Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBI/2/423-1036/10/PC
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2010-11-10
Teza: W którym momencie utworzony odpis aktualizujący stanowi koszt uzyskania przychodu: a) na etapie, kiedy wierzytelność została potwierdzona prawomocnym orzeczeniem Sądu i skierowana na drogę postępowania egzekucyjnego, jako uprawdopodobniona nieściągalność należności; b) na etapie otrzymania od Komornika postanowienia o nieściągalności (egzekucja bezskuteczna), jako udokumentowana nieściągalność należności.
Słowa kluczowe: koszt-potrącalność kosztów; nieściągalność-uprawdopodobnienie nieściągalności; odpisy-odpisy aktualizujące
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki, przedstawione we wniosku z dnia 10 sierpnia 2010 r. (data wpływu do tut. BKIP 13 sierpnia 2010 r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie momentu uznania za koszty uzyskania przychodów odpisu aktualizującego wartość należności – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 13 sierpnia 2010 r. wpłynął do tut. BKIP wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie momentu uznania za koszty uzyskania przychodów odpisu aktualizującego wartość należności.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

W dniu 14 marca 2007r. Spółka wystąpiła z pozwem do Sądu przeciwko dłużnikowi o wydanie nakazu zapłaty. Nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym z klauzulą wykonalności Sąd Rejonowy wydał 25 maja 2007r. W dniu 30 maja 2007 r. Spółka z kolei wystąpiła z wnioskiem egzekucyjnym do Komornika Sądowego. Na dzień 31 grudnia 2007 r. do bilansu na należność, o której mowa wyżej Spółka utworzyła odpis aktualizujący, który dla celów podatkowych uznała za koszt niestanowiący kosztów uzyskania przychodów. Za koszt uzyskania przychodów powyższą należność Spółka zamierza uznać w 2010 roku, bowiem w kwietniu 2010 r. Komornik Sądowy uznał wyegzekwowanie należności za bezskuteczne.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

W którym momencie utworzony odpis aktualizujący stanowi koszt uzyskania przychodu:

1.  na etapie, kiedy wierzytelność została potwierdzona prawomocnym orzeczeniem Sądu i skierowana na drogę postępowania egzekucyjnego, jako uprawdopodobniona nieściągalność należności;
2.  na etapie otrzymania od Komornika postanowienia o nieściągalności (egzekucja bezskuteczna), jako udokumentowana nieściągalność należności.

Zdaniem Wnioskodawcy, niezaliczenie do kosztów uzyskania przychodu odpisu aktualizującego należność na etapie kiedy wierzytelność została potwierdzona prawomocnym orzeczeniem Sądu i skierowana na drogę postępowania egzekucyjnego (uprawdopodobniona nieściągalność wierzytelności) nie wyklucza możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodu na etapie uznania wierzytelności przez Komornika w postanowieniu o nieściągalności za bezskuteczną (nieściągalność wierzytelności udokumentowana).

Na tle przedstawionego zdarzenia przyszłego stwierdzam, co następuje:

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 roku o podatku dochodowym od osób prawnych (t. j. Dz. U. z 2000r. nr 54, poz. 654 ze zm. określanej w dalszej części skrótem „updop”), kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1.

Zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 26a updop, nie uważa się za koszty uzyskania przychodów odpisów aktualizujących, z tym że kosztem uzyskania przychodów są odpisy aktualizujące wartość należności, określone w ustawie o rachunkowości, od tej części należności, która była uprzednio zaliczona na podstawie art. 12 ust. 3 do przychodów należnych, a ich nieściągalność została uprawdopodobniona na podstawie ust. 2a pkt 1.

Co do zasady, ustawodawca wyłącza zatem odpisy aktualizujące z kategorii kosztów podatkowych. Wyjątkiem są odpisy, spełniające łącznie następujące warunki:

*   są odpisami aktualizującymi wartość należności, określonymi w ustawie z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (t. j. Dz. U. z 2009r. Nr 152, poz. 1223 ze zm.),
*   zostały dokonane od należności bądź części należności uprzednio zaliczonej do przychodów należnych, na podstawie art. 12 ust. 3 updop,
*   nieściągalność należności została uprawdopodobniona, zgodnie z art. 16 ust. 2a pkt 1 updop.

Art. 16 ust. 2a pkt 1 updop stanowi z kolei, iż nieściągalność wierzytelności uznaje się za uprawdopodobnioną w przypadku określonym w ust. 1 pkt 26a, w szczególności jeżeli:

1.  dłużnik zmarł, został wykreślony z ewidencji działalności gospodarczej, postawiony w stan likwidacji lub została ogłoszona jego upadłość obejmująca likwidację majątku, albo
2.  zostało wszczęte postępowanie upadłościowe z możliwością zawarcia układu w rozumieniu przepisów prawa upadłościowego i naprawczego lub na wniosek dłużnika zostało wszczęte postępowanie ugodowe w rozumieniu przepisów o restrukturyzacji finansowej przedsiębiorstw i banków, albo
3.  wierzytelność została potwierdzona prawomocnym orzeczeniem sądu i skierowana na drogę postępowania egzekucyjnego, albo
4.  wierzytelność jest kwestionowana przez dłużnika na drodze powództwa sądowego.

Z przedstawionego zdarzenia przyszłego wynika, iż Spółka posiada należność. Na należność tę utworzono w 2007 r. odpis aktualizujący (nie zaliczony do kosztów uzyskania przychodu). Nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym z klauzulą wykonalności Sąd Rejonowy wydał 25 maja 2007r. W dniu 30 maja 2007 r. Spółka z kolei wystąpiła z wnioskiem egzekucyjnym do Komornika Sądowego. Natomiast w kwietniu 2010 r. Komornik Sądowy uznał wyegzekwowanie należności za bezskuteczne.

W opisie zdarzenia przyszłego Spółka nie wskazała wprost czy należności, na które wykonano odpis aktualizacyjny zostały uprzednio zaliczone do przychodów należnych. Mając jednakże na uwadze, iż pytanie Spółki dotyczy momentu zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów ww. odpisu, wydając niniejszą interpretację przyjęto założenie, że ww. należności zostały ujęte w przychodach należnych.

Biorąc pod uwagę przedstawiony wyżej opis zdarzenia przyszłego i powyższe zastrzeżenia, a także mając na względzie powołane przepisy prawa należy stwierdzić, że Spółka będzie uprawniona do zaliczenia utworzonego odpisu aktualizującego do kosztów uzyskania przychodów, gdyż zostały spełnione przesłanki przewidziane w art. 16 ust. 1 pkt 26a, w związku z art. 16 ust. 2a pkt 1 lit. c) updop.

Przechodząc do oceny stanowiska Spółki w zakresie momentu zaliczenia odpisów o jakich mowa we wniosku do kosztów uzyskania przychodów należy stwierdzić, że w świetle przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych do powstania kosztu podatkowego zwanego odpisem aktualizującym konieczne jest oprócz uprzedniego ujecia należności w przychodach należnych wystąpienie obu przesłanek, tj. zarówno podatkowych okoliczności uprawdopodobnienia nieściągalności, jak i rachunkowego dokonania odpisu aktualizującego. Oczywistym jest również fakt, że należność objęta odpisem nie może być przedawniona (art. 16 ust. pkt 20 updop).

W sytuacji gdy ww. warunki zostaną spełnione w różnych latach podatkowych, zaliczenie odpisu aktualizującego wartość należności do kosztów uzyskania przychodów będzie możliwe w roku podatkowym, w którym spełniony zostanie drugi z warunków.

Warto również zwrócić uwagę, że rozpoznanie odpisu aktualizującego wartość należności jako kosztu uzyskania przychodu ma charakter przejściowy, gdyż w momencie ustania przyczyn, dla których dokonano tych odpisów, podatnik zobowiązany jest do wykazania przychodu podatkowego, zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 4e updop.

Z opisu przedstawionego zdarzenia przyszłego wynika, że na dzień 31 grudnia 2007 r. Spółka, zgodnie z ustawą o rachunkowości, utworzyła odpis aktualizujący wartość należności oraz że w dniu 25 maja 2007 r. Sąd Rejonowy wydał nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym z klauzulą wykonalności, a Spółka skierowała sprawę na drogę postępowania egzekucyjnego w dniu 30 maja 2007r.

Odnosząc powołane wcześniej przepisy prawa do przedstawionego zdarzenia przyszłego należy stwierdzić, że odpisy aktualizujące należności o jakich mowa we wniosku winny stanowić koszty uzyskania przychodu 2007 roku, w tym bowiem roku zostały spełnione obie przesłanki, których wystąpienie jest konieczne dla zaliczenia odpisów aktualizujących w koszty uzyskania przychodu, tj.:

*   został wydany nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym i wierzytelność została skierowana na drogę postępowania egzekucyjnego oraz
*   utworzono odpis aktualizujący wartość należności.

Jeżeli zatem Spółka nie zaliczyła do kosztów uzyskania przychodów odpisu aktualizującego wartość należności w odpowiednim roku podatkowym (w przedmiotowej sprawie 2007 r.), to w celu zaliczenia tego odpisu do kosztów podatkowych, należne jest dokonanie odpowiedniej korekty zeznania rocznego za rok 2007.

Stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku jest zatem nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Jednocześnie wskazać należy, iż z uwagi na treść zawartego przez Spółkę pytania zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wierzytelności jako nieściągalnej na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 25 updop nie było przedmiotem niniejszej interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa Stefana Wyszyńskiego 2, 44-101 Gliwice po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a 43-300 Bielsko-Biała.