Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPB-1-2/4510-698/15/JW
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2016-01-04
Teza: czy dobrowolne umorzenie udziałów za wynagrodzeniem, które było niższe od wartości rynkowej tychże udziałów spowodowało po stronie Spółki powstanie przychodu, a w szczególności przychodu z tytułu nieodpłatnych albo częściowo odpłatnych świadczeń.
Słowa kluczowe: przychód; udział-umorzenie udziałów
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 2-art. 12

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2015 r., poz. 613 ze zm.) oraz § 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. z 2015 r., poz. 643), Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy, przedstawione we wniosku z 13 października 2015 r. (data wpływu do tut. BKIP 20 października 2015 r.), uzupełnionym 21 grudnia 2015 r., o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych m.in. w zakresie ustalenia, czy dobrowolne umorzenie udziałów za wynagrodzeniem, które było niższe od wartości rynkowej tychże udziałów spowodowało po stronie Spółki powstanie przychodu, a w szczególności przychodu z tytułu nieodpłatnych albo częściowo odpłatnych świadczeń (pytanie oznaczone we wniosku nr 1) – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 20 października 2015 r. do tut. BKIP wpłynął wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych m.in. w zakresie ustalenia, czy dobrowolne umorzenie udziałów za wynagrodzeniem, które było niższe od wartości rynkowej tychże udziałów spowodowało po stronie Spółki powstanie przychodu, a w szczególności przychodu z tytułu nieodpłatnych albo częściowo odpłatnych świadczeń (zaistniały stan faktyczny). Wniosek nie spełniał wymogów formalnych dlatego też pismem z 15 grudnia 2015 r. znak IBPB-1-2/4510-698/15/JW wezwano Wnioskodawcę do jego uzupełnienia. Uzupełnienia dokonano 21 grudnia 2015 r.

We wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

W trakcie bieżącego roku nastąpiło wystąpienie jednego ze wspólników ze Spółki, a w przyszłości możliwe jest wystąpienie ze Spółki kolejnego wspólnika.

Pierwszy wspólnik, który już wystąpił ze Spółki, to spółka z siedzibą poza terytorium kraju. Wystąpienie tego wspólnika ze Spółki nastąpiło poprzez zbycie całości posiadanych udziałów na rzecz Spółki w celu ich umorzenia (procedura umorzenia dobrowolnego zgodnie z kodeksem spółek handlowych). Dobrowolne umorzenie udziałów nastąpiło za wynagrodzeniem, które było niższe od wartości rynkowej tychże udziałów.

Drugi wspólnik, którego wystąpienie ze Spółki może nastąpić w przyszłości, to osoba fizyczna podlegająca nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w Polsce. Także wystąpienie tego wspólnika ze Spółki nastąpiłoby poprzez zbycie całości posiadanych udziałów na rzecz Spółki w celu ich umorzenia (procedura umorzenia dobrowolnego zgodnie z kodeksem spółek handlowych). Wynagrodzenie za umarzane udziały może zostać określone na poziomie niższym od wartości rynkowej.

W razie umorzenia udziałów za wynagrodzeniem porozumienie między Spółką a wspólnikiem może przewidywać, że część wynagrodzenia z tego tytułu zostanie wypłacona w ratach (np. przez okres 36 miesięcy). Umorzenie udziałów nastąpiłoby z czystego zysku, bez obniżania kapitału zakładowego.

Spółka, której udziały będą umarzane, posiada siedzibę w Polsce i podlega nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w Polsce.

W związku z powyższym zadano m.in. następujące pytanie:

Czy dobrowolne umorzenie udziałów za wynagrodzeniem, które było niższe od wartości rynkowej tychże udziałów spowodowało po stronie Spółki powstanie przychodu, a w szczególności przychodu z tytułu nieodpłatnych albo częściowo odpłatnych świadczeń? (pytanie oznaczone we wniosku nr 1).

Stanowisko dotyczy zaistniałego stanu faktycznego związanego z dobrowolnym umorzeniem udziałów posiadanych przez pierwszego z występujących wspólników (spółkę zagraniczną).

Zdaniem Wnioskodawcy, kwestie umorzenia udziałów w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością reguluje art. 199 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 130, ze zm., dalej: „k.s.h.”). Zgodnie z art. 199 § 1 k.s.h., udział może być umorzony jedynie po wpisie spółki do rejestru i tylko w przypadku, gdy umowa spółki tak stanowi. Udział może być umorzony za zgodą wspólnika w drodze nabycia udziału przez spółkę (umorzenie dobrowolne) albo bez zgody wspólnika (umorzenie przymusowe). Przesłanki i tryb przymusowego umorzenia określa umowa spółki. Umorzenie dobrowolne stanowi zatem umorzenie za zgodą wspólnika, w drodze nabycia udziałów przez spółkę. Skutkiem umorzenia jest prawne unicestwianie, tj. wygaśnięcie wszelkich praw wynikających z udziałów, zarówno tych o charakterze majątkowym, jak też tych o charakterze korporacyjnym. Zasadą jest umorzenie udziałów za wynagrodzeniem, ale za zgodą wspólnika umorzenie udziałów może nastąpić bez wynagrodzenia (art. 199 § 3 k.s.h.).

Zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz.U. z 2014 r., poz. 851, ze zm, dalej: „u.p.d.o.p.”), przychodem są otrzymane pieniądze lub wartości pieniężne. Natomiast zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 2 u.p.d.o.p., przychodem jest wartość otrzymanych rzeczy lub praw, a także wartość innych świadczeń w naturze, w tym wartość rzeczy i praw otrzymanych nieodpłatnie lub częściowo odpłatnie, a także wartość innych nieodpłatnych lub częściowo odpłatnych świadczeń. Wartość otrzymanych rzeczy lub praw, w tym otrzymanych nieodpłatnie, określa się na podstawie cen rynkowych stosowanych w obrocie rzeczami lub prawami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca ich uzyskania (art. 12 ust. 5 u.p.d.o.p.). Natomiast wartością rzeczy lub praw częściowo odpłatnych stanowiącą przychód podatnika jest różnica między wartością tych rzeczy lub praw, ustaloną według zasad określonych w art. 12 ust. 5 u.p.d.o.p., a odpłatnością ponoszoną przez podatnika (art. 12 ust. 5a u.p.d.o.p.). Podobne zasady dotyczą nieodpłatnych lub częściowo odpłatnych świadczeń w naturze (art. 12 ust. 6 i ust. 6a u.p.d.o.p.). Na tle powyższych przepisów należy podkreślić, że zgodnie z utrwalonym w doktrynie i orzecznictwie poglądem przychodem jest uzyskane przez podatnika przysporzenie majątkowe o charakterze trwałym. Korzyść ta musi mieć konkretny wymiar finansowy. Przychód to powiększenie majątku podatnika poprzez aktywne włączenie do tego majątku określonych wartości albo też poprzez wyłączenie z tego majątku zobowiązań obciążających dotychczas ten majątek. Wobec powyższego nie sposób uznać, że Spółka uzyskuje przychód w związku nabyciem udziałów własnych w celu umorzenia za wynagrodzeniem poniżej wartości rynkowej. Po pierwsze, żaden przepis art. 12 u.p.d.o.p. zawierającego katalog przychodów nie przewiduje powstania przychodu w takiej sytuacji. W szczególności nie można utożsamiać umorzenia udziałów z umorzeniem zobowiązań (art. 12 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.p.). Po drugie, Spółka nie otrzyma w związku z tym żadnych pieniędzy lub wartości pieniężnych (art. 12 ust. 1 pkt 1 u.p.d.o.p.). Po trzecie, nie ma także podstaw do uznania że Spółka uzyska przychód z tytułu nieodpłatnych lub częściowo odpłatnych świadczeń (art. 12 ust. 1 pkt 2 u.p.d.o.p.). W wyniku umorzenia Spółka nie uzyska bowiem żadnego realnego przysporzenia majątkowego, żadnej korzyści o charakterze finansowym. W sensie ekonomicznym, w wyniku umorzenia udziałów, Spółka nic nie uzyska.

Stanowisko Spółki odnośnie braku przychodu w przypadku umorzenia udziałów za wynagrodzeniem niższym niż wartość rynkowa udziałów znajduje potwierdzenie w licznych interpretacjach organów podatkowych wydanych w zbliżonych stanach faktycznych. Spółka ma świadomość, że zostały one wydane w indywidualnych sprawach podatników, niemniej jednak zawierają one cenne wskazówki dotyczące wykładni przepisów, które można również odnosić do przedstawionej sytuacji.

Tytułem przykładu można tutaj wskazać na interpretacje:

*   Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z 21 lipca 2015 r. (sygn. IBPB-1-3/4510-41/15/WLK);
*   Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z 2 lipca 2015 r. (sygn. IBPB-1-3/4510-5/15/APO);
*   Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z 1 kwietnia 2015 r. (sygn. IBPBI/2/4510-19/15/MO);
*   Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 16 stycznia 2015 r. (sygn. IPPB3/423-1110/14-2/MC);
*   Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z 31 grudnia 2014 r. (sygn. ILPB3/423-537/14-2/PR).

Reasumując, Spółka uważa, że dobrowolne umorzenie udziałów za wynagrodzeniem, które było niższe od wartości rynkowej tychże udziałów, nie spowodowało po stronie Spółki powstania przychodu, a w szczególności przychodu z tytułu nieodpłatnych albo częściowo odpłatnych świadczeń.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawego dokonanej w powyższym zakresie oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Nadmienić należy, że w zakresie pytania 2-4 wydano odrębne rozstrzygnięcia.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, ul. Św. Mikołaja 78/79, 50-126 Wrocław, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z dnia 14 marca 2012 r., poz. 270 ze zm.).

Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.