Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPP1/443-745/11/MN
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2011-08-26
Teza: Opodatkowanie sprzedaży walut na rzecz kontrahenta.
Słowa kluczowe: euro; waluta; świadczenie-świadczenie usług
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 5; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 8

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112 poz. 770 z późn. zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 24 maja 2011 r. (data wpływu 30 maja 2011 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania sprzedaży walut - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 30 maja 2011 r. został złożony wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania sprzedaży walut.

W przedmiotowym wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Spółka posiada dużą ilość kontraktów i płatności w walucie EURO, a potrzebuje PLN w celu wywiązania się z własnych zobowiązań krajowych w walucie PLN. Z kolei inna spółka, należąca do tej samej grupy kapitałowej (dalej: kontrahent) ma nadwyżkę PLN, a potrzebuje waluty EURO w celu wywiązania się ze zobowiązań wobec podmiotów zagranicznych w walucie EURO. W związku z powyższym Spółka zamierza sprzedać za określoną kwotę waluty EURO w ten sposób, że otrzyma na swój rachunek bankowy określoną ilość PLN, w zamian za co prześle na rachunek bankowy kontrahenta ich równowartość w EURO, wyliczoną po średnim kursie NBP z danego dnia.

Opisana wyżej transakcja pozwoli obu podmiotom uzyskać oszczędności na różnicy kursów w postaci wyeliminowania prowizji bankowych (gdyby Spółka i kontrahent zakupili walutę od swojego banku, oba podmioty uzyskałyby mniej korzystną cenę za waluty).

Zaznaczyć należy, iż żadna ze stron obrotu walutą nie będzie pobierać z tego tytułu prowizji i ww. obrót nie będzie stanowić dodatkowego źródła dochodu firmy (nie licząc oszczędności na prowizji bankowej i różnicy kursowej).

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy opisana czynność sprzedaży waluty wewnątrz grupy kapitałowej, bez uzyskania prowizji (na wewnętrzne potrzeby obu firm) podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług?

Zdaniem Wnioskodawcy, czynność sprzedaży walut w ilości potrzebnej do prowadzenia własnej działalności, jako czynność nie przynosząca zysków (prowizji), a zatem nieodpłatna, nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług jako niewymieniona w katalogu czynności objętych opodatkowaniem, zawartym w art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Wnioskodawca wskazał, iż zgodnie z treścią wskazanego przepisu, opodatkowaniu podlegają czynności polegające na odpłatnym świadczeniu usług na terytorium kraju, w związku z czym, jako że opisana czynność - (sprzedaż) waluty następuje nieodpłatnie - bez prowizji i z przeznaczeniem na wewnętrzne potrzeby, stanowisko Spółki należy uznać za prawidłowe.

Potwierdza to też wydane w sprawie stanowisko Ośrodka Standardów Klasyfikacyjnych Urzędu Statystycznego w Łodzi. Spółka wystąpiła z wnioskiem o nadanie symbolu klasyfikacyjnego PKWiU dla ww. czynności polegającej na zamianie walut. W odpowiedzi wskazane zostało, że „wymieniona w piśmie sprzedaż walut w ilości potrzebnej do prowadzenia własnej działalności jako czynność wewnątrzzakładowa nie jest klasyfikowana odrębnie i mieści się w działalności podstawowej danej firmy”.

Podkreślone ponadto zostało, z którym to stanowiskiem zgadza się Spółka, że jedynie sprzedaż walut wykonana na odrębne zlecenia, w zamian za prowizję (w przypadku, gdy ww. obrót walutą stanowi dodatkowe źródło dochodu firmy) mieści się w grupowaniach: Usług w zakresie wymiany walut, bądź Usług pomocniczych związanych z pośrednictwem finansowym, pozostałych, gdzie indziej nie sklasyfikowanych (a więc ewentualnie tylko w takich przypadkach podlegałaby opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, z którą to jednak sytuacją, jak wskazano powyżej w przedmiotowej sprawie nie mamy do czynienia).

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu ww. podatkiem podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Stosownie do art. 7 ust. 1 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

W myśl art. 8 ust. 1 ustawy, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1.  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2.  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3.  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Wobec powyższego należy stwierdzić, że każde świadczenie nie będące dostawą towarów polegające na działaniu, zaniechaniu lub tolerowaniu czyjegoś zachowania stanowi co do zasady usługę w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług.

Jak wynika z ww. przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, dla uznania, iż świadczenie usługi podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług bezwzględnym warunkiem jest „odpłatność” za daną czynność.

Odpłatność oznacza wykonanie czynności (dostawy towarów oraz świadczenia usług) za wynagrodzeniem. W znaczeniu potocznym wynagrodzenie to zapłata za pracę, należność, a także odszkodowanie, nagroda. Natomiast odpłatny to taki, który wymaga zapłacenia, zwrotu kosztów, płatny.

Powyższa analiza prowadzi do wniosku, że istotną cechą wynagrodzenia jest istnienie bezpośredniego związku pomiędzy dostawą towarów lub świadczeniem usług i otrzymaną zapłatą.

Należy stwierdzić, iż czynności podlegają opodatkowaniu jedynie wtedy, gdy zostały wykonane odpłatnie. Czynność można uznać za dokonaną odpłatnie, gdy istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie dostawcy towaru lub usługi.

Kolejnym czynnikiem decydującym o tym, czy mamy do czynienia z wynagrodzeniem jest określenie czy wynagrodzenie takie było należne z tytułu danego świadczenia. Czynność opodatkowana powstaje bowiem wyłącznie w związku z zaistnieniem stosunku prawnego określonego umową między stronami. Zatem wystąpić musi bezpośredni i niezbędny związek pomiędzy wykonywanymi czynnościami i wysokością otrzymanego wynagrodzenia oparty o relacje cywilnoprawne pomiędzy podmiotami i jednocześnie wynagrodzenie to może być wyrażone w pieniądzu.

W związku z powyższym czynność podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności.

Bezpośredni związek pomiędzy dostawą towarów lub świadczeniem usług, a otrzymanym wynagrodzeniem istnieje wówczas, gdy jest możliwe zidentyfikowanie bezpośredniej i jasno zindywidualizowanej korzyści na rzecz dostawcy towaru lub świadczącego usługę oraz gdy świadczenie wzajemne pozostaje w bezpośrednim związku ze świadczeniem dokonanej czynności.

Zatem pod pojęciem odpłatności dostawy towarów lub odpłatności świadczenia usług rozumieć należy prawo podmiotu dokonującego dostawy towarów lub świadczącego usługę do żądania od nabywcy towaru, odbiorcy usługi lub osoby trzeciej zapłaty ceny lub ekwiwalentu (np. w postaci świadczenia wzajemnego). W konsekwencji powyższego należy stwierdzić, iż opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług będzie podlegało tylko to świadczenie (usługa), w przypadku którego istnieje konsument, tj. odbiorca świadczenia odnoszący z niego choćby potencjalną korzyść. Dopóki nie istnieje podmiot który odnosiłby lub powinien odnosić konkretne korzyści o charakterze majątkowym związanym z danym świadczeniem, dopóty świadczenie to nie będzie usługą podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Z opisanych we winsoku okoliczności wynika, iż Wnioskodawca zamierza sprzedać za określoną kwotę waluty EURO w ten sposób, że otrzyma na swój rachunek bankowy określoną ilość PLN, w zamian za co prześle na rachunek bankowy kontrahenta ich równowartość w EURO, wyliczoną po średnim kursie NBP z danego dnia. Żadna ze stron obrotu walutą nie będzie pobierać z tego tytułu prowizji i ww. obrót nie będzie stanowić dodatkowego źródła dochodu firmy (nie licząc oszczędności na prowizji bankowej i różnicy kursowej).

Zatem, w przedmiotowej sprawie istotne jest dokonanie oceny, czy usługa ta świadczona jest za wynagrodzeniem.

Należy w tym miejscu przywołać orzeczenie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 14 lipca 1998 r. w sprawie C-172/96 Commissioners of Customs and Excise przeciwko First National Bank of Chicago, w którym stwierdzono, iż usługi są świadczone za wynagrodzeniem w rozumieniu art. 2 (1) VI Dyrektywy, a zatem podlegają opodatkowaniu, jedynie jeśli istnieje stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a usługobiorcą, zgodnie z którym występuje świadczenie wzajemne, przy czym wynagrodzenie otrzymywane przez usługodawcę stanowi wartość rzeczywiście otrzymaną w zamian za usługę świadczoną na rzecz usługobiorcy. Pomiędzy stronami istnieje stosunek prawny, w ramach którego obie strony transakcji podejmują wzajemne zobowiązania do przeniesienia kwot danej waluty i przyjęcia w zamian równowartości w innej walucie. Ponadto z samego faktu, że przy transakcji wymiany nie są pobierane opłaty lub prowizje nie wynika, że nie jest pobierane wynagrodzenie. Zdaniem TSUE, wyrażonym w ww. orzeczeniu, zawierane pomiędzy stronami transakcje stanowią świadczenie usług za wynagrodzeniem w rozumieniu art. 2 (1) VI Dyrektywy, jeżeli przedmiotem tych transakcji jest nabycie przez jedną ze stron określonej ilości jednej waluty w zamian za sprzedaż przez tę stronę drugiej stronie uzgodnionej kwoty w innej walucie, przy czym obie te kwoty są dostarczane z tą samą datą waluty, w sytuacji, gdy strony uzgodniły (ustnie, elektronicznie lub pisemnie) przedmiotowe waluty, kwoty takich walut, jakie będą przedmiotem kupna i sprzedaży, oraz to, która ze stron będzie nabywać którą z walut, a także datę waluty. W kwestii dotyczącej podstawy opodatkowania TSUE zajął stanowisko, że w przypadku wymiany walut, w której nie są naliczane opłaty lub prowizje w odniesieniu do konkretnych transakcji, podstawę opodatkowania stanowi ogólny wynik transakcji dla usługodawcy w danym okresie czasu.

A zatem nie można uznać, że transakcje sprzedaży dokonywane przez Spółkę będą świadczeniem usług bez wynagrodzenia.

Nie ulega również wątpliwości, że transakcje sprzedaży walut traktować należy – w myśl art. 8 ust. 1 ustawy – jako świadczenie usług. Wskazać bowiem należy, iż definicja świadczenia usług dla potrzeb podatku od towarów i usług nie ogranicza się wyłącznie do klasyfikacji statystycznych, które Spółka powołuje we wniosku.

Biorąc pod uwagę powyższą analizę oraz opis zdarzenia przyszłego, transakcja sprzedaży waluty obcej (EURO) będzie stanowić odpłatne świadczenie usług, które na zasadzie art. 5 ust. 1 pkt 1 podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Zaznaczyć należy, że niniejsza interpretacja dotyczy wyłącznie kwestii uznania czynności sprzedaży walut za odpłatne świadczenie usług w świetle art. 5 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 8 ustawy o podatku od towarów i usług, natomiast nie rozstrzyga kwestii zastosowania zwolnienia od podatku lub też wysokości stawki VAT dla świadczonych usług, gdyż zagadnienie to nie było przedmiotem zapytania.

Ponadto zauważyć należy również, iż odwołanie się przez Wnioskodawcę do klasyfikacji statystycznej na potrzeby rozstrzygnięcia, czy opisane czynności stanowią świadczenie usług, nie jest zasadne, gdyż ustawa o podatku od towarów i usług w art. 8 precyzuje to pojecie, nie odnosząc się jednocześnie do klasyfikacji statystycznych.

Interpretacja dotyczy przedstawionego zdarzenia przyszłego i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, ul. Jana Kazimierza 5, 85-035 Bydgoszcz, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.