Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPP2/4512-851/15/RSz
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2016-01-18
Teza: zastosowanie stawki podatku dla wykonywanych w obiekcie zaliczanym do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym: - usług montażu wraz z dostawą drzwi, okien, zewnętrznych rolet i żaluzji okiennych, dachów, stropów, paneli podłogowych, elementów instalacji wod-kan wykonywanych w ramach budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy, - usług montażu wraz z dostawą wewnętrznych żaluzji, bram garażowych wykonywanych w ramach remontu, budowy, termomodernizacji
Słowa kluczowe: budynek-budynek mieszkalny; dokumentowanie; instalacja-instalacja wodno-kanalizacyjna; montaż; rolety i żaluzje; stawka-stawki podatku-stawka preferencyjna podatku; usługi-usługi kompleksowe; usługi-usługi montażowe
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 1-art. 41

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2015 r., poz. 613 ze zm.) oraz § 2 i § 6 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. z 2015 r., poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z 28 września 2015 r. (data wpływu 1 października 2015 r.), uzupełnionym pismem z 16 grudnia 2015 r. (data wpływu 23 grudnia 2015 r.), o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie zastosowania stawki podatku dla wykonywanych w obiekcie zaliczanym do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym:

*   usług montażu wraz z dostawą drzwi, okien, zewnętrznych rolet i żaluzji okiennych, dachów, stropów, paneli podłogowych, elementów instalacji wod-kan wykonywanych w ramach budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy – **jest prawidłowe,**
*   usług montażu wraz z dostawą wewnętrznych żaluzji, bram garażowych wykonywanych w ramach remontu, budowy, termomodernizacji – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 1 października 2015 r. wpłynął ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie zastosowania stawki podatku dla wykonywanych w obiekcie zaliczanym do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym:

*   usług montażu wraz z dostawą drzwi, okien, zewnętrznych rolet i żaluzji okiennych, dachów, stropów, paneli podłogowych, elementów instalacji wod-kan wykonywanych w ramach budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy,
*   usług montażu wraz z dostawą wewnętrznych żaluzji, bram garażowych wykonywanych w ramach remontu, budowy, termomodernizacji.

Ww. wniosek został uzupełniony pismem z 16 grudnia 2015r. (data wpływu 23 grudnia 2015 r.), będącym odpowiedzią na wezwanie tut. organu z 7 grudnia 2015 r. znak: IBPP2/4512-851/15/RSz.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawca prowadzi działalność m.in. w zakresie obrotu materiałami budowlanymi i wyposażenia sanitarnego. Przedmiotem działalności jest także produkcja betonu towarowego i układanie ław fundamentowych, elementów prefabrykowanych z betonu, wykonywanie pozostałych robót budowlano-wykończeniowych, najem powierzchni handlowych. W ramach prowadzonej działalności gospodarczej Wnioskodawca zamierza zawrzeć umowę z innymi firmami, których przedmiotem może być montaż drzwi, okien, zewnętrznych rolet i żaluzji okiennych, bram garażowych, dachów, stropów, paneli podłogowych, instalacji wod-kan zakupionych przez Wnioskodawcę (dalej określanych jako „usługi montażowe”). Celem realizowanych umów sprzedaży będzie montaż ww. towarów - pomiędzy Wnioskodawcą a jego klientem. Nabywcą może być osoba fizyczna nieprowadząca działalności gospodarczej, jak i przedsiębiorca (osoba prawa, osoba fizyczna, jednostka nieposiadająca osobowości prawnej).

Montaż będzie dotyczył obiektu zaliczanego do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, sklasyfikowanego w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w dziale 11. Część świadczeń będzie wykonywana w obrębie:

1.  budynków mieszkalnych jednorodzinnych, których powierzchnia użytkowa przekracza 300 m2;
2.  lokali mieszkalnych, których powierzchnia użytkowa przekracza 150 m2.

Pozostała część usług będzie wykonywana w obiektach o mniejszej powierzchni niż wyżej wskazana. Usługi nie będą wykonywane poza bryłą obiektów budownictwa mieszkaniowego. Usługi będą wykonywane w ramach budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy.

Świadczenie Wnioskodawcy będzie obejmowało dwa elementy składowe: dostawę towarów oraz usługę montażu tych towarów. Wynagrodzenie należne Wnioskodawcy będzie przewidywało jedną kwotę wynagrodzenia. Wnioskodawca będzie ponosił odpowiedzialność cywilnoprawną względem swoich klientów za jakość i terminowość usług wykonywanych przez podwykonawcę.

Podwykonawca, który wykona usługę montażu będzie rozliczał się wyłącznie z Wnioskodawcą, Wnioskodawca nie wyklucza, że w niektórych przypadkach nie będzie korzystał z usług podwykonawcy, a montaż będzie wykonywał w ramach własnej działalności.

Wnioskodawca będzie wystawiał swojemu klientowi paragon lub fakturę, w której wykazana będzie kwota wynagrodzenia bez wyszczególniania wartości usługi i towarów wykorzystanych do jej świadczenia.

Wnioskodawca jest zarejestrowany jako czynny podatnik VAT.

W piśmie z 16 grudnia 2015 r. Wnioskodawca wyjaśnił, co następuje:

Ad. 1

Przedmiotem umów zawieranych z nabywcą będzie dostawa towarów wraz z montażem.

Ad. 2 i 3

Ocena prawna, które ze świadczeń wykonywanych przez Wnioskodawcę stanowią elementy dominujące, a które pomocnicze, dla celów opodatkowania VAT, należy do organu interpretującego, a nie do Wnioskodawcy. Wnioskodawca jest zobowiązany do przedstawienia istotnych elementów i okoliczności stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego (art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej). To, czy w przedstawionych okolicznościach jednemu ze świadczeń należy przypisać walor dominujący, a innemu tylko pomocniczy, jest już sferą wykładni norm prawa podatkowego (art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej).

Co więcej, organ nie wyjaśnił jakie kryteria Wnioskodawca powinien wziąć pod uwagę, aby dokonać takiej klasyfikacji. Z orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości UE wynika natomiast, że stwierdzenie kompleksowości prac i ich opodatkowania stawką VAT właściwą dla świadczenia dominującego należy uwzględnić wiele różnych aspektów, w tym także motywacja (cel) działania nabywcy.

Stanowisko prawne Wnioskodawcy, biorąc pod uwagę opis sprawy oraz powołane przepisy prawa podatkowego, jest takie, że w przypadku kompleksowej usługi polegającej na montażu wskazanych w opisie sprawy towarów (drzwi, okien, rolet okiennych, bram garażowych, dachów, stropów, paneli podłogowych) z jednoczesną ich dostawą, świadczonej w ramach budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy obiektów budowlanych lub ich części, zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym w rozumieniu przepisów ustawy, dominujący charakter ma usługa montażowa. Wynika to z faktu, że nabywca ma możliwość nabycia samego towaru bez montażu. Tym samym skoro nabywca decyduje się także na nabycie usługi, przy czym ta usługa ta nie opiera się na wykonaniu prostych czynności montażowych, to właśnie temu świadczeniu należy przypisać walor dominujący.

Ad. 4

Usługi będą wykonywane w ramach budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy.

Ad. 5

Żaluzje okienne, o których mowa we wniosku, to zarówno żaluzje zewnętrzne, jak i montowane wewnątrz budynku (lokalu).

Ad. 6

Rolety zewnętrzne zapewniają ochronę przed niekorzystnymi czynnikami zewnętrznymi takimi jak:

1.  nadmierne nasłonecznienie,
2.  uciążliwy hałas i zgiełk miejskiego otoczenia,
3.  silne wiatry oraz niskie temperatury powodujące znaczną utratę ciepła.

Ad. 7

Pomieszczenia garażowe są częścią budynku mieszkalnego, tj. stanowią jednolitą konstrukcję z budynkiem.

Zakres działań Wnioskodawcy obejmuje takie czynności jak: obmiar, wytworzenie lub nabycie towaru (bramy), transport oraz usługa zamontowania wraz z przygotowaniem miejsca do instalacji.

Ad. 8

Wnioskiem objęte są następujące elementy instalacji wod-kan.: kotły c.o. (gaz, węgiel, ekogroszek), rury do podłączenia, wkłady kominowe, zbiorniki wody, pompy itp.. Elementy te będą wykorzystywane do budowy, modernizacji kotłowni w budownictwie mieszkaniowym jednorodzinnym lub wielorodzinnym.

Ad. 9

Niemożliwe jest podanie dokładnego udziału zużytych materiałów w cenie poszczególnych świadczeń opisanych we wniosku. Wynika to z faktu, że ceny materiałów i robocizny ulegają ciągłym, normalnym zmianom rynkowym, jak też że ceny te mogą się różnić w zależności od zakresu prac montażowych (np. w jakim stanie znajduje się miejsce pod instalację danego towaru) oraz wykorzystanych w tych pracach towarów (wpływ na cenę marki produktu, jego rodzaju lub zakup w okresie obowiązywania promocji). Ceny wszystkich opisanych świadczeń, na które składają się usługi montażu oraz towarów, z pewnością będą kalkulowane na zasadach rynkowych. W niektórych przypadkach może się zatem zdarzyć, że dla tych samych świadczeń (np. ułożenia paneli podłogowych) koszty materiałów będą przekraczały wartość robocizny lub też będzie dokładnie na odwrót. Nie sposób zatem w sposób miarodajny przewidzieć, nawet w obrębie jednego świadczenia, jaka będzie relacja kosztu wykonania usługi do zużytych materiałów.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie:

Czy w opisanej sytuacji, sprzedaż usługi zawierającej sprzedaż materiałów wraz z montażem, dotyczącej obiektu zaliczanego do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, będzie opodatkowana stawką, o której mowa w art. 41 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług, czyli 8%?

Stanowisko Wnioskodawcy.

Zdaniem Wnioskodawcy, sprzedaż materiałów wraz z montażem, w związku z budową obiektu, o którym mowa w art. 41 ust. 12 ustawy o podatku od towarów i usług, będzie objęta stawką podatku VAT 8%, o której mowa w art. 41 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług.

Tożsame stanowisko w identycznej sprawie zajął Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi w interpretacji podatkowej z 30 marca 2015r., sygn. IPTPP4/443-921/14-4/JM.

Zgodnie bowiem z art. 41 ust. 12 wyżej wymienionej ustawy stawkę podatku, o której mowa w ust. 2, stosuje się do dostawy, budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy obiektów budowlanych lub ich części zaliczanych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym. Na podstawie art. 3 pkt 6 ustawy prawo budowlane, ilekroć w tej ustawie mowa jest o budowie - należy przez to rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę obiektu budowlanego. Natomiast w świetle art. 3 pkt 7 tej ustawy przez roboty budowlane należy rozumieć budowę, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego. Zatem przedmiot opodatkowania Wnioskodawcy składający się ze sprzedaży materiałów wraz z montażem, w ramach budowy, o której mowa w art. 41 ust. 12 ustawy o VAT, powinien być objęty stawką, o której mowa w art. 41 ust. 2 tej ustawy.

Zgodnie z dyspozycją art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl przepisu art. 5a ww. ustawy towary lub usługi będące przedmiotem czynności, o których mowa w art. 5, wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, są identyfikowane za pomocą tych klasyfikacji, jeżeli dla tych towarów i usług przepisy ustawy lub przepisy wykonawcze wydane na jej podstawie powołują symbole statystyczne.

Przez dostawę towarów, w myśl art. 7 ust. 1 ww. ustawy, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (\`(...)\`). W myśl art. 8 ust. 1 cyt. ustawy, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (\`(...)\`).

Według art. 41 ust. 1 ustawy, stawka podatku wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1. Stosownie do treści art. 146a pkt 1 ustawy, w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2016 r., z zastrzeżeniem art. 146f, stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 1 i 13, art. 109 ust. 2 i art. 110, wynosi 23%. Od tej reguły ustawodawca ustanowił pewne wyjątki, tzn. przewidział opodatkowanie niektórych czynności stawkami obniżonymi, bądź zwolnienie od podatku.

W myśl art. 41 ust. 2 ustawy, dla towarów i usług, wymienionych w załączniku nr 3 do ustawy, stawka podatku wynosi 7%, z zastrzeżeniem ust. 12 i art. 114 ust. 1.

Zgodnie z art. 146a pkt 2 ustawy, w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2016 r., z zastrzeżeniem art. 146f, stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 2, art. 120 ust. 2 i 3 oraz w tytule załącznika nr 3 do ustawy, wynosi 8%. Stawkę podatku, o której mowa w art. 41 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług, stosuje się-w myśl ust. 12 wskazanego artykułu - do dostawy, budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy obiektów budowlanych lub ich części zaliczanych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym.

Zgodnie z art. 41 ust. 12b ustawy, do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym określonego w ust. 12a nie zalicza się:

1.  budynków mieszkalnych jednorodzinnych, których powierzchnia użytkowa przekracza 300 m2;
2.  lokali mieszkalnych, których powierzchnia użytkowa przekracza 150 m2.

W myśl ust. 12c powołanego artykułu, w przypadku budownictwa mieszkaniowego o powierzchni przekraczającej limity określone w ust. 12b stawkę podatku, o której mowa w ust. 2, stosuje się tylko do części podstawy opodatkowania, odpowiadającej udziałowi powierzchni użytkowej kwalifikującej do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym w całkowitej powierzchni użytkowej.

Jak wynika z ww. art. 2 pkt 12, ustawa o podatku od towarów i usług, poprzez podanie klasyfikacji, odwołuje się do Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych, która stanowi usystematyzowany wykaz obiektów budowlanych. Zatem, dla celów podatku od towarów i usług stosuje się przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB) (Dz. U. Nr 112, poz. 1316 ze zm.), stanowiącego usystematyzowany wykaz obiektów budowlanych.

Zgodnie z ww. rozporządzeniem, w dziale 11 mieszczą się budynki mieszkalne. Dział ten obejmuje grupy budynków: 111 - mieszkalnych jednorodzinnych, 112 - o dwóch mieszkaniach i wielomieszkaniowe, 113 - zbiorowego zamieszkania.

Przepisy ustawy o podatku od towarów i usług nie definiują pojęć: budowa, remont modernizacja, termomodernizacja oraz przebudowa, dlatego też w tym zakresie należy odwołać się do przepisów prawa budowlanego.

Zgodnie z art. 3 pkt 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 z późn. zm.) przez budowę należy rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę obiektu budowlanego.

Analiza powołanych wyżej przepisów prawa podatkowego prowadzi do wniosku, że warunkiem zastosowania 8% stawki, na podstawie art. 41 ust. 12 ustawy o podatku od towarów i usług, jest spełnienie dwóch przesłanek. Po pierwsze zakres wykonywanych czynności musi dotyczyć budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji budynków lub ich dostawy. Po drugie, budynki lub ich części, których dotyczą ww. czynności, muszą być zaliczane do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym. Niespełnienie chociażby jednej z ww. przesłanek powoduje, że transakcja nie może korzystać z preferencyjnej 8% stawki podatku.

Zastosowanie jednej stawki podatku od towarów i usług i opodatkowanie nią zarówno usługi, jak i dostawy materiałów, wykorzystywanych do wykonania tej usługi, uwarunkowane jest zakresem, w jakim prowadzona jest działalność gospodarcza oraz przedmiotem umowy zawartej ze zleceniodawcą.

Strony w umowach cywilnoprawnych określają, co jest przedmiotem sprzedaży. Jeżeli przedmiotem sprzedaży jest usługa budowlano-wykończeniowa, wówczas nie można z niej wyłączyć poszczególnych elementów kosztów do odrębnej sprzedaży, ponieważ obrotem podatnika jest uzgodniona kwota za wykonanie określonej usługi, bez względu na jej poszczególne elementy (materiały, robocizna, transport, zużyta energia, narzędzia, itp.). Wyliczenie, co składa się na wykonaną usługę, ma istotne znaczenie informacyjne przy ustalaniu ceny, jednak nie może uzasadniać odrębnego kwalifikowania poszczególnych elementów zawartych w tym wyliczeniu (dla celów podatkowych).

Świadczenie kompleksowe (złożone) to zgodnie z orzecznictwem TSUE szereg działań podejmowanych przez podatnika na rzecz konsumenta, które z gospodarczego punktu widzenia tworzy jedną całość i z podatkowego punktu widzenia nie powinno być w sposób sztuczny dzielone. Natomiast o tym, czy będziemy mieli do czynienia z dostawą towarów, czy świadczeniem usług powinien przesądzić element, który w ramach danego świadczenia ma charakter dominujący (zob. np. wyroki TSUE: z 2 maja 1996 r. w sprawie C-231/94, Faaborg - Gelting Linien; z 25 lutego 1999 r. w sprawie C-349/96 Card Protection Plan Ltd p-ko Commissioners of Custom and Excise; z 27 października 2005 r. w sprawie C-41/04, Levob Verzekeringen BV i OV Bank NV v Staatssecretaris van Financien, z glosą P. Selera, opubl. Lex/el. 2010). Jeżeli elementem dominującym w ramach danej transakcji będzie wydanie towaru w celu przeniesienia prawa do rozporządzania nim jak właściciel, zaś pozostałe czynności będą miały charakter pomocniczy lub uboczny wówczas transakcja powinna być traktowana jako dostawa towarów, o której mowa w art. 7 ust. 1 ustawy. Natomiast w przypadku gdy istotą transakcji będą inne czynności to mimo, że w ramach takiej transakcji może także wystąpić wydanie towaru, powinna być ona traktowana jako świadczenie usług.

Biorąc pod uwagę opis sprawy oraz powołane przepisy prawa podatkowego stwierdzić należy, że w przypadku kompleksowej usługi polegającej na montażu wskazanych w opisie sprawy towarów (drzwi, okien, rolet okiennych, bram garażowych, dachów, stropów, paneli podłogowych) z jednoczesną ich dostawą, świadczonej w ramach budowy, obiektów budowlanych lub ich części, zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym w rozumieniu przepisów ustawy, zastosowanie znajdzie stawka podatku VAT w wysokości 8%, zgodnie z art. 41 ust. 2 w związku z art. 146a pkt 2 ustawy, z uwzględnieniem ograniczeń wynikających z art. 41 ust 12b. Bez wpływu na powyższe rozstrzygnięcie pozostaje okoliczność, że Wnioskodawca będzie nawiązywać współpracę z podwykonawcami dla świadczenia przedmiotowej usługi.

W piśmie uzupełniającym z 16 grudnia 2015r. Wnioskodawca doprecyzował własne stanowisko i wskazał, że:

Zdaniem Wnioskodawcy sprzedaż materiałów wraz z montażem, w związku z budową, remontem, modernizacją, termomodernizacją lub przebudową obiektu, o którym mowa w art. 41 ust. 12 ustawy o podatku od towarów i usług, będzie objęta stawką podatku VAT 8%, o której mowa w art. 41 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług. Dotyczy to także świadczeń związanych z montażem żaluzji i instalacji wod-kan.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego w zakresie zastosowania stawki podatku dla wykonywanych w obiekcie zaliczanym do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym:

*   usług montażu wraz z dostawą drzwi, okien, zewnętrznych rolet i żaluzji okiennych, dachów, stropów, paneli podłogowych, elementów instalacji wod-kan wykonywanych w ramach budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy – jest prawidłowe,
*   usług montażu wraz z dostawą wewnętrznych żaluzji, bram garażowych wykonywanych w ramach remontu, budowy, termomodernizacji – jest nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054, ze zm.), zwanej dalej ustawą lub ustawa o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.

W świetle art. 2 pkt 6 ustawy, przez towary rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

Natomiast przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, na mocy art. 8 ust. 1 ustawy, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).

Zgodnie z brzmieniem art. 5a ustawy, towary lub usługi będące przedmiotem czynności, o których mowa w art. 5, wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, są identyfikowane za pomocą tych klasyfikacji, jeżeli dla tych towarów lub usług przepisy ustawy lub przepisy wykonawcze wydane na jej podstawie powołują symbole statystyczne.

Na podstawie art. 41 ust. 1 ustawy, stawka podatku wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1.

Przy czym, zgodnie z art. 146a pkt 1 ustawy, w okresie od 1 stycznia 2011 r. do 31 grudnia 2016r., z zastrzeżeniem art. 146f, stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 1 i 13, art. 109 ust. 2 i art. 110, wynosi 23%.

Jednakże, zarówno w treści ustawy o podatku od towarów i usług, jak i w przepisach wykonawczych do niej, ustawodawca przewiduje dla niektórych czynności obniżone stawki podatku.

I tak, w świetle art. 41 ust. 2 ustawy, dla towarów i usług, wymienionych w załączniku nr 3 do ustawy, stawka podatku wynosi 7%, z zastrzeżeniem ust. 12 i art. 114 ust. 1.

Natomiast w myśl art. 146a pkt 2 ustawy, w okresie od 1 stycznia 2011 r. do 31 grudnia 2016 r., z zastrzeżeniem art. 146f, stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 2, art. 120 ust. 2 i 3 oraz w tytule załącznika nr 3 do ustawy, wynosi 8%.

Jak stanowi art. 41 ust. 12 ustawy, stawkę podatku, o której mowa w ust. 2, stosuje się do dostawy, budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy obiektów budowlanych lub ich części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym.

Przez budownictwo objęte społecznym programem mieszkaniowym – zgodnie z art. 41 ust. 12a ustawy – rozumie się obiekty budownictwa mieszkaniowego lub ich części, z wyłączeniem lokali użytkowych, oraz lokale mieszkalne w budynkach niemieszkalnych sklasyfikowanych w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w dziale 12, a także obiekty sklasyfikowane w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w klasie ex 1264 - wyłącznie budynki instytucji ochrony zdrowia świadczących usługi zakwaterowania z opieką lekarską i pielęgniarską, zwłaszcza dla ludzi starszych i niepełnosprawnych, z zastrzeżeniem ust. 12b.

Do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, zgodnie z art. 41 ust. 12b ustawy, nie zalicza się:

1.  budynków mieszkalnych jednorodzinnych, których powierzchnia użytkowa przekracza 300 m2,
2.  lokali mieszkalnych, których powierzchnia użytkowa przekracza 150 m2.

W przypadku budownictwa mieszkaniowego o powierzchni przekraczającej ww. limity, stawkę podatku, o której mowa w ust. 2, stosuje się tylko do części podstawy opodatkowania odpowiadającej udziałowi powierzchni użytkowej kwalifikującej do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym w całkowitej powierzchni użytkowej (art. 41 ust. 12c ustawy).

Przepis art. 2 pkt 12 ustawy określa, że przez obiekty budownictwa mieszkaniowego, rozumie się budynki mieszkalne stałego zamieszkania, sklasyfikowane w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w dziale 11.

Z powyższych uregulowań wynika, że czynności, o których mowa w art. 41 ust. 12 ustawy, wykonywane w budynku mieszkalnym objętym społecznym programem mieszkaniowym, należy opodatkować 8% stawką podatku VAT (w myśl art. 41 ust. 12 w zw. z art. 146a pkt 2 ustawy).

Dla celów VAT stosuje się przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB) (Dz. U. Nr 112, poz. 1316 ze zm.), która stanowi usystematyzowany wykaz obiektów budowlanych.

Zgodnie z tą klasyfikacją, w dziale 11 mieszczą się budynki mieszkalne. Dział ten obejmuje grupy budynków: 111 - mieszkalnych jednorodzinnych, 112 - o dwóch mieszkaniach i wielomieszkaniowe, 113 - zbiorowego zamieszkania.

Dodatkowo należy wskazać, że zgodnie z przepisami ww. rozporządzenia w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych, budynki to zadaszone obiekty budowlane wraz z wbudowanymi instalacjami i urządzeniami technicznymi, wykorzystywane dla potrzeb stałych.

Budynki mieszkalne są to obiekty budowlane, których co najmniej połowa całkowitej powierzchni użytkowej jest wykorzystywana do celów mieszkalnych. W przypadku, gdy mniej niż połowa całkowitej powierzchni użytkowej wykorzystywana jest na cele mieszkalne, budynek taki klasyfikowany jest jako niemieszkalny, zgodnie z jego przeznaczeniem. Budynki niemieszkalne są to obiekty budowlane wykorzystywane głównie dla potrzeb niemieszkalnych. Część „mieszkaniowa” budynku mieszkalnego obejmuje pomieszczenia mieszkalne (kuchnie, pokoje wypoczynkowe, sypialnie, pomieszczenia pomocnicze, piwnice oraz pomieszczenia ogólnego użytkowania, np. wózkarnie, suszarnie).

Natomiast z uregulowań zawartych w art. 3 pkt 1a i pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.), wynika, że pod pojęciem obiektu budowlanego rozumie budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi. Budynkiem zaś jest taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach.

Przepisy ustawy o podatku od towarów i usług nie definiują pojęć wymienionych w art. 41 ust. 12 ustawy, dlatego też w tym zakresie należy odwołać się do rozumienia tych terminów przyjętego w języku potocznym.

Według Słownika języka polskiego (Elżbieta Sobol, Wydawnictwo Naukowe PWN Warszawa 2005, str. 70, kol. 2), przez budowę należy rozumieć m.in. wznoszenie budowli, budowanie (…). Natomiast „budować” to znaczy wznosić budowle, pomieszczenia, ich części lub zespoły.

Pojęcie „modernizacja” – według cytowanego Słownika języka polskiego (str. 474, kol. 2) – oznacza unowocześnienie i usprawnienie czegoś.

Ponadto należy wskazać, że również w uchwale z 24 czerwca 2013 r. sygn. akt I FPS 2/13 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził że „czynności wymienione w art. 41 ust. 12 ustawy o VAT, w tym pojęcie modernizacji, zostały wprowadzone do tej ustawy w rozumieniu przyjętym w języku powszechnym. W takim znaczeniu modernizacja oznacza unowocześnienie, ulepszenie, udoskonalenie, podniesienie standardu obiektu budowlanego lub jego części”.

Natomiast „przebudowa” – zgodnie z ww. Słownikiem języka polskiego (str. 770, kol. 1) – to zmiana istniejącego stanu czegoś na inny; ulepszenie, poprawienie czegoś.

Należy także wyjaśnić, że w przepisach prawa podatkowego brak jest ustawowego określenia pojęcia termomodernizacji obiektu budowlanego. Definicji takiej nie zawiera również cytowana ustawa Prawo budowlane.

W świetle art. 2 pkt 2 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o wspieraniu termomodernizacji i remontów (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 712) – przez przedsięwzięcia termomodernizacyjne rozumie się przedsięwzięcia, których przedmiotem jest:

1.  ulepszenie, w wyniku którego następuje zmniejszenie zapotrzebowania na energię dostarczaną na potrzeby ogrzewania i podgrzewania wody użytkowej oraz ogrzewania do budynków mieszkalnych, budynków zbiorowego zamieszkania oraz budynków stanowiących własność jednostek samorządu terytorialnego służących do wykonywania przez nie zadań publicznych,
2.  ulepszenie, w wyniku którego następuje zmniejszenie strat energii pierwotnej w lokalnych sieciach ciepłowniczych oraz zasilających je lokalnych źródłach ciepła, jeżeli budynki wymienione w lit. a, do których dostarczana jest z tych sieci energia, spełniają wymagania w zakresie oszczędności energii, określone w przepisach prawa budowlanego, lub zostały podjęte działania mające na celu zmniejszenie zużycia energii dostarczanej do tych budynków,
3.  wykonanie przyłącza technicznego do scentralizowanego źródła ciepła, w związku z likwidacją lokalnego źródła ciepła, w wyniku czego następuje zmniejszenie kosztów pozyskania ciepła dostarczanego do budynków wymienionych w lit. a,
4.  całkowita lub częściowa zamiana źródeł energii na źródła odnawialne lub zastosowanie wysokosprawnej kogeneracji.

Co prawda, ustawa o wspieraniu termomodernizacji i remontów ma inny kontekst normatywny niż ustawa o podatku od towarów i usług, ale skoro ustawodawca zdefiniował dane pojęcie w systemie prawnym, to nie ma podstaw do tego, aby odrzucać istniejącą definicję i tworzyć nową. Należy więc zaznaczyć, że definiując pojęcie przedsięwzięcia termomodernizacyjnego ustawodawca kierował się wyłącznie skutkiem, jaki ma zostać osiągnięty w wyniku tego przedsięwzięcia; zaniechał nawet przykładowego wymienienia rodzajów prac, jakie mieszczą się w pojęciu tego przedsięwzięcia. Definicja określająca przedsięwzięcie termomodernizacyjne wyłącznie na podstawie celu, jaki ma zostać osiągnięty, jest usprawiedliwiona zarówno na gruncie ustawy o wspieraniu termomodernizacji i remontów, jak i na gruncie prawa podatkowego.

Budowa, modernizacja, przebudowa podobnie jak w przypadku innych wymienionych w art. 41 ust. 12 ustawy czynności, powinny zatem dotyczyć elementów konstrukcyjnych obiektów lub ich części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym.

W znaczeniu słownikowym („Współczesny słownik języka polskiego”, red. Bogusław Dunaj, wyd. Langenscheidt Polska Sp. z o.o.), „remont” oznacza zespół czynności, w których wyniku przywraca się sprawność, wartość użytkową jakiegoś obiektu, urządzenia, natomiast „montaż” to składanie, łączenie, ustawianie z poszczególnych części maszyn, urządzeń, budowli; zakładanie instalacji. Z kolei „instalować” oznacza zakładać, montować jakieś urządzenia techniczne.

W związku z przytoczoną definicją stwierdzić należy, że pojęcie „montaż” odnosi się do takiego sposobu działania, w efekcie którego z niezależnie od siebie istniejących części powstaje wytwór będący zupełnie nową całością.

Przy czym należy zauważyć, że sama usługa montażu czy też instalacji poszczególnych towarów nie może być traktowana jako budowa, remont, modernizacja, czy też termomodernizacja. Dopiero w połączeniu z zespołem innych czynności, w wyniku których powstaje bądź podnosi się czy też przywraca poprzedni stan techniczny czy wartość użytkową budynku lub lokalu, można usługę tą traktować jako usługę budowy, remontu, modernizacji lub termomodernizacji, o których mowa w ustawie.

Analiza powołanych wyżej przepisów prawa podatkowego prowadzi do wniosku, że warunkiem zastosowania 8% stawki, na podstawie art. 41 ust. 12 ustawy, jest spełnienie dwóch przesłanek. Po pierwsze zakres wykonywanych czynności musi obejmować dostawę, budowę, remont, modernizację, termomodernizację lub przebudowę budynków lub ich części. Przy czym – wziąwszy pod uwagę przywołane wyżej definicje – czynności budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji powinny dotyczyć elementów konstrukcyjnych obiektu budowlanego. Po drugie, budynki lub ich części, których dotyczą ww. czynności, muszą być zaliczane do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym. Niespełnienie chociażby jednej z ww. przesłanek powoduje, że transakcja nie może korzystać z preferencyjnej, 8% stawki podatku.

W tym miejscu należy podkreślić, że obniżone stawki podatku mają charakter wyjątkowy, zatem winny mieć zastosowanie do towarów i usług wskazanych wprost przez ustawodawcę w ustawie i w przepisach wykonawczych do ustawy. Preferencyjna stawka podatku ma zastosowanie do wskazanych w przepisach czynności dotyczących obiektów budownictwa mieszkaniowego.

Zauważyć należy, że przy ustaleniu właściwej stawki podatku VAT decydujące znaczenie ma ustalenie co jest przedmiotem sprzedaży, czy podatnik dokonuje dostawy towarów czy świadczy usługę oraz czy czynność wykonywana przez podatnika mieści się w zakresie czynności wymienionych w art. 41 ust. 12 ustawy (dostawa, budowa, remont, modernizacja, przebudowa obiektów budowlanych lub ich części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym).

Zasadniczo każde świadczenie dla celów opodatkowania podatkiem od towarów i usług powinno być uznawane za odrębne i niezależne, jednak w sytuacji gdy kilka świadczeń obejmuje z ekonomicznego punktu widzenia jedną usługę, usługa ta nie powinna być sztucznie dzielona dla celów podatkowych. Jeżeli zatem dwa lub więcej niż dwa świadczenia (lub czynności) dokonane przez podatnika na rzecz konsumenta są tak ściśle związane, że obiektywnie tworzą one w aspekcie gospodarczym jedną całość, której rozdzielenie miałoby sztuczny charakter, to wszystkie te świadczenia lub czynności stanowią jednolite świadczenie dla celów stosowania przepisów ustawy o podatku od towarów i usług. Jeżeli jednak w skład świadczonej usługi wchodzić będą czynności, które nie służą wyłącznie wykonywaniu czynności głównej, zasadniczej, lecz mogą mieć charakter samoistny, to wówczas nie ma podstaw dla traktowania ich jako elementu usługi kompleksowej.

Usługę należy uznać za usługę pomocniczą w stosunku do świadczenia zasadniczego, jeśli nie stanowi ona dla klienta celu samego w sobie, lecz jest środkiem w skutecznym wykorzystaniu świadczenia zasadniczego. Ważne jest, czy świadczenia są ze sobą ściśle powiązane w taki sposób, że samodzielnie nie przynoszą wymaganej praktycznej korzyści z punktu widzenia przeciętnego konsumenta. Pojedyncza czynność lub świadczenie traktowana jest zatem jak element świadczenia kompleksowego wówczas, jeżeli cel świadczenia pomocniczego jest zdeterminowany przez świadczenie główne, które nie może zostać wykonane lub wykorzystane bez świadczenia pomocniczego.

Świadczenie kompleksowe (złożone) to zgodnie z orzecznictwem TSUE szereg działań podejmowanych przez podatnika na rzecz konsumenta, które z gospodarczego punktu widzenia tworzy jedną całość i z podatkowego punktu widzenia nie powinno być w sposób sztuczny dzielone.

Natomiast o tym, czy będziemy mieli do czynienia z dostawą towarów, czy świadczeniem usług powinien przesądzić element, który w ramach danego świadczenia ma charakter dominujący (zob. np. wyroki TSUE: z dnia 2 maja 1996 r. w sprawie C-231/94, Faaborg – Gelting Linien; z dnia 25 lutego 1999 r. w sprawie C-349/96 Card Protection Plan Ltd p-ko Commissioners of Custom and Excise; z dnia 27 października 2005 r. w sprawie C-41/04, Levob Verzekeringen BV, OV Bank NV v Staatssecretaris van Financien, z glosą P. Selera, opubl. Lex/el. 2010). Jeżeli elementem dominującym w ramach danej transakcji będzie wydanie towaru w celu przeniesienia prawa do rozporządzania nim jak właściciel, zaś pozostałe czynności będą miały charakter pomocniczy lub uboczny wówczas transakcja powinna być traktowana jako dostawa towarów, o której mowa w art. 7 ust. 1 ustawy. Natomiast w przypadku gdy istotą transakcji będą inne czynności to mimo, że w ramach takiej transakcji może także wystąpić wydanie towaru, powinna być ona traktowana jako świadczenie usług.

Tak więc, o świadczeniu złożonym (kompleksowym) można mówić, gdy istnieje funkcjonalny związek pomiędzy poszczególnymi elementami świadczenia na tyle ścisły, by nie można było wydzielić z tego świadczenia jego poszczególnych elementów i potraktować ich jako świadczeń odrębnych. Muszą one stanowić jedną nierozerwalną całość.

W przypadku, gdy w skład świadczonej usługi wchodzą usługi pomocnicze, czyli takie, które nie stanowią dla klienta celu samego w sobie, a są jedynie uzupełnieniem usługi głównej, opodatkowanie całego świadczenia winno nastąpić według stawki obowiązującej dla usługi zasadniczej.

W związku z tym, w każdym przypadku dla określenia skutków podatkowych transakcji złożonych należy badać, czy mamy do czynienia z kompozycją świadczenia głównego - dominującego, wzbogaconą jedynie o świadczenia pomocnicze, czy też dostawca realizuje kilka odrębnych i niezależnych świadczeń.

Z informacji zwartych we wniosku wynika, że Wnioskodawca jest zarejestrowany jako czynny podatnik VAT. Wnioskodawca prowadzi działalność m.in. w zakresie obrotu materiałami budowlanymi i wyposażenia sanitarnego. Przedmiotem działalności jest także produkcja betonu towarowego i układanie ław fundamentowych, elementów prefabrykowanych z betonu, wykonywanie pozostałych robót budowlano-wykończeniowych, najem powierzchni handlowych. W ramach prowadzonej działalności gospodarczej Wnioskodawca zamierza zawrzeć umowę z innymi firmami, których przedmiotem może być montaż drzwi, okien, zewnętrznych rolet i żaluzji okiennych, bram garażowych, dachów, stropów, paneli podłogowych, instalacji wod-kan zakupionych przez Wnioskodawcę („usługi montażowe”). Przedmiotem umów zawieranych z nabywcą będzie dostawa towarów wraz z montażem. Montaż będzie dotyczył obiektu zaliczanego do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, sklasyfikowanego w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w dziale 11.

Część świadczeń będzie wykonywana w obrębie:

1.  budynków mieszkalnych jednorodzinnych, których powierzchnia użytkowa przekracza 300 m2;
2.  lokali mieszkalnych, których powierzchnia użytkowa przekracza 150 m2.

Pozostała część usług będzie wykonywana w obiektach o mniejszej powierzchni niż wyżej wskazana. Usługi nie będą wykonywane poza bryłą obiektów budownictwa mieszkaniowego.

Usługi będą wykonywane w ramach budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy.

Świadczenie Wnioskodawcy będzie obejmowało dwa elementy składowe: dostawę towarów oraz usługę montażu tych towarów. Wynagrodzenie należne Wnioskodawcy będzie przewidywało jedną kwotę wynagrodzenia.

W przypadku kompleksowej usługi polegającej na montażu wskazanych w opisie sprawy towarów (drzwi, okien, rolet okiennych, bram garażowych, dachów, stropów, paneli podłogowych) z jednoczesną ich dostawą, świadczonej w ramach budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy obiektów budowlanych lub ich części, zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym w rozumieniu przepisów ustawy, dominujący charakter ma usługa montażowa. Wynika to z faktu, że nabywca ma możliwość nabycia samego towaru bez montażu. Tym samym skoro nabywca decyduje się także na nabycie usługi, przy czym ta usługa ta nie opiera się na wykonaniu prostych czynności montażowych, to właśnie temu świadczeniu należy przypisać walor dominujący.

Żaluzje okienne, o których mowa we wniosku, to zarówno żaluzje zewnętrzne, jak i montowane wewnątrz budynku (lokalu).

Rolety zewnętrzne zapewniają ochronę przed niekorzystnymi czynnikami zewnętrznymi takimi jak:

1.  nadmierne nasłonecznienie,
2.  uciążliwy hałas i zgiełk miejskiego otoczenia,
3.  silne wiatry oraz niskie temperatury powodujące znaczną utratę ciepła.

Pomieszczenia garażowe są częścią budynku mieszkalnego, tj. stanowią jednolitą konstrukcję z budynkiem. Zakres działań Wnioskodawcy obejmuje takie czynności jak: obmiar, wytworzenie lub nabycie towaru (bramy), transport oraz usługa zamontowania wraz z przygotowaniem miejsca do instalacji.

Wnioskiem objęte są następujące elementy instalacji wod-kan.: kotły c.o. (gaz, węgiel, ekogroszek), rury do podłączenia, wkłady kominowe, zbiorniki wody, pompy itp. Elementy te będą wykorzystywane do budowy, modernizacji kotłowni w budownictwie mieszkaniowym jednorodzinnym lub wielorodzinnym.

Niemożliwe jest podanie dokładnego udziału zużytych materiałów w cenie poszczególnych świadczeń opisanych we wniosku. Ceny wszystkich opisanych świadczeń, na które składają się usługi montażu oraz towarów, z pewnością będą kalkulowane na zasadach rynkowych. W niektórych przypadkach może się zatem zdarzyć, że dla tych samych świadczeń (np. ułożenia paneli podłogowych) koszty materiałów będą przekraczały wartość robocizny lub też będzie dokładnie na odwrót. Nie sposób zatem w sposób miarodajny przewidzieć, nawet w obrębie jednego świadczenia, jaka będzie relacja kosztu wykonania usługi do zużytych materiałów.

W rozpatrywanej sprawie wątpliwości Wnioskodawcy dotyczą kwestii zastosowania 8% stawki podatku VAT dla świadczenia polegającego na montażu wymienionych we wniosku materiałów wraz z jednoczesną ich dostawą w obiektach budowlanych lub ich częściach zaliczanych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym.

Mając na uwadze opisane we wniosku czynności składające się na świadczenie kompleksowe polegające na montażu drzwi, okien, rolet i żaluzji okiennych, bram garażowych, dachów, stropów, paneli podłogowych, elementów instalacji wod-kan dotyczących obiektu zaliczanego do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowy, w ramach budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy obiektu, z jednoczesną ich dostawą należy uznać za świadczenie usług.

Tut. organ pragnie w tym miejscu wskazać, że z uwagi na to, że obniżone stawki podatku VAT mają charakter wyjątkowy i nie podlegają ani wykładni rozszerzającej, ani zawężającej, zaś możliwość wychodzenia poza wykładnię literalną jest niedopuszczalne uznać należy, że stawki te powinny mieć zastosowanie do towarów i usług wskazanych wprost przez ustawodawcę w ustawie o podatku od towarów i usług lub w przepisach wykonawczych do tej ustawy.

Jak już wskazano wyżej remont czy modernizacja, podobnie jak w przypadku innych wymienionych w art. 41 ust. 12 ustawy czynności, powinny dotyczyć elementów konstrukcyjnych obiektów lub ich części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym.

Zauważa się, że twierdzenie to potwierdza NSA w uchwale z 24 czerwca 2013 r. sygn. akt I FPS 2/13 wskazując, że „Obniżona stawka podatku od towarów i usług znajduje zatem zastosowanie wtedy, gdy montaż komponentów meblowych następuje z wykorzystaniem elementów konstrukcyjnych obiektu budowlanego (lokalu). W omawianym wypadku nie chodzi o jakiekolwiek wykorzystanie elementów konstrukcyjnych obiektu budowlanego (lokalu) przy wykonywaniu zabudowy meblowej, lecz jedynie takie, które przez konstrukcyjne połączenie komponentów meblowych i elementów obiektu budowlanego (lokalu) stworzy trwałą zabudowę spełniającą jako całość określoną funkcję użytkową. Tylko bowiem w takim zakresie można mówić o modernizacji obiektu budowlanego w rozumieniu art. 41 ust. 12 ustawy o VAT.”

Należy w tym miejscu również wskazać, że jak wynika z internetowego Słownika języka polskiego (www.sjp.pl) słowo „trwały” oznacza niezmienny, nieulegający zmianom, ponadczasowy.

Jak wynika z opisu sprawy, w przypadku kompleksowej usługi polegającej na montażu wskazanych w opisie sprawy towarów (drzwi, okien, rolet okiennych, dachów, stropów, paneli podłogowych) z jednoczesną ich dostawą, świadczonej w ramach budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy obiektów budowlanych lub ich części, zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym w rozumieniu przepisów ustawy, dominujący charakter ma usługa montażowa.

Zatem, istotą wykonanych przez Wnioskodawcę czynności jest montaż ww. towarów. Z charakteru wykonanych czynności wynika, że dominującą w tym przypadku jest usługa montażu. Powyższego nie zmienia fakt, że wartość materiałów czasem może być wyższa od usługi, gdyż cena może być jednym z elementów przesądzającym o charakterze wykonanych czynności, lecz nie jedynym.

Mając na uwadze cytowane wyżej przepisy należy wskazać, że obniżona stawka podatku od towarów i usług znajduje zastosowanie wtedy, gdy montaż określonych towarów następuje z wykorzystaniem elementów konstrukcyjnych obiektu budowlanego (lokalu). Należy więc badać stopień konstrukcyjnego połączenia montowanych towarów i elementów obiektu budowalnego/lokalu. Nie chodzi tutaj o badanie powiązania elementów montowanych z konstrukcyjnymi w rozumieniu techniki budowalnej elementami obiektu budowlanego/lokalu, lecz o tak silne połączenie konstrukcyjne elementów montowanych i elementów obiektu budowalnego/lokalu, że powstaje trwała całość spełniająca określoną funkcję użytkową. Tylko bowiem w takim zakresie można mówić o modernizacji, remoncie obiektu budowlanego w rozumieniu art. 41 ust. 12 ustawy o VAT.

Innymi słowy, montaż towarów niezależnie od stopnia ich przetworzenia, do którego nie zostaną wykorzystane w sposób istotny elementy konstrukcyjne obiektu budowlanego (lokalu) nie korzysta z obniżonej stawki przewidzianej w tym przepisie.

Zauważa się, że przy określeniu stawki podatku przy świadczeniu usług montażu rolet i żaluzji zewnętrznych należy mieć na uwadze definicję termomodernizacji.

Termomodernizacja w budownictwie polega na dokonaniu ulepszenia budynku, które wpłynie na zmniejszenie zapotrzebowania na energię końcową dostarczaną przez systemy techniczne na potrzeby ogrzewania i wentylacji, podgrzewania ciepłej wody użytkowej, chłodzenia, oświetlenia.

Najczęściej przeprowadzane działania to:

*   docieplanie ścian zewnętrznych i stropów
*   wymiana okien
*   wymiana lub modernizacja systemów grzewczych.

Termomodernizacja prowadzi do wykonania takich czynności które prowadzą do zmniejszenia rocznej straty energii pierwotnej w lokalnym źródle ciepła.

Zatem, odnosząc się do kwestii opodatkowania czynności w zakresie montażu rolet i żaluzji zewnętrznych w obiektach budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, należy zauważyć, że niewątpliwie, rolety i żaluzje zewnętrzne - niezależnie od rodzaju czy sposobu montażu, skutecznie chronią budynki przed negatywnym wpływem warunków atmosferycznych - słońcem, deszczem, wiatrem, śniegiem i mrozem, poprawiają bilans energetyczny domu czy mieszkania, wpływają dodatnio na izolację akustyczną, w odczuwalny sposób obniżając poziom hałasu w pomieszczeniach. Ponadto stanowią zabezpieczenie antywłamaniowe, co wskazuje na tak silne połączenie konstrukcyjne montowanych rolet i żaluzji zewnętrznych i elementów obiektu budowlanego/lokalu, że powstaje trwała zabudowa spełniająca określoną funkcje użytkową. Zatem montaż rolet i żaluzji zewnętrznych wpisuje się w usługę termomodernizacji.

Usługi w powyższym zakresie wykonywane są w ramach termomodernizacji, budynków mieszkalnych (lokali), a zatem czynności wymienionych w art. 41 ust. 12 ustawy o VAT.

Jak wskazał Wnioskodawca jego świadczenie będzie obejmowało dwa elementy składowe: dostawę towarów oraz usługę montażu tych towarów. Wynagrodzenie należne Wnioskodawcy wynosi lub będzie przewidywało jedną kwotę wynagrodzenia. Wnioskodawca ponosi lub będzie ponosił odpowiedzialność cywilnoprawną względem swoich klientów za jakość i terminowość usług wykonywanych przez podwykonawcę.

Podwykonawca, który wykona usługę montażu będzie rozliczał się wyłącznie z Wnioskodawcą, Wnioskodawca nie wyklucza, że w niektórych przypadkach nie będzie korzystał z usług podwykonawcy, a montaż będzie wykonywał w ramach własnej działalności.

Wnioskodawca będzie wystawiał swojemu klientowi paragon lub fakturę, w której wykazana będzie kwota wynagrodzenia bez wyszczególnienia wartości usługi i towarów wykorzystanych do jej świadczenia.

W tej sytuacji stawka podatku przewidziana przepisem art. 41 ust. 12 ustawy o VAT znajdzie zastosowanie do całości robót (koszt robocizny oraz materiału), przy założeniu, że roboty te wykonywane są w obiektach budowlanych lub ich częściach zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym tj. w budynkach mieszkalnych jednorodzinnych, których powierzchnia użytkowa nie przekracza 300 m2 oraz lokalach mieszkalnych, których powierzchnia użytkowa nie przekracza 150 m2, oraz że Wnioskodawca będzie zawarł umowy na wykonanie usługi, bez wyodrębniania poszczególnych elementów, które złożą się na tę usługę.

Biorąc pod uwagę okoliczności sprawy oraz powołany stan prawny stwierdzić należy, że preferencyjna, tj. 8% stawka podatku VAT ma zastosowanie tylko do czynności enumeratywnie wymienionych w art. 41 ust. 12 ustawy o VAT, tj. budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy obiektów budowlanych lub ich części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym.

Zatem, w przypadku świadczenia przez Wnioskodawcę kompleksowych usług polegających na montażu drzwi, okien, rolet okiennych zewnętrznych, dachów, stropów, paneli podłogowych, elementów instalacji wod-kan (kotłów c.o. (gaz, węgiel, ekogroszek), rur do podłączenia, zbiorników wody, pomp), a które są połączone z elementami konstrukcyjnymi budynku w sposób trwały, wykonywanych w ramach czynności wymienionych w art. 41 ust. 12 ustawy o podatku od towarów i usług, w obiektach objętych społecznym programem mieszkaniowym, o których mowa w art. 41 ust. 12a ustawy o VAT, (tj. w budynkach mieszkalnych jednorodzinnych PKOB 111 o powierzchni użytkowej do 300 m2 oraz w lokalach mieszkalnych w budynkach wielomieszkaniowych PKOB 112 o powierzchni użytkowej lokalu do 150 m2), zastosowanie znajdzie 8% stawka podatku, na podstawie art. 41 ust. 12 w powiązaniu z art. 146a pkt 2 ustawy o VAT, przy uwzględnieniu kryterium powierzchni użytkowej, o której mowa w art. 41 ust. 12b ustawy.

Bez wpływu na wysokość zastosowanej stawki pozostaje okoliczność, że Wnioskodawca będzie nawiązywać współpracę z podwykonawcami dla świadczenia przedmiotowych usług.

Tym samym, stanowisko Wnioskodawcy w zakresie zastosowania 8% stawki podatku VAT dla usług montażu drzwi, okien, zewnętrznych rolet i żaluzji okiennych, dachów, stropów, paneli podłogowych, elementów instalacji wod-kan (kotłów c.o. (gaz, węgiel, ekogroszek), rur do podłączenia, wkładów kominowych, zbiorników wody, pomp) wraz z jednoczesną ich dostawą, jest prawidłowe.

W opisie sprawy Wnioskodawca wskazał, że przedmiotem świadczenia będzie także usługa montażu żaluzji okiennych wewnętrznych wraz z ich jednoczesną dostawą.

Rolety wewnętrzne i żaluzje wewnętrzne są wyposażeniem budynku (lokalu), w wyniku ich montażu nie nastąpi zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego budynku (lokalu).

Wykonywane przez Wnioskodawcę ww. czynności nie mieszczą się zatem w zakresie remontu, modernizacji czy budowy, gdyż w istocie czynności te są jedynie zaopatrywaniem budynku (lokalu mieszkalnego) w elementy wyposażania, niestanowiące jego elementów konstrukcyjnych.

Zatem montaż rolet wewnętrznych i wewnętrznych żaluzji okiennych nie mieści się w pojęciu budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji czy przebudowy, bowiem w takim przypadku mamy do czynienia z elementami wyposażenia budynku (lokalu).

Mając na uwadze powołane przepisy prawa oraz przedstawiony opis sprawy, należy stwierdzić, że w sytuacji świadczenia przez Wnioskodawcę usług zawierających dostawę wraz z montażem rolet wewnętrznych i wewnętrznych żaluzji okiennych, wykonywanych zarówno w budynkach jednorodzinnych i lokalach mieszkalnych objętych społecznym programem mieszkaniowym, jak i budynkach jednorodzinnych, których powierzchnia przekracza 300 m2 i lokalach mieszkalnych, których powierzchnia użytkowa przekracza 150 m2, zastosowanie będzie miała 23% stawka podatku od towarów i usług.

Zatem stanowisko Wnioskodawcy, w zakresie zastosowania 8% stawki podatku VAT dla usług montażu rolet wewnętrznych i żaluzji okiennych wewnętrznych wraz z jednoczesną ich dostawą, jest nieprawidłowe.

Z opisu sprawy wynika także, że Wnioskodawca w ramach prowadzonej działalności gospodarczej zamierza zawrzeć umowę z innymi firmami, których przedmiotem może być m.in. montaż bram garażowych. Wnioskodawca wskazał, że pomieszczenia garażowe są częścią budynku mieszkalnego, tj. stanowią jednolitą konstrukcję z budynkiem. Zakres działań Wnioskodawcy obejmuje takie czynności jak: obmiar, wytworzenie lub nabycie towaru (bramy), transport oraz usługa zamontowania wraz z przygotowaniem miejsca do instalacji.

Należy zauważyć, że strony umowy mogą dowolnie ustalać stosunki cywilnoprawne, jednakże postanowienia umów nie mogą pozostawać w sprzeczności z innymi przepisami prawa, do stosowania których strony są zobowiązane.

Zatem Strony w umowach cywilnoprawnych określają co jest przedmiotem sprzedaży. Jeżeli przedmiotem umowy będzie sprzedaż materiałów wraz ze świadczoną usługą, wówczas nie można z niej wyłączyć poszczególnych elementów kosztów do odrębnej sprzedaży, ponieważ obrotem podatnika jest uzgodniona kwota za wykonanie określonej usługi, bez względu na jej poszczególne elementy (materiały, robocizna, transport, zużyta energia, narzędzia, itp.). Wyliczenie co składa się na wykonaną usługę ma istotne znaczenie informacyjne przy ustalaniu ceny, jednak nie może uzasadniać odrębnego kwalifikowania poszczególnych elementów zawartych w tym wyliczeniu (dla celów podatkowych).

Należy ponownie zauważyć, że z uwagi na to, że obniżone stawki podatku mają charakter wyjątkowy, winny mieć zastosowanie do towarów i usług wskazanych wprost przez ustawodawcę w ustawie o podatku od towarów i usług lub w przepisach wykonawczych do tej ustawy. Preferencyjna stawka podatku ma zastosowanie do wskazanych w przepisach czynności związanych z budownictwem mieszkaniowym, jednakże nie do wszystkich usług dotyczących samego instalowania, czy montażu różnych towarów.

Wskazać należy, że w przypadku montażu bram garażowych w obiektach budownictwa mieszkaniowego lub ich częściach objętych społecznym programem mieszkaniowym, z wyłączeniem lokali użytkowych – obniżona 8% stawka VAT ma zastosowanie wyłącznie w sytuacji, gdy bramy te są integralną częścią budynku sklasyfikowanego w PKOB 11, a ich montaż nastąpi w ramach kompleksowego zadania inwestycyjnego, tj. budowy, bądź przebudowy, remontu lub modernizacji (co winno wynikać z zawartej umowy cywilnoprawnej z kontrahentem) dotyczącego całego ww. obiektu.

Stawka obniżona nie będzie miała natomiast zastosowania, gdy usługa ta dotyczyć będzie wyłącznie wyodrębnionego lokalu użytkowego, tj. garażu.

Zatem, w sytuacji świadczenia przez Wnioskodawcę usług polegających na montażu bram garażowych, który jest dokonywany w ramach kompleksowej usługi w całym budynku mieszkalnym wraz z garażem (pomieszczenie garażowe jest częścią budynku mieszkalnego – stanowi jednolitą konstrukcję z budynkiem mieszkalnym) – w budynkach objętych społecznym programem mieszkaniowym (PKOB 111, 112) zastosowanie będzie miała obniżona stawka podatku VAT w wysokości 8%, ale tylko w odniesieniu do prac wykonywanych w ramach całego zadania inwestycyjnego (co winno wynikać z umowy).

Jeżeli jednak podejmowane będzie osobne zlecenie realizowane w lokalu użytkowym (garażu) w budynku mieszkalnym (na podstawie odrębnej umowy), to do tej roboty będzie mieć zastosowanie podstawowa stawka podatku VAT w wysokości 23%, zgodnie z art. 41 ust. 1 w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy.

Wobec powyższego stanowisko Wnioskodawcy, w zakresie zastosowania 8% stawki podatku VAT dla usługi montażu bram garażowych, jest nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Interpretacja traci ważność w przypadku zmiany któregokolwiek z elementów przedstawionego zdarzenia przyszłego lub zmiany stanu prawnego.

Podkreślenia wymaga tutaj fakt, że tut. organ jest związany opisem sprawy oraz stanowiskiem nakreślonym w odniesieniu do zadanego pytania.

W związku z tym tut. Organ dokonując niniejszego rozstrzygnięcia skupił się ściśle na odpowiedzi na sformułowane we wniosku pytanie. Natomiast inne kwestie, które zostały przedstawione w opisie sprawy, których jednak nie dotyczyło ani pytanie ani stanowisko Wnioskodawcy nie są przedmiotem niniejszej interpretacji. Zatem niniejsza interpretacja nie rozstrzyga kwestii opodatkowania dla świadczonych usług, które będą wykonywane poza bryłą obiektów budownictwa mieszkaniowego, lub w obiektach budownictwa mieszkaniowego nie objętych społecznym programem mieszkaniowym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa S. Wyszyńskiego 2, 44-101 Gliwice, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.