Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0111-KDIB2-3.4014.207.2024.2.BZ
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2024-06-05
Teza: Zwolnienie z art. 9 pkt. 17 - zakup pierwszego mieszkania.
Słowa kluczowe: mieszkanie-zakup mieszkania; zwolnienie-zwolnienie podatkowe
Zagadnienia: Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 4. Zwolnienia od podatku-Zwolnienia przedmiotowe-Pozostałe zwolnienia
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 4-art. 9-pkt 17

**Interpretacja indywidualna**

**– stanowisko prawidłowe**

Szanowna Pani

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych zdarzenia przyszłego w podatku od czynności cywilnoprawnych jest prawidłowe.

**Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej**

19 kwietnia 2024 r. wpłynął Pani wniosek z 19 kwietnia 2024 r. o wydanie interpretacji indywidualnej. Wniosek dotyczy podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie możliwości skorzystania ze zwolnienia określonego w art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Uzupełniła go Pani samoistnie pismem z 19 kwietnia 2024 r. (wpływ 19 kwietnia 2024 r.) oraz w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 22 maja 2024 r. (wpływ 22 maja 2024 r.). Treść wniosku jest następująca:

**Opis zdarzenia przyszłego**

Chce Pani wraz z mężem, kupić w tym roku pierwsze mieszkanie z rynku wtórnego (spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego). Nie posiada Pani, ani nie posiadała żadnych udziałów w mieszkaniu rodzinnym. Natomiast Pani mąż 4 kwietnia 1996 r. jako nieletni, został wpisany w akcie notarialnym i do ksiąg wieczystych jako współwłaściciel wraz z ojcem (po połowie) lokalu mieszkalnego (rodzinne mieszkanie męża). Ojciec Pani męża zmarł 7 sierpnia (…) r.

18 października (…) r. sporządzono kolejny akt notarialny: umowa o dział spadku i zniesienie współwłasności, w którym wszystkie strony (matka, 2 siostry męża i mąż) „zrzekli się spadku po 1/4 praw własności do lokalu" na rzecz matki. Zapis ten widnieje w dziale II księgi wieczystej (…). Czyli na dzień dzisiejszy Pani mąż nie posiada żadnego udziału w prawie własności mieszkania rodzinnego.

W piśmie uzupełniającym wskazała Pani, że 22 maja 2024 r. wraz z mężem podpisuje Pani akt notarialny dotyczący zakupu mieszkania z rynku wtórnego. Obecnie nie posiadają Państwo prawa własności lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, prawa własności budynku mieszkalnego jednorodzinnego, spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu dotyczącego lokalu mieszkalnego albo domu jednorodzinnego.

Pani nigdy takiego prawa nie posiadała i nie posiada. Pani mąż w 1996 r. został wpisany w akt notarialny dotyczący umowy sprzedaży mieszkania. Na podpisaniu aktu stawił się „Pan J.M. (ojciec męża) w imieniu swoim i w imieniu swego małoletniego syna A. M. (Pani męża), zamieszkałego z nim, jako jego ustawowy przedstawiciel". „Sprzedający wyodrębniają i sprzedają J.M. i A.M., po połowie, lokal mieszkalny. J.M. oświadcza, że przedmiot umowy kupuje z majątku odrębnego oraz w imieniu swego małoletniego syna A. oświadcza, że przedmiot umowy kupuje".

Po śmierci ojca, Pani mąż zrzekł się wszelkich praw do mieszkania na rzecz matki (obecnie matka Pani męża posiada całość praw do tego lokalu).

**Pytanie przeformułowane w uzupełnieniu**

Czy w przypadku zakupu pierwszego mieszkania z rynku wtórnego musi Pani zapłacić podatek od czynności cywilnoprawnych (mieszkanie kupuje Pani wraz z mężem)?

**Pani stanowisko w sprawie przeformułowane w uzupełnieniu**

Uważa Pani, że powinna zapłacić podatek od czynności cywilnoprawnych, pomimo faktu, że sama Pani nie posiadała i nie posiada żadnych praw do żadnego lokalu.

**Ocena stanowiska**

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe.

**Uzasadnienie interpretacji indywidualnej**

Przepis art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 295) zawiera zamknięty katalog czynności podlegających opodatkowaniu tym podatkiem.

Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:

Obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem ust. 2, powstaje z chwilą dokonania czynności cywilnoprawnej.

Stosownie do art. 4 pkt 1 cyt. ustawy:

Obowiązek podatkowy – przy umowie sprzedaży – ciąży na kupującym.

Stosownie do art. 5 ust. 1 i 2 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych:

Obowiązek zapłaty podatku ciąży na podatnikach tego podatku.

Jeżeli obowiązek podatkowy ciąży na kilku podmiotach albo na stronach umowy zamiany, albo wspólnikach spółki cywilnej, zobowiązanymi solidarnie do zapłaty podatku są odpowiednio te podmioty, strony umowy zamiany albo wspólnicy spółki cywilnej.

W myśl art. 6 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:

Podstawę opodatkowania stanowi przy umowie sprzedaży – wartość rynkowa rzeczy lub prawa majątkowego.

Wartość rynkową określa się na zasadach wskazanych w art. 6 ust. 2 ww. ustawy, w myśl którego:

Wartość rynkową przedmiotu czynności cywilnoprawnych określa się na podstawie przeciętnych cen stosowanych w obrocie rzeczami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem ich miejsca położenia, stanu i stopnia zużycia, oraz w obrocie prawami majątkowymi tego samego rodzaju, z dnia dokonania tej czynności, bez odliczania długów i ciężarów.

Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a) ww. ustawy:

Stawki podatku wynoszą od umowy sprzedaży nieruchomości, rzeczy ruchomych, prawa użytkowania wieczystego, własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego, spółdzielczego prawa do lokalu użytkowego oraz wynikających z przepisów prawa spółdzielczego: prawa do domu jednorodzinnego oraz prawa do lokalu w małym domu mieszkalnym − 2%.

Jak wynika z powołanych powyżej przepisów umowa sprzedaży rzeczy i praw majątkowych podlega generalnie opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, a obowiązek uiszczenia podatku ciąży na kupującym (kupujących). W ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych przewidziano jednak sytuacje, w których czynność mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy jest zwolniona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

W myśl art. 9 pkt 17 ww. ustawy:

Zwalnia się od podatku sprzedaż, której przedmiotem jest prawo własności lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, prawo własności budynku mieszkalnego jednorodzinnego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu dotyczące lokalu mieszkalnego albo domu jednorodzinnego, jeżeli kupującym jest osoba fizyczna lub osoby fizyczne, którym w dniu sprzedaży i przed tym dniem nie przysługiwało żadne z tych praw ani udział w tych prawach, chyba że udział ten nie przekracza lub nie przekraczał 50% i został nabyty w drodze dziedziczenia.

Zatem zgodnie z powołanym powyżej przepisem, zwolniona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych będzie sprzedaż, której przedmiotem jest:

\- prawo własności lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość,

\- prawo własności budynku mieszkalnego jednorodzinnego,

\- spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu dotyczące lokalu mieszkalnego albo domu jednorodzinnego,

pod warunkiem, że kupującemu/kupującym w dniu sprzedaży i przed tym dniem nie przysługiwało żadne z tych praw ani udział w tych prawach, chyba że udział ten nie przekracza lub nie przekraczał 50% i został nabyty w drodze dziedziczenia.

Z wniosku wynika, że planuje Pani wspólnie z mężem zakupić z rynku wtórnego pierwsze mieszkanie – spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu. Obecnie Pani nie posiada i nie posiadała Pani w przeszłości żadnych udziałów w prawie własności lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, prawa własności budynku mieszkalnego jednorodzinnego, spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu dotyczącego lokalu mieszkalnego albo domu jednorodzinnego. Natomiast Pani mąż w 1996 r. został wpisany w akt notarialny jako współwłaściciel lokalu mieszkalnego tytułem umowy sprzedaży. Udział ten w imieniu – wówczas małoletniego – Pani męża nabył jego ojciec, jako ustawowy przedstawiciel. Po śmierci ojca, Pani mąż zrzekł się wszelkich praw do mieszkania na rzecz matki. Obecnie Pani mąż nie posiada żadnego udziału w prawie własności mieszkania rodzinnego.

Z powołanego powyżej art. 9 pkt 17 ww. ustawy wynika, że w przypadku posiadania w przeszłości lub na dzień zawierania umowy sprzedaży, udziału m.in. w prawie własności budynku mieszkalnego czy też lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, zwolnienie z opodatkowania będzie miało miejsce, jeżeli udział ten nie przekroczy 50% i został nabyty w drodze dziedziczenia.

W przypadku, gdy nieruchomość nabywana jest na współwłasność, to każdy z kupujących (małżonkowie, rodzice z dzieckiem, rodzeństwo, osoby obce) musi spełniać warunek nieposiadania wcześniej nieruchomości lub udziału w niej, chyba że udział ten nie przekracza lub nie przekraczał 50% i został nabyty w drodze dziedziczenia.

Skoro więc, Pani mąż posiadał w przeszłości udział w odrębnej nieruchomości, nabyty tytułem umowy kupna sprzedaży – czyli udział nie został nabyty w drodze dziedziczenia o którym mówi ustawodawca – to zawierając umowę sprzedaży mieszkania (spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu), w której kupującymi będą Pani i Pani mąż, nie będzie Pani mogła skorzystać ze zwolnienia z podatku od czynności cywilnoprawnych określonego w art. 9 pkt 17 ustawy. Tym samym będzie Pani zobowiązana do zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych.

**Dodatkowe informacje**

**Informacja o zakresie rozstrzygnięcia**

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

**Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji**

\- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz.U. z 2023 r. poz. 2383 ze zm.). Aby interpretacja mogła pełnić funkcję ochronną: sytuacja musi być zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i musi się Pani zastosować do interpretacji.

\- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

\- Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

**Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację przez Zainteresowanego, który jest stroną postępowania**

Ma Pani prawo wnieść skargę na tę interpretację indywidualną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.; dalej jako „PPSA”).).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

\- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

\- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

**Podstawa prawna dla wydania interpretacji**

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa.