Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPB2/415-812b/11/IL
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2011-12-02
Teza: Zakres opodatkowania wartości świadczeń, finansowanych ze środków Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych przyznanych przez pracodawcę pracownikom, emerytom i rencistom.
Słowa kluczowe: impreza-impreza integracyjna; pracownik-świadczenia na rzecz pracowników; zwolnienie-zwolnienie przedmiotowe; świadczenie-świadczenie na rzecz emerytów
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zmianami) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zmianami) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 26 sierpnia 2011 r. (data wpływu 2 września 2011 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania wartości świadczeń, finansowanych ze środków Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych przyznanych przez pracodawcę pracownikom, emerytom i rencistom - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 2 września 2011 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania wartości świadczeń, finansowanych ze środków Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych przyznanych przez pracodawcę pracownikom, emerytom i rencistom.

W przedmiotowym wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawca planuje przyznać z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych uprawnionym: pracownikom czynnym i byłym pracownikom (emerytom i rencistom) świadczenia w formie:

1.  dofinansowania do wyjazdu (wycieczka, teatr) zorganizowanego przez szkołę (za usługę szkoła płaci bezpośrednio organizatorowi na podstawie otrzymanego dokumentu sprzedaży),
2.  dopłaty do wypoczynku zorganizowanego we własnym zakresie (przyznana dopłata zostaje przekazana na konto wskazane przez wnioskodawcę),
3.  zapomogi finansowej z uwagi na trudną sytuację materialną rodziny (przyznana pomoc finansowa przekazana zostaje na konto wskazane przez wnioskodawcę).

Ponadto Wnioskodawca zamierza zorganizować dwie imprezy kulturalno-oświatowe, które sfinansowane będą ze środków zakładowego funduszu świadczeń socjalnych. W imprezach tych będą uczestniczyć pracownicy, emeryci i renciści. Koszt imprez obejmuje:

1.  impreza nr 1 - usługę gastronomiczną (potwierdzona dokumentem sprzedaży zapłacona bezpośrednio przez szkołę organizatorowi) - impreza zorganizowana przez firmę, której organizację zleciła szkoła,
2.  impreza nr 2 - zakup artykułów spożywczych (potwierdzony dokumentami sprzedaży zapłacony bezpośrednio przez szkołę dostawcom) - impreza zorganizowana samodzielnie przez szkołę w pomieszczeniach szkolnych.

Wnioskodawca przyznaje świadczenia rzeczowe, pieniężne dla pracowników finansowane z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych, które obejmuje zwolnieniem przedmiotowym, zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 67 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 380 zł.

Wobec powyższego zadano następujące pytania:

1.  Czy przyznane kwoty świadczeń korzystają ze zwolnień przedmiotowych w przypadku pracowników do kwoty 380,00 w roku podatkowym (art. 21 ust. 1 pkt 67), a w przypadku emerytów i rencistów do kwoty 2 280,00 w roku podatkowym (art. 21 ust. 1 pkt 38)?
2.  Czy udział w imprezie integracyjnej będzie stanowił przychód do opodatkowania dla uczestników? Czy poniesiony koszt za usługę gastronomiczną lub zakup artykułów spożywczych należy podzielić (jeżeli tak to w jaki sposób) między uczestników imprezy? Czy dofinansowanie do tej imprezy będzie korzystało ze zwolnienia przedmiotowego w ramach ustalonych limitów (art. 21 ust. 1 pkt 67 i pkt 38)?
3.  W jaki sposób Wnioskodawca, czyli szkoła, jako jednostka wypłacająca świadczenia i jako płatnik podatku dochodowego od osób fizycznych powinna weryfikować czy ustalony limit w roku podatkowym w wysokości 380 zł, nie został wykorzystany lub został wykorzystany i w jakiej wysokości? Limit ten jest ustalony dla pracownika, czyli łącznie dla wszystkich otrzymanych przez niego świadczeń zarówno z funduszu świadczeń socjalnych (od wszystkich pracodawców), funduszu związków zawodowych.

