Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPB1/415-1229/11/WM
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2012-03-09
Teza: Czy odszkodowanie wypłacone przez firmę ubezpieczeniową z tytułu utraconych korzyści (marży) jest zwolnione z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych?
Słowa kluczowe: korzyści-korzyści utracone (lucrum cessans); odszkodowania
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 1-art. 9; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 10; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 14; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pana, przedstawione we wniosku z dnia 8 grudnia 2011 r. (data wpływu 12 grudnia 2011 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych otrzymania odszkodowania za utraconą marżę handlową - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 12 grudnia 2011 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych otrzymania odszkodowania za utraconą marżę handlową.

W przedmiotowym wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą m.in. w zakresie usług gastronomicznych, hotelowych, organizacji imprez okolicznościowych. Kompleks gastronomiczny znajduje się przy drodze - budowa autostrady.W związku z prowadzoną budową, Wnioskodawca wystąpił o odszkodowanie za utraconą marżę handlową w okresie prowadzenia prac budowlanych. Ubezpieczyciel dokonał obliczeń wartości utraconej marży. Stoi jednak na stanowisku, że może wypłacić odszkodowanie w kwocie netto, czyli po potrąceniu podatku dochodowego w wysokości 19% wyliczonego odszkodowania. Ubezpieczyciel stwierdził, że odszkodowanie obejmuje utracone korzyści z tytułu prowadzonej działalności, które zwolnione jest z obowiązku uiszczenia podatku dochodowego, zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2010 r. Nr 51, poz. 307 ze zm.). Wyliczoną kwotę utraconych korzyści, ubezpieczyciel skorygował o wartość zobowiązania podatkowego, które powstałoby w przypadku osiągnięcia utraconego dochodu, a które nie powstaje w przypadku uzyskanego odszkodowania. Firma ubezpieczeniowa stoi na stanowisku, iż podatek nie musi być płacony, ani przez poszkodowanego, ani tym bardziej przez ubezpieczyciela.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy odszkodowanie wypłacone przez firmę ubezpieczeniową z tytułu utraconych korzyści (marży) jest zwolnione z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych?

Zdaniem Wnioskodawcy, odszkodowanie powinno być wypłacone w kwocie brutto, a opodatkowanie tej kwoty winno nastąpić po zaksięgowaniu do pozostałych przychodów według skali podatkowej, jaką Wnioskodawca opłaca w chwili wypłaty odszkodowania.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Podstawową zasadą obowiązującą w przepisach ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jest zasada powszechności opodatkowania. W myśl tej zasady wyrażonej w art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2010 r. Nr 51 poz. 307 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 3 i 3b) ww. ustawy, wolne od podatku są:

*   otrzymane odszkodowania lub zadośćuczynienia, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw, z wyjątkiem:

1.  określonych w prawie pracy odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia umowy o pracę,
2.  odpraw pieniężnych wypłacanych na podstawie przepisów o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników,
3.  odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia funkcjonariuszom pozostającym w stosunku służbowym,
4.  odszkodowań przyznanych na podstawie przepisów o zakazie konkurencji,
5.  odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą,
6.  odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzeniem działów specjalnych produkcji rolnej, z których dochody są opodatkowane według skali, o której mowa w art. 27 ust. 1, lub na zasadach, o których mowa w art. 30c,
7.  odszkodowań wynikających z zawartych umów lub ugód innych niż ugody sądowe;

*   inne odszkodowania lub zadośćuczynienia otrzymane na podstawie wyroku lub ugody sądowej do wysokości określonej w tym wyroku lub tej ugodzie, z wyjątkiem odszkodowań lub zadośćuczynień:

1.  otrzymanych w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą,
2.  dotyczących korzyści, które podatnik mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono;

Świadczenie wskazane we wniosku, nie spełnia przesłanek do zwolnień od podatku dochodowego, o których mowa w cytowanych przepisach. Prawo do otrzymania ww. świadczenia nie wynika wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw. Ponadto świadczenie to uzyskane zostało w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą, a także dotyczy utraconych korzyści – co wyklucza zastosowanie zwolnienia.

Natomiast zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 4 lit. a) ww. ustawy, wolne od podatku dochodowego są kwoty otrzymane z tytułu ubezpieczeń majątkowych i osobowych, z wyjątkiem odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą lub prowadzeniem działów specjalnych produkcji rolnej, z których dochody są opodatkowane zgodnie z art. 27 ust. 1 lub art. 30c.

Odszkodowanie będące przedmiotem wniosku, pozostaje w bezpośrednim związku z prowadzoną przez Wnioskodawcę działalnością gospodarczą, bowiem dotyczy utraconych korzyści – marży w działalności gospodarczej prowadzonej w lokalu gastronomicznym, który z uwagi na prace budowlane zanotował niższe obroty niż uzyskiwał przed rozpoczęciem tych prac. A zatem również zwolnienie z tego tytułu nie ma zastosowania.

W myśl art. 14 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, za przychód z działalności, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3, uważa się kwoty należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont. U podatników dokonujących sprzedaży towarów i usług opodatkowanych podatkiem od towarów i usług za przychód z tej sprzedaży uważa się przychód pomniejszony o należny podatek od towarów i usług.

Stosownie do art. 14 ust. 2 pkt 12 ww. ustawy przychodem z działalności gospodarczej są również otrzymane odszkodowania za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą lub z prowadzeniem działów specjalnych produkcji rolnej.

Skoro przedmiotowe odszkodowanie pozostaje w bezpośrednim związku z działalnością gospodarczą, to przychód z tytułu otrzymanego odszkodowania należy również rozliczyć w ramach źródła przychodu z pozarolniczej działalności gospodarczej o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy i należy go wykazać w odpowiedniej ewidencji prowadzonej dla tej działalności i opodatkować łącznie z pozostałymi przychodami z tej działalności.

W przypadku odszkodowania, o jakim mowa w rozpatrywanym wniosku, tj. odszkodowania za utracone korzyści, które podatnik mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono nie ulega wątpliwości, że gdyby podatnik osiągnął spodziewany zysk, zysk ten podlegałby opodatkowaniu. Wobec tego uzyskane przez niego odszkodowanie powinno również podlegać opodatkowaniu według tych samych zasad. W przeciwnym wypadku podatnik, który uzyskał odszkodowanie za utracone korzyści, byłby w uprzywilejowanej sytuacji w porównaniu z podatnikiem, który korzyść osiągnął.

Reasumując, w chwili otrzymania odszkodowania powstanie u Wnioskodawcy przychód ze źródła przychodów – działalność gospodarcza, w postaci kwoty otrzymanego odszkodowania.

Stosownie do art. 44 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, podatnicy osiągający dochody z działalności gospodarczej, o której mowa w art. 14 – są obowiązani bez wezwania wpłacać w ciągu roku podatkowego zaliczki na podatek dochodowy, według zasad określonych w ust. 3, z zastrzeżeniem ust. 3f – 3h.

W związku z powyższym – to na osobie fizycznej prowadzącej pozarolniczą działalność gospodarczą, ciąży obowiązek wpłacania w ciągu roku zaliczek na podatek dochodowy, z tytułu dochodów uzyskanych z działalności gospodarczej.

Nadmienić należy, że podmioty pełniące funkcję płatnika zostały wymienione w przepisach Rozdziału 7 – Pobór podatku lub zaliczek na podatek przez płatników – w artykułach 31 – 35, 41 i 42e ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Ubezpieczyciel wypłacając odszkodowanie, wynikające z umowy cywilnoprawnej zawartej z Wnioskodawcą, nie pełni funkcji płatnika w odniesieniu do ww. świadczeń. W związku z powyższym nie ma obowiązku pobierania zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych.

Dodać należy, że ocenie w niniejszej interpretacji podlegają wyłącznie skutki podatkowe otrzymania przedmiotowego odszkodowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych, natomiast organ podatkowy nie ma uprawnień do rozstrzygnięcia, na jaką kwotę powinno być ustalone odszkodowanie, nie ocenia rozliczeń pomiędzy Wnioskodawcą, a ubezpieczycielem pod względem wad prawnych oraz naruszeń przepisów prawa podatkowego.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy ul. Jana Kazimierza 5, 85-035 Bydgoszcz po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.