Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0111-KDIB2-2.4015.207.2024.1.MM
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2025-01-27
Teza: Otrzymanie w darowiźnie od rodziców środków pieniężnych, które jako opłata rezerwacyjna zostały przekazane na konto dewelopera przed zawarciem umowy deweloperskiej nie spełnia warunku art. 4a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn.
Słowa kluczowe: darowizna; deweloper; przelew; zwolnienie
Zagadnienia: Podatek od spadków i darowizn-Rozdział 1. Przedmiot opodatkowania-Zwolnienie nabycia rzeczy i praw majątkowych przez członków najbliższej rodziny-Warunki zwolnienia-Obowiązek udokumentowania
Przepisy: [PSD] Ustawa o podatku od spadków i darowizn-Rozdział 1-art. 4a-ust. 1 -pkt 2

## Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

27 listopada 2024 r. wpłynął Pani wniosek z 23 listopada 2024 r. o wydanie interpretacji
    indywidualnej, który dotyczy podatku od spadków i darowizn m.in. w zakresie skutków
    podatkowych otrzymania w darowiźnie od rodziców środków pieniężnych, które jako
    opłata rezerwacyjna zostały przekazane na konto dewelopera przed zawarciem umowy
    deweloperskiej. Treść wniosku jest następująca:
    Opis stanu faktycznego
    Jako że od dłuższego czasu mieszka Pani w ..., wynajmuje mieszkanie, za które płaci nie
    mały czynsz, Pani rodzice pozostający we wspólnocie małżeńskiej podjęli wspólną decyzję
    o zakupie dla Pani mieszkania i przekazania Pani w formie darowizny części środków
    finansowych na jego kupno. W dniu 26 sierpnia 2024 r. spisana została umowa darowizny,
    którą Pani przyjęła.
    Po znalezieniu odpowiedniego lokalu Pani rodzice wpłacili ze swojego wspólnego konta w
    dniu 26 sierpnia 2024 r. kwotę 3000 PLN jako opłatę rezerwacyjną wybranego mieszkania
    na konto dewelopera: ... spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komandytowa z
    siedzibą w ... (adres: ...), kwota ta została wliczona przez dewelopera na poczet przyszłego
    mieszkania.
    Po czym w dniu 24 września 2024 r. został sporządzony i podpisany przez Panią akt
    notarialny (umowa deweloperska) na lokal, którego będzie Pani jedyną właścicielką. W
    akcie notarialnym wyżej wymieniony deweloper zobowiązał się i utworzył dla Pani
    bankowy rachunek powierniczy, imienne subkonto dedykowane nabywcy. Na ten to Pani
    imienny rachunek w dniu 30 września 2024 r. Pani ojciec wpłacił ze swojego konta
    bankowego na tzw. pierwszy etap realizacji inwestycji transzę środków pieniężnych w
    wysokości ...,00 PLN. Następne przelewy środków odbywały się w ten sam sposób i na
    Pani imienne subkonto zgodnie z harmonogramem wpłat realizacji inwestycji:
    - 1 października 2024 r. drugi etap kwota ...,00 PLN;
    - 6 listopada 2024 r. trzeci etap kwota ...,00 PLN;
    - 17 listopada 2024 r. czwarty etap kwota ...,00 PLN.

## Pytanie

Czy przysługuje Pani zwolnienie z opłaty podatku zgodnie z przepisami podatkowymi od
    spadków i darowizn?
    Pani stanowisko w sprawie
    Pani zdaniem, przysługuje Pani zwolnienie z podatku zgodnie z artykułem 4a przepisów
    podatkowych od spadków i darowizn, ponieważ znajduje się Pani w tzw. 0 grupie
    podatkowej, zgłoszenie darowizny dokona Pani w ustawowym terminie a środki pieniężne
    wpłacone były na Pani imienne indywidualne subkonto nabywcy prowadzone przez
    dewelopera na Pani rzecz, czyli są one przeznaczone wyłącznie dla Pani na określony w
    tym wypadku cel mieszkaniowy wskazany przez rodziców.
    Darowizna nie została jeszcze zgłoszona do Urzędu Skarbowego, ponieważ wcześniej chce
    Pani poznać interpretację swojej sprawy.

## Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku w zakresie skutków podatkowych
    otrzymania w darowiźnie od rodziców środków pieniężnych, które jako opłata
    rezerwacyjna zostały przekazane na konto dewelopera przed zawarciem umowy
    deweloperskiej jest nieprawidłowe.

## Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i
    darowizn (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1837):

      Podatkowi od spadków i darowizn, zwanemu dalej „podatkiem”, podlega nabycie
      przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium
      Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium
      Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem darowizny i polecenia darczyńcy.
    Ustawa o podatku od spadków i darowizn nie zawiera definicji pojęcia „darowizna”. Z tego
    względu, celem ustalenia tej definicji, należy sięgnąć do ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r.
    Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1061 ze zm.).
    W myśl art. 888 § 1 Kodeksu cywilnego:
      Przez umowę darowizny darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na
      rzecz obdarowanego kosztem swego majątku.
    Jak stanowi natomiast art. 890 § 1 cyt. Kodeksu:
      Oświadczenie darczyńcy powinno być złożone w formie aktu notarialnego. Jednakże
      umowa darowizny zawarta bez zachowania tej formy staje się ważna, jeżeli
      przyrzeczone świadczenie zostało spełnione.
    Darowizna należy do czynności, których celem jest dokonanie aktu przysporzenia
    majątkowego bez ekwiwalentu i polega najczęściej na przesunięciu jakiegoś dobra
    majątkowego z majątku darczyńcy do majątku obdarowanego. Świadczenie to ma
    charakter nieodpłatny, gdy druga strona umowy nie zobowiązuje się do jakiegokolwiek
    świadczenia w zamian za uczynioną darowiznę. Do zawarcia umowy darowizny podobnie
    jak każdej innej umowy, niezbędne jest zgodne oświadczenie woli złożone przez obie
    strony umowy. Umowa darowizny dochodzi do skutku dopiero z chwilą złożenia
    oświadczenia woli obdarowanego o przyjęciu darowizny.
    Stosownie do treści art. 5 ustawy o podatku od spadków i darowizn:
      Obowiązek podatkowy ciąży na nabywcy własności rzeczy i praw majątkowych.
    Jak wynika z treści art. 6 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy:
      Obowiązek podatkowy powstaje, przy nabyciu w drodze darowizny – z chwilą
      złożenia przez darczyńcę oświadczenia w formie aktu notarialnego, a w razie
      zawarcia umowy bez zachowania przewidzianej formy – z chwilą spełnienia
      przyrzeczonego świadczenia; jeżeli ze względu na przedmiot darowizny przepisy
      wymagają szczególnej formy dla oświadczeń obu stron, obowiązek podatkowy
      powstaje z chwilą złożenia takich oświadczeń.
    Zgodnie z art. 6 ust. 4 cyt. ustawy:
      Jeżeli nabycie niezgłoszone do opodatkowania stwierdzono następnie pismem,
      obowiązek podatkowy powstaje z chwilą sporządzenia pisma; jeżeli pismem takim
      jest orzeczenie sądu, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą uprawomocnienia się
      orzeczenia. W przypadku gdy nabycie nie zostało zgłoszone do opodatkowania,
      obowiązek podatkowy powstaje z chwilą powołania się przez podatnika przed
      organem podatkowym na fakt nabycia.
    Należy zauważyć, że – co do zasady – darowizna podlega opodatkowaniu podatkiem od
    spadków i darowizn.
    Zgodnie z art. 9 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 2 ww. ustawy:
      Opodatkowaniu podlega nabycie, od jednego zbywcy, własności rzeczy i praw
      majątkowych o czystej wartości przekraczającej 36 120 zł – jeżeli nabywcą jest osoba
      zaliczona do I grupy podatkowej.
      Jeżeli nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych od tego samego zbywcy
      następuje więcej niż jeden raz, do czystej wartości rzeczy i praw majątkowych
      ostatnio nabytych dolicza się czystą wartość rzeczy i praw majątkowych nabytych
      dotychczas od tego samego zbywcy w roku, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, i w

      okresie 5 lat poprzedzających ten rok. Od podatku obliczonego od łącznej wartości
      nabytych rzeczy i praw majątkowych potrąca się podatek przypadający od
      opodatkowanych poprzednio nabytych rzeczy i praw majątkowych. Wynikająca z
      obliczenia nadwyżka podatku nie podlega ani zaliczeniu na poczet innych podatków,
      ani zwrotowi. Nabywcy obowiązani są w zeznaniu podatkowym wymienić rzeczy i
      prawa majątkowe nabyte w podanym wyżej okresie.
    Jak wynika z art. 14 ust. 1, 2 i 3 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn:
      Wysokość podatku ustala się w zależności od grupy podatkowej, do której zaliczony
      jest nabywca.
      Zaliczenie do grupy podatkowej następuje według osobistego stosunku nabywcy do
      osoby, od której lub po której zostały nabyte rzeczy i prawa majątkowe.
      Do I grupy podatkowej zalicza się: małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, zięcia,
      synową, rodzeństwo, ojczyma, macochę i teściów.
    W myśl natomiast art. 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn:
      Zwalnia się od podatku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych przez
      małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę, jeżeli:
    1) zgłoszą nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi
      urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku
      podatkowego powstałego na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 2-5, 7 i 8 oraz ust. 2, a w
      przypadku nabycia w drodze dziedziczenia – w terminie 6 miesięcy od dnia
      uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, z
      zastrzeżeniem ust. 2 i 4, oraz
    2) w przypadku gdy przedmiotem nabycia tytułem darowizny lub polecenia darczyńcy
      są środki pieniężne, a ich wartość doliczona do wartości majątku nabytego
      dotychczas od tej samej osoby w roku, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, i w
      okresie 5 lat poprzedzających ten rok przekracza kwotę określoną w art. 9 ust. 1 pkt
      1 – udokumentują ich otrzymanie dowodem przekazania na rachunek płatniczy
      nabywcy, na jego rachunek, inny niż płatniczy, w banku lub spółdzielczej kasie
      oszczędnościowo-kredytowej lub przekazem pocztowym.
    Zgodnie z art. 4a ust. 3 ww. ustawy:
      W przypadku niespełnienia warunków, o których mowa w ust. 1-2, nabycie własności
      rzeczy lub praw majątkowych podlega opodatkowaniu na zasadach określonych dla
      nabywców zaliczonych do I grupy podatkowej.
    Stosownie do art. 4a ust. 4 ustawy o podatku od spadków i darowizn:
      Obowiązek zgłoszenia nie obejmuje przypadków, gdy:
    1) wartość majątku ostatnio nabytego doliczona do wartości majątku nabytego
      dotychczas od tej samej osoby lub po tej samej osobie w roku, w którym nastąpiło
      ostatnie nabycie, i w okresie 5 lat poprzedzających ten rok nie przekracza kwoty
      określonej w art. 9 ust. 1 pkt 1 lub
    2) nabycie następuje na podstawie umowy zawartej w formie aktu notarialnego albo w
      tej formie zostało złożone oświadczenie woli jednej ze stron.
    Z treści przepisu art. 4a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn wynika, że w
    przypadku gdy przedmiotem darowizny są środki pieniężne, dla skorzystania ze
    zwolnienia z opodatkowania konieczne jest spełnienie trzech warunków:
    - otrzymania darowizny od jednej z osób wymienionych w tym przepisie;
    - złożenia zgłoszenia o nabyciu własności środków pieniężnych (poza sytuacją
      przewidzianą w zacytowanym art. 4a ust. 4 ustawy);

    - udokumentowanie ich otrzymania dowodem przekazania na rachunek płatniczy
      nabywcy, na jego rachunek, inny niż płatniczy, w banku lub spółdzielczej kasie
      oszczędnościowo-kredytowej lub przekazem pocztowym.
    W treści wniosku wskazała Pani, że 26 sierpnia 2024 r. zawarła Pani z rodzicami umowę
    darowizny środków pieniężnych. W tym samym dniu część środków pieniężnych, tj. 3.000
    zł Pani rodzice wpłacili jako opłatę rezerwacyjną na konto dewelopera na poczet Pani
    przyszłego mieszkania. Następnie 24 września 2024 r. zawarła Pani w formie aktu
    notarialnego umowę deweloperską. W akcie notarialnym deweloper zobowiązał się i
    utworzył dla Pani bankowy rachunek powierniczy, imienne subkonto dedykowane
    nabywcy. Na Pani imienny rachunek, Pani ojciec wpłacił następujące transze:
    - 30 września 2024 r. kwotę ...,00 zł,
    - 1 października 2024 r. drugi etap kwota ...,00 zł,
    - 6 listopada 2024 r. trzeci etap kwota ...,00 zł,
    - 17 listopada 2024 r. czwarty etap kwota ...,00 zł.
    Pani zdaniem, z tytułu otrzymania od rodziców w darowiźnie środków pieniężnych
    przysługuje Pani zwolnienie, o którym mowa w art. 4a ustawy o podatku od spadków i
    darowizn.
    Z przedstawionych we wniosku informacji, wynika że otrzymała Pani w darowiźnie od
    rodziców środki pieniężne. Przy czym przekazanie darowizny środków pieniężnych
    nastąpiło w różny sposób. Pierwsza część darowanych Pani środków pieniężnych w
    wysokości 3.000 zł została przekazana przez rodziców na konto dewelopera. Pozostała
    część darowanych Pani środków pieniężnych została przekazana na subkonto utworzone
    dla Pani przez dewelopera. Jak bowiem wynika z opisu stanu faktycznego, deweloper
    zobowiązał się utworzyć dla Pani rachunek powierniczy w akcie notarialnym, który zawarła
    Pani 24 września 2024 r. Tym samym wpłata z 26 sierpnia 2024 r. nie została dokonana na
    Pani wyodrębnione przez dewelopera subkonto w wykonaniu zawartej z nim umowy.
    Umowę deweloperską zawarła Pani później.
    W przypadku darowizny środków pieniężnych, dla zastosowania przedmiotowego
    zwolnienia z podatku, o którym mowa w art. 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i
    darowizn, środki pieniężne muszą zostać przekazane w sposób ściśle w przepisie
    określony, a zatem na rachunek płatniczy nabywcy, na jego rachunek, inny niż płatniczy, w
    banku lub spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej lub przekazem pocztowym.
    Co prawda, zgodnie z utartą linią interpretacyjną i orzeczniczą, warunek określony we
    wskazanym przepisie uważa się za spełniony również wtedy, gdy wpłata dokonywana jest
    na rachunek bankowy osoby trzeciej, ale na subkonto wyodrębnione w ramach tego
    rachunku dla osoby obdarowanej. Takie subkonta wyodrębniane są w ramach rachunków
    prowadzonych dla deweloperów czy spółdzielni mieszkaniowych. W analizowanym
    przypadku w stosunku do środków wpłaconych 26 sierpnia 2024 r. jako opłata
    rezerwacyjna na konto dewelopera taka sytuacja jednak nie występuje.
    Analizowany przepis jednoznacznie wskazuje, że środki pieniężne mają wpłynąć na konto
    obdarowanego (czy też jego subkonto w przypadkach powyżej wskazanych).
    Literalne brzmienie przepisu art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn nie pozwala
    więc skorzystać ze zwolnienia podatkowego w przypadku wpłaty na rzecz osoby trzeciej,
    gdyż nabycie nie jest udokumentowane tak, jak wskazuje przepis art. 4a ust. 1 pkt 2
    ustawy o podatku od spadków i darowizn. Jeżeli więc przedmiot darowizny został
    przekazany bezpośrednio przez darczyńcę na rachunek wierzyciela osoby obdarowanej
    (nie na subkonto wyodrębnione dla osoby obdarowanej), zwolnienie określone w art. 4a
    ustawy od spadków i darowizn nie będzie miało zastosowania.
    Nie można bowiem odstąpić od jednoznacznego brzmienia ww. przepisu i stosować go z
    pominięciem warunków wprost w nim wyrażonych, czyli z pominięciem fragmentu

    przepisu (określającego wprost jak darowane środki mają być przekazane), który musiałby
    zostać uznany nie tyle za zbędny, co za niedopuszczalny, rażąco naruszający Konstytucję
    Rzeczypospolitej Polskiej.
    Biorąc pod uwagę przedstawiony we wniosku stan faktyczny oraz powołane wyżej
    przepisy prawa należy stwierdzić, że w przedmiotowej sprawie – w stosunku do środków
    wpłaconych 26 sierpnia 2024 r. jako opłata rezerwacyjna na konto dewelopera, nie został
    spełniony jeden z warunków zastosowania zwolnienia z podatku od spadków i darowizn, o
    którym mowa w art. 4a ust. 1 pkt 2 ustawy, bowiem środki pieniężne przekazane tytułem
    darowizny zostały wpłacone na konto dewelopera a nie na rachunek bankowy
    obdarowanego (wyodrębnione dla Pani subkonto).
    W konsekwencji, otrzymana przez Panią darowizna w wysokości 3.000 zł podlega
    opodatkowaniu na ogólnych zasadach określonych dla nabywców zaliczonych do I grupy
    podatkowej. Należy jednak zauważyć, że kwotę 3.000 zł otrzymała Pani od rodziców, czyli
    1.500 zł od ojca i 1.500 zł od matki. Zatem otrzymana ww. kwota w proporcji przypadającej
    od każdego z rodziców podlega opodatkowaniu jeżeli zgodnie z ww. art. 9 ust. 1 pkt 1 oraz
    ust. 2 ww. ustawy przekroczona została tzw. kwota wolna od opodatkowania. Jeżeli więc
    suma darowizn otrzymana przez Panią od ojca/matki, obliczona zgodnie z
    przedstawionymi w art. 9 ust. 2 ww. ustawy zasadami, nie przekroczyła kwoty wolnej od
    podatku, określonej dla I grupy podatkowej (36.120 zł), wówczas nabycie w darowiźnie
    kwoty 1.500 zł od ojca/matki nie podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i
    darowizn.
    Pani stanowisko, zgodnie z którym w stosunku do środków pieniężnych, które zostały
    wpłacone przez rodziców na konto dewelopera 26 sierpnia 2024 r., przysługuje Pani
    zwolnienie, o którym mowa w art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn, uznano za
    nieprawidłowe.

## Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
    Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który
    obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
    Zaznacza się, że przedmiotem niniejszej interpretacji jest ocena Pani stanowiska wyłącznie
    w zakresie skutków podatkowych otrzymania w darowiźnie od rodziców środków
    pieniężnych, które jako opłata rezerwacyjna zostały przekazane na konto dewelopera
    przed zawarciem umowy deweloperskiej. W pozostałym zakresie wniosku, dotyczącym
    skutków podatkowych otrzymania w darowiźnie od rodziców środków pieniężnych, które
    zostały przekazane na imienne subkonto utworzone przez dewelopera w wykonaniu
    zawartej z nim umowy, zostało wydane odrębne rozstrzygnięcie.
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
    - Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy
      z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 ze
      zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie
      zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pani do interpretacji.
    - Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub
      zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem
      czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
      1) z zastosowaniem art. 119a;
      2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy
      z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
      3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

    - Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w
      decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej
      praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

## Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu
    Administracyjnego ... . Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z
    dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.
    U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
    Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę
    należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej
    (art. 53 § 1 PPSA):
    - w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa
      Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
    - w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres
      Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP
      (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia
    przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do
    zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz
    powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

## Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji
    podatkowej.