Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPB2/436-44/11/TJ
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2011-06-10
Teza: Opodatkowanie podatkiem od czynności cywilnoprawnych umowy pożyczki udzielanej wspólnotom mieszkaniowym przez spółdzielnię mieszkaniową.
Słowa kluczowe: podatek-podatek od towarów i usług; pożyczka; spółdzielnie
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1a; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zmianami) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zmianami) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółdzielni, przedstawione we wniosku z dnia 7 marca 2011 r. (data wpływu 14 marca 2011 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie opodatkowania umowy pożyczki - **jest prawidłowe,** o ile czynność ta nie podlega regulacjom ustawy o podatku od towarów i usług.

UZASADNIENIE

W dniu 14 marca 2011 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie opodatkowania umowy pożyczki.

W przedmiotowym wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Spółdzielnia Mieszkaniowa (Wnioskodawca) administruje nieruchomościami wielobudynkowymi, tworzącymi wspólnoty mieszkaniowe, w skład których wchodzą również lokale stanowiące własność spółdzielni. Obecnie administrowanie odbywa się na podstawie umów cywilnoprawnych zawartych z poszczególnymi zarządami wspólnot mieszkaniowych – nie jest to zarząd powierzony w rozumieniu art. 27 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych. Od 2010 r. poszczególne wspólnoty mają własny numer NIP, REGON, konta bankowe, a zarządzanie nimi odbywa się na podstawie przepisów ustawy o własności lokali. Ponieważ większość budynków, z uwagi na ich wiek i stan techniczny, wymaga pilnego remontu wiążącego się ze znacznymi nakładami finansowymi, przekraczającymi możliwości funduszu remontowego poszczególnych wspólnot, Spółdzielnia zamierza udzielać wspólnotom pożyczek na remonty. Pożyczki te będą udzielane z własnych środków Spółdzielni, przy czym ich częstotliwość będzie bardzo sporadyczna – Spółdzielnia zamierza udzielać średnio jednej pożyczki w roku, a otrzyma ją wspólnota posiadająca najpilniejsze potrzeby remontowe. Dodatkowo Wnioskodawca wyjaśnia, że jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług.

Wobec powyższego zadano następujące pytanie:

Czy w związku z udzieleniem pożyczki powstanie obowiązek zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych?

Zdaniem Wnioskodawcy, z uwagi na to, że Spółdzielnia trudni się inną działalnością i tylko w przypadku posiadania wolnych środków pieniężnych zdecydowana jest udzielić pożyczki innym podmiotom, a nadto w związku z faktem, że udzielanie pożyczek będzie odbywało się w sposób bardzo sporadyczny, to transakcja udzielania pożyczki będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, a nie podatkiem od towarów i usług. Według Wnioskodawcy jeżeli firma udziela pożyczek sporadycznie i w dodatku ze środków własnych, a nie ze środków w tym celu gromadzonych, to nie wypełnia warunków by sklasyfikować tę czynność jako usługę w rozumieniu Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług. Na potwierdzenie stanowiska Wnioskodawca powołuje pismo Izby Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 12 grudnia 2005 r., znak PB4-005-SIP-M-28/05 oraz Podkarpackiego Urzędu Skarbowego z dnia 7 listopada 2005 r., znak PUS.II/443/75/2005/MM.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawczyni w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe, o ile czynność ta nie podlega regulacjom ustawy o podatku od towarów i usług.

Ustawa z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t. jedn. Dz. U. z 2010 r. Nr 101 poz. 649 ze zm.) zawiera zamknięty katalog czynności objętych opodatkowaniem. Oznacza to, że opodatkowaniu podlegają wyłącznie czynności wskazane w art. 1 ust. 1, w tym wymieniona w pkt 1 lit. b) tego artykułu umowa pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku.

Ustawodawca wprowadził zasadę enumeratywnego określenia czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Jednocześnie ustawowe wyliczenie zostało wzmocnione zasadą, zgodnie z którą o kwalifikacji określonej czynności prawnej, a w konsekwencji o jej podleganiu tym podatkiem decyduje jej treść (elementy przedmiotowo istotne), a nie nazwa. Tym samym, jeżeli strony zawierają umowę i układają stosunki w jej ramach w określony sposób to dla oceny, czy powstanie obowiązek podatkowy w podatku od czynności cywilnoprawnych, w związku z dokonaniem wskazanej w ustawie czynności, miarodajne będą rzeczywiste prawa i obowiązki stron tej umowy pozwalające na ich kwalifikację pod względem prawnym.

W ustawie przewidziano również sytuacje, w których czynność cywilnoprawna mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy nie podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Stosownie bowiem do art. 2 pkt 4 ww. ustawy, nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, inne niż umowa spółki i jej zmiany, jeżeli przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej czynności jest:

1.  opodatkowana podatkiem od towarów i usług,
2.  zwolniona z podatku od towarów i usług, z wyjątkiem:

*   umów sprzedaży i zamiany, których przedmiotem jest nieruchomość lub jej część, albo prawo użytkowania wieczystego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub prawo do miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym lub udział w tych prawach,

*   (uchylony)

*   umowy sprzedaży udziałów i akcji w spółkach handlowych;

Przepis ten ustanawia zasadę, że podatkowi od czynności cywilnoprawnych podlegają wyłącznie czynności cywilnoprawne podejmowane w ramach obrotu nieprofesjonalnego, natomiast obrót zawodowy (profesjonalny) objęty został podatkiem od towarów i usług. Zatem, nie podlegają podatkowi od czynności cywilnoprawnych te czynności cywilnoprawne, których dokonanie rodzi obowiązek podatkowy w podatku od towarów i usług.

Zaznaczyć jednakże należy, że o wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych nie decyduje okoliczność, że strony tej umowy posiadają status podatnika podatku od towarów i usług lecz wyłącznie fakt, że przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej konkretnej czynności jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług lub jest z tego podatku zwolniona. W związku z tym podkreślenia wymaga, iż jakkolwiek zapytanie Wnioskodawcy dotyczy opodatkowania umowy pożyczki podatkiem od czynności cywilnoprawnych, to jednak w pierwszej kolejności rozstrzygnięcia wymaga kwestia, czy powyższa transakcja podlega regulacjom ustawy o podatku od towarów i usług, bowiem ocena ta ma zasadnicze znaczenie dla ewentualnego objęcia jej podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Objęcie tej czynności podatkiem od towarów i usług może bowiem skutkować wyłączeniem obowiązku podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych.

Z opisanego we wniosku zdarzenia przyszłego wynika, że Spółdzielnia zamierza udzielać wspólnotom mieszkaniowym, którymi zarządza, pożyczek na sfinansowanie potrzeb remontowych poszczególnych wspólnot. Udzielanie pożyczek będzie dokonywane sporadycznie (raz w roku), ze środków własnych Spółdzielni.

Odnosząc się do powyższego, w sytuacji, gdy udzielanie przez Spółdzielnię przedmiotowych pożyczek stanowić będzie czynność niepodlegającą regulacjom ustawy o podatku od towarów i usług wówczas będzie ona podlegała opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, stosownie do art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Końcowo jedynie zaznaczyć należy, że zgodnie z art. 4 pkt 7 ww. ustawy, w przypadku umowy pożyczki obowiązek podatkowy ciążył będzie na pożyczkobiorcy.

Wyjaśnić również należy, że powołane przez Wnioskodawcę rozstrzygnięcia organów podatkowych wydane zostały w indywidualnych sprawach i nie mogą mieć wpływu na rozstrzygnięcie zawarte w przedmiotowej interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, ul. H. Sienkiewicza 84, 15-950 Białystok po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.