Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB2/436-393/08-2/MZ
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2008-12-09
Teza: czynności dokonywane w ramach cash –poolingu nie zostały wymienione w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu, a zatem nie będą podlegały opodatkowaniu tym podatkiem
Słowa kluczowe: banki; cash pooling; czynności-czynności cywilnoprawne; opodatkowanie-przedmiot opodatkowania; podatek-podatek od czynności cywilnoprawnych; usługi-usługi finansowe
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1a

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki, przedstawione we wniosku z dnia 01.10.2008 r. (data wpływu 17.10.2008 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie usług zarządzania płynnością finansową typu cash pooling - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 17.10.2008 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie usług zarządzania płynnością finansową typu cash pooling.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

R…… Bank S.A. (dalej jako: „Bank”) zamierza oferować swoim Klientom usługi cash poolingu rzeczywistego. Usługi cash poolingu będą oferowane klientom Banku na podstawie na podstawie Umowy Cash Pooling (dalej jako: „Umowa”). Wzór umowy stanowi załącznik do niniejszego wniosku.

Zgodnie z postanowieniami Umowy, w cash poolingu będą brały udział podmioty posiadające rachunki bankowe w Banku. Jeden z podmiotów - uczestników cash poolingu będzie dodatkowo pełnił funkcję agenta (dalej jako: „Agent”). Agent otworzy w Banku dodatkowy rachunek, który będzie wykorzystywany do przeprowadzania rozliczeń związanych z Umową.

W ramach cash poolingu, na koniec każdego dnia:

*   Bank będzie przenosił na Agenta wierzytelności przysługujące Bankowi wobec każdego z uczestników, którzy będą wykazywali saldo ujemne na rachunkach bankowych na koniec każdego dnia roboczego. Jednocześnie, z tytułu zapłaty za przeniesione wierzytelności, Bank obciąży rachunek Agenta kwotą stanowiącą wartość nominalną nabytych wierzytelności;

*   Agent będzie przejmował od Banku dług wobec każdego z uczestników którzy będą posiadać saldo dodatnie na rachunkach bankowych na koniec każdego dnia roboczego. Jednocześnie, z tytułu zapłaty za przejęty dług, Bank uzna rachunek Agenta kwotą stanowiącą wartość nominalną długu.

Na początek następnego dnia roboczego dokonywane będą transfery odwrotne tym samym:

*   Agent dokona przeniesienia zwrotnego na Bank wierzytelności z końca dnia poprzedniego. Z tytułu dokonanego przelewu Bank zapłaci w momencie przelewu cenę w wysokości nominalnej nabytych wierzytelności:

*   Bank przejmie od Agenta dług, który został wcześniej przez niego przejęty na koniec dnia poprzedniego. Z tytułu dokonanego przejęcia długu, Bank obciąży rachunek Agenta ceną w wysokości wartości nominalnej przejętego długu.

Odsetki będą naliczane przez Bank każdego dnia roboczego od salda występującego na rachunku bankowym Agenta. W sytuacji, gdy:

*   saldo na rachunku bankowym Agenta będzie dodatnie, Bank naliczy odsetki od kwoty stanowiącej dodatnie saldo na koniec danego dnia roboczego:

*   saldo na rachunku bankowym Agenta będzie ujemne, Bank pobierze odsetki od kwoty stanowiącej ujemne saldo na koniec danego dnia roboczego.

Z początkiem każdego następnego dnia roboczego Bank uzna lub odpowiednio obciąży rachunek Agenta kwotą naliczonych odsetek. Ponadto, Bank zapewni rozliczenie kwot tych odsetek pomiędzy Agentem a pozostałymi uczestnikami cash poolingu poprzez odpowiednio uznanie lub obciążenie rachunków poszczególnych uczestników w pierwszym dniu każdego miesiąca.

Wynagrodzenie Banku z tytułu świadczonych na rzecz uczestników cash poolinngu usług cash poolingu stanowią odsetki od sald ujemnych na rachunku bankowym Agenta oraz wynagrodzenie za dokonaną alokacje i dystrybucję odsetek należnych uczestnikom cash poolingu. Wynagrodzenie to będzie pobrane przez Bank od każdego z uczestników struktury.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy zawarcie i realizacja Umowy podlega podatkowi od czynności cywilnoprawnych (dalej jako „pcc”)”?

Zdaniem wnioskodawcy:

Cash pooling jest kompleksową usługą zarządzania płynnością finansową grupy podmiotów, polegającą na koncentrowaniu środków z jednostkowych rachunków (sald) poszczególnych jednostek (rachunki uczestników) i zarządzaniu zgromadzoną w ten sposób kwotą przy wykorzystaniu korzyści skali. Usługa cash pooling oferowana przez Bank ma na celu optymalizację zarządzania środkami finansowymi uczestników danej umowy cash poolingu dzięki odpowiedniemu wykorzystaniu sumy dziennych sald (dodatnich i ujemnych) na rachunkach bankowych każdego uczestnika. Dzięki temu rozwiązaniu wynik odsetkowy grupy jest bardziej korzystny niż w przypadku oddzielnego inwestowania nadwyżek i ponoszenia kosztów finansowania przez posiadaczy poszczególnych rachunków w tym systemie. Konstrukcja umowy cash pooling może przyjąć zarówno formę faktycznego transferu środków, jak też potrącania sald bez fizycznego przelewu środków pieniężnych pomiędzy rachunkami uczestników umowy cash poolingu (tzw. notional cash pooling). W przedstawionym stanie faktycznym bilansowanie sald w ramach cash poolingu opiera się na faktycznym transferze środków pomiędzy rachunkami.

Z punktu widzenia natomiast Banku, cash pooling jest produktem bankowym oferowanym klientom w celu podniesienia atrakcyjności propozycji ofertowej i stanowi (korzystniejsza dla klienta a więc chętniej kupowaną) alternatywę dla systemu rachunków bankowych prowadzonych oddzielnie dla niektórych podmiotów z obsługiwanej grupy finansowej spółek - klientów.

Ponieważ przepisy polskiego prawa podatkowego nie regulują szczegółowo instytucji prawnej, jaką jest cash pooling, zdaniem Banku zastosowanie mają ogólne zasady prawa podatkowego. Opierając się na obowiązujących przepisach prawa oraz orzecznictwie organów podatkowych, Spółka stoi na stanowisku, iż usługi cash poolingu wykonywane przez Bank w ramach Umowy korzystają ze zwolnienia z VAT jako usługi pośrednictwa finansowego. W związku z tym czynności te nie podlegają opodatkowaniu pcc.

Zgodnie bowiem z art. 2 ust. 1 pkt 4) ustawy o pcc nie podlegają opodatkowaniu pcc czynności cywilnoprawne, jeżeli przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej czynności jest opodatkowana podatkiem VAT lub jest z niego zwolniona.

Zgodnie natomiast z art. 5 ust. 1 ustawy o VAT opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają m. in. odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. W myśl art. 43 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT zwolnione są usługi wymienione w załączniku 4 do ustawy o VAT, w tym wymienione w pozycji 3 usługi pośrednictwa finansowego według Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (PKWiU) oznaczone symbolem w sekcji J ex 65-67, z wyłączeniem:

*   działalności lombardów (z wyjątkiem usług świadczonych przez banki),
*   usług polegających na oddaniu w odpłatne użytkowanie rzeczy ruchomej,
*   usług doradztwa finansowego (PKWiU ex 67.13.10-00.20),
*   usług doradztwa ubezpieczeniowego oraz wyceny dla towarzystw ubezpieczeniowych (PKWiU ex 67.20.10-00.20,-00.30), z wyjątkiem świadczonych przez zakład ubezpieczeń w rozumieniu przepisów o działalności ubezpieczeniowej oraz świadczonych w tym zakresie przez podmioty działające w imieniu na rzecz zakładu ubezpieczeń,
*   usług ściągania długu oraz factoringu,
*   usług zarządzania akcjami, udziałami w spółkach lub związkach, obligacjami i innymi rodzajami papierów wartościowych, z wyjątkiem wymienionych w art. 43 ust. 1 pkt 12 ustawy,
*   usług przechowywania akcji, udziałów w spółkach lub związkach, obligacji i innych rodzajów papierów wartościowych, z wyjątkiem wymienionych w art. 43 ust. 1 pkt 12 ustawy,
*   transakcji dotyczących dokumentów ustanawiających tytuł własności,
*   transakcji dotyczących praw w odniesieniu do nieruchomości.

W opinii Banku usługa oferowana przez Bank w ramach Umowy cash poolingu stanowi kompleksową usługę pośrednictwa finansowego, niewymienioną w katalogu wyłączeń i tym samym korzysta ze zwolnienia z opodatkowania VAT. Umowa zawarta przez Spółki z Bankiem spełnia zatem wskazany powyżej wymóg z art. 2 ust. 1 pkt 4) ustawy o pcc, umożliwiający skorzystanie ze zwolnienia z opodatkowania pcc, tzn. co najmniej jedna ze stron tej umowy (tj. Bank) jest zwolniona z VAT z tytułu wykonywania usług cash pooling.

Należy też zwrócić uwagę, że usługa cash poolingu świadczona przez Bank jest złożoną usługą mającą na celu zwiększenie efektywności działalności gospodarczej uczestników cash poolingu poprzez optymalne zarządzanie saldami na rachunkach bieżących tych podmiotów, poprzez bilansowanie przejściowych niedoborów i nadwyżek występujących na rachunkach poszczególnych uczestników cash poolingu oraz koncentrowanie nadwyżek środków finansowych tych podmiotów na rachunku Agenta w celu zmaksymalizowania zysku/zminimalizowania strat uczestników cash poolingu poprzez wykorzystanie korzyści skali.

W celu osiągnięcia założonego efektu, na podstawie umowy o świadczenie usług cash poolingu, pomiędzy Bankiem i Agentem dochodzi do przeniesienia występujących na koniec każdego dnia roboczego wierzytelności i/lub zobowiązań Banku wobec poszczególnych uczestników cash poolingu oraz dokonywania transferów odwrotnych na początku następnego dnia roboczego. Powyższe transfery wykonywane pomiędzy Bankiem i Agentem, zmierzające do zbilansowania sald na rachunkach bieżących wszystkich uczestników cash poolingu, i zgromadzenia dziennych nadwyżek finansowych na rachunku Agenta, jak również późniejszy rozdział odsetek pomiędzy poszczególne strony umowy cash poolingu, składają się na złożoną usługę świadczoną na podstawie umowy nieuregulowanej w przepisach Kodeksu cywilnego, ani innych przepisach prawa stanowionego (tzw. umowa nienazwana), określaną jako usługa cash poolingu.

Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych zawiera natomiast w art. 1 zamknięty katalog czynności podlegających opodatkowaniu tym podatkiem, który wśród czynności podlegających opodatkowaniu tym podatkiem nie wymienia umowy cash poolingu. W związku z tym, zdaniem Banku w związku ze świadczeniem przez Bank usług cash poolingu, nie powstanie obowiązek podatkowy w podatku od czynności cywilnoprawnych.

Bank pragnie zauważyć, że podobne stanowisko wyrażają także dyrektorzy izb skarbowych w wydawanych w imieniu Ministra Finansów interpretacjach indywidualnych. Przykładowo Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji wydanej w imieniu Ministra Finansów z 8 maja 2008 r. (sygn. IPPB2/436-42/08-4/AS), w stanie faktycznym bardzo podobnym do będącego przedmiotem niniejszego wniosku uznał, że „zawarcie umowy dotyczącej usługi kompleksowego zarządzania płynnością finansową „Cash pooling” nie zostało wymienione w ustawowym katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Czynności tego typu nie można również zakwalifikować jako umowy pożyczki wymienionej w tym katalogu. Tym samym czynności dokonywane w ramach umowy „Cash poolingu” nie będą podlegały opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych”.

Podobne stanowisko w imieniu Ministra Finansów Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie zajął także w interpretacji indywidualnej z 8 lutego 2008 r. (sygn. IPPB2/436-155/07-4/AA), jak również Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach m. in. w interpretacji indywidualnej z 5 maja 2008 r. (sygn. IBPB2/436-28/08/HS/KAN-1168/02/08).

W świetle powyższego, zdaniem Banku Umowa zawarta przez Bank z Klientami nie podlega opodatkowaniu pcc.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14 c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Złożenie przez Wnioskodawcę fałszywego oświadczenia, że elementy stanu faktycznego objęte wnioskiem o wydanie interpretacji w dniu złożenia wniosku nie są przedmiotem toczącego się postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, postępowania kontrolnego organu kontroli skarbowej oraz że w tym zakresie sprawa nie została rozstrzygnięta co do jej istoty w decyzji lub postanowieniu organu podatkowego lub organu kontroli skarbowej powoduje, że niniejsza interpretacja indywidualna nie wywołuje skutków prawnych (art. 14b § 4 Ordynacji podatkowej).

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1 Maja 10, 09-402 Płock.