Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPTPB3/4511-255/15-2/AC
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi
Data wydania: 2015-12-18
Teza: Czy przychody Wnioskodawcy z tytułu wynagrodzenia nadzorcy sądowego oraz syndyka można zaliczyć do źródła przychodów, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 updof? Czy dochód Wnioskodawcy z tytułu wynagrodzenia nadzorcy sądowego oraz syndyka można opodatkować zgodnie z art. 30c ust. 1 updof?
Słowa kluczowe: biegły-biegły sądowy; działalność-działalność gospodarcza; nadzorca sądowy; podatek-podatek liniowy; przychód-źródła przychodu; syndycy; wynagrodzenia
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 1-art. 5a; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 10

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613, z późn. zm.) oraz § 5 pkt 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643), Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko – przedstawione we wniosku z dnia 12 października 2015 r. (data wpływu 16 października 2015 r.) o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie określenia źródła przychodów z tytułu wykonywania czynności syndyka bądź nadzorcy sądowego, zarządcy przymusowego, zarządcy lub tymczasowego nadzorcy sądowego i formy opodatkowania dochodu z tej działalności – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 16 października 2015 r. do Izby Skarbowej w Katowicach Biura Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej wpłynął ww. wniosek dotyczący podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie określenia źródła przychodów z tytułu wykonywania czynności syndyka bądź nadzorcy sądowego, zarządcy przymusowego, zarządcy lub tymczasowego nadzorcy sądowego i formy opodatkowania dochodu z tej działalności.

Pismem z dnia 22 października 2015 r., nr IBPB-1-1/4511-629/15/AJ, Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając na podstawie art. 170 § 1 w związku z art. 14h ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613, z późn. zm.), stosownie do § 5 pkt 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643), przekazał powyższy wniosek, celem załatwienia według właściwości, Dyrektorowi Izby Skarbowej w Łodzi.

Pismo wraz z wnioskiem wpłynęło do tutejszego Organu w dniu 26 października 2015 r.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawca wykonuje zawód adwokata w ramach prowadzonej kancelarii adwokackiej. Ponadto jest wpisany do rejestru syndyków i na zlecenie sądu upadłościowego prowadzi postępowania naprawcze i upadłościowe jako zarządca, nadzorca sądowy lub syndyk masy, upadłości. W fazie o ogłoszenie upadłości na podstawie postanowienia sądu jest powoływany także jako tymczasowy nadzorca sądowy lub zarządca przymusowy.

Obecnie od części przychodów Wnioskodawca odprowadza podatek liniowy w wysokości 19 %, natomiast od przychodów z tytułu prowadzonych postępowań naprawczych i upadłościowych jako nadzorca sądowy, syndyk masy upadłości, zarządca przymusowy lub tymczasowy nadzorca sądowy odprowadza podatek progresywny.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania:

1.  Czy wynagrodzenie syndyka bądź nadzorcy sądowego, zarządcy przymusowego, zarządcy lub tymczasowego nadzorcy sądowego, można zaliczyć do przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej – art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?
2.  Czy wynagrodzenie syndyka bądź nadzorcy sądowego, zarządcy przymusowego, zarządcy lub tymczasowego nadzorcy sądowego, zaliczone do przychodów określonych w art. 10 ust. 1 pkt 3 można opodatkować zgodnie z art. 30c ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?

Zdaniem Wnioskodawcy, otrzymywane wynagrodzenie z tytułu wykonywania czynności w charakterze tymczasowego nadzorcy sądowego, zarządcy przymusowego, nadzorcy sądowego, zarządcy oraz syndyka, może być zaliczone do źródła przychodów, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 – działalność gospodarcza, jeżeli czynności te wykonywane są w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Ponadto Wnioskodawca uważa, że uzyskane z tego tytułu przychody mogą być opodatkowane na zasadach określonych w art. 30c (z zastrzeżeniem art. 9a ust. 3), to jest podatkiem liniowym.

Przywołując interpretację ogólną Ministra Finansów z dnia 22 maja 2014 r., nr DD2/033/KBF/14/RD-47426: „jeżeli podatnik uzyskuje przychody w warunkach spełniających przesłanki działalności gospodarczej, może zakwalifikować te przychody do źródła – działalność gospodarcza, nawet w sytuacji, gdy wymienione są w katalogu przychodów z działalności wykonywanej osobiście”, stwierdzić można, że ustawa nie wyklucza, aby przychody uzyskiwane z działalności wykonywanej osobiście zaliczać do przychodów z działalności gospodarczej.

W interpretacji indywidualnej z dnia 20 marca 2015 r., nr ILPB1/4511-1-20/15-2/AMN Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu, stwierdził, że kwalifikacja wynagrodzenia z tytułu wykonywania czynności w charakterze nadzorcy sądowego lub syndyka do określonego źródła przychodów w podatku dochodowym od osób fizycznych jest zależna od formuły w jakiej dana osoba wykonuje swoją działalność zawodową. Ponadto podkreślił, że na gruncie prawa podatkowego nie ma przeszkód, aby osoby prowadzące działalność gospodarczą równocześnie wykonywały na zlecenie sądu, prokuratury czy innych podmiotów określone czynności i osiągały z tego tytułu przychody. I dalej stwierdził: „jeżeli nadzorca sądowy lub syndyk swoją działalność zawodową wykonuje w formie organizacyjnej, w ramach której osiąga dochody kwalifikowane do źródła przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej, a czynności podejmowane przez Niego w charakterze nadzorcy sądowego lub syndyka są wykonywane w ramach tej działalności, wówczas wynagrodzenie z tego tytułu należy zaliczyć do przychodów z tego źródła, tj. pozarolniczej działalności gospodarczej”.

Zawodowa działalność Wnioskodawcy jest ściśle związana z kwalifikacjami zawodowymi adwokata, ma profesjonalny charakter i jako syndyk Wnioskodawca dokonuje czynności we własnym imieniu, na rachunek upadłego. Działalność Wnioskodawcy cechuje ciągłość, powtarzalność podejmowanych działań i jest zorganizowana w formie kancelarii adwokackiej.

Z uwagi na powyższe, wniosek o udzielenie interpretacji indywidualnej w zakresie określenia źródła przychodów oraz możliwości opodatkowania podatkiem liniowym, Wnioskodawca uważa za zasadny.

Wobec powyższego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Zgodnie z art. 3 pkt 9 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613, z późn. zm.), działalność gospodarcza, to każda działalność zarobkowa w rozumieniu przepisów o swobodzie działalności gospodarczej, w tym wykonywanie wolnego zawodu, a także każda inna działalność zarobkowa wykonywana we własnym imieniu i na własny lub cudzy rachunek, nawet gdy inne ustawy nie zaliczają tej działalności do działalności gospodarczej lub osoby wykonującej taką działalność – do przedsiębiorców.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r. poz. 361, z późn. zm., dalej: updof), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Stosownie do art. 10 ust. 1 updof, odrębnymi źródłami przychodów są określone w pkt 2 i 3 tego przepisu:

*   działalność wykonywana osobiście,

*   pozarolnicza działalność gospodarcza.

W myśl definicji ustawowej zawartej w art. 5a pkt 6 updof, ilekroć w ustawie jest mowa o działalności gospodarczej albo pozarolniczej działalności gospodarczej – oznacza działalność zarobkową:

*   wytwórczą, budowlaną, handlową, usługową,

*   polegającą na poszukiwaniu, poznawaniu rozpoznawaniu i wydobywaniu kopalin ze złóż,

*   polegającą na wykorzystywaniu rzeczy oraz wartości niematerialnych i prawnych

\- prowadzoną we własnym imieniu bez względu na jej rezultat, w sposób zorganizowany i ciągły, z której uzyskane przychody nie są zaliczane do innych przychodów ze źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1, 2 i 4-9.

Zatem nie są przychodami z działalności gospodarczej takie przychody, które zostały zaliczone przez ustawodawcę do pozostałych źródeł przychodów znajdujących się w katalogu źródeł przychodów (art. 10 ust. 1 pkt 1, 2 i 4-9 ww. ustawy), tj. m.in. do przychodów z działalności wykonywanej osobiście.

Ustawodawca wyraźnie bowiem rozróżnił w przepisach ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych źródła przychodu m.in. z działalności wykonywanej osobiście oraz z pozarolniczej działalności gospodarczej; dokonany podział ma charakter rozłączny.

W myśl art. 5b ust. 1 updof, za pozarolniczą działalność gospodarczą nie uznaje się czynności, jeżeli łącznie spełnione są następujące warunki:

*   odpowiedzialność wobec osób trzecich za rezultat tych czynności oraz ich wykonanie, z wyłączeniem odpowiedzialności za popełnienie czynów niedozwolonych, ponosi zlecający wykonanie tych czynności,

*   są one wykonywane pod kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonych przez zlecającego te czynności,

*   wykonujący te czynności nie ponosi ryzyka gospodarczego związanego z prowadzoną działalnością.

W sytuacji Wnioskodawcy nie będą zachodziły okoliczności o których mowa w art. 5b ust. 1 updof, bowiem działalność jako syndyk bądź nadzorca sądowy, zarządca przymusowy, zarządca lub tymczasowy nadzorca sądowy to działalność zarobkowa, usługowa, prowadzona we własnym imieniu bez względu na jej rezultat, w sposób zorganizowany i ciągły.

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie definiuje pojęcia „działalności wykonywanej osobiście” przez określenie cech, lecz wskazuje w art. 13 jakiego rodzaju przychody kwalifikuje się do tej działalności.

Stosownie do treści art. 13 pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, za przychody z działalności wykonywanej osobiście uważa się przychody osób, którym organ władzy lub administracji państwowej albo samorządowej, sąd lub prokurator, na podstawie właściwych przepisów, zlecił wykonanie określonych czynności, a zwłaszcza przychody biegłych w postępowaniu sądowym, dochodzeniowym i administracyjnym oraz płatników, z zastrzeżeniem art. 14 ust. 2 pkt 10, i inkasentów należności publicznoprawnych, a także przychody z tytułu udziału w komisjach powoływanych przez organy władzy lub administracji państwowej albo samorządowej, z wyjątkiem przychodów, o których mowa w pkt 9.

Użycie przez ustawodawcę w art. 13 pkt 6 ww. ustawy słowa „zleca” nie oznacza, że mamy do czynienia z umową zlecenia. Zlecenie dokonania czynności ma bowiem swoje źródło w stosownych przepisach prawa. Wyznaczenie syndyka, a tym samym zlecenie dokonania czynności, odbywa się w drodze postanowienia sądu o ogłoszeniu upadłości, w którym sąd wyznacza danego syndyka (art. 51 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r.  Prawo upadłościowe i naprawcze – Dz. U. z 2015 r., poz. 233, z późn. zm.).

Ponadto należy podkreślić, że na gruncie prawa podatkowego nie ma przeszkód, aby osoby prowadzące działalność gospodarczą równocześnie wykonywały na zlecenie sądu, prokuratury czy innych podmiotów określone czynności i osiągały z tego tytułu przychody. W takim przypadku zachodzi jednak konieczność zakwalifikowania osiąganych w ten sposób przychodów do jednego ze źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Stwierdzić należy, że kwalifikacja wynagrodzenia z tytułu wykonywania czynności w charakterze syndyka bądź nadzorcy sądowego, zarządcy przymusowego, zarządcy lub tymczasowego nadzorcy sądowego do określonego źródła przychodów w podatku dochodowym od osób fizycznych jest zależna od formy w jakiej dana osoba wykonuje swoją działalność zawodową.

Jeżeli czynności wykonywane przez Wnioskodawcę w charakterze syndyka bądź nadzorcy sądowego, zarządcy przymusowego, zarządcy lub tymczasowego nadzorcy sądowego są wykonywane w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, to przychody osiągane z tego tytułu należy zakwalifikować jako przychody z działalności gospodarczej, o której mowa art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zgodnie z art. 9a ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, dochody osiągnięte przez podatników ze źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3, są opodatkowane na zasadach określonych w art. 27, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3, chyba że podatnicy złożą właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego pisemny wniosek lub oświadczenie o zastosowanie form opodatkowania określonych w ustawie o zryczałtowanym podatku dochodowym.

W myśl art. 9a ust. 2 ww. ustawy, podatnicy, z zastrzeżeniem ust. 3, mogą wybrać sposób opodatkowania dochodów z pozarolniczej działalności gospodarczej na zasadach określonych w art. 30c. W tym przypadku są obowiązani do złożenia właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego do dnia 20 stycznia roku podatkowego pisemnego oświadczenia o wyborze tego sposobu opodatkowania. Jeżeli podatnik rozpoczyna prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej, oświadczenie może złożyć na podstawie przepisów o swobodzie działalności gospodarczej, a jeżeli podatnik nie złożył oświadczenia na podstawie tych przepisów – pisemne oświadczenie składa właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego, nie później niż w dniu uzyskania pierwszego przychodu.

Zgodnie z art. 9a ust. 4 ww. ustawy, wybór sposobu opodatkowania dokonany w oświadczeniu, o którym mowa w ust. 2, dotyczy również lat następnych, chyba że podatnik, w terminie do dnia 20 stycznia roku podatkowego, zawiadomi w formie pisemnej właściwego naczelnika urzędu skarbowego o rezygnacji z tego sposobu opodatkowania lub złoży w tym terminie pisemny wniosek lub oświadczenie o zastosowanie form opodatkowania określonych w ustawie o zryczałtowanym podatku dochodowym.

W myśl art. 30c ust. 1 ww. ustawy, podatek dochodowy od dochodów z pozarolniczej działalności gospodarczej lub działów specjalnych produkcji rolnej uzyskanych przez podatników, o których mowa w art. 9a ust. 2 lub ust. 7, z zastrzeżeniem art. 29, 30, 30d, wynosi 19% podstawy obliczenia podatku.

Deklarując wybór 19% podatku liniowego podatnik musi uwzględnić przesłanki określone w art. 9a ust. 3 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W myśl tego przepisu, jeżeli podatnik, który wybrał sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 2, uzyska z działalności gospodarczej prowadzonej samodzielnie lub z tytułu prawa do udziału w zysku spółki niemającej osobowości prawnej przychody ze świadczenia usług na rzecz byłego lub obecnego pracodawcy, odpowiadających czynnościom, które podatnik lub co najmniej jeden ze wspólników wykonywał lub wykonuje w roku podatkowym w ramach stosunku pracy lub spółdzielczego stosunku pracy, podatnik ten traci w roku podatkowym prawo do opodatkowania w sposób określony w art. 30c i jest obowiązany do wpłacenia zaliczek od dochodu osiągniętego od początku roku, obliczonych przy zastosowaniu skali podatkowej, o której mowa w art. 27 ust. 1, oraz odsetek za zwłokę od zaległości z tytułu tych zaliczek.

Z powyższych przepisów wynika, że możliwość opodatkowania dochodów 19% „podatkiem liniowym” dotyczy tylko i wyłącznie dochodów uzyskanych ze źródła „pozarolnicza działalność gospodarcza”. Przy czym, możliwość opodatkowania „podatkiem liniowym” jest wyłączona w stosunku do podatników, którzy w wyniku prowadzenia tej działalności uzyskują przychody z tytułu świadczenia usług na rzecz obecnego lub byłego pracodawcy i usługi te są tożsame z czynnościami, które podatnik (a w przypadku wykonywania ww. działalności w formie spółki osobowej chociażby jeden ze wspólników) wykonywał, bądź wykonuje w roku podatkowym w ramach stosunku pracy lub spółdzielczego stosunku pracy.

Z przedstawionego we wniosku opisu zdarzenia przyszłego wynika, że Wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą – kancelarię adwokacką. Ponadto jest wpisany do rejestru syndyków i na zlecenie sądu upadłościowego prowadzi postępowania naprawcze i upadłościowe jako zarządca, nadzorca sądowy lub syndyk masy, upadłości. W fazie o ogłoszenie upadłości na podstawie postanowienia sądu jest powoływany także jako tymczasowy nadzorca sądowy lub zarządca przymusowy. Obecnie od części przychodów Wnioskodawca odprowadza podatek liniowy w wysokości 19 %, natomiast od przychodów z tytułu prowadzonych postępowań naprawczych i upadłościowych jako nadzorca sądowy, syndyk masy upadłości, zarządca przymusowy lub tymczasowy nadzorca sądowy, odprowadza podatek progresywny.

Odnosząc powołane wyżej przepisy prawa do przedstawionego zdarzenia przyszłego należy stwierdzić, że otrzymywane przez Wnioskodawcę wynagrodzenie z tytułu wykonywania czynności w charakterze syndyka bądź nadzorcy sądowego, zarządcy przymusowego, zarządcy lub tymczasowego nadzorcy sądowego Wnioskodawca może zaliczyć do źródła przychodów, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 – działalność gospodarcza, jeżeli czynności te wykonywane będą w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Ponadto, uzyskiwany przez Wnioskodawcę dochód z ww. działalności może być opodatkowany na zasadach określonych w art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych pod warunkiem, że nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 9a ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Jednocześnie zaznacza się, że niniejsza interpretacja indywidualna dotyczy wyłącznie zakresu i stosowania przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w okolicznościach przedstawionych przez Wnioskodawcę w opisie zdarzenia przyszłego.

Jeżeli przedstawione we wniosku zdarzenie przyszłe będzie różniło się od występującego w rzeczywistości, wówczas wydana interpretacja nie będzie chroniła Wnioskodawcy w zakresie dotyczącym rzeczywiście zaistniałego zdarzenia.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Łodzi, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Piotrkowie Trybunalskim, ul. Wronia 65, 97-300 Piotrków Trybunalski.