Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPP4/443-761/11/KG
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2011-07-29
Teza: Zwolnienie z obowiązku ewidencjonowania za pomocą kas rejestrujących usług świadczonych przez Dom Pomocy Społecznej, gdzie odpłatność za usługi w całości wpływa na rachunek bankowy Wnioskodawcy, natomiast jeżeli odpłatność za usługi wpływa do kasy Domu gotówką, należności te winny zostać zaewidencjonowane na kasie rejestrującej.
Słowa kluczowe: kasa-kasa rejestrująca; pomoc-dom pomocy społecznej; pomoc-pomoc społeczna
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 3-art. 111; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 3-art. 111a; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 3-art. 111b

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy, przedstawione we wniosku z dnia 27 kwietnia 2011r. (data wpływu 4 maja 2011r.), uzupełnionym pismem z dnia 11 lipca 2011r. (data wpływu 14 lipca 2011r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie zwolnienia z obowiązku ewidencjonowania usług przy zastosowaniu kasy rejestrującej jest:

*   **prawidłowe** w przypadku gdy zapłata za usługi następuje w formie gotówkowej,
*   **nieprawidłowe** w przypadku gdy odpłatność za usługi uiszczana jest w całości na rachunek bankowy Wnioskodawcy.

UZASADNIENIE

W dniu 4 maja 2011r. wpłynął ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie zwolnienia z obowiązku ewidencjonowania usług przy zastosowaniu kasy rejestrującej. Wniosek został uzupełniony pismem z dnia 11 lipca 2011r. (data wpływu 14 lipca 2011r.).

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Dom Pomocy Społecznej jest jednostką organizacyjną powiatu powołaną celem realizacji zadań własnych powiatu z zakresu pomocy społecznej jakim jest zapewnienie całodobowej opieki osobom niepełnosprawnym intelektualnie.

Dom Pomocy Społecznej realizuje świadczenia niepieniężne z zakresu pomocy społecznej na rzecz swoich mieszkańców i działa w oparciu o przepisy ustawy o pomocy społecznej, jak również rozporządzenia w sprawie domów pomocy społecznej. Dom Pomocy Społecznej nie jest placówką zapewniającą całodobową opiekę osobom niepełnosprawnym w rozumieniu art. 67 ustawy o pomocy społecznej. Dom świadczy dla mieszkańców usługi pomocy społecznej wraz z zakwaterowaniem – Dział 87 PKWiU z 2008r.

Osoby umieszczane są w DPS na podstawie decyzji administracyjnej. Osoby umieszczone są zobowiązane do wnoszenia opłat za pobyt w wysokości określonej w decyzji administracyjnej, z której wynika, że opłatę za pobyt wnosi mieszkaniec Domu – art. 61 ustawy o pomocy społecznej, pozostałą część ponoszą odpowiednio zobowiązani do alimentacji na rzecz mieszkańca lub ośrodki pomocy społecznej. Ww. wpływy z odpłatności stanowią dochód Powiatu i są w całości odprowadzane przez DPS do budżetu Powiatu.

Odpłatność ww. uiszczana jest w zdecydowanej większości na konta bankowe m. in. przez ZUS poprzez potrącenia ze świadczenia rentowego mieszkańca, wpłaty indywidualne mieszkańców, wpłaty opiekunów prawnych, wpłaty osób zobowiązanych do alimentacji.

Wpływy z odpłatności wyniosły w roku 2010r. 1.761.000,00 zł i są wyższe od 40.000 zł w roku.

Dom Pomocy Społecznej jako jednostka organizacyjna powiatu, realizuje zadania własne powiatu jakim jest zapewnienie opieki i usług na odpowiednim standardzie dla osób niepełnosprawnych intelektualnie. Dom nie świadczy usług na mocy umowy cywilno-prawnej z mieszkańcami (nie sprzedaje usług). Jest to świadczenie z zakresu pomocy społecznej.

Mieszkaniec Domu na mocy przepisów ustawy o pomocy społecznej jest zobowiązany do wnoszenia odpłatności za pobyt w wysokości 70% swojego dochodu.

Dotychczas odpłatności za pobyt wnoszone były przez mieszkańców, bądź ich opiekunów prawnych na konto Domu, nie dokonywano wpłat gotówkowych. Niemniej jednak ustawa o pomocy społecznej przewiduje możliwość dokonywania wpłat z tytułu odpłatności zarówno na wskazane konto, jak i w kasie Domu.

Reasumując z uwagi na charakter placówki i osoby w niej przebywającej bądź do niej kierowane (niepełnosprawne intelektualnie, psychicznie chore) wpłaty gotówkowe mogą się pojawić.

Z dokumentów i dowodów dokumentujących transakcję wynika kto dokonuje wpłaty i czego ona dotyczy.

