Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0113-KDIPT2-2.4011.442.2025.4.MK
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2025-07-30
Teza: Skutki podatkowe zawarcia ugody z bankiem; kredyt
frankowy.
Słowa kluczowe: banki
kredyt
kredyt-kredyt hipoteczny
kredyt-kredyt mieszkaniowy
ugody
Zagadnienia: Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Źródła przychodów.-Przychody z innych źródeł.
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Rozdział 1-art. 9-ust. 1
[PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Rozdział 2-art. 20-ust. 1

## Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

14 kwietnia 2025 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnił
    go Pan pismem z 11 kwietnia 2025 r. i w odpowiedzi na wezwania pismami złożonymi 17
    czerwca 2025 r. i 21 lipca 2025 r.
    Treść wniosku jest następująca:
    Opis stanu faktycznego
    W 2006 r. Wnioskodawca zawarł z bankiem ... (obecnie: ...; dalej: „bank”) umowę kredytu
    mieszkaniowego w postaci kredytu hipotecznego denominowanego w CHF (dalej:
    „kredyt”), a sam kredyt został udzielony w złotych w kwocie stanowiącej równowartość
    kwoty w CHF. Kredyt przeznaczony był na finansowanie kosztów nabycia nieruchomości
    zlokalizowanej w ... na własne cele mieszkaniowe. W 2008 r. Wnioskodawca zawarł aneks
    podwyższając kwotę kredytu, a środki przeznaczone zostały na wykończenie
    kredytowanego lokalu mieszkalnego.
    W 2013 r. Wnioskodawca zawarł aneks umożliwiający spłatę kredytu bezpośrednio w
    walucie denominacji (CHF).
    W latach 2007-2023 Wnioskodawca korzystał z ulgi odsetkowej związanej z kredytem.
    W 2023 r., na skutek powzięcia wiadomości o zawarciu w umowie kredytu klauzul
    niedozwolonych, Wnioskodawca zdecydował się złożyć do sądu pozew przeciwko bankowi
    o stwierdzenie nieważności umowy kredytu. Pod koniec 2023 r. zapadł wyrok uznający
    nieważność kredytu, zobowiązując bank do wzajemnego rozliczenia roszczeń. Na
    początku 2024 r. bank zrezygnował z apelacji i zaproponował „Porozumienie” uznające
    ww. wyrok sądu, i finalnie w marcu 2024 r. dokonał zwrotu kwoty wynikającej z tego
    porozumienia. Bank nie wystawił dokumentu PIT-11 za 2024 r.
    W uzupełnieniu wniosku Wnioskodawca wskazał, że w dniu 9 lutego 2006 r. zawarł z
    bankiem ... (obecnie: ...) umowę kredytu mieszkaniowego w postaci kredytu hipotecznego
    denominowanego w CHF, a sam kredyt został udzielony w złotych w kwocie stanowiącej
    równowartość kwoty w CHF. Bank ... był podmiotem podlegającym nadzorowi Komisji
    Nadzoru Finansowego i był uprawniony do udzielania kredytów na podstawie odrębnych
    ustaw regulujących zasady funkcjonowania takich podmiotów. W 2015 r. Bank ... został
    przejęty przez bank ..., który obecnie także podlega nadzorowi Komisji Nadzoru
    Finansowego i jest uprawniony do udzielania kredytów.
    Kredyt przeznaczony był na finansowanie kosztów nabycia nieruchomości zlokalizowanej
    w ... na własne cele mieszkaniowe, o których mowa w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy z dnia 26
    lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze
    zm.). Cel mieszkaniowy został wpisany w umowie jako cel kredytu. Kredyt został udzielony
    na 30 lat, do dnia 8 lutego 2036 r. Kredyt został zabezpieczony hipoteką zwykłą w kwocie
    100% kwoty kredytu oraz hipoteką kaucyjną zabezpieczającą odsetki umowne i koszty
    uboczne do kwoty 50% kwoty kredytu, wpisane na pierwszym miejscu na rzecz banku na
    kredytowanej nieruchomości, która została wpisana do księgi wieczystej nr ...
    prowadzonej przez Wydział Ksiąg Wieczystych Sądu Rejonowego ... w ... .

    Wnioskodawca nie korzystał z zaniechania poboru podatku od kwot umorzonych
    wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na realizację innej niż wyżej
    wymieniona inwestycji mieszkaniowej.
    W 2008 r. Wnioskodawca zawarł aneks podwyższając kwotę kredytu, a środki
    przeznaczone zostały na wykończenie kredytowanego lokalu mieszkalnego. W 2013 r.
    Wnioskodawca zawarł aneks umożliwiający spłatę kredytu bezpośrednio w walucie
    denominacji (CHF).
    W dniu 26 lipca 2023 r., na skutek powzięcia wiadomości o zawarciu w umowie kredytu
    klauzul niedozwolonych, Wnioskodawca zdecydował się złożyć do sądu pozew przeciwko
    bankowi o stwierdzenie nieważności umowy kredytu.
    Roszczenia:
    ustalenie nieistnienia stosunku prawnego wynikającego z umowy kredytu w walucie
    wymienialnej zawartej dnia 9 lutego 2006 r. wobec jej nieważności w całości,
    zasądzenie od pozwanej na rzecz powoda kwot wraz z ustawowymi odsetkami za
    opóźnienie - z uwagi na uiszczanie nienależnych świadczeń na podstawie ww. umowy,
    wskutek uznania niektórych postanowień ww. umowy za abuzywne w rozumieniu art. 385
    1 Kodeksu cywilnego i tym samym bezskuteczne względem powoda,
    zasądzenie od pozwanej na rzecz powoda kosztów procesu, oraz odsetek ustawowych za
    opóźnienie.
    W dniu 6 grudnia 2023 r. Sąd Okręgowy w ... wydał wyrok ustalający nieważność umowy
    kredytu, zasądził od banku kwotę wynikającą z wzajemnego rozliczenia (wynikającą z
    pozwu) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie, zasądził od banku koszty procesu
    wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie i oddalił powództwo. Sąd nie podał wprost
    uzasadnienia wyroku, lecz zasądzone kwoty wynikały z obliczeń zawartych w pozwie.
    Bank zrezygnował z apelacji i zaproponował „Porozumienie” uznające wyrok sądu, i
    finalnie dokonał zwrotu kwoty wynikającej z tego porozumienia.
    W dniu 9 lutego 2024 r. Wnioskodawca zawarł z Bankiem porozumienie, które zakładało,
    że strony porozumienia (bank i Wnioskodawca) oświadczają, że nie będą kwestionować
    wyroku, tj. każda ze stron rezygnuje z prawa do wniesienia apelacji i postanawiają
    rozliczyć wszystkie wzajemne roszczenia stron wynikające z umowy kredytu jak i wyroku.
    Strony przyjmują do wiadomości i akceptują, że wyrok stanie się prawomocny, zaś jego
    treść będzie obowiązująca w relacjach między klientem a bankiem i/lub innymi
    podmiotami. Prawomocny wyrok będzie stanowił podstawę do zwolnienia wszystkich
    ustanowionych zabezpieczeń. Porozumienie wyczerpuje wszelkie roszczenia stron
    związane z umową kredytu i wyrokiem. Strony zrzekają się dalej idących roszczeń
    wynikających lub związanych z umową kredytu i/lub z wyrokiem, a także z uznaniem
    umowy kredytu za nieważną lub bezskuteczną. Każda ze stron zobowiązuje się do tego, że
    nie podniesie przeciwko drugiej stronie żadnych roszczeń i nie będzie wszczynać żadnego
    postępowania (jakiegokolwiek rodzaju i przed jakimkolwiek organem), których podstawa
    opierałaby się na okolicznościach związanych z umową kredytu.
    W wyniku wzajemnego rozliczenia kwot wynikających z pozwu, porozumienie stanowiło,
    że bank jest zobowiązany do zapłaty na rzecz Wnioskodawcy kwoty zwrotu. W dniu 28
    lutego 2024 r. Wnioskodawca otrzymał od banku przelew na kwotę wynikającą z
    porozumienia.
    W latach 2007-2023 Wnioskodawca korzystał z ulgi odsetkowej związanej z kredytem,
    konkretnie w latach: 2007, 2011, 2012, 2013 oraz 2015-2023. Odsetki zostały faktycznie
    zapłacone, a ich wysokość i termin zapłaty są udokumentowane dowodem wystawionym
    przez bank. Odsetki zostały odliczone od przychodu na podstawie ustawy o podatku
    dochodowym od osób fizycznych.

    W uzupełnieniu wniosku złożonym 21 lipca 2025 r. Wnioskodawca dodał, że kwota
    otrzymana od Banku wynikała z rozliczenia wzajemnych wierzytelności, a więc kwota:
    wpłaconych przez Niego rat kapitałowo-odsetkowych pomniejszona o wypłacony przez
    bank kapitał,
    odsetki ustawowe za opóźnienie,
    koszty upomnień pobrane przez bank w czasie trwania kredytu,
    prowizja do aneksu nr 1 do umowy kredytu,
    koszty procesu.
    Koszty procesu zostały poniesione przez bank (zasądzone przez sąd), Wnioskodawca nie
    poniósł wydatków na koszty procesu.
    Pytania
    Czy Wnioskodawca jest zobowiązany do zapłaty podatku dochodowego od osób
    fizycznych od kwoty otrzymanej od banku w wyniku zawarcia porozumienia w zakresie
    kwoty otrzymanej od banku wynikającej z rozliczenia wzajemnych wierzytelności, a więc:
    kwota wpłaconych przez Wnioskodawcę rat kapitałowo-odsetkowych pomniejszona o
    wypłacony przez bank kapitał,
    kwoty odsetek ustawowych za opóźnienie,
    kwoty kosztów upomnień pobranych przez Bank w czasie trwania Kredytu,
    kwoty prowizji do aneksu nr 1 do umowy Kredytu,
    kwoty będącej kosztami procesu?
    Czy Wnioskodawca jest zobowiązany do zwrotu ulgi odsetkowej za wszystkie lata, w
    których z niej korzystał?
    Pana stanowisko w sprawie
    Ad 1 (przedstawione w uzupełnieniu wniosku)
    W ocenie Wnioskodawcy, nie jest zobowiązany do zapłaty podatku dochodowego od osób
    fizycznych od kwoty otrzymanej od Banku w wyniku zawarcia Porozumienia w zakresie
    poniższych kwot:
    kwoty otrzymanej od Banku wynikającej z rozliczenia wzajemnych wierzytelności, a więc
    kwoty wpłaconych przez Wnioskodawcę rat kapitałowo-odsetkowych pomniejszonej o
    wypłacony przez bank kapitał,
    kwoty odsetek ustawowych za opóźnienie,
    kwoty kosztów upomnień pobranych przez bank w czasie trwania kredytu,
    kwoty prowizji do aneksu nr 1 do umowy kredytu,
    kwoty będącej kosztami procesu.
    Według Wnioskodawcy, ww. kwoty nie stanowią przychodu i ma tutaj zastosowanie art. §
    1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania
    poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z
    kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe (Dz. U. z 2022 r. poz. 592 ze
    zm.), w którym zarządza się zaniechanie poboru podatku dochodowego od osób
    fizycznych od kwot umorzonych osobie fizycznej wierzytelności z tytułu kredytu
    mieszkaniowego.
    Ad 2
    Wnioskodawca jest zobowiązany do zwrotu ulgi odsetkowej - ma tu zastosowanie art. 45
    ust. 3a ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych.

## Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest w części prawidłowe i w części
    nieprawidłowe.

## Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Reguły dotyczące opodatkowania
    Zgodnie z przepisem art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym
    od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 226 ze zm.):
      Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z
      wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od
      których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
    Stosownie do art. 9 ust. 2 ww. ustawy:
      Dochodem ze źródła przychodów, jeżeli przepisy art. 23o, art. 23u, art. 24-24b, art.
      24c, art. 24e, art. 30ca, art. 30da oraz art. 30f nie stanowią inaczej, jest nadwyżka
      sumy przychodów z tego źródła nad kosztami ich uzyskania osiągnięta w roku
      podatkowym. Jeżeli koszty uzyskania przekraczają sumę przychodów, różnica jest
      stratą ze źródła przychodów.
    Jak stanowi art. 11 ust. 1 ww. ustawy:
      Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie
      realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art.
      19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji
      podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość
      otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.
    Z przedstawionych przepisów wynika, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym od
    osób fizycznych podlega – co do zasady – każdy dochód osiągnięty przez osobę fizyczną.
    Zgodnie natomiast z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów ze źródła nad
    kosztami jego uzyskania. Pojęciem pierwotnym dla dochodu jest więc pojęcie przychodu.
    Ten z kolei definiowany jest przez ustawodawcę, czemu dał wyraz w art. 11 ust. 1, jako
    otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i
    wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych
    świadczeń. Niemniej jednak z definicji tej wywieść można również, że za przychody
    podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem
    majątkowym (zarówno zwiększającym aktywa, jak i zmniejszającym pasywa) o charakterze
    definitywnym, niemające charakteru zwrotnego.
    O uzyskaniu przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym do osób fizycznych
    można więc mówić, w każdej sytuacji, gdy podatnik – czy to na skutek otrzymania
    określonych wartości majątkowych (środków pieniężnych, świadczeń w naturze czy też
    innych nieodpłatnych świadczeń), czy też gdy na skutek określonego zdarzenia
    powodującego zmniejszenie jego zobowiązań wobec innych podmiotów – uzyskuje
    określone przysporzenie majątkowe.
    Wskazać również należy, że dla celów podatkowych przyjmuje się – co znajduje
    potwierdzenie w orzecznictwie – że pojęcie nieodpłatnego świadczenia, o którym mowa w
    art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ma szerszy zakres niż w
    prawie cywilnym. Obejmuje ono bowiem wszystkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia
    prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu, lub te
    wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze, których skutkiem jest nieodpłatne,
    to jest niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu, przysporzenie majątku tej
    osobie, mające konkretny wymiar finansowy.
    Źródła przychodów

    Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych wyraźnie rozróżnia źródła
    przychodów oraz sposób opodatkowania dochodów z poszczególnych źródeł.
    W myśl art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
      Źródłami przychodów są: inne źródła.
    Stosownie do art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
      Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w
      szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu
      emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w
      rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty
      uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz
      wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także
      dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki
      pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane
      z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w
      art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów
      określonych w art. 12-14 i art. 17.
    Użycie w powyższym przepisie sformułowania „w szczególności”, wskazuje, że definicja
    przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii
    zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ustawy o
    podatku dochodowym od osób fizycznych. O przychodzie podatkowym z innych źródeł
    będziemy mówić w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne korzyści
    majątkowe.
    Przystępując do oceny skutków podatkowych otrzymanych przez Pana świadczeń
    związanych z wydaniem wyroku stwierdzającego nieważność umowy kredytowej oraz w
    wyniku zawarcia porozumienia, w pierwszej kolejności wskazać należy na art. 69 ust. 1
    ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1646 ze zm.),
    zgodnie z którym:
      Przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na
      czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na ustalony
      cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach określonych
      w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych
      terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu.
    Otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w umowie kredytowej są
    obojętne podatkowo. O uzyskaniu przychodu w rozumieniu ustawy o podatku
    dochodowym do osób fizycznych można więc mówić w każdej sytuacji, gdy podatnik – czy
    to na skutek otrzymania określonych wartości majątkowych (środków pieniężnych,
    świadczeń w naturze czy też innych nieodpłatnych świadczeń), czy też na skutek
    określonego zdarzenia powodującego zmniejszenie jego zobowiązań wobec innych
    podmiotów – uzyskuje określone przysporzenie majątkowe.
    Z powodu abuzywności klauzul walutowych znajdujących się w umowach o kredyt
    hipoteczny sądy orzekają o nieważności jednostkowych umów o kredyt hipoteczny
    zawartych przez banki. Stwierdzenie nieważności powoduje usunięcie z obrotu prawnego
    wadliwej czynności prawnej polegającej na zawarciu umowy kredytu hipotecznego.
    Nieważność umowy kredytu oznacza, że zobowiązania stron umów, banku i klienta, nigdy
    nie powstały, a strony zobowiązane są zwrócić to, co świadczyły w związku z nieważną
    umową jako świadczenia nienależne. Kredytodawca powinien zatem zwrócić wszystkie
    świadczenia pobrane od kredytobiorcy, a kredytobiorca powinien zwrócić kwotę
    faktycznie otrzymanego kredytu. W przypadku stwierdzenia nieważności umowy przez sąd
    skutki prawne na gruncie cywilnym występują ex tunc (wstecz), a więc od momentu

    zawarcia umowy dotkniętej wadliwością (przesłanką nieważności), co oznacza, że umowa
    kredytu jako nieważna już od chwili jej zawarcia nie wywołuje skutków prawnych. Mamy
    do czynienia z sytuacją jakby w ogóle nie doszło do jej zawarcia.
    Jak wynika z treści wniosku, pod koniec 2023 r. zapadł wyrok uznający nieważność
    kredytu, zobowiązując bank do wzajemnego rozliczenia roszczeń. Na początku 2024 r.
    bank zrezygnował z apelacji i zaproponował porozumienie uznające ww. wyrok sądu, i
    finalnie w marcu 2024 r. dokonał zwrotu kwoty wynikającej z tego porozumienia.
    Zasady i skutki dokonywania kompensaty (potrącenia) reguluje przepis art. 498 ustawy z
    dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1061 ze zm.). Zgodnie z
    tym przepisem:
      Gdy dwie osoby są jednocześnie względem siebie dłużnikami i wierzycielami, każda z
      nich może potrącić swoją wierzytelność z wierzytelności drugiej strony, jeżeli
      przedmiotem obu wierzytelności są pieniądze lub rzeczy tej samej jakości oznaczone
      tylko co do gatunku, a obie wierzytelności są wymagalne i mogą być dochodzone
      przed sądem lub przed innym organem państwowym.
    Wskutek potrącenia obie wierzytelności umarzają się nawzajem do wysokości
    wierzytelności niższej.
    Potrącenie wierzytelności jest jedną z form wygaśnięcia zobowiązania w wyniku
    wykonania świadczenia przez umorzenie wzajemnych wierzytelności między stronami.
    Wygaśnięcie zobowiązania przez potrącenie, czyli kompensata wierzytelności, następuje
    wówczas, jeżeli jedna strona jest w stosunku do drugiej dłużnikiem i jednocześnie
    wierzycielem, tj. ma zarówno wierzytelność, jak i zobowiązanie względem tej drugiej
    strony. Potrącenie, mimo że dotyczy świadczeń tego samego rodzaju (z reguły
    pieniężnych), prowadzi do zaliczenia jednej wierzytelności na poczet drugiej. Dochodzi w
    ten sposób do zaspokojenia wierzyciela i osiągnięcia tym samym celu zobowiązania. Na
    skutek potrącenia wierzytelności obydwu stron umarzają się nawzajem do wysokości
    wierzytelności niższej. Instytucja potrącenia jest substytutem świadczenia, dzięki któremu
    dłużnik płaci swój dług i zwalnia się z zobowiązania. W momencie potrącenia następuje
    faktyczne spełnienie świadczenia. Potrącenie jest więc formą wykonania zobowiązania, do
    którego, w myśl art. 503 Kodeksu cywilnego, stosuje się przepisy o zaliczeniu zapłaty.
    Wprawdzie przez potrącenie strony nie otrzymują efektywnie należnych im świadczeń, ale
    wskutek zaliczenia wierzytelności jednej z nich na poczet wierzytelności drugiej każda ze
    stron zostaje zwolniona ze swego długu, co pozwala uznać ich długi za spłacone. Tym
    samym potrącenie jako sposób wygaszenia stosunku zobowiązaniowego uznaje się za
    równoważny spełnieniu świadczenia (zapłacie).
    W sytuacji, gdy dojdzie do umorzenia należności poprzez potrącenie wierzytelności, u
    stron nie wystąpi przychód podatkowy. Przychód podatkowy wystąpiłby wówczas, gdy
    doszłoby do częściowej kompensaty wierzytelności, a wierzyciel zwolniłby dłużnika z
    pozostałej części długu.
    W przypadku zwrotu świadczenia na podstawie nieważnej umowy kredytowej, klient
    otrzymuje z powrotem swój kapitał – zwrot zapłaconych bankowi kwot. Nie ma zatem
    podstaw, aby zwrócone kwoty uznać za dochód podlegający opodatkowaniu. Dla celów
    podatkowych zwrot taki jest obojętny podatkowo. Zatem, po Pana stronie jako
    kredytobiorcy nie powstał przychód w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku
    dochodowym od osób fizycznych.
    W złożonym wniosku, Pana wątpliwości dotyczą również kwestii opodatkowania
    zasądzonych wyrokiem odsetek ustawowych za opóźnienie.
    Wskazać należy, że różnego rodzaju świadczenia, w tym m.in. odszkodowania,
    zadośćuczynienia oraz odsetki za zwłokę w wypłacie tychże świadczeń stanowią – co do
    zasady – przychód w rozumieniu cytowanego wyżej art. 11 ust. 1 ustawy o podatku
    dochodowym od osób fizycznych. Nie oznacza to jednak, że wszystkie świadczenia z ww.

    tytułów są opodatkowane. Niektóre z nich, wymienione w katalogu zwolnień
    przedmiotowych określonym w art. 21 ust. 1 ww. ustawy, korzystają ze zwolnienia od
    podatku dochodowego.
    Wyjaśnić zatem należy, że instytucję prawną odsetek za zwłokę reguluje art. 481 § 1 i § 2
    ustawy Kodeks cywilny:
      § 1. Jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel
      może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i
      chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik
      odpowiedzialności nie ponosi.
      § 2. Jeżeli stopa odsetek za opóźnienie nie była oznaczona, należą się odsetki
      ustawowe za opóźnienie w wysokości równej sumie stopy referencyjnej
      Narodowego Banku Polskiego i 5,5 punktów procentowych. Jednakże gdy
      wierzytelność jest oprocentowana według stopy wyższej, wierzyciel może żądać
      odsetek za opóźnienie według tej wyższej stopy.
    Nie każde odsetki otrzymane przez osoby fizyczne podlegają opodatkowaniu.
    Ustawodawca przewidział w niektórych sytuacjach w odniesieniu do odsetek możliwość
    zwolnienia od podatku dochodowego. Takie zwolnienie przysługuje tylko wówczas, gdy
    przepis omawianej ustawy zawiera w tym przedmiocie wyraźne postanowienie.
    Ustawą z 29 października 2021 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób
    fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych
    ustaw (Dz.U. z 2021 r. poz. 2105) do ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych
    wprowadzono art. 21 ust. 1 pkt 95b, który ma zastosowanie do dochodów (przychodów)
    uzyskanych od 1 stycznia 2021 r.
    Zgodnie z przepisem art. 21 ust. 1 pkt 95b ww. ustawy:
      Wolne od podatku dochodowego są odsetki z tytułu nieterminowej wypłaty
      należności niepodlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym, wolnych od
      podatku dochodowego lub od których na podstawie przepisów Ordynacji
      podatkowej zaniechano poboru podatku.
    Jak wynika z brzmienia tego przepisu zwolnienie to obejmuje tylko takie odsetki, które
    spełniają równocześnie dwa warunki:
    1) są naliczane z tytułu nieterminowej wypłaty należności,
    2) świadczenia, od których są naliczane nie podlegają opodatkowaniu podatkiem
      dochodowym, są wolne od podatku dochodowego lub na podstawie przepisów
      Ordynacji podatkowej zaniechano od nich poboru podatku.
    Skoro zatem, zwrot nienależnie pobranych rat kredytu, który Pan otrzymał, nie podlega
    opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, to wypłacone od tego
    odsetki ustawowe za opóźnienie korzystają ze zwolnienia z opodatkowania na podstawie
    art. 21 ust. 1 pkt 95b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
    W konsekwencji, zasądzone wyrokiem sądu odsetki ustawowe za opóźnienie będą
    zwolnione z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 95b ww. ustawy.
    Skutki podatkowe otrzymania od banku kwoty tytułem kosztów procesu
    W odniesieniu do kwoty otrzymanej przez Pana na podstawie ugody tytułem zwrotu
    kosztów procesu wskazać należy, że zgodnie z art. 98 § 1, § 2, § 3, § 4 ustawy z dnia 17
    listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (t. j. Dz. U. z 2024 poz. 1568 ze zm.):
      § 1. Strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego
      żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (koszty
      procesu).

      § 2. Do niezbędnych kosztów procesu prowadzonego przez stronę osobiście lub
      przez pełnomocnika, który nie jest adwokatem, radcą prawnym lub rzecznikiem
      patentowym, zalicza się poniesione przez nią koszty sądowe, koszty przejazdów do
      sądu strony lub jej pełnomocnika oraz równowartość zarobku utraconego wskutek
      stawiennictwa w sądzie. Równowartość utraconego zarobku nie może przekraczać
      wynagrodzenia jednego adwokata wykonującego zawód w siedzibie sądu
      prowadzącego postępowanie.
      § 3. Do niezbędnych kosztów procesu strony reprezentowanej przez adwokata
      zalicza się wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych
      przepisach i wydatki jednego adwokata, koszty sądowe oraz koszty nakazanego
      przez sąd osobistego stawiennictwa strony.
      § 4. Wysokość kosztów sądowych, zasady zwrotu utraconego zarobku lub dochodu
      oraz kosztów stawiennictwa strony w sądzie, a także wynagrodzenie adwokata, radcy
      prawnego i rzecznika patentowego regulują odrębne przepisy.
    Jak wynika z powyższych przepisów, koszty procesu mają charakter zwrotu wydatków
    poniesionych przez powoda. Zwrot ten nie rodzi więc obowiązku podatkowego w świetle
    przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, o ile kwota zasądzona
    tytułem zwrotu kosztów postępowania nie przewyższała faktycznie poniesionych przez
    powoda wydatków.
    Wobec powyższego, skoro jak Pan wskazał we wniosku – koszty procesu nie zostały
    poniesione przez Pana z własnych środków. Należy zatem uznać, że wypłata tej kwoty
    stanowi dla Pana przychód.
    Wypłacona na Pana rzecz kwota tytułem kosztów procesu stanowi przysporzenie po Pana
    stronie i podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, ponieważ
    w związku z dokonaną wypłatą ww. kosztów procesowych nastąpiło przysporzenie
    majątkowe. Kwota ta jest więc dochodem podlegającym opodatkowaniu.
    Pieniądze te są Pana przychodem w rozumieniu art. 11 ustawy o podatku dochodowym
    od osób fizycznych, klasyfikowanym do źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 w zw.
    z art. 20 ust. 1 ww. ustawy i podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób
    fizycznych.
    Unieważnienie umowy kredytu a ulga odsetkowa
    Odnosząc się do kwestii zwrotu ulgi odsetkowej należy wskazać, że zasady dokonywania
    odliczeń wydatków poniesionych na spłatę odsetek od kredytu udzielonego podatnikowi
    na sfinansowanie inwestycji mającej na celu zaspokojenie własnych potrzeb
    mieszkaniowych regulują przepisy art. 26b ustawy o podatku dochodowym od osób
    fizycznych, w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 stycznia 2007 r.
    Jak wynika z art. 26b ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
      Od podstawy obliczenia podatku, ustalonej zgodnie z art. 26 ust. 1, odlicza się, z
      zastrzeżeniem ust. 2-4, faktycznie poniesione w roku podatkowym wydatki na spłatę
      odsetek od kredytu (pożyczki) udzielonego podatnikowi, o którym mowa w art. 3 ust.
      1, na sfinansowanie inwestycji mającej na celu zaspokojenie własnych potrzeb
      mieszkaniowych, związanej z:
      1) budową budynku mieszkalnego albo
      2) wniesieniem wkładu budowlanego lub mieszkaniowego do spółdzielni
      mieszkaniowej na nabycie prawa do nowo budowanego budynku mieszkalnego albo
      lokalu mieszkalnego w takim budynku, albo
      3) zakupem nowo wybudowanego budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego w
      takim budynku od gminy albo od osoby, która wybudowała ten budynek w
      wykonywaniu działalności gospodarczej, albo

      4) nadbudową lub rozbudową budynku na cele mieszkalne lub przebudową
      (przystosowaniem) budynku niemieszkalnego, jego części lub pomieszczenia
      niemieszkalnego na cele mieszkalne, w wyniku których powstanie samodzielne
      mieszkanie spełniające wymagania określone w przepisach prawa budowlanego.
    W art. 26b ust. 4 pkt 1-2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych ustawodawca
    określił wysokość dokonywanych odliczeń, gdyż są one limitowane.
    Stosownie do treści art. 26b ust. 6 ww. ustawy:
      Odsetki, o których mowa w ust. 4, zapłacone przed rokiem określonym w ust. 5,
      mogą być odliczone od podstawy obliczenia podatku za rok podatkowy, w którym
      podatnik po raz pierwszy odlicza odsetki.
    Jak stanowi art. 26b ust. 7 ww. ustawy:
      Odsetki, o których mowa w ust. 4, zapłacone przed rokiem określonym w ust. 5,
      mogą być odliczone od podstawy obliczenia podatku również w roku podatkowym
      bezpośrednio następującym po roku, w którym podatnik po raz pierwszy odliczył
      odsetki; w tym przypadku odliczeniu podlega wyłącznie różnica między sumą
      odsetek przypadających do odliczenia a kwotą odsetek faktycznie odliczonych w
      roku, w którym podatnik dokonał pierwszego odliczenia.
    Pomimo uchylenia art. 26b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych
    ustawodawca zagwarantował korzystanie z ulgi odsetkowej w ramach praw nabytych.
    Jak bowiem wynika z art. 9 ust. 1 ustawy z 16 listopada 2006 r. o zmianie ustawy o
    podatku dochodowym od osób fizycznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U.
    Nr 217 poz. 1588) – w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2008 r.:
      Podatnikowi, któremu w latach 2002-2006 został udzielony kredyt (pożyczka), o
      którym mowa w art. 26b ww. ustawy, w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1
      stycznia 2007 r., przysługuje na zasadach określonych w tej ustawie prawo odliczania
      wydatków na spłatę odsetek od tego kredytu (pożyczki), do upływu terminu spłaty
      określonego w umowie o kredyt (pożyczkę) zawartej przed dniem 1 stycznia 2007 r.,
      nie dłużej jednak niż do dnia 31 grudnia 2027 r.
    Wskazał Pan, że z ulgi odsetkowej korzystał Pan w latach: 2007, 2011, 2012, 2013 oraz
    2015-2023 i powziął Pan wątpliwość dotyczącą zwrotu tej ulgi w związku z wyrokiem sądu
    ustalającym nieważność umowy kredytu, zasądzającym od banku kwotę wynikającą z
    wzajemnego rozliczenia (wynikającą z pozwu) wraz z odsetkami ustawowymi za
    opóźnienie. Bank dokonał zwrotu kwoty wynikającej z tego porozumienia.
    Jak stanowi art. 405 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2024 r.
    poz. 1061 ze zm.):
      Kto bez podstawy prawnej uzyskał korzyść majątkową kosztem innej osoby,
      obowiązany jest do wydania korzyści w naturze, a gdyby to nie było możliwe, do
      zwrotu jej wartości.
    Zgodnie z art. 410 § 2 ww. Kodeksu:
      Świadczenie jest nienależne, jeżeli ten, kto je spełnił, nie był w ogóle zobowiązany lub
      nie był zobowiązany względem osoby, której świadczył, albo jeżeli podstawa
      świadczenia odpadła lub zamierzony cel świadczenia nie został osiągnięty, albo jeżeli
      czynność prawna zobowiązująca do świadczenia była nieważna i nie stała się ważna
      po spełnieniu świadczenia.
    W przypadku zwrotu wartości odsetek, z którymi związane było prawo podatnika do
    korzystania z ulgi odsetkowej, ustawodawca przewidział rozwiązanie dla tego rodzaju
    szczególnych sytuacji.
    Stosownie bowiem do art. 45 ust. 3a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

      Jeżeli podatnik, obliczając podatek należny, dokonał odliczeń od dochodu, podstawy
      obliczenia podatku lub podatku, a następnie otrzymał zwrot odliczonych kwot (w
      całości lub w części), w zeznaniu podatkowym składanym za rok podatkowy, w
      którym otrzymał ten zwrot, dolicza odpowiednio kwoty poprzednio odliczone.
    Z powyższego wynika, że rozliczenie z tytułu zwrotu odsetek powinno być dokonane w
    zeznaniu składanym za ten rok, w którym dojdzie do ich zwrotu. Jeśli więc dochodzi do
    zwrotu odliczonych wcześniej odsetek, to w zeznaniu rocznym za rok wypłaty tej
    należności trzeba ją doliczyć do podstawy opodatkowania (dochodu).
    Zatem, jeżeli zwrócone Panu w 2024 r. przez bank odsetki stanowią zwrot uprzednio
    zapłaconych przez Pana rat odsetkowych wpłacanych przez Pana w ramach umowy
    kredytowej i uwzględnionych przez Pana we wcześniejszych rozliczeniach podatkowych, to
    powinien Pan w zeznaniu składanym za ten rok doliczyć wartość odliczonej w związku z
    tymi odsetkami ulgi odsetkowej, z której skorzystał Pan w latach 2007, 2011, 2012, 2013
    oraz 2015-2023.
    Pana stanowisko jest w tej części prawidłowe.

## Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
    Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który
    obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.
    Podkreślam, że procedura wydawania indywidualnych interpretacji przepisów prawa
    podatkowego nie podlega regułom przewidzianym dla postępowania podatkowego, czy
    kontrolnego. Wydając interpretacje opieram się wyłącznie na opisie stanu faktycznego lub
    zdarzenia przyszłego przedstawionego we wniosku – nie prowadzę postępowania
    dowodowego. Postępowanie w sprawie wydania interpretacji indywidualnej ma na celu
    wyjaśnienie wątpliwości co do sposobu zastosowania przepisów prawa podatkowego
    materialnego do określonego stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego. Przedmiotem
    interpretacji wydanej na podstawie art. 14b ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja
    podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.) jest sam przepis prawa. Rolą
    postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów podatkowych nie
    jest ustalanie stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego), stanowi to bowiem domenę
    ewentualnego postępowania podatkowego. To na podatniku ciąży obowiązek
    udowodnienia w toku tego postępowania okoliczności faktycznych, z których wywodzi on
    dla siebie korzystne skutki prawne.
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
    · Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy
      z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.).
      Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna
      (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do
      interpretacji.
    · Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub
      zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem
      czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
      1) z zastosowaniem art. 119a;
      2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy
      z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
      3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
    · Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

      Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w
      decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej
      praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

## Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu
    Administracyjnego w ... . Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa
    z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.
    U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
    Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę
    należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej
    (art. 53 § 1 PPSA):
    · w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa
      Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
    · w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres
      Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP
      (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia
    przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do
    zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz
    powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

## Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji
    podatkowej.