Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPP2-443-91/11-2/AK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2011-03-24
Teza: przekazanie synowi przedsiębiorstwa w postaci gospodarstwa rolnego, spełniającego warunki określone w art. 55¹ i art. 553 Kodeksu cywilnego – w skład którego wchodzą grunty, budynek mieszkalny, budynki gospodarcze, maszyny rolnicze i inwentarz, wyłączone jest spod działania ustawy o podatku od towarów i usług na podstawie art. 6 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług; przekazanie przedmiotowego gospodarstwa rolnego nie będzie się wiązało dla przekazującego z obowiązkiem korekty w zakresie podatku naliczonego związanego z nabytymi środkami trwałymi gospodarstwa, gdyż ewentualny obowiązek korekty podatku naliczonego ciążyć będzie na nabywcy, o czym stanowi ww. art. 91 ust. 9 cyt. ustawy
Słowa kluczowe: czynności-czynności niepodlegające opodatkowaniu; gospodarstwa-gospodarstwa rolne; korekta-korekta podatku; przedsiębiorstwa
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 6; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 2 -art. 91

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2007 r. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy, przedstawione we wniosku z dnia 25 stycznia 2011r. (data wpływu 26 stycznia 2011r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania darowizny gospodarstwa rolnego oraz korekty podatku naliczonego - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 26 stycznia 2011r. wpłynął ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania darowizny gospodarstwa rolnego oraz korekty podatku naliczonego.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Od roku 1974 Wnioskodawca prowadzi gospodarstwo rolne o powierzchni 53,58 ha. Od 15.01.2001r. prowadzi również działalność gospodarczą w zakresie „Skup i sprzedaż żywca” na zasadach ogólnych (książka podatkowa przychodów i rozchodów) oraz jest czynnym podatnikiem podatku VAT z tej działalności.

Od 01.05.2007r. Wnioskodawca jest również czynnym podatnikiem podatku VAT z gospodarstwa rolnego, gdyż zrezygnował ze zwolnienia zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 3 ustawy VAT. W maju 2007 roku nabył kombajn zbożowy, w lutym 2008r. – pług, w marcu 2010r. -ciągnik rolniczy. Sprzęt ten jest wykorzystywany przez niego w gospodarstwie rolnym i Wnioskodawca korzystał przy jego zakupie z pełnego odliczenia podatku VAT, zgodnie z obowiązującymi przepisami.

W kwietniu 2011r. Wnioskodawca chce przekazać całe gospodarstwo (grunty, budynek mieszkalny, budynki gospodarcze, maszyny rolnicze i inwentarz) synowi w drodze darowizny, który obecnie jest właścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni 56,08 ha, zamieszkuje razem z Wnioskodawcą i pomaga mu w prowadzeniu gospodarstwa. Syn w chwili obecnej jest rolnikiem ryczałtowym, ale od 01.02.2011r. będzie czynnym podatnikiem podatku VAT, gdyż rezygnuje ze zwolnienia.

Wnioskodawca po dokonaniu darowizny na rzecz syna w zamian za nabycie prawdo renty strukturalnej, zamierza również zrezygnować z bycia czynnym podatnikiem VAT oraz zlikwidować działalność gospodarczą w zakresie: „Skup i sprzedaż żywca”. Z tej działalności nie korzystał z odliczenia podatku VAT od nabycia środków trwałych służących działalności gospodarczej i nie ma na stanie żadnych środków trwałych, ani wyposażenia, natomiast towary handlowe pozostające na stanie Wnioskodawca planuje sprzedać przed zakończeniem działalności gospodarczej.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie

Czy rezygnacja Wnioskodawcy z bycia podatnikiem podatku VAT w związku z przekazaniem gospodarstwa rolnego synowi w drodze darowizny, w zamian za przejście na rentę strukturalną, nie spowoduje konsekwencji podatkowych wobec Urzędu Skarbowego, tzn. czy Wnioskodawca nie będzie zobowiązany do zwrotu podatku VAT poprzez złożenie stosownej korekty, dotyczącej wcześniejszego odliczenia podatku VAT od nabytych maszyn rolniczych?

