Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0111-KDIB3-1.4012.661.2017.2.WN
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2017-12-28
Teza: opodatkowanie czynności wykonywanych przez Wnioskodawcę w ramach umowy cash poolingu
Słowa kluczowe: cash pooling; umowa; usługi-usługi finansowe
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r., poz. 201, z późn. zm.), Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z 6 października 2017 r. (data wpływu 17 października 2017 r.), uzupełnionym pismem z 18 grudnia 2017 r. (data wpływu 22 grudnia 2017 r.), o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania czynności wykonywanych przez Wnioskodawcę w ramach umowy cash poolingu - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 17 października 2017 r. wpłynął ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej m.in. podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania czynności wykonywanych przez Wnioskodawcę w ramach umowy cash poolingu.

Wniosek został uzupełniony pismem z 18 grudnia 2017 r. (data wpływu 22 grudnia 2017 r.), będącym odpowiedzią na wezwanie tut. organu z 4 grudnia 2017r. znak: 0111-KDIB3-1.4012.661.2017.1.WN.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawca (dalej również Spółka) jest spółką kapitałową z siedzibą w Polsce. Spółka jest rezydentem podatkowym Polski, tj. podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów w Polsce. Wnioskodawca jest także zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług (VAT).

Spółka będąca częścią grupy kapitałowej V. w skład której wchodzą różne spółki kapitałowe z siedzibą w krajach Unii Europejskiej (dalej jako: „Grupa V.”) planuje przystąpić do systemu kompleksowego zarządzania płynnością finansową obejmującego spółki wchodzące w skład tejże grupy (dalej jako: „Struktura Cash Poolingu”) m.in. z Włoch, Wielkiej Brytanii, Rumunii, Hiszpanii, Belgii, dalej łącznie: „Uczestnicy”).

Wspomniana Struktura Cash Poolingu jest regulowana umową zawartą pomiędzy V. Group pełniącym funkcję pool lidera (dalej jako: „Pool Lider”) oraz Bankiem. Przystąpienie Spółki do powyżej struktury cash poolingowej, jest regulowane podpisaniem umowy, będącego załącznikiem nr 2 do Umowy (dalej jako: „Załącznik do Umowy”) pomiędzy Pool Liderem a Spółką jako Uczestnikiem oraz lokalnym bankiem wchodzącym w skład grupy. W oparciu o Załącznik do Umowy, Spółka utworzy konta do obsługi transakcji w ramach Umowy.

Zasadniczym elementem przedmiotowej Umowy, której stroną będzie Wnioskodawca, jest wdrożenie procesu zarządzania posiadanymi na rachunkach bankowych środkami pieniężnymi oraz zadłużeniem Uczestników biorących udział w procesie, w taki sposób, aby kwota odsetek płaconych z tytułu istniejącego zadłużenia była jak najmniejsza, a jednocześnie, aby dochody uzyskiwane przez Uczestników z posiadanych przez nich nadwyżek finansowych były wyższe od standardowego oprocentowania depozytów.

Mechanizm cash poolingu w ramach Umowy będzie oparty o mechanizm określany jako „leveling” czyli „wyrównywanie” sald polegające na przenoszeniu sald z kont bankowych w hierarchii od najniższego do najwyższego lub bezpośrednio między najniższym a najwyższym.

Rachunki w ramach Umowy są podzielone na następujące kategorie:

*   rachunek podstawowy (zw. „Secondary Account”), który jest najniższy w hierarchii, taki rachunek zostanie przyznany Spółce, dalej jako: „Rachunek Podstawowy”),
*   rachunek pośredni (zw. Intermediate Account), który znajduje się pomiędzy Rachunkiem Podstawowym a Rachunkiem Pool Lidera: taki rachunek zostanie przyznany V. Ltd, (dalej jako: „Rachunek Pośredni”),
*   rachunek konsolidujący (zw. Master Account), który znajduje się na szczycie w hierarchii: rachunek ten zostanie przyznany V. (dalej jako: „Rachunek Pool Lidera”).

W przypadku wystąpienia na Rachunku Podstawowym i/lub Rachunku Pośrednim salda dodatniego, „leveling” polega na transferze środków na Rachunek Pool Lidera lub, w razie transferu między Rachunkami Pośrednimi na odpowiedni Rachunek Pośredni. Jeśli zaś na Rachunku Podstawowym i/lub Rachunku Pośrednim występuje saldo ujemne, to „leveling” polega na transferze środków z Rachunku Pool Lidera na Rachunek Podstawowy i/lub Rachunek Pośredni, lub w razie transferu między Rachunkami Pośrednimi z odpowiedniego Rachunku Pośredniego. Transfery te mogą być dokonywane periodycznie w terminach zgodnych z decyzjami stron Struktury Cash Poolingu, np. codziennie, co tydzień, co miesiąc lub w wybrane dni.

Celem transferów jest uzyskanie na rachunkach salda zerowego lub założonego salda docelowego uzgodnionego w Umowie. Rachunek Pool Lidera będzie przez cały czas miał wystarczające pokrycie czy to poprzez dostępny kredyt w rachunku lub inne rozwiązania zapewniające możliwość wykonywania transferów określanych jako „leveling”.

W związku z udziałem w Strukturze Cash Poolingu, Spółce mogą przysługiwać odsetki, bądź też Spółka może być zobowiązana do zapłaty odsetek od środków pozyskanych w ramach tejże struktury.

Wnioskodawca uzupełnił opis sprawy informując:

1.  Struktura Cash Poolingu jest regulowana umową zawartą pomiędzy V. pełniącym funkcję pool lidera (dalej jako: „Pool Lider”) oraz Bankiem wchodzącego w skład (dalej jako: „Bank”). Przystąpienie Wnioskodawcy do powyżej struktury cash poolingowej, jest regulowane podpisaniem umowy, będącego załącznikiem nr 2 do Umowy (dalej jako: „Załącznik do Umowy”) pomiędzy Pool Liderem a Spółką jako Uczestnikiem oraz lokalnym bankiem wchodzącym w skład grupy z siedzibą w Polsce.  Reasumując, usługę Cash-Poolingu dla całej grupy spółek objętych Umową będzie wykonywał Bank z siedzibą we Włoszech, przy pomocy lokalnych banków wchodzących w skład grupy bankowej. Stroną umowy z Wnioskodawcą jest Bank z siedzibą w Polsce. Tak więc usługi zarządzania płynnością w ramach Struktury Cash Poolingu w części przypadającej na rzecz Wnioskodawcy będą wykonywane przez … S.A.
2.  Wnioskodawca informuje, iż Bank …. posiada siedzibę na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej.
3.  Wnioskodawca nie będzie zawierał z innymi uczestnikami transakcji finansowych i nie będzie uzyskiwał z tego tytułu wynagrodzenia ani nie będzie świadczył na rzecz uczestników jakichkolwiek innych usług oprócz udostępnienia środków w celu realizacji umowy cash poolingu.
4.  Wnioskodawca nie będzie zawierał z Pool Leaderem transakcji finansowych i nie będzie uzyskiwał z tego tytułu wynagrodzenia ani nie będzie świadczył na jego rzecz jakichkolwiek innych usług oprócz udostępnienia środków w celu realizacji umowy cash poolingu.

W związku z powyższym opisem w zakresie podatku od towarów i usług zadano następujące pytanie (oznaczone jak we wniosku):

1\. Czy Spółka w związku z uczestnictwem w Strukturze Cash Poolingowej na podstawie Umowy, nie będzie wykonywała czynności podlegających opodatkowaniu VAT, w szczególności żadnych usług w rozumieniu art. 5 ust. 1 w związku z art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2017 r., poz. 1221 z późn. zm„ dalej jako: „Ustawa o VAT”)?

Stanowisko Wnioskodawcy (w zakresie podatku od towarów i usług):

Ad. 2)

Zgodnie z art. 5 ust. 1 Ustawy o VAT, opodatkowaniu VAT podlegają:

*   odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju,
*   eksport towarów,
*   import towarów,
*   wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju, wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.

W myśl art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7.

Odpłatne świadczenie usług może mieć miejsce jeśli istnieje stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. O odpłatności w rozumieniu VAT możemy mówić tylko wówczas, jeśli pomiędzy świadczeniem jednej strony a wynagrodzeniem istnieje bezpośredni związek, polegający na tym, że w zamian za świadczenie jednej strony druga strona jest zobowiązana do zapłaty wynagrodzenia. A contrario, jeśli nie ma bezpośredniej relacji pomiędzy świadczeniem oraz zapłatą, wówczas nie można mówić o odpłatności na gruncie VAT.

Definicja świadczenia usług ma charakter dopełniający definicję dostawy towarów i jest wyrazem realizacji powszechności opodatkowania podatkiem od towarów i usług transakcji wykonywanych przez podatnika w ramach działalności gospodarczej.

Wobec powyższego należy stwierdzić, że każde świadczenie niebędące dostawą towarów polegające na działaniu, zaniechaniu lub tolerowaniu czyjegoś zachowania stanowi, co do zasady, usługę w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług. Niemniej muszą być przy tym spełnione następujące warunki:

*   w następstwie zobowiązania, w wykonaniu którego usługa jest świadczona, druga strona (wierzyciel/nabywca) jest bezpośrednim beneficjentem świadczenia,
*   świadczonej usłudze odpowiada świadczenie wzajemne ze strony nabywcy (wynagrodzenie).

Należy podkreślić, że oba ww. warunki powinny być spełnione łącznie, aby świadczenie podlegało, jako usługa, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

W przedmiotowej sprawie Spółka ma przystąpić do Umowy w zakresie kompleksowego zarządzania płynnością finansową dla spółek Grupy V. Usługa będzie realizowana za pośrednictwem instytucji wyspecjalizowanej w usługach finansowych, tj. Banku. Spółka nabywając usługę od Banku działa przede wszystkim na swoją rzecz - w celu poprawy własnej płynności finansowej.

Usługa cash poolingu polega na zarządzaniu przez bank fizycznymi transferami środków finansowych pomiędzy rachunkami bieżącymi Uczestników. Jest usługą należącą do zakresu usług bankowych, polegających na umożliwieniu przez bank grupie kapitałowej, do której należy Spółka, bardziej efektywnego, codziennego zarządzania środkami pieniężnymi i limitami zadłużenia oraz korzystania przez poszczególnych Uczestników ze wspólnej płynności finansowej.

Mając na uwadze charakterystykę umowy o zarządzanie płynnością finansową, nie można uznać, iż na gruncie Umowy dochodzi do świadczenia Wnioskodawcy na rzecz Pool Lidera, Banku lub innych Uczestników. Konkluzji tej nie zmienia fakt, że udostępnianie własnych środków może wpłynąć na realizację Umowy. Każdorazowo bowiem należy określić, czy podatnik VAT zachowując się w określony sposób, wykonuje na rzecz swego kontrahenta określone świadczenie.

W analizowanym stanie faktycznym, to Bank będzie odpowiedzialny za świadczenie usług niezbędnych do funkcjonowania Struktury Cash Poolingowej. Za wykonane usługi Bank otrzyma wynagrodzenie, które ma bezpośredni związek ze świadczoną przez niego usługą polegającą na umożliwieniu korzystania przez Spółkę z płynności finansowej w ramach Grupy V. Z tego względu, to Bank w związku z realizacją Umowy będzie wykonywać czynności podlegające opodatkowaniu VAT.

Spółka nie świadczy dla pozostałych Uczestników, Lidera czy Banku żadnej usługi ponieważ jej rola sprowadza się wyłącznie do umożliwienia czerpania korzyści z uczestnictwa w strukturze cash poolingowej. W szczególności, nie należy upatrywać elementu świadczenia usług w samym zobowiązaniu się do udostępniania własnej płynności finansowej w ramach cash poolingu.

Z uwagi na cechy charakterystyczne zaprezentowanej umowy cash poolingu należy stwierdzić, że w analizowanej sprawie czynności wykonywane przez Spółkę, jako uczestnika przedmiotowej usługi, umożliwiające bankowi dokonywanie odpowiednich transferów środków finansowych w ramach struktury cash poolingu, nie będą stanowić odrębnego (odpłatnego) świadczenia przez Spółkę usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 Ustawy o VAT.

W konsekwencji stwierdzić należy, że w świetle art. 5 ust. 1 Ustawy o VAT, z perspektywy Wnioskodawcy jako Uczestnika Umowy, udostępnienie płynności finansowej na potrzeby Struktury Cash Poolingu, pozostaje poza zakresem opodatkowania podatkiem od towarów i usług.

Powyższe stanowisko znalazło potwierdzenie w szeregu indywidualnych interpretacji podatkowych:

*   Interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 17 sierpnia 2017 r. (0114-KDIP1-1.4012.284.2017.1.DG);
*   Interpretacja indywidualna Dyrektora Informacji Skarbowej z dnia 23 maja 2017 r. (0114-KDIP4.4012.113.2017.1.MP).

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego w zakresie podatku od towarów i usług (pytanie nr 2) jest prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego) podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Zauważyć także należy, że zgodnie z art. 14b § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa, Dyrektor Informacji Skarbowej, na wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Wniosek o interpretację indywidualną może dotyczyć zaistniałego stanu faktycznego lub zdarzeń przyszłych (art. 14b § 2 ustawa - Ordynacja podatkowa). Zatem wniosek o wydanie interpretacji może być złożony tylko w indywidualnej sprawie zainteresowanego. Z tych też względów – z uwagi na indywidualny charakter interpretacji przepisów prawa podatkowego - zaznacza się, że niniejsza interpretacja indywidualna dotyczy jedynie Wnioskodawcy, nie dotyczy natomiast pozostałych „Uczestników” oraz Lidera będących w strukturze cash poolingu. Uwzględniając powyższe wskazać zatem należy, że interpretacja nie wywołuje skutków prawnych dla pozostałych „Uczestników” oraz Lidera.

Ocena prawna stanowiska Wnioskodawcy w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych jest zawarta w odrębnych rozstrzygnięciach.

Zgodnie z art. 14na Ordynacji podatkowej przepisów art. 14k–14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1.  z zastosowaniem art. 119a;
2.  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawio nego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa, w dwóch egzemplarzach (art. 47 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 z późn. zm.) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała.