Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPP2/443-210/08-2/SJ
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2008-05-27
Teza: Nieodpłatne używanie nieruchomości nie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem VAT.
Słowa kluczowe: świadczenie-świadczenie nieodpłatne; świadczenie-świadczenie usług
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 8; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 15

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pana, przedstawione we wniosku z dnia 20 lutego 2008 r. (data wpływu 29 luty 2008 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie obowiązku opodatkowania czynności nieodpłatnego używania nieruchomości – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 29 lutego 2008 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie obowiązku opodatkowania czynności nieodpłatnego używania nieruchomości.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

W roku 1997 Wnioskodawca dokonał zakupu działki budowlanej, na której wybudował budynek (kamienicę) z lokalami użytkowymi. Budynek nie został przez Podatnika wybudowany w ramach działalności gospodarczej, wobec czego, z tego tytułu Wnioskodawca nie był uprawniony i nie korzystał z odliczenia podatku od towarów i usług, naliczonego przy nabywaniu towarów i usług związanych z wybudowaniem budynku. Oddanie budynku do użytkowania nastąpiło w roku 2001. W związku z działalnością gospodarczą prowadzoną na podstawie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, w roku 2004 Wnioskodawca na podstawie własnego oświadczenia, przyjął przedmiotowy budynek do ewidencji działalności gospodarczej, obejmującej w szczególności najem nieruchomości i rozpoczął jego amortyzację.

Od dnia 1 kwietnia 2005 r., na podstawie dotychczasowego wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, Zainteresowany kontynuuje działalność gospodarczą, tyle że w formie spółki cywilnej, do której wniósł jako wkład niepieniężny (aport) swoje dotychczasowe przedsiębiorstwo, z zastrzeżeniem jednakże, przyjętym w treści umowy spółki cywilnej, że wskazany wyżej budynek, zostaje oddany spółce tylko do nieodpłatnego używania. Od czynności oddania spółce cywilnej budynku do nieodpłatnego używania, płacony był podatek od czynności cywilnoprawnych, zgodnie z treścią przepisu art. 6 ust. 2 pkt 8 lit. e ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych. Po fakcie wniesienia do spółki cywilnej tytułem aportu dotychczas prowadzonego przedsiębiorstwa, w tym przedmiotowego budynku do nieodpłatnego używania, biorąc pod uwagę, iż spółka jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług i uzyskuje przychody z tytułu używania budynku, opodatkowanie tym podatkiem, także wynajmując lokale, w maju 2005 r. Wnioskodawca zgłosił Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w G., iż zaprzestał dokonywania czynności opodatkowanych podatkiem VAT jako osoba fizyczna samodzielnie prowadząca działalność gospodarczą, gdyż od chwili zawarcia umowy spółki cywilnej, tej działalności samodzielnie już nie prowadzi, choć nadal pozostaje przedsiębiorcą.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy oddanie spółce cywilnej budynku (kamienicy) do nieodpłatnego używania, należy traktować jako odpłatne świadczenie usługi, w rozumieniu przepisu art. 8 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług, a więc czy czynność ta podlega opodatkowaniu podatkiem VAT?

Zdaniem Wnioskodawcy, biorąc pod uwagę warunki uznania za nieodpłatne świadczenie opisane w treści art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, przy zaistnieniu których, dopiero traktuje się takie świadczenie jak odpłatne świadczenie usług, podlegające podatkowi od towarów i usług, w przedstawionym stanie faktycznym oddanie budynku do nieodpłatnego używania spółce cywilnej, której jest wspólnikiem, kontynuującym przy tym dotychczasową działalność, tyle że w zmienionej formie prawnej, nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Zgodnie ze wskazanym przepisem, przesłankami determinującymi uznanie (traktowanie) nieodpłatnego świadczenia usług, jako odpłatnego świadczenia usług są:

1.  brak związku świadczonych usług z przedmiotem działalności przedsiębiorstwa;
2.  istnienie prawa do odliczenia kwoty podatku z tytułu nabycia przez podatnika towarów związanych z nieodpłatnym używaniem.

Dokonując wykładni przepisu art. 8 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług, można stwierdzić, iż oddanie do nieodpłatnego używania mieści się w katalogu czynności podlegających przepisom ustawy tylko wtedy, gdy łącznie spełnione zostaną powyżej wskazane dwa warunki ustawowe, a brak któregokolwiek z nich spowoduje wyłączenie tego rodzaju czynności z zakresu opodatkowania tym podatkiem.

W ocenie Wnioskodawcy, w zakresie pierwszej przesłanki rozważenia wymaga fakt, że Podatnik przystępując do spółki i ustanawiając w umowie spółki cywilnej nieodpłatne używanie przez spółkę budynku, jako taki nie utracił statusu przedsiębiorcy i nadal posiada przedsiębiorstwo związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, tylko że wspólne przedsiębiorstwo w ramach spółki cywilnej. Samo zawarcie przez Zainteresowanego umowy spółki cywilnej i oddanie budynku do nieodpłatnego używania, nie zmieniło faktu, iż nadal pozostaje on przedsiębiorcą, jak też pozostaje właścicielem nieruchomości, która wykorzystywana jest w działalności gospodarczej prowadzonej przez Wnioskodawcę, tyle że w spółce cywilnej, a więc nieodpłatne świadczenie związane było i jest z prowadzonym przedsiębiorstwem.

Zainteresowany zwraca uwagę, że zgodnie z wpisem do ewidencji działalności gospodarczej, jak też treścią umowy spółki cywilnej, do przedmiotu działalności jego przedsiębiorstwa przed wniesieniem do spółki, jak też spółki cywilnej, należał m.in. wynajem nieruchomości, co tworzy stan, w którym oddanie spółce cywilnej nieruchomości do nieodpłatnego używania, pozostaje w związku z prowadzeniem przedsiębiorstwa przez Wnioskodawcę, gdyż w ramach tego przedsiębiorstwa, uzyskuje on przychody z tytułu najmu, tyle że poprzez spółkę cywilną.

Zdaniem Zainteresowanego, daje to więc jednoznaczną podstawę do stwierdzenia, że oddanie przez niego spółce cywilnej, której jest wspólnikiem, budynku do nieodpłatnego używania, jest związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa przez Wnioskodawcę, tym bardziej, iż z tego tytułu jako przedsiębiorca uzyskuje on przychody, tyle że rozliczane w ramach spółki cywilnej.

Uznać więc należy, że okoliczność dotycząca formy działalności (udział w spółce cywilnej), nie może determinować uznania, iż nieodpłatne świadczenie nie jest związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa przez Wnioskodawcę.

Co do drugiej wskazanej wyżej przesłanki ustawowej, podkreślenia wymaga, że przy „nabyciu” (budowie) budynku, który został oddany do nieodpłatnego używania, Wnioskodawca nie miał prawa do odliczenia podatku naliczonego.

W związku z powyższym, zdaniem Zainteresowanego, w przedstawionym stanie faktycznym, nie występuje żadna z przesłanek, o których mowa w przepisie art. 8 ust. 2 ustawy, których dopiero łączne wystąpienie, uzasadniałoby wniosek, iż czynność oddania przez niego opisanego wyżej budynku do nieodpłatnego używania przez spółkę cywilną, można traktować jako zrównaną z odpłatnym świadczeniem usług, co dopiero uzasadniałoby opodatkowanie tej czynności podatkiem od towarów i usług.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), opodatkowaniu ww. podatkiem, podlegają:

1.  odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju;
2.  eksport towarów;
3.  import towarów;
4.  wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju;
5.  wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.

Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…) – art. 7 ust. 1 cyt. ustawy.

Zgodnie z art. 8 ust. 1 ww. ustawy przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).

Oznacza to, że opodatkowaniu co do zasady podlegają czynności wykonane odpłatnie. Jednakże ustawodawca zrównał niektóre dostawy towarów i świadczenia usług wykonane nieodpłatnie z odpłatną dostawą towarów i odpłatnym świadczeniem usług.

Nieodpłatne używanie nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, gdyż w tym przypadku nie dochodzi do przeniesienia prawa do rozporządzania towarem jak właściciel. Stanowi natomiast nieodpłatne świadczenie usług.

Natomiast stosownie do art. 8 ust. 2 ww. ustawy, nieodpłatne świadczenie usług niebędące dostawą towarów na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, oraz wszelkie inne nieodpłatne świadczenie usług, jeżeli nie są one związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa, a podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług związanych z tymi usługami, w całości lub w części, traktuje się jako odpłatne świadczenie usług.

Z powyższego wynika, że aby nieodpłatne świadczenie usług podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług muszą być spełnione dwa warunki: brak związku świadczonych usług z prowadzonym przez podatnika przedsiębiorstwem oraz istnienie prawa podatnika do odliczenia w całości lub w części podatku naliczonego związanego ze świadczonymi usługami.

Niedopełnienie któregokolwiek z warunków określonych w art. 8 ust. 2 ustawy o VAT jest podstawą do traktowania nieodpłatnej usługi jako niepodlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Wobec powyższego, w przypadku oddania przez Wnioskodawcę przedmiotowej nieruchomości, tylko do nieodpłatnego używania, niezbędne jest stwierdzenie - w celu ustalenia zasad opodatkowania tej czynności podatkiem VAT - czy zachodzą przesłanki, o których mowa w art. 8 ust. 2 ustawy, a więc czy zawarcie konkretnej umowy jest związane z przedmiotem działalności Zainteresowanego, oraz czy przysługiwało mu prawo do odliczenia podatku naliczonego przy nabyciu (budowie) towarów i usług związanych z tą czynnością.

Z ustalonego stanu faktycznego wynika, że Zainteresowanemu nie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego przy nabyciu (budowie) budynku. W związku z tym należy stwierdzić, że nieodpłatne używanie nieruchomości nie może być traktowane na równi z odpłatnym świadczeniem usług w rozumieniu przepisów art. 8 ust. 2 ustawy i nie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem VAT.

Tut. Organ podatkowy podkreśla, iż zgodnie z art. 15 ustawy o VAT podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Oznacza to, że dla celów podatku od towarów i usług, Wnioskodawca, jako osoba fizyczna wykonująca samodzielnie działalność gospodarczą był odrębnym podatnikiem od Spółki Cywilnej. Składając do urzędu skarbowego zgłoszenie o zaprzestaniu wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT, Zainteresowany stracił status czynnego podatnika tego podatku. Bez znaczenia jest fakt, iż Wnioskodawca jest wspólnikiem powstałej Spółki, gdyż to ona jest teraz podatnikiem, wykonującym czynności podlegające opodatkowaniu, zgodnie z art. 5 ustawy o podatku od towarów i usług.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.