Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPTPP4/443-223/14-4/UNR
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi
Data wydania: 2014-06-25
Teza: Czy wpłaty mieszkańców będą opodatkowane? Jeśli tak, to jaką stawką podatku?
Słowa kluczowe: gmina; kolektor-kolektor słoneczny; odliczenia-odliczenie podatku; odliczenia-prawo do odliczenia; partycypacja-wpłaty partycypacyjne; projekt
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 5; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 8; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1-art. 86

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749, z późn. zm.) oraz § 5a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko – przedstawione we wniosku z dnia 20 marca 2014 r. (data wpływu 24 marca 2014 r.), uzupełnionym pismem z dnia 5 czerwca 2014 r. (data wpływu 9 czerwca 2014 r.) o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie:

*   opodatkowania wpłat otrzymanych od mieszkańców z tytułu wkładu własnego w kosztach montażu instalacji solarnych,

*   stawki podatku VAT– **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 24 marca 2014 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie:

*   opodatkowania wpłat otrzymanych od mieszkańców z tytułu wkładu własnego w kosztach montażu instalacji solarnych,

*   stawki podatku VAT,

*   prawa do odliczenia podatku naliczonego związanego z realizacją projektu, w części dotyczącej instalacji układów kolektorów słonecznych na budynkach mieszkalnych.

Przedmiotowy wniosek został uzupełniony pismem z dnia 5 czerwca 2014 r. w zakresie doprecyzowania opisu zdarzenia przyszłego oraz opłaty.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.(ostatecznie przedstawione w uzupełnieniu wniosku)

Gmina J przystąpiła wspólnie z Gminą K do realizacji w latach 2012-2014 projektu Nr \`(...)\` pn. „….” ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa na lata 2007-2013 Osi Priorytetowej VI Środowisko i czysta energia, Działania 6.2. Energia przyjazna środowisku. Projekt obejmuje montaż kolektorów słonecznych na domach prywatnych i budynkach użyteczności publicznej, a także montaż pieców centralnego ogrzewania wykorzystujących biomasę.

1.  Liderem realizowanego projektu jest Gmina K, natomiast Gmina J jest Partnerem.
2.  Każda z Gmin będzie odrębnie realizowała, finansowała i rozliczała projekt w części dotyczącej zakresu dla budynków i w granicach administracyjnych poszczególnych Gmin.
3.  Gmina J w ramach realizacji projektu zamierza zainstalować 300 kolektorów słonecznych i 50 kotłów c.o. z wykorzystaniem biomasy na budynkach prywatnych.Kolektory i kotły co. na domach prywatnych będą wykorzystywane wyłącznie na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych mieszkańców tych budynków.
4.  Partner projektu nie będzie przekazywał własnych środków finansowych na rzecz Lidera.
5.  Dofinansowanie projektu z EFRR wynosi 85%, wysokość wkładu własnego Lidera i Partnera do projektu wynosi 15%, w tym: 14% - wpłaty mieszkańców oraz 1% z budżetu gminy.
6.  Realizacja przedmiotowego projektu należy do zadania własnego Gminy, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym. Mienie powstałe w wyniku realizowanego projektu - po okresie trwałości tego projektu, tj. po upływie 5 lat licząc od dnia zakończenia realizacji projektu, będzie nieodpłatnie przekazane właścicielom działek, na których będą zamontowane urządzenia.
7.  Każda gmina zawrze odrębną umowę z wykonawcą na zakres robót dotyczący danej gminy. Wykonawca robót będzie wystawiał faktury odrębnie dla każdej gminy.
8.  Środki z dofinansowania będą wpływać na rachunek bankowy Lidera, który po rozliczeniu należną część dofinansowania przekaże Partnerowi.
9.  Każda Gmina zawarła ze swoimi mieszkańcami biorącymi udział w projekcie umowy użyczenia, które zobowiązują ich do wniesienia wkładu finansowego w wysokości 14% brutto wartości całego zestawu solarnego lub kotła. Wpłaty te będą przeznaczone na pokrycie wkładu własnego Gminy w projekcie w części dotyczących instalacji kolektorów i pieców c.o. w domach prywatnych i są obowiązkowe. Gminy wystawią mieszkańcom faktury VAT na kwoty wniesionych środków finansowych.
10.  Dokonane zakupy towarów i usług w ramach realizacji projektu będą wykorzystywane do czynności nieopodatkowanych podatkiem od towarów i usług, podatek VAT we wniosku aplikacyjnym projektu został uznany jako koszt kwalifikowalny. Jednakże obecnie Wnioskodawca ma wątpliwości, czy ta część zakupów, która zostanie sfinansowana wpłatami mieszkańców będzie mogła być uznana, że służy sprzedaży opodatkowanej, a podatek naliczony z tej części będzie można odliczyć od podatku należnego i w związku z tym zmniejszy się koszt kwalifikowalny projektu.
11.  Usługi będące przedmiotem wniosku są świadczone przez Wnioskodawcę w ramach modernizacji obiektów budowlanych sklasyfikowanych według Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych jako:- budynki mieszkalne - PKOB 1110 (budynki mieszkańców gminy),
12.  Gmina J jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług.

Instytucja Zarządzająca (Urząd Marszałkowski Województwa) zobowiązała Wnioskodawcę do uzyskania indywidualnej interpretacji Ministerstwa Finansów w następującym zakresie: czy Beneficjentowi, zgodnie z obowiązującym ustawodawstwem krajowym przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego lub ubiegania się o zwrot VAT z faktur dotyczących wydatków związanych z projektem. Jeśli tak, to wyklucza to uznanie wydatku za kwalifikowalny, nawet jeśli faktycznie zwrot nie nastąpił np. ze względu na nie podjęcie przez Beneficjenta czynności zmierzających do realizacji tego prawa.

Zadania Lidera w realizowanym projekcie oraz czynności za jakie Lider jest odpowiedzialny określone są w § 3 umowy partnerskiej Nr 53 zawartej w dniu 04.06.2012 r. pomiędzy Gminą K a Gminą J, natomiast obowiązki ciążące na partnerze projektu określono w § 4 tej umowy, tj.:

§ 3 OBOWIĄZKI LIDERA PROJEKTU

1.  Na etapie przygotowania Projektu do realizacji Lider zobowiązuje się do:
    1.  przygotowania we współpracy z Partnerem dokumentacji wymaganej do złożenia wniosku o dofinansowane Projektu (w tym studium wykonalności Projektu),
    2.  uzyskanie zgody poszczególnych właścicieli nieruchomości na montaż kolektorów słonecznych położonych na terenie gminy K,
    3.  zabezpieczenia środków finansowych na realizację Projektu w Wieloletnim Planie Inwestycyjnym,
    4.  koordynacji wszelkich działań dotyczących Projektu,
    5.  przygotowania i złożenia wniosku o dofinansowanie Projektu do Instytucji Zarządzającej RPO W 2007-2013,
    6.  przygotowania dokumentów o dofinansowanie Projektu.

1.  Na etapie realizacji Projektu Lider zobowiązuje się do:
    1.  realizacji Projektu zgodnie z umową o dofinansowane Projektu i załącznikami,
    2.  opracowanie dokumentacji,
    3.  przeprowadzenia postępowań o udzielenie zamówienia publicznego na realizację zadań będących przedmiotem niniejszej umowy, zgodnie z przepisami ustawy - Prawo Zamówień Publicznych,
    4.  niniejszym Partner udziela Liderowi pełnomocnictwa do przeprowadzenia postępowań o udzielenie zamówienia publicznego na realizację zadań będących przedmiotem niniejszej urnowy, zgodnie z przepisami ustawy – Prawo Zamówień Publicznych,
    5.  monitorowania przebiegu realizacji Projektu (sprawozdania, harmonogramy, wizyty monitorujące),
    6.  zarządzania środkami finansowymi Projektu w tym:
        *   utworzenia wydzielonego rachunku bankowego do obsługi finansowej Projektu,
        *   prawidłowego przeprowadzania rozliczeń finansowych Projektu z Instytucją Zarządzającą,
        *   prowadzenia wyodrębnionej ewidencji księgowej dotyczącej Projektu umożliwiającej identyfikację kosztów Projektu, powiązanie płatności z wydatkami oraz identyfikację dowodów, na podstawie których dokonano płatności,
        *   dokumentowania wydatków za pomocą oryginałów dokumentów stanowiących podstawę dokonywania płatności.
    7.  promocji Projektu,
    8.  rozliczenia końcowego Projektu,
    9.  współfinansowania Projektu w wysokości i zakresie ustalonym w niniejszej Umowie z uwzględnieniem § 2 ust. 11.

1.  Na etapie porealizacyjnym obejmującym okres trwałości Projektu Lider zobowiązuje się do:
    1.  sporządzania raportów zgodnie z wymogami określonymi przez I,
    2.  utrzymania i przeprowadzania przeglądu wytworzonej w ramach Projektu infrastruktury na terenie gminy K.

§ 4 OBOWIĄZKI PARTNERA PROJEKTU

1.  Na etapie przygotowania Projektu do realizacji Partner zobowiązują się do:
    1.  udostępniania Liderowi oraz podmiotom działającym na rzecz Lidera wszelkich informacji i dokumentów wymaganych do opracowania dokumentacji niezbędnej do złożenia wniosku o dofinansowanie Projektu, w tym studium wykonalności Projektu,
    2.  współpracy przy opracowaniu przez Lidera wniosku o dofinansowanie Projektu wraz z załącznikami,
    3.  przekazania Liderowi dokumentów (uchwały Rady Gminy) dotyczących zabezpieczenia środków finansowych na realizację Projektu (wkład własny i unijny) oraz dokumentów dotyczących możliwości zwrotu podatku VAT.
    4.  przekazania środków na opracowanie dokumentacji niezbędnych do złożenia wniosku o dofinansowanie Projektu z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego o których mowa w § 2 ust. 6.1.
2.  Na etapie realizacji Projektu Partner zobowiązuje się do:
    1.  współfinansowania Projektu w wysokości i zakresie ustalonym w aneksie do Umowy,
    2.  współpracy i współdziałania we wszystkich zadaniach realizowanych w ramach Projektu,
    3.  współpracy z Liderem przy sporządzaniu sprawozdań z realizacji Projektu,
    4.  współpracy w promocji Projektu,
    5.  uzyskanie zgody poszczególnych właścicieli nieruchomości położonych w gminie J na montaż kolektorów słonecznych i pieców na biomasę.
3.  Na etapie porealizacyjnym obejmującym okres trwałości Projektu Partner zobowiązuje się do:
    1.  utrzymania i przeprowadzania przeglądu oraz zawiadomienia Lidera o stwierdzonych wadach w okresie rękojmi i gwarancji wytworzonej w ramach Projektu infrastruktury położonej na terenie gminy J,
    2.  zwrotu dofinansowania, zgodnie z poleceniem zwrotu i w terminie wyznaczonym przez Lidera, w przypadku gdy w okresie 5 lat od dnia zakończenia finansowego realizacji Projekt ulegnie zasadniczej modyfikacji, w rozumieniu art. 57 rozporządzenia Rady nr 1083/2006.

Natomiast stosownie do § 6 umowy partnerskiej Majątek powstały w ramach realizowanego projektu na terenie poszczególnych stron umowy pozostaje ich własnością, tj.:

§ 6 WŁASNOŚĆ MAJĄTKU UZYSKANEGO W RAMACH PROJEKTU

1.  powstała w ramach Projektu na terenie poszczególnych Stron umowy infrastruktura pozostanie ich własnością,
2.  majątkowe prawa autorskie do opracowań graficznych powstałych w toku realizacji Projektu należą do Lidera i Partnera Projektu.

W piśmie z dnia 5 czerwca 2014 r. Wnioskodawca wskazał, że Gmina J w ramach realizacji projektu będzie instalować kolektory słoneczne oraz piece c.o. tylko na domach prywatnych. Kolektory na budynkach użyteczności publicznej będą instalowane w gminie K. Realizacja inwestycji na domach prywatnych jest uzależniona od wpłat dokonywanych przez mieszkańców. Zgodnie z zawartymi umowami mieszkańcy przed rozpoczęciem prac projektowo-montażowych zobowiązani są do uiszczenia zaliczki w kwocie 324,00 zł. Brak wpłaty przez poszczególnych mieszkańców spowoduje wykluczenie ich z projektu. Wśród budynków osób fizycznych objętych projektem występuje kilka budynków zaliczanych do budynków mieszkalnych jednorodzinnych, których powierzchnia użytkowa przekracza 300 m2.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.(oznaczone we wniosku jako pytanie nr 1)

Czy wpłaty mieszkańców będą opodatkowane? Jeśli tak, to jaką stawką podatku?

Zdaniem Wnioskodawcy:

Zdaniem Gminy kwoty uiszczane przez mieszkańców na poczet wykonania ww. inwestycji stanowią zapłatę za przyszłe świadczenia jakim jest zakup i montaż kolektorów słonecznych oraz pieców c.o. na biomasę. Zatem po stronie Gminy powstaje obowiązek podatkowy. Powyższa usługa mieści się w pojęciu termomodernizacji budynku i może korzystać z opodatkowania wg obniżonej stawki 8% podatku VAT, pod warunkiem, że powierzchnia użytkowa budynku mieszkalnego nie przekroczy 300m2. W budynkach mieszkalnych, których powierzchnia przekroczy 300 m2 stawkę 8% stosuje się tylko do części podstawy opodatkowania odpowiadającej udziałowi powierzchni użytkowej, zaś do pozostałej części stosuje się stawkę podstawową 23%

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego w zakresie:

*   opodatkowania wpłat otrzymanych od mieszkańców z tytułu wkładu własnego w kosztach montażu instalacji solarnych,

*   stawki podatku VAT - **jest prawidłowe.**

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054, z późn. zm.) zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 2 pkt 6 ustawy, przez towary rozumie się rzeczy ruchome oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

Stosownie do art. 7 ust. 1 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Na podstawie art. 8 ust. 1 ustawy, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1.  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2.  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3.  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Stosownie do art. 8 ust. 2a ustawy, w przypadku gdy podatnik, działając we własnym imieniu, ale na rzecz osoby trzeciej, bierze udział w świadczeniu usług, przyjmuje się, że ten podatnik sam otrzymał i wyświadczył te usługi.

Pod pojęciem usługi (świadczenia) należy rozumieć każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie). Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa zalicza do grona usług każde świadczenie, które nie jest dostawą w myśl art. 7 ustawy. Zauważyć również należy, iż usługą będzie tylko takie świadczenie, w przypadku którego istnieje bezpośredni konsument, odbiorca świadczenia odnoszący korzyść o charakterze majątkowym.

W związku z powyższym czynność podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności. Przy czym związek pomiędzy otrzymywaną płatnością a świadczeniem na rzecz dokonującego płatności musi mieć charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można powiedzieć, że płatność następuje w zamian za to świadczenie.

Stosownie do art. 15 ust. 1 ustawy, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Pod pojęciem działalności gospodarczej, na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy, rozumie się wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Z powyższego wynika, iż opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług zgodnie z zasadą powszechności opodatkowania podlegają wszelkie transakcje, których przedmiotem jest dostawa towarów lub świadczenie usług, pod warunkiem, że są one realizowane przez „podatników” w rozumieniu ustawy i wykonywane w ramach działalności gospodarczej.

Należy zauważyć, że w myśl art. 15 ust. 6 ustawy, nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Powyższy zapis jest odzwierciedleniem art. 13 obowiązującej od dnia 1 stycznia 2007 r. Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347 z 11.12.2006 s. 1, z późn. zm.), zgodnie z którym krajowe, regionalne i lokalne organy władzy oraz inne podmioty prawa publicznego nie są uważane za podatników w związku z działalnością, którą podejmują lub transakcjami, których dokonują jako organy władzy publicznej, nawet jeśli pobierają należności, opłaty, składki lub płatności w związku z takimi działaniami lub transakcjami.

Jednakże, w świetle unormowań prawa wspólnotowego w przypadku, gdy organy władzy publicznej bądź urzędy obsługujące te organy podejmują takie działania lub dokonują takich transakcji, są uważane za podatników w odniesieniu do tych działań, lub transakcji, gdyby wykluczenie ich z kategorii podatników prowadziło do znaczących zakłóceń konkurencji.

Podstawowa stawka podatku od towarów i usług, stosownie do treści art. 41 ust. 1 ustawy, wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1.

Jednakże zgodnie z art. 146a pkt 1 ustawy, w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2014 r., w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2016 r., z zastrzeżeniem art. 146f, stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 1 i 13, art. 109 ust. 2 i art. 110, wynosi 23%.

Oprócz stawki podstawowej, na wybrane grupy towarów i usług, ustawodawca przewidział stawki preferencyjne oraz zwolnienie od podatku.

Zgodnie z art. 41 ust. 2 ustawy, dla towarów i usług, wymienionych w załączniku nr 3 do ustawy, stawka podatku wynosi 7%, z zastrzeżeniem ust. 12 i art. 114 ust. 1.

Stosowanie jednak do treści art. 146a pkt 2 ustawy, w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2014 r., w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2016 r., stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 2, art. 120 ust. 2 i 3 oraz w tytule załącznika nr 3 do ustawy, wynosi 8%, z zastrzeżeniem art. 146f.

W oparciu o art. 41 ust. 12 ustawy, stawkę podatku, o której mowa w ust. 2, stosuje się do dostawy, budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy obiektów budowlanych lub ich części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym.

Na podstawie art. 41 ust. 12a ustawy, przez budownictwo objęte społecznym programem mieszkaniowym rozumie się obiekty budownictwa mieszkaniowego lub ich części, z wyłączeniem lokali użytkowych, oraz lokale mieszkalne w budynkach niemieszkalnych sklasyfikowanych w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w dziale 12, a także obiekty sklasyfikowane w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w klasie ex 1264 – wyłącznie budynki instytucji ochrony zdrowia świadczących usługi zakwaterowania z opieką lekarską i pielęgniarską, zwłaszcza dla ludzi starszych i niepełnosprawnych, z zastrzeżeniem ust. 12b.

Na podstawie art. 2 pkt 12 ustawy, obiekty budownictwa mieszkaniowego to budynki mieszkalne stałego zamieszkania sklasyfikowane w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w dziale 11.

Zgodnie z art. 41 ust. 12b ustawy, do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym określonego w ust. 12a nie zalicza się:

1.  budynków mieszkalnych jednorodzinnych, których powierzchnia użytkowa przekracza 300 m2,
2.  lokali mieszkalnych, których powierzchnia użytkowa przekracza 150 m2.

W przypadku budownictwa mieszkaniowego o powierzchni przekraczającej limity określone w ust. 12b stawkę podatku, o której mowa w ust. 2, stosuje się tylko do części podstawy opodatkowania odpowiadającej udziałowi powierzchni użytkowej kwalifikującej do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym w całkowitej powierzchni użytkowej (art. 41 ust. 12c ustawy).

Jak wynika z powołanych wyżej przepisów, ustawa o podatku od towarów i usług, poprzez podanie klasyfikacji, odwołuje się do Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych, która stanowi usystematyzowany wykaz obiektów budowlanych. Zatem, dla celów podatku od towarów i usług stosuje się przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB) (Dz. U. Nr 112, poz. 1316, z późn. zm.), stanowiącego usystematyzowany wykaz obiektów budowlanych.

Zgodnie z przepisami ww. rozporządzenia, budynki to zadaszone obiekty budowlane wraz z wbudowanymi instalacjami i urządzeniami technicznymi, wykorzystywane dla potrzeb stałych.

Natomiast budynki mieszkalne to obiekty budowlane, których co najmniej połowa całkowitej powierzchni użytkowej jest wykorzystywana do celów mieszkalnych. W przypadku, gdy mniej niż połowa całkowitej powierzchni użytkowej wykorzystywana jest na cele mieszkalne, budynek taki klasyfikowany jest jako niemieszkalny, zgodnie z jego przeznaczeniem.

Wg podziału obiektów budowlanych na sekcje i działy w PKOB w dziale 11 mieszczą się budynki mieszkalne, natomiast w dziale 12 budynki niemieszkalne. Dział 11 PKOB obejmuje trzy grupy:

*   Budynki mieszkalne jednorodzinne - 111,

*   Budynki o dwóch mieszkaniach i wielomieszkaniowe - 112,

*   Budynki zbiorowego zamieszkania - 113.

Przepisy ustawy o podatku od towarów i usług nie definiują pojęć budowa, remont modernizacja, termomodernizacja oraz przebudowa, dlatego też w tym zakresie należy odwołać się do przepisów prawa budowlanego.

Z uregulowań zawartych w art. 3 pkt 1a i pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1049, z późn. zm.), wynika, że pod pojęciem obiektu budowlanego rozumie się budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi. Budynkiem zaś jest taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach.

W myśl art. 3 ww. ustawy Prawo budowlane, ilekroć w ustawie jest mowa o:

*   budowie – należy przez to rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę obiektu budowlanego (pkt 6),

*   robotach budowlanych – należy przez to rozumieć budowę, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego (pkt 7).

Odwołując się natomiast do słownikowego zakresu pojęcia „roboty budowlane” należy wskazać, że zgodnie z definicją zawartą w „Uniwersalnym słowniku języka polskiego” Wydawnictwo Naukowe PWN, określenie „robota” oznacza „zespół czynności podejmowanych w celu wykonania, wyprodukowania, wytworzenia, dokonania czegoś, praca, działanie, działalność, robienie czegoś”.

Analiza powołanych wyżej przepisów prowadzi do wniosku, iż warunkiem zastosowania 8% stawki, na podstawie art. 41 ust. 12 ustawy o podatku od towarów i usług, jest spełnienie dwóch przesłanek. Po pierwsze zakres wykonywanych czynności musi dotyczyć budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy budynków lub ich części. Po drugie, budynki lub ich części, których dotyczą ww. czynności, muszą być zaliczane do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym. Niespełnienie chociażby jednej z ww. przesłanek powoduje, że transakcja nie może korzystać z preferencyjnej, 8% stawki podatku.

Natomiast w przypadku budownictwa nieobjętego społecznym programem mieszkaniowym (budynków mieszkalnych jednorodzinnych, których powierzchnia użytkowa przekracza 300 m2 oraz lokali mieszkalnych, których powierzchnia użytkowa przekracza 150 m2), preferencyjną stawkę VAT w wysokości 8% stosuje się tylko do części podstawy opodatkowania odpowiadającej udziałowi powierzchni użytkowej kwalifikującej te obiekty do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym w całkowitej powierzchni użytkowej.

Podnieść należy, że konieczność ścisłego interpretowania przepisów dot. obniżonej stawki VAT w zakresie budownictwa mieszkaniowego wskazuje także art. 41 ust. 12c ustawy, stanowiący, że w przypadku budownictwa mieszkaniowego o powierzchni przekraczającej limity określone w ust. 12b, obniżoną stawkę podatku stosuje się tylko do części podstawy opodatkowania odpowiadającej udziałowi powierzchni użytkowej kwalifikującej do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym w całkowitej powierzchni użytkowej. Obrazuje to, że w takim w przypadku, w sytuacji gdy dane roboty budowlane (dostawa), mimo nawet swojej jednorodności, dotyczą tego rodzaju ponadnormatywnego obiektu budownictwa mieszkaniowego, obliguje to podatników do określania podstawy opodatkowania oraz stawki podatku (podstawowej i obniżonej) z uwzględnieniem ustalonej powyżej proporcji.

Z opisu sprawy wynika, iż Gmina jest zarejestrowanym podatnikiem VAT czynnym i zamierza przystąpić do realizacji projektu pn. „…” współfinansowanego ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa na lata 2007-2013 Osi Priorytetowej VI Środowisko i czysta energia, Działania 6.2. Energia przyjazna środowisku. Projekt obejmuje montaż kolektorów słonecznych na domach prywatnych, a także montaż pieców centralnego ogrzewania wykorzystujących biomasę. Liderem realizowanego projektu jest Gmina K, natomiast Gmina J jest Partnerem. Każda z Gmin będzie odrębnie realizowała, finansowała i rozliczała projekt w części dotyczącej zakresu dla budynków i w granicach administracyjnych poszczególnych Gmin. Gmina J w ramach realizacji projektu zamierza zainstalować 300 kolektorów słonecznych i 50 kotłów c.o. z wykorzystaniem biomasy na budynkach prywatnych. Kolektory i kotły co. na domach prywatnych będą wykorzystywane wyłącznie na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych mieszkańców tych budynków. Partner projektu nie będzie przekazywał własnych środków finansowych na rzecz Lidera. Dofinansowanie projektu z EFRR wynosi 85%, wysokość wkładu własnego Lidera i Partnera do projektu wynosi 15%, w tym: 14% - wpłaty mieszkańców oraz 1% z budżetu gminy. Każda gmina zawrze odrębną umowę z wykonawcą na zakres robót dotyczący danej gminy. Wykonawca robót będzie wystawiał faktury odrębnie dla każdej gminy. Środki z dofinansowania będą wpływać na rachunek bankowy Lidera, który po rozliczeniu należną część dofinansowania przekaże Partnerowi. Każda Gmina zawarła ze swoimi mieszkańcami biorącymi udział w projekcie umowy użyczenia, które zobowiązują ich do wniesienia wkładu finansowego w wysokości 14% brutto wartości całego zestawu solarnego lub kotła. Wpłaty te będą przeznaczone na pokrycie wkładu własnego Gminy w projekcie w części dotyczących instalacji kolektorów i pieców c.o. w domach prywatnych i są obowiązkowe. Gminy wystawią mieszkańcom faktury VAT na kwoty wniesionych środków finansowych. Usługi będące przedmiotem wniosku są świadczone przez Wnioskodawcę w ramach modernizacji obiektów budowlanych sklasyfikowanych według Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych jako budynki mieszkalne - PKOB 1110 (budynki mieszkańców gminy). Realizacja inwestycji na domach prywatnych jest uzależniona od wpłat dokonywanych przez mieszkańców. Zgodnie z zawartymi umowami mieszkańcy przed rozpoczęciem prac projektowo-montażowych zobowiązani są do uiszczenia zaliczki w kwocie 324,00 zł. Brak wpłaty przez poszczególnych mieszkańców spowoduje wykluczenie ich z projektu. Wśród budynków osób fizycznych objętych projektem występuje kilka budynków zaliczanych do budynków mieszkalnych jednorodzinnych, których powierzchnia użytkowa przekracza 300 m2.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega konkretna czynność (dostawa towaru lub usługa), a nie zapłata. Wyjątkiem jest uiszczenie zaliczki na poczet przyszłej dostawy towarów czy świadczenia usług.

W niniejszej sprawie czynnością, jakiej Gmina dokona na rzecz mieszkańca, biorącego udział w projekcie, będzie wykonanie usługi polegającej na montażu zestawów solarnych na budynkach mieszkalnych, na poczet wykonania której Gmina pobiera określoną w umowie wpłatę, zgodnie z zawartą z mieszkańcem umową.

Nie można zatem uznać, że wpłaty wnoszone przez osoby fizyczne (mieszkańców) deklarujące uczestnictwo w projekcie pozostają „w oderwaniu” od czynności, które zostaną wykonane przez Gminę – zachodzi bowiem związek pomiędzy dokonywanymi wpłatami a zobowiązaniem się Gminy do wykonania określonych czynności. Należy zauważyć, że we wskazanej sytuacji istnieje bezpośredni związek pomiędzy dokonywanymi wpłatami a zindywidualizowanym świadczeniem na rzecz uczestnika programu, które ma zostać wykonane przez Wnioskodawcę. Należy również zauważyć, że stosownie do art. 8 ust. 2a ustawy, Gmina zawierając umowę z wykonawcą na montaż instalacji solarnych oraz umowy z mieszkańcami, wchodzi w rolę świadczącego usługę. Tym samym wpłaty otrzymywane przez Gminę od mieszkańców będą stanowiły wynagrodzenie z tytułu świadczonych przez nią usług na rzecz mieszkańców. Oznacza to, że dokonane wpłaty, o których mowa we wniosku, stanowią zaliczki na poczet przyszłej usługi, której zakończenie nastąpi po upływie 5-ciu lat od zamontowania zestawów solarnych.

W związku z powyższym dokonywane przez mieszkańców wpłaty z tytułu uczestnictwa w projekcie dotyczyć będą świadczenia usługi montażu zestawów solarnych na budynkach osób fizycznych, co wskazuje, że świadczenia, co do których Gmina zobowiązała się w ramach podpisanych z mieszkańcami umów stanowić będą odpłatne świadczenie usług, które zgodnie z przywołanym na wstępie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Biorąc pod uwagę powołane wyżej przepisy oraz przedstawiony opis zdarzenia przyszłego stwierdzić należy, iż dla robót budowlanych polegających na montażu kolektorów słonecznych na budynkach mieszkalnych, których powierzchnia nie przekracza 300 m2, w ramach czynności wymienionych w art. 41 ust. 12 ustawy, zastosowanie znajdzie stawka podatku od towarów i usług w wysokości 8%, zgodnie z art. 41 ust. 2 w związku z art. 146a pkt 2 ustawy.

Natomiast, w sytuacji montażu kolektorów słonecznych na budynkach mieszkalnych, których powierzchnia przekracza 300 m2, preferencyjna stawka VAT w wysokości 8% znajdzie zastosowanie tylko do części podstawy opodatkowania odpowiadającej udziałowi powierzchni użytkowej kwalifikującej te obiekty do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym w całkowitej powierzchni użytkowej. W stosunku do pozostałej części powierzchni budynku, tj. części przekraczającej udział powierzchni użytkowej kwalifikującej się do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym w całkowitej powierzchni użytkowej, dla montażu kolektorów słonecznych zastosowanie znajdzie stawka 23%, stosownie do art. 41 ust. 12c ustawy.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Niniejszą interpretacją załatwiono wniosek w zakresie opodatkowania wpłat otrzymanych od mieszkańców z tytułu wkładu własnego w kosztach montażu instalacji solarnych oraz stawki podatku VAT. Natomiast w zakresie prawa do odliczenia podatku naliczonego związanego z realizacją projektu, w części dotyczącej instalacji układów kolektorów słonecznych na budynkach mieszkalnych zostało wydane odrębne rozstrzygnięcie.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Izba Skarbowa w Łodzi, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Piotrkowie Trybunalskim, ul. Wronia 65, 97-300 Piotrków Trybunalski.