Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0115-KDIT1-1.4012.298.2017.2.MM
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2017-08-01
Teza: Zwolnienie od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 11 ustawy opłat wnoszonych przez użytkowników lokali mieszkalnych w budynkach Spółdzielni z tytułu zamontowania stanowiących jej mienie wiat – osłon śmietnikowych oraz brak prawa do odliczenia podatku naliczonego poniesionego w związku z zamontowaniem tych wiat.
Słowa kluczowe: odliczenia; odliczenia-odliczenie podatku od towarów i usług; opłata; spółdzielnie-spółdzielnie mieszkaniowe; zwolnienie-zwolnienie przedmiotowe
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 5; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 8; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1-art. 86; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 1-art. 41; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 2-art. 43

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r., poz. 201, z późn. zm.) Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy – przedstawione we wniosku z dnia 15 maja 2017 r. (data wpływu 31 maja 2017 r.), uzupełnionym w dniach 30 czerwca 2017 r. (dopłata) i 31 lipca 2017 r. (data wpływu), o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie:

*   zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 11 ustawy opłat wnoszonych przez użytkowników lokali mieszkalnych w budynkach Spółdzielni z tytułu zamontowania stanowiących jej mienie wiat – osłon śmietnikowych – **jest nieprawidłowe,**
*   braku prawa do odliczenia podatku naliczonego poniesionego w związku z zamontowaniem tych wiat – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 31 maja 2017 r. wpłynął do tutejszego organu ww. wniosek, uzupełniony w dniach 30 czerwca i 31 lipca 2017 r., o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 11 ustawy opłat wnoszonych przez użytkowników lokali mieszkalnych w budynkach Spółdzielni z tytułu zamontowania stanowiących jej mienie wiat – osłon śmietnikowych oraz braku prawa do odliczenia podatku naliczonego poniesionego w związku z zamontowaniem tych wiat.

We wniosku oraz w jego uzupełnieniu przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Na terenie, którym zarządza … Spółdzielnia Mieszkaniowa w … – dalej „Spółdzielnia” lub „Wnioskodawca” – znajdują się kontenery na odpady komunalne. W celu poprawienia estetyki oraz uniemożliwienia korzystania z kontenerów osobom postronnym Spółdzielnia będzie montowała wiaty – osłony śmietnikowe. Osłony wykonane będą z konstrukcji stalowej. Ściany osłonowe (modułowe) wykonane będą z kształtowników systemowych oraz blach stalowych lub modułów ażurowych. Osłony będą przykryte dachem dwuspadowym. Osłony będą mocowane do podłoża za pomocą kotew rozporowych lub za pomocą śrub osadzonych w stopach betonowych. Wiaty będą montowane na terenie niektórych nieruchomości gruntowych, na których znajdują się budynki mieszkalne (tzw. nieruchomość gruntowa zabudowana) lub na działkach stanowiących mienie Spółdzielni. Ze względu na sposób mocowania należy przyjąć, że wiaty nie są częścią składową nieruchomości, ponieważ wiata może być odłączona od gruntu bez uszkodzenia i istotnej zmiany całości i przedmiotu odłączanego.

Wiaty będą montowane tylko dla tych nieruchomości, w których odpowiednia ilość użytkowników lokali wyrazi zainteresowanie. W momencie podjęcia decyzji o przystąpieniu do montażu osłon Spółdzielnia podejmuje decyzję o wprowadzeniu nowej pozycji opłat „osłony śmietnikowe” dla użytkowników lokali mieszkalnych w danej nieruchomości. Opłaty w ramach danej nieruchomości będą dotyczyły osób określonych dla celów niniejszego wniosku „użytkownikami lokali mieszkalnych”, tj.:

1.  członków, którym przysługują spółdzielcze (lokatorskie i własnościowe) prawa do lokali mieszkalnych,
2.  osób, niebędących członkami spółdzielni, którym przysługują spółdzielcze własnościowe prawa do lokali mieszkalnych,
3.  właścicieli lokali mieszkalnych niezależnie od członkostwa w spółdzielni,
4.  osób wynajmujących lokal mieszkalny

Spółdzielnia podejmuje wymienioną wyżej decyzję uwzględniając:

1.  uchwałę Rady Nadzorczej ..SM w sprawie zatwierdzenia planów gospodarczych,
2.  Regulamin funduszu zasobowego ..SM (Regulamin funduszu zasobowego został uchwalony przez Radę Nadzorczą ..SM, na podstawie paragrafu 154 ust. 4 Statutu ..SM),
3.  Regulamin rozliczania kosztów gospodarki zasobami mieszkaniowymi i ustalania opłat (\`(...)\`),
4.  odpowiednią zgodę większości użytkowników na takie obciążenie.

Opłaty te zasilają fundusz zasobowy Spółdzielni, a zakupione osłony stanowić będą środki trwałe Spółdzielni i będą jej własnością znajdującą się w księgach inwentarzowych. Źródłem finansowania budowy wiat będzie fundusz zasobowy Spółdzielni.

Podsumowując, wiaty mogą być umieszczone:

1.  na terenie nieruchomości gruntowej zabudowanej i korzystają z niej użytkownicy:
    1.  tylko tej nieruchomości lub
    2.  użytkownicy tej nieruchomości i nieruchomości sąsiedniej,
2.  na terenach (mieniu) Spółdzielni, które nie wchodzą w skład nieruchomości gruntowej zabudowanej i korzystają z niej użytkownicy lokali wchodzących w skład sąsiednich nieruchomości gruntowych zabudowanych.

Należy dodać, że w sytuacji a) użytkownicy mogą być właścicielami lokali mieszkalnych i ułamkowej części wspólnej budynku oraz działki gruntu lub mogą mieć tytuł do lokalu (lokatorskie lub własnościowe prawo do lokalu), natomiast właścicielem lokalu, ułamkowej części wspólnej budynku oraz działki gruntu jest Spółdzielnia.

Należy dodać również, że te środki trwałe, które znajdują się na terenie nieruchomości gruntowych zabudowanych, w momencie powstania wspólnoty mieszkaniowej (na podstawie art. 24 (1) lub 26 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych) zostaną zlikwidowane w księgach Spółdzielni (poprzez zmniejszenie wartości środków trwałych i drugostronnie zmniejszenie funduszu zasobowego). Te wiaty, które będą umiejscowione „na mieniu” Spółdzielni, a służyć będą danej nieruchomości, po powstaniu wspólnoty dalej będą ujęte w księgach inwentarzowych Spółdzielni. Jeżeli wspólnota będzie zainteresowana będzie mogła korzystać z takiej wiaty na podstawie umowy.

Przepisy art. 4 ust. 1, 2, 4 i 5 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych z dnia 15 grudnia 2000 r. – dalej u.s.m. wymieniają rodzaje opłat pobieranych od członków spółdzielni, którym przysługują spółdzielcze prawa do lokali, członków spółdzielni będących właścicielami lokali oraz od właścicieli lokali niebędących członkami spółdzielni i odnoszą się one do obowiązku uczestniczenia poszczególnych grup osób w pokrywaniu kosztów związanych z eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości.

Ustawa o spółdzielniach mieszkaniowych nie definiuje pojęć „koszty eksploatacji” czy „kosztów utrzymania nieruchomości”, ani też ich szczegółowo nie rozróżnia, jednakże oczywistym jest, że chodzi w nich o koszty związane bezpośrednio z nieruchomością i szeroko pojętym jej utrzymaniem, czy remontem. Odwołując się do zasady samodzielności finansowej spółdzielni, uznać trzeba, że w skład ww. rodzajów kosztów wchodzą zarówno wszystkie koszty usług dostarczanych do nieruchomości (tj. dostawy wody, energii, gazu, odbiór ścieków, oczyszczania itp.), jak i koszty bieżącej konserwacji, napraw i remontów (wraz z kosztami prowadzenia stosownej dokumentacji i kosztami administracyjnymi, podatkami czy opłatami) oraz kaszty utrzymania i konserwacji urządzeń technicznych położonych w obrębie nieruchomości, zieleni i urządzeń małej architektury, konserwacji i oczyszczania dróg, placów, chodników itp., a także koszty zarządzania nieruchomością (por, wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 18 czerwca 2015 r. I ACa 206/15) i koszty eksploatacji i utrzymania nieruchomości stanowiących mienie spółdzielni

Mając na uwadze powyższe, Wnioskodawca uważa, że opisane w zdarzeniu przyszłym zamontowanie wiat stanowi wydatek związany z utrzymaniem i eksploatacją kontenerów położonych w obrębie nieruchomości, a tym samym utrzymaniem czystości zieleni i urządzeń małej architektury. Opłaty będą pobierane od:

1.  członków, którym przysługują spółdzielcze (lokatorskie i własnościowe) prawa do lokali mieszkalnych - na podstawię art. 4 ust. 1 Ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych,
2.  osób, niebędących członkami spółdzielni, którym przysługują spółdzielcze własnościowe prawa do lokali mieszkalnych - na podstawie „ art. 4 ust. 1(1)” Ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych,
3.  właścicieli lokali mieszkalnych niezależnie od członkostwa w spółdzielni - na podstawie „ art. 4 ust. 2 lub 4” Ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych,
4.  osób wynajmujących lokal mieszkalny – na podstawie umowy najmu lokalu mieszkalnego.

Przez osoby wynajmujące należy rozumieć osoby, którym Spółdzielnia wynajęła lokale mieszkalne.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania.

1.  Czy obciążenie osób zamieszkałych w budynku Spółdzielni (użytkowników lokali mieszkalnych) opłatami z tytułu zamontowania stanowiących mienie Spółdzielni wiat – osłon śmietnikowych podlega zwolnieniu od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 11 u.p.t.u?
2.  Czy w przypadku przyjęcia, że obciążenie osób zamieszkałych w budynku Spółdzielni (użytkowników lokali mieszkalnych) opłatami z tytułu zamontowania wiat – osłon śmietnikowych podlega zwolnieniu od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 11 u.p.t.u., Spółdzielnia nie ma prawa do odliczenia podatku naliczonego z tytułu wydatków poniesionych na zamontowanie wiat?

Zdaniem Wnioskodawcy, zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2016 r., poz. 710, ze zm.), zwanej dalej u.p.t.u., opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Jak stanowi art. 7 ust 1 u.p.t.u., przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak. właściciel (\`(...)\` ).

W myśl art. 8 ust. 1, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1.  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2.  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3.  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Z cytowanych wyżej przepisów ustawy wynika, że przez usługę należy rozumieć każde świadczenie na rzecz danego podmiotu niebędące dostawą towarów.

Z uwagi na powyższe unormowania, pod pojęciem usługi (świadczenia) należy rozumieć także zachowanie się na rzecz innej osoby, na które składać się może zarówno działanie (czynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie, znoszenie określonych stanów rzeczy).

Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa zalicza do grona usług każde świadczenie. Zauważyć jednak należy, że usługą będzie tylko takie świadczenie, w przypadku którego istnieje bezpośredni konsument, odbiorca świadczenia odnoszący korzyść o charakterze majątkowym.

W związku z powyższym czynność podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności. Przy czym związek pomiędzy otrzymywaną płatnością, a świadczeniem na rzecz dokonującego płatności musi mieć charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można powiedzieć , że płatność następuje w zamian za świadczenie.

W konsekwencji, w odniesieniu do czynności wykonywanych na rzecz:

1.  członków, którym przysługują lokatorskie lub własnościowe prawa do lokali mieszkalnych,
2.  osób, niebędących członkami spółdzielni, którym przysługują własnościowe prawa do lokali mieszkalnych,
3.  właścicieli lokali mieszkalnych niezależnie od członkostwa w spółdzielni,
4.  osób wynajmujących lokal mieszkalny niezależnie od członkostwa w spółdzielni,

będziemy mieli do czynienia z odpłatnym świadczeniem usług, które podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 8 ust. 1 u.p.t.u. (zob. wydana na wniosek Spółdzielni interpretacja Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia …. r., ……).

W tym miejscu należy zwrócić uwagę, że na mocy art. 43 ust. 1 pkt 11 u.p.t.u., zwalnia się od podatku czynności wykonywane na rzecz członków spółdzielni, którym przysługują spółdzielcze prawa do lokali mieszkalnych, członków spółdzielni będących właścicielami lokali mieszkalnych lub na rzecz właścicieli lokali mieszkalnych niebędących członkami spółdzielni, za które są pobierane opłaty, zgodnie z art. 4 ust. 1, 2, 4 i 5 ustawy o spółdzielniach.

Przepisy art. 4 ust. 1, 2, 4 i 5 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych z dnia 15 grudnia 2000 r. – dalej u.s.m., wymieniają rodzaje opłat pobieranych od członków spółdzielni, którym przysługują spółdzielcze prawa do lokali, członków spółdzielni będących właścicielami lokali oraz od właścicieli lokali niebędących członkami spółdzielni i odnoszą się one do obowiązku uczestniczenia poszczególnych grup osób w pokrywaniu kosztów związanych z eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości.

