Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0114-KDIP4-1.4012.538.2021.8.DP
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2021-12-02
Teza: - opodatkowanie podatkiem od towarów i usług przekazania przez Wnioskodawczynię na rzecz Jej Małżonka części przedsiębiorstwa w ramach majątku wspólnego; - brak prawa do odliczenia podatku VAT wartości nieodpłatnie przekazanej w ramach wspólności majątkowej zorganizowanej części przedsiębiorstwa
Słowa kluczowe: przedsiębiorstwa-zorganizowana część przedsiębiorstwa
Zagadnienia: Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II. Zakres opodatkowania-Rozdział 1. Przepisy ogólne  -Czynności niepodlegające opodatkowaniu
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 6-pkt 1

**INTERPRETACJA INDYWIDUALNA**

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1, art. 14r ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540 ze zm.) Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku wspólnym z 23 sierpnia 2021 r. (data wpływu 23 sierpnia 2021 r.), uzupełnionym pismem z 29 października 2021 r. (data wpływu 29 października 2021 r.) na wezwanie tut. Organu z 22 października 2021 r. (doręczone 25 października 2021 r.) oraz pismem z 30 listopada 2021 r. (data wpływu 30 listopada 2021 r.) na wezwanie tut. Organu z 25 listopada 2021 r. (doręczone 29 listopada 2021 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie:

‒ opodatkowania podatkiem od towarów i usług przekazania przez Wnioskodawczynię na rzecz Jej Małżonka części przedsiębiorstwa w ramach majątku wspólnego **– jest prawidłowe,**

‒ braku prawa do odliczenia podatku VAT wartości nieodpłatnie przekazanej w ramach wspólności majątkowej zorganizowanej części przedsiębiorstwa **– jest prawidłowe.**

**UZASADNIENIE**

23 sierpnia 2021 r. wpłynął do tutejszego organu ww. wniosek wspólny o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania podatkiem od towarów i usług przekazania przez Wnioskodawczynię na rzecz Jej Małżonka części przedsiębiorstwa w ramach majątku wspólnego oraz braku prawa do odliczenia podatku VAT wartości nieodpłatnie przekazanej w ramach wspólności majątkowej zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

Wniosek został uzupełniony pismem z 29 października 2021 r. (data wpływu 29 października 2021 r.) oraz pismem z 30 listopada 2021 r. (data wpływu 30 listopada 2021 r.).

**We wniosku** złożonym przez:

‒ Zainteresowaną będącą stroną postępowania:

Panią A.C.1, prowadzącą działalność gospodarczą pod firmą (…),

‒ Zainteresowanego niebędącego stroną postępowania:

Pana A.C.2

**przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe:**

Wnioskodawczyni prowadzi w miejscowości A. jednoosobową działalność gospodarczą pod firmą: „(…)” (NIP: (…)). W ramach swojej działalności zajmuje się ona produkcją opakowań z tektury. Jest ona podatnikiem podatku dochodowego od osób fizycznych, podlegającym nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu, rozliczającym się w sposób liniowy. Jest ponadto zarejestrowana jako podatnik VAT czynny od dnia (…) 2017 r.

Wnioskodawczyni ma zamiar przekazać małżonkowi w ramach wspólności majątkowej zorganizowaną część swojego przedsiębiorstwa. W związku z tą czynnością nastąpi przekazanie m.in. środków trwałych, należności i zobowiązań (w tym umów leasingu), nowych pracowników, realizowanych w momencie przekazania zleceń, materiałów do produkcji, wyrobów gotowych (o ile na dzień przekazania takowe będą istnieć) oraz wyposażenia potrzebnego do prowadzenia działalności gospodarczej.

Wymieniony wyżej zespół składników jest wystarczający do samodzielnego prowadzenia działalności gospodarczej. Do tego cechuje się on samodzielnością finansową, tj. możliwym jest przyporządkowanie przychodów i kosztów oraz określenie jego wyniku finansowego.

W jego skład będą dokładnie wchodzić:

a) środki trwałe, w postaci:

‒ wózka widłowego typ (…),

‒ wózka widłowego typ (…),

‒ potencjalnie jednego lub dwóch dodatkowych wózków widłowych, co do których zakupu decyzja ma być podjęta w najbliższym czasie,

‒ linii produkcyjnej rdzenia plastra miodu (dostawca (…)),

‒ maszyny do przecinania papieru plastra miodu (dostawca (…)),

‒ maszyny do wielokrotnego przecinania papieru plastra miodu (dostawca (…)),

‒ maszyny do nacinania papieru plastra miodu (dostawca: (…)),

‒ piły do papieru plastra miodu (dostawca: (…)),

‒ ostrzałki do noży gilotynowych (dostawca: (…)),

‒ ostrzałki do noży krążkowych (dostawca: (…)),

‒ belownicy (…) (dostawca: (…)),

‒ drukarki fleksograficznej (…) (dostawca: (…)),

‒ inwestycji w obcym środku trwałym (dostawca: (…)),

‒ szlifierki do noży (…),

‒ przecinarki wzdłużnej (dostawca: (…)),

b) umowy najmu:

