Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0113-KDIPT1-2.4012.60.2022.1.AJB
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2022-03-04
Teza: zwolnienie od podatku otrzymywanych prowizji na podstawie art. 43 ust. 1 punkt 37 ustawy o VAT
Słowa kluczowe: pośrednictwo; prowizje-otrzymanie prowizji; usługi-usługi ubezpieczeniowe
Zagadnienia: Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII. Wysokość opodatkowania -Rozdział 2. Zwolnienia 
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług

Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe
==================================================

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
----------------------------------------------------

26 stycznia 2022 r. wpłynął Państwa wniosek z 20 stycznia 2022 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy zwolnienia od podatku otrzymywanych prowizji na podstawie art. 43 ust. 1 punkt 37 ustawy o VAT. Treść wniosku jest następująca:

### Opis zdarzenia przyszłego

\`(...)\` (dalej: Wn\`(...)\`) jest podmiotem, którego zasadniczą działalnością jest świadczenie usług pośrednictwa (agencyjnych), w zawieraniu i zmianie umów o wykonywanie czynności faktycznych i prawnych dotyczących gromadzenia środków pieniężnych członków \`(...)\`, udzielania im pożyczek i kredytów, przeprowadzania na ich zlecenie rozliczeń finansowych oraz pośredniczenia przy zawieraniu umów ubezpieczenia - tj. prowadzenie działalności, o której mowa w art. 9a i 9b ustawy z 5 listopada 2009 r. o spółdzielczych kasach oszczędnościowo-kredytowych (Dz.U. z 2012r., poz.855 ze zm.; dalej: „Ustawa o \`(...)\`”) oraz prowadzenie działalności w rozumieniu pkt 14 art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2017 r. o dystrybucji ubezpieczeń (Dz.U. z 2019, poz. 1881 tekst jednolity z dnia 2019.10.03 ze zm.; dalej: „Ustawa o dystrybucji ubezpieczeń). Zgodnie z warunkami umowy o świadczenie usług pośrednictwa ubezpieczeniowego (agencyjnej) Wn\`(...)\` pośredniczy w sprzedaży ubezpieczeń zakładów ubezpieczeń prowadzących działalność ubezpieczeniową na podstawie przepisów ustawy z dnia 11 września 2015 r. o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 1130 ze zmian), z którymi to - ma zawarte umowy w zakresie pośrednictwa ubezpieczeniowego w rozumieniu przepisów ustawy o dystrybucji ubezpieczeń.

Jako Agent ubezpieczeniowy - Wn\`(...)\` wykonuje typowe czynności w zakresie pośrednictwa ubezpieczeniowego, tj. działając w imieniu zakładu ubezpieczeń, wyszukuje klientów ubezpieczeniowych, a następnie oferuje i zawiera umowy ubezpieczenia, otrzymując w zamian od zakładu ubezpieczeń - prowizję agencyjną. Celem czynności wykonywanych przez \`(...)\`Finanse, jako agenta ubezpieczeniowego jest uczynienie wszystkiego co niezbędne, aby doszło do zawarcia umowy ubezpieczenia pomiędzy klientem, a zakładem ubezpieczeń, w imieniu i na rzecz którego - w oparciu o umowę agencyjną - działa \`(...)\` Finanse. \`(...)\` Finanse jako agent ubezpieczeniowy w pewnym zakresie ma również wpływ na treść umowy ubezpieczenia. Choć ogólny przedmiot i zakres umowy ubezpieczenia określają ogólne warunki ubezpieczenia, agent ubezpieczeniowy w ramach czynności zmierzających do zawarcia umowy ubezpieczenia, na podstawie informacji uzyskiwanych od klienta, dobiera najbardziej dopasowane do jego potrzeb i wymagań ubezpieczenie z oferty, w tym pomaga klientowi wybrać odpowiedni wariant, sumę ubezpieczenia (sumę gwarancyjną) lub inne parametry ubezpieczenia (w zależności od produktu ubezpieczeniowego).Prowizja agencyjna dla Wn\`(...)\` jest standardowo ustalana jako określony procent kwoty składki ubezpieczeniowej należnej na rzecz zakładu ubezpieczeń - z tytułu umów ubezpieczenia zawartych za pośrednictwem Wn\`(...)\` (prowizja za pośrednictwo ubezpieczeniowe od przypisu składki). Stawki prowizji należnej od zakładu ubezpieczeń na rzecz Wn\`(...)\` są ustalane odrębnie dla poszczególnych rodzajów umów ubezpieczenia (produktów ubezpieczeniowych).

Wnioskodawca świadczy także usługi agencyjne (pośrednictwa) na rzecz innych podmiotów - instytucji finansowych przy realizacji przekazów pieniężnych. Wnioskodawca może świadczyć inne usługi pośrednictwa finansowego na rzecz instytucji finansowych takich jak np. banki, firmy leasingowej, itp.

Pośrednictwo w świadczeniu usług ubezpieczeniowych jest zwolnione od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy o VAT. W konsekwencji od kwot prowizji za pośrednictwo ubezpieczeniowe nie jest naliczany podatek VAT.

Zakład ubezpieczeń, z którym ma podpisaną umowę wnioskodawca - w najbliższym czasie planuje zmodyfikowanie zasad ustalania prowizji agencyjnych dla agentów ubezpieczeniowych (Wn\`(...)\`) poprzez wprowadzenie stałego i dwóch zmiennych składników prowizji agencyjnych.

Stały składnik prowizji agencyjnej będzie ustalany - tak jak dotychczas - jako procent kwoty składki ubezpieczeniowej należnej na rzecz zakładu ubezpieczeń z tytułu umów ubezpieczenia zawartych za pośrednictwem danego agenta ubezpieczeniowego (prowizja od przypisu składki).

Pierwszy zmienny składnik prowizji agencyjnej będzie także ustalany jako określony procent kwoty składki ubezpieczeniowej należnej na rzecz zakładu ubezpieczeń z tytułu umów ubezpieczenia zawartych za pośrednictwem danego agenta ubezpieczeniowego (tu: Wn\`(...)\`) - (prowizja od przypisu składki) - jednakże jedynie wówczas, gdy:

(1) nie zostanie przekroczony określony przez zakład ubezpieczeń wskaźnik błędów popełnianych przez agenta ubezpieczeniowego (Wn\`(...)\` ) przy zawieraniu umów ubezpieczenia (chodzi o błędy agenta przy wypełnianiu dokumentacji związanej z zawarciem umowy ubezpieczenia lub błędy agenta w zakresie kontroli dokumentacji wypełnianej przez klienta, a niezbędnej do zawarcia umowy ubezpieczenia)

oraz gdy

(2) nie zostanie przekroczony określony przez zakład ubezpieczeń wskaźnik skarg klientów na nieprawidłowe czynności agenta ubezpieczeniowego przy zawieraniu umów ubezpieczenia.

Prowizja ta ma być wynagrodzeniem za dbanie przez agenta o poprawność wypełnienia dokumentacji ubezpieczeniowej niezbędnej do przedstawienia klientowi oferty ubezpieczeniowej, a w konsekwencji do zawarcia umowy ubezpieczenia oraz za prawidłowość obsługi klienta podczas procesu zawierania umowy ubezpieczenia.

Dbałość agenta o poprawność wypełnienia dokumentacji ubezpieczeniowej oraz o prawidłowość obsługi klienta, o których mowa powyżej są elementami procesu zawierania umowy ubezpieczenia, w ramach którego agent wykonuje również inne czynności, niezbędne do zawarcia umowy ubezpieczenia, określone ustawą o dystrybucji ubezpieczeń takie jak: badanie potrzeb i wymagań klienta, przedstawianie oferty zawarcia umowy ubezpieczenia, omawianie z klientem warunków proponowanej umowy, przekazywanie wymaganych przez przepisy prawa dokumentów, pomoc klientowi w wypełnieniu wniosku ubezpieczeniowego lub innych formularzy niezbędnych do zawarcia umowy ubezpieczenia. Wszystkie te czynności są wykonywane przed zawarciem umowy ubezpieczenia i prowadzą do jej zawarcia. Agent na podstawie udzielonych przez klienta informacji i odpowiedzi na zadane pytania wypełnia formularz analizy potrzeb i wymagań klienta, jak również wniosek ubezpieczeniowy. Po złożeniu przez klienta podpisów na dokumentacji ubezpieczeniowej, agent weryfikuje, czy klient złożył wszystkie wymagane do zawarcia umowy ubezpieczenia oświadczenia.

Z kolei drugi zmienny składnik prowizji agencyjnej będzie także ustalany jako określony procent kwoty składki ubezpieczeniowej należnej na rzecz zakładu ubezpieczeń z tytułu umów ubezpieczenia zawartych za pośrednictwem danego agenta ubezpieczeniowego - Wn\`(...)\` (prowizja od przypisu składki) - jednakże jedynie wówczas, gdy przypis składki należnej na rzecz zakładu ubezpieczeń z tytułu umów ubezpieczenia zawartych za pośrednictwem danego agenta ubezpieczeniowego, przekroczy określone przez zakład ubezpieczeń wartości przypisu składki (możliwe jest również stosowanie w tym przypadku tabeli określającej różną wysokość prowizji agencyjnych w zależności od wartości przypisu składki). Prowizja z tytułu drugiego zmiennego składnika - ma być wynagrodzeniem za przekroczenie określonych przez zakład ubezpieczeń wartości przypisu składki z umów ubezpieczenia zawartych za pośrednictwem agenta. Tym samym prowizja ta będzie dotyczyć czynności wykonywanych przez agenta w procesie zawierania umowy ubezpieczenia (badanie potrzeb i wymagań klienta, przedstawianie oferty zawarcia umowy ubezpieczenia, omawianie z klientem warunków proponowanej umowy, przekazywanie wymaganych przez przepisy prawa dokumentów, pomoc klientowi w wypełnieniu wniosku ubezpieczeniowego lub innych formularzy niezbędnych do zawarcia umowy ubezpieczenia), w tym również pozyskiwanie klientów. Przy czym czynności te są wykonywane przed zawarciem umowy ubezpieczenia i prowadzą do jej zawarcia.

### Pytania

1) Czy podlega zwolnieniu na podstawie przepisu art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 685 ze zmian.) prowizja na rzecz Wn\`(...)\` (czy wnioskodawcy przysługuje prawo do zastosowania zwolnienia na podstawie ww. przepisu), wypłacana mu przez zakład ubezpieczeń w wysokości określonego procentu przypisu składki ubezpieczeniowej z umów ubezpieczenia zawartych za pośrednictwem Wn\`(...)\`, jeśli prowizja ta będzie przysługiwać mu z tytułu niewadliwego wykonywania czynności przy zawieraniu umów ubezpieczenia (brak lub ograniczona liczba skarg klientów na zachowanie agenta (Wn\`(...)\`) przy zawieraniu umów ubezpieczenia; brak lub ograniczona liczba przypadków, w których zachodzi konieczność poprawiania dokumentacji związanej z zawarciem umów ubezpieczenia)?

2) Czy podlega zwolnieniu na podstawie przepisu art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 685 ze zmian.) prowizja na rzecz agenta ubezpieczeniowego - Wn\`(...)\`, (czy będzie mu przysługiwało prawo do zastosowania zwolnienia na podstawie ww. przepisu) wypłacana mu przez zakład ubezpieczeń w wysokości określonego procentu przypisu składki ubezpieczeniowej z umów ubezpieczenia zawartych za pośrednictwem Wn\`(...)\`, jeśli prowizja ta będzie przysługiwać mu z tytułu przekroczenia określonych przez zakład ubezpieczeń wartości przypisu składki z umów ubezpieczenia zawartych za pośrednictwem wnioskodawcy?