Ustawa o spółdzielniach mieszkaniowych nie definiuje pojęć „koszty eksploatacji” czy „koszty utrzymania nieruchomości”, ani też ich szczegółowo nie rozróżnia, jednakże oczywistym jest, że chodzi w nich o koszty związane bezpośrednio z nieruchomością i szeroko pojętym jej utrzymaniem, czy remontem. Odwołując się do zasady samodzielności finansowej spółdzielni, uznać trzeba, że w skład ww. rodzajów kosztów wchodzą zarówno wszystkie koszty usług dostarczanych do nieruchomości (tj. dostawy wody, energii, gazu, odbiór ścieków, oczyszczania itp.), jak i koszty bieżącej konserwacji, napraw i remontów (wraz z kosztami prowadzenia stosownej dokumentacji i kosztami administracyjnymi, podatkami czy opłatami) oraz koszty utrzymania i konserwacji urządzeń technicznych położonych w obrębie nieruchomości, zieleni i urządzeń małej architektury, konserwacji i oczyszczania dróg, placów, chodników itp., a także koszty zarządzania nieruchomością (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 18 czerwca 2015 r., I ACa 206/15) i koszty eksploatacji i utrzymania nieruchomości stanowiących mienie spółdzielni.

Mając na uwadze powyższe, Wnioskodawca uważa, że opisane w zdarzeniu przyszłym zamontowanie wiat stanowi wydatek związany z utrzymaniem czystości, zieleni.

W konsekwencji Wnioskodawca stoi na stanowisku, zgodnie z którym obciążenie osób zamieszkałych w budynku Spółdzielni (użytkowników lokali mieszkalnych) opłatami z tytułu zamontowania stanowiących mienie Spółdzielni wiat – osłon śmietnikowych podlega zwolnieniu od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 11 u.p.t.u.

Ad 2

Zgodnie z przepisem art. 86 ust. 1 u.p.t.u., w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Natomiast w myśl art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a u.p.t.u., kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.

W świetle art. 87 ust. 1 u.p.tu., w przypadku, gdy kwota podatku naliczonego, o której mowa w art. 86 ust. 2, jest w okresie rozliczeniowym wyższa od kwoty podatku należnego, podatnik ma prawo do obniżenia o tę różnicę kwoty podatku należnego za następne okresy lub do zwrotu różnicy na rachunek bankowy.

Jak stanowi art. 88 ust. 4 u.p.tu., obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się również do podatników, którzy nie są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni zgodnie z art. 96, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 86 ust. 2 pkt 7.

Z powyższego wynika, iż prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje zarejestrowany czynny podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi, tzn. których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).

Przedstawiona powyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z usługami i towarami, które nie są w ogóle wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.

Należy również podkreślić, iż prawo do odliczenia podatku naliczonego, jako integralna część systemu VAT, w zasadzie nie może być ograniczane, ani pod względem czasu, ani też pod względem zakresu przedmiotowego. Nie jest to bowiem wyjątkowy przywilej podatnika, lecz jego fundamentalne prawo. Możliwość wykonania tego prawa powinna być zapewniona niezwłocznie i względem wszystkich kwot podatku, które zostały pobrane (naliczone) od transakcji związanych z zakupami. Decydujące znaczenie dla oceny istnienia prawa do odliczenia ma zamierzony (deklarowany) związek podatku naliczonego z czynnościami opodatkowanymi.

Zgodnie z powołanymi wyżej przepisami, rozliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ust. 1 u.p.t.u. uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. W omawianej sprawie warunek uprawniający do odliczenia nie zostanie spełniony, gdyż towary i usługi nabywane w związku z realizacją inwestycji polegającej na zamontowaniu wiat są związane wyłącznie z czynnościami zwolnionymi z podatku VAT. Zatem Wnioskodawca nie ma prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w związku z realizacją przedmiotowej inwestycji. Tym samym Zainteresowanemu nie przysługuje z tego tytułu prawo do zwrotu różnicy podatku, o której mowa w art. 87 ust. 1 ustawy.

