Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPB2/415-1115a/12/MM
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2013-03-06
Teza: Obowiązek Spółdzielni związanych z wypłatą członkowi należności z tytułu rozliczenia wkładu mieszkaniowego.
Słowa kluczowe: fundusz-Krajowy Fundusz Mieszkaniowy; kredyt-spłata kredytu; lokal-podział lokalu; lokal-prawo do lokalu-spółdzielcze prawo do lokalu; obowiązek-obowiązek płatnika; osoba; przychód-źródła przychodu
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 1-art. 9; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 10; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 11

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy, przedstawione we wniosku z dnia 3 grudnia 2012 r. (wpływ do tutejszego organu dnia 6 grudnia 2012 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie obowiązków Spółdzielni związanych z wypłatą członkowi należności z tytułu rozliczenia wkładu mieszkaniowego jest:

*   **prawidłowe** – w części dotyczącej zakwalifikowania przychodów z ww. tytułu do przychodów z innych źródeł oraz obowiązku wystawienia informacji PIT-8C,
*   **nieprawidłowe** – w części dotyczącej sposobu naliczenia przychodu podlegającego opodatkowaniu.

UZASADNIENIE

W dniu 6 grudnia 2012 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie obowiązków Spółdzielni związanych z wypłatą członkowi należności z tytułu rozliczenia wkładu mieszkaniowego.

W przedmiotowym wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

Członek uzyskał przydział lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego na zasadach ratalnej spłaty kredytu w czynszu. Przed uzyskaniem przydziału wniósł zaliczkę na wkład mieszkaniowy w kwocie 42.000 zł, pozostała część wkładu mieszkaniowego została dofinansowana ze środków Krajowego Funduszu Mieszkaniowego w wysokości 55.799 zł. Członek spłacił w okresie korzystania z mieszkania, w miesięcznych ratach kredyt w wysokości 2.459 zł 61 gr i odsetki w kwocie 6.097 zł 11 gr. W związku z wygaśnięciem lokatorskiego prawa do lokalu Spółdzielnia wypłaciła osobie uprawnionej wkład mieszkaniowy (w oparciu o aktualną wartość rynkową lokalu ustaloną przez rzeczoznawcę) w wysokości 65.987 zł.

Członek Spółdzielni w związku z wygaśnięciem lokatorskiego prawa do lokalu i zwróconym przez Spółdzielnię wkładem mieszkaniowym wydatkuje całą kwotę na własne cele mieszkaniowe (kupno innego mieszkania, domu).

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

1.  Czy należność z tytułu rozliczenia wkładu mieszkaniowego w związku z wygaśnięciem spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych jako przychód z innych źródeł, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?
2.  Czy Spółdzielnia powinna pomniejszyć przychód o spłacone odsetki od kredytu?
3.  Jaka wartość jest przychodem podlegającym opodatkowaniu w rozumieniu ww. ustawy?
4.  Czy Spółdzielnia powinna wystawić PIT-8C?
5.  Czy podatnik ma możliwość zwolnienia z opodatkowania dochodu uzyskanego z tytułu wypłaconego wkładu mieszkaniowego, jeżeli w ciągu 2 lat przeznaczy go na cele mieszkaniowe?

Przedmiotem niniejszej interpretacji jest udzielenie odpowiedzi w zakresie pytania 1-4, w zakresie pytania nr 5 wydane zostanie odrębne rozstrzygnięcie.

Zdaniem Wnioskodawcy, zwrot wkładu mieszkaniowego w związku z wygaśnięciem spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych jako przychód z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Spółdzielnia powinna pomniejszyć przychód o spłacone odsetki od kredytu, ponieważ odsetki od kredytu też są kosztem ściśle związanym z wnoszeniem pozostałej części wkładu mieszkaniowego.

W ocenie Spółdzielni przychodem jest podlegająca opodatkowaniu wartość zwaloryzowanego wkładu mieszkaniowego pomniejszona o wniesiony wkład mieszkaniowy, spłacony kredyt, który jest integralną częścią wkładu mieszkaniowego i odsetki od tego kredytu, czyli 65.987 zł – (42.004 zł + 2.459 zł 61 gr + 6.097 zł 11 gr) = 15.426 zł 28 gr .

Spółdzielnia wystawia PIT-8C, a podatnik po zgłoszeniu tego faktu w urzędzie skarbowym ma prawo do zwolnienia dochodu uzyskanego z tytułu wypłaconego wkładu.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe – w części dotyczącej zakwalifikowania przychodów związanych z wypłatą członkowi należności z tytułu rozliczenia wkładu mieszkaniowego do przychodów z innych źródeł oraz obowiązku wystawienia informacji PIT-8C oraz za nieprawidłowe – w części dotyczącej sposobu naliczenia przychodu podlegającego opodatkowaniu.

Zgodnie z zasadą powszechności opodatkowania wyrażoną w art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2012 r. Nr 51, poz. 307 ze zm.), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Stosownie do art. 11 ust. 1 ww. ustawy, przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

W art. 10 ust. 1 ww. ustawy ustawodawca wymienił źródła przychodów, w pkt 9 wskazując inne źródła.

Zgodnie z art. 20 ust. 1 ww. ustawy, za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i 17 oraz przychody nieznajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach.

Użyte w tym przepisie sformułowanie „w szczególności” wskazuje, iż zawiera on tylko przykładowe wyliczenie przychodów, co oznacza, że przysporzenia majątkowe, nie zaliczane do pozostałych źródeł przychodów, stanowią przychody objęte dyspozycją tego przepisu.

