwał. Zatem za datę nabycia rzeczy i prawa otrzymanych w wyniku podziału majątku wspólnego, należałoby przyjąć datę ich nabycia w czasie trwania związku małżeńskiego. Natomiast jeżeli Wnioskodawczyni w wyniku podziału majątku otrzymałaby rzeczy i prawa, których wartość przekracza udział pierwotnie Jej przysługujący w majątku wspólnym, to należałoby uznać, że dzień, w którym dokonano tego podziału majątku jest datą nabycia udziału w nieruchomości otrzymanej na wyłączną własność w drodze podziału majątku wspólnego.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że w roku 2001 Wnioskodawczyni będąc w związku małżeńskim oraz pozostając w ustroju wspólności majątkowej nabyła wspólnie z mężem lokal mieszkalny. W roku 2011 Wnioskodawczyni wraz z mężem dokonała zniesienia wspólności majątkowej, a przedmiotowy lokal na podstawie umowy zawartej przed notariuszem stał się Jej własnością. W roku 2013 na podstawie umowy przedmiotowy lokal został przez Wnioskodawczynię zbyty. Lokal mieszkalny stanowi odrębną własność; Poza przedmiotowym lokalem w skład majątku dorobkowego wchodziły inne składniki majątkowe. Zniesienie współwłasności majątkowej nastąpiło również w odniesieniu do innych składników majątku. Z przepisu kodeksu cywilnego wynika, że majątek małżonków objęty wspólnością majątkową jest tzw. wspólnością bez udziałową co oznacza, że całość majątku stanowi współwłasność obojga małżonków i nie można w nim wyznaczyć udziałów.

Wątpliwość Wnioskodawczyni budzi kwestia dotycząca ustalenia daty nabycia lokalu mieszkalnego.

Skoro zatem wartość otrzymanych przez Wnioskodawczynię składników majątkowych w wyniku podziału majątku dorobkowego małżonków mieściła się w udziale, jaki przysługiwał Jej w majątku dorobkowym małżeńskim i poza ten udział nie wykraczała, to za datę nabycia przedmiotowej nieruchomości należy przyjąć 2001 r., czyli rok, w którym małżonkowie nabyli ją do majątku wspólnego. W konsekwencji przychód z tytułu zbycia nieruchomości nie będzie podlegać w ogóle opodatkowaniu podatkiem dochodowym, ponieważ odpłatne zbycie ww. nieruchomości nastąpiło po upływie 5 lat licząc od końca roku, w którym miało miejsce nabycie. Przy czym jeszcze raz podkreślić należy, że rozstrzygniecie niniejsze oparte zostało na założeniu, że Wnioskodawczyni prawidłowo określiła wartości rynkowe składników majątku wspólnego małżonków podlegających podziałowi.

W przeciwnym wypadku, czyli w sytuacji gdyby wskutek podziału majątku wspólnego Wnioskodawczyni w rzeczywistości otrzymała majątek o wyższej wartości niż Jej były małżonek, to wówczas 2011 rok należałoby utożsamiać z datą nabycia przez Wnioskodawcę udziału w nieruchomości.

Podsumowując, przyjmując za Wnioskodawczynią, że wartość otrzymanego przez Nią majątku nie przekracza udziału jaki przysługiwał Jej w majątku wspólnym, to za datę nabycia nieruchomości, która przypadła Wnioskodawczyni w wyniku podziału majątku wspólnego, należy przyjąć rok jej nabycia do majątku wspólnego, tj. rok 2001. Tym samym przychód uzyskany ze sprzedaży tej nieruchomości nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych z uwagi na fakt, że okres pięcioletni, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy upłynął z końcem 2006 roku.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1 Maja 10, 09-402 Płock.