Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 3063-ILPB2.4510.17.2017.1.JG
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2017-02-27
Teza: Podatek dochodowy od osób prawnych w zakresie kosztów uzyskania przychodów.
Słowa kluczowe: koszt-koszty uzyskania przychodów; umowa; usługi-usługi doradcze; usługi-usługi prawnicze; wynagrodzenia
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 3-art. 15

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 201) oraz § 4 pkt 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działający w imieniu Ministra Rozwoju i Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki Akcyjnej przedstawione we wniosku z 16 stycznia 2017 r. (data wpływu 20 stycznia 2017 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie kosztów uzyskania przychodów – **jest prawidłowe**.

UZASADNIENIE

W dniu 20 stycznia 2017 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie kosztów uzyskania przychodów.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

1\. Pozyskanie inwestora strategicznego.

X Spółka Akcyjna (dalej: „Wnioskodawca”, „Spółka”) uprzednio działająca pod firmą „Y Spółka Akcyjna” jest spółką kapitałową z siedzibą w Polsce podlegającą nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w Polsce.

Wnioskodawca jest podmiotem dominującym w stosunku do innych spółek prawa handlowego prowadzących działalność gospodarczą głównie w zakresie sprzedaży energii elektrycznej i gazu ziemnego w Polsce.

Od 2007 r. akcje Wnioskodawcy były przedmiotem publicznego obrotu na Giełdzie Papierów Wartościowych. Akcjonariat Spółki, jako spółki giełdowej, był znacznie rozproszony.

W październiku 2015 r. żaden z akcjonariuszy Wnioskodawcy nie posiadał więcej niż 20% jego akcji.

Mając na uwadze perspektywy dalszego rozwoju Spółki, Zarząd Wnioskodawcy podjął decyzję o rozpoczęciu przeglądu opcji strategicznych we wszystkich obszarach działalności biznesowej.

Po biznesowej analizie opcji, zarząd Wnioskodawcy zdecydował, że pozyskanie inwestora strategicznego („Inwestor”) jest krokiem niezbędnym dla wzmocnienia pozycji konkurencyjnej na rynku polskim oraz realizacji dalszych planów rozwojowych.

Inwestorem został podmiot z siedzibą w Holandii, będący częścią międzynarodowego koncernu energetycznego.

Wnioskodawca zawarł z Inwestorem umowę, zgodnie z którą Inwestor zobowiązał się do ogłoszenia wezwania do zapisywania się na sprzedaż wszystkich akcji Spółki. Na podstawie niniejszej umowy Spółka zobowiązała się natomiast współpracować z Inwestorem w celu zakończenia wezwania do zapisywania się na sprzedaż akcji oraz nie podejmować działań mających na celu udaremnienie ww. wezwania.

Podczas wezwania do sprzedaży akcji Wnioskodawcy Inwestor uzyskał zapisy od akcjonariuszy reprezentujących 93,35% akcji Spółki.

Pozostałe akcje zostały zakupione przez Inwestora na podstawie procedury przymusowego wykupu.

W wyniku nabycia akcji od dotychczasowych akcjonariuszy Inwestor uzyskał 100% udział w kapitale zakładowym Wnioskodawcy, co uprawnia go do wykonywania 100% ogólnej liczby głosów na walnym zgromadzeniu.

Inwestor podjął następnie decyzję o wycofaniu akcji Spółki z obrotu giełdowego.

W związku z nabyciem akcji przez Inwestora nie doszło do emisji nowych akcji Wnioskodawcy.

2\. Usługi doradcze związane z pozyskaniem Inwestora.

Wykonanie czynności związanych z analizą opcji strategicznych oraz pozyskaniem Inwestora Wnioskodawca zlecił podmiotom świadczącym profesjonalne usługi w tym zakresie. W ramach działań zmierzających do pozyskania Inwestora, Wnioskodawca zawarł:

*   umowę z Doradcą Finansowym, której przedmiotem było zobowiązanie się do świadczenia na rzecz Wnioskodawcy usług doradztwa finansowego („Usługi finansowe”) oraz
*   umowę świadczenia usług prawnych z Doradcą Prawnym („Usługi prawne”),

(dalej łącznie jako: „Usługi doradcze związane z pozyskaniem inwestora”).

Zakres Usług finansowych obejmował:

*   przegląd planu biznesowego oraz opcji strategicznych Spółki,
*   przygotowanie w porozumieniu ze Spółką listy potencjalnych inwestorów strategicznych oraz ocena ich zainteresowania i zdolności do nabycia akcji Spółki,
*   koordynacja procesu pozyskania nowego inwestora, w tym koordynowanie prac innych doradców oraz procesu due diligence,
*   koordynacja komunikacji z inwestorami,
*   przygotowanie materiałów informacyjnych dla potencjalnych inwestorów,
*   wsparcie w przygotowaniu wszystkich wymaganych spotkań Zarządu Spółki,
*   wsparcie wraz z Doradcą Prawnym w trakcie negocjacji treści dokumentacji prawnej,
*   wsparcie w komunikacji z dotychczasowymi akcjonariuszami,
*   wsparcie wraz z Doradcą Prawnym w przygotowaniu stanowiska Zarządu Spółki dotyczącego wezwania do zapisywania się na sprzedaż akcji,
*   dostarczenie niezależnej opinii dotyczącej ceny oferowanej za akcje w wezwaniu do zapisywania się na sprzedaż akcji (fairness opinion).

Wynagrodzenie za Usługi Finansowe obejmuje zwrot wszystkich kosztów związanych z wykonaniem przez Doradcę Finansowego umowy, tzw. „success fee” oraz opłatę za fairness opinion.

Zakres Usług prawnych obejmował m.in.:

*   bieżące doradztwo korporacyjne związane z pozyskaniem inwestora,
*   wsparcie prawne przy transakcji pozyskania inwestora,
*   przygotowanie Wnioskodawcy do przeprowadzenia badania prawego typu due diligence,
*   doradztwo w zakresie raportowania związanego z pozyskaniem inwestora,
*   doradztwo w związku z potencjalnym wezwaniem do zapisywania się na sprzedaż akcji,
*   doradztwo w związku z umową o współpracy z potencjalnym inwestorem.

Wydatki związane ze świadczeniem Usług doradczych związanych z pozyskaniem Inwestora są pokrywane bezpośrednio z majątku Wnioskodawcy na podstawie wystawionych na niego faktur.

Przedmiotowe wydatki nie są zwracane Wnioskodawcy w jakiekolwiek formie.

3.Korzyści oczekiwane przez Wnioskodawcę w związku z pozyskaniem Inwestora.

Wskazane powyżej czynności Doradcy Finansowego i Doradcy Prawnego przyczyniły się do pozyskania Inwestora. W związku z pozyskaniem Inwestora, Wnioskodawca spodziewa się natomiast uzyskania korzyści w szczególności w następujących obszarach:

*   możliwość długoterminowego rozwoju Spółki, w tym pozyskanie nowych klientów oraz dostawców, dostęp do nowych rynków przez Spółkę,
*   zwiększenie stabilności prowadzonej działalności gospodarczej oraz redukcja ryzyk związanych z działalnością gospodarczą – Wnioskodawca stał się częścią grupy kapitałowej o ustabilizowanej pozycji na rynku europejskim,
*   zmiana sposobu zarządzania Spółką – sprawniejsze i szybsze podejmowanie decyzji przez jedynego akcjonariusza,
*   uzyskanie dostępu do najnowocześniejszego know-how w branży energetycznej – Inwestor posiada bogate, wieloletnie doświadczenie w działalności na rynkach energii w krajach europejskich,
*   zmniejszenie kosztów finansowania/pozyskiwania środków finansowych – większe możliwości uzyskania pożyczek,
*   poprawa wizerunku Wnioskodawcy – Spółka stała się częścią międzynarodowej grupy kapitałowej o znanej renomie na rynku europejskim.

Mając na uwadze powyższe Wnioskodawca powziął wątpliwości dotyczące możliwości zaliczenia wydatków na Usługi doradcze związane z pozyskaniem Inwestora do kosztów uzyskania przychodu.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy wydatki ponoszone przez Wnioskodawcę na nabycie Usług doradczych związanych z pozyskaniem Inwestora, w całości stanowią koszty uzyskania przychodów w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych w momencie ich poniesienia przez Wnioskodawcę?

Zdaniem Wnioskodawcy, wydatki ponoszone przez Wnioskodawcę na nabycie Usług doradczych związanych z pozyskaniem Inwestora, w całości stanowią koszty uzyskania przychodów w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, w momencie ich poniesienia przez Wnioskodawcę.

1\. Wydatki uznawane za koszty uzyskania przychodów.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1 tej ustawy.

Kosztem uzyskania przychodów będzie zatem taki wydatek, który spełnia łącznie następujące warunki:

1.  pozostaje w związku z prowadzoną przez podatnika działalnością gospodarczą,
2.  poniesiony został w celu uzyskania, zachowania lub zabezpieczenia przychodów lub może mieć wpływ na wielkość osiągniętych przychodów,
3.  został właściwie udokumentowany,
4.  został poniesiony przez podatnika, tj. w ostatecznym rozrachunku musi on zostać pokryty z zasobów majątkowych podatnika (nie stanowią kosztu uzyskania przychodu podatnika wydatki, które zostały poniesione na działalność podatnika przez osoby inne niż podatnik),
5.  jest definitywny (rzeczywisty), tj. wartość poniesionego wydatku nie została podatnikowi w jakikolwiek sposób zwrócona,
6.  nie może znajdować się w grupie wydatków, których zgodnie z art. 16 ust. 1 ww. ustawy nie uważa się za koszty uzyskania przychodów.

