Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPTPB2/415-282/13-4/JR
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi
Data wydania: 2013-07-12
Teza: Czy przychód otrzymany w związku ze zwrotem udziałów lub wkładów w spółdzielni, do wysokości wniesionych udziałów, choćby zwaloryzowanych, wolny jest od podatku dochodowego od osób fizycznych ?
Słowa kluczowe: spółdzielnie-spółdzielnie mieszkaniowe; spółdzielnie-wkład do spółdzielni mieszkaniowej; zwolnienie-zwolnienie przedmiotowe; zwrot-zwrot wkładów
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) oraz § 2 i § 5a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy, przedstawione we wniosku z dnia 8 kwietnia 2013 r. (data wpływu 15 kwietnia 2013 r.), uzupełnionym pismem z dnia 20 czerwca 2013 r. (data wpływy 26 czerwca 2013 r.), o udzielenie pisemnej interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie zwolnienia z opodatkowania zwrotu wkładu mieszkaniowego - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 15 kwietnia 2013 r. został złożony wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych zwrotu wkładu mieszkaniowego.

Wniosek nie spełniał wymogów, określonych w art. 14b § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.), w związku z powyższym, pismem z dnia 14 czerwca 2013 r., nr IPTPB2/415-282/13-2/JR, wezwano Wnioskodawcę, na podstawie art. 169 § 1 i § 2 w zw. z art. 14h ustawy Ordynacja podatkowa, do jego uzupełnienia w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia.

Wezwanie wysłane zostało w dniu 14 czerwca 2013 r. (skutecznie doręczone w dniu 18 czerwca 2013 r.). W dniu 26 czerwca 2013 r. (data nadania 25 czerwca 2013 r.) wpłynęło uzupełnienie wniosku.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

W Spółdzielni Mieszkaniowej Wnioskodawcy przysługiwało spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego nr przy ul. G. Z prawem tym związany był wkład mieszkaniowy zgromadzony w Spółdzielni. Wnioskodawca dokonał zamiany służącego Mu w tej Spółdzielni lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego na prawo najmu lokalu nr …, położonego w Ł., przy ul. K.

W związku z dokonaną zamianą Spółdzielnia Mieszkaniowa im. B. uznała, że wypłaciła Wnioskodawcy wkład mieszkaniowy w kwocie 138.559,95 zł. Jednocześnie Spółdzielnia wystawiła na Jego nazwisko PIT-8C, wskazując przychód w roku 2012 do opodatkowania w wysokości 138.559,95 zł. Przychód ten - jak to wynika z wystawionego PIT - to zwrot wkładu mieszkaniowego. Wnioskodawca wskazuje, że w rzeczywistości, dokonana przez Niego zamiana prawa do lokali mieszkalnych odbyła się bezgotówkowo. Wnioskodawca nie otrzymał ze Spółdzielni żadnej kwoty, w żadnej formie – czy to bezpośrednio z kasy Spółdzielni, czy przelewem.

Wnioskodawca w uzupełnieniu wniosku wskazał, że kwota ujęta w PIT-8C jest kwotą wkładu zwaloryzowanego, nie kwotą wkładu wniesionego do Spółdzielni.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

1.  Czy przychód otrzymany w związku ze zwrotem udziałów lub wkładów w spółdzielni, do wysokości wniesionych udziałów, choćby zwaloryzowanych, wolny jest od podatku dochodowego od osób fizycznych ?
2.  Czy Spółdzielnia w zaistniałym stanie faktycznym ma obowiązek, a nawet czy ma prawo, wystawić PIT- 8C ?

Przedmiotem niniejszej interpretacji jest odpowiedź na pytanie oznaczone nr 1. Natomiast w zakresie pytania oznaczonego nr 2 zostanie wydane odrębne rozstrzygniecie.

Zdaniem Wnioskodawcy, ostatecznie sformułowanym w uzupełnieniu wniosku, przepis art. 21 ust. 1 pkt 50 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r., poz. 361) stanowi, że wolne od podatku dochodowego są: przychody otrzymane w związku ze zwrotem udziałów lub wkładów w spółdzielni do wysokości wniesionych udziałów lub wkładów do spółdzielni. Wnioskodawca uważa, że stan faktyczny sprawy w pełni wyczerpuje dyspozycje wskazanego przepisu. Wskazuje, że identyczna sprawa stanowiła przedmiot wydania przez Dyrektora Izby Skarbowej w dniu 5 czerwca 2012 r. interpretacji indywidualnej w sprawie o sygnaturze IPTPB2/415-195/12-2/TS. W interpretacji tej Dyrektor Izby Skarbowej jednoznacznie uznał, że w przypadku, gdy przychód z tytułu zwróconego wkładu mieszkaniowego korzysta ze zwolnienia określonego w cytowanym art. 21 ust. 1 pkt 50, spółdzielnia mieszkaniowa nie jest obowiązana do sporządzenia informacji PIT-8C. W piśmie Ministerstwa Finansów z dnia 24 marca 2011 r., DD2/0602/8/MWJ/2011/BMI9-2898 (Biuletyn Skarbowy 2011/2 str. 14), Minister Finansów dokonuje generalnej wykładni omawianego przepisu. Wynika z niej, że stosownie do art. 21 ust. 1 pkt 50 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wolne od podatku dochodowego są przychody otrzymane w związku ze zwrotem udziałów lub wkładów w spółdzielni, do wysokości wniesionych udziałów lub wkładów do spółdzielni.

W tej sytuacji Wnioskodawca wychodzi z założenia, że wykazana przez Spółdzielnię w PIT-8C kwota rzekomo otrzymanego przez Niego zwrotu wkładu mieszkaniowego nie stanowi przychodu będącego podstawą opodatkowania podatkiem dochodowym. Wnioskodawca uważa, że nie uzyskał żadnego dochodu, żadna kwota w rzeczywistości nie została Mu wypłacona. Stanowisko to dotyczy również wkładu zwaloryzowanego, waloryzacja nie stanowi Jego zdaniem przychodu, dochodu, jest to tylko wyrównanie straty spowodowanej procesami inflacyjnymi.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 361 ze zm.), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

W myśl art. 11 ust. 1 ww. ustawy wynika, iż przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Kwestię nabycia spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego oraz warunków zwrotu wniesionego wkładu reguluje ustawa z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (t. j. Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1116 ze zm.).

Stosownie do art. 4 ust. 3 ww. ustawy, członkowie spółdzielni, którzy oczekują na ustanowienie na ich rzecz spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego albo prawa odrębnej własności lokalu, są obowiązani uczestniczyć w pokrywaniu kosztów budowy lokali przez wnoszenie wkładów mieszkaniowych lub budowlanych. Od chwili postawienia im lokali do dyspozycji uiszczają oni opłaty określone w ust. 1 albo 2.

W sprawach nieuregulowanych w ustawie prawa i obowiązki członków spółdzielni dotyczące w szczególności wnoszenia, ustalania i waloryzacji wkładu mieszkaniowego i budowlanego określają postanowienia statutu spółdzielni (art. 8 pkt 3 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych).

Mając na względzie powyższe, wkład mieszkaniowy (budowlany) stanowi formę, w jakiej członek spółdzielni uczestniczy w pokrywaniu kosztów budowy budynku (lokalu). Wydatki na wkłady mieszkaniowe lub budowlane do spółdzielni wpłacane są natomiast w celu uzyskania spółdzielczego prawa do lokalu lub odrębnej własności lokalu.

Natomiast zgodnie z przepisem art. 11 ust. 1 ww. ustawy, spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego wygasa z chwilą ustania członkostwa oraz w innych wypadkach określonych w rozdziale 2 tej ustawy. Natomiast z ust. 1¹ tego artykułu wynika, iż spółdzielnia może podjąć uchwałę o wygaśnięciu spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego z następujących przyczyn:

1.  jeżeli członek pomimo pisemnego upomnienia nadal używa lokal niezgodnie z jego przeznaczeniem lub zaniedbuje obowiązki, dopuszczając do powstania szkód, lub niszczy urządzenia przeznaczone do wspólnego korzystania przez mieszkańców albo wykracza w sposób rażący lub uporczywy przeciwko porządkowi domowemu, czyniąc uciążliwym korzystanie z innych lokali, lub
2.  jeżeli członek jest w zwłoce z uiszczeniem opłat, o których mowa w art. 4 ust. 1, za 6 miesięcy.

Zgodnie art. 11 ust. 21 ww. ustawy, w wypadku wygaśnięcia spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego spółdzielnia wypłaca osobie uprawnionej wartość rynkową tego lokalu. Przysługująca osobie uprawnionej wartość rynkowa nie może być wyższa od kwoty, jaką spółdzielnia uzyska od osoby obejmującej lokal w wyniku przetargu, przeprowadzonego przez spółdzielnię zgodnie w postanowieniami statutu.

Z wartości rynkowej lokalu potrąca się przypadającą na dany lokal część zobowiązań spółdzielni związanych z budową, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 1, w tym w szczególności niewniesiony wkład mieszkaniowy. Jeżeli spółdzielnia skorzystała z pomocy uzyskanej ze środków publicznych lub z innych środków, potrąca się również nominalną kwotę umorzenia kredytu lub dotacji, w części przypadającej na ten lokal oraz kwoty zaległych opłat, o których mowa w art. 4 ust. 1, a także koszty określenia wartości rynkowej lokalu (art. 11 ust. 22).

W myśl art. 11 ust. 24 ww. ustawy warunkiem wypłaty, o której mowa w ust. 21, jest opróżnienie lokalu.

Nadmienić należy, iż według brzmienia art. 11 ust. 2 ww. ustawy, obowiązującego do 30 lipca 2007 r. spółdzielnia zwracała osobie uprawnionej wniesiony wkład mieszkaniowy lub jego część, zwaloryzowany według wartości rynkowej lokalu. Aktualnie wypłaca wartość rynkową lokalu.

Z wniosku wynika, że Wnioskodawcy przysługiwało w Spółdzielni Mieszkaniowej spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego nr … przy ul. G. Z prawem tym związany był wkład mieszkaniowy zgromadzony w Spółdzielni. Wnioskodawca dokonał zamiany służącego Mu w tej Spółdzielni lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego na prawo najmu lokalu nr …, położonego w Ł. przy ul. K.

W związku z dokonaną zamianą Spółdzielnia Mieszkaniowa uznała, że wypłaciła Wnioskodawcy wkład mieszkaniowy w kwocie 138.559,95 zł. Jednocześnie Spółdzielnia wystawiła na Jego nazwisko PIT-8C, wskazując przychód w roku 2012 do opodatkowania w wysokości 138.559,95 zł. Przychód ten - jak to wynika z wystawionego PIT - to zwrot wkładu mieszkaniowego. Wnioskodawca wskazał, że w rzeczywistości, dokonana przez Niego zamiana prawa do lokali mieszkalnych odbyła się bezgotówkowo. Nie otrzymał ze Spółdzielni żadnej kwoty, w żadnej formie – czy to bezpośrednio z kasy Spółdzielni, czy przelewem.

Wnioskodawca wskazał, że kwota ujęta w PIT-8C jest kwotą wkładu zwaloryzowanego, nie kwotą wkładu wniesionego do Spółdzielni.

Przepis art. 10 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zawiera katalog przychodów podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 9 ww. ustawy źródłem przychodów są „inne źródła”.

W myśl art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i 17 oraz przychody nieznajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach.

Użyty we wskazanym przepisie zwrot „w szczególności” oznacza, że katalog przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty, co oznacza, że do tej kategorii przychodów można zaliczyć również inne niż te, które zostały w nim wymienione. Z powyższego wynika, iż opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlega dochód, uzyskiwany w wyniku określonych czynności faktycznych i prawnych, w następstwie, których mamy do czynienia z przyrostem mienia. Tak więc podstawą uzyskania przychodów z innych źródeł mogą być tylko takie czynności, w wyniku których następuje po stronie osoby fizycznej przysporzenie majątkowe.

Na podstawie powołanych wyżej przepisów opodatkowaniem podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlega uzyskany w roku podatkowym dochód stanowiący dla osób fizycznych (podatników) przysporzenie majątkowe.

Zwrot wkładów wniesionych do spółdzielni stanowi przychód z innych źródeł, o którym mowa w art. 20 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Jednakże w myśl art. 21 ust. 1 pkt 50 ww. ustawy wolne od podatku dochodowego są przychody otrzymane w związku ze zwrotem udziałów lub wkładów w spółdzielni, do wysokości wniesionych udziałów lub wkładów do spółdzielni.

Tym samym przychód uzyskany przez byłego członka spółdzielni mieszkaniowej w związku ze zwrotem wkładu mieszkaniowego, zwaloryzowanego według wartości rynkowej lokalu, stanowi co do zasady przychód podatkowy, przy czym do wysokości uprzednio wniesionego wkładu, korzysta ze zwolnienia z opodatkowania na mocy ww. przepisu.

W świetle powyższego cała kwota przypisana byłemu członkowi przez spółdzielnię mieszkaniową tytułem wkładu mieszkaniowego stanowi przysporzenie majątkowe, tj. przychód z innych źródeł, o którym mowa w art. 20 ust. 1 ustawy. Jednakże kwotą podlegającą opodatkowaniu jest jedynie różnica pomiędzy wkładem zwróconym, a wniesionym wkładem. W świetle powołanego przepisu art. 21 ust. 1 pkt 50 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych kwota zwróconego przez spółdzielnię mieszkaniową wkładu mieszkaniowego do wysokości wniesionego do spółdzielni wkładu, jest bowiem zwolniona z podatku dochodowego.

W związku z powyższym, nie można zgodzić się z Wnioskodawcą, iż zwaloryzowany wkład mieszkaniowy, wypłacony byłemu członkowi spółdzielni, odpowiada wartości wkładu mieszkaniowego w poprzedniej wartości rynkowej wniesionego na podstawie przepisów obowiązujących w dniu wnoszenia i jest zwolniony w całości od podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 50 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Jeżeli intencją ustawodawcy byłoby zwolnienie przychodu otrzymanego w związku ze zwrotem m.in. wkładów w spółdzielni do wysokości zwaloryzowanej wartości wniesionych wkładów, zostałoby to wyraźnie wskazane w ww. przepisie.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Odnosząc się natomiast do powołanych przez Wnioskodawcę interpretacji organów podatkowych wskazać należy, iż orzeczenia te dotyczą tylko konkretnych, indywidualnych spraw, podatników w określonym stanie faktycznym i w tych sprawach rozstrzygnięcia w nich zawarte są wiążące.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Łodzi, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Piotrkowie Trybunalskim, ul. Wronia 65, 97-300 Piotrków Trybunalski.