Zdaniem Wnioskodawcy, przekazanie gospodarstwa rolnego w całości synowi w drodze darowizny, w zamian za przejście na rentę strukturalną nie spowoduje u niego obowiązku składania korekty podatku VAT odliczonego w związku z nabyciem maszyn rolniczych zaliczonych do środków trwałych, wykorzystywanych w gospodarstwie rolnym, gdyż nastąpi przekazanie całego gospodarstwa (przedsiębiorstwa) w drodze darowizny, a następca będzie kontynuował działalność rolniczą w niezmienionej formie.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Natomiast przez dostawę towarów rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jako właściciel, o czym stanowi art. 7 ust. 1 cyt. ustawy. Dostawą towaru jest również przekazanie przez podatnika towarów należących do jego przedsiębiorstwa na cele inne niż związane z prowadzonym przez niego przedsiębiorstwem, między innymi przekazanie towarów bez wynagrodzenia, w szczególności darowizny – jeżeli podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od tych czynności, w całości lub w części, o czym stanowi treść art. 7 ust. 2 pkt 2 cyt. ustawy.

W myśl art. 2 pkt 22 cyt. ustawy, przez sprzedaż rozumie się odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.

Z treści art. 2 pkt 6 cyt. ustawy wynika, iż towarami są rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

Zgodnie natomiast z art. 6 pkt 1 cyt. ustawy, przepisów ustawy nie stosuje się do transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

Pojęcie transakcji zbycia, należy rozumieć w sposób zbliżony do terminu „dostawy towarów”, w ujęciu art. 7 ust. 1 ustawy, tj. „zbycie” obejmuje wszelkie czynności, w ramach których następuje przeniesienie prawa do rozporządzania przedmiotem jak właściciel, np.: sprzedaż, zamianę, darowiznę, przeniesienie własności w formie wkładu niepieniężnego (aportu).

Przepisy ustawy nie definiują terminu „przedsiębiorstwo”. Z tej przyczyny dla celów określenia zakresu pojęcia „przedsiębiorstwo” wykorzystuje się regulację zawartą w art. 551 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.), który to przepis stanowi, że przedsiębiorstwo jest zorganizowanym zespołem składników materialnych i niematerialnych przeznaczonych do prowadzenia działalności gospodarczej. Obejmuje ono w szczególności:

1.  oznaczenie indywidualizujące przedsiębiorstwo lub jego wyodrębnione części (nazwa przedsiębiorstwa);
2.  własność nieruchomości lub ruchomości, w tym urządzeń, materiałów, towarów i wyrobów, oraz inne prawa rzeczowe do nieruchomości lub ruchomości;
3.  prawa wynikające z umów najmu i dzierżawy nieruchomości lub ruchomości oraz prawa do korzystania z nieruchomości lub ruchomości wynikające z innych stosunków prawnych;
4.  wierzytelności, prawa z papierów wartościowych i środki pieniężne;
5.  koncesje, licencje i zezwolenia;
6.  patenty i inne prawa własności przemysłowej;
7.  majątkowe prawa autorskie i majątkowe prawa pokrewne;
8.  tajemnice przedsiębiorstwa;
9.  księgi i dokumenty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Natomiast art. 553 Kodeksu cywilnego stanowi, że za gospodarstwo rolne uważa się grunty rolne wraz z gruntami leśnymi, budynkami lub ich częściami, urządzeniami i inwentarzem, jeżeli stanowią lub mogą stanowić zorganizowaną całość gospodarczą, oraz prawami związanymi z prowadzeniem gospodarstwa rolnego. Biorąc pod uwagę powyższe należy przyjąć, że gospodarstwo rolne spełnia określone w Kodeksie cywilnym wymogi właściwe dla przedsiębiorstwa.

Zatem składniki materialne i niematerialne wchodzące w skład przedsiębiorstwa powinny pozostawać ze sobą we wzajemnych relacjach w ten sposób, iż można mówić o nich jako o zespole, a nie zbiorze pewnych elementów. Istotne jest, aby w zbywanym przedsiębiorstwie zachowane zostały funkcjonalne związki pomiędzy poszczególnymi składnikami, tak żeby przekazana masa mogła posłużyć kontynuowaniu określonej działalności gospodarczej. Przedsiębiorstwo, jako przedmiot zbycia, musi zatem stanowić całość pod względem organizacyjnym i funkcjonalnym.

Wprawdzie w przepisach ustawy Kodeks cywilny, gospodarstwo rolne zostało zdefiniowane odrębnie od przedsiębiorstwa, to jednak można przyjąć, iż spełnia ono określone w tej ustawie wymogi właściwe dla przedsiębiorstwa. Biorąc pod uwagę powyższe należy przyjąć, iż gospodarstwo rolne (pomimo jego odrębnego zdefiniowania zarówno w ustawie o podatku od towarów i usług, jak i w Kodeksie cywilnym), stanowi podobną do przedsiębiorstwa jednostkę organizacyjną, w ramach której prowadzona jest działalność gospodarcza.

Z przedstawionego zdarzenia przyszłego wynika, że Wnioskodawca od 1974 roku prowadzi gospodarstwo rolne o powierzchni 53,58 ha, a od 01.05.2007r. jest czynnym podatnikiem podatku VAT. Wnioskodawca nabył następujący sprzęt: w maju 2007r. kombajn zbożowy, w lutym 2008r. - pług, w marcu 2010r. - ciągnik rolniczy. Wnioskodawca korzystał z pełnego odliczenia podatku VAT od ww. zakupionego sprzętu, zgodnie z obowiązującymi przepisami. Wnioskodawca zamierza przekazać gospodarstwo synowi, który pomaga mu w prowadzeniu gospodarstwa i zrezygnować z bycia podatnikiem VAT czynnym w zamian za nabycie praw do renty strukturalnej. Wnioskodawca zamierza przekazać synowi w drodze darowizny całe gospodarstwo rolne tj. grunty, budynek mieszkalny, budynki gospodarcze, maszyny rolnicze i inwentarz. Syn, który obecnie jest rolnikiem ryczałtowym, od 01.02.2011r. będzie czynnym podatnikiem VAT i po przejęciu gospodarstwa będzie kontynuował działalność rolniczą w niezmienionej formie.

Biorąc pod uwagę przepisy ustawy Kodeks cywilny oraz ustawy o podatku od towarów i usług, w przedstawionych okolicznościach stwierdzić należy, iż planowane przez Wnioskodawcę przekazanie gospodarstwa rolnego, spełniającego definicję przedsiębiorstwa, w rozumieniu art. 551 Kodeksu cywilnego, nie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług zgodnie z art. 6 pkt 1 cyt. ustawy.

Zasady dotyczące sposobu i terminu dokonywania korekt podatku naliczonego oraz podmiotu zobowiązanego do ich dokonania zostały określone m. in. w art. 91 ustawy o podatku od towarów i usług.

Zgodnie z art. 91 ust. 1 cyt. ustawy, po zakończeniu roku, w którym podatnikowi przysługiwało prawo obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, o którym mowa w art. 86 ust. 1, jest on obowiązany dokonać korekty kwoty podatku odliczonego zgodnie z art. 90 ust. 2-9, z uwzględnieniem proporcji obliczonej w sposób określony w art. 90 ust. 2-6 lub przepisach wydanych na podstawie art. 90 ust. 11, dla zakończonego roku podatkowego (…).

Ponadto, zgodnie z art. 91 ust. 4 cyt. ustawy, w przypadku gdy w okresie korekty, o której mowa w ust. 2, nastąpi sprzedaż towarów lub usług, o których mowa w ust. 2, lub towary te zostaną opodatkowane zgodnie z art. 14, uważa się, że te towary lub usługi są nadal wykorzystywane na potrzeby czynności podlegających opodatkowaniu u tego podatnika, aż do końca okresu korekty.

Stosownie do art. 91 ust. 7 cyt. ustawy, przepisy ust. 1-6 stosuje się odpowiednio w przypadku, gdy podatnik miał prawo do obniżenia kwot podatku należnego o całą kwotę podatku naliczonego od wykorzystywanego przez siebie towaru lub usługi i dokonał takiego obniżenia, albo nie miał takiego prawa, a następnie zmieniło się prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od tego towaru lub usługi.

Jednocześnie, na mocy art. 91 ust. 9 cyt. ustawy, w przypadku transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa, korekta określona w ust. 1-8 jest dokonywana przez nabywcę przedsiębiorstwa lub nabywcę zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

Korekt, o których mowa powyżej, dokonuje nabywca przedsiębiorstwa lub nabywca zakładu (oddziału), o ile poszczególne składniki majątku nie będą wykorzystywane przez niego wyłącznie do wykonywania czynności opodatkowanych, tj. będą wykorzystywane zarówno do czynności opodatkowanych, jak i zwolnionych lub niepodlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, lub wyłącznie do czynności zwolnionych lub niepodlegających opodatkowaniu tym podatkiem.

Należy ponadto zauważyć, iż na podstawie art. 5 ust. 3 cyt. ustawy, opodatkowaniu podatkiem podlegają również towary w przypadku, o którym mowa w art. 14. (…).

Kwestię obowiązku podatkowego, jaki wystąpiłby ewentualnie u Wnioskodawcy w związku z opodatkowaniem podatkiem od towarów usług towarów, które po nabyciu nie były przedmiotem dostawy reguluje art. 14 cyt. ustawy.

Zgodnie z art. 14 ust. 1 cyt. ustawy, opodatkowaniu podatkiem podlegają towary własnej produkcji i towary, które po nabyciu nie były przedmiotem dostawy towarów, w przypadku:

1.  rozwiązania spółki cywilnej lub handlowej niemającej osobowości prawnej;
2.  zaprzestania przez podatnika, o którym mowa w art. 15, będącego osobą fizyczną wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu, obowiązanego, na podstawie art. 96 ust. 6, do zgłoszenia zaprzestania działalności naczelnikowi urzędu skarbowego.

Zatem w art. 14 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, ustawodawca wyróżnia wśród towarów dwie kategorie: towary własnej produkcji (wytworzone przez podatnika) oraz towary, które po nabyciu nie były przedmiotem dostawy (nabyte przez podatnika). W obydwu tych grupach mogą mieścić się zarówno towary, które stanowią środki obrotowe jak również towary, które zostały zaliczone przez podatnika do jego środków trwałych, czy też wyposażenia.

Przepis ten odnosi się więc do towarów, będących na stanie w dniu zaprzestania wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu.

W myśl art. 14 ust. 4 cyt. ustawy, przepisy ust. 1 i 3 stosuje się do towarów, w stosunku do których przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Stosownie do art. 14 ust. 5 cyt. ustawy, w przypadkach, o których mowa w ust. 1 i 3, podatnicy są obowiązani sporządzić spis z natury towarów na dzień rozwiązania spółki lub zaprzestania wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu, zwany dalej „spisem z natury”. Podatnicy są obowiązani załączyć informację o dokonanym spisie z natury, o ustalonej na jego podstawie wartości i o kwocie podatku należnego, do deklaracji podatkowej składanej za okres obejmujący dzień rozwiązania spółki lub zaprzestania wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu.

Zgodnie z art. 14 ust. 6 cyt. ustawy, obowiązek podatkowy w przypadku, o którym mowa w ust. 1, powstaje w dniu rozwiązania spółki lub zaprzestania wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu.

Z treści wniosku wynika, że Wnioskodawca z chwilą przekazania gospodarstwa rolnego synowi zaprzestanie prowadzenia działalności rolniczej.

Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, iż jeżeli na dzień zaprzestania prowadzenia przez Wnioskodawcę działalności dotyczącej prowadzonego przez niego gospodarstwa rolnego, nie wystąpią towary podlegające opodatkowaniu, to regulacja art. 14 cyt. ustawy w niniejszej sprawie nie znajdzie zastosowania.

Jak już wskazano Wnioskodawca przekazuje synowi gospodarstwo rolne, które stanowi przedsiębiorstwo w rozumieniu art. 551 Kodeksu cywilnego, zgodnie więc z treścią art. 91 ust. 9 cyt. ustawy, czynność przekazania gospodarstwa rolnego (przedsiębiorstwa) przez Wnioskodawcę, nie będzie wiązać się dla przekazującego z obowiązkiem skorygowania podatku naliczonego, odliczonego w związku z nabyciem środków trwałych wchodzących w skład tego przedsiębiorstwa (m.in. wynikającego z zakupów sprzętu, tj. kombajnu zbożowego, pługu, ciągnika rolniczego). Obowiązek dokonania ewentualnej korekty podatku spoczywać będzie na nabywcy przejmującym gospodarstwo rolne, co wynika z ww. przepisu.

Reasumując, odnosząc brzmienie cytowanych przepisów do przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego należy stwierdzić, że przekazanie synowi przedsiębiorstwa w postaci gospodarstwa rolnego, spełniającego warunki określone w art. 55¹ i art. 553 Kodeksu cywilnego – w skład którego wchodzą grunty, budynek mieszkalny, budynki gospodarcze, maszyny rolnicze i inwentarz), wyłączone jest spod działania ustawy o podatku od towarów i usług na podstawie art. 6 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług. Przekazanie przedmiotowego gospodarstwa rolnego nie będzie się wiązało dla przekazującego z obowiązkiem korekty w zakresie podatku naliczonego związanego z nabytymi środkami trwałymi gospodarstwa, gdyż ewentualny obowiązek korekty podatku naliczonego ciążyć będzie na nabywcy, o czym stanowi ww. art. 91 ust. 9 cyt. ustawy. Wnioskodawca nie będzie miał również obowiązku sporządzania remanentu likwidacyjnego, jeżeli całe gospodarstwo rolne zostanie przekazane synowi przed zaprzestaniem działalności gospodarczej.

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za prawidłowe.

Ponadto tut. Organ informuje, iż w zakresie pytania 2 wskazanego we wniosku z dnia 25 stycznia 2011r., wydane zostało odrębne rozstrzygnięcie.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.