Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPP2/4512-482/16-3/AO
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2016-07-28
Teza: w zakresie braku opodatkowania podatkiem VAT i dokumentowania otrzymanego Bonusu
Słowa kluczowe: bonus; czynności-czynności niepodlegające opodatkowaniu; dokumentowanie; premia-premia pieniężna
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 5; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 7.; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 8; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106 (uchylony); [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106a; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106b; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106c; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106d; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106e; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106f; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106g; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106h; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106i; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106j; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106k; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106l; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106m; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106n; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106o; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106p; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106q

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r., poz. 613 z późn. zm.) oraz § 6 pkt 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie, działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy - przedstawione we wniosku z 23 czerwca 2016 r. (data wpływu 27 czerwca 2016 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie braku opodatkowania podatkiem VAT otrzymanego Bonusu - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 27 czerwca 2016 r. wpłynął do Organu ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie braku opodatkowania podatkiem VAT otrzymanego Bonusu.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe:

Spółka S.A (dalej: Spółka) została powołana do działania na rzecz zrzeszonych ze Spółką sklepów detalicznych (dalej: Uczestnicy Sieci). Spółka zajmuje się m.in. negocjowaniem warunków dostaw z producentami i innymi dostawcami towarów handlowych (dalej łącznie jako: Dostawcy) na rzecz Uczestników sieci. Spółka jest także uprawniona do określania strategii marketingowej Uczestników sieci, organizowania akcji reklamowych i promocyjnych oraz ustalania list asortymentowych oferowanych przez nich produktów. Spółka nie dokonuje zakupu i sprzedaży towarów handlowych.

W ramach swojej działalności Spółka zawiera z Dostawcami umowy (dalej: Umowy), na podstawie których jest zobowiązana m.in. do zapewnienia realizacji przez Uczestników sieci uzgodnionej pomiędzy Dostawcami i Spółką polityki sprzedaży i strategii marketingowej, oraz pośredniczy w kontaktach handlowych pomiędzy Dostawcami i Uczestnikami sieci. Wynagrodzenie za realizację zobowiązań Spółki wynikających z Umów ustalone jest odrębnie dla poszczególnych kategorii działań bądź warunków. Przykładowo, Umowy przewidują, iż Spółka otrzyma wynagrodzenie za działania promocyjne, czy też świadczenia w zakresie zarządzania asortymentem.

Zapisy Umów przewidują także, iż Spółka otrzyma wynagrodzenie (dalej: Bonus) za osiągnięcie przez Uczestników sieci określonych wartościowo progów zakupowych, dotyczących produktów oferowanych przez Dostawców. Otrzymanie Bonusu nie jest uzależnione od wykonania przez Spółkę czy Uczestników Sieci jakichkolwiek czynności, natomiast jest należne tylko w związku z osiągnięciem ustalonej wielkości zakupów towarów nabywanych przez Uczestników sieci od Dostawców. Innymi słowy, jeżeli wszyscy Uczestnicy Sieci reprezentowani przez Spółkę osiągną łącznie określony próg zakupów towarów oferowanych przez danego Dostawcę, wówczas wypłaca on Spółce określoną procentowo kwotę pieniężną. Wynagrodzenie to jest następnie dystrybuowane przez Spółkę do poszczególnych Uczestników Sieci na zasadach określonych w odrębnych umowach. Mając na uwadze powyższe, wątpliwości Spółki dotyczą kwestii, czy Bonus stanowi wynagrodzenie za świadczenie usług i jako taki powinien zostać udokumentowany wystawioną przez Spółkę fakturą VAT.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie:

Czy Bonus wypłacany na podstawie Umów podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów powinien być dokumentowany fakturą VAT wystawioną przez Spółkę?

Stanowisko Wnioskodawcy,

W opinii Spółki opisany w stanie faktycznym (zdarzeniu przyszłym) Bonus nie stanowi wynagrodzenia za świadczenie usług, a w konsekwencji powinien być dokumentowany w inny sposób niż poprzez wystawienie faktury VAT, np. poprzez notę księgową.

UZASADNIENIE

W opinii Spółki w analizowanej sprawie kluczowe znaczenie ma rozstrzygnięcie, czy Bonus jest wynagrodzeniem za świadczenie usług podlegających opodatkowaniu VAT.

W odniesieniu do powyższego należy zauważyć, iż zgodnie z art. 5 Ustawy o VAT opodatkowaniu podatkiem VAT podlega m.in. odpłatna dostawa towarów oraz odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Na podstawie zaś art. 8 ust. 1 przez świadczenie usług uważa się każde świadczenie, które nie stanowi dostawy towarów.

Dodatkowo należy zauważyć, iż zarówno w interpretacjach organów podatkowych jak i orzecznictwie wskazuje się, iż aby doszło do świadczenia usług podlegającego opodatkowaniu VAT, muszą być spełnione trzy podstawowe przesłanki, tj:

*   pomiędzy stronami musi istnieć stosunek prawny, na podstawie którego jedna ze stron jest zobowiązana do wykonania określonego świadczenia na rzecz drugiej ze stron,
*   świadczenie to musi być odpłatne,
*   musi istnieć wyraźny oraz bezpośredni związek o charakterze przyczynowym pomiędzy tym świadczeniem i ustalonym wynagrodzeniem.

Powyższe oznacza, iż otrzymane przez usługodawcę wynagrodzenie powinno być konsekwencją wykonania świadczenia. Z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi więc wynikać wyraźna i bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę, dostawa towarów lub świadczenie usług podlegają więc opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług wtedy, gdy są wykonane odpłatnie oraz gdy pomiędzy dostawcą towaru lub świadczącym usługę i ich beneficjentem (odbiorcą) istnieje jawny lub dorozumiany stosunek prawny (umowa), w ramach którego spełniane są świadczenia wzajemne.

Odnosząc się do powyższego należy zauważyć, iż w opisanym stanie faktycznym (zdarzeniu przyszłym) pomiędzy Spółką a Dostawcami brak jest takiego świadczenia wzajemnego - dochodzi jedynie do wypłaty określonej kwoty, która nie ma związku z wykonaniem przez Spółkę określonego świadczenia, natomiast jest należna w związku ze spełnieniem przez Uczestników sieci warunku przewidzianego w Umowie. Bonus nie jest więc rabatem ani wynagrodzeniem za świadczenie usług. Jest to bowiem kategoria przychodu należnego Spółce w przypadku spełnienia określonego warunku przez podmioty inne niż Spółka.

Ponadto, jak wskazano powyżej, do świadczenia usług opodatkowanych VAT na gruncie przepisów Ustawy o VAT dochodzi, jeśli istnieje wyraźny i bezpośredni związek między wykonanym świadczeniem a otrzymanym przez usługodawcę wynagrodzeniem. Jeżeli więc płatność jest dokonywana niezależnie od zakresu świadczenia drugiej strony, brak jest omawianego bezpośredniego związku, a w konsekwencji płatność taka nie może być traktowana jak wynagrodzenie za świadczenie usług.

Podsumowując, w opinii Spółki, uwzględniając opisany stan faktyczny (zdarzenie przyszłe) oraz przedstawioną powyżej definicję usług podlegających opodatkowaniu VAT w rozumieniu przepisów Ustawy o VAT, należy przyjąć, że Bonus, jako wynagrodzenie otrzymywane przez Spółkę od Dostawców za osiągnięcie przez Uczestników Sieci określonych progów zakupowych nie stanowi wynagrodzenia za świadczenie usług. W analizowanej sprawie nie dochodzi bowiem do wymiany świadczeń pomiędzy Spółką i Dostawcami, w związku z czym Bonus nie jest wypłacany w bezpośrednim związku ze świadczeniem Spółki.

W konsekwencji, w opinii Spółki, Bonus nie podlega podatkowi VAT i jako taki może zostać udokumentowany w sposób inny niż poprzez wystawienie faktury VAT, tj. np. poprzez wystawienie noty księgowej.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Zgodnie z treścią art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2016 r. poz. 710 z późn. zm.) opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Na podstawie art. 7 ust. 1 cyt. ustawy przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

W myśl art. 8 ust. 1 ww. ustawy przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).

Z przedstawionej treści wniosku wynika, że Wnioskodawca został powołany do działania na rzecz zrzeszonych ze Spółką sklepów detalicznych. Spółka zajmuje się m.in. negocjowaniem warunków dostaw z producentami i innymi dostawcami towarów handlowych na rzecz Uczestników sieci. Spółka jest także uprawniona do określania strategii marketingowej Uczestników sieci, organizowania akcji reklamowych i promocyjnych oraz ustalania list asortymentowych oferowanych przez nich produktów. Spółka nie dokonuje zakupu i sprzedaży towarów handlowych. W ramach swojej działalności Spółka zawiera z Dostawcami umowy na podstawie których jest zobowiązana m.in. do zapewnienia realizacji przez Uczestników sieci uzgodnionej pomiędzy Dostawcami i Spółką polityki sprzedaży i strategii marketingowej, oraz pośredniczy w kontaktach handlowych pomiędzy Dostawcami i Uczestnikami sieci. Wynagrodzenie za realizację zobowiązań Spółki wynikających z Umów ustalone jest odrębnie dla poszczególnych kategorii działań bądź warunków. Przykładowo, Umowy przewidują, że Spółka otrzyma wynagrodzenie za działania promocyjne, czy też świadczenia w zakresie zarządzania asortymentem.

