Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPP1/443-687/11/BM
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2011-08-08
Teza: w zakresie ustalenia: - czy Spółdzielnia na rzecz właściciela lokalu mieszkalnego powinna wystawiać faktury VAT za opłaty dot. lokalu mieszkalnego (media), - czy w przypadku konieczności wystawiania faktur VAT właścicielowi mieszkania, faktura ta nie będzie rodzić skutków podatkowych, gdyż jako przychód z gospodarki zasobami mieszkaniowymi będzie ujmowana w poz. 20 deklaracji VAT-7 w wartości brutto.
Słowa kluczowe: czynności-czynności opodatkowane podatkiem od towarów i usług; dokumentowanie; lokal-lokal mieszkalny; media; obrót
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działając w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy, przedstawione we wniosku z dnia 18 kwietnia 2011r. (data wpływu 26 kwietnia 2011r.), uzupełnionym pismem z dnia 26 lipca 2011r. (data wpływu 1 sierpnia 2011r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie ustalenia:

*   czy Spółdzielnia na rzecz właściciela lokalu mieszkalnego powinna wystawiać faktury VAT za opłaty dot. lokalu mieszkalnego (media) - **jest nieprawidłowe**,
*   czy w przypadku konieczności wystawiania faktur VAT właścicielowi mieszkania, faktura ta nie będzie rodzić skutków podatkowych, gdyż jako przychód z gospodarki zasobami mieszkaniowymi będzie ujmowana w poz. 20 deklaracji VAT-7 w wartości brutto - **jest prawidłowe**.

UZASADNIENIE

W dniu 26 kwietnia 2011r. wpłynął do tut. organu ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie ustalenia czy Spółdzielnia na rzecz właściciela lokalu mieszkalnego powinna wystawiać faktury VAT za opłaty dot. lokalu mieszkalnego (media) oraz czy w przypadku konieczności wystawiania faktur VAT właścicielowi mieszkania, faktura ta nie będzie rodzić skutków podatkowych, gdyż jako przychód z gospodarki zasobami mieszkaniowymi będzie ujmowana w poz. 20 deklaracji VAT-7 w wartości brutto.

Ww. wniosek został uzupełniony pismem z dnia 26 lipca 2011r. (data wpływu 1 sierpnia 2011r.), będącym odpowiedzią na wezwanie tut. organu z dnia 18 lipca 2011r. znak: IBPP1/443-687/11/BM.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Właściciel lokalu mieszkalnego znajdującego się w zasobach Wnioskodawcy (Spółdzielni Mieszkaniowej), który nie jest członkiem spółdzielni, zwrócił się pisemnie do spółdzielni o wystawianie co miesiąc faktur VAT na opłaty za mieszkanie - powołując się na art. 106 ust. 3. W spółdzielni mieszkaniowej opłaty za mieszkanie dokonuje się na podstawie pisemnego powiadomienia o wysokości naliczeń zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o spółdzielniach mieszkaniowych. Opłaty eksploatacyjne budynków mieszkalnych zwolnione są z podatku VAT, dlatego spółdzielnia ewidencjonuje przychody jak i koszty w wartość brutto, prezentując przychód zwolniony w deklaracjach podatkowych VAT-7. Koszty eksploatacji utrzymania lokali mieszkalnych obejmujące: koszty obsługi eksploatacji, funduszu remontowego, centralnego ogrzewania, zużycia wody zimnej i ciepłej oraz odprowadzenia ścieków, wywozu nieczystości, opłaty abonamentowe wodomierza, a także opłat za utrzymanie domofonów, Wnioskodawca nie ujmuje w deklaracji VAT-7. Powiadomienia o wysokości należnych opłat eksploatacyjnych każdy użytkownik mieszkania otrzymuje na piśmie indywidualnie za potwierdzeniem odbioru.

Spółdzielnia Mieszkaniowa jest czynnym podatnikiem VAT, właściciel lokalu mieszkalnego, o którym mowa we wniosku jest osobą fizyczną, która mieszka w budynku mieszkalnym należącym do zasobów spółdzielni oraz przez spółdzielnię zarządzanym. Ze względu na krótki czas złożenia uzupełnień spółdzielnia zwróciła się telefonicznie do właściciela mieszkania, o którym mowa we wniosku, aby oświadczył, czy jest czynnym podatnikiem VAT. Niestety Wnioskodawca nie otrzymał takiej informacji, Pan poinformował Wnioskodawcę, że żadne oświadczenia go nie interesują.

Wnioskodawca ma obowiązek zarządzania nieruchomościami stanowiącymi jej mienie lub nabyte na podstawie ustawy mienie jej członków - ponosi wymienione we wniosku opłaty za mieszkanie, a to:

*   wszystkie koszty związane z eksploatacją i utrzymaniem budynku mieszkalnego,
*   koszty remontów,
*   opłaty za media tj. centralne ogrzewanie, zużycie wody oraz odprowadzenie ścieków,
*   koszt wywozu nieczystości,
*   opłaty abonamentowe.

Spółdzielnia działając w swoim imieniu na rzecz osoby trzeciej (tj. użytkowników mieszkań niezależnie od ich statutu) posiada podpisane umowy stałe na media oraz bieżące, podpisywane w miarę wykonywanych prac np: remontowych, napraw, pielęgnacji drzew i zieleni, kominiarskich, przeglądów itp.

Za wszystkie usługi, wykonywane prace oraz zobowiązania wobec budżetu z tyt. podatków i opłat Spółdzielnia reguluje zobowiązania ze środków zgromadzonych na rachunku obrotowym. Środki na koncie obrotowym stanowią dokonane wpłaty przez użytkowników mieszkań należnych opłat na utrzymanie mieszkania.

Należy zatem uznać, że spółdzielnia mieszkaniowa zajmująca się zarządzaniem nieruchomościami jest podmiotem ustawowo zobowiązanym do występowania jako nabywca usług dla lokali w jej zasobach.

Faktury VAT wystawiane przez usługodawców za wszystkie czynności związane z zarządzaniem nieruchomościami, media oraz remonty są wystawiane na Spółdzielnię Mieszkaniową.

Wszystkie faktury kosztowe obciążające zasoby mieszkaniowe wynikają z umów stałych lub podpisywanych na bieżąco -w przypadku remontów, napraw lub zleceń - w przypadku awarii.

Faktury wystawione na spółdzielnię przed ich zaksięgowaniem są poddawane kontroli wewnętrznej pod względem merytorycznym, formalno-rachunkowym, następnie zatwierdzane przez Głównego Księgowego i Prezesa Zarządu jako prawidłowe do ich ujęcia w księgach rachunkowych i zapłaty.

Wnioskodawca nabywa usługi w swoim imieniu ale na rzecz osób trzecich tj. użytkowników lokali mieszkalnych. Należy zatem uznać, że spółdzielnia działa jako podmiot pośredniczący pomiędzy właściwym usługodawcą a rzeczywistym nabywcą tej usługi, którym jest użytkownik mieszkania.

Pomiędzy Wnioskodawcą a użytkownikiem mieszkania posiadającego spółdzielcze prawo do lokalu bądź prawo odrębnej własności nie ma żadnych podpisanych umów.

Spółdzielnia działa na podstawie:

*   ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz. U. z 2003r. Nr 119, poz. 1116 ze zm.)
*   ustawy z dnia 16 września 1982r. Prawo spółdzielcze (Dz. U. z 2003r. Nr 188,poz. 1848 ze zm.)

Zgodnie z art. 4 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych członkowie spółdzielni i osoby niebędące członkami spółdzielni, którym przysługuje prawo do lokali, są zobowiązane uczestniczyć w pokrywaniu kosztów związanych z eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości w częściach przypadających na ich lokale, eksploatację i utrzymanie nieruchomości stanowiących mienie spółdzielni przez uiszczanie opłat (ust 1,2,4 i 5).

Przychody spółdzielni - każdego budynku stanowią opłaty dokonywane przez użytkowników mieszkań z tyt. eksploatacji i utrzymania nieruchomości. Poniesione koszty związane z administracją budynków mieszkalnych wynikają z faktur wystawionych na podstawie zawartych umów i zleceń. Wszystkie koszty są ewidencjonowane na odpowiednich kontach wg ich rodzaju i miejsca powstania. Przychody i koszty ewidencjonowane są analitycznie dla każdego budynku oddzielnie. Rozliczenie przychodów i kosztów dokonuje się oddzielnie dla każdego budynku mieszkalnego. W ramach rozliczenia budynku dokonuje się natomiast indywidualnego rozliczenia na użytkowników mieszkań przychodów i kosztów z tytułu:

*   centralnego ogrzewania - raz w roku
*   wody zimnej i ciepłej - dwa razy w roku.

Wpłacone przez użytkowników mieszkań zaliczki na powyższe tytuły są rozliczone i przesłane do każdego użytkownika mieszkania z podaniem wysokości poniesionych kosztów oraz wysokości naliczonych zaliczek. Funkcję kontrolną nad prawidłowością funkcjonowania i zarządzania spółdzielnią pełni w ramach swych statutowych uprawnień Rada Nadzorcza. Rada Nadzorcza uchwala także wysokość obowiązujących stawek eksploatacyjnych obowiązujących w spółdzielni. Zarząd oraz służby finansowo - księgowe przedstawiają Radzie Nadzorczej szczegółowe kwartalne rozliczenia przychodów i kosztów.

Wnioskodawca wyjaśnił, że sformułowanie "opłaty eksploatacyjne budynków mieszkalnych zwolnione są od podatku VAT” Wnioskodawca odnosi do art. 43 pkt 11 ustawy o podatku od towarów i usług z dnia 11 marca 2004r. ze zm.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

1.  Czy spółdzielnia powinna wystawiać faktury VAT na opłatę lokalu mieszkalnego?
2.  Czy w przypadku wystawienia właścicielowi mieszkania faktury naliczać podatek za media i wtedy faktura obejmowałaby: opłatę eksploatacyjną i fundusz remontowy jako sprzedaż zwolnioną, zużycie wody i odprowadzenie ścieków, wywóz nieczystości i utrzymanie domofonów jako sprzedaż opodatkowana stawką 8%, centralne ogrzewanie i opłatę wodomierza jako sprzedaż opodatkowaną stawką 23%. Wystawioną fakturę ujmować w rejestrze VAT i należny podatek rozliczać odprowadzając do Urzędu Skarbowego?
3.  Czy ze względu na to, że Wnioskodawca nie jest usługodawcą i nie posiada koncesji na dostarczanie mediów (Pan tak Wnioskodawcę traktuje) Wnioskodawca powinien od wszystkich elementów opłat za mieszkanie naliczyć podatek VAT w wysokości stawki podstawowej 23%, który w całości Wnioskodawca będzie odprowadzać do Urzędu?

Zdaniem Wnioskodawcy, przyjętą formę pisemną jest powiadomienie na którym rozpisany jest każdy składnik opłaty. Spółdzielnia jako podmiot zarządzający a nie usługodawca ma informować właścicieli mieszkań o opłatach.

Spółdzielnia nie powinna wystawiać faktur VAT ani rachunków uproszczonych użytkownikom mieszkań na opłaty ponoszone na lokalach mieszkalnych. Użytkownik mieszkania otrzymuje w formie pisemnej - każdorazowo w przypadku zmiany - powiadomienie o wysokości opłat za mieszkanie z analitycznym podziałem na składniki wchodzące w skład opłaty.

Spółdzielnia jako podmiot zarządzający, a nie usługodawca ma informować użytkowników lokali mieszkalnych o opłatach. Na powiadomieniu podane są uchwały Rady Nadzorczej, na podstawie których została naliczona wysokość opłaty. Powiadomienie podpisywane jest przez Zarząd spółdzielni i stanowi podstawę do comiesięcznego naliczania opłat za mieszkanie. Oprócz powiadomienia użytkownicy mieszkań otrzymują książeczki opłat z indywidualnym kodem, na których dokonują opłat.

W przypadku konieczności wystawiania faktur VAT nie powinna ona rodzić skutków podatkowych, gdyż jako przychód z gospodarki zasobami mieszkaniowymi będzie ujmowana w poz. 20 deklaracji VAT-7 w wartości brutto.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego w zakresie ustalenia:

***   czy Spółdzielnia na rzecz właściciela lokalu mieszkalnego powinna wystawiać faktury VAT za opłaty dot. lokalu mieszkalnego (media), uznaje się za nieprawidłowe,***   **czy w przypadku konieczności wystawiania faktur VAT właścicielowi mieszkania, faktura ta nie będzie rodzić skutków podatkowych, gdyż jako przychód z gospodarki zasobami mieszkaniowymi będzie ujmowana w poz. 20 deklaracji VAT-7 w wartości brutto, uznaje się za prawidłowe.**

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 635 ze zm.) zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu ww. podatkiem podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Przez towary rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii (art. 2 pkt 6 ustawy o VAT w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2011r.).

Zgodnie z art. 2 pkt 6 ustawy o VAT w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2010r. przez towary rozumie się rzeczy ruchome, jak również wszelkie postacie energii, budynki i budowle lub ich części, będące przedmiotem czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, które są wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, a także grunty.

W myśl art. 7 ust. 1 tej ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.

Natomiast, świadczeniem usług, stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy, jest każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 ustawy.

Należy zaznaczyć, że w myśl obowiązującego od dnia 1 stycznia 2011r. przepisu art. 5a ustawy, towary lub usługi będące przedmiotem czynności, o których mowa w art. 5, wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, są identyfikowane za pomocą tych klasyfikacji, jeżeli dla tych towarów lub usług przepisy ustawy lub przepisy wykonawcze wydane na jej podstawie powołują symbole statystyczne.

Stosownie do art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Z kolei, stosownie do art. 106 ust. 1 ustawy o VAT (w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 kwietnia 2011r.) podatnicy, o których mowa w art. 15, są obowiązani wystawić fakturę stwierdzającą w szczególności dokonanie sprzedaży, datę dokonania sprzedaży, cenę jednostkową bez podatku, podstawę opodatkowania, stawkę i kwotę podatku, kwotę należności oraz dane dotyczące podatnika i nabywcy z zastrzeżeniem ust. 1a, 2, 4 i 5 oraz art. 119 ust. 10 i art. 120 ust. 16.

Zgodnie z art. 106 ust. 3 ww. ustawy przepisy ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio do części należności otrzymywanych przed wydaniem towaru lub wykonaniem usługi.

Ponadto, podatnicy, o których mowa w ust. 1-3, nie mają obowiązku wystawiania faktur, o których mowa w ust. 1 i 2, osobom fizycznym nieprowadzącym działalności gospodarczej. Jednakże na żądanie tych osób podatnicy są obowiązani do wystawienia faktury (art. 106 ust. 4 ustawy).

Szczegółowe zasady wystawiania faktur reguluje obowiązujące od dnia 1 kwietnia 2011r. rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 28 marca 2011r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 68, poz. 360 ze zm.)

Stosownie do § 4 ust. 1 ww. rozporządzenia, zarejestrowani podatnicy jako podatnicy VAT czynni, posiadający numer identyfikacji podatkowej, wystawiają faktury oznaczone wyrazami „FAKTURA VAT”.

Zgodnie z § 5 ust. 1 ww. rozporządzenia, faktura stwierdzająca dokonanie sprzedaży powinna zawierać co najmniej:

1.  imiona i nazwiska lub nazwy bądź nazwy skrócone sprzedawcy i nabywcy oraz ich adresy;
2.  numery identyfikacji podatkowej sprzedawcy i nabywcy, z zastrzeżeniem ust. 10 i 11;
3.  numer kolejny faktury oznaczonej jako "FAKTURA VAT";
4.  dzień, miesiąc i rok wystawienia faktury, a w przypadku, gdy data ta różni się od daty sprzedaży, również datę sprzedaży; w przypadku sprzedaży o charakterze ciągłym podatnik może podać na fakturze miesiąc i rok dokonania sprzedaży, pod warunkiem podania daty wystawienia faktury;
5.  nazwę (rodzaj) towaru lub usługi;
6.  miarę i ilość sprzedanych towarów lub zakres wykonanych usług;
7.  cenę jednostkową towaru lub usługi bez kwoty podatku (cenę jednostkową netto);
8.  wartość towarów lub wykonanych usług, których dotyczy sprzedaż, bez kwoty podatku (wartość sprzedaży netto);
9.  stawki podatku;
10.  sumę wartości sprzedaży netto towarów lub wykonanych usług z podziałem na poszczególne stawki podatku i zwolnionych od podatku oraz niepodlegających opodatkowaniu;
11.  kwotę podatku od sumy wartości sprzedaży netto towarów (usług), z podziałem na kwoty dotyczące poszczególnych stawek podatku;
12.  kwotę należności ogółem wraz z należnym podatkiem.

Przepis § 9 ust. 1 ww. rozporządzenia stanowi, iż fakturę wystawia się nie później niż siódmego dnia od dnia wydania towaru lub wykonania usługi, z zastrzeżeniem § 10-12.

Zgodnie z § 10 ust. 1 ww. rozporządzenia jeżeli przed wydaniem towaru lub wykonaniem usługi otrzymano część lub całość należności, w szczególności: przedpłatę, zaliczkę, zadatek, ratę, fakturę wystawia się nie później niż siódmego dnia od dnia, w którym otrzymano część lub całość należności od nabywcy, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3.

Natomiast zgodnie z § 10 ust. 3 rozporządzenia fakturę wystawia się również nie później niż siódmego dnia od dnia, w którym otrzymano przed wydaniem towaru lub wykonaniem usługi każdą kolejną część należności (zaliczkę, przedpłatę, zadatek lub ratę).

Jest to powtórzenie uregulowań zawartych w § 4 ust. 1, § 5 ust. 1 oraz § 9 ust. 1 oraz § 10 ust. 1 i ust. 3 obowiązującego do dnia 31 marca 2011r. rozporządzenia z dnia 28 listopada 2008r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 212, poz. 1337 ze. zm.).

Z treści wniosku wynika, że Właściciel lokalu mieszkalnego znajdującego się w zasobach Wnioskodawcy (Spółdzielni Mieszkaniowej), który nie jest członkiem spółdzielni, zwrócił się pisemnie do spółdzielni o wystawianie co miesiąc faktur VAT na opłaty za mieszkanie - powołując się na art. 106 ust. 3. W spółdzielni mieszkaniowej opłaty za mieszkanie dokonuje się na podstawie pisemnego powiadomienia o wysokości naliczeń zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o spółdzielniach mieszkaniowych. Opłaty eksploatacyjne budynków mieszkalnych zwolnione są z podatku VAT, dlatego spółdzielnia ewidencjonuje przychody jak i koszty w wartość brutto, prezentując przychód zwolniony w deklaracjach podatkowych VAT-7. Wnioskodawca podał, że pobierane przez niego opłaty są zwolnione od podatku w związku z art. 43 pkt 11 ustawy o VAT (tut. organ przyjął, że chodzi o art. 43 ust. 1 pkt 11 ustawy o VAT).

Koszty eksploatacji utrzymania lokali mieszkalnych obejmujące: koszty obsługi eksploatacji, funduszu remontowego centralnego ogrzewania, zużycia wody zimnej i ciepłej oraz odprowadzenia ścieków, wywozu nieczystości, opłaty abonamentowe wodomierza, a także opłat za utrzymanie domofonów, Wnioskodawca nie ujmuje w deklaracji VAT-7. Powiadomienia o wysokości należnych opłat eksploatacyjnych każdy użytkownik mieszkania otrzymuje na piśmie indywidualnie za potwierdzeniem odbioru.

Spółdzielnia Mieszkaniowa jest czynnym podatnikiem VAT, właściciel lokalu mieszkalnego, o którym mowa we wniosku jest osobą fizyczną, która mieszka w budynku mieszkalnym należącym do zasobów spółdzielni oraz przez spółdzielnię zarządzanym. Wnioskodawca nie otrzymał do właściciela mieszkania informacji czy jest czynnym podatnikiem VAT.

Wnioskodawca ma obowiązek zarządzania nieruchomościami stanowiącymi jej mienie lub nabyte na podstawie ustawy mienie jej członków - ponosi wymienione we wniosku opłaty za mieszkanie, a to:

*   wszystkie koszty związane z eksploatacją i utrzymaniem budynku mieszkalnego,
*   koszty remontów,
*   opłaty za media tj. centralne ogrzewanie, zużycie wody oraz odprowadzenie ścieków,
*   koszt wywozu nieczystości,
*   opłaty abonamentowe.

Spółdzielnia działając w swoim imieniu na rzecz osoby trzeciej (tj. użytkowników mieszkań niezależnie od ich statutu) posiada podpisane umowy stałe na media oraz bieżące, podpisywane w miarę wykonywanych prac np: remontowych, napraw, pielęgnacji drzew i zieleni, kominiarskich, przeglądów itp.

Za wszystkie usługi, wykonywane prace oraz zobowiązania wobec budżetu z tyt. podatków i opłat Spółdzielnia reguluje zobowiązania ze środków zgromadzonych na rachunku obrotowym. Środki na koncie obrotowym stanowią dokonane wpłaty przez użytkowników mieszkań należnych opłat na utrzymanie mieszkania.

Faktury VAT wystawiane przez usługodawców za wszystkie czynności związane z zarządzaniem nieruchomościami, media oraz remonty są wystawiane na Spółdzielnię Mieszkaniową.

Pomiędzy Wnioskodawcą a użytkownikiem mieszkania posiadającego spółdzielcze prawo do lokalu bądź prawo odrębnej własności nie ma żadnych podpisanych umów.

Przychody spółdzielni - każdego budynku stanowią opłaty dokonywane przez użytkowników mieszkań z tyt. eksploatacji i utrzymania nieruchomości. Poniesione koszty związane z administracją budynków mieszkalnych wynikają z faktur wystawionych na podstawie zawartych umów i zleceń. Rozliczenie przychodów i kosztów dokonuje się oddzielnie dla każdego budynku mieszkalnego. W ramach rozliczenia budynku dokonuje się natomiast indywidualnego rozliczenia na użytkowników mieszkań przychodów i kosztów z tytułu:

*   centralnego ogrzewania - raz w roku
*   wody zimnej i ciepłej - dwa razy w roku.

Wpłacone przez użytkowników mieszkań zaliczki na powyższe tytuły są rozliczone i przesłane do każdego użytkownika mieszkania z podaniem wysokości poniesionych kosztów oraz wysokości naliczonych zaliczek.

Z powołanych regulacji ustawy o podatku od towarów i usług wynika, iż co do zasady, podatnicy podatku od towarów i usług dla udokumentowania wykonywanych czynności opodatkowanych wystawiają faktury VAT (art. 106 ust. 1 ustawy o VAT).

Jednakże z zapisów art. 106 ust. 4 ustawy wynika, że obowiązku takiego nie ma, w przypadku sprzedaży na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej. Fakturę w takim przypadku wystawia się na żądanie tych osób.

W myśl art. 87 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) jeżeli odrębne przepisy nie stanowią inaczej, podatnicy prowadzący działalność gospodarczą obowiązani są na żądanie kupującego lub usługobiorcy wystawić rachunek potwierdzający dokonanie sprzedaży lub wykonanie usługi.

Podatnik nie ma obowiązku wystawienia rachunku, jeżeli żądanie zostało zgłoszone po upływie 3 miesięcy od dnia wydania towaru lub wykonania usługi (art. 87 § 4 ustawy Ordynacja podatkowa).

Mając na uwadze przedstawiony w złożonym wniosku opis stanu faktycznego należy stwierdzić, iż skoro właściciel lokalu mieszkalnego nie określił, czy jest nabywcą jako prywatna osoba fizyczna nieprowadząca działalności gospodarczej czy też jako firma, to znaczy, że Spółdzielnia nie posiada wiedzy o tym, iż dokonuje sprzedaży ww. opłat eksploatacyjnych dla osoby posiadającej status podatnika podatku od towarów i usług.

Wskazać należy, iż podatnicy (sprzedawcy) nie mają obowiązku weryfikowania statusu swoich klientów, to oni bowiem powinni określić, czy dokonują zakupu jako osoba prywatna, czy też jako firma.

Należy jednak zauważyć, iż żadna norma prawna nie zwalnia podatnika podatku od towarów i usług z obowiązku udokumentowania transakcji na rzecz podmiotu gospodarczego fakturą VAT. Natomiast z art. 106 ust. 1 i 3 ustawy o podatku od towarów i usług wynika, iż podatnik podatku VAT ma obowiązek udokumentowania transakcji (w tym także wpłaconych zaliczek) za pomocą faktury VAT.

Zatem uwagi na fakt, że ww. opłaty eksploatacyjne dot. lokalu mieszkalnego mogą być ponoszone przez Wnioskodawcę zarówno na rzecz prywatnej osoby fizycznej (tj. na rzecz osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej która jako nabywca żąda wystawienia faktury (zachodzi więc przesłanka wynikająca z cyt. wyżej art. 106 ust. 4 ustawy o VAT) jak również na rzecz osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą (tj. podmiotu gospodarczego), Wnioskodawca ma obowiązek wystawienia faktur VAT dokumentujących wskazane we wniosku ww. opłaty dot. lokalu mieszkalnego.

Zatem stanowisko Wnioskodawcy, że Spółdzielnia nie powinna na rzecz właściciela lokalu mieszkalnego wystawiać faktur VAT za opłaty dot. lokalu mieszkalnego (media) należało uznać za nieprawidłowe.

Wysokość opodatkowania regulują przepisy Działu VIII ww. ustawy (art. 41-85). Stosownie do art. 41 ust. 1 ustawy o VAT, stawka podatku wynosi 22% z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1.

Zgodnie z art. 146a pkt 1 ustawy o VAT, dodanym do tej ustawy od dnia 1 stycznia 2011r., w okresie od dnia 1 stycznia 2011r. do dnia 31 grudnia 2013r., z zastrzeżeniem art. 146f, stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 1 i 13, art. 109 ust. 2 i art. 110, wynosi 23%.

Jednakże zarówno w treści wskazanej ustawy, jak i przepisów wykonawczych do niej, ustawodawca przewidział opodatkowanie niektórych czynności stawkami obniżonymi lub zwolnienie od podatku.

I tak stosownie do art. 43 ust. 1 pkt 11 ustawy, zwalnia się od podatku czynności wykonywane na rzecz członków spółdzielni, którym przysługują spółdzielcze prawa do lokali mieszkalnych, członków spółdzielni będących właścicielami lokali mieszkalnych lub na rzecz właścicieli lokali mieszkalnych niebędących członkami spółdzielni, za które są pobierane opłaty, zgodnie z art. 4 ust. 1, 2, 4 i 5 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o spółdzielniach mieszkaniowych (t.j. Dz. U. z 2003r. Nr 119, poz. 1116).

Natomiast w myśl § 13 ust. 1 pkt 16 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 4 kwietnia 2011r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 73, poz. 392), zwalnia się od podatku czynności wykonywane na rzecz osób niebędących członkami spółdzielni, którym przysługują spółdzielcze własnościowe prawa do lokali mieszkalnych, za które są pobierane opłaty zgodnie z art. 4 ust. 1, 2, 4 i 5 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1116, z późn. zm.).

W myśl wyżej powołanego przepisu art. 4 ust. 1 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, członkowie spółdzielni, którym przysługują spółdzielcze prawa do lokali, są obowiązani uczestniczyć w pokrywaniu kosztów związanych z eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości w częściach przypadających na ich lokale, eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości stanowiących mienie spółdzielni przez uiszczanie opłat zgodnie z postanowieniami statutu.

Członkowie spółdzielni będący właścicielami lokali są obowiązani uczestniczyć w pokrywaniu kosztów związanych z eksploatacją i utrzymaniem ich lokali, eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości wspólnych, eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości stanowiących mienie spółdzielni przez uiszczanie opłat zgodnie z postanowieniami statutu (art. 4 ust. 2 ww. ustawy).

Ponadto, właściciele lokali niebędący członkami spółdzielni są obowiązani uczestniczyć w pokrywaniu kosztów związanych z eksploatacją i utrzymaniem ich lokali, eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości wspólnych. Są oni również obowiązani uczestniczyć w wydatkach związanych z eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości stanowiących mienie spółdzielni, które są przeznaczone do wspólnego korzystania przez osoby zamieszkujące w określonych budynkach lub osiedlu. Obowiązki te wykonują przez uiszczanie opłat na takich samych zasadach, jak członkowie spółdzielni, z zastrzeżeniem art. 5 (art. 4 ust. 4 ww. ustawy).

Ponadto zgodnie z art. 4 ust. 5 ww. ustawy członkowie spółdzielni uczestniczą w kosztach związanych z działalnością społeczną, oświatową i kulturalną prowadzoną przez spółdzielnię, jeżeli uchwała walnego zgromadzenia tak stanowi. Właściciele lokali niebędący członkami oraz osoby niebędące członkami spółdzielni, którym przysługują spółdzielcze własnościowe prawa do lokali, mogą odpłatnie korzystać z takiej działalności na podstawie umów zawieranych ze spółdzielnią.

Należy również wskazać, że przytoczony wyżej przepis art. 43 ust. 1 pkt 11 ustawy o VAT wskazuje grupę osób, w przypadku których świadczenie przez spółdzielnie mieszkaniowe czynności, za które pobierane są opłaty na podstawie art. 4 ust. 1, 2 i 4 cyt. ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, jest zwolnione przedmiotowo od podatku VAT. Zwolnienie to odnosi się wyłącznie do czynności wykonywanych przez spółdzielnię w związku z eksploatacją i utrzymaniem lokali mieszkalnych.

Jednocześnie należy zwrócić uwagę, że lokalem, zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, jest samodzielny lokal mieszkalny, a także lokal o innym przeznaczeniu, o którym mowa w przepisach ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2000r. Nr 80, poz. 903 ze zm.), czyli wydzielona trwałymi ścianami w obrębie budynku izba lub zespół izb przeznaczonych na stały pobyt ludzi, które wraz z pomieszczeniami pomocniczymi służą zaspokajaniu ich potrzeb mieszkaniowych. Zarówno garaże/miejsca postojowe zwane "pomieszczeniami przynależnymi", mimo iż stanowią część składową lokalu mieszkalnego w rozumieniu ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r., jak również lokale użytkowe, nie są przeznaczone na stały pobyt ludzi i nie służą zaspokajaniu ich potrzeb mieszkaniowych.

Przedstawiona powyżej analiza przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz ww. rozporządzenia Ministra Finansów, a także art. 2 ust. 1 i art. 4 ust. 1, 2, 4 i 5 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, prowadzi do wniosku że zwolnieniu od podatku od towarów i usług podlegają czynności wykonywane na rzecz członków spółdzielni mieszkaniowych oraz osób niebędących członkami, jeżeli pobierane przez te spółdzielnie opłaty dotyczą samodzielnych lokali mieszkalnych.

W związku z powyższym przedmiotowe zwolnienie, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 11 ustawy o VAT dotyczy wyłącznie czynności wykonywanych przez spółdzielnie mieszkaniowe w związku z eksploatacją i utrzymaniem lokali mieszkalnych (t.j. opłat eksploatacyjnych). Tak więc opłaty eksploatacyjne dot. lokalu mieszkalnego korzystają ze zwolnienia od podatku VAT.

Zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy o VAT, w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 kwietnia 2011r. podstawą opodatkowania jest obrót, z zastrzeżeniem ust. 2-21, art. 30-32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5. Obrotem jest kwota należna z tytułu sprzedaży, pomniejszona o kwotę należnego podatku. Kwota należna obejmuje całość świadczenia należnego od nabywcy lub osoby trzeciej. Obrót zwiększa się o otrzymane dotacje, subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze mające bezpośredni wpływ na cenę (kwotę należną) towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika, pomniejszone o kwotę należnego podatku.

Zgodnie z art. 29 ust. 2 ustawy o VAT w przypadku gdy pobrano zaliczki, zadatki, przedpłaty lub raty, obrotem jest również kwota otrzymanych zaliczek, zadatków, przedpłat lub rat, pomniejszona o przypadającą od nich kwotę podatku. Dotyczy to również otrzymanych zaliczek na dotacje, subwencje i na inne dopłaty o podobnym charakterze.

Z ww. przepisu wynika, że podstawą opodatkowania przy pobieraniu opłat eksploatacyjnych za lokale mieszkalne jest cała kwota należna z tytułu świadczonej usługi obejmująca koszty dot. lokalu mieszkalnego (koszty obsługi eksploatacji, funduszu remontowego centralnego ogrzewania, zużycia wody zimnej i ciepłej oraz odprowadzenia ścieków, wywozu nieczystości, opłaty abonamentowe wodomierza).

Wobec powyższego koszty dot. lokalu mieszkalnego (koszty obsługi eksploatacji, funduszu remontowego centralnego ogrzewania, zużycia wody zimnej i ciepłej oraz odprowadzenia ścieków, wywozu nieczystości, opłaty abonamentowe wodomierza), jako część kosztu utrzymania lokalu mieszkalnego, pobierane przez Wnioskodawcę, o których mowa w art. 4 ust. 1, 2 i 4 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, korzystają ze zwolnienia od podatku VAT.

Zgodnie z art. 109 ust. 3 ustawy o VAT podatnicy, z wyjątkiem podatników wykonujących wyłącznie czynności zwolnione od podatku na podstawie art. 43 i 82 ust. 3 oraz zwolnionych od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 i 9, są obowiązani prowadzić ewidencję zawierającą: kwoty określone w art. 90, dane niezbędne do określenia przedmiotu i podstawy opodatkowania, wysokość podatku należnego, kwoty podatku naliczonego obniżające kwotę podatku należnego oraz kwotę podatku podlegającą wpłacie do urzędu skarbowego lub zwrotowi z tego urzędu oraz inne dane służące do prawidłowego sporządzenia deklaracji podatkowej, a w przypadkach określonych w art. 120 ust. 15, art. 125, 134, 138 - dane określone tymi przepisami niezbędne do prawidłowego sporządzenia deklaracji podatkowej.

Stosownie do art. 99 ust. 1 ustawy, podatnicy, o których mowa w art. 15, są obowiązani składać w urzędzie skarbowym deklaracje podatkowe za okresy miesięczne w terminie do 25. dnia miesiąca następującego po każdym kolejnym miesiącu, z zastrzeżeniem ust. 2-10 i art. 133.

Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia, wzory deklaracji podatkowych, o których mowa w ust. 1-3 i 8-11, wraz z objaśnieniami co do sposobu prawidłowego ich wypełnienia oraz terminu i miejsca ich składania, w celu umożliwienia rozliczenia podatku – art. 99 ust. 14 ustawy.

Na podstawie powyższej delegacji ustawowej, Minister Finansów wydał w dniu 28 listopada 2008 r. rozporządzenie w sprawie wzorów deklaracji podatkowych dla podatku od towarów i usług (Dz. u. Nr 211, poz. 1333 ze zm.), w którym określono wzór deklaracji podatkowej dla podatku od towarów i usług (VAT-7).

W poz. 20 deklaracji VAT-7 należy wykazać podstawę opodatkowania z tytułu dostawy towarów oraz świadczenia usług na terytorium kraju, zwolnionych od podatku.

Jak wynika z cyt. art. 29 ust. 1 ustawy, podstawą opodatkowania jest obrót (…). Obrotem jest kwota należna z tytułu sprzedaży, pomniejszona o kwotę należnego podatku. Kwota należna obejmuje całość świadczenia należnego od nabywcy (…).

Zgodnie z objaśnieniami do deklaracji dla podatku od towarów i usług (VAT-7, VAT-7K, VAT-7D), w części c deklaracji – Rozliczenie podatku należnego, wykazuje się wszystkie czynności podlegające opodatkowaniu, dla których obowiązek podatkowy powstał w okresie rozliczeniowym, za który składana jest deklaracja, po uwzględnieniu korekt wynikających z art. 29 ust. 4 ustawy oraz innych korekt wynikających z przepisów o podatku od towarów i usług, jeżeli mają wpływ na rozliczenie w okresie, za który składana jest deklaracja (…). W poz. 20 deklaracji wykazuje się dostawę towarów oraz świadczenie usług, na terytorium kraju, zwolnione od podatku na podstawie art. 43 lub art. 82 ustawy.

Jak powyżej wskazano, opłaty eksploatacyjne dot. lokalu mieszkalnego korzystają ze zwolnienia od podatku VAT.

Zatem, w poz. 20 deklaracji VAT-7 Wnioskodawca zobowiązany jest wykazać podstawę opodatkowania z tytułu ponoszonych opłat dot. lokalu mieszkalnego, czyli obrót, który jest kwotą należną obejmującą całość świadczenia należnego od nabywcy (w tym przypadku zwolniony od podatku VAT).

W związku z tym, iż Wnioskodawca winien w wartości kwoty należnej od nabywcy uwzględnić wartość opłat za media, którymi obciąża właściciela mieszkania, kwota ta stanowić będzie podstawę opodatkowania, którą Wnioskodawca zobowiązany jest wykazać w poz. 20 deklaracji VAT-7.

Zatem stanowisko Wnioskodawcy, że w przypadku konieczności wystawiania faktur VAT właścicielowi mieszkania faktura ta nie powinna rodzić skutków podatkowych, gdyż jako przychód z gospodarki zasobami mieszkaniowymi będzie ujmowana w poz. 20 deklaracji VAT 7 w wartości brutto, należało uznać za prawidłowe, o ile przez skutki podatkowe Wnioskodawca rozumie naliczenie i odprowadzenie konkretnej kwoty podatku wyliczonej wg stawki podatkowej.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Niniejsza interpretacja traci swoją ważność w przypadku zmiany któregokolwiek z elementów przedstawionego stanu faktycznego lub zmiany stanu prawnego.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Zgodnie z przepisem § 1 pkt 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 28 sierpnia 2008r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania ministra właściwego do spraw finansów publicznych, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz. U. Nr 163, poz. 1016) skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, 31-511 Kraków, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.