Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPB-1-2/4510-759/15/AnK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2016-02-02
Teza: w zakresie czy w sytuacji, w której Spółka spłaci wyłącznie kapitał pożyczki w jednym miesiącu kalendarzowym, a odsetki spłaci w miesiącu następnym, spłacona pożyczka (kapitał pożyczki) będzie brana pod uwagę przy ustalaniu wielkości zadłużenia w celu określenia limitu odsetek zaliczanych do kosztów uzyskania przychodów, zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 60 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.
Słowa kluczowe: kapitalizacja-niedostateczna kapitalizacja; kredyt; nowelizacja; odsetki-odsetki od kredytu; pożyczka; przepisy-przepisy przejściowe; udział
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 3-art. 15

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2015 r., poz. 613 ze zm.) oraz § 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (t.j. Dz.U. z 2015 r., poz. 643), Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki przedstawione we wniosku z 13 października 2015 r. (data wpływu do tut. BKIP 12 listopada 2015 r.), o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie ustalenia, czy w sytuacji, w której Spółka spłaci wyłącznie kapitał pożyczki w jednym miesiącu kalendarzowym, a odsetki spłaci w miesiącu następnym, spłacona pożyczka będzie brana pod uwagę przy ustalaniu wielkości zadłużenia w celu określenia limitu odsetek zaliczanych do kosztów uzyskania przychodów zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 60 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych –**jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 12 listopada 2015 r. wpłynął do tut. BKIP wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie ustalenia, czy w sytuacji, w której Spółka spłaci wyłącznie kapitał pożyczki w jednym miesiącu kalendarzowym, a odsetki spłaci w miesiącu następnym, spłacona pożyczka będzie brana pod uwagę przy ustalaniu wielkości zadłużenia w celu określenia limitu odsetek zaliczanych do kosztów uzyskania przychodów zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 60 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

We wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawca (dalej także: „Spółka”) będzie otrzymywał pożyczki od swojego wspólnika. Przez słowo pożyczka należy rozumieć pożyczkę uregulowaną przepisami art. 720-724 Kodeksu cywilnego. Wspólnikowi udzielającemu pożyczek przysługuje 100 % udziałów w kapitale zakładowym Spółki. Umowy pożyczek przewidują, iż spłata kapitału pożyczki nastąpi przed spłatą odsetek, przy czym w umowach jest zawierany zapis, iż spłata odsetek nastąpi w miesiącu kalendarzowym następującym po spłacie kapitału. Zatem termin spłaty odsetek przypada na dzień następnego miesiąca kalendarzowego, który swoją datą odpowiada dniowi, w którym rozpoczyna się termin spłaty kapitału, a jeśli takiego dnia nie ma, to termin spłaty odsetek przypada na ostatni dzień miesiąca następującego po miesiącu, w którym przypada termin spłaty odsetek. Innymi słowy termin zapłaty odsetek wynosi jeden miesiąc, w rozumieniu przepisu art. 112 Kodeksu cywilnego liczony od dnia rozpoczęcia terminu spłaty kapitału. Przykładowo jeśli termin spłaty kapitału przypada na dzień 19 września, to termin spłaty odsetek przypada na dzień 19 października. Jeśli natomiast przykładowo termin spłaty kapitału pożyczki przypada na dzień 30 stycznia, to termin spłaty odsetek będzie przypadał na dzień 28 lutego (względnie 29 lutego, jeśli będzie to rok przestępny). W dniu składania wniosku nie przypadł jeszcze termin spłaty zarówno kapitału jak i odsetek, żadnej z udzielonych pożyczek. Wszystkie udzielane w przyszłości pożyczki będą zawierane według tego samego schematu, tj. termin spłaty kapitału jak i odsetek będzie określony w ten sam wyżej opisany sposób. Spółka za uzyskanie pożyczki nie będzie zobowiązana do zapłacenia innego wynagrodzenia niż odsetki za korzystanie z kapitału. Wszystkie umowy pożyczek jak i wypłata pożyczki nastąpiły w bieżącym roku. Spółka dokonuje ze swoim jedynym wspólnikiem jeszcze transakcji innego rodzaju zawierając umowy handlowe, które mogą stać się źródłem zobowiązań, jednak ta okoliczność nie ma znaczenia dla odpowiedzi na zadane poniżej pytanie.

Spółka nie zawiadomiła właściwego miejscowo dla niej Naczelnika Urzędu Skarbowego o wyborze stosowania zasad określonych w przepisach art. 15c ustawy o podatku od osób prawnych. Spółka nie zmierza składać takiego zawiadomienia.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy w opisanym zdarzeniu przyszłym, w sytuacji, w której Spółka spłaci wyłącznie kapitał pożyczki w jednym miesiącu kalendarzowym, a odsetki spłaci w miesiącu następnym, spłacona pożyczka (kapitał pożyczki) będzie brana pod uwagę przy ustalaniu wielkości zadłużenia w celu określenia limitu odsetek zaliczanych do kosztów uzyskania przychodów, zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 60 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych?

Zdaniem Spółki, w opisanym zdarzeniu przyszłym wartość spłaconego kapitału pożyczki nie będzie brana pod uwagę przy ustalaniu limitu odsetek zaliczanych do kosztów uzyskania, które zostały zapłacone w miesiącu następnym.

Argumenty przemawiające za takim twierdzeniem są następujące:

1.  Przekazanie kwot pożyczek, zgodnie z opisanym stanem faktycznym (winno być: zdarzeniu przyszłym), nastąpiło lub nastąpi po dniu 1 stycznia 2015 r., zatem zgodnie z przepisem art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 2014 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw, do obliczania limitu odsetek od tych pożyczek zaliczanych do kosztów uzyskania przychodu, będą miały zastosowanie przepisy obowiązujące po dniu 1 stycznia 2015 r.;
2.  Spółka nie złożyła zawiadomienia o wyborze stosowania zasad określonych w przepisach art. 15c ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (dalej: „updop”), zatem do obliczania limitu odsetek od tych pożyczek zaliczanych do kosztów uzyskania przychodu, nie będą miały zastosowania przepisy wskazane w przywołanym artykule, za wyjątkiem przepisu art. 15c ust. 1 updop, który określa kiedy mają one zastosowanie oraz przepisu art. 15c ust. 8 updop, który zawiera definicję pojęcia odsetek, stosowaną zarówno przy dokonywaniu obliczenia tego limitu na zasadach określonych w przepisie art. 16 ust. 1 punkt 60 i 61 updop, zasadach ogólnych jak i na zasadach określonych w przepisach art. 15c updop.;
3.  Udział pożyczkodawcy w udziałach Spółki obliczony zgodnie z przepisem 16 ust. 6 ustawy przekracza 25 % (pożyczkodawca posiada wszystkie udziały w Spółce).

Zgodnie z przepisem art. 16 ust. 1 pkt 60 updop, w brzmieniu obwiązującym po dniu 1 stycznia 2015 r. do kosztów uzyskania przychodu nie zalicza się odsetek od pożyczek udzielonych spółce przez podmiot posiadający bezpośrednio lub pośrednio nie mniej niż 25% udziałów (akcji) tej spółki albo udzielonych łącznie przez podmioty posiadające łącznie bezpośrednio lub pośrednio nie mniej niż 25% udziałów (akcji) tej spółki, jeżeli wartość zadłużenia spółki wobec podmiotów posiadających bezpośrednio lub pośrednio nie mniej niż 25% udziałów (akcji) tej spółki, uwzględniającego również zadłużenie z tytułu pożyczek, przekroczy łącznie wartość kapitału własnego spółki – w proporcji, w jakiej wartość zadłużenia przekraczająca wartość kapitału własnego spółki pozostaje do całkowitej kwoty tego zadłużenia wobec tych podmiotów, określonej na ostatni dzień miesiąca poprzedzającego miesiąc zapłaty odsetek od pożyczek; przepisy te stosuje się odpowiednio do spółdzielni, członków spółdzielni oraz funduszu własnego takiej spółdzielni.

Z przepisu tego wynika, iż wysokość odsetek od pożyczki, niepodlegających zaliczeniu do kosztów uzyskania przychodów ustala się w oparciu o proporcję, w jakiej (i) wartość zadłużenia przekraczająca wartość kapitału własnego spółki pozostaje do (ii) całkowitej kwoty zadłużenia wobec „kwalifikowanych” podmiotów - wspólników Spółki o odpowiednio wysokim udziale w kapitale zakładowym (o których mowa odpowiednio w art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 updop). Z przepisu tego również wynika, iż wartość tego zadłużenia będzie ustalana na ostatni dzień miesiąca poprzedzającego miesiąc zapłaty odsetek od pożyczki.

Skoro zatem zadłużenie z tytułu zapłaty kapitału pożyczki wygasło przed pierwszym dniem miesiąca, w którym zostaną zapłacone odsetki, poprzez jego zapłatę, wartość kapitału spłaconej pożyczki nie powinna być brana pod uwagę, przy obliczaniu wyżej opisanej proporcji. Spłacona pożyczka nie jest już zadłużeniem. Zadłużenie może obejmować wyłącznie zobowiązania istniejące - niewygasłe. Skoro zobowiązanie z tytułu zapłaty kapitału pożyczki wygasło przed rozpoczęciem miesiąca, w którym zapłacono odsetki naliczone do kapitału pożyczki do dnia jego spłaty, nie może ono, jako już wygasłe, być brane pod uwagę, przy obliczaniu limitu odsetek zaliczanych do kosztów uzyskania przychodu. Nie ma przy tym znaczenia, iż spłata kapitału pożyczki nastąpiła na miesiąc przed spłatą odsetek od tej pożyczki.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Ustawa z dnia 29 sierpnia 2014 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw (t.j. Dz.U. z 2014 r., poz. 1328 ze zm., dalej: „ustawa zmieniająca”) zawiera przepisy wprowadzające istotne zmiany w zasadach podatkowego rozliczania odsetek od szeroko rozumianych pożyczek.

Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy zmieniającej do odsetek od pożyczek (kredytów) w przypadku których kwota udzielonej podatnikowi pożyczki (kredytu) została temu podatnikowi faktycznie przekazana przed 1 stycznia 2015 r. stosuje się przepisy art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 oraz ust. 6 updop w brzmieniu obowiązującym do końca 2014 r. Nie jest zatem w tym zakresie wystarczające np. samo zawarcie umowy pożyczki. Warunkiem stosowania dotychczasowych regulacji jest faktyczne otrzymanie kwoty pożyczki przed 1 stycznia 2015 r. Ponadto przepisy w brzmieniu dotychczasowym, zgodnie z art. 12 ustawy zmieniającej, stosują podatnicy kontynuujący działalność, u których rok podatkowy nie pokrywa się z rokiem kalendarzowym – jednakże tylko do końca ich roku podatkowego rozpoczętego w 2014 r.

Z przedstawionego we wniosku opisu zdarzenia przyszłego wynika, że wszystkie umowy pożyczek, które zamierza zawrzeć Wnioskodawca z podmiotami powiązanymi, jak i wypłata pożyczki nastąpiły w 2015 r. W związku z powyższym, Spółka obliczając wartość zadłużenia w celu określenia limitu odsetek zaliczanych do kosztów uzyskania przychodów zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 60 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, będzie zobowiązana stosować przepisy o niedostatecznej kapitalizacji w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2015 r. Z opisu zdarzenia przyszłego wynika także, że Spółka nie dokonała wyboru zasad określonych w art. 15c ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz.U. z 2014 r., poz. 851 ze zm., dalej: „updop”) kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1.

Koszty pożyczki, tj. naliczone odsetki od pożyczki, mogą być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów w momencie ustalonym zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 10 lit. a lub art. 16 ust. 1 pkt 11 updop.

Zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 10 lit. a updop, nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wydatków na spłatę pożyczek (kredytów), z wyjątkiem skapitalizowanych odsetek od tych pożyczek (kredytów).

W myśl art. 16 ust. 1 pkt 11 updop, nie uważa się za koszty uzyskania przychodów naliczonych, lecz nie zapłaconych albo umorzonych odsetek od zobowiązań, w tym również od pożyczek (kredytów).

Odsetki od pożyczki mogą więc zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów dopiero w momencie ich faktycznej zapłaty lub kapitalizacji, jednak pod warunkiem, że nie zachodzą m.in. okoliczności, o których mowa w art. 16 ust. 1 pkt 60 updop.

Stosownie do art. 16 ust. 1 pkt 60 updop, (w brzemieniu obowiązującym od 1 stycznia 2015 r.), nie uważa się za koszty uzyskania przychodów odsetek od pożyczek udzielonych spółce przez podmiot posiadający bezpośrednio lub pośrednio nie mniej niż 25% udziałów (akcji) tej spółki albo udzielonych łącznie przez podmioty posiadające łącznie bezpośrednio lub pośrednio nie mniej niż 25% udziałów (akcji) tej spółki, jeżeli wartość zadłużenia spółki wobec podmiotów posiadających bezpośrednio lub pośrednio nie mniej niż 25% udziałów (akcji) tej spółki, uwzględniającego również zadłużenie z tytułu pożyczek, przekroczy łącznie wartość kapitału własnego spółki - w proporcji, w jakiej wartość zadłużenia przekraczająca wartość kapitału własnego spółki pozostaje do całkowitej kwoty tego zadłużenia wobec tych podmiotów, określonej na ostatni dzień miesiąca poprzedzającego miesiąc zapłaty odsetek od pożyczek; przepisy te stosuje się odpowiednio do spółdzielni, członków spółdzielni oraz funduszu własnego takiej spółdzielni.

Zgodnie z tym przepisem ograniczenie w zaliczaniu odsetek do kosztów uzyskania przychodów dotyczyć będzie odsetek od pożyczek otrzymanych przez spółkę (spółdzielnię):

*   od jej „kwalifikowanych” bezpośrednich wspólników (członków),
*   od spółki (spółdzielni), w której ci wspólnicy (członkowie) również posiadają określoną liczbę udziałów (akcji) oraz
*   od pożyczek udzielonych spółce (spółdzielni) przez podmioty posiadające w niej w sposób pośredni udział w wysokości co najmniej 25%.

Z brzmienia art. 16 ust. 1 pkt 60 updop wynika, że przepis ograniczający niedostateczną kapitalizację znajduje zastosowanie do odsetek od pożyczek (kredytów), udzielonych spółce przez określone podmioty „kwalifikowane”, jeżeli wartość zadłużenia spółki, uwzględniającego również zadłużenie z tytułu pożyczek, wobec „kwalifikowanych” podmiotów przekroczy łącznie wartość kapitału własnego spółki - w proporcji, w jakiej wartość zadłużenia przekraczająca wartość kapitału własnego spółki pozostaje do całkowitej kwoty tego zadłużenia wobec tych podmiotów, określonej na ostatni dzień miesiąca poprzedzającego miesiąc zapłaty odsetek od pożyczek.

Przytoczony art. 16 ust. 1 pkt 60 updop ma zatem zastosowanie w przypadkach, kiedy zadłużenie spółki (pożyczkobiorcy) wobec podmiotów w tym przepisie wymienionych przekroczy pułap wartości kapitału własnego pożyczkobiorcy w odpowiedniej proporcji.

Zgodnie z art. 16 ust. 7g updop, wartość zadłużenia, o którym mowa w ust. 1 pkt 60 i 61, pomniejsza się o wartość pożyczek udzielonych podmiotom powiązanym, wskazanym w tych przepisach.

W konsekwencji „wartość zadłużenia” brana pod uwagę przy ustalaniu limitu odsetek zaliczanych do kosztów uzyskania przychodów zgodnie z tym przepisem będzie wartością „netto”, stanowiącą różnicę między wartością zadłużenia spółki wobec „kwalifikowanych” wspólników (podmiotów) a wartością pożyczek udzielonych tym wspólnikom (podmiotom) przez spółkę. Pamiętać należy że pojęcie „zadłużenie” należy rozumieć szeroko, jako obejmujące swoim zakresem zadłużenie podatnika wobec powiązanych z nim podmiotów także z innych tytułów niż pożyczka.

Stosownie do art. 16 ust. 7h updop, wartość kapitału własnego, o której mowa w ust. 1 pkt 60 i 61, określa się na ostatni dzień miesiąca poprzedzającego miesiąc zapłaty odsetek od pożyczek, o których mowa w tych przepisach, bez uwzględnienia kapitałów z aktualizacji wyceny oraz części kapitału własnego pochodzącego z otrzymanych pożyczek podporządkowanych. Wartość tę pomniejsza się o wartość kapitału zakładowego spółki lub funduszu udziałowego w spółdzielni, jaka nie została na ten kapitał lub fundusz faktycznie przekazana lub jaka została pokryta wierzytelnościami z tytułu pożyczek oraz z tytułu odsetek od tych pożyczek, przysługującymi wspólnikom wobec tej spółki lub członkom wobec tej spółdzielni, a także wartościami niematerialnymi lub prawnymi, od których nie dokonuje się odpisów amortyzacyjnych zgodnie z art. 16a-16m.

Odpowiadając zatem na pytanie Wnioskodawcy, wskazać należy, że w stanie prawnym obowiązującym od 1 stycznia 2015 r., w przypadku spłaty kapitału pożyczek w miesiącu poprzedzającym spłatę odsetek od pożyczki, obliczając wartość zadłużenia w celu określenia limitu odsetek zaliczanych do kosztów uzyskania przychodów zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 60 updop na ostatni dzień miesiąca poprzedzającego miesiąc zapłaty odsetek od tej pożyczki, Spółka nie będzie zobowiązana brać pod uwagę wartości spłaconego na ten dzień kapitału pożyczki.

Zatem stanowisko Wnioskodawcy należy uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy opisanego zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi ul. Piotrkowska 135, 90-434 Łódź po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.