Przed dniem 1 stycznia 2011r. Wnioskodawca nie ewidencjonował wpływów z tytułu odpłatności za pobyt mieszkańców za pomocą kasy rejestrującej.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie (ostatecznie sformułowane w piśmie z dnia 11 lipca 2011r.):

Czy wpływy z tytułu odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej wnoszone na konto bankowe oraz gotówką do kasy przez osoby fizyczne nie prowadzące działalności gospodarczej (mieszkańców Domu i ich rodziny) należy rejestrować przy użyciu kasy rejestrującej?

Zdaniem Wnioskodawcy (ostateczna wersja przedstawiona w piśmie z dnia 11 lipca 2011r.), wpływy z tytułu odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej wnoszone na konto bankowe oraz gotówką do kasy przez osoby fizyczne nie prowadzące działalności gospodarczej (mieszkańców Domu i ich rodziny) należy rejestrować przy użyciu kasy rejestrującej.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za:

*   **prawidłowe, w przypadku gdy zapłata za usługi następuje w formie gotówkowej,**
*   **nieprawidłowe, w przypadku gdy odpłatność za usługi uiszczana jest w całości na rachunek bankowy Wnioskodawcy.**

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej ustawą o VAT, opodatkowaniu ww. podatkiem podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 7 ust. 1 tej ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.

Natomiast przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 – art. 8 ust. 1 ustawy.

Zgodnie z regulacjami art. 111 ust. 1 ww. ustawy podatnicy dokonujący sprzedaży na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych są obowiązani prowadzić ewidencję obrotu i kwot podatku należnego przy zastosowaniu kas rejestrujących.

Należy wskazać, że stosownie do tego unormowania, obowiązek stosowania kasy rejestrującej dotyczy wszystkich podatników dokonujących sprzedaży na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych, natomiast przez sprzedaż, zgodnie z art. 2 pkt 22 ustawy o VAT rozumie się odpłatną dostawę towarów odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W świetle przepisów ustawy o podatku VAT (art. 15 ust. 1 ustawy o VAT), podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Ze wskazanych przepisów jednoznacznie wynika, iż czynnikiem warunkującym obowiązek ewidencjonowania obrotów za pomocą kas rejestrujących przez podatnika podatku VAT jest sprzedaż na rzecz określonych podmiotów, a nie status podatnika jako „podatnika VAT czynnego” lub „podatnika VAT zwolnionego”.

Przechodząc natomiast do kwestii zwolnień w art. 111 ust. 8 ustawy o VAT zawarto upoważnienie dla ministra właściwego do spraw finansów publicznych do zwolnienia w drodze rozporządzenia na czas określony niektórych grup podatników oraz niektórych czynności z obowiązku, o którym mowa w ust. 1 ustawy, ze względu na rodzaj prowadzonej działalności lub wysokość obrotu.

Kwestię zwolnień z obowiązku prowadzenia ewidencji przy użyciu kas rejestrujących niektórych czynności i niektórych grup podatników w obecnym stanie prawnym, tj. od 1 stycznia 2011r. reguluje rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 26 lipca 2010r. w sprawie zwolnień z obowiązku prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kas rejestrujących (Dz. U. z 2010r. Nr 138, poz. 930). Regulacje zawarte w powołanym rozporządzeniu przewidują zwolnienie z obowiązku prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kas rejestrujących ze względu na rodzaj prowadzonej działalności – zgodnie z załącznikiem do rozporządzenia oraz wysokość obrotu – do określonej tym przepisem wysokości obrotów.

Stosownie do § 2 ust. 1 pkt 1 ww. rozporządzenia zwalnia się z obowiązku ewidencjonowania do dnia 31 grudnia 2012r. sprzedaż w zakresie czynności wymienionych w załączniku do rozporządzenia. W części II załącznika do ww. rozporządzenia – sprzedaż dotycząca szczególnych czynności – w pozycji 37 wymieniono świadczenie usług, za które zapłata w całości następuje za pośrednictwem poczty, banku lub spółdzielczej kasy oszczędnościowo-kredytowej (odpowiednio na rachunek bankowy podatnika lub na rachunek podatnika w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, której jest członkiem), pod warunkiem, że z ewidencji i dowodów dokumentujących transakcję jednoznacznie wynika, jakiej transakcji zapłata dotyczyła, przy czym przepis ten nie dotyczy podatników, którzy rozpoczęli ewidencjonowanie tych usług przed dniem 1 stycznia 2011r.

Korzystanie z powyższego zwolnienia wymaga spełnienia określonych warunków wynikających wprost z zapisu tej regulacji. Zwolnienie z obowiązku ewidencjonowania obrotu za pomocą kasy można zatem stosować jeżeli:

*   zapłata za świadczoną usługę w całości następuje za pośrednictwem poczty, banku lub spółdzielczej kasy oszczędnościowo-kredytowej na rachunek bankowy podatnika,
*   z ewidencji i dowodów dokumentujących transakcje jednoznacznie wynika, jakiej konkretnie transakcji zapłata dotyczyła, – podatnik nie rozpoczął ewidencjonowania tych usług za pomocą kasy rejestrującej przed dniem 1 stycznia 2011r.

