Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPP4/443-517/14-4/BA
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2015-01-02
Teza: Opodatkowanie transakcji wniesienia udziałów.
Słowa kluczowe: działalność-działalność gospodarcza; podatnik; spółki; udział; udział-zbycie udziałów
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 5; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 15

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749, z późn. zm.) oraz § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki przedstawione we wniosku z dnia 23 września 2014 r. (data wpływu 26 września 2014 r.) uzupełnionym pismem z dnia 16 grudnia 2014 r. (data wpływu 18 grudnia 2014 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania transakcji wniesienia udziałów posiadanych przez Wnioskodawcę w A. w drodze wkładu niepieniężnego do J.– **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 26 września 2014 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania transakcji wniesienia udziałów posiadanych przez Wnioskodawcę w A. w drodze wkładu niepieniężnego do J. Wniosek uzupełniono pismem z dnia 16 grudnia 2014 r. (data wpływu 18 grudnia 2014 r.) o doprecyzowanie opisu sprawy.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Sp. z o.o. (dalej: Spółka) jest spółką kapitałową z siedzibą na terytorium Polski. Spółka jest jednym z udziałowców A. (dalej: A.) – spółki kapitałowej z siedzibą na terytorium Polski, której głównym składnikiem majątku jest nieruchomość zabudowana położona na terytorium Polski. Spółka posiada 4.695.000 udziałów w kapitale zakładowym spółki A., co stanowi około 15% ogółu udziałów tej spółki.

Pozostałymi wspólnikami A. są:

*   T. – spółka kapitałowa z siedzibą na terytorium Malty – posiadająca 63,75% udziałów w A. oraz
*   S. – spółka kapitałowa z siedzibą na terytorium Cypru – posiadająca 21,25% udziałów w A. Sp. z o.o.

Udziały posiadane przez Spółkę w A. zostały zakupione przez nią w listopadzie 2011 r.

Obecnie wspólnicy rozważają scenariusz zmiany struktury własnościowej A., zakładający wniesienie udziałów posiadanych w tej spółce w drodze wkładu niepieniężnego (wymiany udziałów) do J.– spółki kapitałowej z siedzibą na terytorium Polski. Zakładane jest podjęcie następujących działań:

1.  Kapitał zakładowy J. zostanie podwyższony poprzez emisję nowych udziałów, które zostałyby objęte przez T. w zamian za wkład niepieniężny w postaci udziałów posiadanych przez T. w A. Wartość nominalna udziałów J. objętych przez T. w zamian za wkład niepieniężny w postaci udziałów posiadanych przez tę spółkę w A. byłaby równa wartości nominalnej udziałów A. będących przedmiotem aportu. W wyniku tej transakcji J. nabyłaby bezwzględną większość udziałów oraz praw głosu w A. (tj. 63,75% udziałów i praw głosu w A.).
2.  Po dokonaniu aportu udziałów posiadanych obecnie w A. przez T., kapitał zakładowy J. zostałby podwyższony poprzez emisję nowych udziałów, które zostałyby objęte przez S. oraz Spółkę w zamian za wkład niepieniężny w postaci udziałów posiadanych przez te spółki w A. Sp. z o.o.

Wartość nominalna udziałów J., które Spółka obejmie w zamian za wkład niepieniężny w postaci udziałów posiadanych przez nią w A. będzie odpowiadać nominalnej wartości udziałów A. będących przedmiotem aportu. W efekcie dotychczasowi wspólnicy A staną się wspólnikami J., a J. będzie jedynym udziałowcem A.

Z uzupełnienia do wniosku wynika, że:

1.  Spółka prowadzi działalność mającą na celu rozwój miasta i regionu, poprzez pozyskiwanie inwestorów i wspieranie procesów inwestycyjnych. Celem Spółki jest także rozwój przedsiębiorczości, w tym prowadzenie (…). W ramach prowadzonej działalności, Spółka współpracuje z inwestorami w zakresie realizowanych przez nich na terenie Miasta oraz regionu inwestycji, w tym:
    1.  pomaga w znalezieniu właściwego terenu na realizację inwestycji,
    2.  świadczy usługi w zakresie obsługi formalno-prawnej projektów inwestycyjnych obejmujące: stworzenie dokumentacji projektowej, uzyskanie niezbędnych decyzji administracyjnych, nadzór autorski i inwestorski,
    3.  świadczy usługi wsparcia na rzecz inwestorów obejmujące przeprowadzenie analiz mających na celu opracowanie rozwiązań pozwalających na wdrożenie rozwiązań zgodnych z planami biznesowymi inwestorów.
2.  Spółka nie prowadzi działalności maklerskiej lub brokerskiej. Tym samym, opisana transakcja nie będzie realizowana w ramach tego typu działalności.
3.  Spółka nie zarządza i nie będzie uczestniczyć w zarządzaniu A. i J., tj. nie będzie ingerować w zarządzanie tymi spółkami w ramach transakcji podlegających opodatkowaniu VAT. W szczególności, Spółka nie świadczy i nie będzie świadczyć na rzecz A. oraz J. usług zarządczych podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT.
4.  Posiadanie udziałów nie jest i nie będzie stałym, bezpośrednim i koniecznym rozszerzeniem działalności Spółki.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy rozważana transakcja wniesienia udziałów posiadanych przez Spółkę w A., w drodze wkładu niepieniężnego do J. będzie pozostawać poza zakresem opodatkowania podatkiem VAT?

Zdaniem Wnioskodawcy, rozważana transakcja wniesienia udziałów A przez Spółkę w drodze wkładu niepieniężnego do J. będzie pozostawać poza zakresem opodatkowania podatkiem VAT.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu VAT podlegają m.in. odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, przez odpłatne świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 ustawy o VAT, w tym również:

1.  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2.  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3.  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

W opinii Spółki czynność wniesienia udziałów w spółce kapitałowej w drodze wkładu niepieniężnego do innej spółki może potencjalnie spełniać definicję odpłatnego świadczenia usług w rozumieniu art. 8 ustawy o VAT.

Należy jednak zwrócić uwagę, że odpłatne świadczenie usług podlega opodatkowaniu podatkiem VAT wyłącznie, jeżeli transakcja ta jest dokonywana przez podmiot działający w charakterze podatnika VAT.

W myśl art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Działalność gospodarcza – według art. 15 ust. 2 ustawy o VAT – obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

W związku z powyższym, celem określenia, czy rozważana transakcja wniesienia udziałów posiadanych przez Spółkę w A. w drodze wkładu niepieniężnego do J. powinna podlegać opodatkowaniu podatkiem VAT należy stwierdzić, czy transakcja ta zostanie wykonana przez Spółkę w charakterze podatnika VAT.

Kwestia czy i w jakich okolicznościach zbycie udziałów posiadanych w Spółce może zostać uznane za działalność gospodarczą prowadzoną przez podatnika VAT, była przedmiotem orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej: TSUE).

Przykładowo, w orzeczeniach w sprawach C-60/90 i C-155/94 oraz w sprawie C-80/95, TSUE podkreślał, że samo posiadanie, czy też emisja udziałów i innych papierów wartościowych co do zasady nie stanowi działalności gospodarczej w rozumieniu art. 4 VI Dyrektywy, która pozwalałaby na uznanie posiadacza takich udziałów za podatnika. Natomiast w wyroku z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie C-77/01 Empresa de Desenvolvimento Mineiro TSUE uznał, że zwykłe nabycie udziałów w innych podmiotach nie stanowi wykorzystania majątku w celu osiągnięcia dochodu w sposób ciągły, ponieważ dywidenda uzyskana z udziału jest skutkiem własności majątku i nie jest wynagrodzeniem uzyskanym w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w rozumieniu Dyrektywy. Podobnie transakcje finansowe polegające jedynie na sprzedaży udziałów i innych papierów wartościowych, np. jednostek w funduszach inwestycyjnych, nie stanowią w ogóle działalności gospodarczej.

W związku z powyższym, należy uznać, że – co do zasady – transakcje zbycia udziałów nie stanowią działalności gospodarczej (a w konsekwencji transakcje te pozostają poza zakresem opodatkowania podatkiem VAT).

