Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0111-KDIB2-3.4015.182.2025.2.ASZ
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2025-07-10
Teza: Skutki podatkowe otrzymania darowizny częściowo
przelewem na konto bankowe a częściowo w gotówce.
Słowa kluczowe: darowizna
gotówka
przelew-przelew bankowy
zwolnienie-zwolnienie przedmiotowe
Zagadnienia: Podatek od spadków i darowizn-Rozdział 1. Przedmiot
opodatkowania-Zwolnienie nabycia rzeczy i praw
majątkowych przez członków najbliższej rodziny-Warunki
zwolnienia-Obowiązek udokumentowania
Przepisy: [PSD] Ustawa o podatku od spadków i darowizn-Rozdział
1-art. 4a-ust. 1 -pkt 2

## Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

21 maja 2025 r. wpłynął Pani wniosek z 13 kwietnia 2025 r. o wydanie interpretacji
    indywidualnej dotyczącej podatku od spadków i darowizn w zakresie skutków
    podatkowych otrzymania darowizny od córki.
    Treść wniosku jest następująca:
    Opis stanu faktycznego
    Wnioskodawczyni (matka darczyńcy) otrzymała środki pieniężne od swojej córki
    (Wnioskodawczyni wskazuje, że należy do I grupy podatkowej) tytułem darowizny. Środki
    te pochodziły ze sprzedaży mieszkania, należącego do córki, zlokalizowanego w (...), która
    to sprzedaż miała miejsce w (...) 2024 r.
    Z powodu nieobecności córki w Polsce, zostało sporządzone notarialne pełnomocnictwo,
    na mocy którego mama (Wnioskodawczyni) reprezentowała córkę przed notariuszem przy
    sprzedaży mieszkania. Na podstawie ustaleń rodzinnych, cała kwota ze sprzedaży
    mieszkania miała zostać przekazana Wnioskodawczyni jako darowizna, co również zostało
    uwzględnione w pełnomocnictwie.
    Część środków została przekazana Wnioskodawczyni przez kupującego mieszkanie
    przelewem na konto bankowe, a część została wypłacona przez kupującego w gotówce i
    przyjęta przez Wnioskodawczynię również jako element tej samej darowizny. Środki
    zostały przekazane Wnioskodawczyni w celu spłaty części jej kredytu hipotecznego.
    Wnioskodawczyni zgłosiła darowiznę do urzędu skarbowego, jednak została
    poinformowana, że od części przekazanej gotówką musi zapłacić podatek, ponieważ - jak
    twierdzi urząd - forma gotówkowa nie uprawnia do zastosowania zwolnienia, o którym
    mowa w art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn.
    Wnioskodawczyni zaznacza, że przy sporządzaniu aktu sprzedaży dopytywała notariusza
    czy forma płatności (gotówka vs przelew) ma znaczenie - notariusz jednoznacznie
    stwierdził, że nie ma, co miało wpływ na jej decyzję o przyjęciu gotówki.

## Pytanie

Czy darowizna środków pieniężnych od córki, pochodzących ze sprzedaży nieruchomości,
    przekazana częściowo w formie gotówki i zgłoszona do urzędu skarbowego, korzysta ze
    zwolnienia z podatku od spadków i darowizn na podstawie art. 4a ustawy o podatku od
    spadków i darowizn?
    Pani stanowisko w sprawie
    Pani zdaniem, otrzymane środki pieniężne - zarówno te przekazane przelewem
    bankowym, jak i te w gotówce - stanowią jednolitą darowiznę, będącą realizacją woli Pani
    córki, darczyńcy. Cała kwota pochodziła z jednego źródła (sprzedaż mieszkania córki), a
    różnica w formie przekazania (gotówka/przelew) wynikała wyłącznie z decyzji
    proceduralnych i błędnej informacji udzielonej przez notariusza.
    Wskazała Pani, że celem przepisów art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn jest
    zapewnienie transparentności przepływu środków w ramach najbliższej rodziny, a nie
    penalizowanie technicznej formy przekazu, zwłaszcza gdy nie budzi wątpliwości, że środki
    te pochodziły od córki.

    Z tego względu, w Pani ocenie, cała darowizna - niezależnie od formy przekazania -
    powinna korzystać ze zwolnienia z podatku na podstawie art. 4a ww. ustawy.

## Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest częściowo prawidłowe a częściowo
    nieprawidłowe.

## Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z przepisem art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od
    spadków i darowizn (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1837):
      Podatkowi od spadków i darowizn, zwanemu dalej „podatkiem”, podlega nabycie
      przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium
      Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium
      Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem: darowizny, polecenia darczyńcy.
    Stosownie do art. 5 ustawy o podatku od spadków i darowizn:
      Obowiązek podatkowy ciąży na nabywcy własności rzeczy i praw majątkowych.
    W myśl art. 6 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy:
      Obowiązek podatkowy powstaje: przy nabyciu w drodze darowizny - z chwilą
      złożenia przez darczyńcę oświadczenia w formie aktu notarialnego, a w razie
      zawarcia umowy bez zachowania przewidzianej formy - z chwilą spełnienia
      przyrzeczonego świadczenia; jeżeli ze względu na przedmiot darowizny przepisy
      wymagają szczególnej formy dla oświadczeń obu stron, obowiązek podatkowy
      powstaje z chwilą złożenia takich oświadczeń.
    Należy zauważyć, że - co do zasady - darowizna podlega opodatkowaniu podatkiem od
    spadków i darowizn. Podatek ustala się z uwzględnieniem tzw. kwoty wolnej od podatku.
    Na wysokość podatku ma wpływ przynależność do grupy podatkowej, do której zaliczany
    jest nabywca.
    Stosownie do art. 9 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:
      Opodatkowaniu podlega nabycie, od jednego zbywcy, własności rzeczy i praw
      majątkowych o czystej wartości przekraczającej 36 120 zł - jeżeli nabywcą jest osoba
      zaliczona do I grupy podatkowej.
    W myśl art. 14 ust. 1, 2 i ust. 3 pkt 1 ww. ustawy:
      Wysokość podatku ustala się w zależności od grupy podatkowej, do której zaliczony
      jest nabywca.
      Zaliczenie do grupy podatkowej następuje według osobistego stosunku nabywcy do
      osoby, od której lub po której zostały nabyte rzeczy i prawa majątkowe.
      Do poszczególnych grup podatkowych zalicza się - do grupy I - małżonka, zstępnych,
      wstępnych, pasierba, zięcia, synową, rodzeństwo, ojczyma, macochę i teściów.
    Niezależnie od powyższego, ustawa o podatku od spadków i darowizn przewiduje w
    swojej treści zwolnienie podmiotowo-przedmiotowe dla członków najbliższej rodziny.
    Stosownie do art. 4a ust. 1 ww. ustawy:
    Zwalnia się od podatku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych przez małżonka,
    zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę, jeżeli:
    1) zgłoszą nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi
      urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku
      podatkowego powstałego na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 2-5, 7 i 8 oraz ust. 2, a w

      przypadku nabycia w drodze dziedziczenia - w terminie 6 miesięcy od dnia
      uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, z
      zastrzeżeniem ust. 2 i 4, oraz
    2) w przypadku gdy przedmiotem nabycia tytułem darowizny lub polecenia darczyńcy są
      środki pieniężne, a ich wartość doliczona do wartości majątku nabytego dotychczas
      od tej samej osoby w roku, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, i w okresie 5 lat
      poprzedzających ten rok przekracza kwotę określoną w art. 9 ust. 1 pkt 1 -
      udokumentują ich otrzymanie dowodem przekazania na rachunek płatniczy
      nabywcy, na jego rachunek, inny niż płatniczy, w banku lub spółdzielczej kasie
      oszczędnościowo-kredytowej lub przekazem pocztowym.
    Należy podkreślić, że w przypadku darowizny środków pieniężnych oba warunki wskazane
    w art. 4a ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy muszą być spełnione łącznie, aby można było zastosować
    zwolnienie.
    Zgodnie z art. 4a ust. 3 cyt. ustawy:
      W przypadku niespełnienia warunków, o których mowa w ust. 1-2, nabycie własności
      rzeczy lub praw majątkowych podlega opodatkowaniu na zasadach określonych dla
      nabywców zaliczonych do I grupy podatkowej.
    Z treści wniosku wynika, że tytułem darowizny otrzymała Pani środki pieniężne od swojej
    córki. Środki te pochodziły ze sprzedaży mieszkania należącego do Pani córki. Sprzedaż
    miała miejsce w (...) 2024 r. Część środków została przekazana Pani przez kupującego
    mieszkanie, należące do Pani córki, przelewem na konto bankowe, a część została
    wypłacona przez kupującego w gotówce i przyjęta przez Panią również jako element tej
    samej darowizny. Zgłosiła Pani tą darowiznę do naczelnika Urzędu skarbowego.
    Pani zdaniem, cała darowizna - niezależnie od formy przekazania - powinna korzystać ze
    zwolnienia z podatku na podstawie art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn.
    Z taki stanowiskiem nie można się zgodzić.
    W celu ustalenia, czy w opisanej we wniosku sytuacji spełnione są warunki do skorzystania
    ze zwolnienia z opodatkowania należy przeanalizować przesłanki wskazane w przepisach
    prawa.
    Z treści przepisu art. 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn wynika, że w
    przypadku gdy przedmiotem darowizny są środki pieniężne, dla skorzystania ze
    zwolnienia z opodatkowania konieczne jest spełnienie trzech warunków:
    - otrzymanie darowizny od jednej z osób wymienionych w tym przepisie;
    - złożenie zgłoszenia o nabyciu własności środków pieniężnych (poza sytuacją
      przewidzianą w art. 4a ust. 4 ustawy, który nie ma tutaj zastosowania);
    - udokumentowanie ich otrzymania dowodem przekazania na rachunek płatniczy
      nabywcy, na jego rachunek, inny niż płatniczy, w banku lub spółdzielczej kasie
      oszczędnościowo-kredytowej lub przekazem pocztowym.
    W przypadku darowizny środków pieniężnych warunkiem niezbędnym do skorzystania z
    omawianego zwolnienia - jak już wyżej wskazano - jest m.in. fakt udokumentowania przez
    obdarowanego ich otrzymania dowodem przekazania na swój rachunek bankowy albo
    rachunek prowadzony przez spółdzielczą kasę oszczędnościowo-kredytową lub
    przekazem pocztowym.
    Zapis ten należy rozumieć w ten sposób, że warunkiem wystarczającym do skorzystania ze
    zwolnienia podatkowego uregulowanego w art. 4a ustawy o podatku od spadków i
    darowizn jest udokumentowanie przekazania środków pieniężnych we wskazany w tym

    przepisie sposób przez darczyńcę na rzecz obdarowanego. Tym samym, podejmowanie
    innych czynności w celu udokumentowania otrzymania środków pieniężnych tytułem
    darowizny jest niewystarczające albo zbędne.
    Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że otrzymała Pani darowiznę
    środków pieniężnych od córki. Przedmiot darowizny stanowiły środki pieniężne
    przypadające córce ze sprzedaży mieszkania. Zatem otrzymała Pani darowiznę od osoby
    zaliczonej do grona osób wymienionych w art. 4a ustawy o podatku od spadków i
    darowizn.
    Część darowanych środków pieniężnych została przelana z rachunku bankowego
    kupującego mieszkanie na Pani rachunek bankowy. Może więc Pani udokumentować -
    zgodnie z wymogiem określonym w art. 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i
    darowizn - ich nabycie wpływem na Pani rachunek bankowy ze wskazaniem, że środki te
    stanowią darowiznę od córki.
    Zatem w tej części Pani stanowisko uznałem za prawidłowe.
    W opisie stanu faktycznego wskazano również, że część środków pieniężnych,
    stanowiących darowiznę od Pani córki, została Pani przekazana w gotówce. Zatem w takiej
    sytuacji nie można uznać udokumentowania otrzymania przez Panią środków pieniężnych
    w sposób określony w art. 4a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn, tj.
    dowodem przekazania na rachunek bankowy nabywcy albo jego rachunek prowadzony
    przez spółdzielczą kasę oszczędnościowo-kredytową lub przekazem pocztowym. Skoro
    część środków pieniężnych została Pani przekazana w gotówce to taki sposób działania
    nie wyczerpuje norm omawianego przepisu. Z opisu stanu faktycznego wprost wynika, że
    część darowizny otrzymała Pani „do ręki” w gotówce, a nie w sposób wskazany w ww.
    przepisie.
    Podkreślenia wymaga, że korzystanie z każdej preferencji podatkowej uzależnione jest od
    spełnienia wszystkich ustawowych przesłanek wymaganych do jej zastosowania.
    W konsekwencji, otrzymana darowizna środków pieniężnych w części przekazanej w
    formie gotówkowej nie korzysta ze zwolnienia określonego w art. 4a ust. 1 ustawy o
    podatku od spadków i darowizn. Tym samym otrzymana przez Panią darowizna w tej
    części podlega opodatkowaniu na ogólnych zasadach określonych dla nabywców
    zaliczonych do I grupy podatkowej.
    Zgodnie z art. 17a ust. 1 ww. ustawy:
      Podatnicy podatku są obowiązani, z zastrzeżeniem ust. 2, złożyć, w terminie miesiąca
      od dnia powstania obowiązku podatkowego, właściwemu naczelnikowi urzędu
      skarbowego zeznanie podatkowe o nabyciu rzeczy lub praw majątkowych według
      ustalonego wzoru. Do zeznania podatkowego dołącza się dokumenty mające wpływ
      na określenie podstawy opodatkowania.
    Skoro darowizna środków pieniężnych w części przekazanej w formie gotówki nie
    korzystała ze zwolnienia określonego w art. 4a ust. 1 ww. ustawy, to powinna Pani złożyć
    zeznanie o nabyciu rzeczy lub praw majątkowych na formularzu SD-3 określonym przez
    Ministra Finansów w rozporządzeniu z dnia 27 listopada 2015 r. w sprawie zeznania
    podatkowego składanego przez podatników podatku od spadków i darowizn (Dz.U. z 2015
    r. poz. 2068).
    W tej części Pani stanowisko uznałem za nieprawidłowe.

## Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
    Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Panią i stanu
    prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie

    faktycznym. Wskazanie o błędnej informacji udzielonej przez notariusza, nie może mieć
    wpływu na ocenę przeze mnie Pani stanowiska, ponieważ moim zadaniem jest
    interpretacja przepisów prawa podatkowego.
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
    - Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z
    dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.).
    Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna
    (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pani do interpretacji.
    - Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub
      zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem
      czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
        1) z zastosowaniem art. 119a;
        2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5
          ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
        3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
    - Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w
      decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej
      praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

## Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu
    Administracyjnego w (...). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa
    z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.
    U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
    Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę
    należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej
    (art. 53 § 1 PPSA):
    - w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa
      Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
    - w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres
      Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP
      (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia
    przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do
    zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz
    powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

## Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji
    podatkowej.