Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0114-KDIP4-3.4012.25.2025.2.APR
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2025-03-20
Teza: Świadczone przez Wnioskodawcę usługi dotyczące udzielania
pożyczek, spełniają/będą spełniały kryteria uznania ich za
transakcje pomocnicze, o których mowa w art. 90 ust. 6 pkt 2
ustawy o podatku od towarów i usług, co oznacza, że uzyskany
z nich obrót w postaci wynagrodzenia (odsetek i dodatkowego
wynagrodzenia) nie powinien być uwzględniany przy
wyliczaniu proporcji, o której mowa w art. 90 ust. 2 i 3 ustawy
o podatku od towarów i usług.
Słowa kluczowe: korekta
podatnik-podatnik podatku od towarów i usług
pożyczka
zwolnienie-zwolnienie przedmiotowe
Zagadnienia: Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III. Podatnicy,
płatnicy i przedstawiciele podatkowi-Rozdział 1.
Podatnicy i płatnicy-Podatnicy
Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII.
Wysokość opodatkowania -Rozdział 2. Zwolnienia -
Zwolnienia przedmiotowe-Usługi udzielania kredytów lub
pożyczek pieniężnych oraz usługi pośrednictwa w
świadczeniu tych usług oraz zarządzanie kredytami lub
pożyczkami
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-
Rozdział 1-art. 15-ust. 1
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-
Rozdział 1-art. 15-ust. 2
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-
Rozdział 2 -art. 90-ust. 6-pkt 2
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział
VIII-Rozdział 2-art. 43-ust. 1-pkt 38
Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III. Podatnicy,
płatnicy i przedstawiciele podatkowi-Rozdział 1.
Podatnicy i płatnicy-Działalność gospodarcza
1

## Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

Szanowny Panie,
    stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu
    faktycznego i zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

## Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

21 stycznia 2025 r. wpłynął Pana wniosek z 21 stycznia 2025 r. o wydanie interpretacji
    indywidualnej, który dotyczy skutków podatkowych związanych z udzieleniem pożyczek.
    Treść wniosku jest następująca:
    Opis stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego
    Wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą pod firmą „A.A. (...)”, NIP (...).
    Wnioskodawca jest polskim rezydentem podatkowym, posiada w Polsce niegraniczony
    obowiązek podatkowy z uwagi na stałe miejsce zamieszkania.
    Zgodnie z wpisem do CIEDG przedmiotem działalności gospodarczej Wnioskodawcy jest:
        64.19.Z Pozostałe pośrednictwo pieniężne,
        47.91.Z Sprzedaż detaliczna prowadzona przez domy sprzedaży wysyłkowej lub
        Internet,
        66.19.Z Pozostała działalność wspomagająca usługi finansowe, z wyłączeniem
        ubezpieczeń i funduszów emerytalnych,
        70.22.Z Pozostałe doradztwo w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej i
        zarządzania.
    Zakres świadczonych usług był realizowany niezmiennie od czasu założenia działalności
    gospodarczej, z tym, że poszczególne usługi są z biegiem lat świadczone w różnych
    zakresach, w zależności od uwarunkowań biznesowych w danym roku podatkowym.
    Obecnie Wnioskodawca ograniczył świadczenie usług w branży finansowej, bowiem
    planuje skupić się na rozwoju innej działalności.
    Wnioskodawca jest czynnym zarejestrowanym podatnikiem VAT. W 2022 r. Wnioskodawca
    złożył do właściwego Naczelnika Urzędu Skarbowego oświadczenie o wyborze
    opodatkowania przychodów w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych, o
    którym mowa w art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku

    dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne. Wobec czego
    Wnioskodawca opodatkowuje przychody z prowadzonej działalności gospodarczej w
    formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych.
    Obecnie Wnioskodawca prowadzi ewidencję przychodów, zgodnie z wymogami
    ustalonymi dla opodatkowania ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych,
    wyodrębniając odpowiednie kategorie przychodów i przypisując do nich odpowiednie
    stawki ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych.
    W ramach prowadzonej działalności Wnioskodawca nie zatrudnia innych osób fizycznych.
    Łączne przychody Wnioskodawcy z prowadzonej działalności gospodarczej w 2024 r. nie
    przekroczyły 2 000 000 euro i zgodnie z przewidywaniami w 2025 r. również nie
    przekroczą wyżej wskazanej kwoty.
    W 2024 r. Wnioskodawca zawarł dwie umowy pożyczek działając w roli pożyczkodawcy:
    1. Umowa z Y. Sp. z o.o. z 16 maja 2024 r., na kwotę 50.000 zł, oprocentowanie 8% w skali
      roku, termin spłaty 30 listopada 2024 r. Zgodnie z umową spłata kapitału, odsetek
      oraz dodatkowego wynagrodzenia nastąpiła jednorazowo do 30 listopada 2024 r.;
    2. Umowa z D. Sp. jawna z 29 sierpnia 2024 r. na kwotę 220.000 zł, oprocentowanie 14%
      w skali roku, termin spłaty kapitału i odsetek zgodnie z harmonogramem w
      miesięcznych ratach począwszy od października 2024 r. do września 2025 r.,
      natomiast wypłata dodatkowego wynagrodzenia nastąpi do 1 września 2025 r.
    W obu umowach pożyczek wskazano dane Wnioskodawcy jako osoby prywatnej, a nie
    dane prowadzonej działalności gospodarczej.
    W przypadku obu umów przewidziano, że na zabezpieczenie spłaty zostało udzielone
    poręczenie.
    Przed udzieleniem pożyczek Wnioskodawca wykonał szereg czynności przygotowawczych,
    w tym w zakresie oceny zdolności finansowych, oceny dokumentacji spółki
    Pożyczkobiorców, przygotowania dokumentów pożyczki. Wnioskodawca podjął
    dodatkowe czynności przygotowawcze, które polegały na zweryfikowaniu kondycji
    finansowej przedsiębiorstwa oraz osób ich zarządzających, sprawdzenie w bazie BIK osób
    zasiadających w zarządzie jak i BIK firma, zweryfikowanie zdolności kredytowej w oparciu
    o dokumenty finansowe klienta. Z tytułu tych czynności przygotowawczych Wnioskodawcy
    jako Pożyczkodawcy przysługuje dodatkowe wynagrodzenie, które w umowie określono w
    kwocie brutto. Kwota dodatkowego wynagrodzenia jest płatna w terminie zwrotu pożyczki.
    Finansowanie zostało udzielane przedsiębiorcom (spółkom), na cele związane z ich
    działalnością gospodarczą. Pożyczkobiorcami były w tym przypadku podmioty
    zainteresowane uzyskaniem środków pieniężnych w sytuacji, w której nie mogły
    skorzystać z kredytów bankowych lub usług instytucji pożyczkowych ze względu na
    długość i stopień sformalizowania postępowań.
    Wnioskodawca udzielając pożyczek działa we własnym imieniu i na własny rachunek,
    udziela finansowania z własnych środków. Nie działa jako pośrednik, agent lub
    reprezentant banków, instytucji pożyczkowych lub innych podmiotów.
    Wnioskodawca wskazuje, że w związku z otrzymaniem spłaty kapitału pożyczki z 16 maja
    2024 r. wraz z odsetkami i dodatkowym wynagrodzeniem przyjął, że działa w charakterze
    podatnika VAT oraz jako osoba prowadząca działalność w zakresie udzielenia pożyczek. W
    związku z tym, Wnioskodawca wystawił fakturę, w której kwota otrzymanych odsetek oraz
    dodatkowego wynagrodzenia została wykazana jako podstawa opodatkowania z tytułu
    wykonanej usługi. Jednocześnie Wnioskodawca uznał, że usługi te podlegają zwolnieniu z
    opodatkowania podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy
    VAT. Wnioskodawca ujął wystawioną fakturę w pliku JPK złożonym za listopad 2024 r.

    Jednocześnie w związku z otrzymaniem pierwszej oraz drugiej raty spłaty kapitału pożyczki
    z 29 sierpnia 2024 r. odpowiednio w październiku i listopadzie 2024 r., Wnioskodawca
    analogicznie postąpił w przypadku uzyskania tych spłat odsetek, ujmując je w pliku JPK
    jako świadczenie usług zwolnionych z opodatkowania na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 38
    ustawy VAT, odpowiednio w październiku i listopadzie 2024 r. Przy czym usługa udzielania
    pożyczki nie została w tym przypadku udokumentowana fakturą, gdyż Pożyczkobiorca nie
    zgłosił takiego żądania. Podatnik udzielający pożyczki nie ma bezwzględnego obowiązku
    wystawienia faktury w odniesieniu do sprzedaży zwolnionej od podatku na podstawie art.
    43 ust. 1 ustawy o VAT (w myśl art. 106b ust. 2 ustawy o VAT). Obowiązek wystawienia
    faktury powstanie tylko wtedy, gdy zażąda tego nabywca usługi (stosownie do treści art.
    106b ust. 3 ustawy).
    Wnioskodawca wskazuje, że nie złożył zawiadomienia o rezygnacji ze zwolnienia usług
    finansowych z opodatkowania, o którym mowa w art. 43 ust. 22 ustawy o VAT.
    Wnioskodawca wskazuje, że otrzymane odsetki oraz otrzymane dodatkowe
    wynagrodzenie z tytułu pożyczki z 16 maja 2024 r. zakwalifikował do przychodów z
    działalności gospodarczej, odprowadzając należny podatek od tych przychodów. Również
    otrzymane dotychczas odsetki od pożyczki z 29 sierpnia 2024 r. Wnioskodawca
    zakwalifikował do przychodów z działalności gospodarczej, odprowadzając należny
    podatek od tych przychodów. W obu przypadkach Wnioskodawca zastosował stawkę
    ryczałtu w wysokości 15%. Wnioskodawca wskazuje przy tym, że wynagrodzenie w postaci
    odsetek od pożyczek i dodatkowe wynagrodzenie zostało mu przekazane na prywatny
    rachunek bankowy, gdyż taki został wskazany w treści umowy pożyczki. Nie zmienia to
    jednak faktu, że Wnioskodawca odsetki te i dodatkowe wynagrodzenie na gruncie VAT
    potraktował jako wynagrodzenie otrzymane przez niego jako podatnika VAT z tytułu
    świadczenia usług, a na gruncie podatku dochodowego jako przychody z działalności
    gospodarczej podlegające opodatkowaniu zryczałtowanym podatkiem dochodowym.
    Środki na udzielenie pożyczki pochodziły ze sprzedaży majątku prywatnego (gruntów).
    Wnioskodawca wskazuje, że spółki będące pożyczkodawcami są podmiotami, w których
    udziały posiadają znajomi Wnioskodawcy. Tym samym Wnioskodawca nie podejmował
    aktywnych działań mających na celu pozyskanie pożyczkodawców, w szczególności nie
    korzystał z profesjonalnego pośrednictwa ani portali do poszukiwania pożyczkodawców.
    Odnosząc się do planowanego przeznaczenia środków z odsetek i dodatkowego
    wynagrodzenia od udzielonych pożyczek, Wnioskodawca wskazuje, że część środków
    zostanie przeznaczona na prywatne inwestycje (Wnioskodawca rozważa np. nabycie akcji).
    Ponadto Wnioskodawca nie wyklucza, że również w przyszłości udzieli ponownie pożyczek
    różnym podmiotom, w tym z wykorzystaniem środków pochodzących z odsetek i
    dodatkowego wynagrodzenia od udzielonych pożyczek. Przy czym Wnioskodawca
    wskazuje, że udzielanie pożyczek nie jest jego głównym źródłem utrzymania i
    zarobkowania.
    Wnioskodawca wskazuje, że w przeszłości nie udzielał pożyczek.
    Wnioskodawca w ramach prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej dotychczas
    świadczył głównie usługi w zakresie doradztwa finansowego polegające na analizie oraz
    przygotowaniu klienta pod wybrany typ finansowania (kredyty bankowe, pożyczki unijne
    /dotacje itp.).
    Obecnie Wnioskodawca ograniczył działalność w tym zakresie. Zamierza skupić się na
    działalności polegającej na obrocie używanymi towarami. Wobec czego, udzielanie
    pożyczek nie było i nie będzie głównym przedmiotem działalności i źródła przychodów
    Wnioskodawcy. Udzielanie pożyczek nie stanowi zasadniczej działalności Wnioskodawcy.
    Jest dodatkowym źródłem dochodów. Wnioskodawca nie zamierza rozszerzyć działalności
    gospodarczej o świadczenie usług w zakresie udzielania pożyczek. Nawet jeśli udzieli
    pożyczek w przyszłości, będą to raczej sporadyczne transakcje, uzależnione m.in. od stanu

