Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPP1/443-1080/08/MS
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2009-02-05
Teza: Czy z tytułu uczestnictwa w mechanizmie świadczonej przez bank usługi cash poolingu Spółka będzie podatnikiem podatku od towarów i usług?
Słowa kluczowe: cash pooling; opodatkowanie; podatek-podatek od towarów i usług-zwolnienia z podatku od towarów i usług
; świadczenie-świadczenie usług
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 5; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 7.; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 8; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 1-art. 41; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 2-art. 43

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112 poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 1 grudnia 2008 r. (data wpływu 3 grudnia 2008 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie wpływu na rozliczenie podatku VAT udziału w systemie cash pooling - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 3 grudnia 2008 r. został złożony wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie wpływu na rozliczenie podatku VAT udziału w systemie cash pooling.

W przedmiotowym wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

„S” S.A. („Spółka”) zamierza zawrzeć z bankiem umowę prowadzenia rachunków w systemie "cash pool" one-way, tzn. umowy na mocy której bank zapewni usługi kompleksowego zarządzania płynnością finansową grupy podmiotów powiązanych, posiadających w tym banku rachunki bankowe. Celem takiej umowy będzie zapewnienie efektywnego zarządzania środkami pieniężnymi oraz poprawa płynności finansowej grupy podmiotów ("Umowa").

Spółka oraz podmioty powiązane, tj. „SF” Sp. z o.o. z siedzibą w W., „S” S.A. z siedzibą w W. oraz „S.C.” z siedzibą w S., Szwecja ("Uczestnicy") będą posiadały rachunki bankowe, które będą brały udział w realizacji operacji objętych umową. Jeden z Uczestników, tj. „S.C.” z siedzibą w S., Szwecja (będący akcjonariuszem Spółki) będzie pełnił w tej strukturze rolę Uczestnika - Agenta. Uczestnik - Agent będzie posiadał Rachunek Główny Agenta, poza tym bank założy także Rachunek Pomocniczy Agenta, przeznaczony tylko i wyłącznie do realizacji operacji przewidzianych w umowie.

Operacje na poszczególnych rachunkach będą mogły być realizowane do momentu, w którym dostępne saldo na rachunku danego Uczestnika zostanie wykorzystane w całości. Bank nie zrealizuje w myśl umowy żadnej dyspozycji, jeżeli miałoby to spowodować przekroczenie salda danego Uczestnika. Jednakże bank uwzględni w strukturze limity zadłużenia lub linie kredytowe przyznane Uczestnikom na podstawie odrębnej umowy.

Każdego dnia roboczego bank przeprowadzi kolejno po sobie następujące czynności jako ostatnie operacje wykonane na rachunkach w danym dniu roboczym:

1.  ustali saldo Uczestnika (stan rachunku Uczestnika) dla każdego z Uczestników z osobna;
2.  ustali sumę sald dodatnich (suma sald Uczestników, których salda Uczestnika mają wartość dodatnią) oraz sumę sald ujemnych (suma sald Uczestników, których salda Uczestnika mają wartość ujemną);
3.  dokona obliczenia kwoty stanowiącej sumę (kwota stanowiąca sumę sumy sald dodatnich oraz sumy sald ujemnych);
4.  w przypadku gdy suma ma wartość:

1.  ujemną - bank, w oparciu o upoważnienie określone w umowie, dokona transferu środków pieniężnych stanowiących równowartość sumy z rachunku głównego Agenta na rachunek pomocniczy Agenta;
2.  dodatnią - bank, w oparciu o upoważnienie określone w umowie, dokona transferu środków pieniężnych stanowiących równowartość sumy z rachunku pomocniczego Agenta na rachunek główny Agenta;

6.  w przypadku gdy suma ma wartość równą zeru: operacje, o których mowa w lit. d), nie będą dokonywane, a bank przystąpi bezpośrednio do realizacji operacji, o których mowa w art. 6 Umowy.

Po dokonaniu wyżej opisanych czynności bank dokona transferów środków pieniężnych pomiędzy rachunkami Uczestników i rachunkiem pomocniczym Agenta w taki sposób, żeby na koniec dnia roboczego salda wszystkich rachunków były równe zeru. Podstawą prawną takich transferów będzie subrogacja określona w art. 518 Kodeksu cywilnego, tzn. wstąpienie w prawa zaspokojonego wierzyciela.

Tak więc, jeżeli na koniec dnia roboczego:

1.  co najmniej jeden Uczestnik niebędący Agentem jest Uczestnikiem dodatnim, a co najmniej jeden Uczestnik niebędący Agentem jest Uczestnikiem ujemnym, to wówczas Agent, po dokonaniu czynności, o których mowa w art. 5 Umowy, z wykorzystaniem środków pieniężnych dostępnych w jego rachunku pomocniczym, spłaci zobowiązania Uczestników ujemnych względem banku i wstąpi tym samym w prawa zaspokojonego wierzyciela, tj. banku względem Uczestnika ujemnego do wysokości dokonanej spłaty, w trybie Artykułu 518 § 1 ust. 3 Kodeksu cywilnego. Następnie Uczestnicy dodatni niebędący Agentem, z wykorzystaniem środków pieniężnych zgromadzonych na ich rachunkach, spłacą zobowiązania Agenta, istniejące w rachunku pomocniczym Agenta, względem banku i wstąpią tym samym w prawa zaspokojonego wierzyciela, tj. banku względem Agenta do wysokości dokonanej spłaty w trybie Artykułu 518 § 1 ust. 3 Kodeksu cywilnego;
2.  każdy z Uczestników innych niż Agent jest Uczestnikiem dodatnim lub saldo Uczestnika jest równe zeru, to wówczas Uczestnicy dodatni, z wykorzystaniem środków pieniężnych zgromadzonych na ich rachunkach, spłacą zobowiązania Agenta, istniejące w rachunku pomocniczym Agenta, względem banku i wstąpią tym samym w prawa zaspokojonego wierzyciela, tj. banku względem Agenta do wysokości dokonanej spłaty w trybie art. 518 § 1 ust. 3 Kodeksu cywilnego;
3.  każdy z Uczestników innych niż Agent jest Uczestnikiem ujemnym lub saldo Uczestnika jest równe zeru, to wówczas Agent, z wykorzystaniem środków pieniężnych dostępnych w jego rachunku pomocniczym, spłaci zobowiązania Uczestników ujemnych względem banku i wstąpi w ten sposób w prawa zaspokojonego wierzyciela tj. banku względem Uczestników ujemnych do wysokości dokonanej spłaty, w trybie art. 518 § 1 ust. 3 Kodeksu cywilnego.

Spłaty banku dokonywane przez Agenta, jak również spłaty banku dokonywane przez Uczestników dodatnich, następować będą na podstawie zgody wyrażonej przez Uczestników, bez konieczności udzielania takiej zgody w odniesieniu do każdej z transakcji z osobna.

Na koniec każdego roku, w chwili wyłączenia Uczestnika innego niż Agent ze struktury lub w chwili rozwiązania Umowy Agent i Uczestnicy dokonają rozliczenia struktury.

Ponadto w ramach usługi cash pooling bank będzie dokonywał alokowania odsetek należnych lub obciążających poszczególnych Uczestników. Na zlecenia Uczestników bank będzie dokonywał księgowania związane z rozliczeniami wierzytelności i zobowiązań poszczególnych Uczestników względem Agenta powstałych w związku z realizacją opisanych wyżej czynności. Z tytułu świadczenia powyżej wskazanych usług bank będzie pobierać miesięczną prowizję od każdego z uczestników.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy z tytułu uczestnictwa w opisanym wyżej mechanizmie świadczonej przez bank usługi cash poolingu Spółka będzie podatnikiem podatku od towarów i usług?

Zdaniem Wnioskodawcy, wszystkie czynności wykonywane w ramach umowy prowadzenia rachunków w systemie Cash Pool, polegające na zarządzaniu płynnością finansową, składają się na kompleksową usługę, świadczoną w całości i wyłącznie przez bank na rzecz poszczególnych Uczestników. W ramach tej umowy bank będzie wykonywał następujące czynności:

*   ustali salda na rachunkach bankowych każdego Uczestnika oraz sumę wszystkich sald występujących na rachunkach bankowych Uczestników,
*   dokona transferu środków pieniężnych z Rachunku Głównego Agenta na rachunek pomocniczy agenta i odwrotnie,
*   dokona transferów środków pieniężnych pomiędzy rachunkami Uczestników i rachunkiem pomocniczym Agenta,
*   dokona alokacji odsetek należnych bądź obciążających poszczególnych Uczestników względem Uczestnika będącego Agentem.

Z tytułu wykonywania powyższych czynności bank otrzyma wynagrodzenie w postaci prowizji od Uczestników.

A zatem zdaniem Spółki biorąc pod uwagę przepisy art. 5 ust.1, art. 8 ust. 1, art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), cechy charakterystyczne cash-poolingu oraz specyfikę działalności banków, w przedmiotowej sytuacji w roli usługodawcy występuje bank, który za wykonywaną usługę ma pobierać stosowne wynagrodzenie w formie prowizji. Zatem podmiotem, u którego występuje obrót, z tytułu wykonania usługi cash pooling jest bank, a nie Spółka.

Bank jako podmiot profesjonalnie zajmujący się świadczeniem usług pośrednictwa finansowego, zgodnie z art. 15 ustawy o podatku od towarów i usług, będzie posiadał status podatnika VAT z tytułu świadczenia przedmiotowej usługi. Natomiast wszelkie czynności faktyczne i prawne, których prawnie stroną będą Uczestnicy (np. subrogacja), ale faktycznie będą wykonywane przez bank na podstawie pełnomocnictw, służyć będą jedynie realizacji usługi świadczonej przez bank i nie będą miały celu samego w sobie. Ponadto, Uczestnicy nie będą przejawiali żadnej aktywności w związku z pozostawaniem w strukturze wspólnego zarządzania płynnością finansową, a także nie będą uzyskiwali wynagrodzenia. Tym samym Spółka przystępując do struktury kompleksowego zarządzania płynnością finansową nie wykonuje żadnych czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT.

Zgodnie z dotychczasową praktyką organów statystycznych czynności polegające na kompleksowym zarządzaniu płynnością finansową grupy podmiotów stanowią usługę pośrednictwa finansowego świadczoną przez banki.

Tym samym Spółka przystępując do struktury kompleksowego zarządzania płynnością finansową nie wykonuje żadnych czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT. Zgodnie z dotychczasową praktyką organów statystycznych czynności polegające na kompleksowym zarządzaniu płynnością finansową grupy podmiotów stanowią usługę pośrednictwa finansowego świadczoną przez banki. Spółka pragnie zauważyć, że stanowisko, zgodnie z którym to nie Uczestnicy, a bank jest podatnikiem z tytułu czynności wykonywanych w ramach umowy prowadzenia rachunków w systemie Cash Pool jest zbieżne z dotychczasowym stanowiskiem prezentowanym przez organy podatkowe. Tytułem przykładu: pismo Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie, wydane w imieniu Ministra Finansów, z dnia 4 lutego 2008 r. (sygn. IP-PP2-443-545/07-2/AZ); pismo Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego Warszawa-Śródmieście z dnia 29 marca 2007 r. (sygn. 1435/PP1/443-177/06/KC); pismo Naczelnika Pierwszego Mazowieckiego Urzędu Skarbowego w Warszawie z dnia 27 marca 2007 roku (sygn. 1471/VUR2/443-470/06/ST). Dodatkowo zostało ono potwierdzone w piśmie Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 20 czerwca 2008 roku (sygn. IPPP1-443-746/08-2/BS). Także w literaturze przedmiotu wskazuje się, iż podmioty uczestniczące w cash poolingu organizowanym przez bank, nie świadczą usługi, a są jedynie usługobiorcami usługi świadczonej przez bank. Jako przykład można wskazać fragment artykułu J. S, opublikowanego w Biuletynie Instytutu Studiów Podatkowych nr 12 z roku 2001, który odnosząc się do kwestii relacji zachodzących pomiędzy posiadaczami rachunków stwierdził, iż: „nie można mówić o usłudze świadczonej pomiędzy posiadaczami rachunków bankowych.

Podmioty te są bowiem „łącznie” usługobiorcami banku, który świadczy usługę pośrednictwa finansowego — zwolnioną od opodatkowania. Ustalenie sposobu naliczania odsetek (a w konsekwencji tego ich wzajemnych rozliczeń) jest tylko formą ustalenia treści stosunku obligacyjnego usługobiorców, a nie — samą w sobie — usługą”. Podsumowując, Spółka wnosi o potwierdzenie, że podatnikiem VAT z tytułu wykonywania czynności faktycznych i prawnych na podstawie Umowy, tj. umowy o usługi kompleksowego zarządzania płynnością finansową grupy podmiotów nie będzie Spółka, lecz bank.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu datowania interpretacji.

Złożenie przez Wnioskodawcę fałszywego oświadczenia, że elementy stanu faktycznego objęte wnioskiem o wydanie interpretacji w dniu złożenia wniosku nie są przedmiotem toczącego się postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, postępowania kontrolnego organu kontroli skarbowej oraz że w tym zakresie sprawa nie została rozstrzygnięta co do jej istoty w decyzji lub postanowieniu organu podatkowego lub organu kontroli skarbowej – powoduje, iż niniejsza interpretacja indywidualna nie wywołuje skutków prawnych (art. 14b § 4 Ordynacji podatkowej).

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, ul. Al. Zwycięstwa 16/17, 80-219 Gdańsk po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy Krajowe Biuro Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.