Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB2/4511-417/16-2/AK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2016-08-09
Teza: W zakresie skutków podatkowych powstałych po stronie Wnioskodawcy jako pozostającego w spółce kapitałowej udziałowca, związanych z nieodpłatnym umorzeniem udziałów posiadanych przez innego udziałowca spółki
Słowa kluczowe: udział-umorzenie udziałów; udziałowiec
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 1-art. 9; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 11

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613 ze zm.) oraz § 5 pkt 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 7 czerwca 2016 r. (data wpływu 10 czerwca 2016 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych powstałych po stronie Wnioskodawcy jako pozostającego w spółce kapitałowej udziałowca, związanych z nieodpłatnym umorzeniem udziałów posiadanych przez innego udziałowca spółki - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 10 czerwca 2016 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych powstałych po stronie Wnioskodawcy jako pozostającego w spółce kapitałowej udziałowca, związanych z nieodpłatnym umorzeniem udziałów posiadanych przez innego udziałowca spółki.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawca będący podatnikiem podatku dochodowego od osób fizycznych podlegający nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w Polsce jest udziałowcem w Spółce X spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (dalej: X sp. z o.o.). Oprócz Wnioskodawcy wspólnikiem Spółki z o.o. jest spółka z siedzibą na Cyprze (spółka cypryjska). Spółka X z o.o. jest podatnikiem podatku dochodowego od osób prawnych, podlegającym nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w Polsce. Umowa X sp. z o.o. przewiduje możliwość dobrowolnego, nieodpłatnego umorzenia udziałów zgodnie z art. 199 § 3 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (dalej: KSH). W przyszłości planowane jest przez X sp. z o.o. nieodpłatne nabycie wszystkich udziałów należących do spółki cypryjskiej, a następnie ich umorzenie w drodze uchwały Zgromadzenia Wspólników Spółki (dobrowolne umorzenie udziałów bez wynagrodzenia). W konsekwencji umorzenia, spółka cypryjska utraci status wspólnika X sp. z o.o., a jedynym udziałowcem X sp. z o.o. pozostanie Wnioskodawca.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy w związku z przedstawioną w stanie przyszłym sytuacją, tj. umorzeniem bez wynagrodzenia udziałów innego wspólnika tj. spółki cypryjskiej, w konsekwencji czego Wnioskodawca zostanie jedynym wspólnikiem X sp. z o.o. po stronie Wnioskodawcy powstanie przychód podlegający opodatkowaniu?

Zdaniem Wnioskodawcy,

Wnioskodawca stoi na stanowisku, że w związku z umorzeniem bez wynagrodzenia udziałów innego wspólnika tj. spółki cypryjskiej, w konsekwencji czego Wnioskodawca zostanie jedynym wspólnikiem X sp. z o.o, po stronie Wnioskodawcy nie powstanie przychód podlegający opodatkowaniu. Umorzenie udziałów w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością zostało uregulowane przepisami Kodeksu spółek handlowych. Zgodnie z art. 199 § 1 KSH, udział w takiej spółce może być umorzony jedynie po wpisie spółki do rejestru i tylko w przypadku, gdy jej umowa tak stanowi. Umorzenie udziału może nastąpić za zgodą wspólnika w drodze nabycia udziału przez spółkę (umorzenie dobrowolne) albo bez zgody wspólnika (umorzenie przymusowe), przy czym przesłanki i tryb przymusowego umorzenia określa umowa spółki. Umorzenie udziału wymaga uchwały zgromadzenia wspólników, która powinna określać podstawę prawną umorzenia i wysokość wynagrodzenia przysługującego wspólnikowi za umorzony udział. Stosownie do § 3, za zgodą wspólnika umorzenie udziału może jednak nastąpić bez wynagrodzenia. Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku od osób fizycznych (dalej: ustawa o PIT) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku. Stosownie do art. 11 ust. 1 ustawy o PIT, przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19, art. 25b i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Biorąc pod uwagę powyższe, dla uznania danego świadczenia za przychód, w rozumieniu art. 11 ustawy o PIT, musi być ono przez podatnika otrzymane lub postawione do jego dyspozycji. Jednocześnie, należy wskazać, że przychód musi charakteryzować się trwałością, tj. przysporzenie majątkowe musi być definitywne i powiększać majątek podatnika. Potwierdza to przykładowo wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 maja 2012 roku o sygn. akt II FSK 2633/10, zgodnie z którym: „Aczkolwiek nie wynika to wprost z brzmienia art. 11 ust. 1 u.p.d.o.f., za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które nie mają charakteru zwrotnego. Przychód jest bowiem w istocie określonym przyrostem majątkowym, a zatem jego otrzymanie musi mieć charakter definitywny (por. wyrok NSA z dnia 26 stycznia 2011 r., II FSK 1672/09, LEX nr 1099749).”

Zdaniem Wnioskodawcy umorzenie udziałów spółki X sp. z o.o. bez wynagrodzenia należących do Jednego wspólnika (spółki cypryjskiej) nie będzie wiązało się z uzyskaniem przez Wnioskodawcę jako udziałowca pozostającego w X sp. z o.o. realnych, określonych w sensie ekonomicznym korzyści. Przede wszystkim, w wyniku umorzenia udziałów spółki cypryjskiej, Wnioskodawca nie otrzyma żadnych środków pieniężnych ani innych wartości. Jednocześnie brak jest podstaw do uznania, że w związku z dobrowolnym umorzeniem udziałów spółki cypryjskiej, Wnioskodawca otrzyma świadczenie w naturze lub inne nieodpłatne świadczenie.

W związku z faktem, iż przepisy ustawy o PIT nie zawierają legalnej definicji pojęcia „nieodpłatnego świadczenia”, należy w tym zakresie posiłkować się wykładnią prezentowaną przez organy podatkowe i sądy administracyjne. Zgodnie z ukształtowana linią wykładniczą dla celów podatkowych nieodpłatnymi świadczeniami są wszelkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu lub te wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności osób prawnych, których skutkiem jest nieodpłatne, tj. niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu, przysporzenie majątku tej osobie, mające konkretny wymiar finansowy.

Przykładowo, w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 czerwca 2011 r., sygn. akt II FSK 788/10 skład orzekający stwierdził: ,,(\`(...)\`) Kluczową cechą świadczenia nieodpłatnego jest (\`(...)\`) to, że otrzymujący takie świadczenie nie jest zobowiązany do wykonania jakiegokolwiek świadczenia wzajemnego. Aby zatem dane świadczenie mogło być uznane za świadczenie nieodpłatne, konieczne jest, by polegało ono wyłącznie na jednostronnym przysporzeniu po stronie podmiotu, który świadczenie to uzyskał. Nieodpłatnym świadczeniem będą więc w szczególności wszelkie wykonane na rzecz uprawnionego świadczenia, np. przyznające mu prawa do używania lub użytkowania składnika majątku. O nieodpłatnym świadczeniu można mówić także w przypadku znoszenia określonego działania podatnika, np. nieodpłatne udostępnienie nieruchomości na prowadzenie działalności. Właściciel obciążonej nieruchomości nie uzyskuje więc z tego tytułu żadnych korzyści, którą mogłaby być np. bonifikata w opłatach za dostarczanie i wykorzystanie energii elektrycznej. (\`(...)\`)

Należy wskazać, iż umorzenie udziałów nie oznacza otrzymania udziałów danego udziałowca przez wspólników pozostających w spółce. Przeciwnie, pozostający w spółce wspólnicy posiadają tyle udziałów, ile posiadali przed umorzeniem dotyczącym określonego wspólnika.

Wobec powyższego, w związku z dobrowolnym umorzeniem udziałów nie można mówić o jakimkolwiek definitywnym przysporzeniu majątkowym u Wnioskodawcy.

Wnioskodawca nie neguje, że po umorzeniu udziałów spółki cypryjskiej uzyska większy udział w majątku X sp. z o.o. (stanie się jedynym udziałowcem). Niemniej ewentualny przychód z tego tytułu powstanie dopiero w momencie uzyskania definitywnego przysporzenia majątkowego tj. otrzymanie przez Wnioskodawcę dywidendy ze Spółki lub odpłatne zbycie przez Wnioskodawcę posiadanych w Spółce udziałów. Wtedy dopiero zmaterializuje się ewentualny przychód Wnioskodawcy związany ze wzrostem Jego udziału w kapitale zakładowym Spółki. Stanowisko Wnioskodawcy w powyższym zakresie znajduje potwierdzenie w interpretacjach indywidualnych organów podatkowych, w tym przykładowo w:

*   interpretacji indywidualnej Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z dnia 11 grudnia 2015 r., sygn. IPTPB3/4511-179/15-2/KJ,
*   Interpretacja Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z dnia 25 kwietnia 2016 roku o sygn. IBPB-1-2/4510-217/16/JP
*   interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 19 lutego 2015 r. nr IPPB2/415-954/14-2/MG
*   interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 3 lutego 2015 r., nr IPPB2/415-958/14-2/AS;
*   interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 19 stycznia 2015 r., nr IPTPB2/415-577/14-4/KR.

W świetle powyższego Wnioskodawca stoi na stanowisku, zgodnie z którym w przypadku nieodpłatnego nabycia przez X sp. z o.o. udziałów posiadanych przez innego udziałowca X sp. z o.o. w celu ich umorzenia po stronie Wnioskodawcy jako jednego z udziałowców pozostających w X sp. z o.o. nie powstanie przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Wnioskodawca chciałby wskazać, iż kwestia powyższa została również potwierdzona pismem Ministerstwa Finansów z dnia 7 marca 2002 r., nr PB4/BA-8214-34-15/02. Minister Finansów uznał że: „Wobec braku wyraźnych zapisów w art. 10 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych i odpowiednio w art. 24 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a także specjalnych regulacji odnoszących się do poboru podatku od dochodu z tego rodzaju przysporzenia (art. 26 ust. 1 i 2 u.p.d.o.p. i art. 41 ust. 1 pkt 2 u.p.d.o.f.) nie można było tego przysporzenia - powstałego w związku ze skupem przez spółkę akcyjną jej własnych akcji w celu ich umorzenia lub przez spółkę z o.o. jej własnych udziałów, u akcjonariuszy bądź odpowiednio u udziałowców pozostających w spółce - uznać za dochód, z tytułu udziału w zyskach osób prawnych, podlegający opodatkowaniu. W przypadku "buy-backu" nie może być mowy o faktycznie uzyskanym dochodzie przez akcjonariuszy (udziałowców, których akcje udziały nie zostały umorzone.

Oceniając zaś skutki dla udziałowców, którzy pozostali w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością, stwierdzić należy, że po ich stronie nie powstaje dochód do opodatkowania z tytułu umorzenia udziałów w tym celu skupionych - zarówno w przypadku, gdy umorzenie tych udziałów jest dokonane w ciężar kapitału zakładowego, jak i bez obniżania kapitału zakładowego."

Reasumując, w związku z umorzeniem bez wynagrodzenia udziałów innego wspólnika tj. spółki cypryjskiej, w konsekwencji czego Wnioskodawca zostanie jedynym wspólnikiem X sp. z o.o. po stronie Wnioskodawcy nie powstanie przychód podlegający opodatkowaniu.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Odnośnie powołanych przez Wnioskodawcę interpretacji organów podatkowych - należy wskazać, że orzeczenia te nie są wiążące dla tutejszego organu. Interpretacje organów podatkowych dotyczą tylko konkretnej, indywidualnej sprawy, osadzonej w określonym stanie faktycznym i tylko w tej sprawie rozstrzygnięcie w każdej z nich zawarte jest wiążące. W związku z tym, organy podatkowe mimo, że w ocenie indywidualnych spraw podatników posiłkują się wydanymi rozstrzygnięciami – nie tylko innych organów podatkowych, jednak nie stosują wprost tych rozstrzygnięć także i z tego powodu, że nie stanowią one materialnego prawa podatkowego.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2016 r., poz. 718 z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.