Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPP1/443-1509/11/ES
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2012-01-09
Teza: czy Wnioskodawca może skorygować podatek należny z tytułu dostawy towarów i usług, jeżeli dłużnik nie uregulował należności
Słowa kluczowe: korekta; wierzytelność-wierzytelności nieściągalne
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1a-art. 89a

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 27 września 2011r. (data wpływu 30 września 2011r.), uzupełnionym pismem z dnia 20 grudnia 2011r. (data wpływu 23 grudnia 2011r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów w zakresie określenia czy Wnioskodawca może skorygować podatek należny z tytułu dostawy towarów i usług, jeżeli dłużnik nie uregulował należności – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 30 września 2011r. do tut. organu wpłynął ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie określenia czy Wnioskodawca może skorygować podatek należny z tytułu dostawy towarów i usług, jeżeli dłużnik nie uregulował należności.

Wniosek został uzupełniony pismem z dnia 20 grudnia 2011r. (data wpływu 23 grudnia 2011r.), będącym odpowiedzią na wezwanie tut. organu z dnia 13 grudnia 2011r.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawcę oraz Spółkę T. łączyła umowa kupna sprzedaży węgla energetycznego z dnia 16 marca 2009r. Na podstawie tej umowy Wnioskodawca dokonywał sprzedaży węgla na rzecz Spółki. Sprzedaż była dokonywana z odroczonym terminem płatności. Spółka nie dokonała zapłaty za dostarczony w listopadzie i grudniu 2010r. węgiel, na co zostały wystawione faktury VAT na łączną kwotę x zł brutto w tym VAT y zł.

W dniu 31 stycznia 2011r. Wnioskodawca wezwał Spółkę do zapłaty. Wezwanie było bezskuteczne. Wobec braku zapłaty Wnioskodawca wystąpił z powództwem sądowym o zapłatę. W dniu 28 lutego 2011r. Sąd Okręgowy wydał nakaz zapłaty zasądzający roszczenie na rzecz Wnioskodawcy. Wskutek wniesienia sprzeciwu nakaz został uchylony i sprawa przekazana została do rozpatrzenia w trybie zwyczajnym. Obecnie postępowanie toczy się przed Sądem Okręgowym.

W dniu 9 lutego 2011r. Wnioskodawca otrzymał pisemne oświadczenie dłużnika o potrąceniu. Dłużnik w piśmie przedstawił do potrącenia swoją wierzytelność z tytułu nienależytego wykonania łączącej strony umowy kupna sprzedaży węgla z wierzytelnością Wnioskodawcy z tytułu niezapłaconych faktur. Wnioskodawca kwestionuje zarzuty dłużnika podniesione w jego oświadczeniu o potrąceniu, albowiem nie znajdują one odzwierciedlenia w stanie faktycznym sprawy i zostały podniesione wyłącznie na użytek toczącego się postępowania sądowego o zapłatę.

Na dzień składania wniosku wierzytelność nie została uregulowana i upłynęło 180 dni od terminów płatności określonych na poszczególnych fakturach (terminy płatności faktur upłynęły w okresie od 17 grudnia 2010r. do 28 stycznia 2011r.). Wnioskodawca zawiadomił także dłużnika, zgodnie z art. 89a ust. 2 o zamiarze skorygowania podatku należnego.

W uzupełnieniu Wnioskodawca wskazuje, iż jest czynnym zarejestrowanym podatnikiem podatku VAT od 2 lipca 1993r.

Dostawa towaru została dokonana na rzecz podatnika zarejestrowanego jako podatnik VAT czynny, niebędącego w trakcie postępowania upadłościowego lub w trakcie likwidacji.

Wierzytelności zostały uprzednio wykazane w deklaracji jako obrót opodatkowany i podatek należny w deklaracjach za listopad i grudzień 2010r.

Zarówno Wnioskodawca jak i dłużnik na dzień dokonania korekty, o której mowa w art. 89a ust. 1 ustawy o VAT będą podatnikami zarejestrowanymi jako podatnicy VAT czynni, stan inny uniemożliwiłby bowiem dokonanie korekty.

Przedmiotowe wierzytelności nie zostały zbyte.

Od daty wystawienia faktur dokumentujących wierzytelność nie upłynęły dwa lata, licząc od końca roku, w którym zostały wystawione. Faktury zostały wystawione w listopadzie i grudniu 2010r.

Wnioskodawca zawiadomił dłużnika o zamiarze skorygowania podatku należnego ze względu na wystąpienie okoliczności, o których mowa w art. 89a ust.1 ustawy o VAT. Dłużnik w ciągu 14 dni od dnia otrzymania zawiadomienia nie uregulował należności w jakiejkolwiek formie.

Zawiadomienie o zamiarze skorygowania podatku należnego zostało wysłane listem poleconym za potwierdzeniem odbioru. Wnioskodawca dysponuje potwierdzeniem odbioru ww. zawiadomienia przez pracownika dłużnika.

Pomiędzy Wnioskodawcą a dłużnikiem nie istnieje związek, o którym mowa w art. 32 ust . 2-4 ustawy o VAT.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy Wnioskodawca może zgodnie z art. 89a ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług z 11 marca 2004r. skorygować podatek należny z tytułu dostawy towarów i usług, jeżeli dłużnik nie uregulował należności Wnioskodawcy przez 180 dni, a jedynie złożył oświadczenie o potrąceniu zgodnie z art. 498 § 1 kodeksu cywilnego, przy czym do potrącenia dłużnik przedstawił wierzytelności z tytułu nienależytego wykonania umowy łączącej strony, które zakwestionował Wnioskodawca i toczy się spór dłużnika z Wnioskodawcą przed sądem?

Zdaniem Wnioskodawcy, nie doszło do uregulowania wierzytelności przez dłużnika w rozumieniu art. 89a ust. 2 ustawy podatku od towarów i usług, gdyż nie doszło do skutecznego prawomocnego potrącenia wzajemnych wierzytelności. Wnioskodawca uważa, że nie istnieje wierzytelność Spółki względem Wnioskodawcy, gdyż umowa łącząca strony została wykonana w całości.

Nadal istnieje wierzytelność Wnioskodawcy od dłużnika z tytułu wystawionych faktur VAT, Spółka nadal jest dłużnikiem Wnioskodawcy, w związku z czym Wnioskodawca winien mieć możliwość skorygowania podatku należnego zgodnie z art. 89a ustawy o podatku od towarów i usług.

Wnioskodawca oświadcza, że w sprawie objętej przedstawionym we wniosku stanie faktycznym nie toczy się postępowanie podatkowe, kontrola podatkowa lub postępowanie kontrolne oraz, że w tym zakresie sprawa nie została rozstrzygnięta co do jej istoty w decyzji lub postanowieniu administracyjnym.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie art. 89a ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2011r. Nr 177, poz. 1054), zwanej dalej ustawą o VAT, podatnik może skorygować podatek należny z tytułu dostawy towarów lub świadczenia usług na terytorium kraju w przypadku wierzytelności, których nieściągalność została uprawdopodobniona, z zastrzeżeniem ust. 2-5. Korekta podatku dotyczy również kwoty podatku przypadającej na część kwoty wierzytelności odpisanej jako nieściągalna lub której nieściągalność została uprawdopodobniona.

Przy czym, nieściągalność wierzytelności uważa się za uprawdopodobnioną w przypadku, gdy wierzytelność nie została uregulowana w ciągu 180 dni od upływu terminu jej płatności określonego w umowie lub na fakturze (art. 89a ust. 1a).

