Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0114-KDIP1-1.4012.156.2020.1.RR
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2020-06-01
Teza: Prawo do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od nabytych towarów i usług oraz opodatkowania nieodpłatnego świadczenia usług oraz dostaw towarów na potrzeby działalności związków zawodowych.
Słowa kluczowe: odliczenia-odliczenie podatku; odliczenia-odliczenie podatku od towarów i usług; podatek-podatek naliczony; przekazanie-przekazanie nieodpłatne; związki-związek zawodowy
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1-art. 86

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r., poz. 900 z późn. zm.) Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 4 marca 2020 r. (data wpływu 9 marca 2020 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie:

*   prawa do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od nabytych towarów i usług, które Wnioskodawca jest obowiązany ponosić jako pracodawca na rzecz związków zawodowych – **jest prawidłowe**,

*   braku prawa do odliczenia VAT z tytułu nabycia usług gastronomicznych i noclegowych – **jest prawidłowe**,

*   prawa do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od nabytych towarów i usług, które Wnioskodawca nie jest obowiązany ponosić jako pracodawca na rzecz związków zawodowych – **jest nieprawidłowe**,

*   obowiązku naliczenia podatku VAT należnego od nieodpłatnego przekazania związkom zawodowym towarów opisanych we wniosku, w odniesieniu do których Wnioskodawca jest obowiązany je ponosić jako pracodawca na rzecz związków zawodowych – **jest prawidłowe**,

*   braku obowiązku naliczenia podatku VAT należnego od nieodpłatnego świadczenia usług na rzecz związków zawodowych, w odniesieniu do których Wnioskodawca jest obowiązany je ponosić jako pracodawca na rzecz związków zawodowych – **jest prawidłowe**,

*   opodatkowania nieodpłatnego przekazania związkom zawodowym towarów, które nie stanowią kosztów niezbędnych do funkcjonowania związków zawodowych – **jest nieprawidłowe**,

*   braku obowiązku naliczenia podatku VAT należnego od nieodpłatnie przekazywanych świadczeń na rzecz związków zawodowych, w odniesieniu do których Spółka nie jest zobowiązana ich ponosić – **jest nieprawidłowe**.

UZASADNIENIE

W dniu 9 marca 2020 r. wpłynął do Organu ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od nabytych towarów i usług oraz opodatkowania nieodpłatnego świadczenia usług oraz dostaw towarów na potrzeby działalności związków zawodowych.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny oraz następujące zdarzenie przyszłe:

Spółka S.A. (dalej zwana Spółką lub Wnioskodawcą) posiada siedzibę oraz miejsce zarządu na terytorium Polski, a także jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Przedmiotem działalności Spółki jest przede wszystkim wytwarzanie i przetwarzanie produktów (…), sprzedaż hurtowa (…) i produktów pochodnych.

W Spółce działają związki zawodowe reprezentujące interesy pracowników zatrudnionych w Spółce. Organizacje związkowe funkcjonują w oparciu o przepisy ustawy z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych (Dz. U. Nr 2019 r., poz. 263). Wnioskodawca w ramach prowadzonej działalności, wypełniając przepisy ustawy o związkach zawodowych, pokrywa nieodpłatnie część kosztów związanych z działalnością związków zawodowych do wysokości określonych w umowie limitów. Do kosztów ponoszonych przez Wnioskodawcę zalicza się:

*   nieodpłatne udostępnienie pomieszczeń biurowych wraz z wyposażeniem w meble (w tym zakup energii elektrycznej, centralnego ogrzewania, ciepłej i zimnej wody, odprowadzeniem nieczystości)

*   usługi telefoniczne i internetowe,

*   zakup urządzeń technicznych niezbędnych do prowadzenia działalności związkowej,

*   zakup materiałów biurowych i prasy,

*   nieodpłatne przekazanie paliwa,

*   koszty organizacji szkolenia związanego tematycznie z działalnością związkową (w tym dojazd i zakwaterowanie),

*   koszty organizacji walnego zgromadzenia członków i delegatów, w tym wynajem sali konferencyjnej i catering.

Wnioskodawca przekazuje wyżej wymienione towary i usługi związkom zawodowym nieodpłatnie na podstawie zawartej umowy pomiędzy Wnioskodawcą a związkami zawodowymi. Na fakturach dokumentujących nabycie przedmiotowych towarów i usług jako nabywca wskazany jest Wnioskodawca.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania:

1.  Czy Spółce przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od nabytych towarów i usług, wymienionych w stanie faktycznym, które są następnie nieodpłatnie przekazane lub udostępniane związkom zawodowym?
2.  Czy Spółka jest zobowiązana do opodatkowania nieodpłatnego świadczenia usług oraz dostawy towarów na potrzeby działalności związków zawodowych?

Zdaniem Wnioskodawcy, Spółce przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w stosunku do przedmiotowych wydatków wymienionych w stanie faktycznym poniesionych Spółkę na rzecz funkcjonowania związków zawodowych.

Analizując niniejszą sprawę należy zwrócić uwagę, że naczelną zasadą konstrukcyjną podatku od towarów i usług jest jego neutralność dla podatników VAT, którzy nabywają prawo lub usługi w celu wykonywania działalności opodatkowanej VAT.

Niniejsza regulacja została wyrażona w art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. 2004 Nr 54. poz. 535 Dz.U. z 2020 r. poz. 106, zwana dalej ustawa o VAT). Zgodnie z tym przepisem w zakresie, w jakim towary i usługi zostały wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114. art. 119 ust. 4. art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Natomiast art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy o VAT wskazuje, że kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu:

*   nabycia towarów i usług,
*   dokonania całości lub części zapłaty przed nabyciem towaru lub wykonaniem usługi.

Z kolei, zgodnie z art. 88 ust. 1 pkt 4 ustawy o VAT obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się do nabywanych przez podatnika: usług noclegowych i gastronomicznych.

Z powołanych wyżej regulacji wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik od towarów i usług, a towary i usługi, przy nabyciu których podatek został naliczony są lub będą wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Zatem warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi.

Jednocześnie powyższa zasada wyklucza możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku oraz nie podlegających temu podatkowi.

Przy czym związek dokonywanych zakupów z działalnością podatnika może mieć charakter bezpośredni lub pośredni. O związku bezpośrednim można mówić wówczas, gdy nabywane towary służą np. do dalszej odsprzedaży - towary handlowe lub też nabywane towary i usługi są niezbędne do wytworzenia towarów i usług będących przedmiotem dostawy. Bezpośrednio więc wiążą się z czynnościami opodatkowanymi.

Natomiast o pośrednim związku dokonanych zakupów z działalnością podatnika można mówić wówczas, gdy ponoszone wydatki wiążą się z całokształtem funkcjonowania przedsiębiorstwa, mają pośredni związek z działalnością gospodarczą, a tym samym osiąganymi przez podatnika przychodami.

O pośrednim związku dokonanych zakupów z działalnością podatnika można mówić, gdy zakup towarów i usług nie przyczynia się bezpośrednio do uzyskania przychodu przez podatnika, np. poprzez ich odsprzedaż, lecz poprzez wpływ na ogólne funkcjonowanie przedsiębiorstwa jako całości, przyczynia się do generowania przez podmiotów obrotów.

W tym miejscu trzeba podkreślić, ze część z wydatków wskazanych przez Spółkę w stanie faktycznym jest zgodnie z art. 33 ust. 1 o związkach zawodowych (Dz. U. 1991 Nr 55, poz. 234 Dz. U. z 2019 r. poz. 263) określona jest jako wymóg, który musi spełnić pracodawca. Zgodnie z tym przepisem Wnioskodawca jest zobowiązany udostępnić zakładowej organizacji związkowej pomieszczenia i urządzenia techniczne niezbędne do wykonywania działalności związkowej w zakładzie pracy. Zakup pozostałych towarów i usług na rzecz działalności związków zawodowych należy traktować jako zapewnienie związkom zawodowym pomieszczenia niezbędnego do wykonywania działalności związkowej lub również umożliwienia prowadzenia działalności związkowej.

Co istotne w niniejszej sprawie zgodnie z art. 1 ustawy o związkach zawodowych związki zawodowe powołane są do reprezentowania i obrony ludzi pracy, ich interesów zawodowych i socjalnych. Zatem nieodpłatne świadczenia wykonywane przez Spółkę na rzecz związków zawodowych, służy również prowadzonej przez Wnioskodawcę działalności gospodarczej.

Tym samym nieodpłatne świadczenia lub użycie towarów stanowiących część przedsiębiorstwa Spółki następuje w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą Spółki i do celów tej działalności, którym jest wypełnienie przepisów ustawy o związkach zawodowych, jak również działania, które poprawiają wizerunek Spółki jako pracodawcy wobec jej obecnych jak i potencjalnych pracowników. Tym samym spełniony zostanie warunek uprawniający Spółkę do skorzystania z prawa do odliczenia VAT z tytułu nabycia towarów i usług na potrzeby działalności gospodarczej, z wyjątkiem nabycia usług gastronomicznych oraz noclegowych.

Ad. 2

Zdaniem Wnioskodawcy Spółka jest zobowiązana do opodatkowania nieodpłatnych świadczeń w postaci przekazania towarów na rzecz związków zawodowych. Natomiast nie podlega opodatkowaniu VAT nieodpłatne świadczenie usług oraz użyczenie pomieszczeń oraz urządzeń na rzecz związków zawodowych.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (art. 7 ust. 1 ustawy o VAT z uwzględnieniem pkt 1-7) natomiast świadczenie usług, zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, to każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 ustawy o VAT.

Z treści powołanego wyżej przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT jednoznacznie wynika, że dostawa towarów i świadczenie usług, co do zasady podlegają opodatkowaniu podatkiem VAT jedynie wówczas, gdy czynności te są wykonywane odpłatnie. Ustawodawca jednakże przewidział od powyższej reguły wyjątki, które zostały zawarte - w przypadku dostawy towarów - w art. 7 ust. 2 oraz - w przypadku świadczenia usług - w art. 8 ust. 2 ustawy o VAT.

Zgodnie z art. 7 ust. 2 ustawy o VAT przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się również przekazanie nieodpłatnie przez podatnika towarów należących do jego przedsiębiorstwa, w szczególności:

1.  przekazanie lub zużycie towarów na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia,
2.  wszelkie inne darowizny

\- jeżeli podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów lub ich części składowych.

Natomiast w myśl przepisu art. 8 ust. 2 ustawy o VAT za odpłatne świadczenie usług uznaje się również:

1.  użycie towarów stanowiących część przedsiębiorstwa podatnika do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika, w tym w szczególności do celów osobistych podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, jeżeli podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów lub ich części składowych;
2.  nieodpłatne świadczenie usług na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, oraz wszelkie inne nieodpłatne świadczenie usług do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika.

Analiza treści art. 7 ust. 2 ustawy, pozwala na stwierdzenie, że dla uznania czy nieodpłatne przekazanie towarów przez podatnika stanowi czynność opodatkowaną nieistotny jest fakt, czy przekazanie to ma związek z prowadzonym przedsiębiorstwem czy też związek taki nie zachodzi. Uznanie nieodpłatnego przekazania towarów za odpłatną dostawę towarów uzależnione jest od tego czy podatnikowi przysługiwało w całości bądź w części prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony przy nabyciu przekazywanych towarów.

Wykorzystanie majątku Spółki do celów nieodpłatnego świadczenia usług (np. udostępnienie pomieszczeń biurowych wraz z wyposażeniem w meble, usługi telefoniczne i internetowe oraz koszty najmu sali konferencyjnej) na rzecz związków zawodowych, zdaniem Spółki, nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów usług.

Po pierwsze, nie są to usługi świadczone na cele osobiste pracowników - związkowców, tylko na cele związane z realizacją spełnionej przez tych pracowników szczególnej funkcji. Ponadto beneficjentem nieodpłatnych usług są poszczególne organizacje związkowe, a nie poszczególni pracownicy - związkowcy.

Po drugie, zgodnie z art. 33 ust. 1 o związkach zawodowych pracodawca, na warunkach określonych w umowie, jest obowiązany udostępnić zakładowej organizacji związkowej pomieszczenia i urządzenia techniczne niezbędne do wykonywania działalności związkowej w zakładzie pracy. Spółka nieodpłatnie świadczy usługi na rzecz związków zawodowych właśnie na podstawie wskazanego powyżej przepisu. Takie nieodpłatne świadczenie usług lub użycie towarów stanowiących część przedsiębiorstwa Spółki następuje w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą Spółki i do celów tej działalności, więc nie stanowi odpłatnego świadczenia usług w rozumieniu art. 8 ust. 2 ustawy o VAT Jest to związane z funkcją Spółki jako pracodawcy i stanowi ustawowy obowiązek Spółki wynikający z zatrudnienia pracowników i powiązany z ustawowym prawem tworzenia i wstępowania do związków zawodowych.

Dodatkowo w myśl z art. 1 ustawy o związkach zawodowych, związki zawodowe powołane są do reprezentowania i obrony ludzi pracy, ich interesów zawodowych i socjalnych. Natomiast zgodnie art. 6 powołanej ustawy związki zawodowe współuczestniczą w tworzeniu korzystnych warunków pracy, bytu i wypoczynku. Zatem koszty szkolenia związanego tematycznie z działalnością związkową, mające na celu podnoszenie wiedzy członków związków zawodowych niewątpliwie służy poprawie warunków pracy pracowników. Powyższy cel działania związków zawodowych ma niewątpliwy związek z działalnością gospodarczą Spółki, gdyż sprzyja poprawie wydajności pracy.

Wnioskodawca uważa, że zakup udokumentowany fakturą VAT wystawioną na niego tytułem usług organizacji walnego zgromadzenia członków związków zawodowych, służy prowadzonej przez Wnioskodawcę działalności gospodarczej, bowiem podczas spotkania związkowego podejmowane są uchwały związków zawodowych, zawierające postulaty spełnienia przez pracodawcę określonych w nich, m.in. warunków pracy, zasad wynagradzania i udzielania świadczeń pracownikom.

W związku z powyższym zarówno uchwały związków zawodowych, jak i decyzje podejmowane przez związki zawodowe podczas walnego zgromadzenia członków związków zawodowych mają wpływ na prowadzoną przez Wnioskodawcę działalność gospodarczą. Zakup przez Wnioskodawcę usługi organizacji spotkania związkowego należy traktować jako zapewnienie związkom zawodowym pomieszczenia niezbędnego do wykonywania działalności związkowej.

Zatem opłacenie kosztów organizacji spotkania związków, w tym wynajęcia sali konferencyjnej i catering, służy również prowadzonej przez Wnioskodawcę działalności gospodarczej.

Tym samym nieodpłatne świadczenie usług na rzecz związków zawodowych nie powinno podlegać opodatkowaniu od towarów i usług z racji związku niniejszych świadczeń z działalnością gospodarczą Spółki.

Podobne poglądy takie były wyrażone przez organy podatkowe w poniższych interpretacjach podatkowych:

*   interpretacja indywidualna z dnia 3 września 2014 r., nr ILPP1/443-476/14-4/MK,

*   interpretacja indywidualna z dnia 26 lutego 2014 r., nr ILPP1/443-1070/13-4/AWa,

*   indywidualna z dnia 14 listopada 2011 r., nr IBPP1/443-1277/11/AZb,

*   interpretacja indywidualna z dnia 12 grudnia 2013 r., nr IPPP2/443-989/13-3/KG.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego w zakresie:

*   prawa do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od nabytych towarów i usług, które Wnioskodawca jest obowiązany ponosić jako pracodawca na rzecz związków zawodowych – **jest prawidłowe**,

*   braku prawa do odliczenia VAT z tytułu nabycia usług gastronomicznych i noclegowych – **jest prawidłowe**,

*   prawa do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od nabytych towarów i usług, które Wnioskodawca nie jest obowiązany ponosić jako pracodawca na rzecz związków zawodowych – **jest nieprawidłowe**,

*   obowiązku naliczenia podatku VAT należnego od nieodpłatnego przekazania związkom zawodowym towarów opisanych we wniosku, w odniesieniu do których Wnioskodawca jest obowiązany je ponosić jako pracodawca na rzecz związków zawodowych – **jest prawidłowe**,

*   braku obowiązku naliczenia podatku VAT należnego od nieodpłatnego świadczenia usług na rzecz związków zawodowych, w odniesieniu do których Wnioskodawca jest obowiązany je ponosić jako pracodawca na rzecz związków zawodowych – **jest prawidłowe**,

*   opodatkowania nieodpłatnego przekazania związkom zawodowym towarów, które nie stanowią kosztów niezbędnych do funkcjonowania związków zawodowych – **jest nieprawidłowe**,

*   braku obowiązku naliczenia podatku VAT należnego od nieodpłatnie przekazywanych świadczeń na rzecz związków zawodowych, w odniesieniu do których Spółka nie jest zobowiązana ich ponosić – **jest nieprawidłowe**.

Podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2020 r., poz. 106, z późn. zm.), zwanej dalej ustawą. W myśl tego przepisu, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15 ustawy, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Zgodnie z art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy, kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu:

1.  nabycia towarów i usług,
2.  dokonania całości lub części zapłaty przed nabyciem towaru lub wykonaniem usługi.

Należy podkreślić, że ustawodawca zapewnił podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego, w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

W myśl art. 88 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy, obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się do nabywanych przez podatnika usług noclegowych i gastronomicznych, z wyjątkiem nabycia gotowych posiłków przeznaczonych dla pasażerów przez podatników świadczących usługi przewozu osób.

W myśl art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy, nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury w przypadku, gdy transakcja udokumentowana fakturą nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.

Z powołanego art. 86 ust. 1 ustawy wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług, a towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).

Przedstawiona zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystania do czynności zwolnionych od podatku oraz niepodlegających temu podatkowi.

Należy zauważyć, że formułując w art. 86 ust. 1 ustawy warunek związku ze sprzedażą opodatkowaną, ustawodawca nie uzależnia prawa do odliczenia od związku zakupu z obecnie wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi. Wystarczającym jest, że z okoliczności towarzyszących nabyciu towarów lub usług przy uwzględnieniu rodzaju prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej wynika, że zakupy te dokonane są w celu ich wykorzystania w ramach jego działalności opodatkowanej. Przy czym związek dokonywanych zakupów z działalnością gospodarczą może mieć charakter pośredni lub bezpośredni.

Ustawa o podatku od towarów i usług ustanawia zasadę tzw. niezwłocznego odliczenia podatku naliczonego. Zasada ta wyraża się tym, że podatnik, aby skorzystać z prawa do odliczenia podatku naliczonego nie musi czekać aż nabyty towar lub usługa zostaną odsprzedane lub efektywnie wykorzystane na potrzeby działalności opodatkowanej.

