Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPP3/443-354/14-2/IG
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2014-07-11
Teza: Należy uznać, że czynność nabycia certyfikatów inwestycyjnych w opisanych przez Spółkę okolicznościach, stanowić będzie odpłatne świadczenie usług, których przedmiotem są instrumenty finansowe, podlegające opodatkowaniu i korzystające ze zwolnienia od podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 41 ustawy, usługi te nie zostały bowiem wymienione w katalogu wyłączeń ze zwolnienia wymienionych w art. 43 ust. 15. W odniesieniu do czynności nabycia certyfikatów Wnioskodawca będzie występował w charakterze podatnika VAT z art. 15 ust. 1 ustawy.
Słowa kluczowe: certyfikaty-certyfikat inwestycyjny; instrumenty-instrumenty finansowe; usługi-usługi finansowe
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 15; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 2-art. 43

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749, z późn. zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki przedstawione we wniosku z dnia 11 kwietnia 2014 r. (data wpływu 17 kwietnia 2014 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie uznania Wnioskodawcy za podatnika VAT z tytułu nabycia certyfikatów inwestycyjnych i zastosowania zwolnienia dla usługi nabycia certyfikatów **– jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 17 kwietnia 2014 r. wpłynął ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie uznania Wnioskodawcy za podatnika VAT z tytułu nabycia certyfikatów inwestycyjnych i zastosowania zwolnienia dla usługi nabycia certyfikatów.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe:

1.  Spółka z o.o. („Wnioskodawca”) ma siedzibę oraz miejsce zarządu na terenie Polski oraz jest podatnikiem podatku VAT.
2.  Wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą polegającą m.in. na świadczeniu różnego rodzaju usług finansowych oraz pośrednictwie w ich dostarczaniu. W szczególności, w ramach prowadzonej działalności Wnioskodawca udziela pożyczek oraz dokonuje obrotu papierami wartościowymi. Przy tym, obrót papierami wartościowymi realizowany jest przez Wnioskodawcę w celach handlowych (Wnioskodawca nabywa papiery wartościowe z zamiarem ich późniejszej odsprzedaży), w celu generowania/zwiększania przychodów/zysku Wnioskodawcy. Obrót papierami wartościowymi jest dokonywany przez Wnioskodawcę poza rynkiem regulowanym w rozumieniu ustawy z 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz. U. z 2010 r. Nr 211, poz. 1384, z późn. zm), („ustawa o obrocie instrumentami finansowymi”). Wnioskodawca nie jest firmę inwestycyjną w rozumieniu przepisów ustawy o obrocie instrumentami finansowymi.
3.  Wnioskodawca zamierza kupić na terenie Polski certyfikaty inwestycyjne w Funduszu Inwestycyjnym Zamkniętym z siedzibą na terenie Polski („FIZ”) od:
    1.  osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej, niezarejestrowanej w Polsce jako podatnik podatku VAT,
    2.  spółki kapitałowej zarejestrowanej w Polsce jako podatnik podatku VAT, ale nieprowadzącej działalności w zakresie obrotu certyfikatami, oraz
    3.  spółki kapitałowej z siedzibą oraz miejscem zarządu na terenie Cypru niezarejestrowanej w Polsce jako podatnik VAT.
4.  Wnioskodawca zamierza kupić ww. certyfikaty inwestycyjne FIZ z zamiarem ich dalszej odsprzedaży.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy prawidłowe jest stanowisko Wnioskodawcy, że w zdarzeniu przyszłym przedstawionym we Wniosku, Wnioskodawca dokonując zakupu certyfikatów inwestycyjnych FIZ w celach handlowych (z zamiarem ich późniejszej odsprzedaży), która to działalność ma na celu generowanie i zwiększanie przychodów / zysku Wnioskodawcy, Wnioskodawca: (i) będzie występował w charakterze podatnika VAT w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, (ii) świadcząc na rzecz podmiotu sprzedającego certyfikaty inwestycyjne usługę objętą zakresem opodatkowania ustawy o VAT, przy czym korzystającą ze zwolnienia od podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 41 ustawy o VAT?

