Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPB2/415-1634/08/JG
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2008-12-17
Teza: Czy wnioskodawca będzie musiał zapłacić podatek od otrzymanej kwoty z tytułu sprzedaży nieruchomości dla Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad gdyż nie upłynął okres dwóch lat od chwili nabycia tej nieruchomości w drodze spadku i działu spadku ?
Słowa kluczowe: nieruchomości-sprzedaż nieruchomości; spadek; spadek-dział spadku; wywłaszczenie
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2007r. Nr 112 poz. 770) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pana przedstawione we wniosku z dnia 09 października 2008r. (data wpływu do tut. Biura 10 października 2008r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie możliwości zwolnienia z opodatkowania przychodu uzyskanego ze sprzedaży udziału w nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 10 października 2008r. wpłynął do tut. Biura wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie możliwości zwolnienia z opodatkowania przychodu uzyskanego ze sprzedaży udziału w nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

W dniu 12 grudnia 2006r. wydane zostało postanowienie Sądu o stwierdzeniu nabycia spadku po zmarłym w dniu 26 czerwca 1977r. ojcu wnioskodawcy. Spadek przypadał kilku spadkobiercom tj. matce wnioskodawcy, wnioskodawcy oraz jego rodzeństwu. Każdy ze spadkobierców nabył spadek w wysokości określonego udziału tj. wnioskodawca i jego rodzeństwo po 3/16 części, zaś matka wnioskodawcy nabyła udział wysokości 4/16. W dniu 06 lutego 2007r. została zawarta w formie aktu notarialnego umowa o dział spadku, w wyniku której wnioskodawca wraz z drugim spadkobiercą (bratem) nabyli po połowie jako współwłasność cały spadek bez spłat na rzecz pozostałych spadkobierców. W skład spadku wchodzi 1,08 ha gruntu, na którym posadowiony jest budynek bliźniak obecnie zamieszkiwany przez wnioskodawcę z rodziną oraz brata z rodziną, budynek mieszkalny, w którym zamieszkuje matka wnioskodawcy oraz zabudowania gospodarcze. Wnioskodawca wskazał, iż w związku z planowaną budową autostrady A4 obu współwłaścicielom złożono ofertę nabycia nieruchomości: tj. gruntu o pow. 528 m2 od wnioskodawcy oraz 528 m2 od jego brata wraz z budynkiem bliźniaczym, w którym wnioskodawca zamieszkuje wraz z bratem od 1975r. Wnioskodawca zaznaczył, iż oferta dla niego jest niekorzystna, dlatego nie wyraził zgody na proponowaną cenę. Obecnie obawia się, że w tej sytuacji może dojść do wywłaszczenia za odszkodowaniem.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy wnioskodawca będzie musiał zapłacić podatek od otrzymanej kwoty z tytułu sprzedaży nieruchomości dla Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad na rzecz Skarbu Państwa, gdyż nie upłynie dwa lata od chwili nabycia tej nieruchomości w drodze spadku i działu spadku do czasu jej sprzedaży bądź do dnia wszczęcia postępowania wywłaszczeniowego ?

Zdaniem wnioskodawcy, nieruchomość została nabyta w spadku przed 1 stycznia 2007r. co oznacza, że nie obciąża jej podatek od sprzedaży bez względu na to kiedy dochodzi do sprzedaży i na jaki cel. Zdaniem wnioskodawcy również w części działu spadku podatek od sprzedaży nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa nie wystąpi, pomimo że nie upłynęło 2 lata od daty nabycia działu spadku. Wnioskodawca przepis art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy interpretuje w ten sposób, że wyłączenie zwolnienia z podatku od sprzedaży nieruchomości go nie dotyczy, bowiem uzyskana przez niego kwota musiałaby być o 50% wyższa od ceny nabycia zapłaconej przez niego. Oznacza to jego zdaniem, że dotyczy to tylko sytuacji gdy nieruchomość została nabyta w drodze kupna za konkretną cenę a nie uzyskana (nabyta) w drodze spadku i działu spadku.

Na tle przedstawionego zdarzenia przyszłego stwierdzam, co następuje.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) podlegającym opodatkowaniu źródłem przychodu jest odpłatne zbycie nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości, jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

Podkreślić należy, iż przepis art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy formułuje generalną zasadę, że sprzedaż nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie rodzi obowiązek podatkowy w postaci zapłaty podatku dochodowego. A contrario, odpłatne zbycie nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości, tylko wówczas jeżeli nastąpiło po upływie 5 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie - nie jest źródłem przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a tym samym przychód uzyskany ze sprzedaży nieruchomości w ogóle nie podlega opodatkowaniu.

W myśl art. 924 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. – Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy, natomiast spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku (art. 925 Kodeksu cywilnego). Oznacza to, iż z chwilą śmierci należące do spadkodawcy prawa i obowiązki stają się spadkiem, który podlega przepisom prawa spadkowego, a data śmierci spadkodawcy jest dniem nabycia spadku przez spadkobierców. Z kolei Sąd postanowieniem stwierdza jedynie fakt nabycia spadku przez spadkobiercę (art. 1025 § k.c.).

W przypadku zatem nabycia nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości w drodze spadku pięcioletni termin, o którym mowa powyżej winien być liczony od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło otwarcie spadku, czyli śmierć spadkodawcy.

Należy przy tym zaznaczyć, że czym innym jest nabycie w spadku a czym innym nabycie w dziale spadku.

Z instytucją działu spadku mamy do czynienia w sytuacji, w której spadek przypada kilku spadkobiercom. Może on nastąpić na mocy umowy między wszystkimi spadkobiercami bądź na mocy orzeczenia sądu na żądanie któregokolwiek ze spadkobierców. Nie zmienia to faktu, iż dział spadku jest zawsze konsekwencją nabycia spadku. Nabycie nieruchomości w drodze działu spadku w części przekraczającej udział spadkowy (nawet wówczas, jeżeli nabycie to następuje nieodpłatnie), nie stanowi nabycia w drodze spadku.

W świetle powyższego należy stwierdzić, że w spadku wnioskodawca nabył udział wynoszący 3/16. W wyniku działu spadku nabył natomiast kolejne 5/16 nieruchomości, co razem dało udział wynoszący ½. Oznacza to, że w razie ewentualnego zbycia nieruchomości, przychód odpowiadający udziałowi nabytemu w spadku w 1977r. w wysokości 3/16 w ogóle nie jest źródłem przychodu, ponieważ od końca roku, w którym nastąpiło jego nabycie upłynęło 5 lat. Źródłem przychodu jest natomiast przychód odpowiadający udziałowi w wysokości 5/16, ponieważ nabycie tego udziału nastąpiło w drodze działu spadku w 2007r.

Ustawą z dnia 16 listopada 2006r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2006r., Nr 217, poz. 1588) zmieniono zasady opodatkowania przychodów z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Nowe zasady opodatkowania, zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy zmieniającej, mają zastosowanie do dochodów uzyskanych ze zbycia nieruchomości i praw nabytych od1 stycznia 2007r.

Jednakże zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 29 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wolne od podatku dochodowego są przychody uzyskane z tytułu odszkodowania wypłaconego stosownie do przepisów o gospodarce nieruchomościami lub z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości na cele uzasadniające jej wywłaszczenie oraz z tytułu sprzedaży nieruchomości w związku z realizacją przez nabywcę prawa pierwokupu stosownie do przepisów o gospodarce nieruchomościami, nie dotyczy to przypadków, gdy właściciel nieruchomości, o której mowa w zdaniu pierwszym, nabył jej własność w okresie 2 lat przed wszczęciem postępowania wywłaszczeniowego bądź odpłatnym zbyciem nieruchomości za cenę niższą o co najmniej 50% od wysokości uzyskanego odszkodowania lub ceny zbycia nieruchomości na cele uzasadniające jej wywłaszczenie lub w związku z realizacją prawa pierwokupu.

Jak wynika z powyższego zwolnienie nie będzie przysługiwać, gdy powyższe warunki – dotyczące okresu sprzedaży oraz ceny nabycia – będą spełnione łącznie. W przypadku, gdy spełniony będzie tylko jeden z nich albo żaden z nich, wówczas zwolnienie będzie podatnikowi przysługiwało.

W analizowanym zdarzeniu przyszłym, w wyniku działu spadku część nieruchomości nabyta została nieodpłatnie od pozostałych spadkobierców, co oznacza, że nie można mówić o cenie nabycia nieruchomości. W związku z powyższym nie jest spełniony drugi warunek wyłączający przedmiotowe zwolnienie, gdyż nieodpłatne nabycie zawsze wiąże się z faktem, że nie występuje cena nabycia.

Reasumując, nie powstanie przychód ze zbycia 3/16 udziału w nieruchomości, natomiast przychód uzyskany ze zbycia 5/16 udziału w nieruchomości będzie podlegał zwolnieniu z podatku dochodowego od osób fizycznych.

Argumentacja wnioskodawcy, iż przepis art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy o podatku dochodowym odnosi się wyłącznie do sytuacji, gdy nabycie nieruchomości następuje jedynie w drodze kupna za konkretną cenę, a nie odnosi się do nieruchomości nabytej w drodze działu spadku nie zasługuje na uwzględnienie. Przepis cytowany wyżej w swej treści posługuje się sformułowaniem „właściciel nieruchomości nabył jej własność”. Termin „nabycie” oznacza każde przeniesienie na nabywcę własności rzeczy w ramach umowy sprzedaży, zamiany, darowizny lub innej umowy zobowiązującej do przeniesienia własności rzeczy oznaczonej co do tożsamości, jednostronnej czynności na podstawie aktu prawnego w tym spadku i działu spadku. Tak więc jednym ze sposobów nabycia na własność nieruchomości lub jej części jest nabycie nieruchomości w drodze spadku i w drodze działu spadku. Przy czym nabycie udziału w drodze działu spadku może być również nabyciem odpłatnym jeśli dział spadku następuje ze spłatami na rzecz pozostałych spadkobierców. Przy czym takie spłaty są wówczas odpowiednikiem ceny nabycia.

W związku z powyższym, należy stwierdzić, że choć w przedstawionym zdarzeniu przyszłym istotnie nie powstanie u wnioskodawcy zobowiązanie podatkowe, to z innych powodów niż wskazywał wnioskodawca. Dlatego organ podatkowy nie mógł potwierdzić prawidłowości stanowiska wnioskodawcy.

Jednocześnie mając na uwadze, iż ww. nieruchomość jest wspólną własnością wnioskodawcy i jego brata, zaznacza się, że niniejsza interpretacja dotyczy wyłącznie wnioskodawcy. Zgodnie bowiem z art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa Minister Finansów do spraw finansów publicznych, na pisemny wniosek zainteresowanego, wydaje w jego indywidualnej sprawie, pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretacje indywidualną). W sprawie interpretacji zdarzenia dotyczącego brata, brat wnioskodawcy winien wystąpić z odrębnym wnioskiem.

Do wniosku wnioskodawca dołączył dokument. Należy jednak zauważyć, że wydając interpretacje w trybie art. 14b Ordynacji podatkowej Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów nie przeprowadza postępowania dowodowego w związku z czym nie jest obowiązany, ani uprawniony do jego oceny; jest związany wyłącznie opisem stanu faktycznego przedstawionym przez wnioskodawcę i jego stanowiskiem.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie ul. Kraszewskiego 4a, 35-016 Rzeszów, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, 43-300 Bielsko-Biała ul. Traugutta 2a.