Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0111-KDIB2-2.4015.57.2023.3.DR
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2023-06-06
Teza: W zakresie skutków podatkowych otrzymania świadczenia z polisy ubezpieczeniowej zmarłej przyjaciółki.
Słowa kluczowe: polisa ubezpieczeniowa; umowa-umowa ubezpieczenia
Zagadnienia: Podatek od spadków i darowizn-Rozdział 1. Przedmiot opodatkowania-Zakres opodatkowania
Przepisy: [PSD] Ustawa o podatku od spadków i darowizn-Rozdział 1-art. 1-ust. 2

Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe
==================================================

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od spadków i darowizn jest prawidłowe.

**Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej**

30 marca 2023 r. wpłynął Pani wniosek z 30 marca 2023 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku od spadków i darowizn w zakresie skutków podatkowych otrzymania świadczenia z polisy ubezpieczeniowej zmarłej przyjaciółki. Uzupełniła go Pani – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 2 czerwca 2023 r. (wpływ 2 czerwca 2023 r.). Treść wniosku jest następująca:

**Opis stanu faktycznego**

Wnioskodawczyni jest osobą fizyczną zamieszkałą na stałe w Polsce (polski rezydent podatkowy podlegający nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu). Przyjaciółka Wnioskodawczyni A. G. (dalej jako: „Ubezpieczająca” lub „Ubezpieczona”) zawarła z X SA umowę na indywidualne ubezpieczenie na życie (…), (dalej jako: „Ubezpieczenie”), wskazując jako uposażoną na wypadek jej śmierci Wnioskodawczynię. Ubezpieczona wpłaciła na poczet Ubezpieczenia składkę jednorazową w wysokości (\`(...)\`) PLN. Celem Ubezpieczenia jest inwestowanie zgromadzonego kapitału w (\`(...)\`). W przypadku śmierci Ubezpieczającej, pieniądze z Ubezpieczenia zostaną wypłacone osobom, które zostały wskazane w umowie ubezpieczeniowej jako osoby uposażone. Umowa Ubezpieczenia zawarta została na czas określony (\`(...)\`). Zakres ubezpieczenia obejmuje następujące zdarzenia:

1) śmierć (\`(...)\`),

2) (\`(...)\`),

3) (\`(...)\`).

(\`(...)\`) Ubezpieczająca (Ubezpieczona) zmarła 29 września 2022 r. Jako jedyną osobę uposażoną z Ubezpieczenia Ubezpieczająca wskazała Wnioskodawczynię. X SA wypłaciło w dniu 22 listopada 2022 r. Wnioskodawczyni kwotę 532.713,83 PLN tytułem świadczenia z polisy (Ubezpieczenia) oraz w odrębnym przelewie w dniu 16 listopada 2022 r. kwotę 1.000,00 PLN. Wypłacone przez X SA świadczenie stanowiło kwotę niższą niż wpłacona składka przez Ubezpieczającą. Z informacji uzyskanych od X SA wynika, że nie został uzyskany zysk z tytułu wpłaconej składki przez Ubezpieczającą (strata).

Pozostały opis stanu faktycznego, który został przedstawiony przez Panią w treści uzupełnienia wniosku jako, że dotyczy zagadnienia objętego podatkiem dochodowym od osób fizycznych, przedstawiony został w interpretacji obejmującej swym zakresem ocenę Pani stanowiska w zakresie ww. podatku.

### Pytanie

Czy w związku z otrzymanym świadczeniem z polisy ubezpieczeniowej (Ubezpieczenia) osoby zmarłej, ciąży na Wnioskodawczyni obowiązek dokonania zgłoszenia powyższego faktu w podatku od spadków i darowizn do urzędu skarbowego, a jeżeli tak, to jaki formularz będzie w tym przypadku właściwy oraz w jakim terminie takie zgłoszenie powinno nastąpić? (pytanie oznaczone we wniosku nr 1)

**Pani stanowisko w sprawie**

Pani zdaniem, otrzymane świadczenie z Ubezpieczenia nie podlega opodatkowaniu w myśl ustawy o podatku od spadków i darowizn.

Art. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn (t.j. Dz.U.2021.1043 ze zm., dalej jako: „ustawa o PSD”) określa przedmiot opodatkowania tym podatkiem. Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy o PSD „Podatkowi od spadków i darowizn, zwanemu dalej „podatkiem”, podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem:

1) dziedziczenia, zapisu zwykłego, dalszego zapisu, zapisu windykacyjnego, polecenia testamentowego;

2) darowizny, polecenia darczyńcy;

3) zasiedzenia;

4) nieodpłatnego zniesienia współwłasności;

5) zachowku, jeżeli uprawniony nie uzyskał go w postaci uczynionej przez spadkodawcę darowizny lub w drodze dziedziczenia albo w postaci zapisu;

6) nieodpłatnej: renty, użytkowania oraz służebności”.

Zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy o PSD „Podatkowi podlega również nabycie praw do wkładu oszczędnościowego na podstawie dyspozycji wkładem na wypadek śmierci oraz nabycie jednostek uczestnictwa na podstawie dyspozycji uczestnika funduszu inwestycyjnego otwartego albo specjalistycznego funduszu inwestycyjnego otwartego na wypadek jego śmierci”.

Zgodnie z art. 831 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks Cywilny (t.j. Dz.U.2022.1360 ze zm., dalej jako: „KC”) „Ubezpieczający może wskazać jedną lub więcej osób uprawnionych do otrzymania sumy ubezpieczenia w razie śmierci osoby ubezpieczonej; może również zawrzeć umowę ubezpieczenia na okaziciela. Ubezpieczający może każde z tych zastrzeżeń zmienić lub odwołać w każdym czasie.” Zgodnie z art. 831 § 3 KC „Suma ubezpieczenia przypadająca uprawnionemu nie należy do spadku po ubezpieczonym”.

Pani zdaniem wypłacone na Pani rzecz przez X SA świadczenie z Ubezpieczenia nie mieści się w dyspozycji art. 1 ustawy o PSD, w związku z czym nie podlega opodatkowaniu tym podatkiem, zatem na nie ciążą na Pani żadne obowiązki podatkowe w podatku od spadków i darowizn.

**Ocena stanowiska**

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe.

**Uzasadnienie interpretacji indywidualnej**

Na wstępie zaznacza się, iż przedmiotem niniejszej interpretacji jest ocena Pani stanowiska tylko w zakresie ustawy o podatku od spadków i darowizn. W pozostałym zakresie wniosku, dotyczącym podatku dochodowego od osób fizycznych zostanie wydane odrębne rozstrzygnięcie.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1043 ze zm.):

Podatkowi od spadków i darowizn, zwanemu dalej „podatkiem”, podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem:

1) dziedziczenia, zapisu zwykłego, dalszego zapisu, zapisu windykacyjnego, polecenia testamentowego;

2) darowizny, polecenia darczyńcy;

3) zasiedzenia;

4) nieodpłatnego zniesienia współwłasności;

5) zachowku, jeżeli uprawniony nie uzyskał go w postaci uczynionej przez spadkodawcę darowizny lub w drodze dziedziczenia albo w postaci zapisu;

6) nieodpłatnej: renty, użytkowania oraz służebności.

Na mocy art. 1 ust. 2 ww. ustawy:

Podatkowi podlega również nabycie praw do wkładu oszczędnościowego na podstawie dyspozycji wkładem na wypadek śmierci oraz nabycie jednostek uczestnictwa na podstawie dyspozycji uczestnika funduszu inwestycyjnego otwartego albo specjalistycznego funduszu inwestycyjnego otwartego na wypadek jego śmierci.

Katalog czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn określony w art. 1 ust. 1 i 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn jest katalogiem zamkniętym. Wobec tego jedynie wymienione w nim tytuły nabycia własności rzeczy lub praw majątkowych stanowią przypadki podlegające opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn. Tym samym nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych z innych tytułów, nie podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn.

Spadek (dziedziczenie) jest instytucją uregulowaną przepisami zawartymi w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1360 ze zm.).

W myśl art. 922 § 1 tej ustawy:

Prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób stosownie do przepisów księgi niniejszej.

Stosownie do art. 922 § 2 tej ustawy:

Nie należą do spadku prawa i obowiązki zmarłego ściśle związane z jego osobą, jak również prawa, które z chwilą jego śmierci przechodzą na oznaczone osoby niezależnie od tego, czy są one spadkobiercami.

Zgodnie z art. 831 § 3 ww. ustawy:

Suma ubezpieczenia przypadająca uprawnionemu nie należy do spadku po ubezpieczonym.

Z treści wniosku wynika, że Pani przyjaciółka A. G. zawarła z X SA umowę na indywidualne ubezpieczenie na życie (\`(...)\`). (\`(...)\`) W przypadku śmierci Ubezpieczającej, pieniądze z Ubezpieczenia zostaną wypłacone osobom, które zostały wskazane w umowie ubezpieczeniowej jako osoby uposażone. Ubezpieczająca (Ubezpieczona) zmarła 29 września 2022 r. Ubezpieczająca wskazała Panią jako jedyną osobę uposażoną z Ubezpieczenia. X SA wypłaciło Pani 22 listopada 2022 r. kwotę 532.713,83 PLN tytułem świadczenia z polisy (Ubezpieczenia) oraz w odrębnym przelewie 16 listopada 2022 r. kwotę 1.000,00 PLN.

Podatkowi od spadków i darowizn podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy lub praw majątkowych z tytułów wymienionych enumeratywnie w art. 1 tej ustawy. Świadczenie pieniężne otrzymane z ubezpieczenia, zgodnie z art. 922 § 2 w powiązaniu z art. 831 § 3 Kodeksu cywilnego nie jest nabyte tytułem spadku, skoro Pani – jako osoba uposażona – jest osobą uprawnioną do przejęcia świadczenia pośmiertnego z tego ubezpieczenia. Otrzymane świadczenie nie wypełnia także kryterium nabycia, o którym mowa w art. 1 ust. 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn, gdyż środki wpłacane na polisę przez Pani przyjaciółkę nie stanowią wkładu oszczędnościowego, ani – jako stanowiące składkę ubezpieczeniową – nie wypełniają definicji jednostek uczestnictwa funduszu inwestycyjnego otwartego albo specjalistycznego funduszu inwestycyjnego otwartego.

Zatem wypłacona Pani z towarzystwa ubezpieczeniowego kwota pieniężna z tytułu polisy ubezpieczeniowej (którą była objęta Pani zmarła przyjaciółka) nie podlega podatkowi od spadków i darowizn. Takie nabycie nie mieści się bowiem w katalogu tytułów wymienionych w ustawie o podatku od spadków i darowizn, jako podlegających opodatkowaniu. Tym samym w zakresie podatku od spadków i darowizn nie ciąży na Pani również obowiązek dokonania zgłoszenia powyższego faktu do urzędu skarbowego.

**Dodatkowe informacje**

**Informacja o zakresie rozstrzygnięcia**

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

**Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji**

\- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pani do interpretacji.

\- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

\- Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

**Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację**

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

\- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

\- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

**Podstawa prawna dla wydania interpretacji**

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 ze zm.).