Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0112-KDIL2-1.4011.285.2021.2.DJ
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2021-06-28
Teza: Skutki podatkowe odpłatnego zbycia nieruchomości nabytej w drodze spadku i działu spadku – koszty.
Słowa kluczowe: koszt-koszty uzyskania przychodów; nieruchomości-zbycie nieruchomości; spadek; spadek-dział spadku; spłata
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 4-art. 22

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2020 r. poz. 1325 ze zm.) Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Wnioskodawczyni przedstawione we wniosku z dnia 4 marca 2021 r. (data wpływu 5 marca 2021 r.), uzupełnionym pismem z dnia 2 czerwca 2021 r. (data wpływu 2 czerwca 2021 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych odpłatnego zbycia nieruchomości nabytej w drodze spadku i działu spadku **jest:**

*   **nieprawidłowe** – w odniesieniu do możliwości zaliczenia kwoty spłaty na rzecz H do kosztów uzyskania przychodów;
*   **nieprawidłowe** – w odniesieniu do możliwości zaliczenia kosztów dojazdów i noclegów, związanych z czynnościami porządkowania i opróżniania Mieszkania oraz wywozem odpadów (w tym starego umeblowania i wyposażenia) z Mieszkania do kosztów odpłatnego zbycia;
*   **prawidłowe** – w pozostałym zakresie.

UZASADNIENIE

W dniu 5 marca 2021 r. wpłynął do tutejszego organu ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych odpłatnego zbycia nieruchomości nabytej w drodze spadku i działu spadku.

W związku z tym, że złożony wniosek nie spełniał wymogów formalnych, o których mowa w art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej, pismem z dnia 24 maja 2021 r., nr 0112-KDIL2-1.4011.285.2021.1.DJ, na podstawie art. 13 § 2a, art. 169 § 1 w zw. z art. 14h ww. ustawy, wezwano Wnioskodawczynię do usunięcia braków, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem pozostawienia podania bez rozpatrzenia.

Jednocześnie poinformowano Wnioskodawczynię, że stosownie do postanowień art. 139 § 4 w zw. z art. 14d § 1 Ordynacji podatkowej, okresu oczekiwania między wezwaniem przez organ a jego uzupełnieniem, nie wlicza się do terminu przewidzianego na wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego.

Wezwanie wysłano w dniu 24 maja 2021 r., skutecznie doręczono 26 maja 2021 r., natomiast w dniu 2 czerwca 2021 r. do tut. organu wpłynęło pismo, będące odpowiedzią na ww. wezwanie

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

Sąd Rejonowy postanowieniem z (…) 1981 roku, stwierdził nabycie spadku w 1/18 części przez mamę Wnioskodawczyni (D) po A.

Aktem poświadczenia dziedziczenia z (…) 2009 roku poświadczono nabycie spadku w 1/3 części przez Wnioskodawczynię po mamie Wnioskodawczyni. W skład spadku wchodził m.in. udział w prawie własności stanowiącego odrębną nieruchomość lokalu mieszkalnego wraz z pomieszczeniami przynależnymi oraz związany z tym lokalem udział w nieruchomości wspólnej - zwane dalej Mieszkaniem. Wnioskodawczyni tytułem dziedziczenia przypadł udział 1/72 części w Mieszkaniu.

Sąd Rejonowy postanowieniem z (…) 2020 roku, ustalił, że w skład spadku po A oraz T (mąż A) wchodziło Mieszkanie i dokonał podziału spadku w ten sposób, że przyznał Wnioskodawczyni na wyłączną własność Mieszkanie oraz zasądził tytułem spłaty udziałów na rzecz:

1.  B kwotę 385 500,00 zł tytułem spłaty udziałów w Mieszkaniu oraz kwotę 11 916,56 zł tytułem zwrotu 1/4 części poniesionych wydatków,
2.  E kwotę 20 423,62 zł, tj. kwotę 21 416,66 zł tytułem spłaty udziałów w Mieszkaniu pomniejszoną o kwotę 993,04 zł tytułem zwrotu proporcjonalnej do udziału części wydatków zasądzonych na rzecz B,
3.  Do kwotę 20 423,62 zł, tj. kwotę 21 416,66 zł tytułem spłaty udziałów w Mieszkaniu pomniejszoną o kwotę 993,04 zł tytułem zwrotu proporcjonalnej do udziału części wydatków zasądzonych na rzecz B,
4.  A1 kwotę 20 423,62 zł, tj. kwotę 21 416,66 zł tytułem spłaty udziałów w Mieszkaniu pomniejszoną o kwotę 993,04 zł tytułem zwrotu proporcjonalnej do udziału części wydatków zasądzonych na rzecz B,
5.  B1 kwotę 20 423,62 zł, tj. kwotę 21 416,66 zł tytułem spłaty udziałów w Mieszkaniu pomniejszoną o kwotę 993,04 zł tytułem zwrotu proporcjonalnej do udziału części wydatków zasądzonych na rzecz B,
6.  M kwotę 6 807,87 zł, tj. kwotę 7 138,88 zł tytułem spłaty udziałów w Mieszkaniu pomniejszoną o kwotę 331,01 zł tytułem zwrotu proporcjonalnej do udziału części wydatków zasądzonych na rzecz B,
7.  M kwotę 6 807,87 zł, tj. kwotę 7 138,88 zł tytułem spłaty udziałów w Mieszkaniu pomniejszoną o kwotę 331,01 zł tytułem zwrotu proporcjonalnej do udziału części wydatków zasądzonych na rzecz B,
8.  J kwotę 6 807,87 zł, tj. kwotę 7 138,88 zł tytułem spłaty udziałów w Mieszkaniu pomniejszoną o kwotę 331,01 zł tytułem zwrotu proporcjonalnej do udziału części wydatków zasądzonych na rzecz B,
9.  L kwotę 4 538,58 zł, tj. kwotę 4 759,25 zł tytułem spłaty udziałów w Mieszkaniu pomniejszoną o kwotę 220,67 zł tytułem zwrotu proporcjonalnej do udziału części wydatków zasądzonych na rzecz B,
10.  M1 kwotę 2 269,25 zł, tj. kwotę 2 379,62 zł tytułem spłaty udziałów w Mieszkaniu pomniejszoną o kwotę 110,33 zł tytułem zwrotu proporcjonalnej do udziału części wydatków zasądzonych na rzecz B,
11.  P kwotę 2 269,25 zł, tj. kwotę 2 379,62 zł tytułem spłaty udziałów w Mieszkaniu pomniejszoną o kwotę 110,33 zł tytułem zwrotu proporcjonalnej do udziału części wydatków zasądzonych na rzecz B,
12.  M2 kwotę 1 512,86 zł, tj. kwotę 1 586,41 zł tytułem spłaty udziałów w Mieszkaniu pomniejszoną o kwotę 73,55 zł tytułem zwrotu proporcjonalnej do udziału części wydatków zasądzonych na rzecz B,
13.  H kwotę 1 512,86 zł, tj. kwotę 1 586,41 zł tytułem spłaty udziałów w Mieszkaniu pomniejszoną o kwotę 73,55 zł tytułem zwrotu proporcjonalnej do udziału części wydatków zasądzonych na rzecz B,
14.  K kwotę 1 512,86 zł, tj. kwotę 1 586,41 zł tytułem spłaty udziałów w Mieszkaniu pomniejszoną o kwotę 73,55 zł tytułem zwrotu proporcjonalnej do udziału części wydatków zasądzonych na rzecz B.

