Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0114-KDIP4-3.4012.79.2019.2.IG
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2020-03-23
Teza: Po stronie Wnioskodawcy nie powoduje żadnych obowiązków związanych z koniecznością naliczenia podatku VAT w ww. przypadkach, tj. wpłaty (otrzymania) oraz dalszego przekazania/zwrotnego przekazania wadium, ponieważ przekazanie środków pieniężnych nie wiąże się z dostawą towarów lub świadczeniem usług na rzecz Wnioskodawcy lub przez Wnioskodawcę.
Słowa kluczowe: czynności-czynności niepodlegające opodatkowaniu; giełda; wadium
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 5

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r., poz. 900 z późn. zm.), Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 16 grudnia 2019 r. (data wpływu 18 grudnia 2019 r.), uzupełnionym w dniu 10 marca 2020 r. (data nadania), data wpływu 13 marca 2020 r. na wezwanie Organu z dnia 24 lutego 2020 r. doręczone pełnomocnikowi w dniu 4 marca 2020 r., o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie skutków podatkowych otrzymania przez Wnioskodawcę od oferenta wadium i przekazania przez Wnioskodawcę otrzymanego od oferenta wadium na rzecz oferenta lub na rzecz drugiej strony transakcji – **jest prawidłowe**.

UZASADNIENIE

W dniu 18 grudnia 2019 r. wpłynął ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie skutków podatkowych otrzymania przez Wnioskodawcę od oferenta wadium i przekazania przez Wnioskodawcę otrzymanego od oferenta wadium na rzecz oferenta lub na rzecz drugiej strony transakcji. Wniosek został uzupełniony w dniu 10 marca 2020 r. (data nadania), data wpływu 13 marca 2020 r. na wezwanie Organu z dnia 24 lutego 2020 r. doręczone pełnomocnikowi w dniu 4 marca 2020 r.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenia przyszłe uzupełnione w dniu 10 marca 2020 r.:

Spółka została utworzona aktem notarialnym podpisanym w dniu (…). Zgodnie z § 3 Statutu Spółki przedmiotem jej działalności jest prowadzenie (\`(...)\`) rozliczeniowo - rozrachunkowej oraz wykonywanie innych czynności związanych z organizowaniem i prowadzeniem odpowiednio rozliczeń lub rozrachunku transakcji w zakresie określonym zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Wnioskodawca prowadzi swoją działalność na podstawie zezwolenia wydanego (…) przez Komisję Nadzoru Finansowego na prowadzenie (\`(...)\`) w rozumieniu ustawy o obrocie instrumentami finansowymi.

Spółka prowadzi na podstawie zezwolenia udzielonego przez Komisję Nadzoru Finansowego działalność (\`(...)\`) w rozumieniu art. 68a ustawy o obrocie instrumentami finansowymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2010 r., Nr 211 poz. 1384, ze zm.). Dodatkowo, na podstawie art. 68a ust. 14 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi, Spółka prowadzi (\`(...)\`) w rozumieniu ustawy o giełdach towarowych. W tym zakresie, do Spółki stosuje się, co do zasady, odpowiednio przepisy ustawy o giełdach towarowych, dotyczące (\`(...)\`).

Do zadań Spółki, jako giełdowej Spółki rozrachunkowej należy, w myśl art. 15 ust. 5 ww. ustawy, organizacja i prowadzenie rozliczeń transakcji giełdowych. W tym zakresie, obowiązkiem Spółki jest zapewnienie przeprowadzania rozliczeń członków z tytułu transakcji giełdowych poprzez zagwarantowanie wykonania ich zobowiązań i wierzytelności wynikających z tych transakcji. W zakresie powyższej działalności, Spółka może m.in. prowadzić rachunki pieniężne, dokonywać rozliczeń pieniężnych, udzielać pożyczek.

Obecnie, w ramach prowadzonej działalności Spółka świadczy usługi rozliczania transakcji dokonywanych na X..

Jak wynika z pozyskanych informacji, planowane jest otwarcie nowego rynku. Rynek Towarów (\`(...)\`) (RT(\`(...)\`)) zostanie wyodrębniony w ramach funkcjonującego obecnie Rynku Towarów Giełdowych X. Obrót będzie prowadzony na giełdzie (\`(...)\`) na zasadach określonych w ustawie o giełdach towarowych oraz przez istniejące i nowotworzone regulacje giełdowe. Rozliczenia i rozrachunek na nowym rynku będą prowadzone przez Wnioskodawcę w ramach pełnienia funkcji giełdowej Spółki rozrachunkowej na zasadach określonych w ustawie o giełdach towarowych oraz przez istniejące i nowoutworzone regulacje.

Obrót na RT(\`(...)\`) prowadzony będzie w systemie aukcji oraz w systemie kursu jednolitego. System kursu jednolitego będzie stosowany dla towarów zdeponowanych w Magazynie Autoryzowanym Uczestnika SMA świadczącego usługi przechowywania, natomiast system aukcji będzie stosowany dla towaru zdeponowanego w Magazynie Autoryzowanym Uczestnika SMA nieświadczącym usług przechowywania. Poza standardowymi zabezpieczeniami transakcji w postaci depozytów stosowanych na rynku kursu jednolitego, w przypadku systemu aukcyjnego wprowadzono wadium. Zlecenia sprzedaży pokryte towarem złożonym w Magazynie Autoryzowanym nieświadczącym usług przechowywania, zabezpiecza się dodatkowo wadium wniesionym przez Oferenta.

Z § 12 Szczegółowych zasad rozliczeń Rynku Towarów (\`(...)\`) wynika również, że w przypadkach określonych przez X., otwarcie aukcji w zakresie towarów rolno - spożywczych następuje pod warunkiem wniesienia przez podmiot będący wnioskodawcą aukcji wadium. Wadium wnoszone jest przez Oferenta w środkach pieniężnych na Rachunek Wadium do godziny 12:00 co najmniej 2 dni przed datą planowanej aukcji.

Jego wysokość obliczana jest jako iloczyn wolumenu aukcji określonego przez tego Oferenta we wniosku o otwarcie aukcji na giełdzie oraz wartości jednostkowego wadium, określanej przez Zarząd Wnioskodawcy w drodze uchwały dla danego towaru rolno - spożywczego.

Brak wniesienia pełnej kwoty wadium na Rachunek Wadium, w określonym terminie, stanowi podstawę odmowy otwarcia aukcji przez X. i oznacza zwrot wniesionej przez Oferenta kwoty w pierwszym dniu roboczym po dacie planowanej aukcji.

