Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPB-2-1/4515-103/15/MD
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2015-11-17
Teza: Obowiązki płatnika w związku z zawarciem notarialnego aktu darowizny na czynność dokonaną więcej niż 6 mcy wstecz
Słowa kluczowe: darowizna; obowiązek-obowiązek płatnika; podatek-podatek od spadków i darowizn; płatnik; zwolnienie-zwolnienie przedmiotowe
Przepisy: [PSD] Ustawa o podatku od spadków i darowizn-Rozdział 1-art. 4; [PSD] Ustawa o podatku od spadków i darowizn-Rozdział 5-art. 18

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r., poz. 613, ze zm.) oraz § 7 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U., poz. 643) – Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko Wnioskodawczyni przedstawione we wniosku z 7 sierpnia 2015 r. (data wpływu do Biura – 17 sierpnia 2015 r.), uzupełnionym 21 października 2015 r., o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od spadków i darowizn w zakresie obowiązków płatnika w związku z umową darowizny – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 17 sierpnia 2015 r. wpłynął do Biura ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od spadków i darowizn w zakresie obowiązków płatnika w związku z umową darowizny.

Wniosek nie spełniał wymogów formalnych, w związku z czym, w piśmie z 9 października 2015 r., znak: IBPB-2-1/4515-103/15/MD wezwano do jego uzupełnienia. Wniosek uzupełniono 21 października 2015 r.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Potencjalni klienci Kancelarii Notarialnej zwrócili się z zapytaniem, czy obdarowany będzie zobowiązany do zapłaty podatku od darowizny w przypadku, gdy w przyszłości otrzyma od darczyńcy należącego do I grupy podatkowej znaczną kwotę pieniężną przekraczającą 9 637 zł, w formie przelewu środków pieniężnych na swój rachunek bankowy, a następnie po upływie 6 miesięcy od daty przelewu (ze względu na jednoczesną nieobecność w Polsce) strony zawrą umowę darowizny środków pieniężnych w formie aktu notarialnego. Należy wskazać, że zarówno darczyńca jak i obdarowany są obywatelami polskimi, mają miejsce zamieszkania w Polsce. Przelew ma nastąpić po zgromadzeniu środków finansowych przez darczyńcę, który dokona przelewu z konta bankowego posiadanego w kraju innym niż Polska, na konto obdarowanego znajdujące się w Polsce.

W uzupełnieniu wniosku Wnioskodawczyni wskazała, iż osoby wskazane we wniosku jako należące do I grupy podatkowej to osoby wymienione w art. 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy w przypadku zawarcia umowy darowizny środków pieniężnych w formie aktu notarialnego przelanych powyżej 6 miesięcy wcześniej na konto bankowe obdarowanego, notariusz jako płatnik będzie zobowiązany do pobrania podatku przy akcie notarialnym, obciążającego obdarowanego, jeśli obdarowany ze względu na nieobecność w Polsce nie zgłosi (w terminie wynikającym z art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn) faktu nabycia środków pieniężnych na konto właściwemu Naczelnikowi Urzędu Skarbowego?

Wnioskodawczyni przywołała treść art. 4a ust. 1, ust. 3, ust. 4 pkt 2, wskazując, iż z cytowanej regulacji prawnej wynika, że obdarowany, należący do I grupy podatkowej, aby skorzystać ze zwolnienia musi w okresie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego zgłosić nabycie środków pieniężnych Naczelnikowi Urzędu Skarbowego, a nadto udokumentować, że otrzymał środki pieniężne na rachunek bankowy. Ustawodawca, przy utrzymaniu w każdym przypadku obowiązku udokumentowania otrzymania środków pieniężnych na rachunek bankowy zwolnił obdarowanego z obowiązku zgłoszenia faktu nabycia właściwemu Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w przypadku, gdy nabycie następuje na podstawie umowy zawartej w formie aktu notarialnego.

Wątpliwości Wnioskodawczyni co do obowiązków płatnika wzbudziło brzmienie przepisu art. 6 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku od spadków i darowizn, odnoszącego się do momentu powstania obowiązku podatkowego. W ocenie Wnioskodawczyni, na płatniku (notariuszu) nie będzie ciążył obowiązek poboru podatku. Obowiązek podatkowy dla obdarowanego powstanie z chwilą złożenia przez darczyńcę oświadczenia w formie aktu notarialnego. Z tego względu, o ile obdarowany udokumentuje fakt nabycia środków pieniężnych w formie przelewu właściwemu Naczelnikowi Urzędu Skarbowego, będzie mógł skorzystać ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn.

