Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPB-2-1/4515-16/16/MCZ
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2016-04-04
Teza: skutki podatkowe nabycia spadku po ojcu; korekta zgłoszenia SD-Z2
Słowa kluczowe: nieruchomości; podatek-podatek od spadków i darowizn; spadek; spadkobiercy
Przepisy: [PSD] Ustawa o podatku od spadków i darowizn-Rozdział 1; [PSD] Ustawa o podatku od spadków i darowizn-Rozdział 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r., poz. 613, ze zm.) oraz § 7 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U., poz. 643) – Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z 23 grudnia 2015 r. (data wpływu do Organu – 24 grudnia 2015 r.), uzupełnionym 5 i 9 lutego 2016 r., o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od spadków i darowizn w zakresie skutków podatkowych nabycia spadku po ojcu:

*   w części dotyczącej składania korekty zgłoszenia o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych (SD-Z2) - **jest nieprawidłowe,**
*   w pozostałej części - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 24 grudnia 2015 r. wpłynął do Organu ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od spadków i darowizn w zakresie skutków podatkowych nabycia spadku po ojcu.

Wniosek nie spełniał wymogów formalnych, dlatego w piśmie 28 stycznia 2016 r. znak: IBPB -2-1/4515-16/16/MCZ wezwano o jego uzupełnienie. Wniosek uzupełniono 5 lutego 2016 r. (uiszczenie opłaty) i 9 lutego 2016 r. (pozostałe braki formalne).

W przedmiotowym wniosku i jego uzupełnieniu został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Dnia 2 maja 2014 r. zmarł ojciec Wnioskodawcy. W dniu 15 lipca 2014 r. został sporządzony notarialny akt poświadczenia dziedziczenia. W dniu 21 listopada 2014 r. Wnioskodawca złożył w urzędzie skarbowym zgłoszenie o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych (SD-Z2).

W dniu 16 czerwca 2015 r. Wnioskodawca otrzymał wezwanie do Sądu w charakterze strony w związku z wnioskiem Zrzeszenia Właścicieli Nieruchomości o stwierdzenie zasiedzenia nieruchomości położonej w W. i wtedy dowiedział się o fakcie ewentualnego odziedziczenia również udziału w tej nieruchomości, który najprawdopodobniej wynosi 1/8.

W dniu 16 grudnia 2015 r. Sąd odrzucił wniosek Zrzeszenia Właścicieli dotyczący zasiedzenia nieruchomości.

Na dzień złożenia wniosku oraz jego uzupełnienia Wnioskodawca nie otrzymał jeszcze postanowienia sądu i nie umie przewidzieć, czy Zrzeszenie Właścicieli podejmie jakieś kroki odwoławcze.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

1.  Czy Wnioskodawca powinien już teraz złożyć korektę złożonego zgłoszenia SD- Z2, czy poczekać na zamknięcie tej sprawy w sądzie i oficjalny dokument w tej sprawie?
2.  Czy korekta zgłoszenia SD-Z2 powinna zostać zgłoszona w urzędzie skarbowym, w którym został złożony poprzedni wniosek czy właściwym dla miejsca położenia nieruchomości?
3.  Czy na korekcie zgłoszenia SD-Z2 Wnioskodawca powinien powtórzyć wszystko, to co zostało już wymienione na zgłoszeniu i dopisać udział w nieruchomości, czy wystarczy wpisać tylko nabyty udział?

Zdaniem Wnioskodawcy, udział w nieruchomości położonej w W. wejdzie do masy spadkowej wraz z ostateczną udokumentowaną decyzją sądu. Wobec czego złożenie korekty powinno nastąpić dopiero po ostatecznym zamknięciu sprawy.

Miejscem właściwym do złożenia korekty zgłoszenia SD-Z2 jest urząd skarbowy zajmujący się wcześniej sprawą nabycia spadku po ojcu.

Korekta do zgłoszenia SD-Z2 powinna dotyczyć tylko nowej części spadku, tj. wyłącznie udziału w nieruchomości położonej w W.

