Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB2/436-423/11-4/AF
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2012-01-02
Teza: Połączenie i ponowny podział działki gruntu dokonywany w trybie art. 98b ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami będzie korzystał z wyłączenia z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych zgodnie z art. 2 pkt 1 lit. g) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Natomiast nieodpłatne zniesienie współwłasności nie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. f) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.
Słowa kluczowe: podatek-podatek od czynności cywilnoprawnych; wartość; współwłasność; zniesienie-zniesienie współwłasności
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1a

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pani przedstawione we wniosku z dnia 30.09.2011 r. (data wpływu 04.10.2011 r.) uzupełnionym na wniosku ORD-IN z dnia 20.12.2011 r. (data nadania 21.12.2011 r., data wpływu 27.12.2011 r.) na wezwanie z dnia 08.12.2011 r. Nr IPPB2/436-422/11-2/AF oraz Nr IPPB2/436-423/11-2/AF (data doręczenia 14.12.2011 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych połączenia i ponownego podziału gruntu dokonywanego w trybie art. 98b ustawy o gospodarce nieruchomościami wraz z jednoczesnym zniesieniem współwłasności - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 04.10.2011 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych. w zakresie skutków podatkowych połączenia i ponownego podziału gruntu dokonywanego w trybie art. 98b ustawy o gospodarce nieruchomościami wraz z jednoczesnym zniesieniem współwłasności.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawczyni posiada 1/4 udziałów w działce, na której wraz z pozostałymi współwłaścicielami chciałaby wybudować domy. Niestety jej kształt sprawia, iż w praktyce byłoby to niezmiernie trudne - bardzo długi i wąski prostokąt, o stosunku boków około 1:25.

Z identycznym problemem borykają się właściciele sąsiednich 3 działek (wszystkie 4 stanowiły w przeszłości jedną całość). Dlatego też wszyscy właściciele postanowili połączyć wspomniane 4 działki i ponownie podzielić (na około 10) w trybie art. 98b ustawy z dnia 21 sierpnia 1991 r. o gospodarce nieruchomościami: „Właściciele albo użytkownicy wieczyści nieruchomości ukształtowanych w sposób uniemożliwiający ich racjonalne zagospodarowanie mogą złożyć zgodny wniosek o ich połączenie i ponowny podział na działki gruntu, jeżeli przysługują im jednorodne prawa do tych nieruchomości (…)”.

Wspomniany podział obejmie jednocześnie wyjście ze współwłasności - działka nr 1 ma obecnie 3 współwłaścicieli, działka nr 2 - 4, działka nr 3 - 2, działka nr 4 - 2. Najprawdopodobniej tylko współwłaściciele działki nr 1 nie zdecydują się na wyjście ze współwłasności - trzech braci, którzy stali się jedynymi właścicielami działki po śmierci matki (około 2 miesiące temu). Poprzednio działka należała do matki i synów w równych częściach. Każdy ze współwłaścicieli pozostałych działek (nr 2, 3 i 4) stanie się właścicielem jednej lub dwóch działek. Wielkości wszystkich nowych działek przypadające poszczególnym właścicielom będą proporcjonalne do wielkości udziałów posiadanych przez nich przed połączeniem 4 pierwotnych działek.

Pismem z dnia 08.12.2011 r. Nr IPPB2/436-422/11-2/AF oraz Nr IPPB2/436-423/11-2/AF (data doręczenia 14.12.2011 r.) wezwano Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania poprzez wskazanie:

*   czy z wnioskiem o wydanie interpretacji wystąpiła Pani w imieniu własnym, czy też w imieniu osób trzecich.

Z przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego, jak i własnego stanowiska wynika bowiem, iż wystąpiła Pani z wnioskiem o interpretację indywidualną w imieniu wszystkich współwłaścicieli działek. Należy wskazać, iż może Pani wystąpić z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej tylko i wyłącznie we własnym imieniu, natomiast pozostali współwłaściciele działek mogą wystąpić z odrębnymi wnioskami o wydanie interpretacji indywidualnej.

Jeżeli z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej wystąpiła Pani w imieniu własnym, to należy uzupełnić wniosek poprzez:

*   uzupełnienie przedstawionego we wniosku stanu faktycznego w zakresie podatku od spadków i darowizn poprzez wskazanie:
    *   czy nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych w drodze nieodpłatnego zniesienia współwłasności nastąpi przez Panią, jako osobę zaliczoną do I grupy podatkowej w rozumieniu ustawy o podatku od spadków i darowizn,
    *   czy w drodze nieodpłatnego zniesienia współwłasności wartość rzeczy lub praw majątkowych, którą Pani nabędzie będzie przekraczała wartość udziału we współwłasności, który przysługiwał Pani przed jej zniesieniem.

*   sprecyzowanie własnego stanowiska w zakresie podatku od spadków i darowizn oraz podatku od czynności cywilnoprawnych.

*   uiszczenie dodatkowej opłaty w wysokości 40,00 zł na rachunek Izby Skarbowej w Warszawie i przesłanie kserokopii dowodu uiszczenia opłaty do tut. Organu. Należy wskazać, iż wniosek Pani dotyczy dwóch zdarzeń przyszłych: jednego zdarzenia przyszłego w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych oraz jednego zdarzenia przyszłego w zakresie podatku od spadków i darowizn. Natomiast wpłata została wniesiona w wysokości 40,00 zł, a więc w wysokości odpowiadającej jednemu zdarzeniu przyszłemu przedstawionemu we wniosku.

Wnioskodawczyni uzupełniła wniosek w terminie.

Wnioskodawczyni uzupełniła zdarzenie przyszłe przedstawione we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej: Najprawdopodobniej tylko współwłaściciele działki nr 1 nie zdecydują się na wyjście ze współwłasności - trzech braci, którzy stali się jedynymi właścicielami działki po śmierci matki (około 2 miesiące temu). Każdy ze współwłaścicieli pozostałych działek (nr 2, 3 i 4) stanie się właścicielem jednej lub dwóch działek. Wielkości wszystkich nowych działek przypadające poszczególnym właścicielom będą proporcjonalne do wielkości udziałów posiadanych przez nich przed połączeniem 4 pierwotnych działek. Podsumowując – obecnie Wnioskodawczyni jest jedną z czterech współwłaścicieli jednej z czterech przystępujących do połączenia nieruchomości, potem Wnioskodawczyni będzie jedyną właścicielką jednej z wielu nowowydzielonych działek gruntu.

W odpowiedzi na wezwanie, Wnioskodawczyni wyjaśniła, że z wnioskiem występuje we własnym imieniu. W związku z powyższym Wnioskodawczyni rezygnuje z zapytania dotyczącego kwestii ewentualnego podatku od nabycia przez trzech braci części nieruchomości po zmarłej matce, natomiast sam opis zdarzenia dotyczył „wszystkich współwłaścicieli”, ponieważ wszyscy biorący udział w tym przedsięwzięciu (za wyjątkiem wspominanych już braci), będą dokładnie w takiej samej „sytuacji” podatkowej.

W zakresie uzupełnienia opisu stanu faktycznego: kwestia zaliczenia do grupy podatkowej w rozumieniu ustawy o podatku od spadków i darowizn nie ma tu, zdaniem Wnioskodawczyni, żadnego znaczenia, albowiem jak już Wnioskodawczyni pisała: „Wielkości wszystkich nowych działek przypadające poszczególnym właścicielom będą proporcjonalne do wielkości udziałów posiadanych przez nich przed połączeniem 4 pierwotnym działek” oraz „W przedstawionej sytuacji wszyscy nabywający nieruchomości w drodze nieodpłatnego zniesienia współwłasności, nabywają je w częściach nie przekraczających udziałów we współwłasności, które przysługiwały im przed jej zniesieniem”.

Cytaty powyższe są także odpowiedzią na drugie z postawionych w piśmie pytań – „czy w drodze nieodpłatnego zniesienia współwłasności wartość rzeczy lub praw majątkowych, którą Pani nabędzie będzie przekraczała wartość udziału we współwłasności, który przysługiwał Pani przed jej zniesieniem”. Wnioskodawczyni wskazała, iż wartość nieruchomości nabytej przez nią w drodze nieodpłatnego zniesienia współwłasności nie będzie przekraczała wartości udziału we współwłasności, który przysługiwał Wnioskodawczyni przed jej zniesieniem.

Dla formalności Wnioskodawczyni dodaje, że pozostali współwłaściciele nieruchomości to ojciec Wnioskodawczyni oraz jego brat i siostra.

W związku z powyższym zadano następujące pytania.

Czy opisywane powyżej połączenie i ponowny podział działki gruntu dokonywany w trybie art. 98b ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, wraz z jednoczesnym nieodpłatnym zniesieniem współwłasności podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych oraz podatkiem od spadków i darowizn?

Niniejsza interpretacja indywidualna dotyczy podatku od czynności cywilnoprawnych. W zakresie podatku od spadków i darowizn została wydana odrębna interpretacja.

Zdaniem Wnioskodawcy, zgodnie z art. 2 pkt 1 lit. g) ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych, podatkowi nie podlegają czynności cywilnoprawne w sprawach podlegających przepisom o gospodarce nieruchomościami – w tym wypadku połączenie i ponowny podział nieruchomości gruntowej zgodnie z art. 98b ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.

Podsumowując – opisywane w niniejszym wniosku czynności połączenia czterech nieruchomości i ponownego podziału na działki gruntu (wiele działek, w tym jedna Wnioskodawczyni), wraz z jednoczesnym nieodpłatnym zniesieniem współwłasności, nie podlegają podatkowi od czynności cywilnoprawnych.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej opisanego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 09 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t. j. Dz. U. z 2010 r. Nr 101, poz. 649 ze zm.) podatkowi temu podlegają następujące czynności cywilnoprawne:

1.  umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych,
2.  umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku,
3.  (uchylona),
4.  umowy darowizny – w części dotyczącej przejęcia przez obdarowanego długów i ciężarów albo zobowiązań darczyńcy,
5.  umowy dożywocia,
6.  umowy o dział spadku oraz umowy o zniesienie współwłasności – w części dotyczącej spłat lub dopłat,
7.  (uchylona),
8.  ustanowienie hipoteki,
9.  ustanowienie odpłatnego użytkowania, w tym nieprawidłowego, oraz odpłatnej służebności,
10.  umowy depozytu nieprawidłowego,
11.  umowy spółki;

Podatkowi od czynności cywilnoprawnych podlegają też zmiany ww. umów, jeżeli powodują one podwyższenie podstawy opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych oraz orzeczenia sądów, w tym również polubownych, oraz ugody, jeżeli wywołują one takie same skutki prawne ( art. 1 ust. 1 pkt 2 i 3 ww. ustawy).

Z przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego wynika, że Wnioskodawczyni posiada 1/4 udziałów w działce, na której wraz z pozostałymi współwłaścicielami chciałaby wybudować domy. Niestety jej kształt sprawia, iż w praktyce byłoby to niezmiernie trudne - bardzo długi i wąski prostokąt, o stosunku boków około 1:25. Z identycznym problemem borykają się właściciele sąsiednich 3 działek (wszystkie 4 stanowiły w przeszłości jedną całość). Dlatego też wszyscy właściciele postanowili połączyć wspomniane 4 działki i ponownie podzielić (na około 10) w trybie art. 98b ustawy z dnia 21 sierpnia 1991 r. o gospodarce nieruchomościami: „Właściciele albo użytkownicy wieczyści nieruchomości ukształtowanych w sposób uniemożliwiający ich racjonalne zagospodarowanie mogą złożyć zgodny wniosek o ich połączenie i ponowny podział na działki gruntu, jeżeli przysługują im jednorodne prawa do tych nieruchomości (…)”. Wspomniany podział obejmie jednocześnie wyjście ze współwłasności - działka nr 1 ma obecnie 3 współwłaścicieli, działka nr 2 - 4, działka nr 3 - 2, działka nr 4 - 2. Najprawdopodobniej tylko współwłaściciele działki nr 1 nie zdecydują się na wyjście ze współwłasności - trzech braci, którzy stali się jedynymi właścicielami działki po śmierci matki (około 2 miesiące temu). Każdy ze współwłaścicieli pozostałych działek (nr 2, 3 i 4) stanie się właścicielem jednej lub dwóch działek. Wielkości wszystkich nowych działek przypadające poszczególnym właścicielom będą proporcjonalne do wielkości udziałów posiadanych przez nich przed połączeniem 4 pierwotnych działek. Wartość nieruchomości nabytej przez Wnioskodawczynię w drodze nieodpłatnego zniesienia współwłasności nie będzie przekraczała wartości udziału we współwłasności, który przysługiwał Wnioskodawczyni przed jej zniesieniem.

Jak wskazano wyżej, w myśl art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych podatkowi od czynności cywilnoprawnych podlegają umowy zamiany rzeczy i praw majątkowych.

Zgodnie z art. 2 pkt 1 lit. g) powyższej ustawy nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne w sprawach podlegających przepisom o gospodarce nieruchomościami lub przepisom o autostradach płatnych.

Na podstawie art. 98b ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 ze zm.) właściciele albo użytkownicy wieczyści nieruchomości ukształtowanych w sposób uniemożliwiający ich racjonalne zagospodarowanie mogą złożyć zgodny wniosek o ich połączenie i ponowny podział na działki gruntu, jeżeli przysługują im jednorodne prawa do tych nieruchomości.

A zatem, jeżeli połączenie i ponowny podział na działki gruntu nastąpi na podstawie art. 98b ustawy o gospodarce nieruchomościami, to czynność ta będzie wyłączona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych zgodnie z art. 2 pkt 1 lit. g) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Natomiast stosownie do zapisu art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. f) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych podatkowi temu podlegają umowy o dział spadku oraz umowy o zniesienie współwłasności – w części dotyczącej spłat lub dopłat.

Zgodnie z art. 195 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) własność tej samej rzeczy może przysługiwać niepodzielnie kilku osobom. Każdy ze współwłaścicieli może żądać zniesienia współwłasności (art. 210 i nast. k.c.). Zniesienie to może nastąpić poprzez podział rzeczy wspólnej, przyznanie tej rzeczy jednemu ze współwłaścicieli lub sprzedaż rzeczy. Zniesienie współwłasności może więc polegać na dokonaniu podziału rzeczy wspólnej. Nowe rzeczy powstałe w wyniku podziału fizycznego stanowią wyłączną własność poszczególnych współwłaścicieli.

Reasumując, należy stwierdzić, iż połączenie i ponowny podział działki gruntu dokonywany w trybie art. 98b ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami będzie korzystał z wyłączenia z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych zgodnie z art. 2 pkt 1 lit. g) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Natomiast nieodpłatne zniesienie współwłasności nie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. f) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Końcowo należy wskazać, iż z uwagi na to, że interpretacje prawa podatkowego wydawane są w indywidualnej sprawie zainteresowanego, co wynika z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej - niniejsza interpretacja jest wiążąca dla Pani, jako występującej z wnioskiem. Nie chroni natomiast pozostałych współwłaścicieli.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.