Regulamin przewiduje ściśle określone sytuacje, które pozwalają na dokonywanie wypłat z Rachunku Wadium. Wypłaty takie realizowane są przez Spółkę:

*   na Rachunek rozliczeniowy Członka Spółki będącego Oferentem lub reprezentantem Oferenta - w przypadku, kiedy wolumen Transakcji zawartych na aukcji jest niższy niż wolumen oferowany przez Oferenta na aukcję oraz w przypadku braku otrzymania przez Spółkę od Giełdy informacji o braku prawidłowego wykonania przez Oferenta zobowiązań wynikających z Transakcji zawartej w wyniku aukcji;

*   na Rachunek rozliczeniowy Członka Spółki będącego drugą stroną Transakcji zawartej w wyniku aukcji - w przypadku otrzymania przez Spółkę od Giełdy informacji o braku prawidłowego wykonania przez Oferenta zobowiązań wynikających z Transakcji zawartej w wyniku aukcji.

W przypadku otrzymania przez Spółkę od Giełdy informacji o braku prawidłowego wykonania przez Oferenta zobowiązań wynikających z Transakcji zawartej w wyniku aukcji, Spółka przekazuje wadium Członkom Spółki, którzy zgłosili Giełdzie na zasadach przez nią określonych, brak wykonania lub nieprawidłowe wykonanie zobowiązań, w wysokości stanowiącej iloczyn wolumenu zawartych przez nich Transakcji oraz wartości jednostkowego wadium. Płatność następuje w 21 dniu po aukcji lub w pierwszym dniu roboczym następującym po tym dniu, jeśli ten dzień jest dniem ustawowo wolnym od pracy, na Rachunek rozliczeniowy Członka Spółki w Y.

Jeżeli transakcja zostaje dokonana bez zastrzeżeń, wadium zwracane jest stronie będącej sprzedawcą (oferentem). Jeżeli natomiast transakcja jest kwestionowana przez nabywcę, wadium przepada i zostaje przekazane na rzecz strony kupującej, w odpowiednio, zgodnie z Regulaminem, obliczonej wysokości.

Przedmiotem transakcji na RT(\`(...)\`) ma być pszenica.

Transakcją giełdową na RT(\`(...)\`) jest umowa sprzedaży zawarta na giełdzie pomiędzy Członkami X., w wyniku której dochodzi do przeniesienia własności towaru rolno-spożywczego ze sprzedającego na kupującego. Z założeń wynika, że przeniesienie własności towarów rolno-spożywczych w wyniku zawarcia transakcji giełdowej następuje z chwilą zaksięgowania ich na koncie ewidencyjnym kupującego w systemie ewidencji e-RT(\`(...)\`), przy czym transakcja na RT(\`(...)\`) uważana jest za zawartą w momencie określenia kursu towaru rolno-spożywczego na RT(\`(...)\`) oraz skojarzeniu zleceń kupna i sprzedaży na zasadach określonych w Regulaminie.

\- wpłata wadium

Wpłata wadium jest dodatkowym zabezpieczeniem transakcji, które zostało wprowadzone na Rynku Towarów Rolno-Spożywczych, które stosowane jest obok standardowych zabezpieczeń transakcji w postaci depozytów stosowanych na rynku kursu jednolitego. Wadium wpłacane jest tylko w przypadku zlecenia sprzedaży pokrytego towarem złożonym w Magazynie Autoryzowanym nieświadczącym usług przechowywania.

Z § 12 Szczegółowych zasad rozliczeń Rynku Towarów (\`(...)\`) wynika również, że w przypadkach określonych przez X., otwarcie aukcji w zakresie towarów rolno - spożywczych następuje pod warunkiem wniesienia wadium przez podmiot będący wnioskodawcą aukcji. Wadium wnoszone jest przez Oferenta w środkach pieniężnych na Rachunek Wadium do godziny 12:00 co najmniej 2 dni przed datą planowanej aukcji.

Wpłata wadium jest więc sposobem na zabezpieczenie przyszłych transakcji i jest traktowana po stronie Wnioskodawcy tak jak zabezpieczenie transakcji. Każdy podmiot, który będzie chciał dokonywać transakcji na Rynku Towarów Rolno-Spożywczych, zakładając, że będzie zlecał sprzedaż pszenicy zdeponowanej w Magazynie Autoryzowanym nieświadczącym usług przechowywania, będzie zobowiązany do wpłaty wadium. Wpłata wadium nigdy nie następuje na poczet ceny towarów, stąd wpłatę wadium można porównać do wpłaty kaucji gwarancyjnej lub innego zabezpieczenia przyszłych transakcji, które są obojętne podatkowo.

Podkreślić należy, że jeżeli transakcja zabezpieczona wadium zostanie dokonana bez zastrzeżeń, wadium zwracane jest stronie będącej sprzedawcą (oferentem) w wysokości wpłaconej.

Jeżeli natomiast transakcja jest kwestionowana przez nabywcę w zakresie ilości lub jakości towaru będącego przedmiotem transakcji, wadium przepada i zostaje przekazane na rzecz strony kupującej, w odpowiednio, zgodnie z Regulaminem, obliczonej wysokości.

\- wypłata wadium/przekazanie

Tak jak przedstawiono to w złożonym wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej, Regulamin przewiduje ściśle określone sytuacje, które pozwalają na dokonywanie wypłat z Rachunku Wadium. Wypłaty takie realizowane są przez Spółkę:

*   na Rachunek rozliczeniowy Członka Spółki będącego Oferentem lub reprezentantem Oferenta - w przypadku, kiedy wolumen Transakcji zawartych na aukcji jest niższy niż wolumen oferowany przez Oferenta na aukcję oraz w przypadku braku otrzymania przez Spółkę od Giełdy informacji o braku prawidłowego wykonania przez Oferenta zobowiązań wynikających z Transakcji zawartej w wyniku aukcji;

*   na Rachunek rozliczeniowy Członka Spółki będącego drugą stroną Transakcji zawartej w wyniku aukcji - w przypadku otrzymania przez Spółkę od Giełdy informacji o braku prawidłowego wykonania przez Oferenta zobowiązań wynikających z Transakcji zawartej w wyniku aukcji.

