Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBI/2/423-1793/10/JD
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2011-03-07
Teza: Czy poniesione przez Spółkę opisane wyżej wydatki (usługi doradcze, prawne, badanie "due dilligence", delegacje) związane z planowanym nabyciem pakietu kontrolnego akcji innej spółki mogą zostać w całości zaliczone do kosztów uzyskania przychodów zgodnie z art. 15 ust. 4d w związku z art. 15 ust. 4e ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (tekst jednolity Dz.U z 2000 r. Nr 54, poz. 654 z późn. zm.) czyli w momencie ich poniesienia w sytuacji gdy Spółka nie dokona nabycia wspomnianych akcji (pytanie oznaczone we wniosku nr 2) ?
Słowa kluczowe: cel-cel wydatku; doradztwo; koszt-koszty pośrednie; udział-nabycie udziałów; usługi-usługi doradcze; związki-związek przyczynowo-skutkowy
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 3-art. 15

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki, przedstawione we wniosku z dnia 29 listopada 2010 r. (data wpływu do tut. Biura 8 grudnia 2010 r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie możliwości i momentu zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków związanych z planowanym nabyciem pakietu kontrolnego akcji innej spółki, w sytuacji gdy Spółka nie dokona nabycia wspomnianych akcji (pytanie oznaczone we wniosku nr 2) – **jest prawidłowe**.

UZASADNIENIE

W dniu 8 grudnia 2010 r. do tut. Biura wpłynął wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie możliwości i momentu zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków związanych z planowanym nabyciem pakietu kontrolnego akcji innej spółki, w sytuacji gdy Spółka nie dokona nabycia wspomnianych akcji.

W przedmiotowym wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny:

Spółka prowadzi negocjacje ze Skarbem Państwa w sprawie zakupu pakietu kontrolnego akcji jednej z elektrowni łącznie z dwoma kopalniami węgla brunatnego.

W związku ze złożeniem oferty na zakup wspominanego pakietu kontrolnego akcji Spółka poniosła określone koszty. Do kosztów tych należały:

1.  wydatki na usługi doradcze i konsultingowe, analizy rynkowe,
2.  wydatki na usługi prawne,
3.  wydatki na przeprowadzenie finansowo-prawnego badania typu "due dilligence",
4.  koszty delegacji osób decyzyjnych uczestniczących w procesie negocjacji (hotele, przejazdy, itp.).

Rozważany zakup akcji ma na celu wzmocnienie pozycji Spółki w szeroko rozumianym sektorze energetycznym. Sektor ten ma kluczowe znaczenie dla jej funkcjonowania, gdyż Spółka właśnie od tej branży uzyskuje najwięcej zleceń dotyczących prowadzonej podstawowej działalności - produkcji kotłów i urządzeń ochrony środowiska, generalnego wykonawstwa bloków energetycznych. Planowane nabycie akcji w pośredni sposób ale w dużym stopniu może przyczynić się zatem do uzyskania przez Spółkę nowych przychodów z wykonywanej działalności gospodarczej. Poniesione, opisane powyżej koszty (usługi doradcze, prawne, "due dilligence”, delegacje) umożliwiły Spółce zebranie określonej wiedzy o samej transakcji i podmiocie, którego akcje są przedmiotem negocjacji, ocenę opłacalności dokonania takiej inwestycji, analizę ryzyk związanych z potencjalnym nabyciem akcji.

W związku z powyższym zadano m.in. następujące pytanie:

Czy poniesione przez Spółkę opisane wyżej wydatki (usługi doradcze, prawne, badanie "due dilligence", delegacje) związane z planowanym nabyciem pakietu kontrolnego akcji innej spółki mogą zostać w całości zaliczone do kosztów uzyskania przychodów zgodnie z art. 15 ust. 4d w związku z art. 15 ust. 4e ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (tekst jednolity Dz.U z 2000 r. Nr 54, poz. 654 z późn. zm.) czyli w momencie ich poniesienia w sytuacji gdy Spółka nie dokona nabycia wspomnianych akcji (pytanie oznaczone we wniosku nr 2) ?