### Państwa stanowisko w sprawie

W ocenie wnioskodawcy - Wn\`(...)\` zarówno na pytanie 1, jak i na pytanie 2, należy udzielić odpowiedzi twierdzącej (w kierunku uznania prowizji agencyjnych, objętych pytaniami, za zwolnione od podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług).

Ustawa o VAT nie zawiera definicji określenia „usługi pośrednictwa w świadczeniu usług ubezpieczeniowych” w rozumieniu art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy o VAT.

Definicji takiej nie ma również w dyrektywie Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. U. UE. L. Z 2006 r. Nr 347, str. 1 z póżn. zm.), mimo że przepis art. 135 ust. 1 pkt „a” dyrektywy stanowi, że „państwa członkowskie zwalniają \[od podatku VAT\] /\`(...)\`/ transakcje ubezpieczeniowe i reasekuracyjne, wraz z usługami pokrewnymi świadczonymi przez brokerów ubezpieczeniowych i agentów ubezpieczeniowych /\`(...)\`/”.

Brak definicji legalnych „pośrednictwa ubezpieczeniowego” prowadzi do konieczności ustalania treści i zakresu tego terminu przez orzecznictwo, w szczególności przez orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

W orzecznictwie tego Trybunału wskazano, że pośrednictwo ubezpieczeniowe, to czynności których celem jest uczynienie wszystkiego co niezbędne, by dwie strony zawarły umowę ubezpieczenia, jak również wskazano, że istotnymi aspektami pośrednictwa ubezpieczeniowego jest wyszukiwanie klientów ubezpieczeniowych i kontaktowanie ich z ubezpieczycielem w celu zawarcia umowy.

W ocenie wnioskodawcy, prowizje objęte pytaniami będą przysługiwać agentom ubezpieczeniowym (Wn\`(...)\`) za czynności odpowiadające takiemu sposobowi rozumienia pośrednictwa ubezpieczeniowego.

Prowizje te będą bowiem przyznawane za czynności agenta prowadzące do zawarcia umów ubezpieczenia, a nie czynności późniejsze. Granicą czasową czynności agenta uwzględnianych przy ustalaniu, czy i w jakiej wysokości prowizje agentowi przysługują, będzie moment zawarcia umów ubezpieczenia (nie będą brane pod uwagę czynności z okresu po zawarciu umów ubezpieczenia).

Należy również podkreślić, że będą to czynności niezbędne do zawarcia umów ubezpieczenia i prowadzące do zawarcia tych umów (wyszukanie klienta i skojarzenie go z konkretnym ubezpieczycielem), albowiem, jeśli czynności tych agent nie dokona, nie dojdzie do zawarcia umów ubezpieczenia; podstawą ustalenia prowizji nie będą zatem czynności agenta mające - przy zawieraniu umowy ubezpieczenia - charakter jedynie akcesoryjny.

Z kolei okoliczność, iż czynności te (poprzedzające zawarcie umów ubezpieczenia) będą odpowiadać pewnemu standardowi jakościowemu („mierzonemu” brakiem lub małą liczbą skarg klientów na czynności agenta przy zawieraniu umów ubezpieczenia oraz brakiem lub małą liczbą przypadków, w którym konieczne będzie poprawianie dokumentacji ubezpieczeniowej sporządzanej przy zawieraniu umów ubezpieczenia), nie przekreśli charakteru tych czynności jako czynności niezbędnych oraz prowadzących do zawarcia umów ubezpieczenia w rozumieniu orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

Również okoliczność, iż czynności te (poprzedzające zawarcie umów ubezpieczenia) będą prowadzić do powstania określonej wartości przypisu składki ubezpieczeniowej z umów ubezpieczenia zawieranych za pośrednictwem danego agenta ubezpieczeniowego, nie przekreśli charakteru tych czynności jako czynności niezbędnych oraz prowadzących do zawarcia umów ubezpieczenia w rozumieniu orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

W konsekwencji wnioskodawca - Wn\`(...)\` stoi na stanowisku, iż zachodzą podstawy do udzielenia na oba zadane pytania odpowiedzi twierdzących.

Ocena stanowiska
----------------

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
----------------------------------------

Zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2021 r., poz. 685, z późn. zm.), zwanej dalej „ustawą”:

Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 2 pkt 6 ustawy:

Przez towary rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

Na mocy art. 7 ust. 1 ustawy:

Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Natomiast stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy:

Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;

2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;

3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Z przywołanego przepisu wynika, że pod pojęciem usługi (świadczenia) należy rozumieć każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie).

Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa zalicza do grona usług każde świadczenie, które nie jest dostawą w rozumieniu art. 7 ustawy.

Zarówno w treści ustawy, jak i w przepisach wykonawczych do niej, ustawodawca przewidział opodatkowanie niektórych czynności podatkiem VAT lub zwolnienie od podatku.

Zakres i zasady zwolnienia od podatku dostaw towarów lub świadczenia usług zostały określone m.in. w art. 43 ustawy.

I tak, zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy:

Zwalnia się od podatku usługi ubezpieczeniowe, usługi reasekuracyjne i usługi pośrednictwa w świadczeniu usług ubezpieczeniowych i reasekuracyjnych, a także usługi świadczone przez ubezpieczającego w zakresie zawieranych przez niego umów ubezpieczenia na cudzy rachunek, z wyłączeniem zbywania praw nabytych w związku z wykonywaniem umów ubezpieczenia i umów reasekuracji.

Zwolnienie zawarte w przywołanym przepisie stanowi implementację do polskiego porządku prawnego art. 135 ust. 1 lit. a Dyrektywy 2006/112/WE Rady z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347 s. 1 ze zm.), zgodnie z którym:

Państwa członkowskie zwalniają transakcje ubezpieczeniowe i reasekuracyjne, wraz z usługami pokrewnymi świadczonymi przez brokerów ubezpieczeniowych i agentów ubezpieczeniowych.

W myśl art. 43 ust. 15 ustawy:

Zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 7, 12 i 37–41, nie mają zastosowania do:

1) czynności ściągania długów, w tym factoringu;

2) usług doradztwa;;

3) usług w zakresie leasingu.

Podkreślić należy, że pojęcia używane do oznaczenia zwolnień, o których mowa w art. 43 ustawy, należy interpretować ściśle, zważywszy, że zwolnienia te stanowią odstępstwa od ogólnej zasady, zgodnie z którą podatek VAT pobierany jest od każdej usługi świadczonej odpłatnie przez podatnika.

Dyrektywa nie podaje definicji transakcji ubezpieczeniowych, ani usług pokrewnych świadczonych przez maklerów i pośredników ubezpieczeniowych. Natomiast w ogólnym rozumieniu „czynność ubezpieczeniowa” charakteryzuje się tym, że ubezpieczyciel, w zamian za wcześniejsze opłacenie składki ubezpieczeniowej, zobowiązuje się w przypadku wystąpienia ryzyka objętego umową ubezpieczenia do spełnienia na rzecz ubezpieczonego świadczenia określonego w momencie zawarcia umowy.

Czynność ubezpieczeniowa, w każdym przypadku związana jest z istnieniem stosunku umownego między usługodawcą, który domaga się zwolnienia (od podatku) a osobą, której ryzyko jest objęte ubezpieczeniem, czyli ubezpieczonym.

Jeśli chodzi o transakcje ubezpieczeniowe, TSUE w sprawie C-8/01 orzekł, że istotą transakcji ubezpieczeniowej jest w ogólnym rozumieniu, iż ubezpieczyciel zobowiązuje się, w przypadku, gdy zaistnieje ryzyko objęte ubezpieczeniem, świadczyć ubezpieczonemu usługę uzgodnioną podczas zawierania umowy w zamian za uprzednią wpłatę składki (wyroki TS w sprawie Card Protection Plan C-349/96, EU:C:1999:93, pkt 17; Skandia C-240/99, EU:C:2001:140, pkt 37; Taksatororringen C-8/01, EU:C:2003:621, pkt 39). Trybunał wyraził stanowisko, że transakcja ubezpieczeniowa nieodzownie pociąga za sobą istnienie umowy między dostawcą usługi ubezpieczenia i osobą, która jest ubezpieczona na wypadek ryzyka, czyli ubezpieczonym.

Należy jednak podkreślić, że w świetle utrwalonej linii orzeczniczej TSUE, przewidziane w Dyrektywie 2006/112/WE zwolnienia stanowią autonomiczne pojęcia prawa wspólnotowego, których celem jest uniknięcie rozbieżności pomiędzy państwami członkowskimi w stosowaniu systemu podatku VAT, i które należy sytuować w ogólnym kontekście wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (wyroki w sprawach: C-169/04 Abbey National pkt 38, C-472/03 Arthur Andersen pkt 25, C-240/99 Skandia pkt 23 i inne).

Dlatego też interpretacji zwolnień od podatku należy dokonywać w pierwszej kolejności w oparciu o regulacje dyrektywy 2006/112/WE w kontekście celu tych zwolnień i przy uwzględnieniu orzecznictwa TSUE. Odwoływanie się zatem do pojęć zawartych w innych przepisach prawa krajowego, tj. zarówno ustawy z 11 września 2015 r. o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej (Dz. U. z 2021 r. poz. 1130 ze zm.) jak i ustawy z 15 grudnia 2017 r. o dystrybucji ubezpieczeń (Dz. U. z 2019 poz. 1881 ze zm.) nie powinno przesądzać o zakresie zwolnień od podatku od towarów i usług.

W celu rozstrzygnięcia, co w świetle ww. przepisów prawa podatkowego należy rozumieć pod pojęciem „pośrednictwa” warto odnieść się do orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

Zasadniczym kryterium, pozwalającym na ustalenie, czy dana osoba jest pośrednikiem ubezpieczeniowym, czy nie, jest charakter wykonywanych przez nią czynności wewnętrznych. W sprawie C-124/07 pomiędzy J.C.M. Beheer B.V. a Staatssecretaris van Financien TSUE zwrócił uwagę, że przepisy wspólnotowe nie zawierają żadnych wskazówek odnoszących się do stosunku pomiędzy pośrednikiem ubezpieczeniowym a stronami umowy ubezpieczeniowej, do której się przyczynił. Stwierdzenie posiadania statusu pośrednika ubezpieczeniowego zależy zatem od cech badanej działalności.

Natomiast w sprawie C-453/05 TSUE stwierdził, że „pośrednictwo stanowi działalność polegającą na pośredniczeniu, która może obejmować między innymi wskazywanie stronie danej umowy okazji do zawarcia takiej umowy, przy czym celem takiej działalności jest uczynienie wszystkiego, co niezbędne, aby dwie strony zawarły umowę, a sam pośrednik nie ma żadnego interesu w zakresie treści umowy. Zatem pojęcie pośrednictwa nie wymaga koniecznie, aby pośrednik działający jako subagent agenta głównego kontaktował się bezpośrednio z dwiema stronami umowy, aby negocjować wszystkie klauzule, jednakże pod warunkiem, że jego działalność nie ogranicza się do zobowiązania do wykonania części czynności faktycznych związanych z umową”.

Z kolei w uzasadnieniu wyroku w sprawie CSC Financial Services Ltd. (wyrok TSUE z 13 grudnia 2001 r., C-235/00), która to spółka świadczyła usługi typu call center na rzecz instytucji finansowych, Trybunał podjął się próby skonstruowania definicji samego pośrednictwa. Pośrednikiem jest więc podmiot niebędący żadną ze stron umowy, ale świadczący usługę na rzecz strony w zamian za wynagrodzenie. W skład usługi wchodzić może zwłaszcza prowadzenie negocjacji. Celem pośrednictwa jest natomiast uczynienie wszystkiego co niezbędne, by dwie strony zawarły umowę. Z kolei nie może być mowy o pośrednictwie wówczas, gdy jedna ze stron umowy zleca tylko podwykonawcy część czynności faktycznych.

W kwestii znaczenia słowa „negocjacje”, w kontekście art. 13 część B lit. d pkt 5 Dyrektywy w ww. wyroku TSUE wskazał, że „odnosi się ono do działalności pośrednika, który nie przyjmuje roli którejkolwiek ze stron umowy dotyczącej produktu finansowego oraz którego działalność polega na czymś innym, niż świadczenie usług wchodzących w zakres umowy, typowo wykonywanych przez strony takich umów. Negocjacje stanowią usługę świadczoną na rzecz strony umowy oraz są wynagradzane przez nią, polegającą na jednoznacznie określonym akcie mediacji. Mogą one polegać m.in. na wskazywaniu odpowiednich możliwości zawarcia takiej umowy, nawiązywanie kontaktu z drugą stroną lub negocjowanie, w imieniu i na rzecz klienta, warunków płatności, jakich ma dokonać jedna ze stron. Celem negocjacji jest zatem wykonanie wszystkich czynności niezbędnych w celu zawarcia przez dwie strony umowy, przy jednoczesnym braku jakiegokolwiek własnego zaangażowania negocjatora określonego w warunkach umowy. Z drugiej strony, nie stanowi negocjacji sytuacja, w której jedna ze stron powierza podwykonawcy część formalności administracyjnych związanych z umową, takich jak udzielanie informacji drugiej stronie oraz przyjmowanie i przetwarzanie wniosków, zapisów na papiery wartościowe, będące przedmiotem umowy. W takim przypadku, podwykonawca zajmuje tę samą pozycję, jak strona sprzedająca produkt finansowy i nie jest zatem pośrednictwem”.

Powyższe tezy znalazły potwierdzenie w wyroku w sprawie C-40/15, gdzie Trybunał wskazał (w kontekście uznania danej działalności za usługi „świadczone przez brokerów ubezpieczeniowych i agentów ubezpieczeniowych” w rozumieniu art. 135 ust. 1 lit. a Dyrektywy VAT), że w pierwszej kolejności usługodawca powinien pozostawać w stosunku z ubezpieczycielem i ubezpieczonym. Stosunek ten może być wyłącznie pośredni, jeżeli usługodawca jest podwykonawcą brokera lub agenta. W drugiej kolejności jego działalność powinna obejmować istotne aspekty pośrednictwa ubezpieczeniowego, takie jak wyszukiwanie klientów ubezpieczeniowych i kontaktowanie ich z ubezpieczycielem.

Jak wynika z powołanych przepisów krajowych, wskazanego przepisu Dyrektywy oraz orzecznictwa TSUE, zwolnieniu od podatku podlegają usługi pośrednictwa ubezpieczeniowego, w tym wykonywane przez brokerów i agentów ubezpieczeniowych\`(...)\`. W orzecznictwie TSUE dotyczącym tej tematyki wyraźnie jednak zostało podkreślone, że pośrednictwo ubezpieczeniowe, to czynności których celem jest uczynienie wszystkiego co niezbędne, by dwie strony zawarły umowę ubezpieczenia. Zgodnie z tym orzecznictwem, istotnymi aspektami pośrednictwa ubezpieczeniowego jest wyszukiwanie klientów ubezpieczeniowych i kontaktowanie ich z ubezpieczycielem w celu zawarcia umowy.

Aby uznać daną działalność za pośrednictwo konieczne jest zatem, aby pośrednik wykonał przynajmniej niektóre z niżej wymienionych czynności:

\- wskazywanie stronie danej umowy okazji do zawarcia takiej umowy,

\- uczynienie wszystkiego, co niezbędne, aby dwie strony zawarły umowę,

\- prowadzenie negocjacji polegających na jednoznacznie określonym akcie mediacji,

\- nawiązywanie kontaktu z drugą stroną lub negocjowanie, w imieniu i na rzecz klienta, warunków płatności, jakich ma dokonać jedna ze stron.

Nie oznacza to oczywiście, że pośrednik nie może wykonywać dodatkowych czynności, jednakże aby czynności te można było zaliczyć do czynności pośredniczących konieczne jest aby wywoływały lub miały na celu wywołanie skutku dla wszystkich stron transakcji, innymi słowy konieczne jest aby skutek tych czynności odnalazł odzwierciedlenie w zawartej umowie pomiędzy stronami.

Przechodząc do kwestii objętych zakresem zadanych pytań należy wskazać, że tylko usługi polegające na pośredniczeniu w zawieraniu umów ubezpieczenia, których celem jest doprowadzenie do zawarcia umów ubezpieczeniowych, stanowią pośrednictwo ubezpieczeniowe zwolnione od podatku VAT.

W rozpatrywanej sprawie treść opisu zdarzenia przyszłego wskazuje, że świadczone przez Państwa usługi na rzecz zakładu ubezpieczeń polegające na wyszukaniu klientów ubezpieczeniowych, a następnie oferowaniu i zawieraniu umowy ubezpieczenia, za które Państwo otrzymujecie prowizje będą korzystać ze zwolnienia od podatku od towarów i usług. Ww. uprawnienie wynika z faktu, że w świetle orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej C-453/05 czynności podejmowane przez Państwa będą spełniać przesłanki do uznania ich za pośrednictwo ubezpieczeniowe. Wskazujecie Państwo bowiem stronom danej umowy okazję do jej zawarcia, a celem tego działania jest wykonanie wszystkiego co niezbędne by strony zawarły umowę. Ponadto, podejmowane przez Państwa czynności nie stanowią jedynie ogólnych informacji o możliwości zawarcia umowy. Skutkiem powyższego – w świetle powołanego orzeczenia TSUE – świadczone przez Państwa usługi to pośrednictwo ubezpieczeniowe, które na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy, będzie korzystać ze zwolnienia od podatku od towarów i usług.

W konsekwencji uznać należy, że skoro ww. czynności będą korzystać ze zwolnienia na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy, to jednocześnie wynagrodzenie otrzymane za te czynności objęte będzie ww. zwolnieniem, w tym również otrzymywane prowizje w wysokości określonego procentu przypisu składki ubezpieczeniowej z tytułu niewadliwego wykonywania czynności przy zawieraniu umów ubezpieczenia oraz z tytułu przekroczenia określonych przez zakład ubezpieczeń wartości przypisu składki z umów ubezpieczenia zawartych za Państwa pośrednictwem. Tym samym na zastosowanie ww. zwolnienia dla tych czynności bez wpływu pozostaje sposób wyliczenia ww. prowizji, bowiem nie przekreśla on charakteru przedmiotowych czynności.

Wobec powyższego stanowisko Państwa należało uznać za prawidłowe.

Dodatkowe informacje
--------------------

### Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

### Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r., poz. 1540 z późn. zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.

· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
--------------------------------------------------------

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2022 r., poz. 329; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji
-----------------------------------------

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r., poz. 1540 ze zm.).