Nie wystąpienie jednego z nich oznacza konieczność ewidencjonowania obrotu przy zastosowaniu kasy rejestrującej.

Jednocześnie w myśl § 3 ust. 1 pkt 2 ww. rozporządzenia zwalnia się z obowiązku ewidencjonowania do 31 grudnia 2012r. podatników, u których kwota obrotu z działalności, o której mowa w art. 111 ust. 1 ustawy o VAT nie przekroczyła w poprzednim roku podatkowym kwoty 40.000 zł i jeżeli wcześniej nie powstał wobec nich obowiązek ewidencjonowania.

Zwolnienie, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, traci moc po upływie dwóch miesięcy, licząc od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiło w ciągu roku podatkowego przekroczenie kwoty obrotów w wysokości 40.000 zł z działalności, o której mowa w art. 111 ust. 1 ustawy (§ 3 ust. 6).

Z przedstawionego we wniosku opisu zdarzenia przyszłego wynika, iż Wnioskodawca działający na podstawie ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (t. j. DZ. U. Nr 175 poz. 1362 ze zm.), świadczy dla mieszkańców usługi pomocy społecznej wraz z zakwaterowaniem.

Odpłatność zgodnie z decyzjami uiszczana jest w zdecydowanej większości na konta bankowe, rzadko do kasy DPS. Z uwagi na charakter placówki i osoby w niej przebywającej bądź do niej kierowane (niepełnosprawne intelektualnie, psychicznie chore) wpłaty gotówkowe mogą się pojawić.

Z dokumentów i dowodów dokumentujących transakcję wynika kto dokonuje wpłaty i czego ona dotyczy.

Przed dniem 1 stycznia 2011r. Wnioskodawca nie ewidencjonował wpływów z tytułu odpłatności za pobyt mieszkańców za pomocą kasy rejestrującej.

Ponadto z wniosku wynika, że w 2010r. wpływy z odpłatności wyniosły 1.761.000,00 zł, tj. przekroczyły 40.000 zł.

Treść wniosku wskazuje, iż w rozpatrywanej sprawie, występują sytuacje, w których zapłata za świadczone przez Dom Pomocy Społecznej usługi następuje w dwojaki sposób, tj. gotówką w kasie lub na konta bankowe

Prawo do zwolnienia z obowiązku ewidencjonowania obrotu i kwot podatku należnego przy zastosowaniu kas rejestrujących na mocy § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia w powiązaniu z poz. 37 ww. załącznika do rozporządzenia, przysługuje w sytuacji, gdy zapłata za świadczone usługi w całości następuje za pośrednictwem poczty, banku lub spółdzielczej kasy oszczędnościowo-kredytowej na rachunek bankowy podatnika, bez względu na rodzaj wykonywanej usługi. Wyrażenie „w całości” odnosi się do poszczególnych usług świadczonych przez podatnika. Taka konstrukcja przepisu powoduje, że zwolnieniu nie podlega usługa, za którą zapłacono częściowo gotówką, a częściowo za pośrednictwem poczty, banku lub spółdzielczej kasy oszczędnościowo-kredytowej. Warunkiem zwolnienia jest bowiem to, aby konkretna usługa została w całości zapłacona za pośrednictwem poczty, banku lub spółdzielczej kasy oszczędnościowo-kredytowej oraz by było możliwe zidentyfikowanie transakcji, której zapłata dotyczy.

Wobec powyższego należy uznać, iż Wnioskodawca świadcząc usługi pomocy społecznej wraz z zakwaterowaniem, za które otrzymuje w całości zapłatę na rachunek bankowy, a z ewidencji i dowodów dokumentujących transakcje jednoznacznie wynika, jakiej konkretnie transakcji zapłata dotyczyła ma prawo do zwolnienia z obowiązku ewidencjonowania obrotu i kwot podatku należnego przy zastosowaniu kasy rejestrującej do dnia 31 grudnia 2011r. Zauważyć należy, iż prawo do korzystania ze zwolnienia na podstawie ww. przepisu jest uzależnione od formy zapłaty. Natomiast w sytuacji, gdy zapłata za świadczone usługi dokonywana będzie gotówką w kasie, Dom Pomocy Społecznej będzie miał obowiązek ewidencjonowania za pomocą kasy rejestrującej sprzedaży tych usług, gdyż nie zostaną spełnione warunki wynikające z § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia w powiązaniu z poz. 37 załącznika do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 26 lipca 2010 r.

W konsekwencji stanowisko Wnioskodawcy, dotyczące obowiązku ewidencjonowania usług przy zastosowaniu kasy rejestrującej jest:

*   prawidłowe w przypadku gdy zapłata za usługi następuje w formie gotówkowej,
*   nieprawidłowe w przypadku gdy odpłatność za usługi uiszczana jest w całości na rachunek bankowy Wnioskodawcy.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Zgodnie z przepisem § 1 pkt 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 28 sierpnia 2008r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania ministra właściwego do spraw finansów publicznych, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz. U. Nr 163, poz. 1016) skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a 43-300 Bielsko-Biała.