Ad. a)

Zdaniem Wnioskodawcy, nabycie Usług doradczych związanych z pozyskaniem Inwestora ma związek z prowadzoną przez niego działalnością.

Nabycie Usług doradczych związanych z pozyskaniem Inwestora umożliwiło bowiem Wnioskodawcy uzyskanie niezbędnych informacji w procesie pozyskania Inwestora oraz podejmowanie racjonalnych decyzji związanych z działalnością Spółki. Rezultaty Usług doradczych związanych z pozyskaniem Inwestora, świadczonych przez podmioty profesjonalne pozwoliły Wnioskodawcy na sprawne przeprowadzenie procesu związanego z pozyskaniem Inwestora, które zakończyło się nabyciem akcji przez Inwestora.

Ad. b)

Kosztami uzyskania przychodów są m.in. racjonalnie poniesione koszty związane z ogólnym funkcjonowaniem podatnika i koszty organizacyjne podatnika, mimo że wydatki tego rodzaju nie zmierzają bezpośrednio do uzyskania przychodu.

Jednocześnie, zdaniem Wnioskodawcy, do tego typu wydatków, które pośrednio wpływają na możliwość uzyskania przychodu i są ponoszone w celu zachowania i zabezpieczania źródła przychodu, należą wydatki ponoszone w celu pozyskania Inwestora.

Pozyskanie Inwestora było bowiem istotne ze względu na plany rozwojowe Wnioskodawcy i wzmocnienie pozycji konkurencyjnej na rynku polskim. Ponadto pozyskanie Inwestora przyczynia się do uzyskania przez Wnioskodawcę korzyści opisanych w pkt 3 stanu faktycznego. Należy zauważyć, że korzyści te mają charakter generalny i odnoszą się do ogólnego funkcjonowania Wnioskodawcy.

W związku z tym, wydatki ponoszone na nabycie Usług doradczych związanych z pozyskaniem Inwestora należy potraktować, jako ogólne koszty działalności, gdyż nie są one związane z konkretnym przychodem, ale w dalszej perspektywie mogą one przyczynić się do zwiększenia wartości osiąganych przychodów oraz pozwalają na zachowanie lub zabezpieczenie źródła przychodów.

Ad. c)

Podjęcie przez Wnioskodawcę decyzji o wyborze Inwestora nastąpiło w oparciu o rezultaty prac Doradcy Finansowego oraz Doradcy Prawnego w postaci dokumentacji finansowej i prawnej (m.in. fairness opinion).

Tym samym, świadczenie Usług doradczych związanych z pozyskaniem Inwestora i fakt ponoszenia związanych z tym wydatków został należycie udokumentowany.

Ad. d)

Wydatki na nabycie Usług doradczych związanych z pozyskaniem Inwestora ekonomicznie obciążają majątek Wnioskodawcy, tj. Wnioskodawca otrzymuje i opłaca faktury od podmiotów świadczących ww. usługi na jego rzecz.

Ad. e)

Wnioskodawca ponosi wydatki na nabycie Usług doradczych związanych z pozyskaniem Inwestora w sposób definitywny, bowiem nie podlegają one zwrotowi na jego rzecz.

Ad. f)

Wydatki na nabycie Usług doradczych związanych z pozyskaniem Inwestora nie zostały wymienione przez ustawodawcę w katalogu z art. 16 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Mając powyższe na uwadze, wydatki ponoszone przez Wnioskodawcę na nabycie Usług doradczych związanych z pozyskaniem Inwestora, w całości stanowią koszty uzyskania przychodów w rozumieniu art. 15 ust. 1 ww. ustawy.

2\. Moment ujęcia pośrednich kosztów uzyskania przychodu.

Jak wskazano powyżej, wydatki ponoszone przez Wnioskodawcę na nabycie Usług doradczych związanych z pozyskaniem Inwestora należy uznać za koszty pośrednie.

Zgodnie z art. 15 ust. 4d ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, koszty uzyskania przychodów, inne niż koszty bezpośrednio związane z przychodami, są potrącalne w dacie ich poniesienia. Jeżeli koszty te dotyczą okresu przekraczającego rok podatkowy, a nie jest możliwe określenie, jaka ich część dotyczy danego roku podatkowego, w takim przypadku stanowią koszty uzyskania przychodów proporcjonalnie do długości okresu, którego dotyczą.

Zgodnie z art. 15 ust. 4e powyższej ustawy, za dzień poniesienia kosztu uzyskania przychodów, z zastrzeżeniem ust. 4a i 4f-4h, uważa się dzień, na który ujęto koszt w księgach rachunkowych (zaksięgowano) na podstawie otrzymanej faktury (rachunku), albo dzień, na który ujęto koszt na podstawie innego dowodu w przypadku braku faktury (rachunku), z wyjątkiem sytuacji gdy dotyczyłoby to ujętych jako koszty rezerw albo biernych rozliczeń międzyokresowych kosztów.

W związku z powyższym, wydatki ponoszone przez Wnioskodawcę na nabycie Usług doradczych związanych z pozyskaniem Inwestora stanowią koszty uzyskania przychodów w momencie ich poniesienia, tj. na dzień, na który ujęto dany koszt w księgach rachunkowych Wnioskodawcy na podstawie otrzymanej faktury lub innego dowodu księgowego.

3\. Stanowisko organów podatkowych.

Wskazane stanowisko w zakresie możliwości i momentu uznania wydatków na Usługi doradcze związane z pozyskaniem Inwestora za koszty uzyskania przychodu zostało również potwierdzone w licznych interpretacjach podatkowych, m.in. w:

*   interpretacji indywidualnej Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 15 grudnia 2011 r. nr IPPB3/423-876/11-2/MC, w której organ uznał za prawidłowe w pełnym zakresie stanowisko podatnika: „Zdaniem Wnioskodawcy wydatki ponoszone przez Spółkę na wynagrodzenie stałe i wynagrodzenie za sukces za usługi doradcy strategicznego z tytułu wykonywania Umowy kompleksowej usługi doradztwa strategicznego opisanej w stanie faktycznym wniosku, należy zakwalifikować do wydatków pośrednich, które będą stanowić koszt uzyskania przychodów w momencie ich poniesienia przez Spółkę. Zgodnie z treścią Umowy, usługi doradcy mają doprowadzić do pozyskania partnera strategicznego, z którym współpraca mogłaby spowodować możliwość istotnego zwiększenia potencjału Spółki i jej dalszego rozwoju, co wprost wskazuje na istnienie pośredniego związku przyczynowego pomiędzy ponoszonymi wydatkami a potencjalnym przychodem Spółki”;
*   interpretacji indywidulanej Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z 6 listopada 2015 r. nr ITPB3/4510-436/15/MKo, w której organ wskazał, że: „Z okoliczności przedstawionych we wniosku wynika, że Wnioskodawca poniósł/ponosi wydatki na nabycie usług doradczych związanych z pozyskiwaniem inwestora, które należy zaliczyć do kosztów związanych z dalszym jego rozwojem, w konsekwencji nie wiążą się one w sposób bezpośredni z przychodami Spółki. Biorąc powyższe pod uwagę stwierdzić należy, że skoro ww. wydatki zostały poniesione na podstawie racjonalnych przesłanek ukierunkowanych na zachowanie albo zabezpieczenie źródła przychodów oraz nie kwalifikują się do wyłączeń określonych w art. 16 ust. 1 omawianej ustawy, będą stanowiły koszty uzyskania przychodów w momencie ujęcia ich jako koszt w księgach rachunkowych Spółki”;
*   interpretacji indywidualnej Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z 7 listopada 2016 r. nr 2461-IBPB-1-3.4510.835.2016.1.JKT, w której organ uznał za prawidłowe w pełnym zakresie stanowisko podatnika: „Odnosząc się do momentu zaliczenia wydatków na nabycie Usług doradczych związanych z pozyskaniem inwestora w ciężar kosztów uzyskania przychodów (kosztów pośrednich w rozumieniu art. 15 ust. 4d Ustawy o CIT), zgodnie z art. 15 ust. 4e Ustawy o CIT, w ocenie Wnioskodawcy, poniesione przez niego wydatki w całości stanowią koszty uzyskania przychodu w momencie ich poniesienia, tj. na dzień, na który ujęto dany koszt w księgach rachunkowych Wnioskodawcy na podstawie otrzymanej faktury lub inne go dowodu księgowego”.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

W odniesieniu do powołanych przez Spółkę interpretacji indywidualnych, stwierdzić należy, że są one rozstrzygnięciami wydanymi w konkretnych sprawach, osadzonych w określonym stanie faktycznym i tylko do nich się odnoszących, w związku z tym nie mają mocy powszechnie obowiązującego prawa.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2016 r., poz. 718, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres Izba Administracji Skarbowej w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.