Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPP1/443-268/09/12-6/S/JB/KG
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2012-03-27
Teza: opodatkowanie sprzedaży działek budowlanych – czynność niepodlegająca opodatkowaniu
Słowa kluczowe: czynności-czynności niepodlegające opodatkowaniu; grunty; grunty-sprzedaż gruntów; nieruchomości-nieruchomość niezabudowana; podatnik-podatnik podatku od towarów i usług
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 15

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 27 lutego 2009 r. (data wpływu 16 marca 2009 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania sprzedaży działek budowlanych - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 16 marca 2009 r. wpłynął ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania sprzedaży działek budowlanych.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

W dniu 20 listopada 1998 roku Wnioskodawca nabył w drodze zakupu (akt notarialny) grunty rolne (około 2,5 ha) we wsi Ł. koło B. w województwie d. W latach 2000-2007 przy udziale i pomocy ojca starał się uprawiać różne produkty celem uzyskania jakichkolwiek dochodów i sfinansowania wydatków związanych z comiesięcznym utrzymaniem domu i wydatkami na życie. Od 2000 roku Wnioskodawca mieszka w W. wraz z żoną oraz dziećmi. Ostatni rok był bardzo niekorzystny dla koniunktury rolnej. Ceny produktów rolnych drastycznie spadły, co spowodowało, iż tak niewielki obszar gruntu nie opłaca się uprawiać. Dodatkowo koszty z tytułu opłat za użytkowanie lokalu (gaz, prąd, woda), wydatki na życie oraz przedszkole i żłobek dzieci są bardzo wysokie i będą rosły. Na przełomie 2008/2009 zarobki Wnioskodawcy i jego żony znacznie spadły, co spowodowało, że dotychczasowe dochody nie pokrywają wydatków. W związku z tym Wnioskodawca postanowił wyodrębnić z posiadanych gruntów 0,5 ha i przeznaczyć na sprzedaż. Cel sprzedaży jest związany z zapewnieniem bytu rodzinie. W wyniku wyodrębnienia powstały 4 działki budowlane, które oferowane są na sprzedaż. Ceny nie są atrakcyjne, ze względu na fakt, iż brak w ich pobliżu kanalizacji oraz gazu. Wartość takiego terenu jest znacznie niższa. Dodatkowy podatek VAT uszczupli zakładane przychody.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

Czy Wnioskodawca powinien płacić podatek VAT od sprzedaży gruntów?

Zdaniem Wnioskodawcy, nie ma obowiązku odprowadzania podatku VAT od sprzedaży działek (0,5 ha). Grunty zakupione były bez chęci ich zbycia, lecz celem uprawy i pozyskiwania niewielkich, lecz stałych dochodów będących uzupełnieniem wydatków na cele budżetu domowego.

W dniu 28 kwietnia 2009 r. wydana została interpretacja indywidualna nr IPPP1-443-268/09-2/JB, w której stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku uznane zostało za nieprawidłowe. W uzasadnieniu stwierdzono, że sprzedaż działek budowlanych wykorzystywanych wcześniej w działalności rolniczej przez Wnioskodawcę jako rolnika, podlega opodatkowaniu według stawki podatku w wysokości 22%, zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy.

Pismem z dnia 8 maja 2009 r. (data wpływu 12 maja 2009 r.) Strona wezwała Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie do usunięcia naruszenia prawa wynikającego z wydania interpretacji indywidualnej przepisów ustawy o podatku od towarów i usług.

W odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, w piśmie znak IPPP1-443-268/09-4/JB z dnia 1 czerwca 2009 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie nie stwierdził podstaw do zmiany ww. indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego.

W dniu 25 czerwca 2009 r. (data wpływu 30 czerwca 2009 r.) Strona wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, za pośrednictwem tut. Organu, skargę na interpretację indywidualną z dnia 28 kwietnia 2009 r. znak IPPP1-443-268/09-2/JB.

WSA w Warszawie w wyroku z dnia 6 stycznia 2010 r., sygn. akt III SA/Wa 1256/09 uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną i stwierdził, iż skarga jest zasadna.

Spór w rozpoznawanej sprawie sprowadza się do kwestii, czy sprzedaż wydzielonych z gospodarstwa rolnego działek budowlanych należy traktować jako dokonywaną w ramach działalności gospodarczej zbywcy, podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT, czy też jako sprzedaż majątku osobistego.

Sąd w uzasadnieniu wskazał na wyrok z dnia 9 grudnia 2008 r. I FSK 1431/07, w którym Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że jeśli dana czynność wykonana została poza zakresem działań producenta, handlowca, usługodawcy, pozyskującego zasoby naturalne, rolnika czy wykonującego wolny zawód, to w świetle art. 4 ust. 1 i 2 VI Dyrektywy z tytułu wykonania takiej czynności dany podmiot nie może być uznany za podatnika VAT i to bez względu na to, czy czynność tę wykonał jednorazowo, ale w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności w sposób częstotliwy, czy też wielokrotnie.

Zdaniem Sądu taka zaś właśnie sytuacja występuje w przypadku sprzedaży przez daną osobę jej majątku prywatnego. Majątek taki nabywany bowiem był na własne potrzeby danej osoby, a nie z przeznaczeniem do działalności handlowej, a zatem jego sprzedaż zarówno w całości, jak i w częściach, jednemu lub wielu nabywcom, z zyskiem lub bez, nie może być uznana za działalność handlową ze skutkiem w postaci uznania tej osoby za podatnika VAT. Zwłaszcza w przypadku działalności gospodarczej w zakresie handlu, zamiar częstotliwego wykonywania czynności ujawniony być musi już w momencie nabycia towaru, a nie w momencie jego sprzedaży. Nie można bowiem pominąć, że pod pojęciem „handel” należy rozumieć dokonywanie w sposób zorganizowany zakupów towarów w celu ich odsprzedaży. NSA podkreślił, że odpowiedź na pytanie, czy dany podmiot w odniesieniu do danej czynności działa jako podatnik podatku od towarów i usług, wymaga oceny każdorazowo odnoszącej się do konkretnych okoliczności faktycznych danej sprawy. Okolicznością przesądzającą nie może tu być jedynie sam fakt podziału gruntu na odrębne działki.

Z kolei w wyroku z dnia 24 czerwca 2009 r. sygn akt I SA/Wr 98/09 Sąd orzekł, iż samo nabycie gruntów musi nastąpić w celach handlowych, nie zaś w innych celach. Nie jest działalnością handlową sprzedaż majątku osobistego (prywatnego), który nie został nabyty w celach odsprzedaży (handlowych), lecz spożytkowania w celach osobistych. W każdym przypadku decydujące znaczenie powinien mieć zamiar nabycia gruntów, które następnie są sprzedawane przez nabywcę. Jeżeli z okoliczności sprawy wynika, że zamiarem nabycia było późniejsze odsprzedanie gruntów, to zasadniczo należałoby takiego sprzedawcę w zakresie tej sprzedaży uznać za podatnika VAT. Jeżeli natomiast sprzedawca gruntów nabywał te grunty do majątku prywatnego, dopuszczając wprawdzie możliwość odsprzedaży, lecz nie było to jego głównym celem, to wówczas - w zakresie dokonanej sprzedaży gruntów - nie powinien być traktowany jak podatnik VAT. Ustalając, jakim faktycznie późniejszy sprzedawca gruntów kierował się zamiarem w momencie ich zakupu należy wziąć pod uwagę okoliczności towarzyszące nabyciu i sprzedaży, czas jaki upłynął od nabycia oraz przeznaczenie środków uzyskanych ze sprzedaży.

Zdaniem Sądu, na aprobatę zasługuje pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 grudnia 2008 r. sygn. akt I FSK 1556/07, że nie występujące na gruncie ww. przepisów pojęcie „majątku osobistego” (majątku prywatnego, majątku wykorzystywanego do celów prywatnych), oznacza tę część majątku danej osoby, która nie jest przez nią wykorzystywana dla potrzeb prowadzonej działalności gospodarczej i która nie jest przedmiotem tej działalności. Według NSA, dokonując podziału majątku na osobisty i związany z działalnością gospodarczą dla potrzeb opodatkowania sprzedaży danego składnika majątkowego, w pierwszej kolejności należy ustalić, czy dany składnik majątkowy spełnia powyższe kryteria, jeżeli tak nie jest, to mamy do czynienia ze sprzedażą majątku prywatnego, przy której to czynności dana osoba, choćby mająca status podatnika, w charakterze takim nie występuje. Przy podziale takim nie jest natomiast miarodajne - w opinii NSA - kryterium postulowane przez organ podatkowy, a więc w pierwszej kolejności ustalenie, czy przedmiot sprzedaży zaspakajał niezbędne potrzeby bytowe danej osoby, a w przypadku odpowiedzi negatywnej, konkluzja, że w takim przypadku sprzedaż taka podlega opodatkowaniu, ponieważ jej przedmiotem nie było tak rozumiane mienie osobiste. Sąd zauważa, iż w niniejszej sprawie nie stwierdzono, że zakupiony a następnie sprzedany przez skarżącego grunt był wykorzystywany w prowadzonej przez niego działalności gospodarczej, stanowiąc np. towar handlowy.

Sąd stanął na stanowisku, iż w związku z powołanym orzecznictwem nie jest wystarczające stwierdzenie że zakres przedsięwzięcia (zamiar sprzedaży kilku działek) oraz podjęte przez Wnioskodawcę działania (dokonanie przed sprzedażą podziału gruntu na działki budowlane) wskazują na zamiar dokonywania sprzedaży w sposób częstotliwy, a więc w okolicznościach przesądzających o prowadzeniu działalności gospodarczej, podkreślając fakt powtarzalności określonej czynności.

Zdaniem Sądu powołane wyżej wyroki i poglądy w nich wyrażone potwierdzają, że nie można uznać za wystarczające uzasadnienia stanowiska organu udzielającego interpretacji sprowadzającego w zasadzie do stwierdzenia, że „rolnik sprzedający grunt nie zbywa majątku osobistego ale majątek składający się na przedsiębiorstwo rolne. Wobec powyższego osoba taka dokonuje sprzedaży majątku związanego z przedmiotową działalnością gospodarczą (działalnością rolniczą) i jest z tego tytułu podatnikiem podatku od towarów i usług, nie korzystającym ze zwolnienia od podatku, wynikającego z art. 43 ust. 1 pkt 3 ustawy”.

Od powyższego wyroku Organ podatkowy wniósł skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z dnia 30 listopada 2011 r. sygn. akt I FSK 1684/11 oddalił skargę kasacyjną, wniesioną przez Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie. NSA poparł stanowisko zajęte przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, iż w przedstawionych okolicznościach trudno uznać, że skarżący zamierza podjąć działalność gospodarczą w zakresie obrotu nieruchomościami. Sprzedaż działek nie stanowi przedmiotu działalności gospodarczej strony; nie zostały też przedsięwzięte działania wskazujące na zamiar podjęcia działalności mającej za swój przedmiot obrót nieruchomościami (np. uzbrojenie działek, działania marketingowe). Samo zaś wyodrębnienie działek budowlanych z inicjatywy skarżącego nie może stanowić okoliczności przesądzającej, tym bardziej, że zarazem podkreśla on, iż do sprzedaży zmusza go pogarszająca się sytuacja materialna rodziny i konieczność zapewnienia jej dochodów w drodze zbycia posiadanego majątku. Zdaniem Sądu w tym stanie rzeczy brak jest podstaw aby twierdzić, że przedmiotowa sprzedaż działek spełnia przesłanki z art. 5 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 15 ust. 1-2 ustawy o VAT, a w konsekwencji, że podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

W dniu 11 stycznia 2012 r. do tut. Organu wpłynął prawomocny wyrok WSA w Warszawie z dnia 6 stycznia 2010 r. sygn. III SA/Wa 1256/09 uchylający ww. interpretację, w którym Sąd poparł stanowisko Strony Skarżącej przedstawione w ww. wniosku.

W świetle obowiązującego stanu prawnego biorąc pod uwagę rozstrzygnięcia zawarte w wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 stycznia 2010 r. sygn. III SA/Wa 1256/09 i Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 listopada 2011 r. sygn. akt I FSK 1684/11 - stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego w zakresie opodatkowania sprzedaży działek budowlanych uznaje się za prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Biuro Krajowej Informacji Podatkowej, ul. 1 Maja 10, 09-402 Płock.