Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBII/1/436-137/10/MZ
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2010-07-22
Teza: Czy umowa o dział spadku, nie przewidująca obowiązku spłat i dopłat podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych?
Słowa kluczowe: czynności-czynności cywilnoprawne; obowiązek-obowiązek podatkowy; podatek-podatek od czynności cywilnoprawnych; spadek; spadek-dział spadku
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1a

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 07 czerwca 2010r. (data wpływu do tut. Biura – 09 czerwca 2010r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych działu spadku - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 19 marca 2010r. wpłynął do Organu Pana wniosek z dnia 13 marca 2010r. o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych.

Pismem z dnia 06 maja 2010r., które wpłynęło do tut. Biura w dniu 10 maja 2010r. ww. wniosek został rozszerzony o wydanie indywidualnej interpretacji w zakresie przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od spadków i darowizn.

Wniosek ten został zmieniony pismem z dnia 07 czerwca 2010r. (data wpływu do tut. Biura – 09 czerwca 2010r.), poprzez wyrażenie przez wnioskodawcę woli uzyskania interpretacji przepisów prawa podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych działu spadku.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawca wraz z pozostałymi spadkobiercami planuje dokonać działu spadku. W skład spadku po matce wnioskodawcy wchodzi mieszkanie (o wartości ok. 180 000 zł), a także dom ze stodołą i 90a gruntu (o wartości ok. 80 000 zł) .

Współwłaścicielem mieszkania w ½ części jest ojciec wnioskodawcy. Druga połowa zostanie podzielona na cztery części, z czego wnioskodawca otrzyma udział w wysokości 12,5%, o wartości ok. 22 500 zł. Natomiast dom ze stodołą i 90a gruntu były w całości własnością matki wnioskodawcy i zostaną podzielone na cztery równe części, z czego wnioskodawca otrzyma udział w wysokości 25%, o wartości ok. 20 000 zł.

W wyniku porozumienia zawartego pomiędzy spadkobiercami, tj. wnioskodawcą, dwoma braćmi oraz ojcem, wnioskodawca nieodpłatnie zrzeknie się na rzecz ojca swojego udziału w ww. mieszkaniu. Natomiast bracia oraz ojciec wnioskodawcy nieodpłatnie zrzekną się na jego rzecz swoich udziałów w domu wraz z zabudowaniami oraz w ww. gruncie.

Mieszkanie jest położone w mieście a dom ze stodołą oraz gruntem są położone poza miastem, na obszarze wiejskim. Dom wraz z zabudowaniami nie stanowi gospodarstwa rolnego, natomiast wnioskodawca posiada gospodarstwo rolne w rozumieniu ustawy o podatku rolnym. Działka gruntowa o powierzchni ok. 90a w wyniku działu spadku powiększy gospodarstwo rolne wnioskodawcy.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Jakie skutki w podatku od czynności cywilnoprawnych będzie miał dla wnioskodawcy przedmiotowy dział spadku?

Zdaniem wnioskodawcy nie powinien płacić podatku od czynności cywilnoprawnych.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Przepis art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 09 września 2000r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t.j. Dz. U. z 2010r. Nr 101, poz. 649) zawiera zamknięty katalog czynności podlegających opodatkowaniu tym podatkiem. Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. f) ww. ustawy, podatkowi temu podlegają umowy o dział spadku oraz umowy o zniesienie współwłasności - w części dotyczącej spłat lub dopłat.

W myśl art. 1 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy zakresowi przedmiotowemu ustawy podlegają także orzeczenia sądów, w tym również polubownych oraz ugody, jeżeli wywołują one takie same skutki prawne, jak czynności cywilnoprawne wymienione w punktach 1 i 2. Dyspozycja zawarta w art. 1 ust. 2 pkt 2 przedmiotowej ustawy stanowi, że przepisy ustawy o czynnościach cywilnoprawnych stosuje się odpowiednio do przedmiotów opodatkowania określonych w ust. 1 pkt 2 i 3.

Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem ust. 2, powstaje z chwilą dokonania czynności cywilnoprawnej lub, stosownie do pkt 3 z chwilą uprawomocnienia się orzeczenia sądu, doręczenia wyroku sądu polubownego lub zawarcia ugody - od przedmiotów opodatkowania określonych w art. 1 ust. 1 pkt 3.

Stosownie natomiast do art. 6 ust. 1 pkt 5 ww. ustawy podstawę opodatkowania przy umowie o zniesienie współwłasności lub o dział spadku stanowi wartość rynkowa rzeczy lub prawa majątkowego nabytego ponad wartość udziału we współwłasności lub spadku.

Przepis art. 7 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy określa stawki podatku, które wynoszą od umów zamiany, dożywocia, o dział spadku, o zniesienie współwłasności oraz darowizny:

1.  przy przeniesieniu własności nieruchomości, rzeczy ruchomych, prawa użytkowania wieczystego, własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego, spółdzielczego prawa do lokalu użytkowego oraz wynikających z przepisów prawa spółdzielczego: prawa do domu jednorodzinnego oraz prawa do lokalu w małym domu mieszkalnym - 2%,
2.  przy przeniesieniu własności innych praw majątkowych - 1%.

W myśl art. 4 ust. 1 pkt 5 ww. ustawy obowiązek podatkowy przy umowie o dział spadku lub o zniesienie współwłasności ciąży na podmiocie nabywającym rzeczy lub prawa majątkowe ponad udział w spadku lub we współwłasności.

Dział spadku polega na zniesieniu wspólności majątku spadkowego. Zgodnie z art. 1037 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. – Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) dział spadku może nastąpić na mocy umowy między wszystkimi spadkobiercami bądź na mocy orzeczenia sądu na żądanie któregokolwiek ze spadkobierców. Można go dokonać poprzez fizyczny podział rzeczy tzn. poszczególne przedmioty zostaną podzielone i przyznane poszczególnym spadkobiercom. W ramach tej formy podziału dopuszczalne jest ustalenie dopłat na rzecz niektórych współspadkobierców, które mają wyrównać różnicę wynikającą z udziału w spadku. Możliwe jest także przyznanie przedmiotów spadku w całości jednemu lub kilku współspadkobiercom i obciążenie ich obowiązkiem spłaty na rzecz pozostałych spadkobierców.

Drugą formą podziału spadku jest tzw. podział cywilny. Przedmioty należące do spadku zostają sprzedane, a uzyskana kwota ulega podziałowi pomiędzy współspadkobierców.

Przepisy ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych opodatkowują dział spadku tylko wówczas, jeżeli wiąże się on z obowiązkiem spłat lub dopłat. Spłata stanowi wyrażoną w pieniądzu równowartość udziału w majątku spadkowym i występuje wówczas przy dziale spadku, gdy całość majątku spadkowego przyznano jednemu lub niektórym spadkobiercom. Natomiast dopłata ma wyrównać różnice powstałe wskutek fizycznego podziału majątku między spadkobierców, gdy zachodzą rozbieżności między faktycznie przyznaną im częścią majątku a udziałem w spadku.

Ze zdarzenia przyszłego przedstawionego we wniosku wynika, iż planowane jest dokonanie działu spadku pomiędzy spadkobiercami, tj. wnioskodawcą, jego ojcem oraz dwoma braćmi wnioskodawcy. Na dział spadku składać się będzie mieszkanie, dom z stodołą oraz grunt o powierzchni ok. 90a. W wyniku działu spadku wnioskodawca nieodpłatnie zrzeknie się na rzecz swego ojca własnego udziału w mieszkaniu. Natomiast bracia oraz ojciec wnioskodawcy nieodpłatnie zrzekną się na jego rzecz nabytych udziałów w domu wraz z zabudowaniami oraz w gruncie o powierzchni ok. 90a.

W związku z powyższym, opisana we wniosku umowa o dział spadku, nie przewidująca obowiązku spłat i dopłat, nie będzie nosić znamion umowy wymienionej w art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. f) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Tym samym umowa ta nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Wobec tego stanowisko wnioskodawcy należało uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Niniejsza interpretacja stosownie do art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej, który stanowi, że Minister Finansów, na pisemny wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną), została wydana wyłącznie dla wnioskodawcy. Stosownie do powyższego ojciec oraz obydwaj bracia wnioskodawcy chcąc uzyskać interpretację indywidualną winni wystąpić z odrębnym zapytaniem i uiścić stosowną opłatę.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, 31-511 Kraków po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.