W przypadku otrzymania przez Spółkę od Giełdy informacji o braku prawidłowego wykonania przez Oferenta zobowiązań wynikających z Transakcji zawartej w wyniku aukcji, Spółka przekazuje wadium Członkom Spółki, którzy zgłosili Giełdzie na zasadach przez nią określonych, brak wykonania lub nieprawidłowe wykonanie zobowiązań, w wysokości stanowiącej iloczyn wolumenu zawartych przez nich Transakcji oraz wartości jednostkowego wadium. Płatność następuje w 21 dniu po aukcji lub w pierwszym dniu roboczym następującym po tym dniu, jeśli ten dzień jest dniem ustawowo wolnym od pracy, na Rachunek rozliczeniowy Członka Spółki w Y.

Wadium może stać się więc de facto rodzajem kary umownej, w sytuacji, gdy transakcje przeprowadzone są w sposób wadliwy, tj. w przypadku gdy towar będący przedmiotem transakcji jest złej jakości lub też jest w błędnej, niedostatecznej ilości.

W praktyce oznacza to, że w przypadku, gdy jeden z członków, uczestników rynku rolnego, nie wywiązał się ze swoich zobowiązań wynikających z zawartych transakcji, wadium po jego stronie przepada i jest przekazywane kupującemu; przelew nie jest jednak dokonywany w celu rozliczenia transakcji i nie może być uznany za wymianę świadczenia wzajemnego lub też za wynagrodzenie. Przelew taki jest dokonywany obok rozliczenia transakcji, stanowiąc w praktyce swoistą karę umowną obciążającą uczestnika rynku giełdowego niewywiązującego się z ciążących na nim obowiązków.

Wnioskodawca wskazał, że:

*   wpłata wadium następuje w celu zagwarantowania transakcji i jest rodzajem zabezpieczenia,

*   kwota wadium jest zwracana w przypadku prawidłowego rozliczenia transakcji,

*   kwota wadium jest przekazywana stronie, która zgłosiła uzasadnione zastrzeżenia co do ilości lub jakości towaru będącego przedmiotem transakcji, jako rodzaj kary umownej.

W związku z powyższym zadano następujące pytania ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu wniosku:

1.  Czy dla potrzeb podatku VAT wpłata wadium w przedstawionym stanie faktycznym, nie mieści się w katalogu przedmiotowym czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT i w konsekwencji sytuacje takie nie rodzą żadnych obowiązków po stronie Spółki (Wnioskodawcy) związanych z koniecznością naliczenia podatku VAT?
2.  Czy dla potrzeb podatku VAT przekazanie wadium w przypadkach opisanych w stanie faktycznym nie mieści się w katalogu przedmiotowym czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT i w konsekwencji sytuacje takie nie rodzą żadnych obowiązków po stronie Spółki (Wnioskodawcy) związanych z koniecznością naliczenia podatku VAT?

Stanowisko Wnioskodawcy ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu wniosku:

Ad. 1

Zdaniem Wnioskodawcy, wpłata wadium w przedstawionym stanie (przepadek wadium) nie mieści się w katalogu przedmiotowym czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług \[dalej: podatek VAT\] i w konsekwencji sytuacja taka nie rodzi po stronie Wnioskodawcy żadnych obowiązków związanych z koniecznością naliczenia podatku VAT w przypadku otrzymania wadium.

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że dla zabezpieczenia transakcji na rynku omawianym w niniejszym opracowaniu stosowane będzie wadium jako element systemu gwarantowania rozliczeń organizowanego przez Wnioskodawcę w ramach prowadzonej giełdowej Spółki rozrachunkowej. Zgodnie z postanowieniami Szczegółowych zasad rozliczeń Rynku Towarów (\`(...)\`), wadium to „środki pieniężne wnoszone przez Oferenta stanowiące zabezpieczenie prawidłowego wykonania zobowiązań wynikających z Transakcji sprzedaży zawartych w wyniku aukcji, dla których określono wymóg wniesienia wadium, na zasadach określonych przez Wnioskodawcę w niniejszym dokumencie”.

Z § 12 Szczegółowych zasad rozliczeń Rynku Towarów (\`(...)\`) wynika również, że w przypadkach określonych przez X., otwarcie aukcji w zakresie towarów rolno - spożywczych następuje pod warunkiem wniesienia przez podmiot będący wnioskodawcą aukcji wadium. Wadium wnoszone jest przez Oferenta w środkach pieniężnych na Rachunek Wadium do godziny 12:00 co najmniej 2 dni przed datą planowanej aukcji.

Wysokość wadium wyliczana jest według zasad opisanych w stanie faktycznym.

Co istotne, brak wniesienia pełnej kwoty wadium na Rachunek Wadium, w określonym terminie, stanowi podstawę odmowy otwarcia aukcji przez X. i oznacza zwrot wniesionej przez Oferenta kwoty w pierwszym dniu roboczym po dacie planowanej aukcji.

Regulamin przewiduje ściśle określone sytuacje, które pozwalają na dokonywanie wypłat z Rachunku Wadium. Wypłaty takie realizowane są przez Spółkę:

*   na Rachunek rozliczeniowy Członka Spółki będącego Oferentem lub reprezentantem Oferenta - w przypadku, kiedy wolumen Transakcji zawartych na aukcji jest niższy niż wolumen oferowany przez Oferenta na aukcję oraz w przypadku braku otrzymania przez Spółkę od Giełdy informacji o braku prawidłowego wykonania przez Oferenta zobowiązań wynikających z Transakcji zawartej w wyniku aukcji;

*   na Rachunek rozliczeniowy Członka Spółki będącego drugą stroną Transakcji zawartej w wyniku aukcji - w przypadku otrzymania przez Spółkę od Giełdy informacji o braku prawidłowego wykonania przez Oferenta zobowiązań wynikających z Transakcji zawartej w wyniku aukcji.

Dodać tu należy, że zgodnie z przepisem art. 704 Kodeksu Cywilnego w warunkach aukcji albo przetargu można zastrzec, że przystępujący do aukcji albo przetargu powinien, pod rygorem niedopuszczenia do nich, wpłacić organizatorowi określoną sumę albo ustanowić odpowiednie zabezpieczenie jej zapłaty (wadium). § 2 tego przepisu stanowi, że jeżeli uczestnik aukcji albo przetargu, mimo wyboru jego oferty, uchyla się od zawarcia umowy, której ważność zależy od spełnienia szczególnych wymagań przewidzianych w ustawie, organizator aukcji albo przetargu może pobraną sumę zachować albo dochodzić zaspokojenia z przedmiotu zabezpieczenia. W pozostałych wypadkach zapłacone wadium należy niezwłocznie zwrócić, a ustanowione zabezpieczenie wygasa. Jeżeli organizator aukcji albo przetargu uchyla się od zawarcia umowy, ich uczestnik, którego oferta została wybrana, może żądać zapłaty podwójnego wadium albo naprawienia szkody. W niniejszym wniosku jednak należy jednoznacznie oddzielić rozumienie wadium na gruncie prawa cywilnego, od zastosowanego przez Wnioskodawcę mechanizmu, który ma na celu zabezpieczenie transakcji oraz może mieć charakter odszkodowawczy czy też kary umownej w określonych przypadkach. Pewnym jest to, że w przedstawionym stanie faktycznym wadium nie można rozumieć i definiować zgodnie z przywołanym przepisem art. 70 ze znaczkiem 4 Kodeksu Cywilnego, ponieważ na RT(\`(...)\`) nadano mu inne znaczenie, co powoduje poniższe kwalifikacje podatkowe.

Pierwszym przypadkiem opisywanym w niniejszym wniosku jest wpłata wadium na Rachunek Wadium, która po pierwsze jest warunkiem sine qua non uczestniczenia w aukcjach na RT(\`(...)\`) oraz stanowi zabezpieczenie transakcji, na równi z innymi depozytami stosowanymi przez Wnioskodawcę.

Wadium w momencie jego wpłaty na Rachunek Wadium stanowi w opisanym stanie faktycznym rodzaj depozytu, jest to zatem świadczenie jednostronne podmiotu wpłacającego.

Przypomnieć w tym miejscu należy, że w myśl jednolitego orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej tylko i wyłącznie stosunek prawny, wskazujący na istnienie wyraźnego świadczenia wzajemnego pomiędzy stronami transakcji, pozwala uznać transakcję za odpłatną dostawę towaru lub odpłatne świadczenie usługi i w konsekwencji objąć ją zakresem opodatkowania podatkiem VAT.

Przykładowo w orzeczeniu w sprawie C-432/15, stwierdzono, że w ramach systemu podatku VAT transakcje podlegające opodatkowaniu zakładają istnienie transakcji między stronami, przewidując zapłatę ceny lub inne świadczenie wzajemne. Jeżeli zatem czynność świadczeniodawcy polega jedynie na świadczeniu usług, bez bezpośredniego świadczenia wzajemnego, nie ma podstawy opodatkowania, w związku z czym świadczenie takie nie podlega podatkowi VAT (analogicznie: Wyrok TS z dnia 3 marca 1994 r., w sprawie C-16/93 R. J. Tolsma przeciwko Inspecteur der Omzetbelasting Leeuwarden, EU:C: 1994:80, wyrok TS z dnia 29 października 2009 r. w sprawie C-246/08 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Finlandii, ECLI:EU:C:2009:671, wyrok TS z dnia 27 października 2011 r. w sprawie C-93/10 Finanzamt Essen-NordOst przeciwko GFKL Financial Services AG, ECLI:EU:C:2011:700).

W opisanym stanie faktycznym świadczenie wzajemne nie występuje, co przesądza o kwalifikacji podatkowej wadium.

W konsekwencji, dla potrzeb podatku VAT wpłata wadium nie mieści się w katalogu przedmiotowym czynności podlegających opodatkowaniu tym podatkiem i nie może być opodatkowana tym podatkiem, analogicznie jak z opodatkowania wyłączone są wpłaty wszelkich zabezpieczeń i depozytów. Podkreślić dodatkowo należy, że w szczególności wadium nie jest zaliczką. Zaliczka jest elementem płatności z już zawartej umowy. Wadium nie może być również traktowane jako przedpłata. Samo przekazanie określonej kwoty pieniędzy, tytułu prawnego związanego bezpośrednio z dostawą, nie powoduje powstania obowiązku podatkowego w podatku VAT. Przekazanie wadium można porównać do wpłaty kaucji gwarancyjnej lub innego zabezpieczenia przyszłych transakcji, które są obojętne podatkowo.

W świetle powyższych uwag dotyczących charakterystyki na gruncie podatku VAT, należy w tym miejscu zdecydowanie podkreślić, że użyte w Szczegółowych zasadach rozliczeń Rynku Towarów (\`(...)\`) pojęcie „wadium”, którym posługuje się prawo cywilne przepisach dotyczących aukcji, w przedstawionym stanie faktycznym należy rozumieć odmiennie i w powiązaniu z prowadzoną przez Spółkę działalnością. Dokonując jego analizy na gruncie specyfiki działalności Spółki należy zwrócić szczególną uwagę, że wadium wnoszone przez Członków Spółki jest jak już powyżej wskazano elementem systemu zabezpieczeń.

Uznać więc należy, że wpłacana kwota wadium stanowi zabezpieczenie transakcji. Jeżeli transakcja zostaje dokonana bez zastrzeżeń, wadium zwracane jest stronie będącej sprzedawcą (oferentem). Jeżeli natomiast transakcja jest kwestionowana przez nabywcę, wadium przepada i zostaje przekazane na rzecz strony kupującej, w odpowiednio, zgodnie z Regulaminem, obliczonej wysokości.

Ad. 2

Druga sytuacja będąca przedmiotem niniejszego Wniosku ma miejsce w przypadku otrzymania przez Spółkę od Giełdy informacji o braku prawidłowego wykonania przez Oferenta zobowiązań wynikających z Transakcji zawartej w wyniku aukcji, Spółka przekazuje wadium Członkom Spółki, którzy zgłosili Giełdzie na zasadach przez nią określonych, brak wykonania lub nieprawidłowe wykonanie zobowiązań, w wysokości stanowiącej iloczyn wolumenu zawartych przez nich Transakcji oraz wartości jednostkowego wadium. Płatność następuje w 21 dniu po aukcji lub w pierwszym dniu roboczym następującym po tym dniu, jeśli ten dzień jest dniem ustawowo wolnym od pracy, na Rachunek rozliczeniowy Członka Spółki w Y.

Przestawionych skutków podatkowych wadium nie zmienia zapis § 13 Szczegółowych zasad rozliczeń Rynku Towarów (\`(...)\`) zgodnie z którym: „w przypadku otrzymania przez Spółkę od Giełdy informacji o braku prawidłowego wykonania przez Oferenta zobowiązań wynikających z Transakcji zawartej w wyniku aukcji, Spółka przekazuje wadium Członkom Spółki, którzy zgłosili Giełdzie na zasadach przez nią określonych, brak wykonania lub nieprawidłowe wykonanie zobowiązań, w wysokości stanowiącej iloczyn wolumenu zawartych przez nich Transakcji oraz wartości jednostkowego wadium. Płatność następuje w 21 dniu po aukcji lub w pierwszym dniu roboczym następującym po tym dniu, jeśli ten dzień jest dniem ustawowo wolnym od pracy, na Rachunek rozliczeniowy Członka Spółki w Y.”.

