Zmiana interpretacji indywidualnej
Sygnatura: DD9/033/439/KCT/2014/RWPD-63544
Organ: Minister Finansów
Data wydania: 2014-06-30
Teza: Podatek dochodowy od osób fizycznych w zakresie zwolnienia przedmiotowego.
Słowa kluczowe: dziedziczenie; kredyt; kredyt-spłata kredytu; majątek-majątek odrębny; małżonkowie-majątek wspólny małżonków; nieruchomości; sprzedaż; wspólność-wspólność ustawowa
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3

Zmiana interpretacji indywidualnej

Na podstawie art. 14e § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749, z późn. zm.) Minister Finansów, w związku ze stwierdzeniem nieprawidłowości interpretacji indywidualnej z dnia 25 lutego 2011 r. Nr ILPB2/415-1324/10-2/MK wydanej w imieniu Ministra Finansów przez Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu, zmienia z urzędu wyżej wymienioną interpretację stwierdzając, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 17 listopada 2010 r. o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie, dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie możliwości zwolnienia z opodatkowania dochodu ze sprzedaży w 2010 r. udziału w wysokości 1/2 we własności samodzielnego lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, nabytego w 2009 roku, w związku z wydatkowaniem, nie później niż w okresie dwóch lat od końca roku podatkowego w którym nastąpiło odpłatne zbycie, przychodu na spłatę kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na nabycie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego, **jest prawidłowe.**

Uzasadnienie

Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu, działając na podstawie § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.), wydał w dniu 25 lutego 2011 r., w imieniu Ministra Finansów, interpretację indywidualną dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie zwolnienia przedmiotowego. Interpretacja wydana została na wniosek z dnia 17 listopada 2010 r.

Z przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego wynika, że

Od dnia zawarcia związku małżeńskiego, tj. 20 sierpnia 1988 r. Wnioskodawca pozostaje wraz z małżonką we wspólności majątkowej małżeńskiej. W 2009 roku w drodze spadku Wnioskodawca nabył udział w wysokości 1/2 we własności samodzielnego lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość. Udział w w/w nieruchomości jako nabyty w drodze spadku stanowił majątek osobisty Wnioskodawcy. Udział ten nie został wniesiony do majątku wspólnego poprzez podpisanie umowy majątkowej rozszerzającej wspólność ustawową małżonków, ani w żaden inny sposób. W dniu 28 lipca 2010 r. Wnioskodawca dokonał sprzedaży nabytego w drodze spadku udziału w wysokości ½ we własności samodzielnego lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość. Uzyskane ze sprzedaży majątku osobistego Wnioskodawcy środki zamierza wydatkować – w okresie dwóch lat od końca roku podatkowego, w którym nastąpiło odpłatne zbycie – na spłatę kredytu mieszkaniowego (…) hipoteczny, który zaciągnął wraz z małżonką w dniu 17 maja 2007 r. Ze środków uzyskanych z tego kredytu w dniu 24 maja 2007 r. Wnioskodawca wraz z małżonką dokonali (w ramach wspólności majątkowej małżeńskiej) - nabycia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego.

W związku z powyższym zadano pytanie:

Czy w zaistniałej sytuacji wydatkowanie kwoty pozyskanej ze sprzedaży stanowiącego „oddzielny majątek” udziału we własności lokalu mieszkalnego na spłatę kredytu zaciągniętego przez obojga małżonków przeznaczonego na zakup stanowiącego wspólność małżeńską lokalu mieszkalnego jest wystarczającym warunkiem do zastosowania zwolnienia podatkowego, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w stosunku do całej kwoty ze sprzedaży?

Zdaniem Wnioskodawcy, wydatkowanie kwoty pozyskanej ze sprzedaży stanowiącego „oddzielny majątek” 1/2 własności samodzielnego lokalu mieszkalnego na spłatę kredytu zaciągniętego wraz z małżonką na zakup stanowiącego wspólność małżeńską lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość pozwala na zastosowanie zwolnienia, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w stosunku do całej kwoty ze sprzedaży.

Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wolne od podatku dochodowego są dochody z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych, o których mowa w art. 30e w wysokości, która odpowiada iloczynowi tego dochodu i udziału wydatków poniesionych na własne cele mieszkaniowe w przychodzie z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych jeżeli począwszy od dnia odpłatnego zbycia, nie później niż w okresie dwóch lat od końca roku podatkowego, w którym nastąpiło odpłatne zbycie przychód uzyskany ze zbycia tej nieruchomości lub tego prawa majątkowego został wydatkowany na własne cele mieszkaniowe.

W zaistniałym stanie faktycznym, niewątpliwie całość kwoty pozyskanej ze sprzedaży udziału w lokalu mieszkalnym (nabytym w drodze spadku) przeznaczona została na spłatę kredytu zaciągniętego na sfinansowanie zakupu lokalu mieszkalnego - poniesiono wydatek na własne cele mieszkaniowe. W treści art. 21 ust. 25 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zdefiniowano pojęcie własne potrzeby mieszkaniowe. Określenie to odnosi się do konkretnego zakresu rzeczowego. Wydatki poniesione na spłatę kredytu oraz odsetek od tego kredytu zaciągniętego przed dniem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia, na określone cele (między innymi zakup lokalu mieszkalnego) bez wątpienia mieści się w katalogu własnych potrzeb mieszkaniowych (art. 21 ust. 25 pkt 2 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).

Wątpliwości Wnioskodawcy w przypadku przedstawionego stanu faktycznego budzi kwestia, czy nie należy traktować przedstawionej formy sfinansowania w taki sposób, że kwota pozyskana ze sprzedaży mieszkania posłużyła do sfinansowania po połowie potrzeb małżonków, z uwagi na fakt, że kredyt został zaciągnięty przez oboje małżonków pozostających we wspólności majątkowej, a zakupione z pozyskanych przez niego środków mieszkanie stanowi wspólność majątkową małżeńską.

Zdaniem Wnioskodawcy, takiemu podejściu do zagadnienia przeczy zarówno ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych, jak i istota stosunku prawnego jakim jest wspólnota małżeńska.

Wspólność majątkowa ustawowa powstaje automatycznie w chwili zawarcia małżeństwa. Wspólność ta jest szczególnym rodzajem współwłasności łącznej. Jest to wspólność bezudziałowa, a w czasie jej trwania małżonkowie nie mogą rozporządzać swoimi prawami do majątku wspólnego, jako całości. Ponadto żadne z małżonków nie może rozporządzić ani zobowiązać się do rozporządzenia udziałem, który mu przypadnie w majątku wspólnym w chwili ustania wspólności.

Ponadto, przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie przewidują, aby dochód małżonka ze sprzedaży lokalu mieszkalnego (stanowiącego jego majątek osobisty) dla skorzystania ze zwolnienia musiał być wydatkowany tylko i wyłącznie przez tego małżonka. Ustawodawca postawił warunek, aby dochód ten został przeznaczony w ciągu dwóch lat na własne cele mieszkaniowe przez podatnika, który dochód osiągnął. Nie jest zatem istotne, czy podatnik przeznaczy ten dochód tylko i wyłącznie na własne cele mieszkaniowe, czy też obok celów własnych również na cele mieszkaniowe małżonka. Jeżeli jest realizowany cel mieszkaniowy podatnika, wówczas nie ma znaczenia, czy obok tego celu realizowany jest cel mieszkaniowy małżonka.

Wobec powyższego należy uznać, że cała kwota uzyskana ze sprzedaży składnika majątku odrębnego Wnioskodawcy wydatkowana na spłatę (w ustawowo określonym czasie) kredytu zaciągniętego przez oboje małżonków pozostających w ustroju wspólności majątkowej małżeńskiej korzysta ze zwolnienia przedmiotowego, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131 w związku z art. 21 ust. 25 pkt 2 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Wydając w imieniu Ministra Finansów, interpretację indywidualną z dnia 25 lutego 2011 r. Nr ILPB2/415-1324/10-2/MK, Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu uznał stanowisko Wnioskodawcy za nieprawidłowe. Organ upoważniony stwierdził m.in., że (…) Dochód uzyskany z odpłatnego zbycia udziału w nieruchomości nabytej w 2009 r. tytułem dziedziczenia (…) będzie korzystał ze zwolnienia od podatku dochodowego od osób fizycznych, o ile uzyskane środki pieniężne ze sprzedaży udziału w nieruchomości stanowiącej składnik majątku odrębnego, w kwocie przeznaczonej na spłatę tego kredytu, zostaną wniesione do majątku wspólnego małżonków (\`(...)\`).

Po zapoznaniu się z aktami sprawy Minister Finansów zważył, co następuje.

Z przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego wynika, że Wnioskodawca w 2009 r. nabył udział w wysokości 1/2 we własności samodzielnego lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, który został następnie sprzedany w 2010 r.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r. poz. 361, z późn. zm.), źródłem przychodów jest odpłatne zbycie:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów,

− jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

W świetle powyższego sprzedaż w 2010 r., przez Wnioskodawcę, udziału w wysokości 1/2 we własności samodzielnego lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, nabytego w 2009 r., stanowi źródło przychodu w rozumieniu powołanych przepisów.

Przychodem, stosownie do art. 19 ust. 1 ustawy, jest wartość wyrażona w cenie określonej w umowie, pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia. Jeżeli jednak cena, bez uzasadnionej przyczyny, znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, przychód ten określa organ podatkowy lub organ kontroli skarbowej w wysokości wartości rynkowej.

Podatek dochodowy, zgodnie z art. 30e ust. 1 ustawy, wynosi 19% podstawy obliczenia podatku.

Podstawą obliczenia podatku jest dochód stanowiący różnicę pomiędzy przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw określonym zgodnie z art. 19, a kosztami ustalonymi zgodnie z art. 22 ust. 6c i 6d, powiększoną o sumę odpisów amortyzacyjnych, o których mowa w art. 22h ust. 1 pkt 1, dokonanych od zbywanych nieruchomości lub praw (art. 30e ust. 2 ustawy).

Za koszty uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c, nabytych w drodze spadku, darowizny lub w inny nieodpłatny sposób, uważa się udokumentowane nakłady, które zwiększyły wartość rzeczy i praw majątkowych, poczynione w czasie ich posiadania oraz kwotę zapłaconego podatku od spadków i darowizn w takiej części, w jakiej wartość zbywanej rzeczy lub prawa przyjęta do opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn odpowiada łącznej wartości rzeczy i praw majątkowych przyjętej do opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn (art. 22 ust. 6d ustawy).

Wysokość nakładów, o których mowa w ust. 6d, ustala się na podstawie faktur VAT w rozumieniu przepisów o podatku od towarów i usług oraz dokumentów stwierdzających poniesienie opłat administracyjnych (art. 22 ust. 6e ustawy).

Stosownie do treści art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy, wprowadzonego od dnia 1 stycznia 2009 r. ustawą z dnia 6 listopada 2008 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 209, poz. 1316, z późn. zm.), wolne od podatku dochodowego są dochody z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych, o których mowa w art. 30e, w wysokości, która odpowiada iloczynowi tego dochodu i udziału wydatków poniesionych na własne cele mieszkaniowe w przychodzie z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych, jeżeli począwszy od dnia odpłatnego zbycia, nie później niż w okresie dwóch lat od końca roku podatkowego, w którym nastąpiło odpłatne zbycie, przychód uzyskany ze zbycia tej nieruchomości lub tego prawa majątkowego został wydatkowany na własne cele mieszkaniowe; udokumentowane wydatki poniesione na te cele uwzględnia się do wysokości przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych.

W myśl art. 21 ust. 25 pkt 1 lit. a-e ustawy, za wydatki poniesione na wyżej wymienione cele, uważa się wydatki poniesione m.in. na nabycie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu, położonych w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego albo w Konfederacji Szwajcarskiej. Ponadto regulacje prawne zawarte w art. 21 ust. 25 pkt 2 lit. a ustawy stanowią, że wydatkami na „własne cele mieszkaniowe”, są również wydatki poniesione na spłatę kredytu (pożyczki) oraz odsetek od tego kredytu (pożyczki) zaciągniętego przez podatnika przed dniem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c, na cele określone w art. 21 ust. 25 pkt 1, w banku lub w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, mających siedzibę w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego albo w Konfederacji Szwajcarskiej, z zastrzeżeniem ust. 29 i 30. Zawarte w tym przepisie wyliczenie tzw. „wydatków mieszkaniowych”, których realizacja powoduje zwolnienie z opodatkowania dochodu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, ma charakter wyczerpujący.

Jak wynika z powołanych przepisów, zwolnienie podatkowe jest uzależnione od wydatkowania przychodu uzyskanego z odpłatnego zbycia udziału w wysokości ½ we własności samodzielnego lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, na enumeratywnie wymienione w art. 21 ust. 25 ustawy, własne cele mieszkaniowe i dokonania tej czynności najpóźniej przed upływem dwóch lat licząc od końca roku podatkowego, w którym nastąpiło odpłatne zbycie, jednak nie wcześniej niż uzyskany został ten przychód. Oznacza to zatem, że jeżeli w wyżej wymienionym okresie przychód ze sprzedaży w 2010 r. udziału w wysokości ½ we własności samodzielnego lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość nabytego w 2009 roku, zostanie przeznaczony na spłatę kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na „nabycie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego”, wówczas spełnione zostaną kryteria do zwolnienia na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Mając powyższe na uwadze stwierdza się, że stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej opisanego zdarzenia przyszłego, jest prawidłowe.

Zgodnie z art. 14e § 1 Ordynacji podatkowej, Minister Finansów może, z urzędu, zmienić wydaną interpretację ogólną lub indywidualną, jeżeli stwierdzi jej nieprawidłowość, uwzględniając w szczególności orzecznictwo sądów, Trybunału Konstytucyjnego lub Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości. Przepis ten nie zawiera ograniczeń czasowych, co oznacza, że jeśli stwierdzona zostanie nieprawidłowość wydanej interpretacji indywidualnej, Minister Finansów może, z urzędu zmienić ją w każdym czasie.

W konsekwencji należało z urzędu, dokonać zmiany pisemnej interpretacji indywidualnej wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu, działającego w imieniu Ministra Finansów, gdyż uznanie przez ten organ, m.in. że (…) Dochód uzyskany z odpłatnego zbycia udziału w nieruchomości (…) będzie korzystał ze zwolnienia od podatku dochodowego od osób fizycznych, o ile uzyskane środki pieniężne ze sprzedaży udziału w nieruchomości (…) zostaną wniesione do majątku wspólnego małżonków (\`(...)\`), jest nieprawidłowe.

Zmieniona interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania zmienianej interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa, po uprzednim wezwaniu na piśmie Ministra Finansów – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu zmienionej interpretacji – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r. poz. 270, z późn. zm.).

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnosi się (w dwóch egzemplarzach) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi Ministra Finansów na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli Minister Finansów nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

Skargę wnosi się za pośrednictwem Ministra Finansów, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), na adres: ul. Świętokrzyska 12, 00-916 Warszawa.