Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB1/415-616/10-2JB
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2010-08-13
Teza: stwierdzić należy, iż o braku wystąpienia obowiązku podatkowego z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości nie decyduje fakt pozostawiania we wspólności ustawowej małżeńskiej, lecz upływ 5-cio letniego okresu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych lub wydatkowanie uzyskanego przychodu na cele określone w art. 21 ust. 1 pkt 32 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu obowiązującym do końca 2006 r.
Słowa kluczowe: deklaracje; lokal-lokal mieszkalny; mieszkanie-sprzedaż mieszkania; przychód; wspólność-wspólność majątkowa; zbycie
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 10; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pana, przedstawione we wniosku z dnia 31.05.2010 r. (data wpływu 04.06.2010 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych sprzedaży lokalu mieszkalnego – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 04.06.2010 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczący podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych sprzedaży lokalu mieszkalnego.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

Wnioskodawca wraz z żoną nabył w 2002 r. lokal mieszkalny, który stanowił wspólność majątkową. W 2007 r. (czyli przed upływem 5 lat) lokal ten został przez nas sprzedany, również w ramach wspólności majątkowej.

Zgodnie z przepisami prawa podatkowego Wnioskodawca złożył wraz z małżonką deklaracje PIT-23 do właściwego miejscowo urzędu skarbowego z wskazaną kwota przychodu (każde po 50% kwoty uzyskanego przychodu) oraz małżonkowie uiścili 10% podatek. Równocześnie małżonkowie złożyli oświadczenie, że w okresie 2 lat uzyskane przychody przeznaczą na cele mieszkaniowe. Do dnia dzisiejszego małżonkowie trwają w związku małżeńskim.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

1.  Czy w przypadku, kiedy lokal stanowił wspólność majątkową i w ramach takiej wspólności nastąpiło zbycie nieruchomości istnieje obowiązek opodatkowania przychodu?
2.  Czy w przypadku, kiedy takie opodatkowanie nie występuje, to co ze złożonymi już deklaracjami PIT-23? Czy należy złożyć korektę deklaracji PIT-23?

Zdaniem Wnioskodawcy istotą opodatkowania przychodów ze sprzedaży nieruchomości – wedle przepisów obowiązujących do końca grudnia 2006 r. – opodatkowaniu zryczałtowanym 10% podatkiem dochodowym podlegał przychód podatnika. Przychód ten w żaden sposób nie wpływał na opodatkowanie pozostałych dochodów. Według Wnioskodawcy w małżeństwie w którym panuje ustrój wspólności majątkowej istnieją trzy masy majątkowe: majątek wspólny małżonków, majątek odrębny jednego małżonka i majątek odrębny drugiego małżonka i przychód ze sprzedaży przedmiotu wchodzącego w skład majątku wspólnego, jakim był lokal mieszkalny przynależny do majątku wspólnego. Zgodnie z literą prawa wspólność ustawowa małżeńska zaliczana jest do wspólności łącznej, bezudziałowej, przez co należy rozumieć, iż żaden z małżonków nie ma określonego w ułamku udziału w majątku wspólnym i dopóki trwa wspólność małżeńska nie da się wydzielić udziałów małżonków.

W opinii Wnioskodawcy, skoro sprzedawana przez małżonków nieruchomość była objęta wspólnością majątkową małżeńską, to przychód uzyskany z jej sprzedaży również wszedł w skład wspólności małżeńskiej. Do przychodu tego mają zastosowanie wszelkie reguły odnoszące się do wspólności majątkowej małżeńskiej. W czasie jej trwania nie można wydzielić udziału każdego z małżonków w tym przychodzie, a żaden małżonek nie może samodzielnie rozporządzać swoimi prawami do tego przychodu. W związku z takim a nie innym charakterem wspólności majątkowej małżeńskiej, nie można stosować do przychodu ze sprzedaży nieruchomości – objętej wspólnością majątkową małżeńską - art. 8 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Powołany przepis stanowi, że przychody ze wspólnej własności określa się proporcjonalnie do jego prawa w udziale w zysku, skoro więc wspólność majątkowa małżeńska ma charakter bezudziałowy to niemożliwe jest zatem określenie wielkości przychodu, nie ma bowiem do czego odnosić wielkości udziału w sumie przychodów. Należy też podkreślić, iż wyżej wymieniony art. 8 ust. 1 updof nie może mieć zastosowania do przychodów opodatkowanych w sposób zryczałtowany – tak jak dochody ze sprzedaży nieruchomości. Zdaniem Wnioskodawcy faktem jest również to, iż przychód ze sprzedaży nieruchomości nie podlega łączeniu z innymi przychodami i opodatkowany jest w sposób ryczałtowy. W związku z powyższym, Wnioskodawca uważa, że nie ma podstaw do zapłaty podatku i powinien wraz z małżonką złożyć korektę PIT-23.