Przedmiotem interpretacji jest odpowiedź na pytanie drugie, natomiast odpowiedź na pytania pierwsze i trzecie zostanie udzielona w odrębnych rozstrzygnięciach.

Zdaniem Wnioskodawcy poniesiony koszt organizacji imprez t.j. koszt usługi gastronomicznej, koszt zakupu artykułów spożywczych powinien być zwolniony z opodatkowania, ponieważ trudno jest ustalić przychód i podzielić go pomiędzy uczestników imprezy. Wielu zaproszonych gości zarówno czynnych pracowników, emerytów i rencistów może nie skorzystać z udziału w imprezie lub z przyczyn losowych może nie wziąć w nich udziału, a uczestniczący w imprezie będą z niej korzystać w nierównych proporcjach (zróżnicowane spożycie posiłków).

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za nieprawidłowe.

Zgodnie z ogólną zasadą sformułowaną w art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. jedn. Dz. U. z 2010 r. Nr 51, poz. 307 ze zmianami), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a, i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Przepis art. 11 ust. 1 ww. ustawy, stanowi, iż przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Z kolei, zgodnie z art. 11 ust. 2 tej ustawy, wartość pieniężną świadczeń w naturze, z zastrzeżeniem art. 12 ust. 2, określa się na podstawie cen rynkowych stosowanych w obrocie rzeczami lub prawami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca ich uzyskania.

W myśl art. 11 ust. 2a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wartość pieniężną innych nieodpłatnych świadczeń ustala się:

1.  jeżeli przedmiotem świadczenia są usługi wchodzące w zakres działalności gospodarczej dokonującego świadczenia - według cen stosowanych wobec innych odbiorców;
2.  jeżeli przedmiotem świadczeń są usługi zakupione - według cen zakupu;
3.  jeżeli przedmiotem świadczeń jest udostępnienie lokalu lub budynku - według równowartości czynszu, jaki przysługiwałby w razie zawarcia umowy najmu tego lokalu lub budynku;
4.  w pozostałych przypadkach - na podstawie cen rynkowych stosowanych przy świadczeniu usług lub udostępnianiu rzeczy lub praw tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca udostępnienia.

Stosownie do art. 12 ust. 1 ww. ustawy za przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej oraz spółdzielczego stosunku pracy uważa się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń, a w szczególności: wynagrodzenia zasadnicze, wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty za nie wykorzystany urlop i wszelkie inne kwoty niezależnie od tego, czy ich wysokość została z góry ustalona, a ponadto świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych.

Tak szerokie zdefiniowanie pojęcia przychodu pracownika wskazuje, iż w każdym przypadku, w którym uzyska on realną korzyść, będzie to rodzić obowiązek zwiększenia jego przychodu, z wyjątkiem świadczeń określonych w katalogu zwolnień przedmiotowych, zawartych w art. 21, 52, 52a i 52c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Biorąc powyższe pod uwagę do przychodów ze stosunku pracy zalicza się każde świadczenie, które zostanie wypłacone w związku z faktem pozostawania w stosunku pracy z pracodawcą. Do przychodów ze stosunku pracy zalicza się zarówno otrzymane przez pracownika pieniądze, jak i wartość pieniężną świadczeń w naturze, świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych.

Wartość pieniężną świadczeń w naturze przysługujących pracownikom na podstawie odrębnych przepisów ustala się według przeciętnych cen stosowanych wobec innych odbiorców - jeżeli przedmiotem świadczenia są rzeczy lub usługi wchodzące w zakres działalności pracodawcy (art. 12 ust. 2 ustawy).

Stosownie do art. 12 ust. 3 ustawy, wartość pieniężną innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych ustala się według zasad określonych w art. 11 ust. 2-2b.

W myśl art. 20 ust. 1 ww. ustawy za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i 17 oraz przychody nieznajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach.

Jak wynika z powyższego przepisu katalog przychodów zaliczanych do tzw. przychodów z innych źródeł jest katalogiem otwartym. Tym samym do tegoż źródła należy zaliczyć wszystkie inne przychody, które nie mogą być zakwalifikowane do pozostałych kategorii źródeł, szczegółowo wymienionych w treści art. 10 ust. 1 cyt. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zatem do innych źródeł należy zaliczyć m.in. świadczenia przekazywane byłym pracownikom (emerytom).

Z przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego wynika, iż pracodawca (szkoła) zamierza zorganizować dwie imprezy kulturalno-oświatowe, która sfinansowane będą ze środków zakładowego funduszu świadczeń socjalnych. W imprezach tych będą uczestniczyć pracownicy, emeryci i renciści. Koszt imprez obejmuje:

1.  impreza nr 1 - usługę gastronomiczną (potwierdzona dokumentem sprzedaży zapłacona bezpośrednio przez szkołę organizatorowi) - impreza zorganizowana przez firmę, której organizację zleciła szkoła,
2.  impreza nr 2 - zakup artykułów spożywczych (potwierdzony dokumentami sprzedaży zapłacony bezpośrednio przez szkołę dostawcom) - impreza zorganizowana samodzielnie przez szkołę w pomieszczeniach szkolnych.

Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że udział w imprezie integracyjnej sfinansowanej przez Wnioskodawcę stanowić będzie dla pracownika oraz dla emeryta i rencisty nieodpłatne świadczenie.

Wartość tego świadczenia to koszt jednostkowy udziału poszczególnych pracowników, emerytów i rencistów w imprezie. Jeżeli odpłatność za zorganizowanie imprezy będzie dokonana ryczałtowo, koszt całkowity należy podzielić przez liczbę wszystkich pracowników, emerytów i rencistów którzy deklarowali chęć wzięcia w niej udziału a następnie tak ustaloną kwotę przypisać pracownikom oraz emerytom i rencistom, którzy wzięli w niej udział. Łączna wartość kosztów poniesionych przez Wnioskodawcę, przypadająca na pracownika stanowić będzie przychód pracownika ze stosunku pracy, a emeryta i rencisty przychód z innych źródeł.

Podkreślić należy, iż na wysokość przychodu pracownika, emeryta i rencisty powstałego w związku z jego uczestnictwem w imprezie integracyjnej nie wpływa poziom wykorzystania poszczególnych atrakcji przewidzianych dla uczestników, bowiem cena którą uiści pracodawca za zorganizowanie imprezy nie jest uzależniona od stopnia „skonsumowania” tych atrakcji przez pracowników. Innymi słowy, z podatkowego punktu widzenia bez znaczenia jest ile i jakie dania i napoje skonsumował pracownik, jak również czy brał udział i w jakim zakresie skorzystał z atrakcji przewidzianych podczas imprezy.

W związku z tym nie można zgodzić się z twierdzeniem Wnioskodawcy, iż nie sposób ustalić czy konkretny pracownik, emeryt i rencista rzeczywiście otrzymał świadczenie. Techniczne trudności w ustaleniu wysokości świadczenia nie mogą stanowić podstawy do uznania, że dana osoba świadczenia nie otrzymała.

Stanowisko tutejszego organu potwierdza wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 czerwca 1998 r. sygn. akt I SA/Ka 1719/96. Sąd stwierdził, iż „ewentualne trudności towarzyszące indywidualizacji świadczeń na rzecz poszczególnych pracowników mają charakter drugorzędny i nie mogą wpływać na byt i zakres obowiązku podatkowego”.

Jeżeli źródłem finansowania imprezy integracyjnej są środki zakładowego funduszu świadczeń socjalnych – przychód pracownika może być zwolniony z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 67 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, o ile zostaną spełnione wszystkie przesłanki w tym przepisie zawarte.

W myśl art. 21 ust. 1 pkt 67 ustawy o podatku dochodowym od osób zwalnia się od podatku dochodowego wartość otrzymanych przez pracownika w związku z finansowaniem działalności socjalnej, o której mowa w przepisach o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, rzeczowych świadczeń oraz otrzymanych przez niego w tym zakresie świadczeń pieniężnych, sfinansowanych w całości ze środków zakładowego funduszu świadczeń socjalnych lub funduszy związków zawodowych, łącznie do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 380 zł; rzeczowymi świadczeniami nie są bony, talony i inne znaki, uprawniające do ich wymiany na towary lub usługi.

Uwzględniając powyższe stwierdzić należy, że zwolniona od podatku na podstawie powołanego przepisu art. 21 ust. 1 pkt 67 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jest wartość świadczeń otrzymywanych przez pracownika, jeżeli spełnione zostaną łącznie następujące przesłanki:

*   świadczenia mają związek z finansowaniem działalności socjalnej,
*   świadczenia mają charakter świadczenia rzeczowego bądź pieniężnego,
*   są w całości sfinansowane ze środków Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych lub funduszy związków zawodowych,
*   ich wysokość nie przekracza w roku podatkowym kwoty 380 zł.

Natomiast stosownie do art. 21 ust. 1 pkt 38 ww. ustawy, w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2011 r., wolne od podatku dochodowego są świadczenia otrzymywane przez emerytów lub rencistów w związku z łączącym ich uprzednio z zakładem pracy stosunkiem służbowym, stosunkiem pracy lub spółdzielczym stosunkiem pracy, w tym od związków zawodowych, do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 2.280 zł.

Z powyższego wynika, iż zwolnienie świadczeń otrzymywanych przez emerytów i rencistów ma szeroki zakres. Dotyczy ono bowiem wszystkich świadczeń otrzymywanych w związku z uprzednio łączącym emeryta i rencistę stosunkiem służbowym, stosunkiem pracy lub spółdzielczym stosunkiem pracy. Ważne jest, aby beneficjentem świadczenia była osoba, która posiada status emeryta lub rencisty oraz, aby udzielone tym osobom świadczenie wynikało z uprzednio łączącego ich stosunku służbowego, czy stosunku pracy (stosunków pokrewnych).

Zatem mając na uwadze opisane we wniosku zdarzenie przyszłe oraz powołane powyżej przepisy prawa należy stwierdzić, iż świadczenie przekazane pracownikom, sfinansowane z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych, związane ze zorganizowaniem imprezy kulturalno-oświatowej będzie przychodem pracownika; przy czym przychód ten po spełnieniu warunków wynikających z art. 21 ust. 1 pkt 67 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych będzie korzystał ze zwolnienia do kwoty 380,00 zł (kwota ta obejmuje wartość rzeczowych i pieniężnych świadczeń otrzymanych w skali całego roku podatkowego). Jednakże od nadwyżki kwoty 380 zł Wnioskodawca jako płatnik zobowiązany będzie do pobrania i odprowadzenia zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych na zasadach określonych w art. 32 i art. 38 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W przypadku udziału w imprezie kulturalno-oświatowej emerytów i rencistów otrzymane świadczenie może skorzystać ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych na podstawie cyt. art. 21 ust. 1 pkt 38 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 2.280 zł.

Natomiast od nadwyżki ponad tę kwotę należy pobrać zryczałtowany podatek dochodowy, stosownie do art. 30 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy. Z przepisu tego wynika bowiem, że z tytułu świadczeń otrzymanych przez emerytów lub rencistów, w związku z łączącym ich uprzednio z zakładem pracy stosunkiem służbowym, stosunkiem pracy, pracy nakładczej lub spółdzielczym stosunkiem pracy, w tym od związków zawodowych, z zastrzeżeniem art. 21 ust. 1 pkt 26 i 38 – pobiera się zryczałtowany podatek dochodowy wysokości 10% należności.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, ul. Emilii Plater 1, 10-562 Olsztyn, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.