Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 1061-IPTPB2.4511.43.2016.7.KR
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2017-06-29
Teza: Opodatkowanie środków pieniężnych otrzymanych z towarzystwa ubezpieczeniowego na skutek dokonania wykupu częściowego lub całkowitego z polisy
Słowa kluczowe: dochód-opodatkowanie dochodu; fundusz-fundusz kapitałowy; składki; wypłata
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6-art. 29 ; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6-art. 30; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6-art. 30a; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6-art. 30b; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6-art. 30c; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6-art. 30d (uchylony); [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 7-art. 41

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r., poz. 201, z późn. zm.) w związku z art. 223 ust. 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2016 r., poz. 1948, z późn. zm.) Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej po ponownym rozpatrzeniu sprawy w związku z prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 18 stycznia 2017 r., sygn. akt I SA/Lu 666/16 (data wpływu prawomocnego orzeczenia 5 kwietnia 2017 r.) stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 13 stycznia 2016 r. (data wpływu 18 stycznia 2016 r.), uzupełnionym pismem z dnia 8 kwietnia 2016 r. (data wpływu 12 kwietnia 2016 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie sposobu opodatkowania środków pieniężnych otrzymanych z towarzystwa ubezpieczeniowego na skutek dokonania wykupu częściowego lub całkowitego z polisy **– jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 18 stycznia 2016 r. wpłynął do organu podatkowego ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie sposobu opodatkowania środków pieniężnych otrzymanych z towarzystwa ubezpieczeniowego na skutek dokonania wykupu częściowego lub całkowitego z polisy.

Wniosek nie spełniał wymogów określonych w art. 14b § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613, z późn. zm.), w związku z powyższym pismem z dnia 29 marca 2016 r., znak: 1061-IPTPB2.4511.43.2016.1.KR, organ podatkowy na podstawie art. 169 § 1 i § 2 w zw. z art. 14h Ordynacji podatkowej wezwał Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia.

Wezwanie wysłano w dniu 29 marca 2016 r. (skutecznie doręczono dnia 4 kwietnia 2016 r.), zaś w dniu 12 kwietnia 2016 r. Wnioskodawca uzupełnił ww. wniosek (data nadania 11 kwietnia 2016 r.).

Dotychczasowy przebieg postępowania.

W dniu 19 kwietnia 2016 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi działający w imieniu Ministra Finansów wydał dla Wnioskodawcy indywidualną interpretację znak: 1061-IPTPB2.4511.43.2016.2.KR, w której uznał za nieprawidłowe stanowisko Wnioskodawcy, że wypłata środków z polisy na rzecz Wnioskodawcy poza dochodem, o którym mowa w art. 24 ust. 15 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych dokonana na skutek wykupu z polisy przez Spółkę z o.o. nie rodzi obowiązku podatkowego, gdyż nie powoduje powstania przychodu podlegającego opodatkowaniu, bowiem dotyczy środków, które podlegają opodatkowaniu na moment wpłaty składek przez Spółkę z o.o. do Towarzystwa Ubezpieczeniowego. Organ podatkowy stwierdził, że nie znajduje w przedmiotowej sprawie zastosowania art. 21 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych regulujący zwolnienie od podatku dochodowego kwot otrzymanych z tytułu ubezpieczeń majątkowych i osobowych. Tym samym, Organ podatkowy nie zgodził się ze stanowiskiem Wnioskodawcy, że jeżeli nie dojdzie do powstania dochodu z części inwestycyjnej składki, to wypłacone Wnioskodawcy środki na skutek dokonania przez Ubezpieczającego wykupu częściowego lub całkowitego z polisy, będą podlegały zwolnieniu z podatku dochodowego od osób fizycznych wynikającemu z przywołanego wyżej przepisu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Wnioskodawca na interpretację indywidualną przepisów prawa podatkowego z dnia 19 kwietnia 2016 r. znak: 1061-IPTPB2.4511.43.2016.2.KR, wniósł pismem z dnia 2 maja 2016 r. wezwanie do usunięcia naruszenia prawa.

W odpowiedzi na powyższe wezwanie do usunięcia naruszenia prawa Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi działający w imieniu Ministra Finansów pismem z dnia 23 maja 2016 r. znak: 1061-IPTPB2.4511.43.2016.4.KR, stwierdził brak podstaw do zmiany ww. indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego.

Wnioskodawca reprezentowany przez radcę prawnego złożył na interpretację indywidualną przepisów prawa podatkowego z dnia 19 kwietnia 2016 r. znak: 1061-IPTPB2.4511.43.2016.2.KR, skargę z dnia 28 czerwca 2016 r. (data wpływu 30 czerwca 2016 r.) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 18 stycznia 2017 r. sygn. akt I SA/Lu 666/16 uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną z dnia 19 kwietnia 2016 r. znak: 1061-IPTPB2.4511.43.2016.2.KR.

W myśl art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718, z późn. zm.) ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.

Wskutek powyższego, wniosek Strony w zakresie sposobu opodatkowania środków pieniężnych otrzymanych z towarzystwa ubezpieczeniowego na skutek dokonania wykupu częściowego lub całkowitego z polisy wymaga ponownego rozpatrzenia przez Organ podatkowy.

Stosownie do art. 223 ust. 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2016 r., poz. 1948, z późn. zm.) postępowania dotyczące wydawania interpretacji indywidualnych przepisów prawa podatkowego wszczęte i niezakończone przed dniem wejścia w życie ustawy, o której mowa w art. 1, przejmuje dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

Wnioskodawca jest osobą fizyczną będącą wspólnikiem … Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, …. Wnioskodawca nie jest pracownikiem Spółki. … Spółka z o.o. w …(zwana dalej Ubezpieczającym) zawarła z Towarzystwem … Towarzystwo Ubezpieczeń S.A. z siedzibą w … umowę ubezpieczenia na życie z ubezpieczeniowymi funduszami kapitałowymi. Treść umowy ubezpieczenia kształtuje OWU, tj. ogólne warunki ubezpieczenia na życie z ubezpieczeniowymi funduszami kapitałowymi ze składką podstawową opłacaną regularnie – Plan Inwestycyjny … („OWU”, § 1 umowy). Beneficjentem ubezpieczenia jest Wnioskodawca zwany dalej Ubezpieczonym. Przedmiotem ubezpieczenia jest życie i zdrowie Ubezpieczonego (§ 2 ust. 1 umowy).

Zakres ubezpieczenia obejmuje:

*   śmierć Ubezpieczonego w okresie ubezpieczenia (§ 2 ust. 2 pkt 1 umowy),

*   śmierć Ubezpieczonego w następstwie nieszczęśliwego wypadku (o ile spełnione zostaną wskazane w § 2 ust. 2 pkt 2 lit. a i b umowy warunki),

*   dożycie przez Ubezpieczonego ostatniego dnia okresu, na jaki została zawarta umowa ubezpieczenia – w przypadku, gdy Ubezpieczający złoży oświadczenie o nieprzedłużaniu umowy (§ 2 ust. 2 pkt 3 umowy).

Jeżeli Ubezpieczający jest równocześnie Ubezpieczonym, zakres ubezpieczenia obejmuje również niezdolność Ubezpieczonego do pracy zarobkowej w następstwie nieszczęśliwego wypadku, o ile zostaną spełnione warunki wskazane w umowie (§ 2 ust. 3 pkt 1 i 2 umowy).

W ramach polisy składki są opłacane przez Ubezpieczającego, który jest właścicielem polisy. Polisa ma charakter ochronno-inwestycyjny. Umowa ubezpieczenia jest zawierana na podstawie wniosku ubezpieczeniowego składanego przez Ubezpieczającego i jego akceptację przez Towarzystwo (§ 3 ust. 1 umowy).

Umowa z Ubezpieczycielem została zawarta na czas określony, zgodnie z postanowieniami § 3 ust. 2 pkt 1 i 2 umowy, tj. jeżeli w dniu podpisana przez Ubezpieczającego wniosku ubezpieczeniowego Ubezpieczony nie ukończył 55 roku życia – umowa zawierana jest do najbliższej rocznicy polisy przypadającej po ukończeniu przez Ubezpieczonego 65 roku życia, jeżeli w dniu podpisania przez Ubezpieczającego wniosku ubezpieczeniowego Ubezpieczony ukończył 55 rok życia, lecz nie ukończył 58 roku życia – umowa zawierana jest na okres 10 lat.

