Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPB2/4511-850/15/IB
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2015-12-11
Teza: Zwolnienie z opodatkowania odszkodowania z tytułu nieuzasadnionego rozwiązania umowy o pracę.
Słowa kluczowe: odszkodowania; pracownik; ugody-ugoda sądowa; zwolnienie-zwolnienie przedmiotowe
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r. poz. 613) oraz § 5 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 2 września 2015 r. (data wpływu – 8 września 2015 r.) uzupełnionym pismem z dnia 27 listopada 2015 r. (data wpływu 30 listopada 2015 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie zwolnienia przedmiotowego – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 8 września 2015 r. wpłynął ww. wniosek uzupełniony pismem z dnia 27 listopada 2015 r. (data wpływu 30 listopada 2015 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie zwolnienia przedmiotowego.

W przedmiotowym wniosku i w jego uzupełnieniu przedstawiono następujący stan faktyczny.

W dniu 16 kwietnia 2013 r. Wnioskodawca rozpoczął pracę w oparciu o umowę o pracę w Sp. z o.o. w E. Zgodnie z tą umową okres wypowiedzenia umowy o pracę wynosił 3 miesiące. Od dnia 25 sierpnia 2014 r. Wnioskodawca przebywał na zwolnieniu lekarskim. W dniu 23 września 2014 r. pracodawca wręczył Wnioskodawcy pismo - Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika, co spowodowało natychmiastowe rozwiązanie umowy o pracę. Ponieważ Wnioskodawca nie zgadzał się z przedstawionymi zarzutami, złożył za pośrednictwem pełnomocnika pozew o odszkodowanie. Zgodnie z Kodeksem pracy w przypadku nieuzasadnionego rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia pracownikowi przysługuje odszkodowanie w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia (art. 56 i art. 58 Kodeksu pracy) czyli w tym przypadku za 3 miesiące, tj. 45000 zł.

W październiku 2014 r. Wnioskodawca rozpoczął pracę w innej firmie ze znacznie wyższym wynagrodzeniem. W dniu 12 maja 2015 r. doszło do posiedzenia w Sądzie Rejonowym - Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych. Na posiedzeniu tym doszło do zawarcia ugody sądowej między Wnioskodawcą a Jego byłym pracodawcą. W ramach tej ugody Sp. z o.o. zobowiązała się zapłacić Wnioskodawcy kwotę 25000 zł do dnia 31 maja 2015 r. wraz z ustawowymi odsetkami w przypadku zwłoki, a Wnioskodawca zrzekł się roszczenia o odszkodowanie powyżej tej kwoty 25000 zł.

W przesłanym uzupełnieniu wskazano, że wysokość i zasady ustalania przedmiotowego odszkodowania wynikały wprost z ustawy Kodeks pracy - art. 56 i 58. Odszkodowanie, o którym mowa w art. 56, przysługuje w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia\`(...)\`. Pracownikowi, z którym rozwiązano umowę o pracę bez wypowiedzenia z naruszeniem przepisów o rozwiązywaniu umów o pracę w tym trybie, przysługuje roszczenie o przywrócenie do pracy na poprzednich warunkach albo o odszkodowanie. O przywróceniu do pracy lub odszkodowaniu orzeka sąd pracy (art. 56 § 1).

Zatem art. 56 § 1 Kodeksu pracy stanowi o prawie do odszkodowania, a art. 58 ww. ustawy określa jego wysokość. W przypadku Wnioskodawcy okres wypowiedzenia umowy o pracę wynosił 3 miesiące. Miesięczne wynagrodzenie wynosiło 15000 zł. Zgodnie z Kodeksem pracy w przypadku nieuzasadnionego rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia pracownikowi przysługuje odszkodowanie w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia (art. 56 i art. 58 Kodeksu pracy) czyli w tym przypadku za 3 miesiące, tj. 45000 zł.

Ugoda sądowa zawarta przed Sądem Rejonowym Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 12 maja 2015 r. dotyczyła pozwu o odszkodowanie na podstawie art. 56 i art. 58 Kodeksu pracy. Zawarta ugoda sądowa opiewała na kwotę 25000 zł, była zatem niższa od kwoty wynikającej bezpośrednio z zasad określonych w ustawie, ale na tym polegają ugody.

Przedmiotowe odszkodowanie wynikało z ugody sądowej a zasady jego ustalania wynikały wprost z ustawy Kodeks pracy. Kodeks pracy przyznaje prawo do odszkodowania z tytułu samego rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z naruszeniem przepisów o rozwiązywaniu umów o pracę. Ustawodawca uznaje, że już sam fakt nieuzasadnionego rozwiązania umowy o pracę jest szkodą, za które należy się odszkodowanie. Poza tym art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie wprowadza obowiązku opisania szkody jeżeli zasady ustalania odszkodowania wynikały wprost z przepisów odrębnych ustaw. A tak jest w tym przypadku.