Sąd zasądził od Wnioskodawczyni na rzecz Skarbu Państwa 975,12 zł tytułem zwrotu wydatków (kosztów), w tym opinii biegłego.

Wnioskodawczyni zapłaciła podatek od czynności cywilnoprawnych w związku ze zniesieniem współwłasności. Wnioskodawczyni poniosła w trakcie procesu sądowego koszty na rzecz kancelarii adwokackich, radcowskich i doradców podatkowych (około 3 000,00 zł), dojazdu na rozprawę pociągiem oraz opłat sądowych wynikające z przepisów (np. za wydanie prawomocnego orzeczenia).

Wnioskodawczyni poniosła koszty dojazdów pociągiem i noclegów (około 2 000,00 zł) oraz opłat na rzecz Urzędu Miasta (opłata skarbowa od wydania zaświadczenia, opłata przekształceniowa) w celu załatwienia formalności związanych ze sprzedażą Mieszkania (głównie opróżnienie Mieszkania, porządki, spotkania z potencjalnymi nabywcami, pozyskanie zaświadczeń do okazania w kancelarii notarialnej, zapłacenie opłaty przekształceniowej, zawarcie umowy sprzedaży Mieszkania).

Umową z (…) 2020 roku Wnioskodawczyni sprzedała Mieszkanie. W dziale III Księgi Wieczystej Mieszkania było wpisane roszczenie właściciela gruntu o opłatę przekształceniową. Następnie zapłaciła B 397 416,56 zł, E 20 279,50 zł, D 20 423,62 zł, A 20 423,62 zł, B 20 423,62 zł, M 6 807,87 zł, M 6 807,87 zł, J 6 807,87 zł, L 4 538,58 zł, M1 2 269,29 zł, P 2 269,29 zł, K(na prośbę M kwotę zasądzoną M) 1 512,86 zł, K 1 512,86 zł. Płatność E nastąpiła na zagraniczny rachunek bankowy, a różnica między kwotą zapłaconą a zasądzoną odpowiadała kosztom przelewu zagranicznego poniesionym przez Wnioskodawczynię. Wnioskodawczyni z przyczyn leżących po stronie beneficjenta na razie nie zapłaciła H.

W piśmie, stanowiącym uzupełnienie wniosku Wnioskodawczyni doprecyzowała, że Pan T zmarł (…) 2009 roku. (…) 1974 roku zawarł umowę użytkowania wieczystego oraz sprzedaży lokalu na podstawie której nabył wraz z Panią A udziały w Mieszkaniu. Wnioskodawczyni nie była spadkobierczynią Pana T. A i T zawarli związek małżeński przed nabyciem Mieszkania, lecz Wnioskodawczyni nie ma wiedzy o dokładnej dacie. Przez cały okres trwania małżeństwa pomiędzy małżonkami istniał ustrój wspólności majątkowej małżeńskiej.

Po śmierci pierwszego z małżonków Pani A doszło do spadkobrania. Wnioskodawczyni nie ma wiedzy, czy oprócz udziału w Mieszkaniu coś było przedmiotem spadku. Pani K nie dziedziczyła po Pani A. Spadkobierczynią była m.in. mama Wnioskodawczyni, która zmarła (…) 2009 roku. Wnioskodawczyni była spadkobierczynią swojej mamy. Po śmierci Pani A nie dokonywano zniesienia współwłasności Mieszkania wcześniej niż wspomniane we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej. Pani A zmarła (…) 1980 roku. Pani K nie dziedziczyła po Pani A. Wnioskodawczyni nie ma wiedzy, czy oprócz udziału w Mieszkaniu coś było przedmiotem spadku.

Sąd Rejonowy postanowieniem z (…) 2020 roku dokonał podziału spadku i zniesienia współwłasności. Przedmiotem działu spadku było tylko Mieszkanie. W wyniku działu spadku wartość majątku, jaki otrzymała Wnioskodawczyni, przekroczyła wartość jej udziału w spadku. Spłaty dotyczyły tylko Mieszkania.

W odpowiedzi na pytanie, czy Wnioskodawczyni posiada dokument (a jeśli tak to wskazać jaki, np. pisemną dyspozycję), potwierdzający wolę zadysponowania przez M swoją częścią, aby zapłacić ją K, Wnioskodawczyni doprecyzowała, że posiada maila wysłanego przez M, który napisał: „Proszę o przesłanie pieniędzy na konto mojej siostry”. Natomiast, udzielając odpowiedzi na pytanie: czy Wnioskodawczyni posiada dokument (a jeśli tak to wskazać jaki, np. pisemną dyspozycję), z którego wynika, że Pani E wyraziła wolę, aby przysługująca jej kwota spłaty, zasądzona przez sąd miała zostać spłacona w ten sposób, aby częścią zasądzonej kwoty Pani pokryła koszty przelewu zagranicznego, a resztę przekazała Pani jej w formie przelewu, Wnioskodawczyni wyjaśniła, że posiada maila wysłanego przez E, która potwierdziła, że wyraziła zgodę na to, że spłata kwoty przypadającej na nią z tytułu spadku zawiera w sobie koszty przelewu zagranicznego.

Ponadto Wnioskodawczyni doprecyzowała, że umowa z (…) grudnia 2020 roku, dotycząca sprzedaży Mieszkania została sporządzona w formie aktu notarialnego.

