Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB2/415-1650/08-4/AS
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2009-01-26
Teza: Jeżeli Spółka zawrze z ubezpieczycielem umowę ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej członków zarządu i rady nadzorczej z tytułu szkód wyrządzonych działaniem w związku ze sprawowaną przez nich funkcją, to składka opłacona przez Spółkę stanowić będzie przychód członków zarządu i rady nadzorczej Spółki.
Słowa kluczowe: majątek; obowiązek-obowiązek podatkowy; obowiązek-obowiązek płatnika; podatek-podatek dochodowy-podatek dochodowy od osób fizycznych; przychód; świadczenie-świadczenie nieodpłatne
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 12; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 13

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 07.10.2008 r. (data wpływu 22.10.2008 r.) uzupełnionym pismem z dnia 19.01.2009 r. (data wpływu 21.01.2009 r.) na wezwanie Nr IPPB2/415-1650/08-2/AS z dnia 13.01.2009 r. o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania przychodu z tytułu wydatku poniesionego przez Spółkę na składki ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej członków zarządu i rady nadzorczej - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 22.10.2008 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania przychodu z tytułu wydatku poniesionego przez Spółkę na składki ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej członków zarządu i rady nadzorczej.

Wniosek nie spełniał wymogów formalnych, o których mowa w art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, w związku z czym pismem z dnia 13.01.2009 r. Nr IPPB2/415-1650/08-2/AS na podstawie art. 169 § 1 tej ustawy wezwano Wnioskodawcę do uzupełnienia tego wniosku w zakresie wskazania, czy zamiarem Spółki jest uzyskanie interpretacji indywidualnej także w podatku dochodowym od osób fizycznych i ewentualnie uiszczenia dodatkowej opłaty od wniosku, w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia.

Wniosek uzupełniono w wyznaczonym terminie.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Spółka zamierza zawrzeć z ubezpieczycielem umowę ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej członków zarządu i rady nadzorczej z tytułu szkód wyrządzonych działaniem w związku ze sprawowaną przez nich funkcją. Umowa będzie obejmowała działania każdoczesnego członka zarządu i rady nadzorczej pełniącego tę funkcję w okresie objętym ubezpieczeniem. Składka nie jest przyporządkowana do żadnego z organów Spółki, ani też do żadnego z jej członków, możliwa jest zatem sytuacja, że w czasie objętym polisą ubezpieczeniową zmieniać się będą osoby nią objęte.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

1.  Czy wydatek na wspólne ubezpieczenie członków zarządu i rady nadzorczej stanowi koszt podatkowy Spółki?
2.  Czy składka opłacona przez Spółkę stanowi przychód członków zarządu i rady nadzorczej Spółki?

Zdaniem Wnioskodawcy:

W zakresie pytania nr 1

Składka ubezpieczeniowa związana ze wskazanym ubezpieczeniem jest w całości kosztem uzyskania przychodów, zgodnie bowiem z przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (art. 15 ust. 1) kosztami podatkowymi są m.in. wydatki poniesione w celu zachowania lub zabezpieczenia źródła przychodu. Nie ulega zaś wątpliwości, iż ubezpieczenie od szkody jest działaniem mającym na celu zachowanie i zabezpieczenie źródła przychodu. W konsekwencji składka na ubezpieczenie jest kosztem podatkowym. Aczkolwiek nie stanowią kosztów podatkowych, z wyjątkiem wynagrodzeń, wydatki na członków zarządu (art. 16 ust.1 pkt 38a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych), to należy zauważyć iż w istocie ubezpieczenie stanowi ochronę Spółki przed konsekwencjami niewłaściwych działań członków jej organów, działa ono w interesie Spółki, zatem wydatek nie jest wydatkiem, na rzecz członków rady nadzorczej. Niezależnie od tego, biorąc pod uwagę fakt, iż ubezpieczenie i składka obejmuje członków obu organów Spółki razem, a zakres ich kompetencji, a więc także i ryzyka objętego umową ubezpieczeniową jest zróżnicowany, niemożliwy jest prosty, proporcjonalny podział składki pomiędzy zarząd i radę nadzorczą uzależniony od ich liczebności. W związku z tym wydatek może być w całości zaliczony do kosztów podatkowych na podstawie art. 15 ust. 1. ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

W zakresie pytania nr 2

Ubezpieczenie członków jej władz w istocie chroni Spółkę przed szkodą wyrządzoną jej przez działania członków organów Spółki. Tym samym składka jako wydatek na rzecz Spółki nie powinna stanowić przychodu podatkowego dla członków jej organów. Niezależnie od tego należy wziąć też pod uwagę iż: - Ponieważ ze względu na różne kompetencje zakres odpowiedzialności zarządu i rady nadzorczej jest zróżnicowany, a także odpowiedzialność ta jest zróżnicowana wśród członków poszczególnych organów natomiast składka ubezpieczeniowa wyrażona jest w jednej ogólnej kwocie, to w związku z tym nie można określić jaka część składki przypada na poszczególnego członka zarządu i rady nadzorczej. - Przy założeniu, że uiszczona składka stanowi przychód, to w sytuacji gdy została ona opłacona, a dokonana zostanie zmiana w składzie organów Spółki, ewentualny przychód miałaby osoba, która ze składu ustąpiła, nie miałaby go zaś osoba ubezpieczeniem objęta ponieważ składka była zapłacona przed objęciem przez nią funkcji. W związku z tym, zdaniem Spółki składka na ubezpieczenie, nie stanowi przychodu podatkowego członków tych władz.

Niniejsza interpretacja indywidualna zawiera odpowiedź na pytanie w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych. Zagadnienie wynikające z pytania pierwszego w sprawie podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie kosztów podatkowych Spółki zostało rozstrzygnięte w odrębnej interpretacji indywidualnej.

Na tle przedstawionego stanu faktycznego, stwierdzam, co następuje:

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, przychodami, z zastrzeżeniem art. 14 -16, art. 17 ust. 1 pkt 6 i 9, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Za przychody należy zatem uznać każdą formę przysporzenia majątkowego, zarówno formę pieniężną jak i niepieniężną, w tym nieodpłatne świadczenia otrzymane przez podatnika.

Jak wynika z art. 805 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.), przez umowę ubezpieczenia ubezpieczyciel zobowiązuje się w zakresie działalności swego przedsiębiorstwa, spełnić określone świadczenie w razie zajścia przewidzianego w umowie wypadku, a ubezpieczający zobowiązuje się zapłacić składkę. W myśl art. 808 § 1 zdanie pierwsze powołanej ustawy Kodeks cywilny – ubezpieczający może zawrzeć umowę ubezpieczenia na cudzy rachunek. Natomiast stosownie do zapisu art. 822 tejże ustawy, przez umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej ubezpieczyciel zobowiązuje się do zapłacenia określonego w umowie odszkodowania za szkody wyrządzone osobom trzecim, wobec których odpowiedzialność za szkodę ponosi ubezpieczający albo ubezpieczony.

Z treści powyższych przepisów wynika, że umowa ubezpieczenia nie musi koniecznie dotyczyć osoby ubezpieczającej. Osoba ta może zawrzeć umowę, na podstawie której osobą uprawnioną do świadczeń ze strony ubezpieczyciela jest inna osoba niż ubezpieczający i/lub której przedmiotem ubezpieczenia będzie odpowiedzialność za szkody spowodowane przez inną osobę (np. członka zarządu). Sytuacja, w której składka opłacana jest przez inną osobę niż ta, w której interesie majątkowym zawierana jest umowa powoduje powstanie przychodu u osoby, na rzecz której zawierana jest umowa. Jest ona bowiem odstępstwem od ogólnej zasady pokrywania kosztów ubezpieczenia przez podmiot, którego interesów umowa dotyczy.

Stosownie do art. 12 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, za przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej oraz spółdzielczego stosunku pracy uważa się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń, a w szczególności: wynagrodzenia zasadnicze, wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty za nie wykorzystany urlop i wszelkie inne kwoty niezależnie od tego, czy ich wysokość została z góry ustalona, a ponadto świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych.

Użyty powyżej zwrot „w szczególności” oznacza, że wymienione kategorie przychodów zostały wymienione jedynie przykładowo. Przychodem ze stosunku pracy i stosunków pokrewnych są więc wszelkiego rodzaju wypłaty i świadczenia skutkujące u podatnika powstaniem przysporzenia majątkowego, mające swoje źródło w łączącym pracownika z pracodawcą stosunku pracy lub stosunku pokrewnym.

Świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika należą do nieodpłatnych świadczeń.

Uzyskiwana przez osoby ubezpieczone korzyść w postaci opłaconych przez Spółkę składek na ubezpieczenie od odpowiedzialności cywilnej członków zarządu i rady nadzorczej, stanowi nieodpłatne świadczenie, które należy zakwalifikować do przychodów określonych w art. 12 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jeżeli pełnione przez te osoby obowiązki wynikają ze stosunku pracy.

Zgodnie z art. 31 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, osoby fizyczne, osoby prawne oraz jednostki organizacyjne nie posiadające osobowości prawnej, zwane dalej "zakładami pracy", są obowiązane jako płatnicy obliczać i pobierać w ciągu roku zaliczki na podatek dochodowy od osób, które uzyskują od tych zakładów przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej lub spółdzielczego stosunku pracy, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego wypłacane przez zakłady pracy, a w spółdzielniach pracy - wypłaty z tytułu udziału w nadwyżce bilansowej.

W sytuacji natomiast sprawowania funkcji zarządzania na podstawie aktu powołania, otrzymana korzyść nie jest zaliczana do przychodów ze stosunku pracy, a do przychodów z działalności wykonywanej osobiście, o których mowa w art. 13 pkt 7 ustawy podatkowej. Zgodnie z art. 13 ust. 7 ww. ustawy, za przychody z działalności wykonywanej osobiście o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 2, uważa się przychody otrzymane przez osoby, niezależnie od sposobu ich powoływania, należące do składu zarządów, rad nadzorczych, komisji lub innych organów stanowiących osób prawnych.

Członkowie zarządu i rady nadzorczej osiągają korzyść finansową, ponieważ nie są zobowiązani do zapłaty składki ubezpieczeniowej na własne ubezpieczenie od odpowiedzialności cywilnej, gdyż pokrywa tę składkę za nich Spółka.

Dzięki takiemu działaniu u członków zarządu dochodzi do przysporzenia w majątku, gdyż inny podmiot ponosi za nich koszt finansowy ubezpieczenia, a tym samym nie muszą oni uszczuplać swojego majątku. Z tej też przyczyny składkę ubezpieczeniową ponoszoną na rzecz członków zarządu i rady nadzorczej przez Spółkę należy zaliczyć do przychodów tychże członków.

Zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, osoby prawne i ich jednostki organizacyjne oraz jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, które dokonują świadczeń z tytułu działalności, o której mowa w art. 13 pkt 2 i 4-9 oraz art. 18, osobom określonym w art. 3 ust. 1, są obowiązane jako płatnicy pobierać, z zastrzeżeniem ust. 4, zaliczki na podatek dochodowy, stosując do dokonywanego świadczenia, pomniejszonego o miesięczne koszty uzyskania przychodów w wysokości określonej w art. 22 ust. 9 oraz o potrącone przez płatnika w danym miesiącu składki, o których mowa w art. 26 ust. 1 pkt 2 lit. b), najniższą stawkę podatkową określoną w skali, o której mowa w art. 27 ust. 1. Zatem wartość świadczenia dodatkowego w postaci ubezpieczenia zdrowotnego, majątkowego oraz osobowego – przyznanego na podstawie ustawy o wynagradzaniu osób kierujących niektórymi podmiotami prawnymi i postawionego do dyspozycji jest przychodem podlegającym opodatkowaniu podatkiem dochodowym członków zarządu i rady nadzorczej poprzez opłacenie przez pracodawcę składek związanych z tym ubezpieczeniem. Tym samym płatnik winien pobrać zaliczkę na podatek dochodowy od wartości świadczenia postawionego do dyspozycji podatnika.

Zatem, jeżeli Spółka zawrze z ubezpieczycielem umowę ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej członków zarządu i rady nadzorczej z tytułu szkód wyrządzonych działaniem w związku ze sprawowaną przez nich funkcją, to składka opłacona przez Spółkę stanowić będzie przychód członków zarządu i rady nadzorczej Spółki.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1 Maja Nr 10, 09-402 Płock.