Należy zauważyć, iż możliwość skorzystania z tzw. „ulgi za złe długi” powstaje wówczas, gdy spełnione są warunki dotyczące zarówno samej wierzytelności, warunków jej powstania, jak i dłużnika i wierzyciela, określone w art. 89a ust. 2 ustawy, tj.:

1.  dostawa towaru lub świadczenie usług jest dokonana na rzecz podatnika, o którym mowa w art. 15 ust. 1, zarejestrowanego jako podatnik VAT czynny, niebędącego w trakcie postępowania upadłościowego lub w trakcie likwidacji;
2.  wierzytelności zostały uprzednio wykazane w deklaracji jako obrót opodatkowany i podatek należny;
3.  wierzyciel i dłużnik na dzień dokonania korekty, o której mowa w ust. 1, są podatnikami zarejestrowanymi jako podatnicy VAT czynni;
4.  wierzytelności nie zostały zbyte;
5.  od daty wystawienia faktury dokumentującej wierzytelność nie upłynęły 2 lata, licząc od końca roku, w którym została wystawiona;
6.  wierzyciel zawiadomił dłużnika o zamiarze skorygowania podatku należnego ze względu na wystąpienie okoliczności, o których mowa w ust. 1, a dłużnik w ciągu 14 dni od dnia otrzymania zawiadomienia nie uregulował należności w jakiejkolwiek formie.

Zgodnie z art. 89a ust. 3 ustawy o VAT, korekta podatku należnego może nastąpić w rozliczeniu za okres rozliczeniowy, w którym upłynął termin określony w ust. 2 pkt 6, nie wcześniej niż w rozliczeniu za okres, w którym wierzyciel uzyskał potwierdzenie odbioru przez dłużnika zawiadomienia, o którym mowa w ust. 2 pkt 6. Warunkiem dokonania korekty jest uzyskanie przez wierzyciela potwierdzenia odbioru przez dłużnika zawiadomienia, o którym mowa w ust. 2 pkt 6.

Z powołanego przepisu art. 89a ust. 3 cyt. ustawy wynika, że korekta podatku należnego może nastąpić w rozliczeniu za okres rozliczeniowy, w którym upłynął 14-dniowy termin na zapłatę wierzytelności przez dłużnika po otrzymaniu zawiadomienia o zamiarze skorzystania przez wierzyciela z ulgi na złe długi, nie wcześniej niż w rozliczeniu za okres, w którym wierzyciel uzyskał potwierdzenie odbioru ww. dokumentu przez dłużnika.

W myśl ust. 4 ww. artykułu, w przypadku gdy po dokonaniu korekty określonej w ust. 1 należność została uregulowana w jakiejkolwiek formie, podatnik, o którym mowa w ust. 1, obowiązany jest zwiększyć podatek należny w rozliczeniu za okres, w którym należność została uregulowana. W przypadku częściowego uregulowania należności podatek należny zwiększa się w odniesieniu do tej części.

Stosownie do ust. 5 ww. artykułu, podatnik obowiązany jest wraz z deklaracją podatkową, w której dokonuje korekty podatku należnego określonej w ust. 1, zawiadomić o korekcie, o której mowa w ust. 1, właściwy dla podatnika urząd skarbowy wraz z podaniem kwot korekty podatku należnego.

Zgodnie z ust. 6 ww. artykułu, podatnik w ciągu 7 dni od dnia dokonania korekty podatku należnego wymienionej w ust. 1 obowiązany jest również zawiadomić dłużnika o tej czynności. Kopia zawiadomienia jest przesyłana do właściwego dla podatnika urzędu skarbowego.

Należy zauważyć, że wskazany w art. 89a ust. 2 pkt 6 ustawy o VAT, warunek skorzystania z ulgi na złe długi ma charakter formalny. Bowiem wymogiem dokonania korekty jest uprzednie zawiadomienie dłużnika.

W myśl ust. 7 ww. artykułu przepisów ust. 1-6 nie stosuje się, jeżeli pomiędzy wierzycielem a dłużnikiem istnieje związek, o którym mowa w art. 32 ust. 2-4.

Powołane wyżej przepisy dopuszczają, zatem możliwość dokonania przez podatnika korekty podatku należnego, który powstał w związku z dostawą towarów lub świadczeniem usług na terytorium kraju w sytuacji, gdy nabywca towaru bądź usługi nie dokonał zapłaty na rzecz dostawcy.

Zauważyć należy także, iż podstawowym warunkiem umożliwiającym korektę jest dokonanie transakcji na rzecz podatnika, który w momencie jej dokonywania był podatnikiem w rozumieniu art. 15 ustawy, a więc podatnikiem prowadzącym działalność gospodarczą, zarejestrowanym jako podatnik VAT czynny.

Ponadto wierzyciel musi zawiadomić dłużnika o zamiarze skorygowania podatku należnego ze względu na wystąpienie okoliczności, o których mowa w cyt. powyżej art. 89a ust. 1 ustawy o VAT. Doręczenie tego zawiadomienia dłużnikowi powoduje rozpoczęcie 14-dniowego okresu oczekiwania. Jest to czas dla dłużnika na ewentualne uregulowanie należności.

Jeżeli więc dłużnik w ciągu 14 dni od dnia otrzymania ww. zawiadomienia ureguluje należności, korekty nie dokonuje się. Natomiast jeśli dłużnik w powyższym terminie ureguluje tylko część należności – korekty nie dokonuje się w odniesieniu do tej części.

Wobec powyższego, tylko łączne spełnienie wszystkich warunków wymienionych w art. 89a ust. 2 ustawy o VAT daje prawo do skorygowania podatku należnego w odniesieniu do nieściągalnych wierzytelności.

Z przedstawionego we wniosku opisu zdarzenia przyszłego wynika, iż Wnioskodawcę (od dnia 2 lipca 1993r. czynnego zarejestrowanego podatnika podatku VAT) oraz Spółkę łączyła umowa kupna sprzedaży węgla energetycznego z dnia 16 marca 2009r. Na podstawie tej umowy Wnioskodawca dokonywał sprzedaży węgla na rzecz Spółki. Sprzedaż była dokonywana z odroczonym terminem płatności.

Dostawa towaru została dokonana na rzecz podatnika zarejestrowanego jako podatnik VAT czynny, niebędącego w trakcie postępowania upadłościowego lub w trakcie likwidacji.

Spółka nie dokonała zapłaty za dostarczony w listopadzie i grudniu 2010r. węgiel, na co zostały wystawione faktury VAT.

W dniu 31 stycznia 2011r. Wnioskodawca wezwał Spółkę do zapłaty. Wezwanie było bezskuteczne. Wobec braku zapłaty Wnioskodawca wystąpił z powództwem sądowym o zapłatę. W dniu 28 lutego 2011r. Sąd Okręgowy wydał nakaz zapłaty zasądzający roszczenie na rzecz Wnioskodawcy. Wskutek wniesienia sprzeciwu nakaz został uchylony i sprawa przekazana została do rozpatrzenia w trybie zwyczajnym. Obecnie postępowanie toczy się przed Sądem Okręgowym.

Na dzień składania wniosku wierzytelność nie została uregulowana i upłynęło 180 dni od terminów płatności określonych na poszczególnych fakturach (terminy płatności faktur upłynęły w okresie od 17 grudnia 2010r. do 28 stycznia 2011r.).

Wnioskodawca zawiadomił także dłużnika, zgodnie z art. 89a ust. 2 o zamiarze skorygowania podatku należnego.

Wierzytelności zostały uprzednio wykazane w deklaracji jako obrót opodatkowany i podatek należny w deklaracjach za listopad i grudzień 2010r.

Zarówno Wnioskodawca jak i dłużnik na dzień dokonania korekty, o której mowa w art. 89a ust. 1 ustawy o VAT będą podatnikami zarejestrowanymi jako podatnicy VAT czynni.

Przedmiotowe wierzytelności nie zostały zbyte.

Od daty wystawienia faktur dokumentujących wierzytelność nie upłynęły dwa lata, licząc od końca roku, w którym zostały wystawione. Faktury zostały wystawione w listopadzie i grudniu 2010r.

Wnioskodawca zawiadomił dłużnika o zamiarze skorygowania podatku należnego ze względu na wystąpienie okoliczności, o których mowa w art. 89a ust. 1 ustawy o VAT.

Dłużnik w ciągu 14 dni od dnia otrzymania zawiadomienia nie uregulował należności w jakiejkolwiek formie.

Zawiadomienie o zamiarze skorygowania podatku należnego zostało wysłane listem poleconym za potwierdzeniem odbioru. Wnioskodawca dysponuje potwierdzeniem odbioru ww. zawiadomienia przez pracownika dłużnika.

Pomiędzy Wnioskodawcą a dłużnikiem nie istnieje związek, o którym mowa w art. 32 ust. 2-4 ustawy o VAT.

Wątpliwość Wnioskodawcy budzi prawo do korekty podatku należnego z tytułu dostawy towarów i usług, jeżeli dłużnik nie uregulował należności Wnioskodawcy przez 180 dni.

Analizując powyższe przepisy oraz przedstawiony opis zdarzenia przyszłego należy stwierdzić, iż w przypadku gdy nieściągalność wierzytelności została uprawdopodobniona tj. minęło 180 dni od terminu płatności i dłużnik nie uregulował jej oraz gdy zostaną spełnione warunki wynikające z art. 89a ust. 2 ustawy o VAT tj.:

*   dostawa towaru została dokonana na rzecz podatnika zarejestrowanego jako podatnik VAT czynny, niebędącego w trakcie postępowania upadłościowego lub w trakcie likwidacji,
*   wierzytelności zostały uprzednio wykazane w deklaracji jako obrót opodatkowany i podatek należny w deklaracjach za listopad i grudzień 2010r.,
*   zarówno Wnioskodawca jak i dłużnik na dzień dokonania korekty, o której mowa w art. 89a ust. 1 ustawy o VAT będą podatnikami zarejestrowanymi jako podatnicy VAT czynni,
*   przedmiotowe wierzytelności nie zostały zbyte,
*   od daty wystawienia faktur dokumentujących wierzytelność nie upłynęły dwa lata, licząc od końca roku, w którym zostały wystawione (faktury zostały wystawione w listopadzie i grudniu 2010r.),
*   Wnioskodawca zawiadomił dłużnika o zamiarze skorygowania podatku należnego ze względu na wystąpienie okoliczności, o których mowa w art. 89a ust. 1 ustawy o VAT, a dłużnik w ciągu 14 dni od dnia otrzymania zawiadomienia nie uregulował należności w jakiejkolwiek formie.

Wnioskodawca zgodnie z art. 89a ust. 3 ustawy o VAT, będzie miał prawo do korekty podatku należnego z tytułu wierzytelności nieściągalnych w odniesieniu do kwoty podatku należnego wynikającego z faktur korygujących wykazanego w deklaracjach podatkowych.

W związku z powyższym stanowisko Wnioskodawcy, iż winien mieć możliwość skorygowania podatku należnego zgodnie z art. 89a ustawy o podatku od towarów i usług, należało uznać za prawidłowe.

Należy jednak pamiętać, że w przypadku gdyby po dokonaniu korekty określonej w 89a ust. 1 ustawy o VAT należność została uregulowana w jakiejkolwiek formie, Wnioskodawca obowiązany będzie zwiększyć podatek należny w rozliczeniu za okres, w którym należność została uregulowana. W przypadku częściowego uregulowania należności podatek należny zwiększa się w odniesieniu do tej części (art. 89a ust. 4 ustawy o VAT).

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Nadmienia się, że niniejsza interpretacja indywidualna traci swoją ważność w przypadku zmiany któregokolwiek z elementów przedstawionego zdarzenia przyszłego lub zmiany stanu prawnego.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Zgodnie z przepisem § 1 pkt 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 28 sierpnia 2008r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania ministra właściwego do spraw finansów publicznych, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz. U. Nr 163, poz. 1016) skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.