Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPP2/443-979/08-2/SJ
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2009-01-12
Teza: Miejsce świadczenia wykonanej usługi wybudowania stoiska targowego (bez najmu powierzchni wystawienniczej) jest Polska i tym samym usługa ta podlega opodatkowaniu.
Słowa kluczowe: stawka-stawki podatku; targi; świadczenie-miejsce świadczenia
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 27; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28b; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28c; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28d; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28e; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28f; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28g; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28h; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28i; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28j; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28k; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28l; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28m (uchylony); [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28n; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28o

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki Cywilnej reprezentowanej przez Pełnomocnika, przedstawione we wniosku z dnia 15 października 2008 r. (data wpływu 27 października 2008 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie miejsca świadczenia usług związanych z organizacją targów i wystaw – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 27 października 2008 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie miejsca świadczenia usług związanych z organizacją targów i wystaw.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

Wnioskodawca prowadzi działalność polegającą na świadczeniu m.in.: usług projektowania, montażu, budowy, wyposażania stoisk wystawienniczych. Przedmiot działalności, zgodnie z wpisem do ewidencji działalności gospodarczej, sklasyfikowany został pod grupowaniem PKD 74.87.A – „Działalność związana z organizacją targów i wystaw”. Świadczone przez Spółkę usługi polegają w szczególności na organizacji powierzchni targowych poprzez opracowanie projektu, zgromadzenie materiałów, wykonywanie plansz, montaż elementów, obsługę i dozór techniczny podczas trwania imprez targowych, a następnie demontaż stoisk wystawienniczych. Wynajem samej powierzchni wystawienniczej, co do zasady, leży w gestii podmiotu zlecającego wykonanie zabudowy stoiska. Wśród kontrahentów Zainteresowanego znajdują się podmioty polskie oraz zagraniczne. Wobec powyższego, Spółka uważa, iż określając miejsce świadczenia ww. usług winna zastosować zasadę ogólną, wyrażoną w art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.). W związku z powyższym Zainteresowany uznaje, iż miejscem świadczenia przedmiotowych usług – zarówno dla podmiotów krajowych, jak i zagranicznych – jest miejsce, gdzie świadczący usługę posiada siedzibę, a w przypadku posiadania stałego miejsca prowadzenia działalności, z którego świadczy usługi – miejsce, gdzie świadczący usługę posiada stałe miejsce prowadzenia działalności; w przypadku braku takiej siedziby lub stałego miejsca prowadzenia działalności – miejsce stałego zamieszkania.

W związku z powyższym zadano następujące pytania.

1.  Czy Wnioskodawca prawidłowo określa miejsce świadczenia usług polegających w szczególności na organizacji powierzchni targowych poprzez opracowanie projektu, zgromadzenie materiałów, wykonanie plansz, montaż elementów, obsługę i dozór techniczny podczas trwania imprez targowych, a następnie demontaż stoisk wystawienniczych, zgodnie z zasadą ogólną wyrażona w art. 27 ust. 1 ustawy o VAT?
2.  Czy Spółka prawidłowo uznaje, iż ww. usługi nie spełniają definicji świadczenia niematerialnej usługi reklamy?
3.  Czy do świadczenia ww. usług, przy założeniu, że Zainteresowany nie wynajmuje powierzchni targowej, prawidłowo stosuje on zasadę ogólną wyrażoną w art. 27 ust. 1 ww. ustawy – nie określa miejsca świadczenia usług w miejscu położenia nieruchomości?
4.  Czy prawidłowo uznaje, iż ww. usługi nie spełniają definicji wynajmu, dzierżawy lub innych o podobnym charakterze, których przedmiotem są rzeczy ruchome, określonych w art. 27 ust. 4 pkt 6 ustawy o VAT?

Zdaniem Wnioskodawcy, zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 8 ust. 1 tejże ustawy, przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów.

Usługi wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, są identyfikowane za pomocą tych klasyfikacji, z wyłączeniem usług elektronicznych – art. 8 ust. 3 ww. ustawy.

W świetle powyższych przepisów, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatne świadczenie usług, jednakże aby ocenić w jakim kraju podlegają opodatkowaniu świadczone usługi należy jednoznacznie określić miejsce ich świadczenia.

Zgodnie z zasadą ogólną wyrażoną w art. 27 ust. 1 ustawy o VAT, w przypadku świadczenia usług miejscem świadczenia jest miejsce, gdzie świadczący usługę posiada siedzibę, a w przypadku posiadania stałego miejsca prowadzenia działalności, z którego świadczy usługę – miejsce, gdzie świadczący usługę posiada stałe miejsce prowadzenia działalności; w przypadku braku takiej siedziby lub stałego miejsca prowadzenia działalności – miejsce stałego zamieszkania, z zastrzeżeniem ust. 2-6 i art. 28.

Od powyższej ogólnej zasady określenia miejsca świadczenia usługi i tym samym miejsca opodatkowania wykonanej czynności przewidziano szereg odstępstw, w zależności od rodzaju wykonywanej usługi (art. 27 ust. 2-6 i art. 28 cyt. ustawy).

I tak, zgodnie z art. 27 ust. 3 ustawy, w przypadku gdy usługi, o których mowa w ust. 4, są świadczone na rzecz:

1.  osób fizycznych, osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej, posiadających siedzibę lub miejsce zamieszkania na terytorium państwa trzeciego, lub
2.  podatników mających siedzibę lub miejsce zamieszkania na terytorium Wspólnoty, ale

\- miejscem świadczenia tych usług jest miejsce, gdzie nabywca usługi posiada siedzibę, stałe miejsce prowadzenia działalności, dla którego dana usługa jest świadczona, a w przypadku braku stałego miejsca prowadzenia działalności, stały adres lub miejsce zamieszkania.

Natomiast art. 27 ust. 4 ww. ustawy zawiera katalog rodzaju usług, których miejscem świadczenia jest kraj nabywcy pod warunkiem świadczenia ich na rzecz podmiotów wymienionych w ust. 3 ww. art. 27 ustawy. Są to następujące rodzaje usług:

1.  sprzedaży praw lub udzielania licencji i sublicencji, przeniesienia lub cesji praw autorskich, patentów, praw do znaków fabrycznych, handlowych, oddania do używania wspólnego znaku towarowego albo wspólnego znaku towarowego gwarancyjnego, albo innych pokrewnych praw;
2.  reklamy;
3.  doradztwa w zakresie sprzętu komputerowego (PKWiU 72.1); w zakresie oprogramowania (PKWiU 72.2); prawniczych, rachunkowo-księgowych, badania rynków i opinii publicznej, doradztwa w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej i zarządzania (PKWiU 74.1); architektonicznych i inżynierskich (PKWiU 74.2) - z zastrzeżeniem ust. 2 pkt 1; w zakresie badań i analiz technicznych (PKWiU 74.3); przetwarzania danych i dostarczania informacji; tłumaczeń;
4.  bankowych, finansowych i ubezpieczeniowych łącznie z reasekuracją, z wyjątkiem wynajmu sejfów przez banki;
5.  dostarczania (oddelegowania) personelu;
6.  wynajmu, dzierżawy lub innych o podobnym charakterze, których przedmiotem są rzeczy ruchome, z wyjątkiem środków transportu;
7.  telekomunikacyjnych;
8.  nadawczych radiowych i telewizyjnych;
9.  elektronicznych;
10.  polegających na zobowiązaniu się do powstrzymania się od dokonania czynności lub posługiwania się prawem, o których mowa w pkt 1-9 i 11;
11.  agentów, pośredników działających w imieniu i na rzecz innej osoby, jeżeli uczestniczą w zapewnieniu świadczenia usług, o których mowa w pkt 1-10;
12.  polegających na zapewnieniu dostępu do systemów gazowych lub elektroenergetycznych;
13.  przesyłowych: &nbspa) gazu w systemie gazowym, &nbspb) energii elektrycznej w systemie elektroenergetycznym;
14.  bezpośrednio związanych z usługami, o których mowa w pkt 12 i 13.

W niektórych przypadkach miejsce świadczenia może być uzależnione od miejsca faktycznego świadczenia usługi, np. w przypadku usług związanych z nieruchomościami.

Ad. 1

Dokonując wykładni ww. przepisów prawa podatkowego Zainteresowany stoi na stanowisku, iż usługa organizacji powierzchni targowych w postaci przygotowania projektu, zgromadzenia materiałów, wykonania plansz, montażu elementów, obsługi i dozoru technicznego podczas trwania imprezy targowej oraz demontażu zabudowy stoisk wystawienniczych – przy założeniu, że Spółka nie wynajmuje powierzchni wystawienniczej – nie została wymieniona w katalogu usług określonych w art. 27 ust. 4 ustawy o VAT, dla których określenie miejsca świadczenia stanowi odstępstwo od ogólnej zasady. W konsekwencji, zdaniem Wnioskodawcy, miejscem świadczenia przedmiotowych usług jest miejsce, gdzie świadczący usługę posiada siedzibę, a w przypadku posiadania stałego miejsca prowadzenia działalności, z którego świadczy usługi – miejsce, gdzie świadczący usługę posiada stałe miejsce prowadzenia działalności. Ponieważ najczęściej, zgodnie z umową, kontrahent zamawia „cały pakiet usług” (składający się z usług cząstkowych, tj.: przygotowanie projektu, zgromadzenie materiałów, wykonanie plansz, montaż elementów, obsługa i dozór techniczny podczas trwania imprezy targowej oraz demontaż zabudowy stoisk wystawienniczych), nie wydaje się zasadne, aby usługi cząstkowe traktować oddzielnie i opodatkować według odrębnych zasad. Podobne stanowisko zostało przedstawione w orzeczeniu C-349/96 Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości (ETS), w którym organ stwierdził, „że w przypadku, gdy jedno lub więcej świadczeń ma charakter usług pomocniczych, usługi pomocnicze powinny podlegać opodatkowaniu w taki sam sposób jak usługa główna”.

Ad. 2

Usługa świadczona przez Spółkę sklasyfikowana jest w grupowaniu PKD 74.87.A – „Działalność związana z organizacją targów i wystaw”. Natomiast usługi reklamowe są objęte grupowaniem PKD 74.40Z. Wobec tego Zainteresowany stoi na stanowisku, iż świadczone przez niego usługi nie stanowią usług reklamowych, wymienionych w art. 27 ust. 4 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług, które zgodnie z art. 27 ust. 3, podlegają opodatkowaniu w kraju nabywcy usługi.

Jednocześnie, zgodnie z definicją zawartą w Encyklopedii PWN, reklama to rodzaj komunikowania perswazyjnego, obejmujący techniki i działania podejmowane w celu zwrócenia uwagi na produkt, usługę lub ideę. Czynności wykonywane przez Wnioskodawcę nie stanowią rodzaju komunikowania perswazyjnego, są to bowiem działania polegające na przygotowaniu stoiska wystawienniczego, jego aranżacji i zabudowy.

Ad. 3

Powołując się na pismo Ministra Finansów z dnia 10 maja 2005 r. nr PP2-813 -1057/04/TW/BM6-12987, kompleksowe usługi organizowania wystaw, targów i kongresów, klasyfikowane w grupowaniu 74.84.15 Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług wprowadzonej rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 18 marca 1997 r. (Dz. U. Nr 42, poz. 264 ze zm.), gdy obejmują swoim zakresem jako usługę główną wynajem powierzchni wystawienniczej, a także pewne usługi powiązane z wynajmem tej powierzchni, dla celów określenia miejsca świadczenia, usługi te powinny być traktowane jako usługi zawiązane z nieruchomościami. Reguła ta ma zastosowanie w przypadku, gdy świadczona usługa ma charakter usługi kompleksowej i obejmuje swoim zakresem wynajem powierzchni wystawienniczej. Pomimo, iż działalność Spółki została sklasyfikowana pod nr PKD 74.87.A – „Działalność związana z organizacją targów i wystaw”, jej zdaniem kluczowe znaczenie w przedmiotowej sprawie ma wynajem powierzchni wystawienniczej, które leży w gestii podmiotu zlecającego Wnioskodawcy wykonanie zabudowy stoisk wystawienniczych. Jeśli zatem usługi składają się z usług cząstkowych, nie stanowiących kompleksowej usługi w zakresie organizowania wystaw i targów (Zainteresowany nie wynajmuje powierzchni wystawienniczej), których przedmiotem nie jest świadczenie niematerialnej usługi reklamy, miejsce ich świadczenia i opodatkowania powinno być określone w oparciu o regulacje zawarte w art. 27 ust. 1 ww. ustawy (zasada ogólna). Zgodnie z interpretacjami organów podatkowych (np. wyjaśnienie Urzędu Skarbowego Poznań -Jeżyce z dnia 25 maja 2005 r. nr TP/443-27/05), do ustalenia miejsca świadczenia dla czynności związanych z zabudową i demontażem stoiska targowego, można stosować regulacje art. 27 ust. 1 ustawy, a więc miejscem świadczenia jest miejsce, gdzie świadczący usługę posiada siedzibę.

