Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPB2/415-447/08/HK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2008-05-30
Teza: Czy podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych odszkodowanie otrzymane w wyniku ugody sądowej z tytułu wypadku przy pracy?
Słowa kluczowe: odszkodowania; ugody-ugoda sądowa; wyrok-wyrok Trybunału Konstytucyjnego; zwolnienie-zwolnienie przedmiotowe
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2007r. Nr 112, poz. 770) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pana K. przedstawione we wniosku z dnia 3 marca 2008r. (data wpływu do tut. Biura - 5 marca 2008r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych otrzymania na podstawie ugody sądowej odszkodowania z tytułu wypadku przy pracy – **jest prawidłowe**

UZASADNIENIE

W dniu 5 marca 2008r. wpłynął do tut. Biura ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych otrzymania na podstawie ugody sądowej odszkodowania z tytułu wypadku przy pracy.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

W 1990r. wnioskodawca uległ wypadkowi, za który odpowiedzialnością sąd obciążył Elektrownię. Elektrownia została zobowiązana do wypłacania wnioskodawcy odszkodowania za poniesione ewentualne krzywdy wynikłe w przyszłości, związane z wypadkiem z 1990r. oraz za poniesione ewentualne koszty leczenia. Z biegiem lat stan zdrowia wnioskodawcy pogarszał się. Przechodził on kolejne operacje i za każdą z operacji Elektrownia wypłacała wnioskodawcy odszkodowanie. W lipcu 2007r. przeszedł on kolejną operację i wystąpił z prośbą do Elektrowni o wypłatę należnego odszkodowania za zaistniałe komplikacje, pogorszenie stanu zdrowia, poniesioną krzywdę, ból i koszty leczenia. Wnioskodawca w porozumieniu z Elektrownią obustronnie doszli do kompromisu. Elektrownia wypłaci wnioskodawcy kwotę 80.000 zł. Jednocześnie wnioskodawca zobowiąże się do anulowania postanowienia sądowego, w którym Elektrownia zobowiązana była do ponoszenia odpowiedzialności za przyszłe wynikłe komplikacje związane z wypadkiem z 1990r.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy od tego rodzaju odszkodowania wnioskodawca jest zobowiązany zapłacić jakikolwiek podatek, zakładając ze ugoda pomiędzy wnioskodawcą a Elektrownią będzie ugodą sądową?

Wnioskodawca uważa, ze ewentualna potrzeba uiszczenia podatku jest niezgodna z prawem, ponieważ sąd nakłaniając do zawierania ugod sądowych zamiast zakładania spraw sądowych, nie może jednocześnie obciążać podatkiem takich ugod. Jednocześnie wnioskodawca uważa, że wypłacone odszkodowanie jest rekompensatą za poniesione nieodwracalne w skutkach pogorszenie zdrowia i Państwo nie powinno obciążać tego odszkodowania jakimkolwiek podatkiem ponieważ byłoby to jednoznaczne z zabraniem poszkodowanemu części ekwiwalentu za pogorszenie jego stanu zdrowia jakim są pieniądze z odszkodowania.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2000r. Nr 14 poz. 176 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Stosownie do regulacji art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych wolne od podatku dochodowego są otrzymane odszkodowania, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw, z wyjątkiem:

1.  określonych w prawie pracy odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia umowy o pracę,
2.  odpraw pieniężnych wypłacanych na podstawie przepisów o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn nie dotyczących pracowników,
3.  odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia funkcjonariuszom pozostającym w stosunku służbowym,
4.  odszkodowań przyznanych na podstawie przepisów o zakazie konkurencji,
5.  odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą,
6.  odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzeniem działów specjalnych produkcji rolnej, z których dochody są opodatkowane według skali, o której mowa w art. 27 ust. 1, lub na zasadach, o których mowa w art. 30c,
7.  odszkodowań wynikających z zawartych umów lub ugod.

Ustawodawca wyłączył z opodatkowania te odszkodowania, których wysokość lub zasady wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw, z wyjątkiem wymienionych w lit. a)-g) tego przepisu, tj. między innymi odszkodowań wypłacanych na podstawie zawartych ugod i umów.

Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 29 listopada 2006r. sygnatura akt SK51/06 (opublikowanym w Dz. U. Nr 226 poz. 1657) uznał, iż art. 21 ust. 1 pkt 3 lit. g) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w zakresie, w jakim wyłącza zwolnienie podatkowe w stosunku do odszkodowań uzyskanych na podstawie ugody sądowej, jest niezgodny z art. 2 i art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Z kolei na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3b cytowanej ustawy, wolne od podatku dochodowego są inne odszkodowania otrzymane na podstawie wyroku lub ugody sądowej do wysokości określonej w tym wyroku lub ugodzie, z wyjątkiem odszkodowań:

1.  otrzymanych w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą,
2.  dotyczących korzyści, które podatnik mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono

Jeżeli wysokość lub zasady ustalania odszkodowania nie wynikają wprost z odrębnych ustaw lub aktów wykonawczych wydanych na podstawie tych odrębnych ustaw, a podstawą ich otrzymania jest wyrok lub ugoda sądowa, wówczas odszkodowanie takie korzysta ze zwolnienia od podatku dochodowego od osób fizycznych, z wyjątkiem odszkodowań wymienionych w art. 21 ust. 1 pkt 3b lit. a i b ustawy.

Wnioskodawca wskazuje, iż porozumienie z Elektrownią będzie miało formę ugody sądowej. Elektrownia zobowiąże się do wypłacenia wnioskodawcy kwoty 80.000 zł. Jednocześnie wnioskodawca zobowiąże się do anulowania postanowienia sądowego, w którym Elektrownia zobowiązana była do ponoszenia odpowiedzialności za przyszłe wynikłe komplikacje związane z wypadkiem z 1990r.

W związku z tym należy uznać, iż przedmiotowe odszkodowanie nie będzie odszkodowaniem wynikającym z przepisów odrębnych ustaw, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a więc zastosowanie do niego ma przepis art. 21 ust. 1 pkt 3b tej ustawy.

Zakres zwolnienia wynikający bezpośrednio z cyt. art. 21 ust 1 pkt 3b ustawy obejmuje wyłącznie odszkodowania za tzw. szkodę rzeczywistą czyli za poniesioną stratę. Jeżeli zatem odszkodowanie wypłacone będzie na podstawie ugody sądowej i obejmować będzie rzeczywistą szkodę, to będzie zwolnione z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3b.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji. Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.