Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBI/2/423-1372/13/BG
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2014-01-20
Teza: w zakresie możliwości i momentu zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów umorzonej wierzytelności w kwocie netto
Słowa kluczowe: dług; dług-zwolnienie z długu; koszt-koszty uzyskania przychodów; wierzytelność; wierzytelność-umorzenie wierzytelności
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 3-art. 15

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. Nr 112, poz. 770 ze zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko Spółki, przedstawione we wniosku z 3 października 2013 r. (data wpływu do tut. BKIP 23 października 2013 r.), o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie możliwości i momentu zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów umorzonej wierzytelności w kwocie netto (pytanie oznaczone we wniosku jako nr 1) - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 23 października 2013 r. wpłynął do tut. BKIP wniosek o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie możliwości i momentu zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów umorzonej wierzytelności w kwocie netto.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Spółka (dalej „Wnioskodawca”) od 2010 r. świadczyła na rzecz powiązanych z nią zagranicznych spółek należących do grupy kapitałowej usługi wsparcia. Wnioskodawca oraz spółki zagraniczne nabywające usługi wsparcia są podmiotami powiązanymi, w rozumieniu art. 11 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Z tytułu świadczonych przez siebie usług Wnioskodawca wystawiał faktury VAT oraz rozpoznawał przychód na potrzeby podatku dochodowego, zgodnie z właściwymi przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Jednocześnie należności z tytułu świadczonych przez Wnioskodawcę usług nie zostały jak dotąd uiszczone przez ich nabywców, nie uległy one również przedawnieniu. Z uwagi na okoliczność, że należności przysługujące Wnioskodawcy nie zostały uiszczone w terminie, a prawdopodobieństwo ich spłaty w najbliższym czasie (tj. przed upływem okresu przedawnienia) jest niewielkie, Wnioskodawca zamierza podjąć działania mające na celu uregulowanie istniejącego stanu. W tym celu, biorąc w szczególności pod uwagę plany Wnioskodawcy w zakresie dalszej współpracy ze spółkami zagranicznymi, Wnioskodawca rozważa umorzenie (w całości lub części) przysługujących mu wierzytelności wobec spółek zagranicznych, poprzez zawarcie z nimi umów o zwolnienie z długu, o których mowa w art. 508 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. z 1964 r., Nr 16 poz. 93).

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy wartość netto umorzonych wierzytelności stanowić będzie dla Wnioskodawcy koszt uzyskania przychodu? (pytanie oznaczone we wniosku jako nr 1)

Zdaniem Wnioskodawcy, wartość umorzonych wierzytelności z tytułu świadczonych usług wsparcia stanowić będzie dla Wnioskodawcy koszt uzyskania przychodów. Wynika to z regulacji przepisu art. 16 ust. 1 pkt 44 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (dalej „updop”), zgodnie z którym nie uważa się za koszt podatkowy umorzonych wierzytelności, z wyjątkiem tych, które uprzednio na podstawie art. 12 ust. 3 updop zostały zarachowane jako przychody należne.

Z przepisu powyższego wynika zatem, że jeżeli wierzytelność została zarachowana wcześniej jako przychód należny, to późniejsze jej umorzenie, przykładowo w wyniku zawarcia umowy o zwolnienie z długu spółek zagranicznych, skutkować będzie możliwością rozpoznania przez wierzyciela kosztu podatkowego w wysokości umorzonych wierzytelności.

Jak przedstawiono w opisie zdarzenia przyszłego, wierzytelności mogące być w przyszłości umorzone, zostały w latach poprzednich rozpoznane przez Wnioskodawcę jako przychód podatkowy, zgodnie z art. 12 ust. 3 updop. Nie ulega bowiem wątpliwości, że przychody z tytułu świadczonych przez Wnioskodawcę usług wsparcia miały związek z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą, a w konsekwencji stanowiły przychody należne w rozumieniu updop.

W świetle powyższego, w wyniku zawarcia przez Wnioskodawcę umowy zwolnienia z długu spółek zagranicznych, w efekcie której dojdzie do umorzenia przysługujących mu wierzytelności z tytułu świadczonych usług, Wnioskodawca będzie uprawniony, zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 44 updop, do rozpoznania kosztów uzyskania przychodów w wysokości kwoty umorzonych wierzytelności z tytułu usług wsparcia (odpowiadającej jednocześnie przychodowi podatkowemu, wykazanemu wcześniej przez Wnioskodawcę) w momencie zawarcia umowy o zwolnienie z długu, skutkującej umorzeniem wierzytelności przysługujących Wnioskodawcy.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz.U. z 2011 r. Nr 74, poz. 397 ze zm., dalej „updop”), kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1 updop. Konstrukcja przepisu dotyczącego kosztów uzyskania przychodów daje podatnikowi możliwość odliczenia dla celów podatkowych wszelkich kosztów (nie wymienionych w art. 16 ust. 1 updop), pod warunkiem, że wykaże ich bezpośredni bądź pośredni związek z prowadzoną działalnością, a ich poniesienie ma lub może mieć wpływ na wielkość osiągniętego przychodu. Tak więc kosztami uzyskania przychodów są wszelkie, racjonalnie i gospodarczo uzasadnione wydatki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, których celem jest osiągnięcie, zabezpieczenie i zachowanie źródła przychodów, z wyjątkiem wymienionych w art. 16 ust. 1 ww. ustawy.

Stosownie do art. 16 ust. 1 pkt 44 updop, nie uważa się za koszty uzyskania przychodów umorzonych wierzytelności, z wyjątkiem tych, które uprzednio na podstawie art. 12 ust. 3 updop zostały zarachowane jako przychody należne. Powołany przepis zakazuje, co do zasady, zaliczania umorzonych wierzytelności do kosztów uzyskania przychodów. Wyjątkiem jest sytuacja, gdy umarzana wierzytelność została uprzednio wykazana jako przychód należny podatnika, stosownie do art. 12 ust. 3 updop.

Stosownie do treści art. 12 ust. 1 pkt 1 updop, przychodami, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4 oraz art. 14, są w szczególności otrzymane pieniądze, wartości pieniężne, w tym również różnice kursowe. Natomiast w myśl art. 12 ust. 3 updop, za przychody związane z działalnością gospodarczą i z działami specjalnymi produkcji rolnej, osiągnięte w roku podatkowym, uważa się także należne przychody, choćby nie zostały jeszcze faktycznie otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont. Przychodami należnymi, o których mowa w art. 12 ust. 3 updop, są przychody, które w następstwie działalności gospodarczej podatnika stały się należnością (wierzytelnością), chociaż faktycznie ich nie uzyskano. Z kolei przychody neutralne podatkowo, a więc niestanowiące podstawy ustalenia dochodu podlegającego opodatkowaniu, określone zostały w art. 12 ust. 4 updop. Art. 12 ust. 4 pkt 9 updop stanowi, że do przychodów nie zalicza się należnego podatku od towarów i usług.

Wierzytelność stanowi uprawnienie do żądania spełnienia świadczenia z określonego stosunku zobowiązaniowego, przysługujące wierzycielowi wobec dłużnika. Jest ona zbywalnym prawem majątkowym. Wierzyciel może również podjąć decyzję o zwolnieniu dłużnika z długu. Instytucję tę reguluje art. 508 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 16, poz. 93 ze zm.), zgodnie z którym zobowiązanie wygasa, gdy wierzyciel zwalnia dłużnika z długu, a dłużnik zwolnienie przyjmuje. Wygaśnięcie wierzytelności wskutek zwolnienia z długu następuje z chwilą zawarcia umowy o zwolnieniu z długu lub w terminie późniejszym określonym przez strony. Do kosztów uzyskania przychodów u wierzyciela zalicza się jedynie kwotę umorzonej wierzytelności albowiem w myśl art. 16 ust. 1 pkt 11 updop nie uważa się za koszty uzyskania przychodów naliczonych, lecz niezapłaconych albo umorzonych odsetek od zobowiązań, w tym również od pożyczek (kredytów). Jednocześnie zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 46 updop, nie uważa się również za koszty uzyskania przychodów podatku od towarów i usług (z zastrzeżeniem wyjątków zawartych w tym przepisie). Do kosztów uzyskania przychodów kwalifikuje się zatem tylko wartość netto umorzonych wierzytelności, gdyż kosztem uzyskania przychodów nie jest podatek od towarów i usług. Podatek ten nie jest również przychodem w rozumieniu updop, w związku z czym nie podlega uprzedniemu zarachowaniu jako przychód. Dodatkowo należy mieć na uwadze przepis art. 16 ust. 1 pkt 20 updop, zgodnie z którym nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wierzytelności odpisanych jako przedawnione.

Wobec powyższego, na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 44 updop, podatnik może uznać za koszty uzyskania przychodów wierzytelności uprzednio zarachowane – zgodnie z art. 12 ust. 3 updop – jako przychody należne, jeżeli zwolnił dłużnika z obowiązku wykonania zobowiązania, a dłużnik przyjął to zwolnienie.

Z przedstawionego opisu zdarzenia przyszłego wynika, że Wnioskodawca od 2010 r. świadczył na rzecz powiązanych z nią zagranicznych spółek należących do grupy kapitałowej usługi wsparcia. Wnioskodawca oraz spółki zagraniczne nabywające usługi wsparcia są podmiotami powiązanymi, w rozumieniu art. 11 updop. Z tytułu świadczonych przez siebie usług Wnioskodawca wystawiał faktury VAT oraz rozpoznawał przychód na potrzeby podatku dochodowego, zgodnie z przepisami updop. Jednocześnie należności z tytułu świadczonych przez Wnioskodawcę usług nie zostały uiszczone przez ich nabywców, nie uległy one również przedawnieniu. Z uwagi na okoliczność, że należności przysługujące Wnioskodawcy nie zostały uiszczone w terminie, a prawdopodobieństwo ich spłaty w najbliższym czasie (tj. przed upływem okresu przedawnienia) jest niewielkie, Wnioskodawca zamierza podjąć działania mające na celu uregulowanie istniejącego stanu. W tym celu, biorąc w szczególności pod uwagę plany Wnioskodawcy w zakresie dalszej współpracy ze spółkami zagranicznymi, Wnioskodawca rozważa umorzenie (w całości lub części) przysługujących mu wierzytelności wobec spółek zagranicznych poprzez zawarcie z nimi umów o zwolnienie z długu.

Reasumując, biorąc pod uwagę powołane przepisy prawa oraz przedstawiony opis zdarzenia przyszłego tut. Organ stoi na stanowisku, że umorzone wierzytelności, które uprzednio zostały zarachowane jako przychody należne (w kwocie netto - po odjęciu podatku od towarów i usług), mogą stanowić koszty uzyskania przychodów stosownie do przepisu art. 16 ust. 1 pkt 44 updop w momencie zawarcia umowy o zwolnienie z długu zaakceptowanej zarówno przez wierzyciela i dłużnika. Stanowisko Spółki należy uznać zatem za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Nadmienia się, iż w sprawie będącej przedmiotem pytania oznaczonego we wniosku Nr 2 wydano odrębną interpretację.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, 31-512 Kraków po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 14 marca 2012 r. poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a 43-300 Bielsko-Biała.