Zapisy Umów przewidują także, że Spółka otrzyma wynagrodzenie za osiągnięcie przez Uczestników sieci określonych wartościowo progów zakupowych, dotyczących produktów oferowanych przez Dostawców. Otrzymanie Bonusu nie jest uzależnione od wykonania przez Spółkę czy Uczestników Sieci jakichkolwiek czynności, natomiast jest należne tylko w związku z osiągnięciem ustalonej wielkości zakupów towarów nabywanych przez Uczestników sieci od Dostawców. Innymi słowy, jeżeli wszyscy Uczestnicy Sieci reprezentowani przez Spółkę osiągną łącznie określony próg zakupów towarów oferowanych przez danego Dostawcę, wówczas wypłaca on Spółce określoną procentowo kwotę pieniężną. Wynagrodzenie to jest następnie dystrybuowane przez Spółkę do poszczególnych Uczestników Sieci na zasadach określonych w odrębnych umowach.

Wątpliwości Wnioskodawcy dotyczą opodatkowania podatkiem od towarów i usług i dokumentowania otrzymanego Bonusu.

Katalog czynności, które podlegają opodatkowaniu podatkiem VAT zawarty jest w art. 5 ustawy o podatku od towarów i usług. Wśród czynności opodatkowanych tym podatkiem ustawodawca wymienia m.in. odpłatne świadczenie usług. Należy zauważyć, że określone w art. 8 ustawy o VAT pojęcie usługi zostało zdefiniowane bardzo szeroko. Przez świadczenie usług należy rozumieć każde zachowanie niebędące dostawą towarów i świadczone na rzecz innego podmiotu. Powyższy przepis jest niejako dopełnieniem art. 7 ust. 1 ustawy o VAT i taka konstrukcja definicji usług na celu objęcie opodatkowaniem każdej transakcji wykonywanej w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, która nie stanowi dostawy towarów, przez co w ten sposób realizowana jest zasada powszechności opodatkowania.

Z treści powołanego wyżej art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług jednoznacznie wynika, że dostawa towarów i świadczenie usług co do zasady podlegają opodatkowaniu podatkiem VAT wówczas, kiedy czynności te są wykonywane odpłatnie. Zatem aby dane świadczenie uznać za odpłatne, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Usługa podlegała będzie opodatkowaniu podatkiem VAT kiedy istnieć będzie bezpośredni związek o charakterze przyczynowym pomiędzy świadczoną usługą, a otrzymanym świadczeniem wzajemnym, w ten sposób, że zapłacone kwoty stanowią rzeczywiste wynagrodzenie za wyodrębnioną usługę świadczoną w ramach stosunku prawnego lub dochodzi do wymiany świadczeń wzajemnych. W konsekwencji, czynność można uznać za dokonaną odpłatnie, gdy istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie dostawcy towaru lub świadczącego usługę. Przy czym, związek pomiędzy otrzymywaną płatnością a świadczeniem na rzecz dokonującego płatności musi mieć charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można powiedzieć, że płatność następuje w zamian za to świadczenie. Otrzymana zapłata powinna być konsekwencją wykonania świadczenia.

Zatem przy określeniu, czy miała miejsce czynność podlegająca opodatkowaniu istotne jest określenie, czy wykonano świadczenie i czy wynagrodzenie z tytułu wykonania tego świadczenia miało być wypłacone. Niemniej muszą być przy tym spełnione następujące warunki:

*   w następstwie zobowiązania, w wykonaniu którego usługa jest świadczona, druga strona (nabywca) jest bezpośrednim beneficjentem świadczenia,
*   świadczonej usłudze odpowiada świadczenie wzajemne ze strony nabywcy (wynagrodzenie).

Należy podkreślić, że ww. warunki powinny być spełnione łącznie, aby świadczenie – jako usługa – podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Celem dokonania prawidłowej kwalifikacji otrzymanego przez Wnioskodawcę Bonusu w świetle przepisów o podatku od towarów i usług należy przeprowadzić obiektywną analizę całokształtu okoliczności faktycznych konkretnej transakcji, która pozwoli na ocenę skutków takiej transakcji w świetle regulacji dotyczących podatku od towarów i usług. Należy przy tym mieć na uwadze, że sama wola podatnika, znajdująca odzwierciedlenie w treści czynności prawnej, nie może określać charakteru prawnego świadczenia w oderwaniu od jego obiektywnych cech, gdyż nie nazwa, lecz treść świadczenia decyduje o tym jaki ma ono charakter.

W analizowanych okolicznościach Wnioskodawca za realizację zobowiązań wynikających z umów otrzymuje, ustalone odrębnie dla poszczególnych działań bądź warunków, wynagrodzenie. Niezależnie od wynagrodzenia za realizację zobowiązań, zapisy Umów przewidują, że Wnioskodawca otrzyma wynagrodzenie za osiągnięcie przez Uczestników Sieci określonych wartościowo progów zakupowych, dotyczących produktów oferowanych przez Dostawców. Jak wskazał Wnioskodawca, otrzymanie Bonusu nie jest uzależnione od wykonania przez Spółkę czy Uczestników Sieci jakichkolwiek czynności. Wynagrodzenie to jest należne tylko w związku z osiągnięciem ustalonej wielkości zakupów towarów nabywanych przez Uczestników sieci od Dostawców.

W świetle przedstawionej treści wniosku i przywołanych przepisów należy stwierdzić, że skoro - jak wskazał Wnioskodawca - otrzymanie Bonusu nie jest uzależnione od wykonania przez Spółkę czy Uczestników Sieci jakichkolwiek czynności, to Bonus ten nie będzie podlegał opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. W tym przypadku pomiędzy Wnioskodawcą a Dostawcami brak będzie świadczenia wzajemnego, a dochodzi jedynie do wypłaty określonej kwoty, która nie będzie miała związku z wykonaniem przez Wnioskodawcę określonego świadczenia. W konsekwencji, wypłacany przez Dostawców Bonus nie będzie stanowił wynagrodzenia za świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o VAT i nie będzie podlegał opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Otrzymanego przez Wnioskodawcę od Dostawców Bonusu nie będzie można również uznać za rabat, gdyż z wniosku wynika, że Wnioskodawca nie dokonuje zakupu i sprzedaży towarów handlowych. Otrzymanie Bonusu jest należne w związku z osiągnięciem ustalonej wielkości zakupów towarów nabywanych przez Uczestników Sieci od Dostawców. Zatem otrzymany przez Wnioskodawcę od Dostawców Bonus będzie wypłacany w przypadku spełnienia określonego warunku przez podmioty inne niż Wnioskodawca. Tym samym, należy zgodzić się z Wnioskodawcą, że wypłacany przez Dostawców na rzecz Wnioskodawcy Bonus należny tylko w związku z osiągnięciem ustalonej wielkości zakupów towarów nabywanych przez uczestników Sieci od Dostawców nie będzie podlegał opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

W kwestii dokumentowania otrzymanego Bonusu należy wskazać, że w myśl art. 106b ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług podatnik jest obowiązany wystawić fakturę dokumentującą sprzedaż, a także dostawę towarów i świadczenie usług, o których mowa w art. 106a pkt 2, dokonywane przez niego na rzecz innego podatnika podatku, podatku od wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze lub na rzecz osoby prawnej niebędącej podatnikiem.

Jak wskazano wyżej, otrzymanie przez Wnioskodawcę Bonusu nie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. W związku z tym Bonus nie będzie mógł być dokumentowany fakturą VAT. Brak jest natomiast przeciwwskazań dla dokumentowania Bonusu poprzez wystawienie innych niż faktura dokumentów np. poprzez notę księgową. Należy jednak zauważyć, że inne niż faktura dokumenty nie są przewidziane przez ustawę o podatku od towarów i usług i jako takie nie są objęte tą regulacją.

Tym samym, stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania niniejszej interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2016 r., poz. 718 z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a ponadto zawierać: wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności; oznaczenie organu, którego działania, bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania skarga dotyczy; określenie naruszenia prawa lub interesu prawnego; w przypadkach, o których mowa w art. 52 § 3 i 4, dowód, że skarżący wezwał właściwy organ do usunięcia naruszenia prawa (art. 57 § 1 pkt 1 - 4 ww. ustawy). Skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1 Maja 10, 09-402 Płock.