Na tle przedstawionego stanu faktycznego stwierdzam, co następuje:

Ponieważ opisane we wniosku nabycie tytułem spadku po ojcu Wnioskodawcy nastąpiło w maju 2014 r. (tj. z dniem śmierci spadkodawcy) w niniejszej sprawie zastosowanie mają przepisy ustawy o podatku od spadków i darowizn w brzmieniu obowiązującym w 2014 r.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz.U. z 2009 r., Nr 93, poz. 768, ze zm.) podatkowi od spadków i darowizn, zwanemu dalej „podatkiem”, podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem m.in. dziedziczenia.

Spadek jest instytucją regulowaną przepisami zawartymi w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. z 2014 r., poz. 121). W myśl art. 922 § 1 tej ustawy przez spadkobranie należy rozumieć przejście praw i obowiązków majątkowych zmarłego z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób. Zgodnie z art. 924 tejże ustawy spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy, natomiast spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku (art. 925 Kodeksu cywilnego). Oznacza to, iż dniem nabycia spadku jest data śmierci spadkodawcy. Natomiast, zgodnie z art. 1025 § 1 ww. Kodeksu, prawomocne postanowienie sądu o nabyciu spadku potwierdza jedynie prawo spadkobiercy do tego spadku od momentu jego otwarcia.

Z treści art. 5 ustawy o podatku od spadków i darowizn wynika, że w przypadku nabycia spadku obowiązek podatkowy ciąży na nabywcy własności rzeczy i praw majątkowych. Powstaje on, zgodnie z dyspozycją art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy, przy nabyciu w drodze dziedziczenia, z chwilą przyjęcia spadku. Zgodnie z ust. 4 cytowanego przepisu, jeżeli nabycie niezgłoszone do opodatkowania stwierdzono następnie pismem, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą sporządzenia pisma; jeżeli pismem takim jest orzeczenie sądu, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą uprawomocnienia się orzeczenia. W przypadku gdy nabycie nie zostało zgłoszone do opodatkowania, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą powołania się przez podatnika przed organem podatkowym lub organem kontroli skarbowej na fakt nabycia.

Natomiast zgodnie z art. 4a ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn – w brzmieniu obowiązującym w 2014 r. zwalnia się od podatku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych przez małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę, jeżeli zgłoszą nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w przypadku nabycia w drodze dziedziczenia w terminie 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, z zastrzeżeniem ust. 2 i 4.

Zgodnie z art. 4a ust. 4 obowiązek zgłoszenia nie obejmuje przypadków, gdy:

1.  wartość majątku nabytego łącznie od tej samej osoby lub po tej samej osobie w okresie 5 lat, poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, doliczona do wartości rzeczy i praw majątkowych ostatnio nabytych, nie przekracza kwoty określonej w art. 9 ust. 1 pkt 1 lub
2.  gdy nabycie następuje na podstawie umowy zawartej w formie aktu notarialnego.

Jeżeli nabywca dowiedział się o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych po upływie terminów, o których mowa w ust. 1 pkt 1, zwolnienie, o którym mowa w ust. 1, stosuje się, gdy nabywca zgłosi te rzeczy lub prawa majątkowe naczelnikowi urzędu skarbowego nie później niż w terminie 6 miesięcy od dnia, w którym dowiedział się o ich nabyciu, oraz uprawdopodobni fakt późniejszego powzięcia wiadomości o ich nabyciu – art. 4a ust. 2 ww. ustawy.

Zgodnie z art. 4a ust. 3 ww. ustawy w przypadku niespełnienia warunków, o których mowa m.in. w ust. 1, nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych podlega opodatkowaniu na zasadach określonych dla nabywców zaliczonych do I grupy podatkowej.

Zgłoszenia o nabyciu własności rzeczy i praw majątkowych dokonać należy na formularzu SD-Z2 zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 18 grudnia 2006 r. w sprawie wzoru zgłoszenia o nabyciu własności rzeczy i praw majątkowych (Dz.U. Nr 243, poz. 1762, ze zm.).

Z treści wniosku i jego uzupełnienia wynika, że 2 maja 2014 r. zmarł ojciec Wnioskodawcy. W dniu 15 lipca 2014 r. został sporządzony notarialny akt poświadczenia dziedziczenia. W dniu 21 listopada 2014 r. Wnioskodawca złożył w urzędzie skarbowym zgłoszenie o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych (SD-Z2).W dniu 16 czerwca 2015 r. Wnioskodawca otrzymał wezwanie do Sądu w charakterze strony w związku z wnioskiem Zrzeszenia Właścicieli Nieruchomości o stwierdzenie zasiedzenia nieruchomości w W. i wtedy dowiedział się o fakcie ewentualnego odziedziczenia po ojcu również udziału w tej nieruchomości, który najprawdopodobniej wynosi 1/8. W dniu 16 grudnia 2015 r. Sąd odrzucił wniosek Zrzeszenia Właścicieli Nieruchomości dotyczący zasiedzenia nieruchomości. Na dzień złożenia wniosku i jego uzupełnienia Wnioskodawca nie otrzymał jeszcze postanowienia sądu i nie umie przewidzieć, czy Zrzeszenie Właścicieli Nieruchomości podejmie jakieś kroki odwoławcze.

Mając na uwadze treść wniosku i jego uzupełnienie oraz przywołane wyżej przepisy prawa należy stwierdzić, że zwolnieniem podatkowym, o którym mowa w art. 4a ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku spadków i darowizn objęte są rzeczy i prawa majątkowe, których nieodpłatne nabycie zgłoszone zostało w terminie przewidzianym w tym przepisie. W art. 4a ust. 2 ustawy ustawodawca przewidział jednak sytuację gdy nabywca dowiedział się o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych po upływie w terminów przewidzianych w art. 4a ust. 1 ustawy wówczas zwolnienie z art. 4a stosuje się gdy nabywca zgłosi te rzeczy i prawa majątkowe właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego nie później niż w terminie 6 miesięcy od dnia, w którym dowiedział się o ich nabyciu, oraz uprawdopodobni fakt późniejszego powzięcia wiadomości o ich nabyciu.

Z treści wniosku wynika, że Wnioskodawca składając zgłoszenie o nabyciu własności rzeczy i praw majątkowych SD-Z2 nie wiedział o możliwości nabycia udziału w nieruchomości w drodze dziedziczenia. Informację taką powziął w momencie otrzymania wezwania do Sądu w charakterze strony. Wnioskodawca wskazał jednocześnie, iż prawomocnego postanowienia Sądu w tej sprawie jeszcze nie ma. Zatem do momentu ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy Wnioskodawca nie ma obowiązku dokonania zgłoszenia do właściwego naczelnika urzędu skarbowego, bowiem nabycie przez niego udziału w nieruchomości nie zostało potwierdzone w prawomocnym orzeczeniu Sądu. Jeżeli takie orzeczenie zapadnie to na mocy art. 4a ust. 2 ustawy Wnioskodawca może złożyć ponowne zgłoszenie SD-Z2 – w terminie 6 miesięcy od dnia, w którym dowiedział się o nabyciu.

W odniesieniu do możliwości złożenia korekty zgłoszenia o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych (SD-Z2), wskazać należy, że korekta zgłoszenia może dotyczyć jedynie wskazania błędnych informacji w złożonym zgłoszeniu np. dotyczących wielkości nabytego udziału w nieruchomości, miejsca położenia nieruchomości lub jej wartości rynkowej. Dlatego nabycie innych niż wykazane w zgłoszeniu SD-Z2 rzeczy i praw majątkowych należących do spadku, o których spadkobierca dowiedział się po złożeniu ww. zgłoszenia nie może być przedmiotem korekty dokonanego zgłoszenia. Ustawodawca nie przewidział w takim przypadku korekty złożonego wcześniej zgłoszenia o nabyciu, lecz nakazał obowiązek ponownego złożenia zgłoszenia. Zatem w rozpatrywanej sytuacji nie jest możliwe dokonanie korekty zgłoszenia SD-Z2.

W konsekwencji należy stwierdzić, że jeżeli w takiej sytuacji nabyty przez Wnioskodawcę udział w nieruchomości położonej w W. nie został objęty ww. zgłoszeniem, to zgodnie z art. 4a ust. 2 ww. ustawy Wnioskodawca może skorzystać z prawa do zwolnienia przewidzianego w art. 4a ust. 1 ustawy, gdy dokona zgłoszenia na formularzu SD-Z2 w terminie 6 miesięcy od momentu, w którym dowiedział się o nabyciu i uprawdopodobni fakt późniejszego powzięcia wiadomości o nabyciu danego udziału. Przy czym wskazać należy, że Wnioskodawca składając nowe zgłoszenie SD-Z2 nie musi wymieniać w nim uprzednio zgłoszonych składników majątku. Zgłoszenie powinno dotyczyć tylko udziału w nieruchomości w W.

Niewypełnienie tego obowiązku oznacza, że majątek niewykazany w pierwotnym zgłoszeniu SD-Z2 podlega opodatkowaniu na zasadach ogólnych, tj. przewidzianych dla podatników z I grupy podatkowej.

W odniesieniu do określenia urzędu skarbowego właściwego do złożenia korekty zgłoszenia o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych (SD-Z2) wskazać należy, że właściwość organów podatkowych uregulowana została w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 22 sierpnia 2005 r. w sprawie właściwości organów podatkowych (Dz.U. z 2005 r., Nr 165, poz. 1371, ze zm.).

Zgodnie § 7 ust. 1 tego rozporządzenia właściwość miejscową organów podatkowych w sprawach podatku od spadków i darowizn ustala się m.in. w sprawach dziedziczenia:

1.  jeżeli przedmiotem nabycia jest nieruchomość, użytkowanie wieczyste, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego, spółdzielcze prawo do lokalu użytkowego, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej, prawo do wkładu mieszkaniowego w spółdzielni mieszkaniowej, nieodpłatne użytkowanie nieruchomości lub służebność, a nieruchomości są położone w terytorialnym zasięgu działania jednego naczelnika urzędu skarbowego - według miejsca położenia nieruchomości,
2.  jeżeli przedmiotem nabycia jest nieruchomość lub prawa majątkowe wymienione w lit. a i jednocześnie inne prawa majątkowe lub rzeczy ruchome, a nieruchomości są położone w terytorialnym zasięgu działania jednego naczelnika urzędu skarbowego - według miejsca położenia nieruchomości,
3.  w przypadkach innych niż wymienione w lit. a i b - według ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy, a w przypadku braku takiego miejsca - według ostatniego miejsca jego pobytu.

Zatem należy zgodzić się ze stanowiskiem Wnioskodawcy, że właściwym miejscowo organem podatkowym do złożenia zgłoszenia o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych (SD-Z2) jest urząd skarbowy, w którym 21 listopada 2014 r. Wnioskodawca złożył pierwsze zgłoszenie.

Wobec powyższego stanowisko Wnioskodawcy w zakresie skutków podatkowych nabycia spadku po ojcu w części dotyczącej składania korekty zgłoszenia o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych (SD-Z2) należało uznać za nieprawidłowe.

Natomiast w pozostałej w części należało uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Do wniosku Wnioskodawca dołączył kserokopie dokumentów. Należy jednak zauważyć, że wydając interpretacje w trybie art. 14b Ordynacji podatkowej Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów nie przeprowadza postępowania dowodowego w związku z czym nie jest obowiązany, ani uprawniony do ich oceny (weryfikacji); jest związany wyłącznie opisem stanu faktycznego przedstawionym przez Wnioskodawcę i jego stanowiskiem. Zatem treść dołączonych do wniosku dokumentów pozostaje bez wpływu na załatwienie sprawy.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, ul. Ratajczaka 10/12, 61-815 Poznań, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.