Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB3/423-180/10-2/MC
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2010-05-28
Teza: Czy wydatki poniesione przez Wnioskodawcę w związku z nabyciem usług doradztwa inwestycyjnego, finansowego, audytorskiego, podatkowego, prawnego w związku z procesem nabycia akcji H.S.A. będą stanowić koszt uzyskania przychodów w momencie ich poniesienia, zgodnie z art. 15 ust. 1 oraz art. 15 ust. 4d, a nie w momencie zbycia akcji H.?
Słowa kluczowe: akcja; koszt-koszty uzyskania przychodów; nabycie; usługi; zbycie
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 3-art. 15; [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 3-art. 16

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2007 r. Nr 112, poz. 770) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki, przedstawione we wniosku z dnia 10.03.2010 r. (data wpływu 12.03.2010 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków na usługi doradztwa inwestycyjnego, finansowego, audytorskiego, podatkowego i prawnego w związku z procesem nabycia akcji – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 12.03.2010 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków na usługi doradztwa inwestycyjnego, finansowego, audytorskiego, podatkowego i prawnego w związku z procesem nabycia akcji.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

T.Sp. z o.o. (dalej: „T.”, „Wnioskodawca”) postanowił nabyć akcje w H.S.A.- polskiej spółce giełdowej. W tym celu Wnioskodawca ogłosił publicznie wezwanie w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzenia instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych (tj. Dz. U. z 2009 r., Nr 185, poz. 1439) na nabycia 100% akcji H.S.A. Wezwanie zostało ogłoszone w dniu 8 października 2009 r. W wyniku odpowiedzi dotychczasowych akcjonariuszy na publiczne wezwanie w dniu 7 grudnia 7009 r., T. nabyło ponad 90% akcji H.S.A.

H.S.A. jest producentem i eksporterem wyrobów medycznych, którego działalność opiera się na produkcji nakłuwaczy bezpiecznych do użytku szpitalnego, lancetów personalnych do użytku osobistego oraz działalności projektowej i badawczej, związanej z rozwojem nowych produktów. H.S.A. jest jednostką dominującą w stosunku do 6 pozostałych spółek z grupy działających również w taj branży.

W ramach procesu nabycia akcji H.S.A. Wnioskodawca nabył szereg usług od zewnętrznych należnych doradców i w związku z tym poniósł następujące koszty związane z przeprowadzaniem transakcji (oprócz ceny zapłaconej za akcje):

*   koszty finansowego doradztwa inwestycyjnego (świadczone między innymi przez bank inwestycyjny)- dotycząca oceny kondycji finansowej podmiotu nabywanego, rekomendacje, co do ceny, wspomagane i/lub doradztwo w negocjacjach,
*   koszty doradztwa finansowego i audytorskiego (świadczone przez firmę audytorską)- oceno sytuacji bilansowej i finansowej, prezentacja sytuacji finansowej podmiotu badanego,
*   koszty doradztwa podatkowego (świadczona przez spółkę doradztwa podatkowego)- ocena sytuacji podatkowej, doradztwo podatkowe przy wyborze struktury transakcji,
*   koszty doradztwa prawnego (świadczone przez kancelarię prawna.) - przegląd/bananie sytuacji prawnej), opracowanie struktury prawnej transakcji, udział w negocjacjach oraz przygotowania dokumentacji prawnej - umów,
*   koszty doradztwa strategicznego, operacyjnego i komercyjnego- badanie rynku oraz analiza konkurencji,
*   koszty doradztwa prawnego związanego ze złożeniem wniosków do urzędów antymonopolowych w Niemczech oraz Austrii, niezbędnych do otrzymania zgody na przeprowadzania transakcji,
*   koszty usług świadczonych na rzecz T. w ramach bieżącej obsługi transakcji nabycia akcji, które obejmowały; opinie z rekomendacjami dotyczącymi struktury transakcji, ceny nabycia i jej warunków oraz udział doradców w negocjacjach prowadzących do zawarcia umowy jak też weryfikację innej dokumentacji prawnej związanej z zawarciem transakcji nabycia akcji, np. umowy dotycząca finansowania transakcji.

Opisane wydatki zostały poniesione w celu określania sytuacji finansowej, podatkowej i prawnej H.S.A., której akcje stanowiły przedmiot transakcji. Wyniki pracy zewnętrznych doradców zawarte zostały w raportach, opiniach oraz korespondencji elektronicznej otrzymanej przez Wnioskodawcę (tj. przez Wnioskodawcę przechowywanej). Dzięki pracy wykonanej przez doradców zewnętrznych, Spółka mogła należycie ocenić skutki ekonomiczne nabycia akcji H.S.A., a przez to zminimalizować ryzyka finansowe, podatkowe i prawne związane z nabyciem tych akcji. Ponadto, przeprowadzona analizy pozwoliły Wnioskodawcy na opracowanie optymalnej struktury nabycia i finansowania całej transakcji.

Zakup akcji H.S.A., z perspektywy T. był inwestycją która, zdaniem Wnioskodawcy, pozwoli na uzyskanie znacznego przychodu na dynamicznie rozwijającym się rynku. Poniesione zaś koszty wiązały się z zabezpieczaniem źródła przychodów, w tym poprzez zminimalizowanie ryzyka gospodarczego związanego w sposób nieodłączny z transakcją przejęcia innego podmiotu.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy wydatki poniesione przez Wnioskodawcę w związku z nabyciem usług doradztwa inwestycyjnego, finansowego, audytorskiego, podatkowego, prawnego w związku z procesem nabycia akcji H.S.A. będą stanowić koszt uzyskania przychodów w momencie ich poniesienia, zgodnie z art. 15 ust. 1 oraz art. 15 ust. 4d, a nie w momencie zbycia akcji H.?

Wnioskodawca stoi na stanowisku, że poniesione wydatki, opisane w stanie faktycznym, stanowić będą koszt uzyskania przychodów Spółki w momencie ich poniesienia.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 updop, kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1 updop. Oznacza to, że Wnioskodawca ma możliwość zaliczania do kosztów uzyskania przychodów wszelkich kosztów, po wyłączeniu tych, których odliczalność jest wprost ograniczona w ustawie. Kosztami uzyskania przychodów mogą być zarówno koszty bezpośrednie jaki pośrednio związane z uzyskiwanymi przychodami, pod warunkiem, że ich poniesienia ma związek z prowadzoną działalnością gospodarczą może mieć wpływ na wielkość osiągniętego przychodu, lub wiąże się z zachowaniom albo zabezpieczeniom źródło przychodów, tzn. są wydatkami mającym ekonomiczno uzasadnienie z punktu widzenia prowadzonej działalności.

Przyjęta przez updop konstrukcja kosztów uzyskania przychodów oparta jest zatem na klauzuli generalnej stanowiącej, iż koszt uzyskania przychodów stanowić mogą wszelkie wydatki poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów. Istotnym jest, aby dokonując kwalifikacji wydatków do kosztów uzyskania przychodów, pozostawały one w związku przyczynowo-skutkowym z osiąganymi lub potencjalnymi przychodami lub też aby wydatki to były ponoszone dla zapewnienia funkcjonowania źródła przychodów. Podatnik prowadząc działalność gospodarczą ponosi bowiem wiele rodzajów kosztów, w tym też koszty, które choć nie są związane z konkretnym oznaczonym przychodom, to związane są z zabezpieczeniem prawidłowego funkcjonowania danego podmiotu gospodarczego. Szereg kosztów ponoszonych być może celem uniknięcia ryzyka utraty źródła przychodów lub też celem uniknięcia strat związanych z podejmowanymi decyzjami gospodarczymi. Wydatki takie, jako stanowiące zabezpieczenie źródła przychodów kwalifikują się, zdaniem Spółki, jako koszt uzyskanie przychodu.

Zakupione przez Spółkę usługi doradztwa inwestycyjnego, finansowego, audytorskiego, podatkowego i prawnego służyły do identyfikacji potencjalnych ryzyk związanych z planowaną transakcją. Przedstawione Spółce analizy pozwoliły jej na dokonanie należytej oceny skutków ekonomicznych oraz opłacalności transakcji i zaoferowania rozsądnej z ekonomicznego punktu widzenia ceny nabycia akcji. Podobnie, analizy prawne, finansowe i podatkowe dotyczące struktury nabycie akcji oraz struktury finansowania transakcji umożliwiły Spółce wypracowane metody nabycia optymalnej dla Wnioskodawcy, to jest spełniającej jej potrzeby biznesowe, przy jak najmniejszych kosztach.

Należy zwrócić uwagę, że wydatki na usługi doradztwa inwestycyjnego, finansowego, audytorskiego, podatkowego i prawnego, poniesione w związku z nabyciem akcji, nie stanowią tzw. wydatków na nabycie akcji określonych w art. 16 ust 1 pkt 8 updop. W myśl tego przepisu, do kosztów uzyskania przychodów nie zalicza się wydatków na objęcie lub nabycie akcji w spółce; wydatki takie są jednak kosztem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia tych akcji.

Zgodnie z wypracowaną linią interpretacyjną, użycie sformułowania „wydatki na nabycie” oznacza wszelkie koszty bezpośrednio warunkujące nabycie akcji, bez których poniesienia nie byłoby możliwe ich skuteczno nabycie. Do typowych kosztów warunkujących nabycie akcji zalicza się zapłaconą cenę, opłaty notarialne, prowizje biura maklerskiego, podatek od czynności cywilnoprawnych.

Wydatki na doradztwo inwestycyjne, audytorskie, finansowe, podatkowe i prawie związane z nabyciem akcji i obsługą transakcji nie są wydatkami, które warunkują nabycie akcji, bowiem nie pozostają one w bezpośrednim związku z nabyciem akcji. W żadnym bowiem stopniu nie warunkują ich skutecznego nabycia. Opisane wydatki mają pośredni związek z potencjalnymi przychodami, jakie Wnioskodawca osiągnie w przyszłości, w związku z czym należy je kwalifikować jako koszty ogólne funkcjonowania Spółki. Wobec tego, wydatki te nie stanowią „wydatków na nabycie akcji” w rozumieniu art. 16 ust. 1 pkt 8 updop.

Wnioskodawca pragnie zaznaczyć, iż Minister Finansów prezentuje taki sam pogląd w sprawie będącej przedmiotem niniejszego wniosku. Zgodnie z wiążącą interpretacją Ministra Finansów z 7 sierpnia 2002 (opublikowaną w Biuletynie Skarbowym z 2002 r. nr 4; sygn. PB4/AK-8214-6905-192/02), art. 16 ust. 1 pkt 8 updop odwołuje się jedynie do kosztów, bez poniesienia których, przeprowadzenie transakcji nie byłoby prawnie możliwe. W tym kontekście tylko takie wydatki jak np. cena udziałów (akcji), taksa notarialna, opłata skarbowa czy prowizje maklerska powinny być uważane ze poniesione bezpośrednio i ściśle w związku z nabyciem udziałów (akcji), gdyż tylko one są wymagane przez przepisy prawa dla przeprowadzenia transakcji nabycia udziałów (akcji).

Kwestia wydatków ponoszonych przez podatników na zewnętrznych doradców (specjalistów) w związku z realizacją transakcji zakupu udziałów (akcji) była także przedmiotem wielu innych interpretacji organów podatkowych. W postanowieniu z 28 grudnia 2006 r. Naczelnik Pierwszego Mazowieckiego Urzędu Skarbowego w Warszawie stwierdził: „Dokonując interpretacji przytoczonego przepisu stwierdzić należy, że jako „wydatki na nabycie (objęcie)” należy traktować te z nich, które w sposób bezpośredni i konieczny związane są z zakupem akcji lub udziałów drugiego podmiotu. Takimi wydatkami mogą być w szczególności np. cena zakupu tych udziałów, opłaty notarialna, prowizje biura maklerskiego. Wydatki, które Spółka ponosi w związku z ewentualnym nabyciem udziałów w obcej jednostce, takie jak koszty audytu, doradztwa prawnego lub podatkowego, koszty wyceny nabywanego centrum handlowego itp., są wydatkami pośrednio związanymi z uzyskiwanymi przychodami, dotyczącymi całokształtu działalności podatnika oraz związanymi z funkcjonowaniem firmy. Nie są wydatkami koniecznymi, warunkującymi ewentualna nabycia udziałów lub akcji”. (postanowienie z 28 grudnia 2006 r. sygn. 1471/DPD2/423-153/06/MB). Podobne stanowisko zajął Naczelnik Pomorskiego Urzędu Skarbowego: „Z kolei wydatki poniesione na przeprowadzenie analizy planowanych do przejęcia spółek oraz koszty prac nad koncepcją nabycia udziałów {akcji}, czy też koszty usług prawnych związanych z negocjacją umów dotyczących zaangażowania kapitałowego, po spełnieniu warunków wynikających z art. 15 ust 1 ustawy z dnia 15.02.1992 r. mogą zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów w momencie poniesienia wydatku”. (postanowienie z 4 października 2006 r. sygn. DP/423-0109/06/AK). Podobną opinię Naczelnik Drugiego Mazowieckiego Urzędu Skarbowego w Warszawie wyrażał wielokrotnie w wielu innych postanowieniach (np. postanowienia z 17 maja 2005 r. sygn. 1472/ROP1/423-86-99/05/AJ, z 24 listopada 2005 r. sygn. 1472/ROP1/423-269/287/05/MC, z 23 sierpnia 2006 sygn. 1472/ROP1/423-214/262/06/DP, 19 grudnia 2006 r. sygn.1472/ROP1/423-338/06/DP). W jednym z nich, Naczelnik Drugiego Mazowieckiego Urzędu Skarbowego stwierdził, że tego typu wydatki są kosztami ogólnymi funkcjonowania spółki i mają pośredni związek z przychodem, w związku z tym powinny stanowić koszt uzyskania przychodów w dacie poniesienia: „Tej kategorii \[koszty pośrednie\] odpowiadają koszty związane z analizą i oceną zasadności dokonywanych transakcji nabycia udziałów/akcji, poniesione na zakup usług doradztwa finansowego, prawnego, tłumaczeń oraz badań laboratoryjnych w toku planowania i przygotowywania transakcji.” (postanowienie z 19 grudnia 2006 r.).

