Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPP1/4512-168/15-2/MP
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2015-04-09
Teza: obowiązek dokonania korekty podatku naliczonego o której mowa w art. 89b ustawy (potrącenie zobowiązania);
Słowa kluczowe: dłużnik; kompensata; korekta; należność; wierzytelność-wierzytelności nieściągalne; zapłata; zobowiązanie-potrącenie (kompensata) zobowiązań
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1a-art. 89b

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( Dz. U. z 2012 r. poz. 749 z późn. zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 z późn. zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie, działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 24 lutego 2015 r. (data wpływu 25 lutego 2015 r.), o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie obowiązku dokonania korekty podatku naliczonego, o której mowa w art. 89b ustawy - **jest prawidłowe**

UZASADNIENIE

W dniu 25 lutego 2015 r. wpłynął ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie obowiązku dokonania korekty podatku naliczonego, o której mowa w art. 89b ustawy.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe :

Wnioskodawca zamierza regulować część swoich obecnych i przyszłych zobowiązań wynikających z otrzymanych od kontrahenta (dalej: „Kontrahent”) faktur VAT w drodze potrącenia wzajemnych należności i zobowiązań.

Przykładowo Wnioskodawca może mieć wierzytelność wobec Kontrahenta o:

*   zapłatę za weksel własny wystawiony przez Wnioskodawcę objęty przez Kontrahenta - przedmiotowa wierzytelność może powstać w związku z zawarciem przez Wnioskodawcę i Kontrahenta umowy, na podstawie której Kontrahent działający jako remitent obejmie weksel własny wystawiony przez Wnioskodawcę (wystawcę) za cenę niższą od sumy wekslowej (w związku z powyższym po stronie Wnioskodawcy powstanie wierzytelność o zapłatę przedmiotowej ceny);
*   zapłatę ceny emisyjnej za zaoferowane Kontrahentowi obligacje;
*   wypłatę środków z tytułu udzielenia pożyczki przez Kontrahenta na rzecz Wnioskodawcy.

W takiej sytuacji zobowiązanie (lub część zobowiązania) Wnioskodawcy wynikające z faktury wystawionej przez Kontrahenta zostanie potrącone z jego wierzytelnością wobec Kontrahenta.

Zobowiązania, które Wnioskodawca zamierza regulować na podstawie potrącenia, związane są z nabyciem towarów i usług opodatkowanych podatkiem VAT, a usługi lub towary nabywane w ten sposób będą wykorzystywane przez Wnioskodawcę do działalności opodatkowanej podatkiem VAT. Tym samym zgodnie z art. 86 ustawy o VAT Wnioskodawcy przysługiwać będzie prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego wynikającego z przedmiotowych faktur zakupowych

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie:

Czy uiszczenie ceny wynikającej z faktury zakupowej wystawionej przez Kontrahenta poprzez dokonanie potrącenia z wierzytelnością wzajemną Wnioskodawcy wobec Kontrahenta stanowić będzie formę uregulowania zobowiązania Wnioskodawcy w rozumieniu art. 89b ustawy o VAT oraz czy w konsekwencji uregulowanie zobowiązania Wnioskodawcy poprzez potrącenie z wzajemną wierzytelnością dokonane w terminie do 150 dni od daty wymagalności zobowiązania zwalnia Wnioskodawcę z obowiązku korekty podatku naliczonego wynikającego z faktury wystawionej przez Kontrahenta ?

Zdaniem Wnioskodawcy :

Zdaniem Spółki uiszczenie ceny wynikającej z faktury zakupowej wystawionej przez Kontrahenta poprzez jej potrącenie z wierzytelnością wobec Kontrahenta stanowić będzie formę uregulowania zobowiązania w rozumieniu art. 89b ustawy o VAT i w konsekwencji Spółka nie będzie zobowiązana do korekty podatku naliczonego wynikającego z faktury zakupowej wystawionej przez Kontrahenta po upływie terminu 150 dni od dnia upływu terminu płatności tej faktury.

Uzasadnienie stanowiska Spółki

Na podstawie art. 89b ust. 1 o VAT „w przypadku nieuregulowania należności wynikającej z faktury dokumentującej dostawę towarów lub świadczenie usług na terytorium kraju w terminie150 dni od dnia upływu terminu jej płatności określonego w umowie lub na fakturze, dłużnik jest obowiązany do korekty odliczonej kwoty podatku wynikającej z tej faktury, w rozliczeniu za okres, w którym upłynął 150 dzień od dnia upływu terminu płatności określonego w umowie lub na fakturze. "

Stosownie do art. 89b ust. la ustawy o VAT „przepisu ust. 1 nie stosuje się, jeżeli dłużnik uregulował należność najpóźniej w ostatnim dniu okresu rozliczeniowego, w którym upłynął 150 dzień od dnia upływu terminu płatności tej należności. ”

„ W przypadku częściowego uregulowania należności w terminie 150 dni od dnia upływu terminu jej płatności określonego w umowie lub na fakturze, korekta dotyczy podatku naliczonego przypadającego na nieuregulowaną część należności" (art. 89b ust. 2 ustawy o VAT)

Powołane powyżej przepisy mają na celu uregulowanie sytuacji, gdy podatnik pomimo wcześniejszego zobowiązania nie uiszcza zapłaty za dostarczony towar czy też wykonaną usługę. W sytuacji bowiem gdy cena towaru/usługi nie została uregulowana, a tym samym ekonomiczny ciężar podatku naliczonego nie został przez podatnika poniesiony, traci on prawo do jego odliczenia.

W tym miejscu podkreślić należy, iż ustawa o VAT nie uszczegółowia w jakiej formie należność wynikająca z faktury powinna zostać uiszczona, aby mogła zostać uznana za uregulowaną w myśl art. 89b ustawy o VAT. Ustawodawca nie przewidział żadnych ograniczeń w przedmiotowej kwestii. Tym samym, każda forma zapłaty wynagrodzenia (czyli wykonania świadczenia, którego skutkiem jest wygaśnięcie zobowiązania z tytułu ceny określonej na fakturze) powinna zostać uznana za uregulowanie, o którym mowa w powołanym art. 89b ustawy o VAT. Mając na uwadze wskazany powyżej cel przedmiotowego przepisu, stwierdzić należy, iż istotą użytego w nim sformułowania „uregulowanje należności” jest zaspokojenie wierzyciela. Zatem należy przyjąć, że „uregulowanie” następuje z chwilą, z którą wierzyciel zostaje zaspokojony.

W konsekwencji, za uregulowanie ceny uznać należy również jej zapłatę na skutek potrącenia z wierzytelnością przysługującą podatnikowi. Podkreślić należy, iż nie ma znaczenia rodzaj wierzytelności przysługującej podatnikowi, która potrącana jest w celu uregulowania zobowiązania podatnika (przez uregulowanie ceny uznać należy zapłatę na skutek potrącenia z wierzytelnością handlową, o zapłatę za weksel własny, z tytułu wypłaty środków w związku z udzieloną podatnikowi pożyczką itp.).

Tym samym, w przypadku gdy zobowiązanie podatnika wynikające z faktury, uiszczane jest poprzez potrącenie, obowiązek korekty odliczonego podatku VAT wynikającego z przedmiotowej faktury, występuje wyłącznie wówczas, gdy potrącenie ma miejsce po terminie, o którym mowa w powołanym art . 89b ustawy o VAT. A contrario, jeśli potrącenie ma miejsce przed terminem, o którym mowa w art . 89b ustawy o VAT po stronie podatnika nie istnieje obowiązek korekty zgodnie z powołanym przepisem.

Powyższe potwierdzają również przepisy ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (tekst jedn.: Dz. U. z 2014 r., poz. 121 ze zm., dalej: "KC") 498 Kodeksu cywilnego. Zgodnie z art. 498 § 1 KC, „gdy dwie osoby są jednocześnie względem siebie dłużnikami i wierzycielami, każda z nich może potrącić swoją wierzytelność z wierzytelności drugiej strony, jeżeli przedmiotem obu Wierzytelności są pieniądze lub rzeczy tej samej jakości oznaczone tylko co do gatunku, a obie wierzytelności są wymagalne i mogą być dochodzone przed sądem lub przed innym organem państwowym”. Jednocześnie na podstawie art. 498 § 2 KC „wskutek potrącenia obie wierzytelności umarzają się nawzajem do wysokości wierzytelności niższej ".

Powyższe oznacza, że potrącenie wierzytelności jest jedną z form wygaśnięcia zobowiązania w wyniku wykonania świadczenia poprzez umorzenie wzajemnych wierzytelności między stronami. Wygaśnięcie zobowiązania przez potrącenie następuje wówczas, gdy jedna strona jest w stosunku do drugiej dłużnikiem i jednocześnie wierzycielem, tj. ma zarówno wierzytelności, jak i zobowiązania względem drugiej strony. Potrącenie zatem stanowi formę wzajemnej zapłaty za istniejące pomiędzy stronami zobowiązania, co pozwala na traktowanie jej na równi z zapłatą.

Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w licznych interpretacjach organów podatkowych. Przykładowo:

\- Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji indywidualnej z dnia 8 maja 2014 r., sygn. IPPP1/443-427/14-2/IGo wskazał:

„(\`(...)\`) Termin „należność uregulowana w jakiejkolwiek formie” obejmuje zaspokojenie wierzyciela, powodujące wygaśnięcie jego roszczeń wobec dłużnika. Wykonanie to może nastąpić w różny sposób, uzgodniony przez strony. Jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w orzeczeniu z dnia 24 październiku 2006 r.sygn. akt I SA/GL 903/06, „ (\`(...)\`) Z punktu widzenia prawa podatkowego bez znaczenia pozostaje okoliczność, czy i ewentualnie jaką część wymienionej ceny sprzedający rzeczywiście otrzymał. Zapłata ceny może bowiem nastąpić nie tylko w pieniądzu, ale także w inny sposób np. poprzez zwolnienie z długu bądź też dokonanie potrącenia określonej wierzytelności”. Zatem należy uznać, że potrącenie zobowiązania z tytułu zakupu Nieruchomości przez Spółkę z należnością z tytułu wydania przedmiotu umowy Pożyczki udzielonej przez Sprzedawcę będzie stanowiło formę uregulowania zobowiązania na gruncie ustawy o VAT. Z treści zdarzenia przyszłego wynika, że kwota Pożyczki będzie nie niższa niż cena sprzedaży Nieruchomości, a potrącenie nastąpi przed upływem 90 dni licząc od dnia zawarcia umowy sprzedaży Nieruchomości. W konsekwencji na podstawie art. 89b ust. 1 ustawy o VAT, Wnioskodawca nie będzie zobowiązany do dokonania korekty odliczonej kwoty podatku naliczonego z tytułu nabycia Nieruchomości”;

\- Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach w interpretacji indywidualnej z dnia 8 kwietnia 2014 r., sygn. IBPP2/443-31/14/ICz wskazał:

„ (\`(...)\`) dokonując potrącenia nie później niż w terminie 150 dni od dnia upływu określonego przez Strony terminu płatności Wnioskodawca nie będzie zobowiązany do korekty odliczonej kwoty podatku wynikającej z faktur wystawianych w ramach transakcji rozliczanej w formie potrącenia (kompensaty) wzajemnych wierzytelności. Zatem w omawianej sprawie nie znajdzie zastosowania przepis art. 89b ust. 1, la i 2 ustawy o podatku od towarów i usług. Przepisy te mają zastosowanie, wtedy gdy nieuregulowano w oznaczonym terminie należności wynikającej z wystawionych faktur. Wobec powyższego, stanowisko Wnioskodawcy, wskazujące, że opisane potrącenie (Wierzytelność 1 i Wierzytelność 2) w świetle art. 89b ustawy o VAT będzie stanowiło formę uregulowania należności z tytułu sprzedaży Sprzedawanych PWI oraz przeniesienia związanych z nimi Umów Licencyjnych, a w konsekwencji Wnioskodawca nie będzie zobowiązany do korekty podatku naliczonego związanego z zakupem Sprzedawanych PWI oraz przeniesieniem związanych z nimi Umów Licencyjnych, gdy potrącenie nastąpi nie później niż w terminie 150 dni od dnia upływu terminu płatności ceny sprzedaży, należało uznać za prawidłowe”

\- Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi w interpretacji indywidualnej z dnia 24 lipca 2013 r., sygn. IPTPP1 /443-358/13-4/MG wskazał:

„Zakres pojęciowy zwrotu użytego w art. 89b ustawy, tj. „uregulowania należności” nie budzi wątpliwości. Jego istotą jest zaspokojenie wierzyciela, zatem należy przyjąć, że „ uregulowanie ” następuje z chwilą, z którą wierzyciel zostaje zaspokojony. Użyte w wyżej wymienionych regulacjach pojęcie „uregulowania” jest pojęciem szerokim (szerszym od pojęcia „zapłaty należności”). Poprzez użycie tego pojęcia dopuszcza się różne sposoby uregulowania należności dokonywane pomiędzy kontrahentami. Kwoty objętej potrąceniem nie można zatem uznać za kwotę nieuregulowaną w rozumieniu art. 89b ustawy o podatku od towarów i usług. Wobec powyższego, uregulowanie kwoty wynikającej z faktury wystawionej przez Kontrahenta w drodze kompensaty (potrącenia) wzajemnych należności, stanowi uregulowanie należności w rozumieniu przepisów prawa podatkowego”.

Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należy, iż w przedstawionym zdarzeniu przyszłym uiszczenie przez Wnioskodawcę ceny (całości lub części) wynikającej z faktury wystawionej przez Kontrahenta w formie potrącenia z wierzytelnością wzajemną, stanowi uregulowanie należności (całości lub jej części), o którym mowa w art. 89b ustawy o VAT. W konsekwencji, jeśli potrącenie będzie mieć miejsce przed upływem 150 dni od dnia upływu terminu płatności zobowiązania określonego w umowie lub na fakturze, po stronie Wnioskodawcy nie będzie istniał obowiązek korekty podatku VAT naliczonego wynikającego z przedmiotowej faktury.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego - jest prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.