Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBII/1/415-242/13/BD
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2013-05-22
Teza: Czy Wnioskodawczyni jako osoba fizyczna nieposiadająca gospodarstwa rolnego, która otrzymała odszkodowanie z ww. tytułu jest zobowiązana do uiszczenia podatku dochodowego od osób fizycznych, a w związku z tym do doliczenia otrzymanego odszkodowania w deklaracji podatkowej za 2012 r.?
Słowa kluczowe: odszkodowania; umowa; wynagrodzenia; zwolnienie-zwolnienie przedmiotowe
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawczyni, przedstawione we wniosku z dnia 26 lutego 2013 r. (data wpływu do tut. Biura – 26 lutego 2013 r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych otrzymanego odszkodowania:

*   w części dotyczącej uznania otrzymanego świadczenia za przychód z tzw. innych źródeł -**jest prawidłowe,**
*   w części dotyczącej zastosowania zwolnienia z opodatkowania – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 26 lutego 2013 r. do tut. Biura wpłynął ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych otrzymanego odszkodowania.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

W 2012 r. Spółka zawarła z Wnioskodawczynią i jej mężem (współwłaścicielem nieruchomości) umowę w sprawie wypłaty odszkodowania za szkody powstałe w wyniku budowy rurociągu kanalizacji sanitarnej na nieruchomości Wnioskodawczyni i jej męża, niewchodzącej w skład gospodarstwa rolnego.

Odszkodowanie za szkody poniesione na nieruchomości oraz za zmniejszenie wartości nieruchomości (ograniczenie prawa własności), w szczególności poprzez ograniczenie w sposobie korzystania z tej nieruchomości, zmianę jej przydatności oraz zmianę warunków korzystania z tejże nieruchomości wskutek trwałego posadowienia urządzeń kanalizacyjnych, zostało ustalone na podstawie operatu szacunkowego sporządzonego przez uprawnionego rzeczoznawcę majątkowego na zasadach określonych w ustawie o gospodarce nieruchomościami. Wypłata odszkodowania przez Spółkę nastąpiła w 2012 r., a w roku obecnym, tj. 2013 został wystawiony PIT-8C za 2012 r. dla Wnioskodawczyni i jej męża, celem uwzględnienia otrzymanego odszkodowania w rozliczeniu podatkowym za 2012 r., o czym podatnicy zostali powiadomieni w umowie.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy Wnioskodawczyni, jako osoba fizyczna nieposiadająca gospodarstwa rolnego, która otrzymała odszkodowanie z ww. tytułu jest zobowiązana do uiszczenia podatku dochodowego od osób fizycznych, a w związku z tym do doliczenia otrzymanego odszkodowania w deklaracji podatkowej za 2012 r.?

Wnioskodawczyni wskazała, iż wypłacone odszkodowanie dla osób fizycznych stanowiłoby przychód z innych źródeł (art. 10 ust. 1 pkt 9 i art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych). Jednakże podatnik może skorzystać ze zwolnienia przewidzianego w treści art. 21 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy. Na mocy tego przepisu zwolnione z podatku są te odszkodowania, których wartość lub zasady ustalenia wynikają z odrębnych ustaw.

W przypadku odszkodowań za szkody wyrządzone przy budowle kanalizacji podstawą taką jest przepis art. 128 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami, zgodnie z którym odszkodowanie za szkody wyrządzone przy realizacji inwestycji celu publicznego powinno odpowiadać wartości poniesionych szkód, a jeżeli zmniejszy się wartości nieruchomości, odszkodowanie powiększa się o tę kwotę odpowiadającą temu zmniejszeniu.

Przedmiotowe odszkodowanie zostało wypłacone w oparciu o operat szacunkowy sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego.

W ocenie Wnioskodawczyni Spółka nie miała obowiązku wystawienia PIT-8C, a otrzymane odszkodowanie nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Wnioskodawczyni, na poparcie stanowiska przywołała interpretację indywidualną z dnia 26 lutego 2010 r. znak: IBPB II/1/415-918/09/MK.

Na tle przedstawionego stanu faktycznego stwierdzam, co następuje.

Podstawową zasadą obowiązującą w przepisach ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 361 ze zm.) jest zasada powszechności opodatkowania. W myśl tej zasady, wyrażonej w treści art. 9 ust. 1 ww. ustawy, opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Z treści powołanego wyżej przepisu wynika, iż opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody uzyskane przez podatnika, z wyjątkiem tych, które zostały enumeratywnie wymienione przez ustawodawcę w katalogu zwolnień przedmiotowych ustawy bądź, od których Minister Finansów zaniechał poboru podatku, w drodze rozporządzenia.

Na podstawie art. 11 ust. 1 cytowanej ustawy przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

W myśl art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przychodem są „inne źródła”, za które art. 20 ust. 1 ww. ustawy nakazuje uważać w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i 17 oraz przychody nieznajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach.

Do kategorii przychodów określonych w art. 20 ust. 1 w związku z art. 10 ust. 1 pkt 9 ww. ustawy zalicza się wszystkie te przychody, które nie zostały enumeratywnie wymienione jako źródła przychodów określonych w art. 10 ust. 1 pkt 1-8 powołanej ustawy.

Stosownie do regulacji zawartej w art. 21 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy, wolne od podatku dochodowego są otrzymane odszkodowania lub zadośćuczynienia, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw, z wyjątkiem:

1.  określonych w prawie pracy odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia umowy o pracę,
2.  odpraw pieniężnych wypłacanych na podstawie przepisów o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników,
3.  odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia funkcjonariuszom pozostającym w stosunku służbowym,
4.  odszkodowań przyznanych na podstawie przepisów o zakazie konkurencji,
5.  odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą,
6.  odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzeniem działów specjalnych produkcji rolnej, z których dochody są opodatkowane według skali, o której mowa w art. 27 ust. 1, lub na zasadach, o których mowa w art. 30c,
7.  odszkodowań wynikających z zawartych umów lub ugód innych niż ugody sądowe.

Należy jednak podkreślić, że zwolnieniem określonym w art. 21 ust. 1 pkt 3 cyt. ustawy objęte są tylko te odszkodowania, których wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, iż Wnioskodawczyni i jej mąż (współwłaściciel nieruchomości) zawarli umowę w sprawie wypłaty odszkodowania za szkody powstałe w wyniku budowy rurociągu kanalizacji sanitarnej na nieruchomości Wnioskodawczyni i jej męża, niewchodzącej w skład gospodarstwa rolnego. Odszkodowanie za szkody poniesione na nieruchomości oraz za zmniejszenie wartości nieruchomości (ograniczenie prawa własności), w szczególności poprzez ograniczenie w sposobie korzystania z tej nieruchomości, zmianę jej przydatności oraz zmianę warunków korzystania z tejże nieruchomości wskutek trwałego posadowienia urządzeń kanalizacyjnych, zostało ustalone na podstawie operatu szacunkowego sporządzonego przez uprawnionego rzeczoznawcę majątkowego na zasadach określonych w ustawie o gospodarce nieruchomościami. Wypłata odszkodowania przez Spółkę nastąpiła w 2012 r.

Wnioskodawczyni stoi na stanowisku, iż wypłacone odszkodowanie stanowi przychód z tzw. innych źródeł, jednakże przychód ten korzysta ze zwolnienia z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Mając na uwadze powołane powyżej przepisy wskazać należy, iż otrzymane przez Wnioskodawczynię odszkodowanie istotnie stanowi przychód z tzw. innych źródeł określony w art. 20 ust. 1 w. zw. z art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowego od osób fizycznych.

Zatem w części dotyczącej uznania otrzymanego świadczenia za przychód z tzw. innych źródeł stanowisko Wnioskodawczyni należało uznać za prawidłowe.

Nie można się jednak zgodzić ze stanowiskiem Wnioskodawczyni w części dotyczącej zastosowania zwolnienia z opodatkowania. Zauważyć bowiem należy, iż aby zastosować zwolnienie z art. 21 ust. 1 pkt 3 cyt. ustawy wysokość lub zasady ustalania odszkodowania musiałyby wynikać wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych i odszkodowanie takie nie mogłoby wynikać z zawartych umów lub ugód innych niż ugody sądowe (lit. g) ww. przepisu.

Jako podstawę wypłaty odszkodowania na mocy odrębnych przepisów Wnioskodawczyni wskazała art. 128 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 ze zm.), zgodnie z którym odszkodowanie przysługuje również za szkody powstałe wskutek zdarzeń, o których mowa w art. 120 i 124 – 126. Odszkodowanie powinno odpowiadać wartości poniesionych szkód. Jeżeli wskutek tych zdarzeń zmniejszy się wartość nieruchomości, odszkodowanie powiększa się o tę kwotę odpowiadającą temu zmniejszeniu.

Należy jednak zauważyć, iż w przedstawionym stanie faktycznym odszkodowanie nie zostało wypłacone stosownie do przepisów o gospodarce nieruchomościami, gdyż nie było ono przyznane w trybie administracyjnym poprzez wydanie przez właściwy organ (starostę) decyzji o odszkodowaniu, o którym mówi art. 129 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Fakt, iż Wnioskodawczyni powołuje regulacje ustawy o gospodarce nieruchomościami (art. 128 ust. 4 ustawy) nie oznacza, że wysokość przyznanego odszkodowania wynika wprost z przepisów odrębnej ustawy. Ustawa o gospodarce nieruchomościami dotyczy bowiem odszkodowań przyznanych w trybie administracyjnym, a zasady ich przyznawania i ustalania reguluje Dział III rozdział 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Ponadto, jeżeliby nawet przyjąć, iż zasady ustalania otrzymanego przez nią odszkodowania wynikały wprost z przepisów, to powołane w art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy zwolnienie również nie będzie miało zastosowania, gdyż odszkodowanie wypłacono na podstawie umowy z 2012 r. zawartej między Wnioskodawczynią i jej mężem a Spółką. Jako, że przyznane odszkodowanie wynika z umowy (ugody) zawartej między Wnioskodawczynią i inwestorem znajdzie zastosowanie wyjątek przewidziany w lit. g) art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wyłączający ze zwolnienia z opodatkowania te odszkodowania, które wynikają z zawartych umów lub ugód innych niż ugody sądowe.

Zatem uzyskaną kwotę odszkodowania, jako niekorzystającą ze zwolnienia z opodatkowania Wnioskodawczyni winna wykazać w zeznaniu rocznym składanym za rok podatkowy, w którym otrzymała odszkodowanie.

Tym samym w części dotyczącej zastosowania zwolnienia z opodatkowania stanowisko Wnioskodawczyni należało uznać za nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Niniejsza interpretacja stosownie do art. 14 b § 1 Ordynacji podatkowej, który stanowi, że Minister Finansów, na pisemny wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, pisemną interpretacje przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną), została wydana wyłącznie dla Wnioskodawczyni. Interpretacja nie wywiera więc skutku prawnych względem innych osób niż Wnioskodawczyni. Zatem jeżeli mąż Wnioskodawczyni chciałby być objęty ochroną jaką zapewnia interpretacja indywidualna winien on sam (indywidualnie) wystąpić z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej.

W odniesieniu do powołanej przez Wnioskodawczynię interpretacji organu podatkowego należy stwierdzić, że interpretacja ta została wydana w indywidualnej sprawie podatnika w określonym stanie faktycznym i w tej sprawie rozstrzygnięcie w niej zawarte jest wiążące. Ponadto, wydana przez Ministra Finansów interpretacja indywidualna może, zgodnie z art. 14e Ordynacji podatkowej, zostać przez niego z urzędu zmieniona, jeżeli Minister stwierdzi jej nieprawidłowość, uwzględniając w szczególności orzecznictwo sądów, Trybunału Konstytucyjnego lub Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa Stefana Wyszyńskiego 2, 44-100 Gliwice, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.