Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPB-1-2/4510-251/15/AK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2015-08-26
Teza: braku możliwości szacowania dochodu z tytułu umorzenia udziałów/akcji lub zbycia udziałów/akcji celem umorzenia (pytania oznaczone we wniosku nr 3 i 4)
Słowa kluczowe: akcja; akcja-umorzenie akcji; akcjonariusz; podmiot-podmioty powiązane; transakcja; udział; udział-umorzenie udziałów; udziałowiec; zbycie
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2015 r., poz. 613) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) w zw. z § 9 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. z 2015 r., poz. 643), Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z 1 czerwca 2015 r. (data wpływu do tut. BKIP 3 czerwca 2015 r.), o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie braku możliwości szacowania dochodu z tytułu umorzenia udziałów/akcji lub zbycia udziałów/akcji celem umorzenia (pytania oznaczone we wniosku nr 3 i 4) – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 3 czerwca 2015 r. wpłynął do tut. BKIP wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie braku możliwości szacowania dochodu z tytułu umorzenia udziałów/akcji lub zbycia udziałów/akcji celem umorzenia.

We wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawca zamierza nabyć całość lub większościowy pakiet (pow. 50% praw głosu) udziałów/akcji w innej spółce kapitałowej mającej siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub w innym państwie Unii Europejskiej (dalej: „Spółka”). Spółka będzie miała jedną z form prawnych wymienionych w Załączniku nr 3 do ustawy o CIT. Możliwe jest także, że Spółka będzie miała siedzibę lub zarząd w innym niż państwo członkowskie Unii Europejskiej państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego.

Udziały/akcje w Spółce zostaną nabyte w drodze aportu (wkładu niepieniężnego). W zamian za nabyte w drodze aportu udziały/akcje Spółki, Wnioskodawca wyda dotychczasowym wspólnikom Spółki własne udziały.

Wnioskodawca rozważa odpłatne zbycie w przyszłości całości lub części akcji w Spółce w celu ich umorzenia. Możliwe jest także umorzenie udziałów/akcji w Spółce nastąpi bez uprzedniego ich zbycia w celu umorzenia (w polskim ustawodawstwie przewidują to procedury umorzenia przymusowego i automatycznego). Umorzenie/zbycie w celu umorzenia może nastąpić zarówno z czystego zysku jak i poprzez obniżenie kapitału zakładowego Spółki.

W związku z powyższym zadano m.in. następujące pytania:

*   Czy organy podatkowe mają prawo szacować przychód Wnioskodawcy z tytułu zbycia akcji w celu umorzenia, w przypadku gdy wynagrodzenie za zbywane udziały/akcje będzie niższe od wartości rynkowej tych udziałów/akcji? (pytanie oznaczone we wniosku nr 3)
*   Czy organy podatkowe mają prawo szacować przychód Wnioskodawcy z tytułu umorzenia udziałów/akcji, w przypadku gdy wynagrodzenie za umarzane udziały/akcje będzie niższe od wartości rynkowej tych udziałów/akcji? (pytanie oznaczone we wniosku nr 4)

Ad. 3

Zdaniem Wnioskodawcy, organy podatkowe nie mają prawa szacować przychodu Wnioskodawcy z tytułu zbycia akcji w celu umorzenia, w przypadku gdy wynagrodzenie za zbywane akcje będzie niższe od wartości rynkowej tych akcji.

Ad. 4

Zdaniem Wnioskodawcy, organy podatkowe nie mają prawa szacować przychodu Wnioskodawcy z tytułu umorzenia udziałów/akcji w przypadku, gdy wynagrodzenie za umarzane udziały/akcje będzie niższe od wartości rynkowej tych udziałów/akcji.

Zdaniem Wnioskodawcy, w odniesieniu do zbywania akcji w celu ich umorzenia, jak i umorzenia udziałów/akcji, nie można mówić o warunkach rynkowych, gdyż taka transakcja jest możliwa na gruncie KSH wyłącznie między spółką a jej wspólnikiem. Tym samym brak jest porównywalnej transakcji rynkowej, której mogłyby dokonać między sobą podmioty niepowiązane, a która mogłaby stanowić podstawę do oszacowania przychodu podatnika na podstawie art. 11 ustawy o CIT. Z tego samego powodu do przedmiotowej transakcji nie będzie miał zastosowania art. 14 ust. 1 ustawy o CIT, zgodnie z którym przychodem z odpłatnego zbycia rzeczy lub praw majątkowych jest ich „wartość wyrażona w cenie określonej w umowie”. Jeżeli jednak cena bez uzasadnionej przyczyny znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, przychód ten określa organ podatkowy w wysokości wartości rynkowej. Należy zwrócić uwagę na fakt, że art. 14 ust. 1 ustawy o CIT, określając zasady szacowania dochodu, odwołuje się do ceny. W przypadku zaś umorzenia udziałów, umorzenia akcji i zbycia akcji w celu umorzenia pojęcie ceny nie występuje. W piśmie z 18 lutego 2003 r. sygn. LK-399/LM/BG/2003 Minister Finansów wyraził pogląd zgodnie z którym: W przypadku, określonego w art. 199 kodeksu spółek handlowych, nabycia od wspólnika udziałów przez spółkę w celu ich umorzenia występuje wynagrodzenie. Termin „wynagrodzenie” nie jest tożsamy z ceną. Użycie w art. 199 § 2 k.s.h. terminu „wynagrodzenie” świadczy, że na gruncie tego przepisu nie chodzi o sprzedaż w rozumieniu art. 535 kodeksu cywilnego.

