Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPTPP4/443-684/13-4/JM
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi
Data wydania: 2013-12-17
Teza: Zwolnienie od podatku usług: wyżywienia wychowanków Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego, niebędących wychowankami Bursy oraz wyżywienia uczniów niebędących wychowankami Bursy.
Słowa kluczowe: bursa; stołówka; usługi-usługi stołówkowe; wyżywienie
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 1-art. 41; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 2-art. 43

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749, z późn. zm.) oraz § 2 i § 5a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy, przedstawione we wniosku z dnia 18 września 2013 r. (data wpływu 19 września 2013 r.), uzupełnionym pismem z dnia 9 grudnia 2013 r. (data wpływu 10 grudnia 2013 r.) o wydanie pisemnej interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie zwolnienia od podatku usług: wyżywienia wychowanków Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego, niebędących wychowankami Bursy oraz wyżywienia uczniów niebędących wychowankami Bursy, objętych pomocą przez Ośrodki Pomocy Społecznej – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 19 września 2013 r. został złożony ww. wniosek o wydanie pisemnej interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego w sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie zwolnienia od podatku usług: wyżywienia wychowanków Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego, niebędących wychowankami Bursy oraz wyżywienia uczniów niebędących wychowankami Bursy, objętych pomocą przez Ośrodki Pomocy Społecznej.

Ww. wniosek został uzupełniony pismem z dnia 9 grudnia 2013 r. (data wpływu 10 grudnia 2013 r.) w zakresie doprecyzowania opisu stanu faktycznego.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny (ostatecznie przedstawiony w uzupełnieniu wniosku).

Bursa Nr 1 w X jest samorządową jednostką budżetową, dla której organem prowadzącym jest Prezydent Miasta X. Bursa realizuje cele i zadania wynikające z przepisów prawa określonych w ustawie o systemie oświaty. Pracuje w oparciu o statut z którego wynika, że jej celem jest opieka i wychowanie nad uczniami szkół ponadgimnazjalnych i słuchaczami szkół policealnych, pobierających naukę poza miejscem stałego zamieszkania w tym wspieranie w zakresie edukacji oraz profilaktyka. Świadczy usługi w zakresie wyżywienia i zakwaterowania własnym wychowankom, oraz wyżywienia wychowankom Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego w X niebędących wychowankami bursy jak również przygotowywuje i wydaje posiłki dla uczniów niebędących wychowankami bursy, a objętych pomocą społeczną.

Bursa Nr 1 w X przekazała do użytkowania Specjalnemu Ośrodkowi Szkolno-Wychowawczemu w X część swojego budynku tj. (1 piętro skrzydła zachodniego na podstawie porozumienia z dnia 30.08.2013 r. Na podstawie umowy zawartej z wyżej wymienionym ośrodkiem Bursa X Nr 1 w X zobowiązała się do przygotowywania całodziennego wyżywienia. Odpłatność za wyżywienie ustalono wg kalkulacji zatwierdzonej przez Prezydenta Miasta X. Koszty posiłków ustalonych stawek żywieniowych obejmują jedynie wysokość kosztów surowca zużytego do przygotowania posiłków tzw. wsad do kotła. Ośrodek nie ponosi pozostałych kosztów wytworzenia posiłków, które pokrywane są z budżetu bursy. W organizacji pracy bursy zatwierdzonej przez Organ Prowadzący znajdują się dodatkowe dwa etaty dla pracowników kuchni – w związku z przygotowywaniem posiłków dla wychowanków Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego w X.

Ponadto Bursa X Nr 1 w X przygotowuje i wydaje posiłki – obiady, dla uczniów korzystających z pomocy społecznej, którzy nie są wychowankami bursy. Ośrodek Pomocy Społecznej wnioskuje do dyrektora szkoły o objęcie ucznia dożywianiem. Dyrektor szkoły nieposiadającej własnej stołówki zwraca się z prośbą do dyrektora bursy o objęcie dożywianiem ucznia szkoły niebędącego wychowankiem bursy. Dyrektor bursy wyrażając zgodę przesyła pismo do dyrektora szkoły oraz do Ośrodka Pomocy Społecznej. W każdym miesiącu bursa obciąża Ośrodek Pomocy Społecznej fakturą za wyżywienie ucznia. Koszt posiłku – obiadu, podobnie jak w przypadku Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego obejmuje jak wyżej koszt surowca zużytego do przygotowania posiłku.

Specjalny Ośrodek Szkolno-Wychowawczy w X jest jednostką budżetową.

Ośrodki Pomocy Społecznej finansujące posiłki uczniów szkół również są jednostkami budżetowymi.