Zgodnie z orzecznictwem TSUE, w drodze wyjątku od powyższej zasady, transakcja zbycia udziałów może zostać uznana za świadczenie usług podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT, jeżeli:

*   zbywca papierów wartościowych uczestniczy w zarządzaniu spółką, której akcje posiada,
*   sprzedaż akcji, udziałów prowadzona jest w ramach działalności maklerskiej i brokerskiej,
*   posiadanie udziałów jest bezpośrednim, stałym, koniecznym rozszerzeniem działalności gospodarczej zbywcy.

Należy przy tym podkreślić, że – zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą TSUE – pojęcie „zarządzania spółką” może zostać uznane za działalność gospodarczą wyłącznie w przypadku, gdy pociąga za sobą dokonywanie transakcji opodatkowanych VAT (tj. jeżeli wspólnik świadczy na rzecz spółki której udziały zbywa usługi zarządcze, doradcze itp.).

W sytuacji będącej przedmiotem sprawy Spółka zamierza wnieść udziały posiadane w A. do J. w formie wkładu niepieniężnego, w zamian za udziały w podwyższonym kapitale zakładowym tej spółki.

Rozważana transakcja nie będzie wykonana w ramach działalności maklerskiej lub brokerskiej prowadzonej przez Spółkę (nie prowadzi ona działalności w zakresie obrotu papierami wartościowymi). Spółka nie zarządza również A. w ramach transakcji podlegających opodatkowaniu VAT (tj. Spółka nie świadczy na rzecz A. usług zarządczych, doradczych itp.).

W związku z powyższym, w opinii Spółki rozważana transakcja wniesienia udziałów A. w drodze wkładu niepieniężnego do J. nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem VAT.

Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w interpretacjach organów podatkowych. Przykładowo:

1.  Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu, w interpretacji z dnia 8 stycznia 2014 r. (sygn. ILPP2/443-968/13-2/JK) stwierdził, że „(…) nie każda czynność dokonana przez podmiot mający status podatnika, będzie podlegać opodatkowaniu. Status podatnika podatku od towarów i usług nie powoduje automatycznie rozciągnięcia skutków podatkowych na całą sferę aktywności danego podmiotu. Zatem za działalność rodzącą obowiązki w podatku od towarów i usług, należy uznać tylko tę działalność, którą można zidentyfikować i zaliczyć do zawodowej płaszczyzny jednostki. A więc, w sytuacji, gdy w zakres prowadzonej przez podmiot działalności gospodarczej nie wchodzi obrót papierami wartościowymi to czynność samej sprzedaży udziałów bądź akcji nie jest traktowana jako działalność gospodarcza w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług, w związku z czym, nie podlega opodatkowaniu”;
2.  Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji z dnia 11 października 2013 r. (sygn. IPPP3/443-440/13-10/IG) uznał, że „(…) w sytuacji, gdy w zakres prowadzonej przez podmiot działalności gospodarczej nie wchodzi obrót papierami wartościowymi to czynność samego nabycia/sprzedaży akcji, czy udziałów innych spółek nie jest traktowana jako działalność gospodarcza w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług. Są to czynności polegające na zarządzaniu własnym portfelem w celu maksymalizacji zwrotu z inwestycji. Nie można również samego nabycia, czy sprzedaży udziałów finansowych w innych przedsiębiorstwach traktować jako wykorzystywanie majątku do uzyskiwania z niego dochodów w sposób częstotliwy”.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Zgodnie z treścią art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054, z późn. zm.) – zwanej dalej ustawą – opodatkowaniu ww. podatkiem podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Stosownie do art. 7 ust. 1 ustawy – przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Pojęcie towaru ustawodawca zdefiniował w art. 2 pkt 6 ustawy. Zgodnie z zapisem zawartym w tym przepisie, przez towary rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

W myśl art. 8 ust. 1 ustawy – przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).

W przytoczonych przepisach została zrealizowana zasada powszechności opodatkowania wyrażona w art. 1 Dyrektywy 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE serii L Nr 347, str. 1, z późn. zm.), dalej Dyrektywa 2006/112/WE. Definicja świadczenia usług stanowi dopełnienie definicji dostawy towarów i tym samym opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają wszystkie czynności odpłatnego obrotu profesjonalnego.