Ad. 4

Usługi świadczone przez Wnioskodawcę nie są związane z usługami wypożyczenia elementów składowych stoiska oraz jego wyposażenia, niezbędnych do zabudowy i wyposażenia stoiska targowego. Wobec powyższego, nie można również uznać przedmiotowych usług za usługi wynajmu rzeczy ruchomych, które zgodnie z art. 27 ust. 3 i ust. 4 pkt 6 tej ustawy, podlegają opodatkowaniu w miejscu siedziby lub stałego miejsca zamieszkania nabywcy.

Zadaniem Zainteresowanego, wykonywane przez niego usługi nie są objęte przepisami szczególnymi dotyczącymi miejsca świadczenia usług, określonymi w art. 27 ust. 2-6 i art. 28 ustawy o podatku od towarów i usług. Dlatego też, w przedmiotowej sprawie będzie miała zastosowanie ogólna zasada dotycząca miejsca świadczenia usług, wyrażona w art. 27 ust. 1 ww. ustawy, zgodnie z którą usługi – świadczone zarówno dla podmiotów krajowych, jak i zagranicznych – polegające na organizacji powierzchni targowych w postaci przygotowania projektu, zgromadzenia materiałów, wykonania plansz, montażu elementów oraz dozoru technicznego podczas trwania imprezy targowej oraz demontażu zabudowy stoisk wystawienniczych, będą podlegały opodatkowaniu w miejscu, gdzie świadczący usługę posiada siedzibę.

Skoro więc w katalogu usług określonym w art. 27 ust. 2-6 i art. 28 cyt. ustawy nie wymieniono usług organizacji wystaw, targów i kongresów, jak również wynajem powierzchni wystawienniczej nie stanowi części wykonywanej przez Spółkę usługi, należy uznać, iż miejscem świadczenia i tym samym miejscem opodatkowania przedmiotowych usług jest miejsce, gdzie świadczący usługę posiada siedzibę, a w przypadku posiadania stałego miejsca prowadzenia działalności, z którego świadczy usługi – miejsce, gdzie świadczący usługę posiada stałe miejsce prowadzenia działalności.

Na potwierdzenie słuszności swojego stanowiska Wnioskodawca powołał:

*   interpretację Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 11 stycznia 2008 r., sygn. 1401/PV -II/4407/14-17/07/2008/MK-PV-IV,
*   interpretację Urzędu Skarbowego Poznań-Jeżyce z dnia 25 maja 2005 r., sygn. TP/443 -27/05.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Tut. Organ informuje, iż z dniem 1 grudnia 2008 r. (z wyjątkami określonymi w art. 15 tej ustawy) weszła w życie ustawa z dnia 7 listopada 2008 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 209, poz. 1320). I tak, od dnia 1 grudnia 2008 r.:

*   wprowadzono art. 8 ust. 4 który stanowi, iż – przy określaniu miejsca świadczenia usług, o którym mowa w art. 27 i 28, usługi są identyfikowane za pomocą klasyfikacji statystycznych, jeżeli dla tych usług przepisy ustawy oraz przepisy wykonawcze wydane na jej podstawie powołują symbole statystyczne,
*   art. 27 ust. 2 pkt 3 lit. a obowiązuje w brzmieniu – w przypadku świadczenia usług w dziedzinie kultury, sztuki, sportu, nauki, edukacji oraz usług podobnych do tych usług, takich jak targi i wystawy, a także usług pomocniczych do tych usług – miejscem świadczenia usług jest miejsce, gdzie usługi są faktycznie świadczone, z zastrzeżeniem art. 28.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, ul. Ratajczaka 10/12, 61-815 Poznań po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.