W związku z tym, że podstawą zwolnienia od podatku jest art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych fakt czy odszkodowanie dotyczyło utraconych korzyści nie ma znaczenia ponieważ artykuł ten nie uzależnia zwolnienia od podatku od tego czy odszkodowanie obejmowało utracone korzyści.

Wnioskodawca nadmienia, że nie można interpretować wymienionej kwoty 25000 zł jako odszkodowania za utracone korzyści, które mógłby osiągnąć, gdyby pracodawca nie rozwiązał ze Nim umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika ponieważ zamierzał podjąć pracę w firmie B. i w październiku 2014 r. taką pracę w tej firmie rozpoczął. Z ostrożności Wnioskodawca nadmienia, że przebywając w terminie 25 sierpnia 2014 r. do 29 września 2014 r. na zwolnieniu lekarskim otrzymał za okres 24-29 września 2014 r. zasiłek z ubezpieczenia społecznego, natomiast w październiku 2014 r. rozpoczął pracę w firmie B. z wynagrodzeniem wyższym niż w Sp. z o.o., czego nie mógłby rozpocząć gdyby umowa o pracę nie została rozwiązana. Wnioskodawca nadmienia, że zarówno w Sp. z o.o. jak i w firmie B. obowiązywał Wnioskodawcę zakaz dodatkowego zatrudnienia.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy od powyższej kwoty 25000 zł należy zapłacić podatek dochodowy?

Zdaniem Wnioskodawcy przedmiotowa kwota 25000 zł jako wynikająca z ugody sądowej i stanowiąca odszkodowanie, którego zasady ustalania wynikały wprost z ustawy Kodeks pracy powinna być wolna od podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Wymienioną kwotę 25000 zł należy traktować jako odszkodowanie za nieuzasadnione rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika. Zgodnie z Kodeksem pracy odszkodowanie takie należy się za sam fakt nieuzasadnionego rozwiązania umowy o pracę. Fakt ten sam w sobie stanowi szkodę dla pracownika.

Z ostrożności Wnioskodawca nadmienia, że wyjątek opisany w art. 21 ust. 1 pkt 3b lit. a) ustawy nie ma tu zastosowania gdyż nie było tu związku z prowadzoną działalnością gospodarczą, natomiast wyjątek opisany w lit. b) także nie ma zastosowania bowiem nie można interpretować wymienionej kwoty 25000 zł jako korzyści, które mógłby osiągnąć, gdyby pracodawca nie rozwiązał z Wnioskodawcą umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika ponieważ zamierzał podjąć pracę w firmie B. i w październiku 2014 r. taką pracę w tej firmie rozpoczął. Wnioskodawca nadmienia, że przebywając w terminie 25 sierpnia 2014 r. do 29 września 2014 r. na zwolnieniu lekarskim otrzymał za okres 24-29 września 2014 r. zasiłek z ubezpieczenia społecznego, natomiast w październiku 2014 r. rozpoczął pracę w firmie B. z wynagrodzeniem znacznie wyższym niż w Sp. z o.o., czego nie mógłby rozpocząć gdyby umowa o pracę nie została rozwiązana.

Dlatego Wnioskodawca uważa, że przedmiotowa kwota 25000 zł wynikająca z ugody sądowej powinna być wolna od podatku dochodowego.

W bardzo podobnej sytuacji Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach zajął w dniu 17 sierpnia 2015 r. podobne stanowisko. Interpretacja ta jest zamieszczona na stronie http://sip.mf.gov.pl, sygnatura: IBPB-2-1/4511-157/15/ASz cytat z uzasadnienia tej interpretacji: Zdaniem Wnioskodawcy, zasądzone odsetki od odszkodowania za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę za wypowiedzeniem są przychodem opodatkowanym dla byłego pracownika i należy je wykazać w zeznaniu rocznym w pozycji inne źródła. Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych zwalnia z opodatkowania jedynie zasądzone odszkodowanie zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 3b ww. ustawy, natomiast zasądzone odsetki, zdaniem podatnika, nie korzystają z tego zwolnienia i należy naliczyć i odprowadzić zaliczkę na podatek dochodowy od osób fizycznych.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2012 r., poz. 361, z późn.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy wolne od podatku dochodowego są otrzymane odszkodowania lub zadośćuczynienia, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw, oraz otrzymane odszkodowania lub zadośćuczynienia, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z postanowień układów zbiorowych pracy, innych opartych na ustawie porozumień zbiorowych, regulaminów lub statutów, o których mowa w art. 9 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94, z późn. zm.), z wyjątkiem:

1.  określonych w prawie pracy odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia umowy o pracę,
2.  odpraw pieniężnych wypłacanych na podstawie przepisów o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników,
3.  odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia funkcjonariuszom pozostającym w stosunku służbowym,
4.  odszkodowań przyznanych na podstawie przepisów o zakazie konkurencji,
5.  odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą,
6.  odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzeniem działów specjalnych produkcji rolnej, z których dochody są opodatkowane według skali, o której mowa w art. 27 ust. 1, lub na zasadach, o których mowa w art. 30c,
7.  odszkodowań wynikających z zawartych umów lub ugód innych niż ugody sądowe.

Natomiast w przypadku gdy wysokość lub zasady ustalania odszkodowania nie wynikają wprost z odrębnych ustaw lub aktów wykonawczych wydanych na podstawie tych odrębnych ustaw, albo też z postanowień układów zbiorowych pracy, innych opartych na ustawie porozumień zbiorowych, regulaminów lub statutów, o których mowa w art. 9 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94, z późn. zm.), a podstawą ich otrzymania jest wyrok lub ugoda sądowa, wówczas odszkodowanie takie korzysta ze zwolnienia od podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3b ustawy, z wyjątkiem odszkodowań wymienionych w art. 21 ust. 1 pkt 3b lit. a) i b) ustawy.

Zgodnie bowiem z art. 21 ust. 1 pkt 3b cytowanej ustawy wolne od podatku dochodowego są inne odszkodowania lub zadośćuczynienia otrzymane na podstawie wyroku lub ugody sądowej do wysokości określonej w tym wyroku lub tej ugodzie, z wyjątkiem odszkodowań lub zadośćuczynień:

1.  otrzymanych w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą,
2.  dotyczących korzyści, które podatnik mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono.

Występujące w art. 21 ust. 1 pkt 3b ustawy sformułowanie "inne odszkodowania lub zadośćuczynienia" należy rozumieć jako te odszkodowania czy też zadośćuczynienia, których wprost nie wymieniono w katalogu zwolnień podatkowych i są to przede wszystkim odszkodowania lub zadośćuczynienia inne niż te, których wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw, z postanowień układów zbiorowych pracy, innych opartych na ustawie porozumień zbiorowych, regulaminów lub statutów, o których mowa w art. 9 § 1 Kodeksu pracy.

W myśl art. 56 § 1 Kodeksu pracy pracownikowi, z którym rozwiązano umowę o pracę bez wypowiedzenia z naruszeniem przepisów o rozwiązywaniu umów o pracę w tym trybie, przysługuje roszczenie o przywrócenie do pracy na poprzednich warunkach albo o odszkodowanie. O przywróceniu do pracy lub odszkodowaniu orzeka sąd pracy.

Na podstawie art. 56 § 2 ww. ustawy przepisy art. 45 § 2 i 3 stosuje się odpowiednio.

Odszkodowanie, o którym mowa w art. 56, przysługuje w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia. Jeżeli rozwiązano umowę o pracę, zawartą na czas określony albo na czas wykonania określonej pracy, odszkodowanie przysługuje w wysokości wynagrodzenia za czas, do którego umowa miała trwać, nie więcej jednak niż za 3 miesiące (art. 58 Kodeksu pracy).

Zgodnie z art. 917 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz.U. z 2014 r., poz. 121 ze zm.) w zw. z art. 300 Kodeksu pracy przez ugodę strony czynią sobie wzajemne ustępstwa w zakresie istniejącego między nimi stosunku prawnego w tym celu, aby uchylić niepewność co do roszczeń wynikających z tego stosunku lub zapewnić ich wykonanie albo by uchylić spór istniejący lub mogący powstać.

W przedstawionym stanie faktycznym wskazano, że Wnioskodawca z tytułu rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z naruszeniem przepisów o rozwiązywaniu umów o pracę otrzymał na podstawie ugody sądowej odszkodowanie, którego zasady ustalania wynikały wprost z przepisów ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 2014 r. Nr 1502 ze zm.).

Mając na uwadze ww. okoliczności faktyczne oraz powołane wyżej przepisy prawa stwierdzić zatem należy, że otrzymana przez Wnioskodawcę kwota tego odszkodowania (25000 zł) jest zwolniona z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, ul. Emilii Plater 1, 10-562 Olsztyn po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.