Mając na uwadze obowiązujące przepisy oraz przedstawione zdarzenie przyszłe, Spółdzielnia uważa, że w przypadku przyjęcia, że obciążenie osób zamieszkałych w budynku Spółdzielni (użytkowników lokali mieszkalnych) opłatami z tytułu zamontowania wiat – osłon śmietnikowych podlega zwolnieniu od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 11 u.p.tu., Spółdzielnia nie będzie miała prawa do odliczenia podatku naliczonego z tytułu wydatków poniesionych na zamontowanie wiat.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionych zdarzenia przyszłego jest:

*   nieprawidłowe – w zakresie zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 11 ustawy opłat wnoszonych przez użytkowników lokali mieszkalnych w budynkach Spółdzielni z tytułu zamontowania stanowiących jej mienie wiat – osłon śmietnikowych,
*   prawidłowe – w zakresie braku prawa do odliczenie podatku naliczonego poniesionego w związku z zamontowaniem tych wiat.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług ( Dz. U. z 2017 r., poz. 1221), opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Przez świadczenie usług – stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy – rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).

Według art. 15 ust. 1 ustawy, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Stosownie do ust. 2 ww. artykułu, działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Na podstawie art. 41 ust. 1 ustawy, stawka podatku wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1.

Natomiast zgodnie z art. 146a pkt 1 ustawy, w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2018 r., z zastrzeżeniem art. 146f, stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 1 i 13, art. 109 ust. 2 i art. 110, wynosi 23%.

Jednakże zarówno w treści wskazanej ustawy, jak i przepisów wykonawczych do niej, prawodawca przewidział opodatkowanie niektórych czynności stawkami obniżonymi lub zwolnienie z podatku.

Według art. 43 ust. 1 pkt 11 ustawy, zwalnia się od podatku czynności wykonywane na rzecz członków spółdzielni, którym przysługują spółdzielcze prawa do lokali mieszkalnych, członków spółdzielni będących właścicielami lokali mieszkalnych lub na rzecz właścicieli lokali mieszkalnych niebędących członkami spółdzielni, za które są pobierane opłaty, zgodnie z art. 4 ust. 1, 2, 4 i 5 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1222 oraz z 2015 r. poz. 201).

Przepis art. 4 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 1222, z późn. zm.). stanowi, że:

1) członkowie spółdzielni, którym przysługują spółdzielcze prawa do lokali, są obowiązani uczestniczyć w pokrywaniu kosztów związanych z eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości w częściach przypadających na ich lokale, eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości stanowiących mienie spółdzielni przez uiszczanie opłat zgodnie z postanowieniami statutu, (…) 2) członkowie spółdzielni będący właścicielami lokali są obowiązani uczestniczyć w pokrywaniu kosztów związanych z eksploatacją i utrzymaniem ich lokali, eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości wspólnych, eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości stanowiących mienie spółdzielni przez uiszczanie opłat zgodnie z postanowieniami statutu, (…) 4) właściciele lokali niebędący członkami spółdzielni są obowiązani uczestniczyć w pokrywaniu kosztów związanych z eksploatacją i utrzymaniem ich lokali, eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości wspólnych. Są oni również obowiązani uczestniczyć w wydatkach związanych z eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości stanowiących mienie spółdzielni, które są przeznaczone do wspólnego korzystania przez osoby zamieszkujące w określonych budynkach lub osiedlu. Obowiązki te wykonują przez uiszczanie opłat na takich samych zasadach, jak członkowie spółdzielni, z zastrzeżeniem art. 5, (…) 5) członkowie spółdzielni uczestniczą w kosztach związanych z działalnością społeczną, oświatową i kulturalną prowadzona przez spółdzielnie, jeżeli uchwała walnego zgromadzenia tak stanowi. Właściciele lokali niebędący członkami oraz osoby niebędące członkami spółdzielni, którym przysługują spółdzielcze własnościowe prawa do lokali, mogą odpłatnie korzystać z takiej działalności na podstawie umów zawieranych ze spółdzielnią.

Z przywołanego przepisu wynika, że opłatami, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 11 ustawy o podatku od towarów i usług, są:

1.  w przypadku członków spółdzielni, którym przysługują spółdzielcze prawa do lokali, opłaty za:
    1.  eksploatację i utrzymanie nieruchomości w częściach przypadających na ich lokale,
    2.  eksploatację i utrzymanie nieruchomości stanowiących mienie spółdzielni,
    3.  koszty związane z działalnością społeczną, oświatową i kulturalną, jeżeli uchwała walnego zgromadzenia tak stanowi,
2.  w przypadku członków spółdzielni będących właścicielami lokali, opłaty za:
    1.  eksploatację i utrzymanie ich lokali,
    2.  eksploatację i utrzymanie nieruchomości wspólnych,
    3.  eksploatację i utrzymanie nieruchomości stanowiących mienie spółdzielni,
    4.  koszty związane z działalnością społeczną, oświatową i kulturalną, jeżeli uchwała walnego zgromadzenia tak stanowi,
3.  w przypadku właścicieli lokali niebędących członkami spółdzielni, opłaty za:
    1.  eksploatację i utrzymanie ich lokali,
    2.  eksploatację i utrzymanie nieruchomości wspólnych,
    3.  eksploatację i utrzymanie nieruchomości stanowiących mienie spółdzielni, które są przeznaczone do wspólnego korzystania przez osoby zamieszkujące w określonych budynkach lub osiedlu.

Ze wskazanych przepisów ustaw jednoznacznie wynika, że zwolnienie od podatku od towarów i usług odnosi się do czynności wykonywanych na rzecz członków spółdzielni mieszkaniowych, a także osób niebędących członkami spółdzielni. Muszą być oni właścicielami lokali mieszkalnych lub musi im przysługiwać spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego.

Ponadto, zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 9 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 grudnia 2013 r. w sprawie zwolnień od podatku od towarów i usług oraz warunków stosowania tych zwolnień (t.j. Dz. U. z 2015 r., poz. 736, z późn. zm.), zwalnia się od podatku czynności wykonywane na rzecz osób niebędących członkami spółdzielni, którym przysługują spółdzielcze własnościowe prawa do lokali mieszkalnych, za które są pobierane opłaty zgodnie z art. 4 ust. 1, 2, 4 i 5 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz. U. z 2013 r., poz. 1222, oraz z 2015 r. poz. 201).

Wskazać również należy, że według art. 43 ust. 1 pkt 36 ustawy o podatku od towarów i usług, zwalnia się od podatku usługi w zakresie wynajmowania lub wydzierżawiania nieruchomości o charakterze mieszkalnym lub części nieruchomości, na własny rachunek, wyłącznie na cele mieszkaniowe.

Przy czym, stosownie do art. 43 ust. 20 cyt. ustawy, zwolnienie, o którym mowa w ust. 1 pkt 36, nie ma zastosowania do usług wymienionych w poz. 163 załącznika nr 3 do ustawy, w którym wymienione zostały usługi związane z zakwaterowaniem, oznaczone symbolem PKWiU 55.

Z ww. przepisów wynika, że zwolnieniu od podatku podlega świadczona na własny rachunek usługa wynajmu lub wydzierżawienia nieruchomości o charakterze mieszkalnym, co istotne, na cele mieszkaniowe.

W myśl art. 659 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2017 r., poz. 459, z późn. zm.), przez umowę najmu wynajmujący zobowiązuje się oddać najemcy rzecz do używania przez czas oznaczony lub nie oznaczony, a najemca zobowiązuje się płacić wynajmującemu umówiony czynsz, przy czym – jak wynika z § 2 tego artykułu – czynsz może być oznaczony w pieniądzach lub w świadczeniach innego rodzaju.

Tak więc oddanie rzeczy innej osobie do używania przez czas oznaczony lub nieoznaczony na podstawie umowy najmu związane jest z wzajemnym świadczeniem najemcy polegającym na zapłacie umówionego czynszu. Z powyższego wynika, że umówiony między stronami czynsz jest wynagrodzeniem za możliwość korzystania z cudzej własności i stanowi świadczenie wzajemne należne za używanie lokalu przez jego najemcę.

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15 ustawy, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Stosownie do treści ust. 2 pkt 1 lit. a ww. artykułu, kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.

Regulacja zawarta w art. 86 ust. 1 ustawy wskazuje, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług a towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest bezpośredni i bezsporny związek zakupów z wykonanymi czynnościami opodatkowanymi. Przedstawiona zasada wyklucza możliwość odliczenia podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku oraz niepodlegających temu podatkowi.

