Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPP3/443-569/10/IK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2010-11-03
Teza: zasadność wystawienia faktury VAT dokumentującej czynność przeprowadzenia zbycia nieruchomości osobie fizycznej w zamian za udziały.
Słowa kluczowe: składnik-przeniesienie składników majątkowych; składnik-składnik majątkowy
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 28 lipca 2010 r. (data wpływu 2 sierpnia 2010 r.), uzupełnionym pismem z dnia 22 października 2010 r. (data wpływu 26 października 2010 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie zasadności wystawienia faktury VAT dokumentującej czynność przeprowadzenia zbycia nieruchomości osobie fizycznej w zamian za udziały - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 2 sierpnia 2010 r. został złożony ww. wniosek, o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług, w zakresie zasadności wystawienia faktury VAT dokumentującej czynność przeprowadzenia zbycia nieruchomości osobie fizycznej w zamian za udziały.

Pismem z dnia 13 października 2010 r. znak IBPP3/443-569/10/IK, IBPBI/2/423-995/10/BG Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach wezwał Wnioskodawcę do uzupełnienia ww. wniosku. Wniosek został uzupełniony pismem z dnia 22 października 2010 r. (data wpływu 26 października 2010 r.).

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący zaistniały stan faktyczny:

W dniu 14 lipca 2010 r. nastąpiło przeniesienie udziałów przez wspólnika na Spółkę celem ich umorzenia (umowa w załączeniu). Wynagrodzenie za umorzone udziały nastąpiło z czystego zysku w formie przeniesienia praw własności nieruchomości jako świadczenie w miejsce wykonania innego zobowiązania. Od otrzymanego wynagrodzenia pomniejszonego o koszty Spółka w dniu podpisania niniejszej umowy zapłaciła jako płatnik podatek zryczałtowany stanowiący 19% dochodu uzyskanego od udziałowca osoby fizycznej.

Przed przekazaniem został sporządzony operat szacunkowy określający wartość rynkową nieruchomości, którą stanowi budynek hotelowy składający się z dwóch części oznaczonej jako działki 7/3; 7/50; 9/20 wyceniony został wraz z gruntami na wartość 7.734.600,00 zł, a wartość udziałów wycenionych wg skorygowanej wartości aktywów netto wyniosła 7.787.000,00 zł. Spółka odprowadziła w dniu podpisania umowy przeniesienia praw własności w imieniu udziałowca podatek zryczałtowany. Powstałe wzajemne rozliczenia pomiędzy Spółką a udziałowcem zostały rozliczone w formie kompensaty.

Spółka nabyła pierwszy budynek od gminy w 2002 r. Do 2004 r. ponosiła nakłady na jego rozbudowę i odliczała VAT. W maju 2004 r. zakończono rozbudowę i obiekt wydzierżawiła innemu podmiotowi. Następnie w tym samym roku rozpoczęto budowę nowego skrzydła hotelu. Przekazanie do użytkowania dobudowanej części hotelu nastąpiło 30 września 2007 r. W dniu 1 października 2007 r. została podpisana umowa najmu tej części. Od poniesionych wydatków również został odliczony VAT. Od „pierwszego zasiedzenia” w obu przypadkach upłynął okres powyżej 2 lat, a nakłady przewyższyły 30% wartości zakupionego obiektu. W związku z powyższym budynki posiadają status „używanych” zgodnie z ustawą o VAT. Nie została wystawiona faktura VAT, ponieważ nie nastąpiła sprzedaż, a osobą przejmującą nieruchomość jest osoba fizyczna.

Różnica pomiędzy wartością przekazania nieruchomości a jego wartością księgową netto stanowi dochód jednostki i podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy należy wystawić fakturę VAT dokumentującą przeprowadzenie zbycia nieruchomości osobie fizycznej w zamian za udziały?

Zdaniem Wnioskodawcy, nie należy wystawić faktury VAT ponieważ odbiorca jest osobą fizyczną i zgodnie z art. 106 ust. 4 nie ma takiego obowiązku, a podstawą do dysponowania niniejszą nieruchomością jest akt notarialny, a przekazana nieruchomość posiada status „używany” zgodnie z ustawą o VAT.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zaistniałego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej ustawą o VAT, opodatkowaniu podatkiem VAT podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Przez dostawę towarów na terytorium kraju rozumie się - w myśl art. 7 ust. 1 ustawy przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Istotą dostawy towarów jest przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. W przepisie tym mowa jest o tego rodzaju czynności, która daje otrzymującemu towar prawo do postępowania z nim jak właściciel. Należy przy tym uznać, że chodzi tutaj przede wszystkim o możliwość faktycznego dysponowania rzeczą, a nie rozporządzania nią w sensie prawnym.

Zgodnie z definicją zawartą w art. 2 pkt 6 ustawy, towarami są rzeczy ruchome, jak również wszelkie postacie energii, budynki i budowle lub ich części, będące przedmiotem czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, które są wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, a także grunty.

Natomiast przez sprzedaż rozumie się odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów (art. 2 pkt 22 ustawy o VAT).

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że w lipcu 2010 r. nastąpiło przeniesienie udziałów przez wspólnika na Spółkę w celu umorzenia. Spółka na podstawie zawartej umowy nabyła udziały od wspólnika w celu ich umorzenia. Jednocześnie wynagrodzeniem za nabyte udziały było przekazanie wspólnikowi składnika majątkowego w postaci przeniesienia prawa własności nieruchomości.

Odnosząc przedstawiony stan prawny do stanu faktycznego w ocenie tut. organu należy przyjąć, że mamy tutaj do czynienia z transakcją, w której Wnioskodawca nabywa na podstawie zawartej umowy udziały od wspólnika. Zapłatą za nabyte udziały od wspólnika będą składniki majątkowe przekazane wspólnikowi. Uznać zatem należy, że w świetle art. 7 ust. 1 w związku z art. 5 ust. 1 cyt. ustawy przedmiotowa transakcja stanowi odpłatną dostawę towaru. Wnioskodawca działając w charakterze podatnika VAT dokonuje czynności ujętej w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług tj. dokonuje dostawy składników majątkowych na rzecz wspólnika w zamian za udziały, które to następnie mają być umorzone (trybie art. 199 Kodeksu spółek handlowych). Natomiast czynność późniejszego umorzenia udziałów nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Co do zasady stosownie do art. 41 ust. 1 ww. ustawy stawka podatku wynosi 22% z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1.

Przy czym ustawodawca od powyższej zasady ustanowił szereg wyjątków, a jedną z nich jest zwolnienie od podatku (art. 43 ust. 1 pkt 10 i 10a ustawy o VAT) dostawy budynków, budowli lub ich części, z wyjątkiem gdy:

1.  dostawa jest dokonywana w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim,
2.  pomiędzy pierwszym zasiedleniem a dostawą budynku, budowli lub ich części upłynął okres krótszy niż 2 lata.

Z powyższego przepisu wynika, iż dostawa nieruchomości, co do zasady, korzysta ze zwolnienia z podatku VAT. Wykluczenie z tego zwolnienia następuje w sytuacjach gdy dostawa jest dokonywana w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim oraz w sytuacji gdy od momentu pierwszego zasiedlenia nie minęły co najmniej dwa lata.

Natomiast w myśl art. 2 pkt 14 ustawy o VAT przez pierwsze zasiedlenie - rozumie się oddanie do użytkowania, w wykonaniu czynności podlegających opodatkowaniu, pierwszemu nabywcy lub użytkownikowi budynków, budowli lub ich części, po ich:

1.  wybudowaniu lub
2.  ulepszeniu, jeżeli wydatki poniesione na ulepszenie, w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, stanowiły co najmniej 30% wartości początkowej (czyli od 30 do 100% wartości początkowej).

Na potrzeby definicji pierwszego zasiedlenia należy przyjąć, iż oddanie do użytkowania jest sformułowaniem odnoszącym się do faktycznej czynności przekazania budynku, budowli lub ich części w wykonaniu dostawy, dzierżawy, najmu lub innej czynności podlegającej opodatkowaniu.

Zatem pierwsze zasiedlenie będzie miało miejsce wówczas, gdy wybudowany lub ulepszony obiekt (jego cześć) zostanie sprzedany lub np. oddany w najem. Zarówno sprzedaż, jak i najem są bowiem czynnościami podlegającymi opodatkowaniu.

Jak wynika z powyższych uregulowań, zwolnienie od podatku od towarów i usług stosuje się w odniesieniu do sprzedaży całości budynków, budowli lub ich części, jeżeli w momencie ich dostawy są one już zasiedlone, przy czym okres pomiędzy pierwszym zasiedleniem a ich dostawą jest dłuższy niż 2 lata.

W analizowanej sprawie, kluczowym elementem jest ustalenie, czy w związku z zamierzoną transakcją nastąpiło pierwsze zasiedlenie, a jeżeli tak to w którym momencie.

Z przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego wynika, że Wnioskodawca nabył hotel w 2002 r. od Gminy. Do 2004 r. ponosił nakłady na jego rozbudowę i odliczał VAT. W maju 2004 roku zakończono rozbudowę i obiekt wydzierżawiono innemu podmiotowi. Następnie w tym samym roku rozpoczęto budowę nowego skrzydła hotelu. Przekazanie do użytkowania dobudowanej części hotelu nastąpiło dnia 30 września 2007 r., a w dniu 1 października 2007 r. została podpisana umowa najmu tej części. Od poniesionych wydatków również został odliczony VAT. Ponadto Wnioskodawca wskazał, że w obu przypadkach upłynął okres powyżej 2 lat.

Tak więc mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, iż z opisu stanu faktycznego nie wynika, czy doszło do pierwszego zasiedlenia w momencie nabycia przedmiotowego obiektu w 2002 r. Jednakże powyższe nie ma znaczenia, bowiem obiekt został wydzierżawiony innemu podmiotowi (część stanowiącą budynek hotelu nabyty od gminy w 2002 r. wydzierżawiono w maju 2004 r., część stanowiącą nowe skrzydło hotelu oddano w najem w październiku 2007 r.), zatem niewątpliwie w dacie dzierżawy doszło do pierwszego zasiedlenia w myśl art. 2 pkt 14 ustawy o VAT. Natomiast do pierwszego zasiedlenia dobudowanej części obiektu doszło w momencie oddania jej w najem. Zatem obydwie części budynku zostały oddane do użytkowania w wykonaniu czynności podlegających opodatkowaniu (najem, dzierżawa), a od tego momentu upłynął okres nie krótszy niż 2 lata.

Ponadto należy zauważyć, że w myśl art. 29 ust. 5 ustawy o VAT w przypadku dostawy budynków lub budowli trwale z gruntem związanych albo części takich budynków lub budowli z podstawy opodatkowania nie wyodrębnia się wartości gruntu.

Oznacza to, że do dostawy gruntu stosuje się analogiczną stawkę podatku jak przy dostawie budynków, budowli lub ich części trwale związanych z gruntem. Jeżeli dostawa budynków albo budowli lub ich części korzysta ze zwolnienia od podatku VAT, na takich samych zasadach opodatkowana jest dostawa gruntu, na którym posadowione są budynki.

Reasumując, przedmiotowa transakcja będzie stanowić dla Wnioskodawcy, dostawę budynku wraz z gruntem zwolnioną od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10, w związku z art. 29 ust. 5 ustawy.

Natomiast w myśl art. 106 ust. 1 podatnicy, o których mowa w art. 15, są obowiązani wystawić fakturę stwierdzającą w szczególności dokonanie sprzedaży, datę dokonania sprzedaży, cenę jednostkową bez podatku, podstawę opodatkowania, stawkę i kwotę podatku, kwotę należności oraz dane dotyczące podatnika i nabywcy, z zastrzeżeniem ust. 2, 4 i 5 oraz art. 119 ust. 10 i art. 120 ust. 16.

Zgodnie z art. 106 ust. 4 podatnicy, o których mowa w ust. 1-3, nie mają obowiązku wystawiania faktur, o których mowa w ust. 1 i 2, osobom fizycznym nieprowadzącym działalności gospodarczej. Jednakże na żądanie tych osób podatnicy są obowiązani do wystawienia faktury.

Z powyższego wynika, że w każdym przypadku dokonania dostawy lub świadczenia usług czynny podatnik podatku VAT jest zobowiązany do wystawienia faktury VAT zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami.

Wyjątek od zasady, że podatnik VAT zobowiązany jest do wystawiania faktur, wynika z art. 106 ust. 4 ustawy. Ma on zastosowanie w sytuacji, gdy czynności opodatkowane są świadczone na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej. Komentowany przepis w istocie dotyczy braku obowiązku wystawiania faktur dla osób fizycznych, które w odniesieniu do tej konkretnej czynności opodatkowanej występują w charakterze osób nieprowadzących działalności gospodarczej. Nie ma bowiem obowiązku wystawienia faktury osobie fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą np. w zakresie produkcji materiałów budowlanych, w sytuacji gdy dokonuje ona zakupów w sklepie spożywczym. Przyjąć należy, że brak obowiązku wystawienia faktury występuje w każdym przypadku, gdy nabywcą jest osoba fizyczna, która w odniesieniu do danych zakupów nie działa w charakterze podatnika (prowadzącego działalność gospodarczą), choćby tak w ogóle prowadziła ona działalność gospodarczą. Jeśli więc przedsiębiorca dokonuje zakupów prywatnie (nie na potrzeby działalności), to wówczas nie ma obowiązku wystawiania mu faktury.

Z przedstawionego stanu faktycznego nie wynika, aby udziałowiec Spółki - osoba fizyczna przejmując nieruchomość w odniesieniu do nabycia tej nieruchomości działał w charakterze podatnika prowadzącego działalność gospodarczą. Zatem jeżeli w opisanej przez Wnioskodawcę transakcji udziałowiec, na rzecz którego Spółka przenosi prawo własności opisanej we wniosku nieruchomości zabudowanej w odniesieniu do tego nabycia nie działał w charakterze podatnika prowadzącego działalność gospodarczą Wnioskodawca nie jest zobowiązany do udokumentowania przedmiotowej czynności fakturą VAT. Zatem stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za prawidłowe.

Dodatkowo jednak w przedmiotowej sprawie należy zwrócić uwagę, że przedmiotem transakcji jest nieruchomość zabudowana budynkiem hotelu składającym się z dwóch części (część budynku hotelu dzierżawiona od 2004 r., nowe skrzydło hotelu wynajmowane od października 2007 r.). Tym samym w przypadku, gdy udziałowiec Spółki jest osobą fizyczną działającą w przedmiotowej sprawie w charakterze podatnika prowadzącego działalność gospodarczą (przejęta nieruchomość będzie wykorzystywał dla potrzeb prowadzonej działalności gospodarczej) przedmiotową transakcję Wnioskodawca winien udokumentować fakturą VAT zgodnie z obowiązującymi przepisami.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Należy ponadto dodatkowa podkreślić, iż niniejsza interpretacja traci swą aktualność w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego przez Wnioskodawcę zaistniałego stanu faktycznego lub zmiany stanu prawnego, a w szczególności gdyby udziałowiec, na rzecz którego Spółka przenosi prawo własności opisanej we wniosku nieruchomości zabudowanej w odniesieniu do tego nabycia działał w charakterze podatnika prowadzącego działalność gospodarczą.

Dodatkowo informuje się, iż ocena prawna stanowiska Wnioskodawcy w części dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych zawarta została w odrębnym rozstrzygnięciu.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Zgodnie z § 1 pkt 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 28 sierpnia 2008r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania ministra właściwego do spraw finansów publicznych, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz. U. Nr 163, poz. 1016), skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, ul. Prosta 10, 25-366 Kielce po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a 43-300 Bielsko-Biała.