Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPP2/443-410/08/RSz
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2008-07-28
Teza: Czy bonusy (premie) pieniężne należy traktować jako świadczenie usług i opodatkować podatkiem VAT?
Słowa kluczowe: kontrahent; opodatkowanie; premia-premia pieniężna; świadczenie-świadczenie usług
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 5; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 8; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 29 (uchylony); [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 29a; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 30b; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 30c

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki przedstawione we wniosku z dnia 18 kwietnia 2008r. (data wpływu 28 kwietnia 2008r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania bonusów (premii pieniężnych) - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 28 kwietnia 2008r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie ustalenia czy bonusy (premie pieniężne) należy traktować jako świadczenie usług i opodatkować podatkiem od towarów i usług.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca prowadzi działalność handlową. Na podstawie umów z dostawcami Wnioskodawca obciąża ich fakturami z tytułu bonusów (premi) pieniężnych. W jego przypadku bonus pieniężny jest naliczany okresowo (kwartalnie, rocznie) i stanowi procent od obrotów (zakupów netto w okresie). Występują bonusy bezwarunkowe tj. stanowią iloczyn obrotów i ustalonego procentu oraz bonusy warunkowe, tj. są wypłacane, jeśli jest spełniony warunek określonych obrotów w okresie. Zdaniem Wnioskodawcy bonusy nie odnoszą się do konkretnej dostawy, lecz do wszystkich dostaw w określonym czasie. Z tego względu powinny być traktowane jako usługi opodatkowane 22 procentową stawką VAT. Takie stanowisko zajął Naczelnik Podkarpackiego Urzędu Skarbowego w postanowieniu nr PUS.II/443/65/2005 z dnia 13 maja 2005 r. W postanowieniu tym odnosząc się do zapytania Wnioskodawcy, PUS stwierdził, że premia pieniężna która przyznawana jest w określonym czasie i której nie można przypisać konkretnej dostawie, stanowi odpłatne świadczenie usługi o której mowa w art. 8 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług. Jest to zgodne z obowiązującą interpretacją Ministerstwa Finansów zawartego w piśmie z dnia 30.12.2004r. nr PP3/812/1222/2004/A P/4026. Jednak po wyrokach NSA (np. wyrok z dnia 6.02.2007 sygn. akt I FSK 94/06), stwierdzających że premie pieniężne nie są usługą i nie są opodatkowane podatkiem VAT, część urzędów skarbowych wydało interpretacje sprzeczne ze stanowiskiem MF (np.US w Krośnie postanowienia nr US.PP/443-26/07 i US.PP/443-35/07 z dnia 17-08-2007r ). Od 1 stycznia zmianie uległ art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy o VAT co skutkuje brakiem możliwości odliczenia podatku VAT z faktury dokumentującej transakcję nieopodatkowaną lub zwolnioną. W związku z tym, dostawcy nie godzą się na faktury VAT, oczekują od Wnioskodawcy not księgowych.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy bonusy (premie) pieniężne należy traktować jako świadczenie usług i opodatkować podatkiem VAT?

Zdaniem Wnioskodawcy, zgodnie ze stanowiskiem PUS premie pieniężne nie odnoszą się do konkretnej dostawy i należy je traktować jako usługa opodatkowana 22% VAT.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej ustawą o VAT, opodatkowaniu podatkiem VAT podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Na podstawie art. 8 ust. 1 ustawy o VAT przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1.  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2.  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3.  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Z powołanego przepisu wynika, iż pojęcie świadczenia usług ma bardzo szeroki zakres, gdyż nie obejmuje wyłącznie działań podatnika, lecz również zobowiązanie do powstrzymania się od dokonywania czynności lub do tolerowania czynności bądź sytuacji. Pojęcie usługi według ustawy o podatku od towarów i usług jest bowiem szersze od definicji usługi w rozumieniu klasyfikacji statystycznych. Oznacza to, że w definicji tej mieszczą się również określone zachowania, które nie zostały sklasyfikowane w PKWiU, o której mowa w art. 8 ust. 3 ustawy o VAT. Przez świadczenie należy zatem rozumieć każde zachowanie się na rzecz innego podmiotu. Aby uznać dane świadczenie za odpłatne świadczenie, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy świadczoną usługą i przekazanym za nią wynagrodzeniem. Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę.

Zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy o VAT podstawą opodatkowania jest obrót, z zastrzeżeniem ust. 2-22, art. 30-32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5. Obrotem jest kwota należna z tytułu sprzedaży, pomniejszona o kwotę należnego podatku. Kwota należna obejmuje całość świadczenia należnego od nabywcy. Obrót zwiększa się o otrzymane dotacje, subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze mające bezpośredni wpływ na cenę (kwotę należną) towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika, pomniejszone o kwotę należnego podatku.

Zgodnie z art. 29 ust. 4 ustawy o VAT, obrót zmniejsza się o kwoty udokumentowanych, prawnie dopuszczalnych i obowiązkowych rabatów (bonifikat, opustów, uznanych reklamacji i skont) i o wartość zwróconych towarów, zwróconych kwot nienależnych w rozumieniu przepisów o cenach oraz zwróconych kwot dotacji, subwencji i innych dopłat o podobnym charakterze, a także kwot wynikających z dokonanych korekt faktur. W przypadkach, gdy wypłacona premia pieniężna jest związana z konkretną dostawą, nawet jeżeli jest to premia wypłacona po dokonaniu zapłaty, powinna być traktowana jak rabat, o którym mowa w cyt. art. 29 ust. 4 ustawy o VAT, ponieważ ma bezpośredni wpływ na wartość tej dostawy i w efekcie prowadzi do obniżenia wartości (ceny) dostawy. W tym przypadku zastosowanie będzie miał przepis § 16 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 25 maja 2005r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, zaliczkowego zwrotu podatku, zasad wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 95, poz. 798 ze zm.). W praktyce występują również sytuacje, gdzie premia pieniężna jest wypłacana z tytułu dokonywania przez nabywcę nabyć określonej wartości czy ilości towarów w określonym czasie lub też dokonywania terminowych płatności za zrealizowane dostawy w pewnym okresie i w określony sposób i premia ta nie jest związana z żadną konkretną dostawą. W takiej sytuacji należy uznać, że wypłacona premia pieniężna związana jest z określonymi zachowaniami nabywcy, a zatem ze świadczeniem usług przez nabywcę otrzymującego taką premię, które to usługi podlegają opodatkowaniu na ogólnych zasadach. Świadczeniem usług jest bowiem każde zachowanie się podmiotu w wykonaniu stosunku zależności, które niekoniecznie polega na fizycznym wykonaniu jakiejkolwiek czynności lub podjęciu działania.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że na podstawie umów z dostawcami Wnioskodawca wystawia faktury tytułem otrzymanego bonusu (premii pieniężnej). Bonus jest naliczany okresowo (kwartalnie rocznie) i stanowi procent od zakupów netto w danym okresie. Wnioskodawca otrzymuje bonusy warunkowe, wypłacane po spełnieniu określonego obrotu w danym okresie. Ponadto Wnioskodawca otrzymuje bonusy bezwarunkowe, które stanowią iloczyn obrotów i ustalonego procentu. W stanie faktycznym Wnioskodawca stwierdził, iż bonus nie jest związany z żadną dostawą, lecz odnosi się do wszystkich dostaw w określonym czasie.

Odnośnie bonusów warunkowych:

W opisanym stanie faktycznym mamy do czynienia z sytuacją, gdzie Wnioskodawca otrzymuje bonusy warunkowe, które są naliczane od wartości sprzedaży (po spełnieniu określonego poziomu obrotów), w określonym czasie. Wypłata bonusów (premii pieniężnych) jest rodzajem wynagrodzenia za określone zachowanie się Wnioskodawcy. Bonus (premia pienieżną) stanowi nagrodę dla Wnioskodawcy za nabycie towarów o określonej wartości, a w konsekwencji za lojalność względem kontrahenta, tj. za to że nabywa towary tego kontrahenta, a nie jego konkurentów. Bonusy (premie pieniężne) powinny być w związku z tym traktowane jako wynagrodzenie za powstrzymywanie się od zakupu towarów konkurencyjnych. Zachowanie nabywcy towarów stanowi w tym przypadku świadczenie usługi za wynagrodzeniem na rzecz sprzedającego. Jako zapłatę za wykonaną usługę Wnioskodawca otrzymuje bonusy (premie pieniężne). Zatem pomiędzy stronami zaistniała więź o charakterze zobowiązaniowym, która na gruncie ustawy o VAT stanowi świadczenie usług za wynagrodzeniem podlegające opodatkowaniu na ogólnych zasadach. Świadczeniem usług jest bowiem każde zachowanie się podmiotu w wykonaniu stosunku zależności, które niekoniecznie polega na fizycznym wykonaniu jakiejkolwiek czynności lub podjęciu działania.

Zgodnie z art. 41 ust. 13 ustawy o VAT, towary i usługi będące przedmiotem czynności, o których mowa w art. 5, niewymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej podlegają opodatkowaniu stawką w wysokości 22 %, z wyjątkiem tych, dla których w ustawie lub przepisach wykonawczych określono inną stawkę. W świetle powyższego, zachowanie Wnioskodawcy polegające na osiągnięciu określonego w umowie obrotu w określonym czasie, za które otrzymuje wynagrodzenie (premię pieniężną) należy uznać za świadczenie usług zgodnie z cyt. art. 8 ust. 1 ustawy o VAT i opodatkować podatkiem od towarów i usług według stawki 22%, zgodnie z art. 41 ust. 13 ustawy o VAT.

W myśl art. 106 ust. 1 ustawy o VAT, podatnicy, o których mowa w art. 15, są obowiązani wystawić fakturę stwierdzającą w szczególności dokonanie sprzedaży, datę dokonania sprzedaży, cenę jednostkową bez podatku, podstawę opodatkowania, stawkę i kwotę podatku, kwotę należności oraz dane dotyczące podatnika i nabywcy, z zastrzeżeniem ust. 2, 4 i 5 oraz art. 119 ust. 10 i art. 120 ust. 16. Zatem otrzymane przez Wnioskodawcę bonusy warunkowe podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług według 22% stawki podatku VAT, oraz winny być udokumentowane przez świadczącego usługę tj. Wnioskodawcę, fakturami VAT wystawionymi na rzecz nabywcy usług, wypłacającego bonusy (premie pieniężne).

Wobec powyższego stanowisko Wnioskodawcy, iż bonus warunkowy nie odnosi się do konkretnej dostawy i należy go traktować jako usługę opodatkowaną 22% stawką VAT należało uznać za prawidłowe.

Odnośnie bonusów bezwarunkowych:

W opisanym stanie faktycznym mamy do czynienia również z sytuacją, gdzie Wnioskodawca otrzymuje bonusy bezwarunkowe wypłacane bez konieczności spełnienia jakichkolwiek warunków a wysokość jego stanowi iloczyn obrotów i ustalonego procentu. Kwestia dopuszczalnych i obowiązkowych rabatów nie została uregulowana przepisami prawa podatkowego, a więc również przepisami ustawy o podatku od towarów i usług. Zgodnie z definicją zawartą w słowniku języka polskiego (Słownik Języka Polskiego PWN pod red. M. Szymczaka, Warszawa 1992): rabat – to zniżka, ustępstwo procentowe od ustalonych cen towaru, głównie na rzecz nabywców płacących gotówką, kupujących dużą ilość towaru jednorazowo lub w określonym czasie; skonto – to zniżka ceny towaru objętego sprzedażą kredytową albo ratalną, udzielona nabywcy płacącemu gotówką; opust – to zniżka ceny kupna, przyznawana nabywcy przez sprzedawcę (zwykle przy zakupach hurtowych); bonifikata – to zniżka od ustalonej ceny towaru, zwłaszcza jako forma odszkodowania za poniesioną stratę. W opisanym stanie faktycznym Wnioskodawca otrzymuje kwartalny (roczny) bonus bezwarunkowy. Wysokość bonusu wylicza się jako iloczyn obrotów i ustalonego procentu.

Mając na uwadze przedstawiony stan faktyczny należy stwierdzić, iż mamy do czynienia z rabatem, który wylicza się procentowo z wartości netto zrealizowanych zakupów w danym okresie rozliczeniowym, czyli od konkretnej dostawy towarów. Udzielony przez dostawcę dla Wnioskodawcy rabat ma zatem bezpośredni wpływ na wartość dostawy i prowadzi do obniżenia ceny. Łatwo jest zatem, z uwagi na stałe ustalenia (% wartości zakupów netto), ustalić dokładnie o ile nastąpiło obniżenie ceny każdej jednostkowej transakcji udokumentowanej fakturą VAT w danym okresie rozliczeniowym (kwartału, roku). Tym samym przyznany bonus bezwarunkowy można przyporządkować do konkretnej dostawy.

W związku z przedstawionym we wniosku stanem faktycznym oraz mając na uwadze powołane wyżej przepisy należy wskazać, iż bonusy otrzymywane przez Wnioskodawcę winny być traktowane jako „udokumentowane, prawnie dopuszczalne i obowiązkowe rabaty”, o których mowa w ww. art. 29 ust. 4 ustawy. Sprzedawca udzielający rabatu, winien udokumentować ten fakt poprzez wystawienie faktury korygującej zgodnie § 16 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 25 maja 2005r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, zaliczkowego zwrotu podatku, wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 95, poz. 798 ze zm.).

Wobec powyższego stanowisko Wnioskodawcy, iż bonus bezwarunkowy nie odnosi się do konkretnej dostawy i należy go traktować jako usługę opodatkowaną 22% stawką VAT należało uznać za nieprawidłowe.

Zatem stanowisko Wnioskodawcy należało uznać całościowo za **nieprawidłowe.** Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym. Ponadto informuje się, iż kwestia ustalenia czy bezpłatne wydanie prezentów i nagród stanowi dostawę towarów i podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług będzie przedmiotem odrębnego rozstrzygnięcia. Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.