Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPTPB2/436-88/13-5/KK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi
Data wydania: 2013-10-17
Teza: Czy darowizna przedsiębiorstwa korzysta ze zwolnienia określonego w art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn?
Słowa kluczowe: darowizna; przedsiębiorstwa; zwolnienie
Przepisy: [PSD] Ustawa o podatku od spadków i darowizn-Rozdział 1-art. 4

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.) oraz § 2 i § 5a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. Nr 112 poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 1 marca 2013 r. (data wpływu 18 lipca 2013 r.), uzupełnionym pismem z dnia 7 października 2013 r. (data wpływu 9 października 2013 r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od spadków i darowizn w zakresie skutków podatkowych darowizny części przedsiębiorstwa – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 18 lipca 2013 r. został złożony wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych oraz podatku od spadków i darowizn.

Wniosek nie spełniał wymogów, o których mowa m.in. w art. 14b § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.), w związku z czym, pismem z dnia 30 września 2013 r., Nr IPTPB2/436-88/13-2/KK, Nr IPTPB1/415-483/13-2/DS, na podstawie art. 169 § 1 i § 2 w związku z art. 14h ww. ustawy, wezwano Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia.

Wezwanie wysłano w dniu 30 września 2013 r., a w dniu 9 października 2013 r. uzupełniono ww. wniosek (data nadania 7 października 2013 r.).

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą, której przeważającym profilem działalności jest produkcja maszyn dla rolnictwa i leśnictwa i nabył On na podstawie umowy darowizny z dnia 19 grudnia 2012 r., sporządzonej w formie aktu notarialnego, zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 551 Kodeksu cywilnego. Darczyńcami byli Pani K. oraz Pan P., działający jako wspólnicy spółki cywilnej. Wnioskodawca jest ojcem Pani K. oraz Pana P., a zatem zgodnie z art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn jest on zwolniony od uiszczenia podatku od spadków i darowizn. W związku z powyższym, w momencie sporządzenia aktu notarialnego obejmującego umowę darowizny zorganizowanej części przedsiębiorstwa, nie został pobrany podatek od spadków i darowizn.

Zorganizowana część przedsiębiorstwa nabyta przez Wnioskodawcę związana jest z produkcją urządzeń oraz akcesoriów przeznaczonych dla ogrodnictwa i sadownictwa i obejmuje:

*   prawo własności nieruchomości, w tym środków trwałych o łącznej wartości 114.054,02 zł,

*   prawa i obowiązki wynikające z umów zawartych z podmiotami wymienionymi w załączniku nr 1 do Umowy darowizny,

*   wierzytelności (należności) Darczyńcy o wartości 32.222,49 zł na dzień 31 grudnia 2012 r. (umowa darowizny stanowi jednocześnie przelew tych wierzytelności),

*   zobowiązania Darczyńcy o wartości 34.922,37 zł (umowa darowizny stanowi jednocześnie przejęcie długu),

*   księgi i dokumenty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej w zakresie związanym ze składnikami przedsiębiorstwa, które weszły w skład zorganizowanej części przedsiębiorstwa będącej przedmiotem umowy darowizny.

Prawną konsekwencją nabycia zorganizowanej części przedsiębiorstwa przez Wnioskodawcę jest także przejście części zakładu pracy z Darczyńcy na Obdarowanego, tj. na Wnioskodawcę. Wnioskodawca zatem w dniu przejścia, tj. w dniu 31 grudnia 2012 r. stał się z mocy prawa pracodawcą w stosunkach pracy z pracownikami, których stanowiska pracy znajdują się w zorganizowanej części przedsiębiorstwa będącej przedmiotem Umowy darowizny.

Zgodnie z aktem notarialnym zawierającym Umowę darowizny, wartość zorganizowanej części przedsiębiorstwa, czyli darowizny wynosi 111.354,14 zł.

Stosownie do art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, przepisów tej ustawy nie stosuje się do przychodów podlegających przepisom ustawy od spadków i darowizn. W związku z powyższym, darowizna zorganizowanej części przedsiębiorstwa będąca przedmiotem umowy darowizny nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych i przepisy powyższej ustawy nie zostały zastosowane.

W związku z powyższym zadano następujące pytania (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu wniosku):

1.  Czy darowizna zorganizowanej części przedsiębiorstwa otrzymana przez Wnioskodawcę będącego ojcem Darczyńców będzie korzystała ze zwolnienia na podstawie art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn?
2.  Czy w związku z darowizną zorganizowanej części przedsiębiorstwa powstanie obowiązek podatkowy w podatku dochodowym od osób fizycznych dla Obdarowanego (Wnioskodawcy), czy też do darowizny tej będzie miał zastosowanie przepis zawarty w art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wyłączający stosowanie przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w stosunku do przychodów podlegających przepisom ustawy o podatku od spadków i darowizn?

Przedmiotem niniejszej interpretacji jest odpowiedź na pytanie Nr 1 w zakresie podatku od spadków i darowizn, natomiast odnośnie pytania Nr 2, z zakresu podatku dochodowego od osób fizycznych, zostanie wydane odrębne rozstrzygnięcie.

Zdaniem Wnioskodawcy, w związku z nabyciem przez Niego zorganizowanej części przedsiębiorstwa na podstawie umowy darowizny zawartej w formie aktu notarialnego, darowizna ta będzie korzystała ze zwolnienia przewidzianego w art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn. Wnioskodawca podaje, że od dnia 19 grudnia 2012 r. prowadzi działalność gospodarczą i nabył na podstawie umowy darowizny zorganizowaną część przedsiębiorstwa. Darczyńcami byli Pani K. oraz Pan P., działający jako wspólnicy spółki cywilnej.

Zorganizowana część przedsiębiorstwa będąca przedmiotem darowizny obejmuje:

*   prawo własności nieruchomości, w tym środków trwałych,

*   prawa i obowiązki wynikające z umów zawartych z podmiotami wskazanymi w załączniku nr 1 do umowy darowizny,

*   wierzytelności (należności) Darczyńcy o wartości 32.222,49 zł, na dzień 31 grudnia 2012 r. (umowa darowizny stanowi jednocześnie przelew tych wierzytelności),

*   zobowiązania Darczyńcy o wartości 34.922,37 zł (umowa darowizny stanowi jednocześnie przejęcie długu),

*   księgi i dokumenty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej w zakresie związanym ze składnikami, które weszły w skład zorganizowanej części przedsiębiorstwa będącej przedmiotem umowy darowizny.

Zorganizowana część przedsiębiorstwa, którą nabył Wnioskodawca nie obejmuje natomiast:

*   prawa do nazwy przedsiębiorstwa (firmy) Darczyńcy,

*   prawa do znaków towarowych,

*   prawa własności ruchomości niewymienionych w załączniku nr 1 do umowy darowizny,

*   wartości niematerialnych i prawnych przedsiębiorstwa oraz licencji,

*   wierzytelności (należności) Darczyńcy oraz jego zobowiązań niezwiązanych z zorganizowaną częścią przedsiębiorstwa będącą przedmiotem umowy darowizny,

*   środków pieniężnych w kasie oraz na rachunku bankowym Darczyńcy,

*   ksiąg i dokumentów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej w zakresie związanym ze składnikami przedsiębiorstwa wymienionymi powyżej oraz ksiąg rachunkowych dotyczących nierozerwalnie całości przedsiębiorstwa Darczyńcy.

Prawną konsekwencją nabycia zorganizowanej części przedsiębiorstwa przez Wnioskodawcę stało się także przejście części zakładu pracy z Darczyńcy na Obdarowanego (Wnioskodawcę).

Wobec powyższego, Wnioskodawca w dniu przejścia tj. 31 grudnia 2012 r. stał się z mocy prawa pracodawcą w stosunkach pracy z pracownikami, których stanowiska pracy znalazły się w zorganizowanej części przedsiębiorstwa będącej przedmiotem umowy darowizny.

Wartość darowizny wyniosła 111.354,14 zł.

Zgodnie z obowiązującymi przepisami, a w szczególności z art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn od uiszczenia ww. podatku zwolnione jest nabycie rzeczy lub praw majątkowych przez małżonka, wstępnych, zstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma oraz macochę. Wnioskodawca jest ojcem Pani K. oraz Pana P., działających jako wspólnicy spółki cywilnej, w związku z czym, zdaniem Wnioskodawcy, zwolnienie powyższe obejmuje także darowiznę zorganizowanej części przedsiębiorstwa, którą otrzymał od swoich dzieci.

Wnioskodawca podaje, że stanowisko powyższe potwierdzają organy podatkowe w interpretacjach podatkowych wydanych w oparciu o podobne stany faktyczne. I tak np. Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach w interpretacji indywidualnej z dnia 6 grudnia 2012 r. (sygn.: IBPBII/1/436-314/12/AA) stwierdził, iż: „(\`(...)\`) przekazanie przez matkę - w drodze umowy darowizny - przedsiębiorstwa na rzecz Wnioskodawcy podlega uregulowaniom ustawy o podatku od spadków i darowizn, jednak z uwagi na treść art. 4a tej ustawy, nabycie to będzie z tego podatku zwolnione po spełnieniu warunków określonych przez ustawodawcę w tym przepisie. Przy czym zaznaczyć należy, że jeżeli umowa darowizny przedsiębiorstwa istotnie zostanie sporządzona w formie aktu notarialnego, to dla zachowania warunków zwolnienia nie będzie konieczne zgłoszenie jej naczelnikowi urzędu skarbowego.”

Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi w interpretacji indywidualnej z dnia 10 stycznia 2012 r. (sygn.: IPTPB2/436-55/11-2/KK) wskazał, iż: „(\`(...)\`) nieodpłatne przekazanie przez matkę przedsiębiorstwa na rzecz Wnioskodawczyni (córki) podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn, jednak z uwagi na treść art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn, nabycie to będzie z tego podatku zwolnione po spełnieniu warunków określonych przez ustawodawcę.” Ponadto Dyrektor Izby Skarbowej w powyższej interpretacji dodał, że w przepisach dotyczących podatku od spadków i darowizn nie zostały wyszczególnione ani rodzaj, czy też charakter darowanych składników majątku objętych zwolnieniem ani sposób, czy też czas ich użytkowania. Wobec powyższego, zdaniem organu: „Dla skorzystania ze zwolnienia nie ma więc znaczenia jaki majątek będzie przedmiotem darowizny, ani w jaki sposób, czy jak długo był wykorzystywany przez darczyńcę.”

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Stosownie do treści art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t.j. Dz.U. z 2009 r. Nr 93 poz. 768 ze zm.), podatkowi od spadków i darowizn podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem darowizny i polecenia darczyńcy.

Zgodnie z art. 888 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.), przez umowę darowizny darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swego majątku. Celem darowizny jest dokonanie nieodpłatnego przysporzenia na rzecz obdarowanego kosztem majątku darczyńcy. Może ona polegać zarówno na przesunięciu do majątku obdarowanego określonych przedmiotów majątkowych, jak i na innych formach dyspozycji majątkowych darczyńcy prowadzących do zmniejszenia jego majątku, a po stronie majątku obdarowanego – do zwiększenia aktywów lub zmniejszenia pasywów.

Stosownie do treści art. 5 ustawy o podatku od spadków i darowizn, obowiązek podatkowy ciąży na nabywcy własności rzeczy i praw majątkowych. W myśl art. 6 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy, obowiązek podatkowy powstaje - przy nabyciu w drodze darowizny - z chwilą złożenia przez darczyńcę oświadczenia w formie aktu notarialnego, a w razie zawarcia umowy bez zachowania przewidzianej formy - z chwilą spełnienia przyrzeczonego świadczenia; jeżeli ze względu na przedmiot darowizny przepisy wymagają szczególnej formy dla oświadczeń obu stron, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą złożenia takich oświadczeń.

Zgodnie z art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn, zwalnia się od podatku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych przez małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę, jeżeli:

1.  zgłoszą nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego powstałego na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 2-8 i ust. 2, a w przypadku nabycia w drodze dziedziczenia w terminie 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, z zastrzeżeniem ust. 2 i 4, oraz
2.  udokumentują - w przypadku gdy przedmiotem nabycia tytułem darowizny lub polecenia darczyńcy są środki pieniężne, a wartość majątku nabytego łącznie od tej samej osoby w okresie 5 lat, poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, doliczona do wartości rzeczy i praw majątkowych ostatnio nabytych, przekracza kwotę określoną w art. 9 ust. 1 pkt 1 - ich otrzymanie dowodem przekazania na rachunek bankowy nabywcy albo jego rachunek prowadzony przez spółdzielczą kasę oszczędnościowo-kredytową lub przekazem pocztowym.

Jak stanowi art. 4a ust. 4 pkt 2 ww. ustawy, obowiązek zgłoszenia nie obejmuje przypadków, gdy nabycie następuje na podstawie umowy zawartej w formie aktu notarialnego.

Z treści wniosku wynika, że Wnioskodawca nabył na podstawie umowy darowizny z dnia 19 grudnia 2012 r., sporządzonej w formie aktu notarialnego, zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 551 Kodeksu cywilnego. Darczyńcami byli Pani K. oraz Pan P., działający jako wspólnicy spółki cywilnej. Wnioskodawca jest ojcem Darczyńców. W związku z powyższym, w momencie sporządzenia aktu notarialnego obejmującego umowę darowizny zorganizowanej części przedsiębiorstwa nie został pobrany podatek od spadków i darowizn.

Biorąc pod uwagę treść art. 888 K. c., jeżeli w opisanym we wniosku stanie faktycznym pomiędzy majątkiem Darczyńców a majątkiem Wnioskodawcy nastąpiło bezpłatne przesunięcie przedmiotów majątkowych, przesunięcie to stanowić będzie umowę darowizny.

W cytowanym art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn nie zostały wyszczególnione, ani rodzaj, czy charakter darowanych składników majątku objętych zwolnieniem, ani sposób, czy czas ich użytkowania. Dla skorzystania ze zwolnienia nie ma więc znaczenia jaki majątek będzie przedmiotem darowizny, ani w jaki sposób, czy jak długo był wykorzystywany przez Darczyńców.

Mając na uwadze przedstawiony opis stanu faktycznego oraz obowiązujące przepisy, nieodpłatne przekazanie przez Darczyńców części przedsiębiorstwa na rzecz Wnioskodawcy (ojca) podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn, jednak z uwagi na treść art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn, nabycie to będzie z tego podatku zwolnione, po spełnieniu warunków określonych przez ustawodawcę. Przy czym zaznaczyć należy, że jeżeli umowa darowizny przedsiębiorstwa została sporządzona w formie aktu notarialnego, to dla zachowania warunków zwolnienia nie jest konieczne zgłoszenie jej do urzędu skarbowego.

Jednocześnie tut. Organ wskazuje, iż z uwagi na to, że interpretacje prawa podatkowego wydawane są w indywidualnej sprawie zainteresowanego, co wynika z art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.), niniejsza interpretacja jest wiążąca dla Wnioskodawcy, jako występującego z wnioskiem. Nie wywołuje skutków prawnych dla innych osób, w tym Darczyńców.

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Łodzi, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Piotrkowie Trybunalskim, ul. Wronia 65, 97-300 Piotrków Trybunalski.