Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPP3/443-611/09-3/MM
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2009-09-25
Teza: Czy czynności działalności Wnioskodawcy kwalifikowane jako usługa marketingowa podlegają opodatkowaniem podatkiem od towarów i usług, a w konsekwencji, czy podatek naliczony od tych czynności podlega odliczeniu u nabywcy?
Słowa kluczowe: działalność-działalność statutowa; odliczenia-odliczenie podatku; stowarzyszenia; usługi-usługi marketingowe; świadczenie-świadczenie usług
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 8; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1-art. 86

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2007 r. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 14.07.2009r. (data wpływu 20.07.2009r.), uzupełnione odpowiedzią na wezwanie z dnia 29.07.2009r. (data wpływu 03.08.2009r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie zaklasyfikowania usług marketingowych jako podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 20.07.2009r. wpłynął ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie zaklasyfikowania usług marketingowych jako podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Przedmiotowy wniosek zawierał braki formalne (brak uzupełnienia podpisu pod złożonym wnioskiem przez prezesa Zarządu, wiceprezesa Zarządu lub jednego z członków Zarządu lub uzupełnienia wniosku o pełnomocnictwo lub inny dokument, z którego wynika umocowanie do samodzielnego występowania w imieniu Wnioskodawcy Pana X – wiceprezesa Zarządu). W związku z powyższym tut. Organ podatkowy pismem z dnia 23.07.2009r., znak IPPP3/443-611/09-2/MM wezwał Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku o powyższe braki. Wniosek został uzupełniony w terminie prawidłowym.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawiony następujący stan faktyczny:

Stowarzyszenie posiada osobowość prawną i zrzesza niezależne podmioty gospodarcze tworząc sieć handlową. Celem Stowarzyszenia jest podejmowanie działań i inicjatyw wspomagających rozwój i funkcjonowanie podmiotów gospodarczych zrzeszonych w Stowarzyszeniu. W ramach prowadzonej działalności gospodarczej Stowarzyszenie negocjuje korzystne warunki handlowe dla Kupca z Producentami i Dostawcami jednocześnie dyscyplinując Kupców do realizacji zaopatrzenia towarowego wg umów zawartych z Producentami i Dostawcami. Powyższe działania wynikają z dwustronnych umów handlowych zawartych pomiędzy Stowarzyszeniem a Producentem lub Dostawcą i pomiędzy Stowarzyszeniem a Kupcem.

W ramach umów o współpracy gospodarczej w zakresie sprzedaży towarów zawartej pomiędzy Stowarzyszeniem a Producentem Stowarzyszenie zobowiązuje się do:

1.  stałego pośredniczenia przez czas określony w umowie w sprzedaży towarów Producenta na rynku zbytu zapewnienia dokonywania zakupów towarów Producenta przez przedsiębiorców zrzeszonych w Stowarzyszeniu;
2.  aktywizacji sprzedaży produktów Producenta poprzez zapewnienie odpowiedniej ich lokalizacji w obrębie pomieszczeń handlowych sposobu ekspozycji dostępności towaru dla klienta;
3.  umożliwienia organizowania w sklepach promocji i degustacji towarów Producenta;
4.  sporządzania i przekazywania Producentowi aktualnego wykazu sklepów uprawnionych do korzystania z warunków niniejszej umowy;
5.  poszerzania kręgu nabywców towarów Producenta poprzez zwiększanie ilości zbytu na towary Producenta;
6.  redagowania i wydawania gazetek promocyjnych uwzględniających aktualną ofertę sprzedaży wyrobów Producenta;
7.  umieszczania w gazetkach promocyjnych wyrobów nowości Producenta,
8.  Tytułem kosztów wydania i redagowania w/w gazetek Producent zobowiązuje się zapłacić Stowarzyszeniu kwotę uzgodnioną na podstawie „Porozumień do gazetek”.

Natomiast Producent zobowiązuje się do:

1.  uczestnictwa w promocjach organizowanych przez Stowarzyszenie dla sklepów zrzeszonych w Stowarzyszeniu w terminach i na warunkach uzgodnionych przez strony,
2.  uczestnictwa w gazetkach promocyjnych organizowanych przez Stowarzyszenie,
3.  umieszczania w gazetkach promocyjnych swoich wyrobów nowości
4.  pisemnego informowania o ogólnopolskich i regionalnych promocjach i umożliwienia uczestnictwa w nich sklepom zrzeszonym w Stowarzyszeniu,
5.  przekazywania informacji o możliwościach powstania braków asortymentowych z winy Producenta w celu zabezpieczenia ciągłości sprzedaży w sklepach,
6.  zapewnienia u wspólnie uzgodnionego Dostawcy bezzwłocznego przekazywania wszelkich rabatów czasowych okresowych obniżek cen lub promocji organizowanych przez Producenta,
7.  umieszczania w gazetkach promocyjnych wyrobów nowości Producenta.

