Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPP2/443-1373/10-3/SJ
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2010-10-15
Teza: 1. Czy Gmina ma prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego? 2. Czy podatek od towarów i usług przy realizacji powyższej inwestycji będzie stanowić koszt kwalifikowany, czy koszt niekwalifikowany?
Słowa kluczowe: gmina; odliczenia-prawo do odliczenia; projekt; przekazanie-przekazanie nieodpłatne; zadania-zadania własne; ścieki-oczyszczalnia ścieków
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1-art. 86

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Gminy, przedstawione we wniosku z dnia 19 sierpnia 2010 r. (data wpływu 24 sierpnia 2010 r.) uzupełnionym pismem z dnia 14 października 2010 r. (data wpływu 15 października 2010 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w związku z realizacją zadania pn. „Budowa (…)” – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 24 sierpnia 2010 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w związku z realizacją zadania pn. „Budowa (…)”. Przedmiotowy wniosek został uzupełniony pismem z dnia 14 października 2010 r. (data wpływu 15 października 2010 r.), w którym doprecyzowano opis zdarzenia przyszłego.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawca – Gmina, przygotował wniosek o umorzenie pożyczki zaciągniętej z Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Kwota umorzonej pożyczki będzie przeznaczona na realizację zadania inwestycyjnego pn. „Budowa (…)”, dla którego inwestorem jest Gmina, natomiast użytkownikami poszczególnych oczyszczalni, na podstawie umów cywilno-prawnych, będą właściciele i użytkownicy wieczyści nieruchomości położonych na terenie Gminy. Osoby te będą wnosić udział finansowy w realizację tego zadania w wysokości 1.800,00 zł. Po zakończeniu budowy przydomowe oczyszczalnie ścieków pozostaną własnością Gminy. Wnoszone przez mieszkańców wpłaty pieniężne stanowią współfinansowanie budowy oczyszczalni ścieków. Wydatki ponoszone przez Gminę na nabycie towarów i usług wykorzystywanych do realizacji tej inwestycji związane będą z wykonywaniem zadań własnych gminy. Zakończona inwestycja nie będzie wykorzystywana do czynności opodatkowanych. Gmina po wybudowaniu przydomowych oczyszczalni ścieków i przekazaniu w użytkowanie mieszkańcom nie będzie pobierała opłat, ani nie będzie ponosiła żadnych wydatków związanych z eksploatacją tych oczyszczalni, w związku z czym nie występuje związek zakupów z czynnościami opodatkowanymi.

Wydana interpretacja będzie stanowić załącznik do wniosku o umorzenie pożyczki przez Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej.

W uzupełnieniu do wniosku Gmina wskazała, iż realizując zadanie inwestycyjne polegające na powstaniu nowych oczyszczalni przydomowych u mieszkańców Gminy przyjęto, że użytkownicy tych oczyszczalni będą wnosić dobrowolny udział w realizację inwestycji Gminy w kwocie 1.800,00 zł. Jednocześnie Zainteresowany poinformował, że oczyszczalnie były projektowane dla zgłaszających się dobrowolnie użytkowników i mimo niewniesienia udziału przez daną osobę, osoba ta będzie użytkownikiem wybudowanej na jego gruncie oczyszczalni.

W związku z powyższym zadano następujące pytania.

1.  Czy Gmina ma prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego?
2.  Czy podatek od towarów i usług przy realizacji powyższej inwestycji będzie stanowić koszt kwalifikowany, czy koszt niekwalifikowany?

Zdaniem Wnioskodawcy, po zakończeniu inwestycji Gmina będzie dalej właścicielem przydomowych oczyszczalni ścieków. Po przekazaniu w użytkowanie oczyszczalni mieszkańcom Gmina nie będzie prowadziła działalności opodatkowanej oraz za korzystanie nie będzie pobierała żadnych opłat. Zainteresowany stoi na stanowisku, iż nie ma prawa do odliczenia podatku naliczonego od towarów i usług nabywanych w ramach realizowania przedmiotowej inwestycji, ponieważ towary i usługi nabywane w ramach realizacji tej inwestycji nie będą związane z wykonywaniem czynności opodatkowanych.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z zapisem art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej ustawą, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

W myśl art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy, kwotę podatku naliczonego stanowi, z zastrzeżeniem ust. 3-7, suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.

Według art. 88 ust. 4 ustawy, obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się do podatników, którzy nie są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni (…).

Z treści cytowanych wyżej przepisów wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi.

Przedstawiona powyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z usługami i towarami, które nie są w ogóle wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.

Art. 15 ust. 1 ustawy stanowi, iż podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych (art. 15 ust. 6 ustawy).

Należy zaznaczyć, że jednostki samorządu terytorialnego takie jak gminy, powiaty czy województwa, są innymi niż organy władzy publicznej uczestnikami sektora finansów publicznych, zatem nie korzystają z wyłączenia z opodatkowania, o którym mowa w art. 15 ust. 6 ustawy, lecz są objęte zwolnieniem wskazanym w § 12 ust. 1 pkt 12 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 grudnia 2009 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 224, poz. 1799 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem, zwalnia się od podatku czynności związane z wykonywaniem zadań publicznych nałożonych odrębnymi przepisami, wykonywane w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność przez jednostki samorządu terytorialnego, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Zatem, zwolnienie od podatku VAT jednostek samorządu terytorialnego jest możliwe tylko wtedy, gdy wykonują one czynności w ramach przypisanych im specyficznych zadań i funkcji samorządowych (publicznych).

W myśl art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.), gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność.

Natomiast, zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów.

Art. 7 ust. 1 pkt 1 i pkt 3 powołanej ustawy stanowi, iż zaspakajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy – w szczególności zadania te obejmują sprawy ładu przestrzennego, gospodarki nieruchomościami, ochrony środowiska i przyrody oraz gospodarki wodnej, ponadto wodociągów i zaopatrzenia w wodę, kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych, utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, wysypisk i unieszkodliwiania odpadów komunalnych, zaopatrzenia w energię elektryczną i cieplną oraz gaz.

Z opisu sprawy wynika, iż Gmina przygotowała wniosek o umorzenie pożyczki zaciągniętej z Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Kwota umorzonej pożyczki zostanie przeznaczona na realizację zadania np. „Budowa (…)”. Inwestorem przedmiotowej inwestycji będzie Gmina, jednakże użytkownikami poszczególnych oczyszczalni, na podstawie umów cywilno-prawnych, będą właściciele i użytkownicy wieczyści nieruchomości położonych na terenie Gminy. Osoby te wniosą dobrowolny udział finansowy w wysokości 1.800,00 zł, stanowiący współfinansowanie kosztów budowy oczyszczalni ścieków. Po zakończeniu inwestycji, przydomowe oczyszczalnie ścieków zostaną własnością Wnioskodawcy – Gmina po przekazaniu w użytkowanie mieszkańcom oczyszczalni nie będzie pobierała opłat za korzystanie z nich oraz nie będzie ponosiła żadnych wydatków związanych z eksploatacją tych oczyszczalni. Ponadto, jak wskazała Gmina, przedmiotowe oczyszczalnie były projektowane dla zgłaszających się dobrowolnie użytkowników i mimo niewniesienia udziału przez daną osobę, osoba ta będzie użytkownikiem wybudowanej na jego gruncie oczyszczalni. Wydatki ponoszone przez Zainteresowanego na nabycie towarów i usług w związku z realizacją przedmiotowej inwestycji, związane będą z wykonywaniem zadań własnych gminy, a inwestycja nie będzie wykorzystywana do wykonywania czynności opodatkowanych.

Jak wskazał Wnioskodawca, po zakończeniu inwestycja zostanie nieodpłatnie przekazana w użytkowanie właścicielom nieruchomości. Wybudowane przydomowe oczyszczalnie ścieków pozostaną własnością Gminy, która nie będzie ponosiła żadnych wydatków związanych z eksploatacją tych oczyszczalni oraz nie będzie pobierała żadnych opłat z tytułu korzystania z nich.

Według art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Przez dostawę towarów, stosownie do przepisu art. 7 ust. 1 ustawy, należy rozumieć przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…). Natomiast świadczenie usług, w myśl art. 8 ust. 1 ustawy, to każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).

Z treści powołanego wyżej przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 jednoznacznie wynika, że dostawa towarów i świadczenie usług, co do zasady podlega opodatkowaniu VAT jedynie wówczas, gdy czynności te są wykonywane odpłatnie. Ustawodawca jednakże przewidział od powyższej reguły wyjątki, które zostały zawarte – w przypadku dostawy towarów w art. 7 ust. 2 ustawy oraz – w przypadku świadczenia usług w art. 8 ust. 2 ustawy.

Zgodnie z art. 8 ust. 2 ustawy, nieodpłatne świadczenie usług niebędące dostawą towarów na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia oraz wszelkie inne nieodpłatne świadczenie usług, jeżeli nie są one związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa, a podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług związanych z tymi usługami, w całości lub w części, traktuje się jako odpłatne świadczenie usług.

Z powyższego wynika, iż aby nieodpłatne świadczenie usług podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług muszą być spełnione łącznie dwa warunki, a mianowicie:

*   brak związku świadczonych usług z prowadzonym przez podatnika przedsiębiorstwem,
*   istnienie prawa podatnika do odliczenia w całości lub w części podatku naliczonego związanego ze świadczonymi usługami.

Za usługi niezwiązane z prowadzeniem przedsiębiorstwa należy uznać wszelkie usługi, których świadczenie odbyło się bez związku z potrzebami prowadzonej działalności gospodarczej. Niedopełnienie któregokolwiek z warunków określonych w art. 8 ust. 2 ustawy jest podstawą do traktowania nieodpłatnej usługi jako niepodlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Zaznaczyć w tym miejscu należy, że skoro powyższe wpłaty w wysokości 1.800,00 zł są traktowane jako udział mieszkańców w budowie oczyszczalni i od ich dokonania nie jest uzależnione korzystanie z oczyszczalni przez mieszkańców, brak jest podstaw do ich opodatkowania podatkiem VAT bowiem nie dochodzi tutaj do odpłatnego świadczenia usługi (art. 8 ust. 1 ustawy), która to czynność podlega opodatkowaniu podatkiem VAT (art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy).

Wobec powyższego należy stwierdzić, iż nieodpłatne przekazanie w użytkowanie przydomowych oczyszczalni ścieków mieszkańcom, nie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem VAT, z uwagi na nieodpłatność tej czynności oraz fakt, iż nie będzie miał w tym przypadku zastosowania art. 8 ust. 2 ustawy – nieodpłatne przekazanie powstałej infrastruktury odbędzie się w związku z prowadzoną przez Gminę działalnością (wykonywanie we własnym imieniu i na własną odpowiedzialność zadań publicznych, zwolnionych od podatku VAT na podstawie § 12 ust. 1 pkt 12 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 grudnia 2009 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług).

Zgodnie z powołanymi wyżej przepisami, rozliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ustawy warunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. W omawianej sprawie warunki uprawniające do odliczenia nie zostaną spełnione, gdyż nabywane towary i usługi w ramach realizacji zadania nie będą związane z czynnościami opodatkowanymi podatkiem od towarów i usług. Zatem, Wnioskodawca nie będzie miał prawa do odliczenia podatku naliczonego od wydatków poniesionych z tytułu realizacji inwestycji.

Wobec powyższego, Gmina nie będzie miała prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w związku z realizacją zadania pn. „Budowa (…)”.

Tut. Organ informuje, iż organy podatkowe nie są kompetentne do rozstrzygania wątpliwości podatników odnośnie możliwości zaliczania wartości podatku od towarów i usług do kosztów kwalifikowanych. Kwestię tę rozstrzygają bowiem przepisy regulujące zasady korzystania ze środków pomocowych. Zasady i przepisy podatkowe przywołane w uzasadnieniu niniejszej interpretacji mogą być jedynie pomocne Wnioskodawcy przy dokonywaniu oceny, czy podatek VAT w tej sytuacji powinien być kosztem kwalifikowanym.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, ul. Piotrkowska 135, 90-434 Łódź po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.