Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPB3/423-620/10-2/GC
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2010-10-14
Teza: Czy przyszłe odsetki uzyskane przez Spółdzielnię na rachunku bieżącym, uzyskane przez Spółdzielnię w ramach gospodarki zasobami mieszkaniowymi i przeznaczone na cele związane z utrzymaniem tych zasobów, będą podlegać opodatkowaniu podatkiem od osób prawnych?
Słowa kluczowe: lokaty; odsetki; spółdzielnie-spółdzielnie mieszkaniowe; zasób-gospodarowanie zasobami mieszkaniowymi; zwolnienie-zwolnienie przedmiotowe
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 4

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółdzielni, przedstawione we wniosku z dnia 09 lipca 2010 r. (data wpływu 15.07.2010 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie zwolnienia przedmiotowego odsetek bankowych powstających na bieżącym rachunku bankowym – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 15 lipca 2010 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie zwolnienia przedmiotowego odsetek bankowych, powstałych:

*   na bieżącym rachunku bankowym,
*   na rachunku bankowym typu overnight,
*   od lokat bankowych.

W przedmiotowym wniosku przedstawiony został następujący opis zdarzenia przyszłego.

Spółdzielnia funkcjonuje w oparciu o ustawę o spółdzielniach mieszkaniowych. Cele i przedmiot działania jest zgodny z art. 1 powołanej ustawy.

Spółdzielnia prowadzi podział uzyskiwanych funduszy ze względu na źródło ich pochodzenia. Osobne konta służą gromadzeniu kwot z opłat i czynszów z lokali mieszkalnych i z lokali użytkowych. W obu przypadkach środki są przeznaczane na utrzymanie zasobów mieszkaniowych.

Spółdzielnia, w ramach gospodarki zasobami mieszkaniowymi zamierza uzyskać, od kwot z lokali mieszkalnych, odsetki z racji prowadzenia bieżących rachunków bankowych, odsetki naliczane przez noc (tzw. „overnight”) i odsetki z lokat krótkookresowych.

Poza tym Spółdzielnia nie prowadzi i nie zamierza prowadzić żadnej działalności, w szczególności działalności gospodarczej.

W związku z powyższym zadano następujące pytania.

1.  Czy przyszłe odsetki uzyskane przez Spółdzielnię na rachunku bieżącym, uzyskane przez Spółdzielnię w ramach gospodarki zasobami mieszkaniowymi i przeznaczone na cele związane z utrzymaniem tych zasobów, będą podlegać opodatkowaniu podatkiem od osób prawnych?
2.  Czy przyszłe odsetki naliczane przez noc (tzw. „overnight”), które będą uzyskane przez Spółdzielnię w ramach gospodarki zasobami mieszkaniowymi i przeznaczone na cele związane z utrzymaniem tych zasobów, będą podlegać opodatkowaniu podatkiem od osób prawnych?
3.  Czy przyszłe odsetki od lokat bankowych uzyskane przez Spółdzielnię w ramach gospodarki zasobami mieszkaniowymi i przeznaczone na cele związane z utrzymaniem tych zasobów będą podlegać opodatkowaniu podatkiem od osób prawnych?

Przedmiotem niniejszej interpretacji indywidualnej jest odpowiedź na pytanie 1. Wniosek Spółki w zakresie pytania 2 i 3 został rozpatrzony odrębną interpretacją indywidualną wydaną w dniu 14 października 2010 r. nr ILPB3/423-620/10-3/GC i nr ILPB3/423-620/10-4/GC.

Zdaniem Wnioskodawcy, zarówno odsetki, które będą uzyskiwane od kwot zgromadzonych na bieżącym rachunku bankowym, te naliczane przez noc i te pochodzące z lokat bankowych, będą stanowić przychody z „gospodarki zasobami mieszkaniowymi”. Co za tym idzie, obejmie je zwolnienie od podatku dochodowego od osób prawnych.

Uzasadnienie.

1\. Przedmiot zwolnienia z podatku dochodowego od osób prawnych.

W pierwszym rzędzie należy, w opisanym stanie faktycznym, oddzielić dwie kwestie - prowadzoną przez Spółdzielnię gospodarkę funduszami uzyskiwanymi z gospodarki lokalami mieszkaniowymi i lokalami użytkowymi.

W sprawie kwot uzyskiwanych z gospodarki lokalami użytkowymi Spółdzielnia uznaje praktykę organów podatkowych korespondującą jasno z treścią przepisu art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, określając je jako niezwolnione z podatku dochodowego od osób prawnych.

Dyspozycja przedstawionego przepisu wskazuje na konkretne kryteria pozwalające na zastosowanie zwolnienia: źródło pochodzenia i przeznaczenie. Dopiero łączne spełnienie tych dwóch warunków daje Spółdzielni prawo do zastosowania zwolnienia.

W związku z powyższym, środki uzyskiwane z gospodarki lokalami użytkowymi, jako niemieszczące się w pojęciu „gospodarki zasobami mieszkaniowymi”, nie spełniają tych warunków. Co za tym idzie, również odsetki od tak uzyskanych kwot nie mogą podlegać zwolnieniu.

Spółdzielnia, jak przedstawiono w stanie faktycznym, rozdziela uzyskiwane środki na kontach bankowych, wykorzystując właśnie kryterium pochodzenia w celu uniknięcia nieprawidłowości.

Dlatego właśnie pytania Spółdzielni dotyczą drugiej kategorii dochodów, z gospodarki lokalami mieszkaniowymi, uznając powyższą kwestię za wyjaśnioną.

2\. Zakres regulacji art. 17 pkt 1 ust. 44 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

W świetle przepisu ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych należy ocenić dwie kwestie: źródło i przeznaczenie uzyskiwanych funduszy. Jak wskazano w stanie faktycznym, Spółdzielnia finansuje uzyskanymi środkami utrzymanie zasobów mieszkaniowych, w tym konkretnym przypadku, na fundusz remontowy. Można w takim razie stwierdzić spełnienie przesłanki przeznaczenia.

To ocena źródła stanowi materię kluczową dla prawidłowej analizy przedstawionej sytuacji.

Ustawodawca w omawianym przepisie używa określenia „gospodarka zasobami mieszkaniowymi”, nie definiując samego pojęcia „gospodarki”. Zgodnie ze Słownikiem Języka Polskiego PWN, to nic innego jak „zarządzanie”, „rozporządzanie”.

Praktyka organów podatkowych wydaje się definiować ten zwrot dużo węziej, ograniczając się do pobierania opłat i kar, jak również związanymi z nimi odsetek za zwłokę. Taka interpretacja przepisów zdaję się przeczyć zasadzie racjonalnego prawodawcy, stanowiącej postawę wykładni przepisów prawa.

*   Podobnie Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w orzeczeniu z dnia 9 września 2009 r. (sygn. SA/Wr 1154/09).

Konkretyzując, w omawianym artykule, ustawodawca użył określenia „gospodarki” nie bez przyczyny. Gdyby chodziło zaledwie o opłaty i kary, z pewnością te określenia znalazłyby się w dyspozycji omawianego przepisu. Mamy tam jednak pojęcie znacznie szersze. „Gospodarka” obejmuje szereg dużo dalej idących aktywności, niż tylko proste pobieranie opłat. Nie można bowiem utożsamiać dochodów z „zasobów mieszkaniowych” z dochodami z „gospodarki zasobami mieszkaniowymi”.

Ewolucja omawianej regulacji wskazuje na znaczące zmiany w zakresie wzajemnej relacji źródła i przeznaczenia uzyskiwanych funduszy. Poza wszelką wątpliwością pozostaje intencja ustawodawcy w kwestii zaostrzania wymogów w tym zakresie. Pojęcie „gospodarki” pozostaje natomiast praktycznie niezmienione, wskazując na wysoką prawidłowość użytego sformułowania. Pozwala ono bowiem adaptować praktykę organów podatkowych i sądów do zmieniających się realiów rynkowych, bez konieczności każdorazowej zmiany zbyt szczegółowej regulacji.

*   Takie wnioski można wyciągnąć na podstawie porównania pojęcia „gospodarki” z orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego o. z. w Gdańsku z dnia 7 lutego 1996 r. (sygn. SA/Gd 440/95) i powołanego wcześniej orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 21 października 2008 r. (sygn. I SA/Wr 342/08).

Takie rozwiązanie należy uznać za wysoce prawidłowe w świetle roli jaką ustawodawca przyznaje spółdzielniom. Są one bowiem tworem o charakterze społecznym, wspólnotowym, mającym zapewnić swoim członkom pozycję lepszą niż tą jaką mogłyby one osiągnąć indywidualnie. Z jednej strony obejmuje to ochronę ich interesów, z drugiej poprawę i ulepszanie warunków życia. Doniosła rola spółdzielni w realizowaniu tych zadań została podkreślona przez ustawodawcę w szczególnej ochronie prawnej i uprzywilejowaniu spółdzielni. Jedną z tych form jest zwolnienie przedmiotowo - podmiotowe z podatku od osób prawnych.

W związku z powyższym, w rozumieniu Spółdzielni, brak podstaw zarówno wynikających z wykładni językowej jak i celowościowej do zawężania rozumienia pojęcia „gospodarki”. Wręcz przeciwnie, ocena intencji ustawodawcy w całokształcie regulacji dotyczących spółdzielni skłania do interpretowania tego zwrotu w sposób ścisły, pozwalający jednocześnie spółdzielniom efektywnie realizować postawione przed nimi zadania natury społecznej.

3\. Odsetki na rachunku bieżącym.

Jak przedstawiono w stanie faktycznym, Spółdzielnia planuje uzyskiwać dochody z tytułu odsetek od środków pieniężnych zgromadzonych na bieżącym rachunku bankowym. Przedmiotowe odsetki będą dochodem z gospodarki zasobami mieszkaniowymi i będą pochodzić z opłat (zaliczek) wnoszonych przez członków wspólnoty dotyczących wykorzystania zasobów mieszkaniowych. Rzeczone odsetki będą przeznaczane na cele związane z utrzymaniem zasobów mieszkaniowych. W powyższej sytuacji, zgodnie z wykładnią art. 17 ust. 1 pkt 44 należy uznać, że uzyskany w ten sposób dochód będzie podlegać zwolnieniu od podatku dochodowego od osób prawnych.

*   Takie stanowisko wyraził Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu w interpretacji indywidualnej z dnia 21 marca 2008 r. (sygn. ILPB3/423-40/08-4/MM).

Wskazany powyżej zakres definicyjny „gospodarki zasobami mieszkaniowymi” obejmuje podejmowanie racjonalnych działań, mających na celu utrzymanie i rozwój zasobów mieszkaniowych. Rozwój praktyki w tym zakresie obejmuje dbałość o fundusze uzyskane z zasobów mieszkaniowych - czyli sumy kwot z opłat i zaliczek wpłacanych przez członków wspólnoty. Umieszczenie tych funduszy na koncie bankowym stanowi przejaw racjonalnego gospodarowania - jako forma zabezpieczenia i ochrony przed inflacją. Jednocześnie jest to odpowiedź na tendencje rynkowe - informatyzację społeczeństwa i przyspieszenie obrotu gospodarczego. Konto bankowe pozwala na dużo łatwiejszy pobór opłat od członków, jak również na szybsze załatwianie spraw z kontrahentami. Trudno dziś sobie wyobrazić spółdzielnię mieszkaniową, która zgromadzone fundusze trzyma w kasie pancernej w biurze zarządu.

Powyższe argumenty przemawiają za uznaniem przyszłych dochodów z odsetek z bieżącego konta bankowego za element gospodarki zasobami mieszkaniowymi a co za tym idzie, za zwolnione z podatku dochodowego od osób prawnych.

*   Podobnie Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji indywidualnej z dnia 8 stycznia 2009 r. (sygn. IPPB3/423-1458/08-2/ECH),
*   Podobnie Minister Finansów w zmianie interpretacji indywidualnej z dnia 9 grudnia 2009 r. (sygn. DD6/8213/166/MNX/08/PK-433).

4\. Odsetki naliczane przez noc.

Spółdzielnia w ramach „gospodarki zasobami mieszkaniowymi” planuje korzystać również z oferty banku w zakresie tzw. overnightów. Mechanizm tego produktu bankowego jest prosty. Polega na lokowaniu wolnych środków finansowych na rachunku bieżącym klienta na koniec dnia roboczego. Środki te następnego dnia roboczego są zwracane na rachunek bieżący wraz odsetkami. Fundusze zgromadzone na koncie są przez noc zatrzymywane przez bank i nalicza się od nich odsetki. Nie są to znaczne kwoty z racji krótkiego okresu naliczania odsetek.

Mechanizm overnightów jest powszechnie wykorzystywany w stosunku do podmiotów posiadających wystarczająco duże kwoty na kontach bankowych. Sumy te są bowiem i tak niewykorzystane w godzinach nocnych. Operacje bankowe będzie się na nich wykonywać w przedstawionym stanie faktycznym w godzinach pracy Spółdzielni, tzn. w ciągu dnia. Skorzystanie z omawianego produktu bankowego pozwoli na pełniejsze zabezpieczenie zasobów mieszkaniowych Spółdzielni i pozostanie bez negatywnego wpływu na zakres środków jakimi dysponuje Spółdzielnia.

W praktyce więc, lokaty overnight nie różnią się w znaczący sposób (z wyjątkiem stopy oprocentowania) od rachunków bieżących. W jednym i drugim przypadku pochodzenie i przeznaczenie zgromadzonych kwot jest takie samo. Trudno mówić również o znacznych różnicach na płaszczyźnie finansowej. Naliczane kwoty są niewielkie, a mechanizm ich naliczania pozostanie bez wpływu na możliwości dysponowania zgromadzonymi środkami przez Spółdzielnię.

*   Podobnie Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach w interpretacji indywidualnej z dnia 9 lutego 2009 r. (sygn. IBPBI/2/423-1056/08/MO).

W związku z powyższym, należy uznać, że odsetki, które będą uzyskiwane z overnightów powinny podlegać zwolnieniu z podatku dochodowego od osób prawnych.

5\. Odsetki od lokat bankowych.

Spółdzielnia w opisanym stanie faktycznym planuje uzyskiwać również odsetki od kwot zgromadzonych na lokatach bankowych. Pochodzenie i przeznaczenie kwot i odsetek będzie takie samo jak w przedstawionych powyżej przypadkach.

Praktyka organów podatkowych stoi na stanowisku, że dochody z lokat, jako dochody mające charakter finansowy, nie powinny być zwolnione z podatku dochodowego od osób prawnych. Analiza omawianego przepisu nie daje podstaw do takiego uzasadnienia. Ustawodawca w ogóle nie wypowiada się co do charakteru uzyskiwanych z gospodarki zasobami mieszkaniowymi dochodów.

Jednocześnie, hipotetycznie uznając taką wykładnie za prawidłową trudno jednoznacznie odnieść się do omówionych powyżej interpretacji indywidualnych uznających odsetki uzyskiwane od kwot pochodzących z gospodarki zasobami mieszkaniowymi złożonych na bieżącym koncie bankowym. Odsetki od kwoty znajdującej się na rachunku bankowym mają przecież charakter finansowy.

Trudno znaleźć różnicę pomiędzy odsetkami uzyskiwanymi od kwoty na rachunku bankowym a tymi złożonymi na lokacie. Organy podatkowe w interpretacjach wskazują na różne pochodzenie tych odsetek. W przypadku tych z rachunku bankowego jest nim gospodarka zasobami mieszkaniowymi a w przypadku lokat – z kapitału. Wewnętrzna sprzeczność takiego stanowiska, w opinii Spółdzielni jest oczywista. W obu sytuacjach bowiem źródło pochodzenia funduszy jest takie samo – z opłat i kar związanych z lokalami mieszkalnymi. Realna dostępność zgromadzonych środków również jest taka sama. Stopień ryzyka jest taki sam. Różnica polega na oprocentowaniu i możliwości straty odsetek w przypadku lokaty przy wykorzystaniu kapitału przed zakończeniem ustalonego okresu.

Racjonalne i logiczne porównanie obu powyższych instytucji każe podawać w wątpliwość przeprowadzony przez praktykę organów podatkowych podział. Brak również argumentów, znajdujących podstawę w ustawie, dla takiej wykładni.

Jednocześnie warto zwrócić uwagę na ewolucję praktyki organów podatkowych w tej kwestii. Początkowo, po zmianie regulacji w 2007 roku, odsetki od kwot na rachunku bankowym również nie były zwolnione z podatku dochodowego od osób prawnych. Dopiero z czasem, przy wsparciu orzecznictwa sądowego, stanowisko to uległo zmianie. Jak wskazano powyżej, dziś powszechnie uznaje się, że „gospodarka zasobami mieszkaniowymi” obejmuje składanie kwot na koncie bankowym i pobieranie z tego tytułu odsetek. Trudno stwierdzić jaki argument zdecydował o przesunięciu tej granicy. Kwestią dyskusyjną pozostaje, jak w zaistniałej sytuacji odnieść się do hipotetycznej granicy między omawianymi odsetkami z kont i z lokat. Wyznacza ją bowiem arbitralne stanowisko organów podatkowych. W ocenie Spółdzielni, taka sytuacja faktyczna jest daleka od pożądanej. Jak wskazano powyżej, to ustawa i jej regulacja wyznacza granice i rozumienie danych pojęć. Interpretacja organu podatkowego powinna opierać się na jasnych i dookreślonych kryteriach znajdujących podstawę w ustawie.

Art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych wyłącza spod zwolnienia „dochody uzyskiwane z innej działalności gospodarczej niż gospodarka zasobami mieszkaniowymi”. Analizując taką regulację należy przyjąć, że dopiero przypisanie danej aktywności do „innej działalności gospodarczej” stanowi podstawę do jej wyłączenia z zakresu „gospodarki zasobami mieszkaniowymi”. W takim razie, dopiero zakwalifikowanie uzyskiwania odsetek od kwot złożonych na lokacie bankowej do „innej działalności gospodarczej” stanowiłoby podstawę do obłożenia tych odsetek podatkiem dochodowym od osób prawnych.

Według Spółdzielni, w związku z powyższym, trafny jest argument Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu w podobnej sprawie:

„Zakładając jednak hipotetycznie, że organ ma rację twierdząc, iż uzyskiwany dochód z tytułu odsetek stanowi dochód uzyskany z innej działalności gospodarczej niż gospodarka zasobami mieszkaniowymi, to w tej sytuacji organ powinien był wskazać tę inną działalność gospodarczą, kierując się kryteriami zawartymi w art. 3 pkt 9 Ordynacji podatkowej. W powołanym przepisie, mającym zastosowanie w prawie podatkowym, ustawodawca wyjaśnił, iż przez działalność gospodarczą należy rozumieć każdą działalność zarobkową w rozumieniu przepisów o swobodzie działalności gospodarczej, w tym wykonywanie wolnego zawodu, a także każdą inną działalność zarobkową wykonywaną we własnym imieniu i na własny lub cudzy rachunek, nawet gdy inne ustawy nie zaliczają tej działalności do działalności gospodarczej lub osoby wykonującej taką działalność - do przedsiębiorców”. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w orzeczeniu z dnia 12 sierpnia 2008 r. (sygn. I SA/Wr 352/08).

Odnosząc się do drugiej części cytowanego fragmentu, należałoby porównać w tym zakresie Spółdzielnię z innymi podmiotami gospodarczymi prowadzącymi działalność polegającą na uzyskiwaniu odsetek od funduszy złożonych na lokatach.

Takie przedsiębiorstwa dokonują analiz, porównują ryzyka, korzystają z usług kilku lub kilkunastu banków i podobnych instytucji, inwestują na giełdach, obracają funduszami na rynkach zagranicznych, zatrudniają wysoko wykwalifikowanych specjalistów, używają nowoczesnego oprogramowania, trudno porównać z taką instytucją Spółdzielnię, która chce korzystać z usługi oferowanej przez swój bank. Czy w takim razie można definiować takie działania w przypadku Spółdzielni jako „działalność gospodarczą inną niż gospodarka zasobami mieszkaniowym”? W świetle opisanego stanu faktycznego, odpowiedź na to pytanie jest jednoznacznie negatywna. Planowane wykorzystanie omawianych odsetek od lokat bakowych nie jest tu bowiem odrębną działalnością, a jedynie formą efektywnego zarządzania kwotami uzyskanymi z opłat i kar związanych z lokalami mieszkalnymi i stanowiącą część „gospodarki zasobami mieszkaniowymi”.

W odniesieniu do umieszczania funduszy Spółdzielni na lokacie bankowej jako elementu „gospodarki zasobami mieszkaniowymi” należy poddać analizie nie tylko przepisy ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych ale również ustawy Prawo spółdzielcze. Podstawowe znaczenie będzie miała tu regulacja art. 67, który stanowi, że „Spółdzielnia prowadzi działalność gospodarczą na zasadach rachunku ekonomicznego przy zapewnieniu korzyści członkom spółdzielni”. Oznacza to, że każde zachowanie Spółdzielni, które jest prowadzone wbrew rachunkowi ekonomicznemu jest nieprawidłowe. Ten punkt widzenia potwierdza również analiza przepisów karnych dotyczących np. członków zarządu spółdzielni. Zgodnie z art. 231 Kodeksu karnego, w razie działania lub, zaniechania działającego na szkodę interesu publicznego lub prywatnego może grozić mu kara nawet do 3 lat pozbawienia wolności.

Opierając się na przedstawionym stanie faktycznym należy rozważyć kwestię inflacji i jej wpływu na majątek Spółdzielni.

Stopa procentowa inflacji wynosi obecnie 2,6%. Dla przykładu w sierpniu 2008 roku wynosiła aż 4,8% (dane na podstawie informacji z portalu bankier.pl). Oprocentowanie natomiast rachunków bieżących w bankach jest znacznie niższe i wynosi zwykle nie więcej niż 2%. Umieszczenie funduszy przez Spółdzielnię wyłącznie na koncie bieżącym, nawet z możliwie wysokim oprocentowaniem, finalnie doprowadzi do uszczuplenia Jej majątku.

Nie zawsze jest możliwe wydanie zgromadzonych funduszy. Oznacza to, że część z nich, jeżeli nie podejmie się w stosunku do nich jakichkolwiek działań poza złożeniem na rachunku bieżącym, zostanie utracona. Zgodnie z powołanymi przepisami stanowiłoby to niegospodarność i zaniechanie narażające interes Skarżącej.

Powyższa analiza implikuje obowiązek Spółdzielni do poszukiwania rozwiązań mających na celu eliminację podobnego ryzyka.

Podsumowując powyższe argumenty, należy stwierdzić, że przyszłe kwoty odsetek naliczane z lokat należy zaliczyć do „gospodarki zasobami mieszkaniowym,” a co za tym idzie, za zwolnione z podatku dochodowego od osób prawnych.

*   Tak samo Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w wyroku z dnia 28 kwietnia 2010 r. (sygn. I SA/Sz 886/09),
*   Tak samo podobnie Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w orzeczeniu z dnia 9 września 2009 r. (sygn. I SA/ Wr 1154/09),
*   Tak samo Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w orzeczeniu z dnia 21 października 2008 r. (sygn. I SA/Wr 342/08).

6\. Podsumowanie

Powyższe argumenty jednoznacznie wskazują, że zarówno odsetki uzyskiwane od kwot zgromadzonych na bieżącym rachunku bankowym, te naliczane przez noc i te pochodzące z lokat bankowych, stanowią przychody z „gospodarki zasobami mieszkaniowymi”. Zakres definicyjny tego pojęcia jest zgodnie z wykładnią omówionych ustaw wystarczająco szeroki.

Wszelkie przedstawione przyszłe działania Spółdzielni mieszczą się w tym pojęciu a dokonane przez nią rozdzielenie przychodów pochodzących z lokali mieszkaniowych i lokali użytkowych gwarantuje nienadużywanie zwolnienia od podatku dochodowego od osób prawnych.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego, w zakresie zwolnienia przedmiotowego odsetek bankowych powstających na bieżącym rachunku bankowym, uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t. j. Dz. U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654 ze zm.), wolne od podatku są dochody spółdzielni mieszkaniowych, wspólnot mieszkaniowych, towarzystw budownictwa społecznego oraz samorządowych jednostek organizacyjnych prowadzących działalność w zakresie gospodarki mieszkaniowej uzyskane z gospodarki zasobami mieszkaniowymi – w części przeznaczonej na cele związane z utrzymaniem tych zasobów, z wyłączeniem dochodów uzyskanych z innej działalności gospodarczej niż gospodarka zasobami mieszkaniowymi.

Zatem, aby dochód podmiotów, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 44 ww. ustawy, korzystał ze zwolnienia przedmiotowego muszą być spełnione dwa warunki, a mianowicie:

1.  dochody muszą być uzyskane z gospodarki zasobami mieszkaniowymi,
2.  dochody te muszą być przeznaczone na utrzymanie tych zasobów mieszkaniowych.

Podkreślenia wymaga fakt, iż oba te warunki muszą być spełnione łącznie.

Z powołanego przepisu wynika więc, że istotny dla zwolnienia z podatku jest nie tylko cel, na jaki ma być przeznaczony dochód (jest to cel związany z utrzymaniem zasobów mieszkaniowych), ale również źródło pochodzenia tego dochodu. Wobec tego, opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegać będzie dochód osiągnięty z innej działalności niż gospodarka zasobami mieszkaniowymi.

Aby dokonać prawidłowej wykładni art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, należy odwołać się do definicji zasobów mieszkaniowych, zgodnie z którą przez pojęcie „zasoby mieszkaniowe” należy rozumieć:

1.  budynki mieszkalne wraz z wyposażeniem technicznym oraz przynależnymi do nich pomieszczeniami, w szczególności: dźwigi osobowe i towarowe, aparaty do wymiany ciepła, kotłownie i hydrofornie wbudowane, klatki schodowe, strychy, piwnice, komórki, garaże,
2.  pomieszczenia znajdujące się w budynku mieszkalnym lub poza nim, związane z administrowaniem i zapewnieniem bezawaryjnego funkcjonowania osiedlowych budynków mieszkalnych, tj.: budynki (pomieszczenia) administracji osiedlowej, kotłownie i hydrofornie wolnostojące, osiedlowe warsztaty (zakłady) konserwacyjno – remontowe,
3.  urządzenia i uzbrojenie terenów, na których znajdują się wymienione budynki: zbiorniki – doły gnilne, szamba, rurociągi i przewody sieci wodociągowo – kanalizacyjnej, gazowej i ciepłowniczej, sieci elektroenergetyczne i telefoniczne, budowle inżynieryjne (studnie itp.), budowle komunikacyjne (np. drogi osiedlowe, ulice, chodniki), inne budowle i urządzenia związane z ukształtowaniem i zagospodarowaniem terenu, mające wpływ na prawidłowe funkcjonowanie osiedlowych budynków mieszkalnych (np. latarnie oświetleniowe, ogrodzenia).

Co do zasady, związane z ww. budowlami (lokalami mieszkalnymi i pomieszczeniami), obiektami i urządzeniami przychody (np. opłaty, czynsze) oraz sfinansowane z nich koszty stanowią przychody i koszty gospodarki zasobami mieszkaniowymi. Stanowią one jednocześnie przychody i koszty podatkowe w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (art. 12 ust. 1 pkt 1 oraz art. 15 ust. 1, z uwzględnieniem art. 16 ust. 1 ustawy).

Jednakże, dochód powstały z tego tytułu, w myśl art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, jest wolny od podatku dochodowego, o ile uzyskany jest ze źródła przychodów jakim jest gospodarka zasobami mieszkaniowymi i przeznaczony na cele związane z utrzymaniem tych zasobów.

Z treści wniosku wynika, że Spółdzielnia, w ramach gospodarki zasobami mieszkaniowymi, zamierza uzyskać, odsetki z racji prowadzenia bieżących rachunków bankowych, na których gromadzone są opłaty i czynsze dotyczące lokali mieszkalnych.

Wskazać należy, że wyłącznie odsetki na bieżących rachunkach bankowych, których źródłem są wpływy z opłat (zaliczek) wnoszonych przez członków Spółdzielni (właścicieli lokali mieszkalnych) bądź z innych tytułów jednak związanych z ww. lokalami mieszkalnymi i innymi pomieszczeniami do nich przynależnymi, stanowią środki pochodzące z zasobów mieszkaniowych.

Rachunek bieżący stanowi zabezpieczenie źródła dochodów pochodzących z gospodarki zasobami mieszkaniowymi, nie generuje natomiast dochodów wynikających utworzenia dodatkowej kategorii źródła przychodów.

Zatem, dochód z odsetek uzyskanych przez Spółdzielnię na rachunku bieżącym, pochodzących z gospodarki zasobami mieszkaniowymi i przeznaczonych na cele związane z utrzymaniem tych zasobów będą podlegały zwolnieniu na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Należy jednocześnie zauważyć, iż we własnym zawartym stanowisku w punkcie 2 wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej Wnioskodawca błędnie powołał „…. art. 17 pkt 1 ust. 44…”, podczas gdy powinno być „…. art. 17 ust. 1 pkt 44…”. Organ uznał to za oczywistą omyłkę niemającą wpływu na rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie.

Ponadto, nadmienia się, iż w odniesieniu do powołanych przez Wnioskodawcę pism stwierdzić należy, że zapadły one w indywidualnych sprawach i nie są wiążące dla organu wydającego przedmiotową interpretację.

Jednocześnie należy wskazać, iż powołane w treści wniosku orzeczenia sądów administracyjnych nie mogą wpłynąć na ocenę prawidłowości przedmiotowej kwestii. Nie negując tych orzeczeń, jako cennego źródła w zakresie wskazywania kierunków wykładni norm prawa podatkowego należy stwierdzić, iż zdaniem organu podatkowego tezy badanych rozstrzygnięć nie mają zastosowania w przedmiotowym postępowaniu.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, ul. Św. Mikołaja 78/79, 50-126 Wrocław po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.