Po pierwsze, zapis ten powinien być interpretowany w ten sposób, że wadium stanowi de facto rodzaj kary umownej, wypłacanej w ściśle określonych sytuacjach. W sytuacjach takich, określonych w Regulaminie, wadium przepada i zostaje przekazane stronie będącej kupującym.

Po drugie, co wymaga podkreślenia, w opisanej sytuacji wadium nigdy nie jest i nie może być zaliczane na poczet ceny za dostawę towarów lub na poczet rozliczenia transakcji, co faktycznie mogłoby się wiązać z powstaniem obowiązku podatkowego. W opisanym stanie faktycznym, na mocy odpowiednich przepisów regulaminowych, otrzymane wadium nie staje się częściową należnością z chwilą zaliczenia na poczet przyszłego skonkretyzowanego świadczenia, ponieważ w ogóle nie jest zaliczane na poczet przyszłych świadczeń. Jego byt podatkowy i prawny jest od nich uniezależniony. Dopiero w przypadku, gdy jeden z członków nie wywiązał się ze swoich zobowiązań wynikających z zawartych transakcji, wadium po jego stronie przepada i jest przekazywane kupującemu; przelew nie jest jednak dokonywany w celu rozliczenia transakcji i nie może być uznany za wymianę świadczenia wzajemnego lub też za wynagrodzenie. Przelew taki jest dokonywany obok rozliczenia transakcji, stanowiąc w praktyce swoistą karę umowną obciążającą uczestnika rynku giełdowego niewywiązującego się z ciążących na nim obowiązków.

Warto tutaj dodać, że nawet gdyby potraktować wadium jako rozliczenie transakcji, co jednak w opisanej sytuacji nie może mieć miejsca, to zgodnie z opiniami organów podatkowych sama możliwość zaliczenia wadium na poczet ceny nie rozstrzyga, że rozporządzenie wadium staje się czynnością opodatkowaną.

Tak wypowiedział się Pierwszy Mazowiecki Urząd Skarbowy w Warszawie w piśmie z 3 marca 2006 r. o sygnaturze nr 1471/NUR2/443-615/06/AG, gdzie stwierdzono, że „wniesienie wadium (\`(...)\`) jest jednym z warunków, który każdy przystępujący do przetargu bądź rokowań musi spełnić, aby być do nich dopuszczonym. Pomimo że może zostać zaliczone na poczet wartości dostawy, to w momencie jego wnoszenia pomiędzy właścicielem ogłaszającym przetarg bądź prowadzącym rokowania a przystępującym do nich nie dochodzi jeszcze do porozumienia w zakresie przeniesienia prawa własności i wydania towaru bądź wykonania usługi (również w przyszłości). Z tej przyczyny, pomimo że wadium i zaliczka mogą stanowić część należności, o której mowa w art. 19 ust. 11, nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług”.

Podsumowując, oraz odnosząc się do obu przedstawionych pytań, w ocenie Wnioskodawcy za bezsporne należy przyjąć, że wadium w opisanym stanie faktycznym nigdy nie stanowi zapłaty za świadczenie, gdyż przynależy do systemu zabezpieczeń stosowanego przez Spółkę przy rozliczanych transakcjach. W związku z tym, ani w razie wpłaty (otrzymania) wadium ani też w przypadku, gdy dochodzi do przepadku wadium, czego efektem jest dalsze jego przekazanie kupującemu, czynności te nie mieszczą się w katalogu przedmiotowym czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT. W konsekwencji, nie rodzi to po stronie Wnioskodawcy żadnych obowiązków związanych z koniecznością naliczenia podatku VAT w obydwu ww. przypadkach, tj. wpłaty (otrzymania) oraz przekazania wadium.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionych zdarzeń przyszłych jest prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2020 r., poz. 106), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu ww. podatkiem podlegają:

1.  odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju;
2.  eksport towarów;
3.  import towarów na terytorium kraju;
4.  wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju;
5.  wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.

Stosownie do art. 7 ust. 1 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Przez towary rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii (art. 2 pkt 6 ustawy).

W myśl postanowień art. 8 ust. 1 ustawy, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1.  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2.  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3.  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Należy zauważyć, iż zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy dla uznania, iż świadczenie usługi podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług bezwzględnym warunkiem jest „odpłatność” za daną czynność.

Odpłatność oznacza wykonanie czynności (dostawy towarów oraz świadczenia usług) za wynagrodzeniem. W znaczeniu potocznym wynagrodzenie to zapłata za pracę, należność, a także odszkodowanie, nagroda. Natomiast odpłatny to taki, który wymaga zapłacenia, zwrotu kosztów, płatny.

Powyższa analiza prowadzi do wniosku, że istotną cechą wynagrodzenia jest istnienie bezpośredniego związku pomiędzy dostawą towarów lub świadczeniem usług i otrzymaną zapłatą.

Należy stwierdzić, iż czynności podlegają opodatkowaniu jedynie wtedy, gdy zostały wykonane odpłatnie. Czynność można uznać za dokonaną odpłatnie, gdy istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie dostawcy towaru lub świadczącego usługę.

Kolejnym czynnikiem decydującym o tym czy mamy do czynienia z wynagrodzeniem jest określenie, czy wynagrodzenie takie było należne z tytułu danego świadczenia. Czynność opodatkowana powstaje bowiem wyłącznie w związku z zaistnieniem stosunku prawnego określonego umową między stronami. Zatem wystąpić musi bezpośredni i niezbędny związek pomiędzy wykonywanymi czynnościami i wysokością otrzymanego wynagrodzenia oparty o relacje cywilnoprawne pomiędzy podmiotami i jednocześnie wynagrodzenie to może być wyrażone w pieniądzu.

W związku z powyższym czynność podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności. Przy czym związek pomiędzy otrzymywaną płatnością a świadczeniem na rzecz dokonującego płatności musi mieć charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można powiedzieć, że płatność następuje w zamian za to świadczenie.

A zatem, pod pojęciem odpłatności dostawy towarów lub odpłatności świadczenia usług rozumieć należy prawo podmiotu dokonującego dostawy towarów lub świadczącego usługę do żądania od nabywcy towaru, odbiorcy usługi lub osoby trzeciej zapłaty ceny lub ekwiwalentu (np. w postaci świadczenia wzajemnego). W konsekwencji powyższego należy stwierdzić, iż opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług będzie podlegało tylko to świadczenie (usługa), w przypadku którego istnieje konsument, tj. odbiorca świadczenia odnoszący z niego choćby potencjalną korzyść. Dopóki nie istnieje podmiot, który odnosiłby lub powinien odnosić konkretne korzyści o charakterze majątkowym związanym z danym świadczeniem, dopóty świadczenie to nie będzie usługą podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Zgodnie z art. 106b ust. 1 pkt 1 ustawy - podatnik jest obowiązany wystawić fakturę dokumentującą sprzedaż, a także dostawę towarów i świadczenie usług, o których mowa w art. 106a pkt 2, dokonywane przez niego na rzecz innego podatnika podatku, podatku od wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze lub na rzecz osoby prawnej niebędącej podatnikiem.

Natomiast pkt 4 tego ustępu stanowi, że podatnik jest obowiązany wystawić fakturę dokumentującą otrzymanie przez niego całości lub części zapłaty przed dokonaniem czynności, o których mowa w pkt 1 i 2, z wyjątkiem przypadku, gdy zapłata dotyczy wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów lub czynności, dla których obowiązek podatkowy powstaje zgodnie z art. 19a ust. 5 pkt 4.

Z opisu sprawy wynika, że przedmiotem działalności Spółki jest prowadzenie Spółki rozliczeniowo - rozrachunkowej oraz wykonywanie innych czynności związanych z organizowaniem i prowadzeniem odpowiednio rozliczeń lub rozrachunku transakcji w zakresie określonym zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.

Na podstawie art. 68a ust. 14 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi, Spółka prowadzi giełdową Spółkę rozrachunkową w rozumieniu ustawy o giełdach towarowych. W tym zakresie, do Spółki stosuje się, co do zasady, odpowiednio przepisy ustawy o giełdach towarowych, dotyczące giełdowej Spółki rozrachunkowej.

Do zadań Spółki, jako giełdowej Spółki rozrachunkowej należy, w myśl art. 15 ust. 5 ww. ustawy, organizacja i prowadzenie rozliczeń transakcji giełdowych. W tym zakresie, obowiązkiem Spółki jest zapewnienie przeprowadzania rozliczeń członków z tytułu transakcji giełdowych poprzez zagwarantowanie wykonania ich zobowiązań i wierzytelności wynikających z tych transakcji. W zakresie powyższej działalności, Spółka może m.in. prowadzić rachunki pieniężne, dokonywać rozliczeń pieniężnych, udzielać pożyczek.

Obecnie, w ramach prowadzonej działalności Spółka świadczy usługi rozliczania transakcji dokonywanych na X.

Jak wynika z pozyskanych informacji, planowane jest otwarcie nowego rynku. Rynek Towarów (\`(...)\`) zostanie wyodrębniony w ramach funkcjonującego obecnie Rynku Towarów Giełdowych X.. Obrót będzie prowadzony na giełdzie (\`(...)\`) na zasadach określonych w ustawie o giełdach towarowych oraz przez istniejące i nowotworzone regulacje giełdowe. Rozliczenia i rozrachunek na nowym rynku będą prowadzone przez Spółkę w ramach pełnienia funkcji giełdowej Spółki rozrachunkowej na zasadach określonych w ustawie o giełdach towarowych oraz przez istniejące i nowoutworzone regulacje.

Obrót na RT(\`(...)\`) prowadzony będzie w systemie aukcji oraz w systemie kursu jednolitego. System kursu jednolitego będzie stosowany dla towarów zdeponowanych w Magazynie Autoryzowanym Uczestnika SMA świadczącego usługi przechowywania, natomiast system aukcji będzie stosowany dla towaru zdeponowanego w Magazynie Autoryzowanym Uczestnika SMA nieświadczącym usług przechowywania. Poza standardowymi zabezpieczeniami transakcji w postaci depozytów stosowanych na rynku kursu jednolitego, w przypadku systemu aukcyjnego wprowadzono wadium. Zlecenia sprzedaży pokryte towarem złożonym w Magazynie Autoryzowanym nieświadczącym usług przechowywania, zabezpiecza się dodatkowo wadium wniesionym przez Oferenta.

Z § 12 Szczegółowych zasad rozliczeń Rynku Towarów (\`(...)\`) wynika również, że w przypadkach określonych przez X., otwarcie aukcji w zakresie towarów rolno - spożywczych następuje pod warunkiem wniesienia przez podmiot będący wnioskodawcą aukcji wadium. Wadium wnoszone jest przez Oferenta w środkach pieniężnych na Rachunek Wadium do godziny 12:00 co najmniej 2 dni przed datą planowanej aukcji.

Jego wysokość obliczana jest jako iloczyn wolumenu aukcji określonego przez tego Oferenta we wniosku o otwarcie aukcji na giełdzie oraz wartości jednostkowego wadium, określanej przez Zarząd Wnioskodawcy w drodze uchwały dla danego towaru rolno - spożywczego.

Brak wniesienia pełnej kwoty wadium na Rachunek Wadium, w określonym terminie, stanowi podstawę odmowy otwarcia aukcji przez X. i oznacza zwrot wniesionej przez Oferenta kwoty w pierwszym dniu roboczym po dacie planowanej aukcji.

Regulamin przewiduje ściśle określone sytuacje, które pozwalają na dokonywanie wypłat z Rachunku Wadium. Wypłaty takie realizowane są przez Spółkę: na Rachunek rozliczeniowy Członka Spółki będącego Oferentem lub reprezentantem Oferenta - w przypadku, kiedy wolumen Transakcji zawartych na aukcji jest niższy niż wolumen oferowany przez Oferenta na aukcję oraz w przypadku braku otrzymania przez Spółkę od Giełdy informacji o braku prawidłowego wykonania przez Oferenta zobowiązań wynikających z Transakcji zawartej w wyniku aukcji; na Rachunek rozliczeniowy Członka Spółki będącego drugą stroną Transakcji zawartej w wyniku aukcji - w przypadku otrzymania przez Spółkę od Giełdy informacji o braku prawidłowego wykonania przez Oferenta zobowiązań wynikających z Transakcji zawartej w wyniku aukcji.

W przypadku otrzymania przez Spółkę od Giełdy informacji o braku prawidłowego wykonania przez Oferenta zobowiązań wynikających z Transakcji zawartej w wyniku aukcji, Spółka przekazuje wadium Członkom Spółki, którzy zgłosili Giełdzie na zasadach przez nią określonych, brak wykonania lub nieprawidłowe wykonanie zobowiązań, w wysokości stanowiącej iloczyn wolumenu zawartych przez nich Transakcji oraz wartości jednostkowego wadium. Płatność następuje w 21 dniu po aukcji lub w pierwszym dniu roboczym następującym po tym dniu, jeśli ten dzień jest dniem ustawowo wolnym od pracy, na Rachunek rozliczeniowy Członka Spółki w Y..

Jeżeli transakcja zostaje dokonana bez zastrzeżeń, wadium zwracane jest stronie będącej sprzedawcą - oferentem. Jeżeli natomiast transakcja jest kwestionowana przez nabywcę, wadium przepada i zostaje przekazane na rzecz strony kupującej, w odpowiednio, zgodnie z Regulaminem, obliczonej wysokości.

Transakcją giełdową na RT(\`(...)\`) jest umowa sprzedaży zawarta na giełdzie pomiędzy Członkami X., w wyniku której dochodzi do przeniesienia własności towaru rolno-spożywczego ze sprzedającego na kupującego. Z założeń wynika, że przeniesienie własności towarów rolno-spożywczych w wyniku zawarcia transakcji giełdowej następuje z chwilą zaksięgowania ich na koncie ewidencyjnym kupującego w systemie ewidencji e-RT(\`(...)\`), przy czym transakcja na RT(\`(...)\`) uważana jest za zawartą w momencie określenia kursu towaru rolno-spożywczego na RT(\`(...)\`) oraz skojarzeniu zleceń kupna i sprzedaży na zasadach określonych w Regulaminie.

\- wpłata wadium

Wpłata wadium jest dodatkowym zabezpieczeniem transakcji, które zostało wprowadzone na Rynku Towarów Rolno-Spożywczych, które stosowane jest obok standardowych zabezpieczeń transakcji w postaci depozytów stosowanych na rynku kursu jednolitego. Wadium wpłacane jest tylko w przypadku zlecenia sprzedaży pokrytego towarem złożonym w Magazynie Autoryzowanym nieświadczącym usług przechowywania.

Wpłata wadium jest sposobem na zabezpieczenie przyszłych transakcji i jest traktowana po stronie Wnioskodawcy tak jak zabezpieczenie transakcji. Każdy podmiot, który będzie chciał dokonywać transakcji na Rynku Towarów Rolno-Spożywczych, zakładając, że będzie zlecał sprzedaż zdeponowaną w Magazynie Autoryzowanym nieświadczącym usług przechowywania, będzie zobowiązany do wpłaty wadium. Wpłata wadium nigdy nie następuje na poczet ceny towarów, stąd wpłatę wadium można porównać do wpłaty kaucji gwarancyjnej lub innego zabezpieczenia przyszłych transakcji, które są obojętne podatkowo.

Podkreślić należy, że jeżeli transakcja zabezpieczona wadium zostanie dokonana bez zastrzeżeń, wadium zwracane jest stronie będącej sprzedawcą (oferentem) w wysokości wpłaconej.

Jeżeli natomiast transakcja jest kwestionowana przez nabywcę w zakresie ilości lub jakości towaru będącego przedmiotem transakcji, wadium przepada i zostaje przekazane na rzecz strony kupującej, w odpowiednio, zgodnie z Regulaminem, obliczonej wysokości.

\- wypłata wadium/przekazanie

Regulamin przewiduje ściśle określone sytuacje, które pozwalają na dokonywanie wypłat z Rachunku Wadium. Wypłaty takie realizowane są przez Spółkę: na Rachunek rozliczeniowy Członka Spółki będącego Oferentem lub reprezentantem Oferenta - w przypadku, kiedy wolumen Transakcji zawartych na aukcji jest niższy niż wolumen oferowany przez Oferenta na aukcję oraz w przypadku braku otrzymania przez Spółkę od Giełdy informacji o braku prawidłowego wykonania przez Oferenta zobowiązań wynikających z Transakcji zawartej w wyniku aukcji; na Rachunek rozliczeniowy Członka Spółki będącego drugą stroną Transakcji zawartej w wyniku aukcji - w przypadku otrzymania przez Spółkę od Giełdy informacji o braku prawidłowego wykonania przez Oferenta zobowiązań wynikających z Transakcji zawartej w wyniku aukcji.

W przypadku otrzymania przez Spółkę od Giełdy informacji o braku prawidłowego wykonania przez Oferenta zobowiązań wynikających z Transakcji zawartej w wyniku aukcji, Spółka przekazuje wadium Członkom Spółki, którzy zgłosili Giełdzie na zasadach przez nią określonych, brak wykonania lub nieprawidłowe wykonanie zobowiązań, w wysokości stanowiącej iloczyn wolumenu zawartych przez nich Transakcji oraz wartości jednostkowego wadium. Płatność następuje w 21 dniu po aukcji lub w pierwszym dniu roboczym następującym po tym dniu, jeśli ten dzień jest dniem ustawowo wolnym od pracy, na Rachunek rozliczeniowy Członka Spółki w Y.

Wadium może stać się więc de facto rodzajem kary umownej, w sytuacji, gdy transakcje przeprowadzone są w sposób wadliwy, tj. w przypadku gdy towar będący przedmiotem transakcji jest złej jakości lub też jest w błędnej, niedostatecznej ilości.

W praktyce oznacza to, że w przypadku, gdy jeden z członków, uczestników rynku rolnego, nie wywiązał się ze swoich zobowiązań wynikających z zawartych transakcji, wadium po jego stronie przepada i jest przekazywane kupującemu; przelew nie jest jednak dokonywany w celu rozliczenia transakcji i nie może być uznany za wymianę świadczenia wzajemnego lub też za wynagrodzenie. Przelew taki jest dokonywany obok rozliczenia transakcji, stanowiąc w praktyce swoistą karę umowną obciążającą uczestnika rynku giełdowego niewywiązującego się z ciążących na nim obowiązków.

Wpłata wadium następuje w celu zagwarantowania transakcji i jest rodzajem zabezpieczenia, kwota wadium jest zwracana w przypadku prawidłowego rozliczenia transakcji, kwota wadium jest przekazywana stronie, która zgłosiła uzasadnione zastrzeżenia co do ilości lub jakości towaru będącego przedmiotem transakcji, jako rodzaj kary umownej.

Wątpliwości Wnioskodawcy dotyczą tego czy dla potrzeb podatku VAT wpłata wadium w przedstawionych zdarzeniach przyszłych, nie mieści się w katalogu przedmiotowym czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT i w konsekwencji sytuacje takie nie rodzą żadnych obowiązków po stronie Wnioskodawcy związanych z koniecznością naliczenia podatku VAT oraz czy dla potrzeb podatku VAT przekazanie wadium w przypadkach opisanych w zdarzeniach przyszłych nie mieści się w katalogu przedmiotowym czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT i w konsekwencji sytuacje takie nie rodzą żadnych obowiązków po stronie Wnioskodawcy związanych z koniecznością naliczenia podatku VAT.

Ad 1 i 2

W odniesieniu do opisanych sytuacji i obowiązujących w tym zakresie przepisów należy zauważyć, że:

Zgodnie z art. 70 (4) § 1 Kodeksu Cywilnego (tj. Dz. U. z 2019 r. poz. 1145 z późn. zm.) - w warunkach aukcji albo przetargu można zastrzec, że przystępujący do aukcji albo przetargu powinien, pod rygorem niedopuszczenia do nich, wpłacić organizatorowi określoną sumę albo ustanowić odpowiednie zabezpieczenie jej zapłaty (wadium).

Jeżeli uczestnik aukcji albo przetargu, mimo wyboru jego oferty, uchyla się od zawarcia umowy, której ważność zależy od spełnienia szczególnych wymagań przewidzianych w ustawie, organizator aukcji albo przetargu może pobraną sumę zachować albo dochodzić zaspokojenia z przedmiotu zabezpieczenia. W pozostałych wypadkach zapłacone wadium należy niezwłocznie zwrócić, a ustanowione zabezpieczenie wygasa. Jeżeli organizator aukcji albo przetargu uchyla się od zawarcia umowy, ich uczestnik, którego oferta została wybrana, może żądać zapłaty podwójnego wadium albo naprawienia szkody (art. 70 (4) § 2).

Z opisu sytuacji wynika, że wpłata przez oferenta (sprzedającego) wadium na rzecz Wnioskodawcy jest warunkiem sine qua non uczestniczenia w aukcjach na RT(\`(...)\`) oraz stanowi zabezpieczenie transakcji, na równi z innymi depozytami stosowanymi przez Wnioskodawcę. Wadium w momencie jego wpłaty na Rachunek Wadium stanowi w opisanej sytuacji rodzaj depozytu, stanowiącego dodatkowe zabezpieczenie przyszłych transakcji. Wpłata wadium stanowi zatem świadczenie jednostronne podmiotu wpłacającego. Otwarcie aukcji w zakresie towarów rolno-spożywczych będzie dokonywane jedynie pod warunkiem wniesienia wadium przez podmiot będący wnioskodawcą aukcji (sprzedającego). Wpłata wadium nigdy nie następuje na poczet ceny towarów, jest rodzajem gwarancji transakcji i zabezpieczenia, stąd wpłatę wadium należy zdaniem Organu porównać do wpłaty kaucji gwarancyjnej lub innego zabezpieczenia przyszłych transakcji, które są obojętne podatkowo.

Zatem wpłata wadium stanowi świadczenie jednostronne

Natomiast wypłata wadium przez Wnioskodawcę następuje w dwóch przypadkach:

*   na Rachunek rozliczeniowy Członka Spółki będącego Oferentem lub reprezentantem Oferenta - w przypadku, kiedy wolumen Transakcji zawartych na aukcji jest niższy niż wolumen oferowany przez Oferenta na aukcję oraz w przypadku braku otrzymania przez Spółkę od Giełdy informacji o braku prawidłowego wykonania przez Oferenta zobowiązań wynikających z Transakcji zawartej w wyniku aukcji lub

*   na Rachunek rozliczeniowy Członka Spółki będącego drugą stroną Transakcji zawartej w wyniku aukcji - w przypadku otrzymania przez Spółkę od Giełdy informacji o braku prawidłowego wykonania przez Oferenta zobowiązań wynikających z Transakcji zawartej w wyniku aukcji.

Zatem w żadnym przypadku kwota wadium wpłacona na rzecz Wnioskodawcy nie pozostaje własnością Wnioskodawcy lecz jest zwracana oferentowi albo jest przekazywana drugiej stronie transakcji.

Należy zauważyć, że w opisanej sytuacji kwota Wadium w żadnym przypadku nie może być zaliczona na poczet ceny transakcji, ponieważ wadium jest wpłacane przez Sprzedającego a nie przez kupującego.

Zatem, zdaniem Organu ani w razie wpłaty wadium ani też w przypadku, gdy dochodzi do przepadku wadium, czego efektem jest dalsze jego przekazanie kupującemu, lub zwrotu wadium Oferentowi wskutek prawidłowego zrealizowania transakcji, czynności te nie mieszczą się w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT.

W konsekwencji, nie rodzi to po stronie Wnioskodawcy żadnych obowiązków związanych z koniecznością naliczenia podatku VAT w obydwu ww. przypadkach, tj. wpłaty (otrzymania) oraz dalszego przekazania/zwrotnego przekazania wadium, ponieważ przekazanie środków pieniężnych nie wiąże się z dostawą towarów lub świadczeniem usług na rzecz Wnioskodawcy lub przez Wnioskodawcę.

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy w zakresie objętym pytaniami 1 i 2 należy uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzeń przyszłych przedstawionych przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Zaznaczenia wymaga, że organ podatkowy jest ściśle związany przedstawionym we wniosku opisem stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego. Wnioskodawca ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z tym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.

Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1.  z zastosowaniem art. 119a;
2.  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3.  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych (art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej).

Powyższe unormowania należy odczytywać łącznie z przepisami art. 33 ustawy z 23 października 2018 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy – Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2193), wprowadzającymi regulacje intertemporalne.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 z późn. zm.). Skargę wnosi się w dwóch egzemplarzach (art. 47 § 1 ww. ustawy) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała lub drogą elektroniczną na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 54 § 1a ww. ustawy), w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy). W przypadku pism i załączników wnoszonych w formie dokumentu elektronicznego odpisów nie dołącza się (art. 47 § 3 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.