Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB2/436-423/09-5/AF
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2010-02-03
Teza: opodatkowanie umów pożyczek
Słowa kluczowe: firma-siedziba firmy; podatek-podatek od towarów i usług; pożyczka; umowa-umowa cywilnoprawna
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1a

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki, przedstawione we wniosku z dnia 15.10.2009 r. (data wpływu 26.10.2009 r.) uzupełnione pismem z dnia 21.01.2010 r. (data nadania 21.01.2010 r., data wpływu 22.01.2010 r.) na wezwanie Nr IPPB2/436-423/ 09-2/AF z dnia 07.01.2010 r. o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie opodatkowania umów pożyczek - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 26.10.2009 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie opodatkowania umów pożyczek.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

R Sp. z o.o. jest spółką prowadzącą finansową działalność usługową. Spółka zajmuje się udzielaniem krótkoterminowych pożyczek osobom fizycznym. Spółka świadczy czynności, które podlegają zwolnieniu z VAT. Dnia 07.07.2009 r. Spółka zawarła umowę pożyczki ze spółką z siedzibą w Republice Panamy. Spółka zagraniczna nie jest udziałowcem spółki polskiej. Umowa pożyczki została zawarta na terytorium Republiki Panamy. Pieniądze w momencie podpisywania umowy znajdowały się na koncie spółki zagranicznej, znajdującym się poza terytorium Polski. Pożyczone pieniądze R przeznacza na bieżącą działalność jaką jest udzielanie krótkoterminowych pożyczek osobom fizycznym. Spółka R Sp. z o.o. jest podatnikiem zwolnionym z VAT, gdyż wykonuje tylko i wyłącznie czynności zwolnione przedmiotowo z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT.

R Sp. z o.o. zamierza w przyszłości pożyczać od spółki z siedzibą w Panamie pieniądze, które również zamierza przeznaczać na bieżącą działalność gospodarczą jaką jest udzielanie pożyczek różnym podmiotom. W przyszłości również umowa pożyczki będzie zawierana za granicą oraz pieniądze w momencie zawierania umowy będą znajdowały się poza granicami Polski.

Pismem z dnia 07.01.2010 r. wezwano Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku w terminie 7 dni od dnia doręczenia niniejszego wezwania poprzez przesłanie:

*   aktualnego pełnomocnictwa lub innego dokumentu poświadczonego urzędowo, z którego wynika prawo Pani Anny W. do występowania w imieniu Wnioskodawcy z wnioskiem o udzielenie interpretacji przepisów prawa podatkowego.

Jeżeli z wnioskiem o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego występuje pełnomocnik należy wskazać adres pełnomocnika do doręczeń. Na załączonej do wniosku kserokopii pełnomocnictwa brak jest danych osoby udzielającej pełnomocnictwo w imieniu Wnioskodawcy oraz widnieje nieczytelny podpis osoby udzielającej pełnomocnictwo.

*   Przesłanie dokumentu (oryginału lub kopii urzędowo poświadczonej), z którego wynika umocowanie do udzielania pełnomocnictwa w imieniu Wnioskodawcy do występowania z wnioskiem o udzielenie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego.

Wezwanie skutecznie doręczono w dniu 18.01.2010 r. Wnioskodawca uzupełnił wniosek w terminie pismem z dnia 21.01.2010 r. (data nadania 21.01.2010 r., data wpływu 22.01.2010 r.) przesyłając w załączeniu oryginał pełnomocnictwa oraz oryginał odpisu KRS.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

1.  Czy umowa pożyczki, która została zawarta przez R Sp. z o.o. ze spółką z siedzibą za granicą będzie opodatkowana podatkiem od czynności cywilnoprawnych?
2.  Czy umowy pożyczki, które zostaną zawarte w przyszłości z tą samą firmą z Panamy będą opodatkowane podatkiem od czynności cywilnoprawnych, jeżeli przepisy w tym zakresie pozostaną nie zmienione?

Niniejsza interpretacja indywidualna dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego we wniosku. W zakresie stanu faktycznego zostanie wydana odrębna interpretacja indywidualna Nr IPPB2/436-423/09-4/AF.

Zdaniem Wnioskodawcy

Spółka stoi na stanowisku, że udzielenie pożyczki przez zagraniczny podmiot nie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, gdyż umowa została zawarta za granicą i pieniądze w momencie zawierania umowy pożyczki również były za granicą. Jeżeli przepisy nie będą zmienione to udzielone w przyszłości pożyczki również nie będą podlegały opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych jeżeli umowy pożyczki będą zawarte za granicą i pieniądze w momencie udzielenia pożyczki będą również poza terytorium Polski.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t. j. Dz. U. z 2007 r. Nr 68, poz. 450 ze zm.), zwana dalej „ustawą”, podatkowi temu podlegają transakcje wymienione w tym punkcie. Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych zawiera zamknięty katalog czynności objętych tym podatkiem. Oznacza to, że opodatkowaniu podlegają tylko i wyłącznie czynności wymienione w art. 1 ust. 1 ustawy,

Zatem opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych podlega umowa pożyczki. Zgodnie z art. 720 § 1 kodeksu cywilnego przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości.

Czynności cywilnoprawne zawarte w katalogu zamkniętym określonym w art. 1 wymienionej ustawy podlegają omawianemu podatkowi od czynności cywilnoprawnych o ile spełniają przesłanki zawarte w art. 1 ust. 4 cytowanej ustawy.

Przepis art. 1 ust. 4 tej ustawy stanowi, iż czynności cywilnoprawne podlegają podatkowi od czynności cywilnoprawnych, z zastrzeżeniem ust. 5, jeżeli ich przedmiotem są:

wnioskodawcy przyporządkowane

1.  rzeczy znajdujące się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub prawa majątkowe wykonywane na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
2.  rzeczy znajdujące się za granicą lub prawa majątkowe wykonywane za granicą w przypadku gdy nabywca ma miejsce zamieszkania lub siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i czynność cywilnoprawna została dokonana na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Dla powstania obowiązku podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych istotne jest zatem to, aby w momencie zawarcia umowy przedmiot umowy pożyczki w postaci środków pieniężnych znajdował się w Polsce, a w przypadku gdy pieniądze znajdują się za granicą, konieczne jest aby pożyczkobiorca miał siedzibę na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej i jednocześnie czynność powinna być dokonana na terytorium Polski.

Skutki prawnopodatkowe w podatku od czynności cywilnoprawnych ustawodawca zróżnicował więc przede wszystkim w zależności od miejsca, w którym znajduje się przedmiot tej czynności. Jeżeli zatem będące przedmiotem umowy pożyczki rzeczy (w tym pieniądze) znajdowały się w chwili zawierania umowy poza granicami Polski, wówczas umowa taka nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, o ile nie zostaną spełnione pozostałe przesłanki wynikające z art. 1 ust. 4 pkt 2 ustawy.

Należy uznać, że nie został spełniony warunek wynikający z przepisu, aby czynność została wykonana na terytorium Polski, gdyż umowa pożyczki została zawarta za granicą. Jedyną przesłanką, którą spełnia R Sp. z o.o. jest to, ze spółka posiada siedzibę na terytorium Polski. Jednakże, aby dana czynność była opodatkowana w Polsce powinny być spełnione kumulatywnie wszystkie trzy przesłanki wynikające z przepisu art. 1 ust. 4 pkt 2 ustawy.

Ze względu na fakt, że nie zostały spełnione kumulatywnie wszystkie trzy przesłanki wynikające z art. 1 ust. 4 pkt 2 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych czynność udzielenia pożyczki przez spółkę z siedzibą w Panamie na rzecz spółki R Sp. z o.o. z siedzibą w Polsce nie podlega podatkowi od czynności cywilnoprawnych.

Podobne stanowisko w tej kwestii zajął:

*   Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji indywidualnej z dnia 27 lipca 2009 r. sygn. IPPPB2/436-151/09-4/AF,

*   Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy w interpretacji indywidualnej z dnia 12 czerwca 2009 r., sygn. ITPB2/436-37/09/IL,

*   Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji indywidualnej z dnia 4 marca 2009 r., sygn. IPPB2/436-462/08-4/AF,

*   Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji indywidualnej z 9 maja 2008 r. IPPB2/436-48/08-4/MZ,

*   Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji indywidualnej w piśmie z dnia 15 stycznia 2008 r., sygn. IPPB2/436-213/08-3/MZ.

Ponadto, należy mieć na uwadze fakt, że udzielenie pożyczek przez podmiot zagraniczny na rzecz podmiotu polskiego jest importem usług w świetle ustawy o VAT. Zgodnie z art. 27 ust. 3 w zw. z ust. 4 ustawy o VAT usługi finansowe polegające na udzielaniu pożyczek, świadczone przez podmioty zagraniczne na rzecz polskich podatników będą opodatkowane w miejscu siedziby nabywcy tj. w tym wypadku w Polsce. Podatnikiem obowiązanym do rozliczenia tej usługi na mocy art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o VAT będzie nabywca. Udzielanie pożyczek zaklasyfikowane zostało do usług pośrednictwa finansowego, w związku z powyższym zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT usługi wymienione w załączniku nr 4 do ustawy o VAT są zwolnione z VAT. Świadczenie usług zwolnionych z VAT wywołuje skutki na gruncie przepisów ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Zgodnie bowiem z art. 2 pkt 4 ustawy, nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, jeżeli przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej czynności jest:

*   opodatkowana podatkiem od towarów i usług,
*   zwolniona z podatku od towarów i usług.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t. j. Dz. U. z 2007 r. Nr 68, poz. 450 ze zm.) podatkowi od czynności cywilnoprawnych podlegają umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku.

Elementami przedmiotowo istotnymi określonej w art. 720 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) umowy pożyczki są: obowiązek pożyczkodawcy przeniesienia na własność pożyczkobiorcy określonej ilości pieniędzy albo rzeczy oznaczonych co do gatunku oraz obowiązek pożyczkobiorcy zwrotu tej samej ilości pieniędzy albo rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości.

Do elementów znamionujących umowę pożyczki należy obowiązek jej zwrotu. Przy czym, nie tyle dotyczy to oznaczenia terminu zwrotu, ile chodzi o zaznaczenie samego obowiązku zwrotu - który, jak wskazuje się w orzecznictwie, w myśl art. 720 § 1 Kodeksu cywilnego jest elementem przedmiotowo istotnym tego rodzaju umowy, bez którego nie ma umowy pożyczki. W zależności od tego, jak zostanie ukształtowana przez strony umowa pożyczki, może ona przyjąć postać umowy nieodpłatnej bądź też odpłatnej, gdzie pożyczkobiorca zobowiązany będzie do zapłaty odsetek.

Umowa pożyczki jest umową konsensualną. Dochodzi do skutku poprzez zgodne oświadczenia woli.

Czynności cywilnoprawne zawarte w katalogu zamkniętym określonym w art. 1 wymienionej ustawy podlegają omawianemu podatkowi od czynności cywilnoprawnych o ile spełniają przesłanki zawarte w art. 1 ust. 4 cytowanej ustawy.

W myśl art. 1 ust. 4 ww. ustawy czynności cywilnoprawne podlegają podatkowi, jeżeli ich przedmiotem są:

*   rzeczy znajdujące się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub prawa majątkowe wykonywane na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;

*   rzeczy znajdujące się za granicą lub prawa majątkowe wykonywane za granicą, w przypadku gdy nabywca ma miejsce zamieszkania lub siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i czynność cywilnoprawna została dokonana na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Z uwagi na powyższe, należy stwierdzić, że pożyczki będą podlegać podatkowi od czynności cywilnoprawnych jeżeli w chwili zawarcia umowy pożyczki jej przedmiot, tj. pieniądze znajdują się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i wówczas nie ma znaczenia, gdzie umowa została zawarta i gdzie mają miejsce zamieszkania (siedzibę) strony umowy.

Pożyczka będzie podlegać podatkowi od czynności cywilnoprawnych, także jeśli pieniądze będące przedmiotem pożyczki w chwili jej zawarcia znajdują się za granicą oraz nabywca - pożyczkobiorca ma miejsce zamieszkania lub siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a czynność zostanie dokonana na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Z przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego wynika, iż Wnioskodawca zamierza w przyszłości pożyczać od spółki z siedzibą w Panamie pieniądze, które zamierza przeznaczać na bieżącą działalność gospodarczą jaką jest udzielanie pożyczek różnym podmiotom. Umowa pożyczki będzie zawierana za granicą oraz pieniądze w momencie zawierania umowy będą znajdowały się poza granicami Polski.

Biorąc powyższe pod uwagę należy stwierdzić, iż w przedstawionym zdarzeniu przyszłym umowy pożyczki, które Wnioskodawca będzie zawierać z firmą z Panamy nie będą podlegały opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 1 ust. 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, ponieważ umowy pożyczki zostaną zawarte poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jak i środki pieniężne w chwili jej zawarcia będą znajdowały się poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. A zatem, bezprzedmiotowym jest rozpatrywanie powyższej czynności pod kątem art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1 Maja 10, 09-402 Płock.