Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPB3/423-156/08/AM
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2008-05-21
Teza: Czy dobrowolne umorzenie akcji własnych bez wynagrodzenia powoduje w Spółce powstanie dochodu podlegającego opodatkowaniu?
Słowa kluczowe: akcja; akcja-umorzenie akcji; dochód; kapitał-kapitał zakładowy-obniżenie kapitału zakładowego; kapitał-kapitał zapasowy; przychód; wynagrodzenia
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2007 r. Nr 112, poz. 770) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki, przedstawione we wniosku z dnia 13 lutego 2008 r. (data wpływu do Biura 25 lutego 2008 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie skutków podatkowych dobrowolnego umorzenia akcji własnych bez wynagrodzenia - **jest prawidłowe**.

UZASADNIENIE

W dniu 25 lutego 2008 r. wpłynął do tut. Biura ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie skutków podatkowych dobrowolnego umorzenia akcji własnych bez wynagrodzenia.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Spółka zamierza przeprowadzić transakcję polegającą na umorzeniu akcji należących do jednego z akcjonariuszy Spółki - R Sp. z o.o. Planowane umorzenie zostanie przeprowadzone dobrowolnie zgodnie z art. 359 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych. W związku z planowaną transakcją Spółka nabędzie od R Sp. z o.o. pakiet posiadanych przez tego akcjonariusza akcji Spółki w celu ich umorzenia. Planowane umorzenie nastąpi bez wynagrodzenia. W wyniku umorzenia zostanie obniżony kapitał zakładowy Spółki. Środki z kapitału zakładowego zostaną przesunięte na kapitał zapasowy.

Struktura akcjonariuszy Spółki przedstawia się następująco:

*   B GmbH posiada 68,75% akcji Spółki,
*   R Sp. z o.o. posiada 27,84% akcji Spółki
*   F S.A. (spółka zależna od B GmbH) posiada 0,01% akcji Spółki oraz
*   pozostali akcjonariusze (wyłącznie akcje notowane na Warszawskiej Giełdzie Papierów Wartościowych) posiadają łącznie około 3% akcji Spółki.

Założycielami Spółki były C S.A., F S.A. oraz R Sp. z o.o., które objęły akcje Spółki w 1999 r. za wkład pieniężny. W grudniu 2000 r. akcje Spółki zostały dopuszczone do publicznego obrotu, a od stycznia 2001 r. są notowane na Warszawskiej Giełdzie Papierów Wartościowych. W dniu 3 grudnia 2007 r. B GmbH ogłosiła wezwanie na zakup akcji Spółki. W wyniku wezwania B GmbH nabyła wszystkie akcje posiadane przez C S.A. oraz część akcji notowanych na giełdzie, osiągając 68,75% akcji Spółki.

Zarówno F S.A., jak i R Sp. z o.o. są spółkami zależnymi od B GmbH, która jest właścicielem 100% akcji F S.A., która to z kolei jest właścicielem 99,9% akcji R Sp. z o.o. (pozostałe 0,1% udziałów R Sp. z o.o. posiada bezpośrednio B GmbH).

Wraz z podmiotami zależnymi B GmbH posiada 97% akcji Spółki, którym odpowiada 99% głosów na walnym zgromadzeniu Spółki.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy dobrowolne umorzenie akcji własnych bez wynagrodzenia powoduje w Spółce powstanie dochodu podlegającego opodatkowaniu?

Tryb i zasady dotyczące umorzenia akcji w spółce akcyjnej reguluje art. 359 Kodeksu spółek handlowych (dalej: „KSH"). Stanowi on, że umorzenie to może być dokonane albo za zgodą akcjonariusza w drodze nabycia akcji przez spółkę (umorzenie dobrowolne), albo bez takiej zgody akcjonariusza (umorzenie przymusowe). Umorzenie akcji wymaga uchwały walnego zgromadzenia akcjonariuszy takiej spółki. KSH dopuszcza możliwość umorzenia akcji bez wynagrodzenia.

Zdaniem Spółki, w świetle obowiązujących przepisów podatkowych, transakcja dobrowolnego umorzenia akcji bez wynagrodzenia nie będzie skutkowała powstaniem dochodu po stronie Spółki.

Spółka zauważa, że w ustawie o podatku dochodowym od osób prawnych, wśród zdarzeń powodujących powstanie przychodu sytuacja taka nie jest wprost wymieniona. W wyniku umorzenia akcji bez wynagrodzenia i przeniesienia przez Spółkę kwoty z tytułu obniżenia kapitału zakładowego na kapitał zapasowy, Spółka nie uzyskuje żadnego przysporzenia, które podlegałoby opodatkowaniu podatkiem dochodowym. W szczególności, nie otrzymuje ona żadnych świadczeń, które mogłyby podlegać opodatkowaniu oraz nie są umarzane jej zobowiązania. W opisanej sytuacji następuje przesunięcie środków własnych z kapitału zakładowego na kapitał zapasowy Spółki. Operacja sprowadza się do dokonania zmian w obrębie kapitałów własnych Spółki utworzonych na mocy umowy Spółki, nie wiąże się z nią natomiast napływ środków finansowych z zewnątrz. Spółka w wyniku nabycia własnych udziałów bez wypłaty wynagrodzenia wspólnikom nie osiąga korzyści ekonomicznych skutkujących powstaniem u niej przychodu. W konsekwencji Spółka stoi na stanowisku, że dobrowolne umorzenie akcji w Spółce bez wynagrodzenia, w świetle obowiązujących przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych jest transakcją neutralną podatkowo dla Spółki.

Spółka wskazuje, że jej stanowisko jest powszechnie akceptowane przez organy podatkowe. Na dowód czego powołuje następujące pisma:

*   odpowiedź Ministerstwa Finansów na interpelację poselską nr 2206, wydana w dniu 23 lutego 2004 r.,
*   decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w Krakowie z dnia 28 października 2005 r. (PD-1/1/4218-27/05),
*   interpretacja prawa podatkowego wydana przez Naczelnika Drugiego Mazowieckiego Urzędu Skarbowego w Warszawie z dnia 20 czerwca 2007 r. (1472/ROP1/423-180/07/MK).
*   interpretacja prawa podatkowego wydana przez Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Lublinie z dnia 04 listopada 2005 r. (D-1/423-50/05),
*   interpretacja prawa podatkowego wydana przez Naczelnika Drugiego Mazowieckiego Urzędu Skarbowego w Warszawie z dnia 18 marca 2004 r. (US72/ROP1/423/252/MP/04).
*   interpretacja prawa podatkowego wydana Naczelnika Podkarpackiego Urzędu Skarbowego z dnia 08 lipca 2004 r. (PUS.I/423/65/2004).

Pomimo faktu, iż niektóre z przywołanych interpretacji odnoszą się do spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, to Spółka stwierdza, że w przypadku umorzenia akcji spółki akcyjnej, skutki podatkowe są analogiczne jak w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością.

Biorąc powyższe pod uwagę Spółka stoi na stanowisku, iż w świetle obowiązujących przepisów podatkowych w opisanym stanie faktycznym, umorzenie akcji posiadanych przez R Sp. z o.o. bez wynagrodzenia nie spowoduje po stronie Spółki powstania dochodu podlegającego opodatkowaniu i będzie neutralne podatkowo.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Umorzenie akcji w spółce akcyjnej zostało uregulowane w przepisach art. 359-361 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 ze zm.). Zgodnie z art. 359 § 1 K.s.h. akcje mogą być umorzone w przypadku, gdy statut tak stanowi. Akcja może być umorzona albo za zgodą akcjonariusza w drodze jej nabycia przez spółkę (umorzenie dobrowolne), albo bez zgody akcjonariusza (umorzenie przymusowe). Umorzenie dobrowolne nie może być dokonane częściej niż raz w roku obrotowym. Przesłanki i tryb przymusowego umorzenia określa statut.

W myśl art. 360 § 1 K.s.h. umorzenie akcji wymaga obniżenia kapitału zakładowego. Uchwała o obniżeniu kapitału zakładowego powinna być powzięta na walnym zgromadzeniu, na którym powzięto uchwałę o umorzeniu akcji.

Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654 ze zm. oznaczonej w dalszej części skrótem „ustawa o pdop”) przedmiotem opodatkowania podatkiem dochodowym jest dochód bez względu na rodzaj źródeł przychodów, z jakich dochód ten został osiągnięty; w wypadkach, o których mowa w art. 21 i 22, przedmiotem opodatkowania jest przychód.

Natomiast w myśl art. 7 ust. 2 ustawy o pdop wynika, że dochodem jest, z zastrzeżeniem art. 10 i 11, nadwyżka sumy przychodów nad kosztami ich uzyskania, osiągnięta w roku podatkowym; jeżeli koszty uzyskania przychodów przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą.

Łączna wykładnia ww. przepisów prowadzi do wniosku, że opodatkowanie podatkiem dochodowym od osób prawnych wystąpi w stosunku do tych kategorii, które zgodnie z cytowaną ustawą pdop stanowią odpowiednio dochód albo przychód. Zatem, jeśli określonej kategorii nie można, zgodnie z ustawą podatkową, uznać ani za przychód, ani też za dochód podatkowy, to kategoria ta nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych.

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych nie zawiera definicji przychodu, precyzuje jednak poprzez przykładowe wyliczenie zawarte w art. 12 ust. 1-3 i 3c i ust. 4b, kategorie, zaliczane do przychodów, a także enumeratywnie wylicza, jakiego rodzaju wpływy podmiotu gospodarczego nie są zaliczane do przychodów (ust. 4). W katalogu tym nie wskazano, iż przychodem Spółki jest wartość nabytych nieodpłatnie przez Spółkę własnych akcji w celu ich umorzenia, czyli wartość o którą ulegnie obniżeniu kapitał zakładowy Spółki.

Należy mieć na względzie, że przychodem jest przysporzenie o charakterze trwałym. Jeżeli zatem, co wynika z przedstawionego zdarzenia przyszłego, nie dochodzi do przysporzenia o takim charakterze (dochodzi jedynie do przesunięć w ramach kapitałów – z podstawowego na zapasowy), w takim wypadku nie powstaje przychód (aktywa Spółki pozostają na niezmiennym poziomie).

Wobec powyższego, nabycie własnych akcji przez Spółkę bez wynagrodzenia w celu ich umorzenia jest dla Niej obojętne podatkowo. Z przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych nie wynika bowiem, aby w przedstawionym zdarzeniu przyszłym po stronie Spółki powstał dochód, a tym samym obowiązek zapłaty podatku dochodowego od osób prawnych.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji. Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a 43-300 Bielsko-Biała.