Stanowisko Spółki znajduje poparcie w praktyce organów podatkowych. Przykładowo takie stanowisko zaprezentował:

*   Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu w interpretacji indywidualnej z 20 czerwca 2014 r., Znak: ILPB4/423-172/14-2/DS,
*   Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji indywidualnej z 8 października 2012 r., Znak: IPPB3/423-477/12-2/PK1,
*   Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji indywidualnej z 2 stycznia 2012 r., Znak: IPPB3/423-897/11-2/DP,
*   Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach w interpretacji indywidualnej z 2 listopada 2010 r., Znak: IBPBII/2/423-20/10/AK.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego opisu zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 11 ust 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz.U. z 2014 r., poz. 851 z późn. zm., zwanej dalej: „updop”), jeżeli:

1.  osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, mająca miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, zwana dalej „podmiotem krajowym”, bierze udział bezpośrednio lub pośrednio w zarządzaniu przedsiębiorstwem położonym poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub w jego kontroli albo posiada udział w kapitale tego przedsiębiorstwa, albo
2.  osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, mająca miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, zwana dalej „podmiotem zagranicznym”, bierze udział bezpośrednio lub pośrednio w zarządzaniu podmiotem krajowym lub w jego kontroli albo posiada udział w kapitale tego podmiotu krajowego, albo
3.  ta sama osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej równocześnie bezpośrednio lub pośrednio bierze udział w zarządzaniu podmiotem krajowym i podmiotem zagranicznym lub w ich kontroli albo posiada udział w kapitale tych podmiotów

\-i jeżeli w wyniku takich powiązań zostaną ustalone lub narzucone warunki różniące się od warunków, które ustaliłyby między sobą niezależne podmioty, i w wyniku tego podatnik nie wykazuje dochodów albo wykazuje dochody niższe od tych, jakich należałoby oczekiwać, gdyby wymienione powiązania nie istniały - dochody danego podatnika oraz należny podatek określa się bez uwzględnienia warunków wynikających z tych powiązań.

W stosunku do opisanego zdarzenia przyszłego nie znajdzie zastosowania cytowany wyżej art. 11 ust. 1 updop. Wskazać należy, że ww. przepis odnosi się do sytuacji, kiedy w wyniku powiązań, zostaną narzucone warunki odbiegające od warunków rynkowych. Natomiast w sytuacji umorzenia udziałów/akcji lub odpłatnego zbycia udziałów/akcji celem ich umorzenia nie jest możliwe ustalenie, czy zostało ono przeprowadzone na warunkach rynkowych. Umorzenie udziałów/akcji z samej swojej natury następuje pomiędzy spółką a jej udziałowcem/akcjonariuszem (udziałowcami/akcjonariuszami). W konsekwencji brak jest porównywalnych zdarzeń pomiędzy niezależnymi podmiotami.

Stosownie do postanowień art. 14 ust. 1 updop, przychodem z odpłatnego zbycia rzeczy lub praw majątkowych, z zastrzeżeniem ust. 4, jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie. Jeżeli jednak cena bez uzasadnionej przyczyny znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, przychód ten określa organ podatkowy w wysokości wartości rynkowej.

W omawianej sytuacji powołany powyżej przepis art. 14 ust. 1 updop również nie znajdzie zastosowania. Przepis ten odwołuje się bowiem do szacowania przychodu podatnika w sytuacji, gdy w danej transakcji występuje cena sprzedaży. W przypadku zaś umorzenia udziałów/akcji przepisy ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz.U. z 2013 r., poz. 1030 ze zm., dalej: „KSH”) nie posługują się terminem „cena”, ale terminem „wynagrodzenie”. W przypadkach, określonych w art. 199 i 359 KSH, umorzenia udziałów/akcji występuje „wynagrodzenie”, a termin „wynagrodzenie” nie jest tożsamy z „ceną”.

Zatem stanowisko Wnioskodawcy w zakresie braku możliwości szacowania dochodu z tytułu umorzenia udziałów/akcji lub zbycia udziałów/akcji celem umorzenia jest prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania interpretacji.

Nadmienić należy, że w zakresie pytań oznaczonych we wniosku nr 1 i 2 wydano odrębne rozstrzygnięcie.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa Stefana Wyszyńskiego 2, 44-101 Gliwice po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej ul. Traugutta 2a 43-300 Bielsko-Biała.