Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0112-KDIL2-1.4012.482.2017.2.AS
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2017-12-19
Teza: Podatek od towarów i usług w zakresie uznania czynności użyczenia nieruchomości przez Gminę na rzecz MDK za czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT oraz w zakresie prawa do odliczenia podatku naliczonego od wydatków poniesionych w związku z realizacją projektu pn.: „Rewitalizacja obiektów (…)”.
Słowa kluczowe: gmina; odliczenia; projekt; zadania-zadania własne
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1-art. 86

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r., poz. 201, z późn. zm.) Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 25 września 2017 r. (data wpływu 10 października 2017 r.), uzupełnionym pismem z dnia 21 listopada 2017 r. (data wpływu 28 listopada 2017 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie:

*   uznania czynności użyczenia nieruchomości przez Gminę na rzecz MDK za czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT,
*   prawa do odliczenia podatku naliczonego od wydatków poniesionych w związku z realizacją projektu pn.: „Rewitalizacja obiektów (…)”, w trakcie, jak i po zakończeniu realizacji projektu,

‒ **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 10 października 2017 r. wpłynął do tutejszego organu ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie uznania czynności użyczenia nieruchomości przez Gminę na rzecz MDK za czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT oraz w zakresie prawa do odliczenia podatku naliczonego od wydatków poniesionych w związku z realizacją projektu pn.: „Rewitalizacja obiektów (…)”, w trakcie, jak i po zakończeniu realizacji projektu. Wniosek został uzupełniony pismem w dniu 28 listopada 2017 r. o doprecyzowanie opisu sprawy oraz uzupełnienie opłaty.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

Gmina, jako jednostka samorządu terytorialnego, realizuje zadania własne wynikające z ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 446, ze zm.; dalej: USG), służące zaspokojeniu zbiorowych potrzeb wspólnoty.

Stosownie do dyspozycji art. 2 ust. 1 USG, gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność.

Do zakresu działania gminy - w oparciu o art. 6 ust. 1 USG - należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów.

Zgodnie z art. 7 ust. 1, do zadań własnych gminy należy zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty, w tym w szczególności w zakresie kultury, w tym bibliotek gminnych i innych instytucji kultury oraz ochrony zabytków i opieki nad zabytkami.

Stosownie do treści art. 9 ust. 1 ww. ustawy, w celu wykonywania zadań, Gmina może tworzyć jednostki organizacyjne, a także zawierać umowy z innymi podmiotami.

Zadania Gminy w zakresie kultury i promowania środowiska artystycznego są wykonywane między innymi przez samorządową instytucję kultury: Miejski Dom Kultury (dalej: MDK). Instytucja ta została powołana do życia uchwałą Rady Miejskiej, co oznacza, że organizatorem jej działalności jest gmina, a Prezydent Miasta sprawuje nad nią nadzór i zapewnia jej odpowiednie warunki działania. Domem Kultury zarządza i reprezentuje go na zewnątrz Dyrektor, którego powołuje i odwołuje Prezydent Miasta, na zasadach i w trybie przewidzianym w obowiązujących przepisach. MDK posiada osobowość prawną i działa na podstawie ustawy z dnia 25 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej (Dz. U. z 2001 r., Nr 13, poz. 123, z póź. zm.), a zakresem działania obejmuje teren całego miasta. MDK jest odrębnym od gminy podmiotem, zarejestrowanym jako czynny podatnik VAT, wykonującym czynności wypełniające definicję działalności gospodarczej z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2017 r., poz. 1221; dalej: ustawy o VAT): świadczenie usług wynajmu pomieszczeń oraz sprzedaż biletów wstępu na imprezy kulturalne.

Zgodnie ze statutem, celem MDK jest udostępnianie, inspirowanie i upowszechnianie wartości kultury. Do zakresu działania tej instytucji należą: integrowanie społeczności lokalnej poprzez współtworzenie warunków do kultywowania i rozwijania regionalnych i środowiskowych wartości kulturowych; inspirowanie, pobudzanie i tworzenie zorganizowanych form czynnego uczestnictwa mieszkańców w życiu kulturalnym osiedla i miasta; tworzenie warunków dla rozwoju amatorskiego ruchu kulturalnego oraz sprawowanie opieki nad społecznymi inicjatywami w tym zakresie; prowadzenie działalności rozrywkowej, edukacyjnej oraz sportowo-rekreacyjnej, zapewniającej uczestnikom racjonalne spędzanie wolnego czasu, zgodnie z ich zainteresowaniami, ze szczególnym uwzględnieniem potrzeb młodzieży; działania zmierzające do tworzenia projektów z dziedziny filmu i grafiki komputerowej; rozwój działań propagujących współczesne formy teatralne i kabaretowe; organizacja ogólnomiejskich uroczystości i koncertów okolicznościowych w swej siedzibie oraz przy wykorzystaniu walorów rekreacyjnych Parku; organizowanie własnych koncepcji programowych i współdziałanie z instytucjami i organizacjami pozarządowymi o podobnych celach i zadaniach; przechowywanie i gromadzenie pamiątek związanych z historią i zabytkami dzielnicy (…) oraz magazynowanie ich w sposób dostępny do celów wystawienniczych; propagowanie profesjonalnej twórczości artystycznej; prowadzenie działalności wydawniczo-promocyjnej; powadzenie działalności gospodarczej, o ile nie stoi to w sprzeczności z zakresem działalności MDK.

Gmina posiada osobowość prawną i jest zarejestrowanym, czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Oprócz zadań własnych, gmina wykonuje czynności, które wypełniają definicję działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT i są ujmowane w odpowiednich rejestrach, a podatek należny wykazywany jest w deklaracji VAT-7.

Gmina wystąpiła z wnioskiem o przyznanie dofinansowania ze środków Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa na lata 2014-2020 na realizację projektu pn.: „Rewitalizacja obiektów (…)”, w ramach Poddziałania 10.3.1. Rewitalizacja obszarów zdegradowanych - ZIT.

Przedmiotem projektu jest rozbudowa i modernizacja budynku Miejskiego Domu Kultury oraz zaplecza muszli koncertowej amfiteatru w Parku, w celu nadania tym obiektom nowych funkcji pn.: „Miejskiego Ośrodka Rozwoju Społecznego” (MORS). Przeprowadzona zostanie termomodernizacja budynku istniejącego MDK wraz z remontem wentylacji oraz instalacji c.o., a także rozbudowa budynku o nową część usługową z wykorzystaniem pomieszczenia w piwnicy wraz z remontem terenu wokół obiektu. W projekcie rozbudowane zostanie również zaplecze obiektu w Parku (…) wraz ze zmianą sposobu jego użytkowania i przystosowaniem pod działalność spółdzielni socjalnej. W ramach prac przewiduje się zmianę zagospodarowania wokół budynków, aby dostosować je do projektowanych funkcji. Podjęte działania przyczynią się do wzmocnienia aktywności społecznej i zawodowej społeczności lokalnych zamieszkujących rewitalizowany obszar wschodniego rejonu miasta.

W ramach przedmiotowego projektu planuje się w szczególności:

1.  w zakresie MDK - rozbudowę istniejącego budynku o jednokondygnacyjną część w celu nadania mu nowych funkcji użytkowych. MDK realizować będzie nowe funkcje pod wspólną nazwą „Miejskiego Ośrodka Rozwoju Społecznego” (MORS). Układ komunikacyjny nie ulegnie zmianie. Forma istniejącego budynku pozostanie zachowana, przebudowane zostanie wejście do budynku - na dachu projektowanej rozbudowy znajdzie się taras użytkowy. W rozbudowanej części budynku znajdą się pomieszczenia, które będą wykorzystane przez MORS do realizacji działań wynikających z projektów społecznych. Będą to: multimedialne sale dydaktyczne, pomieszczenia do reintegracji zawodowej i społecznej, a także sale do organizowania się społeczności lokalnej i lokalnych aktywności. Projekt budowlany zakłada m.in.: rozbudowę budynku MDK o nową część usługową z wykorzystaniem pomieszczenia w piwnicy (pod widownią) wraz z zagospodarowaniem terenu wokół budynku, powierzchnia projektowanej rozbudowy - 1340,6m2 oraz termomodernizację obiektu wraz z remontem wentylacji oraz instalacji c.o. (docieplenie ścian zewnętrznych, ocieplenie od wewnątrz, docieplenie stropu nad salą widowiskową, wymiana stolarki);
2.  w zakresie Muszli koncertowej amfiteatru w Parku - przebudowę wraz ze zmianą sposobu użytkowania budynku zaplecza amfiteatru, w celu przystosowania go do działalności spółdzielni socjalnej. Plac przed budynkiem zostanie zabudowany nową częścią budynku. Wokół obiektu zaprojektowano ciągi piesze, łączące budynek z główną alejką parku. Po rozbudowie będzie to budynek usługowy dzielący się na:
    *   spółdzielnię socjalną osób prawnych z pełnym zapleczem sanitarno-szatniowym, pomieszczeniem biurowym oraz socjalnym, której głównym zakresem działań będzie utrzymanie zieleni, w tym na terenie Parku (w szczególności parku jordanowskiego) oraz inne kompleksowe usługi porządkowe w pomieszczeniach i na zewnątrz. Funkcjonowanie Spółdzielni zapewni aktywizację społeczną i zawodową osób marginalizowanych, w tym osób z niepełnosprawnościami. W tej części będą także znajdować się pomieszczenia techniczne i obsługujące cały budynek;
    *   mały lokal typu bar-kawiarnia z zapleczem i węzłem kuchennym (ta część inwestycji jest poza zakresem przedsięwzięcia zgłaszanego do dofinansowania i będzie zrealizowana ze środków własnych Beneficjenta; jest niezależna i nie ma powiązania z zadaniem objętym dofinansowaniem unijnym).

Beneficjentem środków finansowych oraz wykonawcą projektu będzie Gmina, na Gminę wystawiane będą wszystkie faktury. Z kolei za eksploatację powstałej infrastruktury odpowiedzialny będzie MDK. Podmiot ten administruje bowiem nieruchomościami (nieruchomość zabudowana budynkiem, gdzie mieści się siedziba MDK oraz teren parkowy z zabudowaniami), których dotyczą prace budowlane objęte niniejszym wnioskiem, w oparciu o umowę użyczenia zdefiniowaną w art. 710 - 719 Kodeksu Cywilnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 459). Przekazanie przedmiotowych nieruchomości zgodnie z postanowieniami porozumień, zostało dokonane z przeznaczeniem na działalność statutową MDK, tj.: działalność kulturalną, naukową, oświatowo-wychowawczą oraz sportowo-rekreacyjną, które to działania wpisują się w zadania własne gminy niepozostające w związku z prowadzoną przez nią w innych obszarach działalnością gospodarczą. W związku z zapisami w umowie o dofinansowanie, MDK nie będzie wykorzystywał efektów projektu opisanego w stanie faktycznym na cele prowadzonej przez sobie działalności gospodarczej przez okres 5 lat od zakończenia inwestycji. Dopiero wówczas bowiem poczynione w ramach projektu nakłady zostaną przekazane przez Gminę na rzecz MDK.

Umowa użyczenia nie przewiduje pobierania przez Gminę od MDK żadnych opłat związanych z przekazaniem MDK przedmiotowej nieruchomości (np.: czynszu, opłat tytułem zwrotu kosztów za media, czy podatku od nieruchomości). Na mocy zawartego porozumienia, MDK jest zobowiązany do utrzymania obiektów w należytym stanie estetycznym, nadzorowania i utrzymania czystości, zapewnienia bezpieczeństwa oraz ponoszenia wszelkich kosztów utrzymania rzeczy użyczonych, w tym świadczeń publicznych. Porozumienie przewiduje możliwość oddania przez MDK przedmiotów użyczenia do używania osobom trzecim jedynie za zgodą Gminy. Nieodpłatne użyczenie przedmiotowej nieruchomości nie zostało Gminie nakazane przez jakąkolwiek instytucję. Przedmioty użyczenia zachowują charakter ogólnodostępny.

W związku z tak przedstawionym zdarzeniem przyszłym, Gmina powzięła wątpliwość w zakresie prawa do odliczenia podatku VAT naliczonego w związku z poniesionymi przez siebie wydatkami inwestycyjnymi związanymi z realizacją projektu. Wątpliwości budzi również kwestia opodatkowania powierzonych do administrowania Miejskiemu Domu Kultury nieruchomości w oparciu o umowy użyczenia.

Z uzupełnienia z dnia 21 listopada 2017 r. do wniosku wynika, że:

1.  Opisana we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej inwestycja jest realizowana w związku z działalnością statutową Gminy, jako wypełnienie zadań własnych jednostki samorządu terytorialnego, wynikających z ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tj. Dz. U. z 2017 r., poz. 1875), w zakresie zgodnym z art. 7 ust. 1 pkt 9, który stanowi, że do zadań własnych gminy należy zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty, w tym w szczególności w zakresie kultury, w tym bibliotek gminnych i innych instytucji kultury oraz ochrony zabytków i opieki nad zabytkami. Czytając dalej, art. 9 ust. 1 ww. ustawy stanowi, że w celu wykonywania zadań, Gmina może tworzyć jednostki organizacyjne, a także zawierać umowy z innymi podmiotami. W przedmiotowej sprawie zadania własne Gminy w zakresie rozpowszechniania kultury są wykonywane przy pomocy samorządowej instytucji kultury Miejskiego Domu Kultury (dalej: MDK), która jest podmiotem powołanym do życia uchwałą Rady Miejskiej. Przedmiotem prac inwestycyjnych realizowanych w ramach projektu jest budynek MDK oraz zaplecze obiektu muszli koncertowej, którymi administruje MDK, gdzie prowadzone są działania polegające m.in. na: kultywowaniu i rozwijaniu regionalnych i środowiskowych wartości kulturowych, tworzeniu zorganizowanych form czynnego uczestnictwa mieszkańców w życiu kulturalnym miasta, tworzeniu warunków dla rozwoju ruchów kulturalnych, prowadzeniu działalności rozrywkowej, edukacyjnej oraz sportowo-rekreacyjnej, zapewniającej mieszkańcom racjonalne spędzanie wolnego czasu, organizacja ogólnomiejskich uroczystości i koncertów okolicznościowych. Wszystkie te działania wpisują się w zakres zadań gminnych o charakterze kulturalnym i pozostają poza obszarem prowadzonej przez Gminę działalności gospodarczej.
2.  Efekty opisanego w stanie faktycznym wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej projektu pn.: „Rewitalizacja obiektów (…)” nie będą wykorzystywane przez Gminę w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania:

1.  Czy użyczenie opisanych w stanie faktycznym wniosku nieruchomości przez Gminę, na podstawie umowy użyczenia na rzecz MDK, stanowi czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT?
2.  Czy Gminie przysługuje prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego w związku z poniesionymi przez nią wydatkami inwestycyjnymi związanymi z realizacją projektu pn.: „Rewitalizacja obiektów (…)” w trakcie, jak i po zakończeniu realizacji projektu?

Zdaniem Wnioskodawcy.

Ad. 1.

Zdaniem Gminy, czynność użyczenia nieruchomości na rzecz MDK nie stanowi czynności podlegającej opodatkowaniu podatkiem VAT. Gmina, poprzez użyczenie nieruchomości, realizuje swoje zadania własne wynikające z ustawy o samorządzie gminnym. Wskazana samorządowa jednostka kultury traktowana jest dla potrzeb VAT jako odrębny od Gminy podatnik, który podlega odrębnej rejestracji dla celów VAT. MDK samodzielnie zarządza powierzonym majątkiem oraz osiąga przychody z prowadzonej przez siebie działalności, które przeznacza na pokrycie bieżących kosztów i zobowiązań, jak również wykonuje czynności związane z działalnością statutową, niepodlegającą podatkowi VAT.

W brzmieniu ustalonym przez art. 15 ust. 1, w związku z ust. 6 ustawy o VAT, gmina w zakresie, w którym realizuje zadania własne, dla wdrażania których została powołana, nie jest uważana za podatnika w rozumieniu tej ustawy. Działalność gospodarcza została określona w art. 15 ust. 2 ustawy o VAT. Zgodnie z definicją legalną, działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody, również wówczas, gdy czynność została wykonana jednorazowo w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonania czynności w sposób częstotliwy. Działalność gospodarcza obejmuje również czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych. Gmina, jako wspólnota samorządowa, wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność (art. 2, w związku z art. 1 USG).

W myśl art. 7 ust. 1 pkt 9 USG, do zadań własnych gminy zalicza się sprawy związane z kulturą, w tym bibliotek gminnych i innych instytucji kultury oraz sprawy związane z ochroną zabytków i opieką nad zabytkami.

Art. 9 ust. 1 u.s.g. stanowi, że w celu wykonywania zadań, gmina może tworzyć jednostki organizacyjne, a także zawierać umowy z innymi podmiotami, w tym z organizacjami pozarządowymi. Zgodnie ze stanem faktycznym, Gmina realizuje nałożone na nią zadania statutowe związane z działalnością kulturalną, za pośrednictwem MDK. Projekt „Rewitalizacja obiektów (…)” stanowi wypełnienie zadań własnych Gminy. W związku z powyższym, rezultat osiągnięty poprzez realizację projektu, nie będzie stanowił czynności opodatkowanej, ponieważ Gmina, przekazując infrastrukturę na podstawie umowy użyczenia, realizuje ciążący na niej obowiązek wynikający z ustawy o samorządzie gminnym.

Ad. 2.

W ocenie Gminy fakt, że czynność użyczenia nieruchomości na rzecz MDK nie stanowi czynności podlegającej opodatkowaniu podatkiem VAT powoduje, że Gmina nie ma możliwości obniżenia kwoty podatku VAT należnego, o kwotę podatku VAT naliczonego, ze względu na niespełnienie ustawowych przesłanek, które umożliwiają dokonanie takiego odliczenia.

Podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy o VAT. W myśl tego przepisu, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15 ustawy, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Z powyższych regulacji prawnych wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego). Przedstawiona wyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi lub w sytuacji, gdy podmiot nie jest podatnikiem podatku VAT.

W związku z powyższym, nie zachodzą warunki określone w art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, dające prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego w związku z poniesionymi przez Gminę wydatkami inwestycyjnymi związanymi z realizacją projektu „Rewitalizacja obiektów (…)” w trakcie, jak i po zakończeniu realizacji projektu.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego w zakresie:

*   uznania czynności użyczenia nieruchomości przez Gminę na rzecz MDK za czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT,
*   prawa do odliczenia podatku naliczonego od wydatków poniesionych w związku z realizacją projektu pn.: „Rewitalizacja obiektów (…)”, w trakcie, jak i po zakończeniu realizacji projektu,

‒ **jest prawidłowe.**

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2017 r., poz. 1221, z późn. zm.), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu ww. podatkiem podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Natomiast przez świadczenie usług rozumie się, zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy, każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1.  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2.  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3.  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Powołany przepis wskazuje, że pojęcie świadczenia usług ma bardzo szeroki zakres, gdyż nie obejmuje wyłącznie działań podatnika, lecz również zobowiązanie do powstrzymania się od dokonywania czynności lub do tolerowania czynności bądź sytuacji.

Aby uznać dane świadczenie za odpłatne świadczenie, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy świadczoną usługą i przekazanym za nią wynagrodzeniem. Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę.

Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi, należy mieć na względzie, że ustawa o podatku od towarów i usług zalicza do grona usług każde świadczenie niebędące dostawą towarów.

W przytoczonych przepisach została zrealizowana zasada powszechności opodatkowania wyrażona w art. 1 Dyrektywy 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347, str. 1, z późn. zm.). Definicja świadczenia usług stanowi dopełnienie definicji dostawy towarów. To pozwala stwierdzić, że opodatkowaniu podatkiem VAT podlegają wszystkie czynności odpłatnego obrotu profesjonalnego.

Z treści powołanego wyżej przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy jednoznacznie wynika, że dostawa towarów i świadczenie usług, co do zasady podlegają opodatkowaniu VAT jedynie wówczas, gdy czynności te są wykonywane odpłatnie.

Ustawodawca jednakże przewidział od powyższej reguły wyjątki, które zostały zawarte – w przypadku dostawy towarów w art. 7 ust. 2 ustawy oraz – w przypadku świadczenia usług w art. 8 ust. 2 ustawy.

I tak, w świetle art. 8 ust. 2 ustawy, za odpłatne świadczenie usług uznaje się również:

1.  użycie towarów stanowiących część przedsiębiorstwa podatnika do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika, w tym w szczególności do celów osobistych podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, jeżeli podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów lub ich części składowych;
2.  nieodpłatne świadczenie usług na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, oraz wszelkie inne nieodpłatne świadczenie usług do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika.

Wobec powyższego nie ma podstaw do opodatkowania usług świadczonych wprawdzie nieodpłatnie, lecz w związku z prowadzonym przez podatnika przedsiębiorstwem.

Nie każda jednak czynność stanowiąca dostawę towaru, w rozumieniu art. 7 ustawy i świadczenie usług, o którym mowa w art. 8 ustawy, podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Aby dana czynność podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, musi być wykonana przez podatnika.

Zatem opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zgodnie z zasadą powszechności opodatkowania, podlegają wszelkie transakcje, których przedmiotem jest dostawa towarów lub świadczenie usług, pod warunkiem, że są one realizowane przez podatników w rozumieniu ustawy i wykonywane w ramach działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy.

Stosownie do postanowień art. 15 ust. 1 ustawy, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy, działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Natomiast jak stanowi art. 15 ust. 6 ustawy, nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Oznacza to, że organ będzie uznany za podatnika podatku od towarów i usług w dwóch przypadkach, tj. gdy wykonuje czynności inne niż te, które mieszczą się w ramach jego zadań oraz, gdy wykonuje czynności mieszczące się w ramach jego zadań, ale czyni to na podstawie umów cywilnoprawnych.

Powyższy zapis jest odzwierciedleniem art. 13 Dyrektywy 2006/112/WE Rady w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej, zgodnie z którym krajowe, regionalne i lokalne organy władzy oraz inne podmioty prawa publicznego nie są uważane za podatników w związku z działalnością, którą podejmują lub transakcjami, których dokonują jako organy władzy publicznej, nawet jeśli pobierają należności, opłaty, składki lub płatności w związku z takimi działaniami lub transakcjami.

Jednakże w przypadku, gdy podejmują one takie działania lub dokonują takich transakcji, są uważane za podatników w odniesieniu do tych działań lub transakcji, gdyby wykluczenie ich z kategorii podatników prowadziło do znaczących zakłóceń konkurencji.

Z powołanych wyżej przepisów wynika, że jednostki samorządu terytorialnego są podatnikami podatku od towarów i usług jedynie w zakresie wszelkich czynności, które mają charakter cywilnoprawny, tzn. są przez nie realizowane na podstawie umów cywilnoprawnych. Będą to zatem wszystkie realizowane przez te jednostki (urzędy) czynności w sferze ich aktywności cywilnoprawnej, np.: czynności sprzedaży, zamiany (nieruchomości i ruchomości), wynajmu, dzierżawy, itp., umów prawa cywilnego (nazwanych i nienazwanych). Tylko w tym zakresie bowiem ich czynności mają charakter działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy.

W tym miejscu wskazać należy, że w wyroku C-515/07 z dnia 12 lutego 2009 r., dotyczącym Stowarzyszenia, które prowadziło działalność opodatkowaną i niepodlegającą opodatkowaniu, w pkt 34-35, Trybunał zauważył, że: „Bezsporny jest fakt, że taka działalność, jak działalność polegająca na tym, że dane stowarzyszenie broni ogólnych interesów swoich członków, nie stanowi działalności »opodatkowanej podatkiem (VAT)« w rozumieniu art. 2 pkt 1 Dyrektywy, jeżeli nie polega ona na odpłatnym dostarczaniu towarów lub świadczeniu usług (zob. podobnie wyrok z dnia 12 stycznia 2006 r. w sprawach połączonych C-354/03, C-355/03 i C-484/03 Optigen i in., Zb. Orz. s. I-483, pkt 42 i przytoczone tam orzecznictwo). Jeśli chodzi o to, czy taką działalność można uznać za wykonywaną »w innych celach« w rozumieniu art. 6 ust. 2 lit. a) dyrektywy, należy stwierdzić, że w sprawie C-437/06 Securenta, w której wyrok zapadł w dniu 13 marca 2008 r., Zb. Orz. s. I-1597, został ogłoszony po złożeniu wniosku o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym w niniejszej sprawie, Trybunał rozpoznawał między innymi pytanie, w jaki sposób, w przypadku podatnika wykonującego jednocześnie działalność gospodarczą i niemającą charakteru gospodarczego, należy ustalać prawo do odliczenia naliczonego podatku VAT”.

W tym względzie Trybunał zwrócił uwagę, w pkt 26 tego wyroku, że: „działalność niemająca charakteru gospodarczego, nie należy do zakresu przedmiotowego dyrektywy, wskazując jednocześnie w pkt 28 tego wyroku, że system odliczeń ustanowiony przez dyrektywę dotyczy całej działalności gospodarczej podatnika, niezależnie od jej celów i wyników, pod warunkiem że te ostatnie co do zasady same podlegają opodatkowaniu podatkiem VAT” (pkt 36).

W pkt 38 TSUE wskazał, że: „Z rozważań tych wynika, że, jak wskazał rzecznik generalny w pkt 38 opinii, art. 6 ust. 2 lit. a) dyrektywy nie może być traktowany jako ustanawiający zasadę, zgodnie z którą czynności, które nie są objęte zakresem zastosowania podatku VAT można uznać za czynności wykonywane »w celach innych« niż związane z działalnością gospodarczą w rozumieniu tego przepisu. Taka wykładnia pozbawiłaby bowiem sensu art. 2 ust. 1 tejże dyrektywy”.

Ponadto, w pkt 40 uzasadnienia wyroku stwierdzono, że: „W związku z tym na pierwsze pytanie należy odpowiedzieć w ten sposób, że art. 6 ust. 2 lit. a) i art. 17 ust. 2 dyrektywy należy interpretować w ten sposób, że nie mają one zastosowania do wykorzystywania towarów i usług zaliczonych do aktywów przedsiębiorstwa do celów realizacji czynności innych niż podlegające opodatkowaniu czynności podatnika, a VAT podlegający zapłaceniu z tytułu nabycia towarów i usług dotyczących takich czynności nie podlega odliczeniu”.

W myśl art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2017 r., poz. 1875), gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność.

Natomiast zgodnie z art. 6 ust. 1 ww. ustawy, do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów.

Na podstawie art. 7 ust. 1 cyt. ustawy, zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy. W szczególności zadania własne obejmują sprawy w zakresie: kultury, w tym bibliotek gminnych i innych instytucji kultury oraz ochrony zabytków i opieki nad zabytkami (art. 7 ust. 1 pkt 9 ww. ustawy).

W celu wykonywania zadań, gmina może tworzyć jednostki organizacyjne, a także zawierać umowy z innymi podmiotami, w tym z organizacjami pozarządowymi (art. 9 ust. 1 ww. ustawy).

Podmioty takie mogą być wyodrębnionymi jednostkami organizacyjnymi niemającymi osobowości prawnej, które prowadzą swoją działalność w formie zakładu lub jednostki budżetowej.

Z powyższych konstrukcji prawnych jednoznacznie wynika, że Gmina, wykonując we własnym imieniu i na własny rachunek czynności spełniające definicję działalności gospodarczej, określonej w art. 15 ust. 2 ustawy, działa w charakterze podatnika podatku VAT.

Z informacji zawartych we wniosku wynika, że Wnioskodawca, jako jednostka samorządu terytorialnego, realizuje zadania własne wynikające z ustawy o samorządzie gminnym, służące zaspokojeniu zbiorowych potrzeb wspólnoty. Zadania Gminy w zakresie kultury i promowania środowiska artystycznego są wykonywane między innymi przez samorządową instytucję kultury: Miejski Dom Kultury. Instytucja ta została powołana do życia uchwałą Rady Miejskiej, co oznacza, że organizatorem jej działalności jest Gmina, a Prezydent Miasta sprawuje nad nią nadzór i zapewnia jej odpowiednie warunki działania. MDK posiada osobowość prawną i działa na podstawie ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej, a zakresem działania obejmuje teren całego miasta. MDK jest odrębnym od gminy podmiotem, zarejestrowanym jako czynny podatnik VAT, wykonującym czynności wypełniające definicję działalności gospodarczej z art. 15 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług: świadczenie usług wynajmu pomieszczeń oraz sprzedaż biletów wstępu na imprezy kulturalne. Zgodnie ze statutem, celem MDK jest udostępnianie, inspirowanie i upowszechnianie wartości kultury. Do zakresu działania tej instytucji należą: integrowanie społeczności lokalnej poprzez współtworzenie warunków do kultywowania i rozwijania regionalnych i środowiskowych wartości kulturowych; inspirowanie, pobudzanie i tworzenie zorganizowanych form czynnego uczestnictwa mieszkańców; w życiu kulturalnym osiedla i miasta; tworzenie warunków dla rozwoju amatorskiego ruchu kulturalnego oraz sprawowanie opieki nad społecznymi inicjatywami w tym zakresie; prowadzenie działalności rozrywkowej, edukacyjnej oraz sportowo-rekreacyjnej, zapewniającej uczestnikom racjonalne spędzanie wolnego czasu, zgodnie z ich zainteresowaniami, ze szczególnym uwzględnieniem potrzeb młodzieży; działania zmierzające do tworzenia projektów z dziedziny filmu i grafiki komputerowej; rozwój działań propagujących współczesne formy teatralne i kabaretowe; organizacja ogólnomiejskich uroczystości i koncertów okolicznościowych w swej siedzibie oraz przy wykorzystaniu walorów rekreacyjnych parku; organizowanie własnych koncepcji programowych i współdziałanie z instytucjami i organizacjami pozarządowymi o podobnych celach i zadaniach; przechowywanie i gromadzenie pamiątek związanych z historią i zabytkami dzielnicy oraz magazynowanie ich w sposób dostępny do celów wystawienniczych; propagowanie profesjonalnej twórczości artystycznej; prowadzenie działalności wydawniczo-promocyjnej; powadzenie działalności gospodarczej, o ile nie stoi to w sprzeczności z zakresem działalności MDK. Gmina posiada osobowość prawną i jest zarejestrowanym, czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Oprócz zadań własnych, gmina wykonuje czynności, które wypełniają definicję działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy i są ujmowane w odpowiednich rejestrach, a podatek należny wykazywany jest w deklaracji VAT-7. Gmina wystąpiła z wnioskiem o przyznanie dofinansowania ze środków Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa na lata 2014-2020 na realizację projektu. Przedmiotem projektu jest rozbudowa i modernizacja budynku Miejskiego Domu Kultury oraz zaplecza muszli koncertowej amfiteatru w parku, w celu nadania tym obiektom nowych funkcji pn.: „Miejskiego Ośrodka Rozwoju Społecznego”. Przeprowadzona zostanie termomodernizacja budynku istniejącego MDK wraz z remontem wentylacji oraz instalacji c.o., a także rozbudowa budynku o nową część usługową z wykorzystaniem pomieszczenia w piwnicy wraz z remontem terenu wokół obiektu. W projekcie rozbudowane zostanie również zaplecze obiektu w parku, wraz ze zmianą sposobu jego użytkowania i przystosowaniem pod działalność spółdzielni socjalnej. W ramach prac przewiduje się zmianę zagospodarowania wokół budynków, aby dostosować je do projektowanych funkcji. Podjęte działania przyczynią się do wzmocnienia aktywności społecznej i zawodowej społeczności lokalnych zamieszkujących rewitalizowany obszar wschodniego rejonu miasta. W ramach przedmiotowego projektu planuje się w szczególności:

*   w zakresie MDK - rozbudowę istniejącego budynku o jednokondygnacyjną część w celu nadania mu nowych funkcji użytkowych. MDK realizować będzie nowe funkcje pod wspólną nazwą „Miejskiego Ośrodka Rozwoju Społecznego”. Układ komunikacyjny nie ulegnie zmianie. Forma istniejącego budynku pozostanie zachowana, przebudowane zostanie wejście do budynku - na dachu projektowanej rozbudowy znajdzie się taras użytkowy. W rozbudowanej części budynku znajdą się pomieszczenia, które będą wykorzystane przez MORS do realizacji działań wynikających z projektów społecznych. Będą to: multimedialne sale dydaktyczne, pomieszczenia do reintegracji zawodowej i społecznej, a także sale do organizowania się społeczności lokalnej i lokalnych aktywności. Projekt budowlany zakłada m.in.: rozbudowę budynku MDK o nową część usługową z wykorzystaniem pomieszczenia w piwnicy (pod widownią) wraz z zagospodarowaniem terenu wokół budynku, powierzchnia projektowanej rozbudowy - 1340,6m2 oraz termomodernizację obiektu wraz z remontem wentylacji oraz instalacji c.o. (docieplenie ścian zewnętrznych, ocieplenie od wewnątrz, docieplenie stropu nad salą widowiskową, wymiana stolarki);
*   w zakresie Muszli koncertowej amfiteatru w parku - przebudowę wraz ze zmianą sposobu użytkowania budynku zaplecza amfiteatru, w celu przystosowania go do działalności spółdzielni socjalnej. Plac przed budynkiem zostanie zabudowany nową częścią budynku. Wokół obiektu zaprojektowano ciągi piesze, łączące budynek z główną alejką parku. Po rozbudowie będzie to budynek usługowy dzielący się na:
    *   spółdzielnię socjalną osób prawnych z pełnym zapleczem sanitarno-szatniowym, pomieszczeniem biurowym oraz socjalnym, której głównym zakresem działań będzie utrzymanie zieleni, w tym na terenie parku (w szczególności parku jordanowskiego) oraz inne kompleksowe usługi porządkowe w pomieszczeniach i na zewnątrz. Funkcjonowanie Spółdzielni zapewni aktywizację społeczną i zawodową osób marginalizowanych, w tym osób z niepełnosprawnościami. W tej części będą także znajdować się pomieszczenia techniczne i obsługujące cały budynek;
    *   mały lokal typu bar-kawiarnia z zapleczem i węzłem kuchennym (ta część inwestycji jest poza zakresem przedsięwzięcia zgłaszanego do dofinansowania i będzie zrealizowana ze środków własnych Beneficjenta; jest niezależna i nie ma powiązania z zadaniem objętym dofinansowaniem unijnym).

Beneficjentem środków finansowych oraz wykonawcą projektu będzie Gmina, na którą wystawiane będą wszystkie faktury. Z kolei za eksploatację powstałej infrastruktury odpowiedzialny będzie MDK. Podmiot ten administruje bowiem nieruchomościami, których dotyczą prace budowlane objęte niniejszym wnioskiem, w oparciu o umowę użyczenia. Przekazanie przedmiotowych nieruchomości zgodnie z postanowieniami porozumień zostało dokonane z przeznaczeniem na działalność statutową MDK, tj.: działalność kulturalną, naukową, oświatowo-wychowawczą oraz sportowo-rekreacyjną, które to działania wpisują się w zadania własne gminy niepozostające w związku z prowadzoną przez nią w innych obszarach działalnością gospodarczą. W związku z zapisami w umowie o dofinansowanie, MDK nie będzie wykorzystywał efektów projektu opisanego w stanie faktycznym na cele prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej przez okres 5 lat od zakończenia inwestycji. Dopiero wówczas bowiem poczynione w ramach projektu nakłady zostaną przekazane przez Gminę na rzecz MDK. Umowa użyczenia nie przewiduje pobierania przez gminę od MDK żadnych opłat związanych z przekazaniem MDK przedmiotowej nieruchomości (np.: czynszu, opłat tytułem zwrotu kosztów za media, czy podatku od nieruchomości). Na mocy zawartego porozumienia, MDK jest zobowiązany do utrzymania obiektów w należytym stanie estetycznym, nadzorowania i utrzymania czystości, zapewnienia bezpieczeństwa oraz ponoszenia wszelkich kosztów utrzymania rzeczy użyczonych, w tym świadczeń publicznych. Porozumienie przewiduje możliwość oddania przez MDK przedmiotów użyczenia do używania osobom trzecim jedynie za zgodą Gminy. Nieodpłatne użyczenie przedmiotowej nieruchomości nie zostało Gminie nakazane przez jakąkolwiek instytucję. Przedmioty użyczenia zachowują charakter ogólnodostępny. Opisana we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej inwestycja jest realizowana w związku z działalnością statutową Gminy, jako wypełnienie zadań własnych jednostki samorządu terytorialnego wynikających z ustawy o samorządzie gminnym, w zakresie zgodnym z art. 7 ust. 1 pkt 9, który stanowi, że do zadań własnych gminy należy zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty, w tym w szczególności w zakresie kultury, w tym bibliotek gminnych i innych instytucji kultury oraz ochrony zabytków i opieki nad zabytkami. Czytając dalej, art. 9 ust. 1 ww. ustawy stanowi, że w celu wykonywania zadań Gmina może tworzyć jednostki organizacyjne, a także zawierać umowy z innymi podmiotami. W przedmiotowej sprawie zadania własne Gminy w zakresie rozpowszechniania kultury są wykonywane przy pomocy samorządowej instytucji kultury Miejskiego Domu Kultury, która jest podmiotem powołanym do życia uchwałą Rady Miejskiej. Przedmiotem prac inwestycyjnych realizowanych w ramach projektu jest budynek MDK oraz zaplecze obiektu muszli koncertowej, którymi administruje MDK, gdzie prowadzone są działania polegające m.in. na: kultywowaniu i rozwijaniu regionalnych i środowiskowych wartości kulturowych, tworzeniu zorganizowanych form czynnego uczestnictwa mieszkańców w życiu kulturalnym miasta, tworzeniu warunków dla rozwoju ruchów kulturalnych, prowadzeniu działalności rozrywkowej, edukacyjnej oraz sportowo-rekreacyjnej zapewniającej mieszkańcom racjonalne spędzanie wolnego czasu, organizacja ogólnomiejskich uroczystości i koncertów okolicznościowych. Wszystkie te działania wpisują się w zakres zadań gminnych o charakterze kulturalnym i pozostają poza obszarem prowadzonej przez gminę działalności gospodarczej. Efekty opisanego w stanie faktycznym wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej projektu, nie będą wykorzystywane przez Gminę w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.

W analizowanej sprawie wątpliwości Wnioskodawcy dotyczą w pierwszej kolejności kwestii ustalenia, czy użyczenie opisanych wyżej nieruchomości na rzecz MDK, stanowi czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT.

W świetle powołanych wyżej przepisów należy stwierdzić, że zakres aktywności podejmowanej przez jednostkę samorządu terytorialnego należy interpretować w perspektywie ogólnej zasady, tj. że ich realizacja ma służyć zaspokajaniu zbiorowych potrzeb mieszkańców gminy. Obowiązywanie tej zasady powoduje, że w ocenie tutejszego organu, każde działanie podejmowane przez jednostki w imieniu własnym, na własną odpowiedzialność i finansowane z budżetu jednostek, a dotyczące mienia gminy, należy uznać za działanie publiczne, służące zaspokajaniu potrzeb wspólnoty samorządowej, które jest wykonywane przez jednostkę samorządu terytorialnego jako zadanie własne.

Zatem czynności wynikające z zadań własnych, nałożonych odrębnymi przepisami, realizowane w ramach reżimu publicznoprawnego, z tytułu których gmina nie uzyskuje wpływów, pozostają poza zakresem ustawy o podatku od towarów i usług. Są one bowiem realizowane przez gminę poza zakresem działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy, a gmina realizując te czynności, nie występuje w charakterze podatnika podatku VAT, zdefiniowanego w art. 15 ust. 1 ustawy, bowiem w tym zakresie działa jako organ władzy w rozumieniu art. 15 ust. 6 ustawy.

W odniesieniu do sytuacji Wnioskodawcy należy zauważyć, że świadczenie polegające na nieodpłatnym użyczeniu MDK opisanych wyżej nieruchomości, będących własnością Gminy, realizowane w ramach wykonywania zadań własnych Gminy w zakresie kultury, w tym bibliotek gminnych i innych instytucji kultury oraz ochrony zabytków i opieki nad zabytkami, określonych w art. 7 ust. 1 pkt 9 ustawy o samorządzie gminnym, niewątpliwie stanowi sprawę publiczną, należącą do sfery działalności jednostki samorządowej. Bowiem – jak wskazał Wnioskodawca – nieodpłatne użyczenie przedmiotowych nieruchomości zostało dokonane z przeznaczeniem na działalność statutową MDK, tj.: działalność kulturalną, naukową, oświatowo-wychowawczą oraz sportowo-rekreacyjną, które to działania wpisują się w zadania własne gminy niepozostające w związku z prowadzoną przez nią w innych obszarach działalnością gospodarczą.

Mając na uwadze powyższe, w kontekście niniejszej sprawy należy stwierdzić, że wykonywana przez Wnioskodawcę ww. czynność, tj. nieodpłatne użyczenie MDK nieruchomości stanowiących własność Gminy, realizowane jest poza zakresem działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy, a Wnioskodawca, realizując tę czynność, nie występuje w charakterze podatnika podatku VAT, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy.

Podsumowując, nieodpłatne użyczenie wyżej opisanych nieruchomości, stanowiących własność Gminy, na rzecz MDK, na cele związane z realizacją zadań własnych Gminy, nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Zatem stanowisko Wnioskodawcy w zakresie pytania nr 1 należało uznać za prawidłowe.

Wątpliwości Wnioskodawcy dotyczą również kwestii ustalenia, czy Gminie przysługuje prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego w związku z poniesionymi przez nią wydatkami inwestycyjnymi związanymi z realizacją powyższego projektu.

Podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy. W świetle tego przepisu, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15 ustawy, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Na mocy art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy, kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu:

1.  nabycia towarów i usług,
2.  dokonania całości lub części zapłaty przed nabyciem towaru lub wykonaniem usługi.

Jak wynika z powołanych przepisów, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).

Przedstawiona wyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.

Ponadto należy podkreślić, że ustawodawca zapewnił podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Jedno z takich ograniczeń zostało wskazane w art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy, zgodnie z którym nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne w przypadku, gdy transakcja udokumentowana fakturą nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.

Oznacza to, że podatnik nie może skorzystać z prawa do odliczenia w odniesieniu do podatku, który jest należny wyłącznie z tego względu, że został wykazany na fakturze w sytuacji, gdy transakcja nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.

Natomiast na podstawie przepisu art. 88 ust. 4 ustawy, obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się również do podatników, którzy nie są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni, zgodnie z art. 96, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 86 ust. 2 pkt 7.

Zgodnie z powyższą regulacją, z prawa do odliczenia podatku skorzystać mogą wyłącznie podatnicy, którzy są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni.

Zatem, aby podmiot mógł skorzystać z prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony związany z dokonanym nabyciem towarów i usług, w pierwszej kolejności winien spełnić przesłanki umożliwiające uznanie go – dla tej czynności – za podatnika podatku od towarów i usług, działającego w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.

Jak już wcześniej wspomniano, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności (art. 15 ust. 1 ustawy).

Z kolei, jak wskazano wyżej, nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych (art. 15 ust. 6 ustawy).

W sytuacji podjęcia takich działań lub dokonania takich transakcji, są uważane za podatników w odniesieniu do tych działań lub transakcji, gdyby wykluczenie ich z kategorii podatników prowadziło do znaczących zakłóceń konkurencji.

Oznacza to, że organ władzy publicznej lub urząd obsługujący ten organ będą uznane za podatnika podatku od towarów i usług w dwóch przypadkach, tj. gdy wykonują czynności inne niż te, które mieszczą się w ramach ich zadań oraz, gdy wykonują czynności mieszczące się w ramach zadań, ale czynią to na podstawie umów cywilnoprawnych.

Jak wynika z powyższego, wyłączenie organów władzy publicznej z kategorii podatnika ma charakter wyłącznie podmiotowo-przedmiotowy.

W świetle wskazanych unormowań, jednostki samorządu terytorialnego, na gruncie podatku od towarów i usług, występować mogą w dwoistym charakterze:

*   podmiotów niebędących podatnikami, gdy realizują zadania nałożone na nich odrębnymi przepisami prawa, oraz
*   podatników podatku od towarów i usług, gdy wykonują czynności na podstawie umów cywilnoprawnych.

Kryterium podziału stanowi charakter wykonywanych czynności: czynności o charakterze publicznoprawnym wyłączają te podmioty z kategorii podatników, natomiast czynności o charakterze cywilnoprawnym skutkują uznaniem tych podmiotów za podatników podatku od towarów i usług, a realizowane przez nie odpłatne dostawy towarów i świadczenie usług, podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Z powołanych wyżej przepisów wynika, że jednostki samorządu terytorialnego są podatnikami podatku od towarów i usług jedynie w zakresie wszelkich czynności, które mają charakter cywilnoprawny, tzn. są przez nie realizowane na podstawie umów cywilnoprawnych. Bowiem tylko w tym zakresie ich czynności mają charakter działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy.

Mając na uwadze powołane wyżej przepisy prawa oraz przedstawiony opis sprawy należy stwierdzić, że rozliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ust. 1 ustawy uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane przez zarejestrowanego, czynnego podatnika podatku VAT w ramach działalności gospodarczej, do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.

Podstawowym warunkiem, którego spełnienie należy analizować w aspekcie prawa do odliczenia podatku VAT, jest związek dokonywanych nabyć towarów i usług ze sprzedażą uprawniającą do dokonywania takiego odliczenia, czyli sprzedażą generującą podatek należny.

W omawianej sprawie związek taki nie wystąpi, bowiem, jak wykazano wyżej, nieodpłatne użyczenie wyżej opisanych nieruchomości, stanowiących własność Gminy, na rzecz MDK, na cele związane z realizacją zadań własnych Gminy, nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, co w konsekwencji powoduje brak możliwości odliczenia podatku VAT.

Mając na uwadze opis sprawy oraz powołane przepisy prawa należy stwierdzić, że Gminie nie przysługuje prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego w związku z poniesionymi przez nią wydatkami inwestycyjnymi związanymi z realizacją projektu pn.: „Rewitalizacja obiektów (…)”, zarówno w trakcie, jak i po zakończeniu realizacji projektu, bowiem efekty realizowanego zadania nie będą służyły do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.

Zatem stanowisko Wnioskodawcy w powyższym zakresie należało uznać za prawidłowe.

Zaznacza się także, że zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Zainteresowany ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego) podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego w opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.

Zgodnie z art. 14na Ordynacji podatkowej przepisów art. 14k–14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1.  z zastosowaniem art. 119a;
2.  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, w dwóch egzemplarzach (art. 47 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, z późn. zm.) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała.