Zmiana interpretacji indywidualnej
Sygnatura: DD2/033/KBF/09/94/PK-470
Organ: Minister Finansów
Data wydania: 2009-10-07
Teza: 1.Czy datą nabycia prawa spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego jest data przydziału ze Spółdzielni, czy data podziału majątku wspólnego między małżonkami? 2.Czy w przypadku odpłatnego zbycia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego częściowo nabytego w trakcie trwania małżeństwa, a częściowo nabytego w chwili podziału majątku wspólnego między małżonkami przysługuje zwolnienie z zapłaty podatku dochodowego o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 126?
Słowa kluczowe: majątek-podział majątku dorobkowego; małżonkowie-majątek wspólny małżonków; zwolnienie-zwolnienie przedmiotowe
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3

Zmiana interpretacji indywidualnej

Na podstawie art. 14e § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005r., Nr 8, poz. 60, z późn. zm.) Minister Finansów zmienia, z urzędu, interpretację indywidualną z dnia 26 września 2007r., Nr IBPB2/415-5/07JG, wydaną przez Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach w imieniu Ministra Finansów na wniosek Pani M.Z. z dnia 9 lipca 2007r. o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania przychodu uzyskanego z odpłatnego zbycia (zamiany) spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego, gdyż stwierdza jej nieprawidłowość.

Uzasadnienie

Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działając na podstawie § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.), wydał w dniu 26 września 2007r. w imieniu Ministra Finansów interpretację indywidualną dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania przychodu uzyskanego z odpłatnego zbycia (zamiany) spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego. Interpretacja wydana została na wniosek Pani M.Z. z dnia 9 lipca 2007r.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że w dniu 21 grudnia 1999r. Wnioskodawczyni wraz z mężem nabyli „na podstawie przydziału wydanego przez Spółdzielnię Mieszkaniową” spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego, znajdującego się w budynku położonym w S. W dniu 21 czerwca 2007r. Pani M.Z. wraz z mężem zawarli przed notariuszem „umowę majątkową małżeńską i umowę o częściowy podział majątku wspólnego”. W wyniku podziału majątku wspólnego Wnioskodawczyni otrzymała w całości spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego z jednoczesną spłatą na rzecz męża kwoty pieniężnej w wysokości 25.000 zł. W dniu 21 czerwca 2007r. Pani M.Z. odpłatnie zbyła w drodze umowy zamiany spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego. W wyniku tej transakcji Wnioskodawczyni otrzymała kwotę dopłaty w wysokości 25.000 zł, którą przekazała na rzecz męża tytułem spłaty w związku z podziałem majątku wspólnego. W przedmiotowym lokalu mieszkalnym Pani M.Z. zameldowana była od dnia 16 lutego 1989r. do dnia 20 czerwca 2007r.

W związku z powyższym Wnioskodawczyni zadała następujące pytania:

1.  Czy „podział prawa” do spółdzielczego prawa do lokalu w wyniku podziału majątku wspólnego małżonków należy do źródła przychodów z odpłatnego zbycia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?
2.  Czy datą nabycia przez Wnioskodawczynię spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego jest data 21 grudnia 1999r., tj. data „przydziału ze Spółdzielni”, czy data 21 czerwca 2007r., tj. data podziału majątku wspólnego między małżonkami?
3.  Gdyby przyjąć, że datą nabycia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego jest dzień 21 czerwca 2007r., to czy w przypadku odpłatnego zbycia tego prawa w drodze umowy zamiany Wnioskodawczyni może skorzystać ze zwolnienia przedmiotowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 126 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?

Zdaniem Pani M.Z. „podział prawa” do lokalu w wyniku podziału majątku wspólnego małżonków nie stanowi źródła przychodów z odpłatnego zbycia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W opinii Wnioskodawczyni datą nabycia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego jest data otrzymania „przydziału ze Spółdzielni”, tj. 21 grudnia 1999r., ponieważ ani zniesienie ustawowej wspólności majątkowej małżonków, ani podział między małżonkami majątku wspólnego, nie spowodowały przerwania „biegu posiadania praw do tego lokalu”, jak i nie spowodowały zmiany „pierwotnej daty nabycia prawa do tego lokalu”. Natomiast jeżeli przyjąć, że datą nabycia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego jest dzień 21 czerwca 2007r., to zdaniem Wnioskodawczyni, na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 126 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, po spełnieniu przesłanki określonej w art. 21 ust. 21 tej ustawy, przychód z odpłatnego zbycia przedmiotowego prawa w drodze zamiany korzysta ze zwolnienia przedmiotowego na podstawie powołanego przepisu.

Wydając w imieniu Ministra Finansów, na wniosek Pani M.Z., interpretację indywidualną Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach uznał stanowisko Wnioskodawczyni za nieprawidłowe i stwierdził, iż za datę nabycia nieruchomości, która przypadła danej osobie w wyniku podziału majątku dorobkowego małżeńskiego, należy przyjąć datę jej nabycia w czasie trwania związku małżeńskiego pod warunkiem, że wartość otrzymanej przez daną osobę nieruchomości w wyniku podziału tego majątku, mieści się w udziale, jaki tej osobie przysługuje w majątku dorobkowym małżeńskim. Jeżeli natomiast wartość otrzymanej przez daną osobę nieruchomości przekracza jej udział w majątku dorobkowym małżeńskim, to wówczas za datę nabycia tej części nieruchomości, której wartość przekracza udział małżonka w majątku dorobkowym, należy przyjąć dzień, w którym dokonano podziału majątku dorobkowego małżeńskiego. Nabyciem nieruchomości w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie jest przyznanie jej na wyłączną własność jednemu z małżonków w wyniku podziału majątku wspólnego, jeżeli podział taki jest ekwiwalentny w naturze i nie towarzyszą mu spłaty lub dopłaty. W związku z powyższym, na podstawie przedstawionego we wniosku stanu faktycznego Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach stwierdził, iż Wnioskodawczyni nabyła połowę spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego w 1999r. Natomiast pozostałą część lokalu Wnioskodawczyni nabyła w 2007r. w wyniku częściowego podziału majątku dorobkowego. Nabyta w 2007r. część spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego przekraczała udział Wnioskodawczyni w majątku wspólnym. Tym samym przychód z odpłatnego zbycia tej części spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego, którą Wnioskodawczyni nabyła w 1999r., nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym, ponieważ odpłatne zbycie miało miejsce po upływie 5 lat licząc od końca roku, w którym nastąpiło nabycie. Wartość pozostałej części prawa do lokalu podlega opodatkowaniu według zasad obowiązujących dla praw nabytych w 2007r. Jednocześnie Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach uznał, iż aby skorzystać z prawa zwolnienia, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 126 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, musi być bezwzględnie spełniony warunek dwunastomiesięcznego okresu zameldowania, liczony od dnia nabycia, w przedmiotowej sprawie, połowy spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego. W opisanym we wniosku stanie faktycznym nabycie połowy spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego nastąpiło w dniu 21 czerwca 2007r., tj. w dniu zawarcia umowy, w wyniku której dokonany został podział majątku dorobkowego małżeńskiego. Natomiast zameldowanie na pobyt stały przed dniem nabycia w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych pozostaje bez znaczenia dla zastosowania zwolnienia, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 126 ustawy.

Po zapoznaniu się z aktami sprawy Minister Finansów zważył, co następuje.

Przez umowę zamiany każda ze stron zobowiązuje się przenieść na drugą stronę własność rzeczy w zamian za zobowiązanie się do przeniesienia własności innej rzeczy (art. 603 Kodeksu cywilnego). Jak stanowi art. 604 Kodeksu cywilnego do zamiany stosuje się odpowiednio przepisy o sprzedaży.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000r. Nr 14, poz. 176, z późn. zm.), dalej zwanej ustawą, źródłem przychodu jest odpłatne zbycie z zastrzeżeniem ust. 2:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów,

*   jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie; w przypadku zamiany okresy te odnoszą się do każdej z osób dokonującej zamiany.

Stosownie do art. 30e ust. 1 i 2 ustawy podatek dochodowy od dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) wynosi 19% podstawy obliczenia podatku. Podstawą obliczenia podatku jest dochód stanowiący różnicę pomiędzy przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw określonym zgodnie z art. 19, a kosztami ustalonymi zgodnie z art. 22 ust. 6c i 6d, powiększoną o sumę odpisów amortyzacyjnych, o których mowa w art. 22h ust. 1 pkt 1, dokonanych od zbywanych nieruchomości lub praw. Zgodnie z art. 30e ust. 3 ustawy w przypadku odpłatnego zbycia w drodze zamiany nieruchomości lub praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) dochód ustala się u każdej ze stron umowy na zasadach, o których mowa w ust. 2.

Podatek jest płatny w terminie złożenia zeznania, o którym mowa w art. 45, za rok podatkowy, w którym nastąpiło odpłatne zbycie (art. 30e ust. 4 ustawy w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2008r.).

Jednakże art. 21 ust. 1 pkt 126 ustawy (w stanie prawnym obowiązującym do dnia 31 grudnia 2008r.) stanowi, iż wolne od podatku dochodowego są przychody uzyskane z odpłatnego zbycia:

1.  budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku,
2.  lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu,
3.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie,
4.  prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziału w takim prawie

*   jeżeli podatnik był zameldowany w budynku lub lokalu wymienionym w lit. a)-d) na pobyt stały przez okres nie krótszy niż 12 miesięcy przed datą zbycia.

Zwolnienie to ma zastosowanie do przychodów podatnika, który, w terminie 14 dni od dnia dokonania odpłatnego zbycia nieruchomości lub prawa majątkowego, złoży oświadczenie, że spełnia warunki do zwolnienia, w urzędzie skarbowym, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania podatnika (art. 21 ust. 21 ustawy w stanie prawnym obowiązującym do dnia 31 grudnia 2008r.).

Zaznaczyć należy, iż rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 2 kwietnia 2008r. w sprawie przedłużenia terminu do złożenia oświadczenia o spełnieniu warunków do zwolnienia z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych przychodów uzyskanych z odpłatnego zbycia nieruchomości i określonych praw majątkowych (Dz. U. Nr 59, poz. 361) termin do złożenia oświadczenia, określony w art. 21 ust. 21 ustawy, został przedłużony do dnia 30 kwietnia 2008r., jeżeli przychody z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych uzyskane zostały przez podatnika w 2007r., natomiast do 30 kwietnia 2009r., jeżeli przychody z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych uzyskane zostały w 2008r.

Stosunki majątkowe między małżonkami zostały uregulowane w ustawie z dnia 25 lutego 1964r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. Nr 9, poz. 59, z późn. zm.). Zgodnie z art. 31 § 1 tej ustawy, zdanie pierwsze, z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Natomiast stosownie do art. 46 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego w sprawach nieunormowanych w artykułach poprzedzających od chwili ustania wspólności ustawowej do majątku, który był nią objęty, jak również do podziału tego majątku, stosuje się odpowiednio przepisy o wspólności majątku spadkowego i o dziale spadku. Zgodnie z ogólną zasadą określoną w art. 43 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego oboje małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym.

Uwzględniając powyższe, za datę nabycia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego, które przypadło jednemu z małżonków w wyniku podziału majątku dorobkowego małżeńskiego, należy przyjąć datę jego nabycia w czasie trwania wspólności majątkowej pod warunkiem, że wartość otrzymanego przez daną osobę prawa do lokalu, w wyniku podziału tego majątku, mieści się w udziale, jaki tej osobie przysługuje w majątku dorobkowym małżeńskim. Jeżeli natomiast wartość otrzymanego przez małżonka prawa do lokalu przekracza jego udział w majątku dorobkowym małżeńskim, to wówczas za datę nabycia tej części prawa majątkowego, która przekracza udział małżonka w majątku dorobkowym małżeńskim, należy przyjąć dzień, w którym dokonano podziału majątku dorobkowego małżeńskiego.

W związku z powyższym, należy stwierdzić, iż w dniu 21 grudnia 1999r. Wnioskodawczyni nabyła udział w spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego, opisanego we wniosku, na zasadzie wspólności ustawowej i w tej części przychód uzyskany ze sprzedaży przedmiotowego prawa do lokalu mieszkalnego nie będzie podlegał opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, gdyż odpłatne zbycie nastąpiło po upływie 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym Pani M.Z. nabyła udział w tym prawie majątkowym.

Natomiast w dniu dokonania częściowego podziału majątku dorobkowego małżeńskiego, tj. 21 czerwca 2007r., Wnioskodawczyni nabyła udział w prawie do lokalu mieszkalnego, opisanego we wniosku, w części przekraczającej udział Wnioskodawczyni w majątku dorobkowym małżeńskim i w tej części przychód uzyskany z odpłatnego zbycia tego prawa będzie korzystał ze zwolnienia przedmiotowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 126 lit. c ustawy, ponieważ spełniony jest warunek 12-miesięcznego zameldowania na pobyt stały w przedmiotowym lokalu mieszkalnym przed datą zbycia. Podkreślenia wymaga, iż w powołanym przepisie nie określono daty, od której należy liczyć okres zameldowania, ani nie uzależniono tego okresu, a tym samym prawa do zwolnienia, od posiadania tytułu własności do lokalu mieszkalnego. W związku z tym aby podatnik mógł skorzystać z określonego w powołanym przepisie zwolnienia przedmiotowego, wystarczy, że wykaże, iż w zbywanym lokalu był zameldowany na pobyt stały przez okres nie krótszy niż 12 miesięcy przed datą zbycia i złożył stosowne oświadczenie we właściwym urzędzie skarbowym w terminie określonym w powołanych przepisach.

W świetle powyższego stanu faktycznego i prawnego należało, z urzędu, zmienić interpretację indywidualną wydaną przez Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach, gdyż stwierdzono jej nieprawidłowość polegającą na stwierdzeniu, że zameldowanie na pobyt stały przed dniem nabycia w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, pozostaje bez znaczenia dla zastosowania zwolnienia, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 126 ustawy.

Zmieniona interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania zmienianej interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem.

Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa, po uprzednim wezwaniu na piśmie Ministra Finansów – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu zmienionej interpretacji – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.).

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnosi się (w dwóch egzemplarzach) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi Ministra Finansów na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli Minister Finansów nie udzieli odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

Skargę wnosi się za pośrednictwem Ministra Finansów, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), na adres: ul. Świętokrzyska 12, 00-916 Warszawa.