Bursa X Nr 1 w X posiada umowę ze Specjalnym Ośrodkiem Szkolno-Wychowawczym w X dotyczącą żywienia mieszkańców internatu wyżej wymienionego ośrodka.

Bursa nie posiada umów z Ośrodkami Pomocy Społecznej na usługi żywienia uczniów niebędących mieszkańcami Bursy Nr 1 w X.

Płatności za posiłki wydawane wychowankom Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego w X dokonuje tenże ośrodek.

Płatności za posiłki wydawane uczniom korzystającym z pomocy społecznej, którzy nie są mieszkańcami Bursy X Nr 1 w X, dokonują Ośrodki Pomocy Społecznej odpowiednie ze względu na miejsce zamieszkania ucznia.

Polska Klasyfikacja Wyrobów i Usług (PKWiU) z 2008 r. stanowi iż usługi żywienia wychowanków Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego przez Bursę X Nr 1 w X należą do grupy – sekcja I, „Usługi związane z zakwaterowaniem i usługi gastronomiczne”, oznaczone symbolem PKWiU 56.29.19.0 (Pozostałe usługi gastronomiczne świadczone w oparciu o zawartą z klientem umowę).

Usługi żywienia uczniów korzystających z pomocy społecznej, niebędących mieszkańcami Bursy Nr 1 w X należą do grupy - sekcja I, „Usługi związane z zakwaterowaniem i usługi gastronomiczne”, oznaczone symbolem PKWiU 56.29.20.0 (Usługi stołówkowe).

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

1.  Czy wyżywienie wychowanków Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego w X niebędących wychowankami Bursy X Nr 1 w X podlega zwolnieniu od podatku od towarów i usług?
2.  Czy wyżywienie uczniów niebędących wychowankami Bursy Nr 1 w X objętych pomocą przez Ośrodki Pomocy Społecznej podlega zwolnieniu od podatku od towarów i usług?

Zdaniem Wnioskodawcy, w obu przypadkach nie nalicza się i nie odprowadza podatku od towarów i usług na podstawie:

Ustawy z dnia 11.03.2004 r. o podatku od towarów i usług z późniejszymi zmianami – Art. 43, poz. 24, litera a.

„Zwalnia się od podatku:

1.  usługi w zakresie opieki nad dziećmi i młodzieżą oraz dostawę towarów ściśle z tymi usługami związaną, wykonywane:
    1.  w formach i na zasadach określonych w przepisach o pomocy społecznej oraz w przepisach o systemie oświaty”.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054, z późn. zm.), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Natomiast stosownie do art. 2 pkt 6 ustawy przez towary rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się, zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy, każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).

Stosownie do art. 15 ust. 1 ustawy, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Działalność gospodarcza - na mocy art. 15 ust. 2 ustawy - obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy, stawka podatku wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1.

Stosownie jednak do art. 146a pkt 1 ustawy, w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2013 r., z zastrzeżeniem art. 146f, stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 1 i 13, art. 109 ust. 2 i art. 110, wynosi 23%.

Ustawodawca w treści ustawy, jak i przepisach wykonawczych do niej przewidział również obniżone stawki a także zwolnienie od podatku VAT dla dostaw niektórych towarów oraz świadczenia niektórych usług oraz określił warunki stosowania obniżonych stawek i zwolnień.

Jednakże zastosowanie obniżonej stawki podatku lub zwolnienia od podatku od towarów i usług możliwe jest jedynie w przypadku wykonywania czynności ściśle określonych w ww. ustawie oraz w przepisach wykonawczych do niej.

Na mocy art. 43 ust. 1 pkt 24 ustawy, zwalnia się od podatku usługi w zakresie opieki nad dziećmi i młodzieżą oraz dostawę towarów ściśle z tymi usługami związaną, wykonywane:

1.  w formach i na zasadach określonych w przepisach o pomocy społecznej oraz w przepisach o systemie oświaty,
2.  przez podmioty sprawujące opiekę nad dziećmi w wieku do 3 lat.

Jednocześnie zgodnie z art. 43 ust. 17 ustawy zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 18, 18a, 22-24, 26, 28, 29, 31, 32 i 33 lit. a, nie mają zastosowania do dostawy towarów lub świadczenia usług ściśle związanych z usługami podstawowymi, jeżeli:

1.  nie są one niezbędne do wykonania usługi podstawowej, zwolnionej zgodnie z ust. 1 pkt 18, 18a, 22-24, 26, 28, 29, 31, 32 i 33 lit. a lub
2.  ich głównym celem jest osiągnięcie dodatkowego dochodu przez podatnika, przez konkurencyjne wykonywanie tych czynności w stosunku do podatników niekorzystających z takiego zwolnienia.

Natomiast zgodnie z art. 43 ust. 17a ustawy, zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 18a, 23, 26, 28, 29 i 33 lit. a, mają zastosowanie do dostawy towarów lub świadczenia usług ściśle związanych z usługami podstawowymi, dokonywanych przez podmioty świadczące usługi podstawowe.

Według § 13 ust. 1 pkt 26 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 4 kwietnia 2011 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2013 r., poz. 247, z późn. zm.), zwanego dalej rozporządzeniem, zwalnia się od podatku usługi ściśle związane z usługami w zakresie opieki nad dziećmi i młodzieżą, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 24 ustawy.

Ponadto zgodnie z § 13 ust. 8 rozporządzenia, zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 19, 20, 24, 25 i 26, stosuje się do dostawy towarów lub świadczenia usług ściśle związanych z usługami podstawowymi dokonywanych przez podmioty świadczące usługi podstawowe.

Z kolei na podstawie § 13 ust. 9 rozporządzenia, zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 19, 20, 24, 25 i 26, nie mają zastosowania do dostawy towarów lub świadczenia usług ściśle związanych z usługami podstawowymi, jeżeli:

1.  nie są one niezbędne do wykonania usługi podstawowej, zwolnionej zgodnie z ust. 1 pkt 19, 20, 24 i 25 oraz art. 43 ust. 1 pkt 24 ustawy lub
2.  ich głównym celem jest osiągnięcie dodatkowego dochodu przez podatnika, przez konkurencyjne wykonywanie tych czynności w stosunku do podatników niekorzystających z takiego zwolnienia.

Na podstawie § 13 ust. 1 pkt 13 rozporządzenia, zwalnia się od podatku usługi świadczone pomiędzy:

1.  jednostkami budżetowymi,
2.  samorządowymi zakładami budżetowymi,
3.  jednostkami budżetowymi i samorządowymi zakładami budżetowymi.

W myśl art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572, z późn. zm.), system oświaty zapewnia w szczególności realizację prawa każdego obywatela Rzeczypospolitej Polskiej do kształcenia się oraz prawa dzieci i młodzieży do wychowania i opieki, odpowiednich do wieku i osiągniętego rozwoju.

Zgodnie z art. 2 ww. ustawy o systemie oświaty, system oświaty obejmuje:

1.  przedszkola, w tym z oddziałami integracyjnymi, przedszkola specjalne oraz inne formy wychowania przedszkolnego;
2.  szkoły:
    1.  podstawowe, w tym: specjalne, integracyjne, z oddziałami integracyjnymi i sportowymi, sportowe i mistrzostwa sportowego,
    2.  gimnazja, w tym: specjalne, integracyjne, dwujęzyczne, z oddziałami integracyjnymi, dwujęzycznymi, sportowymi i przysposabiającymi do pracy, sportowe i mistrzostwa sportowego,
    3.  ponadgimnazjalne, w tym: specjalne, integracyjne, dwujęzyczne, z oddziałami integracyjnymi, dwujęzycznymi i sportowymi, sportowe, mistrzostwa sportowego, rolnicze i leśne,
    4.  artystyczne;
3.  placówki oświatowo-wychowawcze, w tym szkolne schroniska młodzieżowe, umożliwiające rozwijanie zainteresowań i uzdolnień oraz korzystanie z różnych form wypoczynku i organizacji czasu wolnego;

3a) placówki kształcenia ustawicznego, placówki kształcenia praktycznego oraz ośrodki dokształcania i doskonalenia zawodowego, umożliwiające uzyskanie i uzupełnienie wiedzy ogólnej, umiejętności i kwalifikacji zawodowych;

3b) placówki artystyczne-ogniska artystyczne umożliwiające rozwijanie zainteresowań i uzdolnień artystycznych;

1.  poradnie psychologiczno-pedagogiczne, w tym poradnie specjalistyczne udzielające dzieciom, młodzieży, rodzicom i nauczycielom pomocy psychologiczno-pedagogicznej, a także pomocy uczniom w wyborze kierunku kształcenia i zawodu;
2.  młodzieżowe ośrodki wychowawcze, młodzieżowe ośrodki socjoterapii, specjalne ośrodki szkolno-wychowawcze oraz specjalne ośrodki wychowawcze dla dzieci i młodzieży wymagających stosowania specjalnej organizacji nauki, metod pracy i wychowania, a także ośrodki umożliwiające dzieciom i młodzieży, o których mowa w art. 16 ust. 7, a także dzieciom i młodzieży z upośledzeniem umysłowym z niepełnosprawnościami sprzężonymi realizację odpowiednio obowiązku, o którym mowa w art. 14 ust. 3, obowiązku szkolnego i obowiązku nauki;
3.  placówki zapewniające opiekę i wychowanie uczniom w okresie pobierania nauki poza miejscem stałego zamieszkania.

Ustawa nie definiuje pojęcia „uczeń”, i „bursa”, dlatego też należy posiłkować się definicjami wynikającymi z odrębnych przepisów.

Zgodnie z art. 3 pkt 11 ww. ustawy o systemie oświaty, przez słowo „uczeń” należy rozumieć także słuchaczy i wychowanków.

Bursa, w myśl postanowień § 43 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 12 maja 2011 r. w sprawie rodzajów i szczegółowych zasad działania placówek publicznych, warunków pobytu dzieci i młodzieży w tych placówkach oraz wysokości i zasad odpłatności wnoszonej przez rodziców za pobyt ich dzieci w tych placówkach (Dz. U. Nr 109, poz. 631), zapewnia opiekę i wychowanie uczniom gimnazjów i szkół ponadgimnazjalnych dla młodzieży, w tym uczniom wymagającym stosowania specjalnej organizacji nauki, metod pracy i wychowania, oraz słuchaczom zakładów kształcenia nauczycieli i kolegiów pracowników służb społecznych, w wieku do 24 roku życia.

Z opisu sprawy wynika, że Wnioskodawca świadczy usługi w zakresie wyżywienia i zakwaterowania własnym wychowankom oraz wyżywienia wychowankom Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego w X niebędących wychowankami bursy jak również przygotowuje i wydaje posiłki dla uczniów niebędących wychowankami bursy, a objętych pomocą społeczną. Wnioskodawca realizuje cele i zadania wynikające z przepisów prawa określonych w ustawie o systemie oświaty. Pracuje w oparciu o statut z którego wynika, że celem Wnioskodawcy jest opieka i wychowanie nad uczniami szkół ponadgimnazjalnych i słuchaczami szkół policealnych, pobierających naukę poza miejscem stałego zamieszkania w tym wspieranie w zakresie edukacji oraz profilaktyka.

Płatności za posiłki wydawane wychowankom Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego w X dokonuje tenże ośrodek. Płatności za posiłki wydawane uczniom korzystającym z pomocy społecznej, którzy nie są mieszkańcami Bursy Nr 1 w X, dokonują Ośrodki Pomocy Społecznej odpowiednie ze względu na miejsce zamieszkania ucznia. Specjalny Ośrodek Szkolno-Wychowawczy w X jest jednostką budżetową. Ośrodki Pomocy Społecznej finansujące posiłki uczniów szkół również są jednostkami budżetowymi.

Odnosząc się do świadczenia przez Wnioskodawcę usług wyżywienia wychowanków Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego niebędących wychowankami bursy jak również wyżywienia uczniów niebędących wychowankami bursy objętych pomocą społeczną należy zauważyć, że ww. usługi nie korzystają ze zwolnienia z art. 43 ust. 1 pkt 24 ustawy. Wnioskodawca nie świadczy bowiem na rzecz ww. uczniów działalności opiekuńczej.

Jednak w przedmiotowej sprawie Wnioskodawca świadczy usługi wyżywienia wychowanków Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego oraz uczniów niebędących wychowankami Bursy objętych pomocą przez Ośrodki Pomocy Społecznej, za które płatności dokonują odpowiednio Specjalny Ośrodek Szkolno-Wychowawczy oraz Ośrodki Pomocy Społecznej, będące jednostkami budżetowymi. Wobec powyższego w przedmiotowej sprawie ma miejsce sprzedaż dokonywana pomiędzy jednostkami budżetowymi tj. Wnioskodawcą i odpowiednio Specjalnym Ośrodkiem Szkolno-Wychowawczym oraz Ośrodkiem Pomocy Społecznej. Zatem świadczenie ww. usług dokonywane przez Wnioskodawcę na rzecz Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego oraz Ośrodka Pomocy Społecznej podlega zwolnieniu na mocy § 13 ust. 1 pkt 13 lit. c rozporządzenia.

Zatem usługi wyżywienia świadczone przez Wnioskodawcę na rzecz wychowanków Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego oraz uczniów niebędących wychowankami Bursy objętych pomocą przez Ośrodki Pomocy Społecznej, za których opłaty wnoszone są odpowiednio przez Specjalny Ośrodek Szkolno-Wychowawczy oraz Ośrodki Pomocy Społecznej są zwolnione z opodatkowania podatkiem VAT, aczkolwiek zwolnienie to wynika z innej niż wskazana przez Wnioskodawcę podstawy prawnej.

A zatem oceniając całościowo stanowisko Wnioskodawcy należało uznać je za nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Łodzi, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Piotrkowie Trybunalskim, ul. Wronia 65, 97-300 Piotrków Trybunalski.