Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB2/415-1095/12-4/AK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2013-03-28
Teza: Objęcie poszczególnych członków zarządu ochroną w opisanym stanie faktycznym nie skutkuje wystąpieniem przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
Słowa kluczowe: członkowie-członkowie zarządu; ochrona; odpowiedzialność-odpowiedzialność cywilna; ubezpieczenia; świadczenie-świadczenie nieodpłatne
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 11

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012r., poz. 749 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki przedstawione we wniosku z dnia 17.12.2012 r. (data wpływu 19.12.2012 r.) oraz piśmie z dnia 14.03.2013 r. stanowiącym odpowiedź na wezwanie organu z dnia 05.03.2013 r. Nr IPPB2/415-1095/12-2/AK o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych związanych z objęciem ochroną osobistą członków zarządu Spółki - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 19.12.2012 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych związanych z objęciem ochroną osobistą członków zarządu Spółki.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny i zdarzenie przyszłe:

Spółka (Zwany dalej: „P.” lub „Spółką”) jest jednym z największych przedsiębiorstw w Polsce. Zajmuje się w głównej mierze przerobem ropy naftowej na benzyny bezołowiowe, olej napędowy, olej opałowy, paliwo lotnicze, tworzywa sztuczne i wyroby petrochemiczne. Ponadto Spółka rozwija swoją działalność w innych sektorach m. in. w sektorze energetycznym.

Wnioskodawca zaliczany jest do spółek o znaczeniu strategicznym dla polskiej gospodarki i dla Skarbu Państwa. Decyzje gospodarcze podejmowane przez Spółkę, jak również sama informacja o planowanych przez Spółkę działaniach, mają znaczący wpływ nie tylko dla branży, w której operuje Spółka, ale dla całej gospodarki. Ponadto P. jest także spółką notowaną na Giełdzie Papierów Wartościowych. Z uwagi na strategiczne znaczenie Spółki dla gospodarki, informacja dotycząca w szczególności planowanych działań, zawieranych kontraktów, zmiany cen, ma niezwykle istotne znaczenie dla inwestycji w papiery wartościowe nie tylko P., ale także dla wielu innych spółek.

W związku z powyższym, Spółka narażona jest na działania osób trzecich, które w różny sposób mogą dążyć do bezprawnego zdobycia informacji stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa, bądź też do uzyskania wpływu na osoby podejmujące w imieniu Spółki istotne decyzje.

Osoby stojące na czele takiego przedsiębiorstwa (członkowie zarządu) realizują szereg zadań spoczywających na nich, ponosząc dużą odpowiedzialność za podejmowane decyzje, które zgodne z interesem P. niekoniecznie muszą odpowiadać celom biznesowym innych podmiotów gospodarczych czy też osób fizycznych. Sam proces zarządzania i podejmowania decyzji jest czynnością wymagającą najwyższej staranności i bardzo często najwyższej poufności. Stąd Spółka jest zobowiązana zapewnić odpowiedni standard organizacyjny techniczny umożliwiający należyte wykonywanie czynności zarządczych.

Z uwagi na realizowane przez siebie zadania, posiadane przez siebie informacje, dokumenty lub elektroniczne nośniki informacji, członkowie zarządu mogą być narażeni na działania osób trzecich (w tym działania o charakterze przestępczym), których efektem może być nawet utrata zdrowia lub życia. W związku z powyższym, w celu zapewnienia właściwych warunków podejmowania decyzji w sprawach realizacji zadań gospodarczych Spółki osobom pełniącym funkcje członków zarządu, a pośrednio także dla zapewnienia ochrony informacji stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa, Spółka zawierać może umowy z podmiotem zawodowo świadczącym usługi ochrony osób.

Osoby piastujące funkcje członków zarządu Spółki pełnią je na podstawie kontraktów menedżerskich, w których nie przewidziano limitowanego czasu pracy. Z uwagi zatem na zakres obowiązków w wielu przypadkach, czynności służbowe podejmowane są przez członków zarządu w różnych miejscach (nie tylko w siedzibie Spółki) i nie tylko w zwyczajowych godzinach pracy, ale także w godzinach porannych jak i wieczornych, w zależności od potrzeb czy też zaistniałej w Spółce sytuacji. Dlatego też, zgodnie z zawartą przez Spółkę umową, usługi ochrony osobistej członków zarządu wykonywane mogą być w zależności od potrzeb w różnych miejscach i całodobowo.

Pismem z dnia 05.03.2013 r. Nr IPPB2/415-1095/12-2/AK wezwano wnioskodawcę do uzupełnienia stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego przedstawionego we wniosku poprzez wskazanie, czy:

*   z kontraktów menedżerskich zawartych z członkami zarządu wynika, iż Spółka zobowiązana jest do zapewnienia im ochrony osobistej,

*   czy ochroną objęci będą wszyscy członkowie zarządu czy też ochroną osobistą zostanie objęta tylko określona grupa członków zarządu?

Pismem z dnia 14.03.2013 r. w wyznaczonym terminie Spółka udzieliła odpowiedzi na wezwanie wskazując, iż:

*   kontrakty menedżerskie zawierają postanowienia o możliwości objęcia członków Zarządu ochroną osobistą. Uzależnione jest to wystąpienia okoliczności uzasadniających zastosowanie tego środka bezpieczeństwa, gdzie z kolei ocena sytuacji i ewentualne wyrażenie zgody na objęcie ochroną należą do kompetencji Rady Nadzorczej Spółki.
*   w zakresie grona objętego ochroną: mówimy zatem o sytuacjach obu rodzajów, tj. ochroną objęty może być cały Zarząd Spółki bądź poszczególni jego członkowie.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy objęcie członków zarządu Spółki w opisanym stanie faktycznym ochroną fizyczną spowoduje po ich stronie otrzymanie nieodpłatnego świadczenia podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?

Zdaniem Wnioskodawcy, objęcie członków zarządu Spółki ochroną fizyczną w opisanym stanie faktycznym nie spowoduje po ich stronie otrzymania nieodpłatnego świadczenia podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Na mocy art. 11 ust. 1 Ustawy PIT przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19 i art. 20 ust 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Stosownie do art. 11 ust. 2a pkt 2 Ustawy PIT wartość pieniężną innych nieodpłatnych świadczeń ustała się jeżeli przedmiotem świadczeń są usługi zakupione - według cen zakupu.

Zgodnie natomiast z art. 13 pkt 7 Ustawy PIT za przychody z działalności wykonywanej osobiście, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 2, uważa się przychody otrzymywane przez osoby, niezależnie od sposobu ich powoływania, należące do składu zarządów, rad nadzorczych, komisji lub innych organów stanowiących osób prawnych.

W ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych nie istnieje ustawowa, klasyczna (równościowa) definicja przychodu. Istniejące w niej przepisy wskazują, co jest przychodem z danego źródła, które to z kolei źródła przychodów zostały w Ustawy PIT wymienione. Jednym z nich jest działalność wykonywana osobiście.

Organy podatkowe w swoich interpretacjach wskazują na fakt realnego przysporzenia po stronie podatnika jako niezbędny element do uznania danego przysporzenia za przychód podatkowy. Przykładowo taki pogląd wyraził Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach w interpretacja indywidualnej z dnia 25 listopada 2011 r., sygn. IBPBII/1/415-772/11/BD wskazując: „Na podstawie art. 11 ust. 1 cytowanej ustawy przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6,9 I 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. W praktyce, w pojęciu przychodu mieści się każda realna korzyść, jaką uzyskał podatnik.

Dlatego też sednem niniejszej sprawy jest ustalenie, czy po stronie członków zarządu Spółki powstała realna korzyść z tytułu objęcia ich ochroną fizyczną w związku z pełnionymi przez nich funkcjami oraz kto w stanie faktycznym sprawy jest rzeczywistym beneficjentem świadczenia polegającego na zapewnieniu członkom zarządu właściwych warunków pracy, w tym bezpieczeństwa (także fizycznego).

Osoby stojące na czele Spółki realizują szereg zadań spoczywających na nich z uwagi na rozmiar i specyfikę firmy, podejmują szereg strategicznych decyzji, są posiadaczami informacji stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa i mających istotny wpływ na funkcjonowanie nie tylko samego przedsiębiorstwa Spółki, ale także na funkcjonowanie polskiej gospodarki. Decyzje podejmowane przez członków zarządu, często opiewają na bardzo duże kwoty, implikując różnego rodzaju skutki rozchodzące się na otoczenie gospodarcze Spółki i polską gospodarkę.

Za istotę przychodu w rozumieniu art. 11 ust. 1 Ustawy PIT uznać należy płynącą dla podatnika korzyść z tytułu otrzymania danego świadczenia (niezależnie od jego formy, tj. pieniężnej, rzeczowej czy też innego otrzymanego przez osobę fizyczną świadczenia). Przychodem będzie zatem osiągana przez podatnika wymierna korzyść, której jest on beneficjentem.

Jednakże w omawianej sytuacji, zapewnienie ochrony osobistej członków zarządu P. uzasadnione jest nie tyle chęcią dokonania przysporzenia na ich rzecz, poprzez sfinansowanie kosztów usług zaspokajających ich osobiste potrzeby, ale przede wszystkim zabezpieczeniem interesów gospodarczych Spółki. Zapewnienie fizycznego bezpieczeństwa członkom zarządu poprzez objęcie ich ochroną profesjonalnej firmy, w swojej istocie zmierza do zapobieżenia zdarzeniom negatywnym (zagrożenie życia czy też zdrowia, wszelkie formy nacisku), w związku z pełnioną przez dane osoby funkcją, które to zdarzenia miałyby bezpośredni i negatywny wpływ na interes gospodarczy Spółki. Ze względu na cel i konieczność zapewnienia ochrony osobistej członkom zarządu, usługa ta nie posiada dla tych osób charakteru osobistej korzyści. Uznać należy tego rodzaju działania ze strony Spółki wyłącznie za formę zapewnienia optymalnych warunków funkcjonowania osób pełniących funkcje członków zarządu, tj. osób od których zależą strategiczne decyzje w Spółce. Brak jest tutaj znamion wyłącznie charakteru osobistej korzyści po stronie osób objętych ochroną fizyczną, ponieważ celem zapewnienia poszczególnym członkom zarządu ochrony jest zagwarantowanie optymalnego działania Spółki. Beneficjentem świadczenia jest zatem sama Spółka osiągając korzyści z zapewnienia właściwych warunków podejmowania decyzji przez swoich członków zarządu - nie pełnią oni swoich funkcji, jak wskazano wyłącznie w ściśle określonych godzinach w myśl np. Kodeksu Pracy, lecz pozostają w roli członków zarządu przez całą dobę, także w godzinach porannych, wieczornych itp. co niejednokrotnie znajduje swe odzwierciedlenie w podejmowanych przez nich decyzjach i przedsięwzięciach prowadzonych w imieniu i na rzecz P..

Podobnie nie jest przychodem wartość pracy pracownika ochrony dla innych osób zatrudnionych, którzy to wykonują swe zadania służbowe np. w budynku, który to (i osoby w nim pracujące) jest pod nadzorem ochrony. Zgodnie z ustaloną praktyką organów podatkowych, do przychodów osób fizycznych nie zalicza się również takich świadczeń finansowanych przez spółkę jak udostępnienie samochodów spółki dla celów służbowych. Praktyka organów podatkowych wskazuje zatem, że do przychodów osobistych osób fizycznych nie zalicza się usług lub rzeczy udostępnianych tym osobom w interesie gospodarczym spółek.

Podkreślenia wymaga tutaj jeszcze inny aspekt objęcia danej osoby ochroną fizyczną. Mianowicie, działania takie w sposób istotny ograniczają prywatność takiej osoby, ograniczają również swobodę ruchów, częstokroć ingerują w sferę osobistych planów ponieważ osoby sprawujące ochronę uznać mogą, iż przebywanie w danych miejscach może generować potencjalne zagrożenie dla osób objętych ochroną i w związku z tym uznają za niezasadne przebywanie w tego rodzaju miejscach przez osobę objętą ochroną. Wskazane przypadki obrazują negatywne skutki objęcia ochroną fizyczną danej osoby z punktu widzenia konkretnej osoby fizycznej, wprowadzają potrzebę dostosowania się do nowej sytuacji (bezpośredniego obcowania na co dzień z nieznanymi sobie osobami) w wielu przypadkach powodując u tych osób poczucie dyskomfortu.

Najważniejsze osoby w państwie również obejmowane są standardowo ochroną fizyczną, przyznawaną z urzędu. W Polsce objęci są nią między innymi Prezydent RP, Marszałkowie Sejmu i Senatu, czy też Prezes Rady Ministrów. Osoby te pełnią najwyższe z punktu widzenia Konstytucji funkcje w państwie Polskim i właściwe przepisy obligują objęcie ich całodobową ochroną. Bezpieczeństwo tych osób ma pomóc w zapewnieniu stabilności państwa polskiego, tym samym trudno byłoby sobie wyobrazić, iż z tytułu objęcia ich ochroną powstałby po ich stronie przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, mimo, iż „usługa” świadczona na ich rzecz mogłaby w teorii być identyczną w skutkach jak nabyta z rynku usługa ochrony osobistej np. dla artysty. Jak wskazano w stanie faktycznym, P. zaliczany jest do spółek o znaczeniu strategicznym dla polskiej gospodarki Skarbu Państwa, co wynika nie tylko z jego wielkości rozumianej z punktu widzenia generowanych przychodów, ale również z uwagi na branżę w której funkcjonuje. Wobec powyższego zapewnienie ochrony członkom zarządu takiego przedsiębiorstwa powinno być uznane za działania zapewniające bezpieczeństwo i obiektywną niezależność tych osób, rozumiane nie tylko jako fizyczną ochronę, ale również jako działanie W celu ochrony tajemnic przedsiębiorstwa i niezależności działania i podejmowania decyzji przez członków zarządu, wolnego od jakiejkolwiek form nacisku. Zatem zapewnienie właściwych warunków niezależnego i bezpiecznego funkcjonowania poszczególnych członków zarządu jak i całego składu zarządu przekłada się w znacznym stopniu na bezpieczeństwo i sprawność funkcjonowania polskiej gospodarki i państwa.

Spółka zwraca uwagę, na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 13 listopada 2008 r., sygn. I SA/Wr 934/08, w którym Sąd odniósł się do kwestii kwalifikacji uznania za przychód członka zarządu spółki sfinansowanych przez Spółkę kosztów zapewnienia osobistej ochrony. Sąd w uzasadnieniu wyroku zwrócił uwagę m.in. iż:

„Ochrona osobista z natury rzeczy musi być skupiona wokół ochranianej osoby. Nie oznacza to, że koszt takiej ochrony stanowi dla niej zawsze przysporzenie majątkowe.”

W ocenie Sądu, istotną okolicznością jest to, czy zapewnienie osobistej ochrony członkowi zarządu spółki pozostaje w związku przyczynowym z wykonywanymi przez niego obowiązkami służbowymi i z interesem spółki. W ocenie P., wskazane wyżej okoliczności pozwalają przyjąć, że także w stanie faktycznym będącym przedmiotem niniejszego wniosku, zachodzą podstawy do przyjęcia, że taki związek zachodzi.

Podsumowując P. stoi na stanowisku, iż objęcie poszczególnych członków zarządu ochroną w opisanym stanie faktycznym nie skutkuje wystąpieniem przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej opisanego stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Końcowo - odnosząc się do powołanych przez Wnioskodawcę orzeczeń WSA wskazać należy, iż rozstrzygnięcia w nich zawarte dotyczą tylko konkretnych, indywidualnych spraw, podatników w określonym stanie faktycznym i w tych sprawach rozstrzygnięcia w nich zawarte są wiążące.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym oraz zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.