Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPB-2-1/4514-190/16/ASz
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2016-06-14
Teza: Czy umowa pożyczki w ramach Funduszu Pożyczkowego Wspierania Innowacji jest wyłączona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych zgodnie z art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych?
Słowa kluczowe: czynności-czynności cywilnoprawne; obowiązek-obowiązek podatkowy; podatek-podatek od czynności cywilnoprawnych; pożyczka
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1a; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r., poz. 613) oraz § 7 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U., poz. 643) – Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z 22 marca 2016 r. (wpływ do Biura – 29 marca 2016 r.), uzupełnionym 17 i 18 maja 2016 r., o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych zawarcia umowy pożyczki – **jest prawidłowe**.

UZASADNIENIE

W dniu 29 marca 2016 r. wpłynął do Biura ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej m.in. podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych zawarcia umowy pożyczki.

Z uwagi na fakt, że wniosek nie spełniał wymogów formalnych, w piśmie z 6 maja 2016 r. znak: IBPB-2-1/4514-190/16/ASz oraz IBPP2/4512-243/16/EK wezwano do jego uzupełnienia.

Wniosek uzupełniono 17 maja 2016 r. (wpływ opłaty) oraz 18 maja 2016 r. (data wpływu pisma).

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (Wnioskodawca) zawarła 26 czerwca 2014 r. umowę pożyczki z Polską Agencją Rozwoju Przedsiębiorczości w ramach Funduszu Pożyczkowego Wspierania Innowacji.

Fundusz Pożyczkowy Wspierania Innowacji realizowany jest w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka, dofinansowanego w osi priorytetowej 3 Kapitał dla innowacji Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka, 2007-2013, współfinansowanego z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego. Przedmiotem przedsięwzięcia przez Pożyczkobiorcę (Wnioskodawcę) jest stworzenie prototypów i uruchomienie produkcji innowacyjnych maszyn i urządzeń przeznaczonych dla branży budowlanej, recyklingowej oraz surowcowej.

Jednym z kilku warunków wypłaty pożyczki jest przedstawienie dowodu uiszczenia opłaty z tytułu podatku od czynności cywilnoprawnych zgodnie z obowiązującymi przepisami.

Wypłata pożyczki następuje po spełnieniu przez Pożyczkobiorcę wszystkich warunków umowy. W związku z powyższym opłata z tytułu podatku od czynności cywilnoprawnych została w całości opłacona. Środki pieniężne w chwili zawarcia umowy pożyczki znajdowały się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Umowa pożyczki została zawarta na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Stroną czynności pożyczki jest PARP, agencja rządowa realizująca zadania w zakresie wspierania przedsiębiorców, które mogą mieć formę bezzwrotnego wsparcia, pożyczek czy też finansowania kosztów usług.

PARP jest czynnym podatnikiem VAT.

W omawianym przypadku PARP jest Pożyczkodawcą i udzielona przez ten podmiot umowa pożyczki objęta jest zakresem ustawy o podatku od towarów i usług. Na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 38 czynność taka jest zwolniona od podatku od towarów i usług (zwalnia się od podatku: usługi udzielania kredytów lub pożyczek pieniężnych oraz usługi pośrednictwa w świadczeniu usług udzielania kredytów lub pożyczek pieniężnych, a także zarządzanie kredytami lub pożyczkami pieniężnymi przez kredytodawcę lub pożyczkodawcę).

Z uzupełnienia wniosku wynika, że udzielenie pożyczki Wnioskodawcy nastąpiło w oparciu o zawartą umowę cywilnoprawną z Polską Agencją Rozwoju Przedsiębiorczości. Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości będzie pobierała wynagrodzenie w zamian za udzielenie pożyczki w formie odsetek. Spłata będzie następowała w formie rat miesięcznych obejmujących kapitał oraz odsetki.

W związku z powyższym zadano m.in. następujące pytanie:

Czy umowa pożyczki zawarta w ramach Funduszu Pożyczkowego Wspierania Innowacji jest wyłączona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych zgodnie z art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych?

Wnioskodawca wskazał, że w ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych przewidziano sytuacje, w których czynność mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy, np. umowa pożyczki jest wyłączona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych stanowi bowiem, że nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, inne niż umowa spółki i jej zmiany, jeżeli przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej czynności jest:

1.  opodatkowana podatkiem od towarów i usług,
2.  zwolniona od podatku od towarów i usług, z wyjątkiem:
    *   umów sprzedaży i zamiany, których przedmiotem jest nieruchomość lub jej część, albo prawo użytkowania wieczystego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub prawo do miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym lub udział w tych prawach,
    *   umowy sprzedaży udziałów i akcji w spółkach handlowych.

Z kolei według definicji zawartej w art. 1a pkt 7 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych przez „podatek od towarów i usług” rozumie się podatek nakładany ustawą z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2011 r., Nr 177, poz. 1054, z póżn. zm.) lub podatek od wartości dodanej pobierany na podstawie przepisów obowiązujących w państwach członkowskich. Z kolei stosownie do art. 1a pkt 5 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych „państwo członkowskie” to państwo członkowskie Unii Europejskiej lub państwo członkowskie Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) − strona umowy o Wolnym Handlu (EFTA) − strona umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym.

Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości jest Agencją Rządową podlegającą Ministrowi właściwemu ds. gospodarki. Powstała na mocy ustawy z dnia 9 listopada 2000 r. Zadaniem Agencji jest zarządzanie funduszami z budżetu państwa i Unii Europejskiej, przeznaczonymi na rozwój zasobów ludzkich. Zgodnie z art. 1 ust. 2 oraz art. 4 ustawy z dnia 9 listopada 2000 r. o utworzeniu Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości, PARP jest państwową osobą prawną, realizującą zadania z zakresu administracji rządowej, które zostały określone dla niej w programach rozwoju gospodarki, w szczególności w zakresie wspierania: przedsiębiorców, mikroprzedsiębiorców, małych i średnich przedsiębiorców oraz osób zamierzających podjąć działalność gospodarczą. Co więcej, zgodnie z art. 4 pkt 2 Agencja nie podejmuje działań, których celem jest osiągnięcie zysku. W zakresie przedmiotu opinii warto również wskazać, iż jej prawem ustawowym określonym w art. 6b wymienionej ustawy jest udzielenie pomocy finansowej przedsiębiorcom, która może mieć formę bezzwrotnego wsparcia, pożyczek czy też finansowania kosztów usług świadczonych przez usługodawców bezpłatnie lub za odpłatnością niższą od ceny rynkowej. Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług − spółka dokonała weryfikacji statusu podmiotu na portalu podatkowym www.pfr.mf.gov.pl.

Ustawa o podatku od towarów i usług wskazuje, iż nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Zawarta pomiędzy Wnioskodawcą a Polską Agencją Przedsiębiorczości umowa pożyczki bez wątpienia stanowi czynność cywilnoprawną. Przepis art. 15 ust. 6 ustawy o podatku od towarów i usług bezpośrednio wskazuje, że wykonywanie czynności przez organy władzy publicznej na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych niejako automatycznie skutkuje przyznaniem im statusu podatnika od towarów i usług.

Ustawa o podatku od towarów i usług wskazuje na zwolnienie od podatku. Art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o podatku od towarów i usług wskazuje, iż zwolnione od podatku są usługi udzielania kredytów lub pożyczek pieniężnych oraz usługi pośrednictwa w świadczeniu usług udzielania kredytów lub pożyczek pieniężnych, a także zarządzanie kredytami lub pożyczkami pieniężnymi przez kredytodawcę lub pożyczkodawcę.

Należy zatem sądzić, iż w zakresie Funduszu Pożyczkowego Wspierania Innowacji PARP występuje w roli pożyczkodawcy, a zatem instytucji udzielającej pomocy finansowej przedsiębiorcom. W przedmiotowym przypadku kluczowe jest zatem zagadnienie opodatkowania transakcji podatkiem od towarów i usług. Usługa ta korzysta bowiem ze zwolnienia, zgodnie z przytoczoną regulacją.

W konsekwencji, umowa pożyczki w ramach Funduszu Pożyczkowego Wspierania Innowacji objęta została zakresem ustawy o podatku od towarów i usług, a zatem jednocześnie − zgodnie z art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych − została wyłączona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Na wstępie zaznacza się, iż przedmiotem niniejszej interpretacji jest wyłącznie ocena stanowiska Wnioskodawcy w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych.

W pozostałym zakresie wniosku, dotyczącym podatku od towarów i usług, zostało wydane odrębne rozstrzygnięcie.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz.U. z 2010 r., Nr 101, poz. 649, ze zm. w brzmieniu obowiązującym w 2014 r.) podatkowi temu podlegają umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku.

Stosownie do art. 4 pkt 7 ww. ustawy obowiązek podatkowy w podatku od czynności cywilnoprawnych ciąży, przy umowie pożyczki, na biorącym pożyczkę.

Niezależnie od powyższego, w ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych przewidziano sytuacje, w których czynność mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy jest wyłączona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Na podstawie art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, inne niż umowa spółki i jej zmiany, jeżeli przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej czynności jest:

1.  opodatkowana podatkiem od towarów i usług,
2.  zwolniona z podatku od towarów i usług, z wyjątkiem:
    *   umów sprzedaży i zamiany, których przedmiotem jest nieruchomość lub jej część, albo prawo użytkowania wieczystego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub prawo do miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym lub udział w tych prawach,
    *   (uchylone),
    *   umowy sprzedaży udziałów i akcji w spółkach handlowych.

Należy jednak zaznaczyć, że w przypadku umów pożyczki o wyłączeniu, o którym mowa w art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych nie decyduje okoliczność, że strony tej umowy posiadają status podatnika podatku od towarów i usług. Podstawę do ww. wyłączenia może stanowić wyłącznie fakt, że jedna ze stron z tytułu dokonania tej konkretnej czynności jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług lub jest z tego podatku zwolniona.

Ze stanu faktycznego przedstawionego we wniosku wynika, że Wnioskodawca zawarł 26 czerwca 2014 r. umowę pożyczki z Polską Agencją Rozwoju Przedsiębiorczości (Pożyczkodawcą) w ramach Funduszu Pożyczkowego Wspierania Innowacji.

Wypłata pożyczki następuje po spełnieniu przez Pożyczkobiorcę wszystkich warunków umowy. W związku z powyższym opłata z tytułu podatku od czynności cywilnoprawnych została w całości opłacona.

Środki pieniężne w chwili zawarcia umowy pożyczki znajdowały się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Umowa pożyczki została zawarta na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Wnioskodawca wskazał, że czynność udzielenia pożyczki przez Polską Agencję Rozwoju Przedsiębiorczości na rzecz Wnioskodawcy będzie korzystała ze zwolnienia od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o podatku od towarów i usług.

Z cytowanego powyżej przepisu art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych wynika, że podatkowi od czynności cywilnoprawnych nie podlegają takie czynności, w których przynajmniej jedna ze stron z tytułu ich dokonania (dokonania tych czynności) jest opodatkowania podatkiem od towarów i usług lub zwolniona z podatku od towarów i usług (z wyjątkiem określonych czynności, które w przedmiotowej sprawie nie występują).

W związku z tym należy podkreślić, że jakkolwiek zapytanie Wnioskodawcy dotyczy opodatkowania umowy pożyczki podatkiem od czynności cywilnoprawnych, to jednak w pierwszej kolejności rozstrzygnięcia wymaga kwestia czy powyższa transakcja – dokonana pomiędzy wskazanymi we wniosku Stronami – podlega regulacjom ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2011 r., Nr 177, poz. 1054, z późn. zm.), bowiem ocena ta ma zasadnicze znaczenie dla ewentualnego objęcia umowy pożyczki podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Objęcie tej czynności regulacjami w zakresie podatku od towarów i usług skutkuje bowiem wyłączeniem obowiązku podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Przedmiotowa umowa pożyczki podlega regulacjom ustawy o podatku od towarów i usług, co zostało potwierdzone interpretacją indywidualną z 9 czerwca 2016 r. znak: IBPP2/4512-243/16/EK. A zatem na mocy art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych umowa ta nie podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Tym samym Wnioskodawca (pożyczkobiorca) nie był zobowiązany do zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych z tytułu tej umowy.

Wobec powyższego stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa S. Wyszyńskiego 2, 44-100 Gliwice, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2016 r., poz. 712). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.