‒ najem powierzchni w budynku przy ul. (…) w (…) z firmą (…), z dnia (…) 2018 r. (zawarta na czas nieokreślony),

‒ podnajem budynku przy ul. (…) z firmą (…) z dnia (…) 2019 r. (zawarta na czas nieokreślony),

c) umowy leasingu:

‒ (\`(...)\`) - umowa zawarta w dniu (…) 2017 r. na okres 48 miesięcy,

‒ (\`(...)\`) - umowa będzie zawarta w październiku lub listopadzie tego roku,

‒ (\`(...)\`) - umowa zawarta w (…) 2020 r. na okres 48 miesięcy,

‒ linia produkcyjna Laminator typu (…) wraz z 1300 płytami z rdzeniem typu plaster miodu - zawarta z firmą (…) w dniu (…) 2018 r. na okres 60 miesięcy,

d) pozostałe umowy:

‒ umowa z (…) na dostawę prądu,

‒ umowa z (…) na wywóz nieczystości, zawarta w dniu (…) 2021 r. na czas nieokreślony,

‒ umowy z (…) na dostawę usług telefonicznych i internetu,

‒ umowa z (…) na giełdę transportową z dnia (…) 2019 r. (zawarta na czas nieokreślony),

‒ umowa z (…) na stworzenie i obsługę strony internetowej z dnia (…) 2020 r. na okres 36 miesięcy,

e) umowy o pracę z 26-36 pracownikami,

f) umowy nr (…) z dnia (…) 2021 r. pomiędzy Wnioskodawczynią a Agencją (…), zawartej w związku z wydaniem Decyzji o wsparciu nr (…) z dnia (…) 2021 r.,

g) zobowiązania wobec kontrahentów na łączną kwotę (…) zł.

W odpowiedzi na wezwanie Organu Wnioskodawczyni wskazała, że Pan A.C.2 jest małżonkiem Wnioskodawczyni.

Ponadto w zakresie podatku od towarów i usług Wnioskodawczyni uzupełniła opis zdarzenia przyszłego o następujące informacje:

Małżonek będzie kontynuował dotychczas prowadzoną przez Wnioskodawczynię działalność gospodarczą, w tym samym zakresie, przy pomocy przekazanego mu zespołu składników.

Nie nastąpi przekazanie środków trwałych w postaci:

‒ Kompletu mebli (…),

‒ Zestawu komputerowego dostarczonego przez (…),

‒ Wózka widłowego (…) dostarczonego przez (…),

‒ Dwóch wózków widłowych (…) oraz jeden (…) od firmy (…),

‒ Maszyny do mycia i suszenia opakowań dostarczonego od firmy (…).

Działalność produkcyjna jest prowadzona w innym miejscu niż usługi pozostałe, do produkcji są wykorzystywane maszyny, wózki widłowe i cały sprzęt odrębny niż w pozostałej działalności,

a) Zespół składników zostanie wyodrębniony na podstawie statutu - zostanie on sporządzony w momencie przekazania;

b) Do produkcji opakowań z tektury są przeznaczone wszystkie przekazane części ZCP;

c) Wszystkie wymienione umowy są przeznaczone do produkcji opakowań z tektury, poza umową na telefon, która obejmuje wszystkie telefony w przedsiębiorstwie;

d) Decyzja o wsparciu dotyczy działalności objętej klasami PKWiU: 17.21 - Papier falisty i tektura falista oraz opakowania z papieru i tektury oraz 52.10. - Magazynowanie i przechowywanie towarów;

e) Przekazani pracownicy obsługują tylko produkcję opakowań z tektury.

Przekazanie umów z pracownikami będzie skutkowało zmianą pracodawcy w rozumieniu art. 231 Kodeksu pracy wobec pracowników przedsiębiorstwa Wnioskodawczyni.

Ponadto, z racji zmian w przedsiębiorstwie Wnioskodawczyni, stan faktyczny przedstawiony we wcześniejszym wniosku ulega zmianie o następujące dane:

1\. Do produkcji została zakupiona działka o numerze ewidencyjnym (…) o powierzchni 2,5661 ha, nr ksiąg wieczystych (…), w miejscowości (…) znajdująca się w SSE (…) - faktura z (…) 2021 r. Działka ta stanie się również przedmiotem przekazania.

2\. Umowa leasingu z dnia (…) 2017 r. na samochód (…) kończy się w niedługim czasie i samochód ten będzie wykupiony na cele prywatne.

3\. Umowa leasingu na samochód (…) została przedłużona w październiku 2021 r.

4\. Zawarto we wrześniu nową umowę leasingu na samochód (…) na okres 47 miesięcy - umowa ta będzie przedmiotem przekazania.

**W związku z powyższym opisem w zakresie podatku od towarów i usług zadano następujące pytania:**

1\. Czy przekazanie w ramach majątku wspólnego części swojego przedsiębiorstwa przez Wnioskodawczynię na rzecz swojego Małżonka będzie opodatkowane podatkiem od towarów i usług? (oznaczone we wniosku nr 2)

2\. Czy Zainteresowanemu niebędącemu stroną postępowania przysługiwać będzie prawo do odliczenia podatku VAT wartości nieodpłatnie przekazanej w ramach wspólności majątkowej zorganizowanej części przedsiębiorstwa? (oznaczone nr 2 w uzupełnieniu wniosku z 30 listopada 2021 r.)

**Zdaniem Wnioskodawców,** czynność, będąca przedmiotem pytania nie jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług.

Jak stanowi art. 5 ust. 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają: odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów, import towarów na terytorium kraju, wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju, wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.

Zgodnie z art. 6 pkt 1 ustawy o VAT, przepisów ustawy nie stosuje się do transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

Zgodnie z art. 55\[1\] k.c., przedsiębiorstwo to zorganizowany zespół składników niematerialnych i materialnych przeznaczony do prowadzenia działalności gospodarczości. Obejmuje ono w szczególności: nazwę przedsiębiorstwa, własność nieruchomości lub ruchomości, w tym urządzeń, materiałów, towarów i wyrobów, oraz inne prawa rzeczowe do nieruchomości lub ruchomości; prawa wynikające z umów najmu i dzierżawy nieruchomości lub ruchomości oraz prawa do korzystania z nieruchomości lub ruchomości wynikające z innych stosunków prawnych; wierzytelności, prawa z papierów wartościowych i środki pieniężne; koncesje, licencje i zezwolenia; patenty i inne prawa własności przemysłowej; majątkowe prawa autorskie i majątkowe prawa pokrewne; tajemnice przedsiębiorstwa; księgi i dokumenty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Zorganizowana część przedsiębiorstwa, zgodnie z art. 2 pkt 27e ustawy o VAT, to organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, który zarazem mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące te zadania.

Wnioskodawczyni, w opisanym zdarzeniu przyszłym dokonuje przekazania zorganizowanej części przedsiębiorstwa w rozumieniu ustawy o VAT. Zespół składników opisanych wcześniej obejmuje składniki materialne (m.in. wózki widłowe, maszyny wytwórcze) oraz niematerialne, w tym zobowiązania (umowy najmu nieruchomości czy umowy leasingu samochodów). Zespół ten jest przeznaczony do realizacji określonych zadań gospodarczych, tj. do wytwarzania opakowań tekturowych. Ze względu na rozmiar tego zespołu składników, mógłby stanowić on niezależne przedsiębiorstwo realizujące samodzielnie określone zadania gospodarcze – obejmuje on maszyny gospodarcze, pracowników oraz materiały. Nie istnieje wyraźna potrzeba uzupełniania tej części przedsiębiorstwa o dodatkowe składniki, aby możliwym było wykonywanie za jego pomocą działalności gospodarczej, której dotychczasowo on służył.

Ponadto, zespół składników materialnych jest wyodrębniony zarówno organizacyjnie, jak i finansowo.

Wyodrębnienie organizacyjne tych składników majątkowych objawia się w tym, że obecna jego właścicielka mogłaby na jego bazie utworzyć oddział czy wydział swojego przedsiębiorstwa, za pomocą którego samodzielnie możliwym by było prowadzenie działalności gospodarczej.

Jak stwierdził WSA w Poznaniu w wyroku z dnia 23 marca 2017 r., sygn. akt: I SA/Po 1261/16 (Legalis nr 1603818), o finansowym wyodrębnieniu można mówić już w przypadku istnienia samej możliwości wyodrębnienia podstawowych informacji o sytuacji finansowej i majątkowej zorganizowanej części przedsiębiorstwa. Wyodrębnienia finansowego nie należy utożsamiać więc z pełną samodzielnością finansową, czy też z samodzielnym sporządzaniem bilansu. W przypadku zespołu składników majątkowych, którego przekazanie jest przedmiotem niniejszego wniosku, możliwym jest wyodrębnienie podstawowych informacji na temat jego sytuacji finansowej i majątkowej.

W związku z powyższym, przekazanie to nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

W razie zmiany przeznaczenia części składników majątkowych wchodzących w skład zorganizowanej części przedsiębiorstwa, Wnioskodawczyni będzie zobligowana do dokonania korekty polegającej na odrębnym określeniu kwot podatku naliczonego, zgodnie z art. 90 ust. 1 ustawy o VAT.

W piśmie z 30 listopada 2021 r. Zainteresowani uzupełnili swoje stanowisko, stwierdzając, że Zainteresowanemu niebędącemu stroną postępowania nie będzie przysługiwać prawo do odliczenia od podatku VAT wartości nieodpłatnie przekazanej w ramach wspólności majątkowej zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15 ustawy o VAT, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem przepisów wskazanych w dalszej części.

Stosownie do art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy o VAT, kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług oraz dokonania całości lub części zapłaty przed nabyciem towaru lub wykonaniem usługi.

Jak stanowi art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Zgodnie z art. 6 pkt 1 ustawy o VAT, przepisów tej ustawy nie stosuje się do transakcji zbycia

przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

Skoro przekazanie zorganizowanej części przedsiębiorstwa nie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT, to Zainteresowany nie ma prawa odliczenia jego wartości od kwoty podatku należnego.

**W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.**

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2021 r. poz. 685 ze zm.), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Przez towary – według art. 2 pkt 6 ustawy – rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 – na podstawie art. 8 ust. 1 ustawy – rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).

Jednocześnie przepisy art. 6 ustawy wskazują na wyłączenia określonych czynności spod zakresu przepisów ustawy o podatku od towarów i usług.

Zgodnie z art. 6 pkt 1 ustawy, przepisów ustawy nie stosuje się do transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

Termin „transakcja zbycia” należy rozumieć w sposób zbliżony do pojęcia „dostawy towarów” w ujęciu art. 7 ust. 1 ustawy, tzn. „zbycie” obejmuje wszelkie czynności, w ramach których następuje przeniesienie prawa do rozporządzania przedmiotem jak właściciel, np. sprzedaż, zamianę, darowiznę, nieodpłatne przekazanie, przeniesienie własności w formie wkładu niepieniężnego, czyli aportu. Zbycie przedsiębiorstwa podlega zasadzie swobody umów, a więc może nastąpić na podstawie każdej czynności rozporządzającej.

Przepisy ustawy o podatku od towarów i usług nie zawierają definicji przedsiębiorstwa, zatem dla potrzeb przepisów podatkowych należy stosować definicję zawartą w art. 551 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2020 r. poz. 1740 ze zm., dalej: Kodeks cywilny).

Zgodnie z ww. przepisem przedsiębiorstwo jest zorganizowanym zespołem składników niematerialnych i materialnych przeznaczonym do prowadzenia działalności gospodarczej.

Obejmuje ono w szczególności:

1\. oznaczenie indywidualizujące przedsiębiorstwo lub jego wyodrębnione części (nazwa przedsiębiorstwa);

2\. własność nieruchomości lub ruchomości, w tym urządzeń, materiałów, towarów i wyrobów, oraz inne prawa rzeczowe do nieruchomości lub ruchomości;

3\. prawa wynikające z umów najmu i dzierżawy nieruchomości lub ruchomości oraz prawa do korzystania z nieruchomości lub ruchomości wynikające z innych stosunków prawnych;

4\. wierzytelności, prawa z papierów wartościowych i środki pieniężne;

5\. koncesje, licencje i zezwolenia;

6\. patenty i inne prawa własności przemysłowej;

7\. majątkowe prawa autorskie i majątkowe prawa pokrewne;

8\. tajemnice przedsiębiorstwa;

9\. księgi i dokumenty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Ponadto art. 552 Kodeksu cywilnego stanowi, że czynność prawna mająca za przedmiot przedsiębiorstwo obejmuje wszystko, co wchodzi w skład przedsiębiorstwa, chyba, że co innego wynika z treści czynności prawnej albo z przepisów szczególnych.

Przedsiębiorstwo jest nie tylko sumą składników materialnych i niematerialnych, lecz ich zorganizowanym zespołem, tzn. składniki te powinny pozostawać ze sobą we wzajemnych relacjach w ten sposób, że można mówić o nich jako o zespole, a nie tylko o zbiorze pewnych elementów. „Czynnikiem konstytuującym przedsiębiorstwo w znaczeniu przedmiotowym jest występowanie elementu organizacji oraz funkcjonalnego powiązania różnorodnych jego składników, umożliwiających traktowanie przedsiębiorstwa jako pewnej całości” – wyrok NSA z dnia 27 marca 2008 r. (sygn. II FSK 1896/11).

Zatem, przedsiębiorstwo, jako przedmiot zbycia, musi stanowić całość pod względem organizacyjnym i funkcjonalnym.

Definicja zorganizowanej części przedsiębiorstwa zawarta jest w art. 2 pkt 27e ustawy – pod tym pojęciem rozumie się organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, który zarazem mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące te zadania.

Zorganizowana część przedsiębiorstwa, jako przedmiot zbycia, musi zatem stanowić całość pod względem organizacyjnym i funkcjonalnym, co oznacza, że najistotniejsze dla przedmiotowego zagadnienia jest ustalenie, czy przenoszony majątek stanowi na tyle zorganizowany kompleks praw, obowiązków i rzeczy, że zdolny jest do realizacji zadań gospodarczych przypisywanych przedsiębiorstwu.

Podstawowym wymogiem wynikającym z powyższego przepisu jest więc to, aby zorganizowana część przedsiębiorstwa stanowiła zespół składników materialnych i niematerialnych (w tym zobowiązań). Kolejnym warunkiem jest wydzielenie tego zespołu w istniejącym przedsiębiorstwie. Wydzielenie to ma zachodzić na trzech płaszczyznach: organizacyjnej, finansowej i funkcjonalnej (przeznaczenie do realizacji określonych zadań gospodarczych). Elementami zespołu składników materialnych i niematerialnych, stanowiących zorganizowaną część przedsiębiorstwa, powinny być w szczególności aktywa trwałe, obrotowe, a także czynnik ludzki, czyli kadra pracownicza.

