Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBII/2/415-1152/09/NG
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2010-02-23
Teza: Czy zbycie dokonane w dniu 20 października 2009r. rodzi obowiązek zapłaty podatku dochodowego przez wnioskodawczynię?
Słowa kluczowe: nieruchomości-sprzedaż nieruchomości; spadek; zniesienie-zniesienie współwłasności
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że Pani stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 23 listopada 2009r. (data wpływu do Organu 24 listopada 2009r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie sposobu opodatkowania przychodu uzyskanego z tytułu sprzedaży udziałów w nieruchomości - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 24 listopada 2009r. do Organu wpłynął ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie sposobu opodatkowania przychodu uzyskanego z tytułu sprzedaży udziałów w nieruchomości.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

Na dzień 16 czerwca 2009r. w księdze wieczystej urządzonej dla działek o nr: 1014/68, 1090/68/ 1462/68 o łącznej powierzchni 0,055 ha wpisana jest własność na rzecz:

*   małżonków E.B. i K.B. w 3/6 części oraz,
*   J.L. (wnioskodawczyni), K.L., E.L. po 1/6 części - nabycie przedmiotowej nieruchomości nastąpiło w drodze spadku po A.L. zmarłym w dniu 23 września 2000r.

Częścią składową nieruchomości są:

*   dwa budynki dwukondygnacyjne, oznaczone numerami 77 i 77a, w którym znajdują się ogółem 2 lokale mieszkalne,
*   trzy budynki gospodarcze (12 m², 37 m², 18 m²).

W wyniku zmian gruntowych i pomiaru nieruchomości z 2004r. działkom o nr: 1014/68, 1090/68, 1492/68 odpowiada działka nr 3685/68 o pow. 0,0595 ha, która ulega podziałowi na:

*   5528/68 o pow. 0,0144 ha – zabudowana budynkiem mieszkalnym nr 77a,
*   5529/68 o pow. 0,0172 ha – zabudowana budynkiem mieszkalnym nr 77 i budynkiem niemieszkalnym o pow. 12 m²,
*   5530/68 p pow. 0,0051 ha – niezabudowana,
*   5531/68 o pow. 0.00162 ha – zabudowana budynkiem niemieszkalnym o pow. 37 m²,
*   5532/68 0 pow. 0,0066 ha – zabudowana budynkiem niemieszkalnym o pow. 18 m².

W umowie z dnia 16 czerwca 2009r. małżonkowie E.B. I K.B. oraz J.L. (wnioskodawczyni), K.L., E.L.

1.  postanawiają:
    1.  ustanowić odrębną własność lokalu mieszkalnego o nr 77a o łącznej powierzchni 121,29 m², z którą związany jest udział wynoszący 5688/10000 w nieruchomości wspólnej,
    2.  ustanowić odrębną własność lokalu mieszkalnego o nr 77a o łącznej powierzchni 92,01 m², z którą związany jest udział wynoszący 4314/10000 w nieruchomości wspólnej,
2.  dokonują zniesienia współwłasności w ten sposób, że:
    1.  działkę o nr 5531/68 nabywają do majątku wspólnego E.B i K.B.,
    2.  działkę o nr 5532/68 nabywają w udziałach po 1/3 części wnioskodawczyni, K.L. i E.L.
    3.  własność lokalu mieszkalnego nr 77 nabywają w udziałach po 1/3 części wnioskodawczyni, K.L. I E.L. wraz ze związanym z nim udziałem wynoszącym 5688/1000 nieruchomości wspólnej,
    4.  własność lokalu mieszkalnego nr 77a nabywają do majątku wspólnego E.B. i K.B. wraz ze związanym z nim udziałem wynoszącym 4314/10000 nieruchomości wspólnej,
3.  oświadczają, że nieruchomość wspólną tworzą działki o nr 5528/68, 5529/68 i 5530/68 o łącznej powierzchni 0,0367 ha oraz części budynków, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokalu.
4.  podają wartość przedmiotu umowy na 150 000 zł wobec czego część praw nabytych przez E.B. i K.B. przekracza wartość udziału we współwłasności wynoszący 3/6 części o 25 000 zł.

Umową z dnia 20 października 2009r. wnioskodawczyni, K.L. i E.L. sprzedają całe przysługujące im udziały wynoszące po 1/3 części:

*   we własności lokalu mieszkalnego o nr 77 wraz ze związanym z nim udziałem wynoszącym 5688/10000 nieruchomości wspólnej, którą tworzą działki o nr: 5528/68, 5529/68 i 5530/68 o łącznej powierzchni 0,0367 ha oraz części budynków, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokalu,
*   we własności działki nr 5532/68,

\-za łączną cenę w wysokości 150 000,03 zł po 50 000,01 zł za udział.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy zbycie dokonane w dniu 20 października 2009r. rodzi obowiązek zapłaty podatku dochodowego przez wnioskodawczynię?

Zdaniem wnioskodawczyni, umowa zbycia z dnia 20 października 2009r. nie rodzi obowiązku zapłaty podatku dochodowego, ponieważ nabycie zbywanej nieruchomości nastąpiło w drodze spadku a wartość udziału w nieruchomości, nabytego w wyniku umowy z dnia 16 czerwca 2009r. nie przekraczała wartości udziału nabytego w drodze spadku.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko wnioskodawczyni w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2000r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) źródłem przychodu jest – z zastrzeżeniem ust. 2 – odpłatne zbycie m. in.:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów

\-jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

W świetle powyższego, każda czynność prawna, której przedmiotem jest odpłatne zbycie nieruchomości lub praw wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy stanowi źródło przychodów w rozumieniu tego przepisu, jeżeli zostanie dokonana w określonym czasie tj. przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie i nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej.

Ustawą z dnia 16 listopada 2006r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 217, poz. 1588 ze zm.) zmieniono zasady opodatkowania przychodów z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w cytowanym wyżej art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Natomiast zgodnie z art. 7 ust. 1 tej ustawy do przychodu (dochodu) z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nabytych lub wybudowanych (oddanych do użytkowania) do 31 grudnia 2006r. stosuje się zasady określone w ww. ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym przed 01 stycznia 2007r.

Natomiast ustawą z dnia 06 listopada 2008r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 209, poz. 1316 ze zm.) zmieniono m.in. zasady opodatkowania przychodów z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Nowe zasady opodatkowania, zgodnie z art. 14 ustawy zmieniającej, mają zastosowanie do uzyskanych dochodów (poniesionej straty) od dnia 1 stycznia 2009r.

Stosownie jednak do art. 8 ust. 1 ustawy zmieniającej, do przychodu (dochodu) z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nabytych lub wybudowanych (oddanych do użytkowania) w okresie od dnia 01 stycznia 2007r. do dnia 31 grudnia 2008r., stosuje się zasady określone w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu obowiązującym na dzień 31 grudnia 2008r.

Z powyższego wynika, iż w przypadku zbycia nieruchomości decydujące znaczenie w kwestii opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych ma moment jej nabycia.

I tak zgodnie z art. 924 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. - Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy, natomiast spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku (art. 925 Kodeksu cywilnego). Oznacza to, że z chwilą śmierci należące do spadkodawcy prawa i obowiązki stają się spadkiem, który podlega przepisom prawa spadkowego, a data śmierci (chwila śmierci) spadkodawcy (spadkodawców) ustala, kto staje się spadkobiercą oraz co wchodzi w skład masy spadkowej. Z kolei postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku potwierdza jedynie prawo spadkobiercy do tego spadku od momentu jego otwarcia. Istotne zatem dla podatku dochodowego jest dzień otwarcia spadku, czyli data śmierci spadkodawcy.

Wnioskodawczyni wskazała, że nabycie spadku nastąpiło w dniu 23 września 2000r., a w drodze spadku nabyła udział wynoszący 1/6 części nieruchomości.

Nadmienić również należy, że opisując zdarzenie, wnioskodawczyni wskazała, iż w dniu 16 czerwca 2009r. spadkobiercy (małżonkowie E.B. I K.B. oraz J.L. (wnioskodawczyni), K.L., E.L.) dokonali zniesienia współwłasności w następujący sposób:

1.  ustanowili odrębną własność lokalu mieszkalnego o nr 77a o łącznej pow. 121,29 m² i postanowili, że z własnością lokalu związany jest udział wynoszący 5688/10000 w nieruchomości wspólnej,
2.  ustanowili odrębną własność lokalu mieszkalnego o nr 77a o łącznej powierzchni 92,01 m² i postanowili, że z własnością lokalu związany jest udział wynoszący 4314/10000 w nieruchomości wspólnej,
3.  działkę o nr 5531/68 nabyli do majątku wspólnego E.B i K.B.,
4.  działkę o nr 5532/68 nabyli w udziałach po 1/3 części wnioskodawczyni, K.L. i E.L. wraz ze związanym z nim udziałem wynoszącym 5688/1000 nieruchomości wspólnej,
5.  własność lokalu mieszkalnego nr 77 nabyli w udziałach po 1/3 części wnioskodawczyni, K.L. I E.L. wraz ze związanym z nim udziałem wynoszącym 5688/1000 nieruchomości wspólnej,
6.  własność lokalu mieszkalnego nr 77a nabyli do majątku wspólnego E.B. i K.B. wraz ze związanym z nim udziałem wynoszącym 4314/10000 nieruchomości wspólnej,
7.  oświadczyli, że nieruchomość wspólną tworzą działki o nr 5528/68, 5529/68 i 5530/68 o łącznej powierzchni 0,0367 ha oraz części budynków, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokalu,
8.  podali wartość przedmiotu umowy na 150 000 zł, wobec czego część praw nabytych przez E.B. i K.B. przekracza wartość udziału we współwłasności wynoszący 3/6 części o 25 000 zł.

Mając powyższe na uwadze należy zauważyć, że zgodnie z art. 195 Kodeksu cywilnego współwłasność istnieje wówczas, gdy własność tej samej rzeczy przysługuje niepodzielnie kilku osobom. Istota współwłasności polega bowiem na tym, że współwłaścicielom przysługują części wspólnego prawa własności (tzw. udziały), którymi mogą swobodnie rozporządzać. Dopóki więc istnieje współwłasność można mówić tylko o istnieniu udziałów w tym prawie, o ich nabywaniu i zbywaniu, a nie o prawie do części rzeczy, o jej zbywaniu bądź nabywaniu w częściach. Współwłaściciele mają swoje udziały w prawie, ale nie w rzeczy. Będąca przedmiotem współwłasności rzecz jest niepodzielna i każdemu ze współwłaścicieli przysługuje prawo do całej rzeczy w trakcie trwania współwłasności, a nie jedynie do jej części określonej wielkością jego udziału. Każdy ze współwłaścicieli ma jednakowe prawo do całej rzeczy, ograniczone jedynie takim samym prawem pozostałych współwłaścicieli, a mianowicie każdy jest uprawniony do współposiadania rzeczy wspólnej oraz do korzystania z niej w takim zakresie, jaki daje się pogodzić ze współposiadaniem i korzystaniem z rzeczy przez pozostałych współwłaścicieli (art. 206 Kodeksu cywilnego).

Na podstawie art. 211 Kodeksu cywilnego, zniesienie współwłasności może nastąpić przez podział rzeczy wspólnej. W rezultacie w wyniku zniesienia współwłasności dochodzi więc jedynie do nowego ukształtowania prawa własności poprzez odebranie temu prawu cechy wspólności.

Stąd, gdy w wyniku zniesienia współwłasności udział danej osoby nie ulega powiększeniu, zniesienie współwłasności nie może być traktowane w kategorii nabycia, gdyż w ten sposób nie uległ powiększeniu zakres dotychczasowego władztwa tej osoby nad rzeczą (w tym przypadku nieruchomości), jak też stan jej majątku osobistego.

Zatem za datę nabycia nieruchomości lub prawa - w przypadku ich sprzedaży, które przypadły danej osobie w wyniku zniesienia współwłasności, należy przyjąć datę ich nabycia, jeżeli wartość otrzymanej przez daną osobę nieruchomości lub prawa w wyniku zniesienia współwłasności mieści się w udziale, jaki przysługuje tej osobie w majątku objętym współwłasnością. Jeżeli natomiast wartość otrzymanej nieruchomości lub prawa przekracza udział we współwłasności, to wówczas za datę nabycia tej części nieruchomości, która przekracza udział we współwłasności, należy przyjąć dzień, w którym dokonano zniesienia współwłasności.

Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, iż dniem nabycia przez wnioskodawczynię udziałów w przedmiotowych nieruchomościach - o ile wartość udziału w nieruchomościach, otrzymanych w drodze zniesienia współwłasności nie przekraczała wartości udziału nabytego w drodze spadku - jest dzień śmierci spadkodawcy tj. 23 września 2000r.

Tym samym pięcioletni okres, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy w momencie sprzedaży nieruchomości tj. w dniu 20 października 2009r. już upłynął. Zatem sprzedaż przedmiotowych udziałów w nieruchomości nie była dla wnioskodawczyni źródłem przychodu podlegającym opodatkowaniu. Tym samym nie powstał obowiązek zapłaty podatku dochodowego od przychodu uzyskanego ze sprzedaży udziałów w nieruchomościach nabytych w drodze spadku.

Mając powyższe na uwadze, należy uznać iż sprzedaż przedmiotowych udziałów w nieruchomości nie podlega w ogóle opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Tym samym stanowisko wnioskodawczyni, iż umowa zbycia z dnia 20 października 2009r. nie rodzi obowiązku zapłaty podatku dochodowego należy uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Do wniosku z dnia 23 listopada 2009r. załączono plik dokumentów. Należy jednak zauważyć, że wydając interpretacje w trybie art. 14b Ordynacji podatkowej Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów nie przeprowadza postępowania dowodowego w związku z czym nie jest obowiązany, ani uprawniony do ich oceny; jest związany wyłącznie opisem stanu faktycznego przedstawionym przez wnioskodawczynię i jej stanowiskiem.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa S. Wyszyńskiego 2, 44-100 Gliwice, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.