Zmiana interpretacji indywidualnej
Sygnatura: DOP7.8101.74.2025.FMLM
Informacja zmieniana: 387717
Organ: Szef Krajowej Administracji Skarbowej
Data wydania: 2025-09-03
Teza: Opodatkowania podatkiem VAT potrącanych kosztów inkasa
przed podziałem i wypłatą pobranych kwot na rzecz
podmiotów uprawnionych.
Słowa kluczowe: odpłatność
stowarzyszenia
wynagrodzenia
świadczenie
świadczenie-świadczenie usług
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-
Rozdział 1-art. 5-ust. 1
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-
Rozdział 1-art. 5-ust. 1-pkt 1
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-
Rozdział 2-art. 7.-ust. 1
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-
Rozdział 2-art. 8-ust. 1
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-
Rozdział 2-art. 8-ust. 2a
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-
Rozdział 1-art. 15-ust. 1
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-
Rozdział 1-art. 15-ust. 2
1
Zagadnienia: Ustawa o podatku od towarów i usług
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-
Rozdział 1-art. 15-ust. 6
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-
art. 29a-ust. 1
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-
art. 29a-ust. 6
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-
art. 29a-ust. 7
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział
VIII-Rozdział 1-art. 41-ust. 1
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział
VIII-Rozdział 2-art. 43-ust. 1
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział
VIII-Rozdział 2-art. 43-ust. 1-pkt 40
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-
Rozdział 1-art. 106b-ust. 1
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-
Rozdział 1-art. 106e-ust. 1
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-
Rozdział 1-art. 106e-ust. 1-pkt 1
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-
Rozdział 1-art. 106e-ust. 1-pkt 10
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-
Rozdział 1-art. 106e-ust. 1-pkt 11
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-
Rozdział 1-art. 106e-ust. 1-pkt 12
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-
Rozdział 1-art. 106e-ust. 1-pkt 13
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-
Rozdział 1-art. 106e-ust. 1-pkt 14
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-
Rozdział 1-art. 106e-ust. 1-pkt 15
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-
Rozdział 1-art. 106e-ust. 1-pkt 2
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-
Rozdział 1-art. 106e-ust. 1-pkt 3
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-
Rozdział 1-art. 106e-ust. 1-pkt 4
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-
Rozdział 1-art. 106e-ust. 1-pkt 5
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-
Rozdział 1-art. 106e-ust. 1-pkt 6
2

[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-
Rozdział 1-art. 106e-ust. 1-pkt 7
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-
Rozdział 1-art. 106e-ust. 1-pkt 8
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-
Rozdział 1-art. 106e-ust. 1-pkt 9
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-
Rozdział 1-art. 106e-ust. 7
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział
XIII-Rozdział 2-art. 146a-pkt 1
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział
XIII-Rozdział 2-art. 146aa-ust. 1
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział
XIII-Rozdział 2-art. 146aa-ust. 1-pkt 1

## Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

28 grudnia 2018 r. wpłynął wniosek z 19 grudnia 2028 r. o wydanie interpretacji
    indywidualnej dotyczącej podatku VAT w zakresie opodatkowania tym podatkiem
    potrącanych kosztów inkasa przed podziałem i wypłatą pobranych kwot na rzecz
    podmiotów uprawnionych. Wniosek został uzupełniony pismem z 30 stycznia 2019 r. (data
    wpływu 5 lutego 2019 r.) na wezwanie Organu z 22 stycznia 2019 r. nr 0114-KDIP1-
    1.4012.802.2018.1.AO (data doręczenia 23 stycznia 2019 r.) oraz pismem z 8 marca 2019 r.
    (data wpływu 14 marca 2019 r.).
    Treść wniosku jest następująca:
    Opis stanu faktycznego
    Działalność organizacji zbiorowego zarządu – pobór opłat od czystych nośników

    [5]X jest organizacją (...), w rozumieniu ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych
    z dnia 4 lutego 1994 roku (Dz. U. 2006 r. Nr 90, poz. 361 z późn. zm.), która prowadzi
    działalność na podstawie tej ustawy oraz:
    • zezwolenia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego (...),
    • ustawy Prawo o stowarzyszeniach z dnia 7 kwietnia 1989 roku (Dz. U. 2004 r. Nr 102,
      poz. 1055 z późn. zm.),
    • własnego Statutu,
    • uchwał władz Stowarzyszenia.
    Wnioskodawca, zgodnie z ww. zezwoleniem Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego
    zbiorowo zarządza prawami autorskimi do utworów słownych, muzycznych, słowno-
    muzycznych, choreograficznych, pantomimicznych oraz utworów słownych, muzycznych,
    słowno-muzycznych i choreograficznych w utworze audiowizualnym, na wskazanych w
    przedmiotowym zezwoleniu polach eksploatacji, tj. m.in. utrwalanie, zwielokrotnianie,
    publiczne odtwarzanie, wyświetlanie, najem i dzierżawa, nadanie za pomocą wizji lub
    fonii przewodowej albo bezprzewodowej przez stację naziemną, nadanie za pomocą
    satelity oraz równoczesne i integralne nadanie utworu nadawanego przez inną
    organizację radiową lub telewizyjną.
    Zbiorowy zarząd, Wnioskodawca realizuje na rzecz (...).
    (...).
    Czerpiąc natomiast tytuł do zarządzania prawami z mocy ustawy o prawie autorskim i
    prawach pokrewnych (dalej również jako „upapp) – art. 20, 21, art. 21 1 i art. 70 –
    Wnioskodawca działa jako ustawowy reprezentant autorów. W pozostałym zakresie,
    wobec autorsko-uprawnionych, których nie reprezentuje na wyżej wskazanych zasadach,
    Wnioskodawca działa jako negotiorum gestor (w cudzym imieniu, bez pełnomocnictwa,
    ale w interesie reprezentowanych).
    Zbiorowy zarząd wykonywany jest przez Wnioskodawcę w odniesieniu do wszystkich
    kategorii praw określonych w zezwoleniu Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, na
    rzecz uprawnionych, niezależnie od tego, czy powierzyli oni swe prawa w zarząd na
    podstawie umów i obejmuje w szczególności udzielanie licencji na korzystanie z utworów
    i pobieranie wynagrodzeń autorskich z tego tytułu, bądź też jedynie inkasowanie
    wynagrodzeń autorskich w przypadkach, gdy (...).
    Wnioskodawca zasadniczo dokonuje wypłat wynagrodzenia następującym grupom
    podmiotów tj.:
    (...)
    Jednocześnie, jednym z podstawowych zadań realizowanych przez uprawnione do tego
    organizacje zbiorowego zarządzania, w tym przez Wnioskodawcę, jest pobór opłat od
    producentów oraz importerów urządzeń umożliwiających pozyskanie kopii utworów oraz
    producentów i importerów czystych nośników służących do utrwalana utworów lub
    przedmiotów praw pokrewnych (artystycznych wykonań, fonogramów, wideogramów)
    przy użyciu ww. urządzeń.
    Rozporządzenie Ministra Kultury z dnia 2 czerwca 2003 roku w sprawie określenia
    kategorii urządzeń i nośników służących do utrwalania utworów oraz opłat od tych
    urządzeń i nośników z tytułu ich sprzedaży przez producentów i importerów (Dz. U. Nr
    105, poz. 991 z późn. zm.) zmienione rozporządzeniem Ministra Kultury z dnia 15 grudnia
    2008 r. (dalej również jako Rozporządzenie), które zastąpiło wcześniej obowiązujące
    rozporządzenie Ministra Kultury i Sztuki z dnia 5 grudnia 1995 roku w sprawie wysokości,
    szczegółowych zasad pobierania i odprowadzania opłat od czystych nośników i urządzeń
    służących do utrwalania utworów dla własnego użytku osobistego oraz wskazania
    organizacji zbiorowego zarządzania właściwych do ich pobierania (Dz. U. z 1996 Nr 1 poz.

