Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPB2/415-783/08/ASz
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2008-08-25
Teza: Dlaczego wnioskodawczyni nie może rozliczać się w sposób przewidziany dla osób samotnie wychowujących dziecko?
Słowa kluczowe: akcja-sprzedaż akcji; osoba-osoby samotnie wychowujące dzieci; rozliczanie (rozliczenia)
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 1-art. 6; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 1-art. 6a; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2007r. Nr 112, poz. 770) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pani J. przedstawione we wniosku, który wpłynął do tut. Biura – 23 kwietnia 2008r., uzupełnionym w dniu 09 lipca 2008r. o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie sposobu opodatkowania dochodu uzyskanego z odpłatnego zbycia papierów wartościowych - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 23 kwietnia 2008r. wpłynął do tut. Biura ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie sposobu opodatkowania dochodu uzyskanego z odpłatnego zbycia papierów wartościowych. Z uwagi na fakt, iż wniosek zawierał braki formalne, pismem z dnia 02 czerwca 2008r. Znak: IBPB2/415-783/08/HS wezwano do ich uzupełnienia. Wniosek uzupełniono w dniu 09 lipca 2008r.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Wnioskodawczyni jest osobą samotnie wychowującą dziecko. W 2007r. zarejestrowana była jako osoba bezrobotna po utracie pracy na wskutek zmian organizacyjnych. Po utracie prawa do zasiłku, wnioskodawczyni sprzedała posiadane akcje, ponieważ nie miała innych dochodów. Była to konsekwencja braku możliwości znalezienia pracy. Obecnie rozliczając się z fiskusem wnioskodawczyni odprowadziła jako podatek 4.386,53 zł.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

Dlaczego wnioskodawczyni nie może rozliczać się w sposób przewidziany dla osób samotnie wychowujących dziecko? Komu służy PIT-38, skoro nie przewidziano możliwości, że w przypadku niemożliwości złożenia PIT-37 podatnik nie może skorzystać z ulg?

Zdaniem wnioskodawczyni, jeśli ktoś nie ma innych dochodów (czyli przewidzianych ze stosunku pracy) to PIT-38 powinien być zastąpiony przez PIT-37, ponieważ ustawodawca nie przewidział ulg w PIT-38 dla osób, w których przypadku sprzedaż akcji jest jedynym środkiem zabezpieczającym byt. Wnioskodawczyni do zeznania o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) - PIT-37- przeniosła dochód ze sprzedaży akcji z PIT-38. Mając wtedy ulgi, które zdaniem wnioskodawczyni należą jej się z tytułu rozliczania się z dzieckiem płaciłaby 2.142,00 zł zamiast 4.386, 00 zł. Dlatego uważa, że resztę kwoty, czyli 2.244,00 zł powinna otrzymać jako nadpłatę. Wnioskodawczyni wskazuje, że zdaje sobie sprawę z tego, że jeśli ktoś nie odprowadza podatku od dochodu, to nie jest podatnikiem i wtedy ulgi mu się nie należą. W chwili jednak, gdy zapłaciła podatek za sprzedane akcje – jest podatnikiem, więc ulgi podatkowe powinny jej dotyczyć. Wnioskodawczyni uważa, że przepisy traktują sprawę tak, jakby w Polsce nie było bezrobocia i nadal panował ustrój komunistyczny. Zdaniem wnioskodawczyni przepisy są nieżyciowe i adresowane dla ludzi zamożnych, którzy oprócz dobrze płatnej pracy lub biznesu mogą jeszcze kupować i sprzedawać akcje. Dodatkowo wnioskodawczyni zarzuciła, że w ten sposób przepisy pozwalają niektórym składać dwa zeznania, a tym samym okradać biedniejszych i Skarb Państwa w majestacie prawa.

Na tle przedstawionego stanu faktycznego stwierdzam, co następuje.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2000r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Na podstawie art. 10 ust. 1 pkt 7 ww. ustawy, źródłami przychodów są kapitały pieniężne i prawa majątkowe, w tym odpłatne zbycie praw majątkowych innych niż wymienione w pkt 8 lit. a)-c).

