Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB4/415-688/14-2/JK2
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2014-12-01
Teza: Czy spłata uzyskana przez Wnioskodawczynię od drugiego współspadkobiercy w związku z działem spadków po zmarłych dziadku i babci i zniesieniem współwłasności podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych? Klasyfikacja: art. 10 ust. 1 pkt 8
Słowa kluczowe: nieruchomości-sprzedaż nieruchomości; spadek; spadek-dział spadku; spłata
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 10

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749, z późn. zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko – przedstawione we wniosku z dnia 4 września 2014 r. (data wpływu 8 września 2014 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych otrzymania spłaty w wynika działu spadku **– jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 8 września 2014 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych otrzymania spłaty w wynika działu spadku.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

W dniu 28 października 1998 r. zmarł dziadek Wnioskodawczyni, natomiast w dniu 7 grudnia 2013 r. zmarła Jej babcia. Dziadek i babcia zostawili testamenty, spisane notarialnie, na mocy których każde z nich zapisało po 1/2 ze swojej połowy majątku wspólnego każdemu ze swoich dwojga wnuków, to jest Wnioskodawczyni i Jej bratu ciotecznemu.

W dniu 24 lutego 2014 r. nastąpiło otwarcie obu testamentów i zostały sporządzone przez notariusza 2 akty poświadczenia dziedziczenia.

W pierwszym z nich notariusz poświadczył, że spadek po dziadku Wnioskodawczyni nabyła w 1/2 części, oraz drugi wnuk, również w 1/2 części. W drugim zaś notariusz poświadczył, że po babci, Wnioskodawczyni nabyła w 1/2 części i drugi również w 1/2 części. Nabyty przez Wnioskodawczynię spadek po dziadku to 1/4 udziału w spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego, natomiast nabyty przez Nią spadek po babci to 1/4 udziału w spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego. Zatem Wnioskodawczyni nabyła w sumie ½ własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego.

Na podstawie wyceny rzeczoznawcy majątkowego (operat szacunkowy z dnia 10 lutego 2014 r.) wartość rynkowa całego odziedziczonego własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego wyniosła 478.295,00 zł.

Nabycie spadku po babci (1/4 udziału w spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego) w kwocie 119.574,00 zł została przez Wnioskodawczynię zgłoszona naczelnikowi I Urzędu Skarbowego w W., który zaświadczeniem z dnia 11 kwietnia 2014 r. potwierdził zwolnienie z podatku od spadków i darowizn.

Podatek od nabycia spadku po dziadku (1/4 udziału w spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego) w kwocie 119.574,00 zł, po złożeniu zeznania podatkowego i decyzji naczelnika I Urzędu Skarbowego w W. w sprawie wymiaru podatku od spadku został przez Wnioskodawczynię zapłacony w dniu 31 marca 2014 r. Zaświadczenie potwierdzające zapłatę podatku zostało wydane przez naczelnika I Urzędu Skarbowego w W. w dniu 11 kwietnia 2014 r.

W dniu 25 kwietnia 2014 r. na skutek wspólnej decyzji obojga spadkobierców została zawarta przed notariuszem umowa o dział spadków po babci i po dziadku. W umowie tej spadkobiercy wspólnie oświadczyli, że dokonują działu spadku po zmarłych babci i dziadku w ten sposób, że całe spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego nabył drugi wnuk (brat cioteczny Wnioskodawczyni) ze spłatą na Jej rzecz kwoty 200.000,00 zł tytułem spłaty udziałów wynikających z działów spadków po zmarłych.

Spłata 1/2 udziału w spadku po babci (1/4 udziału w spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego) wyniosła 100.000,00 zł., spłata 1/2 udziału w spadku po dziadku (1/2 udziału w spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego) wyniosła 100.000,00 zł. Kwota jaką otrzymała Wnioskodawczyni ze spłaty obu spadków nie przekroczyła wartości przysługujących Jej udziałów spadkowych.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy spłata uzyskana przez Wnioskodawczynię od drugiego współspadkobiercy w związku z działem spadków po zmarłych dziadku i babci i zniesieniem współwłasności podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?

Zdaniem Wnioskodawczyni:

W przedstawionej przez Nią sytuacji, spłata spadków zarówno po babci jak i po dziadku wraz ze zniesieniem współwłasności nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, bowiem wartość otrzymanej przez Nią spłaty w przypadku obu spadków nie przekroczyła wartości przysługujących Jej udziałów spadkowych, a czynność prawna została zawarta wyłącznie między spadkobiercami.

Spłata każdego ze spadków była ekwiwalentna do nabytych przez Wnioskodawczynię udziałów w każdym ze spadków i w związku z tym nie uzyskała żadnego przysposobienia majątkowego względem odziedziczonych ułamkowych części masy spadkowej nie powstał więc przychód z odpłatnego zbycia o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r., poz. 361 z późn. zm.), a co za tym idzie nie ma obowiązku zapłaty podatku z tego tytułu.

Dodatkowo w przypadku spadku po dziadku jego nabycie zgodnie z art. 922, 924 i 925 ustawy Kodeks cywilny z dnia 23 kwietnia 1964 r. (Dz. U. Nr 16 poz. 293, z późn. zm.) nastąpiło w dniu śmierci spadkodawcy, to jest 28 października 1998 r. Jego zbycie na skutek działu spadku i zniesienia współwłasności ze spłatą z uwagi na upływ pięcioletniego okresu od jego nabycia nie będzie stanowić źródła przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (art. 10 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r. poz. 361, z późn. zm.).

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych opodatkowaniu podlegają wszelkiego rodzaju dochody z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c,oraz dochodów od których na podstawie przepisów ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy źródłem przychodów jest zbycie nieruchomości i praw majątkowych w tym spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego, jeżeli zbycie nastąpiło przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego w którym nastąpiło zbycie lub wybudowanie i jeśli nie następuje to w wykonaniu działalności gospodarczej.

W myśl art. 922 § 1 ustawy kodeks cywilny z dnia 23 kwietnia 1964 r. (Dz. U. 16 poz. 932, z późn. zm.) spadek, czyli prawa i obowiązki zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób stosownie do przepisów niniejszej ustawy. Spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy, natomiast spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku (art. 924 i 925 ww. ustawy). Według Wnioskodawczyni, dniem nabycia spadku jest więc dzień śmierci spadkodawcy.

Zgodnie z art. 1025 § 1 ww. ustawy notariusz lub sąd potwierdza jedynie prawo spadkobiercy do tego spadku. W myśl art. 1035 kodeksu cywilnego do wspólności majątku spadkowego, oraz do działu spadku stosuje się przepisy o współwłasności w częściach do momentu zniesienia współwłasności lub do dokonania działu spadku spadkobiercy są współwłaścicielami rzeczy i praw wchodzących w skład spadku.

W myśl art. 210 ustawy kodeks cywilny każdy ze współwłaścicieli może żądać zniesienia tej współwłasności. Zniesienie współwłasności na żądanie każdego ze współwłaścicieli zgodnie z art. 211 ww. ustawy może nastąpić przez podział rzeczy wspólnej, lub gdy rzeczy nie da się podzielić, może być ona przyznana jednemu za współwłaścicieli z obowiązkiem spłaty pozostałych (art. 212 § 2 ww. ustawy). W wyniku działu spadku prawa majątkowe przyznane poszczególnym spadkobiercom przechodzą na nich stosownie do wielkości ich udziałów w spadku.

Stanowisko Wnioskodawczyni znajduje potwierdzenie w:

1.  Wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 5 marca 2013 r. ISA/PO 918/12;
2.  Odpowiedzi Podsekretarza Stanu w MF z dnia 12 października 2012 r. z upoważnienia Ministra na interprelację Nr 9106.
3.  Interpretacjach indywidualnych w podobnej sprawie:
    *   Interpretacja indywidualna IPPB1/415-212/14-2/MT Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 7 maja 2014 r.
    *   Interpretacja indywidualna IPPBII/2/415-300/14/MW Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z dnia 16 czerwca 2014 r.
    *   Interpretacja indywidualna IPPB1/415-359/14-3/ES Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 26 maja 2014 r.
    *   Interpretacja indywidualna IPPB2/415-590/13-4/AK Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z dnia 2 kwietnia 2013 r.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest prawidłowe.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r. poz. 361, z późn. zm.), źródłem przychodu jest – z zastrzeżeniem ust. 2 - odpłatne zbycie:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów - jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

Przepis art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy formułuje generalną zasadę, że odpłatne zbycie nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie rodzi obowiązek podatkowy w postaci zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych. Tym samym jeżeli odpłatne zbycie nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości nastąpiła po upływie 5 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym miało miejsce nabycie lub wybudowanie – nie jest źródłem przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a przychód uzyskany z odpłatnego zbycia w ogóle nie podlega opodatkowaniu.

Zgodnie z art. 922 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2014 r., poz. 121), spadek stanowią prawa i obowiązki majątkowe zmarłego, które z chwilą jego śmierci przechodzą na jedna lub kilka osób, stosownie do przepisów niniejszej ustawy.

Stosownie do art. 924 i 925 Kodeksu cywilnego, spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy, natomiast spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku. Oznacza to, że z chwilą śmierci należące do spadkodawcy prawa i obowiązki stają się spadkiem, który podlega przepisom prawa spadkowego, a data śmierci (chwila śmierci) spadkodawcy ustala, kto staje się spadkobiercą oraz co wchodzi w skład masy spadkowej. Z kolei postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku lub akt poświadczenia dziedziczenia potwierdzają jedynie prawo spadkobiercy do tego spadku od momentu jego otwarcia.

W myśl art. 1035 Kodeksu cywilnego – jeżeli spadek przypada kilku spadkobiercom, do wspólności majątku spadkowego stosuje się przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych. Do momentu zniesienia tej współwłasności lub dokonania działu spadku, spadkobiercy są współwłaścicielami rzeczy i praw wchodzących w skład spadku.

W wyniku działu spadku prawa majątkowe objęte spadkiem przyznane poszczególnym spadkobiercom, przechodzą na nich, ustaje więc wspólność majątku spadkowego. Umowa o dział spadku lub prawomocne orzeczenie sądowe o dziale spadku stanowią tytuł własności rzeczy, które w dziale przypadły poszczególnym spadkobiercom. Na skutek działu spadku następuje konkretyzacja składników masy spadkowej przypadających poszczególnym spadkobiercom.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wywieść należy, że że w dniu 28 października 1998 r. zmarł dziadek Wnioskodawczyni, natomiast w dniu 7 grudnia 2013 r. zmarła Jej babcia. W dniu 24 lutego 2014 r. zostały sporządzone przez notariusza 2 akty poświadczenia dziedziczenia. W pierwszym z nich notariusz poświadczył, że spadek po dziadku Wnioskodawczyni nabyła w 1/2 części, oraz drugi wnuk, również w 1/2 części. W drugim zaś notariusz poświadczył, że po babci, Wnioskodawczyni nabyła w 1/2 części i drugi również w 1/2 części. Nabyty Wnioskodawczynię spadek po dziadku to 1/4 udziału w spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego, natomiast nabyty przez Nią spadek po babci to 1/4 udziału w spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego. W dniu 25 kwietnia 2014 r. na skutek wspólnej decyzji obojga spadkobierców została zawarta przed notariuszem umowa o dział spadków po babci i po dziadku. W umowie tej spadkobiercy wspólnie oświadczyli, że dokonują działu spadku po zmarłych babci i dziadku w ten sposób, że całe spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego nabył drugi wnuk (brat cioteczny Wnioskodawczyni) ze spłatą na Jej rzecz kwoty 200.000,00 zł tytułem spłaty udziałów wynikających z działów spadków po zmarłych. Spłata 1/2 udziału w spadku po babci (1/4 udziału w spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego) wyniosła 100.000,00 zł., spłata 1/2 udziału w spadku po dziadku (1/4 udziału w spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego) wyniosła 100.000,00 zł. Kwota jaką otrzymała Wnioskodawczyni ze spłaty obu spadków nie przekroczyła wartości przysługujących Jej udziałów spadkowych.

Biorąc pod uwagę powyższe rozważania należy stwierdzić, że otrzymanie przez Wnioskodawczynię w wyniku działu spadku kwoty nie przekraczającej wartości posiadanego udziału w spadku nie spowodowało powstania przychodu z odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Istotne znaczenie dla niniejszego rozstrzygnięcia ma okoliczność, że spłata nie przekroczyła wartości przysługującego Wnioskodawczyni udziału spadkowego, a umowa została zawarta wyłącznie między spadkobiercami. W rezultacie na Wnioskodawczyni z tytułu otrzymania spłaty, nie będzie ciążył obowiązek zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych.

W świetle powyższego stanowisko Wnioskodawczyni jest prawidłowe.

W odniesieniu do powołanych we wniosku interpretacji organów podatkowych oraz wyroków wskazać należy, że orzeczenia te nie są wiążące dla tutejszego organu, bowiem dotyczą tylko konkretnych indywidualnych spraw, osadzonych w określonym stanie faktycznym i tylko w tych sprawach rozstrzygnięcie w każdej z nich zawarte jest wiążące.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1 Maja 10, 09-402 Płock.