Również w postanowieniu z 28 sierpnia 2006 r. Naczelnik Drugiego Mazowieckiego Urzędu Skarbowego stwierdził: „Z przyjętej przez ustawodawcę konstrukcji kosztów uzyskania przychodów wynika, iż podatnik ma prawo zaliczenia do kosztów uzyskanie przychodów wydatków jeżeli pozostają w związku przyczynowo- skutkowym z osiąganymi przychodami, w tym służą zabezpieczeniu funkcjonowania źródła przychodu. Prowadząc działalność gospodarczą podatnik ponosi koszty które nie są powiązane z konkretnymi przychodami lecz ich poniesienie konieczne jest do prawidłowego funkcjonowania podmiotu gospodarczego. Pośredni związek z przychodem mają koszty zwane kosztami ogólnymi funkcjonowania spółki. Tej kategorii odpowiadają koszty związane z analizą i oceną zasadności przejęcia spółki z o.o., poniesione na zakup usług doradztwa finansowego, prawnego i podatkowego w toku planowania i przygotowywania transakcji”.

Taką samą wykładnię prezentuje również Minister Finansów w najnowszych interpretacjach indywidualnych wydanych w jego imieniu m. in. przez: Dyrektora y Skarbowej w Poznaniu sygn. ILPB3/423-263/07-3/MC z dnia 20.02.2008 r.; Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie sygn. IPPB3/423-1498/08-2/JG z dnia 15.12.2008r., Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu sygn. ILPB3/423-569/09-4/KS z dnia 20.10.2009 r.

Prezentowane stanowisko zostało również zaakceptowane przez sądy administracyjne. W wyroku z 14 kwietnia 2004 r. (III SA/Wa 2893/2002) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie potwierdził, że: „Kosztów obsługi prawnej na etapie podejmowanie decyzji o zakupie udziałów nie możne traktować jako wydatków na nabycie udziałów w rozumieniu art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy”.

Wydatki poniesione przez Spółkę na nabycie usług doradztwa inwestycyjnego, finansowego, audytorskiego, podatkowego i prawnego, związane z nabyciem akcji w H.SA., nie stanowią też kosztu bezpośrednio związanego z osiąganymi przychodami. Nie jest bowiem możliwe wskazanie konkretnego przychodu, w celu uzyskania którego wydatki te zostały poniesione.

Jednocześnie jednak należy zauważyć, że nabywane usługi umożliwiły Wnioskodawcy poznanie specyfiki rynku, na którym funkcjonuje nabywana spółka, W szczególności, dały sposobność poznania praktycznych problemów prawnych, finansowych, podatkowych, komercyjnych i operacyjnych, jakie na co dzień napotykane są w tego rodzaju działalności. W rezultacie, nabycie tych usług umożliwia racjonalne podjęcie i prowadzenie działalności gospodarczej polegające na zarządzaniu H.SA. Dzięki nabytym usługom jest bowiem wstanie racjonalnie ocenić szansa i zagrożenia stojące przed H.S.A., i tym samym podjąć odpowiednie rekomendacje biznesowe lub inwestycyjne. Co więcej, wiedza ta ma, zdaniem Wnioskodawcy, charakter uniwersalny, to jest może mieć też zastosowania do świadczenia tego typu usług na rzecz innych podmiotów działających na tym samym rynku, a także do podjęcia przez Wnioskodawcę samodzielnej działalności gospodarczej.

Tym samym wydatki te stanowią koszty uzyskania przychodu inne niż bezpośrednio związane z przychodami, o których mowa w art. 15 ust. 4d updop. od nie z tym przepisem, koszty takie są potrącane w dacie ich poniesienia. Jeżeli jednak koszty te dotyczą okresu przekraczającego rok podatkowy, a nie jest możliwe określenie, jaka ich część dotyczy danego roku podatkowego, w takim przypadku stanowią koszty uzyskania przychodów proporcjonalnie do długości okresu, którego dotyczą.

W przedmiotowej sprawie, zdaniem Spółki poniesione wydatki nie dotyczą ukresu przekraczającego rok podatkowy. Są one bowiem związane ze zdarzeniami mającymi jednorazowy charakter (to jest z nabyciem H. S.A.).

Reasumując, zdaniem Spółki, poniesione przez nią wydatki na nabycie usług doradztwa inwestycyjnego, finansowego, audytorskiego, podatkowego i prawnego stanowią koszty uzyskania przychodu w dacie ich poniesienia.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy jest prawidłowe.

Mając powyższe na względzie , stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.