Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBI/2/423-1578/09/PP
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2010-03-11
Teza: Czy przychód taki należy wykazywać w księgach cyklicznie co roku, czy jest to przychód jednorazowy? Jak ustalić wartość przychodu z tytułu nieodpłatnego otrzymania świadczenia?
Słowa kluczowe: energia-energia cieplna; przychód; służebność; świadczenie; świadczenie-świadczenie nieodpłatne
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki, przedstawione we wniosku z dnia 8 grudnia 2009r. (data wpływu do tut. BKIP 14 grudnia 2009r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie momentu powstania oraz zasad ustalania wysokości przychodu z tytułu nieodpłatnego świadczenia – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 14 grudnia 2009r. do tut. Biura wpłynął wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie momentu powstania oraz zasad ustalania wysokości przychodu z tytułu nieodpłatnego świadczenia.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Spółka zawiera z właścicielami gruntów na terenie których przebiegają jej sieci ciepłownicze akty ustanowienia służebności. W 2008r. zawarto jeden taki akt: pomiędzy Spółką a sp. z o.o. przewidujący za służebność jednorazowe wynagrodzenie w wysokości 366 zł brutto. W roku 2009 zawarto kolejne akty, tym razem o służebność nieodpłatną i nieograniczoną. Akt ustanowienia służebności pomiędzy Spółką a Gminą pomimo, że nieodpłatny i nieograniczony, w § 4 określał wartość służebności obciążającej działkę na kwotę 4.000 zł. Zawarty został również akt ustanowienia służebności pomiędzy Spółką a Gminą, również nieodpłatnej, który nie określa wartości służebności.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

1.  Czy przychód taki należy wykazywać w księgach cyklicznie co roku, czy jest to przychód jednorazowy?
2.  Jak ustalić wartość przychodu z tytułu nieodpłatnego otrzymania świadczenia?

Zdaniem Spółki, ustalając czy przychód powstaje jedynie w roku podpisania aktu ustanowienia służebności, czy jest osiągany cyklicznie co roku należy brać pod uwagę dotychczasowe zawarte akty ustanowienia służebności. Akt zawarty w 2008r. pomiędzy Spółką a sp. z o.o. przewiduje w § 3 jednorazową odpłatność w wysokości 366 zł. W akcie ustanowienia służebności zawartym z Gminą wartość służebności ustalono na kwotę 4.000 zł. Również tutaj nie ma mowy o cykliczności osiągania przychodów. Spółka uważa, że przychód z tytułu nieodpłatnego ustanowienia służebności jest osiągnięty jednorazowo.

Zdaniem Spółki, ustalając wartość świadczenia należy posiłkować się podpisanymi aktami notarialnymi. W 2009r. Spółka podpisała akty notarialne z Gminą, gdzie w jednym ustalono wartość świadczenia na 4.000 zł, natomiast w drugim nie ustalono wartości świadczenia.

Zdaniem Spółki, w przypadku aktu podpisanego pomiędzy nią a Gminą, wartość świadczenia należy przyjąć w wysokości określonej w akcie. W przypadku aktu podpisanego pomiędzy Spółką a Gminą, gdzie nie określono wartości świadczenia, przychód z tytułu otrzymania nieodpłatnego świadczenia należy ustalić posiłkując się aktem notarialnym w którym wartość świadczenia została określona. W akcie notarialnym, pomiędzy Spółką a sp. z o.o., na podstawie § 3 objęto pas działki o powierzchni 127,5 m² (długości 42,5 m i szerokości 3 m), wartość świadczenia ustalono na 4.000zł. W akcie notarialnym, pomiędzy Spółką a Gminą, na podstawie § 4 służebnością objęto pas o powierzchni 158 m² (długości 79 m i szerokości 2 m), czyli o 124% większy obszar niż w akcie stanowiącym odniesienie do wyliczeń. Wyliczony proporcjonalnie przychód wyniesie 4.960 zł.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Służebność przesyłu określa zakres w jakim przedsiębiorca przesyłowy może korzystać z cudzej nieruchomości, na której znajdują się (lub mają się znajdować) jego urządzenia przesyłowe, tj. wszelkie konstrukcje i instalacje tworzące linie do doprowadzania i odprowadzania płynów, pary, gazu, energii elektrycznej oraz inne urządzenia o podobnym przeznaczeniu. Źródłem służebności przesyłu jest umowa zawarta w formie aktu notarialnego między przedsiębiorcą przesyłowym i właścicielem gruntu, na którym są lub mają zostać zainstalowane urządzenia przesyłowe. Umowa ta powinna szczegółowo określać zakres czynności, które przedsiębiorca przesyłowy może wykonywać w stosunku do nieruchomości. Gdy przedsiębiorca przesyłowy lub właściciel nieruchomości odmawia zawarcia umowy, np. jeśli strony nie mogą dojść do porozumienia w kwestii jej warunków, można ustanowić służebność przesyłu w drodze orzeczenia sądowego. W takim przypadku istnieje również podstawa do ustalenia wynagrodzenia dla właściciela nieruchomości.

Istotą służebności przesyłu jest możliwość korzystania przez przedsiębiorcę z nieruchomości stanowiącej prywatną własność w określonym zakresie, tj. wybudowania i korzystania z urządzeń określonych w art. 49 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze ).zm.) w sposób zgodny z przeznaczeniem tych urządzeń (art. 305¹ – 305 Ustanowienie tej służebności może być zarówno odpłatne, jak i nieodpłatne - zależne jest to tylko od woli kontrahentów. Pod względem prawnym i gospodarczym zasadnicza cecha służebności przesyłu tkwi w powszechnej możliwości ustanowienia odpowiedniego wynagrodzenia.

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, iż na rzecz Spółki zostały ustanowione przez Gminę dwie nieodpłatne służebności, przy czym w odniesieniu do jednej z nich ustalono jej wartość.

Zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654 ze zm. – zwanej dalej „updop”), przychodem, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4 oraz art. 14 jest wartość otrzymanych nieodpłatnie lub częściowo odpłatnie rzeczy lub praw, a także wartość innych nieodpłatnych lub częściowo odpłatnych świadczeń, z wyjątkiem świadczeń związanych z używaniem środków trwałych otrzymanych przez zakłady budżetowe, gospodarstwa pomocnicze jednostek budżetowych, spółki użyteczności publicznej z wyłącznym udziałem jednostek samorządu terytorialnego lub ich związków od Skarbu Państwa, jednostek samorządu terytorialnego lub ich związków w nieodpłatny zarząd lub używanie.

Zgodnie z art. 12 ust. 5 updop, wartość otrzymanych nieodpłatnie rzeczy lub praw określa się na podstawie cen rynkowych stosowanych w obrocie rzeczami lub prawami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem m.in. czasu i miejsca ich uzyskania.

Sposób ustalania przychodu z tytułu świadczeń nieodpłatnych określony został w art. 12 ust. 6 updop. Zgodnie z pkt 4 tego przepisu, wartość tego rodzaju świadczeń ustala się na podstawie cen rynkowych stosowanych przy świadczeniu usług lub udostępnianiu rzeczy lub praw tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca udostępnienia.

Ponieważ ustawodawca nie sprecyzował, co należy rozumieć pod pojęciem świadczenie nieodpłatne, konieczne jest odwołanie do przepisów prawa cywilnego, a także orzecznictwa i doktryny. W orzecznictwie ugruntował się pogląd, iż przez nieodpłatne świadczenie rozumieć należy takie zdarzenia prawne i gospodarcze, dotyczące działalności gospodarczej, których skutkiem jest świadczenie nieodpłatne, tj. niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu, przysporzenie majątku osoby prawnej, mające konkretny wymiar finansowy.

Podstawową cechą nieodpłatnego świadczenia jest taka sytuacja, że otrzymujący przysporzenie, w tym przypadku przedsiębiorstwo przesyłowe, nie będzie zobowiązane do jakiegokolwiek świadczenia wzajemnego, np. obniżka ceny z tytułu świadczonej usługi. W ujęciu prawnym i gospodarczym zasadnicza cecha służebności przesyłu tkwi w regule ustalenia odpowiedniego wynagrodzenia. Jeżeli zatem zostanie zawarta umowa służebności przesyłu bez wynagrodzenia, ma miejsce przysporzenie majątkowe mające konkretny wymiar finansowy, polegające na tym, iż przedsiębiorstwo przesyłowe nie będzie zobowiązane płacić za korzystanie z cudzej nieruchomości. Przy ocenie skutków podatkowych konieczne jest również uwzględnienie stosowanych instrumentów rynkowych. Jeżeli uzyskane korzyści nie wynikają ze stosowania zasad rynkowych, wówczas zachodzą przesłanki do określenia przychodu podatkowego.

W odniesieniu do przedstawionego stanu faktycznego, stwierdzić przy tym należy, że Spółka może również pomocniczo odwoływać się do wcześniej zawartych umów o ustanowienie służebności, w celu ustalenia wartości przychodu z tytułu nieodpłatnych świadczeń.

W odniesieniu do momentu rozpoznania przychodu z tytułu nieodpłatnych świadczeń wskazać należy, iż powstaje on w dacie jego otrzymania. Tym samym zasadne jest jednorazowe wykazanie przychodu z tytułu nieodpłatnego świadczenia w momencie uzyskania przysporzenia, tj. w momencie podpisania aktu ustanawiającego służebność.

Stanowisko Spółki jest zatem prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Do wniosku Spółka dołączyła plik dokumentów. Należy jednak zauważyć, że wydając interpretacje w trybie art. 14b Ordynacji podatkowej Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów nie przeprowadza postępowania dowodowego w związku z czym nie jest obowiązany, ani uprawniony do ich oceny; jest związany wyłącznie opisem stanu faktycznego przedstawionym przez wnioskodawcę i jego stanowiskiem podanym we wniosku.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, ul. Kośnego 70, 45-372 Opole po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.