Za wymienione usługi marketingowe Producent płaci Stowarzyszeniu określony procent od udokumentowanej wartości obrotu netto zrealizowanego przez sklepy zrzeszone w Stowarzyszeniu z czego część zostaje na potrzeby Stowarzyszenia, a reszta jest wypłacana Kupcom za pośrednictwem Stowarzyszenia (par 6 umowy). Jest to naliczone na podstawie f-ry VAT o treści „usługa marketingowa”. W ramach umowy o współpracy handlowej zawartej pomiędzy Stowarzyszeniem a Kupcem zrzeszonym w Stowarzyszeniu - do obowiązków Stowarzyszenia należy: - stałe wyszukiwanie korzystnych ofert dostaw towarów do sklepów wchodzących w skład grupy zakupowej Stowarzyszenia i negocjowania warunków zakupu, - druk i organizacja kolportażu gazetek i plakatów reklamujących towary promowane przez Producentów i Dostawców, - doradztwo z zakresu asortymentu, - prowadzenie promocji sprzedaży na rzecz sklepów będących w grupie zakupowej, - organizowanie szkoleń dla właścicieli i personelu, - przekazywanie Kupcom posiadanych informacji o sprzedawanych produktach, - informowanie o zmianach strategii sprzedaży producentów.

Kupiec zobowiązuje się do: przestrzegania regulaminu grupy zakupowej, a w szczególności:

*   umieszczenia w punkcie prowadzenia działalności nazwy x i logo grupy zakupowej, wg jego projektu opracowanego przez zarząd STOWARZYSZENIA,
*   stałego zakupu towarów handlowych u Producentów i Dostawców wskazanych przez STOWARZYSZENIE,
*   stosowania wspólnej polityki handlowej dotyczącej: - informowania zarządu STOWARZYSZENIA lub jej upoważnionych pracowników o wszystkich istotnych elementach prowadzonej działalności, mogących mieć wpływ na wzrost sprzedaży w grupie zakupowej, - prowadzenia promocji cenowych we wszystkich swoich placówkach,
*   stałego przestrzegania promocji „gazetkowych” i „plakatowych”,
*   terminowego uiszczania opłat marketingowych na rzecz STOWARZYSZENIA wg stawek ustalonych przez zarząd STOWARZYSZENIA w formie uchwały,
*   terminowego wywiązywania się ze zobowiązań wobec dostawców.

Załącznikiem do umowy o współpracy handlowej jest regulamin grupy zakupowej, który jest dokumentem przyjętym przez Walne Zebranie i reguluje całokształt działalności gospodarczej prowadzonej przez Stowarzyszenie. W ramach tych umów Kupcy są obciążani f-rą VAT o treści: „usługa marketingowa” wg par. 3 regulaminu oraz obciążają Stowarzyszenie f-rą VAT o treści „usługa marketingowa wg par. 6 ust. 3 regulaminu grupy zakupowej.

Przedstawiony stan faktyczny dokumentowany jest fakturami VAT o treści „usługa marketingowa” zarówno dla Producentów i Dostawców jak i od Kupców.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy czynności działalności Wnioskodawcy kwalifikowane jako usługa marketingowa podlegają opodatkowaniem podatkiem od towarów i usług, a w konsekwencji, czy podatek naliczony od tych czynności podlega odliczeniu u nabywcy?

Zdaniem Wnioskodawcy jest to usługa marketingowa i nabywca ma prawo do odliczenia VAT należnego.

Umowy zawarte dotyczą świadczenia różnego rodzaju usług pomiędzy producentem, dostawcą i kupcem. Uwzględniając umowy o współpracy gospodarczej, umowy handlowe, regulamin grupy zakupowej oraz umowy o współpracy handlowej, należy stwierdzić, że generalnie jest to świadczenie różnego rodzaju wzajemnych usług określonych umownie usługami marketingowymi. Zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy o VAT przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 (odpłatne świadczenie usług), rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, nie mającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej; zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub tolerowania czynności lub sytuacji; świadczenie usług zgodnie z nakazem wynikającym z mocy prawa. Z treści przywołanego unormowania wynika, że pojęcie świadczenia usług ma bardzo szeroki zakres, nie obejmuje wyłącznie działań podatnika, lecz także jego zaniechania poprzez zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji. Zgodnie z art. 8 ust. 1 usługą jest świadczenie, które nie stanowi dostawy towaru. Nie może zatem wystąpić taka sytuacja faktyczna, w rozumieniu tego unormowania, która jednocześnie stanowiłaby dostawę towaru i świadczenie usługi. Przepis ten nie wyklucza takiego rozwiązania, które rozdziela usługi od dostaw. Podkreślić należy, że dokonywanie zakupów u kontrahenta, jak i terminowe regulowanie świadczenia pieniężnego poprzez zapłatę mieści się w czynności opodatkowanej, podatkiem od towarów i usług w postaci dostawy towarów. Zauważyć należy, że w tej sprawie, na określony pułap obrotów składa się odpowiednia liczba transakcji sprzedaży - dostawy towarów dokonanych na rzecz podmiotu, który grupuje i inne podmioty gospodarcze i wykonuje w ich imieniu i na ich rzecz usługi zwane marketingowymi. Czynności stanowiące dostawę towaru dla uprawnionych nie mogą poprzez ich zsumowanie, przekształcić się w usługę, jeżeli nie są związane z dodatkowymi świadczeniami wzajemnymi.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z dyspozycją art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej „ustawą o VAT”, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl postanowień art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, poprzez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

*   przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;

*   zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;

*   świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Uwzględniając powyższe, każde odpłatne świadczenie polegające na działaniu, zaniechaniu lub tolerowaniu czy określonym zachowaniu mieści się w definicji usługi. Pojęcie usługi według ustawy o podatku od towarów i usług jest bowiem szersze od definicji usługi w rozumieniu klasyfikacji statystycznych. Oznacza to, że w definicji tej mieszczą się również określone zachowania, które nie zostały sklasyfikowane w PKWiU, o której mowa w art. 8 ust. 3 ustawy o VAT.

Aby uznać dane świadczenie za odpłatne świadczenie usług, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy świadczoną usługą i przekazanym za nią wynagrodzeniem. Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę.

Podatnicy podejmują różnorodne działania w zakresie intensyfikacji sprzedaży towarów, w efekcie których wypłacane są tzw. premie pieniężne nabywcom. Skutki podatkowe dotyczące wypłacania premii pieniężnych nabywcom uzależnione są od wielu czynników, m.in. od ustalenia, za co faktycznie premie pieniężne zostały wypłacone, tzn. czy podatnik otrzymuje je w związku z zachowaniem stanowiącym usługę w rozumieniu wskazanych wyżej przepisów.

Przepis art. 86 ust. 1 ustawy o VAT stanowi, iż w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Kwotę podatku naliczonego stanowi – zgodnie z ust. 2 pkt 1 lit. a powołanego artykułu – suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług, z zastrzeżeniem ust. 3 do 7.

Tak więc, ustawodawca umożliwił podatnikom skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego, pod warunkiem spełnienia przez nich zarówno tzw. przesłanek pozytywnych, tj. zakupy towarów i usług będą wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy o VAT.

Stosownie do przepisu art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy o VAT, nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne w przypadku gdy transakcja udokumentowana fakturą nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.

W myśl art. 43 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, zwalnia się od podatku usługi wymienione w załączniku nr 4 do ustawy. W załączniku tym, zawierającym wykaz usług zwolnionych od podatku, w pozycji 10 wskazane zostały usługi świadczone przez organizacje członkowskie, gdzie indziej niesklasyfikowane (wyłącznie statutowe).

Zatem z powołanego powyżej przepisu wynika, że czynności realizowane przez organizacje członkowskie korzystają ze zwolnienia od podatku od towarów i usług pod warunkiem, że mieszczą się w zakresie działalności statutowej, oraz są czynnościami polegającymi na świadczeniu usług zaliczanych do grupowania PKWiU 91.

Z opisu przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, iż Wnioskodawca działa w formie stowarzyszenia posiadającego osobowość prawną. Celem Stowarzyszenia jest podejmowanie działań i inicjatyw wspomagających rozwój i funkcjonowanie podmiotów gospodarczych zrzeszonych w Stowarzyszeniu. Prowadzi również działalność gospodarczą i w ramach tej działalności wykonuje usługi odpłatnie. Usługi te polegają na negocjowaniu korzystnych warunków handlowych dla Kupca z Producentami i Dostawcami jednocześnie dyscyplinując Kupców do realizacji zaopatrzenia towarowego wg umów zawartych z Producentami i Dostawcami. Powyższe działania wynikają z dwustronnych umów handlowych zawartych pomiędzy Wnioskodawcą a Producentem lub Dostawcą i pomiędzy Wnioskodawcą a Kupcem. Umowy te zobowiązują Strony do dokonywania wzajemnych usług określonych umownie usługami marketingowymi. Przykładowo Wnioskodawca jest zobowiązany do dokonywania zarówno na rzecz Producentów jak i Kupców następujących czynności: stałego pośredniczenia przez czas określony w umowie w sprzedaży towarów Producenta na rynku zbytu zapewnienia dokonywania zakupów towarów Producenta przez przedsiębiorców zrzeszonych w Stowarzyszeniu, aktywizacji sprzedaży produktów Producenta poprzez zapewnienie odpowiedniej ich lokalizacji w obrębie pomieszczeń handlowych sposobu ekspozycji dostępności towaru dla klienta, umożliwienia organizowania w sklepach promocji i degustacji towarów Producenta, sporządzania i przekazywania Producentowi aktualnego wykazu sklepów uprawnionych do korzystania z warunków niniejszej umowy, stałego wyszukiwanie korzystnych ofert dostaw towarów do sklepów wchodzących w skład grupy zakupowej Stowarzyszenia i negocjowania warunków zakupu, druk i organizacja kolportażu gazetek i plakatów reklamujących towary promowane przez Producentów i Dostawców, doradztwo z zakresu asortymentu, prowadzenie promocji sprzedaży na rzecz sklepów będących w grupie zakupowej. Z tytułu wykonania powyższych czynności Wnioskodawca wystawia kontrahentom faktury VAT o treści „usługa marketingowa”. Wątpliwości Wnioskodawcy sprowadzają się do tego czy czynności działalności kwalifikowane jako usługa marketingowa podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, a w konsekwencji, czy podatek naliczony od tych czynności podlega odliczeniu u nabywcy.

Biorąc pod uwagę przedstawiony we wniosku opis stanu faktycznego oraz obowiązujące w tym zakresie przepisy prawa podatkowego tut. Organ podatkowy stwierdza, że Wnioskodawca wykonując czynności opisane powyżej świadczy na rzecz Producentów, Dostawców oraz Kupców usługi, które zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy o VAT będą podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na zasadach ogólnych. Nie znajdzie zastosowania w tym konkretnym przypadku zwolnienie przedmiotowe z podatku VAT przewidziane w art. 43 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT w związku z załącznikiem nr 4 poz. 10 do tej ustawy, gdyż Wnioskodawca wykonując czynności na podstawie zawartych umów handlowych na rzecz w/w podmiotów nie czyni tego w ramach działalności statutowej, lecz działalności gospodarczej. Wypłacane Wnioskodawcy kwoty, w zamian za świadczenie usług, które dokumentuje fakturami o treści „usługa marketingowa”, mają w tym przypadku charakter zobowiązaniowy. W tej sytuacji otrzymanie wynagrodzenia za świadczone usługi marketingowe uwarunkowane jest koniecznością wywiązania się przez Wnioskodawcę z określonych czynności. Istnieje w tym przypadku bezpośredni związek pomiędzy świadczoną usługą i przekazanym za nią wynagrodzeniem.

Reasumując należy uznać, iż w tak przedstawionym stanie faktycznym otrzymujący wynagrodzenie Wnioskodawca świadczy na rzecz kontrahentów (zarówno Producentów, Dostawców jak i Kupców) usługi w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, a zatem czynność ta podlega u niego opodatkowaniu i powinna być dokumentowana fakturą VAT. Tym samym brak jest podstaw do zastosowania zwolnienia przedmiotowego z podatku VAT przewidzianego w art. 43 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT w związku z załącznikiem nr 4 poz. 10 do tej ustawy. W konsekwencji wystawiona faktura stanowi podstawę do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w niej wykazanego.

Ponadto tut. Organ podatkowy pragnie wskazać, że nie jest uprawniony do oceny załączonych do wniosku załączników.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, ul. M.C. Skłodowskiej 40, 20-029 Lublin po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1 Maja 10, 09-402 Płock.