Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPP1/443-1043/14/KM
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2014-11-26
Teza: Brak opodatkowania zbycia w formie darowizny przedsiębiorstwa.
Słowa kluczowe: darowizna; przedsiębiorstwa; zbycie
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 6

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749, z późn. zm.) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko - przedstawione we wniosku z dnia 26 sierpnia 2014 r. (data wpływu 2 września 2014 r.), o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie braku opodatkowania zbycia w formie darowizny przedsiębiorstwa - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 2 września 2014 r. został złożony ww. wniosek r. o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej m.in. podatku od towarów i usług w zakresie braku opodatkowania zbycia w formie darowizny przedsiębiorstwa.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Prowadzi Pan działalność gospodarczą od 1994 r. w zakresie handlu detalicznego odzieżą, a ewidencja księgowa jest prowadzona w formie podatkowej „książki” przychodów i rozchodów, jest Pan czynnym podatnikiem podatku VAT. Zamierza Pan zlikwidować tę działalność gospodarczą, a towary handlowe, składniki majątku trwałego i wyposażenie sklepu chce przekazać bezpłatnie przed likwidacją firmy małżonce, z którą łączy Pana ustawowa wspólność majątkowa. Małżonka Pana również prowadzi działalność gospodarczą od 1993 r. w zakresie handlu detalicznego artykułami gospodarstwa domowego i upominkami. Jest czynnym podatnikiem podatku VAT, ewidencja księgowa jej działalności również jest prowadzona w formie podatkowej książki przychodów i rozchodów. Po przekazaniu przedsiębiorstwa zamierza Pan zlikwidować całkowicie działalność gospodarczą, a małżonka będzie w dalszym ciągu kontynuowała dotychczas prowadzoną działalność gospodarczą w zakresie handlu artykułami gospodarstwa domowego i rozszerzy ją o handel detaliczny odzieżą. Małżonka będzie prowadziła handel detaliczny odzieżą w tym samym lokalu, w którym obecnie prowadzi Pan działalność, ale pod swoją nazwą (obecna nazwa Artykuły \`(...)\` T. .., małżonki nazwa - Sklep Wielobranżowy ….). Z uwagi na fakt, iż pomiędzy małżonkami występuje ustawowa małżeńska wspólność majątkowa i składniki majątku, które mają być przekazane przez Pana małżonce, nabyte zostały w trakcie małżeństwa stanowią wspólność majątkową łączną obydwojga małżonków, zatem po przekazaniu stanowić będą z punktu widzenia prawnego własność obydwu małżonków, zmieni się jedynie oznaczenie przedsiębiorcy prowadzącego działalność gospodarczą, między małżonkami nie będzie zawarta żadna umowa przekazania przedsiębiorstwa (jego składników), lecz dokonana zostanie czynność techniczno-organizacyjna przekazania przedsiębiorstwa na podstawie protokołu przekazania przedsiębiorstwa przez wnioskodawcę małżonce do dalszego prowadzenia.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie:

Czy przekazanie małżonce firmy w postaci sklepu odzieżowego (przekazanie towarów handlowych, środków trwałych, bez zobowiązań (brak) i należności (brak), z pracownikami można uznać za transakcję zbycia przedsiębiorstwa, która nie podlega opodatkowaniu VAT na mocy art. 6 pkt 1 ustawy o VAT?

Zdaniem Wnioskodawcy, nieodpłatne przekazanie firmy w świetle art. 6 ustawy o VAT jest czynnością wykraczającą poza normatywny zakres ustawy, co oznacza iż nie podlega opodatkowaniu tym podatkiem, pod warunkiem iż przedsiębiorstwo jako przedmiot zbycia będzie stanowić całość i jest zdolne do samodzielnego dalszego funkcjonowania. W ocenie Wnioskodawcy, przekazanie całości pozostałych towarów handlowych, elementów wyposażenia i środków trwałych, prowadzenie działalności w tym samym miejscu i w tym samym zakresie pozwoli małżonce na kontynuację Pana firmy i można uznać tę transakcję za zbycie przedsiębiorstwa. Przedsiębiorstwo, które zamierza Pan przekazać małżonce spełnia definicję „przedsiębiorstwa” w rozumieniu art. 55 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 Kodeks cywilny. Przekazany zostanie zorganizowany zespół składników takich jak: własność towarów, materiałów, wyposażenia, środków trwałych, tajemnica przedsiębiorstwa, księgi i dokumenty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Uważa Pan, że zespół składników przekazywanych jest wystarczająco zorganizowany, by umożliwić prowadzenie działalności gospodarczej niezależnie od osoby zbywcy.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054, z późn. zm.), opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy - przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Jak stanowi art. 6 pkt 1 ustawy, przepisów ustawy nie stosuje się do transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

A zatem, w przypadku, gdy przedmiotem transakcji jest zbycie przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa, czynność ta nie podlega przepisom ustawy o podatku od towarów i usług.

Pojęcie „transakcja zbycia” należy rozumieć w sposób zbliżony do terminu „dostawa towarów” w ujęciu art. 7 ust. 1 ustawy, tzn. „zbycie” obejmuje wszelkie czynności, w ramach których następuje przeniesienie prawa do rozporządzania towarem jak właściciel, np.: sprzedaż, zamianę, darowiznę, przeniesienie własności w formie wkładu niepieniężnego, czyli aportu. Zbycie przedsiębiorstwa podlega zasadzie swobody umów, a więc może nastąpić na podstawie każdej czynności rozporządzającej.

Wyłączenie stosowania ustawy o podatku od towarów i usług przewidziane w przepisie art. 6 pkt 1 ustawy obejmuje jednakże tylko te czynności zrównane z pojęciem dostawy towarów, których przedmiotem jest przedsiębiorstwo lub zorganizowana część przedsiębiorstwa.

Zaznaczyć należy, że przepisy ustawy o podatku od towarów i usług nie zawierają definicji „przedsiębiorstwa”. Zatem dla potrzeb przepisów ustaw podatkowych należy posłużyć się definicją sformułowaną w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2014 r., poz. 121 z późn. zm.).

Zgodnie z art. 55¹ Kodeksu cywilnego, przedsiębiorstwo jest zorganizowanym zespołem składników niematerialnych i materialnych przeznaczonych do prowadzenia działalności gospodarczej. Obejmuje ono w szczególności:

1.  oznaczenie indywidualizujące przedsiębiorstwo lub jego wyodrębnione części (nazwa przedsiębiorstwa);
2.  własność nieruchomości lub ruchomości, w tym urządzeń, materiałów, towarów i wyrobów, oraz inne prawa rzeczowe do nieruchomości lub ruchomości;
3.  prawa wynikające z umów najmu i dzierżawy nieruchomości lub ruchomości oraz prawa do korzystania z nieruchomości lub ruchomości wynikające z innych stosunków prawnych;
4.  wierzytelności, prawa z papierów wartościowych i środki pieniężne;
5.  koncesje, licencje i zezwolenia;
6.  patenty i inne prawa własności przemysłowej;
7.  majątkowe prawa autorskie i majątkowe prawa pokrewne;
8.  tajemnice przedsiębiorstwa;
9.  księgi i dokumenty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Zatem składniki materialne i niematerialne, wchodzące w skład przedsiębiorstwa, powinny pozostawać ze sobą we wzajemnych relacjach w ten sposób, że można mówić o nich jako o zespole, a nie zbiorze pewnych elementów. Istotne jest, aby w zbywanym przedsiębiorstwie zachowane zostały funkcjonalne związki pomiędzy poszczególnymi składnikami, tak żeby przekazana masa mogła posłużyć kontynuowaniu określonej działalności gospodarczej.

Jeżeli warunki, o których mowa w art. 55¹ Kodeksu cywilnego, zostaną spełnione, to zbycie takiego przedsiębiorstwa do innego podmiotu, nie będzie podlegało przepisom ustawy.

Należy tu wskazać również art. 55² Kodeksu cywilnego, w którym ustawodawca wprowadza zasadę, że czynność prawna mająca za przedmiot przedsiębiorstwo obejmuje wszystko, co wchodzi w skład przedsiębiorstwa, chyba że co innego wynika z treści czynności prawnej albo z przepisów szczególnych.

Wobec powyższego, przedsiębiorstwem w rozumieniu Kodeksu cywilnego jest takie przedsiębiorstwo, które jest zorganizowane i wyposażone w składniki zapewniające realizowanie celów gospodarczych, jest samodzielnym podmiotem prawa funkcjonującym w obrocie gospodarczym.

O tym, czy nastąpiło zbycie przedsiębiorstwa decydują każdorazowo okoliczności faktyczne związane z konkretną transakcją. Podatnik obowiązany jest do prawidłowego określenia przedmiotu opodatkowania, co wiąże się z koniecznością prawidłowego zdefiniowania dokonywanej czynności.

Z opisu przedstawionego zdarzenia przyszłego wynika, że Wnioskodawca jest osobą fizyczną prowadzącą jednoosobową działalność gospodarczą w zakresie handlu detalicznego odzieżą, jako czynny podatnik VAT. Wnioskodawca zamierza przed zakończeniem (zlikwidowaniem) działalności gospodarczej przekazać bezpłatnie (na podstawie protokołu przekazania) firmę (w postaci sklepu odzieżowego) żonie, która prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą w zakresie handlu detalicznego artykułami gospodarstwa domowego i upominkami. Przekazane zostaną towary handlowe, środki trwałe i elementy wyposażenia (jednocześnie wskazano, że wystąpi brak zobowiązań i należności). Otrzymane w drodze darowizny przedsiębiorstwo żona włączy do dotychczas prowadzonej działalności (poszerzając jej zakres), zatrudni również wszystkich pracowników i będzie prowadziła handel odzieżą w tym samym lokalu, czyli będzie kontynuować działalność Wnioskodawcy już pod swoim nazwiskiem.

Biorąc powyższe pod uwagę stwierdzić należy, że o ile – na co wskazuje treść wniosku – przed likwidacją działalności gospodarczej nastąpi przekazanie w formie darowizny całego przedsiębiorstwa wypełniającego wymogi art. 55¹ Kodeksu cywilnego, to transakcja zbycia będzie czynnością niepodlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zgodnie z art. 6 pkt 1 ustawy.

Interpretacja dotyczy opisu zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, ul. Jana Kazimierza 5, 85-035 Bydgoszcz, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację - w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r. poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.