Zdaniem Wnioskodawcy, w zdarzeniu przyszłym przedstawionym we Wniosku, Wnioskodawca dokonując zakupu certyfikatów inwestycyjnych FIZ w celach handlowych (z zamiarem ich późniejszej odsprzedaży), która to działalność ma na celu generowanie / zwiększanie przychodów / zysku Wnioskodawcy, Wnioskodawca: (i) będzie występował w charakterze podatnika VAT w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, (ii) świadcząc na rzecz podmiotu sprzedającego certyfikaty inwestycyjne usługę objętą zakresem opodatkowania ustawy o VAT, przy czym korzystającą ze zwolnienia od podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 41 ustawy o VAT.

Art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy stanowi, że „opodatkowaniu podatkiem VAT (\`(...)\`) podlegają: odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju”. Zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy o VAT „przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 ustawy(\`(...)\`)”.

Art. 7 ust. 1 ustawy stanowi, że „przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (\`(...)\`)”.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy „podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności”.

Art. 15 ust. 2 ustawy stanowi, że „działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych”.

Art. 43 ust. 1 pkt 42 ustawy zwalnia od podatku usługi, których przedmiotem są instrumenty finansowe, o których mowa w ustawie z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (\`(...)\`), z wyłączeniem przechowywania tych instrumentów i zarządzania nimi, oraz usługi pośrednictwa w tym zakresie”.

Art. 2 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy o obrocie instrumentami finansowymi stanowi, że „instrumentami finansowymi w rozumieniu ustawy są papiery wartościowe”.

Zgodnie z art. 3 pkt 1 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi ilekroć w ustawie jest mowa o papierach wartościowych - rozumie się przez to: akcje, prawa poboru w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (\`(...)\`), prawa do akcji, warranty subskrypcyjne, kwity depozytowe, obligacje, listy zastawne, certyfikaty inwestycyjne i inne zbywalne papiery wartościowe, w tym inkorporujące prawa majątkowe odpowiadające prawom wynikającym z akcji lub z zaciągnięcia długu, wyemitowane na podstawie właściwych przepisów prawa polskiego lub obcego”.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, opodatkowaniu podatkiem VAT podlega odpłatna dostawa towarów oraz odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Co do zasady, przez dostawę towarów rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarem jak właściciel. Przez świadczenie usług rozumie się natomiast każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów.

Tak szeroka definicja „świadczenia usług” stanowi dopełnienie definicji „dostawy towarów” i oznacza, że opodatkowaniu VAT podlegają, co do zasady, wszystkie czynności odpłatne wykonywane w ramach obrotu profesjonalnego.

Poza tym należy zaznaczyć, że nie każde zdarzenie spełniające przedmiotowo definicję „dostawy towarów” albo „świadczenia usług” podlega opodatkowaniu VAT, ale tylko takie, które realizowane jest przez podatnika działającego w takim charakterze. W związku z tym, przy ocenie, czy dana transakcja podlega zakresowi opodatkowania VAT należy się odwołać do definicji „podatnika” którym zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o VAT jest osoba prawna, jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej oraz osoba fizyczna, wykonująca samodzielnie działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Definicja „działalności gospodarczej” (której wykonywanie przesądza o uznaniu danego podmiotu za podatnika VAT) ma charakter podmiotowy w zakresie, w jakim wskazuje, że działalnością tą jest działalność producentów, handlowców, usługodawców (w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także osób wykonujących wolne zawody). Tylko posiadanie takiego statusu powoduje, że dany podmiot jest podatnikiem i o ile występuje w takim charakterze w odniesieniu do danej transakcji, realizowane przez niego transakcje objęte są zakresem opodatkowania VAT.

Zdaniem Wnioskodawcy, powyższe warunki są spełnione w przypadku transakcji polegającej na obrocie certyfikatami inwestycyjnymi realizowanymi przez Wnioskodawcę. Dokonując tego rodzaju transakcji Wnioskodawca występuje bowiem w roli przedsiębiorcy (handlowca), którego działalność polega na obrocie certyfikatami inwestycyjnymi w celu generowania/osiągania z tego tytułu przychodu/zysku. Transakcje te dokonywane są w celach stricte handlowych, tj. nabyciu certyfikatów z góry towarzyszy zamiar ich odsprzedaży w określonej perspektywie czasowej i/lub wcześniej, gdy okaże się to korzystne (zyskowne). W takich okolicznościach nie ulega wątpliwości, że w zakresie obrotu certyfikatami inwestycyjnymi Wnioskodawca występuje w roli podatnika VAT.

Ww. stanowisko jest potwierdzone w interpretacjach indywidulanych wydawanych w imieniu Ministra Finansów, zgodnie z którymi działalność polegająca na kupnie i sprzedaży papierów wartościowych (do których zaliczają się certyfikaty inwestycyjne - realizowane przez instytucje działające w branży finansowej (np. banki, spółki prowadzące działalność w zakresie świadczenia usług finansowych) stanowi „działalność gospodarczą” w rozumieniu art. 15 ustawy o VAT, a w rezultacie ta działalność jest objęta zakresem opodatkowania VAT. Stanowisko takie po­twierdził np. Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacjach indywidualnych z dnia 19 kwietnia 2013 r. (nr IPPP1/443-136/13-2/EK), i z dnia 15 marca 2011 r. (nr IPPP2-443-985/10-2/AK).

Przy tym, o ile organy podatkowe dopuszczają możliwość wyłączenia tego rodzaju transakcji realizowanych przez podmioty działające w branży finansowej spod zakresu opodatkowania VAT, to dotyczy to szczególnych, wyjątkowych przypadków, gdy papiery wartościowe nie są nabywane w celach handlowych, ale dotyczą np. papierów wartościowych takich jak akcje, udziały w innych jednostkach nabywanych w celu wykonywania praw właścicielskich z nich wynikających.

Przykładowo Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji indywidualnej z dnia 29 grudnia 2010 r. (nr IPPP1-443-1045/10-2/PR) wskazał m.in., że „(\`(...)\`) sprzedaż akcji i udziałów nabytych w celu wykonywania praw właścicielskich z nich wynikających w jednostkach zależnych, współzależnych i stowarzyszonych nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, gdyż sam fakt posiadania udziałów i akcji nie stanowi działalności gospodarczej, która skutkowałaby uznaniem udziałowca za podatnika. Również sprzedaż tych udziałów i akcji nie jest działalnością gospodarczą, która podlega opodatkowaniu podatkiem VAT, gdyż głównym celem dokonywania obrotu akcjami i udziałami w jednostkach zależnych, współzależnych, stowarzyszonych i udziałami mniejszościowymi klasyfikowanymi jako aktywa trwale nie jest osiągnięcie zysku, lecz optymalizacja zarządzania powiązanymi i zależnymi podmiotami gospodarczymi. Ponadto Bank nie uczestniczy w zarządzaniu spółką, której akcje posiada”.

Podobne stanowisko zaprezentował również Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy w interpretacji indywidualnej z dnia 11 marca 2013 r. (nr ITPP1/443-1542/12/AJ).

Nie ulega wątpliwości, że w rozpatrywanym przypadku ww. okoliczności nie występują, z uwagi na to, że Wnioskodawca dokonuje obrotu certyfikatami inwestycyjnymi w celach stricte handlowych, a jedynym jej celem jest generowanie przychodu / zysku. Oznacza to jednoznacznie, że obrót certyfikatami inwestycyjnymi przez Wnioskodawcę stanowi „działalność gospodarczą” w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, a tym samym uczestnicząc w tych transakcjach Wnioskodawca występuje w charakterze podatnika podatku VAT.

Zgodnie z art. 3 pkt 1 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi, certyfikaty inwestycyjne stanowią papiery wartościowe, która zaliczane są na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 1 tej ustawy do „instrumentów finansowych”.

W takim stanie rzeczy, nie ulega wątpliwości, że w ramach obrotu certyfikatami inwestycyjnymi nie dochodzi do dostaw towarów w rozumieniu ustawy o VAT z uwagi na to, że nie następuje przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (certyfikaty inwestycyjne nie stanowią „towarów” w rozumieniu ustawy o VAT). Stąd, obrót instrumentami finansowymi stanowi „świadczenie usług” w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o VAT (jako świadczenie, które nie stanowi dostawy towarów).

Przy tym na gruncie przepisów ustawy o VAT usługa ta jest zwolniona z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 41 ustawy o VAT, zgodnie z którym zwolnieniu z VAT podlegają usługi, których przedmiotem są instrumenty finansowe o których mowa w ustawie o obrocie instrumentami finansowymi, z wyłączeniem przechowywania tych instrumentów i zarządzania nimi, oraz usługi pośrednictwa w tym zakresie. Zwolnienie to jest oparte na regulacji art. 135 ust. 1 lit. f Dyrektywy 2006/112/WE, który przewiduje zwolnienie z VAT dla transakcji (łącznie z pośrednictwem) jednakże z wyłączeniem przechowywania i zarządzania, których przedmiotem są akcje, udziały w spółkach lub związkach, obligacje i inne papiery wartościowe (z wyłączeniem dokumentów ustanawiających tytuł prawny do towarów oraz praw lub papierów wartościowych).

W tym miejscu należy wskazać, że zakres zastosowania ww. przepisu jest bardzo szeroki i odnosi się do wszelkich usług, których przedmiotem są instrumenty finansowe (takie jak np. certyfikaty inwestycyjne). Dotyczy to też handlu instrumentami finansowymi, co jednoznacznie potwierdził Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej („TSUE”) w wyroku z dnia 5 czerwca 1997 r, w sprawie SDC C-2/95 oraz w wyroku z dnia 13 grudnia 2001 r. w sprawie CSC Financial Services C-235/00.

Na uwagę zasługuje również wyrok TSUE z dnia 21 października 2004 r. w sprawie Banque Bruxelles Lambert SA C-8/03, w którym TSUE wskazał m.in., że „(\`(...)\`) jak wynika z art. 13 część B lit. d) pkt 5 szóstej dyrektywy (obecnie art. 135 ust. 1 lit. f) Dyrektywy 2006/112/WE - transakcje dotyczące papierów wartościowych mogą pozostawać w zakresie przedmiotowym podatku VAT. Trybunał orzekł już, że transakcje, o których mowa w tym przepisie, to te, które polegają na działalności zarobkowej wykonywanej w sposób ciągły, która wykracza poza ramy samego nabywania i sprzedaży papierów wartościowych, takie jak transakcje wykonywane w ramach działalności handlowej obrotu papierami wartościowymi (\`(...)\`)”.

Istotnym jest, że ww. zwolnienie obejmuje tak nabycie, jak i sprzedaż certyfikatów inwestycyjnych. Te dwa elementy składają się bowiem łącznie na usługę polegającą na obrocie / handlu certyfikatami inwestycyjnymi, która to usługa jest objęta zwolnieniem z VAT. Już w momencie nabycia certyfikatów inwestycyjnych Wnioskodawca dokonuje bowiem czynności, która jest elementem realizowanej przez nią usługi: usługi która jest niejako finalizowana w momencie odsprzedaży certyfikatów inwestycyjnych. Prawidłowość takiego podejścia ma potwierdzenie już w brzmieniu ustawy i Dyrektywy 2006/112/WE, które przewidują zwolnienie z VAT dla usług i transakcji, których przedmiotem są instrumenty finansowe / papiery wartościowe, nie ograniczając się np. jedynie do ich sprzedaży. Tak jak bowiem wskazał TSUE w powołanym wyżej wyroku „transakcje wykonywane w ramach działalności handlowej obrotu papierami wartościowymi”, nie ulega natomiast wątpliwości, iż transakcje handlowe obejmują tak nabycie, jak i sprzedaż papierów wartościowych (certyfikatów inwestycyjnych).

Na potwierdzenie powyższego stanowiska, Wnioskodawca pragnie też zwrócić uwagę na sposób kalkulacji podstawy opodatkowania VAT w przypadku obrotu papierami wartościowymi. Wynika z niego, że nabycie i sprzedaż papierów wartościowych stanowią elementy tej samej usługi, wpływając bezpośrednio na wysokość podstawy opodatkowania z tytułu usługi polegającej na obrocie papierami wartościowymi. Zgodnie z ogólnie akceptowanym stanowiskiem - potwierdzanym w interpretacjach indywidualnych wydawanych w imieniu Ministra Finansów - podstawa opodatkowania w przypadku obrotu papierami wartościowymi jest bowiem zysk zrealizowany na transakcji / transakcjach (tj. co do zasady kwoty uzyskane ze sprzedaży papierów wartościowych pomniejszone o cenę zapłaconą przez podatnika przy ich nabyciu).