Zgodnie z postanowieniami umowy, Ubezpieczający przez czas trwania umowy zobowiązany jest do opłacania składek podstawowych, co stanowi główne świadczenie Ubezpieczającego (§ 7 ust. 2 pkt 1 umowy). Składki podstawowe wpłacane są na rachunek bankowy Towarzystwa, w wysokości i terminach określonych w polisie i listach rocznicowych (§ 10 ust. 1 umowy). Towarzystwo jest zobowiązane do wypłaty świadczeń ochronnych i inwestycyjnych, zgodnie z zasadami określonymi w OWU, co stanowi główne świadczenie (§ 9 ust. 1 pkt 1 umowy) oraz do prowadzenia rachunku podstawowego oraz rachunku dodatkowego i dokonania składek podstawowych i składek dodatkowych na tych rachunkach (§ 9 ust. 1 pkt 2 umowy). Ubezpieczony w ramach polisy ma także prawo wpłacania składki dodatkowej w dowolnej wysokości na rachunek bankowy Towarzystwa, wskazany w polisie (§ 11 ust. 1 umowy).

Towarzystwo prowadzi na rzecz Ubezpieczającego rachunek podstawowy oraz rachunek dodatkowy, na którym są ewidencjonowane jednostki uczestnictwa. Składki są alokowane zgodnie z dyspozycją złożoną przez Ubezpieczającego.

Zgodnie z ogólnymi warunkami ubezpieczenia związanymi z opisanym produktem, Ubezpieczający w czasie trwania umowy może na swój wniosek otrzymywać świadczenia: wypłata części wartości podstawowej polisy w formie jednorazowej lub okresowej (§ 34 ust. 1 pkt 1 umowy), wypłata części wartości dodatkowej polisy w formie jednorazowej lub okresowej (§ 34 ust. 1 pkt 2 umowy), wypłata wartości dodatkowej polisy (§ 34 ust. 1 pkt 3 umowy).

Ubezpieczający może dokonać wypłat części wartości podstawowej polisy, z zachowaniem następujących warunków:

*   wypłata jednorazowa możliwa jest w dowolnym momencie obowiązywania umowy (§ 35 ust. 1 pkt 1 umowy),

*   wypłaty okresowe możliwe są do 10 rocznicy polisy (§ 35 ust. 1 pkt 2 umowy).

Zgodnie z postanowieniami umowy, wypłata przez Ubezpieczającego wartości dodatkowej polisy lub jej części możliwa jest w dowolnym momencie obowiązywania umowy (§ 36 ust. 1 umowy). Kwota przeznaczona do wypłaty obejmuje środki pochodzące z odpisania jednostek uczestnictwa z rachunku dodatkowego i jest wyliczana z uwzględnieniem opłat pobieranych przez Towarzystwo (§ 36 ust. 2 umowy). W celu inwestowania środków pieniężnych pochodzących ze składek podstawowych oraz składek dodatkowych, Towarzystwo oferuje Ubezpieczającemu ubezpieczeniowe fundusze kapitałowe, różniące się strukturą i kategoriami lokat, a tym samym wynikami inwestycyjnymi i profilem ryzyka (§ 25 ust. 2 umowy).

W uzupełnieniu wniosku Wnioskodawca wskazał, że wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczy 2015 r. Środki pieniężne otrzymane przez Wnioskodawcę z Towarzystwa … Towarzystwo Ubezpieczeń S.A. z siedzibą w …, na skutek dokonania przez … Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (Ubezpieczający) wykupu częściowego lub całkowitego z polisy obejmują inwestowane środki pieniężne pochodzące wyłącznie ze składek opłacanych przez Ubezpieczającego. Wnioskodawca otrzymał ww. środki pieniężne w dniu 24 grudnia 2015 r.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy środki pieniężne otrzymane przez Ubezpieczonego na skutek dokonania wykupu częściowego bądź całkowitego z polisy przez Spółkę na rzecz Ubezpieczonego, stanowią przychód zwolniony od podatku dochodowego od osób fizycznych zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?

Zdaniem Wnioskodawcy, zgodnie z przepisem art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r., poz. 361, z późn. zm.), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a, 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Ponadto art. 10 ust. 1 pkt 7 ww. ustawy stanowi, że jednym ze źródeł przychodu są kapitały pieniężne i prawa majątkowe, w tym odpłatne zbycie praw majątkowych innych niż wymienione w pkt 8 lit. a-c.

Za przychody z kapitałów pieniężnych, w myśl art. 17 ust. 1 pkt 5 ww. ustawy, uważa się przychody z tytułu udziału w funduszach kapitałowych, z zastrzeżeniem ust. 1c.

Stosownie do postanowień art. 5a pkt 14 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ilekroć w ustawie jest mowa o funduszach kapitałowych - oznacza to fundusze inwestycyjne oraz fundusze zagraniczne, o których mowa w przepisach o funduszach inwestycyjnych oraz ubezpieczeniowe fundusze kapitałowe działające na podstawie przepisów ustawy o działalności ubezpieczeniowej, z wyjątkiem funduszy emerytalnych, o których mowa w przepisach o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych.

W myśl art. 21 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wolne od podatku dochodowego są kwoty otrzymane z tytułu ubezpieczeń majątkowych i osobistych, z wyjątkiem:

1.  odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą lub prowadzeniem działów specjalnych produkcji rolnej, z których dochody są opodatkowane zgodnie z art. 27 ust. 1 lub art. 30c,
2.  dochodu, o którym mowa w art. 24 ust. 15.

W opisanym stanie faktycznym uregulowanie art. 21 ust. 1 pkt 4 lit. a) ww. ustawy nie ma zastosowania. Zgodnie zaś z brzmieniem art. 24 ust. 15 ww. ustawy, dochodem z tytułu inwestowania składki ubezpieczeniowej w związku z umową ubezpieczenia zawartą na podstawie przepisów o działalności ubezpieczeniowej, w przypadku ubezpieczeń związanych z funduszami kapitałowymi, jest różnica między wypłaconą kwotą świadczenia a sumą składek wpłaconych do zakładu ubezpieczeń, które zostały przekazane na fundusz kapitałowy.

Z powyższego wynika, że w przypadku otrzymania świadczenia w postaci zysku z polisy ubezpieczeniowej, opodatkowaniu podlega dochód rozumiany zgodnie z wyżej powołanym przepisem, tj. art. 24 ust. 15 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jako różnica między wypłaconą kwotą świadczenia a sumą składek wpłaconych do towarzystwa ubezpieczeniowego.

Uwzględniając przedstawiony stan faktyczny w kontekście powołanych przepisów uznać należy, że wypłacone Wnioskodawcy środki pieniężne w części stanowiącej świadczenie ochronne – niezwiązane z częścią składki, która była inwestowana w fundusz kapitałowy – nie stanowią dochodu, o którym mowa w art. 24 ust. 15 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i w związku z tym podlegają zwolnieniu przedmiotowemu określonemu w art. 21 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy.

W przypadku, gdy Wnioskodawca w wyniku wypłaty środków z polisy dotyczących części inwestycyjnej składki uzyska dochód, to środki te, nie będą objęte zwolnieniem przedmiotowym w związku z tym, że art. 21 ust. 1 pkt 4 lit. b) ww. ustawy, wyłącza spod zwolnienia dochód z tytułu inwestowania składki ubezpieczeniowej w związku z umową ubezpieczenia zawartą na podstawie przepisów o działalności ubezpieczeniowej.

W związku z powyższym, jeżeli w wyniku wypłaty Wnioskodawcy środków nie dojdzie do powstania dochodu rozumianego jak powyżej, wypłacone środki będą podlegały omawianemu zwolnieniu przedmiotowemu. Podkreślenia wymaga to, że art. 21 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy nie różnicuje, czy wolna od podatku jest kwota otrzymana z tytułu ubezpieczenia w związku z realizacją funkcji konkretnego odszkodowania (tj. funkcją ochronną czy inwestycyjną), wskazuje natomiast, że zwolnieniu nie podlega wyłącznie dochód, który jest związany z częścią składki inwestowanej w fundusze kapitałowe.

Wnioskodawca podał, że prezentowane stanowisko jest zgodne z poglądem organu uprawnionego do wydawania interpretacji indywidualnej w zakresie uregulowanym w art. 21 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (vide interpretacje Nr ILPB2/415-1067/13-2/WM, Nr ILPB2/415-710/12-2/JK, Nr ILPB2/415-711/12-2/JK).

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest prawidłowe.

Na wstępie należy zaznaczyć, że niniejszą interpretację oparto na przepisach prawa podatkowego obowiązujących w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym we wniosku stanie faktycznym, bowiem niniejsza interpretacja stanowi ponowne rozstrzygnięcie tej samej sprawy w wyniku prawomocnego orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 18 stycznia 2017 r., sygn. akt I SA/Lu 666/16.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r., poz. 201, z późn. zm.), odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Zgodnie z art. 14na Ordynacji podatkowej przepisów art. 14k–14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1.  z zastosowaniem art. 119a;
2.  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w dwóch egzemplarzach (art. 47 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2016 r., poz. 718, z późn. zm.) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała.