Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBI/2/423-1570/09/MO
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2010-03-10
Teza: Czy w przedmiotowym stanie faktycznym Spółka dokonuje zbycia przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 4a pkt 3 ustawy o CIT w zw. z art. 551 KC?
Słowa kluczowe: definicja; przedsiębiorstwa; przedsiębiorstwa-zorganizowana część przedsiębiorstwa; sprzedaż; zbycie
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 1

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki, przedstawione we wniosku z dnia 09 grudnia 2009 r. (data wpływu do tut. BKIP 11 grudnia 2009 r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych m.in. w zakresie ustalenia, czy Spółka dokonuje zbycia przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 4a pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych w związku z art. 551 Kodeksu cywilnego (pytanie oznaczone we wniosku Nr 1) – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 11 grudnia 2009 r. wpłynął do tut. BKIP wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych m.in. w zakresie ustalenia, czy Spółka dokonuje zbycia przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 4a pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych w związku z art. 551 Kodeksu cywilnego.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Spółka zajmuje się produkcją wyrobów metalowych dla przemysłu motoryzacyjnego i prowadzi również działalność polegającą na wynajmie i dzierżawie nieruchomości. W celu reorganizacji prowadzonej działalności Spółka planuje sprzedaż środków trwałych tj. maszyn, urządzeń, środków transportu służących działalności produkcyjnej (dalej: „środki trwałe") oraz część wierzytelności własnych Spółki, wynikających ze sprzedaży towarów i usług przez Nią. Spółka przeniesie również na nabywcę, odpłatnie prawa i obowiązki z tytułu zawartych przez nią umów leasingu.

Transakcją nie będą objęte nieruchomości gruntowe, prawo wieczystego użytkowania gruntów, budynki, budowle służące działalności produkcyjnej tj. nieruchomości gruntowe i prawo wieczystego użytkowania, na których zlokalizowane są budynki i budowle służące działalności produkcyjnej np. budynki, w których zlokalizowane są maszyny i urządzenia wykorzystywane w produkcji wyrobów metalowych („Nieruchomości"). Nieruchomości będą używane przez nabywcę środków trwałych służących działalności produkcyjnej, na podstawie zawartej ze Spółką umowy (np. umowy dzierżawy). Przedmiotem transakcji nie będą również inne nieruchomości Spółki tj. te, które Spółka wynajmuje lub dzierżawi jako wynajmujący lub wydzierżawiający.

W związku ze sprzedażą środków trwałych służących działalności produkcyjnej (maszyny, urządzenia, środki transportu) pracownicy świadczący do tej pory pracę na rzecz Spółki z wykorzystaniem tych urządzeń, maszyn, środków transportu, staną się pracownikami nabywcy środków trwałych. Podobnie pracownikami nabywcy stanie się również większość dotychczasowych pracowników „umysłowych” zatrudnionych przez Spółkę (np. pracownicy działu sprzedaży, zakupów, księgowości, kadr, itd.). Pracownikami Spółki pozostaną jednak pracownicy zajmujący się wynajmem nieruchomości.

Zgodnie z zamierzeniami Spółki planowana transakcja nie będzie obejmowała:

*   nazwy przedsiębiorstwa Spółki,
*   zapasów Spółki,
*   części wierzytelności Spółki (poza wymienionymi powyżej),
*   części praw i obowiązków wynikających z umów zawartych przez Spółkę (poza wymienionymi powyżej przenoszonymi odpłatnie prawami i obowiązkami wynikającymi z umów leasingu),
*   zobowiązań Spółki,
*   patentów i innych praw własności przemysłowej Spółki,
*   majątkowych praw autorskich Spółki,
*   tajemnicy przedsiębiorstwa Spółki,
*   ksiąg i dokumentów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej przez Spółkę.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy w przedmiotowym stanie faktycznym Spółka dokonuje zbycia przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 4a pkt 3 ustawy o CIT w zw. z art. 551 KC?

Zdaniem Wnioskodawcy, w przedstawionym stanie faktycznym Spółka nie dokonuje zbycia przedsiębiorstwa w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2000 r. Nr 54 poz. 654 ze zm. – dalej: ustawa o CIT).

Na wstępie Spółka wskazuje, że art. 4a pkt 3 ustawy o CIT definiuje przedsiębiorstwo poprzez odesłanie do przepisów kodeksu cywilnego.

Definicję pojęcia „przedsiębiorstwa” dekodować należy zatem z art. 551 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16 poz. 93 ze zm. – dalej: KC).

Zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej, Minister właściwy do spraw finansów publicznych, na pisemny wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Definicję „przepisów prawa podatkowego" zawiera art. 3 pkt 2 Ordynacji podatkowej, który stanowi, iż są to przepisy ustaw podatkowych, postanowienia ratyfikowanych przez Rzeczpospolitą Polską umów o unikaniu podwójnego opodatkowania oraz ratyfikowanych przez Rzeczpospolitą Polską innych umów międzynarodowych dotyczących problematyki podatkowej, a także przepisy aktów wykonawczych wydanych na podstawie ustaw podatkowych. Natomiast zgodnie z art. 3 pkt 1 przez „ustawy podatkowe", rozumie się ustawy dotyczące podatków, opłat oraz niepodatkowych należności budżetowych określające podmiot, przedmiot opodatkowania, powstanie obowiązku podatkowego, podstawę opodatkowania, stawki podatkowe oraz regulujące prawa i obowiązki organów podatkowych, podatników, płatników i inkasentów, a także ich następców prawnych oraz osób trzecich.

Zdaniem Spółki, niewątpliwie ustawą podatkową jest ustawa o CIT, a zatem skoro art. 4a pkt 3 tej ustawy odwołuje się do przepisów KC w celu ustalenia definicji pojęcia przedsiębiorstwa, to mając na względzie fakt, iż zdekodowanie desygnatów tego pojęcia jest kluczowe dla ustalenia zasad opodatkowania transakcji mających za przedmiot przedsiębiorstwo, to stwierdzić należy, że przepis art. 551 KC może być przedmiotem interpretacji indywidualnej, w rozumieniu art. 14 § 1 Ordynacji Podatkowej.

Stosownie zaś do art. 551 KC, przedsiębiorstwo jest zorganizowanym zespołem składników niematerialnych i materialnych przeznaczonym do prowadzenia działalności gospodarczej. Obejmuje ono w szczególności:

*   oznaczenie indywidualizujące przedsiębiorstwo lub jego wyodrębnione części (nazwa przedsiębiorstwa),
*   własność nieruchomości lub ruchomości, w tym urządzeń, materiałów, towarów i wyrobów, oraz inne prawa rzeczowe do nieruchomości lub ruchomości,
*   prawa wynikające z umów najmu i dzierżawy nieruchomości lub ruchomości oraz prawa do korzystania z nieruchomości lub ruchomość wynikające z innych stosunków prawnych,
*   wierzytelności, prawa z papierów wartościowych i środki pieniężne,
*   koncesje, licencje i zezwolenia,
*   patenty i inne prawa własności przemysłowej,
*   majątkowe prawa autorskie i majątkowe prawa pokrewne,
*   tajemnice przedsiębiorstwa,
*   księgi i dokumenty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Zgodnie z przywołaną definicją, w rozumieniu przepisów ustawy o CIT w skład przedsiębiorstwa wchodzą zarówno składniki materialne jak i niematerialne. Składniki te powinny pozostawać ze sobą we wzajemnych relacjach w ten sposób, że można mówić o nich, jako o zespole, a nie zbiorze pewnych elementów.

Ze względu na fakt, iż przedmiotem planowanej transakcji jest sprzedaż środków trwałych, sprzedaż wierzytelności oraz odpłatne przeniesienie praw i obowiązków wynikających z umów leasingu, niezbędne dla zastosowania właściwych zasad opodatkowania jest ustalenie czy dojdzie w przedmiotowym przypadku do zbycia przedsiębiorstwa.

W przypadku zbycia przedsiębiorstwa istotne jest, aby w zbywanym przedsiębiorstwie zachowane zostały funkcjonalne związki pomiędzy poszczególnymi składnikami tak, żeby przekazana masa mogła posłużyć kontynuowaniu określonej działalności gospodarczej. Zatem, zdaniem Spółki, transakcja mająca za przedmiot przedsiębiorstwo ma miejsce jedynie wtedy, gdy wszystkie wymienione w art. 551 KC elementy \[o ile występują w danym stanie faktycznym (winno być zdarzeniu przyszłym)\]zostaną zbyte nabywcy.

W przeciwnym wypadku, danej transakcji nie można uznać za zbycie przedsiębiorstwa. Wyjątkiem jest natomiast sytuacja, gdy strony zgodnie z art. 552 KC wyłączą niektóre elementy określone w art. 551 KC, z treści czynności prawnej mającej za przedmiot przedsiębiorstwo. Strony nie mają jednak w tym zakresie pełnej swobody, ponieważ zgodnie z wyrokiem SN z dnia 17 października 2000 r. (sygn. akt I CKN 650/98) „zbycie przedsiębiorstwa powinno obejmować co najmniej te składniki, które determinują funkcje spełniane przez przedsiębiorstwo”. Granicą woli stron w zakresie objętym treścią art. 552 KC jest więc to, by zespół składników majątkowych, będących przedmiotem zbycia stanowił niezbędne minimum, bez którego konkretne przedsiębiorstwo nie mogłoby realizować swoich zadań gospodarczych.

Z przedstawionego powyżej przez Spółkę stanu faktycznego (winno być zdarzenia przyszłego) wynika jednoznacznie, że przedmiotem zbycia będą jedynie niektóre składniki majątku Spółki, natomiast transakcja nie będzie obejmowała nieruchomości gruntowych, prawa wieczystego użytkowania gruntów, budynków, budowli służących działalności produkcyjnej, tj. nieruchomości gruntowych i prawa wieczystego użytkowania, na których zlokalizowane są budynki i budowie służące działalności produkcyjnej np. budynki, w których zlokalizowane są maszyny i urządzenia wykorzystywane w produkcji wyrobów metalowych.

Mając zatem na uwadze treść art. 551 oraz art. 552 KC należy uznać, ze z uwagi na to, że z przedmiotu transakcji wyłączone są Nieruchomości, bez których sprzedawane składniki nie stanowią niezbędnego minimum, dzięki któremu przedsiębiorstwo mogłoby realizować swoje zadania gospodarcze, to uznać należy że przedmiotem planowanej sprzedaży nie będzie przedsiębiorstwo. Stanowisko to w pełni potwierdził WSA w Bydgoszczy w wyroku z 28 maja 2008 r. (sygn. I SA/Bd 135/08), stwierdzając, że „w przypadku sprzedaży środków trwałych brak zbycia pomieszczeń, w których się one znajdują uniemożliwia uznanie przedmiotu transakcji za przedsiębiorstwo, ponieważ taki stan rzeczy uniemożliwia kontynuowanie działalności przez nabywcę. Zdaniem sądu konieczność zawarcia ewentualnej umowy obligacyjnej (np. najmu lub dzierżawy pomieszczeń) ze zbywcą, dodatkowo podkreśla kluczowy charakter niesprzedawanych pomieszczeń dla możliwości prowadzenia przez nabywcę dalszej działalności gospodarczej.”

W spójności z powołanym wyrokiem pozostaje również wyrok WSA w Kielcach z 13 sierpnia 2009 r. (sygn. I SA/Ke 225/09). Pomimo, że wyrok ten dotyczy definicji zorganizowanej części przedsiębiorstwa, to zdaniem Spółki wnioski z niego płynące znajdą zastosowanie w przedmiotowej sprawie. Skoro bowiem sąd stwierdził, że dla zaistnienia sprzedaży zorganizowanej części przedsiębiorstwa konieczne jest przeniesienie na nabywcę, a nie wyłącznie wynajęcie, nieruchomości służących do działalności gospodarczej zbywcy, to tym samym mając na uwadze, że zorganizowana część przedsiębiorstwa jest pojęciem węższym w stosunku do pojęcia przedsiębiorstwa, wnioskując a minori ad maius, stwierdzić należy że dla uznania przedmiotu transakcji sprzedaży za przedsiębiorstwo, również konieczne jest przeniesienie na nabywcę nieruchomości, wchodzącym w skład majątku zbywcy, niezbędnych dla kontynuowania działalności gospodarczej przez nabywcę. Tym samym potwierdzono stanowisko zajęte przez działającego z upoważnienia Ministra Finansów Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie w indywidualnej interpretacji, prawa podatkowego z dnia 12 marca 2009 roku, IPPP1-443-2204/08-5/AK.

Zatem wymienione we wniosku, jako przedmiot sprzedaży, elementy majątku dotyczące działu produkcji nie stanowią same w sobie przedsiębiorstwa w znaczeniu, o którym mowa w art. 551 Kodeksu Cywilnego. W sytuacji gdy transakcja kupna/sprzedaży nie będzie obejmowała znaczących elementów działu produkcji (grunt, budowle, maszyny) bez których dalsza produkcja oraz prowadzenie konkretnej działalności jest niemożliwa nie będzie też podstaw do twierdzenia, że doszło do nabycia zorganizowanej części przedsiębiorstwa. Nabycie zorganizowanej części przedsiębiorstwa w niniejszym stanie faktycznym winno oznaczać nabycie wszystkich elementów majątkowych składających się na dział. Należy zaznaczyć, że sprzedaż zorganizowanej części przedsiębiorstwa, to nic innego, jak pozbycie się zorganizowanej części przedsiębiorstwa przez sprzedaż, a istotą tak wykreowanego stosunku prawnego jest przejście własności na nabywcę w zamian za cenę. Reasumując, biorąc pod uwagę przepisy ustawy o podatku od towarów i usług, w okolicznościach przedstawionych przez Spółkę stwierdzić należy, iż nie ma podstaw do stwierdzenia, iż w transakcji nabycia działu produkcji wiązek kablowych dojdzie do nabycia zorganizowanej części przedsiębiorstwa mogącej samodzielnie funkcjonować na rynku. Całokształt okoliczności przedstawionych przez Wnioskodawcę nie wskazuje, iż Wnioskodawca na dzień sprzedaży stanie się właścicielem zorganizowanej części przedsiębiorstwa oraz, iż jest w stanie prowadzić działalność tylko w oparciu o nabytą masę majątkową, nie obejmującą części maszyn, budynków oraz gruntu. Podobne stanowisko zajął Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji indywidualnej z dnia 9 marca 2009 roku, IPPB5/423-259/08-4/MB

Skoro zatem w stanie faktycznym z przedmiotu transakcji wyłączone są Nieruchomości, to zdaniem Spółki nie dojdzie w tym przypadku do sprzedaży przedsiębiorstwa. Wniosek ten wynika z faktu, iż Nieruchomości pozostające we władaniu Spółki są niezbędne dla kontynuowania działalności gospodarczej przez nabywcę, w takim zakresie jak zbywca. Dodatkowo, Spółka nie przenosi wszystkich elementów, które zgodnie z przepisami KC tworzą przedsiębiorstwo. W szczególności zaś Spółka nie planuje transferu następujących elementów składających się na przedsiębiorstwo zgodnie z przepisami kodeksu cywilnego:

*   nazwy przedsiębiorstwa Spółki,
*   zapasów Spółki,
*   części wierzytelności Spółki (poza wymienionymi powyżej),
*   części praw i obowiązków wynikających z umów zawartych przez Spółkę (poza wymienionymi powyżej przenoszonymi odpłatnie prawami i obowiązkami wynikającymi z umów leasingu),
*   zobowiązań Spółki,
*   patentów i innych praw własności przemysłowej Spółki,
*   majątkowych praw autorskich Spółki,
*   tajemnicy przedsiębiorstwa Spółki,
*   ksiąg i dokumentów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej przez Spółkę.

Zdaniem Spółki sam fakt, że wraz ze sprzedażą środków trwałych, pracownikami nabywcy zostaną niektórzy pracownicy świadczący do tej pory pracę na rzecz Spółki nie wystarcza dla uznania, że przedmiotem planowanej transakcji będzie ZCP. Zgodnie bowiem z art. 231 Kodeksu pracy w razie przejścia zakładu pracy lub jego część na innego pracodawcę staje się on z mocy prawa stroną w dotychczasowych stosunkach pracy. Pracownicy Spółki stają się zatem z mocy samego prawa pracownikami nabywcy, o ile nastąpiło przejście zakładu pracy w znaczeniu przedmiotowym na nabywcę.

W tym kontekście, w ocenie Spółki, nie dokonuje ona zbycia przedsiębiorstwa w rozumieniu przepisów praw podatkowego, o których mowa na wstępie (art. 4a pkt 3 ustawy o CIT). Przedmiotem transakcji jest bowiem tylko określona liczba środków trwałych, prawa i obowiązki wynikające z umów leasingowych oraz część wierzytelności Spółki. Składniki te nie tworzą organizacyjnie funkcjonalnej całości, za pomocą której można by prowadzić działalność gospodarczą czy też realizować określone funkcje w ramach takiej działalności. Dodatkowo przedmiotem transakcji nie będą charakterystyczne składniki przedsiębiorstwa określane w art. 551 Kodeksu cywilnego, takie jak nazwa przedsiębiorstwa, część wierzytelności, część praw i obowiązków wynikających z umów. zobowiązania, Nieruchomości oraz inne prawa rzeczowe do nieruchomości, patenty i inne prawa własności przemysłowej, majątkowe prawa autorskie, księgi i dokumenty, związane z prowadzoną działalnością czy też tajemnice przedsiębiorstwa.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Odnosząc się do powołanych we wniosku interpretacji organów podatkowych i wyroków, należy stwierdzić, że zostały one wydane w indywidualnych sprawach i nie są wiążące dla organu wydającego interpretację.

Nadmienia się, że odnośnie spraw będących przedmiotem oznaczonego we wniosku pytania 2 wydano odrębne interpretacje.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, ul. Prosta 10, 25-366 Kielcach, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a 43-300 Bielsko-Biała.