    5) wprost wymienia organizacje zbiorowego zarządzania uprawnione do pobierania opłat
    od urządzeń i nośników wymienionych w załącznikach do tego rozporządzenia.
    Podmiotami tymi są:
    1. Stowarzyszenie Autorów ZAiKS - na rzecz twórców,
    2. Stowarzyszenie Artystów Wykonawców Utworów Muzycznych i Słowno-Muzycznych
      SAWP - na rzecz artystów wykonawców,
    3. Związek Producentów Audio-Video ZPAV – na rzecz producentów fonogramów i
      wideogramów.
    Tym samym, na mocy Rozporządzenia Wnioskodawca został wskazany, jako organizacja
    właściwa do pobierania od podmiotów zobowiązanych do ich wnoszenia (producenci i
    importerzy nośników i urządzeń służących do utrwalania utworów) opłat na rzecz (...)
    (dalej „opłaty od czystych nośników”).
    Obowiązek poboru opłat wynika bezpośrednio z art. 20 ust. 1 pkt 3 z dnia 4 lutego 1994
    roku o prawie autorskim i prawach pokrewnych, zgodnie z którym producenci i
    importerzy czystych nośników służących do utrwalania, w zakresie własnego użytku
    osobistego, utworów lub przedmiotów praw pokrewnych przy użyciu urządzeń
    wymienionych w pkt 1 i 2, są obowiązani do uiszczania, określonym zgodnie z ust. 5,
    organizacjom zbiorowego zarządzania, działającym na rzecz twórców, artystów
    wykonawców, producentów fonogramów i wideogramów oraz wydawców, opłat w
    wysokości nieprzekraczającej 3% kwoty należnej z tytułu sprzedaży tych urządzeń i
    nośników.
    Zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia, Wnioskodawca jest uprawniony do pobierania
    opłat od urządzeń i nośników, o których mowa w załącznikach nr 1 i 2 do tego
    Rozporządzenia.
    Tym samym, na podstawie art. 20 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz
    § 3 ust. 1 Rozporządzenia, Wnioskodawca inkasuje od producentów i importerów
    urządzeń oraz nośników do utrwalania dźwięku i obrazu, opłaty w wysokości do 3%
    kwoty należnej z tytułu sprzedaży tych urządzeń i nośników.
    Organizacje wymienione w § 3 ust. 2 i § 4 przekazują, w terminie 60 dni po upływie
    danego kwartału, organizacjom zbiorowego zarządzania prawami autorskimi lub
    prawami pokrewnymi reprezentującym twórców, artystów wykonawców, producentów
    fonogramów i wideogramów, zwanym dalej „organizacjami reprezentującymi podmioty
    uprawnione”, kwoty należne reprezentowanym przez te organizacje podmiotom (§ 6 ust.
    2 Rozporządzenia).
    Stosownie do § 7 ust. 1 Rozporządzenia, Organizacje wymienione w § 3 ust. 2 i § 4
    przekazują organizacjom reprezentującym podmioty uprawnione opłaty w wysokości
    proporcjonalnej do zakresu utrwalania do własnego użytku osobistego utworów,
    artystycznych wykonań, fonogramów i wideogramów pochodzących od
    reprezentowanych przez te organizacje podmiotów.
    W myśl natomiast § 7 ust. 2 Rozporządzenia, Organizacje wymienione w § 3 ust. 2 i § 4
    dokonują podziału opłat, na podstawie porozumienia zawartego przez wszystkie
    organizacje reprezentujące podmioty uprawnione, po ustaleniu — przy uwzględnieniu
    wyników badań obejmujących korzystanie z utworów, artystycznych wykonań oraz
    fonogramów i wideogramów, odzwierciedlających strukturę i rozmiar utrwalania
    utworów, artystycznych wykonań, fonogramów i wideogramów do własnego użytku
    osobistego — jaka część opłat jest należna poszczególnym kategoriom podmiotów
    uprawnionych.
    Organizacje wymienione w § 3 ust. 2 i § 4 dokonują podziału pobranych opłat po
    potrąceniu z nich uzasadnionych i udokumentowanych kosztów poniesionych w celu ich
    dochodzenia oraz podziału (§ 8 Rozporządzenia).

    W praktyce, w celu ułatwienia poboru opłat, na podstawie § 5 w zw. z § 3 ust. 1
    Rozporządzenia, Wnioskodawca wraz z innymi organizacjami zbiorowego zarządzania
    powołały Biuro ds. czystych nośników.
    Producenci i importerzy zobowiązani do uiszczania opłat z tytułu sprzedaży urządzeń i
    czystych nośników na podstawie art. 20 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy o prawie autorskim i
    prawach pokrewnych udzielają uprawnionym organizacjom kwartalnych informacji
    stanowiących podstawę ustalenia wysokości należnych opłat.
    Do 14-go dnia po zakończeniu każdego kwartału kalendarzowego producenci i
    importerzy zobowiązani do uiszczania opłat przekazują do Biura ds. czystych nośników
    podpisane przez osoby upoważnione i ujawnione w stosownych rejestrach (na podstawie
    aktualnego KRS lub CEIDG) kwartalne deklaracje rozliczeniowe stanowiące podstawę
    ustalenia wysokości należnych opłat za dany kwartał kalendarzowy. Deklaracja
    rozliczeniowa powinna zawierać:
    – liczbę sprzedanych egzemplarzy urządzeń lub czystych nośników podlegających
      opłacie,
    – wartość sprzedaży brutto (cenę uzyskaną ze sprzedaży),
    – obliczoną opłatę za dany kwartał kalendarzowy.
    Zaznaczyć należy, iż ani organizacje zbiorowego zarządzania ani podmiot bezpośrednio
    uprawniony do otrzymania przedmiotowych opłat nie mają wpływu na ich wysokość. Jak
    już powyżej wskazano, wysokość należnych uprawnionym podmiotom opłat od czystych
    nośników jest ustalana, zgodnie z art. 20 ust. 5 ustawy o prawie autorskim i prawach
    pokrewnych, w oparciu o wyżej powołane Rozporządzenie Ministra Kultury.
    W odniesieniu natomiast do potrącanych przez Wnioskodawcę kosztów inkasa (tj. koszty
    poniesione w celu dochodzenia i podziału opłat), Wnioskodawca wskazuje, iż niniejsze
    potrącenie następuje na dwóch etapach:
    – Potrącenie kosztów inkasa przed podziałem i wypłatą zainkasowanych kwot na rzecz
      innych organizacji zbiorowego zarządzania prawami autorskimi lub prawami
      pokrewnymi - na podstawie zawartego porozumienia - w zakresie, w jakim
      Wnioskodawca dokonuje podziału opłat od czystych nośników pobranych, a
      należnych reprezentowanym przez te organizacje podmiotom,
    – Potrącenie kosztów inkasa przed podziałem zainkasowanych kwot na rzecz
      poszczególnych podmiotów autorsko uprawnionych.
    Wnioskodawca jako podatnik VAT
    Wnioskodawca działając od 1 kwietnia 2011 roku jako podatnik VAT czynny pobierał (do
    czasu wydania interpretacji ogólnej Ministra Finansów, o której mowa poniżej) opłaty
    należne od producentów i importerów magnetofonów, magnetowidów, innych
    podobnych urządzeń oraz od producentów i importerów czystych nośników służących do
    utrwalania utworów w sposób i na zasadach wynikających z Rozporządzenia. Podstawą
    wymiaru opłat należnych od producentów i importerów wolnych nośników była kwota
    brutto uzyskiwanego z tego tytułu wynagrodzenia.
    Tym samym, Wnioskodawca dotychczas pobierał opłaty należne od producentów i
    importerów magnetofonów, magnetowidów, innych podobnych urządzeń oraz od
    producentów i importerów czystych nośników służących do utrwalania utworów (art. 20
    ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych) w sposób i na zasadach wynikających
    z Rozporządzenia, działając od 1 kwietnia 2011 roku jako podatnik VAT czynny i uznając,
    że opłaty reprograficzne stanowią wynagrodzenie za usługę, podlegającą opodatkowaniu
    podatkiem od towarów i usług (zgodnie ze stanowiskiem zaprezentowanym w wydanej
    interpretacji indywidualnej Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 11 października
    2011 r., nr IPPP1/443-1075/11-2/ISz).

    Wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej C-37/16
    Kluczowym dla opisywanego zagadnienia był wydany wyrok Trybunał Sprawiedliwości
    Unii Europejskiej C-37/16 z dnia 18 stycznia 2017 roku (ECLI:EU:C:2017:22), w którym
    TSUE udzielił odpowiedzi na pytania prejudycjalne, a zgodnie z treścią którego opłaty
    reprograficzne nie stanowią wynagrodzenia za świadczone usługi w rozumieniu
    przepisów dyrektywy Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego
    systemu podatku od wartości dodanej (Dz.U. 2006, L 347, s. 1), zmienionej dyrektywą
    Rady 2010/45/UE z dnia 13 lipca 2010 r. (Dz.U. 2010, L 189, s. 1), (zwanej dalej „dyrektywą
    VAT”).
    W uzasadnieniu wyroku TSUE wskazał, iż „W niniejszym wypadku, w pierwszej kolejności,
    nie wydaje się, aby istniał stosunek prawny, w ramach którego następuje wymiana
    świadczeń wzajemnych pomiędzy, z jednej strony, podmiotami praw do zwielokrotniania
    lub ewentualnie organizacji zbiorowego zarządzania takimi prawami, a z drugiej strony,
    producentami i importerami czystych nośników i urządzeń do utrwalania i
    zwielokrotniania. Obowiązek uiszczania opłat takich jak będące przedmiotem
    postępowania głównego został bowiem nałożony na tych producentów i importerów na
    podstawie prawa krajowego, które określa też wysokość tych opłat. W drugiej kolejności,
    obowiązku uiszczania opłat przez producentów i importerów czystych nośników oraz
    urządzeń do utrwalania i zwielokrotniania nie można uważać za wynikający ze
    świadczenia usługi, wobec której stanowiłby on bezpośrednie świadczenie wzajemne. Z
    postanowienia odsyłającego wynika bowiem, że opłaty takie jak będące przedmiotem
    postępowania głównego mają na celu finansowanie godziwej rekompensaty na rzecz
    podmiotów praw do zwielokrotniania. Godziwa rekompensata nie stanowi tymczasem
    bezpośredniego świadczenia wzajemnego względem jakiegokolwiek świadczenia,
    ponieważ jest związana ze szkodą wynikającą dla tych podmiotów ze zwielokrotniania ich
    chronionych utworów, dokonanego bez ich zgody (zob. podobnie wyrok z dnia 21
    października 2010 r., Padawan, C-467/08, EU:C:2010:620, pkt 40). W konsekwencji
    transakcji takiej jak będąca przedmiotem postępowania głównego nie można uważać za
    dokonaną odpłatnie w rozumieniu art. 2 ust. 1 lit. c) dyrektywy VAT.” (pkt 28-31
    niniejszego wyroku).
    Tym samym, zdaniem TSUE, podmioty autorsko uprawnione nie świadczą usług w
    rozumieniu tej dyrektywy na rzecz producentów i importerów czystych nośników oraz
    urządzeń do utrwalania i zwielokrotniania, od których organizacje zbiorowego
    zarządzania prawami autorskimi i prawami pokrewnymi pobierają na rzecz tych
    podmiotów, ale we własnym imieniu, opłaty od sprzedaży tych urządzeń i nośników.
    Interpretacja ogólna Ministra Finansów
    W dniu 12 października 2018 r. Minister Finansów wydał interpretację ogólną znak
    sprawy: PT3.8101.2.2018, w sprawie traktowania w świetle art. 5 ust. 1 pkt 1 oraz art. 8
    ust. 1 i ust. 2a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług opłat
    uiszczanych na podstawie art. 20 ust. 1 i art. 20(1) ust. 1 ustawy o prawie autorskim i
    prawach pokrewnych na rzecz organizacji zbiorowego zarządzania oraz skutków wyroku
    TSUE w sprawie C-37/16 w zakresie uprzedniego rozliczenia podatku.
    Minister Finansów w wydanej interpretacji ogólnej uznał, iż na gruncie przepisów art. 5
    ust. 1 pkt 1 oraz art. 8 ust. 1 i ust. 2a ustawy o VAT, opłaty uiszczane na rzecz organizacji
    zbiorowego zarządzania:
    1) przez producentów i importerów: magnetofonów, magnetowidów i innych podobnych
      urządzeń, kserokopiarek, skanerów i innych podobnych urządzeń reprograficznych
      oraz czystych nośników, stosownie do art. 20 ust. 1 ustawy o prawie autorskim i
      prawach pokrewnych;

    2) przez posiadaczy urządzeń reprograficznych, którzy prowadzą działalność
      gospodarczą w zakresie zwielokrotniania utworów dla własnego użytku osobistego
      osób trzecich, stosownie do art. 20¹ ust. 1 ustawy o prawie autorskim i prawach
      pokrewnych
    – nie stanowią wynagrodzenia za świadczone usługi na rzecz autorsko uprawnionych i
      tym samym nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
    W związku z tym kwoty wypłacane przez organizację zbiorowego zarządzania na rzecz
    podmiotów autorsko uprawnionych nie stanowią wynagrodzenia za świadczone przez nie
    usługi i nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Jednocześnie,
    organizacje zbiorowego zarządzania nie są zobowiązane do wystawiania faktur na rzecz
    podmiotów zobowiązanych z tytułu uiszczenia opłaty reprograficznej.
    Tym samym, Wnioskodawca od dnia wydania interpretacji ogólnej przez Ministra
    Finansów nie traktuje uiszczanych na jego rzecz przez producentów i importerów oraz
    przez posiadaczy urządzeń reprograficznych, którzy prowadzą działalność gospodarczą w
    zakresie zwielokrotniania utworów dla własnego użytku osobistego osób trzecich oraz
    kwot wypłacanych na rzecz podmiotów autorsko uprawnionych jako wynagrodzenia za
    usługi i nie dokumentuje powyższych opłat/wypłat fakturami VAT.
    Jako, że Minister Finansów w wydanej interpretacji ogólnej nie zajął natomiast stanowiska
    odnośnie opodatkowania VAT kosztów inkasa pobieranych przez Wnioskodawcę
    zarówno na etapie podziału pobranych opłat pomiędzy poszczególnymi organizacjami
    zbiorowego zarządzania, jak i na etapie ich podziału na rzecz poszczególnych podmiotów
    autorsko uprawnionych, koniecznym stało się wystąpienie z przedmiotowym wnioskiem.
    Pismem uzupełniającym złożony wniosek Wnioskodawca poinformował, że:
    1. Wnioskodawca w zamian za potrącone koszty inkasa nie wykonuje czynności na rzecz
      innych organizacji zbiorowego zarządzania.
    Na podstawie przepisów ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz
    rozporządzenia - Rozporządzenie Ministra Kultury z dnia 2 czerwca 2003 roku w sprawie
    określenia kategorii urządzeń i nośników służących do utrwalania utworów oraz opłat od
    tych urządzeń i nośników z tytułu ich sprzedaży przez producentów i importerów (Dz. U.
    Nr 105, poz. 991 z późn. zm.) Wnioskodawca przekazuje innym organizacjom zbiorowego
    zarządzania kwoty uprzednio przez siebie pobrane, a należne reprezentowanym przez te
    organizacje podmiotom, po potrąceniu z nich uzasadnionych i udokumentowanych
    kosztów poniesionych w celu ich dochodzenia i podziału (koszty inkasa). Innymi słowy,
    koszty inkasa to swego rodzaju opłata administracyjna służąca pokryciu poniesionych
    przez Wnioskodawcę kosztów działalności (koszty dochodzenia opłat), a nie
    wynagrodzenie za wykonanie konkretnych czynności na rzecz organizacji zbiorowego
    zarządzania. Tym samym, udzielając odpowiedzi na sformułowane przez Organ pytanie,
    zdaniem Wnioskodawcy, w zamian za potrącone koszty inkasa Wnioskodawca nie jest
    zobowiązany do wykonania czynności na rzecz innych organizacji zbiorowego
    zarządzania.
    2. Wnioskodawca w zamian za potrącane koszty inkasa nie jest zobowiązany do
      wykonania żadnych czynności na rzecz poszczególnych autorsko uprawnionych.
    Koszty inkasa są kosztami poniesionymi przez Wnioskodawcę w celu dochodzenia i
    podziału opłat reprograficznych, do których to czynności Wnioskodawca jest
    zobowiązany na podstawie przepisów ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych
    oraz rozporządzenia - Rozporządzenie Ministra Kultury z dnia 2 czerwca 2003 roku w
    sprawie określenia kategorii urządzeń i nośników służących do utrwalania utworów oraz
    opłat od tych urządzeń i nośników z tytułu ich sprzedaży przez producentów i
    importerów (Dz. U. Nr 105, poz. 991 z późn. zm.). Innymi słowy, koszty inkasa to swego
    rodzaju opłata administracyjna służąca pokryciu poniesionych przez Wnioskodawcę
    kosztów działalności, a nie wynagrodzenie za wykonanie konkretnych czynności na rzecz