Zdaniem Spółki, definicja kosztów uzyskania przychodów zaprezentowana w art. 15 ustawy CIT akcentuje w pierwszej kolejności cel i zamiar osiągnięcia przychodu poprzez poniesienie danego wydatku, a nie sam rezultat. W rzeczywistości gospodarczej cel ten nie zawsze możliwy jest do osiągnięcia. Przy potencjalnej transakcji nabycia akcji od Skarbu Państwa szereg okoliczności spowodować może konieczność odstąpienia od jej realizacji bądź brak możliwości jej realizacji. Przyczyny takiego stanu rzeczy mogą być różnorodne - negatywny wynik opłacalności transakcji będący wynikiem dokonanych analiz ekonomiczno-prawnych, dynamicznie zmieniająca się sytuacja finansowa potencjalnego inwestora, przegrana w negocjacjach z innym oferentem, nabycie akcji przez inny podmiot. Spółka stoi na stanowisku, że również wtedy gdy ostatecznie nie dojdzie do nabycia przez nią akcji (niezależnie od przyczyn), koszty poniesione przez Spółkę na usługi doradcze, prawne, badanie "due dilligence", delegacje stanowić będą w całości pośrednie koszty uzyskania przychodu potrącalne w rachunku podatkowym w momencie ich poniesienia. Wspomniane koszty mimo braku przychodu, który mógłby być wygenerowany przez ich poniesienie wciąż spełniać będą ustawową definicję kosztów uzyskania przychodów jako racjonalne koszty biznesowe mogące mieć wpływ na zachowanie lub zabezpieczenie źródła przychodów. Za wspomnianą tezą przemawia również założenie racjonalnego ustawodawcy, skoro bowiem od stycznia 2009 r. z katalogu wyłączeń z kosztów uzyskania przychodów wykreślone zostały koszty zaniechanych inwestycji (art. 16 ust. 1 pkt 41), to również wydatki poprzedzające samą niedoszłą inwestycję (w tym wypadku inwestycję w nabycie akcji) powinny być traktowane jako koszty podatkowe.

Przedstawione powyżej stanowisko (koszty usług doradczych i prawnych stanowiące koszty podatkowe w momencie poniesienia również przy nie dokonaniu nabycia akcji) potwierdzone zostało w piśmie Ministerstwa Finansów z 2 września 2002 r. PB4/AK-060-9093-273/02 oraz wielu interpretacjach podatkowych (przykładowo interpretacja Małopolskiego Urzędu Skarbowego z 20 marca 2006 r. DP3/423-40/06/24130, interpretacja Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z 28 lutego 2008 r. ILPB3/423-293/07-3/EK, interpretacja Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 18 maja 2009 r. ITPB3/423-135/09/AW).

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz. U. z 2000 r., Nr 54, poz. 654 ze zm.), kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1 (…).

Zapis taki oznacza, że kosztami uzyskania przychodów są wszystkie poniesione wydatki, po wyłączeniu zastrzeżonych w ustawie, pod tym jednak warunkiem, że mają one związek z prowadzoną działalnością gospodarczą, a ich poniesienie ma bądź też może mieć wpływ na wielkość osiąganych przychodów, lub służyć zachowaniu albo zabezpieczeniu źródła przychodów. Kosztami zatem będą zarówno koszty pozostające w bezpośrednim związku z uzyskanymi przychodami, jak i pozostające w związku pośrednim, jeżeli zostanie wykazane, że zostały w sposób racjonalny poniesione w celu uzyskania przychodów, w tym dla zagwarantowania funkcjonowania źródła przychodów.

Stosownie do postanowień art. 16 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy, nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wydatków na objęcie lub nabycie udziałów albo wkładów w spółdzielni, udziałów (akcji) w spółce oraz innych papierów wartościowych; wydatki takie są jednak kosztem uzyskania przychodu przy ustalaniu dochodu z odpłatnego zbycia tych udziałów (akcji), wkładów oraz innych papierów wartościowych.

Użycie przez ustawodawcę określenia „wydatki na nabycie” oznacza, że do kosztów uzyskania przychodów – ale dopiero z chwilą sprzedaży udziałów lub akcji – zalicza się wydatki bezpośrednio warunkujące nabycie tych udziałów lub akcji, tj. takie, bez których poniesienia skuteczne nabycie udziałów lub akcji nie byłoby możliwe. Takimi wydatkami są np. cena zakupu udziałów (akcji), opłaty notarialne, prowizja biura maklerskiego, związane z ich zakupem.

Wydatki o jakich mowa we wniosku, które Spółka poniosła w związku z planowanym nabyciem udziałów w innym podmiocie, nie są kosztami warunkującymi nabycie tych udziałów, a zatem w stosunku do nich nie znajdzie zastosowania art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Wydatki te mają związek pośredni z możliwością uzyskania przychodu w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą.

Należy również zauważyć, iż okoliczność niedokonania nabycia akcji przez Spółkę, nie wpływa na podatkową kwalifikację przedmiotowych wydatków. Ponoszenie ich jest bowiem związane z uniknięciem ryzyka występowania ewentualnych strat związanych z nietrafnymi decyzjami gospodarczymi.

W świetle powyższych przepisów należy stwierdzić, iż koszty pośrednie wskazane przez Spółkę we wniosku mogą zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów, pod warunkiem jednak wykazania celowości ich poniesienia. Ponadto Spółka powinna właściwie udokumentować sam fakt poniesienia konkretnego wydatku.

Stanowisko Spółki jest zatem prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Nadmienia się, że odnośnie sprawy będącej przedmiotem pytania oznaczonego we wniosku Nr 1, wydano odrębną interpretację.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. St. Wyszyńskiego 2, 44-101 Gliwice po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.