Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPP2/443-191/09-4/MR
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2009-05-06
Teza: 1) Czy Wnioskodawca może skorzystać z ulgi za złe długi, jeśli jego należności są zabezpieczone przez komornika i przekazane do depozytu sądowego? 2) Czy zabezpieczenie komornicze nie będzie potraktowane przez urząd skarbowy jako „uregulowanie należności w jakiejkolwiek formie” zgodnie z art. 89a ust. 2 pkt 6, a w takim przypadku ulga nie przysługuje?
Słowa kluczowe: dłużnik; korekta-korekta podatku; podatek-podatek od towarów i usług; wierzytelność-wierzytelności nieściągalne
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1a-art. 89a

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki z o.o. przedstawione we wniosku z dnia 10 lutego 2009 r. (data wpływu 13 lutego 2009 r.) uzupełnionym pismem z dnia 29 kwietnia 2009 r. (data wpływu 4 maja 2009 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie możliwości dokonania korekty podatku należnego w odniesieniu do nieściągalnych wierzytelności – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 13 lutego 2009 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie możliwości dokonania korekty podatku należnego w odniesieniu do nieściągalnych wierzytelności. Wniosek uzupełniono pismem z dnia 29 kwietnia 2009 r. (data wpływu 4 maja 2009 r.) o doprecyzowanie opisanego zdarzenia przyszłego.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawca prowadzi działalność budowlaną. W 2007 r. wykonywał dla innej Spółki z o.o. budowę stacji paliw. Odbiór robót zgodnie z umową następował sukcesywnie, a w oparciu o podpisane przez obie strony protokoły odbioru Zainteresowany wystawił faktury VAT. Do dnia dzisiejszego nie otrzymał zapłaty za faktury z września, października i listopada 2007 r. Wielokrotnie wzywano dłużnika do zapłaty, a gdy okazało się to bezskuteczne, Wnioskodawca skierował sprawę na drogę postępowania sądowego. Na mocy uzyskanych nakazów zapłaty komornik zajął rachunki bankowe dłużnika i zabezpieczył na nich kwotę zobowiązania, którą przekazał do depozytu sądowego.

Dłużnik nie wpłacił spornej należności dobrowolnie do depozytu lecz została ona zabezpieczona w toku czynności egzekucyjnych. Kwoty powyższe nie pozostają do dyspozycji Wnioskodawcy, do chwili rozstrzygnięcia sporu są zabezpieczone przez Sąd. Na dzień dzisiejszy toczy się postępowanie sądowe, gdyż dłużnik wniósł zażalenie do wydanych nakazów zapłaty. Na podstawie art. 89a ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), Zainteresowany chce skorzystać z ulgi za złe długi. Zgodnie z procedurą, poprzedzi korektę zawiadomieniem dłużnika i uzyskaniem informacji z urzędu skarbowego właściwego dłużnikowi, czy posiada status podatnika VAT czynnego.

W związku z powyższym zadano następujące pytania.

1.  Czy Wnioskodawca może skorzystać z ulgi za złe długi, jeśli jego należności są zabezpieczone przez komornika i przekazane do depozytu sądowego?
2.  Czy zabezpieczenie komornicze nie będzie potraktowane jako „uregulowanie należności w jakiejkolwiek formie” zgodnie z art. 89a ust. 2 pkt 6, a w takim przypadku ulga nie przysługuje?

Zdaniem Wnioskodawcy, może on skorzystać z ulgi za złe długi, gdyż zabezpieczenie komornicze będące w depozycie sądowym nie może być traktowane jako „uregulowanie należności w jakiejkolwiek formie”. Należność ta nie jest postawiona do jego dyspozycji.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 89a ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej ustawą, podatnik może skorygować podatek należny z tytułu dostawy towarów lub świadczenia usług na terytorium kraju w przypadku wierzytelności, których nieściągalność została uprawdopodobniona, z zastrzeżeniem ust. 2-5. Korekta podatku dotyczy również kwoty podatku przypadającej na część kwoty wierzytelności odpisanej jako nieściągalna lub której nieściągalność została uprawdopodobniona.

Nieściągalność wierzytelności uważa się za uprawdopodobnioną w przypadku, gdy wierzytelność nie została uregulowana w ciągu 180 dni od upływu terminu jej płatności określonego w umowie lub na fakturze (art. 89a ust. 1a ustawy).

W myśl art. 89a ust. 2 ustawy, przepis ust. 1 stosuje się w przypadku, gdy spełnione są następujące warunki:

1.  dostawa towarów lub świadczenie usług jest dokonywana na rzecz podatnika, o którym mowa w art. 15 ust. 1, zarejestrowanego jako podatnik VAT czynny, niebędącego w trakcie postępowania upadłościowego lub w trakcie likwidacji,
2.  wierzytelności zostały uprzednio wykazane w deklaracji jako obrót opodatkowany i podatek należny,
3.  wierzyciel i dłużnik na dzień dokonania korekty, o której mowa w ust. 1, są podatnikami zarejestrowanymi jako podatnicy VAT czynni,
4.  wierzytelności nie zostały zbyte,
5.  od daty wystawienia faktury dokumentującej wierzytelność nie upłynęły 2 lata, licząc od końca roku, w którym została wystawiona,
6.  wierzyciel zawiadomił dłużnika o zamiarze skorygowania podatku należnego ze względu na wystąpienie okoliczności, o których mowa w ust. 1, a dłużnik w ciągu 14 dni od dnia otrzymania zawiadomienia nie uregulował należności w jakiejkolwiek formie.

Z powołanych wyżej przepisów wynika, że zastosowanie regulacji prawnej zawartej w art. 89a ust. 1 ustawy jest możliwe, o ile Wnioskodawca spełni uprzednio wszystkie warunki wymienione w art. 89a ust. 2 ustawy.

Z opisanego we wniosku zdarzenia przyszłego wynika, że Zainteresowany w 2007 r. wykonał dla innej Spółki z o.o. budowę stacji paliw. Do dnia dzisiejszego nie otrzymał zapłaty za faktury z września, października i listopada 2007 r. Wielokrotnie wzywano dłużnika do zapłaty, a gdy okazało się to bezskuteczne Wnioskodawca skierował sprawę na drogę postępowania sądowego. Na mocy uzyskanych nakazów zapłaty komornik zajął rachunki bankowe dłużnika i zabezpieczył na nich kwotę zobowiązania, którą przekazał do depozytu sądowego. Dłużnik nie wpłacił spornej należności dobrowolnie do depozytu lecz została ona zabezpieczona w toku czynności egzekucyjnych. Zabezpieczone przez Sąd kwoty nie pozostają do dyspozycji Zainteresowanego.

Zgodnie z § 18 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie szczegółowych zasad prowadzenia gospodarki finansowej i działalności inwestycyjnej sądów powszechnych z dnia 21 grudnia 2006 r. (Dz. U. Nr 247, poz. 1814), sumy depozytowe są to sumy obce (środki pieniężne) przechowywane przez sądy, w szczególności kaucje, wadia oraz sumy stanowiące przedmiot sporu otrzymane w związku z postępowaniem sądowym.

W myśl § 18 ust. 2 ww. rozporządzenia, depozyty sądów w postaci środków pieniężnych, składane w związku z postępowaniem karnym, w sprawach o przestępstwa skarbowe i wykroczenia skarbowe, cywilnym oraz w sprawach o wykroczenia w wypadku konieczności zachowania konkretnych egzemplarzy środków pieniężnych sądy przekazują do przechowywania bankom w postaci depozytu zamkniętego.

Z kolei na mocy § 18 ust. 3 rozporządzenia, depozyty sądów w postaci środków pieniężnych zarówno w pieniądzu krajowym, jak i w walutach obcych, składane w związku z postępowaniem karnym, w sprawach o przestępstwa skarbowe i wykroczenia skarbowe, cywilnym oraz w sprawach o wykroczenia, z zastrzeżeniem ust. 2, sądy przechowują w bankach na rachunkach pomocniczych sum depozytowych.

Stosownie do art. 492 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296 ze zm.), zwany dalej k.p.c., nakaz zapłaty z chwilą wydania stanowi tytuł zabezpieczenia, wykonalny bez nadawania mu klauzuli wykonalności. Kwota zasądzona nakazem wraz z wymagalnymi odsetkami stanowi sumę, której złożenie przez dłużnika do depozytu sądowego wystarczy do zabezpieczenia. Jeżeli nakaz zobowiązuje do wydania rzeczy zamiennych, do zabezpieczenia wystarczy złożenie sumy równej wartości przedmiotu sporu.

Powód wnosząc o dokonanie zabezpieczenia jest obowiązany wskazać sposób zabezpieczenia. Sąd na wniosek pozwanego może ograniczyć zabezpieczenie według swego uznania. Przepis art. 742 oraz przepisy o ograniczeniu zabezpieczenia przeciwko Skarbowi Państwa stosuje się odpowiednio (art. 492 § 2 k.p.c.).

Zgodnie z art. 731 k.p.c, zabezpieczenie nie może zmierzać do zaspokojenia roszczenia, chyba że ustawa stanowi inaczej.

Na mocy art. 743 § 1 k.p.c., jeżeli postanowienie o udzieleniu zabezpieczenia podlega wykonaniu w drodze egzekucji, do wykonania tego postanowienia stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu egzekucyjnym, z tym jednak, że sąd nadaje postanowieniu o udzieleniu zabezpieczenia klauzulę wykonalności z urzędu (…).

Art. 744 § 1 k.p.c. stanowi, że w razie prawomocnego zwrotu albo odrzucenia pozwu lub wniosku, oddalenia powództwa lub wniosku albo umorzenia postępowania, zabezpieczenie upada.

Zabezpieczenie upada również, gdy zostało udzielone przed wszczęciem postępowania, jeżeli uprawniony nie wystąpił we wszczętym postępowaniu w sprawie o całość roszczenia lub też wystąpił o roszczenia inne niż to, które zostało zabezpieczone (art. 744 § 2 k.p.c.).

W myśl art. 7522 § 1 k.p.c., w razie zajęcia na zabezpieczenie rachunku bankowego przedsiębiorcy lub właściciela gospodarstwa rolnego sąd na wniosek obowiązanego złożony w terminie tygodniowym od dnia doręczenia mu postanowienia o zabezpieczeniu określa, jakie kwoty można pobierać na bieżące wypłaty wynagrodzeń za pracę wraz z podatkiem od wynagrodzenia i innymi ustawowymi ciężarami, a także na bieżące koszty prowadzonej działalności gospodarczej.

Zgodnie z art. 7522 § 2 k.p.c., udzielając zabezpieczenia, sąd może określić korzystanie z zajętego rachunku bankowego w inny sposób.

Zajęcie rachunku bankowego nie pozbawia obowiązanego prawa do polecenia przekazania zajętych kwot na rachunek depozytowy sądu w celu wpłacenia sumy zabezpieczenia. Przepis art. 752 stosuje się odpowiednio (art. 7522 § 3 k.p.c.).

Przedstawione okoliczności sprawy pozwalają stwierdzić, że mamy w tym przypadku do czynienia z postępowaniem zabezpieczającym.

Postępowanie zabezpieczające jest postępowaniem pomocniczym. W postępowaniu tym udzielona zostaje natychmiastowa i tymczasowa ochrona prawna. Należy pamiętać, że funkcja postępowania cywilnego zostaje zrealizowana wtedy, gdy jego cel w konkretnej sprawie zostaje osiągnięty, a więc przede wszystkim wtedy, gdy roszczenie uprawnionych zostaje zaspokojone. Z uwagi na okoliczność, że postępowanie rozpoznawcze trwa określony czas, istnieje konieczność stworzenia instytucjonalnej gwarancji, że w określonych sprawach postępowanie nie okaże się bezskuteczne, a cały wysiłek i trud, zarówno osób uczestniczących w sprawie, jak i sądu staną się daremne. Temu właśnie celowi służy specjalne postępowanie o charakterze pomocniczym w stosunku do postępowania rozpoznawczego i wykonawczego, tj. postępowanie zabezpieczające.

Cechą szczególną postępowania nakazowego jest nadanie nakazowi zapłaty wydanemu w tym postępowaniu mocy tytułu zabezpieczenia już z chwilą jego wydania – art. 492 k.p.c. Powód, uzyskawszy nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym, może niezwłocznie wystąpić do komornika z wnioskiem o wykonanie zabezpieczenia roszczenia.

W związku z powyższym trudno mówić o uregulowaniu należności, bowiem w przedmiotowej sytuacji dłużnik nie wpłacił spornej należności do depozytu lecz została ona zabezpieczona w toku czynności egzekucyjnych. Zatem nie można uznać, że złożenie do depozytu sądowego wywołuje takie same skutki jak spełnienie świadczenia i stanowi uregulowanie należności w jakiejkolwiek formie.

Wnioskodawca zamierza skorzystać z ulgi za złe długi. Przed dokonaniem korekty podatku należnego Zainteresowany planuje wystąpić do właściwego organu podatkowego o potwierdzenie czy dłużnik jest czynnym i zarejestrowanym podatnikiem VAT oraz zawiadomić dłużnika o zamiarze skorygowania podatku należnego.

Reasumując, Wnioskodawca będzie mógł skorygować podatek należny z tytułu świadczonych usług, o ile nieściągalność wierzytelności została uprawdopodobniona (nie została uregulowana w ciągu 180 dni od upływu terminu jej płatności określonego na fakturze) oraz jeżeli zostaną spełnione wszystkie warunki wymienione w art. 89a ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, ul. Św. Mikołaja 78/79, 50-126 Wrocław po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.