Istotna jest intencja nabycia – jeśli dany towar ma służyć wykonywaniu czynności opodatkowanych wówczas – po spełnieniu wymienionych w art. 86 ustawy wymogów formalnych – odliczenie jest prawnie dozwolone, oczywiście jeżeli nie wyłączają go inne przepisy ustawy lub aktów wykonawczych.

Przepisy ustawy o podatku od towarów i usług nie precyzują, jaki związek musi istnieć pomiędzy zakupami a sprzedażą, żeby podatnik mógł skorzystać z prawa do odliczenia. Związek ten może być bezpośredni, bądź pośredni. O związku bezpośrednim dokonywanych zakupów z działalnością podatnika można mówić wówczas, gdy nabywane towary służą, np. dalszej odsprzedaży (towary handlowe) lub też nabywane towary i usługi są niezbędne do wytworzenia towarów lub usług będących przedmiotem dostawy. Bezpośrednio wiążą się więc z czynnościami opodatkowanymi wykonywanymi przez podatnika. Natomiast pośredni związek nabywanych towarów i usług z działalnością przedsiębiorcy występuje wówczas, gdy ponoszone wydatki wiążą się z całokształtem funkcjonowania przedsiębiorstwa – mają pośredni związek z działalnością gospodarczą, a tym samym z osiąganym przez podatnika obrotem opodatkowanym. Aby jednak można było wskazać, że określone zakupy mają chociażby pośredni związek z działalnością podmiotu, istnieć musi związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy dokonanymi zakupami towarów i usług, a powstaniem obrotu. O pośrednim związku dokonanych zakupów z działalnością podatnika można mówić wówczas, gdy zakup towarów i usług nie przyczynia się bezpośrednio do uzyskania obrotu przez podatnika, np. poprzez ich odsprzedaż, lecz poprzez wpływ na ogólne funkcjonowanie przedsiębiorstwa jako całości, przyczynia się do generowania przez podmiot obrotu.

Powyższe regulacje oznaczają, że aby stwierdzić, czy podatnikowi podatku od towarów i usług przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o podatek naliczony, należy zbadać związek ponoszonych wydatków z wykonywanymi przez podatnika czynnościami opodatkowanymi, przy czym związek ten musi mieć charakter niewątpliwy, lecz niekoniecznie bezpośredni. Podatnik musi jednak wykazać związek zakupów z wykonanymi czynnościami opodatkowanymi, tzn. których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).

Z kolei na mocy art. 86 ust. 2a ustawy o VAT, w przypadku nabycia towarów i usług wykorzystywanych zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza, z wyjątkiem celów osobistych, do których ma zastosowanie art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2, oraz celów, o których mowa w art. 8 ust. 5 – w przypadku, o którym mowa w tym przepisie, gdy przypisanie tych towarów i usług w całości do działalności gospodarczej podatnika nie jest możliwe, kwotę podatku naliczonego, o której mowa w ust. 2, oblicza się zgodnie ze sposobem określenia zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej, zwanym dalej „sposobem określenia proporcji”. Sposób określenia proporcji powinien najbardziej odpowiadać specyfice wykonywanej przez podatnika działalności i dokonywanych przez niego nabyć.

Stosownie do ust. 2b powołanego artykułu, sposób określenia proporcji najbardziej odpowiada specyfice wykonywanej przez podatnika działalności i dokonywanych przez niego nabyć, jeżeli:

1.  zapewnia dokonanie obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wyłącznie w odniesieniu do części kwoty podatku naliczonego proporcjonalnie przypadającej na wykonywane w ramach działalności gospodarczej czynności opodatkowane oraz
2.  obiektywnie odzwierciedla część wydatków przypadającą odpowiednio na działalność gospodarczą oraz na cele inne niż działalność gospodarcza, z wyjątkiem celów osobistych, do których ma zastosowanie art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2, oraz celów, o których mowa w art. 8 ust. 5 - w przypadku, o którym mowa w tym przepisie, gdy przypisanie tych wydatków w całości do działalności gospodarczej nie jest możliwe.

Powołany wyżej art. 86 ust. 2a ustawy o VAT, wprost określa, co stanowi kwotę podatku naliczonego w przypadku nabycia towarów i usług wykorzystywanych zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych. Zgodnie z tą normą, w przypadku nabycia towarów i usług wykorzystywanych zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza (z wyjątkiem wykorzystania na cele osobiste, do których może mieć zastosowanie art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2 ustawy), w sytuacji, gdy przypisanie tych towarów i usług w całości do działalności gospodarczej nie jest możliwe, kwotę podatku naliczonego oblicza się zgodnie ze sposobem określenia zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej.

Cele prowadzonej działalności gospodarczej należy rozpatrywać w kontekście definicji działalności gospodarczej, określonej w art. 15 ust. 2 i ust. 3 ustawy. W związku z prowadzeniem działalności gospodarczej, u podatnika mogą wystąpić działania czy sytuacje, które nie generują opodatkowania podatkiem VAT. „Towarzyszą” one działalności gospodarczej i nie stanowią obok niej odrębnego przedmiotu działalności podatnika. Nie podlegają one opodatkowaniu podatkiem VAT, jednakże ich występowanie nie oznacza, że u podatnika występują czynności wykonywane poza działalnością gospodarczą.

Może to być przykładowo:

*   otrzymanie odszkodowań umownych czy odsetek za nieterminowe dokonywanie płatności od kontrahentów,

*   sprzedaż wierzytelności „trudnych”,

*   otrzymanie dotacji, subwencji i innych dopłat o podobnym charakterze, niemających bezpośredniego wpływu na cenę dostarczanych przez podatnika towarów lub usług przez niego świadczonych, lecz wykorzystywanych w całości do wykonywania działalności gospodarczej objętej podatkiem VAT,

*   działania pracodawcy polegające na dokonaniu zakupów od osób trzecich, których nabycie w całości następuje ze środków funduszu tworzonego na podstawie ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, w celu udostępnienia ich nieodpłatnie lub częściowo odpłatnie osobom uprawnionym na zasadach wymienionych w tej ustawie,

*   obowiązki pracodawcy wynikające z ustawy o związkach zawodowych, np.: udostępnienie pomieszczeń i urządzeń technicznych niezbędnych do wykonywania działalności związkowej w zakładzie pracy,

*   otrzymanie przez komorników sądowych zwrotu wydatków gotówkowych poniesionych w toku egzekucji (zwrotu wydatków takich jak np. należności biegłych, koszty ogłoszeń w pismach, koszty transportu specjalistycznego, przejazdu poza miejscowość, która jest siedzibą komornika, przechowywania i ubezpieczania zajętych ruchomości, koszty doręczenia środków pieniężnych przez pocztę lub przelewem bankowym, koszty uzyskiwania informacji niezbędnych do prowadzenia postępowania egzekucyjnego lub wykonania postanowienia o udzieleniu zabezpieczenia),

*   zbycie przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

W tym miejscu wskazać należy, na zapisy art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych (Dz.U. z 2019 r., poz. 263 z późn. zm.), z którego wynika, że pracodawca, na warunkach określonych w układzie zbiorowym pracy lub umowie, jest obowiązany udostępnić zakładowej organizacji związkowej pomieszczenia i urządzenia techniczne niezbędne do wykonywania działalności związkowej u pracodawcy.

Na podstawie art. 34 ust. 1 ustawy o związkach zawodowych, przepisy art. 251\-331 stosuje się do międzyzakładowej organizacji związkowej obejmującej swoim działaniem pracodawcę, z zastrzeżeniem ust. 2 oraz art. 341 i 342.

W rozumieniu powołanego przepisu szczególnie pomocne jest orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 sierpnia 2009 r., sygn. akt II FSK 517/08 (M.Podat. 2009/11/13), w myśl którego „zgodnie z ustawą o związkach zawodowych, pracodawca ma obowiązek zapewnienia - w ograniczonym zakresie - pomocy organizacyjnej związkom zawodowym. Ta obowiązkowa pomoc dotyczy dwóch kwestii: po pierwsze, pracodawca powinien udostępnić zakładowej organizacji związkowej pomieszczenie i urządzenia techniczne niezbędne do wykonywania działalności związkowej; po drugie, powinien pobierać składki członkowskie od pracowników - o ile ci ostatni się na to zgodzą, organizacja związkowa zaś złoży odpowiedni wniosek”.

Z informacji przedstawionych we wniosku wynika, że Spółką jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług, której przedmiotem działalności jest przede wszystkim wytwarzanie i przetwarzanie produktów (…), sprzedaż hurtowa (…) i produktów pochodnych. W Spółce działają związki zawodowe reprezentujące interesy pracowników zatrudnionych w Spółce. Organizacje związkowe funkcjonują w oparciu o przepisy ustawy o związkach zawodowych. Wnioskodawca w ramach prowadzonej działalności, wypełniając przepisy ustawy o związkach zawodowych, pokrywa nieodpłatnie część kosztów związanych z działalnością związków zawodowych do wysokości określonych w umowie limitów. Do kosztów ponoszonych przez Wnioskodawcę zalicza się:

*   nieodpłatne udostępnienie pomieszczeń biurowych wraz z wyposażeniem w meble (w tym zakup energii elektrycznej, centralnego ogrzewania, ciepłej i zimnej wody, odprowadzeniem nieczystości)

*   usługi telefoniczne i internetowe,

*   zakup urządzeń technicznych niezbędnych do prowadzenia działalności związkowej,

*   zakup materiałów biurowych i prasy,

*   nieodpłatne przekazanie paliwa,

*   koszty organizacji szkolenia związanego tematycznie z działalnością związkową (w tym dojazd i zakwaterowanie),

*   koszty organizacji walnego zgromadzenia członków i delegatów, w tym wynajem sali konferencyjnej i catering.

Wnioskodawca przekazuje wyżej wymienione towary i usługi związkom zawodowym nieodpłatnie na podstawie zawartej umowy pomiędzy Wnioskodawcą a związkami zawodowymi. Na fakturach dokumentujących nabycie przedmiotowych towarów i usług jako nabywca wskazany jest Wnioskodawca.

Wątpliwości Wnioskodawcy dotyczą prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od nabytych towarów i usług, wymienionych w stanie faktycznym, które są następnie nieodpłatnie przekazane lub udostępniane związkom zawodowym.

W myśl powyżej powołanego przepisu art. 86 ust. 1 ustawy, co do zasady, podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Prawo to dotyczy podatku naliczonego wynikającego z zakupów towarów i usług wykorzystywanych do dokonywania czynności opodatkowanych. Tak więc istotny jest tu związek między zakupami a działalnością gospodarczą (opodatkowaną podatkiem od towarów i usług) prowadzoną przez podatnika. Związek pomiędzy zakupami, a sprzedażą opodatkowaną może mieć charakter bezpośredni (zakup materiałów do wytworzenia produktu bądź usługi podlegającej odsprzedaży) lub pośredni (koszty administracyjne, koszty ogólne), jak również może dotyczyć takich czynności, które mimo, że są zwolnione z opodatkowania lub nie podlegają opodatkowaniu to są potrzebne, wymagane w funkcjonowaniu podmiotu gospodarczego.

Uwzględniając okoliczności analizowanej sprawy należy mieć na uwadze, że Wnioskodawca w ramach prowadzonej działalności, wypełniając przepisy ustawy o związkach zawodowych, pokrywa nieodpłatnie część kosztów związanych z działalnością związków zawodowych do wysokości określonych w umowie limitów.

Jednakże nadmienić należy, że art. 33 ust. 1 ustawy o związkach zawodowych wskazuje, że pracodawca (…), jest obowiązany udostępnić zakładowej organizacji związkowej pomieszczenia i urządzenia techniczne niezbędne do wykonywania działalności związkowej u pracodawcy.

Zatem pracodawca (Wnioskodawca) na podstawie ustawy o związkach zarodowych zobowiązany jest do ponoszenia niezbędnych kosztów zwianych z działalnością związków zawodowych. Jednocześnie mając na uwadze ww. zapisy prawa podatkowego koszty te można zaliczyć do kosztów związanych z ogólną działalnością gospodarczą prowadzoną przez Wnioskodawcę.

Jednocześnie podkreślenia wymaga fakt, że nie wszystkie koszty ponoszone przez Wnioskodawcę, które zostały wskazane w opisie analizowanej sprawy mogą stanowić koszty, które Wnioskodawca obowiązany jest ponosić na podstawie ustawy o związkach zawodowych, a tym samym które są związane działalnością gospodarczą Wnioskodawcy.

W konsekwencji zatem w sytuacji gdy Wnioskodawca ponosi / będzie ponosił wydatki związane z utrzymaniem / funkcjonowaniem związków zawodowych, to przysługuje / będzie przysługiwało Spółce prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z faktur dokumentujących wydatki dotyczące poniesionych kosztów utrzymania związków zawodowych, które – o czym mowa w art. 33 ust. 1 ustawy o związkach zawodowych – są niezbędne do wykonywania działalności związkowej. Natomiast w odniesieniu do wydatków, które nie stanowią wydatków związanych z udostepnieniem przez pracodawcę (Wnioskodawcę) zakładowej organizacji związkowej pomieszczenia i urządzeń technicznych niezbędnych do wykonywania działalności związkowej u pracodawcy – Spółce nie będzie / nie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego.

Podnieść należy, że ustawodawca w ustawie o związkach zawodowych wskazał, że pracodawca jest obowiązany udostępnić zakładowej organizacji związkowej pomieszczenia i urządzenia techniczne niezbędne do wykonywania działalności związkowej u pracodawcy. Zatem nie wszystkie koszty opisane we wniosku, które Spółka ponosi w związku z działalnością związków zawodowych jest obowiązana ponosić na podstawie ww. regulacji prawnej.

Dlatego też biorąc pod uwagę powołany wyżej uregulowania wynikające z art. 86 oraz zapisy wynikające z ustawy o związkach zawodowych, stwierdzić należy, że od wydatków, które Wnioskodawca poniósł / będzie ponosił w ramach prowadzonej działalności, wypełniając przepisy ustawy o związkach zawodowych takich jak:

*   wydatki związane z nieodpłatnym udostępnieniem pomieszczeń biurowych wraz z wyposażeniem w meble (tj. zakup energii elektrycznej, centralnego ogrzewania, ciepłej i zimnej wody, odprowadzeniem nieczystości)

*   usługi telefoniczne i internetowe,

*   zakup urządzeń technicznych niezbędnych do prowadzenia działalności związkowej,

*   zakup materiałów biurowych i prasy,

*   wydatków związanych z organizacją walnego zgromadzenia członków i delegatów, tj. wynajem sali konferencyjnej

\- Spółce przysługuje / będzie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z faktur dokumentujących wydatki, gdyż poniesione koszty dotyczą utrzymania związków zawodowych u pracodawcy (Wnioskodawcy).

Natomiast w odniesieniu do ponoszonych przez Wnioskodawcę wydatków związanych z:

*   nieodpłatnym przekazaniem paliwa,

*   organizacją szkolenia związanego tematycznie z działalnością związkową (w tym dojazd i zakwaterowanie),

*   zakupem cateringu w związku z organizacją walnego zgromadzenia członków i delegatów

\- Spółce nie przysługuje / nie będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku VAT z faktur dokumentujących poniesione wydatki. W niniejszej sytuacji nie jest / nie będzie spełniony warunek wynikający z art. 86 ust. 1 ustawy, tj. brak związku z czynnościami opodatkowanymi wykonywanymi przez Wnioskodawcę. Ponadto ww. kosztów nie można zaliczyć do kosztów, które pracodawca jest zobowiązany ponieść w związku z funkcjonowaniem w Spółce związków zawodowych, a tym samym nie są one związane z opodatkowaną działalnością gospodarczą Wnioskodawcy.

Dodać przy tym należy, że w odniesieniu do nabywanych przez Spółkę usług gastronomicznych i noclegowych Wnioskodawcy nie przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego stosownie do zapisów art. 88 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy.

Zatem stanowisko Wnioskodawcy w zakresie prawa do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od nabytych towarów i usług, które Wnioskodawca jest obowiązany ponosić jako pracodawca na rzecz związków zawodowych oraz w odniesieniu do braku prawa do odliczenia VAT z tytułu nabycia usług gastronomicznych i noclegowych – należało uznać za prawidłowe, natomiast w odniesieniu do nabytych towarów i usług, które Wnioskodawca nie jest obowiązany ponosić jako pracodawca na rzecz związków zawodowych – należało uznać za nieprawidłowe.

W odniesieniu do obowiązku naliczenia podatku VAT należnego w związku z nieodpłatnym świadczenia usług oraz dostawą towarów przekazywanych na potrzeby działalności związków zawodowych należy wskazać, że zgodnie z treścią art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Art. 7 ust. 1 ustawy stanowi, że przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Na mocy art. 7 ust. 2 ww. ustawy przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się również przekazanie nieodpłatnie przez podatnika towarów należących do jego przedsiębiorstwa, w szczególności:

1.  przekazanie lub zużycie towarów na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia,
2.  wszelkie inne darowizny

\- jeżeli podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów lub ich części składowych.

W świetle przywołanego wyżej art. 7 ust. 2 ustawy o VAT opodatkowaniu podlega nieodpłatne przekazanie przez podatnika towarów, jeżeli podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od tych towarów, w całości lub w części. Zatem jedną z przesłanek opodatkowania nieodpłatnego przekazania jest, aby podatnikowi przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego z tytułu dokonywanych zakupów.

Natomiast na podstawie art. 8 ust. 1 ww. ustawy przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).

W myśl art. 8 ust. 2 ww. ustawy za odpłatne świadczenie usług uznaje się również:

1.  użycie towarów stanowiących część przedsiębiorstwa podatnika do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika, w tym w szczególności do celów osobistych podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, jeżeli podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów lub ich części składowych;
2.  nieodpłatne świadczenie usług na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, oraz wszelkie inne nieodpłatne świadczenie usług do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika.

Zasadą jest, że usługa podlega opodatkowaniu tylko wówczas, gdy ma charakter odpłatny. Jeżeli daną usługę wykonano nieodpłatnie, to nie podlega ona opodatkowaniu – z zastrzeżeniami dotyczącymi usług nieodpłatnych zrównanych z usługami świadczonymi odpłatnie.

Dla stwierdzenia czy konkretne nieodpłatne świadczenie usług podlega opodatkowaniu na mocy cytowanego wyżej art. 8 ust. 2 ustawy o VAT istotne jest ustalenie celu takiego świadczenia.

Aby nieodpłatne świadczenie uznać za odpłatne świadczenie usług, tj. za podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT, musi być ono świadczone na cele inne niż działalność gospodarcza podatnika (a więc w sytuacji, gdy podmiotem uzyskującym dominującą korzyść z tego tytułu jest nabywca (beneficjent) świadczenia a nie podatnik).

Konsekwentnie opodatkowaniu podlegają te nieodpłatne usługi, które nie mają związku z prowadzoną działalnością. Są to przede wszystkim wszystkie nieodpłatne świadczenia usług, które odbywają się bez związku z potrzebami prowadzonej działalności. Jeżeli natomiast nieodpłatne świadczenie będzie się wpisywało w cel prowadzonej działalności gospodarczej, tzn. nieodpłatne świadczenie usług będzie wykonane w związku z potrzebami prowadzonej działalności gospodarczej podatnika, potrzebami związanymi z funkcjonowaniem prowadzonego przedsiębiorstwa, bądź będą to czynności towarzyszące działalności gospodarczej - wtedy przesłanka uznania takiej nieodpłatnej czynności za odpłatne świadczenie usług, podlegające opodatkowaniu nie zostanie spełniona.

Z informacji zawartych we wniosku wynika, że Wnioskodawca w ramach prowadzonej działalności, wypełniając przepisy ustawy o związkach zawodowych, pokrywa nieodpłatnie część kosztów związanych z działalnością związków zawodowych do wysokości określonych w umowie limitów. Do kosztów ponoszonych przez Wnioskodawcę zalicza się:

*   nieodpłatne udostępnienie pomieszczeń biurowych wraz z wyposażeniem w meble (w tym zakup energii elektrycznej, centralnego ogrzewania, ciepłej i zimnej wody, odprowadzeniem nieczystości)

*   usługi telefoniczne i internetowe,

*   zakup urządzeń technicznych niezbędnych do prowadzenia działalności związkowej,

*   zakup materiałów biurowych i prasy,

*   nieodpłatne przekazanie paliwa,

*   koszty organizacji szkolenia związanego tematycznie z działalnością związkową (w tym dojazd i zakwaterowanie),

*   koszty organizacji walnego zgromadzenia członków i delegatów, w tym wynajem sali konferencyjnej i catering.

Wnioskodawca przekazuje wyżej wymienione towary i usługi związkom zawodowym nieodpłatnie na podstawie zawartej umowy pomiędzy Wnioskodawcą a związkami zawodowymi.

Ponadto jak zostało wskazane w niniejszej interpretacji od wydatków, które Wnioskodawca poniósł / będzie ponosił w ramach prowadzonej działalności, wypełniając przepisy ustawy o związkach zawodowych takich jak: wydatki związane z nieodpłatnym udostępnieniem pomieszczeń biurowych wraz z wyposażeniem w meble (tj. zakup energii elektrycznej, centralnego ogrzewania, ciepłej i zimnej wody, odprowadzeniem nieczystości), usługi telefoniczne i internetowe, zakup urządzeń technicznych niezbędnych do prowadzenia działalności związkowej, zakup materiałów biurowych i prasy, wydatków związanych z organizacją walnego zgromadzenia członków i delegatów, tj. wynajem sali konferencyjnej - Spółce przysługuje / będzie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z faktur dokumentujących wydatki, gdyż poniesione koszty dotyczą utrzymania związków zawodowych u pracodawcy (Wnioskodawcy).

Natomiast w odniesieniu do ponoszonych przez Wnioskodawcę kosztów: nieodpłatnego przekazania paliwa, organizacji szkolenia związanego tematycznie z działalnością związkową (w tym dojazd i zakwaterowanie) oraz cateringu nabywanego w związku z organizacją walnego zgromadzenia członków i delegatów - Spółce nie przysługuje / nie będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku VAT z faktur dokumentujących poniesione wydatki, gdyż ww. kosztów nie można zaliczyć do kosztów, które pracodawca jest zobowiązany ponieść w związku z funkcjonowaniem w Spółce związków zawodowych, a tym samym nie są one związane z opodatkowana działalnością gospodarczą Wnioskodawcy.

Mając na uwadze okoliczności analizowanej sprawy oraz obowiązujące w tym zakresie przepisy prawa podatkowego, stwierdzić należy, że z uwagi na fakt, iż nieodpłatne przekazanie towarów na rzecz związków zawodowych ma miejsce w ramach wypełniania obowiązków nałożonych przepisami prawa, należy uznać je za czynności związane z ogólną działalnością gospodarczą prowadzoną przez Wnioskodawcę, a zatem jak wcześniej wskazano Wnioskodawcy przysługuje / będzie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o podatek naliczony związany z zakupem towarów (tj. energii elektrycznej, centralnego ogrzewania, urządzeń technicznych, materiałów biurowych i prasy) przekazywanych nieodpłatnie na rzecz funkcjonujących w Spółce związków zawodowych. W konsekwencji jednak nieodpłatne przekazanie przez Wnioskodawcę ww. towarów na rzecz związków zawodowych należy traktować jako odpłatną dostawę towarów w rozumieniu art. 7 ust. 2 ustawy, a zatem za czynność podlegająca opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, gdyż jak słusznie zauważył Wnioskodawca nieistotny jest fakt, czy przekazanie to ma związek z prowadzonym przedsiębiorstwem czy też związek taki nie zachodzi, lecz uznanie nieodpłatnego przekazania towarów za odpłatną dostawę towarów uzależnione jest od tego czy podatnikowi przysługiwało w całości bądź w części prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony przy nabyciu przekazywanych towarów.

Tym samym prawidłowe jest stanowisko Wnioskodawcy w zakresie obowiązku naliczenia podatku VAT należnego od nieodpłatnego przekazania związkom zawodowym towarów w odniesieniu do których Wnioskodawca jest obowiązany je ponosić jako pracodawca na rzecz związków zawodowych.

Natomiast w odniesieniu do kosztów stanowiących usługi, które Spółka nabywa w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, które są niezbędne w celu wypełnienia obowiązków ciążących na pracodawcy w związku z działalnością związków zawodowych (tj.: usługi dostarczania ciepłej i zimnej wody, odprowadzeniem nieczystości, usługi telefoniczne i internetowe – Spółka nie jest / nie będzie zobowiązana do ich opodatkowania w przypadku przekazania na rzecz związków zawodowych. Jak już wcześniej wskazano ww. koszty Wnioskodawca jako pracodawca jest zobowiązany do ich ponoszenia na podstawie ustawy o związkach zarodowych, a zarazem koszty te stanowią koszty związane z ogólną działalnością gospodarczą prowadzoną przez Wnioskodawcę. Zatem w odniesieniu do ww. świadczeń Wnioskodawca nie jest / nie będzie zobowiązany do ich opodatkowania w przypadku ich przekazania na działalność związkową, gdyż czynności te nie wypełniają dyspozycji art. 8 ust. 2 ustawy - więc nie podlegają opodatkowaniu.

W konsekwencji stanowisko Wnioskodawcy w odniesieniu do braku obowiązku naliczenia podatku VAT należnego od nieodpłatnego świadczenia usług na rzecz związków zawodowych, w odniesieniu do których Wnioskodawca jest obowiązany je ponosić jako pracodawca na rzecz związków zawodowych należało uznać za prawidłowe.

W okolicznościach niniejszej sprawy Spółka przekazuje / będzie przekazywała nieodpłatnie również towary (paliwo, catering nabywany w związku z organizacją walnego zgromadzenia członków i delegatów), które jak wcześniej wskazano nie stanowią kosztów niezbędnych, które Spółka jako pracodawca jest zobowiązana ponosić na podstawie ustawy o związkach zawodowych. Jednocześnie w odniesieniu do ww. kosztów stwierdzono, że Spółce nie przysługuje / nie będzie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Uwzględniając powyższe okoliczności analizowanej sprawy w odniesieniu do przekazywanego nieodpłatnie paliwa oraz cateringu na działalność związków zawodowych należy wskazać, że zgodnie z powołanymi powyżej przepisami prawa, co do zasady, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega generalnie każde nieodpłatne przekazanie towaru należącego do przedsiębiorstwa, z którym wiąże się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, o ile podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu, imporcie lub wytworzeniu tego towaru lub jego części składowych, z wyjątkiem przekazania towarów stanowiących prezenty o małej wartości lub próbki. Jeśli natomiast podatnik nie miał prawa do odliczenia podatku naliczonego, to nieodpłatne przekazanie tych towarów pozostaje neutralne podatkowo (podatnik nie musi dokonać ich opodatkowania).

Zatem skoro w odniesieniu do nabywanego paliwa oraz cateringu Wnioskodawcy nie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego, to przekazanie tych towarów na działalność związków zawodowych nie podlega / nie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług w trybie art. 7 ust. 2 ustawy.

Tym samym, stanowisko Wnioskodawcy w zakresie opodatkowania nieodpłatnego przekazania związkom zawodowym towarów, które nie stanowią kosztów niezbędnych do funkcjonowania związków zawodowych należało uznać za nieprawidłowe.

W odniesieniu do opodatkowania podatkiem VAT usług, które są nieodpłatnie przekazywane na rzecz związków zawodowych funkcjonujących w Spółce, a w stosunku do których Wnioskodawca nie jest obowiązany ich ponosić w myśl regulacji wynikających z ustawy o związkach zawodowych (koszty organizacji szkolenia związanego tematycznie z działalnością związkową (w tym dojazd i zakwaterowanie)) - należy wskazać, że zastosowanie znajdzie tu art. 8 ust. 2 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług.

W tym miejscu należy powtórzyć, że cele prowadzonej działalności gospodarczej należy rozpatrywać w kontekście definicji działalności gospodarczej, określonej w art. 15 ust. 2 i ust. 3 ustawy. Natomiast w przypadku przekazywania nieodpłatnie przez Spółkę usług na rzecz związków zawodowych brak jest spełnienia celu w postaci świadczenia usług w związku z działalnością gospodarczą Wnioskodawcy. Jak już wcześniej wskazano Wnioskodawca jest obowiązany udostępnić zakładowej organizacji związkowej pomieszczenia i urządzenia techniczne niezbędne do wykonywania działalności związkowej u pracodawcy. Natomiast kosztów organizacji szkolenia związanego tematycznie z działalnością związkową (w tym dojazd i zakwaterowanie) nie można zaliczyć do kosztów, które Wnioskodawca jako pracodawca jest zobowiązany ponosić na podstawie ustawy o związkach zawodowych, a w rezultacie nie są one związane z opodatkowaną działalnością gospodarczą Wnioskodawcy.

Pomimo, że Wnioskodawca wskazał, iż poniesione koszty mają wpływ na prowadzoną przez Wnioskodawcę działalność gospodarczą, to stwierdzić należy, że koszty te nie są związane z realizacją obowiązków ustawowych, wynikających z ustawy o związkach zawodowych, ani nie mają związku z wykonywanymi przez Spółkę czynnościami opodatkowanymi.

Wobec braku związku pomiędzy usługami na rzecz związków zawodowych a prowadzoną przez Wnioskodawcę działalnością gospodarczą należy stwierdzić, że został spełniony warunek z art. 8 ust. 2 pkt 2 ustawy o VAT w postaci przeznaczenia ich do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika. Tym samym, zaszły / będą zachodziły podstawy do opodatkowania podatkiem od towarów i usług świadczenia usług na rzecz związków zawodowych.

Tym samym, stanowisko Wnioskodawcy w zakresie braku obowiązku naliczenia podatku VAT należnego od nieodpłatnie przekazywanych świadczeń na rzecz związków zawodowych, w odniesieniu do których Spółka nie jest zobowiązana ich ponosić - należało uznać za nieprawidłowe.

Odnośnie powołanych przez Wnioskodawcę interpretacji indywidualnych należy zauważyć, że interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane są w indywidualnych sprawach podatników i niewątpliwie kształtują sytuację prawną tych podatników w sprawach będących przedmiotem rozstrzygnięć, lecz dotyczą konkretnych stanów faktycznych i nie mają mocy prawa powszechnie obowiązującego co oznacza, że należy je traktować indywidualnie.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty opis sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego) podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia oraz zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1.  z zastosowaniem art. 119a;
2.  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3.  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych (art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej).

Powyższe unormowania należy odczytywać łącznie z przepisami art. 33 ustawy z 23 października 2018 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy – Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2193), wprowadzającymi regulacje intertemporalne.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, z późn. zm.). Skargę wnosi się w dwóch egzemplarzach (art. 47 § 1 ww. ustawy) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała lub drogą elektroniczną na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 54 § 1a ww. ustawy), w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy). W przypadku pism i załączników wnoszonych w formie dokumentu elektronicznego odpisów nie dołącza się (art. 47 § 3 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.