Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0114-KDIP3-2.4014.51.2017.3.AF
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2017-08-24
Teza: Skoro umowa pożyczki będzie stanowiła czynność objętą zakresem podatku od towarów i usług, powyższa pożyczka korzysta z wyłączenia z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych, zgodnie z art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.
Słowa kluczowe: czynności-czynności cywilnoprawne; podatek-podatek od towarów i usług; pożyczka; umowa-umowa pożyczki; wyłączenie
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r., poz. 201, z późn. zm.) Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 29 maja 2017 r. (data wpływu 7 czerwca 2017 r.) uzupełnionym pismem z dnia 30 czerwca 2017 r. (data nadania 30 czerwca 2017 r., data wpływu 7 lipca 2017 r.) na wezwanie Nr 0114-KDIP3-2.4014.51.2017.1.AF z dnia 23 czerwca 2017 r. (data nadania 24 czerwca 2017 r., data doręczenia 26 czerwca 2017 r.) oraz pismem z dnia 20 lipca 2017 r. (data nadania 20 lipca 2017 r., data wpływu 25 lipca 2017 r.) na wezwanie Nr 0114-KDIP3-2.4014.51.2017.2.AF z dnia 11 lipca 2017 r. (data nadania 11 lipca 2017 r., data doręczenia 13 lipca 2017 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych zawarcia umowy pożyczki – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 7 czerwca 2017 r. wpłynął do tutejszego organu ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych zawarcia umowy pożyczki.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

P. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komandytowa (dalej: „Wnioskodawca” lub „Pożyczkobiorca”) otrzyma pożyczkę (lub pożyczki) (dalej: „Pożyczka”) od spółki T. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komandytowa (dalej: „Pożyczkodawca”). Pożyczkodawca i Pożyczkobiorca mają wspólnego komandytariusza.

Pożyczkodawca jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług.

Pożyczkodawca będzie udzielał kolejnych pożyczek w związku z faktem, iż Pożyczkodawca może posiadać istotne nadwyżki środków pieniężnych w związku z zakończeniem projektu nieruchomościowego.

Z tytułu udzielanych pożyczek Pożyczkodawca otrzymuje wynagrodzenie w postaci odsetek. Pożyczkodawca udzielał już pożyczek.

Przedmiot działalności Pożyczkodawcy zgodnie z Umową Spółki obejmuje m.in. Pozostałe formy udzielania kredytów (64.92.Z).

Pismem z dnia 22 czerwca 2017 r. Nr 0114-KDIP3-2.4014.51.2017.1.AF wezwano Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania poprzez:

1.  Uzupełnienie przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego poprzez wskazanie:
    *   gdzie zostanie zawarta umowa pożyczki oraz gdzie będą znajdowały się środki pieniężne w chwili zawarcia umowy pożyczki (terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub terytorium innego państwa)?
    *   czy czynność zawarcia umowy pożyczki będzie opodatkowana podatkiem od towarów i usług lub czy przynajmniej jedna ze stron z tytułu zawarcia umowy pożyczki będzie zwolniona od podatku od towarów i usług?

Pismem z dnia 30 czerwca 2017 r. (data nadania 30 czerwca 2017 r.) Wnioskodawca uzupełnił wniosek w wyznaczonym terminie. W nadesłanym uzupełnieniu Wnioskodawca wskazał, że:

1.  W nawiązaniu do pytania oznaczonego w Wezwaniu nr 1 dotyczącego „wskazanie gdzie zostanie zawarta umowa pożyczki oraz gdzie będą znajdowały się środki pieniężne w chwili zawarcia umowy pożyczki” Spółka niniejszym wyjaśnia: Spółka uprzejmie wskazuje, iż miejscem zawarcia umowy pożyczki opisanej w stanie faktycznym złożonego Wniosku oraz miejscem gdzie będą znajdowały się środki pieniężne w chwili zawarcia umowy pożyczki jest terytorium Rzeczpospolitej Polskiej.
2.  W nawiązaniu do pytania oznaczonego w Wezwaniu nr 2 dotyczącego „wskazania czynność zawarcia umowy pożyczki będzie opodatkowana podatkiem od towarów i usług lub czy przynajmniej jedna ze stron z tytułu zawarcia umowy pożyczki będzie zwolniona od podatku od towarów i usług” Spółka niniejszym wyjaśnia: W opinii Spółki, transakcja udzielenia Spółce pożyczki (dalej: ..Pożyczka") stanowi działalność gospodarczą T. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komandytowa (dalej: „Pożyczkodawca”). Wskazuje na to zarobkowy charakter Pożyczki, ujęcie w umowie spółki, iż przedmiot działalności Pożyczkodawcy obejmuje m. in. Pozostałe formy udzielenia kredytów (64.92.Z), zamiar udzielania kolejnych pożyczek w przyszłości, jak i wskazanie, że Pożyczkodawca udzielał już wcześniej pożyczek.

Powyższe świadczy o tym, że w opinii Spółki, Pożyczkodawca w związku z przedmiotową transakcją udzielenia Pożyczki będzie działał jako podatnik VAT w rozumieniu art. 15 ustawy o podatku od towarów i usług (dalej: „ustawa VAT”).

W związku z tym, że transakcja opisana we Wniosku w ocenie Spółki będzie podlegała opodatkowaniu VAT zastosowanie znajdą przepisy ustawy VAT. Zdaniem Spółki zastosowanie znajdzie przepis 43 ust. 1 pkt 38 ustawy VAT, który wskazuje, że zwalnia się od podatku udzielanie kredytów lub pożyczek pieniężnych, a także zarządzanie kredytami lub pożyczkami pieniężnymi przez kredytodawcę lub pożyczkodawcę. Tym samym zdaniem Spółki jedna ze stron będzie korzystała ze zwolnienia z VAT z tytułu zawarcia umowy pożyczki.

Jednakże Spółka pragnie podkreślić, iż rozstrzygnięcie przedmiotowej kwestii należy do zadań Organu. Z brzmienia art. 14b § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U.2015.613 ze zm„ „O.p.”) wynika bowiem, że składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Przepis ten nie zawiera natomiast wymogu dokonania przez wnioskodawcę wykładni przepisów, które mogą mieć w sprawie zastosowanie.

Następnie pismem z dnia 11 lipca 2017 r. Nr 0114-KDIP3-2.4014.51.2017.2.AF ponownie wezwano Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania poprzez:

1.  Wskazanie, czy Wnioskodawca oczekuje wydania interpretacji indywidualnej również w zakresie podatku od towarów i usług?
2.  uiszczenie stosownej opłaty od wniosku, którą należy dokonać na rachunek bankowy Krajowej Informacji Skarbowej: 25 1010 1212 0064 6422 3100 0000,
3.  sprecyzowanie pytania/pytań oraz przedstawienie własnego stanowiska adekwatnego do zadanych pytań w taki sposób, aby tut. Organ podatkowy mógł dokonać jednoznacznej wykładni konkretnych przepisów prawa podatkowego w zakresie podatku od towarów i usług dotyczących sytuacji prawnopodatkowej Wnioskodawcy w kontekście jego odpowiedzialności podatkowej w trybie przewidzianym w art. 14b Ordynacji podatkowej.

Pismem z dnia 20 lipca 2017 r. (data nadania 20 lipca 2017 r.) Wnioskodawca uzupełnił wniosek w wyznaczonym terminie.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania.

1.  Czy z tytułu zaciągnięcia Pożyczki Pożyczkobiorca będzie zobowiązany do zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych?
2.  Czy przynajmniej jedna ze stron transakcji jest zwolniona od podatku od towarów i usług z tytułu udzielenia Pożyczki?

Niniejsza interpretacja dotyczy pytania Nr 1, w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych. W zakresie podatku od towarów i usług została wydana w dniu 21 sierpnia 2017 r. odrębna interpretacja indywidualna 0114-KDIP4.4012.359.2017.1.MPE.

Zdaniem Wnioskodawcy, udzielenie Pożyczki nie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych (dalej: „PCC”) a tym samym Pożyczkobiorca nie będzie zobowiązany do zapłaty przedmiotowego podatku.

Zgodnie z art. 2 pkt 4 lit. b ustawy PCC nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, inne niż umowa spółki i jej zmiany, jeżeli przynajmniej jedna ze stron jest zwolniona od podatku od towarów i usług z tytułu dokonania tej czynności, z wyjątkiem:

*   umów sprzedaży i zamiany, których przedmiotem jest nieruchomość lub jej część, albo prawo użytkowania wieczystego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub prawo do miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym lub udział w tych prawach,
*   umów sprzedaży udziałów i akcji w spółkach handlowych.