    podmiotów autorsko uprawnionych. Tym samym, udzielając odpowiedzi na
    sformułowane przez Organ pytanie, zdaniem Wnioskodawcy, w zamian za potrącone
    koszty inkasa Wnioskodawca nie jest zobowiązany do wykonania czynności na rzecz
    poszczególnych podmiotów autorsko uprawnionych.
    Pytania
    1. Czy w związku z tym, że Wnioskodawca, jako organizacja zbiorowego zarządzania po
      wpływie na jego konta stosownych kwot z opłat, a przed ich wypłatą na rzecz innych
      organizacji zbiorowego zarządzania, potrąca z nich tzw. koszty inkasa jako zwrot
      poniesionych kosztów zarządu, Wnioskodawca staje się z tego tytułu podatnikiem
      VAT w rozumieniu: czy potrącane przez Wnioskodawcę koszty inkasa stanowią
      wynagrodzenie za świadczone na rzecz innych organizacji zbiorowego zarządzania
      usługi, a jeżeli tak to jaka jest prawidłowa wysokość stawki podatku oraz czy wartość
      podatku należnego należy liczyć metodą „w stu”, czy „od sta”?
    2. Czy w związku z tym, że Wnioskodawca, jako organizacja zbiorowego zarządzania po
      wpływie na jego konta stosownych kwot z opłat, a przed ich podziałem na rzecz
      poszczególnych podmiotów autorsko uprawnionych, potrąca z nich tzw. koszty inkasa
      jako zwrot poniesionych kosztów zarządu, Wnioskodawca staje się z tego tytułu
      podatnikiem VAT w rozumieniu: czy potrącane przez Wnioskodawcę koszty inkasa
      stanowią wynagrodzenie za świadczone na rzecz podmiotów autorsko uprawnionych
      usługi, a jeżeli tak to jaka jest prawidłowa wysokość stawki podatku oraz czy wartość
      podatku należnego należy liczyć metodą „w stu”, czy „od sta”?
    Stanowisko Wnioskodawcy w sprawie
    Ad. 1
    Na postawie cytowanego rozporządzenia Ministra Kultury z dnia 2 czerwca 2003 r. - § 8
    Wnioskodawca dokonuje podziału pobranych opłat po potrąceniu z nich uzasadnionych i
    udokumentowanych kosztów poniesionych w celu ich dochodzenia oraz podziału.
    Zgodnie z interpretacją ogólną Ministra Finansów z dnia 12 października 2018 r. znak
    sprawy: PT3.8101.2.2018, opłaty uiszczane na rzecz organizacji zbiorowego zarządzania
    nie stanowią wynagrodzenia za świadczone usługi na rzecz autorsko uprawnionych i tym
    samym nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Jednocześnie kwoty
    wypłacane przez organizację zbiorowego zarządzania na rzecz podmiotów autorsko
    uprawnionych nie stanowią wynagrodzenia za świadczone przez nie usługi i nie
    podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
    Świadczeniem usług w rozumieniu ustawy o VAT jest każde świadczenie, które nie
    stanowi dostawy towarów. Z orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej
    wynika, że świadczenie usług za wynagrodzeniem, które stanowi czynność podlegającą
    opodatkowaniu VAT, występuje jedynie wówczas, gdy istnieje bezpośredni związek
    pomiędzy świadczoną usługą a otrzymanym świadczeniem wzajemnym, przejawiający się
    tym, że zapłacone kwoty stanowią rzeczywiste wynagrodzenie za wyodrębnioną (możliwą
    do określenia) usługę świadczoną w ramach stosunku prawnego (np. orzeczenia TSUE w
    sprawach C-102/86 Apple and Pear, C 16/93 Tolsma, C-174/00 Kennemer Golf). Jak wyżej
    wskazano w § 8 rozporządzenia Ministra Kultury z dnia 2 czerwca 2003 roku zapisano, że
    w przypadku poboru i podziału opłat od czystych nośników Wnioskodawcy, służy
    uprawnienie do potrącenia uzasadnionych i udokumentowanych kosztów poniesionych
    w celu ich dochodzenia oraz podziału, czyli do zatrzymania swoistej opłaty
    administracyjnej służącej pokryciu poniesionych kosztów działalności.
    Ani ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych ani też powołane Rozporządzenie
    wykonawcze nie zezwalają jednocześnie Wnioskodawcy na żądanie wypłaty
    wynagrodzenia (w jakiejkolwiek formie i rozmiarze) od beneficjentów środków z poboru
    opłat od czystych nośników. Nie można zatem w przypadku poboru i podziału opłat od
    czystych nośników mówić o jakimkolwiek wynagrodzeniu. Stąd też brak jest podstaw, aby

    na gruncie przepisów ustawy o podatku od towarów i usług kwalifikować koszty inkasa
    od poboru i podziału opłat z tytułu czystych nośników jako zwiększające obrót do
    opodatkowania podatkiem VAT.
    Równocześnie należy mieć na uwadze, że Wnioskodawca prowadzi działalność w ramach
    zarządu zbiorowego i ochrony praw. Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 25 października
    1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej (Dz. U. z 2001 r. Nr 13,
    poz. 123 z późn. zm.) „działalność kulturalna polega na tworzeniu, upowszechnianiu i
    ochronie kultury”, natomiast przejawem działalności kulturalnej jest m.in. twórczość
    intelektualna, a szczególnie artystyczna oraz jej produkty. A zatem, działalność kulturalna
    obejmuje nie tylko działalność w zakresie tworzenia kultury a zatem działalność wyłącznie
    artystów i twórców, ale obejmuje również działalność innych podmiotów polegającą na
    jej upowszechnianiu i ochronie.
    Dodatkowo w art. 3 ust. 2 i 3 ww. ustawy ustawodawca dodał, iż „działalność kulturalna
    określona w art. 1 ust. 1 nie stanowi działalności gospodarczej w rozumieniu odrębnych
    ustaw”. Definicja świadczenia usług jako wyraz realizacji zasady powszechności
    opodatkowania VAT odnosi się natomiast do transakcji wykonywanych przez podatników
    w ramach ich działalności gospodarczej zdefiniowanej w art. 15 ust. 2 ustawy o podatku
    od towarów i usług. W związku z powyższym nie można uznać, iż działalność zbiorowego
    zarządu i ochrony praw jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług na zasadach
    ogólnych.
    Tym samym, pobierane przez Wnioskodawcę koszty inkasowo-administracyjne – przed
    wypłatą zainkasowanych przez Wnioskodawcę kwot w proporcjach wynikających ze
    stosownego porozumienia zawartego z innymi organizacjami zbiorowego zrządzania –
    nie stanowią wynagrodzenia za świadczone na rzecz innych organizacji zbiorowego
    zarządzania usługi i nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. W
    konsekwencji, po stronie Wnioskodawcy brak jest obowiązku wystawiania faktur na rzecz
    innych organizacji zbiorowego zarządzania, które dokumentowałyby potrącenie
    niniejszych kwot (kosztów inkasa).
    W tym miejscu wskazać należy również, iż zgodnie z treścią zawieranych porozumień
    pomiędzy organizacjami zbiorowego zarządzania pewien udział w pobranych przez
    Wnioskodawcę opłatach od czystych nośników przypada również na rzecz samego
    Wnioskodawcy. Od tej części Wnioskodawca również potrąca koszty inkasowo-
    administracyjne w ustalonej wysokości.
    Gdyby przyjąć, że niniejsze koszty stanowią wynagrodzenie za czynności opodatkowane,
    oznaczałoby to że Wnioskodawca świadczy usługę samemu sobie. Jak wskazał natomiast
    Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji z 2 października 2017 r. nr 0113-
    KDIPT1-1.4012.513.2017.1.RG „Świadczenie zakłada istnienie podmiotu będącego jego
    odbiorcą (konsumentem usługi). Musi to być podmiot inny niż wykonujący usługę.
    Świadczenie na własną rzecz nie jest więc usługą, gdyż nie występuje wówczas
    konsument usługi (odbiorca świadczenia)”.
    W konsekwencji, zdaniem Wnioskodawcy, pobierane przez Wnioskodawcę koszty
    inkasowo-administracyjne (stanowiące zwrot poniesionych kosztów zarządu) przed
    wypłatą – na mocy zawartego porozumienia - opłat od czystych nośników na rzecz innych
    organizacji zbiorowego zarządzania nie stanowią wynagrodzenia za świadczone na ich
    rzecz usługi, a tym samym nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
    W konsekwencji, po stronie Wnioskodawcy brak jest obowiązku wystawiania faktur na
    rzecz innych organizacji zbiorowego zarządzania, które dokumentowałyby potrącenie
    niniejszych kwot.
    Ad. 2
    Na podstawie cytowanego rozporządzenia Ministra Kultury z dnia 2 czerwca 2003 r. - § 8
    Wnioskodawca dokonuje podziału pobranych opłat po potraceniu z nich uzasadnionych i
    udokumentowanych kosztów poniesionych w celu ich dochodzenia oraz podziału.

    Zgodnie z interpretacja ogólną Ministra Finansów z dnia 12 października 2018 r. znak
    sprawy: PT3.8101.2.2018 opłaty uiszczane na rzecz organizacji zbiorowego zarządzania
    nie stanowią wynagrodzenia za świadczone usługi na rzecz autorsko uprawnionych i tym
    samym nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Jednocześnie kwoty
    wypłacane przez organizację zbiorowego zarządzania na rzecz podmiotów autorsko
    uprawnionych nie stanowią wynagrodzenia za świadczone przez nie usługi i nie
    podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
    Świadczeniem usług w rozumieniu ustawy o VAT jest każde świadczenie, które nie
    stanowi dostawy towarów. Z orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej
    wynika, że świadczenie usług za wynagrodzeniem, które stanowi czynność podlegającą
    opodatkowaniu VAT, występuje jedynie wówczas, gdy istnieje bezpośredni związek
    pomiędzy świadczoną usługą a otrzymanym świadczeniem wzajemnym, przejawiający się
    tym, że zapłacone kwoty stanowią rzeczywiste wynagrodzenie za wyodrębnioną (możliwą
    do określenia) usługę świadczoną w ramach stosunku prawnego (np. orzeczenia TSUE w
    sprawach C-102/86 Apple and Pear, C 16/93 Tolsma, C-174/00 Kennemer Golf).
    Jak wyżej wskazano w § 8 rozporządzenia Ministra Kultury z dnia 2 czerwca 2003 roku
    zapisano, że w przypadku poboru i podziału opłat od czystych nośników Wnioskodawcy
    służy uprawnienie do potrącenia uzasadnionych i udokumentowanych kosztów
    poniesionych w celu ich dochodzenia oraz podziału, czyli do zatrzymania swoistej opłaty
    administracyjnej służącej pokryciu poniesionych kosztów działalności.
    Ani ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych ani też powołane Rozporządzenie
    wykonawcze nie zezwalają jednocześnie Wnioskodawcy na żądanie wypłaty
    wynagrodzenia (w jakiejkolwiek formie i rozmiarze) od beneficjentów środków z poboru
    opłat od czystych nośników. Nie można zatem w przypadku poboru i podziału opłat od
    czystych nośników mówić o jakimkolwiek wynagrodzeniu. Stąd też brak jest podstaw aby
    na gruncie przepisów ustawy o podatku od towarów i usług kwalifikować koszty inkasa
    od poboru i podziału opłat z tytułu czystych nośników jako zwiększające obrót do
    opodatkowania podatkiem VAT.
    Równocześnie należy mieć na uwadze, że Wnioskodawca prowadzi niniejszą działalność
    w ramach zarządu zbiorowego i ochrony praw. Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 25
    października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej (Dz. U. z
    2001 r. Nr 13, poz. 123 z późn. zm.) „działalność kulturalna polega na tworzeniu,
    upowszechnianiu i ochronie kultury”, natomiast przejawem działalności kulturalnej jest m.
    in. twórczość intelektualna, a szczególnie artystyczna oraz jej produkty. A zatem,
    działalność kulturalna obejmuje nie tylko działalność w zakresie tworzenia kultury a
    zatem działalność wyłącznie artystów i twórców, ale obejmuje również działalność innych
    podmiotów polegającą na jej upowszechnianiu i ochronie.
    Dodatkowo w art. 3 ust. 2 i 3 ww. ustawy ustawodawca dodał, iż „działalność kulturalna
    określona w art. 1 ust. 1 nie stanowi działalności gospodarczej w rozumieniu odrębnych
    ustaw”. Definicja świadczenia usług jako wyraz realizacji zasady powszechności
    opodatkowania VAT odnosi się do transakcji wykonywanych przez podatników w ramach
    ich działalności gospodarczej zdefiniowanej w art. 15 ust. 2 ustawy o podatku od
    towarów i usług, w związku z powyższym nie można uznać, iż działalność zbiorowego
    zarządu i ochrony praw jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług na zasadach
    ogólnych. Rozstrzygając niniejszą kwestię należy mieć również na uwadze, iż w momencie
    potrącenia kosztów inkasowo-administracyjnych nie jest znany docelowy beneficjent tych
    opłat.
    Tym samym, potrącane przez Wnioskodawcę koszty inkasowo-administracyjne – przed
    wypłatą na rzecz podmiotów autorsko uprawnionych zainkasowanych przez
    Wnioskodawcę opłat od czystych nośników nie stanowią wynagrodzenia za świadczone

    na ich rzecz usługi i nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. W
    konsekwencji, po stronie Wnioskodawcy brak jest obowiązku wystawiania faktur na rzecz
    autorsko uprawnionych, które dokumentowałyby potrącenie niniejszych kwot.
    Ponadto Wnioskodawca w uzupełnieniu do złożonego wniosku wskazał, że część
    zatrzymywanych opłat pobieranych od podmiotów zobowiązanych z tytułu opłat od
    czystych nośników i przeznaczanych na pokrycie kosztów poboru tychże opłat oraz ich
    podziału (tzw. koszty inkasa) nie stanowi wynagrodzenia w rozumieniu przepisów ustawy
    o podatku od towarów i usług, a Wnioskodawca w podejmowaniu tychże działań
    statutowych nie działa w charakterze podatnika VAT.
    Jak podnoszono we wniosku o udzielenie interpretacji indywidualnej, Wnioskodawca nie
    może być uznany za podatnika VAT ze względu na brak samodzielności w ustalaniu
    wysokości oraz sposobu wydatkowania kwot zatrzymywanych jako tzw. koszty inkasa, ze
    względu na publicznoprawny charakter wykonywania czynności związanych z poborem i
    podziałem opłat od czystych nośników oraz ze względu na podejmowanie tychże
    czynności bez celu zarobkowego.
    Regulacja prawna działalności Wnioskodawcy nie pozwala także na przyjęcie poglądu, iż
    czynności podejmowane przez Wnioskodawcę w obszarze poboru opłat od czystych
    nośników spełniają definicję usługi w rozumieniu ustawy o podatku od towarów usług, a
    to ze względu na nieograniczony krąg beneficjentów usługi statutowej Wnioskodawcy
    oraz ze względu na taki sposób ustawowego sposobu finansowania tej działalności, która
    wyklucza uznanie tzw. kosztów inkasa za wynagrodzenie w rozumieniu ustawy
    podatkowej.
    Wnioskodawca podnosi, iż dla prawidłowego ustalenia stanu faktycznego oraz
    prawidłowego przypisania skutków podatkowych działań podejmowanych przez
    Wnioskodawcę, konieczne jest szerokie uwzględnianie ram prawnych, stanowiących
    podstawę jego funkcjonowania oraz funkcji i celu zbiorowego zarządu prawami
    autorskimi i pokrewnymi. Wskazać przy tym należy, iż działalność tego rodzaju stanowi
    działalność regulowaną w sposób jednolity na obszarze Unii Europejskiej, zgodnie z
    Dyrektywą 2014/26/UE w sprawie zbiorowego zarządzania prawami autorskimi i prawami
    pokrewnymi oraz udzielania licencji wieloterytorialnych dotyczących praw do utworów
    muzycznych do korzystania online na rynku wewnętrznym (Dyrektywa OZZ).
    Zarówno przepisy Dyrektywy OZZ jak i ustawy z dnia 15 czerwca 2018 o zbiorowym
    zarządzaniu prawami autorskimi i prawami pokrewnymi, stanowiącej jej implementację
    w porządku krajowym, wskazują na zaistnienie wskazywanych wyżej cech działalności
    tego typu organizacji, które łącznie nie pozwalają na objęcie ich zakresem podmiotowym
    i przedmiotowym ustawy o podatku od towarów i usług.
    Za brakiem podmiotowości na gruncie u.p.t.u. przemawia szereg czynników. Po pierwsze
    organizacja zbiorowego zarządzania wykonuje funkcje o charakterze publicznoprawnym.
    System zbiorowego zarządu prawami autorskimi i pokrewnymi stanowi sposób, w jaki
    państwo (państwa członkowskie) realizuje konstytucyjny obowiązek zapewnienia
    jednostkom dostępu do dóbr kultury przy jednoczesnym zachowaniu obowiązku
    zapewnienia ochrony prawnej twórcom i artystom, a zadania te państwo realizuje ze
    środków prywatnych, to jest z wynagrodzeń należnych twórcom i artystom. Jasno w tej
    kwestii stanowi pkt 2 i 3 Preambuły Dyrektywy OZZ, gdzie wprost wskazano rolę
    organizacji w umożliwieniu podmiotom uprawnionym uzyskanie wynagrodzenia z tytułu
    korzystania z ich utworów w przypadkach w których podmioty te nie byłyby w stanie
    same kontrolować tego korzystania, a także przywołano art. 167 Traktatu o
    funkcjonowaniu Unii Europejskiej jako źródło powołania tego typu organizacji i ich rolę w
    propagowaniu różnorodności ekspresji kulturalnej oraz świadczenia usług o charakterze
    socjalnym, kulturalnym i edukacyjnym.
    (...)

    Taki publicznoprawnych charakter działalności Wnioskodawcy stanowi część stanu
    faktycznego istotnego dla przedmiotu niniejszego wniosku, albowiem bezpośrednio
    wpływa na wykładnię art. 15 ust.1 u.p.t.u. Jak bowiem wskazuje orzecznictwo TSUE w
    sprawach C-267/08 oraz C-284/04 dla ustalenia, czy dany podmiot działa w charakterze
    podatnika VAT należy badać cele, jakie dany podmiot spełnia w systemie prawa oraz czy
    działalność takiego podmiotu jest z natury dostępna każdemu podmiotowi
    gospodarczemu. TSUE stwierdza, iż jeżeli dana działalność nie jest dostępna każdemu
    podmiotowi gospodarczemu, a podmiot ma za zadanie spełnić określone cele w sferze
    ogólnego porządku prawnego w danym systemie prawa, to pozyskiwanie korzyści
    majątkowych z takiej działalności nie może być uznane za działalność gospodarczą w
    rozumieniu Dyrektywy VAT.
    Jak wynika z przepisów prawa regulujących działanie Wnioskodawcy, jego działalność nie
    jest dostępna dla każdego podmiotu gospodarczego, bowiem wymaga ona uzyskania
    stosownego zezwolenia organu państwa (art. 6 ust.1 u.z.z.p.a.p.p.), a także spełnia takie
    funkcje w systemie prawa, które nie dotyczą każdego podmiotu gospodarczego.
    Zauważyć należy, iż w punkcie 15 Preambuły Dyrektywy OZZ wyraźnie zaznaczono, iż
    niezależne podmioty zarządzające prawami autorskimi są podmiotami handlowymi i
    różnią się od organizacji tym, że nie należą do podmiotów uprawnionych ani nie
    podlegają ich kontroli. Cechy powyższe samodzielnie przemawiają za niegospodarczym
    charakterem działalności Wnioskodawcy, które to uniemożliwia przyjęcie, iż działa ono w
    charakterze podatnika VAT dokonując inkasa i repartycji opłat od czystych nośników.
    Drugim elementem wskazującym na brak podmiotowości podatkowej Wnioskodawcy jest
    sposób finansowania działalności statutowej, wykluczający ze swej istoty działanie w celu
    zarobkowym. Organizacja zbiorowego zarządzania, zgodnie z art. 3 pkt a) Dyrektywy OZZ
    jest organizacją nie nastawioną na zysk, a forma prawna Wnioskodawcy zapewnia
    bezwynikowy rezultat działalności. Tym samym nie jest możliwe - a wręcz ustawowo
    zakazane – aby Wnioskodawca uczestniczył w obrocie prawnym w charakterze podatnika
    VAT poprzez podejmowanie działań zmierzających do wypracowywania wartości dodanej
    na swoim etapie obrotu. Ustrój prawno-finansowy organizacji wyklucza jej działania spod
    systemu podatku VAT, opartego o system kaskadowego wykazywania i opodatkowania
    wartości dodanej na każdym etapie obrotu. Z powyższym elementem konstrukcyjnym
    organizacji zbiorowego zarządzania wiąże się kwestia niesamodzielności w rozumieniu
    art. 15 ust. 1 u.p.t.u. w podejmowaniu działań statutowych, w szczególności co do jej
    finansowania. Jak wskazano wyżej, działalność organizacji jest utrzymywana ze środków
    prywatnych, należnych twórcom z tytułu eksploatacji ich utworów przez podmioty
    trzecie. Ze środków tych organizacja pokrywa koszty swej działalności, przy czym
    wysokość tych kosztów, zasadność oraz inne elementy poddane są szczegółowej kontroli
    nie tylko twórców reprezentowanych przez Wnioskodawcę, ale także przez organ
    nadzoru – Ministra właściwego do spraw kultury. Fakt ten istotnie odróżnia
    Wnioskodawcę od podmiotów uznawanych na gruncie u.p.t.u. za podatników VAT,
    działających zupełnie samodzielnie w swych działaniach gospodarczych i ponoszących
    ryzyko gospodarcze. W działalności Wnioskodawcy o ryzyku nie można mówić w
    kategoriach gospodarczych, a jedynie w kategoriach wypełnienia lub nie celu
    statutowego, który z założenia nie może mieć charakteru finansowego.
    Cechy ustrojowe zbiorowego zarządu prawami są także takiego rodzaju, iż uniemożliwiają
    wypełnienia definicji usługi w rozumieniu u.p.t.u., to jest ustalenia indywidualnego
    odbiorcy świadczenia. Funkcje i cele zbiorowego zarządu prawami autorskimi i
    pokrewnymi determinują kolejny element stanu faktycznego, to jest wykonywanie
    działalności statutowej na rzecz zbiorowości, a nie na rzecz indywidualnego podmiotu.
    Fakt ten, wynikający wprost z przepisów prawa, uniemożliwia stosowanie art. 8 ust. 1 u.p.
    t.u., bowiem organizacja nie świadczy usługi statutowej na rzecz indywidualnego
    podmiotu. Nie jest konstrukcyjnie możliwym, aby uznać wykonywanie usługi statutowej
    za wykonywane na rzecz określonego odbiorcy.

    Co więcej, istota działalności statutowej organizacji sprowadza się do działań
    podejmowanych na rzecz nie tylko uprawnionych z praw, jak i twórców w przypadku
    Wnioskodawcy, ale także podmiotów korzystających z utworów i przedmiotów praw
    pokrewnych, a nadto działalność ta – finansowana z dokonywanych potrąceń – dotyczy
    zagadnień wspólnych dla całego reprezentowanego środowiska.
    Jeszcze w poprzednio obowiązującym stanie prawnym w powyższym zakresie
    wypowiedział się NSA wyrokiem z dnia 29 grudnia 1999 roku sygn. I SA/2042/98
    stwierdzając, iż: organizacje mają za zadanie pośredniczyć w dysponowaniu prawami
    autorskimi i pokrewnymi przez odpowiednie nimi administrowanie. W konstrukcji
    zbiorowego zarządzania istotne są przede wszystkim interesy podmiotów
    reprezentowanych, to jest podmiotów praw autorskich i praw pokrewnych, natomiast
    organizacja jedynie administruje tymi prawami. Z tego względu nie można uznać za
    stronę postępowania wszystkich uprawnionych potencjalnie podmiotów praw autorskich
    i pokrewnych, gdyż jest to zbiór otwarty, nie poddający się konkretyzacji.
    Powyższa konstatacja w przedmiocie kręgu świadczeniobiorców organizacji zbiorowego
    zarządzania wynika już wprost z aktualnego stanu prawnego. W art. 3 pkt 1 u.z.z.p.a.p.p.
    zbiorowe zarządzanie posiada definicję legalną, w myśl której jest to działalność
    polegająca na wykonywaniu praw dla zbiorowej korzyści uprawnionych. W punkcie 22
    Preambuły Dyrektywy OZZ także mowa jest o zbiorowym interesie. Powyższe
    jednoznacznie przesądza o sztuczności doszukiwania się indywidulanie oznaczonego i
    konkretnego odbiorcy usługi statutowej organizacji zbiorowego zarządzania, a uznawanie
    za takiego indywidualnie oznaczonego usługobiorcy innych organizacji, jak opisanych we
    wniosku, oznaczałoby nieuwzględnienie faktów wynikających z całego systemu prawa.
    Nadmienić także należy w kontekście przywoływanym we wniosku o wydanie
    interpretacji indywidualnej, iż w relacjach ze wskazanymi tamże organizacjami
    Wnioskodawca zobowiązany jest do traktowania tychże na równi z podmiotami
    uprawnionymi, których interesy reprezentuje. Zasada równego traktowania i
    niedyskryminacji obowiązuje bezwzględnie na podstawie art. 4 ust. 3 u.z.z.p.a.p.p. oraz
    art. 14 Dyrektywy OZZ. Wnioskodawca nie można zatem traktować tych organizacji jako
    „zewnętrznego” odbiorcy usługi powstającej wyłącznie na podstawie stosunku
    zobowiązaniowego, ale jedynie zgodnie z rzeczywistą treścią zawartych porozumień, to
    jest jako reprezentanta innej grupy uprawnionych, działających identycznie jak
    Wnioskodawca w sferze zbiorowego zarządu prawami, co jest technicznym
    usprawnieniem dla wykonywania zbiorowego zarządu prawami wobec podmiotów
    zobowiązanych do uiszczenia opłat od czystych nośników, co jest zresztą działaniem
    preferowanym przez ustawodawcę.
    Reasumując, ze względu na ustawowy reżim prawny dotyczący zasad funkcjonowania
    Wnioskodawcy jako organizacji zbiorowego zarzadzania, nie jest możliwym przyjęcie, iż
    działa on w charakterze podatnika VAT w zakresie czynności związanych z poborem i
    podziałem opłat od czystych nośników, ani że tzw. koszty inkasa stanowią wynagrodzenie
    za wykonanie usługi świadczonej na rzecz innych organizacji. Interpretacja taka w sposób
    nieuprawniony utożsamiałaby zbiorowy zarząd prawami od umownych
    zobowiązaniowych stosunków prawnych w przedmiocie praw autorskich, co jak
    wykazano wyżej nie może być utożsamiane, jak również nie uwzględniałaby sposobu
    finansowania organizacji zbiorowego zarządzania dla ustalenia odpłatności w rozumieniu
    u.p.t.u. oraz w sposób istotny dokonywałaby odmiennej kwalifikacji usługi statutowej
    Wnioskodawcy w tym obszarze jego działania.
    Wnioskodawca podnosi, iż dla oceny prawnej zagadnienia przedstawionego we wniosku
    o interpretację, istotne jest uwzględnienie charakteru prawnego dokonywanych przez
    Wnioskodawcę potrąceń na poczet kosztów działalności. Jak wskazano wyżej, system
    zbiorowego zarządu, pełniący funkcję mającą na celu godzić interesy uprawnionych z

    praw oraz jednostek w dostępie do kultury, jest w całości finansowany z majątku
    prywatnego, twórców, artystów wykonawców i innych uprawnionych z praw autorskich i
    pokrewnych.
    Organizacja jedynie administruje pozyskiwanymi środkami finansowymi, w tym z tytułu
    opłat od czystych nośników. Organizacja jest przy tym ustawowo umocowana do
    finansowania kosztów swej działalności statutowej bezpośrednio z pozyskiwanych
    środków. We wniosku o interpretacje indywidulną wskazano podstawy prawne tego
    upoważnienia, a nadmienić także należy, iż Dyrektywa OZZ w art. 3 lit. i) definiuje „opłaty
    z tytułu zarządzania”, rozumiejąc pod tym pojęciem: „kwoty pobierane, potrącane lub
    kompensowane przez organizację zbiorowego zarządzania z przychodów z praw lub
    jakichkolwiek zysków osiąganych w wyniku zainwestowania przychodów z praw w celu
    pokrycia kosztów usług zarządzania prawami autorskimi lub prawami pokrewnymi”.
    Podkreślenia wymaga, iż w doktrynie prawa cywilnego jednoznacznie i niespornie
    przyjmuje się, iż roszczenie o zwrot kosztów/nakładów/wydatków jest odrębnym od
    wynagrodzenia, znanym prawu zobowiązań świadczeniem. Roszczenie to powiązane jest
    z działaniem ukierunkowanym na utrzymaniu cudzego prawa w stanie pozwalającym na
    prawidłowe z niego korzystanie. Podmiot dokonuje czynności w koniecznym zakresie, a
    następnie dochodzi zwrotu poczynionych nakładów od podmiotu, na rzecz którego
    działał. Charakterystyczne dla tego typu świadczenia jest to, że dokonanie nakładów
    /wydatków/kosztów sprowadza się do spożytkowania pewnych wartości majątkowych dla
    osiągnięcia celu, który leży w sferze interesów innego podmiotu. Jak wskazano wyżej,
    ustawa upoważnia organizacje do bezpośredniego wydatkowania koniecznych wydatków
    z przychodów z praw, w tym z opłat od czystych nośników.
    Taki typ świadczenia został wybrany przez ustawodawcę unijnego za jedyny możliwy dla
    rozliczeń finansowych organizacji zbiorowego zarządzania. Wyklucza on ze swej istoty
    działalność zarobkową, nastawioną za zysk i pojawienie się wartości dodanej w
    rozumieniu u.p.t.u. jako podstawy opodatkowania. Nie można zatem zasadnie twierdzić,
    iż Wnioskodawca wykonuje swe działania statutowe za wynagrodzeniem. Odróżnia to w
    istotny sposób działalność podmiotów handlowych, przedsiębiorców, opłacanych
    systemem prowizyjnym. Prowizja w takim przypadku stanowi klasyczne wynagrodzenie
    umowne za wykonanie usługi, a zlecający nie ma uprawnień do kontroli zasadności
    wydatków takiego przedsiębiorcy, tak jak to dzieje się w przypadku organizacji. W
    przypadku podmiotu handlowego można mówić o ekwiwalentności świadczeń, natomiast
    w przypadku organizacji ekwiwalentność taka nie może mieć miejsca, choćby ze względu
    na nieograniczony krąg beneficjentów.
    W tym miejscu zaznaczyć szczególnie mocno należy, iż dla niniejszej sprawy znaczenie ma
    element kolektywnego zarządzania prawami autorskimi (element ten uznawany za
    istotny w orzecznictwie TK vide TK SK 40/2004). Idea ta zostaje zrealizowana poprzez
    uznanie za organizację zbiorowego zarzadzania jedynie takiego stowarzyszenia, które
    reprezentuje określoną klasę podmiotów uprawnionych, które to podmioty sprawują
    realny wpływ na podejmowane działania. Kolektywne zarządzanie prawami autorskimi
    oznacza także kolektywne koszty, koszty łączne, zbiorowe, nie dające się w prosty sposób
    odnieść do konkretnego podmiotu. Koszty te dotyczą także przecież działań, których
    zupełnie nie można przypisać konkretnej osobie, takie jak zwalczanie piractwa,
    podejmowanie inicjatyw legislacyjnych, działalność międzynarodowa w obszarze kultury
    itd.
    Powyższe uwarunkowania prawne powodują, iż po pierwsze, koszty związane z inkasem i
    podziałem opłat od czystych nośników pomiędzy Wnioskodawcą a pozostałymi
    organizacjami pokrywane są wprost z wpływów z opłat, a zarówno owe organizacje
    reprezentujące inne kategorie podmiotów uprawnionych jak i (...) reprezentowani przez
    Wnioskodawcę nie mogą skutecznie domagać się od Wnioskodawcy wypłaty w wysokości
    większej, aniżeli wynikająca po dokonanym potrąceniu. Organizacje, o których mowa we
    wniosku, mają skuteczne roszczenie o wypłatę jedynie w kwocie wynikającej z

