Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPP2/443-1376/09-2/BA
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2009-12-04
Teza: Czy Gmina, która jest podatnikiem podatku VAT czynnym, w związku z realizacją projektu pn. „Termomodernizacja budynku …” ma możliwość prawną do odliczenia i zwrotu podatku naliczonego?
Słowa kluczowe: odliczenia-odliczenie częściowe; podatek-obliczenie podatku; podatek-podatek od towarów i usług; podatek-podatek od towarów i usług-zwrot podatku od towarów i usług; termomodernizacja
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1-art. 86

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. u. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. u. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Gminy reprezentowanej przez Pełnomocnika x przedstawione we wniosku z dnia 1 października 2009 r. (data wpływu 12 października 2009 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do odliczenia i zwrotu podatku naliczonego w związku z realizacją projektu pn. „Termomodernizacja budynku (…)”**– jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 12 października 2009 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do odliczenia i zwrotu podatku naliczonego w związku z realizacją projektu pn. „Termomodernizacja budynku (…)”.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Gmina, jako jednostka samorządu terytorialnego posiada osobowość prawną, jest podatnikiem podatku VAT czynnym – czyli prowadzi sprzedaż opodatkowaną, związaną m.in. z usługami dzierżawy, najmu, użytkowania wieczystego, sprzedażą gruntów i budynków. Gmina zamierza wystąpić z wnioskiem o dofinansowanie projektu na realizację zadania: Termomodernizacja budynku w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (RPO Województwa x na lata 2007-2013 Osi Priorytetowej II Ochrona środowiska, zapobieganie zagrożeniom i energetyka, Działania II.6 Ochrona powietrza). Jednym z wymaganych załączników do wniosku jest interpretacja indywidualna w sprawie możliwości prawnej odzyskania podatku VAT od towarów i usług, w związku z realizacją projektu, wydana przez właściwego Dyrektora Izby Skarbowej. Termomodernizacja budynku obejmować będzie docieplenie ścian zewnętrznych oraz piwnic, wymianę stolarki okiennej i drzwiowej, docieplenie stropodachu i wymianę istniejącego pokrycia dachowego, wykonanie modernizacji istniejącego węzła cieplnego dla potrzeb centralnego ogrzewania, wymianę instalacji centralnego ogrzewania, wentylacji mechanicznej, wraz z wykonaniem instalacji solarnej na potrzeby ciepłej wody użytkowej, wymianę instalacji elektrycznej oraz inne prace ogólnobudowlane. Wskazany projekt realizować będzie Gmina.

Gmina nie prowadzi w budynku żadnej sprzedaży opodatkowanej typu wynajem. Budynek użytkowany jest przez O. i stanowi mienie Gminy. w związku z czym, między Gminą a dyrektorem x zawarta jest umowa użyczenia z art. 710 ustawy z dnia 24 kwietnia 1964 r. Kodeks Cywilny (Dz. u. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ze zm.). Na podstawie tych przepisów użyczający zobowiązuje się zezwolić biorącemu w użyczenie, przez czas oznaczony lub nie oznaczony, na bezpłatne użyczenie oddanej mu w tym celu rzeczy. Ponadto O. ma zgodę Gminy na odpłatny wynajem użyczonego mienia. w przypadku Wnioskodawcy O. jest publiczną jednostką organizacyjną Gminy i funkcjonuje na zasadach zakładu budżetowego z art. 24 i następnych ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych (Dz. u. z 2005 r., Nr 249, poz. 2104 ze zm.), warto dodać, że umowa użyczenia zawarta między Gminą a x ma charakter nieodpłatny, ale biorący w użyczenie ma zgodę na wynajem użyczonego budynku. Na chwilę obecną O. nie ma przychodów z wynajmu przedmiotowego budynku, ale należy dodać, że O. utrzymuje się wyłącznie z wynajmu innych budynków sportowych typu hale sportowe. w związku z czym z wynajmu budynku, który będzie termomodernizowany w ramach środków unijnych, przychody czerpać będzie wyłącznie O., ponieważ ma podstawę do wynajmu. O. jest podatnikiem podatku VAT czynnym.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy Gmina, która jest podatnikiem podatku VAT czynnym, w związku z realizacją projektu pn. „Termomodernizacja budynku (…)” ma możliwość prawną do odliczenia i zwrotu podatku naliczonego?

Zdaniem Wnioskodawcy, zgodnie z zapisem art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. u. Nr 54, poz. 535 ze zm.) podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Z treści cytowanego wyżej przepisu wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi. Realizacja projektu pn. „Termomodernizacja budynku (…)” nie wiąże się z czynnościami opodatkowanymi, w zakresie w jakim przysługiwałoby prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Również efekty zrealizowanego projektu nie będą wiązać się z czynnościami opodatkowanymi dla Gminy, ponieważ Gmina budynku O. nie będzie wynajmowała. Dla Gminy będzie zachowana zasada trwałości projektu, ponieważ zgodnie z zasadami ubiegania się o środki unijne – przedmiot dofinansowania musi być własnością gminy. w przypadku Zainteresowanego tak jest, bo umowa użyczenia nie przenosi na inny podmiot własności. Zawarta umowa użyczenia o charakterze bezpłatnym nie daje Gminie podstaw do odliczenia podatku naliczonego z tytułu termomodernizacji mienia, ponieważ nie ma sprzedaży opodatkowanej. Natomiast ewentualny wynajem przez sam O. sal termomodernizowanego budynku na rzecz innego podmiotu ma charakter sprzedaży opodatkowanej i dopiero ten pomiot będzie mógł obniżyć podatek należny o podatek naliczony ale zakupy jego nie będą związane już z projektem.

Ponadto dodać należy, że Gmina jako jednostka samorządu terytorialnego korzysta ze zwolnienia przedmiotowego w zakresie czynności związanych z wykonywaniem zadań publicznych nałożonych odrębnymi przepisami. Mając na względzie przywołane wyżej przepisy prawa oraz opisane zdarzenie przyszłe należy stwierdzić, iż Gmina nie będzie miała prawa dokonać odliczenia podatku VAT naliczonego z tytułu realizacji opisanej wyżej inwestycji, ponieważ w przedmiotowej sprawie nie jest spełniony podstawowy warunek wskazany w art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, tzn. brak jest związku zakupionych towarów i usług dotyczących realizacji projektu z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. u. Nr 54, poz. 535 ze zm.), w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i ust. 19 oraz art. 124.

Jak stanowi art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy, kwotę podatku naliczonego stanowi, z zastrzeżeniem ust. 3-7, suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.

Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi.

Przedstawiona wyżej zasada wyklucza możliwość dokonania odliczenia podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku oraz niepodlegających temu podatkowi.

Art. 15 ust. 1 ustawy stanowi, iż podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych (art. 15 ust. 6 ustawy).

Jednostki samorządu terytorialnego takie jak gminy, powiaty czy województwa, są innymi niż organy władzy publicznej, uczestnikami sektora finansów publicznych, zatem nie korzystają z wyłączenia z opodatkowania, o którym mowa w art. 15 ust. 6 ustawy, lecz są objęte zwolnieniem, zgodnie z § 13 ust. 1 pkt 11 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 28 listopada 2008 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. u. Nr 212, poz. 1336). z przepisu tego wynika, iż zwalnia się od podatku czynności związane z wykonywaniem zadań publicznych nałożonych odrębnymi przepisami, wykonywane w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność przez jednostki samorządu terytorialnego, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

W myśl art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. u. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.), gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność. Natomiast zgodnie z art. 6 ust. 1 ww. ustawy, do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów.

Do zadań własnych gminy należy zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty. Zadania własne obejmują m.in. sprawy kultury fizycznej i turystyki, w tym terenów rekreacyjnych i urządzeń sportowych (art. 7 ust. 1 pkt 10 cyt. ustawy).

Z sytuacji przedstawionej we wniosku wynika, że Wnioskodawca jako jednostka samorządu terytorialnego jest czynnym podatnikiem podatku VAT i prowadzi sprzedaż opodatkowaną związaną z usługami dzierżawy, najmu, użytkowania wieczystego oraz sprzedażą gruntów i budynków. Gmina zamierza uzyskać dofinansowanie projektu pn. „Termomodernizacja budynku (…)” w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa X na lata 2007 – 2013 Osi Priorytetowej II Ochrona środowiska, zapobieganie zagrożeniom i energetyka, Działania II.6 Ochrona powietrza). Gmina nie prowadzi w budynku żadnej sprzedaży opodatkowanej np. wynajmu. Budynek użytkowany jest przez O. i stanowi mienie Gminy. w związku z czym między Gminą a dyrektorem O. zawarta jest umowa użyczenia - nieodpłatnego używania. Realizacja ww. projektu nie wiąże się z czynnościami opodatkowanymi, w zakresie w jakim przysługiwałoby prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Również efekty realizowanego projektu nie będą wiązać się z czynnościami opodatkowanymi dla Gminy, ponieważ budynek O. nie będzie przez nią wynajmowany. Natomiast ewentualny wynajem przez sam O. sal termomodernizowanego budynku na rzecz innego podmiotu ma charakter sprzedaży opodatkowanej i dopiero ten pomiot będzie mógł obniżyć podatek należny o podatek naliczony ale zakupy jego nie będą związane już z przedmiotowym projektem.

W myśl art. 710 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. u. Nr 16, poz. 93 ze zm.), przez umowę użyczenia użyczający zobowiązuje się zezwolić biorącemu, przez czas oznaczony lub nie oznaczony, na bezpłatne używanie oddanej mu w tym celu rzeczy.

Stosownie do powołanych wyżej przepisów, rozliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ustawy o podatku od towarów i usług uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.

Nadmienić należy, że według art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, opodatkowaniu podatkiem VAT podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Przez dostawę towarów, stosownie do przepisu art. 7 ust. 1 ustawy, należy rozumieć przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. Natomiast świadczenie usług, w myśl art. 8 ust. 1 ustawy, to każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1.  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2.  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3.  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Z treści powołanego wyżej przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 jednoznacznie wynika, że dostawa towarów i świadczenie usług co do zasady podlega opodatkowaniu VAT jedynie wówczas, gdy czynności te są wykonywane odpłatnie. Ustawodawca jednakże przewidział od powyższej reguły wyjątki, które zostały zawarte – w przypadku dostawy towarów – w art. 7 ust. 2 ustawy oraz – w przypadku świadczenia usług – w art. 8 ust. 2 ustawy.

Zgodnie z art. 8 ust. 2 ustawy, nieodpłatne świadczenie usług niebędące dostawą towarów na cele osobiste podatnika lub jego pracowników w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia oraz wszelkie inne nieodpłatne świadczenie usług, jeżeli nie są one związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa, a podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług związanych z tymi usługami, w całości lub w części, traktuje się jako odpłatne świadczenie usług.

Z powyższego wynika, że aby nieodpłatne świadczenie usług podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług muszą być spełnione łącznie dwa warunki, a mianowicie:

*   brak związku świadczonych usług z prowadzonym przez podatnika przedsiębiorstwem,
*   posiadane przez podatnika prawa do odliczenia w całości lub w części podatku naliczonego związanego ze świadczonymi usługami.

Za usługi niezwiązane z prowadzeniem przedsiębiorstwa należy uznać wszelkie usługi, których świadczenie odbyło się bez związku z potrzebami prowadzonej działalności gospodarczej. Niedopełnienie któregokolwiek z warunków określonych w art. 8 ust. 2 ustawy o VAT jest podstawą do traktowania nieodpłatnej usługi jako niepodlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Wobec powyższego należy stwierdzić, że oddanie w nieodpłatne użytkowanie majątku wytworzonego w ramach realizacji przedmiotowej inwestycji, nie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem VAT, z uwagi na nieodpłatność tej czynności oraz fakt, iż nie będzie miał w tym przypadku zastosowania art. 8 ust. 2 ustawy – nieodpłatne przekazanie inwestycji do użytkowania odbędzie się w związku z prowadzoną przez Gminę działalnością (wykonywaniem we własnym imieniu i na własną odpowiedzialność zadań publicznych, wskazanych w art. 7 ust. 1 cyt. wyżej ustawy o samorządzie gminnym).

Zatem, Wnioskodawcy nie będzie przysługiwało prawo do odliczenia kwoty podatku naliczonego wynikającego z faktur dokumentujących poniesione wydatki związane z realizacją przedmiotowego projektu, bowiem nie zostanie spełniony warunek określony w art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, tj. by nabywane towary i usługi były wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.

W zakresie przedmiotowego projektu Gmina nie będzie miała również możliwości uzyskania zwrotu podatku na zasadach określonych w rozdziale 10 powołanego rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług. Ewentualny zwrot na podstawie tych przepisów obwarowany jest pewnymi warunkami, które podatnik winien spełnić. Wśród warunków tych ustawodawca wymienia m.in. pochodzenie środków finansowych ze źródeł określonych w § 8 ust. 3 i ust. 4 cyt. rozporządzenia oraz podpisanie umowy o dofinansowanie przed dniem 1 maja 2004 r. Ponieważ Gmina nie spełnia tych warunków, zatem nie ma możliwości ubiegania się o zwrot podatku VAT na podstawie przepisów rozdziału 10 cyt. rozporządzenia.

Reasumując, Gminie nie będzie przysługiwało prawo do odliczenia i zwrotu podatku od towarów i usług nabywanych w związku z realizacją projektu pn. „Termomodernizacja budynku (…)”.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, ul. Piotrkowska 135, 90-434 Łódź po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. u. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.