Na tle przedstawionego stanu faktycznego stwierdzam, co następuje.

Zgodnie z brzmieniem art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2010 r. Nr 51, poz. 307 z późn. zm.) źródłem przychodu jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów,
4.  innych rzeczy,

\- jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, iż Wnioskodawca zbył przed upływem 5-ciu lat od daty nabycia nieruchomość (lokal mieszkalny), którą nabył wraz z małżonką w ramach wspólności majątkowej małżeńskiej. Małżonkowie złożyli do właściwego miejscowo Urzędu Skarbowego deklarację PIT-23 z wykazaną kwotą przychodu (każde po 50%) oraz uiścili 10% podatek. Równocześnie małżonkowie złożyli oświadczenie, że w okresie 2 lat uzyskane przychody przeznaczą na cele mieszkaniowe. Do dnia dzisiejszego małżonkowie trwają w związku małżeńskim.

Ustrój wspólności ustawowej, obejmujący dorobek obojga małżonków, ukształtowany został przez ustawodawcę jako wspólność łączna, bezudziałowa. Wspólność ta charakteryzuje się tym, że w czasie jej trwania małżonkowie nie mają określonych udziałów w majątku wspólnym, nie mogą zatem rozporządzać udziałami, a także nie mogą żądać podziału majątku objętego wspólnością (art. 35 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9 poz. 59 ze zm.).

W przypadku uzyskania przez małżonków przychodu ze sprzedaży majątku wspólnego dla celów podatkowych (ustalenia podstawy opodatkowania każdego z nich) należy się odnieść do art. 43 § 1 ww. ustawy, z którego wynika, iż oboje małżonkowie (co do zasady) mają równe udziały w majątku wspólnym.

W świetle art. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych podatnikiem podatku dochodowego od osób fizycznych jest osoba fizyczna a nie małżonkowie.

Zgodnie z treścią art. 6 ust. 1 tejże ustawy - małżonkowie podlegają odrębnemu opodatkowaniu od osiąganych przez nich dochodów. Zasadą ustawową jest zatem, iż małżonkowie są podatnikami każdy z osobna a w szczególnych przypadkach ustawa zezwala na łączne opodatkowanie małżonków, nie powoduje to jednak, że małżonkowie stają się jednym podatnikiem, gdyż podatnikiem nadal pozostaje osoba fizyczna.

Skoro zatem każdy z małżonków jest odrębnie podatnikiem podatku dochodowego od osób fizycznych z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości, to nie można zgodzić się z Wnioskodawcą, że z uwagi na bezudziałowość jaką charakteryzuje wspólność ustawowa małżonków brak jest podstaw prawnych do opodatkowania przychodu uzyskanego ze sprzedaży nieruchomości.

Jak wynika z cyt. na wstępie niniejszej interpretacji art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy odpłatne zbycie nieruchomości dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku podatkowego, w który nastąpiło nabycie stanowi źródło przychodu podlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach wskazanych w ustawie, a podmiotem zobowiązanym do uiszczenia ewentualnego podatku jest podatnik tego podatku, czyli każdy z małżonków (każdy podlega odrębnemu opodatkowaniu).

Skoro każdy z małżonków jest odrębnie podatnikiem podatku dochodowego od przychodów uzyskanych z tytułu odpłatnego zbycia, to każdy z nich zobowiązany jest do rozliczenia połowy przychodu uzyskanego ze sprzedaży nieruchomości stanowiącej majątek wspólny małżeński i wyliczenia należnego podatku dochodowego.

Podkreślić w tym miejscu należy, iż o braku wystąpienia obowiązku podatkowego z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości nie decyduje fakt pozostawania we wspólności ustawowej małżeńskiej, lecz upływ 5 letniego okresu, o którym mowa w cyt. wyżej art. 10 ust. 1 pkt 8 cytowanej ustawy. Współwłasność majątkowa małżeńska jest niewątpliwie współwłasnością łączną, ale z faktu tego nie można wywodzić braku obowiązku podatkowego po stronie każdego z małżonków w sytuacji zaistnienia takiego zdarzenia prawnego, z którym przepisy praw podatkowego wiążą określone skutki podatkowe.

Ponieważ w przedstawionym we wniosku stanie faktycznym nabycie przedmiotowej nieruchomości nastąpiło w 2002 r. to oznacza, iż do przychodu uzyskanego z jej sprzedaży będą miały zastosowanie przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym do końca 2006 r.

Ustawą z dnia 16 listopada 2006r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 217 poz. 1588) zmieniono m.in. zasady opodatkowania przychodów z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)–c) ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zgodnie z art. 7 ust. 1 ww. ustawy zmieniającej do przychodu (dochodu) z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nabytych lub wybudowanych (oddanych do użytkowania) do dnia 31 grudnia 2006 r., stosuje się zasady określone w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 stycznia 2007 r. Oznacza to zarazem, iż nowe zasady opodatkowania mają zastosowanie do dochodów uzyskanych ze zbycia nieruchomości i praw nabytych po 1 stycznia 2007 r.

W myśl art. 28 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2006 r., przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) nie łączy się z przychodami (dochodami) z innych źródeł.

Zgodnie z brzmieniem art. 28 ust. 2 ww. ustawy podatek od przychodu, o którym mowa w ust. 1, ustala się w formie ryczałtu w wysokości 10% uzyskanego przychodu. Podatek ten jest płatny bez wezwania w terminie 14 dni od dnia dokonania odpłatnego zbycia na rachunek urzędu skarbowego, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania podatnika.

W myśl art. 19 ust. 1 cytowanej ustawy, przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych oraz innych rzeczy, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8, jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie, pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia. Jeżeli jednak cena, bez uzasadnionej przyczyny, znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, przychód ten określa organ podatkowy lub organ kontroli skarbowej w wysokości wartości rynkowej.

Do kosztów odpłatnego zbycia zaliczyć można np. opłatę notarialną, opłatę skarbową, opłatę sądową, koszty pośrednika zajmującego się obrotem nieruchomości.

W przypadku kiedy zbywana nieruchomość stanowi współwłasność obojga małżonków, każdy z nich ma obowiązek złożenia deklaracji PIT-23 i zapłaty zryczałtowanego podatku dochodowego od połowy uzyskanego przychodu bądź złożenia oświadczenia, o którym mowa powyżej.

Stosownie do art. 28 ust. 2a) tej ustawy, zasada o której mowa w ust. 2 zdanie drugie, nie ma zastosowania do podatników dokonujących sprzedaży nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust 1 pkt 8 lit a)-c), którzy w terminie 14 dni od dnia dokonania tej sprzedaży złożą oświadczenie, że przychód uzyskany ze sprzedaży przeznaczą na cele określone w art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) lub lit. e).

Z treści art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu obowiązującym do końca 2006 r. wynika, iż wolne od podatku dochodowego są przychody uzyskane ze sprzedaży nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), w części wydatkowanej nie później niż w okresie dwóch lat od dnia sprzedaży:

*   na nabycie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu, a także na nabycie gruntu lub udziału w gruncie albo prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, związanych z tym budynkiem lub lokalem,

*   na nabycie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie, prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziału w takim prawie,

*   na nabycie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej gruntu lub udziału w gruncie, prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie przeznaczonych pod budowę budynku mieszkalnego, w tym również gruntu lub udziału w gruncie albo prawa wieczystego użytkowania gruntu lub udziału w takim prawie z rozpoczętą budową budynku mieszkalnego,

*   na budowę, rozbudowę, nadbudowę, przebudowę, remont lub modernizację własnego budynku mieszkalnego, jego części lub własnego lokalu mieszkalnego, położonych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,

*   na rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub adaptację - na cele mieszkalne – własnego budynku niemieszkalnego, jego części, własnego lokalu niemieszkalnego lub własnego pomieszczenia niemieszkalnego, położonych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Natomiast art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. e) tej samej ustawy stanowi, że wolny od podatku dochodowego jest przychód uzyskany ze sprzedaży nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust 1 pkt 8 lit. a)-c) w części wydatkowanej, nie później niż w okresie dwóch lat od dnia sprzedaży, na spłatę kredytu lub pożyczki, a także odsetek od kredytu lub pożyczki zaciągniętych na cele, o których mowa w lit. a), w banku lub w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, mających siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w tym również na spłatę kredytu lub pożyczki oraz odsetek od tego kredytu lub pożyczki zaciągniętych przed dniem uzyskania tych przychodów.

Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należy, iż o braku wystąpienia obowiązku podatkowego z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości nie decyduje fakt pozostawiania we wspólności ustawowej małżeńskiej, lecz upływ 5-cio letniego okresu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych lub wydatkowanie uzyskanego przychodu na cele określone w art. 21 ust. 1 pkt 32 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu obowiązującym do końca 2006 r.

Wobec powyższego odpowiedź na pytanie ozn. we wniosku Nr 2 stała się bezprzedmiotowa.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Tut. organ informuje ponadto, że zgodnie z art. 14b § 1 ww. ustawy Ordynacja podatkowa Minister właściwy do spraw finansów publicznych, na pisemny wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną), a zatem małżonka Wnioskodawcy, chcąc uzyskać interpretację indywidualną, powinna wystąpić z odrębnym wnioskiem o jej udzielenie.

Z uwagi na fakt, iż Strona opłaciła wniosek wysokości 45 zł, nadpłata w wysokości 5 zł dokonana w dniu 31.05.2010 r. będzie zwrócona, na wskazany numer rachunku bankowego zgodnie z art. 14f § 2a Ordynacji podatkowej.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1 Maja 10, 09-402 Płock.