Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPP3/4512-511/16-3/KT
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2016-10-25
Teza: w zakresie miejsca świadczenia usług architektonicznych oraz prawa do odliczenia podatku naliczonego w związku ze świadczeniem tych usług
Słowa kluczowe: odliczenia; siedziba; usługi-usługi architektoniczne; usługi-usługi związane z nieruchomościami; świadczenie-miejsce świadczenia
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1-art. 86; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28b; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28c; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28d; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28e; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28f; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28g; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28h; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28i; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28j; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28k; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28l; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28m (uchylony); [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28n; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28o

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r., poz. 613, z późn. zm.) oraz § 6 pkt 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. z 2015 r. poz. 643), Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działający w imieniu Ministra Rozwoju i Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki, przedstawione we wniosku z dnia 11 lipca 2016 r. (data wpływu 13 lipca 2016 r.), uzupełnionym w dniu 10 października 2016 r. (data wpływu 14 października 2016 r.) na wezwanie tut. Organu z dnia 19 września 2016 r., o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie miejsca świadczenia usług architektonicznych oraz prawa do odliczenia podatku naliczonego w związku ze świadczeniem tych usług - **jest prawidłowe**.

UZASADNIENIE

W dniu 13 lipca 2016 r. wpłynął ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie miejsca świadczenia usług architektonicznych oraz prawa do odliczenia podatku naliczonego w związku ze świadczeniem tych usług. Wniosek uzupełniony został pismem złożonym w dniu 10 października 2016 r. (data wpływu 14 października 2016 r.) będącym odpowiedzią na wezwanie tut. Organu nr IPPP3/4512-511/16-2/KT z dnia 19 września 2016 r. (skutecznie doręczone w dniu 3 października 2016 r.).

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny:

Firma R. Sp. z o.o. jest czynnym podatnikiem VAT, wykonującą m.in. usługi architektoniczne dla biura projektowego na Martynice (zamorski departament Francji). Usługi dla biura projektowego na Martynice związane są z usługami przygotowania i koordynowania prac budowlanych, takie jak usługi architektów (klasyfikacja według PKD 71.11.Z, 71.12.Z, 74.10.Z).

Jako czynnemu podatnikowi VAT Spółce przysługuje odliczenie VAT od podatku należnego za zakupione towary i usługi związane z prowadzoną działalnością. Firma będzie ubiegała się o zwrot VAT na podstawie dokumentów oraz rozliczenia deklaracji VAT-7K.

W uzupełnieniu do wniosku z dnia 10 października 2016 r. - na wezwanie Organu o wskazanie, czy świadczone przez Wnioskodawcę dla biura projektowego na Martynice usługi architektoniczne dotyczą konkretnej, wyraźnie określonej co miejsca położenia nieruchomości, a jeśli tak, wskazanie, gdzie położona jest ta nieruchomość (w jakim państwie) - Wnioskodawca wskazał, że biuro na Martynice zleca Spółce wykonanie dokumentacji projektowej dla obiektów usytuowanych na Martynice (zamorski departament Francji), jak również na Gwadelupie (zamorski departament Francji) oraz Wybrzeżu Kości Słoniowej. Siedziba usługobiorcy znajduje się na Martynice.

Ponadto wskazano, że każdorazowy zakup towarów bądź usług związany z prowadzoną działalnością gospodarczą odbywa się na podstawie faktur VAT. Zakupione towary bądź usługi (np. oprogramowanie, materiały biurowe, usługi telefoniczne) związane są ściśle z prowadzoną działalnością gospodarczą.

Na podstawie obowiązujących przepisów Spółka stosuje stawkę VAT w wysokości 23% na swoje usługi. Jednocześnie Spółka stosuje odliczenie należnego podatku w wysokości przewidzianej przez ustawodawcę.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania:

1.  Czy usługi wykonywane dla zagranicznego partnera (Martynika) będą obciążone podatkiem VAT? Jeżeli tak, to w jakiej wysokości, czy będzie to stawka VAT N.P. - niepodlegające opodatkowaniu?
2.  Czy właściwym jest odliczenie podatku VAT od ww. usług w wysokości 23%, a więc obecnie obowiązującej stawki na te usługi w Polsce?

Przy czym, odnośnie do pytania nr 2) Wnioskodawca wyjaśnił w uzupełnieniu do wniosku, że przedmiotem zapytania nie jest stawka podatku VAT.

Stanowisko Wnioskodawcy:

Ad. 1)

Martynika jako zamorski departament Francji jest wyłączona z terytorium Unii Europejskiej (art. 2 pkt 3 lit. b - ustawa z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług) oraz miejscem świadczenia usług jest terytorium państwa trzeciego (art. 2 pkt 5 - ustawa z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług), tak więc usługa nie podlega w Polsce opodatkowaniu podatkiem VAT (faktura VAT ze stawką N.P.).

Ad. 2)

Jako czynnemu podatnikowi VAT Spółce przysługuje odliczenie podatku VAT na zakupione w kraju towary i usługi związane z działalnością firmy - art. 86 ust. 8 - ustawa z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług:

„Podatnik ma również prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, o której mowa w ust. 2, jeżeli importowane lub nabyte towary i usługi dotyczą:

1.  dostawy towarów lub świadczenia usług przez podatnika poza terytorium kraju, jeżeli kwoty te mogłyby być odliczone, gdyby czynności te były wykonywane na terytorium kraju, a podatnik posiada dokumenty, z których wynika związek odliczonego podatku z tymi czynnościami”.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2016 r. poz. 710, z późn. zm.), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu tym podatkiem podlegają:

1.  odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju;
2.  eksport towarów;
3.  import towarów na terytorium kraju;
4.  wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju;
5.  wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.

Z powyższego przepisu wynika tzw. zasada terytorialności, zgodnie z którą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają wymienione czynności, ale tylko w sytuacji, gdy miejscem ich świadczenia jest terytorium kraju, przez które - w myśl definicji zawartej w art. 2 pkt 1 ustawy - rozumie się terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, z zastrzeżeniem art. 2a.

Jak wskazuje art. 7 ust. 1 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…), natomiast przez świadczenie usług, stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (\`(...)\`).

W przypadku świadczenia usług, istotnym dla prawidłowego rozliczenia podatku od towarów i usług jest określenie miejsca świadczenia danej usługi. Od poprawności określenia miejsca świadczenia zależy, czy dana czynność podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług w Polsce, czy też nie.

Na podstawie ogólnej zasady wyrażonej w art. 28b ust. 1 ustawy, miejscem świadczenia usług w przypadku świadczenia usług na rzecz podatnika jest miejsce, w którym podatnik będący usługobiorcą posiada siedzibę działalności gospodarczej, z zastrzeżeniem ust. 2-4 oraz art. 28e, art. 28f ust. 1 i 1a, art. 28g ust. 1, art. 28i, art. 28j ust. 1 i 2 oraz art. 28n.

Zatem, w przypadku usług wymienionych w art. 28b ustawy, podmiotem zobowiązanym do ich rozliczenia jest usługobiorca. Jednakże w odniesieniu do pewnych kategorii usług przepisy ustawy wprowadzają szczególne regulacje dotyczące miejsca świadczenia.

Jeden z wyjątków od ww. ogólnej zasady ustalania miejsca świadczenia usług określa art. 28e ustawy, zgodnie z którym miejscem świadczenia usług związanych z nieruchomościami, w tym usług świadczonych przez rzeczoznawców, pośredników w obrocie nieruchomościami, usług zakwaterowania w hotelach lub obiektach o podobnej funkcji, takich jak ośrodki wczasowe lub miejsca przeznaczone do użytku jako kempingi, użytkowania i używania nieruchomości oraz usług przygotowywania i koordynowania prac budowlanych, takich jak usługi architektów i nadzoru budowlanego, jest miejsce położenia nieruchomości.

Użyty w ww. przepisie zwrot „usług związanych z nieruchomościami” stanowi katalog otwarty. Warunkiem zaliczenia określonej usługi do tego katalogu jest jej związek z nieruchomością, której dana usługa dotyczy. Do zakresu tych usług należy przede wszystkim zaliczyć usługi stricte dotyczące prac wykonywanych na nieruchomościach, jakimi niewątpliwie są usługi budowlane, związane z konkretną nieruchomością, a także inne usługi wymienione wprost w art. 28e ustawy, w tym usługi architektów. Jednak pojęcie to jest znacznie szersze i obejmuje swoim zakresem cały szereg usług, które są nierozerwalnie związane z nieruchomościami. Wskazać też trzeba, że powiązanie usług związanych z nieruchomością z lokalizacją samej nieruchomości jest jak najbardziej uzasadnione, bowiem dane usługi są konsumowane (wykorzystywane) właśnie w miejscu położenia nieruchomości.

Zatem, usługi związane z nieruchomościami są zawsze opodatkowane w kraju położenia nieruchomości, niezależnie od tego, dla jakiego podmiotu są wykonywane oraz gdzie znajduje się siedziba usługodawcy. Zasada ta ma zastosowanie wówczas, gdy usługę można przyporządkować do konkretnej nieruchomości, która jest możliwa do zlokalizowania co do miejsca jej położenia.

Z treści wniosku wynika, że Wnioskodawca – polska spółka z o.o. - jest czynnym podatnikiem VAT i świadczy usługi architektoniczne dla biura projektowego z siedzibą na Martynice. Usługi te związane są z usługami przygotowania i koordynowania prac budowlanych, takie jak usługi architektów. Biuro na Martynice zleca Spółce wykonanie dokumentacji projektowej dla obiektów usytuowanych na Martynice (zamorski departament Francji), jak również na Gwadelupie (zamorski departament Francji) oraz Wybrzeżu Kości Słoniowej.

Odnosząc cytowane wyżej przepisy do przedstawionego opisu sprawy należy uznać, że skoro świadczone przez Wnioskodawcę usługi architektoniczne, związane z usługami przygotowania i koordynowania prac budowlanych, polegają na wykonaniu dokumentacji projektowej dla obiektów usytuowanych na konkretnych, wyraźnie określonych co do lokalizacji nieruchomościach znajdujących się na Martynice, Gwadelupie oraz Wybrzeżu Kości Słoniowej - to mają one bezpośredni związek z tą konkretną, określoną co do lokalizacji nieruchomością, dla której sporządzany jest dany projekt architektoniczny. W przypadku tego rodzaju usług, które związane są z konkretną, określoną nieruchomością, nieruchomość stanowi niewątpliwie nieodzowny element świadczenia.

Tym samym, miejsce świadczenia usług, które związane są z konkretnymi nieruchomościami o określonej lokalizacji, należy określić na podstawie art. 28e ustawy. Oznacza to, że skoro przedmiotowe usługi związane są z nieruchomościami o określonej lokalizacji, opodatkowane są w miejscu położenia tych konkretnych nieruchomości, których dotyczą projekty, tj. odpowiednio na terytorium Martyniki, Gwadelupy oraz Wybrzeża Kości Słoniowej.

Zatem prawidłowe jest stanowisko Wnioskodawcy, że usługi architektoniczne świadczone przez Spółkę dla zagranicznego kontrahenta nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług w Polsce.

Przedmiotem zapytania Spółki jest również prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony z tytułu nabywanych na terytorium kraju towarów i usług związanych z opisaną we wniosku działalnością.

Wnioskodawca poinformował, że zakupione towary bądź usługi (np. oprogramowanie, materiały biurowe, usługi telefoniczne) związane są ściśle z prowadzoną działalnością gospodarczą, a każdy taki zakup odbywa się na podstawie faktur VAT.

Trzeba zatem wskazać, że na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Kwotę podatku naliczonego - stosownie do art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a) ustawy - stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.

Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje zarejestrowany, czynny podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi. Zasada ta wyklucza możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z usługami i towarami, które nie są w ogóle wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.

Jednocześnie, zgodnie z art. 86 ust. 8 pkt 1 ustawy, podatnik ma również prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, o której mowa w ust. 2, jeżeli importowane lub nabyte towary i usługi dotyczą dostawy towarów lub świadczenia usług przez podatnika poza terytorium kraju, jeżeli kwoty te mogłyby być odliczone, gdyby czynności te były wykonywane na terytorium kraju, a podatnik posiada dokumenty, z których wynika związek odliczonego podatku z tymi czynnościami.

Uprawnienie wynikające z powyższego przepisu odnosi się do podatników prowadzących działalność gospodarczą na terytorium kraju, którzy dokonują dostaw towarów bądź świadczenia usług opodatkowanych poza terytorium kraju, a zakupy, jakich dokonują, są związane właśnie z tymi czynnościami. Warunkiem do odliczenia podatku naliczonego związanego z czynnościami dokonywanymi poza terytorium kraju jest to, aby – hipotetycznie – w przypadku wykonywania tych samych czynności w kraju podatnikowi przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego. Co do zasady zatem, czynności świadczone poza terytorium kraju powinny mieć charakter sprzedaży opodatkowanej.

Powołany przepis wymaga ponadto, aby podatnik posiadał dokumenty, z których wynikać będzie związek odliczonego podatku z czynnościami wykonywanymi poza terytorium kraju. Powinny to być przede wszystkim dokumenty potwierdzające dokonanie określonych czynności poza terytorium kraju, które będą jednocześnie opisywać te czynności.

Biorąc pod uwagę przedstawiony opis sprawy oraz powołane regulacje prawne, należy stwierdzić, że skoro nabywane w Polsce towary i usługi związane są – jak wskazano we wniosku - z prowadzoną przez Spółkę działalnością gospodarczą, tj. opisanymi wyżej usługami opodatkowanymi poza terytorium kraju, Wnioskodawcy przysługuje – na podstawie art. 86 ust. 8 pkt 1 ustawy - prawo do odliczenia podatku naliczonego z tytułu dokonanych zakupów, przy czym z posiadanych przez Spółkę dokumentów musi wynikać związek odliczonego podatku z ww. usługami opodatkowanymi poza terytorium kraju.

Tym samym, stanowisko Wnioskodawcy w powyższym zakresie również jest prawidłowe.

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Organ podatkowy podkreśla, że niniejsza interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem wniosku (zapytania) Zainteresowanego, zaś inne kwestie przedstawione w opisie sprawy, które nie zostały objęte pytaniem oraz stanowiskiem Wnioskodawcy, nie mogą być – zgodnie z art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa – rozpatrzone.

Ponadto tut. Organ informuje, że zgodnie z art. 14na pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa, przepisów art. 14k-14n dotyczących ochrony prawnej wynikającej z zastosowania się Wnioskodawcy do otrzymanej interpretacji nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe przedstawione we wniosku stanowią element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy o podatku od towarów i usług, tj. czynności dokonanych w ramach transakcji, które pomimo spełnienia warunków formalnych ustanowionych w przepisach ustawy, miały zasadniczo na celu osiągnięcie korzyści podatkowych, których przyznanie byłoby sprzeczne z celem, któremu służą te przepisy.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2016 r., poz. 718, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a ponadto zawierać: wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności, oznaczenie organu, którego działania, bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania skarga dotyczy, określenie naruszenia prawa lub interesu prawnego, w przypadkach, o których mowa w art. 52 § 3 i 4, dowód, że skarżący wezwał właściwy organ do usunięcia naruszenia prawa (art. 57 § 1 pkt 1 - 4 ww. ustawy). Skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1 Maja 10, 09-402 Płock.