    posiadania środków w ramach działalności czy opłacalności pożyczek (rynkowego
    oprocentowania jako możliwego do uzyskania zysku). Udzielanie pożyczek jest czynnością
    pomocniczą i nie stanowi bezpośredniej i koniecznej konsekwencji działalności
    gospodarczej. Pożyczki nie wpłynęły na podstawową działalność gospodarczą
    Wnioskodawcy. Wnioskodawca nie zamierza tworzyć rozwiązań zapewniających
    regularność udzielania pożyczek.
    Wnioskodawca ponadto wskazuje, że % wartość wynagrodzenia otrzymanego przez niego
    z tytułu udzielonych pożyczek w relacji do wielkości obrotu podlegającego VAT, w okresie
    w którym udzielał pożyczek (tj. dotychczas wyłącznie 2024 r.) wynosi:
        0,34% - przy ujęciu transakcji odpłatnego zbycia nieruchomości, która jednak była
        transakcją jednorazową,
        5,97% - bez ujmowania transakcji odpłatnego zbycia nieruchomości, co przedstawia
        skalę działalności pożyczkowej Wnioskodawcy w odniesieniu do pozostałej
        działalności operacyjnej.
    Usługi przedstawione w stanie faktycznym i będące przedmiotem wniosku Wnioskodawca
    samodzielnie sklasyfikował pod symbolami:
        PKWiU 64.99.19 - Usługi finansowe (z wyłączeniem ubezpieczeń i funduszów
        emerytalnych), gdzie indziej niesklasyfikowane;
        PKWiU 64.19.30 - Pozostałe pośrednictwo pieniężne, gdzie indziej
        niesklasyfikowane;
        PKWiU 64.92.19 - Pozostałe usługi udzielania kredytów (z wyłączeniem udzielanych
        przez instytucje monetarne), gdzie indziej niesklasyfikowane;
        PKWiU 66.19.99 - Pozostałe usługi wspomagające usługi finansowe, z wyłączeniem
        ubezpieczeń i funduszów emerytalnych.
    Wnioskodawca nie występował o nadanie kodu PKWiU odnoszącego się do świadczonych
    usług przez Główny Urząd Statystyczny.
    Działalność Wnioskodawcy jest działalnością usługową w myśl art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o
    zryczałtowanym podatku dochodowym.
    Do wykonywanej przez Wnioskodawcę działalności nie będą miały zastosowania
    wyłączenia zawarte w art. 8 ustawy z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku
    dochodowym.
    Złożony wniosek dotyczy roku 2024 oraz wszystkich kolejnych lat podatkowych, w trakcie
    których Wnioskodawca będzie opodatkowany ryczałtem od przychodów
    ewidencjonowanych.
    Pytania (oznaczone we wniosku nr 3 i 4)
    3. Czy czynności udzielania pożyczek dokonywane są przez Wnioskodawcę jako przez
      osobę działającą w charakterze podatnika VAT, a w konsekwencji czy udzielenie
      pożyczek korzysta ze zwolnienia w VAT?
    4. Czy udzielanie pożyczek można uznać za działalność pomocniczą, a tym samym czy
      Wnioskodawca nie był i nie będzie zobowiązany do ustalenia proporcji w zakresie
      prawa do odliczenia?
    Pana stanowisko w sprawie

    Zdaniem Wnioskodawcy, mając na względzie okoliczności przedstawione we wniosku o
    wydanie interpretacji czynności udzielania pożyczek dokonywane są przez Wnioskodawcę
    jako przez osobę działającą w charakterze podatnika VAT, a w konsekwencji udzielenie
    pożyczek korzysta ze zwolnienia w VAT.
    Działanie w charakterze podatnika VAT
    Dostawa towarów podlega opodatkowaniu VAT wyłącznie wówczas, gdy dokonywana jest
    przez podmiot mający status podatnika VAT i działającego w takim charakterze w
    odniesieniu do danej transakcji.
    Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, podatnikami są osoby prawne, jednostki
    organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące
    samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub
    rezultat takiej działalności.
    Stosownie do art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, działalność gospodarcza obejmuje wszelką
    działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów
    pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących
    wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające
    na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla
    celów zarobkowych.
    W świetle powyższych przepisów uznanie, że osoba fizyczna udzielając pożyczek działa
    jako podatnik prowadzący działalność gospodarczą, wymaga ustalenia, że jej działalność
    ma charakter zawodowy (profesjonalny), stały (charakteryzujący się powtarzalnością
    czynności) i zorganizowany.
    Stwierdzenie, czy dany podmiot w odniesieniu do konkretnej czynności działa jako
    podatnik podatku od towarów i usług wymaga każdorazowo oceny dokonanej na gruncie
    stanu faktycznego konkretnej sprawy. Oznacza to, że do oceny charakteru działania
    danego podmiotu w konkretnej sprawie, niezbędne jest każdorazowo ustalenie, czy
    zbywca podjął aktywne działania angażując środki podobne do wykorzystywanych przez
    producentów, handlowców i usługodawców w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT.
    Przepisy art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o VAT powinny być rozumiane w ten sposób, że
    warunkiem sine qua non uznania, że dany podmiot działa w charakterze podatnika
    podatku od towarów i usług jest ustalenie, że działa on jako producent, handlowiec,
    usługodawca, pozyskujący zasoby naturalne, rolnik lub jako osoba wykonująca wolny
    zawód. Ani więc formalny status danego podmiotu jako podatnika zarejestrowanego, ani
    okoliczność, że dana czynność została wykonana wielokrotnie lub jednorazowo lecz z
    zamiarem częstotliwości nie mogą przesądzać o opodatkowaniu tej czynności bez
    każdorazowego ustalenia, że w odniesieniu do tej konkretnej czynności podmiot ten
    występował w charakterze podatnika podatku od towarów i usług.
    Analizując powyższe przepisy stwierdzić należy, że dostawa towarów lub świadczenie
    usług podlegać będą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług wyłącznie wówczas,
    gdy dokonywane będą przez podmiot mający status podatnika, a dodatkowo działającego
    w takim charakterze w odniesieniu do danej transakcji. Istotnym dla określenia, że w
    odniesieniu do konkretnej dostawy towarów lub świadczenia usług mamy do czynienia z
    podatnikiem podatku VAT jest stwierdzenie, że prowadzi on działalność gospodarczą w
    rozumieniu przepisów ustawy.
    Istota umowy pożyczki została zawarta w art. 720 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. -
    Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1061 ze zm.).
    Zgodnie z art. 720 § 1 Kodeksu cywilnego, przez umowę pożyczki dający pożyczkę
    zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy
    oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość
    pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości.

    W wyniku spełnienia świadczenia przez dającego pożyczkę, określone przedmioty
    majątkowe stają się własnością biorącego pożyczkę. Zasilają one jednak tylko czasowo
    majątek biorącego pożyczkę, który obowiązany jest do zwrotu, tj. do przeniesienia na
    drugą stronę własności tej samej ilości pieniędzy albo rzeczy tego samego rodzaju.
    Czynność polegająca na udzieleniu pożyczki pieniężnej podlegającej oprocentowaniu
    stanowi odpłatne świadczenie usług i podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i
    usług. Udzielenie pożyczki przez podatnika podatku od towarów i usług spełnia przesłanki
    uznania tej czynności za podlegającą opodatkowaniu, niezależnie od częstotliwości i celu
    jej udzielenia, czy statusu nabywcy. Udzielenie bowiem pożyczki przez podmiot
    prowadzący działalność gospodarczą, w związku z jej prowadzeniem, można
    identyfikować i zaliczać do zawodowej płaszczyzny jednostki, a więc uznać za rodzącą
    obowiązki w podatku od towarów i usług, nawet gdy ta czynność nie znajduje się w jej
    zakresie przedmiotowym.
    Mając na uwadze przedstawiony opis sprawy oraz wskazane wyżej przepisy należy
    stwierdzić, że czynność udzielenia pożyczki przez Wnioskodawcę spełnia przesłanki
    uznania tej czynności za podlegającą opodatkowaniu. Udzielenie bowiem pożyczki przez
    podmiot prowadzący działalność gospodarczą, w związku z jej prowadzeniem, można
    identyfikować i zaliczać do zawodowej płaszczyzny jednostki, a więc uznać za rodzącą
    obowiązki w podatku od towarów i usług.
    Z opisu sprawy wynika, że Wnioskodawca jest osobą fizyczną będącą podatnikiem VAT
    czynnym w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług. Wnioskodawca udzielił
    dwóch oprocentowanych pożyczek, za które uzyskał wynagrodzenie w postaci odsetek
    oraz dodatkowego wynagrodzenia. Wnioskodawca nie wyklucza, że również w przyszłości
    udzieli pożyczek. Dotychczas Wnioskodawca działał na rynku usług finansowych, jednak
    nie udzielał pożyczek. Wskazać jednak należy, że wykorzystuje wiedzę i doświadczenie
    zdobyte w dotychczas prowadzonej działalności. Ponadto Wnioskodawca podjął
    dodatkowe czynności przygotowawcze, które polegały na zweryfikowaniu kondycji
    finansowej przedsiębiorstwa oraz osób ich zarządzających, sprawdzenie w bazie BIK osób
    zasiadających w zarządzie jak i BIK firma, zweryfikowanie zdolności kredytowej w oparciu
    o dokumenty finansowe klienta, co świadczy o wykorzystaniu know-how zdobytego przez
    okres prowadzenia działalności. Ponadto zdaniem Wnioskodawcy można uznać, że
    udzielanie pożyczek jest elementem całej działalności w zakresie doradztwa finansowego.
    Co prawda wcześniej świadczone przez Wnioskodawcę usługi w zakresie doradztwa
    finansowego nie polegały na udzielaniu finansowania, jednak oceniając całokształt
    dotychczasowej działalności na tym rynku można przyjąć, że wykorzystuje wiedzę i
    umiejętności posiadane z uwagi na zaangażowanie w tej branży, można zatem uznać, że
    udzielanie pożyczek jest elementem ogólnej działalności (tym bardziej uwzględniając fakt
    dodatkowego wynagrodzenia). Na uwagę zasługuje również fakt, że Strony dokonały
    stosownego zabezpieczenia spłaty umów pożyczek, w tym przypadku poręczenia.
    Poręczenie jako forma zabezpieczenia spłaty zobowiązań dostępna jest zarówno dla
    inwestorów prywatnych, jak i profesjonalnych, jednak częściej wszelkie formy
    zabezpieczeń wykorzystywane są w profesjonalnym obrocie.
    W konsekwencji wskazane we wniosku czynności udzielenia przez Wnioskodawcę
    odpłatnych pożyczek jako odpłatne świadczenie usług, zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy
    podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na mocy przepisu art. 5 ust. 1 pkt
    1 ustawy o VAT.
    Jednocześnie zdaniem Wnioskodawcy, również w przypadku udzielenia pożyczek w
    przyszłości, należy uznać, że jako pożyczkodawca będzie działał w charakterze podatnika
    VAT, świadcząc odpłatne usługi.
    Wnioskodawca zauważa, że zdaniem organów podatkowych, zgodnie ze stanowiskiem
    prezentowanym w wydawanych interpretacjach, podmiot będący podatnikiem VAT, który

    udziela pożyczki ze swoich środków pieniężnych zaangażowanych w działalność działa w
    tym zakresie jako podatnik VAT, co powoduje, że udzielenie pożyczki może być traktowane
    jako świadczenie usługi.
    Przykładowo w interpretacji indywidualnej z 31 sierpnia 2022 r., znak 0111-KDIB3-
    1.4012.414.2022.4.WN Dyrektor KIS wskazał, że: „czynności polegające na udzielaniu
    pożyczek pieniężnych podlegających oprocentowaniu stanowią odpłatne świadczenie
    usług i podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Udzielanie pożyczek
    przez podatnika podatku od towarów i usług spełnia przesłanki uznania tych czynności za
    podlegające opodatkowaniu, niezależnie od częstotliwości i celu ich udzielenia, czy statusu
    nabywcy. Udzielanie bowiem pożyczek przez podmiot prowadzący działalność
    gospodarczą, w związku z jej prowadzeniem, można identyfikować i zaliczać do
    zawodowej płaszczyzny jednostki, a więc uznać za rodzącą obowiązki w podatku od
    towarów i usług, nawet gdy te czynności nie znajdują się w jej zakresie przedmiotowym”.
    Z kolei w interpretacji z 16 grudnia 2021 r., znak 0114-KDIP1-1.4012.685.2021.2.MM
    Dyrektor KIS zauważył: „czynność polegająca na udzieleniu oprocentowanej pożyczki przez
    Wnioskodawcę na rzecz Pożyczkobiorcy (niezależnie od tego czy w przedmiocie
    działalności Wnioskodawcy w KRS/w umowie Spółki figuruje udzielanie pożyczek,
    kredytów czy inna tego typu działalność), stanowi odpłatne świadczenie usług, o którym
    mowa w art. 8 ust. 1 ustawy i podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na
    mocy przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy”.
    W interpretacji z 7 lipca 2023 r., znak 0111-KDIB3-1.4012.257.2023.4.MG: „W konsekwencji
    należy uznać, że niezależnie od tego czy podatnik zajmuje się działalnością gospodarczą
    polegająca na udzielaniu pożyczek czy też czynność ta ma charakter wyłącznie
    jednorazowy, jeżeli pożyczka ma charakter odpłatny należy uznać, że podlega ona pod
    regulacje dot. podatku VAT”.
    Analogicznie w interpretacjach: z 29 stycznia 2021 r., znak 0111-KDIB3-1.4012.986.2020.2.
    KO, z 3 października 2022 r., znak 0111-KDIB3-1.4012.617.2022.3.AMA, z 3 października
    2022 r., znak 0111-KDIB3-1.4012.608.2022.3.IO, z 30 września 2022 r., znak 0111-KDIB3-
    1.4012.698.2022.2.IO, z 14 września 2022 r., znak 0111-KDIB3-1.4012.545.2022.2.IO, z 30
    czerwca 2022 r., znak 0113-KDIPT1-2.4012.297.2022.2.AM, z 12 marca 2024 r., znak 0113-
    KDIPT1-2.4012.897.2023.3.KW.
    Ponadto w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 kwietnia 2023 r. (sygn. III FSK
    1989/21), Sąd stwierdził, że udzielanie pożyczek może stanowić działalność gospodarczą
    pod warunkiem, iż nie jest dokonywane sporadycznie oraz nie ogranicza się jedynie do
    zarządzania prywatnym portfelem inwestycyjnym. Dla objęcia pożyczek reżimem
    przepisów o VAT, czynności te należy realizować w celach gospodarczych z zamiarem
    maksymalizacji zwrotu na inwestycji.
    Mając na względzie przedstawione okoliczności, zdaniem Wnioskodawcy czynność
    udzielania pożyczek przez Wnioskodawcę spełnia przesłanki uznania za czynności
    podlegające opodatkowaniu. Udzielenie bowiem pożyczek przez podmiot prowadzący
    działalność gospodarczą, w związku z jej prowadzeniem, można identyfikować i zaliczać do
    zawodowej płaszczyzny jednostki, a więc uznać za rodzącą obowiązki w podatku od
    towarów i usług.
    Zwolnienie z opodatkowania
    Zarówno w treści ustawy, jak i w przepisach wykonawczych do niej, ustawodawca
    przewidział opodatkowanie niektórych czynności stawkami obniżonymi, bądź zwolnienie
    od podatku.
    Zgodnie z przepisem art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o VAT zwolnione z podatku są usługi
    udzielania kredytów lub pożyczek pieniężnych oraz usługi pośrednictwa w świadczeniu
    usług udzielania kredytów lub pożyczek pieniężnych, a także zarządzanie kredytami lub
    pożyczkami pieniężnymi przez kredytodawcę lub pożyczkodawcę.

    Tak więc usługa udzielenia pożyczek co do zasady jest zwolniona z podatku od towarów i
    usług.
    Wskazać jednak należy, że od zasady wskazującej na zwolnienie pożyczek z VAT istnieje
    wyjątek pozwalający na rezygnację z tego zwolnienia.
    Zgodnie z art. 43 ust. 22 ustawy o VAT, podatnik może zrezygnować ze zwolnienia od
    podatku usług, o których mowa w ust. 1 pkt 7, 12 i 38-41, świadczonych na rzecz
    podatników, i wybrać ich opodatkowanie, pod warunkiem że:
        jest zarejestrowany jako podatnik VAT czynny;
        złoży naczelnikowi urzędu skarbowego pisemne zawiadomienie o wyborze
        opodatkowania tych usług przed początkiem okresu rozliczeniowego, od którego
        rezygnuje ze zwolnienia.
    W myśl art. 43 ust. 23 ustawy o VAT, podatnik, o którym mowa w ust. 22, może, nie
    wcześniej niż po upływie 2 lat, licząc od początku okresu rozliczeniowego, od którego
    wybrał opodatkowanie usług, o których mowa w ust. 1 pkt 7, 12 i 38-41, ponownie
    skorzystać ze zwolnienia od podatku tych usług, pod warunkiem złożenia naczelnikowi
    urzędu skarbowego pisemnego zawiadomienia o rezygnacji z opodatkowania, przed
    początkiem okresu rozliczeniowego, od którego ponownie będzie korzystał ze zwolnienia.
    Podatnik może zatem zrezygnować ze zwolnienia z opodatkowania usług udzielania
    pożyczek na okres dwóch lat, pod warunkiem złożenia stosownego zawiadomienia. Po
    okresie tych dwóch lat ponownie może rozpocząć korzystanie ze zwolnienia.
    Wnioskodawca wskazuje jednak, że nie złożył zawiadomienia o rezygnacji ze zwolnienia
    usług finansowych z opodatkowania, o którym mowa w art. 43 ust. 22 ustawy o VAT.
    W odniesieniu do przedstawionego we wniosku opisu stanu faktycznego oraz zdarzenia
    przyszłego, należy wskazać, że czynność udzielania odpłatnych pożyczek przez
    Pożyczkodawcę, stanowi czynność mieszczącą się w katalogu czynności podlegających
    opodatkowaniu VAT, jako odpłatne świadczenie usług, zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy. Z
    uwagi na to, że usługi te mieszczą się w zakresie czynności, o których mowa w cyt. art. 43
    ust. 1 pkt 38 ustawy jako wymienione wprost w tym przepisie - usługi udzielania pożyczek
    przez Pożyczkodawcę korzystają ze zwolnienia z podatku od towarów i usług na podstawie
    tego przepisu. Jednocześnie zdaniem Wnioskodawcy ze zwolnienia z opodatkowania
    korzysta zarówno wynagrodzenie w postaci odsetek, jak i wynagrodzenie za dodatkowe
    czynności objęte umową.
    Stanowisko w zakresie pytania nr 4
    Zdaniem Wnioskodawcy, pożyczki należy uznać za usługę pomocniczą z art. 90 ust. 6 pkt 2
    ustawy o VAT i w związku z tym może zaniechać ustalania proporcji.
    Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy VAT, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane
    do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15,
    przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z
    zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.
    Jak wynika z powołanych przepisów, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o
    kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone
    warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy
    towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do
    wykonywania czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi
    skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z
    wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi, tzn. których następstwem jest określenie
    podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).

    Wskazana zasada wyłącza tym samym możliwość dokonywania odliczeń podatku
    naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są w ogóle wykorzystywane do
    czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności
    zwolnionych od podatku lub niepodlegających opodatkowaniu.
    Wobec powyższego przedsiębiorca, który prowadzi działalność opodatkowaną i zwolnioną
    posiada prawo do odliczenia podatku VAT od wydatków na działalność gospodarczą z tym,
    że:
        prawo do odliczenia 100% podatku VAT naliczonego (50% w przypadku
        samochodów osobowych używanych do celów mieszanych) przysługuje od
        wydatków przeznaczonych wyłącznie na sprzedaż opodatkowaną VAT,
        prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego (50% w przypadku samochodów
        osobowych używanych do celów mieszanych) w wysokości ustalonej przy pomocy
        współczynnika VAT przysługuje od wydatków przeznaczonych na sprzedaż
        opodatkowaną i zwolnioną z VAT,
        przedsiębiorca w odniesieniu do wydatków przeznaczonych w całości na sprzedaż
        zwolnioną z VAT nie posiada w ogóle prawa do odliczenia podatku VAT naliczonego
        z faktur zakupu dotyczących tych wydatków.
    Wyrażoną w cyt. wyżej art. 86 ust. 1 ustawy generalną zasadę uprawniającą do odliczenia
    podatku naliczonego, uzupełniają między innymi regulacje zawarte w art. 90 ustawy
    dotyczące ustalania współczynnika odliczenia.
    Na mocy art. 90 ust. 1 ustawy o VAT, w stosunku do towarów i usług, które są
    wykorzystywane przez podatnika do wykonywania czynności, w związku z którymi
    przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, jak i czynności, w związku z
    którymi takie prawo nie przysługuje, podatnik jest obowiązany do odrębnego określenia
    kwot podatku naliczonego związanych z czynnościami, w stosunku do których
    podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego.
    Stosownie do art. 90 ust. 2 ustawy, jeżeli nie jest możliwe wyodrębnienie całości lub części
    kwot, o których mowa w ust. 1, podatnik może pomniejszyć kwotę podatku należnego o
    taką część kwoty podatku naliczonego, którą można proporcjonalnie przypisać
    czynnościom, w stosunku do których podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty
    podatku należnego, z zastrzeżeniem ust. 10.
    Do obowiązków podatnika należy w pierwszej kolejności przypisanie konkretnych
    wydatków do określonego rodzaju działalności, z którym wydatki te są związane. Podatnik
    jest zatem zobowiązany do odrębnego określania, z jakim rodzajem działalności będzie
    związany podatek wynikający z otrzymanych faktur zakupu, czyli dokonania tzw.
    bezpośredniej alokacji. Jeżeli takie wyodrębnienie jest możliwe, podatnikowi przysługuje
    pełne prawo do odliczenia podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług związanych
    wyłącznie ze sprzedażą opodatkowaną, brak jest natomiast takiego prawa w stosunku do
    towarów i usług wykorzystywanych do wykonywania czynności niepodlegających temu
    podatkowi oraz zwolnionych od podatku.
    W sytuacji, gdy nie jest możliwe wyodrębnienie całości lub części kwot podatku
    związanego z czynnościami, w stosunku do których przysługuje prawo do obniżenia kwoty
    podatku należnego oraz związanego z czynnościami, w związku z którymi takie prawo nie
    przysługuje, podatnik jest obowiązany do proporcjonalnego rozliczenia podatku
    naliczonego, zgodnie z art. 90 ust. 2 ustawy.
    Z powołanych wyżej przepisów wynika, że zasadę proporcjonalnego odliczenia, o której
    mowa w art. 90 ust. 2 należy zastosować do tych wydatków, których nie można

    jednoznacznie przypisać do konkretnego rodzaju sprzedaży, czyli do wydatków
    określanych jako „zakupy związane ze sprzedażą zwolnioną i opodatkowaną”.
    Przepisy dość lakonicznie podchodzą do kwestii, jak ma zachować się podatnik, który
    rozpoczął (obok prowadzenia działalności opodatkowanej VAT) wykonywanie czynności
    zwolnionych.
    Wydaje się, że zastosowanie proporcji po raz pierwszy zasadniczo powinno mieć miejsce
    w miesiącu, kiedy to pierwszy raz wystąpiła sprzedaż zwolniona.
    Zgodnie z art. 90 ust. 3 ustawy o VAT, proporcję, o której mowa w ust. 2, ustala się jako
    udział rocznego obrotu z tytułu czynności, w związku z którymi przysługuje prawo do
    obniżenia kwoty podatku należnego, w całkowitym obrocie uzyskanym z tytułu czynności,
    w związku z którymi podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku
    należnego, oraz czynności, w związku z którymi podatnikowi nie przysługuje takie prawo.
    Jednocześnie zgodnie z art. 90 ust. 8 cyt. ustawy, podatnicy, którzy w poprzednim roku
    podatkowym nie osiągnęli obrotu, o którym mowa w ust. 3, lub u których obrót ten w
    poprzednim roku podatkowym był niższy niż 30 000 zł, do obliczenia kwoty podatku
    naliczonego podlegającej odliczeniu od kwoty podatku należnego przyjmują proporcję
    wyliczoną szacunkowo. Podatnicy są obowiązani zawiadomić naczelnika urzędu
    skarbowego o przyjętej proporcji w terminie do 25. dnia miesiąca następującego po
    miesiącu, w którym ta proporcja została zastosowana po raz pierwszy, nie później jednak
    niż w dniu przesłania ewidencji, o której mowa w art. 109 ust. 3.
    Jednocześnie jednak należy wskazać, że zgodnie z art. 90 ust. 6 pkt 2 ustawy o VAT, przy
    wyliczaniu proporcji sprzedaży do obrotu nie wlicza się obrotu z tytułu transakcji
    dotyczących usług wymienionych m.in. w art. 43 ust. 1 pkt 38, w zakresie, w jakim
    transakcje te mają charakter pomocniczy.
    W wyroku z 27 kwietnia 2021 r., sygn. I FSK 737/18, Naczelny Sąd Administracyjny wskazał,
    że pomocnicze transakcje finansowe, to transakcje, które:
    1) nie są wykonywane jako element podstawowej działalności gospodarczej podatnika,
    2) nie wiążą się (lub wiążą się w sposób marginalny) z wykorzystaniem składników
      majątkowych oraz usług, które przy zakupie podlegają opodatkowaniu,
    3) nie stanowią bezpośredniego, stałego i koniecznego rozszerzenia działalności
      podatnika.
    Zatem, jeżeli pożyczki udzielane przez podatnika mają charakter pomocniczy, nie wlicza
    się ich do obrotu zwolnionego z VAT.
    Jak wskazał Dyrektor KIS w interpretacji z 25 lipca 2024 r., znak 0111-KDIB3-
    1.4012.267.2024.3.MG: „dokonywanie niektórych transakcji zarówno opodatkowanych, jak
    i zwolnionych od podatku nie wpływa na wysokość podatku naliczonego podlegającego
    proporcjonalnemu rozliczeniu”.
    Należy wskazać, że ustawodawca zarówno w akcie zasadniczym, jak i w rozporządzeniach
    wykonawczych do ustawy o podatku od towarów i usług nie zdefiniował pojęcia „charakter
    pomocniczy”. W takim przypadku w pierwszej kolejności stosuje się wykładnię językową,
    która jest podstawą komunikacji z adresatem normy. Dopiero kiedy wykładnia językowa
    nie prowadzi do jednoznacznych rezultatów dopuszczalne jest skorzystanie z
    pozajęzykowych wykładni.
    Według słownika języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego „pomocniczy” to „służący
    jako pomoc, wspomagający co, współdziałający w czym ubocznie, dodatkowo; posiłkowy,
    dodatkowy”.
    Należy zauważyć, że przepis art. 174 (1) Dyrektywy 2006/112/WE Rady z 28 listopada 2006
    r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE. L Nr 347 z 11
    grudnia 2006 r. str. 1 ze zm.) wskazuje, w jaki sposób w oparciu o dane dotyczące

    struktury wszystkich transakcji podatnika, należy obliczyć kwotę odliczeń przysługujących
    podatnikowi wykonującemu czynności wywierające różne skutki w zakresie prawa do
    odliczenia podatku. Natomiast zgodnie z przepisem art. 174 (2) Dyrektywy 2006/112/WE,
    niektóre kategorie przychodów wyłączane są z obrotów uwzględnianych przy obliczeniu
    proporcji, o której mowa w ust. 1.
    Oznacza to, że dokonywanie niektórych transakcji zarówno opodatkowanych, jak i
    zwolnionych od podatku nie wpływa na wysokość podatku naliczonego podlegającego
    proporcjonalnemu rozliczeniu.
    Na podstawie przepisu art. 174 (2) Dyrektywy 2006/112/WE:
    Przy obliczaniu proporcji podlegającej odliczeniu nie uwzględnia się następujących kwot:
    a) wysokości obrotu uzyskanego z dostaw dóbr inwestycyjnych używanych przez
      podatnika do potrzeb jego przedsiębiorstwa;
    b) wysokości obrotu uzyskanego z transakcji związanych z pomocniczymi transakcjami w
      zakresie nieruchomości i z pomocniczymi transakcjami finansowymi;
    c) wysokości obrotu uzyskanego z transakcji, o których mowa w art. 135 ust. 1 lit. b)-g),
      jeżeli są to transakcje pomocnicze.
    Przepisy unijnej dyrektywy w zakresie VAT posługują się określeniem „incidental
    transactions” w ramach odpowiedniego przepisu, co na język polski może być tłumaczone
    jako „transakcje incydentalne/uboczne”. Termin „incydentalny” wg Słownika języka
    polskiego Wydawnictwa Naukowego PWN (wydanie internetowe: sjp.pwn.pl) oznacza przy
    tym „mający małe znaczenie lub zdarzający się bardzo rzadko”, natomiast termin
    „uboczny” oznacza „dotyczący czegoś pośrednio, mniej istotny lub dodatkowy”. Transakcje
    o charakterze „incydentalnym” oznaczają zdarzenia występujące nie tyle rzadko, ile
    ubocznie, przy określonej okazji, nawet gdyby występowały w sposób powtarzalny. Pojęcie
    „incydentalności” odnosi się więc nie tyle do samej częstotliwości występowania danego
    zdarzenia, co raczej do jego poboczności względem zasadniczej działalności podatnika.
    Tak więc, przy bardzo nieostrych granicach podlegającego wykładni pojęcia
    „incydentalnych (pomocniczych) transakcji finansowych” (...) nie powinien decydować
    jeden wskaźnik, punkt odniesienia czy też jedno tylko kryterium, ale ich całokształt
    wyznaczający miejsce, znaczenie i zakres danych transakcji w całokształcie działalności
    gospodarczej podatnika. Chodzi więc zasadniczo o to, aby tego rodzaju transakcje (przy
    obliczaniu proporcji stosowanej do odliczenia podatku naliczonego) nie zniekształcały
    obrazu i istoty działalności danego podmiotu (czynności opodatkowane i zwolnione)
    rzutujących na zakres prawa do odliczania podatku naliczonego (...).
    Interpretując termin transakcji pomocniczych należy także wskazać, na orzecznictwo
    Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W wyroku z 29 kwietnia 2004 r. w sprawie
    Empresa de Desenvolvimento Mineiro (C-77/01) Trybunał rozstrzygał kwestię możliwości
    uznania za transakcje incydentalne (pomocnicze) w rozumieniu art. 19 ust. 2 (który był
    odpowiednikiem art. 174 ust. 2 w VI Dyrektywie) różnych transakcji finansowych,
    dokonywanych przez spółkę holdingową. Transakcje finansowe, które były przedmiotem
    rozważań TSUE obejmowały udzielanie pożyczek, lokowanie środków na rachunkach
    depozytów bankowych lub w papierach wartościowych, takich jak bony skarbowe lub
    certyfikaty depozytowe, przy czym wysokość wpływów z takiej działalności finansowej
    przewyższała wpływy z działalności operacyjnej.
    W świetle powyższego wyroku, najważniejszą przesłanką uznania transakcji za
    pomocniczą w rozumieniu art. 174 Dyrektywy, a tym samym art. 90 ust. 6 pkt 1 i 2 ustawy,
    powinien być niewielki poziom wykorzystywania zasobów przedsiębiorstwa, przy czym
    dotyczy to generalnie tych zasobów, których nabycie wiązało się z powstaniem podatku
    naliczonego.

    Ponadto jak wskazał Trybunał w wyroku z 11 lipca 1996 r. w sprawie Regie Dauphinoise (C-
    306/94) transakcje pomocnicze w rozumieniu art. 174 Dyrektywy, a tym samym art. 90
    ust. 6 pkt 1 i 2 ustawy, nie mogą być to transakcje, które stanowią bezpośrednie, stałe i
    konieczne rozszerzenie działalności podatnika. Jeżeli więc działalność finansowa lub
    związana z transakcjami nieruchomościowymi stanowi stały i niezbędny element
    wbudowany w funkcjonowanie przedsiębiorstwa podatnika, to transakcje takie nie mogą
    być uznane za pomocnicze.
    Zaznaczyć przy tym należy, że Trybunał orzekał na tle konkretnego stanu faktycznego,
    indywidualnego dla danej sprawy. Jakkolwiek więc w obu tych orzeczeniach Trybunał
    sformułował określone tezy, to jednak nie można stwierdzić, aby kwestia rozumienia i
    zakresu stosowania przepisów odnoszących się do czynności sporadycznych, była już w
    orzecznictwie ustalona w sposób jednoznaczny. Ocena omawianego pojęcia
    „pomocniczości” świadczonych usług nie jest pojęciem uniwersalnym, dającym się odnieść
    do ogólnych okoliczności w analizowanej sprawie, lecz opiera się na wielu różnorodnych
    przesłankach. Tak więc, przy bardzo nieostrych granicach podlegającego wykładni pojęcia
    „incydentalnych (pomocniczych) transakcji finansowych”, co wynika również z
    przytoczonych orzeczeń TSUE, nie powinien decydować jeden wskaźnik, punkt
    odniesienia, czy też jedno tylko kryterium, ale ich całokształt wyznaczający miejsce,
    znaczenie i zakres danych transakcji w całokształcie działalności gospodarczej podatnika.
    Zatem transakcje pomocnicze w rozumieniu art. 90 ust. 6 pkt 1 i 2 ustawy, to transakcje,
    które nie wiążą się (lub wiążą się w sposób marginalny) z wykorzystaniem składników
    majątkowych oraz usług, które przy zakupie podlegają opodatkowaniu.
    Drugim z kryteriów ukształtowanym przez orzecznictwo TSUE jest warunek, aby nie mogły
    być to transakcje, które stanowią bezpośrednie, stałe i konieczne rozszerzenie działalności
    podatnika.
    Jeżeli zatem, działalność finansowa stanowi stały i niezbędny element wbudowany w
    funkcjonowanie przedsiębiorstwa podatnika, to transakcje takie nie mogą być uznane za
    pomocnicze. Ani ilość udzielanego finansowania w formie poręczeń, gwarancji, pożyczek,
    ani rodzaje zawieranych transakcji na instrumentach finansowych, czy też liczba
    kontrahentów, którym udzielono tego finansowania, same w sobie nie świadczą o tym, czy
    można i należy traktować ww. czynności, jako czynności incydentalne (pomocnicze) w
    rozumieniu art. 90 ust. 6 ustawy. Aby dojść do wniosku, że czynności te mają taki
    charakter, konieczne jest ich zestawienie według różnorakich kryteriów. Trzeba wziąć
    zatem pod uwagę wartość, ilość, częstotliwość czynności, stopień zaangażowania aktywów
    podatnika itd., na tle całokształtu jego działalności. Innymi słowy, aby ocenić, czy czynność
    jest incydentalna należy wziąć pod uwagę całokształt działalności podatnika. Jeśli
    okoliczności wskazują, że podatnik wykonuje dany typ transakcji jako element
    prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej, wówczas należy uznać, że transakcje
    takie nie są pomocnicze. Transakcjami, które nie mogą być uznane za pomocnicze będą
    takie, które z założenia mają być wykonane jako element prowadzonej działalności.
    Uwzględniając kryteria, które powinny być brane pod uwagę przy ocenie czy mamy do
    czynienia z transakcjami pomocniczymi (sporadycznymi), o których mowa w art. 90 ust. 6
    ustawy o VAT należy uznać, że liczba udzielonych przez Wnioskodawcę pożyczek, stopień
    zaangażowania zasobów Wnioskodawcy, a także stopień powiązania tych czynności z
    podstawową działalnością (opodatkowaną) Wnioskodawcy, przemawia za uznaniem tych
    czynności za pomocnicze (sporadyczne) w rozumieniu wskazanego wyżej przepisu.
    W przypadku udzielonych pożyczek, stopień zaangażowania zasobów własnych jest
    niewielki. Wysokość obrotu z tych transakcji w porównaniu do całego obrotu
    Wnioskodawcy jest znikomy. Nie można też przyjąć, by liczba udzielonych pożyczek była
    znacząca, co istotne pożyczki były udzielane jedynie dotychczas na rzecz dwóch
    podmiotów. Świadczona usługa udzielania pożyczek nie wymagała od Wnioskodawcy
    zaangażowania dodatkowych pracowników czy zleceniobiorców.

    Ponadto, jak wskazał Wnioskodawca, nie planuje on rozszerzać działalności gospodarczej
    o świadczenie usług w zakresie udzielania pożyczek, przy czym nie wyklucza jednak, że w
    przyszłości udzieli kolejnych incydentalnych pożyczek.
    Wobec czego, zdaniem Wnioskodawcy, transakcje udzielania pożyczek nie są wykonywane
    jako element podstawowej działalności, a stanowią jedynie jej element pomocniczy,
    realizowany niejako przy okazji posiadania wolnych środków. Wobec powyższego należy
    uznać, że czynności te nie stanowią bezpośredniego, stałego i koniecznego rozszerzenia
    działalności gospodarczej Wnioskodawcy. Tym samym skoro udzielone przez
    Wnioskodawcę pożyczki nie były związane z jego zasadniczą działalnością gospodarczą
    oraz nie stanowią bezpośredniego, stałego i koniecznego rozszerzenia jego działalności
    gospodarczej, to oceniając ich charakter należy uznać je za pomocnicze.
    W konsekwencji, świadczone przez Wnioskodawcę usługi dotyczące udzielania pożyczek
    spełniają i spełniać będą w przyszłości kryteria uznania ich za transakcje pomocnicze, o
    których mowa w art. 90 ust. 6 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług, co oznacza, że
    uzyskany z nich obrót w postaci wynagrodzenia nie powinien być uwzględniany przy
    wyliczaniu proporcji, o której mowa w art. 90 ust. 2 i 3 ustawy o podatku od towarów i
    usług.
    Mając na względzie całokształt charakteru pożyczek, Wnioskodawca uważa, że spełniają
    one charakter usług pomocniczych zgodnie z ww. definicjami.
    Podobnie wyraził się KIS w interpretacji indywidualnej znak 0111-KDIB3-1.4012.606.2022.5.
    IO z 18 listopada 2022 r.: „W związku z tym stwierdzić należy, że działalność w zakresie
    świadczenia usług finansowych nie została zaplanowana z góry i nie jest regularna,
    bowiem jak wyjaśniono we wniosku, udzielenie pożyczki jest związane z wyjątkową
    sytuacją gospodarczą i ekonomiczną oraz sposobnością nabycia nieruchomości
    gruntowych przez Spółkę 2. Tym samym, czynności te nie stanowią bezpośredniego,
    stałego i koniecznego rozszerzenia Państwa działalności. Oceniając charakter
    wykonywanych przez Państwa transakcji finansowych należy uznać, że wyżej opisane
    okoliczności uzasadniają stanowisko co do pomocniczości (sporadyczności)
    wykonywanych przez Państwa usług finansowych”.
    Podobne wnioski należy wyciągnąć z interpretacji z 25 lipca 2024 r., znak 0111-KDIB3-
    1.4012.267.2024.3.MG, w której organ wskazał, że „Uwzględniając kryteria, które powinny
    być brane pod uwagę przy ocenie czy mamy do czynienia z transakcjami pomocniczymi
    (sporadycznymi), o których mowa w art. 90 ust. 6 ustawy o VAT należy uznać, że liczba
    udzielonych pożyczek, stopień zaangażowania Państwa zasobów, a także stopień
    powiązania tych czynności z Państwa podstawową działalnością (opodatkowaną),
    przemawia za uznaniem tych czynności za pomocnicze (sporadyczne) w rozumieniu
    wskazanego wyżej przepisu. W przypadku udzielonych pożyczek, stopień zaangażowania
    zasobów własnych jest niewielki. Wysokość obrotu z tych transakcji w porównaniu do
    Państwa całego obrotu jest znikomy. Nie można też przyjąć, by liczba udzielonych
    pożyczek była znacząca, co istotne pożyczki były udzielane jedynie (...) - członkom Państwa
    Spółdzielni. Świadczona usługa udzielania pożyczek nie wymagała od Państwa dużego
    zaangażowania pracowników. Ponadto, wskazali Państwo, że nie przewidują udzielać
    pożyczek innym podmiotom, ani nie mają Państwo w planach rozszerzenia działalności
    gospodarczej o świadczenie usług w zakresie udzielania pożyczek, a udzielenie ww.
    pożyczki miało charakter incydentalny. (...) W konsekwencji, świadczone przez Państwa
    usługi dotyczące udzielania pożyczek na rzecz (...) - członków spółdzielni, na podstawie
    przedstawionego we wniosku opisu sprawy, spełniają kryteria uznania ich za transakcje
    pomocnicze, o których mowa w art. 90 ust. 6 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług,
    co oznacza, że uzyskany z nich obrót w postaci wynagrodzenia nie powinien być
    uwzględniany przy wyliczaniu proporcji, o której mowa w art. 90 ust. 2 i 3 ustawy o
    podatku od towarów i usług”.
    Mając na względzie okoliczności przedstawione we wniosku o wydanie interpretacji,
    zdaniem Wnioskodawcy świadczone przez niego usługi dotyczące udzielania pożyczek

    spełniają kryteria uznania ich za transakcje pomocnicze, o których mowa w art. 90 ust. 6
    pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług, co oznacza, że uzyskany z nich obrót w
    postaci wynagrodzenia nie powinien być uwzględniany przy wyliczaniu proporcji, o której
    mowa w art. 90 ust. 2 i 3 ustawy o podatku od towarów i usług.

## Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest prawidłowe.

## Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od
    towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 361 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:
      Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem”,
      podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium
      kraju.
    Na mocy art. 7 ust. 1 ustawy:
      Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się
      przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (...).
    Stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy:
      Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde
      świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej
      niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu
      art. 7, w tym również:
        1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na
          formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
        2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania
          czynności lub sytuacji;
        3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu
          działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
    Przez świadczenie usług należy rozumieć każde zachowanie niebędące dostawą towarów i
    świadczone na rzecz innego podmiotu. Powołane przepisy wskazują, że pojęcie
    świadczenia usług ma bardzo szeroki zakres, gdyż nie obejmuje wyłącznie działań
    podatnika, lecz również zobowiązanie do powstrzymania się od dokonywania czynności
    lub do tolerowania czynności bądź sytuacji. Pod pojęciem usługi (świadczenia) należy
    rozumieć każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie,
    wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też
    tolerowanie, znoszenie określonych stanów rzeczy). Przy ocenie charakteru świadczenia
    jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa zalicza do grona usług każde świadczenie,
    które nie jest dostawą w rozumieniu art. 7 ustawy.
    Zatem każde świadczenie niebędące dostawą towarów polegające na działaniu,
    zaniechaniu lub tolerowaniu czyjegoś zachowania stanowi, co do zasady, usługę w
    rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług. Niemniej muszą być przy tym spełnione
    następujące warunki:
        w następstwie zobowiązania, w wykonaniu którego usługa jest świadczona, druga
        strona (wierzyciel/nabywca) jest bezpośrednim beneficjentem świadczenia,
        świadczonej usłudze odpowiada świadczenie wzajemne ze strony nabywcy
        (wynagrodzenie).
    Aby dana czynność podlegała opodatkowaniu musi istnieć bezpośredni związek o
    charakterze przyczynowym, pomiędzy jej wykonaniem a otrzymanym świadczeniem

    wzajemnym, w ten sposób, że zapłacone kwoty stanowią rzeczywiste wynagrodzenie za
    wyodrębnioną czynność w ramach stosunku prawnego lub dochodzi do wymiany
    świadczeń wzajemnych. Otrzymana zapłata powinna być konsekwencją wykonania
    świadczenia (wynagrodzenie musi być należne za wykonanie tego świadczenia).
    Odpłatność oznacza wykonanie czynności (dostawy towarów oraz świadczenia usług) za
    wynagrodzeniem. W znaczeniu potocznym wynagrodzenie to zapłata za pracę, należność.
    Natomiast odpłatny to taki, który wymaga zapłacenia, zwrotu kosztów, płatny.
    Zatem pod pojęciem odpłatności świadczenia usług rozumieć należy prawo podmiotu
    sprzedającego towar lub świadczącego usługę do żądania od nabywcy towaru, odbiorcy
    usługi lub osoby trzeciej zapłaty ceny lub ekwiwalentu (np. w postaci świadczenia
    wzajemnego).
    W dorobku orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej przyjmuje się, że
    odpłatność ma miejsce wtedy, gdy istnieje bezpośredni związek pomiędzy dostawą
    towarów lub świadczeniem usług a otrzymanym wynagrodzeniem, przy czym
    wynagrodzenie jakkolwiek musi być wyrażone w pieniądzu, to jednak nie musi być w tej
    formie dokonane. Należy podkreślić, że na gruncie przepisów o podatku od towarów i
    usług bez znaczenia pozostaje to, czy kwota uzyskanego wynagrodzenia (cena) została
    skalkulowana tak, że stanowi tylko koszt wytworzenia towaru lub wykonania usługi, czy
    została powiększona także o zysk sprzedającego. Skoro przepisy nie określają formy
    zapłaty za świadczoną usługę należy uznać, że zobowiązanie usługobiorcy może mieć
    postać świadczenia nie tylko określonej sumy pieniędzy, ale także świadczenie innej usługi
    (usługi wzajemnej). Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego
    wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz
    świadczącego usługę. Ponadto, aby dana czynność (świadczenie) podlegała
    opodatkowaniu podatkiem VAT musi istnieć bezpośredni związek o charakterze
    przyczynowym, pomiędzy świadczoną usługą a świadczeniem wzajemnym. Otrzymana
    zapłata powinna być konsekwencją wykonania świadczenia.
    Odpłatność określana jest przez strony umowy i jeśli strony ustalą zapłatę wówczas
    wykonane świadczenie staje się odpłatne. W przypadku istnienia świadczenia wzajemnego
    otrzymanego przez świadczącego usługę, należy uznać czynności wykonywane w ramach
    zawartej umowy za odpłatne świadczenie usług określone w art. 8 ust. 1 ustawy
    podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych.
    Zatem, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług będzie podlegało tylko to
    świadczenie (dostawa lub usługa), w przypadku którego istnieje konsument, tj. odbiorca
    świadczenia odnoszący z niego choćby potencjalną korzyść. Dopóki nie istnieje podmiot,
    który odnosiłby lub powinien odnosić konkretne korzyści o charakterze majątkowym
    związanym z danym świadczeniem, dopóty świadczenie to nie będzie czynnością
    podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
    Taka konstrukcja definicji świadczenia usług jest wyrazem zasady powszechności
    opodatkowania podatkiem od towarów i usług transakcji dokonywanych w ramach
    profesjonalnego obrotu gospodarczego.
    Warunkiem opodatkowania danej czynności podatkiem od towarów i usług jest spełnienie
    dwóch przesłanek łącznie: po pierwsze - dana czynność ujęta jest w katalogu czynności
    podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, po drugie - czynność
    została wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem działa jako podatnik
    VAT.
    Stosownie do art. 15 ust. 1 ustawy:
      Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości
      prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o
      której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
    Zgodnie art. 15 ust. 2 ustawy:

      Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców
      lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz
      rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność
      gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu
      towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów
      zarobkowych.
    Z opisu sprawy wynika, że jest Pan czynnym zarejestrowanym podatnikiem VAT.
    Przedmiotem Pana działalności gospodarczej jest:
        64.19.Z Pozostałe pośrednictwo pieniężne,
        47.91.Z Sprzedaż detaliczna prowadzona przez domy sprzedaży wysyłkowej lub
        Internet,
        66.19.Z Pozostała działalność wspomagająca usługi finansowe, z wyłączeniem
        ubezpieczeń i funduszów emerytalnych,
        70.22.Z Pozostałe doradztwo w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej i
        zarządzania.
    Zakres świadczonych usług był przez Pana realizowany niezmiennie od czasu założenia
    działalności gospodarczej, z tym, że poszczególne usługi są z biegiem lat przez Pana
    świadczone w różnych zakresach, w zależności od uwarunkowań biznesowych w danym
    roku podatkowym. Obecnie ograniczył Pan świadczenie usług w branży finansowej,
    bowiem planuje Pan skupić się na rozwoju innej działalności.
    W 2024 r. zawarł Pan dwie umowy pożyczek działając w roli pożyczkodawcy:
    1. Umowa ze Sp. z o.o. z 16 maja 2024 r., na kwotę 50.000 zł, oprocentowanie 8% w skali
      roku, termin spłaty 30 listopada 2024 r. Zgodnie z umową spłata kapitału, odsetek
      oraz dodatkowego wynagrodzenia nastąpiła jednorazowo do 30 listopada 2024 r.;
    2. Umowa ze Sp. jawną z 29 sierpnia 2024 r. na kwotę 220.000 zł, oprocentowanie 14% w
      skali roku, termin spłaty kapitału i odsetek zgodnie z harmonogramem w miesięcznych
      ratach począwszy od października 2024 r. do września 2025 r., natomiast wypłata
      dodatkowego wynagrodzenia nastąpi do 1 września 2025 r.
    W obu umowach pożyczek wskazano Pana dane jako osoby prywatnej, a nie dane
    prowadzonej działalności gospodarczej. W przypadku obu umów przewidziano, że na
    zabezpieczenie spłaty zostało udzielone poręczenie.
    Przed udzieleniem pożyczek wykonał Pan szereg czynności przygotowawczych, w tym w
    zakresie oceny zdolności finansowych, oceny dokumentacji spółki Pożyczkobiorców,
    przygotowania dokumentów pożyczki. Podjął Pan dodatkowe czynności przygotowawcze,
    które polegały na zweryfikowaniu kondycji finansowej przedsiębiorstwa oraz osób ich
    zarządzających, sprawdzenie w bazie BIK osób zasiadających w zarządzie jak i BIK firma,
    zweryfikowanie zdolności kredytowej w oparciu o dokumenty finansowe klienta. Z tytułu
    tych czynności przygotowawczych, jako Pożyczkodawcy, przysługuje Panu dodatkowe
    wynagrodzenie, które w umowie określono w kwocie brutto. Kwota dodatkowego
    wynagrodzenia jest płatna w terminie zwrotu pożyczki.
    Finansowanie zostało udzielane przedsiębiorcom (spółkom), na cele związane z ich
    działalnością gospodarczą. Pożyczkobiorcami były w tym przypadku podmioty
    zainteresowane uzyskaniem środków pieniężnych w sytuacji, w której nie mogły
    skorzystać z kredytów bankowych lub usług instytucji pożyczkowych ze względu na
    długość i stopień sformalizowania postępowań.
    Udzielając pożyczek działa Pan we własnym imieniu i na własny rachunek, udziela
    finansowania z własnych środków. Nie działa Pan jako pośrednik, agent lub reprezentant
    banków, instytucji pożyczkowych lub innych podmiotów.

    Uznał Pan, że usługi udzielenia pożyczek podlegają zwolnieniu z opodatkowania
    podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy VAT. Nie złożył
    Pan zawiadomienia o rezygnacji ze zwolnienia usług finansowych z opodatkowania, o
    którym mowa w art. 43 ust. 22 ustawy.
    Wynagrodzenie w postaci odsetek od pożyczek i dodatkowe wynagrodzenie zostało
    przekazane Panu na prywatny rachunek bankowy, gdyż taki został wskazany w treści
    umowy pożyczki. Nie zmienia to jednak faktu, że odsetki te i dodatkowe wynagrodzenie na
    gruncie VAT potraktował Pan jako wynagrodzenie otrzymane przez Pana jako podatnika
    VAT z tytułu świadczenia usług.
    Środki na udzielenie pożyczki pochodziły ze sprzedaży majątku prywatnego (gruntów).
    Planuje Pan, że część środków z odsetek i dodatkowego wynagrodzenia od udzielonych
    pożyczek zostanie przeznaczona na prywatne inwestycje (rozważa Pan np. nabycie akcji).
    Ponadto nie wyklucza Pan, że również w przyszłości udzieli Pan ponownie pożyczek
    różnym podmiotom, w tym z wykorzystaniem środków pochodzących z odsetek i
    dodatkowego wynagrodzenia od udzielonych pożyczek. Przy czym wskazuje Pan, że
    udzielanie pożyczek nie jest jego głównym źródłem utrzymania i zarobkowania. W
    przeszłości nie udzielał Pan pożyczek.
    W ramach prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej dotychczas świadczył Pan
    głównie usługi w zakresie doradztwa finansowego polegające na analizie oraz
    przygotowaniu klienta pod wybrany typ finansowania (kredyty bankowe, pożyczki unijne
    /dotacje itp.). Obecnie ograniczył Pan działalność w tym zakresie. Zamierza skupić się Pan
    na działalności polegającej na obrocie używanymi towarami. Wobec czego, udzielanie
    pożyczek nie było i nie będzie głównym przedmiotem działalności i źródła Pan
    przychodów. Udzielanie pożyczek nie stanowi zasadniczej Pana działalności. Jest
    dodatkowym źródłem dochodów. Nie zamierza Pan rozszerzyć działalności gospodarczej o
    świadczenie usług w zakresie udzielania pożyczek. Nawet jeśli udzieli Pan pożyczek w
    przyszłości, będą to raczej sporadyczne transakcje, uzależnione m.in. od stanu posiadania
    środków w ramach działalności czy opłacalności pożyczek (rynkowego oprocentowania
    jako możliwego do uzyskania zysku). Udzielanie pożyczek jest czynnością pomocniczą i nie
    stanowi bezpośredniej i koniecznej konsekwencji działalności gospodarczej. Pożyczki nie
    wpłynęły na Pana podstawową działalność gospodarczą. Nie zamierza Pan tworzyć
    rozwiązań zapewniających regularność udzielania pożyczek.
    Wskazał Pan, że procentowa wartość wynagrodzenia otrzymanego przez Pana z tytułu
    udzielonych pożyczek w relacji do wielkości obrotu podlegającego VAT, w okresie w
    którym udzielał Pan pożyczek (tj. dotychczas wyłącznie 2024 r.) wynosi:
        0,34% - przy ujęciu transakcji odpłatnego zbycia nieruchomości, która jednak była
        transakcją jednorazową,
        5,97% - bez ujmowania transakcji odpłatnego zbycia nieruchomości, co przedstawia
        skalę Pana działalności pożyczkowej w odniesieniu do pozostałej działalności
        operacyjnej.
    Pana wątpliwości dotyczą ustalenia, czy czynności udzielania pożyczek dokonywane są
    przez Pana jako przez osobę działającą w charakterze podatnika VAT, a w konsekwencji
    czy udzielenie pożyczek korzysta ze zwolnienia od podatku VAT.
    Istota umowy pożyczki została zawarta w art. 720 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r.
    Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1061 ze zm.).
    Zgodnie z art. 720 § 1 Kodeksu cywilnego:
      Przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność
      biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a

      biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy
      tego samego gatunku i tej samej jakości.
    W wyniku spełnienia świadczenia przez dającego pożyczkę, określone przedmioty
    majątkowe stają się własnością biorącego pożyczkę. Zasilają one jednak tylko czasowo
    majątek biorącego pożyczkę, który obowiązany jest do zwrotu, tj. do przeniesienia na
    drugą stronę własności tej samej ilości pieniędzy albo rzeczy tego samego rodzaju.
    Czynności polegające na udzielaniu pożyczek pieniężnych podlegających oprocentowaniu
    stanowią odpłatne świadczenie usług i podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i
    usług. Udzielanie pożyczek przez podatnika podatku od towarów i usług spełnia przesłanki
    uznania tych czynności za podlegające opodatkowaniu, niezależnie od częstotliwości i celu
    ich udzielenia, czy statusu nabywcy. Udzielanie bowiem pożyczek przez podmiot
    prowadzący działalność gospodarczą, w związku z jej prowadzeniem, można
    identyfikować i zaliczać do zawodowej płaszczyzny jednostki, a więc uznać za rodzącą
    obowiązki w podatku od towarów i usług, nawet gdy te czynności nie znajdują się w jej
    zakresie przedmiotowym.
    Charakter i cechy usługi udzielenia pożyczki wskazują, że czynność ta mieści się w definicji
    pojęcia „działalność gospodarcza”. W świetle art. 15 ust. 2 zdanie drugie działalność
    gospodarcza „obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu
    towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów
    zarobkowych”. Niewątpliwie przekazanie środków pieniężnych (a zatem wartości o
    charakterze niematerialnym) na rzecz pożyczkobiorcy, na określony okres czasu, za
    ustalonym wynagrodzeniem (oprocentowaniem), uzyskiwanym w ustalonych okresach
    rozliczeniowych, stanowi wykorzystywanie tych środków w sposób ciągły i w celach
    zarobkowych. Usługa tego rodzaju mieści się zatem w pojęciu „działalność gospodarcza”
    zdefiniowanym w art. 15 ust. 2 ustawy.
    W efekcie, udzielenie pożyczki stanowi świadczenie na rzecz innego podmiotu, polegające
    na udostępnianiu kapitału na wskazany w umowie okres. Czynność udzielenia pożyczki w
    zamian za wynagrodzenie w postaci odsetek z tytułu korzystania z cudzego kapitału
    traktowana jest jako świadczenie usług.
    Mając na uwadze przedstawiony opis sprawy oraz wskazane wyżej przepisy należy
    stwierdzić, że czynność udzielania pożyczek, będzie spełniać przesłanki uznania tych
    czynności za podlegające opodatkowaniu. Udzielanie pożyczek przez podmiot prowadzący
    działalność gospodarczą, w związku z jej prowadzeniem, można identyfikować i zaliczać do
    zawodowej płaszczyzny jednostki, a więc uznać za rodzące obowiązki w podatku od
    towarów i usług, zaś Pana (pożyczkodawcę) uznać za podatnika w rozumieniu art. 15 ust. 1
    ustawy. W konsekwencji wskazane we wniosku czynności udzielania przez Pana pożyczek,
    stanowią/będą stanowić odpłatne świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy,
    które podlega/będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na mocy
    przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy.
    Zarówno w treści ustawy, jak i w przepisach wykonawczych do niej, ustawodawca
    przewidział w odniesieniu do niektórych czynności zwolnienie od podatku. Regulacje w
    zakresie zwolnień od podatku zostały zawarte m.in. w art. 43 ustawy.
    I tak, w myśl art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy:
      Zwalnia się od podatku usługi udzielania kredytów lub pożyczek pieniężnych oraz
      usługi pośrednictwa w świadczeniu usług udzielania kredytów lub pożyczek
      pieniężnych, a także zarządzanie kredytami lub pożyczkami pieniężnymi przez
      kredytodawcę lub pożyczkodawcę.
    Na podstawie art. 43 ust. 15 ustawy:
      Zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 7, 12 i 37-41, nie mają zastosowania do:
        1) czynności ściągania długów, w tym factoringu;

        2) usług doradztwa;
        3) usług w zakresie leasingu.
    Należy podkreślić, że pojęcia używane do oznaczenia zwolnień, o których mowa w art. 43
    ustawy, należy interpretować ściśle, zważywszy, że zwolnienia te stanowią odstępstwa od
    ogólnej zasady, zgodnie z którą podatek VAT pobierany jest od każdej usługi świadczonej
    odpłatnie przez podatnika.
    Sprecyzowanie przepisów regulujących zwolnienie od podatku od towarów i usług dla
    usług finansowych ma na celu zapewnienie jednolitego stosowania tego zwolnienia w
    odniesieniu do rynku wspólnotowego, jak również zapewnienie spójności przepisów
    dotyczących podatku od towarów i usług z przepisami krajowymi regulującymi
    funkcjonowanie rynku finansowego.
    Powyższe zwolnienia uregulowane zostały w ustawie o podatku od towarów i usług
    wskutek implementacji odpowiednich przepisów Dyrektywy 2006/112/WE Rady z 28
    listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE
    L Nr 347 poz. 1 ze zm.), zwanej dalej Dyrektywą.
    W myśl art. 135 ust. 1 lit. b) Dyrektywy:
      Państwa członkowskie zwalniają transakcje udzielania kredytów i pośrednictwo
      kredytowe, oraz zarządzanie kredytami przez kredytodawcę.
    Przytoczony przepis Dyrektywy dotyczy tylko ściśle wymienionych rodzajów czynności,
    których charakter pozwala na zakwalifikowanie ich do kategorii usług związanych z
    obrotem bankowym i finansami. W związku z tym należy uznać, że wszelkie inne czynności
    niewymienione w tym przepisie nie mogą korzystać ze zwolnienia od podatku na
    podstawie tego przepisu.
    Należy wskazać, że ww. zwolnienie ma charakter przedmiotowy, gdzie przede wszystkim
    istotną przesłanką do skorzystania ze zwolnienia jest rodzaj świadczonej usługi - cechy,
    które ją wyróżniają. Ustawodawca szczególny nacisk położył na stronę przedmiotową, nie
    dokonując zawężenia omawianych zwolnień wyłącznie do określonej grupy podmiotów.
    Zatem podkreślić należy, że wystarczającą przesłanką pozwalającą objąć zwolnieniem
    daną czynność jest wykazanie jej związku ze wskazanymi w ww. przepisach czynnościami,
    przy czym związek ten musi być wyraźny i nie odbiegać od świadczenia usług finansowych,
    wypaczając przez to istotę przewidzianego zwolnienia.
    Nadmienić również należy, że powyższe zwolnienie będzie miało zastosowanie pod
    warunkiem, że dla tej czynności nie wybierze Pan opcji opodatkowania zgodnie z art. 43
    ust. 22 ustawy o VAT, w myśl którego:
      Podatnik może zrezygnować ze zwolnienia od podatku usług, o których mowa w ust.
      1 pkt 7, 12 i 38-41, świadczonych na rzecz podatników, i wybrać ich opodatkowanie,
      pod warunkiem że:
        1) jest zarejestrowany jako podatnik VAT czynny;
        2) złoży naczelnikowi urzędu skarbowego pisemne zawiadomienie o wyborze
          opodatkowania tych usług przed początkiem okresu rozliczeniowego, od
          którego rezygnuje ze zwolnienia.
    Stosownie do art. 43 ust. 23 ustawy:
      Podatnik, o którym mowa w ust. 22, może, nie wcześniej niż po upływie 2 lat, licząc
      od początku okresu rozliczeniowego, od którego wybrał opodatkowanie usług, o
      których mowa w ust. 1 pkt 7, 12 i 38-41, ponownie skorzystać ze zwolnienia od
      podatku tych usług, pod warunkiem złożenia naczelnikowi urzędu skarbowego
      pisemnego zawiadomienia o rezygnacji z opodatkowania, przed początkiem okresu
      rozliczeniowego, od którego ponownie będzie korzystał ze zwolnienia.

    Powyższe przepisy umożliwiają wybór opodatkowania określonych usług, które
    dotychczas obligatoryjnie korzystały ze zwolnienia od podatku - w tym m.in. właśnie usług
    udzielania pożyczek pieniężnych oraz usług pośrednictwa w świadczeniu usług udzielania
    pożyczek pieniężnych, a także zarządzania pożyczkami pieniężnymi przez pożyczkodawcę,
    przy czym możliwość wyboru opcji opodatkowania dotyczy wyłącznie usług świadczonych
    na rzecz innych podatników, przy zachowaniu warunków określonych w art. 43 ust. 22 i 23
    ustawy.
    Zatem, w odniesieniu do przedstawionego we wniosku opisu sprawy, należy wskazać, że
    udzielanie przez Pana odpłatnych pożyczek, mieści się/będzie się mieścić w katalogu
    czynności podlegających opodatkowaniu VAT, jako odpłatne świadczenie usług, w
    rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy. Z uwagi na to, że usługi udzielania pożyczek mieszczą się
    /będą się mieścić w zakresie czynności, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy jako
    wymienione wprost w tym przepisie, to usługi udzielania przez Pana pożyczek korzystają
    /będą korzystać ze zwolnienia od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1
    pkt 38 ustawy.
    Ponadto należy wskazać, że zwolnieniu od podatku VAT określonemu w powyższym
    przepisie podlegają jedynie usługi wprost w nim wymienione.
    Warto w tym miejscu przywołać np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we
    Wrocławiu z 18 kwietnia 2012 r. sygn. I SA/Wr 189/12, w którym Sąd wskazał:
      Usługa udzielania pożyczek (kredytów) stanowi proces złożony, który rozpoczyna się
      od poszukiwania osób zainteresowanych ich zaciągnięciem, następnie przechodzi
      przez fazę negocjacji, gromadzenia stosownej dokumentacji, dochodząc do fazy
      przyznania pożyczki (podpisania umowy). Przy czym, usługa ta nie kończy się z dniem
      podpisania umowy pożyczkowej i przekazania na rzecz klienta środków pieniężnych.
      Jest ona kontynuowana do czasu, kiedy wygasną wzajemne roszczenia
      (zobowiązania) stron umowy pożyczkowej. Zazwyczaj relacje na linii instytucja
      finansowa - klient kończą się w momencie całkowitej spłaty pożyczki (niejednokrotnie
      potwierdzonej dokumentem potwierdzającym ten fakt).
    Zaznaczenia wymaga, że zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą Trybunału Sprawiedliwości
    Unii Europejskiej (TSUE) całe świadczenie kompleksowe podlega takim regulacjom
    opodatkowania VAT, w tym w zakresie stosowania właściwej stawki VAT, jakie dotyczą
    świadczenia głównego. Oznacza to, że opodatkowanie świadczeń pomocniczych,
    składających się na świadczenie kompleksowe, podlega takim samym zasadom
    opodatkowania, jakim podlega świadczenie główne. Pogląd taki został ukształtowany np.
    w wyroku z dnia 25 lutego 1999 r. w sprawie C#349/96 Card Protection Plan Ltd (CPP)
    przeciwko Commissioners of Customs & Excise, w którym Trybunał uznał, że każde
    świadczenie usług powinno być, co do zasady, traktowane jako świadczenie odrębne i
    niezależne. Jeżeli jednak dwa lub więcej niż dwa świadczenia (czynności) dokonane przez
    podatnika na rzecz konsumenta są tak ściśle powiązane, że obiektywnie tworzą w
    aspekcie gospodarczym jedną całość, której rozdzielenie miałoby sztuczny charakter, to
    wszystkie te świadczenia lub czynności stanowią jednolite świadczenie dla celów podatku
    od wartości dodanej.
    Na usługę złożoną składa się więc kombinacja różnych czynności, prowadzących do
    realizacji określonego celu - do wykonania świadczenia głównego, na które składają się
    różne czynności pomocnicze. Natomiast czynność należy uznać za pomocniczą, jeśli nie
    stanowi ona celu samego w sobie, lecz jest środkiem do pełnego zrealizowania lub
    wykorzystania usługi zasadniczej. Pojedyncza czynność traktowana jest zatem jak element
    usługi kompleksowej wówczas, jeżeli cel świadczenia czynności pomocniczej jest
    zdeterminowany przez usługę główną oraz nie można wykonać lub wykorzystać bez
    czynności pomocniczej usługi głównej. Co do zasady każde świadczenie dla celów
    opodatkowania podatkiem od towarów i usług powinno być traktowane jako odrębne i
    niezależne, jednak w sytuacji gdy jedna usługa obejmuje z ekonomicznego punktu

    widzenia kilka świadczeń, usługa ta nie powinna być sztucznie dzielona dla celów
    podatkowych. Zatem z ekonomicznego punktu widzenia usługi nie powinny być dzielone
    dla celów podatkowych wówczas, gdy tworzyć będą jedną usługę kompleksową,
    obejmującą kilka świadczeń pomocniczych. Jeżeli jednak w skład świadczonej usługi
    wchodzić będą czynności, które nie służą wyłącznie wykonaniu czynności głównej,
    zasadniczej, lecz mogą mieć również charakter samoistny, to wówczas nie ma podstaw dla
    traktowania ich jako elementu usługi kompleksowej.
    W odniesieniu do zasad kwalifikacji usług jako jednolitego świadczenia należy uznać, że
    usługę udzielenia pożyczki można uznać za kompleksową składającą się z kombinacji
    różnych czynności. Do takich zaliczyć należy czynności wykonywane przed faktycznym
    udzieleniem pożyczki, których celem jest tylko i wyłącznie zrealizowanie usługi zasadniczej.
    Usługa zasadnicza w postaci udzielenia pożyczki nie mogłaby być wykonana bez czynności
    „przygotowawczych”. Działania przygotowawcze nie stanowią celu samego w sobie, lecz są
    środkiem do pełnego i należytego wykonania usługi zasadniczej. Zatem można w
    przypadku świadczeń, które wykonywane są przed faktycznym udzieleniem pożyczki
    mówić o jednym świadczeniu głównym - udzieleniu pożyczki, na które składają się inne
    świadczenia pomocnicze, które uznać można za usługi „przygotowawcze”.
    Przygotowawcze usługi jako usługi pomocnicze mają ścisły związek z udzieleniem pożyczki
    i ich funkcjonowanie samoistne, w oderwaniu od usługi udzielenia pożyczki pozbawione
    byłoby sensu. Ponadto oddzielenie świadczeń „przygotowawczych” od usługi zasadniczej
    (udzielenia pożyczki) miałoby charakter sztuczny.
    W przedstawionych przez Pana okolicznościach należy dokonać analizy wykonywania
    szeregu czynności przygotowawczych przed udzieleniem pożyczek w kontekście ustalenia,
    czy czynności te będą stanowiły elementy kompleksowej usługi udzielenia pożyczki, które
    nie stanowią celu samego w sobie i nie mają charakteru samoistnej usługi.
    Z opisu sprawy wynika, że przed udzieleniem pożyczek wykonał Pan szereg czynności
    przygotowawczych, w tym w zakresie oceny zdolności finansowych, oceny dokumentacji
    spółki Pożyczkobiorców, przygotowania dokumentów pożyczki. Podjął Pan dodatkowe
    czynności przygotowawcze, które polegały na zweryfikowaniu kondycji finansowej
    przedsiębiorstwa oraz osób ich zarządzających, sprawdzenie w bazie BIK osób
    zasiadających w zarządzie jak i BIK firma, zweryfikowanie zdolności kredytowej w oparciu
    o dokumenty finansowe klienta. Z tytułu tych czynności przygotowawczych, jako
    Pożyczkodawcy, przysługuje Panu dodatkowe wynagrodzenie, które w umowie określono
    w kwocie brutto. Kwota dodatkowego wynagrodzenia jest płatna w terminie zwrotu
    pożyczki.
    Analiza powyższego prowadzi do wniosku, że dodatkowe wynagrodzenie z tytułu
    dokonaniu szereg czynności przygotowawczych przed udzieleniem pożyczek, w tym w
    zakresie oceny zdolności finansowych, oceny dokumentacji spółki Pożyczkobiorców,
    przygotowania dokumentów pożyczki, stanowi/będzie stanowiło wynagrodzenie za
    czynności związane z samym udzieleniem pożyczki, nie stanowi/nie będzie stanowiło celu
    samego w sobie, lecz będzie środkiem do pełnego i należytego wykonania usługi
    zasadniczej. W związku z powyższym, ww. dodatkowe wynagrodzenie z tytułu dokonaniu
    szereg czynności przygotowawczych przed udzieleniem pożyczek, stanowi/będzie
    stanowiło wynagrodzenie za czynności korzystające ze zwolnienia od podatku na
    podstawie art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy.
    Pana stanowisko w zakresie pytania nr 3 jest prawidłowe.
    Pana wątpliwości dotyczą również ustalenia, czy udzielanie pożyczek można uznać za
    działalność pomocniczą, a tym samym czy nie był i nie będzie Pan zobowiązany do
    ustalenia proporcji w zakresie prawa do odliczenia.
    Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy:
      W zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności
      opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do

      obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem
      art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.
    W myśl art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a) ustawy:
      Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur
      otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.
    Z powołanych przepisów wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o
    kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone
    warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy
    towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do
    wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest
    określenie podatku należnego. Przedstawiona wyżej zasada wyklucza zatem możliwość
    dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego
    z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności
    opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystania do czynności zwolnionych od
    podatku oraz niepodlegających opodatkowaniu.
    W przypadkach, gdy podatnik wykonuje czynności uprawniające do odliczenia VAT i
    nieuprawniające do tego odliczenia, i nie ma możliwości przyporządkowania ponoszonych
    wydatków do czynności opodatkowanych lub zwolnionych, zastosowanie znajduje przepis
    art. 90 ustawy, który ma na celu określenie wartości podatku naliczonego, służącego
    wyłącznie czynnościom opodatkowanym, z pominięciem tej części podatku naliczonego, w
    jakiej nabyte towary i usługi będą wykorzystywane przez podatnika do wykonywania
    czynności zwolnionych od podatku.
    Zgodnie z art. 90 ust. 1 ustawy:
      W stosunku do towarów i usług, które są wykorzystywane przez podatnika do
      wykonywania czynności, w związku z którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty
      podatku należnego, jak i czynności, w związku z którymi takie prawo nie przysługuje,
      podatnik jest obowiązany do odrębnego określenia kwot podatku naliczonego
      związanych z czynnościami, w stosunku do których podatnikowi przysługuje prawo
      do obniżenia kwoty podatku należnego.
    W myśl art. 90 ust. 2 ustawy:
      Jeżeli nie jest możliwe wyodrębnienie całości lub części kwot, o których mowa w ust.
      1, podatnik może pomniejszyć kwotę podatku należnego o taką część kwoty podatku
      naliczonego, którą można proporcjonalnie przypisać czynnościom, w stosunku do
      których podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, z
      zastrzeżeniem ust. 10.
    Stosownie do art. 90 ust. 3 ustawy:
      Proporcję, o której mowa w ust. 2, ustala się jako udział rocznego obrotu z tytułu
      czynności, w związku z którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku
      należnego, w całkowitym obrocie uzyskanym z tytułu czynności, w związku z którymi
      podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, oraz
      czynności, w związku z którymi podatnikowi nie przysługuje takie prawo.
    W myśl art. 90 ust. 4 ustawy:
      Proporcję, o której mowa w ust. 3, określa się procentowo w stosunku rocznym na
      podstawie obrotu osiągniętego w roku poprzedzającym rok podatkowy, w
      odniesieniu do którego jest ustalana proporcja. Proporcję tę zaokrągla się w górę do
      najbliższej liczby całkowitej.
    Na podstawie art. 90 ust. 6 ustawy:
      Do obrotu, o którym mowa w ust. 3, nie wlicza się obrotu z tytułu transakcji
      dotyczących:

        1) pomocniczych transakcji w zakresie nieruchomości i pomocniczych transakcji
          finansowych;
        2) usług wymienionych w art. 43 ust. 1 pkt 7, 12 i 38-41, w zakresie, w jakim
          transakcje te mają charakter pomocniczy.
    Analiza powołanych wyżej przepisów wskazuje zatem, że na podstawie art. 90 ust. 1
    ustawy, występuje obowiązek wyodrębnienia kwot podatku naliczonego związanego z
    czynnościami, w stosunku do których przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku
    należnego oraz kwot podatku naliczonego związanego z czynnościami, w związku z
    którymi takie prawo nie przysługuje.
    Tym samym, warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia
    podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami
    opodatkowanymi. Jednocześnie przedstawiona w ww. przepisie zasada, wyklucza
    możliwość dokonania odliczenia podatku naliczonego związanego z towarami i usługami,
    które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, czyli w
    przypadku ich wykorzystania do czynności zwolnionych od podatku oraz niepodlegających
    temu podatkowi.
    Na podstawie powołanych uregulowań należy stwierdzić, że podatnik dokonujący
    zakupów towarów i usług wykorzystywanych zarówno do czynności opodatkowanych jak i
    zwolnionych od podatku, w celu prawidłowej realizacji prawa do odliczenia podatku
    naliczonego może zastosować metodę proporcjonalnego odliczenia podatku naliczonego,
    o której mowa w art. 90 ust. 2 ustawy. Zasada proporcjonalnego odliczania podatku ma
    zastosowanie do tej kategorii zakupów, których nie da się jednoznacznie w całości lub w
    części przypisać do konkretnego rodzaju sprzedaży.
    Co istotne, dla realizacji prawa do odliczenia podatku naliczonego niezbędne jest istnienie
    związku pomiędzy dokonywanymi zakupami towarów i usług a prowadzoną działalnością
    opodatkowaną generującą podatek należny.
    Przepisy ustawy o podatku od towarów i usług nie precyzują, jaki związek musi istnieć
    pomiędzy zakupami a sprzedażą, żeby podatnik mógł skorzystać z prawa do odliczenia.
    Związek ten może być bezpośredni bądź pośredni. O związku bezpośrednim
    dokonywanych zakupów z działalnością podatnika można mówić wówczas, gdy nabywane
    towary służą, np. dalszej odsprzedaży (towary handlowe) lub też nabywane towary i usługi
    są niezbędne do wytworzenia towarów lub usług będących przedmiotem dostawy.
    Bezpośrednio wiążą się więc z czynnościami opodatkowanymi wykonywanymi przez
    podatnika. Natomiast pośredni związek nabywanych towarów i usług z działalnością
    przedsiębiorcy występuje wówczas, gdy ponoszone wydatki wiążą się z całokształtem
    funkcjonowania przedsiębiorstwa - mają pośredni związek z działalnością gospodarczą, a
    tym samym z osiąganym przez podatnika obrotem opodatkowanym. Aby jednak można
    było wskazać, że określone zakupy mają chociażby pośredni związek z działalnością
    podmiotu, istnieć musi związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy dokonanymi zakupami
    towarów i usług, a powstaniem obrotu.
    W analizowanej sprawie należy ustalić, czy czynność udzielenia przez Pana pożyczek ma
    /będzie miała charakter pomocniczy wobec prowadzonej przez Pana działalności
    gospodarczej oraz nie stanowi/nie będzie stanowić jej elementu.
    Ustawodawca zarówno w akcie zasadniczym, jak i w rozporządzeniach wykonawczych do
    ustawy o podatku od towarów i usług nie zdefiniował pojęcia charakter „pomocniczy”. W
    takim przypadku w pierwszej kolejności stosuje się wykładnię językową, która jest
    podstawą komunikacji z adresatem normy. Dopiero kiedy wykładnia językowa nie
    prowadzi do jednoznacznych rezultatów dopuszczalne jest skorzystanie z pozajęzykowych
    wykładni. Według internetowego słownika synonimów (strona internetowa: https://www.
    synonimy.pl/synonim/pomocniczy/), synonimami do słowa „pomocniczy” są pojęcia:
    „wspomagający, posiłkowy, usługowy, rezerwowy, doradczy, orientacyjny, towarzyszący,
    dodatkowy, uzupełniający, służebny”.

    Przepis art. 174 (1) Dyrektywy 2006/112/WE Rady wskazuje, w jaki sposób w oparciu o
    dane dotyczące struktury wszystkich transakcji podatnika, należy obliczyć kwotę odliczeń
    przysługujących podatnikowi wykonującemu czynności wywierające różne skutki w
    zakresie prawa do odliczenia podatku. Natomiast zgodnie z przepisem art. 174 (2)
    Dyrektywy 2006/112/WE, niektóre kategorie przychodów wyłączane są z obrotów
    uwzględnianych przy obliczeniu proporcji, o której mowa w ust. 1.
    Oznacza to, że dokonywanie niektórych transakcji zarówno opodatkowanych, jak i
    zwolnionych od podatku nie wpływa na wysokość podatku naliczonego podlegającego
    proporcjonalnemu rozliczeniu.
    Na podstawie przepisu art. 174 (2) Dyrektywy 2006/112/WE:
      Przy obliczaniu proporcji podlegającej odliczeniu nie uwzględnia się następujących
      kwot:
        a) wysokości obrotu uzyskanego z dostaw dóbr inwestycyjnych używanych przez
          podatnika do potrzeb jego przedsiębiorstwa;
        b) wysokości obrotu uzyskanego z transakcji związanych z pomocniczymi
          transakcjami w zakresie nieruchomości i z pomocniczymi transakcjami
          finansowymi;
        c) wysokości obrotu uzyskanego z transakcji, o których mowa w art. 135 ust. 1 lit. b)
          -g), jeżeli są to transakcje pomocnicze.
    Przepisy unijnej dyrektywy w zakresie VAT posługują się określeniem „incidental
    transactions” w ramach odpowiedniego przepisu, co na język polski może być tłumaczone
    jako „transakcje incydentalne/uboczne”. Termin „incydentalny” wg Słownika języka
    polskiego Wydawnictwa Naukowego PWN (wydanie internetowe: sjp.pwn.pl) oznacza przy
    tym „mający małe znaczenie lub zdarzający się bardzo rzadko”, natomiast termin
    „uboczny” oznacza „dotyczący czegoś pośrednio, mniej istotny lub dodatkowy”. Transakcje
    o charakterze „incydentalnym” oznaczają zdarzenia występujące nie tyle rzadko, ile
    ubocznie, przy określonej okazji, nawet gdyby występowały w sposób powtarzalny. Pojęcie
    „incydentalności” odnosi się więc nie tyle do samej częstotliwości występowania danego
    zdarzenia, co raczej do jego poboczności względem zasadniczej działalności podatnika.
    Interpretując termin transakcji pomocniczych należy także wskazać na orzecznictwo
    Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W wyroku z 29 kwietnia 2004 r. w sprawie
    Empresa de Desenvolvimento Mineiro (C-77/01) Trybunał rozstrzygał kwestię możliwości
    uznania za transakcje incydentalne (pomocnicze) w rozumieniu art. 19 ust. 2 (który był
    odpowiednikiem art. 174 ust. 2 w VI Dyrektywie) różnych transakcji finansowych,
    dokonywanych przez spółkę holdingową. Transakcje finansowe, które były przedmiotem
    rozważań TSUE obejmowały udzielanie pożyczek, lokowanie środków na rachunkach
    depozytów bankowych lub w papierach wartościowych, takich jak bony skarbowe lub
    certyfikaty depozytowe, przy czym wysokość wpływów z takiej działalności finansowej
    przewyższała wpływy z działalności operacyjnej.
    W świetle powołanego wyroku, najważniejszą przesłanką uznania transakcji za
    pomocniczą w rozumieniu art. 174 Dyrektywy, a tym samym art. 90 ust. 6 pkt 1 i 2 ustawy,
    powinien być niewielki poziom wykorzystywania zasobów przedsiębiorstwa, przy czym
    dotyczy to generalnie tych zasobów, których nabycie wiązało się z powstaniem podatku
    naliczonego.
    Ponadto jak wskazał Trybunał w wyroku z 11 lipca 1996 r. w sprawie Regie Dauphinoise (C-
    306/94) transakcje pomocnicze w rozumieniu art. 174 Dyrektywy, a tym samym art. 90
    ust. 6 pkt 1 i 2 ustawy, nie mogą być to transakcje, które stanowią bezpośrednie, stałe i
    konieczne rozszerzenie działalności podatnika. Jeżeli więc działalność finansowa lub
    związana z transakcjami nieruchomościowymi stanowi stały i niezbędny element
    wbudowany w funkcjonowanie przedsiębiorstwa podatnika, to transakcje takie nie mogą
    być uznane za pomocnicze.

    Zaznaczyć przy tym należy, że Trybunał orzekał na tle konkretnego stanu faktycznego,
    indywidualnego dla danej sprawy. Jakkolwiek więc w obu tych orzeczeniach Trybunał
    sformułował określone tezy, to jednak nie można stwierdzić, aby kwestia rozumienia i
    zakresu stosowania przepisów odnoszących się do czynności sporadycznych, była już w
    orzecznictwie ustalona w sposób jednoznaczny. Ocena omawianego pojęcia
    „pomocniczości” świadczonych usług nie jest pojęciem uniwersalnym, dającym się odnieść
    do ogólnych okoliczności w analizowanych sprawach, lecz opiera się na wielu
    różnorodnych przesłankach. Tak więc, przy bardzo nieostrych granicach podlegającego
    wykładni pojęcia „incydentalnych (pomocniczych) transakcji finansowych”, co wynika
    również z przytoczonych orzeczeń TSUE, nie powinien decydować jeden wskaźnik, punkt
    odniesienia, czy też jedno tylko kryterium, ale ich całokształt wyznaczający miejsce,
    znaczenie i zakres danych transakcji w całokształcie działalności gospodarczej podatnika.
    Zatem transakcje pomocnicze w rozumieniu art. 90 ust. 6 pkt 1 i 2 ustawy, to transakcje,
    które nie wiążą się (lub wiążą się w sposób marginalny) z wykorzystaniem składników
    majątkowych oraz usług, które przy zakupie podlegają opodatkowaniu.
    Drugim z kryteriów ukształtowanym przez orzecznictwo TSUE jest warunek, aby nie mogły
    być to transakcje, które stanowią bezpośrednie, stałe i konieczne rozszerzenie działalności
    podatnika.
    Jeżeli zatem, działalność finansowa stanowi stały i niezbędny element wbudowany w
    funkcjonowanie przedsiębiorstwa podatnika, to transakcje takie nie mogą być uznane za
    pomocnicze. Ani ilość udzielanego finansowania w formie poręczeń, gwarancji, pożyczek,
    ani rodzaje zawieranych transakcji na instrumentach finansowych, czy też liczba
    kontrahentów, którym udzielono tego finansowania, same w sobie nie świadczą o tym, czy
    można i należy traktować ww. czynności, jako czynności incydentalne (pomocnicze) w
    rozumieniu art. 90 ust. 6 ustawy. Aby dojść do wniosku, że czynności te mają taki
    charakter, konieczne jest ich zestawienie według różnorakich kryteriów. Trzeba wziąć
    zatem pod uwagę wartość, ilość, częstotliwość czynności, stopień zaangażowania aktywów
    podatnika itd., na tle całokształtu jego działalności. Innymi słowy, aby ocenić, czy czynność
    jest incydentalna należy wziąć pod uwagę całokształt działalności podatnika. Jeśli
    okoliczności wskazują, że podatnik wykonuje dany typ transakcji jako element
    prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej, wówczas należy uznać, że transakcje
    takie nie są pomocnicze. Transakcjami, które nie mogą być uznane za pomocnicze będą
    takie, które z założenia mają być wykonane jako element prowadzonej działalności.
    W odniesieniu do Pana wątpliwości należy jeszcze raz podkreślić, że w świetle
    orzecznictwa TSUE aby ocenić, czy dane czynności mogą być uznane za „pomocnicze”
    konieczne jest ich zestawienie według różnych kryteriów (wartości, ilości, częstotliwości,
    wielkości zaangażowanych środków itd.) z całokształtem Pana działalności gospodarczej.
    Jak już wskazano, przy bardzo nieostrych granicach wykładni pojęcia „incydentalnych”
    (pomocniczych) transakcji finansowych, nie powinien decydować jeden wskaźnik, czy też
    jedno kryterium, ale ich całokształt wyznaczający miejsce, znaczenie i zakres danych
    transakcji w całokształcie Pana działalności gospodarczej.
    Uwzględniając kryteria, które powinny być brane pod uwagę przy ocenie czy mamy do
    czynienia z transakcjami pomocniczymi (sporadycznymi), o których mowa w art. 90 ust. 6
    ustawy o VAT należy uznać, że liczba udzielonych pożyczek, stopień zaangażowania Pana
    zasobów, a także stopień powiązania tych czynności z Pana podstawową działalnością
    (opodatkowaną), przemawia za uznaniem tych czynności za pomocnicze (sporadyczne) w
    rozumieniu wskazanego wyżej przepisu. W przypadku udzielonych pożyczek, stopień
    zaangażowania zasobów własnych jest niewielki. Procentowa wartość wynagrodzenia
    otrzymanego przez Pana z tytułu udzielonych pożyczek w relacji do wielkości obrotu
    podlegającego VAT, w okresie w którym udzielał Pan pożyczek (tj. dotychczas wyłącznie
    2024 r.) nie jest znaczący (jedynie 0,34% - przy ujęciu transakcji odpłatnego zbycia
    nieruchomości, która jednak była transakcją jednorazową oraz 5,97% - bez ujmowania
    transakcji odpłatnego zbycia nieruchomości). Środki na udzielenie pożyczki pochodziły ze

    sprzedaży majątku prywatnego (gruntów). Spółki będące pożyczkodawcami są
    podmiotami, w których udziały posiadają Pana znajomi. Tym samym nie podejmował Pan
    aktywnych działań mających na celu pozyskanie pożyczkobiorców.
    Udzielanie pożyczek nie było i nie będzie głównym przedmiotem działalności i źródła Pan
    przychodów. Udzielanie pożyczek nie stanowi zasadniczej Pana działalności. Jest
    dodatkowym źródłem dochodów. Nie zamierza Pan rozszerzyć działalności gospodarczej o
    świadczenie usług w zakresie udzielania pożyczek. Nawet jeśli udzieli Pan pożyczek w
    przyszłości, będą to raczej sporadyczne transakcje, uzależnione m.in. od stanu posiadania
    środków w ramach działalności czy opłacalności pożyczek (rynkowego oprocentowania
    jako możliwego do uzyskania zysku). Ponadto wskazał Pan, że udzielanie pożyczek jest
    czynnością pomocniczą i nie stanowi bezpośredniej i koniecznej konsekwencji działalności
    gospodarczej. Pożyczki nie wpłynęły na Pana podstawową działalność gospodarczą. Nie
    zamierza Pan tworzyć rozwiązań zapewniających regularność udzielania pożyczek.
    W związku z powyższym, czynności udzielenia przez Pana pożyczek nie można/nie będzie
    można powiązać z Pana podstawową działalnością, którą była dotychczas działalność w
    zakresie doradztwa finansowego, a teraz będzie to działalność polegająca na obrocie
    używanymi towarami. Należy zatem stwierdzić, że udzielanie pożyczek nie jest/nie będzie
    wykonywane jako element Pana podstawowej działalności gospodarczej. Zatem wpływ
    takich transakcji na Pana ogólną sytuację finansową nie jest istotny.
    W związku z tym stwierdzić należy, że działalność w zakresie świadczenia usługi finansowej
    w postaci udzielenia pożyczek nie została zaplanowana z góry i nie jest regularna, bowiem
    jak wyjaśniono we wniosku, finansowanie zostało udzielane przedsiębiorcom (spółkom),
    na cele związane z ich działalnością gospodarczą. Pożyczkobiorcami były w tym przypadku
    podmioty zainteresowane uzyskaniem środków pieniężnych w sytuacji, w której nie mogły
    skorzystać z kredytów bankowych lub usług instytucji pożyczkowych ze względu na
    długość i stopień sformalizowania postępowań. Ponadto, nawet jeśli udzieli Pan pożyczek
    w przyszłości, będą to raczej sporadyczne transakcje, uzależnione m.in. od stanu
    posiadania środków w ramach działalności czy opłacalności pożyczek (rynkowego
    oprocentowania jako możliwego do uzyskania zysku). Tym samym, czynności te nie
    stanowią/nie będą stanowić bezpośredniego, stałego i koniecznego rozszerzenia Pana
    działalności.
    Oceniając charakter wykonywanych przez Pan transakcji finansowych należy uznać, że
    wyżej opisane okoliczności uzasadniają stanowisko co do pomocniczości (sporadyczności)
    wykonywanej przez Pana usługi finansowej polegającej na udzieleniu pożyczek.
    Wobec tego, świadczone przez Pana usługi dotyczące udzielania pożyczek, spełniają/będą
    spełniały kryteria uznania ich za transakcje pomocnicze, o których mowa w art. 90 ust. 6
    pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług, co oznacza, że uzyskany z nich obrót w
    postaci wynagrodzenia (odsetek i dodatkowego wynagrodzenia) nie powinien być
    uwzględniany przy wyliczaniu proporcji, o której mowa w art. 90 ust. 2 i 3 ustawy o
    podatku od towarów i usług.
    Pana stanowisko w zakresie pytania nr 4 jest prawidłowe.

## Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
    Interpretacja dotyczy:
        stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązywał w
        dacie zaistnienia zdarzenia, oraz
        zdarzenia przyszłego, które Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązuje w
        dniu wydania interpretacji.

    Interpretacja dotyczy wyłącznie podatku od towarów i usług. W zakresie podatku
    dochodowego od osób fizycznych zostanie wydane odrębne rozstrzygnięcie.
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
        Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb
        ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz.
        111). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie
        zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje
        się Pan do interpretacji.
        Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub
      zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem
      czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
        1) z zastosowaniem art. 119a;
        2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5
          ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
        3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
        Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w
      decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej
      praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

## Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu
    Administracyjnego w (...), ul. (...), (...). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych
    reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami
    administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
    Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę
    należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej
    (art. 53 § 1 PPSA):
        w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa
        Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
        w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na
        adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS
        /SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia
    przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do
    zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz
    powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

## Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji
    podatkowej.