Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB3/423-783/14-4/MC
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2014-10-30
Teza: wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie ustalenia czy powstanie przychód w związku z umorzeniem udziałów Wspólnika Spółki zależnej za jego zgodą bez wynagrodzenia.
Słowa kluczowe: podział; restrukturyzacja; udział-umorzenie udziałów
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 2-art. 12; [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 2-art. 14

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749, z późn. zm.) oraz § 8 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko — przedstawione we wniosku z dnia 28 lipca 2014r. (data wpływu 4 sierpnia 2014 r.) uzupełnionym w dniu 24 października 2014r. w odpowiedzi na wezwanie z dnia 16 października 2014r. Nr IPPB3/423-783/14-2/MC, o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie powstania przychodu w związku z umorzeniem udziałów Wspólnika Spółki zależnej za jego zgodą bez wynagrodzenia – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 4 sierpnia 2014 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie ustalenia czy powstanie przychód w związku z umorzeniem udziałów Wspólnika Spółki zależnej za jego zgodą bez wynagrodzenia.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Spółka z siedzibą w Danii (dalej: „Wnioskodawca”, „Wspólnik Pozostający) jest udziałowcem w polskiej spółce z ograniczoną odpowiedzialnością (dalej „Spółka Zależna"). W związku z planowaną restrukturyzacją w grupie kapitałowej, do której należy Wnioskodawca, rozważane jest dokonanie umorzenia wszystkich udziałów, które są w posiadaniu jednego z wspólników Spółki Zależnej, innego niż Wnioskodawca (dalej: „Wspólnik” lub „Udziałowiec”).

Umorzenie Udziałów nastąpi zgodnie z przepisami Kodeksu spółek handlowych, tj. w drodze:

1.  zbycia Udziałów na rzecz Spółki Zależnej w celu umorzenia (umorzenie dobrowolne); lub
2.  umorzenia Udziałów bez zgody Wspólnika, w oparciu o przesłanki i tryb umorzenia, które określać będzie umowa Spółki Zależnej (umorzenie przymusowe); lub
3.  umorzenia w razie ziszczenia się określonego zdarzenia określonego w umowie Spółki Zależnej, bez powzięcia uchwały zgromadzenia wspólników Spółki Zależnej (umorzenie automatyczne),

dalej łącznie w/w sposoby umorzenia Udziałów będą określane jako „Umorzenie".

Niewykluczone, że Umorzenie nastąpi bez wynagrodzenia na rzecz Wspólnika Spółki Zależnej.

Umorzeniu podlegać mogą Udziały objęte lub nabyte przez Wspólnika w zamian za wkład pieniężny, niepieniężny, uzyskane zgodnie z art. 531 § 5 Kodeksu spółek handlowych (tj. Udziały w Spółce Zależnej przyznane Wspólnikowi w związku z wydzieleniem do Spółki Zależnej, w ramach podziału przez wydzielenie przeprowadzonego zgodnie z art. 529 § 1 pkt 4 Kodeksu spółek handlowych, majątku innego podmiotu), lub Udziały uzyskane przez Wspólnika Spółki Zależnej w inny sposób.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy w związku z planowanym Umorzeniom udziałów Wspólnika Spółki Zależnej za jego zgodą bez wynagrodzenia, po stronie Wnioskodawcy powstanie przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych?

Zdaniem Wnioskodawcy, w związku z planowanym nieodpłatnym Umorzeniem udziałów Wspólnika Spółki Zależnej, po stronie Wnioskodawcy nie powstanie jakikolwiek przychód podlegający opodatkowaniu.

1.  Przepisy UPDOP nie zawierają definicji przychodu, W szczególności, zgodnie z art, 12 ust. 1 pkt 1 UPDOP przychodami są m.in. otrzymane pieniądze, wartości pieniężne, w tym różnice kursowe. W myśl zaś art. 12 ust. 1 pkt 3 UPDOP do przychodów zalicza się wartość m.in. umorzonych zobowiązań. Nadto, na podstawie art. 14 ust. 1 UPDOP, przychodem z odpłatnego zbycia rzeczy lub praw majątkowych jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie-jeżeli jednak cena bez uzasadnionej przyczyny znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, przychód ten określa organ podatkowy w wysokości wartości rynkowej.
2.  W związku z Umorzeniem Udziałów bez wynagrodzenia, Wnioskodawca nie uzyska przychodu podatkowego w rozumieniu przepisów UPDOP, ponieważ:
    1.  Przychodem są jedynie faktyczne przysporzenia po stronie podatnika, które mają rzeczywisty, trwały oraz definitywny charakter. Jeżeli natomiast podatnik uzyskuje świadczenie, które nie spełnia jednego z powyższych kryteriów, tj. na przykład nie stanowi rzeczywistego przysporzenia wówczas nie uzyskuje przychodu podatkowego. W komentarzu do UPDOP autorzy stwierdzają, iż: „przychód dla celów podatkowych powinien mieć charakter definitywny oraz jednoznacznie określony. (\`(...)\`) Reasumując, przychód jest to taka zmiana stanu majątkowego, u której podstaw leży zamiar uzyskania przysporzenia i zmiana ta powinna cechować się definitywnością, być określona co do kwoty (bądź w inny wiarygodny sposób wyceniona), a uzyskujący przychód powinien w rezultacie mieć możliwość rozporządzania nim jak właściciel” (G. Dźwigała, Z. Huszcz, P. Karwat, R. Krasnodębski, M. Śiifirczyk, F. Świtała, Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych. Komentarz, Warszawa 2007, s. 177). Analogicznie pojęcie przychodu jest rozumiane w orzecznictwie sądów administracyjnych. Na przykład Naczelny Sąd Administracyjny („NSA”) w wyroku z 27 listopada 2003 r., (sygn. III SA 3382/02) jednoznacznie podkreślił, iż „zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 1 i 3 do przychodów zaliczyć można tylko takie wartości,które określają definitywny przyrost majątku podatnika”. W innym wyroku z dnia 14 maja 3998 r. (sygn. SA/Sz 1305/97) NSA zaznaczył, iż: „z istoty podatku dochodowego wynika, że jest on ciężarem publicznoprawnym od przyrostu majątkowego (dochodu), a zatem przychodem jako źródłem dochodu jest tytko taka wartość, która wchodząc do majątku podatnika może powiększyć jego aktywa. Otrzymanymi pieniędzmi lub wartościami pieniężnymi są zatem w rozumienia art. 12 ust. 1 pkt 1 omawianej ustawy tytko takie wartości, które powiększają aktywa majątkowe podatnika, a więc takie, którymi może on rozporządzać jak własnymi". Podobnie wypowiedział się Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w wyroku z 30 października 2007 r. (sygn. I SA/Wr 861/07). Podobne stanowisko prezentują organy podatkowe - por, m.in. Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji z 24 września 2009 r. (nr IPPB3/423-474/09-2/GJ), oraz Naczelnik Urzędu Skarbowego w lodzi w interpretacji z 17 stycznia 2006r. (ŁUS i 12-423/133/05/JB), a także Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu w interpretacji z 14 listopada 2008 r. (nr ILPB3/423-506/08-2/EK). Tymczasem w wyniku Umorzenia bez wynagrodzenia, Wnioskodawca nie osiągnie żadnego przysporzenia w postaci przyrostu aktywów czy zmniejszenia zobowiązań. Nie osiągnie on także jakiegokolwiek innego przysporzenia majątkowego, w tym pieniężnego czy rzeczowego. Z ekonomicznego punktu widzenia nie dojdzie zatem do „przyrostu" majątku Wnioskodawcy.
    2.  W opinii Wnioskodawcy, w opisanym zdarzeniu przyszłym, nie znajdzie również zastosowania art. 12 ust. 1 pkt 2 UPDOP, Zgodnie z treścią tej regulacji przychodem jest m.in. wartość otrzymanych nieodpłatnie lub częściowo odpłatnie rzeczy lub praw. Jak wskazuje się w orzecznictwie hipotezą cytowanego przepisu objęte są wszystkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu, lub te wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności osób prawnych, których skutkiem jest nieodpłatne, to jest niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu, przysporzenie majątku, mające konkretny wymiar finansowy (tak przykładowo NSA w uchwale z dnia 18 listopada 2002 r., sygn. akt FPS 9/02). Nie należy zatem interpretować art. 12 ust. 1 pkt 2 UPDOP w oderwaniu od istoty przychodu. Jak wskazano powyżej w następstwie Umorzenia Wnioskodawca nie uzyska faktycznego, trwałego przysporzenia majątkowego o konkretnym wymiarze finansowym, a tym samym nie ma podstaw do przyjęcia, iż w opisanej sytuacji powstanie dla niego przychód. A zatem należy uznać, że z umorzeniem udziałów bez wynagrodzenia nie będzie wiązać się otrzymanie przez Wnioskodawcę jakichkolwiek nieodpłatnych lub częściowo odpłatnych praw ani innych świadczeń, o których mowa w art. 12 ust. 1 pkt 2 UPDOP.
3.  Organy podatkowe w opublikowanych interpretacjach indywidualnych jednolicie potwierdzają brak opodatkowania wspólnika Spółki, która umarza udziały należące do innego wspólnika, Przykładowo Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu w interpretacji indywidualnej z dnia 8 października 2013 r. o nr ILPB4/423-248/13-2/DS, potwierdził stanowisko podatnika, zgodnie z którym „nabycie bez wynagrodzenia udziałów w celu umorzenia oraz następnie ich umorzenie, za zgodą Wspólnika, nie będzie skutkować powstaniem przychodu (dochodu) po stronie Wnioskodawcy \[wspólnika pozostającego w spółce, która dokonała umorzenia\] w następstwie omawianego umorzenia, i w konsekwencji nie będzie podlegać po stronie Wnioskodawcy opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych”.
4.  Powyższe stanowisko jest podzielane również przez organy podatkowe w interpretacjach indywidualnych wydawanych na gruncie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w tym w szczególności:
    *   w interpretacji Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 16 października 2012 r, (nr IPPB2/415-722/12-2/AK), w której organ uznał za prawidłowe następujące stanowisko podatnika: „w stosunku do Wnioskodawczyni udziałowca pozostającego w polskiej spółce z o.o., którego udziały nie są umarzane, umorzenie udziałów posiadanych przez pozostałych udziałowców, będzie czynnością neutralną podatkowo”;
    *   w interpretacji Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 8 października 2012 r. (nr ITPB1/415-791/12/TK) w której organ uznał, że: „Oceniając wystąpienie skutków umorzenia udziałów dla udziałowców których udziały nie są umarzane stwierdzić należy, że po stronie Wnioskodawcy (wspólnika cypryjskiej spółki osobowej) nie powstanie (przychód) dochód do opodatkowania z tytułu umorzenia udziałów bez wynagrodzenia, bądź za wynagrodzeniem niższym od wartości rynkowej umarzanych udziałów”. Pomimo, że powyższe interpretacje zostały wydane na gruncie podatku dochodowego od osób fizycznych, zdaniem Wnioskodawcy, tezy w niej zawarte znajdą zastosowanie również w przedstawionym powyżej zdarzeniu przyszłym.
5.  Podsumowując Wnioskodawca w wyniku umorzenia nie uzyska żadnego realnego przysporzenia ani korzyści - w szczególności nie uzyska żadnych dodatkowych, zewnętrznych środków finansowych. Zatem, zdaniem Spółki, umorzenie udziałów bez wynagrodzenia, niezależnie od rodzaju tego umorzenia, nie spowoduje powstania po jej stronie przychodu podlegającego opodatkowania na gruncie UPDOP.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej opisanego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 poz. 270 z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.