Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPB3/423-549/13-4/EK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2014-02-13
Teza: Czy opisany w zdarzeniu przyszłym podział będzie skutkował dla Spółki powstaniem po jej stronie przychodu podatkowego?
Słowa kluczowe: definicja; działalność-działalność gospodarcza; działalność-działalność gospodarcza-prowadzenie działalności gospodarczej ; majątek; należność; podział; przedsiębiorstwa-zorganizowana część przedsiębiorstwa; przychód; składnik-składnik majątkowy; wierzytelność; wykonanie (wykonywanie); zadania; zobowiązanie
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 1-art. 4a; [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 2-art. 12

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) oraz § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko spółki z ograniczoną odpowiedzialnością przedstawione we wniosku z 6 listopada 2013 r. (data wpływu 13 listopada 2013 r.) o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie powstania przychodu podatkowego w związku z podziałem Spółki przez wydzielenie – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 13 listopada 2013 r. został złożony ww. wniosek – uzupełniony pismem z 4 lutego 2014 r. (data wpływu 6 lutego 2014 r.) – o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie powstania przychodu podatkowego w związku z podziałem Spółki przez wydzielenie.

We wniosku przedstawiono następujący opis zdarzenia przyszłego.

Wnioskodawca jest producentem i dystrybutorem systemów osłonowych do kabli. W związku z uwarunkowaniami biznesowymi Spółka planuje rozdzielić działalność produkcyjną od działalności dystrybucyjnej (handlowej), które docelowo mają być prowadzone w dwóch odrębnych podmiotach prawnych.

W celu realizacji tych zamierzeń, Spółka planuje dokonanie podziału Spółki przez wydzielenie w trybie art. 529 § 1 pkt 4 Kodeksu spółek handlowych (Dz.U. Nr 94 z 2001 r., poz. 1037, ze zm.), tj. poprzez przeniesienie Działu produkcji do nowo zawiązanej (bądź istniejącej) spółki kapitałowej (Spółka produkcyjna). Podział zostanie przeprowadzony bez obniżania kapitału zakładowego Spółki i sfinansowany z jej kapitałów własnych.

W wyniku tej operacji funkcjonować będą dwa odrębne podmioty, tj. dotychczasowa Spółka, która kontynuować będzie działalność handlową oraz Spółka produkcyjna, która w oparciu o otrzymany zespół składników majątkowych, zawierając niezbędne umowy umożliwiające prowadzenie procesu produkcji oraz zbyt wyrobów, prowadzić będzie działalność produkcyjną.

Struktura Spółki na moment podziału będzie złożona z dwóch działów wyodrębnionych pod względem majątkowym oraz organizacyjnym, tj.:

*   Działu produkcji, z perspektywy organizacyjnej złożonego z Menedżera Produkcji oraz podległego mu zespołu pracowników produkcyjnych;
*   Działu handlowego, z perspektywy organizacyjnej złożonego z Dyrektora Sprzedaży i Marketingu oraz podległego mu zespołu handlowców.

Menedżer Produkcji oraz Dyrektor Sprzedaży i Marketingu będą podlegać Dyrektorowi generalnemu bądź (np. w przypadku vacatu tego stanowiska) bezpośrednio zarządowi Spółki.

Wszelkie pozostałe funkcje oraz aktywa niezbędne do funkcjonowania Spółki, mające charakter suplementarny wobec dwóch głównych obszarów działalności Spółki (tj. działalności produkcyjnej oraz działalności handlowej) obejmujące:

*   najem powierzchni na prowadzoną działalność,
*   usługi księgowe,
*   usługi controllingu,
*   usługi kadrowo-płacowe,
*   usługi prawne,
*   usługi informatyczne,
*   usługi kontroli jakości,
*   usługi logistyczne,
*   usługi magazynowe,
*   usługi utrzymania bezpieczeństwa,
*   usługi marketingowe,
*   usługi administracyjno-sekretaryjne,

są nabywane od zewnętrznych podmiotów.

Do Działu produkcji oraz Działu handlowego odrębnie przyporządkowane są określone środki trwałe oraz wartości niematerialne i prawne, w tym sprzęt komputerowy, sprzęt biurowy, licencje na oprogramowanie komputerowe, znaki towarowe, prawa autorskie, itp. a także odpowiednio podzielone pomiędzy obydwa działy powierzchnie (użytkowane przez Spółkę na podstawie umowy najmu).

Należy wskazać, iż system rachunkowy stosowany dla potrzeb Spółki pozwala na przypisanie kosztów ponoszonych przez Spółkę do każdego z działów (prowadzenie ewidencji według miejsca powstawania kosztów) oraz podział aktywów i pasywów (w tym zobowiązań, środków trwałych, wartości niematerialnych i prawnych) odrębnie dla obu Działów. Jednocześnie, ze względu na fakt, iż przychody generowane są przez Spółkę na sprzedaży produktów, alokacja przychodów dla obu Działów odbywa się na poziomie i dla potrzeb rachunkowości zarządczej Spółki.

Przedmiotowa transakcja podziału obejmowałaby wszystkie składniki majątkowe przypisane służące efektywnej i samodzielnej realizacji funkcji Działu produkcji, tj.:

*   aktywa trwałe oraz wartości niematerialne prawne służące realizacji działalności produkcyjnej w zakresie systemów osłonowych do kabli, w tym w szczególności: maszyny wraz z infrastrukturą informatyczną, sprzęt komputerowy, samochody i telefony przypisane do Działu produkcji;
*   aktywa obrotowe w szczególności takie jak zapasy materiałów/surowców, półprodukty czy wyroby gotowe;
*   prawa i obowiązki wynikające z umów zawartych w związku z działalnością handlową, w tym:
    *   wierzytelności (należności) i inne zobowiązania handlowe wobec kontrahentów przypisane do Działu handlowego,
    *   wierzytelności (należności) oraz zobowiązania wynikające z umów regulujących świadczenie usług/wykonywanie zadań przez Dział handlowy,
    *   wierzytelności (należności) oraz zobowiązania wynikające z umów zawartych z osobami zatrudnionymi w ramach Działu handlowego na podstawie umów cywilnoprawnych (jeśli takie wystąpią na dzień podziału),
*   ewidencje i dokumenty związane z działalnością Działu handlowego.

Po dokonaniu podziału (w jego docelowym kształcie, opisanym w niniejszym wniosku) Dział produkcji zostanie przeniesiony do Spółki produkcyjnej, która będzie realizowała dotychczasowe zadania i funkcje produkcyjne w zakresie systemów osłonowych do kabli wykorzystując nabyty od Spółki zorganizowany, kompletny i samodzielny agregat/zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania, przejęte umowy oraz pracowników. Pracownicy zatrudnieni w ramach Działu produkcyjnego wraz z kadrą kierowniczą Działu zostaną przeniesieni do spółki produkcyjnej na mocy art. 231 Kodeksu Pracy, w ramach tzw. przejścia zakładu pracy.

Dodatkowo wszelkie umowy związane z obsługą jej działalności świadczone przez podmioty zewnętrzne zostaną odpowiednio przeniesione do Spółki produkcyjnej. Do rozpoczęcia działalności Spółki produkcyjnej nie będzie konieczne nabycie jakichkolwiek dodatkowych aktywów.

Po dokonaniu przedmiotowego podziału, w oparciu o otrzymane składniki majątkowe, przejęte umowy i kontakty handlowe oraz przejętych pracowników, Spółka produkcyjna będzie prowadzić działalność produkcyjną w zakresie systemów osłonowych do kabli, podczas gdy Spółka będzie kontynuować działalność handlową. Z funkcjonalnego punktu widzenia, Działy będą zatem kontynuowały swe dotychczasowe zadania oraz będą samodzielnie funkcjonować na rynku w ramach odrębnych podmiotów prawnych (Spółka oraz Spółka produkcyjna).

Należy zauważyć, iż również Dział handlowy na dzień podziału będzie posiadał wyodrębnione przypisane do niego składniki majątkowe, w tym:

*   aktywa trwałe oraz wartości niematerialne i prawne służące realizacji działalności handlowej, składniki majątkowe takie jak samochody i telefony przypisane do Działu, a także prawa związane ze znakami towarowymi nabytymi lub wytworzonymi we własnym zakresie (w tym prawa ochronne na znaki towarowe lub prawa autorskie dotyczące znaków);
*   prawa i obowiązki wynikające z umów zawartych w związku z działalnością handlową, w tym:
    *   wierzytelności (należności) i zobowiązania handlowe wobec kontrahentów przypisane do Działu handlowego;
    *   wierzytelności (należności) oraz inne zobowiązania wynikające z umów regulujących świadczenie usług/wykonywanie zadań przez Dział handlowy;
    *   wierzytelności (należności) oraz zobowiązania wynikające z umów zawartych z osobami zatrudnionymi w ramach Działu handlowego na podstawie umów cywilnoprawnych (jeśli takie wystąpią na dzień podziału);
*   ewidencje i dokumenty związane z działalnością Działu handlowego.

Ponadto w piśmie z 4 lutego 2014 r. stanowiącym odpowiedź na wezwanie do uzupełnienia wniosku wyjaśniono, co następuje:

1\. Jak należy odczytywać stwierdzenie Wnioskodawcy, że: „Spółka produkcyjna, która w oparciu o otrzymany zespół składników majątkowych, zawierając niezbędne umowy umożliwiające prowadzenie procesu produkcji oraz zbyt wyrobów, prowadzić będzie działalność produkcyjną” w kontekście wskazania, że: „Po dokonaniu podziału (\`(...)\`) Dział produkcji zostanie przeniesiony do Spółki produkcyjnej, która będzie realizowała dotychczasowe zadania i funkcje produkcyjne w zakresie systemów osłonowych do kabli wykorzystując nabyty od Spółki zorganizowany, kompletny samodzielny agregat/zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania, przejęte umowy oraz pracowników”?

Jak zostało to zaznaczone we wniosku, struktura Spółki składa się z dwóch działów wyodrębnionych pod względem majątkowym oraz organizacyjnym (Dział produkcji oraz Dział handlowy), podczas gdy funkcje mające charakter suplementarny wobec dwóch głównych obszarów działalności Spółki (tj. działalności produkcyjnej oraz działalności handlowej), są zapewniane przez zewnętrzne podmioty (wniosek zawiera listę usług nabywanych od zewnętrznych podmiotów). Wraz z podziałem, zgodnie z zasadą sukcesji uniwersalnej, co do zasady, wszelkie umowy dotyczące Działu Produkcji, których stroną jest obecnie Spółka zostaną przeniesione również na Spółkę produkcyjną bez potrzeby ich ponownego, odrębnego zawierania. Nie wystąpi też konieczność zmiany umów z pracownikami. Niemniej jednak, w opinii Spółki, w praktyce mogą wystąpić (wystąpią) też sytuacje, w których druga strona umowy (np. bank) będzie chciała odzwierciedlić fakt podziału (i konieczność współpracy z dwoma podmiotami prawnymi) także w zapisach umownych, co może wiązać się z zawarciem nowych umów w miejsce poprzednio obowiązujących, bądź sporządzeniem np. tekstów jednolitych umów itp. (Spółka nie przeprowadziła na tym etapie szczegółowych rozmów z kontrahentami, które pozwoliłyby jednoznacznie ocenić zakres wymaganych zmian).

Bez względu jednak na powyższe, w efekcie podziału i w związku z kontynuacją działalności produkcyjnej w odrębnym podmiocie prawnym, w celu zapewnienia zbytu wyprodukowanych wyrobów konieczne będzie zawarcie przez Spółkę produkcyjną umowy dotyczącej zbytu produktów (ze Spółką realizującą działalność handlową – w chwili obecnej taka umowa nie może funkcjonować, brak jest możliwości zawarcia umowy między dwoma wyodrębnionymi działami jednego podmiotu prawnego). Cytowane w wezwaniu stwierdzenia pochodzące ze stanu faktycznego wniosku mówiące o tym, że spółka będzie zawierać „niezbędne umowy umożliwiające prowadzenie procesu produkcji oraz zbyt wyrobów” dotyczą wskazanych powyżej okoliczności (w szczególności koniecznej do zawarcia umowy dotyczącej zbytu wyrobów, a także ustaleń umownych w zakresie umów będących przedmiotem sukcesji uniwersalnej w ramach podziału, przy czym ustalenia te, co do zasady, będą miały jedynie charakter porządkujący).

2\. Czy opisany we wniosku zespół składników majątkowych w postaci Działu produkcji został wyodrębniony na płaszczyźnie funkcjonalnej, tj. stanowi on potencjalnie niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące zadania gospodarcze, w kontekście informacji, że: „Spółka produkcyjna, która w oparciu o otrzymany zespół składników majątkowych, zawierając niezbędne umowy umożliwiające prowadzenie procesu produkcji oraz zbyt wyrobów, prowadzić będzie działalność produkcyjną”?

W ocenie Spółki, wyodrębniony dla działalności produkcyjnej zespół składników majątkowych stanowi potencjalnie niezależne przedsiębiorstwo mogące realizować samodzielne zadania gospodarcze w postaci prowadzenia produkcji systemów osłonowych do kabli. Jak wskazano w odpowiedzi na pytanie nr 1, cytowane w wezwaniu stwierdzenia pochodzące ze stanu faktycznego wniosku mówiące o tym, że spółka będzie zawierać „niezbędne umowy umożliwiające prowadzenie procesu produkcji oraz zbyt wyrobów” dotyczy przede wszystkim umowy zapewniającej zbyt wyprodukowanych wyrobów oraz sytuacji, w których z powodu przesłanek umownych, wymogów natury prawnej oraz indywidualnych preferencji niektórzy dostawcy usług nabywanych obecnie przez Spółkę, pomimo zasady sukcesji uniwersalnej, będą oczekiwać zawarcia umów przez Spółkę produkcyjną.

3\. Czy przedstawiony we wniosku zespół składników majątkowych w postaci Działu produkcyjnego jest wystarczający do samodzielnego wykonywania zadań, a prowadzenie działalności przez tą wyodrębnioną część przedsiębiorstwa nie wymaga udziału pozostałych struktur Spółki?

W ocenie Spółki, zespół składników majątkowych w postaci Działu Produkcyjnego jest wystarczający do samodzielnego prowadzenia działalności produkcyjnej systemów osłonowych do kabli i nie wymaga w tym celu zaangażowania pozostałych struktur Spółki (należy przy tym podkreślić, iż w obecnym/istniejącym na dzień podziału schemacie organizacyjnym Spółki poza Działem Produkcji istnieje jeszcze jedynie Dział Handlowy, a pozostałe funkcje oraz aktywa niezbędne do funkcjonowania Spółki, mające charakter suplementarny wobec dwóch głównych obszarów działalności Spółki (tj. działalności produkcyjnej oraz działalności handlowej) są nabywane od zewnętrznych podmiotów).

4\. Co oznacza stwierdzenie, że: „alokacja przychodów dla obu Działów odbywa się na poziomie i dla potrzeb rachunkowości zarządczej” – w szczególności jednoznaczne określenie, czy opisane zespoły składników majątkowych w postaci Działu produkcji i Działu handlowego zostały wyodrębnione na płaszczyźnie finansowej, tj. na podstawie prowadzonej przez Spółkę ewidencji księgowej możliwe jest przyporządkowanie przychodów i kosztów, należności i zobowiązań oraz składników materialnych i niematerialnych odrębnie dla obu prowadzonych działalności?

Przyporządkowanie przychodów i kosztów, należności i zobowiązań oraz składników materialnych i niematerialnych odrębnie dla obu prowadzonych działalności niewątpliwe odbywa się na podstawie prowadzonej dla Spółki ewidencji księgowej. System księgowy wykorzystywany dla potrzeb Spółki umożliwia odrębne przyporządkowanie składników majątkowych oraz kosztów dla obu Działów. Dane z ewidencji księgowej stanowią również bazę do ustalenia podziału przychodów dla obu Działów, przy czym proces ten odbywa się przy użyciu narzędzi tzw. rachunkowości zarządczej. Należy bowiem zwrócić uwagę, iż w funkcjonującym obecnie modelu prowadzenia działalności, w ramach jednego podmiotu nie dochodzi (nie może dochodzić) do transakcji sprzedaży wyrobów pomiędzy Działami (wyroby po opuszczeniu procesu produkcji są przesuwane do magazynu – co kończy działalność Działu produkcji, a rozpoczyna działalność Działu handlowego, którego zadaniem jest sprzedaż wyrobów podmiotom trzecim). W systemie księgowym Spółki wykazywana jest sprzedaż do podmiotów trzecich i będące wynikiem tej sprzedaży należności (w systemie księgowym nie występują konta, na których ujmowane mogłyby być „należności Działu produkcji uzyskiwane od Działu handlowego”). Natomiast z perspektywy zarządczej – na potrzeby sporządzenia odrębnego rachunku zysków i strat (i badania rentowości) działalności obu Działów – do Działu produkcji przypisywana jest część marży z tytułu sprzedaży na rzecz podmiotów trzecich przypadająca na działalność produkcyjną. W efekcie, wykorzystując dane z ewidencji księgowej, z wykorzystaniem metod rachunkowości zarządczej istnieje możliwość przypisania obydwu Działom nie tylko kosztów, ale i podziału pomiędzy nie przychodów.

Powyższe tłumaczy użycie w stanie faktycznym wniosku, cytowanego następnie w wezwaniu, sformułowania: „alokacja przychodów dla obu Działów odbywa się na poziomie i dla potrzeb rachunkowości zarządczej”. Zdaniem Spółki, taki sposób przyporządkowania przychodów i kosztów, należności i zobowiązań oraz składników materialnych i niematerialnych odrębnie dla obu prowadzonych działalności stanowi w pełni czytelne wyodrębnienie obu Działów na płaszczyźnie finansowej.

5\. Czy wyodrębnienie w strukturze Spółki Działu produkcji i Działu handlowego wiąże się z nadaniem tym jednostkom autonomii (samodzielności) w podejmowaniu decyzji dotyczących wyodrębnionych części przedsiębiorstwa oraz ustanowieniem „władz” kierujących działalnością każdej z tych jednostek?

Każdym z Działów kieruje odpowiednio Menedżer Produkcji (Dział produkcji) oraz Dyrektor Sprzedaży i Marketingu (Dział handlowy), którzy są liderami swojego Działu i odpowiadają każdy za swój Dział przed zarządem Spółki, który reprezentuje całą Spółkę na zewnątrz. Jedną z przesłanek planowanego podziału przez wydzielenie jest oddanie utrwalonego w obecnej strukturze podziału kompetencji i odpowiedzialności poprzez umożliwienie działania obydwu Działom nie tylko we własnych (odrębnych) strukturach organizacyjnych, ale i prawnych. Po podziale, w ramach dwóch odrębnych spółek, tj. Spółki oraz Spółki produkcyjnej funkcjonować będą dwa osobne zarządy, z różnym składem osobowym, a którym podlegać będą pracownicy Spółki oraz Spółki produkcyjnej, obecnie przypisani odpowiednio do Działu handlowego i produkcyjnego.

6\. Czy do każdego z Działów (Działu produkcji i Działu handlowego) odrębnie przyporządkowane są określone składniki materialne i niematerialne, w tym zobowiązania, związane z realizowanymi przez te Działy zadaniami gospodarczymi w kontekście informacji, że: „Przedmiotowa transakcja podziału obejmowałaby wszystkie składniki majątkowe przypisane służące efektywnej i samodzielnej realizacji funkcji Działu produkcji, tj.:

1.  (…),
2.  prawa i obowiązki wynikające z umów zawartych w związku z działalnością handlową, w tym:
    *   wierzytelności (należności) i inne zobowiązania handlowe wobec kontrahentów przypisane do Działu handlowego,
    *   wierzytelności (należności) oraz zobowiązania wynikające z umów regulujących świadczenie usług i wykonywanie zadań przez Dział handlowy,
    *   wierzytelności (należności) oraz zobowiązania wynikające z umów zawartych z osobami zatrudnionymi w ramach Działu handlowego na podstawie umów cywilnoprawnych (jeśli takie wystąpią na dzień podziału),
3.  ewidencje i dokumenty związane z działalnością Działu handlowego”.

Spółka potwierdza, że do każdego z Działów odrębnie przyporządkowane są określone składniki materialne i niematerialne, w tym zobowiązania związane z realizowanymi przez te Działy zadaniami. Tym samym zamiast zawartych w treści wniosku, zacytowanych w powyższym pytaniu odniesień do działalności Działu handlowego, w kontekście realizacji funkcji Działu produkcji, właściwe będzie odniesienie się do Działu produkcji, bowiem przedmiotowa transakcja podziału obejmie wszystkie składniki majątkowe przypisane do Działu produkcji i służące efektywnej i samodzielnej realizacji jego funkcji, tj.:

*   prawa i obowiązki wynikające z umów zawartych w związku z procesem produkcji, w tym:
    *   wierzytelności (należności) i inne zobowiązania handlowe wobec kontrahentów przypisane do Działu produkcji,
    *   wierzytelności (należności) oraz zobowiązania wynikające z umów regulujących świadczenie usług lub wykonywanie innych zadań przez Dział produkcji,
    *   wierzytelności (należności) oraz zobowiązania wynikające z umów zawartych z osobami zatrudnionymi w ramach Działu produkcji na podstawie umów cywilnoprawnych (jeśli takie wystąpią na dzień podziału),
*   ewidencje i dokumenty związane z działalnością Działu produkcji”.

7.Czy przedmiotem przeniesienia do nowo zawiązanej (bądź istniejącej,) spółki kapitałowej będą wszystkie składniki majątku związane z wyodrębnioną częścią przedsiębiorstwa (Działem produkcji), w tym wszystkie zobowiązania i należności?

Spółka potwierdza, że wraz z podziałem, do nowo zawiązanej (bądź istniejącej) spółki kapitałowej przeniesione zostaną wszystkie składniki majątku związane z Działem produkcji, przypisane do tego Działu oraz niezbędne w prowadzeniu przez niego działalności produkcyjnej, w tym jego zobowiązania oraz należności od podmiotów trzecich przypisane do Działu Produkcji istniejące na dzień podziału (np. należności z tytułu sprzedaży aktywów przypisanych do Działu Produkcji czy usług świadczonych przez Dział Produkcji).

8.Czy wraz z przeniesieniem Działu produkcji do nowo zawiązanej (bądź istniejącej) spółki kapitałowej dojdzie do przeniesienia tytułu prawnego do nieruchomości wykorzystywanej na potrzeby prowadzonej przez tę część przedsiębiorstwa działalności w kontekście informacji, że: „Do Działu produkcji oraz Działu handlowego odrębnie przyporządkowane są określone środki trwałe oraz wartości niematerialne i prawne (\`(...)\`), a także odpowiednio podzielone pomiędzy obydwa działy powierzchnie (użytkowane przez Spółkę na podstawie umowy najmu) oraz stwierdzenia, że „fakt korzystania przez Spółkę produkcyjną z powierzchni na podstawie umowy najmu nie stanowi przeszkody do uznania Działu produkcji za zorganizowaną część przedsiębiorstwa”?

Na moment podziału Spółka będzie posiadać dwie umowy najmu dotyczące odpowiednio: i) powierzchni niezbędnej do prowadzenia działalności przez Dział handlowy (powierzchnia biurowa) oraz ii) powierzchni niezbędnej do prowadzenia działalności przez Dział produkcji (przestrzeń produkcyjno-magazynowa). Wraz z przeniesieniem Działu produkcji do nowo zawiązanej (bądź istniejącej) spółki kapitałowej, w ramach sukcesji uniwersalnej, dojdzie do przeniesienia w całości do Spółki produkcyjnej umowy najmu dotyczącej powierzchni wykorzystywanej przez Dział produkcji.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy opisany w zdarzeniu przyszłym podział będzie skutkował dla Spółki powstaniem po jej stronie przychodu podatkowego?

Zdaniem Wnioskodawcy, dokonanie opisanego w stanie faktycznym podziału nie będzie skutkować powstaniem po stronie Spółki przychodu podlegającego opodatkowaniu.

1.

W przedstawionym stanie faktycznym, wydzieloną częścią Spółki jest Dział produkcji oraz Dział handlowy spełniające – zdaniem Spółki – warunki do uznania je za zorganizowaną część przedsiębiorstwa (ZCP) na gruncie przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Zgodnie z definicją zawartą w art. 4a pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, zorganizowana część przedsiębiorstwa obejmuje organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania, przeznaczony do realizacji określonych zadań gospodarczych, który zarazem mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące te zadania.

W świetle powyższej definicji uznać należy, że aby zespół składników majątkowych (materialnych i niematerialnych) mógł zostać uznany za zorganizowaną część przedsiębiorstwa muszą zostać spełnione łącznie następujące przesłanki:

*   istnienie zespołu składników materialnych i niematerialnych,
*   zespół ten jest organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie,
*   składniki te przeznaczone są do realizacji określonych zadań gospodarczych,
*   zespół tych składników może stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące zadania gospodarcze.

W świetle powyższego, aby uznać dany zespół składników majątkowych za zorganizowaną część przedsiębiorstwa, składniki te muszą być wyodrębnione w istniejącym przedsiębiorstwie na płaszczyźnie organizacyjnej, finansowej i funkcjonalnej. Stanowisko to znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych, np. w wyroku NSA z 12 maja 2011 r. (sygn. akt II FSK 2222/09) oraz w indywidualnych interpretacjach prawa podatkowego wydawanych w imieniu Ministra Finansów, np. w interpretacjach indywidualnych wydanych przez Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi (8 sierpnia 2013 r. sygn. IPTPB3/423-168/13-4/MF) oraz Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie (17 czerwca 2013 r. sygn. IPPB5/423-222/13-2/MW).

W opinii Spółki, następujące okoliczności jednoznacznie wskazują, że funkcjonujące w Spółce działy: Dział produkcji oraz Dział handlowy stanowią ZCP.

1.1. Wyodrębnienie organizacyjne.

Jednym z głównych czynników świadczących o wyodrębnieniu organizacyjnym Działu produkcji oraz Działu handlowego jest spójna wewnętrzna organizacja każdego z nich, realizowane przez nie odrębne zadania w ramach przedsiębiorstwa, jak również funkcjonalność przypisanych do nich składników majątkowych oraz stanowisk pracy.

Spółka pragnie podkreślić, iż elementy składające się na obydwa Działy są organizacyjnie wyodrębnione w ramach wewnętrznej struktury Spółki. Wewnętrzny schemat organizacyjny Spółki zakłada bowiem istnienie Działu produkcji i Działu handlowego jako niezależnych względem siebie, posiadających własną hierarchiczną strukturę stanowisk pracy mającą na celu efektywne prowadzenie procesu produkcji – Dział produkcji oraz dystrybucji – Dział handlowy.

Należy zaznaczyć, iż wydzielone zostaną zespoły składników materialnych i niematerialnych przeznaczonych do prowadzenia procesu produkcji oraz działalności handlowej, a także umożliwiające współpracę z zewnętrznymi dostawcami usług pomocniczych, uzupełniających (takich jak usługi księgowe, kadrowo-płacowe, informatyczne, logistyczne, kontroli jakości itd.), które również składają się na funkcjonalną całość, decydującą o efektywnym prowadzeniu procesu produkcji oraz działalności handlowej.

Zdaniem Spółki, przedmiotem podziału nie będzie wyłącznie suma poszczególnych składników, lecz swoiste zorganizowane zespoły składników powiązanych funkcjonalnie i organizacyjnie, pełniących szczególną rolę w funkcjonowaniu istniejącego przedsiębiorstwa – tj. w zakresie realizacji zadań związanych z produkcją systemów osłonowych do kabli oraz odrębnie w zakresie zadań związanych z prowadzeniem działalności handlowej.

1.2. Wyodrębnienie finansowe.

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych nie zawiera wytycznych odnośnie wyodrębnienia finansowego, jednakże ani prowadzenie osobnych ksiąg rachunkowych, ani sporządzanie bilansu (czyli zakwalifikowanie do kategorii „samobilansującego się oddziału”) nie jest wymienione wśród warunków niezbędnych do tego, by dany zespół składników i zobowiązań mógł zostać uznany za zorganizowaną część przedsiębiorstwa.

Zdaniem Spółki, Dział produkcji oraz Dział handlowy należy uznać za wyodrębnione finansowo, gdy możliwe jest prowadzenie odrębnej rachunkowości zarządczej dla działalności produkcyjnej (obejmującej również wskazane funkcje wsparcia z zewnątrz), pozwalającą ustalić odrębne bilanse oraz rachunki zysków i strat dla Działu produkcji oraz Działu handlowego, tj. także, gdy wyodrębnienie nie ma charakteru formalnego (tj. nie ma formy samobilansującego się oddziału). W przekonaniu Spółki, dla wyodrębnienia finansowego wystarczające jest, aby system finansowo-księgowy wykorzystywany na potrzeby Spółki umożliwiał alokację przychodów oraz kosztów (a także aktywów i pasywów, np. sporządzenie ewidencji środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych) do określonych części działalności Spółki (tj. handlowej i produkcyjnej) – jak ma to miejsce dla celów rachunkowości zarządczej, która dokonuje również analizy finansowej obu rodzajów działalności Spółki na potrzeby oceny ich rentowności i efektywności (z uwzględnieniem aspektów finansowania danej działalności). Alokacja przychodów i kosztów do obu rodzajów działalności odbywa się w oparciu o ustalone zasady prowadzenia rozrachunku wewnętrznego między produkcją a dystrybucją (które znajdą swoje odzwierciedlenie w rozliczeniach przeprowadzanych pomiędzy Spółką a Spółką produkcyjną po dokonaniu podziału).

Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że prowadzona przez Spółkę ewidencja zdarzeń gospodarczych umożliwia przyporządkowanie aktywów i pasywów do działalności produkcyjnej oraz handlowej. W tym celu w zakładowym planie kont wydzielono osobne konta oraz centra kosztów służące odrębnej ewidencji przychodów i kosztów związanych z działalnością Działów. W efekcie, w przypadku planowanego podziału, majątek związany z Działem produkcji oraz Działem handlowym będzie można łatwo podzielić pomiędzy Spółkę a Spółkę produkcyjną.

1.3. Wyodrębnienie funkcjonalne i zdolność do funkcjonowania jako samodzielny podmiot.

Zdaniem Spółki, dla oceny odrębności funkcjonalnej istotny jest fakt, iż przedmiot działalności produkcyjnej jest w pełni odrębny w stosunku do działalności handlowej, a przypisany do ZCP zespół składników majątkowych i jego struktura organizacyjna pozwalają na realizację zadań działalności produkcyjnej oraz handlowej.

Zdaniem Spółki, po przekazaniu tego zespołu składników do odrębnego podmiotu prawnego (Spółki produkcyjnej), będzie mogła ona podjąć samodzielną działalność gospodarczą polegającą na produkcji systemów osłonowych do kabli i funkcjonować na rynku. Istotne jest przy tym, iż przekazaniem objęty zostanie też zespół pracowników sprawnie współpracujących dla potrzeb realizacji procesu produkcji – w efekcie podziału, wszyscy pracownicy Działu produkcji zostaną przeniesieni do Spółki produkcyjnej na mocy art. 231 Kodeksu Pracy, w ramach tzw. przejścia zakładu pracy.

Podobnie rzecz ma się z działalnością handlową, która z wykorzystaniem składników majątkowych składających się na Dział handlowy, będzie mogła być kontynuowana w Spółce.

Bez znaczenia pozostaje przy tym fakt, iż w związku z przekazaniem Działu produkcji do odrębnego podmiotu prawnego wystąpi konieczność uregulowania formalnego współpracy między Spółką produkcyjną a Spółką, w szczególności zawarcie umowy na dostawę wyrobów Spółki dystrybuowanych przez Spółkę dystrybucyjną.

W opinii Spółki, także fakt korzystania przez Spółkę produkcyjną z powierzchni na podstawie umowy najmu nie stanowi przeszkody do uznania Działu produkcji za zorganizowaną część przedsiębiorstwa. Stanowisko to znalazło potwierdzenie w orzecznictwie, np. w wyroku WSA w Gdańsku z 24 listopada 2009 r. (sygn. I SA/Gd 494/09), sąd orzekł, iż: „Zgodnie z ustawą o podatku dochodowym od osób prawnych, zorganizowana część przedsiębiorstwa to wyodrębniony zespół składników majątkowych (w tym zobowiązania), przeznaczonych do realizacji zadań gospodarczych, który mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo. Jeżeli więc spółka wnosi aportem taki zespół składników, np. wydział produkcyjny, to może potraktować go jako zorganizowaną część przedsiębiorstwa również wówczas, gdy na dzień wniesienia nie mógłby on jeszcze stanowić niezależnego przedsiębiorstwa, np. gdy nie obejmuje praw do nieruchomości. Wystarczy bowiem, że taki wydział produkcyjny ma potencjał do bycia niezależnym przedsiębiorstwem w przyszłości, w tym na skutek korzystania z nieruchomości należącej do spółki przyjmującej aport. Potencjał polegający na takiej możliwości nie musi doprowadzić do utworzenia niezależnego przedsiębiorstwa samodzielnie realizującego te zadania”.

Podsumowując, w opinii Spółki, wydzielenie Działu produkcji, stanowi wystarczający wkład dla prowadzenia działalności produkcyjnej w zakresie systemów osłonowych do kabli przez Spółkę produkcyjną i generowania przychodów z tej działalności, a także prowadzenia zyskownej działalności handlowej przez Spółkę. Powyższe znajdzie odzwierciedlenie w realizacji współpracy pomiędzy Spółką a Spółką produkcyjną (w oparciu o nowo zawarte umowy, których konieczność zawarcia wynikać będzie z nowego stanu prawnego) oraz funkcjonowaniu na rynku (kontynuacja współpracy z odbiorcami i dostawcami w oparciu o przejęte umowy oraz zawieranie nowych umów).

W świetle wyżej przedstawionych argumentów, zdaniem Spółki, Dział produkcji oraz Dział handlowy będą wyodrębnionymi organizacyjnie, finansowo i funkcjonalnie zespołem składników, które przy wsparciu usług pomocniczych mogą stanowić niezależne przedsiębiorstwa samodzielnie realizujące te zadania i funkcjonować na rynku. W efekcie należy przyjąć, że zarówno Dział produkcji, jak i Dział handlowy w przedstawionej powyżej postaci stanowić będą zorganizowane części przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 4a pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

2.

Zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, przychód w spółce podlegającej podziałowi powstaje jeżeli majątek przejmowany na skutek podziału, a przy podziale przez wydzielenie majątek przejmowany na skutek podziału lub majątek pozostający w spółce, nie stanowią zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

Biorąc powyższe pod uwagę, Spółka stoi na stanowisku, iż na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, w związku z podziałem, w efekcie którego wydzielony Dział produkcji zostaje przeniesiony do Spółki produkcyjnej, a w Spółce pozostaje Dział handlowy, po stronie Spółki nie powstanie przychód podatkowy podlegający opodatkowaniu. Przepis art. 12 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych jednoznacznie stwierdza, iż przychód podatkowy w postaci wartości rynkowej składników majątkowych przeniesionych na spółki przejmujące (lub nowo zawiązane) powstaje wyłącznie gdy przenoszony majątek pozostający w spółce lub majątek przeniesiony nie stanowią zorganizowanej części przedsiębiorstwa. Oznacza to, iż przychód podatkowy powstaje, gdy wynikiem podziału są poszczególne środki trwałe lub wartości niematerialne prawne niestanowiące zorganizowanej części.

Jak już wyżej wskazano, w omawianym stanie faktycznym zarówno Dział produkcji przenoszony do Spółki produkcyjnej, jak i Dział handlowy pozostający w Spółce stanowią, każdy z osobna, zorganizowaną część przedsiębiorstwa.

Wskazane przez Spółkę stanowisko, zgodnie z którym podział majątku nie skutkuje obowiązkiem rozpoznania przychodu do opodatkowania po stronie Spółki dokonującej podziału, jeśli w jego wyniku powstają zorganizowane części przedsiębiorstwa zostało potwierdzone w licznych interpretacjach wydanych przez organy podatkowe w imieniu Ministra Finansów, tj. m.in.:

*   w interpretacji indywidualnej wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z 8 sierpnia 2013 r. sygn. IPTPB3/423-168/13-4/MF, w której organ podatkowy potwierdził, że: ,,(…) jeśli majątek przejmowany i pozostający w spółce na skutek podziału przez wydzielenie stanowi zorganizowaną część przedsiębiorstwa, wówczas wartość rynkowa składników majątkowych przeniesionych na spółki przejmujące lub nowo zawiązane ustalona na dzień wydzielenia nie będzie przychodem”;
*   w interpretacji indywidualnej wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z 17 czerwca 2013 r. sygn. IPPB5/423-222/13-2/MW, w której organ podatkowy potwierdził stanowisko podatnika, że: „(\`(...)\`) w przypadku, gdy zarówno majątek pozostający w Spółce (w zakresie dystrybucji), jak również majątek podlegający wydzieleniu (w zakresie produkcji) stanowią zorganizowane części przedsiębiorstwa, to wówczas w ramach dokonanego podziału przez wydzielenie, Wnioskodawca nie będzie zobowiązany do rozpoznania przychodu podatkowego”;
*   w interpretacji indywidualnej wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z 10 kwietnia 2013 r. sygn. ITPB3/423-61/13/DK, w której organ potwierdził, że: „(\`(...)\`) w sytuacji, w której ww. Oddział zostanie w całości wniesiony do nowo utworzonej bądź istniejącej spółki, a zespół składników majątkowych pozostający w Spółce będzie stanowił zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 4a pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, po stronie Spółki, w związku z przeprowadzaną operacją nie dojdzie do powstania przychodu, o którym mowa w art. 12 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych”.

Reasumując, Spółka stoi na stanowisku, iż mając na uwadze, że (i) wydzielony oraz wniesiony do innej spółki kapitałowej Dział produkcji (odpowiadający za działalność produkcyjną Spółki) spełnia wszystkie przesłanki wynikające z art. 4a pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, a także że (ii) wydzielony i pozostały w Spółce Dział handlowy także spełnia wskazane powyżej przesłanki określone w art. 4a pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, w związku z podziałem po stronie Spółki nie powstanie jakikolwiek przychód podlegający opodatkowaniu.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Końcowo odnosząc się do powołanych przez Wnioskodawcę pism urzędowych oraz wyroków sądów administracyjnych, stwierdzić należy, że zostały one wydane w indywidualnych sprawach i nie mają zastosowania ani konsekwencji wiążących w odniesieniu do żadnego innego zaistniałego stanu faktycznego, czy też zdarzenia przyszłego.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, ul. Ratajczaka 10/12, 61-815 Poznań, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.