Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPB2/415-362/10-4/WS
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2010-06-08
Teza: 1. Czy umowa o dział spadku zawarta pomiędzy rodzeństwem ma wpływ na wysokość podatku dochodowego od osób fizycznych w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości? 2. Czy sprzedaż tej części nieruchomości, którą Wnioskodawca nabył tytułem spadku korzysta ze zwolnienia od podatku dochodowego od osób fizycznych? 3. Czy Wnioskodawca jest zobowiązany do zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych z tytułu zbycia nieruchomości od części przypadającej na Jego rodzeństwo?
Słowa kluczowe: nieruchomości-nabycie nieruchomości; nieruchomości-zbycie nieruchomości; spadek-dział spadku; spadek-nabycie spadku
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 1; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 5 marca 2010 r. (data wpływu 5 marca 2010 r.), uzupełnionym pismem, które wpłynęło do tut. Organu dnia 18 maja 2010 r., o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania sprzedaży nieruchomości - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 5 marca 2010 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania sprzedaży nieruchomości.

Wniosek nie spełniał wymogów formalnych określonych w art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej, w związku z powyższym, pismem z dnia 11 maja 2010 r., nr ILPB2/415-362/10-2/WS, wezwano Wnioskodawcę do jego uzupełnienia w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia.

Jednocześnie poinformowano Wnioskodawcę, że stosownie do postanowień art. 139 § 4 w zw. z art. 14d Ordynacji podatkowej, okresu oczekiwania między wezwaniem przez organ, a jego uzupełnieniem nie wlicza się do trzymiesięcznego terminu przewidzianego na wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego.

Wezwanie wysłano dnia 11 maja 2010 r. (skutecznie doręczono dnia 13 maja 2010 r.), zaś w dniu 18 maja 2010 r. do tut. organu wpłynęła odpowiedź, w której Wnioskodawca uzupełnił ww. wniosek.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

Wnioskodawca wraz z trójką rodzeństwa odziedziczył po zmarłej w dniu x 2008 r. Matce, spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu. W dniu x 2008 r. Sąd Rejonowy wydał postanowienie potwierdzające stan nabycia. W 2009 r. brat Zainteresowanego wystąpił do sądu o dokonanie działu spadku. Rodzeństwo zawarło umowę o dział spadku w wyniku czego Wnioskodawca został jedynym właścicielem przedmiotowej nieruchomości, z obowiązkiem spłaty rodzeństwa. W 2010 r. Zainteresowany przekształcił spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu w odrębną własność.

Wnioskodawca w latach 1968 - 1985 był zameldowany w ww. nieruchomości na pobyt stały.

W związku z powyższym zadano następujące pytania.

1.  Czy umowa o dział spadku zawarta pomiędzy rodzeństwem ma wpływ na wysokość podatku dochodowego od osób fizycznych w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości?
2.  Czy sprzedaż tej części nieruchomości, którą Wnioskodawca nabył tytułem spadku korzysta ze zwolnienia od podatku dochodowego od osób fizycznych?
3.  Czy Wnioskodawca jest zobowiązany do zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych z tytułu zbycia nieruchomości od części przypadającej na Jego rodzeństwo?

Zdaniem Wnioskodawcy, w przypadku sprzedaży przedmiotowej nieruchomości może On skorzystać z ulgi meldunkowej obowiązującej w 2008 r. z podatku od sprzedaży z racji tego, że postanowienie Sądu zostało wydane w 2008 r., a Zainteresowany wraz ze swoim rodzeństwem był w niej zameldowany przez kilka lat.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2010 r. Nr 51, poz. 307 ze zm.), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Zgodnie z treścią art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) – c) ww. ustawy jednym ze źródeł przychodów jest odpłatne zbycie:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów,

\- jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

W świetle powyższego każda czynność prawna, której przedmiotem jest odpłatne zbycie nieruchomości lub praw wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy stanowi źródło przychodów w rozumieniu tego przepisu, jeżeli zostanie dokonana w określonym czasie, tj. przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie i nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej.

W przypadku sprzedaży prawa do lokalu mieszkalnego decydujące znaczenie w kwestii opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych, ma moment jego nabycia.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że w dniu x 2008 r. zmarła Matka Wnioskodawcy, która pozostawiła w spadku przysługujący Jej z tytułu spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu wkład mieszkaniowy, w wyniku czego Zainteresowany nabył udział wynoszący 1/4 części w masie spadkowej. Natomiast w 2009 roku, w wyniku działu spadku, Wnioskodawca nabył pozostałą część spadku, przy czym został zobowiązany do dokonania spłaty na rzecz rodzeństwa. W dniu x 2010 r. ww. prawo do lokalu mieszkalnego zostało przekształcone w prawo odrębnej własności.

Zgodnie z art. 922 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16 poz. 93 ze zmianami), spadek to prawa i obowiązki zmarłego wynikające ze stosunków cywilnoprawnych, które z chwilą jego śmierci przechodzą na następców prawnych. W myśl art. 924 Kodeksu cywilnego spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy, natomiast spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku (art. 925 Kodeksu cywilnego). Oznacza to, iż dniem nabycia spadku przez Wnioskodawcę jest data śmierci spadkodawcy. Natomiast postanowienie Sądu o nabyciu spadku potwierdza jedynie prawo spadkobiercy do tego spadku od momentu jego otwarcia. Istotna dla podatku dochodowego jest zatem nie data wydania postanowienia Sądu o stwierdzeniu nabycia spadku, ale dzień otwarcia spadku, czyli data śmierci spadkodawcy.

Natomiast spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego, z którego ustanowieniem wiąże się uiszczenie wkładu mieszkaniowego, w myśl art. 9 ust. 3 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (t. j. Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1116 ze zmianami) jest prawem niezbywalnym, nie przechodzi na spadkobierców i nie podlega egzekucji.

Jak wynika z art. 9 ust. 4 ustawy spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego powstaje z chwilą zawarcia między członkiem a spółdzielnią umowy o ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego.

Stosownie zaś do treści art. 14 ust. 2 cytowanej ustawy, spadkobiercy uprawnionego mają prawo do dziedziczenia wkładu mieszkaniowego, wpłaconego w związku z ustanowieniem omawianego prawa do lokalu mieszkalnego, przy czym owo dziedziczenie wkładu nie musi mieć związku z nabyciem tegoż prawa.

W drodze dziedziczenia wkład ten może przypadać różnym osobom bez względu na to, czy ktoś nabędzie spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu w oparciu o przepis art. 15 ust. 2 ustawy, czy nie. Niemniej jednak dla zachowania roszczenia o przyjęcie do spółdzielni i zawarcie umowy o ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego (o czym mowa we wskazanym przepisie art. 15 ust. 2) osoby bliskie mają w ciągu roku od wygaśnięcia spółdzielczego prawa do lokalu lub ustania członkostwa osoby oczekującej na ustanowienie lokatorskiego prawa, złożyć deklarację członkowską i na piśmie wyrazić gotowość do zawarcia umowy o ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu (art. 15 ust. 4).

Jak wynika z powyższego, spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu nie jest prawem zbywalnym, a zatem nie ma jego nabycia ani zbycia w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy. Osoby zamieszkujące w takich mieszkaniach jedynie je użytkują, nie posiadają do nich tytułu własności. Tym samym 5-letni termin określony w powołanym przepisie może być liczony jedynie od nabycia prawa zbywalnego, np. przekształcenia spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego w prawo własności, co w przedmiotowej sprawie nastąpiło w dniu 4 lutego 2010 r.

Ustanowienie odrębnej własności lokalu mieszkalnego jest zdarzeniem prawnopodatkowym, które należy utożsamiać z nabyciem, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Ustanowienie odrębnej własności lokalu mieszkalnego, w stosunku do którego przysługuje spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu, jest nowym nabyciem.

Biorąc pod uwagę powyższe uregulowania prawne stwierdzić należy, iż w przedmiotowej sprawie nabycie przedmiotowego lokalu mieszkalnego nastąpiło w dniu 4 lutego 2010 r., tj. w momencie przekształcenia spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego w prawo odrębnej własności.

Oznacza to, że dokonując oceny skutków prawnych zbycia omawianej nieruchomości należy stosować przepisy w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2009 r.

Natomiast ulga meldunkowa (art. 21 ust. 1 pkt 126 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych), która została wprowadzona przepisami z dnia 1 stycznia 2007 r., obowiązywała do 31 grudnia 2008 r.

Zasady określone w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu obowiązującym na 31 grudnia 2008 r., w tym także dotyczące ulgi meldunkowej mają zastosowanie do przychodu (dochodu) z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych związanych z nieruchomościami, nabytych lub wybudowanych (oddanych do użytkowania) w okresie od 1 stycznia 2007 r. do 31 grudnia 2008 r. (art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw Dz. U. Nr 209, poz. 1316).

Reasumując, dochód uzyskany ze sprzedaży przez Wnioskodawcę przedmiotowego lokalu mieszkalnego nabytego w 2010 r. nie korzysta ze zwolnienia z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 126 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, zgodnie z art. 30 e ww. ustawy w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2009 r.

Stosownie do treści art. 19 ust. 1 ustawy przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych oraz innych rzeczy, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8, jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie, pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia. Jeżeli jednak cena, bez uzasadnionej przyczyny, znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, przychód ten określa organ podatkowy lub organ kontroli skarbowej w wysokości wartości rynkowej.

W myśl art. 30e ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2009r. – od dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) podatek dochodowy wynosi 19% podstawy obliczenia podatku.

Zgodnie z art. 30e ust. 2 ww. ustawy podstawą obliczenia podatku, o której mowa w ust. 1, jest dochód stanowiący różnicę pomiędzy przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw określonym zgodnie z art. 19, a kosztami ustalonymi zgodnie z art. 22 ust. 6c i 6d, powiększoną o sumę odpisów amortyzacyjnych, o których mowa w art. 22h ust. 1 pkt 1, dokonanych od zbywanych nieruchomości lub praw.

Art. 22 ust. 6c ustawy podatku dochodowym od osób fizycznych stanowi, że koszty uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), z zastrzeżeniem ust. 6d, stanowią udokumentowane koszty nabycia lub udokumentowane koszty wytworzenia, powiększone o udokumentowane nakłady, które zwiększyły wartość rzeczy i praw majątkowych, poczynione w czasie ich posiadania.

Ponadto stosownie do art. 22 ust. 6e ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wysokość nakładów ustala się na podstawie faktur VAT w rozumieniu przepisów o podatku od towarów i usług oraz dokumentów stwierdzających poniesienie opłat administracyjnych.

Nabycie przez Wnioskodawcę wkładu mieszkaniowego (1/4 w chwili otwarcia spadku, natomiast 3/4 na mocy postanowienia z dnia 22 grudnia 2008 r. z obowiązkiem spłaty na rzecz rodzeństwa), a co za tym idzie członkostwa w spółdzielni i zawarcie umowy o ustanowieniu spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu, uprawniało do ubiegania się o przekształcenie przysługującego dotychczas prawa w prawo odrębnej własności, a tym samym uzyskania możliwości jego odpłatnego zbycia.

W świetle powyższego, poniesione przez Zainteresowanego wydatki w postaci kwot faktycznie spłaconych na rzecz rodzeństwa z tytułu nabycia wkładu mieszkaniowego, uiszczonego w związku z ustanowieniem na rzecz matki spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego, stanowią – o ile zostały udokumentowane – koszty uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia ww. lokalu (po przekształceniu prawa).

Mając zatem na uwadze przytoczone powyżej uregulowania prawne oraz przedstawiony we wniosku stan faktyczny należy stwierdzić, że przychód uzyskany ze sprzedaży przedmiotowego lokalu mieszkalnego nie korzysta ze zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie przepisu art. 21 ust. 1 pkt 126 – tzw. ulgi meldunkowej w związku z tym, iż jego nabycie nastąpiło w 2010 r., a więc w okresie gdy tzw. ulga meldunkowa nie obowiązywała.

W rozpatrywanej sprawie zastosowanie może znaleźć ewentualnie zwolnienie określone w art. 21 ust. 1 pkt 131 tj. związane z wydatkowaniem przychodów ze sprzedaży nieruchomości na cele mieszkaniowe określone w art. 21 ust. 25 ww. ustawy, o ile Wnioskodawca spełniłby wszystkie przesłanki wskazane w cytowanej ustawie.

Ponadto tut. Organ informuje, iż zawarcie w przedmiotowej sprawie przez Wnioskodawcę i Jego rodzeństwo ugody, w wyniku której nabył całość wkładu mieszkaniowego pozostaje bez wpływu na podatek dochodowy od osób fizycznych z tytułu zbycia nieruchomości.

Końcowo, tut. Organ informuje, iż dokumenty dołączone przez Wnioskodawcę do wniosku nie podlegają analizie i weryfikacji w ramach postępowania o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.