Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPTPB2/415-225/11-2/KO
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi
Data wydania: 2011-07-29
Teza: Czy w związku z przekształceniem spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego w odrębne prawo własności, a następnie sprzedaż tego lokalu przed upływem 5 lat, licząc od końca roku, w którym to przekształcenie nastąpiło, Wnioskodawczyni powinna uiścić 19% podatek dochodowy od uzyskanego dochodu tj. mieszkania i gruntu czy tylko od wartości gruntu, czy też nie powinna wcale płacić podatku?
Słowa kluczowe: grunty; lokal-prawo do lokalu-spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu; sprzedaż; udział; własność-własność odrębna
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 5a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pani, przedstawione we wniosku z dnia 23 maja 2011 r. (data wpływu 26 maja 2011 r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych odpłatnego zbycia lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną własność wraz z ułamkową częścią gruntu – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 26 maja 2011 r. złożony został wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych odpłatnego zbycia lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną własność wraz z ułamkową częścią gruntu.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

Wnioskodawczyni na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego III Wydział Cywilny z dnia 7 maja 1976 r. sygn. akt nabyła spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego wraz z wkładem mieszkaniowym.

Na podstawie przydziału lokalu mieszkalnego, wydanego przez Spółdzielnię Mieszkaniową, dnia 27 stycznia 1983 r., Wnioskodawczyni otrzymała spółdzielcze własnościowe prawo do tego lokalu. Dla tego lokalu założyła księgę wieczystą w Sądzie Rejonowym Wydział Ksiąg Wieczystych.

Dnia 19 marca 2008 r. Spółdzielnia Mieszkaniowa na podstawie ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych, ustanowiła odrębną własność zajmowanego przez Wnioskodawczynię lokalu. Wszelkie spłaty, o których mowa w art. 17 ze znaczkiem 14 ust. 1 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, zostały przez Wnioskodawczynię uregulowane przed spisaniem aktu notarialnego, co potwierdzili przedstawiciele Spółdzielni przy spisywaniu aktu notarialnego. W mieszkaniu tym Wnioskodawczyni była zameldowana od 6 stycznia 1964 r. i tam mieszkała.

Ustanawiając odrębną własność lokalu przeniesiono na rzecz Wnioskodawczyni udział wynoszący 3684/107733 we współwłasności tych części budynku mieszkalnego, które nie służą wyłącznie właścicielowi zajmowanego lokalu, jak: klatka schodowa, suszarnia, pralnia oraz udział we współwłasności gruntu, na którym znajduje się budynek.

Mieszkanie Wnioskodawczyni nie było nigdy wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej oraz Wnioskodawczyni nie prowadzi działalności w zakresie obrotu nieruchomościami.

W dniu 4 listopada 2009 r. Wnioskodawczyni sprzedała ww. mieszkanie. W umowie sprzedaży, w paragrafie 1 oświadczyła, że jest właścicielem lokalu mieszkalnego, z własnością którego związany jest udział 3684/107733 części w częściach wspólnych budynku i w gruncie.

Do wniosku dołączono kserokopie dokumentów dot. przeniesienia własności lokalu mieszkalnego.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy w związku z przekształceniem spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego w odrębne prawo własności (marzec 2008 r.), a następnie sprzedażą tego lokalu (listopad 2009 r.) przed upływem 5 lat, licząc od końca roku, w którym to przekształcenie nastąpiło, Wnioskodawczyni powinna uiścić 19% podatku dochodowego od uzyskanego dochodu (całej wartości), tj. mieszkania i gruntu, czy tylko od wartości gruntu, czy też nie powinna wcale płacić podatku?

Zdaniem Wnioskodawczyni, w sytuacji, w której następuje nabycie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego, a następnie dochodzi do ustanowienia praw odrębnej własności tego lokalu w trybie ustawy z 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych, za datę nabycia lokalu (nieruchomości), od której winien być liczony 5 letni termin określony w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, należy uznać datę nabycia (ustanowienia) spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego.

Spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu jest to prawo do używania tego lokalu i dysponowania nim. Prawo to jest rzeczowym prawem ograniczonym, zbywalnym, podlegającym dziedziczeniu i egzekucji. Ustanowienie odrębnej własności lokalu mieszkalnego i przynależnego do tego lokalu udziału w częściach wspólnych nieruchomości (w tym i w gruncie) jest jedynie zmianą formy dysponowania lokalem (nieruchomością) – inną formą własności, a nie nowym nabyciem. Wobec powyższego, ustanowienie odrębnej własności lokalu mieszkalnego oraz przeniesienie prawa własności nie jest zdarzeniem, które w myśl art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, należy uznać za nabycie.

Wnioskodawczyni uważa, iż przychód ze sprzedaży przedmiotowego lokalu wraz z przynależnym do niego udziałem w częściach wspólnych nieruchomości (w tym w gruncie) nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, bowiem zbycie nastąpiło po upływie 5 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu, tj. w 1983 r. Dlatego też uważa, że skoro nie miała obowiązku zapłaty podatku od zbycia ww. lokalu mieszkalnego, nie miała również obowiązku składania zeznania podatkowego PIT-36 za 2009 r.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawczyni w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

W myśl art. 9 ust. 1 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2010 r. Nr 51, poz. 307 ze zm.), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy, źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów,
4.  innych rzeczy

\- jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a) - c) - przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, a innych rzeczy - przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie; w przypadku zamiany okresy te odnoszą się do każdej z osób dokonującej zamiany.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że Wnioskodawczyni w dniu 7 maja 1976 r. nabyła spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego. Na podstawie przydziału lokalu mieszkalnego, dnia 27 stycznia 1983 r. otrzymała spółdzielcze własnościowe prawo do tego lokalu. Dla tego lokalu założyła księgę wieczystą. Dnia 19 marca 2008 r. zawarta została umowa ustanowienia odrębnej własności zajmowanego przez Wnioskodawczynię lokalu i przeniesienia na Jej rzecz udział wynoszący 3684/107733 we współwłasności tych części budynku mieszkalnego, które nie służą wyłącznie właścicielowi zajmowanego lokalu, jak: klatka schodowa, suszarnia, pralnia oraz udział we współwłasności gruntu, na którym znajduje się budynek. W dniu 4 listopada 2009 r. Wnioskodawczyni sprzedała ww. mieszkanie wraz z udziałem w gruncie.

W sytuacji, w której nastąpiło nabycie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego, a następnie przeniesienie własności tego lokalu na rzecz podatnika w trybie ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (t. j. Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1116 ze zm.), za datę nabycia lokalu (nieruchomości), od której liczy się bieg pięcioletniego terminu określonego w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, należy uznać datę nabycia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego. Należy wskazać, iż spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego jest ograniczonym prawem rzeczowym. Jest to prawo zbywalne, przechodzi na spadkobierców i podlega egzekucji. Umożliwia ono korzystanie z lokalu oraz rozporządzanie tym prawem, z pewnymi ograniczeniami, na zasadach zbliżonych do prawa własności. Świadczy o tym chociażby umiejscowienie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego w Księdze Drugiej Kodeksu cywilnego – „Własność i inne prawa rzeczowe”.

Zgodnie z art. 46 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 94 ze zm.), nieruchomościami są części powierzchni ziemskiej stanowiące odrębny przedmiot własności (grunty), jak również budynki trwale z gruntem związane lub części takich budynków, jeżeli na mocy przepisów szczególnych stanowią odrębny od gruntu przedmiot własności.

Budynki trwale z gruntem związane są częścią składową nieruchomości. Oznacza to, że własność nieruchomości gruntowej rozciąga się na budynki wybudowane na tym gruncie. Budynek trwale związany z gruntem, jako część składowa gruntu, nie może być przedmiotem odrębnej własności. Zatem, istotnym z podatkowego punktu widzenia jest moment nabycia gruntu.

Ustanowienie prawa odrębnej własności lokalu powoduje, że osoba, której przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo, uzyskuje pełnię uprawnień właścicielskich do lokalu mieszkalnego oraz prawo do udziału w związanej z tym lokalem nieruchomości wspólnej.

Przekształcenie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego w prawo odrębnej własności, oznacza jednak tylko zmianę formy prawnej prawa do tego lokalu i nie stanowi nabycia w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Odrębna własność lokalu stanowi natomiast nieruchomość lokalową, która po wyodrębnieniu z dotychczasowej zabudowanej nieruchomości macierzystej stanowi odrębny przedmiot własności. Zasadniczym stosunkiem prawnym, z którego wywodzi się odrębna własność lokalu jest stosunek współwłasności. Zawsze więc odrębnej własności lokali wewnątrz budynku towarzyszy przymusowa współwłasność nieruchomości wspólnej.

Oznacza to, że nabywając odrębną własność lokalu mieszkalnego Wnioskodawczyni nabyła jednocześnie odpowiedni udział w nieruchomości gruntowej, na której posadowiony był budynek, w skład którego wchodził przedmiotowy lokal. Stanowił on bowiem, zgodnie z teorią prawa cywilnego, część składową gruntu, na którym znajdował się ten budynek.

Wobec powyższego, ustanowienie odrębnej własności lokalu mieszkalnego oraz przeniesienie prawa własności nie jest zdarzeniem prawnopodatkowym, które należy utożsamiać z nabyciem, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Ustanowienie odrębnej własności lokalu mieszkalnego i przynależnego do tego lokalu mieszkalnego gruntu jest tylko inną formą własności, a nie nowym nabyciem. Tak więc na gruncie art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy, datę nabycia lokalu mieszkalnego wraz z przynależnym do tego lokalu gruntem, należy utożsamiać z chwilą pierwotnego nabycia prawa do tego lokalu, tj. z datą nabycia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego.

Zatem, w przedstawionym stanie faktycznym ustanowienie odrębnej własności i przeniesienie prawa własności w 2008 roku w istocie było tylko przekształceniem formy prawnej władania rzeczą, a nie nowym nabyciem. Dlatego też w sytuacji, w której Wnioskodawczyni nabyła w 1983 r. spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego, a następnie nastąpiło przeniesienie własności tego lokalu na Jej rzecz, za datę nabycia lokalu, od której liczony jest 5-letni termin, określony w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, należy uznać datę nabycia przez Wnioskodawczynię spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego, czyli 1983 rok.

Zauważyć należy, iż w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jest mowa tylko o sprzedaży nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości. Przepis ten nie rozdziela gruntu od budynku stanowiącego jego część składową. Nie wymienia ponadto sprzedaży budynku (jego części) jako odrębnego źródła przychodu w podatku dochodowym. Nie można więc traktować, w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jak również kodeksu cywilnego, odrębnie sprzedaży gruntu (jego części) oraz sprzedaży znajdującego się na nim budynku (jego części).

Sprzedaż lokalu mieszkalnego stanowi źródło przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jeżeli została dokonana przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego, a nie od końca roku, w którym nastąpiło przeniesienie własności tego lokalu.

Reasumując, mając na uwadze przedstawiony we wniosku opis stanu faktycznego oraz powołane przepisy prawne, stwierdzić należy, iż sprzedaż przedmiotowego lokalu mieszkalnego z przynależnym mu udziałem w gruncie nie stanowi źródła przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, gdyż nastąpiła po upływie 5 lat, licząc od końca 1983 roku, w którym faktycznie nastąpiło nabycie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego. Zatem, Wnioskodawczyni nie będzie zobligowana do zapłaty podatku dochodowego z tytułu zbycia prawa do udziału w gruncie, który związany jest ze spółdzielczym własnościowym prawem do lokalu mieszkalnego. Tym samym nie wystąpi również obowiązek złożenia zeznania podatkowego PIT-36 za 2009 rok.

Końcowo należy dodać, iż dokumenty dołączone przez Wnioskodawczynię do wniosku nie podlegały analizie i weryfikacji w ramach wydanej interpretacji w trybie art. 14b ustawy Ordynacja podatkowa. Postępowanie dowodowe w celu ustalenia dokładnego stanu faktycznego może być bowiem prowadzone tylko przez organ podatkowy w toku ewentualnego postępowania podatkowego.

Informuje się jednocześnie że, jeżeli przedstawiony we wniosku stan faktyczny różni się od stanu faktycznego występującego w rzeczywistości, wówczas wydana interpretacja nie będzie chroniła Wnioskodawczyni w zakresie dotyczącym rzeczywiście zaistniałego stanu faktycznego.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, ul. M. C. Skłodowskiej 40, 20-029 Lublin po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Łodzi, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Piotrkowie Trybunalskim, ul. Wronia 65, 97-300 Piotrków Trybunalski.