Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB4/415-197/12-2/JK3
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2012-05-29
Teza: Otrzymana przez Wnioskodawczynię rekompensata stanowi dla Niej przychód podlegający opodatkowaniu, o którym mowa w art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, który nie korzysta ze zwolnienia na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy. Podkreślić bowiem należy, iż na gruncie przedmiotowej sprawy po stronie Wnioskodawcy nastąpiło konkretne przysporzenie majątkowe. W opisanej sytuacji podmiot wypłacający Wnioskodawczyni kwotę pieniężną jest zobowiązany do sporządzenia oraz przekazania Wnioskodawczyni, oraz urzędowi skarbowemu właściwemu dla poszkodowanej, informacji PIT-8C.
Słowa kluczowe: awaria; odszkodowania; płatnik; reklamacje; rekompensata; remonty
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 10; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 11

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pani przedstawione we wniosku z dnia 05.03.2012 r. (data wpływu 08.03.2012 r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania otrzymanej kwoty w wyniku uznania reklamacji oraz obowiązku wystawienia informacji PIT- 8C przez dystrybutora wadliwego produktu – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 08.03.2012 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania otrzymanej kwoty w wyniku uznania reklamacji oraz obowiązku wystawienia informacji PIT- 8C przez dystrybutora wadliwego produktu.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

W grudniu 2005 roku Wnioskodawczyni zakończyła budowę domu jednorodzinnego, w którym instalację centralnego ogrzewania wykonano z rur wielowarstwowych typu PEX rozprowadzoną pod posadzką zgodnie z zaleceniami producenta. W styczniu 2011 roku zauważono znaczne ubytki wody z instalacji c.o. i przedostawanie się jej w strukturę poziomą budynku (termiczna izolacja styropianowa, posadzka) na parterze i piętrze.

Przyczyną awarii okazała się ukryta wada fabryczna materiału, z którego wykonane zostały rury przedmiotowej instalacji. Po rozkuciu posadzki wyjęty fragment ruty okazał się skruszały i popękany od wewnątrz. W wyniku zgłoszenia reklamacyjnego wraz z dokumentacją fotograficzną na podstawie przepisów, m. in. art. 449 Kodeksu cywilnego o produkcie niebezpiecznym i ukrytej wadzie fizycznej, zbadany fragment rury w laboratorium wyłącznego dystrybutora tych rur potwierdził wadę materiałową (złe usieciowanie i niedostateczna wytrzymałość na ciśnienie odpowiednie wg producenta dla tego typu rur). Przytoczony wyżej art. 449 KC. podaje jednoznacznie, że roszczenie o naprawienie szkody wyrządzonej przez produkt niebezpieczny przedawnia się dopiero z upływem dziesięciu lat.

W toku postępowania reklamacyjnego zostały przedstawione dodatkowe dokumenty potwierdzające nabycie produktu, przeprowadzona została wizja lokalna przez rzeczoznawcę z uprawnieniami wyznaczonego przez ww. dystrybutora.

Reklamacja została uznana za zasadną i zaproponowano pokrycie kosztów, jakie zostaną poniesione przy usunięciu awarii i jej skutków. Wielkość rekompensaty za poniesione koszty demontażu wadliwej instalacji i wykonanie nowej wolnej od wad - wycenił powyższy rzeczoznawca i sporządził kosztorys. Podpisana ugoda z dystrybutorem uruchomiła wypłatę kwoty określonej kosztorysem i na tę okoliczność Wnioskodawczyni otrzymała informację na druku PIT -8C.

W związku z powyższym zadano następujące pytania.

1.  Czy kwota, jaką wypłacił dystrybutor wadliwego produktu na pokrycie kosztów awarii i jej skutków wywołanych przez ten produkt (wymiana tego produktu na inny pozbawiony wad) w wyniku postępowania reklamacyjnego - stanowi przychód podatkowy? Jeśli tak to czy ten przychód powinien być zwolniony z opodatkowania?
2.  Czy dystrybutor wadliwego produktu pokrywający koszty wg pyt.1 musi wystawić informację na druku PIT-8C, tj. informację o przychodach z innych źródeł?

Zdaniem Wnioskodawczyni, otrzymując od firmy rozprowadzającej wadliwy produkt kwotę pieniężną na pokrycie kosztów usunięcia awarii i jej skutków, w toku postępowania reklamacyjnego - ma prawo skorzystać ze zwolnienia od opodatkowania na podstawie art. 9 ust. 1 i art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz art. 363 par. 1 i 2 i art. 449 ustawy Kodeks cywilny.

Zgodnie z generalną zasadą wyrażoną w treści art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2010 r. nr 51 poz. 307 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21 i 52 i 52a oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

W myśl art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. wolne od podatku dochodowego są z pewnymi wyjątkami otrzymane odszkodowania, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw (\`(...)\`).

Z powołanych uregulowań prawnych wynika jednoznacznie, że ze zwolnienia przedmiotowego korzystają odszkodowania, których wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów rangi ustawy lub aktów wykonawczych wydanych na ich podstawie, z wyjątkiem wyłączonych ze zwolnienia wolą ustawodawcy.

Stosownie do treści art. 363 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 z późn. zm.) naprawienie szkody powinno nastąpić, według wyboru poszkodowanego, bądź przez przywrócenie stanu poprzedniego, bądź przez zapłatę odpowiedniej sumy pieniężnej. Jednakże gdyby przywrócenie stanu poprzedniego było niemożliwe albo gdyby pociągało za sobą dla zobowiązanego nadmierne trudności lub koszty, roszczenie poszkodowanego ogranicza się do świadczenia w pieniądzu. Zakres roszczeń odszkodowawczych określa w tym przypadku art. 363 § 2 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r., zgodnie z którym, jeżeli naprawienie szkody ma nastąpić w pieniądzu, wysokość odszkodowania powinna być ustalona według cen z daty ustalenia odszkodowania, chyba że szczególne okoliczności wymagają przyjęcia za podstawę cen istniejących w innej chwili.

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że na skutek awarii instalacji centralnego ogrzewania pomieszczenia budynku mieszkalnego podatnika zostały zniszczone. Zamoczeniu uległy warstwy podłogi: izolacyjne płyty styropianowe, posadzka. Skruszały rury instalacji c.o. Dystrybutor wadliwych rur ze środków własnych wypłacił podatnikowi (poszkodowanemu) tytułem pokrycia kosztów, jakie zostaną poniesione przy usunięciu awarii i jej skutków - odpowiednią sumę pieniędzy (rekompensatę). Wysokość tego odszkodowania oszacowana została w tym przypadku przez rzeczoznawcę powołanego specjalnie na tę okoliczność.

Mając zatem na uwadze powyższe, Wnioskodawczyni stwierdza, że otrzymana tytułem odszkodowania kwota pieniężna, korzysta - na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. - ze zwolnienia od opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Podobne sytuacje zostały opisane w interpretacji indywidualnej Izby Skarbowej w Gdańsku oznaczonej BI/4117-0044/07 z dnia 8 sierpnia 2007 roku oraz w interpretacji indywidualnej Izby Skarbowej w Poznaniu oznaczonej ILPB2/415-864/10-2/JK z dnia 15 października 2010 roku.

Wobec zwolnienia od opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych, dystrybutor wadliwego produktu pokrywający koszty wg ad.1 nie powinien wystawiać informacji na druku P1T-8C, gdyż wystawienie takiej informacji na druku PIT-8C obliguje do opodatkowania.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawczyni w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za nieprawidłowe.

W myśl art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 361 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlegają zatem wszelkie dochody osiągane przez podatnika, z wyjątkiem tych dochodów, które zostały enumeratywnie wymienione przez ustawodawcę jako zwolnione z podatku, bądź od których zaniechano poboru podatku, w drodze rozporządzenia wydanego przez Ministra Finansów.

Na mocy art. 10 ust. 1 pkt 9 tej ustawy, źródłami przychodów są inne źródła. Natomiast stosownie do treści art. 20 ust. 1 wyżej powołanej ustawy, za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i 17 oraz przychody nieznajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach.

Sformułowanie „w szczególności” dowodzi, że definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ustawy. O przychodzie podatkowym z innych źródeł należy mówić w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe.

W myśl art. 11 ust. 1 ustawy przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Stosownie do art. 11 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wartość pieniężną świadczeń w naturze, z zastrzeżeniem art. 12 ust. 2, określa się na podstawie cen rynkowych stosowanych w obrocie rzeczami lub prawami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca ich uzyskania.

Natomiast zgodnie z art. 11 ust. 2a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wartość pieniężną innych nieodpłatnych świadczeń ustala się:

1.  jeżeli przedmiotem świadczeń są usługi wchodzące w zakres działalności gospodarczej dokonującego świadczenia – według cen stosowanych wobec innych odbiorców,
2.  jeżeli przedmiotem świadczeń są usługi zakupione – według cen zakupu,
3.  jeżeli przedmiotem świadczeń jest udostępnienie lokalu lub budynku – według równowartości czynszu, jaki przysługiwałby w razie zawarcia umowy najmu tego lokalu lub budynku,
4.  w pozostałych przypadkach – na podstawie cen rynkowych stosowanych przy świadczeniu usług lub udostępnianiu rzeczy lub praw tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca udostępnienia.

Dla celów podatkowych przez nieodpłatne świadczenie należy rozumieć te wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze, których skutkiem jest nieodpłatne (tj. nie związane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu) przysporzenie majątku, mające konkretny wymiar finansowy.

Z treści złożonego wniosku wynika, iż w grudniu 2005 roku Wnioskodawczyni zakończyła budowę domu jednorodzinnego, w którym instalację centralnego ogrzewania wykonano z rur wielowarstwowych typu PEX rozprowadzoną pod posadzką zgodnie z zaleceniami producenta. W styczniu 2011 roku zauważono znaczne ubytki wody z instalacji c.o. i przedostawanie się jej w strukturę poziomą budynku (termiczna izolacja styropianowa, posadzka) na parterze i piętrze.

W wyniku zgłoszenia reklamacyjnego wraz z dokumentacją fotograficzną na podstawie przepisów, m. in. art. 449 Kodeksu cywilnego o produkcie niebezpiecznym i ukrytej wadzie fizycznej, zbadany fragment rury w laboratorium wyłącznego dystrybutora tych rur potwierdził wadę materiałową (złe usieciowanie i niedostateczna wytrzymałość na ciśnienie odpowiednie wg producenta dla tego typu rur).

Przyczyną awarii okazała się ukryta wada fabryczna materiału, z którego wykonane zostały rury przedmiotowej instalacji. Po rozkuciu posadzki wyjęty fragment ruty okazał się skruszały i popękany od wewnątrz. Reklamacja została uznana za zasadną i zaproponowano pokrycie kosztów, jakie zostaną poniesione przy usunięciu awarii i jej skutków.

Wielkość rekompensaty za poniesione koszty demontażu wadliwej instalacji i wykonanie nowej wolnej od wad - wycenił powyższy rzeczoznawca i sporządził kosztorys. Podpisana ugoda z dystrybutorem uruchomiła wypłatę kwoty określonej kosztorysem i na tę okoliczność Wnioskodawczyni otrzymała informację na druku PIT -8C.

W myśl art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wolne od podatku dochodowego są otrzymane odszkodowania lub zadośćuczynienia, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw, z wyjątkiem:

1.  określonych w prawie pracy odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia umowy o pracę,
2.  odpraw pieniężnych wypłacanych na podstawie przepisów o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników,
3.  odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia funkcjonariuszom pozostającym w stosunku służbowym,
4.  odszkodowań przyznanych na podstawie przepisów o zakazie konkurencji,
5.  odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą,
6.  odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzeniem działów specjalnych produkcji rolnej, z których dochody są opodatkowane według skali, o której mowa w art. 27 ust. 1, lub na zasadach, o których mowa w art. 30c,
7.  odszkodowań wynikających z zawartych umów lub ugód innych niż ugody sądowe.

