Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPP2/443-1074/08-2/EN
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2009-02-10
Teza: Czy Wnioskodawcy przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego VAT z tytułu nabycia licencji na program komputerowy wykorzystywany do rozliczania i obsługiwania transakcji na instrumentach pochodnych?
Słowa kluczowe: import-import usług; koszt-koszty uzyskania przychodów; odliczenia-prawo do odliczenia; podatek; podatek-podatek należny-obniżenie podatku należnego; podatek-podatek naliczony; podatek-podatek naliczony-odliczanie podatku naliczonego
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1-art. 86

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki Akcyjnej, przedstawione we wniosku z dnia 14 listopada 2008 r. (data wpływu 24 listopada 2008 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do odliczenia podatku naliczonego z tytułu importu usług - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 24 listopada 2008 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do odliczenia podatku naliczonego z tytułu importu usług.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

Wnioskodawca prowadzi działalność podstawową w zakresie wydobycia rud miedzi i produkcji miedzi oraz metali nieżelaznych. Sprzedaż podstawowych produktów Zainteresowanego: katod miedzianych, walcówki, wlewków okrągłych oraz metali szlachetnych, realizowana jest w kontraktach długoterminowych (przeważnie rocznych), gwarantujących jego odbiorcom regularne dostawy. Pozostała część oraz ewentualne nadwyżki są sprzedawane w tzw. kontraktach spotowych.

Ww. sprzedaż podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług – stosowane są stawki inne niż zwolnienie od opodatkowania, przy czym proporcja, o której mowa w art. 90 ust. 3 i 4 ustawy o VAT, za lata ubiegłe przekroczyła w Spółce 98%.

Głównymi odbiorcami produktów Spółki są kontrahenci zagraniczni, a rozliczenia z tytułu sprzedaży produktów następują w walucie obcej. Spółka podobnie jak większość producentów metali, w rozliczeniach z kontrahentami posługuje się ceną referencyjną, wyznaczaną przez notowania na L(…) Giełdzie (L(…)) oraz Giełdzie w N(…)(C…). Ponieważ miedź jak i inne produkty Spółki są towarami giełdowymi, Spółka w celu zmniejszenia ryzyka wynikającego z tytułu różnicy cen pomiędzy ceną zakontraktowaną a ceną wynikającą z notowania danego produktu na giełdzie, jak również z tytułu zmiany kursów walut (w których rozliczana jest sprzedaż) wykorzystuje instrumenty pochodne. Wnioskodawca dokonuje takich transakcji zawierając w walutach obcych transakcje na instrumentach pochodnych na rynku metali, jak i na rynku walut, korzystając w tym zakresie z usług wyspecjalizowanych podmiotów w zakresie obrotu instrumentami finansowymi (Brokerzy). W przypadku zawieranych kontraktów na instrumentach pochodnych (i ich realizacji) usługodawcą dla Spółki są Brokerzy. Wszystkie transakcje są zawierane przez Zainteresowanego w celu zabezpieczenia przed ryzykiem walutowym lub ryzykiem cen surowców/towarów.

W związku z przeprowadzanymi transakcjami na instrumentach pochodnych, Spółka zawarła umowę ze spółką z siedzibą w Wielkiej Brytanii (Licencjodawca), na podstawie której Spółka Brytyjska udzieliła niewyłącznej licencji (bez żadnego prawa do cesji lub udzielania pod-licencji) na korzystanie z Systemu – programu komputerowego, w formie dającej się odczytać przez komputer, a dotyczącego zarządzania ryzykiem rynkowym w Spółce w ww. zakresie. Program ten pozwala na zabezpieczenie interesów Spółki przed ryzykiem niekorzystnych zmian na rynku metali i kursów walut, oraz umożliwia dokonywanie prawidłowych rozliczeń zawieranych kontraktów na instrumentach pochodnych.

Licencjodawca świadczy także usługę webową na rzecz Spółki dla celów zgłaszania problemów, przekazuje uaktualnienia oprogramowania, monitoruje progresję rozdzielczości, umożliwia dostęp do Dokumentacji i podobnych informacji oraz usługę Help Desk w czasie normalnych godzin pracy w Wielkiej Brytanii.

Wnioskodawca, zgodnie z zawartą umową, ponosi wszystkie opłaty licencyjne, opłaty za usługi oraz opłaty za utrzymanie, które są płatne w ciągu 15 dni od daty faktury.

Z tytułu nabycia ww. licencji, Spółka rozpoznała i zadeklarowała podatek należny VAT z tytułu importu usług.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy Spółce przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego VAT z tytułu nabycia licencji na program komputerowy wykorzystywany do rozliczania i obsługiwania transakcji na instrumentach pochodnych?

Zdaniem Wnioskodawcy, zgodnie z postanowieniami art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, w zakresie w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Jednocześnie art. 86 ust. 10 pkt 1 stanowi, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego powstaje: w rozliczeniu za okres, w którym podatnik otrzymał fakturę albo dokument celny, z zastrzeżeniem pkt 2-4 oraz ust. 11, 12, 16 i 18.

W przypadkach, o których mowa w ust. 2 pkt 4 – w rozliczeniu za okres, w którym powstał obowiązek podatkowy w podatku należnym u nabywcy odpowiednio od importu usług lub wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów lub od dostawy towarów, dla której podatnikiem jest nabywca – art. 86 ust. 10 pkt 2 ustawy.

Niezbędnym warunkiem zastosowania odliczenia VAT jest istnienie bezpośredniego związku między zakupami (wydatkami) a konkretną transakcją opodatkowaną. W przedmiotowym stanie faktycznym Spółka, w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, dokonuje sprzedaży metali – towaru, którego cena regulowana jest za pośrednictwem giełdy. W związku z brakiem możliwości bezpośredniego wpływania na cenę sprzedawanego towaru (podczas gdy taka możliwość istnieje poza rynkiem giełdowym), Spółka w celu zabezpieczenia swoich interesów dokonuje minimalizacji ryzyk zmiany cen oraz kursów walut poprzez zawieranie kontraktów na instrumentach pochodnych. Przepływy pieniężne, jakie następują za pośrednictwem tych instytucji, służą działalności opodatkowanej – sprzedaży metali. Zakup licencji na program komputerowy, umożliwiający niwelowanie niekorzystnych skutków opodatkowanych VAT transakcji na rynkach metali, ma bezpośredni związek z wykonywaną przez Zainteresowanego działalnością opodatkowaną – sprzedażą metali. Zakres oprogramowania umożliwia bowiem pomiar oraz minimalizację ryzyka związanego ze sprzedażą metali, a tym samym dokonanie prawidłowych rozliczeń z tego tytułu. Zakup licencji na program komputerowy jest związany z podstawową działalnością Spółki – sprzedażą metali podlegającą opodatkowaniu VAT i ma za zadanie tylko i wyłącznie prawidłowe zabezpieczenie jej interesów, która dzięki niemu prawidłowo kwalifikuje transakcje związane ze sprzedażą metali. Mając na uwadze zasadę neutralności, realizowaną przez system odliczeń podatku VAT, której celem jest zwolnienie przedsiębiorcy w całości z ciężaru podatku VAT płatnego lub zapłaconego w toku działalności gospodarczej, Wnioskodawca stoi na stanowisku, że ma prawo do odliczenia podatku przy nabyciu tego programu.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej ustawą, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

W myśl ust. 2 ww. artykułu, kwotę podatku naliczonego stanowi, z zastrzeżeniem ust. 3-7:

1.  suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika: a) z tytułu nabycia towarów i usług, b) potwierdzających dokonanie przedpłaty (zaliczki, zadatku, raty), jeżeli wiązały się one z powstaniem obowiązku podatkowego, c) od komitenta z tytułu dostawy towarów będącej przedmiotem umowy komisu - z uwzględnieniem rabatów określonych w art. 29 ust. 4;
2.  w przypadku importu – suma kwot podatku wynikająca z dokumentu celnego;
3.  zryczałtowany zwrot podatku, o którym mowa w art. 116 ust. 6;
4.  kwota podatku należnego od importu usług, kwota podatku należnego od dostawy towarów, dla której podatnikiem jest ich nabywca, oraz kwota podatku należnego z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów.

Wobec powyższego stwierdzić należy, iż prawo do odliczenia podatku naliczonego przysługuje wyłącznie podatnikowi podatku od towarów i usług, od zakupów towarów i usług wykorzystywanych do dokonywania czynności opodatkowanych. Oznacza to, iż można odliczyć w całości podatek naliczony, który związany jest z transakcjami opodatkowanymi podatnika. Wskazana zasada wyłącza możliwość dokonania odliczenia podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są w ogóle wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.

Na mocy art. 90 ust. 1 ustawy, w stosunku do towarów i usług, które są wykorzystywane przez podatnika do wykonywania czynności, w związku z którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, jak i czynności, w związku z którymi takie prawo nie przysługuje, podatnik jest obowiązany do odrębnego określenia kwot podatku naliczonego związanych z czynnościami, w stosunku do których podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego.

Natomiast, zgodnie z ust. 2 powołanego wyżej artykułu, jeżeli nie jest możliwe wyodrębnienie całości lub części kwot, o których mowa w ust. 1, podatnik może pomniejszyć kwotę podatku należnego o taką część kwoty podatku naliczonego, którą można proporcjonalnie przypisać czynnościom, w stosunku do których podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, z zastrzeżeniem ust. 10.

Stosownie do art. 90 ust. 3 ustawy, proporcję, o której mowa w ust. 2, ustala się jako udział rocznego obrotu z tytułu czynności, w związku z którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, w całkowitym obrocie uzyskanym z tytułu czynności, w związku z którymi podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, oraz czynności, w związku z którymi podatnikowi nie przysługuje takie prawo.

Z kolei art. 90 ust. 10 pkt 1 ustawy stanowi, że w przypadku gdy proporcja określona zgodnie z ust. 2-8 przekroczyła 98% – podatnik ma prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o całą kwotę podatku naliczonego, o której mowa w ust. 2,

Przepisy ustawy o podatku od towarów i usług przewidują jednak wyjątki, w których podatnikowi nie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług, pomimo tego, że spełnia przesłanki uprawniające go do obniżenia kwoty podatku należnego o podatek naliczony, zawarte w art. 86 ust. 1 ustawy.

Zgodnie bowiem z unormowaniem art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy, obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się do nabywanych przez podatnika towarów i usług, jeżeli wydatki na ich nabycie nie mogłyby być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, z wyjątkiem przypadków, gdy brak możliwości zaliczenia tych wydatków do kosztów uzyskania przychodów pozostaje w bezpośrednim związku ze zwolnieniem od podatku dochodowego.

Z przedstawionego przez Wnioskodawcę stanu faktycznego wynika, że na podstawie zawartej umowy Spółka Brytyjska udzieliła mu niewyłącznej licencji (bez żadnego prawa do cesji lub udzielania pod-licencji) na korzystanie z Systemu – programu komputerowego, w formie dającej się odczytać przez komputer, a dotyczącego zarządzania ryzykiem rynkowym w Spółce w ww. zakresie. Wnioskodawca zgodnie z zawartą umową, ponosi wszystkie opłaty licencyjne, opłaty za usługi oraz opłaty za utrzymanie, które są płatne w ciągu 15 dni od daty faktury. W związku z przedmiotową transakcją Zainteresowany rozpoznał i zadeklarował podatek należny VAT z tytułu importu usług.

W przypadku świadczenia usług bardzo istotnym dla prawidłowego rozliczenia podatku od towarów i usług jest określenie miejsca świadczenia danej usługi. Od poprawności określenia miejsca świadczenia zależeć będzie, czy dane świadczenie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług w Polsce, czy też nie.

Ogólna reguła wyrażona w art. 27 ust. 1 ustawy stanowi, iż w przypadku świadczenia usług miejscem świadczenia jest miejsce, gdzie świadczący usługę posiada siedzibę, a w przypadku posiadania stałego miejsca prowadzenia działalności, z którego świadczy usługi – miejsce, gdzie świadczący usługę posiada stałe miejsce prowadzenia działalności; w przypadku braku takiej siedziby lub stałego miejsca prowadzenia działalności – miejsce stałego zamieszkania, z zastrzeżeniem ust. 2-6 i art. 28.

Natomiast stosownie do art. 27 ust. 3 ustawy, w przypadku gdy usługi, o których mowa w ust. 4, są świadczone na rzecz osób fizycznych, osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej, posiadających siedzibę lub miejsce zamieszkania na terytorium państwa trzeciego, lub podatników mających siedzibę lub miejsce zamieszkania na terytorium Wspólnoty, ale w kraju innym niż kraj świadczącego usługę – miejscem świadczenia tych usług jest miejsce, gdzie nabywca usługi posiada siedzibę, stałe miejsce prowadzenia działalności, dla którego dana usługa jest świadczona, a w przypadku braku stałego miejsca prowadzenia działalności, stały adres lub miejsce zamieszkania.

Zgodnie z art. 27 ust. 4 pkt 1 ustawy, przepis ust. 3 stosuje się do sprzedaży praw lub udzielania licencji i sublicencji, przeniesienia lub cesji praw autorskich, patentów, praw do znaków fabrycznych, handlowych, oddania do używania wspólnego znaku towarowego albo wspólnego znaku towarowego gwarancyjnego, albo innych pokrewnych praw.

Przez import usług, stosownie do art. 2 pkt 9 ustawy, rozumie się świadczenie usług, z tytułu wykonania których podatnikiem jest usługobiorca, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 4.

W myśl art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy, podatnikami są również osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne będące usługobiorcami usług świadczonych przez podatników posiadających siedzibę lub miejsce zamieszkania albo pobytu poza terytorium kraju.

Biorąc pod uwagę informacje zawarte we wniosku oraz powołane przepisy tut. Organ stwierdza, że nabycie licencji na korzystanie z Systemu – programu komputerowego stanowi dla Wnioskodawcy import usług i podlega opodatkowaniu na terytorium kraju. Zainteresowany ma obowiązek prawidłowego udokumentowania i opodatkowania przedmiotowej transakcji, zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy.

Stosownie do art. 106 ust. 7 ustawy, w przypadku czynności wymienionych w art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2, wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów, dostawy towarów, dla której podatnikiem jest ich nabywca, oraz importu usług wystawiane są faktury wewnętrzne, za dany okres rozliczeniowy podatnik może wystawić jedną fakturę dokumentującą te czynności dokonane w tym okresie. Faktury wewnętrzne są wystawiane także dla udokumentowania zwróconych kwot dotacji, subwencji i innych dopłat o podobnym charakterze.

Art. 86 ust. 10 pkt 2 ustawy stanowi, iż prawo do obniżenia kwoty podatku należnego powstaje w przypadkach o których mowa w ust. 2 pkt 4 – w rozliczeniu za okres, w którym powstał obowiązek podatkowy w podatku należnym u nabywcy odpowiednio od importu usług lub wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów lub od dostawy towarów, dla której podatnikiem jest nabywca.

Odnosząc się zatem do zadanego pytania stwierdzić należy, że Wnioskodawcy przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia licencji na program komputerowy wykorzystywany do rozliczania i obsługiwania transakcji na instrumentach pochodnych, wykorzystywany do wykonywania czynności opodatkowanych, pod warunkiem, że zakup ten mógł być zaliczony do kosztów uzyskania przychodów, zgodnie z art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy.

Dodatkowo tut. Organ informuje, że z dniem 1 grudnia 2008 r. weszła w życie ustawa z dnia 7 listopada 2008 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 209, poz. 1320), zgodnie z którą z dniem 1 grudnia 2008 r. uchylony został art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy oraz zmieniono brzmienie art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy, natomiast z dniem 1 stycznia 2009 r. nowe brzmienie otrzymał art. 86 ust. 2 pkt 2 ustawy.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, ul. Św. Mikołaja 78/79, 50-126 Wrocław po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.