Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0111-KDIB2-3.4014.276.2025.1.JS
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2025-07-14
Teza: Przepis art. 2 pkt 3 ustawy o podatku od czynności
cywilnoprawnych nie znajdzie tu zastosowania, bo utracił moc
z dniem 1 stycznia 2016 r., a nabycie udziału w nieruchomości
w drodze elektronicznej licytacji komorniczej miało miejsce w
2023 r.
Słowa kluczowe: egzekucja
egzekucja-egzekucja z nieruchomości
komornik
komornik-komornik sądowy
licytacja
nieruchomości-nabycie nieruchomości
nieruchomości-nieruchomość mieszkalna
postępowanie-postępowanie egzekucyjne
Zagadnienia: Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-
Rozdział 1. Przedmiot opodatkowania -Wyłączenia z
opodatkowania-Czynności cywilnoprawne-Pozostałe
wyłączenia
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-
Rozdział 1-art. 2-pkt 3 (uchylony)

## Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

23 maja 2025 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy
    podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych sprzedaży
    nieruchomości w drodze elektronicznej licytacji komorniczej. Treść wniosku jest
    następująca:
    Opis stanu fatycznego
    (...) r. uczestniczyła Pani w elektronicznej licytacji komorniczej, przeprowadzonej zgodnie z
    przepisami działu VI Kodeksu postępowania cywilnego, dotyczącymi egzekucji z
    nieruchomości. Licytacja odbyła się za pośrednictwem systemu teleinformatycznego
    Krajowej Rady Komorniczej.
    Przedmiotem licytacji był udział wynoszący (...) w prawie własności lokalu mieszkalnego,
    położonego przy ul. (...) w (...).
    Organizatorem licytacji był komornik sądowy, działający jako organ egzekucyjny (na
    podstawie art. 758 Kodeksu postępowania cywilnego), zaś nadzór nad przebiegiem
    postępowania sprawował sąd – również będący organem egzekucyjnym w rozumieniu
    ww. przepisu.
    Po zakończeniu licytacji spełniła Pani wszystkie wymogi określone przez komornika, w tym
    dotyczące wpłaty ceny nabycia. Postępowanie egzekucyjne było długotrwałe. (...) r. Sąd
    Rejonowy w (...) wydał postanowienie o przysądzeniu własności udziału (...) w
    nieruchomości, które stanowiło prawne zakończenie egzekucji w tej części. Wskazała Pani,
    że wielokrotnie kontaktowała się z sądem telefonicznie, pytając o datę uprawomocnienia
    postanowienia — każdorazowo uzyskiwała Pani informację, że orzeczenie nadal nie jest
    prawomocne. W związku z przedłużającym się brakiem rozstrzygnięcia, (...) r. złożyła Pani
    formalną skargę do Sądu Okręgowego w (...). W jej wyniku Sąd Rejonowy uprawomocnił
    postanowienie o przysądzeniu własności z dniem (...) r.
    Wnioski prawne: Licytacja elektroniczna, przeprowadzona przez komornika sądowego i
    zakończona przysądzeniem własności przez sąd, jest elementem egzekucji sądowej,
    prowadzonej zgodnie z: art. 758 Kodeksu postępowania cywilnego, który stanowi:
                                  1  13  1„Organami egzekucyjnymi są sąd i komornik.”; art. 986 – 986 (powinno być art. 986 –
      11986) ww. Kodeksu, regulującymi przebieg elektronicznej licytacji komorniczej, która jest
    formą egzekucji z nieruchomości; art. 998 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego, na mocy
    którego nabywca staje się właścicielem nieruchomości z chwilą uprawomocnienia się
    postanowienia sądu.
    W związku z powyższym, Pani nabycie udziału w nieruchomości nie nastąpiło w drodze
    czynności cywilnoprawnej, lecz w ramach postępowania egzekucyjnego, co wyklucza
    obowiązek zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych.
    Potwierdza to art. 2 pkt 3 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności
    cywilnoprawnych, który jednoznacznie stanowi: „Nie podlegają podatkowi czynności
    cywilnoprawne w sprawach nabycia rzeczy i praw majątkowych w postępowaniu
    egzekucyjnym lub upadłościowym.”

## Pytanie

Czy nabycie przez Panią udziału (...) w prawie własności lokalu mieszkalnego, w drodze
    elektronicznej licytacji komorniczej, zakończone wydaniem przez sąd postanowienia o
    przysądzeniu własności w postępowaniu egzekucyjnym z nieruchomości (na podstawie
    art. 998 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego), podlega opodatkowaniu podatkiem od
    czynności cywilnoprawnych, czy też korzysta ze zwolnienia z opodatkowania na podstawie
    art. 2 pkt 3 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych?

    Pani stanowisko w sprawie
    W Pani ocenie, nabycie udziału 1/2 w prawie własności lokalu mieszkalnego w drodze
    elektronicznej licytacji komorniczej prowadzonej w ramach postępowania egzekucyjnego z
    nieruchomości (zgodnie z działem VI Kodeksu postępowania cywilnego), nie podlega
    opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.
    Zgodnie z art. 2 pkt 3 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności
    cywilnoprawnych, czynności cywilnoprawne w sprawach nabycia rzeczy i praw
    majątkowych w postępowaniu egzekucyjnym są wyłączone z opodatkowania podatkiem
    od czynności cywilnoprawnych. W omawianym przypadku licytacja została
    przeprowadzona przez komornika sądowego jako organ egzekucyjny (art. 758 Kodeksu
    postępowania cywilnego), postanowienie o przysądzeniu własności wydał sąd – jako drugi
    organ egzekucyjny, przysądzenie własności nastąpiło zgodnie z art. 998 § 1 ww. Kodeksu.
    W związku z powyższym, nabycie udziału nastąpiło w drodze postępowania
    egzekucyjnego, a nie w drodze czynności cywilnoprawnej, jak umowa sprzedaży – dlatego
    nie zachodzi obowiązek podatkowy w podatku od czynności cywilnoprawnych.

## Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest nieprawidłowe.

## Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności
    cywilnoprawnych (t. j. Dz.U. z 2023 r. poz. 170 ze zm.):
      Podatkowi podlegają umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych.
    Stosownie do pkt 2 i 3 ww. przepisu:
      Podatkowi podlegają:
      2) zmiany umów wymienionych w pkt 1, jeżeli powodują one podwyższenie
        podstawy opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych, z
        zastrzeżeniem ust. 3 pkt 4;
      3) orzeczenia sądów, w tym również polubownych, oraz ugody, jeżeli wywołują one
        takie same skutki prawne, jak czynności cywilnoprawne wymienione w pkt 1 lub 2.
    Zgodnie z art. 1 ust. 2 pkt 2 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych:
      Przepisy ustawy o czynnościach cywilnoprawnych stosuje się odpowiednio do
      przedmiotów opodatkowania określonych w ust. 1 pkt 2 i 3.
    W myśl art. 3 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy:
      Obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem ust. 2, powstaje z chwilą uprawomocnienia
      się orzeczenia sądu, doręczenia wyroku sądu polubownego lub zawarcia ugody – od
      przedmiotów opodatkowania określonych w art. 1 ust. 1 pkt 3.
    Na podstawie art. 4 pkt 1 ww. ustawy:
      Obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem ust. 5, ciąży – przy umowie sprzedaży – na
      kupującym.
    W oparciu o art. 6 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:
      Podstawę opodatkowania stanowi – przy umowie sprzedaży – wartość rynkowa
      rzeczy lub prawa majątkowego.
    Zgodnie z treścią art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych:
      Stawki podatku od umowy sprzedaży nieruchomości, rzeczy ruchomych, prawa
      użytkowania wieczystego, własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu
      mieszkalnego, spółdzielczego prawa do lokalu użytkowego oraz wynikających z

      przepisów prawa spółdzielczego: prawa do domu jednorodzinnego oraz prawa do
      lokalu w małym domu mieszkalnym wynoszą 2%.
    Stosownie do treści art. 10 ust. 1 ww. ustawy :
      Podatnicy są obowiązani, bez wezwania organu podatkowego, złożyć deklarację w
      sprawie podatku od czynności cywilnoprawnych, według ustalonego wzoru, oraz
      obliczyć i wpłacić podatek w terminie 14 dni od dnia powstania obowiązku
      podatkowego, z wyłączeniem przypadków, gdy podatek jest pobierany przez
      płatnika, oraz przypadków, o których mowa w ust. 1a.
    Z opisu stanu faktycznego wynika, że w drodze elektronicznej licytacji komorniczej, nabyła
    Pani (...) udziału w nieruchomości. Przysądzenie własności nieruchomości na Pani rzecz
    znajduje podstawę w treści art. 998 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego. Po
    uprawomocnieniu się postanowienia o przysądzeniu praw do nieruchomości z dniem (...)
    r. ostatecznie nabyła Pani (...) udziału w nieruchomości.
    Pani zdaniem, nabycie nieruchomości w drodze elektronicznej egzekucji komorniczej nie
    podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Powołała się Pani na
    art. 2 pkt 3 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.
    Z takim stanowiskiem nie można się zgodzić.
    Na wstępie zauważam, że wyłączenie z opodatkowania na podstawie art. 2 pkt 3 ustawy o
    podatku od czynności cywilnoprawnych obowiązywało do 31 grudnia 2015 r. Do tej daty
    nabycie własności rzeczy w wyniku postępowania egzekucyjnego nie podlegało
    opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.
    Zgodnie z art. 2 ust. 3 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych – w brzmieniu
    obowiązującym do 31 grudnia 2015 r.:
      Nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne w sprawach nabycia rzeczy i
      praw majątkowych w postępowaniu egzekucyjnym lub upadłościowym.
    Z dniem 1 stycznia 2016 r. przepis ten został uchylony, a transakcje nabycia w wyniku
    sądowego postępowania egzekucyjnego podlegają opodatkowaniu podatkiem od
    czynności cywilnoprawnych na zasadach ogólnych.
    Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych nie definiuje pojęcia sprzedaży, należy
    więc odwołać się do przepisów Kodeksu cywilnego i dalej do Kodeksu postępowania
    cywilnego.
    Na podstawie art. 535 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2022
    r. poz. 1360 ze zm.):
      Przez umowę sprzedaży sprzedawca zobowiązuje się przenieść na kupującego
      własność rzeczy i wydać mu rzecz, a kupujący zobowiązuje się rzecz odebrać i
      zapłacić sprzedawcy cenę.
    Zgodnie z art. 758 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (t. j.
    Dz. U. z 2021 r. poz. 1805 ze zm.):
      Sprawy egzekucyjne należą do właściwości sądów rejonowych i działających przy
      tych sądach komorników.
            1 W myśl art. 986§ 1 Kodeksu postępowania cywilnego:
      Do sprzedaży nieruchomości w drodze licytacji elektronicznej stosuje się przepisy
      rozdziałów 4-6 i 7 z odrębnościami wynikającymi z niniejszego rozdziału.
                      1Zgodnie z art. 952 w zw. z art. 986 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego:

      Zajęta nieruchomość ulega sprzedaży przez licytację publiczną. Termin licytacji nie
      może być wyznaczony wcześniej niż po upływie dwóch tygodni po uprawomocnieniu
      się opisu i oszacowania ani też przed uprawomocnieniem się wyroku, na podstawie
      którego wszczęto egzekucję.
                        1Stosownie do art. 987 w zw. z art. 986 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego:
      Po zamknięciu przetargu sąd w osobie sędziego albo referendarz sądowy, pod
      którego nadzorem odbywa się licytacja, wydaje na posiedzeniu jawnym
      postanowienie co do przybicia na rzecz licytanta, który zaofiarował najwyższą cenę,
      po wysłuchaniu tak jego, jak i obecnych uczestników.
    Zgodnie z art. 998 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego:
      Po uprawomocnieniu się przybicia i wykonaniu przez nabywcę warunków
      licytacyjnych lub postanowienia o ustaleniu ceny nabycia i wpłaceniu całej ceny przez
      Skarb Państwa sąd wydaje postanowienie o przysądzeniu własności.
    Jak wynika z art. 999 § 1 zdanie pierwsze ww. ustawy:
      Prawomocne postanowienie o przysądzeniu własności przenosi własność na
      nabywcę i jest tytułem do ujawnienia na rzecz nabywcy prawa własności w katastrze
      nieruchomości oraz przez wpis w księdze wieczystej lub przez złożenie dokumentu
      do zbioru dokumentów.
    Jak wynika z przywołanych przepisów Kodeksu postępowania cywilnego, poprzez licytację
    publiczną nieruchomości (bez względu na jej tryb – zwykły czy elektroniczny) następuje
    sprzedaż zajętej nieruchomości. Uprawomocnienie się postanowienia o przysądzeniu
    własności powoduje przejście własności nieruchomości w zamian za wcześniej uiszczoną
    cenę.
    Jak wskazano powyżej, opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych
    podlegają orzeczenia sądowe, które wywołują takie same skutki jak czynności
    cywilnoprawne, o których mowa w art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od czynności
    cywilnoprawnych.
    Jak sama Pani wskazała, postanowienie Sądu o przysądzeniu własności (...) udziału w
    nieruchomości (lokalu mieszkalnym) uprawomocniło się (...) r., a zatem z tym dniem
    powstał dla Pani obowiązek podatkowy w podatku od czynności cywilnoprawnych.
    Nabycie udziału (...) w prawie własności lokalu mieszkalnego w drodze elektronicznej
    licytacji komorniczej prowadzonej w ramach postępowania egzekucyjnego podlega zatem
    opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.
    Przepis art. 2 pkt 3 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych nie znajdzie tu
    zastosowania, bo jak już wyżej wskazałem, utracił moc z dniem 1 stycznia 2016 r., a
    nabycie przez Panią udziału w nieruchomości w drodze elektronicznej licytacji komorniczej
    miało miejsce w (...) r.
    Zatem z tytułu ww. czynności – stosownie do art. 3 ust. 1 pkt 3 i art. 4 pkt 1 ustawy o
    podatku od czynności cywilnoprawnych – obowiązek podatkowy powstał z chwilą
    uprawomocnienia się orzeczenia sądu i ciąży na nabywcy tego prawa, tj. na Pani.

## Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
    Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego,
    który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
    - Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy
    z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze

    zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie
    zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pani do interpretacji.
    - Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub
      zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem
      czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
      1) z zastosowaniem art. 119a;
      2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy
        z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
      3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
    - Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w
      decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej
      praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

## Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu
    Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z
    dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.
    Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
    Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę
    należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej
    (art. 53 § 1 PPSA):
    - w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa
      Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
    - w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres
      Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS
      /SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie
    naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej
    oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami
    skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

## Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji
    podatkowej.