Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPB2/436-195/10-5/MK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2010-12-16
Teza: 1. Czy sposób przekazania kwoty 250 000 zł tytułem darowizny polegający na bezpośrednim przelaniu kwoty, co do której wierzycielem była matka Wnioskodawczyni (darczyńca) na konto Wnioskodawczyni (wierzyciela na podstawie umowy darowizny) przez dłużniczkę darczyńcy – nabywcę nieruchomości był wystarczający w świetle uregulowania przepisu art. 4a pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn? 2. Czy można przyjąć w opisanym stanie faktycznym, iż strony umowy darowizny mogą prawidłowo udokumentować przekazanie darowizny środków pieniężnych, kiedy de facto brak jest dokumentu bankowego dowodzącego, iż darczyńca przekazała jakąkolwiek kwotę obdarowanemu?
Słowa kluczowe: darowizna; dokumentacja; dokumentowanie; środek-środki pieniężne
Przepisy: [PSD] Ustawa o podatku od spadków i darowizn-Rozdział 1; [PSD] Ustawa o podatku od spadków i darowizn-Rozdział 1-art. 4

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 3 września 2010 r. (data wpływu 10 września 2010 r.), uzupełnionym w dniu 29 listopada 2010 r. (data wpływu 2 grudnia 2010 r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od spadków i darowizn w zakresie opodatkowania darowizny środków pieniężnych – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 10 września 2010 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od spadków i darowizn w zakresie opodatkowania darowizny środków pieniężnych.

Z uwagi na fakt, że przedmiotowy wniosek nie spełniał wymogów określonych w art. 14b § 3 oraz art. 14f § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, pismem z dnia 22 listopada 2010 r., nr ILPB2/436-195/10-2/MK Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów wezwał Wnioskodawczynię do uzupełnienia wniosku w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania.

Jednocześnie poinformowano Zainteresowaną, że stosownie do postanowień art. 139 § 4 w zw. z art. 14d Ordynacji podatkowej, okresu oczekiwania między wezwaniem przez organ a uzupełnieniem wniosku przez Wnioskodawczynię nie wlicza się do trzymiesięcznego terminu przewidzianego na wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego.

Wezwanie wysłano w dniu 22 listopada 2010 r. (skuteczne doręczenie nastąpiło w dniu 24 listopada 2010 r.), zaś w dniu 2 grudnia 2010 r. (data nadania: 29 listopada 2010 r.) do tut. Organu wpłynęła odpowiedź na ww. wezwanie, w której Wnioskodawczyni uzupełniła ww. wniosek.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

W dniu 8 marca 2010 r. Wnioskodawczyni zawarła ze swoją matką - jako darczyńcą - umowę darowizny kwoty 250 000 zł. Przedmiotowa umowa została zawarta na piśmie jednak bez zachowania formy aktu notarialnego. Tego samego dnia, działając jako pełnomocnik swojej matki, Wnioskodawczyni sprzedała, za cenę 250 000 zł, lokal mieszkalny stanowiący odrębną nieruchomość. Strony umowy ustaliły, że kwota 249 000 zł (po potrąceniu uiszczonej wcześniej, do rąk Wnioskodawczyni kwoty 1000 zł) przekazana zostanie na Jej konto. Planując zawarcie ww. umowy sprzedaży - strony umowy darowizny ustaliły, że cena sprzedaży lokalu należna sprzedającej zostanie odebrana przez Wnioskodawczynię stanowiąc jednocześnie wypłatę ww. kwoty tytułem darowizny. Jako realizacja ustaleń obu ww. umów w dniu 8 marca 2010 r. na konto Wnioskodawczyni wpłynęła kwota 249 000 zł. Jak wskazała Wnioskodawczyni opisana wyżej darowizna nie była pierwszą jaką otrzymała od swojej matki, bowiem 21 stycznia 2008 r. nabyła pod tym samym tytułem nieruchomości, o powierzchni 0,6080 ha.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

1.  Czy w sytuacji opisanej we wniosku sposób przekazania kwoty 250 000 zł tytułem darowizny polegający na bezpośrednim przelaniu kwoty, co do której wierzycielem był darczyńca, na konto Wnioskodawczyni (wierzyciela z tytułu zawartej umowy darowizny) przez dłużnika darczyńcy, tj. nabywcę mieszkania - był wystarczający w świetle uregulowania przepisu art. 4a pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn?
2.  Czy można przyjąć w opisanym stanie faktycznym, iż strony umowy darowizny mogą prawidłowo udokumentować przekazanie darowizny - środków pieniężnych kiedy de facto brak jest dokumentu bankowego dowodzącego, iż darczyńca przekazał jakąkolwiek kwotę obdarowanemu?

Zdaniem Wnioskodawczyni, przekazanie kwoty darowizny (sumy pieniężnej) w opisanym we wniosku stanie faktycznym jest prawidłowe. Nabywca mieszkania przekazując, zgodnie z dyspozycją stron umowy kupna-sprzedaży, cenę sprzedaży bezpośrednio na konto Wnioskodawczyni zwolnił darczyńcę ze zobowiązania jakie posiadał wobec obdarowanego, a wynikającego z umowy darowizny. Dokonując takich rozporządzeń darczyńca dysponował przecież własnymi środkami pozostającymi w tym czasie jeszcze w dyspozycji nabywcy lokalu. Zastosowana w opisywanym przypadku transakcja polegająca na zwolnieniu osoby z długu wobec innej osoby przez osobę trzecią pozostającą dłużnikiem osoby zwalnianej jest znana prawu cywilnemu i całkowicie z nim zgodna. Przyjąwszy dodatkowo, iż wszelkie opisywane okoliczności i fakty są udokumentowane brak jakichkolwiek przesłanek prawnych jak i logicznych do kwestionowania przedstawionej transakcji z punktu widzenia przywołanych powyżej przepisów ustawy o podatku od spadków i darowizn.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t.j. Dz. U. z 2009 r. Nr 93, poz. 768 ze zm.) podatkowi od spadków i darowizn podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem m.in. darowizny.

Art. 5 ww. ustawy stanowi, iż obowiązek podatkowy ciąży na nabywcy własności rzeczy i praw majątkowych. Natomiast na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy obowiązek podatkowy powstaje – przy nabyciu w drodze darowizny - z chwilą złożenia przez darczyńcę oświadczenia w formie aktu notarialnego, a w razie zawarcia umowy bez zachowania przewidzianej formy - z chwilą spełnienia przyrzeczonego świadczenia; jeżeli ze względu na przedmiot darowizny przepisy wymagają szczególnej formy dla oświadczeń obu stron, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą złożenia takich oświadczeń.

Według art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn, opodatkowaniu podlega nabycie przez nabywcę od jednej osoby, własności rzeczy i praw majątkowych o czystej wartości przekraczającej kwotę wolną w wysokości 9 637 zł, jeżeli nabywcą jest osoba zaliczona do I grupy podatkowej. W myśl art. 14 ust. 2 ww. ustawy zaliczenie do grupy podatkowej następuje według osobistego stosunku nabywcy do osoby, od której lub po której zostały nabyte rzeczy i prawa majątkowe. Zgodnie z art. 14 ust. 3 pkt 1 ww. ustawy do I grupy podatkowej zalicza się: małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, zięcia, synową, rodzeństwo, ojczyma, macochę i teściów.

Jednakże zgodnie z art. 4a ust.1 ustawy o podatku od spadków i darowizn, zwalnia się od podatku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych przez małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę, jeżeli:

1.  zgłoszą nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego powstałego na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 2-8 i ust. 2, a w przypadku nabycia w drodze dziedziczenia w terminie 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, z zastrzeżeniem ust. 2 i 4, oraz
2.  udokumentują - w przypadku gdy przedmiotem nabycia tytułem darowizny lub polecenia darczyńcy są środki pieniężne, a wartość majątku nabytego łącznie od tej samej osoby w okresie 5 lat, poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, doliczona do wartości rzeczy i praw majątkowych ostatnio nabytych, przekracza kwotę określoną w art. 9 ust. 1 pkt 1 (tj. dla I grupy podatkowej 9 637 zł) - ich otrzymanie dowodem przekazania na rachunek bankowy nabywcy albo jego rachunek prowadzony przez spółdzielczą kasę oszczędnościowo-kredytową lub przekazem pocztowym.

Zgłoszenie o nabyciu własności rzeczy i praw majątkowych winno być dokonane na formularzu SD-Z2 określonym przez Ministra Finansów w rozporządzeniu z dnia 18 grudnia 2006 r. w sprawie zgłoszenia o nabyciu własności rzeczy i praw majątkowych (Dz. U. Nr 243, poz. 1762 ze zm.).

W przypadku niespełnienia warunków, o których mowa w ust. 1 i 2, przedmiotowe nabycie podlega opodatkowaniu na ogólnych zasadach określonych dla nabywców zaliczonych do I grupy podatkowej - art. 4a ust. 3 ww. ustawy.

Z kolei w myśl art. 4a ust. 4 przedmiotowej ustawy obowiązek zgłoszenia nie obejmuje przypadków jedynie, gdy:

1.  wartość majątku nabytego łącznie od tej samej osoby lub po tej samej osobie w okresie 5 lat, poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, doliczona do wartości rzeczy i praw majątkowych ostatnio nabytych, nie przekracza kwoty określonej w art. 9 ust. 1 pkt 1 lub
2.  gdy nabycie następuje na podstawie umowy zawartej w formie aktu notarialnego.

W cytowanych przepisach nie zostały wyszczególnione ani rodzaj, czy charakter darowanych składników majątku objętych zwolnieniem, ani sposób, czy czas ich użytkowania jak również ich maksymalna wartość. Dla skorzystania ze zwolnienia nie ma więc znaczenia wartość majątku jaki będzie przedmiotem darowizny. Należy jednak mieć na uwadze, że podstawowym kryterium uprawniającym do skorzystania ze zwolnienie, o którym mowa w art. 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn jest zakwalifikowanie obdarowanego jako jednej z osób wymienionych w tym przepisie oraz, w przypadku darowizny środków pieniężnych dokonanej bez zachowania formy aktu notarialnego, spełnienie dyspozycji zawartej w art. 4a ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że w dniu 8 marca 2010 r. została zawarta pisemna umowa darowizny bez zachowania formy aktu notarialnego. Zgodnie z postanowieniami tej umowy matka Wnioskodawczyni zobowiązała się do przekazania na Jej rzecz kwoty 250 000 zł. Jednocześnie, w zawartej tego samego dnia umowie sprzedaży nieruchomości matka Wnioskodawczyni wyraziła zgodę, aby nabywca kwotę 249 000 zł (kwota 1 000 zł została przekazana do rąk Wnioskodawczyni wcześniej) należną z tytułu sprzedaży nieruchomości, przelał na konto Zainteresowanej tytułem wykonania umowy darowizny. Powyższe nastąpiło również w dniu 8 marca 2010 r.

Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że stanowisko Wnioskodawczyni, w zakresie sposobu udokumentowania otrzymanej od matki darowizny jest prawidłowe. Tutejszy organ pragnie jednak podkreślić, że dotyczy to tylko kwoty, która została przelana przez nabywcę nieruchomości na konto bankowe Wnioskodawczyni, tj. 249 000 zł.

Natomiast w odniesieniu do kwoty 1000 zł wyjaśnić należy co następuje.

Jak wynika z przedstawionego we wniosku opisu sprawy, w 2008 r. (a więc w ciągu pięciu lat przed dokonaniem ostatniej darowizny) matka Wnioskodawczyni darowała jej nieruchomość. W sytuacji, gdy wartość majątku (darowizn) nabytego łącznie od tej samej osoby (matki) w okresie 5 lat, poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, doliczona do wartości rzeczy i praw majątkowych ostatnio nabytych, przekracza kwotę określoną w art. 9 ust. 1 pkt 1 (9 637 zł), w celu skorzystania ze zwolnienia od podatku, o którym mowa w art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn, obdarowany ma obowiązek udokumentować fakt otrzymania środków pieniężnych dowodem przekazania na swój rachunek bankowy albo rachunek prowadzony przez spółdzielczą kasę oszczędnościowo-kredytową lub przekazem pocztowym. Tymczasem w analizowanej sprawie kwotę 1000 zł Wnioskodawczyni otrzymała do rąk własnych bez pośrednictwa żadnej z ww. instytucji. Jeżeli więc łączna wartość ww. majątku przekracza kwotę 9 637 zł wówczas kwota 1000 zł nie korzysta z przedmiotowego zwolnienia.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.