Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 2461-IBPP1.4512.946.2016.1.AL
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2017-01-12
Teza: W zakresie prawa do odliczenia podatku naliczonego VAT wynikającego z faktur dokumentujących zakupy związane z realizacją inwestycji polegającej na budowie przydomowych oczyszczalni ścieków w Gminie.
Słowa kluczowe: odliczenia-odliczenie podatku od towarów i usług; odliczenia-prawo do odliczenia; podatek-podatek naliczony
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1-art. 86

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2015 r. poz. 613 ze zm.) oraz § 2 i § 6 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. z 2015 r. poz. 643) – Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działający w imieniu Ministra Rozwoju i Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy, przedstawione we wniosku z 22 listopada 2016 r. (data wpływu 28 listopada 2016 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do odliczenia podatku naliczonego VAT wynikającego z faktur dokumentujących zakupy związane z realizacją inwestycji polegającej na budowie przydomowych oczyszczalni ścieków w Gminie – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 28 listopada 2016 r. wpłynął ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do odliczenia podatku naliczonego VAT wynikającego z faktur dokumentujących zakupy związane z realizacją inwestycji polegającej na budowie przydomowych oczyszczalni ścieków w Gminie.

W przedmiotowym wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe:

Gmina jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług VAT. W 2017 roku Gmina zamierza ponieść wydatki na realizację inwestycji polegającej na budowie przydomowych oczyszczalni ścieków. Realizacja przedmiotowego zadania należy do zadań własnych Gminy. Stosownie do przepisu art. 2 ust.1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2003 r., poz. 594 z późn. zm.) gmina wykonuje zdania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność. Natomiast zgodnie z art. 6 ust. 1 ww. ustawy do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów. Do zadań własnych gminy należy zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty. W szczególności zadania własne obejmują m.in. sprawy wodociągów, kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych, utrzymanie czystości i porządku, unieszkodliwiania odpadów komunalnych (art. 7 ust.1 pkt 3 ww. ustawy).

Przez pojęcie przydomowej oczyszczalni ścieków należy rozumieć indywidualną instalację do oczyszczania ścieków dla danej nieruchomości, w związku z faktem aktualnego braku możliwości podłączenia się do kanalizacji zbiorczej.

Jako źródło sfinansowania zadania planuje się środki własne Gminy, środki unijne przeznaczone na finansowanie operacji typu „Gospodarka wodno-ściekowa” w ramach poddziałania „Wsparcie inwestycji związanych z tworzeniem, ulepszaniem lub rozbudową wszystkich rodzajów małej infrastruktury, w tym inwestycji w energię odnawialną i w oszczędzanie energii” objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020, a także udział pieniężny mieszkańców gminy.

Planuje się zawrzeć umowy cywilnoprawne z zainteresowanymi mieszkańcami, w ramach których Gmina będzie zobowiązana wybudować przydomowe oczyszczalnie ścieków, a mieszkańcy będą zobowiązani do dokonania wpłaty partycypacyjnej (kwota netto + 23% podatku od towarów i usług) na rachunek bankowy Gminy, stanowiącej udział w kosztach budowy przydomowych oczyszczalni ścieków. W przypadku nie wywiązania się przez mieszkańca Gminy z dokonania wpłaty partycypacyjnej, Gmina odstąpi od wybudowania przydomowej oczyszczalni ścieków.

Oczyszczalnie będą wybudowane dla tych mieszkańców, którzy zadeklarują chęć budowy, podpiszą z Gminą umowę cywilnoprawną i wniosą w terminie wkład pieniężny. Zgodnie z zawartą umową przydomowe oczyszczalnie ścieków przez okres trwałości projektu będą użytkowane przez Gminę, a po tym okresie zostaną zwrócone jej właścicielom. Prawo do korzystanie z p.o.ś w tym okresie będzie przysługiwało mieszkańcom na podstawie umowy użyczenia, zgodnie z którą koszty utrzymania oraz inne czynności związane z eksploatacją i użytkowaniem będą obciążać w całości mieszkańców.

W ramach utrzymania przydomowych oczyszczalnia ścieków, Gmina będzie świadczyć corocznie, wynikającą z zawartej umowy usługę opróżniania osadnika gnilnego oraz zrzutu osadu na oczyszczalnię, a mieszkańcy będą z tego tytułu zobowiązani pokrywać jej koszty (kwota netto + 8% podatku VAT).

Wydatki poniesione na realizację w/w inwestycji zostaną udokumentowane fakturami VAT wystawionymi na Gminę.

Usługi związane z realizacją przedmiotowej inwestycji będą zaliczane do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług, w szczególności:

1.  Wpłaty partycypacyjne mieszkańców będą dokumentowane fakturami VAT - zostanie naliczony i odprowadzony podatek od towarów i usług VAT,
2.  Należności z tytułu usługi opróżniania osadnika gnilnego oraz zrzutu osadu na oczyszczalnię ścieków będą dokumentowane fakturami VAT - zostanie naliczony i odprowadzony podatek od towarów i usług VAT.

Wpłaty partycypacyjne mieszkańców, z tytułu budowy przydomowych oczyszczalni ścieków oraz należności za usługę opróżniania osadnika gnilnego oraz zrzutu osadu na oczyszczalnię ścieków, stanowiące konieczny i niezbędny warunek ich wykonania, pozostają w bezpośrednim związku ze świadczeniem usługi przez Gminę, która zobowiązuje się do realizacji inwestycji pod warunkiem otrzymania wynagrodzenia od mieszkańców. Wobec powyższego przedmiotowe świadczenie będzie stanowiło odpłatne świadczenie usług, które zgodnie z art. 5 ust.1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług VAT, podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług VAT.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie:

Czy Gminie będzie przysługiwało prawo do pełnego odliczenia podatku VAT naliczonego z faktur zakupowych związanych z planowaną do realizacji inwestycją, polegającą na budowie przydomowych oczyszczalni ścieków na terenie Gminy?

Stanowisko Wnioskodawcy:

Biorąc pod uwagę opisany stan taktyczny, zdaniem Gminy, warunki do istnienia prawa do odliczenia podatku od towarów i usług zostały spełnione i Gminie będzie przysługiwało pełne prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur zakupowych, związanych z planowaną inwestycją budowy przydomowych oczyszczalni ścieków.

Prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego zostało uregulowane w art. 86 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług VAT. Zgodnie z tym przepisem w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124 tej ustawy. W myśl powyższej regulacji, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa odliczenia podatku naliczonego jest zatem związek zakupów z wykonanymi czynnościami opodatkowanymi.

W opinii Gminy wszystkie powyższe warunki będą w przypadku planowanej inwestycji spełnione, a mianowicie:

1.  Gmina jest zarejestrowanym i czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług VAT.
2.  Czynności wykonywane przez Gminę, na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych, za które otrzyma odpłatność od mieszkańców (tj. dofinansowanie kosztów wybudowania przydomowych oczyszczalni ścieków, opłata roczna za usługę opróżniania osadnika gnilnego i zrzut ścieków na oczyszczalnię) będą stanowiły odpłatne świadczenie usług, czyli czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług VAT.
3.  Wydatki poniesione przez Gminę na planowaną inwestycję będą związane z czynnościami opodatkowanymi.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 710 ze zm.), zwanej dalej ustawą. W myśl tego przepisu, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15 ustawy, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Zgodnie z art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy o VAT, kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu:

1.  nabycia towarów i usług,
2.  dokonania całości lub części zapłaty przed nabyciem towaru lub wykonaniem usługi.

Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego.

Przedstawiona wyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.

Ponadto, podkreślić należy, że ustawodawca stworzył podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług zgodnie z zasadą powszechności opodatkowania podlegają wszelkie transakcje, których przedmiotem jest dostawa towarów lub świadczenie usług, pod warunkiem, że są one realizowane przez „podatników” w rozumieniu ustawy i wykonywane w ramach działalności gospodarczej.

W myśl art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

W myśl art. 15 ust. 2 ustawy o VAT działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Należy zauważyć, że zgodnie z art. 15 ust. 6 ustawy o VAT, nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

W myśl art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 446 ze zm.), gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność. Natomiast zgodnie z art. 6 ust. 1 ww. ustawy o samorządzie gminnym, do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów. Do zadań własnych gminy należy zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty. W szczególności zadania własne obejmują sprawy w zakresie (…) kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych, utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych (art. 7 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy o samorządzie gminnym).

Z powołanych wyżej przepisów o podatku VAT wynika, że jednostki samorządu terytorialnego są podatnikami podatku od towarów i usług jedynie w zakresie wszelkich czynności, które mają charakter cywilnoprawny, tzn. są przez nie realizowane na podstawie umów cywilnoprawnych. Będą to zatem wszystkie realizowane przez te jednostki (urzędy) czynności w sferze ich aktywności cywilnoprawnej, np. czynności sprzedaży, zamiany (nieruchomości i ruchomości), wynajmu, dzierżawy, itd., umów prawa cywilnego (nazwanych i nienazwanych).

Jak wskazano na wstępie podstawowym warunkiem, którego spełnienie należy analizować w aspekcie prawa do odliczenia podatku VAT jest związek dokonywanych nabyć towarów i usług ze sprzedażą uprawniającą do dokonywania takiego odliczenia, czyli sprzedażą generującą podatek należny.

Jak wynika z wniosku Gmina planuje zawrzeć umowy cywilnoprawne z zainteresowanymi mieszkańcami, w ramach których Gmina będzie zobowiązana wybudować przydomowe oczyszczalnie ścieków, a mieszkańcy będą zobowiązani do dokonania wpłaty partycypacyjnej (kwota netto + 23% podatku od towarów i usług) na rachunek bankowy Gminy, stanowiącej udział w kosztach budowy przydomowych oczyszczalni ścieków. W przypadku nie wywiązania się przez mieszkańca Gminy z dokonania wpłaty partycypacyjnej, Gmina odstąpi od wybudowania przydomowej oczyszczalni ścieków.

Oczyszczalnie będą wybudowane dla tych mieszkańców, którzy zadeklarują chęć budowy, podpiszą z Gminą umowę cywilnoprawną i wniosą w terminie wkład pieniężny. Zgodnie z zawartą umową przydomowe oczyszczalnie ścieków przez okres trwałości projektu będą użytkowane przez Gminę, a po tym okresie zostaną zwrócone jej właścicielom. Prawo do korzystanie z p.o.ś w tym okresie będzie przysługiwało mieszkańcom na podstawie umowy użyczenia, zgodnie z którą koszty utrzymania oraz inne czynności związane z eksploatacją i użytkowaniem będą obciążać w całości mieszkańców.

W ramach utrzymania przydomowych oczyszczalnia ścieków, Gmina będzie świadczyć corocznie, wynikającą z zawartej umowy usługę opróżniania osadnika gnilnego oraz zrzutu osadu na oczyszczalnię, a mieszkańcy będą z tego tytułu zobowiązani pokrywać jej koszty (kwota netto + 8% podatku VAT).

Wydatki poniesione na realizację w/w inwestycji zostaną udokumentowane fakturami VAT wystawionymi na Gminę.

Usługi związane z realizacją przedmiotowej inwestycji będą zaliczane do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług, w szczególności:

1.  Wpłaty partycypacyjne mieszkańców będą dokumentowane fakturami VAT - zostanie naliczony i odprowadzony podatek od towarów i usług VAT,
2.  Należności z tytułu usługi opróżniania osadnika gnilnego oraz zrzutu osadu na oczyszczalnię ścieków będą dokumentowane fakturami VAT - zostanie naliczony i odprowadzony podatek od towarów i usług VAT.

Wpłaty partycypacyjne mieszkańców, z tytułu budowy przydomowych oczyszczalni ścieków oraz należności za usługę opróżniania osadnika gnilnego oraz zrzutu osadu na oczyszczalnię ścieków, stanowiące konieczny i niezbędny warunek ich wykonania, pozostają w bezpośrednim związku ze świadczeniem usługi przez Gminę, która zobowiązuje się do realizacji inwestycji pod warunkiem otrzymania wynagrodzenia od mieszkańców. Wobec powyższego przedmiotowe świadczenie będzie stanowiło odpłatne świadczenie usług, które zgodnie z art. 5 ust.1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług VAT, podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług VAT.

Jeżeli zatem planowana inwestycja będzie służyła wyłącznie do czynności opodatkowanych to, Wnioskodawca będzie miał prawo do odliczenia podatku VAT z faktur dokumentujących wydatki związane z realizacją inwestycji polegającej na budowie przydomowych oczyszczalni ścieków na rzecz mieszkańców gminy, pod warunkiem niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy o VAT.

W konsekwencji, stanowisko Wnioskodawcy, że Gminie będzie przysługiwało pełne prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur zakupowych, związanych z planowaną inwestycją budowy przydomowych oczyszczalni ścieków, jest prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Niniejsza interpretacja traci ważność w przypadku zmiany któregokolwiek z elementów przedstawionego zdarzenia przyszłego lub zmiany stanu prawnego.

Należy zaznaczyć, że zakres interpretacji wyznacza sformułowane przez Wnioskodawcę pytanie. Tym samym, przedmiotem interpretacji była wyłącznie kwestia prawa do odliczenia podatku naliczonego związanego z prowadzoną inwestycją. Nie była natomiast przedmiotem interpretacji kwestia zakwalifikowania wykonywanych przez Wnioskodawcę czynności do czynności opodatkowanych ani też określenie dla tych czynności prawidłowej stawki podatku czy podstawy opodatkowania, gdyż kwestie te nie były przedmiotem zapytania Wnioskodawcy.

Tym samym interpretację wydano w oparciu o opis sprawy, z którego wynika, że przedmiotowa inwestycja będzie służyła czynnościom opodatkowanym.

Ponadto tut. Organ informuje, że zgodnie z art. 14na pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa, przepisów art. 14k-14n dotyczących ochrony prawnej wynikającej z zastosowania się Wnioskodawcy do otrzymanej interpretacji nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe przedstawione we wniosku stanowią element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy o podatku od towarów i usług, tj. czynności dokonanych w ramach transakcji, które pomimo spełnienia warunków formalnych ustanowionych w przepisach ustawy, miały zasadniczo na celu osiągnięcie korzyści podatkowych, których przyznanie byłoby sprzeczne z celem, któremu służą te przepisy.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem.

Zgodnie z przepisem § 1 pkt 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 28 sierpnia 2008 r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania ministra właściwego do spraw finansów publicznych, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz.U. Nr 163, poz. 1016) skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, 31-511 Kraków, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.).

Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Jednocześnie zgodnie z art. 57a skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Administracji Skarbowej w Katowicach, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.