Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPB2/436-179/13-6/JK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2013-08-20
Teza: Podatek od spadków i darowizn w zakresie opodatkowania darowizny
Słowa kluczowe: banki; darowizna; druk; opodatkowanie; podatek-podatek od spadków i darowizn; zgłoszenie
Przepisy: [PSD] Ustawa o podatku od spadków i darowizn-Rozdział 1-art. 1; [PSD] Ustawa o podatku od spadków i darowizn-Rozdział 2-art. 5; [PSD] Ustawa o podatku od spadków i darowizn-Rozdział 2-art. 6

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko, przedstawione we wniosku z dnia 25 kwietnia 2013 r. (data wpływu 26 kwietnia 2013 r.), uzupełnionym w dniach 5 lipca 2013 r. oraz 1 sierpnia 2013 r. o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od spadków i darowizn w zakresie opodatkowania darowizny – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 26 kwietnia 2013 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od spadków i darowizn w zakresie opodatkowania darowizny.

Z uwagi na fakt, iż wniosek nie spełniał wymogów formalnych przewidzianych w art. 14b § 3, 14b § 4 oraz art. 14f ustawy – Ordynacja podatkowa, Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu pismami z dnia 24 czerwca 2013 r. nr ILPB2/415-418/13-2/JK oraz z dnia 17 lipca 2013 r. nr ILPB2/436-179/13-5/JK wezwał Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku.

Wniosek został uzupełniony prawidłowo i w terminie.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

W dniu 25 lutego 2013 r. siostra Wnioskodawcy A wyraziła wolę dokonania na Jego rzecz darowizny sumy pieniężnej w wysokości 451, 426.64 zł (czterysta pięćdziesiąt jeden tysięcy czterysta dwadzieścia sześć złotych 64/100). Ponieważ siostra cierpiała na nieuleczalną chorobę nowotworową i w związku z tym wówczas przebywała w Szpitalu (…), nie mogła osobiście udać się do banku dokonać stosownych czynności. Z uwagi na fakt, że Zainteresowany posiadał pełne pełnomocnictwo do konta siostry, znajdującego się w X, siostra poleciła Mu udanie się do banku i dokonanie w jej imieniu stosownej operacji finansowej. Tak też zrobił. Transakcja ta została dokonana za życia siostry w dniu 26 lutego 2013 r. w siedzibie banku X. Ponieważ również i Wnioskodawca posiada konto w tym samym banku co siostra, wydał odpowiednie zlecenie pracownicy banku. Zainteresowany podkreśla, że nigdy wcześniej nie przeprowadzał takiej operacji. Pracownica banku bez Jego wiedzy dokonała kilku transakcji - transakcji wypłat z konta siostry i następnie wpłat na Jego konto. Zainteresowany zaznacza, że pracownica banku nie poinformowała Go z jakiego tytułu ani w jaki sposób wykonuje zlecenie przelewu pieniędzy z konta siostry. Wnioskodawca nie otrzymał też fizycznie żadnej gotówki, pieniądze zostały automatycznie zaksięgowane na koncie. Skutkiem takiego przeprowadzenia transakcji przez bank, na wydrukach transakcji brak jest adnotacji o darowiźnie, potwierdzenia przelewu lub transakcji bezgotówkowej. Zainteresowany podkreśla, że ww. transakcja została dokonana w tym samym banku, w tej samej siedzibie, w jednym dniu i w jednej godzinie. Ponadto wyraźnie widać z wydruków bankowych, że dokładnie ta sama kwota, która została wybrana z konta siostry, została następnie zaksięgowana na Jego koncie.

Siostra zmarła w dniu 27 lutego 2013 r. Siostra nie miała ani męża ani dzieci, jedynie Wnioskodawca był jej najbliższą rodziną.

W dniu 12 kwietnia 2013 r. Zainteresowany udał się do Urzędu Skarbowego w W celem złożenia na druku SD-Z2 zgłoszenia darowizny dokonanej przez siostrę A na Jego rzecz. Urząd Skarbowy w W. odmówił przyjęcia zgłoszenia z argumentacją, że na wydrukach transakcji nie ma adnotacji o darowiźnie, potwierdzenia przelewu lub transakcji bezgotówkowej. Wnioskodawca nadmienia, że pracownica Urzędu Skarbowego poinformowała, iż podobna sytuacja zaistniała również i w innych przypadkach.

W związku z powyższym zadano następujące pytania.

1.  Czy takie stanowisko Urzędu Skarbowego - odmawiające Wnioskodawcy możliwości dokonania stosownego zgłoszenia jest prawidłowe?
2.  Czy brak odpowiedniego sformułowania na wydrukach bankowych - podczas gdy z kontekstu czynności jednoznacznie wynika, że operacje finansowe zostały przeprowadzone w jednym dniu, w tej samej godzinie i ich przedmiotem była taka sama kwota pieniężna - może pozbawić Zainteresowanego uprawnienia zagwarantowanego w ustawie z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn?
3.  Jak należy w takiej sytuacji dokonać zgłoszenia dokonania darowizny?

Zdaniem Wnioskodawcy, pieniądze wypłacone z konta siostry a następnie wpłacone na Jego konto, zgodnie z wolą siostry, stanowiły jej darowiznę na Jego rzecz. Zainteresowany nie ma wpływu na sposób dokonywania transakcji finansowych przez bank, nie posiada też odpowiedniej wiedzy specjalistycznej z dziedziny operacji finansowych. Dyspozycja wydana przez Niego pracownicy banku była jasna i miała określony cel. Nie ma podstaw aby przyjąć, że brak odpowiedniej adnotacji na dokumentach bankowych pozbawia podatnika możliwości skorzystania ze zwolnienia podatkowego przewidzianego w ustawie. Z kontekstu operacji finansowej jasno wynika, że operacje wypłaty z konta siostry oraz wpłaty na konto Wnioskodawcy zostały dokonane jednego dnia, w tej samej godzinie i w tym samym oddziale banku, ponadto ich przedmiotem była dokładnie taka sama kwota pieniędzy. Powyższe świadczy, że spełnione zostały warunki udokumentowania środków w sposób określony w art. 4a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn. Stanowisko Urzędu Skarbowego w W, odmawiające przyjęcia zgłoszenia jest nieprawidłowe, gdyż bezpodstawnie pozbawia zagwarantowanego w ustawie uprawnienia. Ograniczenie się do wykładni językowej art. 4a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn, powoduje bezpodstawne zawężenie dyspozycji tego przepisu.

Zgodnie z wyrokiem NSA z dnia 12 kwietnia 2013 r. II FSK 1628/11 (Legalis): „Obdarowany sam może wpłacić sobie darowiznę na konto - to wystarczy, by darowizna była zwolniona z podatku. Z przepisów nie wynika, że darowiznę musi wpłacić darczyńca”.

„1.Wymóg udokumentowania dokonanej darowizny należy traktować jedynie jako wymóg natury technicznej, mający na celu potwierdzenie faktycznego, rzeczywistego charakteru dokonanej darowizny. (\`(...)\`)

2.Warunek o jakim mowa w art. 4a ustawy z 28 lipca 1983 r. o podatku od spadkowi darowizn (t.j. Dz. U. z 2009 r. Nr 93, poz. 768 ze zm. ), tj. przekazanie środków na rachunek bankowy nabywcy albo jego rachunek prowadzony przez spółdzielczą kasę oszczędnościowo - kredytową lub przekazem pocztowym, jest wymogiem wyłącznie technicznym, związanym z przewidzianą przez ustawę potrzebą udokumentowania faktycznego przekazania darowizny i warunek ten nie może być utożsamiany z istotą przedmiotowego zwolnienia podatkowego”. (Wyrok WSA w Bydgoszczy z 22 czerwca 2011 r. I SA/Bd 249/11, Legalis).

Zgodnie z art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn zwalnia się od podatku nabycie własności rzeczy tytułem darowizny lub polecenia darczyńcy, przez małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę, jeżeli:

1.  zgłoszą nabycie własności rzeczy właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego powstałego na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 4 i 5, z zastrzeżeniem art. 4a ust. 2 i 4, oraz
2.  udokumentują - w przypadku gdy przedmiotem nabycia tytułem darowizny lub polecenia darczyńcy są środki pieniężne, a wartość majątku nabytego łącznie od tej samej osoby w okresie 5 lat, poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, doliczona do wartości rzeczy i praw majątkowych ostatnio nabytych, przekracza kwotę określoną w art. 9 ust. 1 pkt 1 - ich otrzymanie dowodem przekazania na rachunek bankowy nabywcy albo jego rachunek prowadzony przez spółdzielczą kasę oszczędnościowo - kredytową lub przekazem pocztowym.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

W myśl art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t. j. Dz. U. z 2009 r. Nr 93, poz. 768 ze zm.) podatkowi od spadków i darowizn podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem darowizny, polecenia darczyńcy.

Zgodnie z art. 888 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.), przez umowę darowizny darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swego majątku. Celem darowizny jest dokonanie nieodpłatnego przysporzenia na rzecz obdarowanego kosztem majątku darczyńcy. Może ona polegać zarówno na przesunięciu do majątku obdarowanego określonych przedmiotów majątkowych, jak i na innych formach dyspozycji majątkowych darczyńcy prowadzących do zmniejszenia jego majątku, a po stronie majątku obdarowanego – do zwiększenia aktywów lub zmniejszenia pasywów.

Zgodnie z art. 4a ust. 1 ustawy, zwalnia się od podatku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych przez małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę, jeżeli:

1.  zgłoszą nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego powstałego na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 2-8 i ust. 2, a w przypadku nabycia w drodze dziedziczenia w terminie 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, z zastrzeżeniem ust. 2 i 4, oraz
2.  udokumentują - w przypadku gdy przedmiotem nabycia tytułem darowizny lub polecenia darczyńcy są środki pieniężne, a wartość majątku nabytego łącznie od tej samej osoby w okresie 5 lat, poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, doliczona do wartości rzeczy i praw majątkowych ostatnio nabytych, przekracza kwotę określoną w art. 9 ust. 1 pkt 1 - ich otrzymanie dowodem przekazania na rachunek bankowy nabywcy albo jego rachunek prowadzony przez spółdzielczą kasę oszczędnościowo-kredytową lub przekazem pocztowym.

Jednakże w myśl art. 4a ust. 4 ustawy obowiązek zgłoszenia nie obejmuje przypadków, gdy:

1.  wartość majątku nabytego łącznie od tej samej osoby lub po tej samej osobie w okresie 5 lat, poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, doliczona do wartości rzeczy i praw majątkowych ostatnio nabytych, nie przekracza kwoty określonej w art. 9 ust. 1 pkt 1 lub
2.  gdy nabycie następuje na podstawie umowy zawartej w formie aktu notarialnego.

W przypadku niespełnienia warunków, o których mowa w ust. 1 i 2, nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych podlega opodatkowaniu na zasadach określonych dla nabywców zaliczonych do I grupy podatkowej (art. 4a ust. 3 ww. ustawy).

Stosownie do art. 5 ustawy o podatku od spadków i darowizn obowiązek podatkowy ciąży na nabywcy własności rzeczy i praw majątkowych.

W myśl art. 6 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy, obowiązek podatkowy powstaje przy nabyciu w drodze darowizny - z chwilą złożenia przez darczyńcę oświadczenia w formie aktu notarialnego, a w razie zawarcia umowy bez zachowania przewidzianej formy - z chwilą spełnienia przyrzeczonego świadczenia; jeżeli ze względu na przedmiot darowizny przepisy wymagają szczególnej formy dla oświadczeń obu stron, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą złożenia takich oświadczeń.

Jak wynika z całokształtu informacji zawartych we wniosku, Wnioskodawca uzyskał darowiznę od siostry w wysokości 451 426,64 zł. Darowizna została przekazana z konta darczyńcy na konto obdarowanego na podstawie polecenia wydanego przez Zainteresowanego (obdarowanego, który posiadał pełne pełnomocnictwo do konta darczyńcy).

Wątpliwości Wnioskodawcy w przedmiotowej sprawie budzi kwestia, jak należy dokonać zgłoszenia darowizny i czy brak odpowiedniej adnotacji na dokumentach bankowych pozbawia podatnika możliwości skorzystania ze zwolnienia podatkowego przewidzianego w ustawie o podatku od spadków i darowizn.

W oparciu o przytoczone powyżej przepisy prawne stwierdzić należy, iż prawidłowe jest stanowisko Wnioskodawcy, zgodnie z którym fakt otrzymania darowizny należy zgłosić właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego na druku SD-Z2. Odnosząc się natomiast do kwestii udokumentowania darowizny Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu wskazuje, że przepisy ustawy o podatku od spadków i darowizn nie wskazują w jaki sposób można tego dokonać. W związku z powyższym odwołać się należy do ogólnej zasady – wyrażonej w art. 180 ustawy Ordynacja podatkowa – zgodnie z którą jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W konsekwencji wyartykułować należy, że brak odpowiedniej adnotacji na wydrukach bankowych nie odmawia temu wydrukowi mocy dowodowej i nie pozbawia Wnioskodawcy prawa do zwolnienia skonstytuowanego w ustawie o podatku od spadków i darowizn.

W tym miejscu należy jednak poinformować, iż postępowanie w sprawie wydania interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego, z uwagi na przedmiot i charakter wydawanych w jego toku rozstrzygnięć, jest postępowaniem szczególnym, odrębnym, do którego nie mają bezpośredniego zastosowania inne (poza wskazanymi w ustawie  ww. art. 14h) przepisy Ordynacji podatkowej, w szczególności nie jest postępowaniem dowodowym, które może być prowadzone w toku kontroli podatkowej czy postępowania podatkowego lub czynności sprawdzających.

Organ wydający interpretację indywidualną nie może więc zbadać w sensie merytorycznym „sprawy podatkowej” wynikającej z przytoczonego we wniosku zdarzenia, lecz jedynie pozytywnie lub negatywnie ocenić, z przytoczeniem przepisów prawa podatkowego, czy stanowisko pytającego zawarte we wniosku odnoszące się do regulacji przepisów prawa podatkowego jest słuszne i znajduje oparcie w okolicznościach przedstawionego zdarzenia.

Organ wydający interpretację przepisów prawa podatkowego nie może bowiem prowadzić postępowania, podejmować rozstrzygnięć zastrzeżonych dla innego trybu orzekania, ani orzekać o tym co właściwe organy mogą przyjmować za środki dowodowe w prowadzonych przez siebie postępowaniach lub czy organy te przedstawione przez podatnika dowody uznają za wystarczające do udokumentowania określonych faktów.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, ul. Św. Mikołaja 78/79, 50-126 Wrocław po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.