Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPB2/415-178/08/BJ
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2008-04-25
Teza: Czy wartość umorzonych odsetek od udzielonego kredytu jest przychodem z „innych źródeł” podlegającym opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?
Słowa kluczowe: kredyt; kredyt-kredyt.kredyt bankowy; odsetki-odsetki od kredytu; umorzenie
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 20

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2007r. Nr 112, poz. 770) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pana M., przedstawione we wniosku z dnia 16 stycznia 2008r. (data wpływu do tut. Biura – 24 stycznia 2008r.), uzupełnionym w dniu 11 kwietnia 2008r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie sposobu opodatkowania umorzonych na podstawie umowy ugody odsetek od kredytu bankowego – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 24 stycznia 2008r. do tut. Biura wpłynął ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie sposobu opodatkowania umorzonych na podstawie umowy ugody odsetek od kredytu bankowego. Z uwagi na braki formalne wniosku pismem z dnia 28 marca 2008r. wezwano wnioskodawcę do jego uzupełnienia. Wniosek uzupełniono w dniu 11 kwietnia 2008r.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Dnia 30 września 2005r. wnioskodawca zawarł z Bankiem umowę ugody, na mocy której wynegocjował warunki spłaty swojego zadłużenia wobec Banku z tytułu przeterminowanego bezgotówkowego kredytu o wysokości:

*   należność główna - 5.988,09 zł
*   odsetki naliczone do 30 września 2005r. - 7.099,64 zł
*   koszty - 149,70 zł
*   łącznie - 13.237,43 zł

Paragraf 3 pkt 1-4 ww. umowy ugody precyzyjnie określił warunki spłaty, z których wnioskodawca się wywiązał. Pismem z dnia 6 września 2006r. Bank potwierdził uregulowanie jego zadłużenia i całkowite zamknięcie sprawy. Zatem zgodnie z warunkami zawartej umowy ugody Bank dokonał częściowej redukcji naliczonych wcześniej odsetek w wysokości 2.500 zł. Kwota ta nie stanowi więc dochodu wnioskodawcy, od którego zmuszony został do uregulowania podatku dochodowego. W uzupełnieniu powyższego wniosku wnioskodawca poinformował, że:

*   Bank wystawił PIT-8C za 2006r.,
*   Bank dokonał częściowej redukcji naliczonych odsetek w wysokości 2.500 zł (umowa ugody § 3 pkt 3).

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy wobec przedstawionych faktów - redukcji odsetek przez wierzyciela - słusznie naliczono podatek dochodowy od wirtualnej kwoty?

Zdaniem wnioskodawcy, podatek dochodowy w wysokości:

*   należność główna 457,00 zł
*   odsetki 13,00 zł
*   opłata prolongacyjna 10,00 zł
*   razem 480,00 zł został naliczony niesłusznie.

Na tle przedstawionego stanu faktycznego stwierdzam co następuje:

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2000r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

W myśl art. 11 ust. 1 cyt. ustawy przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-16, art. 17 ust. 1 pkt 6 i 9, art. 19 i art. 20 ust. 3 są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Stosownie do art. 20 ust. 1 ww. ustawy za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17 oraz przychody nieznajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach. Jak dowodzi użycie sformułowania „w szczególności”, definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ustawy.

O przychodzie podatkowym z innych źródeł będziemy mówić w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe. Podkreślić należy, iż otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w umowie kredytowej jest obojętne podatkowo. Przychód po stronie kredytobiorcy pojawia się w przypadku, kiedy dochodzi do umorzenia kredytu lub jego części, wtedy bowiem kredytobiorca osiąga konkretne przysporzenie majątkowe (przychód).

Odmiennie należy traktować odsetki, które są opłatą za korzystanie ze środków finansowych kredytodawcy. Wysokość odsetek (w sposób niebudzący wątpliwości, co do wysokości), jak i zasady oraz terminy spłaty kredytu wraz z odsetkami określone są w umowie kredytowej. Zmiana wysokości odsetek od kredytu w stosunku do pierwotnej umowy kredytowej mieści się w zasadzie swobody kształtowania umów kredytowych i nie wywołuje skutków podatkowych. Dotyczy to zarówno odsetek od kredytu za okres przypadający po zmianie warunków naliczania odsetek, jak również za okres przed zmianą warunków umowy, ale tylko takich, których w dniu zmiany wysokości odsetek termin płatności jeszcze nie nastąpił (odsetek należnych, ale niewymagalnych).

Natomiast umorzenie kwot niezapłaconych odsetek od kredytu zaciągniętego przez osobę fizyczną nieprowadzącą działalności gospodarczej, których termin płatności upłynął - jest przysporzeniem, skutkującym powstaniem dochodu podlegającego opodatkowaniu. Dotyczy to zarówno odsetek skapitalizowanych (które de facto po skapitalizowaniu stają się kwotą długu), jak i odsetek wymagalnych, czyli takich, których w myśl postanowień umowy kredytowej termin płatności upłynął.

Natomiast tzw. odsetki karne, czyli przypadające od nieterminowo regulowanych zobowiązań wynikających z umowy należy rozpatrywać w zależności od treści umowy i szczegółowego określenia sposobu ich naliczania. Jeżeli umowa kredytowa jednoznacznie określa zasady naliczania podwyższonych odsetek od nieterminowych spłat rat kredytu i wiąże nimi strony umowy, wówczas odsetki te należy traktować w sposób analogiczny jak odsetki wymagalne. Natomiast, jeżeli umowa kredytowa daje wierzycielowi jednostronne prawo, z którego może skorzystać lub nie, do naliczania podwyższonych odsetek od nieterminowych spłat kredytów - wówczas odstąpienie przez wierzyciela od naliczania takich odsetek nie stanowi przysporzenia dla kredytobiorcy. Także odstąpienie przez wierzyciela od dochodzenia od dłużnika odsetek należnych na podstawie art. 481 § 2 i 482 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) – czyli odsetek za czas opóźniania się ze spełnieniem świadczenia nie wywołuje skutków podatkowych, gdyż przepisy te dają prawo dochodzenia ustawowych odsetek i nie skorzystanie z tego prawa przez wierzyciela nie stanowi przysporzenia dla dłużnika.

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że wnioskodawca zawarł z Bankiem umowę ugody, na mocy której wynegocjował warunki spłaty swojego zadłużenia wobec Banku z tytułu przeterminowanego bezgotówkowego kredytu. W ww. umowie Bank precyzyjnie określił warunki spłaty, z których wnioskodawca się wywiązał. Zatem zgodnie z warunkami zawartej umowy ugody Bank dokonał częściowej redukcji naliczonych wcześniej odsetek i jednocześnie wystawił informację PIT-8C.

Powyższe wskazuje, że Bank skorzystał z przysługującego mu prawa i naliczył na podstawie umowy odsetki od kredytu, które były wymagalne. Brak tym samym podstaw żeby traktować częściową redukcję przez Bank (umorzenie) tych odsetek w wysokości 2.500 zł jako zmianę umowy kredytu. Zatem wartość umorzonych odsetek od udzielonego kredytu stanowi źródło przychodu z „innych źródeł”, o których mowa w art. 20 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych podlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Zauważa się, iż dokonując interpretacji przepisów prawa organ podatkowy nie oblicza wysokości należnego podatku. Niemniej jednak należy podkreślić, iż w świetle powołanej regulacji prawnej podatek dochodowy z tytułu umorzonych odsetek od kredytu bankowego został naliczony i pobrany zasadnie.

Do wniosku wnioskodawca dołączył plik dokumentów. Należy jednak zauważyć, że wydając interpretacje w trybie art. 14b Ordynacji podatkowej Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów nie przeprowadza postępowania dowodowego w związku z czym nie jest obowiązany, ani uprawniony do ich oceny; jest związany wyłącznie opisem stanu faktycznego przedstawionym przez wnioskodawcę i jego stanowiskiem.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.