Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPP2/443-927/12-3/DG
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2012-10-24
Teza: W zakresie odpowiedzialności podatkowej osób trzecich
Słowa kluczowe: obowiązek-obowiązek podatkowy; odpowiedzialność-odpowiedzialność osób trzecich; osoba-osoby trzecie; zobowiązanie-zobowiązanie podatkowe
Przepisy: [OP][WIS] Ustawa Ordynacja podatkowa-Dział III-Rozdział 15-art. 112

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 19.09.2012r. (data wpływu 20.09.2012r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie odpowiedzialności podatkowej osób trzecich – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 20.09.2012r. wpłynął do tut. Organu ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie odpowiedzialności podatkowej osób trzecich.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawca zamierza nabyć prawo użytkowania wieczystego gruntu położonego w W. przy ul. P. oraz własność posadowionych na nim budynków zwanych H., wraz z budowlami oraz niezbędnymi urządzeniami, instalacjami, systemami i wyposażeniem (Nieruchomość). Nieruchomość stanowi główny składnik majątku obecnego właściciela Nieruchomości (Sprzedający), wykorzystywany dla celów świadczenia opodatkowanych podatkiem VAT usług najmu.

Na podstawie przepisu art. 678 par 1 Kodeksu cywilnego, wskutek nabycia Nieruchomości Wnioskodawca wstąpi w miejsce Sprzedającego w stosunki najmu dotyczące powierzchni budynku będącym częścią składową Nieruchomości.

W ramach transakcji dojdzie także do przeniesienia na rzecz Wnioskodawcy związanych z Nieruchomością m.in.: praw z zabezpieczeń dostarczonych przez najemców, praw z gwarancji jakości i rękojmi dotyczących robót budowlanych i praw z zabezpieczeń dotyczących takich robót, praw autorskich do projektów sporządzonych na podstawie umów z architektami, prawnej i technicznej dokumentacji dotyczącej Nieruchomości.

W ramach planowanej transakcji nie zostaną przeniesione na Wnioskodawcę m.in.:

*   umowa z zarządcą Nieruchomości,
*   umowy z dostawcami mediów do Nieruchomości i dotyczące obsługi Nieruchomości,
*   umowy dotyczące bieżącej obsługi Sprzedającego (np. umowa o usługi księgowe),
*   należności Sprzedającego - wymagalnych oraz tych, na które wystawiono faktury - w tym wynikających z umów najmu,
*   zobowiązanie kredytowe Sprzedającego względem banku oraz zobowiązania z tytułu pożyczek udzielonych Sprzedającemu,
*   zobowiązania wobec dostawców mediów do Nieruchomości,
*   środki pieniężne na rachunkach bankowych lub w kasie (poza zabezpieczeniami, o których była mowa powyżej),
*   księgi oraz umowa najmu siedziby Sprzedającego.

Możliwe jest, iż po transakcji dojdzie pomiędzy Sprzedającym i Wnioskodawcą oraz najemcami do rozliczenia zaliczek na poczet opłat eksploatacyjnych, które w ciągu danego roku najemcy wpłacali Sprzedawcy. Możliwa jest także sytuacja, iż Wnioskodawca zaciągnie kredyt i/lub pożyczkę od podmiotów, które finansowały Sprzedającego i z tego kredytu/pożyczki zostanie spłacona cena sprzedaż nieruchomości.

Sprzedaż nie będzie wiązała się także z przejściem pracowników Sprzedającego w ramach tzw. przejścia zakładu pracy (art. 231 Kodeksu pracy) z uwagi na fakt, że Sprzedający nie zatrudnia pracowników. Sprzedający, poza działalnością polegającą na wynajmie powierzchni w przedmiotowej nieruchomości, co do zasady, nie prowadzi innej działalności operacyjnej. Poza Nieruchomością Sprzedający nie posiada innych znaczących aktywów.

Nieruchomość nie jest wyodrębniona organizacyjnie w strukturze Sprzedawcy na bazie statutu, regulaminu lub innego aktu o podobnym charakterze; nie stanowi ona także oddziału Sprzedającego wyodrębnionego w KRS. Sposób nabycia Nieruchomości przez Sprzedającego.

Prawo użytkowania wieczystego gruntu wchodzące w skład Nieruchomości zostało ustanowione 1995 r. na rzecz Przedsiębiorstwa S.A. Także w 1995r. spółka ta wniosła powyższe prawo użytkowania wieczystego tytułem wkładu niepieniężnego do spółki H. Sp. z o.o. H. Sp. z o.o. wybudowała na gruncie w użytkowaniu wieczystym budynki i budowle wchodzące w skład sprzedawanej obecnie Nieruchomości. Pozwolenie na użytkowanie wybudowanych budynków zostało wydane 1 lipca 1998 r. Spółce H. Sp. z o.o. przysługiwało prawo do odliczenia podatku VAT w związku z wybudowaniem budynków i budowli wchodzących w skład Nieruchomości.

W 2004 r. nastąpiło połączenie Sprzedającego i spółki H. Sp. z o.o. w trybie art. 492 § 1 pkt 1 Kodeksu Spółek Handlowych, w wyniku czego cały majątek H. Sp. z o.o. został przeniesiony na Sprzedającego. Po wybudowaniu budynków przez H. Sp. z o.o., były one w pełni wynajmowane najemcom (najpierw przez H. Sp. z o.o., a następnie przez Sprzedającego jako następcę prawnego H. Sp. z o.o.), przy czym, pomiędzy dniem wydania budynków do użytkowania ostatnim najemcom na podstawie umów najmu a dniem sprzedaży Nieruchomości na rzecz Wnioskodawcy upłynie okres dłuższy niż 2 lata. Usługi najmu powierzchni świadczone przez H. Sp. z o.o. i Sprzedającego podlegały opodatkowaniu podatkiem VAT.

W okresie po wybudowaniu budynków i budowli wchodzących w skład Nieruchomości, H. Sp. z o.o. ani Sprzedający nie ponosił wydatków na ulepszenie sprzedawanej Nieruchomości, które stanowiłyby co najmniej 30% jej wartości początkowej. W rezultacie, w przypadku Nieruchomości, co do zasady, doszło do pierwszego zasiedlenia rozumieniu art. 2 pkt 14 ustawy o VAT. Co więcej, od pierwszego zasiedlenia do dnia sprzedaży Nieruchomości przez Sprzedającego do Wnioskodawcy upłynie okres dłuższy niż 2 lata.

Oznacza to, że sprzedaż Nieruchomości przez Sprzedającego będzie zasadniczo zwolniona z opodatkowania VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT. Sprzedający i Wnioskodawca zamierzają jednak skorzystać z opcji wyboru opodatkowania dostawy Nieruchomości podatkiem VAT na podstawie art. 43 ust. 10 ustawy o VAT.

Na dzień dokonania dostawy Nieruchomości, Wnioskodawca i Sprzedający będą zarejestrowanymi czynnymi podatnikami VAT i przed dniem dokonania dostawy Nieruchomości złożą właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego zgodne oświadczenie o wyborze opodatkowania VAT sprzedaż Nieruchomości. Oświadczenie to będzie zawierać wszystkie elementy, o których mowa w art. 43 ust. 11 ustawy o VAT.

Wskazać należy, że w odniesieniu do budowli wchodzących w skład Nieruchomości mogło nie dojść w przeszłości do pierwszego zasiedlenia w rozumieniu art. 2 pkt 14 ustawy o VAT (dotyczy to budowli, które nie były przedmiotem najmu). W stosunku do tych budowli do pierwszego zasiedlenia dojdzie w momencie sprzedaży Nieruchomości do Wnioskodawcy, a zatem w tym zakresie transakcja sprzedaży będzie podlegała obowiązkowemu opodatkowaniu VAT według stawki 23%.

Wnioskodawca będzie używać Nieruchomość w celu wykonywania czynności opodatkowanych VAT (świadczenie usług opodatkowanych VAT). W przyszłości Nieruchomość może także zostać zbyta przez Wnioskodawcę w ramach dostawy opodatkowanej VAT.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy Wnioskodawca będzie odpowiedzialny, jako osoba trzecia, za potencjalne zaległości podatkowi Sprzedającego - powstałe zarówno przed 1 stycznia 2009 r., jak i po 31 grudnia 2008 r. - na zasadach określonych w art. 112 Ordynacji Podatkowej?

Zdaniem Wnioskodawcy:

Wnioskodawca nie będzie odpowiedzialny, jako osoba trzecia, za potencjalne zaległości podatkowe Sprzedającego - powstałe zarówno przed 1 stycznia 2009 r., jak i po 31 grudnia 2008 r. - na zasadach określonych w art. 112 Ordynacji Podatkowej.

Uzasadnienie stanowiska Wnioskodawcy.

W opinii Wnioskodawcy, nie będzie on odpowiadać jako osoba trzecia za potencjalne zaległości podatkowe Sprzedającego.

Zgodnie z art. 112 § 1 Ordynacji Podatkowej w aktualnym brzmieniu nadanym przepisami Ustawy Nowelizującej, która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2009 r., nabywca przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa odpowiada całym swoim majątkiem solidarnie z podatnikiem za powstałe do dnia nabycia zaległości podatkowe związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, chyba że przy zachowaniu należytej staranności nie mógł wiedzieć o tych zaległościach.

Poprzednie brzmienie tego przepisu (tj. obowiązujące przed 1 stycznia 2009 r.) wskazywało, że także nabywca składników majątku związanego z prowadzoną działalnością gospodarczą niestanowiących przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części, jeżeli ich wartość jednostkowa w dniu zbycia wynosiła co najmniej 16.100 zł, odpowiadał całym swoim majątkiem solidarnie z podatnikiem za powstałe do dnia nabycia zaległości podatkowe związane z prowadzoną działalnością gospodarczą.

Jak wynika z powyższego porównania, przepis art. 112 Ordynacji Podatkowej w aktualnym brzmieniu nie przewiduje już odpowiedzialności nabywcy składników majątku związanych z prowadzoną działalnością, niestanowiących przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części, za powstałe do dnia nabycia zaległości podatkowe związane z tą działalnością.

Zgodnie zaś z przepisem przejściowym zawartym w art. 8 Ustawy Nowelizującej, do odpowiedzialności podatkowej osób trzecich za zaległości podatkowe powstałe przed dniem wejścia w życie Ustawy Nowelizującej stosuje się art. 112 Ordynacji Podatkowej w brzmieniu obowiązującym przed dniem wejścia w życie Ustawy Nowelizującej.

Z powyższych przepisów wynika zatem jednoznacznie, że w przypadku nabycia składnika majątkowego po 1 stycznia 2009 r., odpowiedzialność podatkowa nabywcy za zaległości podatkowe sprzedającego jest wykluczona, gdyż nie przewidują jej obowiązujące od dnia 1 stycznia 2009 r. przepisy art. 112 Ordynacji podatkowej. Z kolei, w przypadku nabycia składnika majątkowego przed tą datą, nabywca ponosiłby odpowiedzialność za zaległości podatkowe powstałe przed dniem 1 stycznia 2009 r. na podstawie art. 112 ww. ustawy w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2008 r. (na podstawie art. 112 Ordynacji Podatkowej związku z art. 8 Ustawy Nowelizującej.

Jak wskazano powyżej, nabycie Nieruchomości przez Wnioskodawcę nastąpi po dacie złożenia niniejszego Wniosku (a zatem po 1 stycznia 2009 r.). Nieruchomość, która zostanie nabyta przez Wnioskodawcę, nie stanowi przedsiębiorstwa ani zorganizowanej części przedsiębiorstwa. W konsekwencji, uwzględniając powyższą wykładnię przepisów Ordynacji Podatkowej i Ustawy Nowelizującej, Wnioskodawca nie będzie ponosił odpowiedzialności za zaległości podatkowe Sprzedającego powstałe zarówno przed 1 stycznia 2009 r., jak i po 31 grudnia 2008 r.

Wnioskodawca pragnie wskazać, iż zaprezentowane powyżej stanowisko znajduje m.in. potwierdzenie w interpretacjach indywidualnych prawa podatkowego:

1.  Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 8.05.2009 r. (sygn. ILPB1/415-226/09-2/AK),
2.  Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 17.04.2009 r., (sygn. IPPB1/415-62/09-2/AG,
3.  Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z dnia 1.03.2010 r. (sygn. lBPB1/1/415-1108/09/AB).

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionych zdarzeń przyszłych uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 112 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012r. poz. 749), nabywca przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa odpowiada całym swoim majątkiem solidarnie z podatnikiem za powstałe do dnia nabycia zaległości podatkowe związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, chyba że przy zachowaniu należytej staranności nie mógł wiedzieć o tych zaległościach.

W myśl § 3 tego artykułu, zakres odpowiedzialności nabywcy jest ograniczony do wartości nabytego przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części.

Takie brzmienie wyżej cyt. przepisu zostało nadane ustawą z dnia 7 listopada 2008 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z dnia 28 listopada 2008 r.) Dz.U.08.209.1318, i obowiązuje od dnia 1 stycznia 2009 r.

W brzmieniu obowiązującym przed tą datą, zgodnie z art. 112 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa nabywca:

1.  przedsiębiorstwa,
2.  zorganizowanej części przedsiębiorstwa,
3.  składników majątku związanego z prowadzoną działalnością gospodarczą wymienionych w § 2, jeżeli ich wartość jednostkowa w dniu zbycia wynosi co najmniej 16.100 zł,

\- odpowiada całym swoim majątkiem solidarnie z podatnikiem za powstałe do dnia nabycia zaległości podatkowe związane z prowadzoną działalnością gospodarczą.

W myśl zaś § 2 składniki majątku związane z prowadzoną działalnością gospodarczą stanowią aktywa trwałe w rozumieniu przepisów o rachunkowości, z wyłączeniem należności długoterminowych, udzielonych pożyczek i długoterminowych rozliczeń międzyokresowych.

Natomiast § 3 wskazywał, iż zakres odpowiedzialności nabywcy jest ograniczony do wartości nabytego przedsiębiorstwa, jego zorganizowanej części lub składników majątku.

Kwota 16.100 zł została ogłoszona przez Ministra Finansów w Obwieszczeniu z dnia 21 sierpnia 2007 r. w sprawie wysokości kwot wymienionych w art. 41 § 1 i w art. 112 § 1 pkt 3 ustawy - Ordynacja podatkowa (M.P. z dnia 29 sierpnia 2007 r.) wydanym na podstawie art. 119 § 2 ustawy Ordynacja podatkowa.

Z powyższego wynika, że ustawa Ordynacja podatkowa w brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2009 r. rozszerzała w porównaniu z brzmieniem obowiązującym od dnia 1 stycznia 2009 r. krąg podmiotów ponoszących odpowiedzialność za zaległości podatkowe solidarnie z podatnikiem. Odpowiedzialnymi czyniła nabywcę przedsiębiorstwa, nabywcę zorganizowanej części przedsiębiorstwa oraz nabywcę składników majątku związanego z prowadzoną działalnością gospodarczą wymienionych w § 2, jeżeli ich wartość jednostkowa w dniu zbycia wynosiła co najmniej 16.100 zł.

Ustawa Ordynacja podatkowa w art. 112 § 1, w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2009 r. ograniczyła odpowiedzialność do podmiotów będących nabywcami przedsiębiorstwa lub zorganizowanej jego części.

W sprawie będącej przedmiotem wniosku Wnioskodawca nie będzie nabywcą przedsiębiorstwa ani też jego zorganizowanej części. Dokona On zakupu składników majątku w postaci Nieruchomości obejmującej budynki i budowle. A zatem przepis art. 112 ustawy Ordynacja podatkowa nie będzie miał w sprawie zastosowania. Zdarzenie opisane we wniosku jest zdarzeniem przyszłym, a więc czynność nabycia składników majątku w postaci Nieruchomości nie odbędzie się w okresie, kiedy obowiązywały przepisy ustawy Ordynacja podatkowa w brzmieniu sprzed dnia 1 stycznia 2009 r.

Należy podzielić stanowisko wyrażone w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (np. wyrok z dnia 27 lutego 2007 r., sygn. I FSK 46/06) oraz literaturze przedmiotu (S. Babiarz, B. Dauter i inni Ordynacja podatkowa. Komentarz, LexisNexis, Wa-wa 2004, s. 402-403), iż jako kierunkową dyrektywę interpretacyjną w takich sprawach należy przyjąć, że przepisy dotyczące odpowiedzialności osób trzecich, jako regulacja wyjątkowa, powinny być interpretowane w sposób ścisły, odpowiadający szczególnemu charakterowi tej odpowiedzialności jako odpowiedzialności za cudze długi.

Mając powyższe na uwadze, stanowisko Spółki, że nie będzie Ona odpowiedzialna, jako osoba trzecia, za potencjalne zaległości podatkowe Sprzedającego - powstałe zarówno przed 1 stycznia 2009 r., jak i po 31 grudnia 2008 r. - na zasadach określonych w art. 112 Ordynacji Podatkowej, należało uznać za prawidłowe.

Nadmienia się, że w zakresie pozostałych pytań zawartych we wniosku zostaną wydane odrębne rozstrzygnięcia.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz. U. z 2012r. poz. 270). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.