Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0461-ITPP1.4512.30.2017.1.IK
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2017-03-15
Teza: Brak obowiązku ewidencjonowania za pomocą kas fiskalnych dopłat, darowizn, składek członkowskich.
Słowa kluczowe: darowizna; dotacja; ewidencjonowanie; składki-składki członkowskie
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 5; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 7.; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 8; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 3-art. 111; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 3-art. 111a; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 3-art. 111b

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r., poz. 201, z późn. zm.) oraz art. 223 ust. 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. – przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2016 r., poz. 1948, z późn. zm.), Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 30 grudnia 2016 r. (data wpływu 9 stycznia 2017 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie braku obowiązku ewidencjonowania za pomocą kas fiskalnych dopłat, darowizn, składek członkowskich - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 9 stycznia 2017 r. wpłynął do tutejszego organu ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie obowiązku ewidencjonowania za pomocą kas fiskalnych dopłat, darowizn, składek członkowskich.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

Stowarzyszenie prowadzi działalność statutową wg PKD 93.12.Z, polegającą na:

1.  organizowaniu treningów, otaczaniu opieką zawodników oraz stwarzaniu dogodnych warunków do rozwoju piłki nożnej,
2.  organizacji zawodów sportowych oraz uczestniczeniu w innych imprezach i zawodach inicjowanych przez Stowarzyszenie Kultury Fizycznej,
3.  współdziałaniu w zakresie swojej działalności z właściwymi instytucjami, organizacjami, szkołami oraz rodzicami członków – uczestników.

Celami statutowymi jest ogólne krzewienie zamiłowania wśród młodzieży do systematycznego uprawiania sportu, organizowanie działalności sportowej ze szczególnym uwzględnieniem funkcji zdrowotnych jak również prowadzenie działalności wychowawczej i populizatorskiej.

Powyższe cele realizowane są poprze zorganizowanie wszelkiego rodzaju imprez sportowych, branie udziału w rozgrywkach meczowych, zawodach. Wskazana działalność jest wyłącznie działalnością statutową.

Dochodami Stowarzyszenia w ewidencji uczniowskich klubów sportowych oraz stowarzyszeń kultury fizycznej Starostwa Powiatowego w B. są dotacje z Urzędu Miasta na realizację zadania publicznego pod nazwą: „na wsparcie i upowszechnienie kultury fizycznej”. Dotacje są związane z konkretnie wykonywanymi czynnościami, tj. transport, obsługa medyczna, sprzęt sportowy, opłaty regulaminowe, apteczka. Dotacje rozliczane są na koniec roku. Stowarzyszenie otrzymuje niewielkie darowizny od sponsora w wysokości 400 zł na cele statutowe. Jeden z członków dokonuje wpłaty składki członkowskiej w wysokości 50 zł, pozostali członkowie takich wpłat nie dokonują. Wpłata która występuje przeznaczona jest również na cele statutowe.

Z dochodów pokrywane są opłaty bankowe, zakup sprzętu sportowego i wkład własny w realizację zadania publicznego, które również obejmuje transport zawodników na zawody treningi, opłatę wynagrodzenia pracowników, opłaty za sędziów, jak również większość opłat regulaminowych np. żółte kartki. Czynności świadczone prze Stowarzyszenie są prowadzone nieodpłatnie. Uczestnicy nie ponoszą żadnych opłat za udział w zawodach.

Mając na względzie powyższe, Stowarzyszenie świadczy usługi, służące realizacji celów statutowych, do których należy działalność na rzecz rozwoju i upowszechnienia sportu. Stowarzyszenie w ramach prowadzonej działalności nie świadczy usług związanych z działalnością marketingową, czy reklamowo-promocyjną, a także nie świadczy usług wstępu na imprezy sportowe.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania.

Czy Stowarzyszenie zobowiązane jest do rejestrowania za pomocą kas fiskalnych wpłat z dotacji, darowizn i ewentualnych składek członkowskich?

Zdaniem Wnioskodawcy, Stowarzyszenie nie jest zobowiązane do prowadzenia ewidencji wpłat dotacji, która pozwala mu istnieć, darowizn od sponsora oraz ewentualnych wpłat członkowskich przy zastosowaniu kas rejestrujących.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest prawidłowe.

Obowiązek prowadzenia ewidencji sprzedaży przy zastosowaniu kas rejestrujących wynika z treści art. 111 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2016 r. Nr 710 z późn. zm., który stanowi, że podatnicy dokonujący sprzedaży na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych są obowiązani prowadzić ewidencję obrotu i kwot podatku należnego przy zastosowaniu kas rejestrujących.

W myśl art. 111 ust. 1a ustawy do obrotu wykazywanego w ewidencji, o której mowa w ust. 1, nie wlicza się kwoty podatku należnego.

Powyższy przepis określa generalną zasadę, z której wynika, że obowiązek prowadzenia ewidencji sprzedaży przy zastosowaniu kasy rejestrującej dotyczy wszystkich podatników, którzy dokonują sprzedaży na rzecz określonych w nim odbiorców, tj. osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych. Zatem podstawowym kryterium decydującym o obowiązku stosowania ewidencji za pomocą kas rejestrujących jest status nabywcy wykonywanych przez podatnika świadczeń.

Oznacza to, że nie podlega obowiązkowi prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kasy rejestrującej świadczenie usług w części, w jakiej te czynności są opłacane przez inne podmioty niż osoby fizyczne nieprowadzące działalności gospodarczej.

Przedmiotowy obowiązek dotyczy bowiem również sytuacji, gdy czynności sprzedaży są zwolnione od podatku lub wykonuje je podatnik zwolniony od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 lub 9 ustawy.

Powyższą tezę wspiera pośrednio art. 111 ust. 5 ustawy, zgodnie z którym w przypadku, gdy podatnik rozpoczął ewidencjonowanie obrotu w obowiązujących terminach i wykonuje wyłącznie czynności zwolnione od podatku lub jest podatnikiem zwolnionym od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 lub 9, urząd skarbowy dokonuje zwrotu kwoty określonej w ust. 4 na rachunek bankowy podatnika w banku mającym siedzibę na terytorium kraju lub na rachunek podatnika w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, której jest członkiem, w terminie do 25. dnia od daty złożenia wniosku przez podatnika.

Na mocy delegacji ustawowej zawartej w art. 111 ust. 8 ustawy, minister właściwy do spraw finansów publicznych może zwolnić, w drodze rozporządzenia, na czas określony, niektóre grupy podatników oraz niektóre czynności z obowiązku, o którym mowa w ust. 1, oraz określić warunki korzystania ze zwolnienia, mając na uwadze interes publiczny, w szczególności sytuację budżetu państwa (…).

Kwestie dotyczące zwolnień z obowiązku prowadzenia ewidencji przy użyciu kas rejestrujących niektórych czynności i niektórych grup podatników oraz terminów rozpoczęcia prowadzenia tej ewidencji przy zastosowaniu kas rejestrujących do dnia 31 grudnia 2016 r. regulowało rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 4 listopada 2014 r. w sprawie zwolnień z obowiązku prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kas rejestrujących (Dz. U. z 2014 r., poz. 1544, z późn. zm.).

Zgodnie § 2 ust. 1 ww. rozporządzenia, zwalnia się z obowiązku ewidencjonowania w danym roku podatkowym, nie dłużej jednak niż do dnia 31 grudnia 2016 r., czynności wymienione w załączniku do rozporządzenia.

W poz. 33 załącznika nr 1, wymienione zostały czynności zwolnione z obowiązku ewidencjonowania, są nimi usługi sklasyfikowane w grupowaniu 94 PKWiU, świadczone przez organizacje członkowskie

Natomiast od 1 stycznia 2017 r. kwestia ta jest uregulowana w rozporządzeniu Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 16 grudnia 2016 r. w sprawie zwolnień z obowiązku prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kas rejestrujących (Dz.U. z 2016 r., poz. 2177).

Zgodnie § 2 ust. 1 rozporządzenia, zwalnia się z obowiązku ewidencjonowania w danym roku podatkowym, nie dłużej jednak niż do dnia 31 grudnia 2017 r., czynności wymienione w załączniku do rozporządzenia.

W poz. 34 załącznika nr 1, wymienione zostały czynności zwolnione z obowiązku ewidencjonowania, są nimi usługi sklasyfikowane w grupowaniu 94 PKWiU, świadczone przez organizacje członkowskie.

Zgodnie z treścią art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Przez dostawę towarów, zgodnie z art. 7 ust. 1 ww. ustawy, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.

Przez sprzedaż – zgodnie z art. 2 pkt 22 ustawy – rozumie się odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów

W myśl art. 8 ust. 1 ustawy, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1.  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej,
2.  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji,
3.  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Powołany przepis wskazuje, iż pojęcie świadczenia usług ma bardzo szeroki zakres, gdyż nie obejmuje wyłącznie działań podatnika, lecz również zobowiązanie do powstrzymania się od dokonywania czynności lub do tolerowania czynności bądź sytuacji.

Aby uznać dane świadczenie za odpłatne świadczenie, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy świadczoną usługą i przekazanym za nią wynagrodzeniem. Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę.

Kwestia odpłatności była wielokrotnie przedmiotem rozstrzygnięć Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. I tak, przykładowo w wyroku z dnia 8 marca 1988 r. w sprawie C-102/86 Apple and Pear Development Council przeciwko Commissioners of Customs and Excise, TSUE uznał, że określoną czynność można uznać za wykonaną odpłatnie, jeśli istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie dostawcy towaru lub usługi, a ponadto gdy odpłatność za otrzymane świadczenie pozostaje w bezpośrednim związku z czynnością, która miała być opodatkowana VAT.

Na uwagę zasługuje także orzeczenie z dnia 3 marca 1994 r. w sprawie C-16/93 R. J. Tolsma przeciwko Inspecteur der Omzetbelasting Leeuwarden, gdzie podkreślono, że usługi świadczone są za wynagrodzeniem, wyłącznie jeżeli istnieje stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a jej odbiorcą, na mocy którego występuje świadczenie wzajemne, przy czym wynagrodzenie otrzymane przez świadczącego usługę stanowi wartość przekazywaną w istocie w zamian za usługę wyświadczoną jej odbiorcy.

W konsekwencji należy stwierdzić, że aby uznać dane świadczenie za świadczenie odpłatne, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a beneficjentem i w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy świadczoną usługą i przekazanym za nią wynagrodzeniem. Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę. Zatem pod pojęciem odpłatności dostawy towarów lub odpłatności świadczenia usług rozumieć należy prawo podmiotu dokonującego dostawy towarów lub świadczącego usługę do żądania od nabywcy towaru, odbiorcy usługi lub osoby trzeciej zapłaty ceny lub ekwiwalentu (np. w postaci świadczenia wzajemnego).

Tym samym, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług będzie podlegało tylko to świadczenie (usługa), w przypadku którego istnieje konsument, tj. odbiorca świadczenia odnoszący z niego choćby potencjalną korzyść. Dopóki nie istnieje podmiot, który odnosiłby lub powinien odnosić konkretne korzyści o charakterze majątkowym związanym z danym świadczeniem, dopóty świadczenie to nie będzie usługą podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Mając powyższe na uwadze, aby ustalić zasady opodatkowania danej czynności dokonywanej w zamian za opłatę, niezbędne jest rozstrzygnięcie, czy czynności te skutkują uzyskaniem bezpośrednich korzyści przez dokonującego wpłaty.

W myśl art. 29a ust. 1 ustawy, podstawą opodatkowania, z zastrzeżeniem ust. 2-5, art. 30a-30c, art. 32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5, jest wszystko, co stanowi zapłatę, którą dokonujący dostawy towarów lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu sprzedaży od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej, włącznie z otrzymanymi dotacjami, subwencjami i innymi dopłatami o podobnym charakterze mającymi bezpośredni wpływ na cenę towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika.

Z powyższego wynika, że otrzymane dotacje i inne dopłaty podlegają opodatkowaniu jako składnik ceny czynności, z którą są związane. Jeżeli dotacja, subwencja lub inna dopłata o podobnym charakterze przekazywana jest w celu sfinansowania dostawy konkretnych towarów lub świadczenia konkretnych usług – istnieje bezpośredni związek między otrzymaną dopłatą a dostawą towarów lub świadczeniem usług i ich ceną – to stanowi ona obrót w rozumieniu art. 29a ust. 1 cyt. ustawy i podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

W takiej sytuacji mamy do czynienia z dotacją przedmiotową, która podlega opodatkowaniu według takiej stawki jak czynności, których dotyczą.

Natomiast dotacja mająca na celu ogólne dofinansowanie działalności podatnika, nieuzależniona od ilości i wartości dostarczanych towarów lub świadczonych usług, która nie ma bezpośredniego wpływu na cenę usługi, nie zwiększa podstawy opodatkowania z tytułu podatku od towarów i usług.

Dla określenia, czy dane dotacje mają, czy też nie bezpośredni wpływ na cenę dostawy towarów lub świadczonych usług, a co za tym idzie czy podlegają opodatkowaniu, istotne są zatem szczegółowe warunki ich przyznawania, określające cele realizowanego w określonej formie dofinansowania.

Zatem, podstawę opodatkowania podatkiem od towarów i usług zwiększa się tylko o takie dotacje, które w sposób bezwzględny i bezpośredni są związane z daną dostawą towarów lub świadczeniem usług.

Z opisu sprawy wynika, że Stowarzyszenie otrzymuje dotacje z Urzędu Miasta oraz ze Starostwa Powiatowego, przeznaczone na realizację zadania publicznego. Dotacje są związane z konkretne wykonywanymi czynnościami. Jednakże – jak wynika z wniosku – czynności świadczone przez Stowarzyszenie są prowadzone nieodpłatnie.

Odnosząc powyższe przepisy do przedstawionych okoliczności stwierdzić należy, że dotacja o charakterze zakupowym (kosztowym) co do zasady nie podlega opodatkowaniu, zatem nie podlega obowiązkowi ewidencjonowania za pomocą kasy rejestrującej.

Analogiczne skutki podatkowo-prawne nastąpią w przypadku darowizn przekazywanych na cele statutowe Stowarzyszenia. Z okoliczności sprawy wynika, że przekazanie darowizny pieniężnej nie będzie związane w żaden sposób z uzyskaniem świadczenia wzajemnego. Zatem należy stwierdzić, że czynność otrzymania przez Stowarzyszenie darowizny pieniężnej nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, gdyż w omawianym przypadku nie dojdzie ani do dostawy towarów, o której mowa w art. 7 ust. 1 ustawy, ani do świadczenia usług, w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy.

Wobec powyższego, z uwagi na fakt, że otrzymanie darowizn przez Stowarzyszenie nie wiąże się po stronie Wnioskodawcy z żadną czynnością podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT, wobec Wnioskodawcy nie powstanie obowiązek ewidencjonowania przedmiotowych darowizn za pomocą kasy rejestrującej.

Odnosząc się z kolei do kwestii ewidencjonowania za pomocą kasy fiskalnej ewentualnych wpłat członkowskich stwierdzić należy, że należy je podzielić na takie, które są związane z funkcjonowaniem Stowarzyszenia jako struktury określonego podmiotu prawnego oraz takie składki, z którymi wiąże się określone świadczenie wzajemne.

Przy ustalaniu charakteru pobranej kwoty znaczenie ma także cel, na który zostanie ona przeznaczona przez Stowarzyszenie. W przypadku, gdy składka jest przeznaczona na utrzymanie struktury Stowarzyszenia (np. kosztów bieżącego funkcjonowania Klubu), członek nie otrzymuje określonego świadczenia w zamian za wpłaconą składkę, nie mamy do czynienia ze świadczeniem usługi.

Natomiast w przypadku, gdy w zamian za uiszczane składki członkowskie, członek Stowarzyszenia otrzymuje określone świadczenie, np. prawo do uczestnictwa w zajęciach, wówczas składki te w istocie stanowić będą odpłatność za usługę.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy, należy stwierdzić, że z treści wniosku nie wynika, aby ewentualne wpłaty składek członkowskich przecz członków Stowarzyszenia były związane z konkretnym świadczeniem na ich rzecz. Jak wynika z wniosku ewentualne wpłaty zostaną przeznaczone na cele statutowe Stowarzyszenia (utrzymanie Klubu i jego bieżącą działalność).

Brak elementu wzajemności w przypadku ewentualnych wpłat członkowskich oznacza, że takie wpłaty nie stanowią odpłatności za jakąkolwiek dostawę towarów czy świadczenie usług przez Stowarzyszenie, w efekcie nie podlegają opodatkowaniu, tj. pozostają poza zakresem obowiązywania ustawy o VAT.

Podsumowując zatem, w tak przedstawionym stanie faktycznym, Stowarzyszenie nie jest zobowiązane do ewidencjonowania za pomocą kasy fiskalnej otrzymywanych dotacji, darowizn, czy też ewentualnych wpłat dokonywanych przez członków Klubu.

Zgodnie z art. 14na Ordynacji podatkowej przepisów art. 14k–14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1.  z zastosowaniem art. 119a;
2.  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, ul. Staromłyńska 10, 70-561 Szczecin, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2016 r., poz. 718, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała.