Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0112-KDIL2-1.4011.587.2025.1.MB
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2025-07-24
Teza: Skutki podatkowe wypłaty nadpłaconych rat kredytu, odsetek
za opóźnienie, kosztów ubezpieczenia i prowizji, kosztów
zastępstwa procesowego w związku z kredytem zaciągniętym
w banku.
Słowa kluczowe: banki
koszt-koszty zastępstwa procesowego
kredyt-kredyt hipoteczny
nadpłata
odsetki-odsetki za zwłokę
ugody
Zagadnienia: Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Źródła przychodów.
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Rozdział 2-art. 11-ust. 1
[PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Rozdział 2-art. 20-ust. 1
[PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Rozdział 3-art. 21-ust. 1-pkt 95b

## Opis zdarzenia przyszłego

W czerwcu 2025 r. bank zaproponował Państwu ugodę dotyczącą kredytu hipotecznego
    indeksowanego kursem CHF, na podstawie której:
    1. Bank uznał Państwa roszczenia wynikające ze świadczeń spełnionych w wykonaniu
    Umowy z tytułu: - rat kapitałowo-odsetkowych w wysokości (...) PLN oraz (...) CHF, -
    ubezpieczenia Niskiego Wkładu Własnego w wysokości (...) PLN, - składek na poczet
    ubezpieczenia w wysokości (...) PLN, - opłaty i prowizji związanej z kredytem w wysokości
    (...) PLN, - odsetek ustawowych za opóźnienie wyliczonych za okres od dnia wpływu pozwu
    do Banku (tj. ...) w wysokości (...) PLN, tym samym bank przyznał, że przysługują Państwu
    od banku roszczenia o zapłatę w wysokości (...) PLN oraz (...) CHF. Co daje łącznie
    roszczenia o zapłatę w wysokości (...) PLN.
    2. Kwoty te zostały przeliczone na PLN według kursu NBP z dnia (...) czerwca 2025 r.
    3. Strony dokonają wzajemnego potrącenia: nadpłaty zostały zaliczone na poczet kwoty
    udzielonego kredytu (... PLN), a pozostała różnica (... PLN) zostanie zwrócona na rachunek
    jednego z Wnioskodawców (brak wspólnego rachunku).
    4. Otrzymacie Państwo również zwrot kosztów zastępstwa procesowego w wysokości (...)
    PLN (płatne do Kancelarii Prawnej).
    5. Od roszczenia (nadpłat) naliczono i zostaną wypłacone odsetki ustawowe za opóźnienie.
    Pytania
    Czy w związku z zamiarem zwrócenia przez bank w ramach proponowanej ugody: 1.
    nadpłacone raty kapitałowo-odsetkowe, 2. odsetki ustawowe za opóźnienie, 3. koszty
    ubezpieczeń i prowizji, 4. koszty zastępstwa procesowego podlegają opodatkowaniu
    podatkiem dochodowym od osób fizycznych (PIT)?
    Czy w świetle opisanego stanu faktycznego oraz w związku z zamiarem zawarcia przez
    Państwa ugody z bankiem dotyczącej kredytu frankowego zaciągniętego na realizację
    inwestycji mieszkaniowej, planowana do wypłaty przez bank kwota w wysokości (...)
    wynikająca z tytułu projektu ugody (stan na (...) czerwca 2025 r.), stanowić będzie
    przychód i w związku z tym powstanie obowiązek zapłaty podatku dochodowego od
    osób fizycznych w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?
    Państwa stanowisko w sprawie
    W Państwa ocenie, żadne ze wskazanych świadczeń nie powinno być traktowane jako
    przychód podlegający opodatkowaniu PIT, ponieważ są to świadczenia nienależne a ich
    zwrot stanowi rekompensatę za świadczenia nienależnie pobrane przez bank na
    podstawie umowy, której nieważność stwierdził Sąd w związku zawartymi przez bank w
    umowie niedozwolonymi postanowieniami - klauzule abuzywne (...).

    W szczególności: Planowana do zwrotu przez bank kwota w wyniku zawarcia
    ewentualnej ugody dot. kredytu frankowego, nie jest dochodem, lecz zwrotem
    niesłusznie pobranych kwot z tytułu rat kapitałowo-odsetkowych, a tym samym nie
    wiąże się z koniecznością zapłaty podatku dochodowego.
    Nadpłaty i odsetki nie mają charakteru dochodu, lecz zwrotu własnych środków.
    Koszty zastępstwa procesowego wynikają z wyroku sądu oraz ugody, i nie są
    świadczeniem uzyskanym tytułem zarobkowym.
    Bank uzyskał interpretację potwierdzającą brak przychodu podatkowego, co oznacza,
    że świadczenia wynikające z ugody nie podlegają opodatkowaniu PIT i nie wystawi PIT
    11 w tym przypadku.
    Obowiązuje rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 20 grudnia 2024 r. zmieniającym
    rozporządzenie w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych
    dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele
    mieszkaniowe, mówiące o tym że do końca 2026 r. Kredytobiorcy mogą zawierać ugody
    w sprawach frankowych, bez obawy o konieczność zapłaty podatku od kwoty
    umorzonej. Podobne stanowiska potwierdzają interpretacje podatkowe, m.in. 0115-
    KDIT1.4011.830.2024.1.AS.

## Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest w części prawidłowe i w części
    nieprawidłowe.

## Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z przepisem art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym
    od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm
      Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z
      wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od
      których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
    Z przepisu tego wynika, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych
    podlega – co do zasady – każdy dochód osiągnięty przez osobę fizyczną. Zgodnie
    natomiast z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów nad kosztami ich uzyskania.
    Pojęciem pierwotnym dla dochodu jest więc pojęcie przychodu. Ten z kolei jest
    definiowany przez ustawodawcę w art. 11 ust. 1 ustawy:
      Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie
      realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art.
      19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji
      podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość
      otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.
    Za przychody należy zatem uznać otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika
    pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych
    nieodpłatnych świadczeń. Dla celów podatkowych przyjmuje się, że nieodpłatne
    świadczenie obejmuje każde działanie lub zaniechanie na rzecz innej osoby oraz wszystkie
    zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności podmiotów, których skutkiem
    jest przysporzenie majątku innej osoby, mające konkretny wymiar finansowy.
    Z definicji przychodu można wywieść, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko
    takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym (zarówno zwiększającym
    aktywa, jak i zmniejszającym pasywa) – mają definitywny, a nie zwrotny charakter.
    O uzyskaniu przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym do osób fizycznych
    można więc mówić w sytuacji, gdy podatnik – czy to na skutek otrzymania określonych

    wartości majątkowych (środków pieniężnych, świadczeń w naturze czy też innych
    nieodpłatnych świadczeń), czy też w wyniku określonego zdarzenia, które powoduje
    zmniejszenie jego zobowiązań wobec innych podmiotów – uzyskuje określone
    przysporzenie majątkowe.
    Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych wyraźnie rozróżnia źródła
    przychodów oraz sposób opodatkowania dochodów z poszczególnych źródeł.
    Odrębnym źródłem przychodów są m.in. określone w art. 10 ust. 1 pkt 9 „inne źródła”.
    W myśl art. 20 ust. 1 ww. ustawy:
      Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w
      szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu
      emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w
      rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty
      uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz
      wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także
      dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki
      pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane
      z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w
      art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów
      określonych w art. 12-14 i art. 17.
    Użycie w tym przepisie sformułowania „w szczególności” wskazuje, że katalog przychodów
    z innych źródeł ma otwarty charakter – nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć
    również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie. O przychodzie podatkowym z
    innych źródeł będziemy mówić w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne
    korzyści majątkowe, które można przypisać do tego źródła.
    Instytucja kredytu uregulowana została przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r.
    Prawo bankowe (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1646 ze zm.).
    Zgodnie z treścią art. 69 ust. 1 ww. ustawy:
      Przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na
      czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na
      ustalony cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach
      określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w
      oznaczonych terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu.
    Podkreślić należy, że otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w
    umowie kredytu są obojętne podatkowo. Przychód po stronie kredytobiorcy pojawia się w
    przypadku, kiedy dochodzi do umorzenia kredytu, jego części lub odsetek. Wtedy bowiem
    kredytobiorca osiąga konkretne przysporzenie majątkowe (przychód w rozumieniu ustawy
    o podatku dochodowym od osób fizycznych).
    Powzięli Państwo wątpliwość, czy w związku z planowanym zawarciem ugody, w wyniku
    której bank zaproponował m.in. zwrot nadpłaconych rat kapitałowo-odsetkowych oraz
    kosztów ubezpieczeń i prowizji, kwoty te stanowią przychód w rozumieniu ustawy o
    podatku dochodowym od osób fizycznych i powinny podlegać opodatkowaniu.
    Z przytoczonej w niniejszej interpretacji definicji przychodu, zawartej w art. 11 ust. 1
    ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wywieść należy, że za przychody
    podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem
    majątkowym (zarówno zwiększającym aktywa, jak i zmniejszającym pasywa) o
    charakterze definitywnym, niemające charakteru zwrotnego.
    Zatem, jeśli faktycznie na podstawie opisanej ugody dotyczącej opisanego kredytu
    otrzymają Państwo zwrot kwoty, która to kwota – na co wskazują okoliczności sprawy –
    mieści się w kwocie wpłacanej podczas spłaty kredytu to uznać trzeba, że nie uzyskają
    Państwo faktycznie korzyści majątkowej, która mogłaby zostać potraktowana jako

    trwałe przysporzenie w Państwa majątku, spełniając w ten sposób definicję przychodu
    podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
    Tym samym, w związku z wypłatą przez bank na podstawie planowanej ugody kwoty
    (stanowiącej różnicę pomiędzy Państwa wpłatami na rzecz banku, obejmującymi spłatę
    rat kapitałowo-odsetkowych oraz koszty ubezpieczeń i prowizji a otrzymaną od banku
    kwotą kredytu), która to kwota nie będzie stanowiła dla Państwa przysporzenia i będzie
    jedynie zwrotem dokonanych wpłat na poczet spłaty kredytu, po Państwa stronie nie
    powstanie przychód w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób
    fizycznych i w konsekwencji nie wystąpi również obowiązek zapłaty podatku
    dochodowego od osób fizycznych z tego tytułu.
    W złożonym wniosku Państwa wątpliwości dotyczą również kwestii opodatkowania
    wypłaconych przez bank odsetek za opóźnienie.
    Wskazuję, że różnego rodzaju świadczenia oraz odsetki za zwłokę w wypłacie tychże
    świadczeń stanowią – co do zasady – przychód w rozumieniu cytowanego wyżej art. 11
    ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Nie oznacza to jednak, że
    wszystkie świadczenia z ww. tytułów są opodatkowane. Niektóre z nich, wymienione w
    katalogu zwolnień przedmiotowych określonym w art. 21 ust. 1 ww. ustawy, korzystają ze
    zwolnienia od podatku dochodowego.
    Instytucję prawną odsetek za zwłokę reguluje art. 481 § 1 i § 2 ustawy z dnia 23 kwietnia
    1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1061 ze zm.):
      § 1. Jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel
      może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i
      chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik
      odpowiedzialności nie ponosi.
      § 2. Jeżeli stopa odsetek za opóźnienie nie była oznaczona, należą się odsetki
      ustawowe za opóźnienie w wysokości równej sumie stopy referencyjnej
      Narodowego Banku Polskiego i 5,5 punktów procentowych. Jednakże gdy
      wierzytelność jest oprocentowana według stopy wyższej, wierzyciel może żądać
      odsetek za opóźnienie według tej wyższej stopy.
    Nie każde odsetki otrzymane przez osoby fizyczne podlegają opodatkowaniu.
    Ustawodawca przewidział w niektórych sytuacjach w odniesieniu do odsetek możliwość
    zwolnienia od podatku dochodowego. Takie zwolnienie przysługuje tylko wówczas, gdy
    przepis omawianej ustawy zawiera w tym przedmiocie wyraźne postanowienie.
    Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 95b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
      Wolne od podatku dochodowego są odsetki z tytułu nieterminowej wypłaty
      należności niepodlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym, wolnych od
      podatku dochodowego lub od których na podstawie przepisów Ordynacji
      podatkowej zaniechano poboru podatku.
    Jak wynika z brzmienia tego przepisu zwolnienie to obejmuje tylko takie odsetki, które
    spełniają równocześnie dwa warunki:
      1) są naliczane z tytułu nieterminowej wypłaty należności,
      2) świadczenia, od których są naliczane nie podlegają opodatkowaniu podatkiem
        dochodowym, są wolne od podatku dochodowego lub na podstawie przepisów
        Ordynacji podatkowej zaniechano od nich poboru podatku.
    Wobec powyższego odsetki ustawowe za opóźnienie, stanowią dla Państwa przychód z
    innych źródeł stosownie do art. 10 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 ustawy o podatku
    dochodowym od osób fizycznych. Jednakże w związku z tym, że jak wskazano ww. kwota,
    którą bank Państwu wypłaci, w związku z zamiarem zawarcia przez Państwa ugody, nie

    będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, to
    wypłacone Państwu odsetki będą korzystać ze zwolnienia z opodatkowania na podstawie
    art. 21 ust. 1 pkt 95b tej ustawy.
    Przechodząc do Państwa wątpliwości dotyczących kwestii zwrotu przez bank kosztów
    zastępstwa procesowego, wskazuję, że stosownie do art. 98 § 2 ustawy z dnia 17
    listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1568 ze zm.):
      Do niezbędnych kosztów procesu prowadzonego przez stronę osobiście lub przez
      pełnomocnika, który nie jest adwokatem, radcą prawnym lub rzecznikiem
      patentowym, zalicza się poniesione przez nią koszty sądowe, koszty przejazdów do
      sądu strony lub jej pełnomocnika oraz równowartość zarobku utraconego wskutek
      stawiennictwa w sądzie. Równowartość utraconego zarobku nie może przekraczać
      wynagrodzenia jednego adwokata wykonującego zawód w siedzibie sądu
      prowadzącego postępowanie.
    Z kolei w myśl art. 98 § 3 ww. Kodeksu:
      Do niezbędnych kosztów procesu strony reprezentowanej przez adwokata zalicza się
      wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych
      przepisach i wydatki jednego adwokata, koszty sądowe oraz koszty nakazanego
      przez sąd osobistego stawiennictwa strony.
    Zgodnie z art. 98 § 4 Kodeksu postępowania cywilnego:
      Wysokość kosztów sądowych, zasady zwrotu utraconego zarobku lub dochodu oraz
      kosztów stawiennictwa strony w sądzie, a także wynagrodzenie adwokata, radcy
      prawnego i rzecznika patentowego regulują odrębne przepisy.
    Mając na uwadze powyższe, stwierdzam, że zwrot kosztów zastępstwa procesowego, w
    ramach zawartej ugody, nie spowoduje powstania przychodu u kredytobiorców, w
    rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, o ile zwracana przez
    bank kwota nie będzie przewyższała poniesionych przez kredytobiorców wydatków z
    tego tytułu. W takiej sytuacji zwrot ten nie stanowi po ich stronie przysporzenia,
    wzrostu majątku. Otrzymana kwota będzie stanowiła jedynie zwrot poniesionych
    wcześniej wydatków.
    Dlatego otrzymany przez Państwa na podstawie ugody zwrot kosztów zastępstwa
    procesowego nie będzie stanowił dla Państwa przychodu opodatkowanego podatkiem
    dochodowym od osób fizycznych.
    W konsekwencji, zwrot przez bank nadpłaconych rat kapitałowo-odsetkowych, kosztów
    ubezpieczeń i prowizji oraz zwrot kosztów zastępstwa procesowego nie będzie stanowić
    dla Państwa przychodu w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od
    osób fizycznych. Zatem nie będziecie Państwo mieli obowiązku zapłaty podatku od
    zwróconych przez bank kwot.
    Natomiast wypłata przez bank odsetek ustawowych za opóźnienie, w ramach zawartej
    ugody, będzie stanowić przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym
    od osób fizycznych, który korzysta ze zwolnienia od podatku dochodowego.

## Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
    Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Państwa i stanu
    prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.
    W odniesieniu natomiast do powołanych przez Państwa interpretacji stwierdzam, że
    zapadły one w indywidualnych sprawach i nie są wiążące dla organu wydającego niniejszą
    interpretację.
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

    · Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z
    dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.).
    Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie
    zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego. Z funkcji
    ochronnej będą mogli skorzystać Ci z Państwa, którzy zastosują się do interpretacji.
    · Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub
      zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem
      czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
      1) z zastosowaniem art. 119a;
      2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy
      z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
      3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
    · Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w
      decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej
      praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

## Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

przez Zainteresowanego, który
    jest stroną postępowania
    Pani X (Zainteresowana będąca stroną postępowania – art. 14r § 2 Ordynacji podatkowej)
    ma prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu
    Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z
    dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.
    U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
    Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę
    należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej
    (art. 53 § 1 PPSA):
      · w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa
        Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
      · w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres
        Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS
        /SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia
    przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do
    zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz
    powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

## Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a, art. 14b § 1 i art. 14r
    Ordynacji podatkowej.