Dodatkowo, Wnioskodawczyni w piśmie, stanowiącym uzupełnienie wniosku doprecyzowała opis sprawy udzielając odpowiedzi na następujące pytania:

*   Czy wydatki (o których mowa w pytaniu nr 1) poniesione przez Panią na podatek od czynności cywilnoprawnych, na rzecz kancelarii adwokackich, radcowskich i doradców podatkowych, dojazdy na rozprawę pociągiem oraz opłaty sądowe zasądzone i wynikające z przepisów zostały poniesione w związku z postanowieniem z 14 września 2020 roku (dotyczącym podziału spadku) były związane z inną umową (a jeśli z inną umową, należy wyjaśnić konkretnie jaką - wskazać nazwę tej umowy i datę jej zawarcia) oraz czy ww. wydatki stanowiły wydatki niezbędne dla nabycia przez Panią Mieszkania (należy wskazać przesłanki świadczące o bezpośrednim powiązaniu (poniesieniu) ww. wydatków z nabyciem przez Panią tej nieruchomości — prosimy o odniesienie się odrębnie do każdego z ww. wydatków), a także poinformowanie, czy posiada Pani dokumenty, potwierdzające poniesienie ww. wydatków. Wnioskodawczyni sporządziła poniżej listę wydatków zawierającą typ dokumentu, datę dokumentu, kwotę oraz przesłankę świadczącą jej zdaniem o bezpośrednim powiązaniu:
    *   faktura (…).11.2008 r., 1 500,00 zł, prowadzenie sprawy o dział spadku i zniesienie współwłasności przed Sądem Rejonowym,
    *   faktura (…).08.2019 r., 900,00 zł, porada prawno-podatkowa w sprawie o dział spadku i zniesienie współwłasności oraz w zakresie sprzedaży Mieszkania,
    *   faktura (…).08.2019 r., 369,00 zł, przygotowanie porozumienia w sprawie o dział spadku i zniesienie współwłasności,
    *   bilet (…).07.2019 r., 229,00, dojazd pociągiem na rozprawę w ww. sprawie,
    *   bilet (…).07.2019 r., 229,00 zł, powrót pociągiem z rozprawy w ww. sprawie,
    *   bilet (…).09.2020 r., 82,00 zł, dojazd pociągiem na rozprawę w ww. sprawie,
    *   bilet (…).09.2020 r., 82,00 zł, powrót pociągiem z rozprawy w ww. sprawie,
    *   przelew bankowy (…).11.2020 r., 20,00 zł, opłata sądowa wynikająca z przepisów w ww. sprawie,
    *   postanowienie sądu (…) 2020 r., 975,12 zł, opłata sądowa zasądzona w postanowieniu Sądu Rejonowego w ww. sprawie,
    *   przelew (…) 2020 r., 10 280,00 zł, podatek od czynności cywilnoprawnych od zniesienia współwłasności.Wnioskodawczyni zwraca uwagę Dyrektorowi Krajowej Informacji Skarbowej, że ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie posługuje się terminem niezbędności wydatku, lecz celowości (art. 22 ust. 1). Każdy wydatek celowo poniesiony z zamiarem uzyskania przychodu, poza wyraźnie wskazanymi w art. 23 ustawy, powinien być uznany za koszt uzyskania przychodu. Nie musi to być wydatek niezbędny. W związku z powyższym treść pytania narusza między innymi obowiązek działania Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na podstawie przepisów prawa oraz wzbudzania zaufania do organu podatkowego.
*   Czy, nawiązując do kosztów odpłatnego zbycia, o których mowa w pytaniu nr 2, Wnioskodawczyni ma na myśli tylko wskazane w tym pytaniu koszty, tj. koszty dojazdów pociągiem i noclegów, koszty opróżnienia mieszkania, porządki, opłatę od wydania zaświadczenia, opłatę przekształceniową, czy również inne koszty (jeśli także inne, to należy wskazać konkretnie jakie), a także należy dodatkowo wskazać, czy wszystkie ww. wydatki poniesione przez Panią były konieczne (niezbędne), aby transakcja sprzedaży mogła dojść do skutku (należy wskazać przesłanki świadczące o tym, że były to niezbędne wydatki bezpośrednio związane z tą czynnością sprzedaży nieruchomości - prosimy o odniesienie się odrębnie do każdego z ww. wydatków). Wnioskodawczyni sporządziła poniżej listę wydatków zawierającą typ dokumentu, datę dokumentu, kwotę oraz przesłankę świadczącą jej zdaniem o bezpośrednim powiązaniu:
    *   faktura (…).11.2020 r., 1 053,48 zł, nocleg trzy doby, uzyskanie odpisu prawomocnego orzeczenia, przygotowanie do prezentowania i prezentowanie Mieszkania potencjalnym nabywcom,
    *   faktura (…).11.2020 r., 460,00 zł, nocleg dwie doby, porządki w Mieszkaniu, prezentowanie Mieszkania potencjalnym nabywcom;
    *   faktura (…).11.2020 r., 2 500,01 zł, wywóz odpadów (w tym starego umeblowania i wyposażenia) z Mieszkania,
    *   przelew bankowy (…).11.2020 r., 17,00 zł, zaświadczenie o liczbie osób zameldowanych w Mieszkaniu,
    *   przelew bankowy (…).12.2020 r., 17,00 zł, zaświadczenie z urzędu skarbowego w zakresie podatku od spadków i darowizn
    *   faktura (…).12.2020 r., 240,00 zł, nocleg jedna doba, zawarcie umowy sprzedaży Mieszkania,
    *   przelew bankowy (…).12.2020 r., 1 292,86 zł, opłata przekształceniowa.Wnioskodawczyni zwraca uwagę Dyrektorowi Krajowej Informacji Skarbowej, że ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie posługuje się terminem niezbędności wydatku, lecz celowości (art. 22 ust. 1), a koszty odpłatnego zbycia nie są zdefiniowane, więc należy rozumieć je w znaczeniu potocznym, w jakim używane są w mowie codziennej. W związku z powyższym treść pytania narusza między innymi obowiązek działania Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na podstawie przepisów prawa oraz wzbudzania zaufania do organu podatkowego. Przykładowo osoba mieszkająca w (…) sprzedająca mieszkanie w (\`(...)\`), teoretycznie może je sprzedać nie pokazując mieszkania nabywcy oraz uzgodnić z nim zawarcie umowy sprzedaży w (…) (300 km od miejsca zamieszkania nabywcy), aby nie ponosić kosztów dojazdów i noclegów, jednakże w tych okolicznościach nie jest możliwe uzyskanie ceny sprzedaży na poziomie zbliżonym do cen sprzedaży uzyskiwanych przez sprzedających mieszkania, którzy prezentują je nabywcy i zawierają umowy sprzedaży blisko miejsca położenia nieruchomości.
*   Jednoznaczne wskazanie, czy wymienione w pytaniu nr 2 koszty dojazdów pociągiem i koszty noclegów dotyczyły tylko i wyłącznie czynności związanej z podpisaniem (zawarciem) umowy ostatecznej sprzedaży nieruchomości, a jeśli nie tylko, to należy szczegółowo wskazać, ile było tych wyjazdów oraz noclegów i w związku z jakimi okolicznościami Pani odbywała te podróże i ponosiła koszty noclegów (jaki był cel tych podróży i noclegów)? Wnioskodawczyni ma udokumentowane sześć noclegów, które dotyczyły opróżnienia mieszkania, porządków w Mieszkaniu, przygotowania do prezentowania, prezentowania go potencjalnym nabywcom oraz zawarcia umowy sprzedaży. Terminy, kwoty i czynności znajdują się w odpowiedzi na poprzednie pytanie.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania.

1.  Czy wypełniając zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) za 2020 rok o symbolu formularza PIT-39 Wnioskodawczyni jako koszty uzyskania przychodów ma prawo wykazać sumę kwot zasądzonych spłat udziałów w Mieszkaniu (506 861,00 zł), zasądzoną kwotę zwrotu wydatków B 11.916,56 zł, kwotę podatku od czynności cywilnoprawnych, kwotę kosztów na rzecz kancelarii adwokackich, radcowskich i doradców podatkowych, kwotę kosztów dojazdu na rozprawę pociągiem oraz kwotę kosztów opłat sądowych zasądzonych i wynikających z przepisów?
2.  Czy wypełniając zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) za 2020 rok o symbolu formularza PIT-39 Wnioskodawczyni ma prawo jako przychód wykazać wartość wyrażoną w cenie określonej w umowie z (…) grudnia 2020 roku pomniejszoną o koszty odpłatnego zbycia (m.in. dojazdy pociągiem i noclegi, opróżnienie Mieszkania, porządki, opłata skarbowa od wydania zaświadczenia, opłata przekształceniowa) oraz pomniejszoną o 1/72 wartości wyrażonej w cenie określonej w umowie z (…) grudnia 2020 roku?

Zdaniem Wnioskodawczyni, zasądzone spłaty (w sumie 506 861,00 zł) stanowią koszty uzyskania przychodów. W postanowieniu z 14 września 2020 roku sąd dokonał pewnych potrąceń w celu uproszczenia rozliczeń. Potrącenie może być uznane za formę zapłaty. Tak samo zadysponowanie przez M swoją częścią, aby wpłacić ją na konto członka rodziny lub zadysponowanie przez E, aby częścią zasądzonej kwoty pokryć koszty przelewu zagranicznego. Okoliczność, że z powodu przeszkód leżących po stronie beneficjenta, jednej kwoty nie udało się na razie mu przekazać, nie zwalnia Wnioskodawczyni z długu.

Zdaniem Wnioskodawczyni zasądzona kwota zwrotu wydatków B 11 916,56 zł, kwota podatku od czynności cywilnoprawnych, koszty na rzecz kancelarii adwokackich, radcowskich i doradców podatkowych (około 3 000,00 zł), koszty dojazdu na rozprawę pociągiem oraz opłaty sądowe (zasądzone oraz wynikające z przepisów, np. za wydanie prawomocnego orzeczenia) stanowią koszty uzyskania przychodów były niezbędnymi wydatkami związanymi z nabyciem przez Wnioskodawczynię wyłącznego prawa własności Mieszkania. Nie powinno budzić wątpliwości, że nabycie następujące w wyniku postępowania sądowego powoduje konieczność skorzystania z pomocy ekspertów (np. radców prawnych), zwłaszcza, że w przypadku Wnioskodawczyni postępowanie sądowe dotyczyło kilkunastu stron.

Zdaniem Wnioskodawczyni wypełniając zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) o symbolu formularza PIT-39 Wnioskodawczyni jako przychód ma prawo wykazać wartość wyrażoną w cenie określonej w umowie z (…) grudnia 2020 roku pomniejszoną o koszty odpłatnego zbycia, ponieważ pozwala na to art. 19 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, oraz pomniejszoną o 1/72 wartości wyrażonej w cenie określonej w umowie z (…) grudnia 2020 roku, ponieważ należący do Wnioskodawczyni udział w nieruchomości (1/72 części) posiadała ponad pięć lat (art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).

Wnioskodawczyni mieszka w znacznej odległości od (…), nie mieszkała w tym Mieszkaniu, więc jego przygotowanie do sprzedaży, dojazdy i noclegi, pozyskanie zaświadczeń, zapłacenie podatku od czynności cywilnoprawnych, zapłacenie opłaty przekształceniowej (wymagające konsultacji z pracownikami urzędów) były kosztami odpłatnego zbycia. Koszty odpłatnego zbycia to koszty potrzebne do uzyskania przychodu, bez ich poniesienia umowa sprzedaży, którą udało się zawrzeć, nie doszłaby do skutku.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawczyni w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest:

*   **nieprawidłowe** – w odniesieniu do możliwości zaliczenia kwoty spłaty na rzecz H do kosztów uzyskania przychodów;
*   **nieprawidłowe** – w odniesieniu do możliwości zaliczenia kosztów dojazdów i noclegów, związanych z czynnościami porządkowania i opróżniania Mieszkania oraz wywozem odpadów (w tym starego umeblowania i wyposażenia) z Mieszkania do kosztów odpłatnego zbycia;
*   **prawidłowe** – w pozostałym zakresie.

Zgodnie z przepisem art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1128), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

W myśl art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c ww. ustawy, źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów

– jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a-c – przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, w przypadku zamiany okresy te odnoszą się do każdej z osób dokonującej zamiany.

Według art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w przypadku odpłatnego zbycia, nabytych w drodze spadku, nieruchomości lub praw majątkowych, określonych w ust. 1 pkt 8, okres, o którym mowa w tym przepisie, liczy się od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie tej nieruchomości lub nabycie prawa majątkowego przez spadkodawcę.

Natomiast, stosownie do art. 10 ust. 7 ww. ustawy, nie stanowi nabycia albo odpłatnego zbycia, o których mowa w ust. 1 pkt 8, odpowiednio nabycie albo odpłatne zbycie, w drodze działu spadku, nieruchomości lub praw majątkowych, określonych w ust. 1 pkt 8, do wysokości przysługującego podatnikowi udziału w spadku.

Podkreślić należy, że przepis art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy formułuje generalną zasadę, że odpłatne zbycie nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie rodzi obowiązek podatkowy w postaci zapłaty podatku dochodowego. Tym samym, jeżeli odpłatne zbycie nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości nastąpi po upływie pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie, nie jest źródłem przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a co za tym idzie, kwota uzyskana z tego zbycia nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości w ogóle nie podlega opodatkowaniu.

Wobec powyższego, w przypadku sprzedaży nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c ww. ustawy decydujące znaczenie w kwestii opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych uzyskanego z tego tytułu dochodu ma moment ich nabycia.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że Sąd Rejonowy postanowieniem z (…) czerwca 1981 roku stwierdził nabycie spadku w 1/18 części przez mamę Wnioskodawczyni po A. Mama Wnioskodawczyni zmarła (…) maja 2009 roku. Aktem poświadczenia dziedziczenia z (…) października 2009 roku poświadczono nabycie spadku w 1/3 części przez Wnioskodawczynię po mamie. W skład spadku wchodził m.in. udział w prawie własności Mieszkania. Wnioskodawczyni tytułem dziedziczenia przypadł udział 1/72 części w Mieszkaniu. Sąd Rejonowy postanowieniem z (…) września 2020 roku ustalił, że w skład spadku po A oraz T (mąż A) wchodziło Mieszkanie i dokonał podziału spadku w ten sposób, że przyznał Wnioskodawczyni na wyłączną własność Mieszkanie oraz zasądził tytułem spłaty udziałów na rzecz:

1.  B kwotę 385 500,00 zł tytułem spłaty udziałów w Mieszkaniu oraz kwotę 11 916,56 zł tytułem zwrotu 1/4 części poniesionych wydatków,
2.  E kwotę 20 423,62 zł, tj. kwotę 21 416,66 zł tytułem spłaty udziałów w Mieszkaniu pomniejszoną o kwotę 993,04 zł tytułem zwrotu proporcjonalnej do udziału części wydatków zasądzonych na rzecz B,
3.  D kwotę 20 423,62 zł, tj. kwotę 21 416,66 zł tytułem spłaty udziałów w Mieszkaniu pomniejszoną o kwotę 993,04 zł tytułem zwrotu proporcjonalnej do udziału części wydatków zasądzonych na rzecz B,
4.  A1 kwotę 20 423,62 zł, tj. kwotę 21 416,66 zł tytułem spłaty udziałów w Mieszkaniu pomniejszoną o kwotę 993,04 zł tytułem zwrotu proporcjonalnej do udziału części wydatków zasądzonych na rzecz B,
5.  B1 kwotę 20 423,62 zł, tj. kwotę 21 416,66 zł tytułem spłaty udziałów w Mieszkaniu pomniejszoną o kwotę 993,04 zł tytułem zwrotu proporcjonalnej do udziału części wydatków zasądzonych na rzecz B,
6.  M kwotę 6 807,87 zł, tj. kwotę 7 138,88 zł tytułem spłaty udziałów w Mieszkaniu pomniejszoną o kwotę 331,01 zł tytułem zwrotu proporcjonalnej do udziału części wydatków zasądzonych na rzecz B,
7.  M1 kwotę 6 807,87 zł, tj. kwotę 7 138,88 zł tytułem spłaty udziałów w Mieszkaniu pomniejszoną o kwotę 331,01 zł tytułem zwrotu proporcjonalnej do udziału części wydatków zasądzonych na rzecz B,
8.  J kwotę 6 807,87 zł, tj. kwotę 7 138,88 zł tytułem spłaty udziałów w Mieszkaniu pomniejszoną o kwotę 331,01 zł tytułem zwrotu proporcjonalnej do udziału części wydatków zasądzonych na rzecz B,
9.  L kwotę 4 538,58 zł, tj. kwotę 4 759,25 zł tytułem spłaty udziałów w Mieszkaniu pomniejszoną o kwotę 220,67 zł tytułem zwrotu proporcjonalnej do udziału części wydatków zasądzonych na rzecz B,
10.  M2 kwotę 2 269,25 zł, tj. kwotę 2 379,62 zł tytułem spłaty udziałów w Mieszkaniu pomniejszoną o kwotę 110,33 zł tytułem zwrotu proporcjonalnej do udziału części wydatków zasądzonych na rzecz B,
11.  P kwotę 2 269,25 zł, tj. kwotę 2 379,62 zł tytułem spłaty udziałów w Mieszkaniu pomniejszoną o kwotę 110,33 zł tytułem zwrotu proporcjonalnej do udziału części wydatków zasądzonych na rzecz B,
12.  M kwotę 1 512,86 zł, tj. kwotę 1 586,41 zł tytułem spłaty udziałów w Mieszkaniu pomniejszoną o kwotę 73,55 zł tytułem zwrotu proporcjonalnej do udziału części wydatków zasądzonych na rzecz B,
13.  H kwotę 1 512,86 zł, tj. kwotę 1 586,41 zł tytułem spłaty udziałów w Mieszkaniu pomniejszoną o kwotę 73,55 zł tytułem zwrotu proporcjonalnej do udziału części wydatków zasądzonych na rzecz B,
14.  K kwotę 1 512,86 zł, tj. kwotę 1 586,41 zł tytułem spłaty udziałów w Mieszkaniu pomniejszoną o kwotę 73,55 zł tytułem zwrotu proporcjonalnej do udziału części wydatków zasądzonych na rzecz B.

Wnioskodawczyni zapłaciła podatek od czynności cywilnoprawnych w związku ze zniesieniem współwłasności. Wnioskodawczyni poniosła w trakcie procesu sądowego koszty na rzecz kancelarii adwokackich, radcowskich i doradców podatkowych (około 3 000,00 zł), dojazdu na rozprawę pociągiem oraz opłat sądowych wynikające z przepisów (np. za wydanie prawomocnego orzeczenia). Wnioskodawczyni poniosła koszty dojazdów pociągiem i noclegów (około 2 000,00 zł) oraz opłat na rzecz Urzędu Miasta (opłata skarbowa od wydania zaświadczenia, opłata przekształceniowa) w celu załatwienia formalności związanych ze sprzedażą Mieszkania (głównie opróżnienie Mieszkania, porządki, spotkania z potencjalnymi nabywcami, pozyskanie zaświadczeń do okazania w kancelarii notarialnej, zapłacenie opłaty przekształceniowej, zawarcie umowy sprzedaży Mieszkania). Umową z (…) grudnia 2020 roku Wnioskodawczyni sprzedała Mieszkanie. W dziale III księgi wieczystej Mieszkania było wpisane roszczenie właściciela gruntu o opłatę przekształceniową. Następnie zapłaciła B 397 416,56 zł, E 20 279,50 zł, D 20 423,62 zł, A1 20 423,62 zł, B 20 423,62 zł, M 6 807,87 zł, M1 6 807,87 zł, J 6 807,87 zł, L 4 538,58 zł, M2 2 269,29 zł, P 2 269,29 zł, K (na prośbę M1 kwotę zasądzoną M1 - Wnioskodawczyni posiada maila wysłanego przez M1, który napisał: „Proszę o przesłanie pieniędzy na konto mojej siostry”) 1 512,86 zł, K 1 512,86 zł. Płatność E nastąpiła na zagraniczny rachunek bankowy, a różnica między kwotą zapłaconą a zasądzoną odpowiadała kosztom przelewu zagranicznego poniesionym przez Wnioskodawczynię (Wnioskodawczyni wyjaśniła, że posiada maila wysłanego przez E, która potwierdziła, że wyraziła zgodę na to, że spłata kwoty przypadającej na nią z tytułu spadku po A zawiera w sobie koszty przelewu zagranicznego). Wnioskodawczyni z przyczyn leżących po stronie beneficjenta na razie nie zapłaciła H.

W piśmie, stanowiącym uzupełnienie wniosku Wnioskodawczyni doprecyzowała, że Sąd Rejonowy postanowieniem z (…) września 2020 roku dokonał podziału spadku i zniesienia współwłasności. Przedmiotem działu spadku było tylko Mieszkanie. W wyniku działu spadku wartość majątku, jaki otrzymała Wnioskodawczyni, przekroczyła wartość jej udziału w spadku. Spłaty dotyczyły tylko Mieszkania.

Wobec powyższego wskazać należy, że zgodnie z art. 922 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2020 r. poz. 1740 ze zm.), prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób stosownie do przepisów księgi niniejszej. W myśl art. 924 oraz art. 925 ww. ustawy, spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy, a spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku.

Stosownie do art. 1025 § 1 Kodeku cywilnego, prawomocne postanowienie sądu o nabyciu spadku, czy też akt poświadczenia dziedziczenia sporządzony przez notariusza, potwierdza jedynie prawo spadkobiercy do tego spadku od momentu jego otwarcia.

Z instytucją działu spadku mamy do czynienia w sytuacji, w której spadek przypada kilku spadkobiercom. Wskutek działu spadku poszczególni spadkobiercy stają się podmiotami wyłącznie uprawnionymi względem przyznanych im praw majątkowych, stanowiących do chwili działu przedmiot wspólności. Na skutek działu spadku następuje konkretyzacja składników masy spadkowej przypadających poszczególnym spadkobiercom.

W myśl art. 1035 ustawy Kodeks cywilny, jeżeli spadek przypada kilku spadkobiercom, do wspólności majątku spadkowego oraz do działu spadku stosuje się odpowiednio przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych z zachowaniem przepisów niniejszego tytułu. Dział spadku może nastąpić bądź na mocy umowy między wszystkimi spadkobiercami, bądź na mocy orzeczenia sądu na żądanie któregokolwiek ze spadkobierców (art. 1037 § 1 Kodeksu cywilnego).

Natomiast zgodnie z art. 210 Kodeksu cywilnego, każdy ze współwłaścicieli może żądać zniesienia współwłasności. Stosownie zaś do art. 211 i art. 212 ww. Kodeksu, zniesienie współwłasności może nastąpić przez podział rzeczy wspólnej, a gdy rzeczy nie da się podzielić, przez przyznanie rzeczy jednemu ze współwłaścicieli z obowiązkiem spłaty pozostałych, bądź przez podział cywilny, polegający na sprzedaży rzeczy wspólnej i podziale uzyskanej ceny stosownie do wielkości udziałów współwłaścicieli.

Zgodnie z teorią prawa rzeczowego, przyznanie danej osobie na wyłączną własność rzeczy w wyniku, działu spadku czy też zniesienia współwłasności jest nabyciem tych rzeczy. Jednakże, co wynika z analizy orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego nabyciem w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nie jest przyznanie rzeczy na wyłączną własność jednemu ze współwłaścicieli, ale tylko wówczas jeśli:

1.  podział taki jest ekwiwalentny w naturze i nie towarzyszą mu spłaty i dopłaty lub
2.  jeżeli wartość otrzymanej przez daną osobę rzeczy w wyniku podziału tego majątku, mieści się w udziale, jaki przysługiwał jej w majątku wspólnym (rzeczy wspólnej).

Jeżeli spełnione są wymienione wyżej warunki, podział majątku nie może być rozpatrywany w kategoriach nabycia. W takiej sytuacji za datę nabycia nieruchomości uznać należy datę pierwotnego nabycia udziału w nieruchomości. Jeżeli jednak na skutek dokonanego podziału przysługujący danej osobie udział ulega powiększeniu wówczas czynność ta skutkuje nabyciem ponad dotychczas posiadany udział. Podkreślić należy, iż w każdej sytuacji, kiedy w wyniku działu spadku lub zniesienia współwłasności jeden z dotychczasowych współwłaścicieli został zobowiązany do spłaty, mamy do czynienia z nieekwiwalentnym podziałem, a po stronie osoby zobowiązanej do spłaty następuje nabycie majątku przekraczające pierwotnie posiadany przez nią udział we współwłasności.

Jak wynika z treści wniosku, w wyniku działu spadku i zniesienia współwłasności Wnioskodawczyni stała się wyłącznym właścicielem Mieszkania, o którym mowa we wniosku. Dział spadku odbył się ze spłatą na rzecz pozostałych spadkobierców. Zatem uznać należy, że skutkował on nabyciem przez Wnioskodawczynię udziałów w Mieszkaniu ponad dotychczas posiadany udział.

Mając na uwadze powyższe, należy stwierdzić, że Wnioskodawczyni nabyła poszczególne udziały w przedmiotowym Mieszkaniu w dwóch datach:

*   w 2009 r. w drodze spadku po zmarłej mamie,
*   w 2020 r. w drodze działu spadku i zniesienia współwłasności.

Oznacza to, że dokonane przez Wnioskodawczynię w dniu (…) grudnia 2020 r. odpłatne zbycie Mieszkania, w części nabytej w drodze spadku po mamie, nie stanowi źródła przychodu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, podlegającego opodatkowaniu, ponieważ odpłatne zbycie nastąpiło po upływie pięciu lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie udziału w Mieszkaniu przez spadkodawcę (mamę Wnioskodawczyni). Natomiast sprzedaż ww. Mieszkania w części nabytej w 2020 r. w drodze działu spadku i zniesienia współwłasności stanowi dla Wnioskodawczyni źródło przychodu, o którym mowa w ww. przepisie art. 10 ust. 1 pkt 8, podlegające opodatkowaniu 19% podatkiem dochodowym na zasadach określonych w art. 30e ust. 1 ww. ustawy, ponieważ odpłatne zbycie udziałów nabytych ponad udział spadkowy nastąpiło przed upływem pięciu lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło ich nabycie.

W myśl art. 30e ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, od dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c podatek dochodowy wynosi 19% podstawy obliczenia podatku.

Zgodnie z art. 45 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, podatnicy są obowiązani składać urzędom skarbowym zeznanie, według ustalonego wzoru, o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym, w terminie od dnia 15 lutego do dnia 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym. Zeznania złożone przed początkiem terminu uznaje się za złożone w dniu 15 lutego roku następującego po roku podatkowym. Natomiast na podstawie art. 45 ust. 1a pkt 3 tejże ustawy, w terminie określonym w ust. 1 podatnicy są obowiązani składać urzędom skarbowym odrębne zeznania, według ustalonych wzorów, o wysokości osiągniętego w roku podatkowym dochodu (poniesionej straty) z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych opodatkowanych na zasadach określonych w art. 30e (PIT-39).

W myśl art. 30e ust. 4 ww. ustawy, po zakończeniu roku podatkowego podatnik jest obowiązany w zeznaniu podatkowym, o którym mowa w art. 45 ust. 1a pkt 3, wykazać:

1.  dochody uzyskane w roku podatkowym z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c i obliczyć należny podatek dochodowy od dochodu, do którego nie ma zastosowania art. 21 ust. 1 pkt 131, lub
2.  dochody, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131.

Stosownie do art. 30e ust. 2 ww. ustawy, podstawą obliczenia podatku, o której mowa w ust. 1, jest dochód stanowiący różnicę pomiędzy przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw określonym zgodnie z art. 19, a kosztami ustalonymi zgodnie z art. 22 ust. 6c i 6d, powiększoną o sumę odpisów amortyzacyjnych, o których mowa w art. 22h ust. 1 pkt 1, dokonanych od zbywanych nieruchomości lub praw.

Przy tym, przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych oraz innych rzeczy, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8, jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie, pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia. Jeżeli jednak cena, bez uzasadnionej przyczyny, znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, przychód ten określa organ podatkowy w wysokości wartości rynkowej. Przepis art. 14 ust. 1 zdanie drugie stosuje się odpowiednio (art. 19 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).

W przedstawionym stanie faktycznym przychodem z odpłatnego zbycia jest cena odpowiadająca udziałom nabytym w dziale spadku. A zatem ma rację Wnioskodawczyni, że wypełniając zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) o symbolu formularza PIT-39 ma prawo jako przychód wykazać wartość wyrażoną w cenie określonej w umowie z dnia (…) grudnia 2020 roku, pomniejszoną o wartość udziału odpowiadającą wartości udziału nabytego przez Wnioskodawczynię w drodze spadku po matce. Powyższy przychód ulega obniżeniu o koszty odpłatnego zbycia.

Pojęcie kosztów odpłatnego zbycia nie zostało przez ustawodawcę zdefiniowane w ustawie, należy zatem stosować językowe rozumienie tego wyrażenia, zgodnie z którym za koszty odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych uważa się wszystkie wydatki poniesione przez zbywającego, które są konieczne, aby transakcja zbycia mogła dojść do skutku (wszystkie niezbędne wydatki bezpośrednio związane z tą czynnością, np. koszty wyceny nieruchomości przez rzeczoznawcę majątkowego, prowizje pośredników w zbyciu nieruchomości, koszty ogłoszeń w prasie związanych z zamiarem zbycia nieruchomości). Pomiędzy tymi wydatkami a dokonanym odpłatnym zbyciem musi istnieć związek przyczynowo-skutkowy.

Zatem, w analizowanej sprawie do kosztów odpłatnego zbycia Wnioskodawczyni może zaliczyć wszystkie te wydatki, które były konieczne, aby transakcja sprzedaży mogła dojść do skutku. Podkreślić bowiem należy, że koszty odpłatnego zbycia muszą być ściśle związane i poniesione w związku ze sprzedawaną nieruchomością.v

W konsekwencji, do kosztów odpłatnego zbycia Wnioskodawczyni może zaliczyć koszty dojazdów pociągiem i noclegów, związanych: z uzyskaniem odpisu prawomocnego orzeczenia, przygotowaniem do prezentowania i prezentowaniem Mieszkania potencjalnym nabywcom, zawarciem umowy sprzedaży Mieszkania, a także opłatę za wydanie zaświadczenia o liczbie osób zameldowanych w Mieszkaniu, koszty zaświadczenia z urzędu skarbowego w zakresie podatku od spadków i darowizn, opłatę przekształceniową. Przy czym, Wnioskodawczyni może odliczyć jedynie taką część ww. kosztów, która odpowiada wartości udziałów nabytych w dziale spadku w części przekraczającej udział spadkowy Wnioskodawczyni w majątku spadkowym, bo tylko przychód ze sprzedaży tych udziałów w Mieszkaniu stanowi źródło przychodu.

Do ww. kosztów jednakże Wnioskodawczyni nie może zaliczyć kosztów dojazdów i noclegów, związanych z czynnościami porządkowania i opróżniania mieszkania oraz wywozem odpadów (w tym starego umeblowania i wyposażenia) z Mieszkania, bowiem nie stanowiły one wydatków koniecznych, aby transakcja sprzedaży mogła dojść do skutku.

Dopiero od tak obliczonego przychodu należy odjąć koszty uzyskania przychodu, w myśl art. 22 ust. 6c lub 6d ww. ustawy.

Kosztów odpłatnego zbycia nie należy utożsamiać z kosztami uzyskania przychodu. Ustalenie kosztów uzyskania przychodu odbywa się zgodnie z art. 22 ust. 6c lub 6d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w zależności od tego, czy zbywaną nieruchomość nabyto odpłatnie, czy nieodpłatnie.

Zgodnie z art. 22 ust. 6c ww. ustawy, koszty uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c, z zastrzeżeniem ust. 6d, stanowią udokumentowane koszty nabycia lub udokumentowane koszty wytworzenia, powiększone o udokumentowane nakłady, które zwiększyły wartość rzeczy i praw majątkowych, poczynione w czasie ich posiadania.

W myśl natomiast art. 22 ust. 6d ww. ustawy, za koszty uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c, nabytych w drodze spadku, darowizny lub w inny nieodpłatny sposób, uważa się udokumentowane nakłady, które zwiększyły wartość rzeczy i praw majątkowych, poczynione w czasie ich posiadania oraz kwotę zapłaconego podatku od spadków i darowizn w takiej części, w jakiej wartość zbywanej rzeczy lub prawa przyjęta do opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn odpowiada łącznej wartości rzeczy i praw majątkowych przyjętej do opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn. Do kosztów uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości i praw, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c, nabytych w drodze spadku zalicza się również udokumentowane koszty nabycia lub wytworzenia poniesione przez spadkodawcę oraz przypadające na podatnika ciężary spadkowe, w takiej części, w jakiej wartość zbywanej rzeczy lub zbywanego prawa odpowiada łącznej wartości rzeczy i praw majątkowych nabytych przez podatnika. Przez ciężary spadkowe, o których mowa w zdaniu drugim, rozumie się spłacone przez podatnika długi spadkowe, zaspokojone roszczenia o zachowek oraz wykonane zapisy zwykłe i polecenia, również w przypadku, gdy podatnik spłacił długi spadkowe, zaspokoił roszczenia o zachowek lub wykonał zapisy zwykłe i polecenia po dokonaniu odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c.

Stosownie do art. 22 ust. 6e ww. ustawy, wysokość nakładów, o których mowa w ust. 6c i 6d, ustala się na podstawie faktur VAT w rozumieniu przepisów o podatku od towarów i usług oraz dokumentów stwierdzających poniesienie opłat administracyjnych.

Nadmienić należy, że istotą pojęcia kosztów uzyskania przychodów z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości jest umożliwienie podatnikowi odliczenia wydatków jakie on sam poniósł na nabycie zbywanej nieruchomości i nakładów na nią jakie on sam poczynił.

W przypadku nieruchomości nabytych odpłatnie w drodze działu spadku, tj. z obowiązkiem spłaty pozostałych spadkobierców, zastosowanie znajduje art. 22 ust. 6c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Podkreślić również należy, że spłata spadkobierców nie stanowi ciężaru spadkowego, o którym mowa w art. 22 ust. 6d ww. ustawy.

Przepis art. 22 ust. 6c ww. ustawy formułuje katalog zamknięty, który w żadnym wypadku nie dopuszcza zaliczenia do kosztów uzyskania przychodu innych wydatków niż wymienione. Zatem sam fakt poniesienia przez podatnika wydatku nie upoważnia go jeszcze do zaliczenia tego wydatku do kosztów nabycia, o których mowa w art. 22 ust. 6c ustawy. Nadmienić w tym miejscu należy, że ustawodawca nie odsyła w tym zakresie do ogólnej definicji kosztów uzyskania przychodów zawartej w art. 22 ust. 1 ww. ustawy, zgodnie z którą, kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23 – przez co należy rozumieć wszelkie koszty poniesione w tych celach. Nie każdy bowiem wydatek ma bezpośredni wpływ na uzyskany z odpłatnego zbycia nieruchomości przychód, lecz tylko ten który pozostaje w takim związku że poniesienie go miało wpływ na nabycie nieruchomości lub uzyskanie przychodu z odpłatnego zbycia tej nieruchomości. Dlatego przy ustalaniu kosztów uzyskania przychodu każdy wydatek wymaga nie tylko oceny pod kątem czy jego poniesienie miało związek z konkretnym przychodem, ale także z punktu widzenia racjonalności określonego działania dla osiągnięcia przychodu. Nie wystarczy samo subiektywne przekonanie podatnika o wpływie poniesionego przez niego wydatku na osiągnięcie przychodu. Wydatek musi zostać poniesiony celowo i być zasadny z punktu widzenia nabycia bądź zbycia nieruchomości. Pojęcie kosztów nabycia, o których mowa w art. 22 ust. 6c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych dotyczy zatem tych wydatków, które zbywca musiał ponieść aby nabyć zbywaną przez siebie nieruchomość lub prawo. Tylko w taki sposób wolno pomniejszyć przychód z odpłatnego zbycia – odejmując tym samym wydatki poniesione uprzednio na nabycie zbywanej nieruchomości.

We wskazanej kategorii kosztów nabycia mieszczą się zatem udokumentowane (faktyczne) kwoty spłat na rzecz pozostałych spadkobierców, które Wnioskodawczyni może uwzględnić przy ustalaniu podstawy opodatkowania. Kwestią bezsporną jest, że w momencie przeprowadzenia działu spadku Wnioskodawczyni nabyła udziały w Mieszkaniu, które wcześniej należały do innych spadkobierców. Pozostali spadkobiercy utracili prawo własności do ww. Mieszkania za odpłatnością. Sąd przyznał im bowiem spłatę od Wnioskodawczyni, w zamian za utracone udziały w ww. Mieszkaniu. Spłata na rzecz pozostałych spadkobierców jest zatem dla Wnioskodawczyni niejako ceną nabycia udziałów w Mieszkaniu, które należały do pozostałych spadkobierców.

Zauważyć jednakże należy, że do kosztów uzyskania przychodów Wnioskodawczyni nie może zaliczyć całości zasądzonych spłat udziałów w Mieszkaniu, bowiem – jak sama wskazała Wnioskodawczyni we wniosku – na razie nie zapłaciła H. Nadmienić bowiem należy, że tylko zasądzone i wypłacone faktycznie kwoty tytułem spłaty na rzecz pozostałych spadkobierców mogą być uznane jako koszt uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia Mieszkania. W konsekwencji, przedmiotowej kwoty spłaty na rzecz H Wnioskodawczyni nie może zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów. Natomiast, jako koszty uzyskania przychodów można uznać kwoty spłat, które Wnioskodawczyni zapłaciła B, D, A1, B, M, M1, J, L, M2, P, K (na prośbę M kwotę zasądzoną M), K oraz kwotę zasądzoną E (mimo, że różnica między kwotą zapłaconą a zasądzoną odpowiadała kosztom przelewu zagranicznego poniesionym przez Wnioskodawczynię, jednakże – co wyjaśniono w uzupełnieniu wniosku – Wnioskodawczyni posiada maila wysłanego przez E, która potwierdziła, że wyraziła zgodę na to, że spłata kwoty przypadającej na nią z tytułu spadku zawiera w sobie koszty przelewu zagranicznego).

Do kosztów nabycia Mieszkania, a w konsekwencji do kosztów uzyskania przychodów Wnioskodawczyni może zaliczyć również zasądzoną kwotę zwrotu wydatków B a także poniesione przez Wnioskodawczynię udokumentowane wydatki związane z prowadzeniem sprawy o dział spadku i zniesienie współwłasności przed Sądem Rejonowym, wydatki poniesione na poradę prawno-podatkową w sprawie o dział spadku i zniesienie współwłasności oraz w zakresie sprzedaży Mieszkania, przygotowanie porozumienia w sprawie o dział spadku i zniesienie współwłasności (a więc kwoty kosztów poniesionych na rzecz kancelarii adwokackich, radcowskich i doradców podatkowych), dojazdy pociągiem na rozprawy w ww. sprawie, powroty pociągiem z rozpraw w ww. sprawie, opłatę sądową wynikającą z przepisów w ww. sprawie, opłatę sądową zasądzoną w postanowieniu Sądu Rejonowego w ww. sprawie, podatek od czynności cywilnoprawnych od zniesienia współwłasności.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze stanem faktycznym podanym przez Wnioskodawczynię w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Końcowo należy wyjaśnić, w odniesieniu do przedstawionych kwot podanych we wniosku, że ewentualne przeliczenia, jakich należałoby dokonać nie należą do kompetencji tut. organu. Zgodnie bowiem z zasadą samoopodatkowania, obowiązującą w polskim systemie podatkowym, na podatniku spoczywa obowiązek dokonania oceny własnej sytuacji prawnopodatkowej, a po jej dokonaniu zachowania się zgodnie z przepisami prawa podatkowego, bowiem prawidłowość takiego rozliczenia podlega weryfikacji przez organ podatkowy.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia.

Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1.  z zastosowaniem art. 119a;
2.  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3.  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych (art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej).

Powyższe unormowania należy odczytywać łącznie z przepisami art. 33 ustawy z 23 października 2018 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy – Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2193 ze zm.), wprowadzającymi regulacje intertemporalne.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.). Skargę wnosi się w dwóch egzemplarzach (art. 47 § 1 ww. ustawy) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała lub drogą elektroniczną na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 54 § 1a ww. ustawy), w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy). W przypadku wnoszenia skargi w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego i stanu epidemii jako najwłaściwszy proponuje się kontakt z wykorzystaniem systemu teleinformatycznego ePUAP. W przypadku pism i załączników wnoszonych w formie dokumentu elektronicznego odpisów nie dołącza się (art. 47 § 3 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.