Z przedstawionego we wniosku opisu stanu faktycznego wynika, iż członek uzyskał przydział lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego na zasadach ratalnej spłaty kredytu w czynszu. Przed uzyskaniem przydziału wniósł zaliczkę na wkład mieszkaniowy w kwocie 42.000 zł, pozostała część wkładu mieszkaniowego została dofinansowana ze środków Krajowego Funduszu Mieszkaniowego w wysokości 55.799 zł. Członek spłacił w okresie korzystania z mieszkania, w miesięcznych ratach kredyt w wysokości 2.459 zł 61 gr i odsetki w kwocie 6.097 zł 11 gr. W związku z wygaśnięciem lokatorskiego prawa do lokalu Spółdzielnia wypłaciła osobie uprawnionej wkład mieszkaniowy (w oparciu o aktualną wartość rynkową lokalu ustaloną przez rzeczoznawcę) w wysokości 65.987 zł.

Członek Spółdzielni w związku z wygaśnięciem lokatorskiego prawa do lokalu i zwróconym przez Spółdzielnię wkładem mieszkaniowym wydatkuje całą kwotę na własne cele mieszkaniowe (kupno innego mieszkania, domu).

Zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (t. j. Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1116 ze zm.), spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego wygasa z chwilą ustania członkostwa oraz w innych wypadkach określonych w niniejszym rozdziale.

Stosownie do art. 11 ust. 21 ww. ustawy, w wypadku wygaśnięcia spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego spółdzielnia wypłaca osobie uprawnionej wartość rynkową tego lokalu. Przysługująca osobie uprawnionej wartość rynkowa nie może być wyższa od kwoty, jaką spółdzielnia uzyska od osoby obejmującej lokal w wyniku przetargu przeprowadzonego przez spółdzielnię zgodnie z postanowieniami statutu.

Z wartości rynkowej lokalu potrąca się przypadającą na dany lokal część zobowiązań spółdzielni związanych z budową, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 1, w tym w szczególności niewniesiony wkład mieszkaniowy. Jeżeli spółdzielnia skorzystała z pomocy uzyskanej ze środków publicznych lub z innych środków, potrąca się również nominalną kwotę umorzenia kredytu lub dotacji, w części przypadającej na ten lokal oraz kwoty zaległych opłat, o których mowa w art. 4 ust. 1, a także koszty określenia wartości rynkowej lokalu (art. 11 ust. 22 ww. ustawy).

W świetle powyższego uznać należy, iż kwota należna członkowi Spółdzielni w związku z wygaśnięciem spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego stanowi przychód z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 w związku z art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Jednakże w myśl art. 21 ust. 1 pkt 50 ww. ustawy, wolne od podatku dochodowego są przychody otrzymane w związku ze zwrotem udziałów lub wkładów w spółdzielni, do wysokości wniesionych udziałów lub wkładów do spółdzielni.

Zakres przedmiotowego zwolnienia wyznacza niewątpliwie użyte w tym przepisie pojęcie „do wysokości wniesionych wkładów” ograniczając go tylko i wyłącznie do wkładów uprzednio wniesionych, a więc ich nominalnej wysokości.

Należy pokreślić, iż zgodnie ze stanowiskiem utrwalonym zarówno w orzecznictwie, jak i w doktrynie prawa – zwolnienia podatkowe stanowią wyłom od zasady powszechności opodatkowania; muszą one być zatem interpretowane bez dokonywania wykładni rozszerzającej, a także zawężającej danego przepisu prawa podatkowego. Nadto przy wszelkiej interpretacji przepisów prawa podatkowego i próbach odkodowania zawartych w nich norm prawnych należy posługiwać się przede wszystkim wykładnią językową.

Mając na uwadze powołane wyżej przepisy prawa oraz przedstawiony we wniosku stan faktyczny należy stwierdzić, iż kwota należna członkowi w związku z wygaśnięciem spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego, do wysokości uprzednio wniesionego przez niego wkładu (niezależnie od tego, czy był on wniesiony bezpośrednio przez członka, czy został sfinansowany kredytem bankowym, który następnie został przez członka spłacony) korzysta ze zwolnienia z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 50 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Natomiast przedmiotowym zwolnieniem nie są objęte odsetki zapłacone przez członka od kredytu bankowego, którym został w części sfinansowany wkład mieszkaniowy.

Wobec powyższego nadwyżka pomiędzy kwotą zwróconego wkładu mieszkaniowego wyliczonego w oparciu o aktualną wartość rynkową przysługująca członkowi w związku z wygaśnięciem spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego, a wniesionym do spółdzielni wkładem mieszkaniowym stanowi przychód członka Spółdzielni podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Ww. przychód Spółdzielnia powinna wykazać w informacji PIT-8C. Zgodnie bowiem z art. art. 42a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, osoby prawne i ich jednostki organizacyjne oraz jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, które dokonują wypłaty należności lub świadczeń, o których mowa w art. 20 ust. 1, z wyjątkiem dochodów (przychodów) wymienionych w art. 21, art. 52, art. 52a i art. 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku, od których nie są obowiązane pobierać zaliczki na podatek lub zryczałtowanego podatku dochodowego, są obowiązane sporządzić informację według ustalonego wzoru o wysokości przychodów i w terminie do końca lutego następnego roku podatkowego przekazać podatnikowi oraz urzędowi skarbowemu, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania podatnika, a w przypadku podatników, o których mowa w art. 3 ust. 2a, urzędowi skarbowemu, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy w sprawach opodatkowania osób zagranicznych.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, Al. Zwycięstwa 16/17, 80-219 Gdańsk, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.).

Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.