Mając na uwadze brak stanowiska judykatury w przedstawionym zakresie, Wnioskodawczyni w celu przedstawienia swojego stanowiska w sprawie posiłkowała się argumentacją zawartą w uzasadnieniu do projektu zmiany ustawy o podatku od towarów i usług Druk sejmowy nr 736 z 26 czerwca 2006 r. W ocenie Wnioskodawczyni prezentowane przez nią stanowisko znajduje potwierdzenie w rzeczonym uzasadnieniu do projektu zmiany ww. ustawy. Wprowadzając zwolnienia podatkowe dla kręgu osób najbliższych, ustawodawca miał na celu zniesienie obciążeń podatkowych dla nabywających nieodpłatnie majątek od osób najbliższych, a poprzez wprowadzenie obowiązku udokumentowania tego faktu zapewnić pewność prawnopodatkową i wyeliminować ewentualne nadużycia z tym związane. W opisanym zdarzeniu przyszłym, fakt nabycia środków pieniężnych będzie potwierdzony przelewem bankowym, zaś nabycie nastąpi na podstawie umowy darowizny zawartej w formie aktu notarialnego. Ta okoliczność, zdaniem Wnioskodawczyni, wyłącza obowiązek zgłoszenia nabycia z art. 4a ust. 1 pkt 1.

Na tle przedstawionego zdarzenia przyszłego stwierdzam co następuje:

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn (Dz.U. z 2015 r., poz. 86, ze zm.), podatkowi od spadków i darowizn, zwanemu dalej „podatkiem”, podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem m.in. darowizny, polecenia darczyńcy.

W myśl art. 6 ust. 1 pkt 4 cyt. ustawy, obowiązek podatkowy powstaje przy nabyciu w drodze darowizny – z chwilą złożenia przez darczyńcę oświadczenia w formie aktu notarialnego, a w razie zawarcia umowy bez zachowania przewidzianej formy – z chwilą spełnienia przyrzeczonego świadczenia. Jeżeli ze względu na przedmiot darowizny przepisy wymagają szczególnej formy dla oświadczeń obu stron, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą złożenia takich oświadczeń.

Stosownie do art. 4a ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, zwalnia się od podatku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych przez małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę, jeżeli zgłoszą nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego powstałego na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 2-8 i ust. 2, a w przypadku nabycia w drodze dziedziczenia w terminie 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, z zastrzeżeniem ust. 2 i 4. W przypadku gdy przedmiotem nabycia tytułem darowizny lub polecenia darczyńcy są środki pieniężne, a wartość majątku nabytego łącznie od tej samej osoby w okresie 5 lat poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, doliczona do wartości rzeczy i praw majątkowych ostatnio nabytych, przekracza kwotę określoną w art. 9 ust. 1 pkt 1 – udokumentują ich otrzymanie dowodem przekazania na rachunek płatniczy nabywcy, na jego rachunek, inny niż płatniczy, w banku lub spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej lub przekazem pocztowym (art. 4a ust. 1 pkt 2 ww. ustawy).

Natomiast zgodnie z art. 4a ust. 4 ustawy o podatku od spadków i darowizn, obowiązek zgłoszenia nie obejmuje przypadków, gdy:

1.  wartość majątku nabytego łącznie od tej samej osoby lub po tej samej osobie w okresie 5 lat, poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, doliczona do wartości rzeczy i praw majątkowych ostatnio nabytych, nie przekracza kwoty określonej w art. 9 ust. 1 pkt 1 lub
2.  gdy nabycie następuje na podstawie umowy zawartej w formie aktu notarialnego.

Art. 18 ww. ustawy stanowi, że notariusze są płatnikami podatku od darowizny dokonanej w formie aktu notarialnego albo zawartej w tej formie umowy nieodpłatnego zniesienia współwłasności lub ugody w tym przedmiocie.

Z treści wniosku wynika, że obdarowany w przyszłości otrzyma od darczyńcy należącego do I grupy podatkowej (będzie to osoba wymieniona w art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn) znaczną kwotę pieniężną przekraczającą 9 637 zł, w formie przelewu środków pieniężnych na swój rachunek bankowy, a następnie po upływie 6 miesięcy od daty przelewu (ze względu na jednoczesną nieobecność w Polsce) strony zawrą umowę darowizny środków pieniężnych w formie aktu notarialnego. Należy wskazać, że zarówno darczyńca jak i obdarowany są obywatelami polskimi, mają miejsce zamieszkania w Polsce. Przelew ma nastąpić po zgromadzeniu środków finansowych przez darczyńcę, który dokona przelewu z konta bankowego posiadanego w kraju innym niż Polska, na konto obdarowanego znajdujące się w Polsce.

Na tle przedstawionego zdarzenia przyszłego stwierdzić należy, iż w opisanym zdarzeniu przyszłym, obowiązek podatkowy powstanie z chwilą spełnienia świadczenia. Z treści wniosku jasno wynika, iż akt notarialny będzie dokumentował dokonaną już wcześniej czynność, z którym to właśnie dokonaniem związane będzie powstanie obowiązku podatkowego. W tej sytuacji na Wnioskodawczyni nie będzie w przedmiotowej sprawie ciążył obowiązek płatnika.

Jednakże w sytuacji, gdy wymieniony we wniosku akt notarialny będzie obejmował jeszcze inne środki, co do których przekazania darczyńca wyraziłby wolę w treści wymienionego aktu, Wnioskodawczyni będzie płatnikiem podatku od spadków i darowizn tylko w tej części środków.

W świetle powyższego stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę oraz stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, ul. Św. Mikołaja 78-79, 50-126 Wrocław, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie – w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.