Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPB2/4514-1-67/15-4/TR
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2015-07-20
Teza: Podatek od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych podziału wspólnego majątku małżonków.
Słowa kluczowe: czynności-czynności cywilnoprawne; czynności-czynności podlegające opodatkowaniu; majątek; majątek-podział majątku; małżeństwo; obowiązek-obowiązek podatkowy
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1a

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613) oraz § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) w zw. z § 9 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 17 kwietnia 2015 r. (data wpływu 20 kwietnia 2015 r.), uzupełnionym pismem z dnia 22 kwietnia 2015 r. (data wpływu 24 kwietnia 2015 r.) oraz pismem z dnia 14 lipca 2015 r., o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych podziału wspólnego majątku małżonków – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 20 kwietnia 2015 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych podziału wspólnego majątku małżonków.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

W grudniu 2010 roku Zainteresowana wraz z mężem zakończyli budowę domu jednorodzinnego i zamieszkali w nim. W celu zakończenia budowy domu, Wnioskodawczyni razem z mężem zaciągnęli kredyt hipoteczny, który nadal wspólnie spłacają.

W grudniu 2013 roku sąd orzekł rozwód, ale nie doszło wówczas do podziału majątku.

W kwietniu 2015 roku nastąpiło porozumienie między stronami w sprawie podziału majątku (w tym – nieruchomości).

Jeszcze w 2015 roku między byłymi małżonkami ma zostać sporządzony akt notarialny, w którym będzie zapisane, że były mąż przejmie na własność całość nieruchomości, a należną Wnioskodawczyni część spłaci w gotówce.

Były mąż przejmując całość nieruchomości, zobowiąże się do spłaty pozostałej części kredytu, a Zainteresowanej zapłaci kwotę w wysokości połowy wartości nieruchomości, pomniejszoną o połowę kredytu pozostałego do spłaty.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania.

1.  Czy po spłacie należnej Zainteresowanej części nieruchomości przez byłego męża, zaciąży na Wnioskodawczyni obowiązek zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych oraz podatku od czynności cywilnoprawnych? Jeżeli tak, to od jakiej kwoty?
2.  Czy zdjęcie z Wnioskodawczyni obowiązku spłaty kredytu spowoduje powstanie obowiązku zapłaty podatku dochodowego?

Zdaniem Wnioskodawczyni, stosownie do art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych , ustawy nie stosuje się do przychodów z tytułu podziału wspólnego majątku małżonków w wyniku ustania małżeńskiej wspólności majątkowej.

Przychód z podziału majątku wspólnego, czyli wartość otrzymanego przez każdego z małżonków majątku, a także wartość spłaty otrzymanej przez Zainteresowaną z tytułu podziału majątku – zdaniem Zainteresowanej – nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, bowiem kwestie stosunków majątkowych w małżeństwie reguluje ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59, ze zm.).

Nabycie własności, a także innych prawa majątkowych w wyniku podziału majątku wspólnego nie podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, także jeśli jest połączone ze spłatą.

Zgodnie z regulacją art. 1 ust. 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, nie ma tu znaczenia występowanie lub niewystępowanie spłat lub dopłat.

Zdaniem Zainteresowanej, w wyniku podziału majątku nie będzie podlegać żadnemu z tych podatków.

Tut. Organ informuje, że przedmiotem niniejszego rozstrzygnięcia jest zagadnienie dotyczące, podatku od czynności cywilnoprawnych, natomiast w przedmiocie zagadnienia dotyczącego podatku dochodowego od osób fizycznych w dniu 20 lipca 2015 r. zostało wydane odrębne rozstrzygnięcie nr ILPB2/4514-1-630/15-4/TR.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawczyni w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego – w odniesieniu do podatku od czynności cywilnoprawnych – jest prawidłowe.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 626), podatkowi podlegają następujące czynności cywilnoprawne:

1.  umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych,
2.  umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku,
3.  (uchylona)
4.  umowy darowizny - w części dotyczącej przejęcia przez obdarowanego długów i ciężarów albo zobowiązań darczyńcy,
5.  umowy dożywocia,
6.  umowy o dział spadku oraz umowy o zniesienie współwłasności - w części dotyczącej spłat lub dopłat,
7.  (uchylona)
8.  ustanowienie hipoteki,
9.  ustanowienie odpłatnego użytkowania, w tym nieprawidłowego, oraz odpłatnej służebności,
10.  umowy depozytu nieprawidłowego,
11.  umowy spółki.

Podatkowi od czynności cywilnoprawnych podlegają też zmiany ww. umów, jeżeli powodują one podwyższenie podstawy opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych oraz orzeczenia sądów, w tym również polubownych, oraz ugody, jeżeli wywołują one takie same skutki prawne jak czynności cywilnoprawne wymienione w pkt 1 lub 2 (art. 1 ust. 1 pkt 2 i 3 ww. ustawy).

Zawarty w zacytowanym przepisie katalog czynności podlegających opodatkowaniu jest katalogiem zamkniętym, co oznacza, że tylko czynności enumeratywnie w nim wskazane mogą powodować powstanie obowiązku podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych.

Z przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego wynika, że w 2015 roku między byłymi małżonkami ma zostać sporządzony akt notarialny, w którym będzie zapisane, że były mąż przejmie na własność całość nieruchomości, a należną Wnioskodawczyni część spłaci w gotówce. Były mąż przejmując całość nieruchomości, zobowiąże się do spłaty pozostałej części kredytu, a Zainteresowanej zapłaci kwotę w wysokości połowy wartości nieruchomości, pomniejszoną o połowę kredytu pozostałego do spłaty.

Stosunki majątkowe między małżonkami zostały uregulowane w ustawie z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2015 r., poz. 583). Zgodnie z art. 31 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków.

Wspólność ustawową charakteryzują dwie podstawowe cechy: jest to wspólność dorobku i wspólność o charakterze łącznym. Z powyższego przepisu wynika również, że wspólność majątkowa małżeńska oparta jest na małżeństwie, jako stosunku prawnym osobistym. Powyższe oznacza, że ustanie małżeństwa, w wyniku np. orzeczenia sądu rozwiązującego małżeństwo, powoduje ustanie z mocy prawa tej wspólności. Wspólność majątkowa małżeńska ustaje ponadto w przypadku zawarcia przez małżonków umowy ją znoszącej i wprowadzającej rozdzielność majątkową, orzeczenia sądu ustanawiającego w miejsce wspólności majątkowej pełną rozdzielność na żądanie jednego z małżonków, orzeczenia separacji małżonków, ubezwłasnowolnienia jednego z małżonków oraz w przypadku ogłoszenia upadłości jednego z nich.

Ponadto wskazać należy, że podział majątku wspólnego małżonków jest instytucją typową dla prawa rodzinnego i opiekuńczego. Należy podkreślić, że podział majątku wspólnego małżonków wykazuje cechy odrębne od zniesienia współwłasności, unormowanego w Kodeksie cywilnym, i w związku z tym nie może być traktowany jako zniesienie współwłasności wymienione w art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Ponieważ podział majątku między małżonkami nie został wymieniony jako czynność podlegająca opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, nie będzie miał znaczenia fakt, że przy podziale majątku wystąpią: zwolnienie Wnioskodawczyni z obowiązku spłaty kredytu oraz otrzymanie od byłego małżonka spłaty.

Biorąc powyższe pod uwagę, należy stwierdzić, że na gruncie przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego zwolnienie Wnioskodawczyni z obowiązku spłaty kredytu oraz otrzymanie od byłego małżonka spłaty nie będą skutkować powstaniem po stronie Zainteresowanej obowiązku zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych, ponieważ podział wspólnego majątku małżonków – jako czynność niewymieniona w art. 1 ust. 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych – nie podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

W konsekwencji, z rzeczonego tytułu na Zainteresowanej nie będzie ciążył obowiązek zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.