Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB2/436-219/09-2/AF
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2009-09-02
Teza: Zawierane umowy pożyczki na cele oświaty i kultury mogą zostać zakwalifikowane jako czynności cywilnoprawne wyłączone z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 1 lit. f) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, jeżeli zostaną przeznaczone na cele statutowe Wnioskodawcy w zakresie oświaty i kultury, w tym na nabycie środków służących bezpośrednio realizacji tych celów. A zatem bezprzedmiotowe jest rozpatrywanie powyższych czynności pod kątem art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.
Słowa kluczowe: działalność-działalność gospodarcza; kultura; oświata; podatek-podatek od czynności cywilnoprawnych; stowarzyszenia; umowa-umowa pożyczki
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Stowarzyszenia, przedstawione we wniosku z dnia 05.06.2009 r. (data wpływu 15.06.2009 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie wyłączenia z opodatkowania umów pożyczek na cele oświaty i kultury - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 15.06.2009 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie wyłączenia z opodatkowania umów pożyczek na cele oświaty i kultury.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny i zdarzenie przyszłe.

Stowarzyszenie „S.” (dalej: „S.”) regularnie zaciąga pożyczki od R. Sp. z o.o. (dalej: „R.”). Zgodnie z odpisem z KRS, celem działalności S. jest:

1.  inicjowanie i prowadzenie działalności oświatowej, wychowawczej i naukowej,
2.  integrowanie i rozwijanie współpracy między ludźmi i organizacjami dążącymi do realizowania podobnych celów oświatowych i wychowawczych oraz innych instytucji i osób,
3.  dążenie do tworzenia warunków ułatwiających realizację podobnych projektów oświatowych i wychowawczych.

Zgodnie ze statutem S., cel określony pod nr 1) realizowany jest z uwzględnieniem następujących zasad:

1.  wychowanie dzieci i młodzieży z integralną koncepcją osoby ludzkiej, jej godnością i wolnością, przez rozwijanie cnót ludzkich \[…\], czerpiąc z najlepszego dorobku kultury chrześcijańskiej: polskiej i europejskiej,
2.  dążenie do umożliwienia dzieciom i młodzieży zdobycia wykształcenia na najwyższym poziomie oraz rozwijania ich aspiracji edukacyjnych,
3.  zindywidualizowania nauczania i wychowania, umożliwiającego każdemu z uczniów maksymalne wykorzystanie jego zdolności, rozwiązywania jego problemów i dostosowywanie toku nauczania do jego aspiracji edukacyjnych,
4.  wspieranie rodzin w procesie wychowania oraz bliskiej współpracy rodziców i nauczycieli w dziedzinie wychowania i nauczania, mając na uwadze to, że rodzice są pierwszymi i głównymi wychowawcami swoich dzieci,
5.  umożliwienia dzieciom i młodzieży pogłębiania wiary katolickiej i zdobywania formacji moralnej, na zasadzie pełnej dobrowolności i w poszanowaniu wolności sumień i wolności wyznania,
6.  rozwijania kultury fizycznej i sportowych zdolności dzieci i młodzieży,
7.  umożliwienia korzystania z działalności prowadzonej przez S. osobom ze wszystkich środowisk, w duchu tolerancji i bez dyskryminacji ze względu na kulturę, rasę, płeć, itp., ze szczególnym uwzględnieniem środowisk biednych i opuszczonych, a także kobiet, dzieci i młodzieży.

Zgodnie ze statutem S., jego cele realizowane są poprzez: prowadzenie wszelkich typów szkół, przedszkoli, wszechnic, ośrodków oświatowych, placówek opiekuńczych i oświatowo-wychowawczych, ośrodków zapewniających nauczycielom podnoszenie kwalifikacji zawodowych, internatów i akademików dla osób uczących się, organizowanie imprez kulturalnych, oświatowych, turystycznych i sportowych, prowadzenie kursów, seminariów, sympozjów, zjazdów, zebrań, odczytów, spotkań, szkoleń i konferencji, opiniowanie rozwiązań prawnych związanych z realizacją celów S., prowadzenie i wspieranie działalności wydawniczej związanej z realizacją celów S., tworzenie i zarządzanie funduszami stypendialnymi, wspieranie i prowadzenie działalności naukowej, prowadzenie działalności szkoleniowej, rozwijanie działalności kulturalnej, charytatywnej i opiekuńczej, inne działania sprzyjające realizacji celów statutowych S.

Na chwilę obecną, wymienione cele są przez S. rzeczywiście realizowane, przede wszystkim poprzez prowadzenie placówek przedszkolnych i szkolnych (szkoły podstawowe i gimnazja).

R. Sp. z o.o. jest organizacją pożytku publicznego, mającą charakter niezarobkowy. Jej udziałowcami są przede wszystkim rodzice dzieci korzystających z przedszkolnych i szkolnych placówek S. Mniejszościowym udziałowcem R. jest Fundacja Współpracy Międzynarodowej. Przedmiotem działalności R. jest: edukacja, zarządzanie nieruchomościami niemieszkalnymi, wynajem nieruchomości na własny rachunek, zagospodarowanie i sprzedaż nieruchomości na własny rachunek, kupno i sprzedaż nieruchomości na własny rachunek, pozostałe pośrednictwo finansowe gdzie indziej nie sklasyfikowane, pozostała działalność usługowa gdzie indziej nie sklasyfikowana, wynajem maszyn i urządzeń bez obsługi oraz wypożyczanie artykułów użytku osobistego i domowego, nauka. R. jest zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług.

Zasadniczą racją istnienia i działania R. jest wspieranie działalności Sternika, co odbywa się poprzez ww. działania, w szczególności poprzez udzielanie przez R. na rzecz S. darowizn i pożyczek. R. zawarł już ze S. szereg umów pożyczek, a kolejne takie umowy planowane są na przyszłość. Zasadnicze warunki przedmiotowych umów pożyczek są następujące (zgodnie z treścią zawieranych umów):

1.  umowa zawarta na czas nieokreślony,
2.  termin zwrotu pożyczki wynosi 12 tygodni od dnia wypowiedzenia umowy przez R.,
3.  pożyczka jest oprocentowana, a oprocentowanie płatne jest wraz ze zwrotem pożyczki,
4.  pożyczka ma zostać przeznaczona na cele statutowe S. w zakresie oświaty i kultury, w tym na nabycie środków służących bezpośrednio realizacji tych celów.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

1.  Czy można przyjąć, że pożyczki udzielane przez R. na rzecz S. nie podlegają PCC na podstawie art. 2 pkt 1 lit. f) ustawy o PCC?
2.  Czy można przyjąć, że pożyczki udzielane przez R. na rzecz S. nie podlegają PCC na podstawie art. 2 pkt 4 ustawy o PCC?

Zdaniem Wnioskodawcy:

Ad. 1.

Zdaniem Wnioskodawcy, pożyczki udzielane przez R., na rzecz S. nie podlegają PCC na podstawie art. 2 pkt 1 lit. f) ustawy o PCC. Zgodnie z tym przepisem nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne (a zatem również umowy pożyczki) w sprawach nauki, szkolnictwa i oświaty pozaszkolnej. Biorąc pod uwagę obszernie przytoczony w opisie stanu faktycznego zakres działalności statutowej S., a także sposób jej realizowania, polegający w chwili obecnej w zasadzie wyłącznie na prowadzeniu placówek przedszkolnych i szkolnych, należy przyjąć, że cała działalność S. mieści się w zakresie pojęć: nauka, szkolnictwo i oświata pozaszkolna. Pożyczka udzielona S. „na cele statutowe w zakresie oświaty i kultury” powinna zostać uznana za czynność cywilnoprawną w sprawie nauki szkolnictwa i oświaty pozaszkolnej. Wniosku tego nie zmienia użycie w umowie zwrotu „i kultury” ponieważ działalność S. w zakresie kultury stanowi po prostu integralną część działalności podstawowej, jaką jest działalność edukacyjna i wychowawcza i tej działalności jest całkowicie podporządkowana i integralnie z nią związana.

Ad. 2.

Zdaniem Wnioskodawcy, pożyczki udzielane przez R. na rzecz S. nie podlegają PCC na podstawie art. 2 pkt 4 ustawy o PCC. Zgodnie z tym przepisem, nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, jeżeli przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej czynności jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług lub zwolniona z podatku od towarów i usług. R. posiada status podatnika VAT, a czynność udzielenia pożyczki jest czynnością zwolnioną z VAT (usługa pośrednictwa finansowego). Wobec tego, z tytułu udzielenia pożyczki S., R. jest podmiotem zwolnionym z podatku VAT. Tym samym wypełniona zostaje hipoteza normy prawnej zawartej w art. 2 pkt 4 ustawy o PCC (przynajmniej jedna ze stron jest zwolniona z VAT z tytułu udzielenia pożyczki), a w konsekwencji zastosowanie znajduje dyspozycja tej normy (zawarcie umowy pożyczki nie podlega podatkowi). Dodać należy, że udzielanie pożyczek (S.) nie ma charakteru incydentalnego, lecz stanowi zwykły przedmiot działalności R., który został formalnie uwidoczniony m.in. w KRS (pośrednictwo finansowe).

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Przepis art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t. j. Dz. U. z 2007 r. Nr 68, poz. 450 ze zm.) stanowi, że podatkowi od czynności cywilnoprawnych podlegają umowy pożyczki. Ponieważ w ustawie brak jest definicji umowy pożyczki, w tym zakresie należy posiłkować się uregulowaniami zawartymi w ustawie Kodeks cywilny.

W myśl art. 720 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego pożyczkę określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy lub tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości.

W myśl art. 4 pkt 1 pkt 7 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych obowiązek podatkowy ciąży, przy umowie pożyczki, na biorącym pożyczkę.

W ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych przewidziano jednak sytuacje, w których czynność mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy jest wyłączona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Zgodnie z art. 2 pkt 1 lit. f) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne w sprawach nauki, szkolnictwa i oświaty pozaszkolnej oraz zdrowia.

Jako, że pojęcie „sprawa” ma charakter ogólny, to należy przyjąć, że powyższe uregulowanie będzie dotyczyło tych wszystkich spraw, dla których materialnoprawna podstawa rozstrzygnięcia zawarta jest w przepisach regulujących kwestie wymienione w art. 2 pkt 1 lit. f) powołanej ustawy.

Przepisy dotyczące spraw podlegających wyłączeniu z opodatkowania w zakresie dotyczącym nauki, szkolnictwa i oświaty pozaszkolnej oraz zdrowia znajdują się w następujących aktach prawnych w:

1.  ustawie z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (t. j. Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 ze zm.),
2.  ustawie z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 1365 ze zm.),
3.  ustawie z dnia 25 kwietnia 1997 r. o Polskiej Akademii Nauk (Dz. U. Nr 75 poz. 469 ze zm.),
4.  ustawie z dnia 30 sierpnia 1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej (Dz. U. Nr 91, poz. 408 ze zm.),
5.  ustawie z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowych ze środków publicznych (Dz. U. Nr 210, poz. 2135),
6.  ustawie z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego (Dz. U. Nr 111, poz. 535 ze zm.).

Ustawodawca, normując w ww. przepisie przedmiotowe wyłączenie z obowiązku zapłaty podatku w sprawach nauki, szkolnictwa i oświaty pozaszkolnej, nie określił szczegółowo jego zakresu. Dlatego mając na względzie ogólną zasadę prawa podatkowego, zgodnie z którą przepisy dotyczące wyłączeń i zwolnień podatkowych, stanowiące odstępstwo od zasady powszechnego opodatkowania, należy interpretować ściśle i zgodnie z ich literalnym brzmieniem, należy przyjąć, że celem ustawodawcy było objęcie wyłączeniem tych czynności cywilnoprawnych, które dokonywane są w sprawach nauki, szkolnictwa i oświaty pozaszkolnej.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego wynika, że Stowarzyszenie zawiera umowy pożyczki ze Spółką z o.o. R. Pożyczki te mają być przeznaczone na cele statutowe Wnioskodawcy w zakresie oświaty i kultury, w tym na nabycie środków służących bezpośrednio realizacji tych celów.

Biorąc powyższe pod uwagę należy stwierdzić, iż zawierane umowy pożyczki na cele oświaty i kultury mogą zostać zakwalifikowane jako czynności cywilnoprawne wyłączone z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 1 lit. f) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, jeżeli zostaną przeznaczone na cele statutowe Wnioskodawcy w zakresie oświaty i kultury, w tym na nabycie środków służących bezpośrednio realizacji tych celów. A zatem bezprzedmiotowe jest rozpatrywanie powyższych czynności pod kątem art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistniałego zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1 Maja 10, 09-402 Płock.