Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 1061-IPTPP2.4512.615.2016.2.JS
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi
Data wydania: 2017-02-27
Teza: w zakresie obowiązku stosowania proporcji, o której mowa w art. 86 ust. 2a-2h ustawy oraz prawa do odliczenia podatku według proporcji ustalonej zgodnie z art. 90 ust. 1 i 2 ustawy
Słowa kluczowe: działalność-działalność gospodarcza; gmina; proporcja; współczynnik
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 15; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1-art. 86; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 2 -art. 90; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 2 -art. 90a; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 2 -art. 90b; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 2 -art. 90c

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r., poz. 201) oraz § 6 pkt 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U., poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi działający w imieniu Ministra Rozwoju i Finansów stwierdza, że stanowisko – przedstawione we wniosku z dnia 20 grudnia 2016 r. (data wpływu 23 grudnia 2016 r.), uzupełnionym pismem z dnia 8 lutego 2017 r. (data wpływu 14 lutego 2017 r.), o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie podatku naliczonego od wydatków poniesionych w ramach projektu pn.: „…” w części dotyczącej:

*   obowiązku stosowania proporcji, o której mowa w art. 86 ust. 2a-2h ustawy o VAT w odniesieniu do podatku naliczonego od wydatków poniesionych na budowę płatnego parkingu przy Centrum Komunikacyjnym, zakup i montaż automatów do sprzedaży biletów w autobusach komunikacji miejskiej, zakup i montaż autobusowych wewnętrznych tablic LCD „koralikowych” wizualizujących przebieg trasy danej linii, doposażenie autobusów w urządzenia systemu zapowiedzi głosowych, budowę/przebudowę pętli autobusowych, przystanków autobusowych i wiat przystankowych **– jest prawidłowe,**

*   obowiązku stosowania proporcji, o której mowa w art. 86 ust. 2a-2h ustawy o VAT w odniesieniu do podatku naliczonego od wydatków poniesionych na budowę Centrum Komunikacyjnego **– jest nieprawidłowe,**

*   prawa do odliczenia podatku według proporcji ustalonej zgodnie z art. 90 ust. 1 i 2 ustawy o VAT, w odniesieniu do podatku naliczonego od wydatków poniesionych na budowę Centrum Komunikacyjnego wraz z płatnym parkingiem, zakup i montaż automatów do sprzedaży biletów w autobusach komunikacji miejskiej, zakup i montaż autobusowych wewnętrznych tablic LCD „koralikowych” wizualizujących przebieg trasy danej linii, doposażenie autobusów w urządzenia systemu zapowiedzi głosowych, budowę/przebudowę pętli autobusowych, przystanków autobusowych i wiat przystankowych **– jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 20 grudnia 2016 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie obowiązku stosowania proporcji, o której mowa w art. 86 ust. 2a-2h ustawy o VAT oraz prawa do odliczenia podatku według proporcji ustalonej zgodnie z art. 90 ust. 1 i 2 ustawy o VAT, w odniesieniu do podatku naliczonego od wydatków poniesionych w ramach projektu pn.: „…”:

*   na budowę/przebudowę sieci kanalizacji deszczowej,

*   na budowę Centrum Komunikacyjnego wraz z płatnym parkingiem, zakup i montaż automatów do sprzedaży biletów w autobusach komunikacji miejskiej, zakup i montaż autobusowych wewnętrznych tablic LCD „koralikowych” wizualizujących przebieg trasy danej linii, doposażenie autobusów w urządzenia systemu zapowiedzi głosowych, budowę/przebudowę pętli autobusowych, przystanków autobusowych i wiat przystankowych,

*   w części dotyczącej wybudowanych/przebudowanych ulic, chodników, ścieżek rowerowych, sygnalizacji świetlnych, oświetleń ulicznych, sieci uzbrojenia, pasów zieleni, nasadzeń roślinności, elementów małej architektury.

Przedmiotowy wniosek został uzupełniony pismem z dnia 8 lutego 2017 r. o doprecyzowanie opisu sprawy, skorygowanie pytań nr 5 i 6 zadanych we wniosku oraz własnego stanowiska w zakresie ww. pytań nr 5 i 6 wniosku.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe (z uwzględnieniem uzupełnienia wniosku).

Gmina … jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku VAT. Gmina realizuje swoje zadania m.in. z zakresu budowy dróg publicznych wraz z infrastrukturą towarzyszącą oraz zarządzania komunikacją miejską, wykorzystując do tego swoje jednostki budżetowe, tj. Miejski Zarząd Dróg w … (dalej: MZD) oraz Zarząd Transportu Miejskiego (dalej: ZTM).

Obecnie jednostki budżetowe MZD i ZTM zarejestrowane są jako odrębni od Gminy czynni podatnicy podatku VAT. Od 1 stycznia 2017 r. Gmina i jej jednostki organizacyjne w tym MZD i ZTM będą rozliczać się jako jeden podatnik podatku VAT.

Miejski Zarząd Dróg w … utworzony został dnia 20.03.1997 r. uchwałą Nr … Rady Miejskiej w … i jest jednostką budżetową działającą na podstawie: ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2013 r., poz. 594, z późn. zm.), ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2013 r., poz. 260, z późn. zm.), ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r., poz. 1137, z późn. zm.), ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2013 r., poz. 885, z późn. zm.), ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2013 r., poz. 330, z późn. zm.), statutu Miejskiego Zarządu Dróg (MZD).

Nadzór nad działalnością Miejskiego Zarządu Dróg sprawuje Prezydent Miasta …, który zatwierdza roczny plan rzeczowo-finansowy MZD, przyjmuje kierunki działania, zatwierdza wewnętrzną strukturę i organizację MZD. Pracami MZD kieruje Dyrektor, który działa na podstawie pełnomocnictwa udzielonego przez Prezydenta Miasta ….

Do podstawowych zadań MZD należy pełnienie funkcji:

*   zarządcy dróg publicznych oraz dróg wewnętrznych stanowiących własność Gminy …, leżących w granicach administracyjnych miasta …,

*   zarządcy miejskiej sieci kanalizacji deszczowej i systemu odwodnienia miasta.

MZD, jako zarządca dróg uzyskuje przychody niepodlegające opodatkowaniu podatkiem VAT z tytułu wydawanych decyzji administracyjnych oraz pobierania opłat za parkowanie w strefie płatnego parkowania.

MZD, jako zarządca dróg uzyskuje przychody podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT z tytułu zawieranych umów cywilnoprawnych związanych z zarządzaniem drogami wewnętrznymi.

MZD, jako zarządca sieci kanalizacji deszczowej, uzyskuje przychody podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT z tytułu przyjmowania wód opadowych do sieci kanalizacji deszczowej na podstawie umów cywilnoprawnych zawieranych z podmiotami gospodarczymi, zlokalizowanymi przy tych sieciach.

Zarząd Transportu Miejskiego w … działa na podstawie ustawy o samorządzie gminnym, ustawy o publicznym transporcie zbiorowym, ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, uchwały Nr \`(...)\` Rady Miejskiej w … z 25 października 2007 r. w sprawia likwidacji zakładu budżetowego o nazwie Zarząd Transportu Miejskiego w … i utworzenia o tej nazwie jednostki budżetowej, jak również statutu jednostki budżetowej pod nazwą Zarząd Transportu Miejskiego w …, będącego załącznikiem do uchwały \`(...)\` Rady Miejskiej w … z dnia 25 października 2007 r.

Głównym przedmiotem działalności ZTM jest organizowanie komunikacji miejskiej. Szczegółowy zakres działalności ZTM, określony w Statucie, przedstawia się w sposób następujący:

*   zbieranie danych i prowadzenie analiz w zakresie potrzeb przewozowych,

*   planowanie, organizacja i koordynacja układu komunikacyjnego,

*   opracowywanie rozkładów jazdy,

*   sprzedaż biletów za usługi komunikacji miejskiej, prowadzenie spraw związanych z dystrybucją biletów,

*   kontrola biletów i uprawnień do przejazdów bezpłatnych oraz pobieranie opłat dodatkowych,

*   egzekucja należności z tytułu przewozu osób lub bagażu oraz opłat dodatkowych związanych z przewozem osób, zwierząt lub bagażu,

*   promocja sprzedaży usług komunikacji miejskiej,

*   badanie efektywności ekonomicznej funkcjonowania poszczególnych linii komunikacyjnych,

*   przetargowe zawieranie umów z przewoźnikami na świadczenie usług przewozowych,

*   kontrola realizacji umów pod względem ilościowym i jakościowym,

*   realizacja płatności za świadczone usługi przewozowe,

*   opracowywanie projektów systemów taryfowych oraz realizacja polityki taryfowej,

*   przygotowanie i udostępnianie informacji o funkcjonowaniu komunikacji miejskiej,

*   prowadzenie badań w zakresie wymagań stawianych komunikacji miejskiej oraz stopnia ich realizacji,

*   inicjowanie przedsięwzięć inwestycyjnych związanych z rozwojem komunikacji miejskiej,

*   realizowanie zadań inwestycyjnych w zakresie zakupów inwestycyjnych związanych z komunikacją miejską,

*   zarządzanie dworcem autobusowym i mini dworcami autobusowymi.

ZTM realizuje swoje zadania ze środków finansowych zatwierdzonych uchwałą budżetową i przekazywanych z budżetu Gminy na wyodrębniony rachunek ZTM do wysokości planu finansowego. Niezależnie od powyższego, ZTM uzyskuje przychody w związku z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Z tytułu czynności wykonywanych w ramach prowadzonej działalności gospodarczej osiągane są przychody podlegające opodatkowaniu VAT, takie jak:

*   przychody ze sprzedaży biletów jednorazowych, przychody ze sprzedaży biletów okresowych, oraz

*   przychody za wydanie duplikatu … Karty Miejskiej, przychody za rozklejanie rozkładów, przychody z tytuły najmu powierzchni dworca autobusowego, przychody z tytułu parkowania na dworcu autobusowym, sprzedaż składników majątku.

Do pozostałych przychodów generowanych przez ZTM zaliczyć należy opłaty za wydanie zaświadczenia przewoźnikowi, opłaty za zatrzymywanie się na dworcu autobusowym, opłaty dodatkowe za jazdę bez ważnego biletu, odsetki (za nieterminową zapłatę należności), odszkodowania za kolizje autobusowe z towarzystw ubezpieczeniowych, kary umowne. Wyżej wymienione pozostałe przychody są bezwzględnie i integralnie związane z prowadzoną przez ZTM działalnością gospodarczą, niemniej nie podlegają opodatkowaniu VAT.

Podsumowując, ZTM w ramach prowadzonej działalności gospodarczej wykonuje zarówno czynności opodatkowane VAT, jak również czynności niepodlegające opodatkowaniu tym podatkiem.

Gmina planuje realizację projektu: „…”, przy współfinansowaniu środkami z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu Operacyjnego Polska Wschodnia 2014-2020. Realizacja projektu należy do zadań własnych Gminy. Projekt zakłada realizację 9 odrębnych zadań inwestycyjnych:

1.  Wdrożenie inteligentnego systemu transportowego (ITS) wraz z budową niezbędnej infrastruktury.
2.  Zakup i montaż automatów do sprzedaży biletów w autobusach komunikacji miejskiej.
3.  Zakup i montaż wewnętrznych tablic LCD „koralikowych” wizualizujących przebieg trasy danej linii.
4.  Doposażenie autobusów w urządzenia systemu zapowiedzi głosowych.
5.  Budowa przedłużenia ul. … w … w kierunku skrzyżowania ulic: ….
6.  Budowa drogi gminnej na os. …na odcinku od ul. … do ul. … wraz z budową nowej pętli autobusowej.
7.  Budowa pętli autobusowej przy ul. … wraz z rozbudową ul. … od ul. … do granicy miasta.
8.  Budowa Centrum Komunikacyjnego wraz z Systemem Informacji dla Pasażerów (przebudowa, rozbudowa i modernizacja istniejącego zespołu dworca autobusowego przy ul. …).
9.  Poprawa dostępności komunikacyjnej Uniwersytetu … poprzez rozbudowę ul. … i ul. … wraz z rozbudową skrzyżowania al. … z al. ….

W imieniu Gminy podmiotami upoważnionymi do realizacji projektu, ponoszenia wydatków oraz zarządzania infrastrukturą wytworzoną w ramach projektu będzie dla zadań 2, 3, 4, 8 Zarząd Transportu Miejskiego, natomiast dla zadań 1, 5, 6, 7, 9 Miejski Zarząd Dróg w ….

Wydatki związane z realizacją poszczególnych zadań będą ponoszone na podstawie faktur VAT wystawianych na Gminę … (adres i NIP) jako nabywcę towaru/usługi, natomiast odbiorcą faktur będą jednostki budżetowe upoważnione przez Beneficjenta do ponoszenia wydatków, tj. Zarząd Transportu Miejskiego i Miejski Zarząd Dróg (adres jednostki).

Zadanie 1 polega na wdrożeniu inteligentnego systemu transportowego (ITS) wraz z budową niezbędnej infrastruktury poprzez m.in.: uruchomienie centrum sterowania ruchem, wprowadzenie priorytetów dla komunikacji publicznej, budowę i przebudowę infrastruktury drogowej i technicznej, budowę infrastruktury wspomagającej sterowanie ruchem w mieście i zbierającej informacje o ruchu w mieście, stworzenie platformy zbierającej informacje o ruchu i podróżach na temat miasta wraz z możliwością modelowania ruchu na bazie zbieranych danych. Wydatki związane z realizacją zadania będą ponoszone na podstawie faktur VAT wystawianych na Gminę \`(...)\` (adres i NIP) jako nabywcę towaru/usługi, natomiast odbiorcą faktur będzie Miejski Zarząd Dróg (adres jednostki). Wydatki związane z zakupem towarów/usług w całości nie będą wykorzystane do wykonywania przez Gminę działalności gospodarczej.

Zadanie 2 przewiduje zakup i montaż automatów do sprzedaży papierowych biletów komunikacji miejskiej. Nabyte towary i usługi będą zatem w całości wykorzystywane do celów wykonywanej przez Gminę działalności gospodarczej (sprzedaż biletów komunikacji miejskiej). Wydatki związane z realizacją zadania będą ponoszone na podstawie faktur VAT wystawianych na Gminę … (adres i NIP) jako nabywcę towaru/usługi, natomiast odbiorcą faktur będzie Zarząd Transportu Miejskiego (adres jednostki).

Zadanie 3 przewiduje zakup autobusowych wewnętrznych tablic informacyjnych LCD „koralikowych”, które będą służyć celom świadczenia usług komunikacji publicznej. Wydatki, które będą ponoszone na podstawie faktur VAT wystawianych na Gminę … (adres i NIP) jako nabywcę towaru/usługi, natomiast odbiorcą faktur będzie Zarząd Transportu Miejskiego (adres jednostki), w całości wykorzystywane będą do celów wykonywanej przez Gminę działalności gospodarczej (sprzedaż biletów komunikacji miejskiej).

Zadanie 4 przewiduje doposażenie autobusów komunikacji miejskiej w urządzenia systemu zapowiedzi głosowych, które będą służyć celom świadczenia usług komunikacji publicznej. Nabyte towary i usługi będą zatem w całości wykorzystywane do celów wykonywanej działalności gospodarczej (sprzedaż biletów komunikacji miejskiej), a wydatki będą ponoszone na podstawie faktur VAT wystawianych na Gminę … (adres i NIP) jako nabywcę towaru/usługi, natomiast odbiorcą faktur będzie Zarząd Transportu Miejskiego (adres jednostki).

W ramach zadania 5 planowana jest budowa przedłużenia ul. … w kierunku ulic: …. Ponadto zakres zadania obejmował będzie budowę zatok autobusowych, chodników i ścieżek rowerowych, budowę oświetlenia ulicznego, budowę systemu odwodnienia, przebudowę kolidującej infrastruktury technicznej. Wydatki związane z realizacją zadania będą ponoszone na podstawie faktur VAT wystawianych na Gminę … (adres i NIP) jako nabywcę towaru/usługi, natomiast odbiorcą faktur będzie Zarząd Transportu Miejskiego (adres jednostki). Przy ul. \`(...)\` mają swoje siedziby podmioty, które prowadzą działalność gospodarczą. Od podmiotów tych będą uzyskiwane przychody z tytułu przyjmowania wód opadowych do wybudowanej/przebudowanej sieci kanalizacji deszczowej. Sprzedaż dokumentowana będzie fakturami VAT, wystawianymi na te podmioty na podstawie umów o charakterze cywilnoprawnym. Sprzedawcą będzie Gmina \`(...)\`(adres i NIP), natomiast wystawcą faktury będzie Miejski Zarząd Dróg (adres jednostki i numer rachunku bankowego jednostki). Zatem towary i usługi nabyte w związku z budową/przebudową sieci kanalizacji deszczowej będą wykorzystywane do celów działalności gospodarczej – przyjmowanie wód opadowych do sieci kanalizacji deszczowej od znajdujących się tam podmiotów gospodarczych na podstawie umów cywilnoprawnych – oraz do działalności statutowej Miejskiego Zarządu Dróg, tj. odwodnienia ulic i placów na terenie Miasta …. W ramach inwestycji budowane/przebudowywane będą również przystanki autobusowe i wiaty przystankowe. Wydatki na towary i usługi nabyte w związku z budową przystanków autobusowych i wiat przystankowych będą w całości wykorzystywane do celów wykonywanej przez Gminą działalności gospodarczej (sprzedaż biletów komunikacji miejskiej). Pozostałe elementy zadania wybudowane/przebudowane w wyniku jego realizacji nie będą dokumentujące zakupy towarów i usług oddzielnie na prace związane z komunikacją publiczną (przystanki autobusowe i wiaty przystankowe), oddzielnie na prace związane z kanalizacją deszczową oraz oddzielnie na pozostały zakres robót. Faktury będą wystawiane na podstawie kosztorysów oraz tabel elementów rozliczeniowych.

Zadanie 6 polega na budowie drogi gminnej na os. …. W zakres inwestycji wchodzi ponadto m.in. budowa pętli autobusowej, chodników, zatok autobusowych, kanalizacji deszczowej, budowa kanałów technologicznych, oświetlenia ulicznego, przebudowa kolidującej infrastruktury technicznej. Wydatki związane z realizacją zadania będą ponoszone na podstawie faktur VAT wystawianych na Gminę … (adres i NIP) jako nabywcę towaru/usługi, natomiast odbiorcą faktur będzie Miejski Zarząd Dróg (adres jednostki). Budowa nowej drogi umożliwi otwarcie nowych terenów pod budownictwo mieszkaniowe, jak i inwestycyjne. Z tytułu przyjmowania wód opadowych do wybudowanej kanalizacji deszczowej będą pobierane opłaty od zlokalizowanych tam podmiotów. Sprzedaż dokumentowana będzie fakturami VAT, wystawianymi na podstawie umów o charakterze cywilnoprawnym. Sprzedawcą będzie Gmina … (adres i NIP), natomiast wystawcą faktury będzie Miejski Zarząd Dróg (adres jednostki i numer rachunku bankowego jednostki). Zatem towary i usługi nabyte w związku z budową/przebudową sieci kanalizacji deszczowej będą wykorzystywane do celów działalności gospodarczej – przyjmowanie wód opadowych do sieci kanalizacji deszczowej od znajdujących się tam podmiotów gospodarczych na podstawie umów cywilnoprawnych – oraz do działalności statutowej Miejskiego Zarządu Dróg, tj. odwodnienia ulic i placów na terenie Miasta …. Wydatki na towary i usługi nabyte w związku z budową pętli autobusowej, przystanków autobusowych i wiat przystankowych będą w całości wykorzystywane do celów wykonywanej przez Gminę działalności gospodarczej (sprzedaż biletów komunikacji miejskiej). Pozostałe elementy zadania wybudowane w wyniku jego realizacji nie będą wykorzystywane do wykonywania przez Gminę działalności gospodarczej. Inwestycja będzie realizowana w taki sposób, że będą wystawiane faktury VAT dokumentujące zakupy towarów i usług oddzielnie na prace związane z kanalizacją deszczową oraz oddzielnie na pozostały zakres robót. Faktury będą wystawiane na podstawie kosztorysów oraz tabel elementów rozliczeniowych.

Zadanie 7 przewiduje budowę pętli autobusowej wraz z rozbudową jezdni ul. …, budowę chodników i ścieżek rowerowych, budowę systemu odwodnienia, oświetlenia ulicznego, przebudowę/rozbudowę istniejących skrzyżowań. Wydatki związane z realizacją zadania będą ponoszone na podstawie faktur VAT wystawianych na Gminę … (adres i NIP) jako nabywcę towaru/usługi, natomiast odbiorcą faktur będzie Miejski Zarząd Dróg (adres jednostki). W sąsiedztwie inwestycji mają swoje siedziby podmioty, które prowadzą działalność gospodarczą. Od podmiotów tych będą uzyskiwane przychody z tytułu przyjmowania wód opadowych do wybudowanej/przebudowanej sieci kanalizacji deszczowej. Sprzedaż dokumentowana będzie fakturami VAT, wystawianymi na te podmioty na podstawie umów o charakterze cywilnoprawnym. Sprzedawcą będzie Gmina (adres i NIP), natomiast wystawcą faktury będzie Miejski Zarząd Dróg (adres jednostki i numer rachunku bankowego jednostki). Zatem towary i usługi nabyte w związku z budową/przebudową sieci kanalizacji deszczowej będą wykorzystywane do celów działalności gospodarczej – przyjmowanie wód opadowych do sieci kanalizacji deszczowej od znajdujących się tam podmiotów gospodarczych na podstawie umów cywilnoprawnych – oraz do działalności statutowej Miejskiego Zarządu Dróg, tj. odwodnienia ulic i placów na terenie Miasta …. W ramach inwestycji budowane/przebudowywane będą również przystanki autobusowe, wiaty przystankowe i pętla autobusowa. Wydatki na towary i usługi nabyte w związku z budową przystanków autobusowych, wiat przystankowych i pętli autobusowej będą w całości wykorzystywane do celów wykonywanej przez Gminę działalności gospodarczej (sprzedaż biletów komunikacji miejskiej). Pozostałe elementy zadania wybudowane/przebudowane w wyniku jego realizacji nie będą wykorzystywane do wykonywania przez Gminę działalności gospodarczej. Inwestycja będzie realizowana i rozliczana w taki sposób, że będą wystawiane faktury VAT dokumentujące zakupy towarów i usług oddzielnie na prace związane z komunikacją publiczną (przystanki autobusowe, wiaty przystankowe i pętla autobusowa), oddzielnie na prace związane z kanalizacją deszczową oraz oddzielnie na pozostały zakres robót. Faktury będą wystawiane na podstawie kosztorysów oraz tabel elementów rozliczeniowych.

Zadanie 8 przewiduje budowę Centrum Komunikacyjnego wraz z Systemem Informacji dla Pasażerów na bazie dworca PKS, który pełnić będzie rolę elementu integrującego sieć komunikacyjną regionu i komunikację miejską …. W Centrum Komunikacyjnym niezbędne będą m.in.: kasy, wydzielone poczekalnie, rozwiązania i urządzenia zapewniające dostępność osobom niepełnosprawnym, systemy monitoringu i kierowania ruchem, nowoczesne systemy informacji wizualnej i dźwiękowej dla pasażerów, rozwiązania komunikacyjne umożliwiające korzystanie z Centrum różnego rodzaju pojazdom (od samochodów osobowych po autobusy wysokopokładowe i wielkopojemne autobusy miejskie), duży parking dla samochodów prywatnych. Właścicielem powstałej w ramach inwestycji infrastruktury będzie Beneficjent – Gmina …. Wydatki związane z realizacją zadania będą ponoszone na podstawie faktur VAT wystawianych na Gminę … (adres i NIP) jako nabywcę towaru/usługi, natomiast odbiorcą faktur będzie Zarząd Transportu Miejskiego (adres jednostki). Z tytułu korzystania z Centrum Komunikacyjnego przez przewoźników autobusowych, wynajmu powierzchni handlowej oraz parkowania na wybudowanym parkingu uzyskiwane będą przychody opodatkowane podatkiem VAT. Wydatki na towary i usługi związane z budową Centrum Komunikacyjnego będą w całości wykorzystane do celów wykonywanej przez Gminę działalności gospodarczej.

Zadanie 9 polegało będzie na rozbudowie ul. …, rozbudowie skrzyżowań ulic, wchodzących w zakres inwestycji, przebudowie jezdni, chodników, zjazdów, zatok autobusowych i wiat przystankowych, budowie ścieżek rowerowych, przebudowie oświetlenia ulicznego, kanalizacji deszczowej i infrastruktury podziemnej w niezbędnym zakresie. Wydatki związane z realizacją zadania będą ponoszone na podstawie faktur VAT wystawianych na Gminę … (adres i NIP) jako nabywcę towaru/usługi, natomiast odbiorcą faktur będzie Miejski Zarząd Dróg (adres jednostki). Na terenach przyległych do inwestycji znajdują się budynki mieszkalne oraz mają swoje siedziby podmioty, które prowadzą działalność gospodarczą. Od podmiotów tych będą uzyskiwane przychody z tytułu przyjmowania wód opadowych do wybudowanej/przebudowanej sieci kanalizacji deszczowej. Sprzedaż dokumentowana będzie fakturami VAT, wystawianymi na te podmioty na podstawie umów o charakterze cywilnoprawnym. Sprzedawcą będzie Gmina … (adres i NIP), natomiast wystawcą faktury będzie Miejski Zarząd Dróg (adres jednostki i numer rachunku bankowego jednostki). Zatem towary i usługi nabyte w związku z przebudową sieci kanalizacji deszczowej będą wykorzystywane do celów działalności gospodarczej – przyjmowanie wód opadowych do sieci kanalizacji deszczowej od znajdujących się tam podmiotów gospodarczych na podstawie umów cywilnoprawnych – oraz do działalności statutowej Miejskiego Zarządu Dróg, tj. odwodnienia ulic i placów na terenie Miasta …. W ramach inwestycji budowane/przebudowywane będą również przystanki autobusowe i wiaty przystankowe, których wydatki będą w całości wykorzystywane do działalności gospodarczej (sprzedaż biletów komunikacji miejskiej). Pozostałe elementy zadania wybudowane/przebudowane w wyniku jego realizacji nie będą wykorzystywane do wykonywania przez Gminę działalności gospodarczej. Inwestycja będzie realizowana i rozliczana w taki sposób, że będą wystawiane faktury VAT dokumentujące zakupy towarów i usług oddzielnie na prace związane z komunikacją publiczną (przystanki autobusowe, wiaty przystankowe), oddzielnie na prace związane z kanalizacją deszczową oraz oddzielnie na pozostały zakres robót. Faktury będą wystawiana na podstawie kosztorysów oraz tabel elementów rozliczeniowych.

Nabyte w ramach projektu towary i usługi oraz wytworzona infrastruktura będą stanowić własność Gminy ….

Efekty projektu w zakresie budowy Centrum Komunikacyjnego wraz z płatnym parkingiem, zakupu i montażu automatów do sprzedaży biletów w autobusach komunikacji miejskiej, zakupu i montażu wewnętrznych tablic LCD „koralikowych” wizualizujących przebieg trasy danej linii, doposażenia autobusów w urządzenia systemu zapowiedzi głosowych, budowy/przebudowy pętli autobusowej, przystanków autobusowych i wiat przystankowych będą w całości związane z prowadzoną działalnością gospodarczą i będą wykorzystywane do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług (sprzedaż biletów komunikacji miejskiej) oraz czynności niepodlegających opodatkowaniu tym podatkiem, ale bezwzględnie związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą.

Efekty projektu w zakresie budowy/przebudowy kanalizacji deszczowej związane będą z prowadzoną działalnością gospodarczą (będą wykorzystywane do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług na podstawie zawartych z podmiotami gospodarczymi umów cywilnoprawnych na odprowadzanie wód opadowych do miejskiej sieci kanalizacji deszczowej) oraz działalnością statutową MZD (odprowadzanie wód opadowych z ulic i placów do miejskiej sieci kanalizacji deszczowej).

Pozostałe efekty projektu (wybudowane/przebudowane ulice, chodniki, ścieżki rowerowe, sygnalizacje świetlne, oświetlenie uliczne, sieci uzbrojenia, pasy zieleni, nasadzenia roślinności, elementy małej architektury) związane będą z działalnością statutową MZD, tj. pełnieniem funkcji zarządcy dróg publicznych oraz dróg wewnętrznych stanowiących własność Gminy, leżących w granicach administracyjnych miasta … i będą wykorzystywane do czynności niepodlegających opodatkowaniu podatkiem VAT.

W ramach realizacji projektu nie wystąpi sytuacja, w której wytworzona infrastruktura będzie zarazem wykorzystywana do czynności opodatkowanych i zwolnionych.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania.

Mając na uwadze powyższe w odniesieniu do planowanego projektu „…”:

1.  Czy Gmina zobowiązana będzie do stosowania proporcji, o której mowa w art. 86 ust. 2a-2h ustawy o VAT w odniesieniu do podatku VAT naliczonego od wydatków poniesionych na budowę Centrum Komunikacyjnego wraz z płatnym parkingiem, zakup i montaż automatów do sprzedaży biletów w autobusach komunikacji miejskiej, zakup i montaż autobusowych wewnętrznych tablic LCD „koralikowych” wizualizujących przebieg trasy danej linii, doposażenie autobusów w urządzenia systemu zapowiedzi głosowych, budowę/przebudowę pętli autobusowych, przystanków autobusowych i wiat przystankowych (oznaczone jako pytanie nr 3 we wniosku ORD-IN)?
2.  Czy Gmina będzie zobowiązana do odliczenia podatku częściowo według proporcji ustalonej zgodnie z art. 90 ust. 1 i 2 ustawy o VAT w odniesieniu do podatku VAT naliczonego od wydatków poniesionych na budowę Centrum Komunikacyjnego wraz z płatnym parkingiem, zakup i montaż automatów do sprzedaży biletów w autobusach komunikacji miejskiej, zakup i montaż wewnętrznych tablic LCD „koralikowych” wizualizujących przebieg trasy danej linii, doposażenie autobusów w urządzenia systemu zapowiedzi głosowych, budowę/przebudowę pętli autobusowej, przystanków autobusowych i wiat przystankowych (oznaczone jako pytanie nr 4 we wniosku ORD-IN)?

Zdaniem Wnioskodawcy:

Ad. 1 (Ad. 3 we wniosku ORD-IN)

Gmina nie będzie zobowiązana do stosowania proporcji, o której mowa w art. 86 ust. 2a-2h ustawy o VAT w odniesieniu do podatku VAT naliczonego od wydatków poniesionych na budowę Centrum Komunikacyjnego wraz z płatnym parkingiem, zakup i montaż automatów do sprzedaży biletów w autobusach komunikacji miejskiej, zakup i montaż autobusowych wewnętrznych tablic LCD „koralikowych” wizualizujących przebieg trasy danej linii, doposażenie autobusów w urządzenia systemu zapowiedzi głosowych, budowę/przebudowę pętli autobusowych, przystanków autobusowych i wiat przystankowych, ponieważ efekty projektu w tym zakresie nie będą wykorzystywane do innych celów niż działalność gospodarcza.

Ad. 2 (Ad. 4 we wniosku ORD-IN)

Gmina nie będzie zobowiązana do odliczenia podatku częściowo według proporcji ustalonej zgodnie z art. 90 ust. 1 i 2 ustawy o VAT w odniesieniu do podatku VAT naliczonego od wydatków poniesionych na budowę Centrum Komunikacyjnego wraz z płatnym parkingiem, zakup i montaż automatów do sprzedaży biletów w autobusach komunikacji miejskiej, zakup i montaż autobusowych wewnętrznych tablic LCD „koralikowych” wizualizujących przebieg trasy danej linii, doposażenie autobusów w urządzenia systemu zapowiedzi głosowych, budowę/przebudowę pętli autobusowych, przystanków autobusowych i wiat przystankowych, ponieważ towary i usługi nabyte w związku z realizacją tego zakresu nie będą wykorzystywane do wykonywania czynności, w związku z którymi nie przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego w zakresie podatku naliczonego od wydatków poniesionych w ramach projektu pn.: „…” w części dotyczącej:

*   obowiązku stosowania proporcji, o której mowa w art. 86 ust. 2a-2h ustawy o VAT w odniesieniu do podatku naliczonego od wydatków poniesionych na budowę płatnego parkingu przy Centrum Komunikacyjnym, zakup i montaż automatów do sprzedaży biletów w autobusach komunikacji miejskiej, zakup i montaż autobusowych wewnętrznych tablic LCD „koralikowych” wizualizujących przebieg trasy danej linii, doposażenie autobusów w urządzenia systemu zapowiedzi głosowych, budowę/przebudowę pętli autobusowych, przystanków autobusowych i wiat przystankowych **– jest prawidłowe,**

*   obowiązku stosowania proporcji, o której mowa w art. 86 ust. 2a-2h ustawy o VAT w odniesieniu do podatku naliczonego od wydatków poniesionych na budowę Centrum Komunikacyjnego **– jest nieprawidłowe,**

*   prawa do odliczenia podatku według proporcji ustalonej zgodnie z art. 90 ust. 1 i 2 ustawy o VAT, w odniesieniu do podatku naliczonego od wydatków poniesionych na budowę Centrum Komunikacyjnego wraz z płatnym parkingiem, zakup i montaż automatów do sprzedaży biletów w autobusach komunikacji miejskiej, zakup i montaż autobusowych wewnętrznych tablic LCD „koralikowych” wizualizujących przebieg trasy danej linii, doposażenie autobusów w urządzenia systemu zapowiedzi głosowych, budowę/przebudowę pętli autobusowych, przystanków autobusowych i wiat przystankowych **– jest nieprawidłowe.**

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2016 r., poz. 710, z późn. zm.), zwanej dalej „ustawą”, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

W myśl art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy, kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.

Z powyższego wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).

Odliczyć zatem można w całości podatek naliczony, który jest związany z transakcjami opodatkowanymi podatnika. Wskazana zasada wyłącza tym samym możliwość dokonywania odliczeń podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są w ogóle wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku lub niepodlegających opodatkowaniu VAT.

Podatnik w celu odliczenia podatku naliczonego, w pierwszej kolejności ma obowiązek odrębnego określenia, z jakim rodzajem działalności będzie związany podatek wynikający z otrzymanych faktur zakupu, czyli dokonania tzw. bezpośredniej alokacji. Jeżeli takie wyodrębnienie jest możliwe, podatnikowi przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości przy nabyciu towarów i usług związanych ze sprzedażą opodatkowaną.

Natomiast na mocy art. 86 ust. 2a ustawy, w przypadku nabycia towarów i usług wykorzystywanych zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza, z wyjątkiem celów osobistych, do których ma zastosowanie art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2, oraz celów, o których mowa w art. 8 ust. 5 – w przypadku, o którym mowa w tym przepisie, gdy przypisanie tych towarów i usług w całości do działalności gospodarczej podatnika nie jest możliwe, kwotę podatku naliczonego, o której mowa w ust. 2, oblicza się zgodnie ze sposobem określenia zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej, zwanym dalej „sposobem określenia proporcji”. Sposób określenia proporcji powinien najbardziej odpowiadać specyfice wykonywanej przez podatnika działalności i dokonywanych przez niego nabyć.

Stosownie do treści art. 86 ust. 2b ustawy, sposób określenia proporcji najbardziej odpowiada specyfice wykonywanej przez podatnika działalności i dokonywanych przez niego nabyć, jeżeli:

1.  zapewnia dokonanie obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wyłącznie w odniesieniu do części kwoty podatku naliczonego proporcjonalnie przypadającej na wykonywane w ramach działalności gospodarczej czynności opodatkowane oraz
2.  obiektywnie odzwierciedla część wydatków przypadającą odpowiednio na działalność gospodarczą oraz na cele inne niż działalność gospodarcza, z wyjątkiem celów osobistych, do których ma zastosowanie art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2, oraz celów, o których mowa w art. 8 ust. 5 - w przypadku, o którym mowa w tym przepisie, gdy przypisanie tych wydatków w całości do działalności gospodarczej nie jest możliwe.

Zgodnie ust. 2c analizowanego artykułu, przy wyborze sposobu określenia proporcji można wykorzystać w szczególności następujące dane:

1.  średnioroczną liczbę osób wykonujących wyłącznie prace związane z działalnością gospodarczą w ogólnej średniorocznej liczbie osób wykonujących prace w ramach działalności gospodarczej i poza tą działalnością;
2.  średnioroczną liczbę godzin roboczych przeznaczonych na prace związane z działalnością gospodarczą w ogólnej średniorocznej liczbie godzin roboczych przeznaczonych na prace związane z działalnością gospodarczą i poza tą działalnością;
3.  roczny obrót z działalności gospodarczej w rocznym obrocie podatnika z działalności gospodarczej powiększonym o otrzymane przychody z innej działalności, w tym wartość dotacji, subwencji i innych dopłat o podobnym charakterze, otrzymanych na sfinansowanie wykonywanej przez tego podatnika działalności innej niż gospodarcza;
4.  średnioroczną powierzchnię wykorzystywaną do działalności gospodarczej w ogólnej średniorocznej powierzchni wykorzystywanej do działalności gospodarczej i poza tą działalnością.

W celu obliczenia kwoty podatku naliczonego w przypadku, o którym mowa w ust. 2a, przyjmuje się dane za poprzedni rok podatkowy (art. 86 ust. 2d ustawy).

Na mocy art. 86 ust. 2e ustawy, podatnik rozpoczynający w danym roku podatkowym wykonywanie działalności gospodarczej i działalności innej niż działalność gospodarcza, w celu obliczenia kwoty podatku naliczonego w przypadku, o którym mowa w ust. 2a, przyjmuje dane wyliczone szacunkowo, według prognozy uzgodnionej z naczelnikiem urzędu skarbowego w formie protokołu.

Zgodnie z art. 86 ust. 2f ustawy, przepis ust. 2e stosuje się również, gdy podatnik uzna, że w odniesieniu do wykonywanej przez niego działalności i dokonywanych przez niego nabyć dane za poprzedni rok podatkowy byłyby niereprezentatywne.

Proporcję określa się procentowo w stosunku rocznym. Proporcję tę zaokrągla się w górę do najbliższej liczby całkowitej. Przepisy art. 90 ust. 5, 6, 9a i 10 stosuje się odpowiednio (art. 86 ust. 2g ustawy).

Zgodnie z art. 86 ust. 2h ustawy, w przypadku gdy podatnik, dla którego sposób określenia proporcji wskazują przepisy wydane na podstawie ust. 22, uzna, że wskazany zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie ust. 22 sposób określenia proporcji nie będzie najbardziej odpowiadać specyfice wykonywanej przez niego działalności i dokonywanych przez niego nabyć, może zastosować inny bardziej reprezentatywny sposób określenia proporcji.

Powołany wyżej art. 86 ust. 2a ustawy, wprost określa, co stanowi kwotę podatku naliczonego w przypadku nabycia towarów i usług, wykorzystywanych zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych. Cele prowadzonej działalności gospodarczej należy rozpatrywać w kontekście definicji działalności gospodarczej, określonej w art. 15 ust. 2 i 3 ustawy. W związku z prowadzeniem działalności gospodarczej u podatnika mogą wystąpić działania czy sytuacje, które nie generują opodatkowania VAT. „Towarzyszą” one działalności gospodarczej i nie stanowią obok niej odrębnego przedmiotu działalności podatnika. Nie podlegają one opodatkowaniu VAT, jednakże ich występowanie nie oznacza, że u podatnika występują czynności wykonywane poza działalnością gospodarczą. Za czynności zrównane z czynnościami wykonywanymi w ramach działalności gospodarczej uznaje się także nieodpłatną dostawę towarów lub nieodpłatne świadczenie usług na cele osobiste, w przypadkach o których mowa w art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2 ustawy. Uzasadnia to fakt, że chociaż czynności te z definicji nie mają związku z działalnością gospodarczą, w przypadkach określonych w tych przepisach następuje obowiązek naliczenia VAT. Natomiast przez cele inne, rozumie się sferę działalności danego podmiotu niebędącą działalnością gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 i 3 ustawy (przykładowo działalność podmiotu w charakterze organu władzy czy nieodpłatną działalność statutową).

Należy zatem zauważyć, że w przypadku wykonywania w ramach działalności gospodarczej czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług oraz zwolnionych z opodatkowania tym podatkiem, należy mieć na uwadze uregulowania zawarte w art. 90 ustawy. Powyższe przepisy stanowią uzupełnienie regulacji art. 86 ustawy.

Zgodnie z art. 90 ust. 1 ustawy, w stosunku do towarów i usług, które są wykorzystywane przez podatnika do wykonywania czynności, w związku z którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, jak i czynności, w związku z którymi takie prawo nie przysługuje, podatnik jest obowiązany do odrębnego określenia kwot podatku naliczonego związanych z czynnościami, w stosunku do których podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego.

Jeżeli nie jest możliwe wyodrębnienie całości lub części kwot, o których mowa w ust. 1, to – na mocy art. 90 ust. 2 ustawy – podatnik może pomniejszyć kwotę podatku należnego o taką część kwoty podatku naliczonego, którą można proporcjonalnie przypisać czynnościom, w stosunku do których podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, z zastrzeżeniem ust. 10.

Na podstawie art. 90 ust. 3 ustawy, proporcję, o której mowa w cyt. wyżej ust. 2, ustala się jako udział rocznego obrotu z tytułu czynności, w związku z którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, w całkowitym obrocie uzyskanym z tytułu czynności, w związku z którymi podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, oraz czynności, w związku z którymi podatnikowi nie przysługuje takie prawo.

Przepis art. 90 ust. 4 ustawy stanowi, że proporcję, o której mowa w ust. 3, określa się procentowo w stosunku rocznym na podstawie obrotu osiągniętego w roku poprzedzającym rok podatkowy, w odniesieniu do którego jest ustalana proporcja. Proporcję tę zaokrągla się w górę do najbliższej liczby całkowitej.

Stosownie do art. 90 ust. 10 ustawy, w przypadku gdy proporcja określona zgodnie z ust. 2–8:

1.  przekroczyła 98% oraz kwota podatku naliczonego niepodlegająca odliczeniu, wynikająca z zastosowania tej proporcji, w skali roku, była mniejsza niż 500 zł – podatnik ma prawo uznać, że proporcja ta wynosi 100%;
2.  nie przekroczyła 2% – podatnik ma prawo uznać, że proporcja ta wynosi 0%.

Analiza powołanych wyżej przepisów wskazuje zatem, że na podstawie art. 90 ust. 1 ustawy, występuje obowiązek wyodrębnienia podatku naliczonego związanego z czynnościami, w stosunku do których przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego oraz kwot podatku naliczonego związanego z czynnościami, w związku z którymi takie prawo nie przysługuje.

Należy jednak podkreślić, że przepisy dotyczące zasad odliczania częściowego, zawarte w art. 90 ustawy, znajdują zastosowanie wyłącznie w odniesieniu do czynności wykonywanych w ramach działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy. A zatem dotyczą czynności podlegających opodatkowaniu (opodatkowanych i zwolnionych).

Na zakres prawa do odliczeń w sposób bezpośredni wpływa również pojmowanie statusu danego podmiotu jako podatnika podatku od towarów i usług wykonującego czynności opodatkowane. Tylko podatnik w rozumieniu art. 15 ustawy, ma prawo do odliczenia podatku naliczonego. Co do zasady status podatnika związany jest z prowadzeniem przez dany podmiot działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy.

W myśl art. 15 ust. 1 ustawy, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Działalność gospodarcza, na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy, obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Należy zauważyć, że zgodnie z art. 15 ust. 6 ustawy, nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Oznacza to, że organ będzie uznany za podatnika podatku od towarów i usług w dwóch przypadkach, tj. gdy wykonuje czynności inne niż te, które mieszczą się w ramach jego zadań oraz, gdy wykonuje czynności mieszczące się w ramach jego zadań, ale czyni to na podstawie umów cywilnoprawnych.

Z powołanych wyżej przepisów wynika, że jednostki samorządu terytorialnego są podatnikami podatku od towarów i usług jedynie w zakresie wszelkich czynności, które mają charakter cywilnoprawny, tzn. są przez nie realizowane na podstawie umów cywilnoprawnych. Będą to zatem wszystkie realizowane przez te jednostki (urzędy) czynności w sferze ich aktywności cywilnoprawnej, np. czynności sprzedaży, zamiany (nieruchomości i ruchomości), wynajmu, dzierżawy itp., umów prawa cywilnego (nazwanych i nienazwanych).

Należy wskazać, że w świetle art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2016 r., poz. 446, z późn. zm.), gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność. Jest jednostką zasadniczego podziału terytorialnego stopnia podstawowego, posiada osobowość prawną, a zatem zdolność do działania we własnym imieniu.

Natomiast zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym do zakresu działania gminy należą wszelkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym – do zadań własnych gminy należy zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty. W szczególności zadania własne obejmują sprawy gminnych dróg, ulic, mostów, placów oraz organizacji ruchu drogowego (art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy o samorządzie gminnym) oraz lokalnego transportu zbiorowego (art. 7 ust. 1 pkt 4 ustawy o samorządzie gminnym).

Wnioskodawca wskazał, że efekty projektu w zakresie budowy Centrum Komunikacyjnego wraz z płatnym parkingiem, zakupu i montażu automatów do sprzedaży biletów w autobusach komunikacji miejskiej, zakupu i montażu wewnętrznych tablic LCD „koralikowych” wizualizujących przebieg trasy danej linii, doposażenia autobusów w urządzenia systemu zapowiedzi głosowych, budowy/przebudowy pętli autobusowej, przystanków autobusowych i wiat przystankowych będą w całości związane z prowadzoną działalnością gospodarczą i będą wykorzystywane do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług (sprzedaż biletów komunikacji miejskiej) oraz czynności niepodlegających opodatkowaniu tym podatkiem, ale bezwzględnie związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą.

W odniesieniu do przedstawionego ww. opisu sprawy oraz wątpliwości Wnioskodawcy objętych zakresem pytania nr 1 (pytania nr 3 wniosku ORD-IN) należy w pierwszej kolejności przeanalizować, czy wszystkie czynności wykonywane przez Wnioskodawcę za pośrednictwem Zarządu Transportu Miejskiego są wykonywane w ramach działalności gospodarczej.

I tak czynności, za które pobierane są opłaty z tytułu sprzedaży biletów jednorazowych, sprzedaży biletów okresowych, za wydanie duplikatu KM, za rozklejanie rozkładów, z tytułu najmu powierzchni dworca autobusowego, z tytułu parkowania na dworcu autobusowym oraz sprzedaży składników majątku stanowią niewątpliwie działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy.

Do celów związanych z działalnością gospodarczą Wnioskodawcy należy także zaliczyć opłaty za wydanie zaświadczenia przewoźnikowi, opłaty dodatkowe za jazdę bez ważnego biletu, odsetki (za nieterminową zapłatę należności), odszkodowania za kolizje autobusowe z towarzystw ubezpieczeniowych, kary umowne. Jakkolwiek nie podlegają one opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, jednakże „towarzyszą” one działalności gospodarczej i nie stanowią obok niej odrębnego przedmiotu działalności.

Odnosząc się natomiast do pobierania opłat za zatrzymywanie się na dworcu autobusowym w świetle okoliczności sprawy stwierdzić należy co następuje.

Przepisy ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o publicznym transporcie zbiorowym (Dz. U. z 2015 r., poz. 1440, z późn. zm.) wprowadzają pojęcie operatora publicznego transportu zbiorowego, przez którego w myśl art. 4 ust. 1 pkt 8 tejże ustawy rozumie się samorządowy zakład budżetowy oraz przedsiębiorcę uprawnionego do prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób, który zawarł z organizatorem publicznego transportu zbiorowego umowę o świadczenie usług w zakresie publicznego transportu zbiorowego, na linii komunikacyjnej określonej w umowie.

Z kolei art. 15 ust. 2 ustawy o publicznym transporcie zbiorowym stanowi, że określenie przystanków komunikacyjnych i dworców oraz warunków i zasad korzystania, o których mowa w ust. 1 pkt 6, następuje w drodze uchwały podjętej przez właściwy organ danej jednostki samorządu terytorialnego.

Natomiast zgodnie z art. 16 ust. 1 i ust. 2 ustawy o publicznym transporcie zbiorowym – w transporcie drogowym za korzystanie przez operatora i przewoźnika z przystanków komunikacyjnych lub dworców mogą być pobierane opłaty. Stawki opłat za korzystanie przez operatora i przewoźnika z przystanków komunikacyjnych lub dworców oraz standardy, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 3 lit. a, są ustalane w drodze negocjacji między gminą, na obszarze której jest usytuowany przystanek komunikacyjny lub dworzec, i właścicielem albo zarządzającym przystankiem komunikacyjnym lub dworcem.

W przepisie art. 16 ust. 4 ustawy o publicznym transporcie zbiorowym, przewidziano również możliwość pobierania przez jednostkę samorządu terytorialnego opłat za korzystanie przez operatorów i przewoźników z przystanków komunikacyjnych lub dworców, których jest właścicielem albo zarządzającym, z tym, że stawka opłaty jest ustalana w drodze uchwały podjętej przez właściwy organ danej jednostki samorządu terytorialnego, z uwzględnieniem niedyskryminujących zasad.

W myśl art. 16 ust. 7 cyt. ustawy – opłaty, o których mowa w ust. 4, stanowią dochód właściwej jednostki samorządu terytorialnego, z przeznaczeniem na:

1.  utrzymanie przystanków komunikacyjnych oraz dworców, o których mowa w ust. 4, oraz
2.  realizację zadań określonych w art. 18 – w przypadku gdy organizatorem jest gmina.

W przypadku więc, gdy właściwa jednostka samorządowa ustanowi – w drodze uchwały wydanej na podstawie art. 16 ust. 4 ustawy o publicznym transporcie zbiorowym – opłatę za korzystanie z przystanków, jednym z warunków korzystania z tych obiektów, określonych uchwałą wydaną na podstawie art. 15 ust. 2, powinien być obowiązek ponoszenia przez podmioty świadczące usługi przewozowe tej opłaty w wysokości wynikającej z pomnożenia opłaty przez liczbę zatrzymań wynikającą z rozkładu jazdy.

W kwestii wyłączenia organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy z kategorii podatników wielokrotnie wypowiadał się Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej akcentując, że dla takiego wyłączenia konieczne jest spełnienie równocześnie dwóch przesłanek: działalność musi być wykonywana przez podmiot prawa publicznego i musi być wykonywana w celu sprawowania władzy publicznej (wyroki C-408/97, C-4/89, C-288/07). Zatem wyłączenie, o którym mowa jest wyłączeniem o charakterze podmiotowo-przedmiotowym; następuje wówczas, gdy spełniona jest przesłanka podmiotowa – czynności dokonuje organ władzy publicznej i przedmiotowa – czynność mieści się w zakresie władztwa publicznego.

Pojęcie „organu władzy publicznej” (ani „urzędu obsługującego ten organ”) nie zostało zdefiniowane w ustawie o VAT. Poszukując cech identyfikujących takie podmioty, w odróżnieniu od innych uczestników obrotu gospodarczego będących podatnikami w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy, zasadne jest odwołanie się do postanowień Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Art. 16 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483) stanowi, że samorząd terytorialny uczestniczy w sprawowaniu władzy publicznej. Przysługującą mu w ramach ustaw istotną część zadań publicznych samorząd wykonuje w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność. Z art. 163 Konstytucji RP wynika z kolei, że samorząd wykonuje zadania publiczne niezastrzeżone przez Konstytucję lub ustawy dla organów innych władz publicznych. Przepisy te pozwalają na usytuowanie jednostek samorządu terytorialnego obok innych organów władzy publicznej, co w istocie czyni je takimi organami, przy spełnieniu przesłanek przedmiotowych. Samorząd terytorialny wykonuje zadania administracji publicznej niezastrzeżone do kompetencji innych organów władzy państwowej. W tych działaniach organy samorządu mogą korzystać ze środków prawnych o charakterze władczym, które są właściwe dla władzy państwowej.

W kontekście omawianej sprawy należy również zwrócić uwagę na orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w wyroku z 20 marca 2013 r. o sygn. akt I FSK 687/12, odwołując się do art. 15 ust. 6 ustawy oraz art. 4 ust. 5 Dyrektywy Rady z 17 maja 1977 r. w sprawie harmonizacji ustawodawstw Państw Członkowskich w odniesieniu do podatków obrotowych – wspólny system podatku od wartości dodanej; ujednolicona podstawa wymiaru podatku (Dz. U. UE L z 13 czerwca 1977 r.) jednoznacznie stwierdził, że organy władzy o charakterze krajowym, regionalnym i lokalnym i inne instytucje prawa publicznego nie są uważane za podatników w związku z działalnością, którą podejmują i transakcjami, które zawierają jako władze publiczne, nawet jeśli pobierają należności, opłaty, składki lub inne płatności w związku z taką działalnością lub transakcjami. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał również, że: „pobieranie przez samorząd opłat (daniny publicznej) za korzystanie z przystanków komunikacyjnych i dworców jest bez wątpienia przejawem wykonywania władztwa publicznego”.

Stwierdzić zatem należy, że czynności prawne, polegające na pobieraniu opłat z tytułu korzystania z przystanków lub dworców, należą do imperium uprawnionego organu zarządzającego daną drogą publiczną i infrastrukturą jej towarzyszącą, który wyposażony w kompetencje do orzekania w tych sprawach, realizuje zadania publiczne, wynikające z ustawowego powołania do pełnienia funkcji zarządcy dróg.

W konsekwencji uznać należy, że Wnioskodawca w zakresie czynności udostępniania dworca autobusowego spełnia obie przesłanki wskazane w art. 15 ust. 6 ustawy. Pobieranie przez samorząd opłat (daniny publicznej) za korzystanie z dworca jest bez wątpienia przejawem wykonywania władztwa publicznego. Podmiot sprawujący zarząd i organizowanie lokalnego transportu zbiorowego przy wykonywaniu tych czynności działa na ustawowo uregulowanych zasadach, a zatem nie jest w stanie dokonywać modyfikacji, dopuszczalnych w stosunkach cywilnoprawnych w ramach swobody zawierania umów. Organ taki, co istotne, pobiera należność o charakterze daniny publicznej, zaś dochód uzyskany z jej poboru służy celom publicznym.

Tak więc w świetle art. 15 ust. 6 ustawy Wnioskodawca nie jest w tym przypadku podatnikiem podatku od towarów i usług. W konsekwencji czynności udostępniania dworca komunikacyjnego, za które pobierana jest opłata należy uznać za działalność inną niż działalność gospodarcza.

Zatem w okolicznościach niniejszej sprawy – wbrew twierdzeniu Wnioskodawcy – tut. Organ nie znajduje podstaw aby uznać, że wydatki poniesione na budowę Centrum Komunikacyjnego będą poniesione wyłącznie w celu wykonywanej przez Zainteresowanego działalności gospodarczej.

W ocenie Organu, w świetle całokształtu okoliczności sprawy należy stwierdzić, że wydatki poniesione na budowę Centrum Komunikacyjnego będą wykorzystywane zarówno do celów działalności gospodarczej (opodatkowanej podatkiem od towarów i usług), jak i do celów innych niż działalność gospodarcza (niepodlegającej opodatkowaniu podatkiem VAT).

W konsekwencji w związku z wykorzystywaniem nabywanych towarów i usług na budowę Centrum Komunikacyjnego do działalności gospodarczej (opodatkowanej), jak i do celów innych niż działalność gospodarcza (zdarzenia pozostające poza zakresem VAT), Wnioskodawcy będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego jedynie w zakresie, w jakim ww. towary i usługi będą służyły do wykonywania przez Wnioskodawcę czynności opodatkowanych podatkiem VAT.

Należy wskazać, że w celu odliczenia podatku naliczonego, w pierwszej kolejności Wnioskodawca winien przyporządkować ponoszone wydatki na budowę Centrum Komunikacyjnego do poszczególnych rodzajów działalności (opodatkowanej i niepodlegającej opodatkowaniu podatkiem VAT).

Zatem przy zakupie towarów i usług na budowę Centrum Komunikacyjnego, które związane będą wyłącznie z czynnościami opodatkowanymi podatkiem od towarów i usług Wnioskodawcy będzie przysługiwało prawo do obniżenia podatku należnego o całą kwotę podatku naliczonego, na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy. Natomiast przy zakupach związanych wyłącznie z czynnościami niepodlegającymi opodatkowaniu podatkiem VAT Zainteresowanemu nie będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego.

W przypadku zaś gdy nie będzie możliwe przyporządkowanie w całości do działalności gospodarczej nabytych towarów i usług na budowę Centrum Komunikacyjnego, to Wnioskodawca będzie zobowiązany, na podstawie art. 86 ust. 2a ustawy, do obliczenia podatku naliczonego zgodnie ze sposobem określenia zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej.

Tym samym, oceniając stanowisko Wnioskodawcy w zakresie pytania nr 1 (nr 3 we wniosku ORD-IN), w części wydatków na budowę Centrum Komunikacyjnego należało uznać je za nieprawidłowe.

Odnośnie natomiast wydatków na budowę płatnego parkingu przy Centrum Komunikacyjnym, zakup i montaż automatów do sprzedaży biletów w autobusach komunikacji miejskiej, zakup i montaż autobusowych wewnętrznych tablic LCD „koralikowych” wizualizujących przebieg trasy danej linii, doposażenie autobusów w urządzenia systemu zapowiedzi głosowych, budowę/przebudowę pętli autobusowych, przystanków autobusowych i wiat przystankowych należy stwierdzić, iż z okoliczności sprawy nie wynika, że będą one związane z działalnością inną działalność gospodarcza. A zatem w stosunku do tych wydatków Wnioskodawca nie będzie zobowiązany do stosowania proporcji, o które mowa w art. 86 ust. 2a ustawy.

Tym samym, oceniając stanowisko Wnioskodawcy w zakresie pytania nr 1 (nr 3 we wniosku ORD-IN), w części wydatków na budowę płatnego parkingu przy Centrum Komunikacyjnym, zakup i montaż automatów do sprzedaży biletów w autobusach komunikacji miejskiej, zakup i montaż autobusowych wewnętrznych tablic LCD „koralikowych” wizualizujących przebieg trasy danej linii, doposażenie autobusów w urządzenia systemu zapowiedzi głosowych, budowę/przebudowę pętli autobusowych, przystanków autobusowych i wiat przystankowych należało uznać je za prawidłowe.

W odniesieniu do pytania nr 2 (nr 4 we wniosku ORD-IN) należy stwierdzić, że z uwagi na fakt, iż – jak wynika z wniosku – w ramach realizacji projektu nie wystąpi sytuacja, w której przyporządkowana do działalności gospodarczej przedmiotowa infrastruktura będzie wykorzystywana zarówno do czynności opodatkowanych jak i do zwolnionych, to Wnioskodawca nie będzie zobowiązany do odliczenia podatku według proporcji ustalonej zgodnie z art. 90 ust. 1 i 2 ustawy w odniesieniu do podatku VAT naliczonego od wydatków objętych zakresem ww. pytania.

Oceniając zaś całościowo stanowisko Wnioskodawcy w zakresie pytania nr 2 (nr 4 we wniosku ORD-IN) należało uznać za nieprawidłowe, bowiem w ocenie Wnioskodawcy wszystkie wydatki objęte zakresem ww. pytania są związane wyłącznie z działalnością gospodarczą, co nie znajduje potwierdzenia w niniejszej interpretacji.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Tut. Organ informuje, iż wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem wniosku (zapytania) Zainteresowanego. Inne kwestie, które nie zostały objęte pytaniem wskazanym we wniosku, nie mogą być – zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej – rozpatrzone.

Jednocześnie podkreślić należy, iż tut. Organ wydając interpretację przepisów prawa podatkowego na podstawie art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej nie prowadzi postępowania podatkowego w rozumieniu tej ustawy. Niniejsza interpretacja indywidualna ogranicza się wyłącznie do udzielenia informacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w okolicznościach zdarzenia przyszłego podanego przez Wnioskodawcę. Tut. Organ informuje, iż nie jest właściwy do przeprowadzenia postępowania dowodowego, które w przedmiotowej sprawie umożliwiłoby weryfikację opisanego zdarzenia przyszłego.

Zaznacza się, że zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ podatkowy jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Zainteresowany ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego) podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.

Tut. Organ informuje, że zgodnie z art. 14na pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa, przepisów art. 14k-14n dotyczących ochrony prawnej wynikającej z zastosowania się Wnioskodawcy do otrzymanej interpretacji nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe przedstawione we wniosku stanowią element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy o podatku od towarów i usług, tj. czynności dokonanych w ramach transakcji, które pomimo spełnienia warunków formalnych ustanowionych w przepisach ustawy, miały zasadniczo na celu osiągnięcie korzyści podatkowych, których przyznanie byłoby sprzeczne z celem, któremu służą te przepisy.

Informuje się, że niniejszą interpretacją załatwiono wniosek w części dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie obowiązku stosowania proporcji, o której mowa w art. 86 ust. 2a-2h ustawy o VAT oraz prawa do odliczenia podatku według proporcji ustalonej zgodnie z art. 90 ust. 1 i 2 ustawy o VAT, w odniesieniu do podatku naliczonego od wydatków poniesionych w ramach projektu pn.: „…” na budowę Centrum Komunikacyjnego wraz z płatnym parkingiem, zakup i montaż automatów do sprzedaży biletów w autobusach komunikacji miejskiej, zakup i montaż autobusowych wewnętrznych tablic LCD „koralikowych” wizualizujących przebieg trasy danej linii, doposażenie autobusów w urządzenia systemu zapowiedzi głosowych, budowę/przebudowę pętli autobusowych, przystanków autobusowych i wiat przystankowych.

Natomiast wniosek w części dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie obowiązku stosowania proporcji, o której mowa w art. 86 ust. 2a-2h ustawy o VAT oraz prawa do odliczenia podatku według proporcji ustalonej zgodnie z art. 90 ust. 1 i 2 ustawy o VAT, w odniesieniu do podatku naliczonego od wydatków poniesionych w ramach projektu pn.: „…”:

*   na budowę/przebudowę sieci kanalizacji deszczowej, został załatwiony interpretacją nr 1061-IPTPP2.4512.607.2016.2.JS,

*   w części dotyczącej wybudowanych/przebudowanych ulic, chodników, ścieżek rowerowych, sygnalizacji świetlnych, oświetleń ulicznych, sieci uzbrojenia, pasów zieleni, nasadzeń roślinności, elementów małej architektury, został załatwiony interpretacją nr 1061-IPTPP2.4512.616.2016.2.JS.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2016 r., poz. 718, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Administracji Skarbowej w Łodzi, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Piotrkowie Trybunalskim, ul. Wronia 65, 97-300 Piotrków Trybunalski.