Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0114-KDIP1-3.4012.355.2023.1.LK
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2023-08-31
Teza: Możliwość wystawienia faktur do paragonu na rzecz rolnika ryczałtowego bez żądania jej wystawienia oraz wydania rolnikowi ryczałtowemu faktury bez wydania paragonu.
Słowa kluczowe: ewidencja; faktura-wystawienie faktury; paragon-paragon fiskalny
Zagadnienia: Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI. Dokumentacja  -Rozdział 1. Faktury -Brak obowiązku wystawienia faktury; Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI. Dokumentacja  -Rozdział 1. Faktury -Faktura dotycząca sprzedaży zewidencjonowanej przy zastosowaniu kasy rejestrującej ; Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI. Dokumentacja  -Rozdział 1. Faktury -Obowiązek wystawienia faktury ; Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI. Dokumentacja  -Rozdział 1. Faktury -Sposób wystawienia faktur; Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI. Dokumentacja  -Rozdział 1. Faktury -Wystawienie faktury na żądanie; Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI. Dokumentacja  -Rozdział 1. Faktury -Zakres stosowania przepisów rozdziału; Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI. Dokumentacja  -Rozdział 3. Kasy rejestrujące-Obowiązki podatników prowadzących ewidencję sprzedaży przy zastosowaniu kasy rejestrującej 
Przepisy: [VAT] Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie kas rejestrujących-Rozdział 1-§ 2-pkt 16; [VAT] Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie kas rejestrujących-Rozdział 2-Oddział 1-§ 3-ust. 1; [VAT] Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie kas rejestrujących-Rozdział 2-Oddział 1-§ 6-ust. 1-pkt 1; [VAT] Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie kas rejestrujących-Rozdział 2-Oddział 1-§ 6-ust. 1-pkt 2; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106b-ust. 1-pkt 1; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106b-ust. 3; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106g (uchylony od 1.07.2024)-ust. 1; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106h-ust. 1; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106h-ust. 2 (uchylony od 1.07.2024); [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106h-ust. 3 (uchylony od 1.07.2024); [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106h-ust. 4 (uchylony od 1.07.2024); [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 3-art. 111-ust. 1; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 3-art. 111-ust. 1b; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 3-art. 111-ust. 3a-pkt 1

Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe
==================================================

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
----------------------------------------------------

28 czerwca 2023 r. wpłynął Państwa wniosek z 1 czerwca 2023 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy możliwości wystawienia faktur do paragonu na rzecz rolnika ryczałtowego bez żądania jej wystawienia oraz wydania rolnikowi ryczałtowemu faktury bez wydania paragonu.

Treść wniosku jest następująca:

### Opis stanu faktycznego

„A.” S.A. (dalej: Spółka) jest polską spółką kapitałową, posiadającą siedzibę i miejsce zarządu na terytorium Polski, jest również czynnym podatnikiem podatku VAT. Spółka prowadzi działalność gospodarczą (\`(...)\`).

W zakresie zaopatrzenia surowcowego Spółka dokonuje zakupu zwierząt rzeźnych zarówno od Rolników będących podatnikami VAT czynnymi jak i od Rolników Ryczałtowych (Dalej: Producentów) w rozumieniu art. 2 pkt 19 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług tj. rolników dokonujących dostaw produktów rolnych lub świadczących usługi rolnicze, korzystających ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 3 ustawy o VAT, z wyjątkiem rolników obowiązanych na podstawie odrębnych przepisów do prowadzenia ksiąg rachunkowych.

Spółka na podstawie zawartej umowy zobowiązuje się do zapewnienia Producentowi warchlaków i pasz do tuczu, a po jego zakończeniu do zakupu od Producenta trzody (tuczników). Producent zobowiązuje się do zakupu warchlaków i pasz od Spółki, a po zakończeniu tuczu do sprzedaży trzody Spółce. Pod pojęciem „warchlaki” należy rozumieć zwierzęta dostarczone Producentowi przez Spółkę, natomiast pod pojęciem „tuczniki” należy rozumieć dostarczone wcześniej warchlaki tuczone w Gospodarstwie Producenta i odebrane do uboju przez Spółkę.

Producent zgodnie z umową dokonuje zgłoszenia tuczników do sprzedaży Spółki w terminie i na zasadach określonych zawartą Umową współpracy. Spółka zobowiązuje się do odbioru tuczników, a Producent do realizacji obowiązku wydania zwierząt, który wynika z zapisów Umowy przewłaszczenia.

Spółka udzieli Producentowi takich terminów płatności za dostarczone warchlaki oraz pasze, aby zapłata za nie była możliwa poprzez potrącenie z wartości odebranych do uboju tuczników od tego Producenta (kompensatę zobowiązań i należności), zaś faktury sprzedaży będą wystawiane na Producenta na bieżąco zgodnie z obowiązującymi przepisami. Zgodnie z umową Spółka wskazuje firmę, która dokonuje dostawy warchlaków i pasz do tuczu na rzecz rolników. Pasza dostarczana jest bezpośrednio od podmiotu produkującego paszę do rolnika zajmującego się tuczem warchlaków.

W związku z powyższym, Spółka prowadzi ewidencję sprzedaży warchlaków i pasz na rzecz rolników dla potrzeb tuczu w sposób dwutorowy, w zależności od posiadanego przez rolnika statusu VAT wg poniższego:

*   sprzedaż na rzecz Rolników będących czynnymi podatnikami VAT, Spółka ewidencjonuje poprzez wystawienie faktury sprzedaży VAT na ich rzecz.
*   sprzedaż na rzecz Rolników Ryczałtowych Spółka ewidencjonuje przy zastosowaniu kasy rejestrującej zgodnie z art. 106i ust. 6 u.p.t.u.

Sprzedaż na rzecz Rolników będących czynnymi podatnikami VAT nie jest przedmiotem niniejszego wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej.

Sprzedaż na rzecz Rolników Ryczałtowych

Paragony zaewidencjonowane na kasie fiskalnej zawierają formę płatności „przelew”, które są rozliczane po dostawie tuczników przez rolnika ryczałtowego, z zastrzeżeniem iż na dzień wystawienia paragonu Spółka nie otrzymuje należności za sprzedaną paszę/warchlaki. Spółka według przyjętej zasady obowiązek wystawienia i wydania paragonu rozpoznaje w momencie dokonywania sprzedaży, jednak nie później niż z chwilą przyjęcia należności niezależnie od wybranej formy płatności.

Zgodnie z wymogiem ustawowym Spółka wystawia paragon fiskalny, a następnie do paragonu wystawia fakturę, niezależnie od tego czy Producent występuję z takim żądaniem czy też nie. Po czym wydrukowany paragon dokumentujący sprzedaż Spółka dołącza do egzemplarza faktury, który pozostaje w dokumentacji sprzedaży.

W wyżej opisanej sytuacji Spółka wydaje Producentowi tj. Rolnikowi Ryczałtowemu fakturę dokumentującą dostawę towarów na jego rzecz, zaś paragon fiskalny zachowuje w swojej dokumentacji dołączając do drugiego egzemplarza faktury.

Dodatkowo w ramach umowy Spółka zapewnia Producentowi możliwość korzystania w trakcie tuczu warchlaków z usług firm współpracujących ze Spółką, jako doradców ds. zoohigienicznych oraz dostawców środków, materiałów i urządzeń na potrzeby produkcji. Producent zobowiązuje się do zapewnienia warchlakom właściwych warunków zoohigienicznych i właściwego zabezpieczenia sanitarnego Chlewni oraz do stosowania w żywieniu warchlaków wyłącznie pasz pełnoporcjowych, zamówionych przez Producenta zgodnie z harmonogramem z firmy paszowej określonej w Regulaminie.

Spółka jako nabywający tuczniki od rolnika ryczałtowego wystawia w jego imieniu fakturę VAT\_RR, która dokumentuje ich nabycie zgodnie z zapisami art. 116 u.p.t.u. Zapłata należności obejmująca również kwotę zryczałtowanego zwrotu podatku, następuje na rachunek bankowy rolnika ryczałtowego po potrąceniu należności na rzecz Spółki w drodze kompensaty należności i zobowiązań. W tym momencie następuje rozliczenie należności od rolnika ryczałtowego za dostarczane przez Spółkę pasze.

Sprzedaż pasz i tuczników zarejestrowana na kasie rejestrującej jest wykazana w części ewidencyjnej JPK z oznaczeniem RO, natomiast faktura VAT RR z oznaczeniem FP w miesiącu wystawienia.

Pytania
-------

1\. Czy Spółka ewidencjonując sprzedaż na rzecz rolników ryczałtowych na drukarce fiskalnej na podstawie paragonu postępuje prawidłowo wystawiając do paragonu fakturę VAT niezależnie od tego czy rolnik występuje z takim żądaniem?

2\. Czy Spółka ma prawo wydać rolnikowi ryczałtowemu tylko fakturę dokumentującą dostawę towarów zachowując paragon fiskalny w swojej dokumentacji, ewidencjonując sprzedaż w dacie dokonania sprzedaży, jednak nie później niż z chwilą przyjęcia należności bez względu na formę płatności?

### Państwa stanowisko w sprawie

### Ad 1

Spółka stoi na stanowisku, iż w przedstawionej sytuacji sprzedaż na rzecz rolników ryczałtowych Spółka powinna ewidencjonować przy zastosowaniu kasy (drukarki) fiskalnej. Paragony takie powinny być wykazane w części ewidencyjnej JPK\_VAT z oznaczeniem RO. Dodatkowo Spółka powinna wystawiać faktury do paragonu na rzecz Producentów (Rolników Ryczałtowych) a oryginały paragonów powinny być zachowane w dokumentacji Spółki poprzez dołączenie do faktur, które to faktury w pliku JPK\_VAT w części ewidencyjnej powinny być wykazywane z oznaczeniem FP.

W myśl art. 111 ust. 1 ustawy o VAT podatnicy dokonujący sprzedaży na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych są obowiązani prowadzić ewidencję sprzedaży przy zastosowaniu kas rejestrujących.

W tym miejscu wskazać trzeba, iż rolnik ryczałtowy, o którym mowa w art. 2 pkt 19 u.p.t.u. jest podatnikiem prowadzącym działalność gospodarczą (tj. działalność rolniczą w rozumieniu art. 2 pkt 15 u.p.t.u.), korzystającym z opodatkowania podatkiem od towarów i usług w procedurze szczególnej, z zastosowaniem zwolnienia przedmiotowego od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 3 u.p.t.u.

Rolnik, który dokonuje sprzedaży swoich płodów rolnych lub/i świadczy usługi rolnicze i z tego tytułu korzysta ze zwolnienia z VAT - jest rolnikiem ryczałtowym. Jego obowiązki w podatku VAT zostały ograniczone, w szczególności rolnik ryczałtowy nie wystawia faktur na swoją sprzedaż (faktury te wystawia nabywca, gdy jest czynnym podatnikiem VAT), nie musi prowadzić ewidencji itd. Rolnik taki jest osobą fizyczną nieprowadzącą pozarolniczej działalności gospodarczej, w związku z czym w przepisach została wyodrębniona jego definicja, która w zakresie kas fiskalnych zobowiązuje do ewidencjonowana sprzedaży na urządzeniach fiskalnych. Z cytowanego wyżej art. 111 ust. 1 ustawy jednoznacznie wynika, że obowiązek ewidencjonowania sprzedaży przy zastosowaniu kasy rejestrującej ciąży na podatnikach dokonujących sprzedaży na rzecz dwóch rodzajów podmiotów, mianowicie osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych.

Z przepisów Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 28 grudnia 2018 r. w sprawie zwolnień z obowiązku prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kas rejestrujących nie wynika przy tym zwolnienie z obowiązku ewidencjonowania obejmującego sprzedaż na rzecz rolników ryczałtowych. Powoduje to, że w przedstawionej sytuacji sprzedaż na rzecz rolników ryczałtowych Spółka powinna ewidencjonować przy zastosowaniu urządzenia fiskalnego, natomiast ewidencja sprzedaży powinna być wykazana w JPK\_VAT z oznaczeniem RO.

Literalne brzmienie przepisu art. 111 ust. 1 oraz 106b ust. 1 pkt 1 u.p.t.u. wydaje się na siebie nakładać. Z jednej strony bowiem na sprzedawcę nałożono powinność rejestracji fiskalnej sprzedaży dla rolnika ryczałtowego, a z drugiej strony konieczność wystawienia faktury dla rolnika jako dla innego podatnika podatku VAT.

Zdaniem Spółki, można wystawiać faktury do sprzedaży udokumentowanej paragonem bez NIP nabywcy, ale nie mogą to być faktury wystawiane na rzecz podatników. W szczególności do sprzedaży udokumentowanej paragonem bez NIP nabywcy nie mogą być wystawiane faktury z NIP nabywcy, gdyż właśnie umieszczenie na fakturze NIP nabywcy najczęściej świadczy o tym, że jest to faktura wystawiona na rzecz podatnika (gdzie zgodnie z obowiązującymi przepisami rolnik ryczałtowy może posługiwać się zarówno PESEL jak i NIP). Uznać przy tym należy, że skoro sprzedaż na rzecz rolników ryczałtowych podlega obowiązkowi ewidencjonowania przy zastosowaniu kas rejestrujących (zgodnie z art. 111 ust. 1 u.p.t.u.) to faktury wystawiane rolnikom ryczałtowym nie są fakturami wystawianymi na rzecz podatników (mimo, że formalnie rolnicy ryczałtowi podatnikami są - jak wspomniano wyżej).

W uzupełnieniu Spółka uważa, że nie istnieje bezwzględny obowiązek wystawiania faktur z tytułu sprzedaży na rzecz rolników ryczałtowych. W konsekwencji sprzedaż na rzecz rolników ryczałtowych może być dokumentowana:

1\. Paragonem - jeżeli rolnik ryczałtowy nie zażąda wystawienia faktury, a sprzedawca nie wystawi faktury dobrowolnie (zakładając, że dana sprzedaż nie korzysta ze zwolnienia z obowiązku ewidencjonowania),

2\. Paragonem oraz fakturą bez NIP nabywcy - jeżeli rolnik ryczałtowy zażąda wystawienia faktury lub sprzedawca wystawi fakturę dobrowolnie.

W tym wypadku Spółka w związku z uwarunkowaniami biznesowymi i systemowymi korzysta z drugiego rozwiązania w zakresie współpracy z rolnikami ryczałtowymi. Ewidencjonowanie ww. transakcji fakturami umożliwia Spółce dokonania prawidłowych analiz i obowiązków sprawozdawczych.

Ad 2

W myśl art. 106h ust. 1 ustawy o VAT w przypadku gdy faktura dotyczy sprzedaży zaewidencjonowanej przy zastosowaniu kasy rejestrującej do egzemplarza faktury pozostającego u podatnika dołącza się paragon dokumentujący tę sprzedaż natomiast w przypadku gdy faktura w formie elektronicznej dotyczy sprzedaży zaewidencjonowanej przy zastosowaniu kasy rejestrującej podatnik zostawia w dokumentacji paragon dotyczący tej sprzedaży z danymi identyfikującymi tę fakturę.

Zgodnie z powyższym, aby Producent mógł otrzymać fakturę Spółka musi najpierw posiadać paragon. Jeżeli wcześniej paragon został wydany nabywcy to ten powinien go zwrócić. Natomiast w przypadku, jeżeli Spółka wystawia fakturę zanim miała możliwość wydania paragonu (przy braku pobrania należności), gdzie musiałby go natychmiast odebrać od Producenta działanie Spółki nie narusza postanowień przepisów prawa podatkowego. Mającym uzasadnienie jest zatem działanie, w którym Spółka nie wydaje paragonu Producentowi, ponieważ wydaje mu fakturę dokumentującą sprzedaż, zaś paragon pozostaje w dokumentacji Spółki załączony do egzemplarza faktury pozostającej u Spółki.

Na mocy § 6 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 29 kwietnia 2019 r. w sprawie kas rejestrujących (Dz. U. z 2021 r. poz. 1625) podatnicy prowadząc ewidencję wystawiają i wydają nabywcy bez jego żądania paragon fiskalny podczas dokonywania sprzedaży, jednak nie później niż z chwilą przyjęcia należności, bez względu na formę płatności - tutaj przelew jako dopuszczalna forma płatności określona na paragonie zgodnie z poniższym przepisem:

Zgodnie z § 22 pkt 19 Rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 12 września 2021 r. w sprawie wymagań technicznych dla kas rejestrujących (Dz. U. 2021 r. poz. 1759), kasa wystawia paragony fiskalne w postaci papierowej i w postaci elektronicznej albo zgodnie z wyborem użytkownika tylko w postaci elektronicznej zawierające w szczególności kolejno pozycje:

*   dane dotyczące rozliczenia płatności, o ile występuje, zawierające co najmniej:

a) oznaczenie "ROZLICZENIE PŁATNOŚCI";

b) typ formy płatności, taki jak "Gotówka", "Karta", "Waluta obca", "Bon", "Czek", "Kredyt", "Przelew", "Voucher", "Mobilna" lub "inna";

c) nazwę formy płatności, o ile występuje.

W związku z wyżej przytoczonymi przepisami, zdaniem Spółki, w przedstawionym stanie faktycznym czynności sprzedaży warchlaków i pasz do tuczu stanowić będą sprzedaż podlegającą ewidencjonowaniu za pomocą kasy rejestrującej. Tym samym, Spółka stoi na stanowisku, że powinna dokumentować sprzedaż na rzecz rolników ryczałtowych na kasie fiskalnej w dacie dokonania dostawy, jednak nie później niż z chwilą przyjęcia należności bez względu na formę płatności. Sprzedaż ta powinna być zaewidencjonowana wydrukowanym paragonem fiskalnym, na podstawie którego Spółka wystawia fakturę VAT i obligatoryjnie jako dowód sprzedaży przekazuje ją Rolnikowi Ryczałtowemu. Natomiast paragon wydrukowany z urządzenia fiskalnego pozostaje w dokumentacji Spółki w postaci nierozerwalnego elementu drugiego egzemplarza faktury VAT.

### Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiliście Państwo we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
----------------------------------------

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1570), zwanej dalej „ustawą”:

Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:

Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy:

Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy,

podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

W myśl art. 15 ust. 2 ustawy,

działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

W myśl art. 15 ust. 4 ustawy,

w przypadku osób fizycznych prowadzących wyłącznie gospodarstwo rolne, leśne lub rybackie za podatnika uważa się osobę, która złoży zgłoszenie rejestracyjne, o którym mowa w art. 96 ust. 1.

Zgodnie z art. 15 ust. 5 ustawy,

przepis ust. 4 stosuje się odpowiednio do osób fizycznych prowadzących wyłącznie działalność rolniczą w innych niż wymienione w ust. 4 przypadkach.

Zgodnie z art. 96 ust. 1 ustawy,

Podmioty, o których mowa w art. 15 i art. 15a, są obowiązane przed dniem wykonania pierwszej czynności określonej w art. 5 złożyć naczelnikowi urzędu skarbowego zgłoszenie rejestracyjne, z zastrzeżeniem ust. 3.

W myśl art. 96 ust. 2 ustawy,

W przypadku osób fizycznych, o których mowa w art. 15 ust. 4 i 5, zgłoszenie rejestracyjne może być dokonane wyłącznie przez jedną z osób, na które będą wystawiane faktury przy zakupie towarów i usług i które będą wystawiały faktury przy sprzedaży produktów rolnych.

Stosownie do art. 96 ust. 3 ustawy,

Podmioty wymienione w art. 15, u których sprzedaż jest zwolniona od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 i 9 lub wykonujące wyłącznie czynności zwolnione od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 lub przepisów wydanych na podstawie art. 82 ust. 3, mogą złożyć zgłoszenie rejestracyjne.

Zgodnie z art. 96 ust. 4 ustawy,

Naczelnik urzędu skarbowego po weryfikacji danych podanych w zgłoszeniu rejestracyjnym rejestruje podatnika jako "podatnika VAT czynnego", a w przypadku podatników, o których mowa w ust. 3 - jako "podatnika VAT zwolnionego", i na wniosek podatnika potwierdza to zarejestrowanie.

Należy wskazać, że obowiązek wystawienia faktury wynika z art. 111 ustawy.

Zgodnie z art. 111 ust. 1 ustawy:

Podatnicy dokonujący sprzedaży na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych są obowiązani prowadzić ewidencję sprzedaży przy zastosowaniu kas rejestrujących.

Z cytowanego ww. przepisu jednoznacznie wynika, że obowiązek ewidencjonowania sprzedaży przy zastosowaniu kasy rejestrującej ciąży na podatnikach dokonujących sprzedaży na rzecz dwóch rodzajów podmiotów, mianowicie osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych. Należy podkreślić, że obowiązek ten dotyczy wyłącznie sprzedaży, która została dokonana na rzecz tych wyżej wymienionych podmiotów.

Stosownie do art. 111 ust. 1b ustawy:

w ewidencji, o której mowa w ust. 1, wykazuje się dane o sprzedaży, zawarte w dokumentach wystawianych przy zastosowaniu kas rejestrujących, w tym określające przedmiot opodatkowania, wysokość podstawy opodatkowania i podatku należnego oraz dane służące identyfikacji poszczególnych sprzedaży, w tym numer, za pomocą którego podatnik jest zidentyfikowany na potrzeby podatku albo podatku od wartości dodanej.

W myśl art. 111 ust. 3a pkt 1 ustawy:

Podatnicy prowadzący ewidencję sprzedaży przy zastosowaniu kas rejestrujących są obowiązani wystawić i wydać nabywcy paragon fiskalny lub fakturę z każdej sprzedaży:

a) w postaci papierowej lub

b) za zgodą nabywcy, w postaci elektronicznej, przesyłając ten dokument w sposób z nim uzgodniony;

Sposób prowadzenia przez podatników ewidencji oraz warunki używania kas rejestrujących określono w rozporządzeniu Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 29 kwietnia 2019 r. w sprawie kas rejestrujących (t. j. Dz. U. 2021 r. poz. 1625 ze zm.) zwanego dalej rozporządzeniem w sprawie kas.

W myśl § 2 pkt 16 rozporządzenia w sprawie kas,

Przez paragon fiskalny albo fakturę rozumie się dokument fiskalny wystawiany przy użyciu kasy dla nabywcy, potwierdzający dokonanie sprzedaży

Zgodnie z § 3 ust. 1 ww. rozporządzenia w sprawie kas,

Podatnicy prowadzą ewidencję każdej czynności sprzedaży, w tym sprzedaży zwolnionej od podatku, przy użyciu kas, które zostały nabyte w okresie obowiązywania potwierdzenia, że kasa spełnia funkcje wymienione odpowiednio w art. 111 ust. 6a lub w art. 145a ust. 2 ustawy oraz wymagania techniczne (kryteria i warunki techniczne) dla kas, wyłącznie w trybie fiskalnym pracy tej kasy, po dokonaniu jej fiskalizacji.

Natomiast w myśl § 6 ust. 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia w sprawie kas,

Podatnicy, prowadząc ewidencję:

1) wystawiają i wydają nabywcy, bez jego żądania, paragon fiskalny podczas dokonywania sprzedaży, nie później niż z chwilą przyjęcia należności, bez względu na formę płatności, z zastrzeżeniem § 12; zamiast paragonu fiskalnego podatnicy mogą wystawić fakturę przy użyciu kasy i wydać ją nabywcy;

2) w przypadku otrzymania przed dokonaniem sprzedaży całości albo części należności (zapłaty):

a) w gotówce – wystawiają i wydają nabywcy, bez jego żądania, paragon fiskalny z chwilą jej otrzymania,

b) za pośrednictwem poczty, banku lub spółdzielczej kasy oszczędnościowo-kredytowej, odpowiednio na rachunek bankowy podatnika lub na rachunek podatnika w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, której jest członkiem – wystawiają i wydają nabywcy, bez jego żądania, paragon fiskalny niezwłocznie po jej uznaniu na rachunku podatnika, nie później niż z końcem miesiąca, w którym została uznana na rachunku podatnika, a jeżeli przed końcem tego miesiąca dokonano sprzedaży, nie później niż z chwilą jej dokonania;

Zgodnie z art. 106b ust. 1 pkt 1 ustawy

Podatnik jest obowiązany wystawić fakturę dokumentującą: sprzedaż, a także dostawę towarów i świadczenie usług, o których mowa w art. 106a pkt 2, dokonywane przez niego na rzecz innego podatnika podatku, podatku od wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze lub na rzecz osoby prawnej niebędącej podatnikiem.

Jak stanowi art. 106b ust. 3 ustawy,

Na żądanie nabywcy towaru lub usługi podatnik jest obowiązany wystawić fakturę dokumentującą:

1) czynności, o których mowa w ust. 1 pkt 1, jeżeli obowiązek wystawienia faktury nie wynika z ust. 1, z wyjątkiem:

a) czynności, o których mowa w art. 19a ust. 5 pkt 4,

b) czynności, o których mowa w art. 106a pkt 3 i 4,

1a) otrzymanie całości lub części zapłaty przed wykonaniem czynności, o których mowa w ust. 1 pkt 1, jeżeli obowiązek wystawienia faktury nie wynika z ust. 1, z wyjątkiem:

a) przypadku, gdy zapłata dotyczy czynności, o których mowa w art. 19a ust. 1b i ust. 5 pkt 4 oraz art. 106a pkt 3 i 4,

b) wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów,

2) sprzedaż zwolnioną, o której mowa w ust. 2, z zastrzeżeniem art. 117 pkt 1 i art. 118

\- jeżeli żądanie jej wystawienia zostało zgłoszone w terminie 3 miesięcy, licząc od końca miesiąca, w którym dostarczono towar lub wykonano usługę bądź otrzymano całość lub część zapłaty.

Jak wynika z przywołanych wyżej przepisów – co do zasady – podatnik VAT jest zobowiązany wystawiać fakturę dokumentującą sprzedaż towarów i usług na rzecz innego podatnika. Zatem ustawodawca nie nakłada na podatników obowiązku wystawiania faktur dokumentujących sprzedaż realizowaną na rzecz podmiotów niebędących podatnikami VAT. Niemniej jednak, stosownie do art. 106b ust. 3 pkt 1 ustawy, na zgłoszone w odpowiednim terminie żądanie nabywcy (niebędącego podatnikiem), podatnik jest obowiązany wystawić fakturę dokumentującą sprzedaż. Zasada ta nie dotyczy czynności wymienionych w art. 19a ust. 5 pkt 4 ustawy oraz czynności, o których mowa w art. 106e pkt 3 i 4.

Stosownie do art. 106g ust. 1 ustawy,

faktury wystawia się co najmniej w dwóch egzemplarzach, z których jeden otrzymuje nabywca, a drugi zachowuje w swojej dokumentacji podatnik dokonujący sprzedaży.

Natomiast zgodnie z art. 106h ust. 1 ustawy,

w przypadku gdy faktura dotyczy sprzedaży zarejestrowanej przy zastosowaniu kasy rejestrującej, do egzemplarza faktury pozostającego u podatnika dołącza się paragon dokumentujący tę sprzedaż.

W myśl art. 106h ust. 2

Przepis ust. 1 nie dotyczy sprzedaży dokumentowanej fakturą emitowaną przy zastosowaniu kasy rejestrującej, w przypadkach gdy wartość sprzedaży i kwota podatku są zarejestrowane w raporcie fiskalnym dobowym kasy.

Na mocy art. 106h ust. 3 ustawy:

W przypadku gdy faktura w formie elektronicznej dotyczy sprzedaży zaewidencjonowanej przy zastosowaniu kasy rejestrującej, podatnik zostawia w dokumentacji paragon dotyczący tej sprzedaży z danymi identyfikującymi tę fakturę.

Zgodnie z art. 106h ust. 4 ustawy o VAT,

przepisu ust. 1 nie stosuje się w przypadku, gdy paragon został uznany za fakturę wystawioną zgodnie z art. 106e ust. 5 pkt 3.

Na marginesie należy wskazać, że art. 106h ustawy został zmieniony na podstawie ustawy z dnia 26 maja 2023 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2023 r. poz. 1059), jego brzmienie które obowiązuje od 1 lipca 2023 r. jest następujące:

1\. W przypadku gdy faktura dotyczy sprzedaży zaewidencjonowanej przy zastosowaniu kasy rejestrującej:

1) do egzemplarza faktury pozostającego u podatnika dołącza się paragon fiskalny w postaci papierowej dotyczący tej sprzedaży albo

2) pozostawia się w dokumentacji numer dokumentu oraz numer unikatowy kasy rejestrującej zawarte na paragonie fiskalnym w postaci elektronicznej.

2\. Przepis ust. 1 nie dotyczy sprzedaży dokumentowanej fakturą wystawianą przy zastosowaniu kasy rejestrującej, w przypadkach gdy wartość sprzedaży i kwota podatku są zaewidencjonowane w raporcie fiskalnym dobowym kasy.

3\. W przypadku gdy faktura w formie elektronicznej dotyczy sprzedaży zaewidencjonowanej przy zastosowaniu kasy rejestrującej, podatnik zostawia w dokumentacji:

1) paragon fiskalny w postaci papierowej dotyczący tej sprzedaży z danymi identyfikującymi tę fakturę albo

2) numer dokumentu oraz numer unikatowy kasy rejestrującej zawarte na paragonie fiskalnym w postaci elektronicznej.

4\. Przepisu ust. 1 nie stosuje się w przypadku, gdy paragon został uznany za fakturę wystawioną zgodnie z art. 106e ust. 5 pkt 3.

Z opisu sprawy wynika, że Spółka jest czynnym podatnikiem podatku VAT. Spółka prowadzi działalność gospodarczą (\`(...)\`). W zakresie zaopatrzenia surowcowego Spółka dokonuje zakupu zwierząt rzeźnych zarówno od Rolników będących podatnikami VAT czynnymi jak i od Rolników Ryczałtowych w rozumieniu art. 2 pkt 19 ustawy.

Spółka na podstawie zawartej umowy zobowiązuje się do zapewnienia Producentowi, będącemu rolnikiem ryczałtowym warchlaków i pasz do tuczu, a po jego zakończeniu do zakupu od Producenta trzody (tuczników). Producent zobowiązuje się do zakupu warchlaków i pasz od Spółki, a po zakończeniu tuczu do sprzedaży trzody Spółce. Sprzedaż na rzecz Rolników Ryczałtowych Spółka ewidencjonuje przy zastosowaniu kasy rejestrującej zgodnie z art. 106i ust. 6 u.p.t.u.

Spółka wskazuje, że paragony zaewidencjonowane na kasie fiskalnej zawierają formę płatności „przelew”, które są rozliczane po dostawie tuczników przez rolnika ryczałtowego, z zastrzeżeniem iż na dzień wystawienia paragonu Spółka nie otrzymuje należności za sprzedaną paszę/warchlaki. Spółka według przyjętej zasady obowiązek wystawienia i wydania paragonu rozpoznaje w momencie dokonywania sprzedaży, jednak nie później niż z chwilą przyjęcia należności niezależnie od wybranej formy płatności.

Zgodnie z wymogiem ustawowym Spółka wystawia paragon fiskalny, a następnie do paragonu wystawia fakturę, niezależnie od tego czy Producent występuję z takim żądaniem czy też nie. Po czym wydrukowany paragon dokumentujący sprzedaż Spółka dołącza do egzemplarza faktury, który pozostaje w dokumentacji sprzedaży.

W wyżej opisanej sytuacji Spółka wydaje Producentowi tj. Rolnikowi Ryczałtowemu fakturę dokumentującą dostawę towarów na jego rzecz, zaś paragon fiskalny zachowuje w swojej dokumentacji dołączając do drugiego egzemplarza faktury.

Państwa wątpliwości dotyczą prawidłowości postępowania Spółki polegającego na ewidencjonowaniu sprzedaży na rzecz rolników ryczałtowych na drukarce fiskalnej, wystawiając do paragonu fakturę VAT niezależnie od tego czy rolnik występuje z takim żądaniem oraz prawa wydania rolnikowi ryczałtowemu jedynie faktury dokumentującej dostawę towarów przy zachowaniu paragonu fiskalnego w swojej dokumentacji, ewidencjonując sprzedaż w dacie dokonania sprzedaży, jednak nie później niż z chwilą przyjęcia należności bez względu na formę płatności.

Jak wcześniej wskazano, obowiązek stosowania kas rejestrujących wynika z art. 111 ust. 1 ustawy. Obowiązek ten ciąży na podatnikach dokonujących sprzedaży m.in. na rzecz rolników ryczałtowych.

Zaznaczenia wymaga, że kasa rejestrująca jest szczególnego rodzaju ewidencją podatkową, ma ona charakter ewidencji sprzedaży. Ewidencja prowadzona za pomocą kasy rejestrującej jest niezależna od ewidencji, której prowadzenia wymagają inne przepisy w szczególności art. 109 ust. 3 ustawy. Ewidencja prowadzona przy zastosowaniu kasy rejestrującej dotyczy tylko części sprzedaży podatnika ściśle wskazanej w art. 111 ust. 1 ustawy. Jest to przede wszystkim sprzedaż niedokumentowana fakturami, czyli objęta wyjątkiem od zasady, że podatnik podatku VAT zobowiązany jest do wystawienia faktur wynikającym z art. 106b ust. 1 ustawy.

Odnośnie kwestii wystawiania faktur bez żądania rolników ryczałtowych i bez wydania paragonów fiskalnych, należy stwierdzić, że przedstawione wyżej przepisy wskazują, że podatnik może dokumentować każdą sprzedaż fakturą bez uzyskania żądania, o którym mowa w art. 106b ust. 3 ustawy o VAT. Należy jednak podkreślić, że w przypadku sprzedaży osobom fizycznym nieprowadzącym działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych, sprzedaż ta powinna być dokumentowana również przy pomocy kasy fiskalnej, a paragon powinien być załączony do egzemplarza faktury pozostającego u Państwa.

Mając na uwadze przedstawiony stan faktyczny oraz przywołane przepisy prawa, należy wskazać, że w przypadku sprzedaży na rzecz rolników ryczałtowych istnieje obowiązek dokumentowania takiej transakcji paragonem fiskalnym. Jak już wcześniej wskazano, zgodnie z art. 106b ust. 1 pkt 1 ustawy podatnik jest obowiązany wystawić fakturę dokumentującą sprzedaż, dokonywane przez niego na rzecz innego podatnika podatku VAT. Natomiast zgodnie z art. 15 ust. 4 ustawy w przypadku osób fizycznych prowadzących wyłącznie gospodarstwo rolne, leśne lub rybackie za podatnika uważa się osobę, która złoży zgłoszenie rejestracyjne, o którym mowa w art. 96 ust. 1.

Zatem w przypadku sprzedaży dokonywanej na rzecz rolników ryczałtowych, obowiązek wystawienia faktury istnieje wówczas, gdy nabywca wystąpi z takim żądaniem w odpowiednim terminie (art. 106b ust. 3 pkt 1 ustawy), przy czym podatnik może wystawić fakturę również bez żądania nabywcy.

Natomiast stosownie do art. 106h ustawy o VAT w przypadku gdy faktura dotyczy sprzedaży zarejestrowanej przy zastosowaniu kasy rejestrującej, do egzemplarza faktury pozostającego u podatnika dołącza się paragon dokumentujący tę sprzedaż. Przepis art. 106h ust. 1 ustawy o VAT nie dotyczy sprzedaży dokumentowanej fakturą emitowaną przy zastosowaniu kasy rejestrującej, w przypadkach gdy wartość sprzedaży i kwota podatku są zarejestrowane w raporcie fiskalnym dobowym kasy (ust. 2 tego art.).

Ponadto należy jeszcze raz podkreślić, że wystawienie faktury VAT na rzecz rolnika ryczałtowego nie zwalnia Spółki z obowiązku zaewidencjonowania sprzedaży na kasie rejestrującej. Podkreślić również należy, że zgodnie z § 6 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 lit. b rozporządzenia w sprawie kas podatnicy prowadząc ewidencję wystawiają i wydają nabywcy bez jego żądania paragon fiskalny podczas dokonywania sprzedaży, jednak nie później niż z chwilą przyjęcia należności, bez względu na formę płatności.

Tym samym Spółka powinna ewidencjonować sprzedaż na kasie fiskalnej w dacie dokonania sprzedaży nie później niż w dacie przyjęcia należności bez względu na formę płatności.

Należy przy tym dodatkowo zaznaczyć, że jeżeli nabywca nie podaje dla danej transakcji numeru NIP i paragon dokumentujący tę sprzedaż go nie zawiera, to również faktura wystawiona do takiego paragonu nie będzie zawierała NIPu.

Konkludując należy stwierdzić, że Spółka może dokumentować sprzedaż fakturą bez uzyskania żądania rolnika ryczałtowego, o którym mowa w art. 106b ust. 3 ustawy. Spółka może wydać nabywcy tylko fakturę dokumentującą dostawę towarów na jego rzecz zaś paragon fiskalny zachować w swojej dokumentacji nie wydawszy go wcześniej nabywcy, ewidencjonując sprzedaż w dacie dokonania sprzedaży, jednak nie później niż z chwilą przyjęcia należności bez względu na formę płatności.

Zatem Państwa stanowisko w odniesieniu do pytania nr 1 i 2 należało uznać za prawidłowe.

Dodatkowe informacje
--------------------

Nadmieniamy, że w niniejszej interpretacji udzielono odpowiedzi w zakresie zadanych pytań. Kwestie dotyczące sposobu ewidencjonowania sprzedaży w JPK\_VAT, które nie zostały objęte pytaniem, nie mogą być – zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej – rozpatrzone.

### Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Państwo i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

**Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji**

*   Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 ze zm.). Aby interpretacja mogła pełnić funkcję ochronną: Państwa sytuacja musi być zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i musicie się Państwo zastosować do interpretacji.
*   Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

*   Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
--------------------------------------------------------

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (\`(...)\`). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

*   w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
*   w fmentu elekormie dokutronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji
-----------------------------------------

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 ze zm.).