Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPP2/443-173/08/UH
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2008-06-04
Teza: 1) Czy prowizja lub premia pieniężna podlega opodatkowaniu podatkiem VAT 22%? 2) Czy od otrzymanych przez podatnika faktur dokumentujących obciążenie premią pieniężną lub prowizją przysługuje prawo do odliczenia podatku VAT, uwzględniając art. 88 ust. 3a ustawy o podatku od towarów i usług?
Słowa kluczowe: kontrahent; opodatkowanie; premia-premia pieniężna; świadczenie-świadczenie usług
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 5; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 8; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 29 (uchylony); [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 29a; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 30b; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 30c

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki z o.o. przedstawione we wniosku z dnia 11 lutego 2008r. (data wpływu 28 lutego 2008r.), uzupełnionym pismem z dnia 28 maja 2008r. (data wpływu 30 maja 2008r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie rozliczania premii pieniężnych – **jest prawidłowe**.

UZASADNIENIE

W dniu 28 lutego 2008r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie rozliczania premii pieniężnych.

Ww. wniosek został uzupełniony pismem z dnia 28 maja 2008r. (data wpływu 30 maja 2008r.), będącym odpowiedzią na wezwanie tut. organu z dnia 21 maja 2008r. znak: IBPP2/443-173/08/UH.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą polegającą na handlu towarami konsumpcyjnymi z poszczególnymi kontrahentami. Za zrealizowanie określonej wielkości obrotów ustalone są prowizje lub premie pieniężne, które fakturowane są jako usługi marketingowe opodatkowane podatkiem od towarów i usług w wysokości 22%. Prowizja lub premia pieniężna nie jest związana z konkretną dostawą lub usługą, a jej wysokość uzależniona jest od obrotu miesięcznego. Wnioskodawca otrzymuje od swych kontrahentów obciążenie prowizją lub premią pieniężną na zasadach określonych powyżej.

W uzupełnieniu wniosku Wnioskodawca stwierdził, iż wniosek dotyczy zarówno prowizji, jak i premii pieniężnych ponieważ określenia te są zamiennie stosowane przez kontrahentów Wnioskodawcy i mogą dotyczyć tej samej czynności.

W przypadku premii pieniężnej lub prowizji wypłaconych:

1.  obowiązek wypłacania premii pieniężnej lub prowizji wynika z zawartej umowy handlowej,
2.  umowa określa sposób wyliczania prowizji lub premii pieniężnych i uzależnia lub nie prawo do otrzymania tej premii pieniężnej lub prowizji od innych warunków tj. np. nie przekroczenie terminu płatności.
3.  obciążenia z tytułu premii pieniężnych lub prowizji nie są związane z konkretną dostawą (dotyczą obrotu za określony np. miesiąc, kwartał), lecz mogą dotyczyć określonych asortymentów lub grup asortymentów, które w danym okresie są przedmiotem obrotu. Na przykład prowizje lub premie pieniężne naliczane są od wędlin, a nie mięs.
4.  występują równolegle dwie podstawy obliczania prowizji lub premii pieniężnych: a) prowizja lub premia pieniężna od wykonywania przez odbiorców określonych czynności tj. prawidłowej ekspozycji towaru, przeprowadzania promocji sprzedaży tego towaru, gdzie podstawą obliczania premii pieniężnej lub prowizji jest obrót za dany okres. b) prowizja lub premia pieniężna uzależniona jest od faktu zaistnienia samego obrotu, gdzie podstawą jej wysokości jest tylko i wyłącznie wielkość obrotu w danym okresie, a jej wysokość uzależniona jest od osiągania określonego progu obrotu np. od 10.000 do 100.000zł - 1%, od 100.001 do 200.000 zł - 2%, powyżej 200.001 zł - 3%.

W przypadku premii pieniężnej lub prowizji prawo do otrzymania jej przez Wnioskodawcę wynika z zawartej umowy handlowej. Prawo to uzależnione jest od samego faktu zakupu towaru danego dostawcy i może być lub nie uzależnione od dotrzymania określonych terminów płatności. Wysokość prowizji i premii pieniężnych uzależniona jest od wysokości obrotu w danym okresie, przy czym poziom procentowy prowizji lub premii nie zależy od wartości obrotów dokonywanych w danym okresie.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

1.  Czy prowizja lub premia pieniężna podlega opodatkowaniu podatkiem VAT 22%?
2.  Czy od otrzymanych przez podatnika faktur dokumentujących obciążenie premią pieniężną lub prowizją przysługuje prawo do odliczenia podatku VAT, uwzględniając art. 88 ust. 3a ustawy o podatku od towarów i usług?

Zdaniem Wnioskodawcy, czynność polegająca na wypłacie premii pieniężnej z tytułu osiągnięcia określonego poziomu obrotów podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Wnioskodawcy przysługuje prawo do odliczenia podatku od towarów i usług z otrzymanych faktur dokumentujących obciążenie premią pieniężną lub prowizją, gdyż nie jest to czynność określona w art. 88 ust. 3a pkt 2 jako niepodlegająca opodatkowaniu albo zwolniona z podatku od towarów i usług.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej ustawą o VAT, opodatkowaniu podatkiem VAT podlegają między innymi odpłatna dostawa towarów oraz odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy o VAT, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.

W myśl art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, przez świadczenie usług, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1.  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2.  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3.  Świadczenie zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Z powołanego przepisu wynika, iż pojęcie świadczenia usług ma bardzo szeroki zakres, gdyż nie obejmuje wyłącznie działań podatnika, lecz również zobowiązanie do powstrzymania się od dokonywania czynności lub do tolerowania czynności bądź sytuacji. Pojęcie usługi według ustawy o podatku od towarów i usług jest bowiem szersze od definicji usługi w rozumieniu klasyfikacji statystycznych. Oznacza to, że w definicji tej mieszczą się również określone zachowania, które nie zostały sklasyfikowane w PKWiU, o której mowa w art. 8 ust. 3 powoływanej ustawy o VAT. Przez świadczenie należy zatem rozumieć każde zachowanie się na rzecz innego podmiotu.

Zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy o VAT podstawą opodatkowania jest obrót, z zastrzeżeniem ust. 2-22, art. 30-32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5. Obrotem jest kwota należna z tytułu sprzedaży, pomniejszona o kwotę należnego podatku. Kwota należna obejmuje całość świadczenia należnego od nabywcy. Obrót zwiększa się o otrzymane dotacje, subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze mające bezpośredni wpływ na cenę (kwotę należną) towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika, pomniejszone o kwotę należnego podatku.

Zgodnie z art. 29 ust. 4 ustawy o VAT, obrót zmniejsza się o kwoty udokumentowanych, prawnie dopuszczalnych i obowiązkowych rabatów (bonifikat, opustów, uznanych reklamacji i skont) i o wartość zwróconych towarów, zwróconych kwot nienależnych w rozumieniu przepisów o cenach oraz zwróconych kwot dotacji, subwencji i innych dopłat o podobnym charakterze, a także kwot wynikających z dokonanych korekt faktur.

Podatnicy podejmują różnorodne działania motywacyjne, (zachęcające do dalszej współpracy), w zakresie intensyfikacji sprzedaży towarów, w efekcie których wypłacane są tzw. premie pieniężne nabywcom. Skutki podatkowe dotyczące wypłacania premii pieniężnych nabywcom uzależnione są od wielu czynników, tj. m.in. od ustalenia, za co faktycznie premie pieniężne zostały wypłacone, tzn. czy dotyczą konkretnych dostaw, czy też odnoszą się do wszystkich dostaw w określonym czasie itp.

W przypadkach tych, gdy wypłacona premia pieniężna jest związana z konkretną dostawą, nawet jeżeli jest to premia wypłacona po dokonaniu zapłaty, powinna być traktowana jak rabat, o którym mowa w cyt. art. 29 ust. 4 ustawy o VAT, ponieważ ma bezpośredni wpływ na wartość tej dostawy i w efekcie prowadzi do obniżenia wartości (ceny) dostawy. W tym przypadku zastosowanie będzie miał przepis § 16 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 25 maja 2005r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, zaliczkowego zwrotu podatku, zasad wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 95, poz. 798 ze zm.).

W praktyce występują również sytuacje, gdzie premia pieniężna jest wypłacana z tytułu dokonywania przez nabywcę nabyć określonej wartości czy ilości towarów w określonym czasie lub też dokonywania terminowych płatności za zrealizowane dostawy w pewnym okresie i w określony sposób i premia ta nie jest związana z żadną konkretną dostawą. W takiej sytuacji otrzymanie przedmiotowej premii pieniężnej jest rodzajem wynagrodzenia za określone zachowanie się nabywcy w stosunku do sprzedawcy. Wypłacając premię pieniężną sprzedawca nagradza kupującego za nabycie określonej ilości towarów, a w konsekwencji za lojalność względem sprzedawcy, tj. za to, że kupujący nabywa towary wybranego kontrahenta, a nie jego konkurentów. Premia pieniężna powinna być w związku z tym traktowana również jako wynagrodzenie za powstrzymywanie się od zakupu towarów konkurencyjnych. Zachowanie nabywcy stanowi w tym przypadku świadczenie usługi za wynagrodzeniem na rzecz sprzedającego. Jako zapłatę za wykonaną usługę nabywca towaru otrzymuje bonus w postaci premii pieniężnej.

Wobec powyższego należy stwierdzić, że premia ta nie ma charakteru dobrowolnego, ale uzależniona jest od określonego zachowania kupującego. Usługobiorcami są dostawcy, którzy realizują swój interes ekonomiczny poprzez tworzenie sytuacji, w której kupujący decyduje się na zakup u nich, a nie u innego dostawcy.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, iż Wnioskodawca zawarł z klientami umowy handlowe, które określają sposób wyliczania prowizji lub premii pieniężnych i uzależniają lub nie, prawo do otrzymania premii pieniężnej lub prowizji od innych warunków tj. np. nieprzekroczenia terminu płatności.

Za zrealizowanie określonej wielkości obrotów Wnioskodawca wypłaca premie pieniężne. Przyznane przez Wnioskodawcę premie pieniężne nie są związane z konkretną dostawą, dotyczą osiągnięcia określonego obrotu za dany okres rozliczeniowy np. miesiąc, kwartał. Mogą natomiast dotyczyć określonych asortymentów lub grup asortymentów, które w danym okresie są przedmiotem obrotu.

Występują równolegle dwie podstawy obliczania prowizji lub premii pieniężnych:

Wnioskodawca oblicza prowizję lub premię pieniężną w związku z wykonaniem przez odbiorców określonych czynności tj. prawidłowej ekspozycji towaru, przeprowadzania promocji sprzedaży tego towaru, gdzie za podstawę obliczania premii pieniężnej lub prowizji przyjmuje się obrót za dany okres rozliczeniowy oraz w związku z faktem zaistnienia samego obrotu, gdzie za podstawę przyjmuje tylko i wyłącznie wielkość obrotu w danym okresie, a jej wysokość uzależniona jest od osiągania określonego progu obrotu np. od 10.000 do 100.000 zł - 1%, od 100.001 do 200.000 - 2%, powyżej 200.001 - 3%.

Także Wnioskodawca na podstawie umowy handlowej ma prawo do otrzymania premii pieniężnej lub prowizji. Prawo to zależy od zakupu towaru danego dostawcy i uzależnione może być bądź nie, od dotrzymania określonych terminów płatności. Wysokość prowizji lub premii pieniężnych zależy od wysokości obrotu w danym okresie rozliczeniowym, przy czym wysokość prowizji i premii pieniężnej nie zależy od wysokości obrotów dokonanych w danym okresie.

Stwierdzić zatem należy, iż w przedmiotowej sprawie wypłacane przez Wnioskodawcę premie pieniężne w związku z wykonaniem przez odbiorców określonych czynności tj. prawidłowej ekspozycji towaru, przeprowadzania promocji sprzedaży tego towaru, stanowią wynagrodzenie za świadczenie ww. usług.

W pozostałych, wskazanych wyżej, przypadkach udzielone przez Wnioskodawcę jak i Wnioskodawcy premie pieniężne są ściśle uzależnione od określonego zachowania kontrahentów Wnioskodawcy jak i samego Wnioskodawcy. Otrzymanie przedmiotowej premii pieniężnej jest wynagrodzeniem za określone zachowanie się kontrahentów w stosunku do Wnioskodawcy, jak również zachowanie się Wnioskodawcy wobec swoich dostawców. Zachowanie takie stanowi w tym przypadku świadczenie usługi za wynagrodzeniem na rzecz sprzedawcy towarów. Jako zapłatę za wykonaną usługę kontrahenci Wnioskodawcy, czy też Wnioskodawca, otrzymują premię pieniężną. W świetle powyższego zachowanie kontrahentów wobec Wnioskodawcy i analogicznie Wnioskodawcy wobec jego dostawców, polegające na zrealizowaniu określonego poziomu zakupów, należy uznać za świadczenie usług zgodnie z cyt. art. 8 ust. 1 ustawy o VAT.

W związku z powyższym, świadczenie wskazanych wyżej usług, za które wypłacane jest wynagrodzenie nazwane premią pieniężną przez kontrahentów na rzecz Wnioskodawcy a także przez Wnioskodawcę na rzecz jego dostawcy, podlega opodatkowaniu na zasadach ogólnych, tj. według stawki 22% stawki podatku VAT.

W myśl art. 106 ust. 1 ustawy o VAT podatnicy, o których mowa w art. 15, są obowiązani wystawić fakturę stwierdzającą w szczególności dokonanie sprzedaży, datę dokonania sprzedaży, cenę jednostkową bez podatku, podstawę opodatkowania, stawkę i kwotę podatku, kwotę należności oraz dane dotyczące podatnika i nabywcy, z zastrzeżeniem ust. 2, 4 i 5 oraz art. 119 ust. 10 i art. 120 ust. 16.

Ponieważ ww. premie pieniężne są wynagrodzeniem za świadczenie wskazanych wyżej usług, to otrzymujący premię winien na podstawie ww. przepisu art. 106 ust. 1 ustawy o podatku VAT udokumentować przedmiotową czynność wystawieniem faktury VAT na rzecz nabywcy usług.

W kwestii prawa do odliczenia przez Wnioskodawcę podatku naliczonego z otrzymanych od kontrahentów fakturach dokumentujących świadczenie usług, za które wypłacane jest wynagrodzenie w postaci premii pieniężnej, obowiązuje zasada, zgodnie z którą prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.

Zgodnie bowiem z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest zatem bezpośredni i bezsporny związek zakupów z wykonanymi czynnościami opodatkowanymi. Jeżeli zatem w przedmiotowej sprawie premie pieniężne są udzielane w związku z wykonywaniem czynności opodatkowanych podatkiem VAT, to Wnioskodawcy przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących świadczenie usług, za które wypłacane jest wynagrodzenie w postaci premii pieniężnej. Ustawodawca stworzył podatnikom prawo do odliczenia podatku naliczonego w określonych terminach, pod warunkiem spełnienia przez nich zarówno tzw. przesłanek pozytywnych, m.in. tego, że zakupy towarów i usług będą wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy.

Natomiast przepis art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług nie ma w przedmiotowej sprawie zastosowania.

Reasumując; wypłacane przez Wnioskodawcę premie pieniężne za odpowiednie zachowanie kontrahentów wobec Wnioskodawcy polegające na wykonaniu przez odbiorców określonych czynności tj. prawidłowej ekspozycji towaru, przeprowadzania promocji sprzedaży tego towaru jak też zrealizowaniu określonego poziomu zakupów za dany okres rozliczeniowy i analogicznie otrzymywane przez Wnioskodawcę premie pieniężne za odpowiednie zachowanie Wnioskodawcy wobec jego dostawców, polegające na zrealizowaniu określonego poziomu zakupów za dany okres rozliczeniowy, należy uznać za świadczenie usług zgodnie z cyt. art. 8 ust. 1 ustawy o VAT. W związku z powyższym, świadczenie ww. usług, za które wypłacane jest wynagrodzenie nazwane premią pieniężną lub prowizją przez kontrahentów na rzecz Wnioskodawcy a także przez Wnioskodawcę na rzecz jego dostawców, podlega opodatkowaniu na zasadach ogólnych, tj. według stawki 22% stawki podatku VAT, które winno być udokumentowane fakturą VAT.

Wnioskodawcy, przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego w otrzymanych fakturach dokumentujących świadczenie ww. usług za które przyznane zostało wynagrodzenie w postaci premii pieniężnej lub prowizji, w myśl zasady określonej w art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno tzw. przesłanek pozytywnych, m.in. tego, że zakupy towarów i usług będą wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy.

W związku z powyższym stanowisko Wnioskodawcy należało uznać **za prawidłowe**.

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.