Z literalnego brzmienia powołanych wyżej przepisów jednoznacznie wynika, że nie wszystkie odszkodowania otrzymywane przez osoby fizyczne są wolne od podatku dochodowego. Zakres zwolnienia wynikający z art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy obejmuje tylko odszkodowania, których wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw z wyjątkiem odszkodowań wymienionych w lit. a)-g) tego przepisu.

Analiza cytowanego powyżej przepisu art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wskazuje jednoznacznie, że ustawodawca konsekwentnie wyłączył z katalogu zwolnień odszkodowania, które zostały otrzymane na podstawie zawartej pomiędzy stronami umowy lub ugody pozasądowej, nawet w sytuacji gdy ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw.

Szczegółowa analiza treści przedstawionego opisu stanu faktycznego, wskazuje, iż otrzymane przez Wnioskodawczynię odszkodowanie zgodnie z ogólnymi zasadami wynikającymi z Kodeksu cywilnego, spełnia definicję przychodu, o którym mowa w art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należy, iż każde odszkodowanie ma za zadanie wyrównanie szkody w majątku, utraconych korzyści lub szkody poczynionej na osobie (zadośćuczynienie). Nie daje to jednak żadnych podstaw do twierdzenia, że skoro odszkodowanie wyrównuje szkodę, to nie stanowi przychodu. Stanowi zawsze przychód, gdyż otrzymujący je powiększa w ten sposób swój majątek. Odszkodowanie w żadnym wypadku nie ma charakteru restytucyjnego, bowiem niczego nie przywraca a jedynie wynagradza stratę lub krzywdę. Warunkiem otrzymania każdego odszkodowania jest zdarzenie, w wyniku którego dana osoba doznała określonego uszczerbku. Nikt nie otrzyma odszkodowania, jeśli wcześniej nie zaszła przesłanka powodująca możliwość ubiegania się o nie.

Tak więc odszkodowanie otrzymane przez Wnioskodawczynię na podstawie ugody z tytułu pokrycia kosztów w związku z usunięciem skutków awarii stanowi przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Stosownie do art. 42a ww. ustawy, osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, osoby prawne i ich jednostki organizacyjne oraz jednostki organizacyjne mniemające osobowości prawnej, które dokonują wypłaty należności lub świadczeń, o których mowa w art. 20 ust. 1, z wyjątkiem dochodów (przychodów) wymienionych w art. 21, art. 52 i art. 52a oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku, od których nie są obowiązane pobierać zaliczki na podatek lub zryczałtowanego podatku dochodowego, są obowiązane sporządzić informację według ustalonego wzoru o wysokości przychodów (PIT-8C), i w terminie do końca lutego następnego roku podatkowego przekazać podatnikowi oraz urzędowi skarbowemu, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania podatnika, a w przypadku podatników, o których mowa w art. 3 ust. 2, urzędowi skarbowemu, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy w sprawach opodatkowania osób zagranicznych.

Reasumując, w świetle przedstawionego stanu faktycznego, otrzymana przez Wnioskodawczynię rekompensata stanowi dla Niej przychód podlegający opodatkowaniu, o którym mowa w art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, który nie korzysta ze zwolnienia na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy. Podkreślić bowiem należy, iż na gruncie przedmiotowej sprawy po stronie Wnioskodawcy nastąpiło konkretne przysporzenie majątkowe. W opisanej sytuacji podmiot wypłacający Wnioskodawczyni kwotę pieniężną jest zobowiązany do sporządzenia oraz przekazania Wnioskodawczyni, oraz urzędowi skarbowemu właściwemu dla poszkodowanej, informacji PIT-8C.

Odnosząc się do powołanych przez Wnioskodawczynię interpretacji indywidualnych, tut. Organ informuje, że zostały one wydane w indywidualnej sprawie i nie mają zastosowania ani konsekwencji wiążących w odniesieniu do żadnego innego zaistniałego stanu faktycznego czy też zdarzenia przyszłego.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.