Natomiast zgodnie z treścią art. 17 ust. 1 pkt 6 wyżej wymienionej ustawy za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się należne choćby nie zostały faktycznie otrzymane przychody z:

1.  odpłatnego zbycia udziałów w spółkach mających osobowość prawną oraz papierów wartościowych
2.  realizacji praw wynikających z papierów wartościowych, o których mowa w art. 3 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz. U. z 2005r. Nr 183, poz. 1538 ze zm.).

W świetle art. 5a pkt 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ilekroć w ustawie jest mowa o papierach wartościowych – oznacza to papiery wartościowe, o których mowa w art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz. U. Nr 183, poz. 1538). Papierami wartościowymi są w rozumieniu tej ustawy m.in. akcje.

W myśl art. 30b ust. 2 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, dochodem z tytułu odpłatnego zbycia papierów wartościowych (w tym akcji) jest różnica pomiędzy przychodami z tego zbycia a kosztami uzyskania przychodów, określonymi na podstawie art. 22 ust. 1f lub ust. 1g, lub art. 23 ust. 1 pkt 38, z zastrzeżeniem art. 24 ust. 13 i 14 – osiągnięta w roku podatkowym.

Przepis art. 30b ust. 5 ww. ustawy stanowi, iż dochodów ze zbycia papierów wartościowych (akcji) nie łączy się z dochodami opodatkowanymi na zasadach określonych w art. 27 (na zasadach ogólnych wg skali podatkowej) oraz w art. 30c (tzw. podatek liniowy z działalności gospodarczej).

Na podatniku, który uzyskał dochód (poniósł stratę) z kapitałów opodatkowanych na zasadach określonych w art. 30b ciąży obowiązek złożenia we właściwym urzędzie skarbowym zeznania według ustalonego wzoru (formularz PIT-38), w terminie do dnia 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym (art. 45 ust. 1a pkt 1 cyt. ustawy). W tym samym terminie dokonuje się też wpłaty należnego podatku wynikającego z zeznania (art. 45 ust. 4 pkt 2 ww. ustawy).

Zgodnie z art. 6 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych od osób samotnie wychowujących w roku podatkowym:

1.  dzieci małoletnie,
2.  dzieci bez względu na ich wiek, które zgodnie z odrębnymi przepisami, otrzymywały zasiłek pielęgnacyjny,
3.  dzieci do ukończenia 25 lat uczące się w szkołach, o których mowa w przepisach o systemie oświaty lub w przepisach Prawo o szkolnictwie wyższym, jeżeli w roku podatkowym dzieci te nie uzyskały dochodów, z wyjątkiem dochodów wolnych od podatku dochodowego, renty rodzinnej oraz dochodów w wysokości niepowodującej obowiązku zapłaty podatku - podatek może być określony, z zastrzeżeniem ust. 8, na wniosek wyrażony w rocznym zeznaniu podatkowym, w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy dochodów osoby samotnie wychowującej dzieci, z uwzględnieniem art. 7; z tym, że do sumy tych dochodów nie wlicza się dochodów (przychodów) opodatkowanych w sposób zryczałtowany na zasadach określonych w tej ustawie.

W myśl art. 6 ust. 5 ww. ustawy za osobę samotnie wychowującą dzieci uważa się jednego z rodziców albo opiekuna prawnego, jeżeli osoba ta jest panną, kawalerem, wdową, wdowcem, rozwódką, rozwodnikiem albo osobą, w stosunku do której orzeczono separację w rozumieniu odrębnych przepisów. Za osobę samotnie wychowującą dzieci uważa się również osobę pozostającą w związku małżeńskim, jeżeli jej małżonek został pozbawiony praw rodzicielskich lub odbywa karę pozbawienia wolności.

Zgodnie z art. 6 ust. 8 powołanej ustawy sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 2 i 4, nie ma zastosowania w sytuacji, gdy chociażby do jednego z małżonków, osoby samotnie wychowującej dzieci lub do jej dziecka mają zastosowanie przepisy art. 30c lub ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym lub ustawy z dnia 24 sierpnia 2006r. o podatku tonażowym.

Ponadto art. 6 ust. 10 ww. ustawy określa, że sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 2 i 4, nie ma zastosowania do podatników, którzy wniosek, wyrażony w zeznaniu podatkowym, określony w ust. 2 i 4, złożą po terminie, o którym mowa w art. 45 ust. 1.

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że wnioskodawczyni dokonała sprzedaży posiadanych akcji, a nie mając innych dochodów chciałaby skorzystać z możliwości rozliczenia podatku na zasadach przewidzianych dla osób samotnie wychowujących dzieci.

Należy jednak stwierdzić, że powołane powyżej przepisy wykluczają możliwość skorzystania z możliwości rozliczenia się z podatku dochodowego od osób fizycznych w sposób przewidziany dla osoby samotnie wychowującej dziecko w przypadku dochodów uzyskanych ze sprzedaży akcji. Zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) z odpłatnego zbycia papierów wartościowych PIT-38 nie przewiduje możliwości skorzystania z przedmiotowej ulgi. Ww. formularz przeznaczony jest dla podatników, którzy w roku podatkowym uzyskali przychody m. n. z odpłatnego zbycia papierów wartościowych (akcji). Natomiast zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) – PIT-37 - przeznaczony jest m. in. dla podatników, którzy w roku podatkowym wyłącznie za pośrednictwem płatnika uzyskali przychody ze źródeł położonych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, opodatkowane na ogólnych zasadach przy zastosowaniu skali podatkowej, nie prowadzili pozarolniczej działalności gospodarczej opodatkowanej na ogólnych zasadach przy zastosowaniu skali podatkowej oraz działów specjalnych produkcji rolnej, nie są obowiązani doliczać do uzyskanych dochodów dochodów małoletnich dzieci, nie obniżają dochodów o straty z lat ubiegłych. Żaden przepis prawa nie daje podatnikowi możliwości przenoszenia do PIT-37 dochodów z tytułu odpłatnego zbycia akcji. Dochody z odpłatnego zbycia akcji mogą być wykazywane wyłącznie w PIT-38, a ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie przewiduje aby z tych dochodów podatnik mógł się rozliczyć w sposób przewidziany dla osób samotnie wychowujących dzieci. Należy dodać, że możliwość preferencyjnego rozliczenia dla osoby samotnie wychowującej dziecko jest prawem a nie obowiązkiem. Jeśli osoba nie spełnia warunków, które umożliwiają jej skorzystanie z tego prawa, a które wynikają wprost z przepisów prawa, to nie może wbrew przepisom dokonywać czynności aby w sposób preferencyjny rozliczyć swoje dochody.

Reasumując należy uznać, że wnioskodawczyni nie może skorzystać z możliwości rozliczenia podatku na zasadach przewidzianych dla osób samotnie wychowujących dzieci. Poglądy wnioskodawczyni wynikają wyłącznie z argumentacji o charakterze słusznościowym, która w żadnym wypadku nie daje podstaw do podważenia wniosków prawidłowo wyprowadzonych z obowiązujących przepisów prawa i ich stosowania do ustalonego stanu faktycznego.

Zgodnie z art. 84 ustawy z dnia 2 kwietnia 1997r. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 1997r. Nr 78, poz. 483) każdy jest obowiązany do ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych, w tym podatków, określonych w ustawie. Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych przewiduje, że w przypadku uzyskiwania dochodów z odpłatnego zbycia akcji należy zastosować zasady opodatkowania określone w art. 30b tej ustawy. Nie przewiduje natomiast możliwości opodatkowania tych dochodów w sposób preferencyjny jak dla osoby samotnie wychowującej dziecko bez względu na fakt czy ta osoba osiąga inne dochody poza dochodami ze sprzedaży akcji czy też nie. Stosownie do art. 83 Konstytucji każdy ma obowiązek przestrzegania prawa Rzeczypospolitej Polskiej, natomiast w myśl art. 32 Konstytucji wszyscy są wobec prawa równi i wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne. Jeżeli zatem z ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wynika, że podatnicy mają obowiązek wykazywania w PIT-38 dochodów z tytułu odpłatnego zbycia akcji bez możliwości preferencyjnego rozliczenia tych dochodów jako osoba samotnie wychowująca dziecko, to obowiązek ten dotyczy również wnioskodawczyni.

W związku z powyższym **nie można uznać** stanowiska wnioskodawczyni **za prawidłowe.** Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym. Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.