Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPP2/443-306/10-4/IG
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2010-08-19
Teza: Czy otrzymane w przyszłości na podstawie art. 29 ust. 1 ustawy o niektórych formach popierania budownictwa mieszkaniowego partycypacje bezzwrotne w kosztach budowy mieszkań od gminy będą podlegały opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług VAT?
Słowa kluczowe: budownictwo-budownictwo mieszkaniowe; opodatkowanie; partycypacja; partycypacja-wpłaty partycypacyjne; towarzystwo-Towarzystwo Budownictwa Społecznego (TBS); umowa-umowa najmu
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 8

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005r., Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2007r. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki, przedstawione we wniosku z dnia 11.05.2010r. (data wpływu 17.05.2010r.), uzupełnionym pismem z dnia 01 lipca 2010r. (data wpływu 05 lipca 2010r.) w odpowiedzi na wezwanie z dnia 24 czerwca 2010r. Nr IPPP2/443-306/10-2/IG do uzupełnienia wniosku otrzymane w dniu 29 czerwca 2010r., o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania podatkiem od towarów i usług otrzymanych w przyszłości partycypacji bezzwrotnych w kosztach budowy mieszkań od Gminy - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 17.05.2010r. wpłynął ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania podatkiem od towarów i usług otrzymanych w przyszłości partycypacji bezzwrotnych w kosztach budowy mieszkań od Gminy, uzupełniony pismem z dnia 01 lipca 2010r. (data wpływu 05 lipca 2010r.) w odpowiedzi na wezwanie z dnia 24 czerwca 2010r. Nr IPPP2/443-306/10-2/IG do uzupełnienia wniosku otrzymane w dniu 29 czerwca 2010r.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

1.  Towarzystwo Budownictwa Społecznego sp. z o.o. jest podatnikiem podatku VAT.
2.  Zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 26 października 1995 r. o niektórych formach popierania budownictwa mieszkaniowego przedmiotem działania spółki jest budowanie domów mieszkalnych i ich eksploatacja na zasadach najmu.
3.  TBS prowadzi procesy inwestycyjne polegające na budowie budynków mieszkalnych wielorodzinnych z przeznaczeniem na wynajem poszczególnych lokali.
4.  Inwestycje finansowane są ze środków własnych spółki, partycypacji osób fizycznych, prawnych oraz kredytów udzielanych ze środków KFM przez Bank Gospodarstwa Krajowego.
5.  TBS ma zamiar podpisać umowę partycypacyjną w związku z budową budynków mieszkalnych z Miastem J, gdzie Miasto będzie wskazywało osobę trzecią (art. 29 ust. 1 ustawy o niektórych formach popierania budownictwa mieszkaniowego) na najemcę (wzór umowy w załączeniu).
6.  Partycypacja będzie bezzwrotna.
7.  Zgodnie z umową partycypacyjną Miasto J. nie będzie najemcą partycypowanego lokalu na podst. art. 29 ust. 2 ustawy o niektórych formach popierania budownictwa mieszkaniowego.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy otrzymane w przyszłości na podstawie art. 29 ust. 1 ustawy o niektórych formach popierania budownictwa mieszkaniowego partycypacje bezzwrotne w kosztach budowy mieszkań od gminy Miasta J. będą podlegały opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług VAT?

Zdaniem Wnioskodawcy,

Spółka stoi na stanowisku, że wpłata do TBS partycypacji bezzwrotnej w kosztach budowy mieszkań przez gminę Miasto J. zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy o niektórych formach popierania budownictwa mieszkaniowego nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT.

Opodatkowaniu podatkiem VAT podlega między innymi odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju (art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług).

W przypadku umów o partycypację bezzwrotną, które będą zawarte z gminą na podstawie art. 29 ust. 1 ustawy o niektórych formach popierania budownictwa mieszkaniowego nie dochodzi do odpłatnego świadczenia usług w rozumieniu przepisów ustawy o podatku od towarów i usług VAT.

TBS nie dokonuje na rzecz partycypanta świadczenia, które mogłoby zostać zakwalifikowane jako usługa w rozumieniu art. 8 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54 poz. 535 ze zm.). Partycypant, który na podstawie takiej umowy uzyskuje prawo wskazania osoby najemcy nie jest konsumentem tego świadczenia, gdyż w istocie konsumentem świadczenia jest wskazana przez partycypanta osoba najemcy. Partycypant działa wyłącznie na jego rzecz i w jego interesie. A skoro partycypant nie jest konsumentem, beneficjentem danej usługi, to nie można mówić o świadczeniu usług w rozumieniu powołanego powyżej art. 8 ustawy o VAT.

Interpretację powyższą jaką prezentuje spółka przedstawił także Dyrektor Izby Skarbowej w Krakowie, w piśmie z dnia 22 września 2004 roku (nr PP-1/005/1062/1989/04 uznając, iż w przypadkach, o których mowa w art. 29 ustawy o niektórych formach popierania budownictwa mieszkalnego, nie dochodzi do świadczenia usługi.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za nieprawidłowe.