Należy podkreślić, że ustawodawca stworzył podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego, w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Analiza treści opisu sprawy oraz przywołanych przepisów prawa prowadzi do stwierdzenia, że należy zgodzić się ze Spółdzielnią, że montaż wiat – osłon śmietnikowych, zarówno gdy montowane będą na nieruchomości gruntowej zabudowanej, jak również gdy będzie on dokonywany na nieruchomości niezabudowanej, za które to czynności Spółdzielnia będzie pobierała opłaty od:

1.  członków, którym przysługują lokatorskie lub własnościowe prawa do lokali mieszkalnych,
2.  osób, niebędących członkami spółdzielni, którym przysługują własnościowe prawa do lokali mieszkalnych,
3.  właścicieli lokali mieszkalnych niezależnie od członkostwa w spółdzielni,
4.  osób wynajmujących lokal mieszkalny niezależnie od członkostwa w spółdzielni,

będzie podlegał zwolnieniu od podatku.

Należy jednak podkreślić, że jedynie w przypadku, gdy opłatami za te czynności będą obciążani członkowie, którym przysługują lokatorskie lub własnościowe prawa do lokali mieszkalnych, oraz właściciele lokali mieszkalnych, niezależnie od członkostwa w spółdzielni, i opłaty te rzeczywiście – jak wskazała Spółdzielnia – będą pobierane zgodnie z art. 4 ust. 1, ust. 2, lub ust. 4 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, to – jak słusznie stwierdziła Spółdzielnia – będą one zwolnione od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 11 ustawy o podatku od towarów i usług.

Natomiast w przypadku, gdy ww. opłaty pobierane będą osób niebędących członkami spółdzielni, którym przysługują spółdzielcze własnościowe prawa do lokali mieszkalnych, podstawą zastosowania zwolnienia – wbrew stanowisku Spółdzielni – nie będzie art. 43 ust. 1 pkt 11 ustawy, gdyż osoby te nie zostały wymienione przez ustawodawcę w ww. przepisie ustawy, ale § 3 ust. 1 pkt 9 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 grudnia 2013 r. w sprawie zwolnień od podatku od towarów i usług oraz warunków stosowania tych zwolnień.

Również w przypadku gdy za montaż przedmiotowych wiat – osłon śmietnikowych obciążane będą osoby wynajmujące lokal mieszkalny na cele mieszkaniowe podstawą do zwolnienia – wbrew stanowisku Spółdzielni – nie będzie art. 43 ust. 1 pkt 11 ustawy, ale jej art. 43 ust. 1 pkt 36. Zauważyć bowiem należy, w zakresie czynności, za które Spółdzielnia pobiera opłaty, przepisy ustawy o podatku od towarów i usług odsyłają do art. 4 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych. Ogólnie formułując rodzaje tych opłat można stwierdzić, że są one związane z pokryciem wydatków na eksploatację i utrzymanie nieruchomości w częściach przypadających na poszczególne lokale a także stanowiących mienie spółdzielni, wydatków dotyczących zobowiązań spółdzielni, wpłat na fundusz remontowy. Z przepisu art. 4 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych wynika zatem, że osoby w nim określone pokrywają wydatki za czynności, które na ich rzecz realizuje spółdzielnia, pobierając w związku z tym opłaty tzw. czynszowe.

Uwzględniając powyższe należy również zwrócić uwagę, że czynności, za które są/będą pobierane przez Spółdzielnię przedmiotowe opłaty od osób, z którymi zawarto umowy najmu lokali mieszkalnych będą pobierane w związku z wcześniejszym zawarciem tych umów, które – w świetle przywołanych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług – należy traktować jako usługę, której celem jest zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych. W związku z powyższym przedmiotowe opłaty, jak już wskazano, będą zwolnione od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 36 ustawy.

Mając na uwadze fakt, że na tle przedstawionego zdarzenia przyszłego zwolnienie od podatku Spółdzielnia wywiodła jedynie z art. 43 ust. 1 pkt 11 ustawy o podatku od towarów i usług, stanowisko w zakresie pytania pierwszego całościowo należało uznać za nieprawidłowe.

Skoro – jak rozstrzygnięto – czynności, za które Spółdzielnia będzie pobierała opłaty, o których mowa we wniosku, będą zwolnione od podatku, to Spółdzielni – jak słusznie stwierdziła – nie będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego związanego z montażem przedmiotowych wiat.

Zgodnie z art. 14na Ordynacji podatkowej przepisów art. 14k–14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1.  z zastosowaniem art. 119a;
2.  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego) podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona interpretacja traci swoją aktualność.

Zaznaczyć należy, że niniejsza interpretacja nie rozstrzyga innych kwestii poruszonych we wniosku, które nie zostały objęte pytaniem.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w dwóch egzemplarzach (art. 47 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, z późn. zm.) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała.