Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPP2/443-645/12-4/AK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2012-10-03
Teza: Spółka uczestnicząc w systemie Cash poolingu organizowanym przez Bank, nie będzie świadczyła usług w rozumieniu przepisów ustawy o podatku od towarów i usług, a będzie jedynie usługobiorcą usługi świadczonej przez Bank
Słowa kluczowe: cash pooling; obrót; opodatkowanie; świadczenie-świadczenie usług
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 8; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 29 (uchylony); [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 29a; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 30b; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 30c

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012r. poz. 749) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Strony, przedstawione we wniosku z dnia 3 lipca 2012r. (data wpływu 9 lipca 2012) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie określenia czy Spółka będąc uczestnikiem umowy cash poolingu świadczy usługi podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 9 lipca 2012 wpłynął ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie określenia czy Spółka będąc uczestnikiem umowy cash poolingu świadczy usługi podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Sp. z o.o. (dalej: „Spółka” lub „Wnioskodawca”) jest spółką z siedzibą w W., podlegającą w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w podatku dochodowym od osób prawnych. Spółka jest częścią międzynarodowego koncernu G. AG, światowego lidera w branży elektrotechnicznej i elektronicznej (dalej: „Grupa S.” lub „Grupa”). Do Grupy należą również inne spółki z siedzibą w Polsce, jak i poza nią (dalej: „Spółki z Grupy”).

Spółka rozważa przystąpienie do systemu zarządzania płynnością finansową typu „zero balancing cash pooling” (dalej „Cash-pooling” lub „System”), oferowanego przez bank z siedzibą w Polsce (dalej: „Bank”). Wobec żadnej Spółki z Grupy S., Bank nie jest podmiotem powiązanym w rozumieniu przepisów ustawy o PDOP.

Celem Systemu jest optymalizacja pozycji finansowej podmiotów należących do koncernu. Uczestnictwo w Systemie pozwoli Spółce zmaksymalizować dochód osiągany z odsetek przy jednoczesnej redukcji kosztów transakcyjnych i ryzyk związanych z jej operacjami finansowymi. Innymi słowy, w efekcie osiągniętych przez Grupę korzyści skali, Spółka uzyska lepsze warunki w zakresie zarządzania środkami i operacji finansowych niż byłaby w stanie uzyskać samodzielnie.

W Systemie będzie uczestniczyć Wnioskodawca oraz pozostałe Spółki z Grupy, mające siedzibę w Polsce i podlegające w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w podatku dochodowym od osób prawnych (dalej łącznie: „Uczestnicy”). Uczestnikiem Systemu w charakterze pool leadera, będzie również spółka G. AG z siedzibą w Niemczech, podlegająca w tym kraju nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w podatku dochodowym od osób prawnych (dalej: „Pool Leader”).

Uczestnictwo w Systemie będzie odbywać się na podstawie:

1.  umowy zawartej pomiędzy Uczestnikami (w tym Spółką i Pool-Leaderem) a Bankiem (dalej: „Umowa z bankiem”) oraz
2.  umowy zawartej pomiędzy Spółką a Pool Leaderem („Agreement on Participation in the S. Cash Management System” dalej: „Umowa”).

Dla przeprowadzania rozliczeń w ramach Systemu Uczestnicy, w tym Spółka będą wykorzystywać bieżące rachunki bankowe prowadzone dla nich przez Bank (dalej: „Rachunki Uczestników”). Rachunki Uczestników, w tym rachunek bankowy prowadzony dla Spółki (dalej” „Rachunek Spółki”) będą służyły do dokonywania rozliczeń handlowych (regulowania zobowiązań i otrzymywania należności) z podmiotami trzecimi. System będzie dotyczył rozliczeń dokonywanych w PLN.

W rezultacie funkcjonowania Systemu, na koniec każdego dnia roboczego, w przypadku wystąpienia nadwyżki (saldo dodatnie powyżej „0”) na Rachunku Spółki, suma równa nadwyżce zostanie przekazana na rachunek prowadzony przez bank na rzecz Pool Leadera (dalej: „Rachunek Główny”). Analogicznie w przypadku niedoboru środków na Rachunku Spółki brakująca do zera kwota zostanie przekazana na Rachunek Spółki z Rachunku Głównego.

System funkcjonujący w Grupie S. będzie polegał na jednokierunkowym przepływie środków na rachunek konsolidujący (Rachunek Główny), z pełnym zerowaniem Rachunków Uczestników na koniec każdego dnia. W ramach tego rozwiązania środki zgromadzone na Rachunku Głównym nie powracają kolejnego dnia na Rachunki Uczestników lecz pozostają na Rachunku Głównym. W konsekwencji, na początek kolejnego dnia saldo otwarcia na Rachunku Spółki wynosi zawsze zero. Przykładowo, gdyby Spółka posiadała nadwyżkę w wysokości 1000 PLN przelaną na Rachunek Główny, przekazane środki nie wróciłyby na Rachunek Spółki w kolejnym dniu rano, ale pozostałyby na Rachunku Głównym. Kolejnego dnia rano saldo otwarcia na Rachunku Spółki wynosiłoby zero.

Natomiast w przypadku wystąpienia niedoboru na Rachunku Spółki (tj. salda ujemnego środków brakujących do zera) będzie on pokrywany z Rachunku Głównego poprzez transfer środków z tego rachunku na Rachunek Spółki. Przykładowo, w przypadku wykazania niedoboru w kwocie 1000 PLN Spółka otrzymałaby daną kwotę z Rachunku Głównego w celu uzupełnienia salda ujemnego do zera. Spółka nie byłaby zobowiązana do przekazania środków z powrotem na Rachunek Główny w kolejnym dniu. Kolejnego dnia rano saldo otwarcia na Rachunku Spółki wynosiłoby zero.

Od tak skonsolidowanego na Rachunku Głównym salda Bank będzie na bazie dziennej obliczał oprocentowanie na rzecz Pool-Leadera (dodatnie lub ujemne w zależności od stanu tego skonsolidowanego salda). W pierwszym dniu roboczym po zakończeniu danego miesiąca odsetki skalkulowane dla tego miesiąca będą przez Bank wypłacane na Rachunek Główny lub z niego pobierane, w zależności od wyniku tej kalkulacji. Innymi słowy, jeśli Rachunek Główny wykaże saldo ujemne, Pool-Leader będzie zobowiązany do płatności odsetek na rzecz Banku, jeśli natomiast wykaże saldo dodatnie, otrzyma odsetki od Banku.

W związku z powyższym zadano następujące pytania.

Spółka wnosi o potwierdzenie, że Spółka nie świadczy żadnych usług w rozumieniu ustawy o VAT w związku z uczestnictwem w Systemie.

Zdaniem Wnioskodawcy Spółka nie świadczy żadnych usług w rozumieniu ustawy o VAT w związku z uczestnictwem w Systemie.

Uzasadnienie stanowiska Spółki

Cash-pooling jest produktem znajdującym się standardowo w ofercie banków, z którego mogą korzystać grupy kapitałowe w celu optymalizacji zarządzania płynnością finansową oraz kosztami pozyskania finansowania. Mając na uwadze cechy charakterystyczne Cash-poolingu, należy stwierdzić, że w przedmiotowym stanie faktycznym w roli usługodawcy występuje jedynie Bank.

Czynności związane z funkcjonowaniem Cash-poolingu, tj. obciążanie i uznawanie rachunków Uczestników oraz Rachunku Głównego, transfer środków pomiędzy Rachunkami Uczestników a Rachunkiem Głównym, będą leżały w zakresie obowiązków Banku. Z tytułu świadczenia przedmiotowej usługi Bank będzie otrzymywał wynagrodzenie. Wszelkie czynności wykonywane przez Spółkę będą stanowiły jedynie techniczne elementy pomocnicze, konieczne dla efektywnego świadczenia usługi zarządzania Systemem przez Bank.

W związku z powyższym, w ramach Systemu wyłącznie Bank będzie świadczył usługę w rozumieniu art. 8 ustawy o VAT, a nie którykolwiek z innych podmiotów zaangażowanych w Systemie (Spółka, czy też inni Uczestnicy). Spółka będzie usługobiorcą usług świadczonych przez Bank.

Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, iż podmiotem, u którego wystąpi obrót z tytułu wykonania usługi określanej jako Cash-pooling, będzie Bank, a nie Spółka. Transfery środków pomiędzy rachunkami, jak i rozliczenie odsetek, nie będą stanowiły obrotu w rozumieniu art. 29 ust. 1 ustawy o VAT, w szczególności nie będą stanowiły obrotu Spółki.

Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie m.in. w interpretacji indywidualnej wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi w dniu 14 maja 2012r. (nr IPTPP2/443-152/12-2/JS), interpretacji indywidualnej wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie w dniu 25 kwietnia 2012r. (nr IPPP1/443-271/12-2/IGo), interpretacji indywidualnej wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie w dniu 16 lutego 2012r. (nr IPPP1/443-1730/11-4/MP).

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2011r. Nr 177, poz. 1054), opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Stosownie do art. 7 ust. 1 cyt. ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Natomiast w myśl art. 8 ust. 1 cyt. ustawy, świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, to każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1.  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2.  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3.  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Powołany przepis wskazuje, iż pojęcie świadczenia usług ma bardzo szeroki zakres, gdyż nie obejmuje wyłącznie działań podatnika, lecz również zobowiązanie do powstrzymania się od dokonywania czynności lub do tolerowania czynności bądź sytuacji. Zatem, przez świadczenie należy rozumieć każde zachowanie się na rzecz innego podmiotu. Ponadto z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług wynika, iż każde odpłatne świadczenie na rzecz innego podmiotu podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług ale tylko wówczas, gdy jest wykonywane odpłatnie. Aby uznać dane świadczenie za świadczenie odpłatne, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a beneficjentem i w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Jednocześnie dostawa towarów lub świadczenie usług pod tytułem odpłatnym mogą zostać opodatkowane wtedy, gdy pomiędzy dostawcą towaru lub świadczącym usługę i ich odbiorcą istnieje jawny lub dorozumiany stosunek prawny (umowa), w ramach którego spełniane są świadczenia wzajemne. Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę.

Zakres opodatkowania podatkiem VAT wyznacza nie tylko czynnik przedmiotowy – opodatkowaniu podlega odpłatna dostawa towarów lub odpłatne świadczenie usług, ale także czynnik podmiotowy – czynności muszą być wykonywane przez podatnika.

Stosownie do art. 15 ust. 1 cyt. ustawy, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, bez względu na cel lub rezultat tej działalności.

Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody, również wtedy, gdy czynność została wykonana jednorazowo w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności w sposób częstotliwy. Działalność gospodarcza obejmuje również czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych, o czym stanowi art. 15 ust. 2 cyt. ustawy.

Stosownie do art. 29 ust. 1 cyt. ustawy, podstawą opodatkowania jest obrót, z zastrzeżeniem ust. 2-21, art. 30-32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i ust. 5. Obrotem jest kwota należna z tytułu sprzedaży pomniejszona o kwotę należnego podatku. Kwota należna obejmuje całość świadczenia należnego od nabywcy lub osoby trzeciej. Obrót zwiększa się o otrzymane dotacje, subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze mające bezpośredni wpływ na cenę (kwotę należną) towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika, pomniejszone o kwotę należnego podatku.

Z okoliczności przedstawionych przez Wnioskodawcę wynika, iż Spółka rozważa przystąpienie do systemu zarządzania płynnością finansową typu „zero balancing cash pooling”, oferowanego przez bank z siedzibą w Polsce. Wobec żadnej Spółki z Grupy S., Bank nie jest podmiotem powiązanym w rozumieniu przepisów ustawy o PDOP.

Celem Systemu jest optymalizacja pozycji finansowej podmiotów należących do koncernu. Uczestnictwo w Systemie pozwoli Spółce zmaksymalizować dochód osiągany z odsetek przy jednoczesnej redukcji kosztów transakcyjnych i ryzyk związanych z jej operacjami finansowymi.

W Systemie będzie uczestniczyć Wnioskodawca oraz pozostałe Spółki z Grupy, mające siedzibę w Polsce i podlegające w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w podatku dochodowym od osób prawnych. Uczestnikiem Systemu w charakterze pool leadera, będzie również spółka G. AG z siedzibą w Niemczech, podlegająca w tym kraju nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w podatku dochodowym od osób prawnych.

Uczestnictwo w Systemie będzie odbywać się na podstawie:

1.  umowy zawartej pomiędzy Uczestnikami (w tym Spółką i Pool-Leaderem) a Bankiem oraz
2.  umowy zawartej pomiędzy Spółką a Pool Leaderem („Agreement on Participation in the S. Cash Management System”).

Dla przeprowadzania rozliczeń w ramach Systemu Uczestnicy, w tym Spółka będą wykorzystywać bieżące rachunki bankowe prowadzone dla nich przez Bank. Rachunki Uczestników, w tym rachunek bankowy prowadzony dla Spółki będą służyły do dokonywania rozliczeń handlowych (regulowania zobowiązań i otrzymywania należności) z podmiotami trzecimi. System będzie dotyczył rozliczeń dokonywanych w PLN.

Na koniec każdego dnia roboczego, w przypadku wystąpienia nadwyżki (saldo dodatnie powyżej „0”) na Rachunku Spółki, suma równa nadwyżce zostanie przekazana na rachunek prowadzony przez bank na rzecz Pool Leadera. Analogicznie w przypadku niedoboru środków na Rachunku Spółki brakująca do zera kwota zostanie przekazana na Rachunek Spółki z Rachunku Głównego.

System funkcjonujący w Grupie S. będzie polegał na jednokierunkowym przepływie środków na rachunek konsolidujący (Rachunek Główny), z pełnym zerowaniem Rachunków Uczestników na koniec każdego dnia. W ramach tego rozwiązania środki zgromadzone na Rachunku Głównym nie powracają kolejnego dnia na Rachunki Uczestników, lecz pozostają na Rachunku Głównym. W konsekwencji, na początek kolejnego dnia saldo otwarcia na Rachunku Spółki wynosi zawsze zero.

Od tak skonsolidowanego na Rachunku Głównym salda Bank będzie na bazie dziennej obliczał oprocentowanie na rzecz Pool-Leadera (dodatnie lub ujemne w zależności od stanu tego skonsolidowanego salda). W pierwszym dniu roboczym po zakończeniu danego miesiąca odsetki skalkulowane dla tego miesiąca będą przez Bank wypłacane na Rachunek Główny lub z niego pobierane, w zależności od wyniku tej kalkulacji. Innymi słowy, jeśli Rachunek Główny wykaże saldo ujemne, Pool-Leader będzie zobowiązany do płatności odsetek na rzecz Banku, jeśli natomiast wykaże saldo dodatnie, otrzyma odsetki od Banku.

Odnosząc się do opodatkowania czynności wykonywanych w ramach umowy Cash poolingu gdzie Wnioskodawca występuje w ramach struktury jako Uczestnik należy stwierdzić, iż przedstawiony mechanizm zarządzania płynnością finansową jest w pełni administrowany i zarządzany przez Bank. Nie wymaga on żadnego dodatkowego zaangażowania ani Spółki, ani pozostałych podmiotów w nim uczestniczących. Jak wskazał Wnioskodawca w ramach przedstawionej w stanie faktycznym struktury Cash poolingu, wszystkie czynności wchodzące w skład kompleksowej usługi zarządzania środkami pieniężnymi Spółki, tj. obciążanie i uznawanie rachunków Uczestników oraz Rachunku Głównego, transfer środków pomiędzy Rachunkami Uczestników a Rachunkiem Głównym, będą leżały w zakresie obowiązków Banku w zamian za wynagrodzenie.

Biorąc pod uwagę cechy charakterystyczne zaprezentowanej przez Wnioskodawcę umowy Cash poolingu oraz to, iż - jak wskazała Spółka - jako Uczestnik korzysta z usługi kompleksowego zarządzania płynnością finansową świadczonej przez Bank stwierdzić należy, iż w przedmiotowej sprawie w roli świadczącego usługę będzie występował Bank, który wykonywał będzie wszystkie czynności wchodzące w skład kompleksowej usługi bankowej, jaką jest Cash pooling. Natomiast czynności wykonywane przez Spółkę na podstawie stosownej umowy, umożliwiające bankowi dokonywanie odpowiednich transferów środków finansowych w ramach struktury Cash poolingu, nie stanowią odrębnego świadczenia przez Spółkę usług w rozumieniu art. 8 ustawy o podatku od towarów i usług.

Reasumując, Spółka uczestnicząc w systemie Cash poolingu organizowanym przez Bank, nie będzie świadczyła usług w rozumieniu przepisów ustawy o podatku od towarów i usług, a będzie jedynie usługobiorcą usługi świadczonej przez Bank.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 270). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1 Maja 10, 09-402 Płock.