Wyodrębnienie organizacyjne oznacza, że zorganizowana część przedsiębiorstwa ma swoje miejsce w strukturze organizacyjnej podatnika jako dział, wydział, oddział itp. Przy czym, w doktrynie zwraca się uwagę, że organizacyjne wyodrębnienie powinno być dokonane na bazie statutu, regulaminu lub innego aktu o podobnym charakterze. Organizacyjny aspekt wyodrębnienia oznacza, że składniki tworzące „część przedsiębiorstwa” powinny posiadać cechę zorganizowania. Cecha ta powinna występować w „istniejącym przedsiębiorstwie”, a więc w ramach prowadzonej działalności i dotyczyć określonego zespołu składników tworzących część tego przedsiębiorstwa.

Wyodrębnienie finansowe nie oznacza samodzielności finansowej, ale sytuację, w której przez odpowiednią ewidencję zdarzeń gospodarczych możliwe jest przyporządkowanie przychodów i kosztów oraz należności i zobowiązań do zorganizowanej części przedsiębiorstwa. Wyodrębnienie finansowe najpełniej realizowane jest w przypadku zakładu lub oddziału osoby prawnej.

Natomiast wyodrębnienie funkcjonalne należy rozumieć jako przeznaczenie do realizacji określonych zadań gospodarczych. Zorganizowana część przedsiębiorstwa musi stanowić funkcjonalnie odrębną całość - obejmować elementy niezbędne do samodzielnego prowadzenia działań gospodarczych, którym służy w strukturze przedsiębiorstwa. Aby zatem część mienia przedsiębiorstwa mogła być uznana za jego zorganizowaną część, musi ona – obiektywnie oceniając – posiadać potencjalną zdolność do funkcjonowania jako samodzielny podmiot gospodarczy. Składniki majątkowe materialne i niematerialne wchodzące w skład zorganizowanej części przedsiębiorstwa muszą umożliwić nabywcy podjęcie działalności gospodarczej w ramach odrębnego przedsiębiorstwa.

Ponadto wymagane jest, aby zorganizowana część przedsiębiorstwa mogła stanowić potencjalnie niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące zadania gospodarcze, których realizacji służy w istniejącym przedsiębiorstwie. Powyższe oznacza, że przez zorganizowaną część przedsiębiorstwa można rozumieć wyłącznie tę część przedsiębiorstwa, która jest przede wszystkim wyodrębniona organizacyjnie, ale także posiada wewnętrzną samodzielność finansową.

Zatem, aby w rozumieniu przepisów podatkowych, określony zespół składników majątkowych mógł zostać zakwalifikowany jako zorganizowana część przedsiębiorstwa, nie jest wystarczające jakiekolwiek zorganizowanie masy majątkowej, ale musi się ona odznaczać pełną odrębnością niezbędną do samodzielnego funkcjonowania w obrocie gospodarczym.

Zorganizowaną część przedsiębiorstwa tworzą więc składniki, będące we wzajemnych relacjach, takich, by można było mówić o nich jako o zespole, a nie o zbiorze przypadkowych elementów, których jedyną cechą wspólną jest własność jednego podmiotu gospodarczego.

Reasumując, na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług mamy do czynienia ze zorganizowaną częścią przedsiębiorstwa, jeżeli spełnione są łącznie następujące przesłanki:

‒ istnieje zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania;

‒ zespół ten jest organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie;

‒ składniki te przeznaczone są do realizacji określonych zadań gospodarczych;

‒ zespół tych składników mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące ww. zadania gospodarcze.

Brak zaistnienia którejkolwiek z omawianych powyżej przesłanek wyklucza uznanie zespołu składników majątkowych przedsiębiorstwa za jego zorganizowaną część w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy.

Ponadto, przy ocenie czy składniki majątku powinny być uznane za zorganizowaną część przedsiębiorstwa, o której mowa w art. 2 pkt 27e ustawy uwzględnić należy następujące okoliczności:

‒ zamiar kontynuowania przez nabywcę działalności prowadzonej dotychczas przez zbywcę przy pomocy składników majątkowych będących przedmiotem transakcji oraz

‒ faktyczną możliwość kontynuowania tej działalności w oparciu o składniki będące przedmiotem transakcji.

Zaznaczenia wymaga, że definicja zorganizowanej części przedsiębiorstwa zawarta w przepisie art. 2 pkt 27e ustawy, nie jest definicją samoistną, lecz należy rozpatrywać ją m.in. w kontekście uregulowań art. 6 pkt 1 ustawy, który wyłącza z opodatkowania podatkiem od towarów i usług zbycie składników majątkowych i niemajątkowych uprzednio wyodrębnionych organizacyjnie i finansowo w istniejącym przedsiębiorstwie, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, nie dotyczy natomiast zbycia poszczególnych składników majątkowych przedsiębiorstwa.

Zakres powyższego wyłączenia zdefiniował w wyrokach Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W wyroku z dnia 27 listopada 2003 r. sprawa C-497/01, Zita Modes Sarl, stwierdził, że celem ww. opcji jest uproszczenie rozliczeń związanych z przeniesieniem majątku przedsiębiorstwa lub jego części, bądź wniesieniem ich aportem. W wyroku tym przyjęto, że jeżeli państwo członkowskie wprowadziło do swojego systemu VAT opcję zawartą w pierwszym zdaniu art. 5 ust. 8 Szóstej Dyrektywy uznając, że w przypadku wydania całości majątku nie ma miejsca dostawa towarów w rozumieniu regulacji VAT, to zasada ta ma zastosowanie – nie wyłączając możliwości ograniczenia jej stosowania do okoliczności zawartych w zdaniu drugim tego samego paragrafu – do każdego wydania przedsiębiorstwa lub samodzielnej części przedsiębiorstwa, włączając składniki materialne i niematerialne, które łącznie stanowią przedsiębiorstwo lub część przedsiębiorstwa, mogącego samodzielnie prowadzić działalność gospodarczą. Nabywca musi jednak wyrazić zamiar dalszego prowadzenia nabytego przedsiębiorstwa lub jego części, a nie jego bezpośredniej likwidacji i sprzedaży zapasów. TSUE wskazał, że biorąc pod uwagę cel dyrektywy, pojęcia w niej użyte powinny być interpretowane w sposób jednolity i niezależny (autonomiczny), uwzględniając kontekst i cel regulacji.

W wyroku tym, dokonując wykładni funkcjonalnej art. 5 ust. 8 Szóstej Dyrektywy, TSUE uznał, że celem wyłączenia zbycia przedsiębiorstwa z opodatkowania jest zapewnienie neutralności podatkowej takiej czynności, która obciążając stronę istotnym zobowiązaniem podatkowym i tak rodziłaby prawo do odliczenia lub zwrotu podatku naliczonego. Trybunał podkreślił, że przeniesienie, o jakim mowa w art. 19 Dyrektywy 2006/112/WE, dotyczy między innymi części przedsiębiorstwa, a istotne znaczenie ma funkcjonalne powiązanie składników majątkowych umożliwiające realizację określonego zadania gospodarczego.

W wyroku z dnia 10 listopada 2011 r. w sprawie C-444/10, Schriever, TSUE wywiódł, że jeżeli działalność gospodarcza tego nie wymaga, przedmiotem zbycia nie muszą być wszystkie składniki z nią związane, aby czynność ta wyłączona była z opodatkowania na podstawie art. 5 ust. 8 Szóstej Dyrektywy. W tym zakresie Trybunał uznał, że pojęcie zbycia całości lub części majątku należy interpretować tak, że obejmuje ono zbycie przedsiębiorstwa lub niezależnej części przedsiębiorstwa, które łącznie stanowią przedsiębiorstwo lub jego część zdolną do prowadzenia niezależnej działalności gospodarczej. Trybunał rozpatrujący sprawę uznał, że przekazanie przedsiębiorstwa lub jego samodzielnej części w rozumieniu wspólnotowych regulacji VAT wymaga, by całość przekazanych składników pozwalała na prowadzenie samodzielnej działalności gospodarczej. Nawet jeżeli charakter tej działalności wymaga użytkowania określonych pomieszczeń, mogą one zostać udostępnione nabywcy w drodze dzierżawy. Nabywca może także sam dysponować odpowiednią nieruchomością, do której może przenieść całość przejętych aktywów i kontynuować działalność gospodarczą. W takich przypadkach dochodzi do zbycia przedsiębiorstwa będącego poza zakresem VAT. Nawet sprzedaż zapasu towarów i wyposażenia sklepu może być traktowana jako zbycie przedsiębiorstwa niepodlegające VAT, jeżeli nabywca ma możliwość kontynuowania działalności zbywcy.

W kontekście uregulowań wspólnotowych oraz orzecznictwa TSUE należy wskazać, że nie ma podstaw do przyjęcia, że tylko przeniesienie wszystkich składników materialnych i niematerialnych jest okolicznością decydującą o uznaniu danego zespołu składników materialnych i niematerialnych za zorganizowaną część przedsiębiorstwa, ponieważ jeśli dany zespół składników będzie zdolny do prowadzenia samodzielnej działalności gospodarczej, to spełnione zostaną przesłanki pozwalające uznać, z punktu widzenia charakteru prowadzonej działalności, że doszło do wydzielenia zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

Ponadto, w wyroku z 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I FSK 1586/11 NSA zauważył, że „Sam tylko fakt wyłączenia jakiegokolwiek składnika majątku nie pozwala na stwierdzenie, że już z tego powodu przedmiotem zbycia nie jest zorganizowana część przedsiębiorstwa, bowiem decydującą jest okoliczność, czy przy użyciu tej części można samodzielnie prowadzić działalność gospodarczą. (…) Jeśli wyłączenie określonego składnika nie pozbawi wydzielonego kompleksu majątkowego cech przedsiębiorstwa bądź jego zorganizowanej części, to zbycie w takiej postaci nie podlega podatkowi od towarów i usług”.

O tym, czy nastąpiło zbycie przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa decydują każdorazowo okoliczności faktyczne związane z konkretną transakcją. Podatnik obowiązany jest do prawidłowego określenia przedmiotu opodatkowania, co wiąże się z koniecznością prawidłowego zdefiniowania dokonywanej czynności.

Z opisu sprawy wynika, że Wnioskodawczyni prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą, w ramach której zajmuje się produkcją opakowań z tektury. Jest zarejestrowana jako podatnik VAT czynny.

Wnioskodawczyni ma zamiar przekazać małżonkowi (Zainteresowanemu niebędącemu stroną postępowania) zorganizowaną część swojego przedsiębiorstwa. W związku z tą czynnością nastąpi przekazanie m.in. środków trwałych, należności i zobowiązań (w tym umów leasingu), nowych pracowników, realizowanych w momencie przekazania zleceń, materiałów do produkcji, wyrobów gotowych (o ile na dzień przekazania takowe będą istnieć) oraz wyposażenia potrzebnego do prowadzenia działalności gospodarczej.

Jak wskazuje Wnioskodawczyni, wymieniony wyżej zespół składników jest wystarczający do samodzielnego prowadzenia działalności gospodarczej. Do tego cechuje się on samodzielnością finansową, tj. możliwym jest przyporządkowanie przychodów i kosztów oraz określenie jego wyniku finansowego.

Działalność produkcyjna jest prowadzona w innym miejscu niż usługi pozostałe, do produkcji są wykorzystywane maszyny, wózki widłowe i cały sprzęt odrębny niż w pozostałej działalności. Do produkcji opakowań z tektury są przeznaczone wszystkie przekazane części przedsiębiorstwa Wnioskodawczyni.

W szczególności przekazaniem objęte będą:

a) środki trwałe, takie jak: wózki widłowe, maszyny, piły, ostrzałki, belownica, drukarka fleksograficzna, inwestycja w obcym środku trwałym, szlifierka, przecinarka,

b) umowy najmu,

c) umowy leasingu samochodów i linii produkcyjnej,

d) umowy na dostawę prądu, na wywóz nieczystości, na dostawę usług telefonicznych i internetu, na giełdę transportową, na stworzenie i obsługę strony internetowej,

e) umowa z Agencją (…) zawarta w związku z wydaniem Decyzji o wsparciu,

f) umowy o pracę z 26-36 pracownikami, wobec których będzie to zmiana pracodawcy w rozumieniu art. 231 Kodeksu pracy,

g) działka o numerze ewidencyjnym (…) w miejscowości (…).

Natomiast przekazaniem nie zostaną objęte środki trwałe w postaci kompletu mebli, zestawu komputerowego, czterech wózków widłowych oraz maszyny do mycia i suszenia opakowań.

Małżonek będzie kontynuował dotychczas prowadzoną przez Wnioskodawczynię działalność gospodarczą, w tym samym zakresie, przy pomocy przekazanego mu zespołu składników.

Wątpliwości Wnioskodawców dotyczą kwestii, czy przekazanie części przedsiębiorstwa przez Wnioskodawczynię na rzecz Jej Małżonka w ramach majątku wspólnego będzie opodatkowane podatkiem od towarów i usług.

Jak już wyjaśniono, zorganizowaną część przedsiębiorstwa tworzą składniki, będące we wzajemnych relacjach, takich by można było mówić o nich jak o zespole, a nie o zbiorze przypadkowych elementów, których jedyną cechą wspólną jest własność jednego podmiotu gospodarczego. Oznacza to, że zorganizowana część przedsiębiorstwa nie jest sumą poszczególnych składników, przy pomocy których będzie można prowadzić odrębny zakład, lecz zorganizowanym zespołem tych składników, przy czym punktem odniesienia jest tutaj rola, jaką składniki majątkowe odgrywają w funkcjonowaniu przedsiębiorstwa w momencie przekazania określonych składników majątkowych (na ile stanowią w nim w tym momencie, wyodrębnioną organizacyjnie i funkcjonalnie całość).

Przedstawione we wniosku okoliczności wskazują, że opisany zespół składników materialnych i niematerialnych cechuje się wyodrębnieniem organizacyjnym, finansowym oraz funkcjonalnym.

Wyodrębnienie organizacyjne docelowo realizowane będzie na podstawie statutu, który zostanie sporządzony w momencie przekazania zespołu składników na rzecz Małżonka Wnioskodawczyni.

Obecnie jest realizowane w następujący sposób:

‒ działalność produkcyjna jest prowadzona w innym miejscu niż pozostałe usługi,

‒ do produkcji są wykorzystywane maszyny, wózki widłowe i cały sprzęt odrębny niż w pozostałej działalności,

‒ pracownicy, z którymi umowy mają być przekazane, obsługują tylko produkcję opakowań z tektury.

‒ umowy najmu, leasingu, na dostawę prądu, na wywóz nieczystości, na dostawę internetu, na giełdę transportową, na stworzenie i obsługę strony internetowej, które również mają być przekazane, dotyczą wyłącznie produkcji opakowań z tektury.

Wnioskodawczyni wskazuje, że możliwe jest przyporządkowanie przychodów i kosztów do tego zespołu składników materialnych i niematerialnych oraz określenie jego wyniku finansowego, a zatem można mówić o wyodrębnieniu finansowym produkcji opakowań z tektury.

Istotny jest również fakt, że – jak wynika z treści wniosku – wymieniony we wniosku zespół składników jest wystarczający do samodzielnego prowadzenia działalności gospodarczej, a Małżonek będzie kontynuował dotychczas prowadzoną przez Wnioskodawczynię działalność gospodarczą, w tym samym zakresie, przy pomocy przekazanego mu zespołu składników.

Analiza zaprezentowanego opisu sprawy w kontekście przytoczonych regulacji prawnych oraz orzecznictwa TSUE, prowadzi do wniosku, że zostaną spełnione wszystkie wskazane wcześniej przesłanki do uznania zorganizowanego zespołu składników materialnych i niematerialnych, mających stanowić przedmiot zbycia, za zorganizowaną część przedsiębiorstwa, o której mowa w art. 2 pkt 27e ustawy.

Na opisany we wniosku zespół składników materialnych i niematerialnych składają się składniki materialne (środki trwałe) oraz niematerialne (w tym prawa i obowiązki wynikające z zawartych umów związanych z prowadzoną działalnością w zakresie produkcji opakowań z tektury, a także zobowiązania wobec kontrahentów). Zespół ten jest organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie Wnioskodawcy oraz przeznaczony jest do realizacji określonych zadań gospodarczych i potencjalnie mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące konkretnie przypisane mu zadania gospodarcze. Wypełnia zatem definicję zorganizowanej części przedsiębiorstwa, o której mowa w art. 2 pkt 27e ustawy.

W konsekwencji, planowane przez Wnioskodawczynię przekazanie części przedsiębiorstwa na rzecz Małżonka, który będzie kontynuował dotychczasową działalność Wnioskodawczyni realizowaną z wykorzystywaniem tego zespołu składników będzie – zgodnie z cytowanym powyżej art. 6 pkt 1 ustawy – wyłączona z opodatkowania podatkiem VAT.

Tym samym, stanowisko Wnioskodawców w zakresie pytania 1 należało uznać za **prawidłowe**.

Wątpliwości Wnioskodawców dotyczą też kwestii prawa Małżonka (Zainteresowanego niebędącego stroną postępowania) do odliczenia podatku VAT w związku z opisaną powyżej czynnością przekazania zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Na mocy art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy, kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.

Z powyższego wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).

Przedstawiona wyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są w ogóle wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Ponadto podkreślić należy, że ustawodawca zapewnił podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Zgodnie z art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy, nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury w przypadku, gdy transakcja udokumentowana fakturą nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.

Z uwagi na to, że – jak wskazano wyżej – planowane przekazanie przez Wnioskodawczynię na rzecz Jej Małżonka zorganizowanej części przedsiębiorstwa nie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem VAT, to Małżonkowi (Zainteresowanemu niebędącemu stroną postępowania) nie będzie przysługiwało prawo do ewentualnego odliczenia podatku naliczonego na zasadach wynikających z art. 86 ustawy.

Tym samym, stanowisko Wnioskodawców w zakresie pytania 2 należało uznać za **prawidłowe.**

Niniejsza interpretacja dotyczy wyłącznie podatku od towarów i usług, natomiast w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych zostanie wydane odrębne rozstrzygnięcie.

Ponadto tut. Organ informuje, że wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem wniosku (pytań) Wnioskodawcy. Inne kwestie, które nie zostały objęte pytaniem, nie mogą być – zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej – rozpatrzone. Dotyczy to w szczególności kwestii korekty w przypadku zmiany przeznaczenia części składników majątkowych wchodzących w skład zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

Organ podatkowy jest ściśle związany przedstawionym we wniosku opisem zdarzenia przyszłego. Wnioskodawca ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu zdarzenia przyszłego. Podkreślenia wymaga, że interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z tym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawców i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych (art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej).

Powyższe unormowania należy odczytywać łącznie z przepisami art. 33 ustawy z 23 października 2018 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy – Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2193 ze zm.), wprowadzającymi regulacje intertemporalne.

Zainteresowanemu będącemu stroną postępowania (art. 14r § 2 Ordynacji podatkowej) przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.).

Skargę wnosi się w dwóch egzemplarzach (art. 47 § 1 ww. ustawy) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała lub drogą elektroniczną na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 54 § 1a ww. ustawy), w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy). W przypadku pism i załączników wnoszonych w formie dokumentu elektronicznego odpisów nie dołącza się (art. 47 § 3 ww. ustawy). W przypadku wnoszenia skargi w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego i stanu epidemii jako najwłaściwszy proponuje się kontakt z wykorzystaniem systemu teleinformatycznego ePUAP.

Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.