Instytucja partycypacji uregulowana została w ustawie z dnia 26 października 1995r. o niektórych formach popierania budownictwa mieszkaniowego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1070 ze zm.) w której, zgodnie z art. 27 ust. 1, przedmiotem działania towarzystwa jest budowanie domów mieszkalnych i ich eksploatacja na zasadach najmu.

Stosownie do art. 29 ust. 1 tej ustawy pracodawca, działając w celu uzyskania lokali mieszkalnych dla swoich pracowników, a także osoby prawne mające interes w uzyskaniu lokali mieszkalnych przez wskazane przez nie osoby trzecie mogą zawierać z towarzystwem umowy w sprawie partycypacji w kosztach budowy tych lokali. Powiat, gmina lub związek międzygminny, działając w celu podnajmowania lokali mieszkalnych osobom fizycznym, może zawierać z towarzystwem umowy w sprawie partycypacji w kosztach budowy lokali mieszkalnych, których będzie najemcą - zgodnie z art. 29 ust. 2 ustawy o niektórych formach popierania budownictwa mieszkaniowego. W myśl ust. 3 cyt. art. podnajmowanie przez powiat, gminę lub związek międzygminny lokalu mieszkalnego, o którym mowa w ust. 2, nie wymaga zgody towarzystwa.

Zgodnie z treścią art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.) zwanej ustawą o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem” podlegają m.in. odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy o VAT, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, w tym również m.in.:

1.  wydanie towarów na podstawie umowy dzierżawy, najmu, leasingu lub innej umowy o podobnym charakterze zawartej na czas określony lub umowy sprzedaży na warunkach odroczonej płatności, jeżeli umowa przewiduje, że w następstwie normalnych zdarzeń przewidzianych tą umową lub z chwilą zapłaty ostatniej raty prawo własności zostanie przeniesione;

1.  ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego, ustanowienie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu oraz przekształcenie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego na spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, a także ustanowienie na rzecz członka spółdzielni mieszkaniowej odrębnej własności lokalu mieszkalnego lub lokalu o innym przeznaczeniu oraz przeniesienie na rzecz członka spółdzielni własności lokalu lub własności domu jednorodzinnego.

Stosownie natomiast do art. 8 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1.  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2.  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3.  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Z cyt. wyżej przepisu ustawy wynika, że przez usługę należy rozumieć każde świadczenie na rzecz danego podmiotu. Pojęcie świadczenia – składającego się na istotę usługi – należy interpretować zgodnie z jego cywilistycznym rozumieniem. Zatem świadczenie jest to każde zachowanie się na rzecz innej osoby, o ile tylko nie stanowi ono dostawy. Na zachowanie może składać się zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie, znoszenie określonych stanów rzeczy). Na świadczenie mogą się jednocześnie składać zachowania związane z działaniem, jak i zaniechaniem. Usługą natomiast, będzie tylko takie świadczenie, w przypadku którego istnieje bezpośredni konsument, odbiorca świadczenia odnoszący z niego korzyść (choćby potencjalną). Tak więc, czynność podlega opodatkowaniu wówczas, gdy wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności. Dopóki nie ma kogoś, kto odnosiłby lub powinien odnosić konkretne (wymierne) korzyści wiążące się z danym świadczeniem, dopóty świadczenie to nie będzie usługą. Nie ma bowiem wtedy żadnej konsumpcji. Związek pomiędzy otrzymywaną płatnością a świadczeniem na rzecz dokonującego płatności musi mieć charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można powiedzieć, że płatność następuje w zamian za to świadczenie.

Z przedstawionego zdarzenia przyszłego wynika, że Wnioskodawca jest podatnikiem podatku VAT. Przedmiotem działania Spółki jest budowanie domów mieszkalnych i ich eksploatacja na zasadach najmu. TBS prowadzi procesy inwestycyjne polegające na budowie budynków mieszkalnych wielorodzinnych z przeznaczeniem na wynajem poszczególnych lokali. Inwestycje finansowane są z środków własnych Spółki, partycypacji osób fizycznych, prawnych oraz kredytów udzielanych ze środków KFM przez Bank Gospodarstwa Krajowego. TBS ma zamiar podpisać umowę partycypacyjną w związku z budową budynków mieszkalnych z Miastem J, gdzie Miasto będzie wskazywało osobę trzecią (art. 29 ust. 1 ustawy o niektórych formach popierania budownictwa mieszkaniowego) na najemcę (wzór umowy w załączeniu). Partycypacja będzie bezzwrotna. Zgodnie z umową partycypacyjną Miasto nie będzie najemcą partycypowanego lokalu na podst. art. 29 ust. 2 ustawy o niektórych formach popierania budownictwa mieszkaniowego.

Przede wszystkim należy jeszcze raz podkreślić, że powiat, gmina lub związek międzygminny działając w celu podnajmowania lokali mieszkalnych osobom fizycznym, może zawierać z TBS umowy w sprawie partycypacji w kosztach budowy lokali mieszkalnych, których będzie najemcą. Podnajmowanie przez powiat, gminę lub związek międzygminny lokalu mieszkalnego nie wymaga zgody TBS. Zatem w przedstawionym zdarzeniu przyszłym Miasto J. po to partycypuje w budowie mieszkań, aby uzyskać prawo do najmu lokali, które powstaną w TBS, które następnie będzie podnajmować zgodnie ze swoimi potrzebami. Miasto J. może tym podnajmem rozporządzać wg własnego uznania, bo nie wymaga to zgody Wnioskodawcy. W przedmiotowej sprawie jak najbardziej jest wzajemność świadczeń i jest wynagrodzenie, jest też umowa cywilnoprawna. Wnioskodawcy będzie przysługiwał czynsz, który zapłaci bezpośredni najemca wskazany przez Miasto J. Należy podkreślić, że wzajemne relacje pomiędzy bezpośrednim najemcą a Miastem J. są poza zakresem niniejszej sprawy.

Odnosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że brak jest podstaw do uznania, że w przypadku partycypacji bezzwrotnych dochodzi do dostawy towarów w rozumieniu art. 7 ust. 1 ustawy o VAT, gdyż:

*   wniesienie opłat partycypacyjnych, stanowiących współfinansowanie lokali mieszkalnych, będących następnie przedmiotem najmu, nie powoduje przeniesienia prawa własności do tych lokali na rzecz partycypantów ani też na rzecz żadnego innego podmiotu,
*   lokale mieszkalne pozostają własnością Spółki przez okres najmu oraz po jego zakończeniu,
*   opłata partycypacyjna nie stanowi wkładu budowlanego czy mieszkaniowego.

Jednakże nie można zgodzić się z Wnioskodawcą, iż w niniejszej sprawie nie dochodzi do świadczenia usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy.

Zgodnie z przedstawionymi wyżej przepisami, koniecznym elementem dla zaistnienia (wykonania) usługi jest obowiązek świadczenia jednego podmiotu na rzecz drugiego podmiotu. Partycypowanie w kosztach budowy lokalu mieszkalnego jest pewną transakcją wiązaną. Gmina jako partycypant w zamian za udział w kosztach budowy, na podstawie zawartej umowy, uzyska prawo do podnajmu - z chwilą zakończenia budowy i przekazania budynku do użytkowania – lokalu, w kosztach którego partycypuje. Stosunek zobowiązaniowy umożliwia uznanie otrzymanych przez Spółkę środków finansowych za zapłatę należności za świadczenie usług. Partycypacja w kosztach jest w istocie wynagrodzeniem za usługę świadczoną przez Towarzystwo na rzecz partycypującego. Usługa ta polega na zobowiązaniu się TBS do zawarcia umowy najmu, w zamian za otrzymane wpłaty z tytułu partycypacji bezzwrotnych w kosztach budowy lokali mieszkalnych. Gmina będzie miała prawo podnajmować lokale mieszkalne, zgodnie z zawartą umową, w budowie których będzie partycypowała. Podnajem odbywał się będzie zgodnie ze swoimi potrzebami, bo nie wymaga on zgody TBS. Jak wynika z powyższego, w przedstawionym przez Wnioskodawcę zdarzeniu dochodzi do świadczenia usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług. Czynność ta wykonywana jest przez podatnika, za wynagrodzeniem, efektem tej czynności jest świadczenie na rzecz drugiego podmiotu, a więc partycypację bezzwrotną traktujemy jako odpłatne świadczenie usługi. Wnioskodawca w przypadku umowy partycypacji zawartej z Miastem J. zobowiązał się do ograniczenia w wykonywaniu przysługującego jej względem lokali mieszkalnych prawa własności.

Mając zatem na uwadze poruszony powyżej zakres ustaw, otrzymane w przyszłości na podstawie art. 29 ustawy o niektórych formach popierania budownictwa mieszkaniowego, partycypacje bezzwrotne w kosztach budowy mieszkań od Gminy Miasta J. będą podlegały opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Tym samym, w świetle powyższych wyjaśnień, stanowisko Wnioskodawcy należy uznać za nieprawidłowe.

Jednocześnie tut. Organ zauważa, iż powołana przez Wnioskodawcę interpretacja dotyczy indywidualnej sprawy i osadzona jest w innym stanie faktycznym.

Dodatkowo należy zaznaczyć, iż zgodnie z art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej, wyczerpujący opis stanu faktycznego winien wynikać z wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej, a nie z załączonych do niego dokumentów, w związku z czym nie były one przedmiotem merytorycznej analizy.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Biuro Krajowej Informacji Podatkowej, ul. 1 Maja 10, 09-402 Płock.