Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPB2/4511-1-1210/15-2/JK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2016-01-05
Teza: Podatek dochodowy od osób fizycznych w zakresie ustalenia dochodu z tytułu zbycia udziałów w Spółce, w zakresie ustalenia dochodu z tytułu umorzenia automatycznego udziałów w Spółce oraz w zakresie ustalenia dochodu z tytułu zbycia udziałów w Spółce w celu ich umorzenia dobrowolnego.
Słowa kluczowe: agio; koszt-koszty uzyskania przychodów; udział; umorzenie; zbycie
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 17

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613, z późn. zm.) oraz § 5 pkt 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko, przedstawione we wniosku z dnia 26 listopada 2015 r. (data wpływu 30 listopada 2015 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie ustalenia dochodu z tytułu zbycia udziałów w Spółce – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 30 listopada 2015 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie ustalenia dochodu z tytułu zbycia udziałów w Spółce, w zakresie ustalenia dochodu z tytułu umorzenia automatycznego udziałów w Spółce oraz w zakresie ustalenia dochodu z tytułu zbycia udziałów w Spółce w celu ich umorzenia dobrowolnego.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenia przyszłe.

Wnioskodawca, będący osobą fizyczną podlegającą nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w Polsce (dalej: Wnioskodawca) będzie jednym z udziałowców spółki kapitałowej z siedzibą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (dalej: Spółka zależna).

Spółka zależna będzie podlegać opodatkowaniu od całości swoich dochodów, niezależnie od miejsca ich osiągania, w Polsce.

Wnioskodawca będzie posiadał wierzytelność względem Spółki zależnej.

W przyszłości Spółka zależna zostanie dokapitalizowana przez Wnioskodawcę poprzez wniesienie wkładu do Spółki zależnej.

W odpowiedniej uchwale o podwyższeniu kapitału zakładowego znajdzie się zapis, że objęte przez Wnioskodawcę udziały zostaną pokryte wkładem pieniężnym.

Następnie, celem uproszczenia wzajemnych rozliczeń i ograniczenia dwustronnych przepływów gotówkowych, Wnioskodawca oraz Spółka zależna mogą dokonać – poprzez zawarcie stosownej umowy – kompensaty wzajemnych wierzytelności – tj. wierzytelności przysługującej Spółce zależnej wobec Wnioskodawcy (do pokrycia wkładem pieniężnym objętych udziałów) z wierzytelnością Wnioskodawcy wobec Spółki zależnej.

W wyniku potrącenia wzajemne wierzytelności Spółki zależnej oraz Wnioskodawcy zostaną rozliczone do wysokości tej wierzytelności, której wartość będzie wyższa.

W uchwale o podwyższeniu kapitału zakładowego Spółki zależnej nie znajdzie się zapis o wniesieniu aportu w postaci wierzytelności Wnioskodawcy wobec Spółki zależnej, ponieważ – jak wskazano powyżej – zgodnie z przedmiotową uchwałą Wnioskodawca obejmie wkłady w zamian za wkład gotówkowy.

Planowane jest przy tym, że zgodnie z odpowiednim oświadczeniem Wnioskodawcy o wniesieniu wkładu pieniężnego do Spółki zależnej, cena nabycia nowych udziałów w Spółce zależnej określona zostanie w kwocie wyższej od ich wartości nominalnej, tj. wartość nominalna nowych udziałów wyemitowanych przez Spółkę zależną będzie niższa niż kwota rozliczona przez potrącenie jako wkład pieniężny do Spółki zależnej. Jednocześnie nadwyżka kwoty rozliczonej przez potrącenie jako wkład pieniężny do Spółki zależnej stanowić będzie nadwyżkę ponad wartość nominalną dokonanego podwyższenia kapitału zakładowego (tzw. agio), która – zgodnie z przepisami prawa spółek handlowych, będzie przekazana na kapitał zapasowy Spółki zależnej.

Powyższe zostanie potwierdzone we właściwym oświadczeniu Wnioskodawcy o objęciu nowych udziałów, jak również w odpowiedniej uchwale o zmianie umowy Spółki zależnej.

Nie jest wykluczone, że w przyszłości, udziały w Spółce zależnej należące do Wnioskodawcy zostaną:

1.  odpłatnie zbyte.
2.  umorzone za wynagrodzeniem, przy czym umorzenie może przyjąć postać tzw. umorzenia automatycznego lub umorzenia dobrowolnego.

Zdarzenia opisane w niniejszym wniosku, tj. podwyższenie kapitału Spółki zależnej oraz zbycie/umorzenie udziałów, będą mieć miejsce po 1 stycznia 2016 r.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania.

1.  Czy w przypadku odpłatnego zbycia przez Wnioskodawcę udziałów w Spółce zależnej, kosztem uzyskania przychodów Wnioskodawcy dla celów PDOF z omawianej transakcji będzie odpowiednia część łącznych wydatków poniesionych przez Wnioskodawcę na objęcie / nabycie udziałów w Spółce zależnej, obejmująca m.in. kwotę rozliczoną przez potrącenie jako wkład pieniężny na pokrycie nowych udziałów w Spółce zależnej, w tym również kwotę stanowiącą tzw. agio, przekazaną na kapitał zapasowy Spółki zależnej?
2.  Czy prawidłowe jest stanowisko Wnioskodawcy, że w przypadku umorzenia automatycznego za wynagrodzeniem udziałów w Spółce zależnej należących do Wnioskodawcy, będzie on zobowiązany do rozpoznania przychodu podatkowego w wysokości nadwyżki wynagrodzenia otrzymanego za umarzane udziały ponad wartość wydatków poniesionych na nabycie tych udziałów obejmujących m.in. kwotę rozliczoną przez potrącenie jako wkład pieniężny na pokrycie nowych udziałów w Spółce zależnej, w tym również kwotę stanowiącą tzw. agio, przekazaną na kapitał zapasowy Spółki zależnej?
3.  Czy prawidłowe jest stanowisko Wnioskodawcy, że w przypadku zbycia przez Wnioskodawcę udziałów w Spółce zależnej na rzecz Spółki zależnej w celu ich umorzenia dobrowolnego za wynagrodzeniem będzie on zobowiązany do rozpoznania przychodu podatkowego w wysokości wynagrodzenia otrzymanego za udziały zbyte w celu umorzenia, a jednocześnie będzie uprawniony do rozpoznania kosztów uzyskania przychodów w wysokości wydatków poniesionych na nabycie tych udziałów obejmujących m.in. kwotę rozliczoną przez potrącenie jako wkład pieniężny na pokrycie nowych udziałów w Spółce zależnej, w tym również kwotę stanowiącą tzw. agio, przekazaną na kapitał zapasowy Spółki zależnej?

Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu informuje, że przedmiotem niniejszej interpretacji jest odpowiedź na pytanie nr 1 przedstawione we wniosku. Natomiast w zakresie odpowiedzi na pytania nr 2 i nr 3 w dniu 5 stycznia 2016 r. wydane zostały odrębne rozstrzygnięcia nr ILPB2/4511-1-1210/15-3/JK, ILPB2/4511-1-1210/15-4/JK.

Zdaniem Wnioskodawcy – w odniesieniu do pytania nr 1 – w przypadku odpłatnego zbycia udziałów w Spółce zależnej, kosztem uzyskania przychodów dla celów PDOF z omawianej transakcji będzie odpowiednia część łącznych wydatków poniesionych przez Wnioskodawcę na objęcie / nabycie udziałów w Spółce zależnej, obejmująca m.in. kwotę rozliczoną przez potrącenie jako wkład pieniężny związany z planowanym objęciem przez Wnioskodawcę nowych udziałów w Spółce zależnej, w tym również kwotę stanowiącą tzw. agio, przekazaną na kapitał zapasowy Spółki zależnej.

Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy o PDOF za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się należne choćby faktycznie nie zostały otrzymane przychody z odpłatnego zbycia udziałów (akcji) oraz papierów wartościowych.

Jednocześnie, stosownie do art. 23 ust. 1 pkt 38 ustawy o PDOF nie uważa się za koszty uzyskania przychodów m.in. wydatków na objęcie lub nabycie udziałów albo wkładów w spółdzielni, udziałów (akcji) oraz papierów wartościowych, a także wydatków na nabycie tytułów uczestnictwa w funduszach kapitałowych; wydatki takie są jednak kosztem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia tych udziałów (akcji) oraz papierów wartościowych, w tym z tytułu wykupu przez emitenta papierów wartościowych, a także z odkupienia albo umorzenia tytułów uczestnictwa w funduszach kapitałowych, z zastrzeżeniem ust. 3e.

Pojęcie wydatków na objęcie lub nabycie udziałów zawarte w powyższym przepisie nie zostało zdefiniowane w przepisach podatkowych.

W praktyce organów podatkowych oraz orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowane jest jednak stanowisko, że użycie przez ustawodawcę określenia „wydatki na nabycie” oznacza faktycznie poniesione przez podatnika wydatki (fizycznie wydatkowane środki) w związku z objęciem tego prawa.

Mając na uwadze powyższe, Wnioskodawca chciałby wskazać, że zgodnie z przedstawionym opisem zdarzenia przyszłego Wnioskodawca planuje wniesienie do Spółki zależnej wkładu pieniężnego, którego wartość w części zostanie przeznaczona na podniesienie kapitału zakładowego Spółki zależnej, natomiast w pozostałej części, stanowiącej nadwyżkę ponad wartość nominalną dokonanego podwyższenia kapitału zakładowego, zostanie przekazana na kapitał zapasowy Spółki zależnej.

W tym miejscu należy podkreślić, że stosownie do art. 154 § 3 ustawy z dnia 15 września 2000 r. kodeks spółek handlowych (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 1030 ze zm., dalej „KSH”) udziały w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością nie mogą być obejmowane poniżej ich wartości nominalnej. Jeżeli udział jest obejmowany po cenie wyższej od wartości nominalnej, nadwyżkę przelewa się do kapitału zapasowego.

Wskazany przepis ustanawia zasadę, zgodnie z którą udziału w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością nie można obejmować poniżej jego wartości nominalnej, jakkolwiek dopuszczalna jest sytuacja, w której udział objęty będzie po cenie wyższej od jego wartości nominalnej (w takim przypadku nadwyżka ponad wartość nominalną dokonanego podwyższenia kapitału zakładowego (tzw. agio), jest przekazywana na kapitał zapasowy).

Mając na uwadze powyższe, należy uznać, że zapłacona przez Wnioskodawcę cena nabycia nowych udziałów w Spółce zależnej (na którą złoży się m.in. suma wartości nominalnej tych udziałów oraz agio), zgodnie opisem zdarzenia przyszłego będącego przedmiotem niniejszego wniosku o interpretację indywidualną, składać się będzie na łączną kwotę wydatków faktycznie poniesionych przez Wnioskodawcę na objęcie / nabycie tych udziałów w Spółce zależnej.

Jednocześnie bez znaczenia jest okoliczność, że objęcie udziałów zostanie rozliczone poprzez potrącenie wzajemnych wierzytelności (Wnioskodawcy i Spółki zależnej).

Zauważyć należy, że istotą umownego potrącenia jest ograniczenie obrotu środkami pieniężnymi tak, aby osoby mające wobec siebie nawzajem wierzytelności uregulowały swoje wierzytelności do wysokości należności niższej (art. 498 § 2 KC).

Potrącenie jest więc formą wykonania zobowiązania, do którego, w myśl art. 503 KC, stosuje się przepisy o zaliczeniu zapłaty.

Tym samym należy uznać, że potrącenie jest formą zapłaty.

Zatem fakt dokonania potrącenia nie będzie wpływać na możliwość rozpoznania wydatków poniesionych przez Wnioskodawcę jako kosztów uzyskania przychodów. Sposób dokonania rozliczenia (gotówkowo bądź bezgotówkowo) nie ma bowiem żadnego znaczenia z perspektywy sytuacji ekonomicznej Wnioskodawcy.

W konsekwencji, zdaniem Wnioskodawcy, w przypadku zbycia w przyszłości udziałów w Spółce zależnej, kosztem uzyskania przychodów dla celów PDOF, w ramach omawianej transakcji będzie odpowiednia część łącznych wydatków poniesionych przez Wnioskodawcę na objęcie / nabycie udziałów w Spółce zależnej, obejmująca m.in. kwotę rozliczoną przez potrącenie jako wkład pieniężny na pokrycie nowych udziałów w Spółce zależnej, w tym również kwotę stanowiącą tzw. agio, przekazaną na kapitał zapasowy Spółki zależnej.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, ul. Dąbrowskiego 13, 66-400 Gorzów Wielkopolski, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.