Nie każda jednak czynność stanowiąca dostawę towarów lub świadczenie usług w rozumieniu art. 5 ustawy podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Aby dana czynność była opodatkowana tym podatkiem musi być wykonana przez podatnika.

Art. 15 ust. 1 ustawy stanowi, że podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Działalność gospodarcza – ust. 2 powołanego artykułu – obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

W kontekście powyższego, uwzględniając definicję działalności gospodarczej należy stwierdzić, że dostawa towarów lub świadczenie usług będą podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług tylko w sytuacji, gdy dokonane zostaną przez podmiot o statusie podatnika, który działa w takim charakterze w odniesieniu do tej konkretnie czynności. Natomiast dla stwierdzenia, że dla danej transakcji podmiot jest podatnikiem podatku od towarów i usług, konieczne jest prowadzenie przez niego działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów ustawy.

Definicja podatnika zawarta w przywołanym wyżej art. 15 ust. 1 ustawy jest odzwierciedleniem art. 9 Dyrektywy 2006/112/WE, który stanowi, że podatnikiem jest każda osoba prowadząca samodzielnie w dowolnym miejscu jakąkolwiek działalność gospodarczą, bez względu na cel czy też rezultaty takiej działalności.

„Działalność gospodarcza” obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, włącznie z górnictwem, działalnością rolniczą i wykonywaniem wolnych zawodów lub uznanych za takie. Za działalność gospodarczą uznaje się w szczególności wykorzystywanie, w sposób ciągły, majątku rzeczowego lub wartości niematerialnych w celu uzyskania z tego tytułu dochodu.

Z utrwalonego orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej: TSUE) wynika, że analiza definicji pojęć podatnika i działalności gospodarczej wskazuje na szeroki zakres przedmiotowy pojęcia działalności gospodarczej oraz na jego obiektywny charakter, co oznacza, że działalność ta jest rozważana sama w sobie, niezależnie od jej celów lub jej rezultatów. Prowadzi to do wniosku, że cele działalności gospodarczej, jak i przesłanki jej podjęcia mogą być różnorodne.

Podatnikiem podatku VAT jest zatem podmiot, który prowadzi samodzielnie (niezależnie) działalność gospodarczą, zdefiniowaną bardzo szeroko w przepisach Dyrektywy 2006/112/WE. Generalnie należy stwierdzić, że definicja działalności gospodarczej została zakreślona tak szeroko, że obejmuje ona w zasadzie wszystkie czynności bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Jest to wyrazem zasady powszechności opodatkowania. Zbyt wąska definicja pojęcia podatnika prowadziłaby do nieuzasadnionych różnic pomiędzy podmiotami gospodarczymi, z których część byłaby podatnikami VAT, a część nie.

Z opisu sprawy wynika, że Spółka jest spółką kapitałową z siedzibą na terytorium Polski. Spółka jest jednym z udziałowców A.– spółki kapitałowej z siedzibą na terytorium Polski, której głównym składnikiem majątku jest nieruchomość zabudowana położona na terytorium Polski. Spółka posiada 4.695.000 udziałów w kapitale zakładowym spółki A., co stanowi około 15% ogółu udziałów tej spółki.

Pozostałymi wspólnikami A są:

*   T. – spółka kapitałowa z siedzibą na terytorium Malty – posiadająca 63,75% udziałów w A. oraz
*   S. – spółka kapitałowa z siedzibą na terytorium Cypru – posiadająca 21,25% udziałów w A.

Udziały posiadane przez Spółkę w A. zostały zakupione przez nią w listopadzie 2011 r.

Obecnie wspólnicy rozważają scenariusz zmiany struktury własnościowej A. zakładający wniesienie udziałów posiadanych w tej spółce w drodze wkładu niepieniężnego (wymiany udziałów) do J. – spółki kapitałowej z siedzibą na terytorium Polski. Zakładane jest podjęcie następujących działań:

1.  Kapitał zakładowy J. zostanie podwyższony poprzez emisję nowych udziałów, które zostałyby objęte przez T. w zamian za wkład niepieniężny w postaci udziałów posiadanych przez T. w A. Wartość nominalna udziałów J. objętych przez T. w zamian za wkład niepieniężny w postaci udziałów posiadanych przez tę spółkę w A. byłaby równa wartości nominalnej udziałów A. będących przedmiotem aportu. W wyniku tej transakcji J. nabyłaby bezwzględną większość udziałów oraz praw głosu w A. (tj. 63,75% udziałów i praw głosu w A.).
2.  Po dokonaniu aportu udziałów posiadanych obecnie w A. przez T., kapitał zakładowy J. zostałby podwyższony poprzez emisję nowych udziałów, które zostałyby objęte przez S. oraz Spółkę w zamian za wkład niepieniężny w postaci udziałów posiadanych przez te spółki w A.

Wartość nominalna udziałów J., które Spółka obejmie w zamian za wkład niepieniężny w postaci udziałów posiadanych przez nią w A. będzie odpowiadać nominalnej wartości udziałów A. będących przedmiotem aportu. W efekcie dotychczasowi wspólnicy A. staną się wspólnikami J., a J. będzie jedynym udziałowcem A. Spółka prowadzi działalność mającą na celu rozwój miasta i regionu, poprzez pozyskiwanie inwestorów i wspieranie procesów inwestycyjnych. Celem Spółki jest także rozwój przedsiębiorczości, w tym prowadzenie (…). W ramach prowadzonej działalności, Spółka współpracuje z inwestorami w zakresie realizowanych przez nich na terenie miasta oraz regionu inwestycji, w tym:

*   pomaga w znalezieniu właściwego terenu na realizację inwestycji,
*   świadczy usługi w zakresie obsługi formalno-prawnej projektów inwestycyjnych obejmujące: stworzenie dokumentacji projektowej, uzyskanie niezbędnych decyzji administracyjnych, nadzór autorski i inwestorski,
*   świadczy usługi wsparcia na rzecz inwestorów obejmujące przeprowadzenie analiz mających na celu opracowanie rozwiązań pozwalających na wdrożenie rozwiązań zgodnych z planami biznesowymi inwestorów.

Spółka nie prowadzi działalności maklerskiej lub brokerskiej. Tym samym, opisana transakcja nie będzie realizowana w ramach tego typu działalności. Spółka nie zarządza i nie będzie uczestniczyć w zarządzaniu A. i J., tj. nie będzie ingerować w zarządzanie tymi spółkami w ramach transakcji podlegających opodatkowaniu VAT. W szczególności, Spółka nie świadczy i nie będzie świadczyć na rzecz A. oraz J. usług zarządczych podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT. Posiadanie udziałów nie jest i nie będzie stałym, bezpośrednim i koniecznym rozszerzeniem działalności Spółki.

Na tle powyższego Spółka ma wątpliwości, czy transakcja wniesienia udziałów posiadanych przez nią w A., w drodze wkładu niepieniężnego do J., będzie pozostawać poza zakresem opodatkowania podatkiem VAT.

Jak wyjaśniono wyżej nie każda czynność dokonana przez podmiot który jest podatnikiem, podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Status bycia podatnikiem podatku od towarów i usług nie powoduje bowiem automatycznie rozciągnięcia skutków podatkowych na całą sferę aktywności danego podmiotu. W sytuacji, gdy w zakres prowadzonej przez podmiot działalności gospodarczej nie wchodzi np. obrót papierami wartościowymi, to czynność samej sprzedaży udziałów nie jest traktowana jako działalność gospodarcza w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług, w związku z czym, nie podlega opodatkowaniu. Zatem za działalność rodzącą obowiązki w podatku od towarów i usług należy uznać tylko tę działalność, którą można zidentyfikować i zaliczyć do zawodowej płaszczyzny jednostki.

Kwestia, czy za działalność gospodarczą można uznać działalność polegającą na posiadaniu i sprzedaży akcji oraz udziałów była przedmiotem orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

Jak słusznie wskazała Spółka, w wyrokach w sprawach C-60/90 i C-155/94 oraz w sprawie C-80/95, TSUE podkreślał, że samo posiadanie, czy też emisja udziałów i innych papierów wartościowych co do zasady nie stanowi działalności gospodarczej w rozumieniu art. 4 VI Dyrektywy, która pozwalałaby na uznanie posiadacza takich udziałów za podatnika. Natomiast w wyroku z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie C-77/01 Empresa de Desenvolvimento Mineiro TSUE uznał, że zwykłe nabycie udziałów w innych podmiotach nie stanowi wykorzystania majątku w celu osiągnięcia dochodu w sposób ciągły, ponieważ dywidenda uzyskana z udziału jest skutkiem własności majątku i nie jest wynagrodzeniem uzyskanym w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w rozumieniu Dyrektywy. Podobnie transakcje finansowe polegające jedynie na sprzedaży udziałów i innych papierów wartościowych, np. jednostek w funduszach inwestycyjnych, nie stanowią w ogóle działalności gospodarczej.

Posiłkując się przywołanym orzecznictwem należy stwierdzić, że co do zasady powyżej wymienione czynności nie stanowią działalności gospodarczej, a zatem podmiot dokonujący tych czynności nie ma statusu podatnika, nawet jeżeli z tytułu innej działalności jest podatnikiem. Od tej zasady orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej przewiduje jednak pewne wyjątki, które pozwalają łączyć z faktem posiadania papierów wartościowych wykonywanie działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy.

Powyższe dotyczy sytuacji, gdy:

*   posiadacz papierów wartościowych uczestniczy w zarządzaniu spółką, której akcje posiada;
*   sprzedaż akcji, udziałów prowadzona jest w ramach działalności maklerskiej i brokerskiej;
*   posiadanie udziałów jest bezpośrednim, stałym i koniecznym rozszerzeniem działalności gospodarczej.

W orzeczeniu TSUE w sprawie Polysar (C-60/90) stwierdzono, że spółka holdingowa może uzyskać status podatnika, jeżeli jest ona pośrednio lub bezpośrednio zaangażowana w zarządzanie spółkami, w których posiada udziały, z wyłączeniem czynności, które wykonuje w związku z pełnieniem funkcji właścicielskich.

Wskazówki dotyczące znaczenia sformułowania „usługi zarządcze wykraczające poza prawa i obowiązki wynikające z posiadania udziałów” zawarł Trybunał Sprawiedliwości UE w kolejnych orzeczeniach z dnia 14 listopada 2000 r. w sprawie C-142/99 pomiędzy Floridienne SA i Berginvest SA a Państwem Belgijskim, z dnia 12 lipca 2001 r. w sprawie C-102/00 pomiędzy Welthgrove BV a Staatssecretaris van Financiën (Holandia), jak również z dnia 27 września 2001 r. w sprawie C-16/00 pomiędzy Cibo Participations SA a Directeur régional des impôts du Nord Pas-de-Calais (Francja).

W orzeczeniu w sprawie C-142/99 Trybunał stwierdził, że zaangażowanie w zarządzanie spółkami zależnymi (w holdingu) należy uznać za działalność gospodarczą w rozumieniu art. 4(2) VI Dyrektywy, ale tylko w zakresie, w jakim pociąga to za sobą dokonywanie transakcji podlegających VAT na mocy art. 2 VI Dyrektywy, takich jak świadczenie przez Floridienne usług administracyjnych, rachunkowych i informatycznych na rzecz swoich spółek zależnych. Koncepcja ta została powtórzona w orzeczeniu C-102/00, w którym Trybunał Sprawiedliwości UE zajął stanowisko, że udział spółki holdingowej w zarządzaniu podmiotami zależnymi należy traktować jako działalność gospodarczą w rozumieniu artykułu 4(2) VI Dyrektywy jedynie w takim zakresie, w jakim obejmuje ona transakcje opodatkowane VAT na podstawie art. 2 VI Dyrektywy.

Z kolei w wyroku w sprawie C-16/00 Trybunał podtrzymał stanowisko, że udział spółki holdingowej w zarządzaniu spółkami, których udziały nabyła, stanowi działalność gospodarczą w rozumieniu art. 4 ust. 2 VI Dyrektywy, ale tylko w przypadku, gdy pociąga to za sobą przeprowadzenie transakcji podlegających opodatkowaniu na mocy art. 2 ust. 1 tej Dyrektywy, takich jak świadczenie przez spółkę holdingową na rzecz spółek zależnych usług administracyjnych, finansowych, handlowych lub technicznych. W związku z powyższym, zdaniem TSUE, samo nabycie i posiadanie akcji spółki nie powinno być traktowane jako działalność gospodarcza w rozumieniu art. 4 ust. 2 VI Dyrektywy, nadającą ich posiadaczowi status podatnika. Trybunał powtórzył tu wyrażone wcześniej w orzeczeniu z dnia 20 czerwca 1996 r. C-155/94 stanowisko, że jeżeli objęcie akcji nie stanowi działalności gospodarczej, to również nie ma takiego charakteru ich zbycie (zob. także orzeczenie TSUE z dnia 26 czerwca 2003 r. w sprawie C-442/01).

Interpretując wskazany w orzecznictwie TSUE wyjątek od powyższej zasady sprowadzający się do możliwości uznania za działalność gospodarczą posiadania (zbywania) udziałów, jeżeli towarzyszyłoby temu uczestnictwo w zarządzaniu spółką, stwierdzić należy, że taka możliwość ograniczona jest do sytuacji szczególnych, w których udział w zarządzaniu pociąga za sobą przeprowadzenie transakcji podlegających opodatkowaniu, takich jak świadczenie usług na rzecz spółki.

Jak wskazano powyżej udziały co do zasady, nie stanowią towaru, a ich przekazanie – świadczenia usług, niemniej jednak obrót udziałami rozumiany jako sprzedaż praw i obowiązków – może być uznany za usługę w rozumieniu ustawy. Jednakże, aby obrót ten podlegał opodatkowaniu podatkiem VAT, musi być wykonywany przez podatnika (w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy) w ramach jego profesjonalnej aktywności.

W analizowanym przypadku – jak wskazano w opisie sprawy – Spółka nie prowadzi działalności maklerskiej lub brokerskiej. Tym samym, opisana transakcja nie będzie realizowana w ramach tego typu działalności. Spółka nie zarządza i nie będzie uczestniczyć w zarządzaniu A i J., tj. nie będzie ingerować w zarządzanie tymi spółkami w ramach transakcji podlegających opodatkowaniu VAT. W szczególności, Spółka nie świadczy i nie będzie świadczyć na rzecz A oraz J. usług zarządczych podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT. Posiadanie udziałów nie jest i nie będzie stałym, bezpośrednim i koniecznym rozszerzeniem działalności Spółki.

Zatem w przedmiotowej sprawie nie będzie zachodzić żadna z przesłanek wymienionych przez TSUE w ww. orzeczeniach, która wskazywałaby na to, że planowana przez Spółkę transakcja wniesienia udziałów będzie realizowana przez nią jako podatnika VAT w ramach prowadzonej przez niego działalności gospodarczej.

Mając na względzie przywołane przepisy prawa oraz opis sprawy należy zatem stwierdzić, że w analizowanej sprawie nie będą spełnione przesłanki warunkujące uznanie transakcji wniesienia udziałów posiadanych przez Spółkę w A. w drodze wkładu niepieniężnego do J. za działalność gospodarczą, o której mowa w art. 15 ust. 2 ustawy, a Spółka nie uzyska statusu podatnika podatku od towarów i usług w tym zakresie. Tym samym, w przedstawionym zdarzeniu przyszłym transakcja wniesienia udziałów nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług (pozostanie poza zakresem opodatkowania tym podatkiem).

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

W przedmiotowej interpretacji załatwiono wniosek w części dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania transakcji wniesienia udziałów posiadanych przez Wnioskodawcę w A. w drodze wkładu niepieniężnego do J. Natomiast kwestie dotyczące podatku dochodowego od osób prawnych, jak i podatku od czynności cywilnoprawnych zostały załatwione w odrębnych rozstrzygnięciach.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, ul. Ratajczaka 10/12, 61-815 Poznań, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.