Zgodnie z art. 15 ustawy o podatku od towarów i usług (dalej: ustawa VAT) podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Zdaniem Pożyczkobiorcy, niewątpliwie udzielenie przez Pożyczkodawcę Pożyczki stanowi działalność gospodarczą w rozumieniu powołanych powyżej przepisów, na co wskazują takie argumenty jak zarobkowy charakter udzielenia Pożyczki, ujęcie w umowie spółki tego typu działalności, jak i zamiar udzielanie kolejnych pożyczek w przyszłości.

Natomiast zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (dalej: „ustawa VAT”) zwalnia się od podatku usługi udzielania kredytów lub pożyczek pieniężnych oraz usługi pośrednictwa w świadczeniu usług udzielania kredytów lub pożyczek pieniężnych, a także zarządzanie kredytami lub pożyczkami pieniężnymi przez kredytodawcę lub pożyczkodawcę.

Podsumowując, w związku z faktem, iż zdaniem Wnioskodawcy:

1.  Pożyczkodawca wystąpi w przedmiotowej transakcji jako podatnik VAT w ramach prowadzonej działalności gospodarczej (będzie wystawiał faktury potwierdzające rozliczenie odsetek),
2.  Oraz przedmiotowa czynność udzielenia pożyczki będzie korzystała ze zwolnienia z podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 38

w konsekwencji Pożyczkobiorca nie będzie zobowiązany do uiszczenia PCC od otrzymanej Pożyczki.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Na wstępie należy zaznaczyć, że niniejsza interpretacja indywidualna dotyczy oceny stanowiska Wnioskodawcy wyłącznie w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz.U. z 2017 r., poz. 1150) podatkowi temu podlegają umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku.

Art. 720 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2017 r., poz. 459) stanowi, że przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości.

Do elementów znamionujących umowę pożyczki należy obowiązek jej zwrotu. Przy czym, nie tyle dotyczy to oznaczenia terminu zwrotu, ile zaznaczenia samego obowiązku zwrotu – który, jak wskazuje się w orzecznictwie, w myśl art. 720 § 1 ww. ustawy, jest elementem przedmiotowo istotnym dla tego rodzaju umowy, bez którego nie ma umowy pożyczki.

W zależności od tego, jak zostanie ukształtowana przez strony umowa pożyczki, może ona przyjąć postać umowy nieodpłatnej bądź też odpłatnej, gdzie pożyczkobiorca zobowiązany będzie do zapłaty odsetek. Umowa pożyczki jest umową konsensualną. Dochodzi do skutku poprzez zgodne oświadczenia woli.

Natomiast zgodnie z art. 1 ust. 4 ww. ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych podatkowi temu podlegają czynności cywilnoprawne, z zastrzeżeniem ust. 4a i 5, jeżeli ich przedmiotem są:

1.  rzeczy znajdujące się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub prawa majątkowe wykonywane na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
2.  rzeczy znajdujące się za granicą lub prawa majątkowe wykonywane za granicą, w przypadku gdy nabywca ma miejsce zamieszkania lub siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i czynność cywilnoprawna została dokonana na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Z uwagi na powyższe, należy stwierdzić, że umowa pożyczki podlega podatkowi od czynności cywilnoprawnych, jeżeli w chwili zawarcia umowy jej przedmiot, tj. pieniądze znajdują się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Wówczas nie ma znaczenia, gdzie umowa została zawarta i gdzie mają miejsce zamieszkania (siedzibę) strony umowy.

Pożyczka podlega również podatkowi od czynności cywilnoprawnych, jeśli pieniądze będące przedmiotem pożyczki w chwili jej zawarcia znajdują się za granicą oraz nabywca – pożyczkobiorca ma miejsce zamieszkania lub siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a czynność zostanie dokonana na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Należy wskazać, że w ustawie przewidziano sytuacje, w których czynność cywilnoprawna mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy nie podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Stosownie do art. 2 pkt 4 ww. ustawy nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, inne niż umowa spółki i jej zmiany:

1.  w zakresie, w jakim są opodatkowane podatkiem od towarów i usług,
2.  jeżeli przynajmniej jedna ze stron jest zwolniona od podatku od towarów i usług z tytułu dokonania tej czynności, z wyjątkiem:
    *   umów sprzedaży i zamiany, których przedmiotem jest nieruchomość lub jej część, albo prawo użytkowania wieczystego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub prawo do miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym lub udział w tych prawach,
    *   umów sprzedaży udziałów i akcji w spółkach handlowych.

Zaznaczyć jednak należy, że o wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych nie decyduje okoliczność, że strony tej umowy posiadają status podatnika podatku od towarów i usług, lecz wyłącznie fakt, że przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej konkretnej czynności jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług lub jest z tego podatku zwolniona.

W związku z powyższym należy podkreślić, że jakkolwiek zapytanie Wnioskodawcy dotyczy opodatkowania umowy pożyczki podatkiem od czynności cywilnoprawnych, to jednak w pierwszej kolejności rozstrzygnięcia wymaga kwestia, czy powyższa czynność podlega regulacjom ustawy o podatku od towarów i usług, bowiem ocena ta ma zasadnicze znaczenie dla ewentualnego objęcia jej podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Objęcie umowy pożyczki zakresem podatku od towarów i usług może bowiem skutkować wyłączeniem obowiązku podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych.

Z przedstawionego we wniosku opisu zdarzenia przyszłego oraz uzupełnienia wynika, że P. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komandytowa (dalej: „Wnioskodawca” lub „Pożyczkobiorca”) otrzyma pożyczkę (lub pożyczki) (dalej: „Pożyczka”) od spółki T. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komandytowa (dalej: „Pożyczkodawca”). Pożyczkodawca i Pożyczkobiorca mają wspólnego komandytariusza. Pożyczkodawca jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Pożyczkodawca będzie udzielał kolejnych pożyczek w związku z faktem, iż Pożyczkodawca może posiadać istotne nadwyżki środków pieniężnych w związku z zakończeniem projektu nieruchomościowego. Z tytułu udzielanych pożyczek Pożyczkodawca otrzymuje wynagrodzenie w postaci odsetek. Pożyczkodawca udzielał już pożyczek. Przedmiot działalności Pożyczkodawcy zgodnie z Umową Spółki obejmuje m.in. Pozostałe formy udzielania kredytów (64.92.Z). Spółka uprzejmie wskazuje, iż miejscem zawarcia umowy pożyczki opisanej w stanie faktycznym złożonego Wniosku oraz miejscem gdzie będą znajdowały się środki pieniężne w chwili zawarcia umowy pożyczki jest terytorium Rzeczpospolitej Polskiej. W opinii Spółki, transakcja udzielenia Spółce pożyczki (dalej: ..Pożyczka") stanowi działalność gospodarczą T. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komandytowa (dalej: „Pożyczkodawca”). Wskazuje na to zarobkowy charakter Pożyczki, ujęcie w umowie spółki, iż przedmiot działalności Pożyczkodawcy obejmuje m. in. Pozostałe formy udzielenia kredytów (64.92.Z), zamiar udzielania kolejnych pożyczek w przyszłości, jak i wskazanie, że Pożyczkodawca udzielał już wcześniej pożyczek. Powyższe świadczy o tym, że w opinii Spółki, Pożyczkodawca w związku z przedmiotową transakcją udzielenia Pożyczki będzie działał jako podatnik VAT w rozumieniu art. 15 ustawy o podatku od towarów i usług (dalej: „ustawa VAT”). W związku z tym, że transakcja opisana we Wniosku w ocenie Spółki będzie podlegała opodatkowaniu VAT zastosowanie znajdą przepisy ustawy VAT. Zdaniem Spółki zastosowanie znajdzie przepis 43 ust. 1 pkt 38 ustawy VAT, który wskazuje, że zwalnia się od podatku udzielanie kredytów lub pożyczek pieniężnych, a także zarządzanie kredytami lub pożyczkami pieniężnymi przez kredytodawcę lub pożyczkodawcę. Tym samym zdaniem Spółki jedna ze stron będzie korzystała ze zwolnienia z VAT z tytułu zawarcia umowy pożyczki.

W interpretacji indywidualnej Nr 0114-KDIP4.4012.359.2017.1.MPE z dnia 21 sierpnia 2017 r. dotyczącej podatku od towarów i usług Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdził, że „(\`(...)\`) czynność udzielenia przez Pożyczkodawcę na rzecz Wnioskodawcy pożyczki będzie stanowiła odpłatne świadczenie usług, o którym mowa w art. 8 ust. 1 ustawy i będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na mocy przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, jednakże z uwagi na fakt, że powyższa usługa mieści się w zakresie czynności, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy – korzystać będzie ze zwolnienia od podatku od towarów i usług na podstawie tego przepisu.”

Zatem, skoro umowa pożyczki będzie stanowiła czynność objętą zakresem podatku od towarów i usług, powyższa pożyczka korzysta z wyłączenia z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych, zgodnie z art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa w dwóch egzemplarzach (art. 47 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2017 r., poz. 1369) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała.