Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPP1/443-998/13/BK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2013-12-03
Teza: Czy w planowanym zdarzeniu przyszłym prawidłowo naliczono podatek od towarów usług w stawce tylko od wynagrodzenia za grunt działki nr 3241, tj. od kwoty 59.800 zł?
Słowa kluczowe: dostawa; grunty; opodatkowanie
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział I-art. 2; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 5; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 7.; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 1-art. 41; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 2-art. 43; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XIII-Rozdział 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko - przedstawione we wniosku z dnia 25 września 2013 r. (data wpływu 30 września 2013 r.) o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania dostawy gruntu na rzecz dotychczasowych użytkowników wieczystych – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 30 września 2013 r. został złożony wniosek o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania dostawy gruntu na rzecz dotychczasowych użytkowników wieczystych.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

W dniu 15 marca 2010 r. na skutek upływu terminu wygasło prawo użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej zabudowanej budynkiem mieszkalnym, położonej w ….przy ul……, działka nr 3241. Zgodnie z działem II księgi wieczystej nr …….właścicielem nieruchomości jest gmina miasto…\`(...)\` W dziale I - Sp wpisy dotyczące prawa użytkowania wieczystego zostały wykreślone. Gmina w planowanym zdarzeniu przyszłym zamierza przywrócić władanie nieruchomością na rzecz dotychczasowych użytkowników wieczystych. W związku z tym, że wartość budynku mieszkalnego znajdującego się na przedmiotowej działce gruntu znacznie przenosi wartość zajętej na ten cel działki, zawarcie umowy nastąpi w oparciu o przepisy art. 231 § 2 Kodeksu cywilnego. W świetle tego przepisu, właściciel gruntu – gmina, na którym wzniesiono budynek lub inne urządzenie o wartości przenoszącej znacznie wartość zajętej na ten cel działki, może żądać, aby ten kto wzniósł budynek lub inne urządzenie, nabył od niego własność działki za odpowiednim wynagrodzeniem. Zamierzona czynność prawna będzie polegała na zawarciu umowy cywilnej sprzedaży gruntu wraz z nieodpłatnym przeniesieniem własności budynku znajdującego się na tym gruncie, bowiem został wybudowany z własnych środków użytkowników wieczystych. W związku z zamierzoną transakcją, odpłatność dla zbywającego – Gminy planowana jest następująco: cena gruntu 59.800,00 zł + VAT w stawce 23%, tj. 13.754,00 zł = 73.554,00 zł.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy w planowanym zdarzeniu przyszłym prawidłowo naliczono podatek od towarów usług w stawce tylko od wynagrodzenia za grunt działki nr 3241, tj. od kwoty 59.800 zł?

Zdaniem Wnioskodawcy, treść art. 231 Kodeksu cywilnego, w świetle którego własność budynku lub urządzenia wybudowanego na warunkach w nim określonych może być przeniesiona jedynie za odpowiednim wynagrodzeniem (cena) wskazuje, iż jest to praktycznie rzecz biorąc umowa sprzedaży, na mocy której właściciel (sprzedawca) przenosi własność działki gruntu podmiot (kupującego), który wzniósł na tym gruncie budynek lub inne urządzenie, a podmiot, który wzniósł budynek lub inne urządzenie, jako kupujący, zobowiązany jest zapłacić właścicielowi (sprzedawcy) cenę zakupu. Zatem umowy zawierane w trybie art. 231 Kodeksu cywilnego są umowami sprzedaży. Mając na uwadze fakt, iż w planowanym zdarzeniu przyszłym, sprzedaży będzie podlegać wyłącznie grunt, a własność budynku będzie przeniesiona nieodpłatnie, to podatek od towarów i usług w stawce 23% będzie naliczony tylko do ceny gruntu. Dostawa budynku następuje nieodpłatnie, bowiem został on w całości wybudowany ze środków własnych użytkownika wieczystego i nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z dyspozycją zawartą w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze zm.), opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem”, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Towarami, w świetle art. 2 pkt 6 ustawy, są rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

Jak stanowi art. 7 ust. 1 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Zgodnie z art. 48 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych, do części składowych gruntu należą w szczególności budynki i inne urządzenia trwale z gruntem związane, jak również drzewa i inne rośliny od chwili zasadzenia lub zasiania (zasada superficies solo cedit).

Z treści art. 47 § 1 kc wynika, że rzecz, która stała się częścią składową innej rzeczy (rzeczy nadrzędnej), traci samodzielny byt prawny i dzieli losy prawne rzeczy nadrzędnej.

Z powyższych przepisów wynika, iż co do zasady, grunt jest zawsze odrębnym przedmiotem własności, natomiast budynki trwale z gruntem związane, stanowią zazwyczaj części składowe takich gruntów. Jeżeli zatem ktoś wybuduje trwale związany z gruntem budynek na cudzym gruncie, budynek staje się własnością właściciela gruntu, a budowniczy budynku będzie tylko właścicielem nakładów poniesionych na wzniesienie obiektu.

Wyjątek od zasady superficies solo cedit przewiduje zaś między innymi art. 235 Kodeksu cywilnego, zgodnie z którym budynki i inne urządzenia wzniesione na gruncie Skarbu Państwa lub gruncie należącym do jednostek samorządu terytorialnego bądź ich związków przez wieczystego użytkownika stanowią jego własność. To samo dotyczy budynków i innych urządzeń, które wieczysty użytkownik nabył zgodnie z właściwymi przepisami przy zawarciu umowy o oddanie gruntu w użytkowanie wieczyste. Przysługująca wieczystemu użytkownikowi własność budynków i urządzeń na użytkowanym gruncie jest prawem związanym z użytkowaniem wieczystym (§ 1 i 2). Zatem w przypadku użytkowania wieczystego gruntu zabudowanego występuje złożona sytuacja prawnorzeczowa. Jedną nieruchomość stanowi grunt (nieruchomość gruntowa). Pozostaje on przedmiotem własności Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, jest zaś oddany w użytkowanie wieczyste innej osobie. Natomiast budynek stanowi odrębny od gruntu przedmiot własności (nieruchomość budynkowa).

Budynki wzniesione na gruncie oddanym w użytkowanie wieczyste stanowią więc własność użytkowników wieczystych.

Zgodnie z dyspozycją art. 29 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, podstawą opodatkowania jest obrót, z zastrzeżeniem ust. 2-21, art. 30-32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5. Obrotem jest kwota należna z tytułu sprzedaży, pomniejszona o kwotę należnego podatku. Kwota należna obejmuje całość świadczenia należnego od nabywcy lub osoby trzeciej. Obrót zwiększa się o otrzymane dotacje, subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze mające bezpośredni wpływ na cenę (kwotę należną) towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika, pomniejszone o kwotę należnego podatku.

Kwestię opodatkowania dostawy gruntu, na którym położone są budynki lub budowle reguluje art. 29 ust. 5 ustawy, zgodnie z którym w przypadku dostawy towarów, której przedmiotem są budynki lub budowle trwale z gruntem związane albo części takich budynków lub budowli z podstawy opodatkowania nie wyodrębnia się wartości gruntu.

Stawka podatku, zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy, wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1.

Jak wynika z treści art. 146a pkt 1 ustawy, w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2013 r., z zastrzeżeniem art. 146f, stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 1 i 13, art. 109 ust. 2 i art. 110, wynosi 23%.

Oprócz stawki podstawowej, na wybrane grupy towarów i usług, ustawodawca przewidział stawki preferencyjne oraz zwolnienie od podatku.

Zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy, zwalnia się od podatku dostawę terenów niezabudowanych innych niż tereny budowlane oraz przeznaczone pod zabudowę.

Z przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego wynika, że Gmina zamierza przywrócić władanie nieruchomością na rzecz byłych użytkowników wieczystych. Użytkowanie wieczyste na skutek upływu terminu wygasło – w dniu 15 marca 2010 r. Na gruncie objętym prawem użytkowania wieczystego – działce budowlanej, użytkownicy wieczyści ze środków własnych wybudowali budynek mieszkalny. W związku z tym, że wartość budynku mieszkalnego znajdującego się na przedmiotowej działce gruntu znacznie przenosi wartość zajętej na ten cel działki, zawarcie umowy nastąpi w oparciu o przepisy art. 231 § 2 Kodeksu cywilnego.

Zgodnie z art. 231 § 2 ustawy Kodeks cywilny właściciel gruntu, na którym wzniesiono budynek lub inne urządzenie o wartości przenoszącej znacznie wartość zajętej na ten cel działki, może żądać, aby ten, kto wzniósł budynek lub inne urządzenie, nabył od niego własność działki za odpowiednim wynagrodzeniem.

Przez powyższy zapis ustawodawca chroni interes właściciela, który może być zainteresowany tym, aby osoba, która wzniosła budynek lub inne urządzenie, nabyła własność zajętej na ten cel działki.

Aby powstało roszczenie, o którym mowa w cyt. powyżej art. 231 § 2 Kodeksu cywilnego muszą zaistnieć następujące przesłanki:

1.  wzniesienie „budowli lub innego urządzenia”,
2.  wzniesienie tych budowli „na gruncie” właściciela,
3.  wartość budowli „przenosi znacznie wartość zajętej na ten cel działki”.

W niniejszej sprawie zatem sprzedaż nieruchomości, w części dotyczącej budynku mieszkalnego, dla celów podatku od towarów i usług nie spełnia definicji dostawy towarów w rozumieniu art. 7 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, bowiem Gmina nie przenosi prawa do rozporządzania budynkiem jak właściciel. Prawo to jest po stronie podmiotów, które będąc użytkownikami wieczystymi za zgodą właściciela gruntu wybudowali obiekt trwale z gruntem związany. Przyjęcie w przedmiotowej sprawie rozwiązania opartego na art. 48 Kodeksu cywilnego prowadziłoby do naruszenia koncepcji dostawy przyjętej w powołanym wyżej art. 7 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług.

Tym samym, planowana przez Gminę transakcja będzie obejmowała w rozumieniu ustawy tylko dostawę gruntu, a zatem podstawą opodatkowania – zgodnie z powołanym art. 29 ust. 1 - będzie wyłącznie wartość gruntu z wyłączeniem wartości budynku.

Z uwagi na fakt, iż przedmiotem dostawy będzie grunt zabudowany, to w świetle powołanych powyżej przepisów, sprzedaż tego gruntu jako terenu budowlanego, będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług wg stawki podstawowej 23% zgodnie z art. 41 ust. 1 w związku z art. 146a pkt 1 ustawy.

Interpretacja dotyczy opisu zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, ul. Emilii Plater 1, 10-562 Olsztyn, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, 87-100 Toruń, ul. Św. Jakuba 20.