Należy zaznaczyć, powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w orzecznictwie TSUE, polskich sądów administracyjnych oraz organow podatkowych. Fundamentalne znaczenie ma tutaj wyrok TSUE z dnia 11 lipca 2008 r, w sprawie First National Bank of Chicago C 172/9, w którym TSUE rozstrzygnął kwestię sposobu ustalania postawy opodatkowania w transakcjach finansowych (w przypadku analizowanym przez TSUE dotyczyły one obrotu walutami). W swoim rozstrzygnięciu TSUE podkreślił, że podstawą opodatkowania w odniesieniu do świadczenia usług jest to, co stanowi wynagrodzenie, jakie usługodawca otrzymał lub ma otrzymać od nabywcy takich usług. Waluty przekazywane danej stronie transakcji przez druga stronę, o ile są przedmiotem dostawy, nie mogą być traktowane jako odpłatność za usługę wymiany jednych walut na inne, a w konsekwencji jako wynagrodzenie za taką usługę. W konsekwencji TSUE uznał, że w przypadku transakcji wymiany walut, w której nie są naliczane opłaty lub prowizje w odniesieniu do konkretnych transakcji, podstawą opodatkowania rozumianą jako wynagrodzenie stanowi ogólny wynik na transakcji uzyskany przez sprzedawcę w okresie rozliczeniowym, w postaci dodatniej różnicy między ceną sprzedaży a kosztami zakupu.

Powszechnie uznaje się, że stanowisko zaprezentowane w powyższym rozstrzygnięciu ma odpowiednie zastosowanie do transakcji, których przedmiotem są papiery wartościowe (instrumenty finansowe). Finansowy / niematerialny charakter papierów wartościowych uprawnia bowiem do zastosowania analogicznych zasad dotyczących ustalania podstawy opodatkowania jak te dotyczące walut, tj. uznania że postawą opodatkowania jest wyłącznie zysk osiągnięty przez podatnika z tytułu danej transakcji (a nie kwota zapłaty, którą podatnik otrzymuje od nabywcy w momencie odsprzedaży papieru / instrumentu finansowego).

W podobnym tonie wypowiedział się również TSUE w wyroku z dnia 5 maja 1994 r. w sprawie H.J. Glawe Spiel C-38/93, w którym uznał, że w przypadku gier na automatach podstawą opodatkowania jest wynik zrealizowany z tytułu świadczenia danych usług.

Stanowisko przyjęte przez TSUE w odniesieniu do transakcji o charakterze finansowym jest również akceptowane przez sądy administracyjne (np. wyrok NSA z 30 września 2010 r. sygn. akt I FSK 1402/09) oraz organy podatkowe (np. interpretacje indywidualne Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 19 kwietnia 2013 r. nr IPPP1/443-136/13-2/EK, z dnia 15 marca 2011 r. nr IPPP2-443-985/10-2/AK oraz z dnia 29 grudnia 2010 r. nr IPPP1/443-1045/10-2/PR).

Zdaniem Wnioskodawcy, zaprezentowane powyżej stanowisko, zgodnie z którym obrotem z tytułu transakcji na papierach wartościowych (w stanie faktycznym Wniosku na certyfikatach inwestycyjnych) jest wynik osiągnięty na tych transakcjach, potwierdza szczególny charakter usług w zakresie obrotu papierami wartościowymi. Usługą tą nie jest bowiem sama sprzedaż papieru wartościowego, ale sprzedaż poprzedzona jego nabyciem (co potwierdza, że tylko łączne rozpatrywanie tych dwóch elementów, jako elementów jednej usługi w zakresie obrotu papierami wartościowymi, prowadzi do prawidłowego określenia podstawy opodatkowania w VAT). Zdaniem Wnioskodawcy, prowadzi to do jednoznacznego wniosku, że już w momencie nabycia certyfikatów inwestycyjnych Wnioskodawca wykonuje element usługi w zakresie obrotu instrumentami finansowymi, która to usługa objęta jest zakresem opodatkowania VAT (przy czym korzysta ze zwolnienia od podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 42 ustawy o VAT).

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej opisanego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 z późn. zm.), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu ww. podatkiem podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Natomiast przez świadczenie usług – na podstawie art. 8 ust. 1 ustawy – rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1.  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2.  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3.  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Z cytowanych wyżej przepisów jednoznacznie wynika, że każde odpłatne świadczenie polegające na działaniu, zaniechaniu lub tolerowaniu czy określonym zachowaniu mieści się w tak sformułowanej definicji usługi.

Aby uznać dane świadczenie za odpłatne, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy świadczoną usługą i przekazanym za nią wynagrodzeniem. Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę. Nie każda czynność stanowiąca dostawę towarów lub świadczenie usług podlega opodatkowaniu podatkiem VAT. Aby dana czynność podlegała opodatkowaniu tym podatkiem musi być wykonana przez podatnika.

Stosownie do treści art. 15 ust. 1 ustawy, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Działalność gospodarcza – na mocy ust. 2 powołanego artykułu – obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Z opisu sprawy wynika, że Wnioskodawca prowadzi działalność polegającą m.in. na świadczeniu różnego rodzaju usług finansowych oraz pośrednictwie w ich dostarczaniu. W szczególności w ramach prowadzonej działalności Spółka udziela pożyczek oraz dokonuje obrotu papierami wartościowymi. Obrót papierami wartościowymi dokonywany jest przez Spółkę poza rynkiem regulowanym w rozumieniu ustawy o obrocie instrumentami finansowymi. Wnioskodawca zamierza kupić na terenie Polski certyfikaty inwestycyjne w Funduszu Inwestycyjnym Zamkniętym z siedzibą na terenie Polski („FIZ”) od:

1.  osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej, niezarejestrowanej w Polsce jako podatnik podatku VAT,
2.  spółki kapitałowej zarejestrowanej w Polsce jako podatnik podatku VAT, ale nieprowadzącej działalności w zakresie obrotu certyfikatami, oraz
3.  spółki kapitałowej z siedzibą oraz miejscem zarządu na terenie Cypru niezarejestrowanej w Polsce jako podatnik VAT.

Wnioskodawca zamierza kupić ww. certyfikaty inwestycyjne FIZ z zamiarem ich dalszej odsprzedaży.

Zgodnie z art. 3 pkt 1 lit. a ustawy z 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz. U. z 2010 r. Nr 211, poz. 1384, z późn. zm.) przez papiery wartościowe rozumie się akcje, prawa poboru w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych (Dz. U. Nr 94, poz. 1037, z późn. zm.), prawa do akcji, warranty subskrypcyjne, kwity depozytowe, obligacje, listy zastawne, certyfikaty inwestycyjne i inne zbywalne papiery wartościowe, w tym inkorporujące prawa majątkowe odpowiadające prawom wynikającym z akcji lub zaciągnięcia długu, wyemitowane na podstawie właściwych przepisów prawa polskiego lub obcego.

Certyfikaty inwestycyjne są to papiery wartościowe emitowane przez zamknięte, specjalistyczne zamknięte lub mieszane fundusze inwestycyjne. Są to papiery wartościowe o charakterze dłużnym. Dłużny papier wartościowy oznacza papier wartościowy wyemitowany w oparciu o właściwy akt prawny, w którym emitent wyraża zobowiązanie do zapłaty właścicielowi dłużnego papieru wartościowego należności głównej i należności ubocznej (odsetek). Są to więc papiery wartościowe opiewające na wierzytelności.

Zatem zbycie certyfikatu inwestycyjnego powoduje przejście prawa z tego certyfikatu jako papieru wartościowego na inny podmiot, będący jego nabywcą. Tym samym zbycie w formie umowy sprzedaży certyfikatu inwestycyjnego jako papieru wartościowego reprezentującego /ucieleśniającego/ określoną wierzytelność, ma charakter sprzedaży wierzytelności z certyfikatu inwestycyjnego.

Z powyższego wynika, że dla Wnioskodawcy, nabycie certyfikatów inwestycyjnych stanowi formę udostępnienia kapitału, w zamian za którą otrzyma on wynagrodzenie w postaci odsetek.

Zatem nabycie certyfikatów w okolicznościach opisanych przez Spółkę spełnia niewątpliwie szeroką definicję usług zawartą w art. 8 ust. 1 ustawy. W analizowanej sytuacji będzie można bowiem zidentyfikować beneficjenta świadczenia wykonanego przez Spółkę, którym będzie emitent certyfikatów inwestycyjnych, ponadto usługa ta będzie miała charakter odpłatny, gdyż Spółka otrzyma określone wynagrodzenie w formie odsetek.

Zauważyć należy, że nie każde zdarzenie wypełniające przedmiotowo definicję świadczenia usług podlega opodatkowaniu VAT, ale tylko takie, które realizowane jest przez podatnika działającego w takim charakterze. Istotne dla sprawy jest, czy są to czynności polegające na zarządzaniu własnym portfelem w celu maksymalizacji zwrotu z inwestycji, czy też obrót papierami wartościowymi w celach spekulacyjnych (licząc na wzrost ich wartości). W opisie sprawy Wnioskodawca wskazał, że nabyciu certyfikatów inwestycyjnych z góry towarzyszy zamiar ich odsprzedaży, gdy okaże się to zyskowne. Zatem Wnioskodawca dokonuje obrotu certyfikatami inwestycyjnymi w celach handlowych, a jedynym celem jest generowanie zysku.

Tym samym – w odniesieniu do czynności nabywania certyfikatów inwestycyjnych – Wnioskodawca działa w charakterze podatnika podatku VAT w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy.

Co do zasady, stawka podatku – zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy – wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1. Natomiast stosownie do treści art. 146a pkt 1 ustawy, w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2016 r., stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 1 i ust. 13, art. 109 ust. 2 i art. 110, wynosi 23%. Jednakże zarówno w treści ustawy, jak i w przepisach wykonawczych do niej, ustawodawca przewidział opodatkowanie niektórych czynności stawkami obniżonymi lub zwolnienie od podatku.

Zakres i zasady zwolnienia od podatku dostawy towarów lub świadczenia usług zostały określone między innymi w art. 43 ustawy. Zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 41 ustawy, zwalnia się od podatku usługi, których przedmiotem są instrumenty finansowe, o których mowa w ustawie z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz. U. z 2010 r. Nr 211, poz. 1384), z wyłączeniem przechowywania tych instrumentów i zarządzania nimi, oraz usługi pośrednictwa w tym zakresie.

W świetle art. 43 ust. 15 ustawy, zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 7, 12 i 37-41 oraz w ust. 13, nie mają zastosowania do:

1.  czynności ściągania długów, w tym factoringu;
2.  usług doradztwa;
3.  usług w zakresie leasingu.

Należy podkreślić, że pojęcia używane do oznaczenia zwolnień, o których mowa w art. 43 ustawy, winny być interpretowane w sposób ścisły, gdyż zwolnienia te stanowią odstępstwa od ogólnej zasady, zgodnie z którą podatek od towarów i usług pobierany jest od każdej usługi świadczonej odpłatnie przez podatnika.

W myśl art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi, instrumentami finansowymi są papiery wartościowe. Z cytowanego wyżej art. 3 pkt 1 ww. ustawy wynika, że certyfikaty inwestycyjne są papierami wartościowymi.

W konsekwencji należy uznać, że czynność nabycia certyfikatów inwestycyjnych w opisanych przez Spółkę okolicznościach, stanowić będzie odpłatne świadczenie usług, których przedmiotem są instrumenty finansowe, podlegające opodatkowaniu i korzystające ze zwolnienia od podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 41 ustawy, usługi te nie zostały bowiem wymienione w katalogu wyłączeń ze zwolnienia wymienionych w art. 43 ust. 15. W odniesieniu do czynności nabycia certyfikatów Wnioskodawca będzie występował w charakterze podatnika VAT z art. 15 ust. 1 ustawy.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Niniejsza interpretacja dotyczy wyłącznie zakresu podatku od towarów i usług, w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych sprawa zostanie rozpatrzona odrębnie.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.