Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB3/423-302/09-5/AG
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2009-08-19
Teza: Czy powstaje przychód oraz jak ustalić dla celów podatkowych koszt nabycia certyfikatów inwestycyjnych objętych za akcje lub udziały (aport z pyt. 1) wniesione przez Podatnika do funduszu inwestycyjnego? — czy ewentualny dochód należy rozpoznać jako różnicę w wartości nominalnej wnoszonego do funduszu inwestycyjnego pakietu akcji/udziałów i wartością nominalną obejmowanych certyfikatów, czy też różnicę w wartości godziwej (rynkowej) wnoszonych akcji/udziałów i wartości nominalnej obejmowanych certyfikatów? a) czy w przypadku likwidacji funduszu inwestycyjnego uzyskane z tej likwidacji kwoty stanowią przychód Podatnika podlegający opodatkowaniu na podstawie art. 12 ust. 4 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych?
Słowa kluczowe: akcja; certyfikaty-certyfikat inwestycyjny; fundusz-fundusz inwestycyjny; koszt; likwidacja; nabycie; przychód-powstanie przychodu; udział; wartość-wartość nominalna; wartość-wartość rynkowa
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 1-art. 7; [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 2-art. 12; [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 3-art. 15; [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 3-art. 16

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki, przedstawione we wniosku z dnia 25.05.2009r. (data wpływu 27.05.2009r.), uzupełnionym na wezwanie z dnia 24.06.2009r. nr IPPB3/423-302/09-2/AG pismem z dnia 06.07.2009r. (data nadania 06.07.2009r., data wpływu 09.07.2009r.), w sprawie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych odnośnie podatkowych skutków związanych z certyfikatami inwestycyjnymi (pytanie oznaczone numerem 2-2a) - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 27.05.2009r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie podatkowych skutków odnośnie podatkowych skutków związanych z certyfikatami inwestycyjnymi.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Kapitał zakładowy Podatnika ma zostać podwyższony przez Wspólnika w drodze wniesienia aportu w postaci akcji/udziałów spółki trzeciej, które na zgromadzeniu wspólników/ akcjonariuszy tej spółki trzeciej dają bezwzględna większość w kapitale zakładowym oraz taką samą ilość głosów.

Następnie Podatnik zamierza tak nabyty aport - posiadane aktywa w postaci akcji/udziałów w spółkach dających bezwzględną większość w kapitale oraz taką samą % ilość głosów na zgromadzeniu - wnieść do funduszu inwestycyjnego zamkniętego zgodnie z art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych (Dz. U. z 2004 r. nr 146 poz. 1546) i w ten sposób pokryć cenę obejmowanych certyfikatów inwestycyjnych, przy czym wartość obejmowanych certyfikatów będzie tożsama z ujętą w księgach rachunkowych Podatnika wartością przywołanych aktywów.

Podatnik rozważa także:

1.  zbycie w przyszłości certyfikatów inwestycyjnych objętych w ramach powyższej procedury i przekazanie tych kwot w ramach udziału w zysku na rzecz wspólnika, bądź
2.  otrzymanie kwot/części majątku z likwidacji funduszu (o ile będzie prowadzona likwidacja tej osoby prawnej) oraz przekazanie przypadającej Podatnikowi części majątku z likwidacji funduszu - otrzymanych przez Podatnika kwot na rzecz Wspólnika w formie udziału w zysku - dywidendy.

W związku z powyższym, spółka wniosła m.in. o udzielenie odpowiedzi na pytanie (oznaczone numerem 2-2a):

1.  czy powstaje przychód oraz jak ustalić dla celów podatkowych koszt nabycia certyfikatów inwestycyjnych objętych za akcje lub udziały (aport z pyt. 1) wniesione przez Podatnika do funduszu inwestycyjnego?

— czy ewentualny dochód należy rozpoznać jako różnicę w wartości nominalnej wnoszonego do funduszu inwestycyjnego pakietu akcji/udziałów i wartością nominalną obejmowanych certyfikatów, czy też różnicę w wartości godziwej (rynkowej) wnoszonych akcji/udziałów i wartości nominalnej obejmowanych certyfikatów?

1.  czy w przypadku likwidacji funduszu inwestycyjnego uzyskane z tej likwidacji kwoty stanowią przychód Podatnika podlegający opodatkowaniu na podstawie art. 12 ust. 4 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych?

Stanowisko wnioskodawcy, w zakresie wskazanym wyżej.

Zdaniem Podatnika, objęcie certyfikatów inwestycyjnych za udziały/akcje dające bezwzględną większość w kapitale i dające taką samą liczbę głosów na zgromadzeniu spółki trzeciej, uprzednio wniesione Podatnikowi w ramach aportu, za które Podatnik wydał udziały Wspólnikowi, jest wydarzeniem neutralnym podatkowo dla Podatnika.

W szczególności nie powstanie po stronie Podatnika dochód z tytułu objęcia certyfikatów w zamian za wniesione akcje/udziały. Taka sytuacja zaistnieje zarówno w odniesieniu do przypadku, gdy wartość godziwa aportu znajduje odzwierciedlenie w wielkości kapitału zakładowego (wartości nominalnej obejmowanych udziałów/akcji), jak i w przypadku gdy tworzone jest równocześnie agio (wartość nominalna obejmowanych udziałów/akcji nie równa się wartości aportu‚ a cały uprzedni przedmiot aportu stanowi „zapłatę” za obejmowane w zamian certyfikaty inwestycyjne Funduszu.

Przychód podatkowy powstanie natomiast w momencie sprzedaży certyfikatów inwestycyjnych lub uzyskania części majątku z likwidacji tej osoby prawnej. W celu ustalenia dochodu do opodatkowania z tytułu sprzedaży certyfikatów inwestycyjnych Podatnik powinien ustalić dla celów podatkowych koszt nabycia tych certyfikatów w wysokości historycznego kosztu nabycia akcji lub udziałów wniesionych do funduszu w zamian za objęte certyfikaty inwestycyjne, w przypadku wnoszenia ich Podatnikowi w ramach aportu - koszt ich nabycia równy będzie zapisom ich wartości w księgach podatnika na dzień ich wniesienia.

Zgodnie z ustawą z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych (Dz. U. z 2004 r. nr 146 poz. 1546 ze zm.), możliwe jest wniesienie do funduszu wpłat w postaci papierów wartościowych lub udziałów w spółkach z ograniczoną odpowiedzialnością. Zgodnie z art. 28 ust. 2 tej ustawy, w przypadku wpłat do Funduszu inwestycyjnego, dokonywanych w innych niż zdematerializowane papierach wartościowych lub w udziałach w spółkach z ograniczoną odpowiedzialnością, osoba zapisująca się na certyfikaty inwestycyjne przenosi w drodze umowy, zgodnie z odrębnymi przepisami, prawa z tych papierów lub udziałów na towarzystwo oraz składa u depozytariusza kopię tej umowy, a w przypadku papierów wartościowych, także te papiery lub, jeżeli papiery wartościowe nie mają formy dokumentu, dokument potwierdzający ich posiadanie wydany na podstawie właściwych przepisów. Powyższa operacja nie jest rodzajem aportu, bowiem instytucja aportu jest swoistą instytucją prawa handlowego, gdzie aport (wkład niepieniężny) wnoszony jest na pokrycie kapitału zakładowego spółki kapitałowej. W związku z powyższym, wniesienie papierów wartościowych do Funduszu przyjmuje swoistą dla ustawy o funduszach inwestycyjnych formę wpłaty do funduszu nieuregulowaną bezpośrednio w innych aktach prawnych, jak np. kodeks cywilny. Nie mieści się również w definicji wkładu niepieniężnego (aportu), o której mowa w ustawie o podatku dochodowym od osób prawnych z uwagi na fakt, iż przepisy podatkowe odnoszą się tym zakresie wyłącznie do wkładów niepieniężnych do spółek kapitałowych lub spółdzielni. W konsekwencji Podatnik nie rozpoznaje przychodu w dacie objęcia certyfikatów w funduszu w zamian za przenoszone akcje lub udziały.

Przychód podatkowy powstanie natomiast w momencie sprzedaży certyfikatów inwestycyjnych przez Podatnika. Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych nie rozróżnia też form opłacenia certyfikatów inwestycyjnych emitowanych przez Fundusze inwestycyjne zamknięte tworzone na podstawie przepisów ustawy o funduszach inwestycyjnych z uwagi na fakt, iż przepisy podatkowe odrębnie regulują wyłącznie wkłady niepieniężne do spółek kapitałowych lub spółdzielni.

Jednocześnie wydatki na nabycie udziałów/akcji, za które objęto certyfikaty są jednak kosztem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia jednostek uczestnictwa w Funduszach kapitałowych albo umorzenia jednostek uczestnictwa w funduszach kapitałowych. Stąd zdaniem Podatnika wydatki na objęcie, w szczególności, papierów wartościowych jakimi są certyfikaty inwestycyjne stanowią koszt uzyskania przychodu dopiero w momencie odpłatnego zbycia lub wykupu takich papierów wartościowych.

Z uwagi na fakt, iż przedmiotowe certyfikaty inwestycyjne Podatnik nabędzie w formie wniesienia do Funduszu inwestycyjnego akcji lub udziałów, koszt nabycia certyfikatów inwestycyjnych należy ustalić na podstawie wydatków faktycznie poniesionych na nabycie akcji lub udziałów wniesionych do funduszu, za które objęto certyfikaty stosownie do treści art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, zgodnie z którą kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1 ustawy.

W świetle przedstawionego zdarzenia przyszłego, stwierdzam co następuje.

Kwestie dotyczące nabywania jednostek uczestnictwa lub certyfikatów inwestycyjnych reguluje ustawa z dnia 27.05.2004r. o funduszach inwestycyjnych, dalej zwaną UFI (Dz. U. Nr 146, poz. 1546 ze zm.). Zgodnie z art. 3 ust. 1 w/w ustawy, fundusz inwestycyjny jest osobą prawną, której wyłącznym przedmiotem działalności jest lokowanie środków pieniężnych zebranych w drodze publicznego, a w przypadkach określonych w ustawie również niepublicznego, proponowania nabycia jednostek uczestnictwa albo certyfikatów inwestycyjnych, w określone w ustawie papiery wartościowe, instrumenty rynku pieniężnego i inne prawa majątkowe.

Zgodnie z art. 7 UFI wpłaty do funduszu są dokonywane w formie pieniężnej. Zamiast wpłaty w formie pieniężnej jest jednak możliwe wniesienie zdematerializowanych papierów wartościowych, jeżeli statut funduszu tak stanowi lub innych niż zdematerializowane papiery wartościowe lub udziałów w spółkach z ograniczoną odpowiedzialnością, jeżeli ustawa lub statut funduszu tak stanowią.

Zgodnie z art. 28 ust. 2 w/w ustawy w przypadku wpłat do funduszu inwestycyjnego, dokonywanych w innych niż zdematerializowane, papierach wartościowych (m.in. w akcjach) lub w udziałach w spółkach z ograniczoną odpowiedzialnością, osoba zapisująca się na certyfikaty inwestycyjne przenosi, w drodze umowy, zgodnie z odrębnymi przepisami, prawa z tych papierów lub udziałów na towarzystwo funduszy inwestycyjnych.

Ponadto, w przypadku dokonywania wpłat na certyfikaty inwestycyjne papierami wartościowymi (m.in. akcjami) lub udziałami w spółkach z ograniczoną odpowiedzialnością wyceniane są one według metody przyjętej przez fundusz dla wyceny aktywów netto, zgodnie z art. 128 ustawy o funduszach inwestycyjnych. W momencie wniesienia papierów wartościowych (m.in. akcji) lub udziałów w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością do funduszu ustalana jest ich wartość pieniężna, która stanowi de facto cenę, po której owe papiery są zbywane.

Powołane regulacje ustawy o funduszach inwestycyjnych wskazują, iż wpłata do funduszu inwestycyjnego w postaci papierów wartościowych (m.in. akcji lub udziałów) stanowi szczególną formę ich zbycia. Przemawia za tym fakt, iż w odniesieniu do udziałów w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością, wniesienie ich do funduszu związane będzie z obowiązkiem zachowania wymogów przewidzianych przepisami Kodeksu spółek handlowych, regulujących m.in. kwestię formy prawnej zbycia udziałów w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością (art.180 Ksh), jak i również zawiadomienia spółki o fakcie zbycia udziałów (art.187 § 1 Ksh).

Reasumując, poprzez wniesienie papierów wartościowych (m.in. akcji) lub udziałów w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością do funduszu inwestycyjnego, w zamian za jednostki uczestnictwa, dochodzi do ich zbycia na rzecz funduszu oraz do jednoczesnego nabycia innych papierów wartościowych – jednostek uczestnictwa. Stosownie do tego należy ocenić skutki tej transakcji w świetle ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Nie można zatem podzielić zdania Spółki, że w przypadku wpłaty do funduszu inwestycyjnego dokonanej w formie wniesienia papierów wartościowych w postaci akcji lub udziałów, dochód do opodatkowania, wynikający z różnicy wartości zbywanych praw oraz kosztów uzyskania przychodu, powstanie dopiero w momencie zbycia lub uzyskania części majątku z likwidacji funduszu.

Rozpatrując konsekwencje podatkowe transakcji nabycia oraz sprzedaży certyfikatów inwestycyjnych należy mieć na względzie art. 7 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 15 lutego 1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz. U. z 2000r. Nr 54, poz. 654 ze zm.), zgodnie z którym, przedmiotem opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych jest dochód, rozumiany jako nadwyżka przychodów nad kosztami ich uzyskania, osiągnięta w roku podatkowym. Przychodami, zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, są przede wszystkim otrzymane pieniądze i wartości pieniężne w tym również różnice kursowe.

Natomiast kosztami uzyskania przychodów stosownie do art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1.

Powyższe oznacza, że wszystkie poniesione wydatki, po wyłączeniu wydatków enumeratywnie wymienionych w przywołanym art. 16 ust. 1 ustawy, stanowić mogą koszty uzyskania przychodu, o ile pozostają w związku przyczynowo-skutkowym z osiąganymi przychodami, w tym służą zachowaniu albo zabezpieczeniu funkcjonowania źródła przychodów. Kosztami uzyskania przychodów są zarówno koszty bezpośrednio, jak i pośrednio związane z uzyskiwanymi przychodami, dotyczące całokształtu działalności podatnika, związane z funkcjonowaniem firmy.

Jednocześnie na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych wyłączone zostały z kosztów uzyskania przychodów wydatki na objęcie lub nabycie udziałów albo wkładów w spółdzielni, udziałów albo akcji w spółce oraz innych papierów wartościowych, a także wydatki na nabycie tytułów uczestnictwa lub jednostek uczestnictwa w funduszach kapitałowych; wydatki takie są jednak kosztem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia tych wkładów, udziałów, akcji oraz innych papierów wartościowych, w tym z tytułu wykupu przez emitenta papierów wartościowych, a także z odkupienia tytułów uczestnictwa lub jednostek uczestnictwa w funduszach kapitałowych albo umorzenia jednostek uczestnictwa, tytułów uczestnictwa oraz certyfikatów inwestycyjnych w funduszach kapitałowych, z zastrzeżeniem ust. 7e.

Reasumując, wartość pieniężna certyfikatów inwestycyjnych nabywanych przez Spółkę w zamian za akcje lub udziały (otrzymane w ramach aportu wniesionego przez jej wspólnika) stanowić będzie przychód wnioskodawcy na dzień objęcia certyfikatów, zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, z tytułu zbycia tych udziałów/akcji.

Jednocześnie, zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy, powstanie koszt uzyskania przychodu ze zbycia udziałów/akcji w związku z nabyciem certyfikatów inwestycyjnych, w wysokości wydatków poniesionych przez Spółkę na nabycie wniesionych do funduszu akcji/udziałów (równy cenie nabycia tych udziałów/akcji).

Rozpatrując natomiast podatkowe konsekwencje zbycia (umorzenia) tytułów uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych, należy zauważyć, iż kwota uzyskana przez Spółkę ze zbycia certyfikatów inwestycyjnych lub z tytułu likwidacji funduszu inwestycyjnego, stanowić będzie przychód podatkowy (art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych), zaś poniesione przez wnioskodawcę wydatki na nabycie tych certyfikatów będą stanowić koszty uzyskania przychodu (art. 16 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy). Do typowych kosztów warunkujących nabycie tytułów uczestnictwa zaliczyć należy zapłaconą cenę za certyfikaty inwestycyjne (odpowiadającą rynkowej wartości akcji lub udziałów w zamian za które objęto certyfikaty) oraz inne koszty bezpośrednio związane z tym zakupem (opłaty notarialne, prowizje biura maklerskiego itp.).

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego, za kresie pytania oznaczonego numerem 2-2a, uznaje się za nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.