    pomniejszenia wpływów z opłat od czystych nośników o uzasadnione koszty inkasa i tego
    wstępnego podziału. Z drugiej strony, Wnioskodawca nie może domagać się zapłaty od
    tych stowarzyszeń, wystawiając przykładowo na tzw. koszty inkasa fakturę VAT na te
    organizacje, przyjmując, iż byłaby to usługa opodatkowana.
    Nie można także przyjmować rozwiązania polegającego na a) wystawieniu na
    Wnioskodawcę not księgowych na całość należnych opłat od czystych nośników przez
    organizacje objęte porozumieniem i b) wystawieniu przez Wnioskodawcę faktur VAT na
    tzw. koszty inkasa przypadające na te organizacje i c) skompensowanie płatności. Byłoby
    to jaskrawo fałszywe opisywanie w dokumentach rzeczywistości oraz wzajemnie
    bezprawne w części dotyczącej kosztów inkasa opisanie roszczeń o zapłatę. Oczywistym
    jest, iż wykładnia przepisów, zwłaszcza w zakresie dotyczącym podawania prawdy w
    fakturach VAT i innych dokumentach księgowych, musi być prowadzona w taki sposób,
    aby wiernie oddawać treść każdego zdarzenia ujętego w dokumencie.
    Ze względów opisywanych wyżej, to jest ze względu na ustawowo przyjęty ustrój
    organizacyjno-prawny organizacji zbiorowego zarządzania oraz ze względu na zasady
    całego systemu podatku VAT jako kaskadowego podatku od wartości dodanej i
    opodatkowania konsumpcji, nie można przyjąć, iż Wnioskodawca winien przyjąć, iż tzw.
    koszty inkasa stanowią wynagrodzenie za wykonanie usługi opodatkowanej VAT.
    Powstaje bowiem kwestia zasadnicza, to jest kto stawałby się podatnikiem w sensie
    materialnym. Jeżeli jak wykazano wyżej, Wnioskodawca nie posiada roszczenia do
    przedmiotowych organizacji o zapłatę kosztów inkasa, bowiem to z ustawy otrzymał
    upoważnienie do pokrywania swych wydatków, to wtedy Wnioskodawca stawałby się
    podmiotem obciążonym tym podatkiem, jako jednocześnie świadczący i nabywający swe
    usługi. Jest to konstrukcja absolutnie nie do przyjęcia na gruncie u.p.t.u. i w całym
    systemie VAT. Mając z kolei na uwadze cały system VAT polegający na systemie naliczenia
    z prawem do odliczenia, to biorąc pod uwagę fakt, iż opłaty od czystych nośników nie
    stanowią czynności podlegających pod ustawę o podatku VAT, to podmioty uprawnione z
    tytułu opłat od czystych nośników ponoszą przecież ciężar podatku VAT w zakupach
    dokonywanych przez Wnioskodawcę, które to pomniejszają należne im wynagrodzenie.
    Sztuczne zatem kreowanie usługi opodatkowanej, której ekwiwalentem pieniężnym
    miałyby być tzw. koszty inkasa, w całości zaburzyłoby przyjęty na poziomie unijnym
    porządek działania tego typu organizacji.
    Wobec powyższego, uzasadnione jest stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we
    wniosku o udzielenie interpretacji indywidualnej.

## Ocena stanowiska

dokonana przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej
    Dyrektor KIS w interpretacji indywidualnej z 10 kwietnia 2019 r. nr 0114-KDIP1-
    1.4012.802.2018.2.AO/RR uznał stanowisko Wnioskodawcy we wniosku za nieprawidłowe.
    Uzasadnienie zmiany interpretacji indywidualnej
    Po zapoznaniu się z aktami sprawy, Szef KAS stwierdza, że interpretacja indywidualna
    wydana przez Dyrektora KIS jest nieprawidłowa.
    Zasady opodatkowania podatkiem VAT określają przepisy ustawy z dnia 11 marca 2004 r.
                    [6]o podatku od towarów i usług.
    Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT:
      opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają:
      1) odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju; (...).
    W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:
      Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie
      prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, (..).

    Stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy o VAT:
      Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde
      świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej
      niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu
      art. 7, w tym również:
        1. przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na
        formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
        2. zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub tolerowania
        czynności lub sytuacji;
        3. świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu
        działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
    W myśl art. 8 ust. 2a ww. ustawy:
      W przypadku gdy podatnik, działając we własnym imieniu, ale na rzecz osoby trzeciej,
      bierze udział w świadczeniu usług, przyjmuje się, że ten podatnik sam otrzymał i
      wyświadczył te usługi.
    Analiza treści art. 8 ust. 1 ustawy o VAT wskazuje na bardzo szerokie pojęcie świadczenia
    usług obejmujące różnego rodzaju świadczenia niebędące dostawą towarów w
    rozumieniu przepisów ustawy o VAT. Pod pojęciem usługi (świadczenia) należy rozumieć
    każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie
    czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie,
    znoszenie określonych stanów rzeczy). Powołany przepis wskazuje bowiem, że pojęcie
    świadczenia usług nie obejmuje wyłącznie działań podatnika, lecz również zobowiązanie
    do powstrzymania się od dokonywania czynności lub tolerowania czynności lub sytuacji.
    W konsekwencji, z tak szeroko sformułowanej definicji wynika, że przez świadczenie usług
    należy rozumieć określone zachowanie się podatnika na rzecz innego podmiotu, które
    wynika z dwustronnego stosunku zobowiązaniowego, zakładającego istnienie podmiotu
    będącego odbiorcą (nabywcą usługi), jak również podmiotu świadczącego usługę. Przy
    ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa zalicza do
    grona usług każde świadczenie, które nie jest dostawą w myśl art. 7 ustawy o VAT.
    Definicja „świadczenia usług” ma charakter dopełniający definicję „dostawy towarów” i
    jest wyrazem realizacji zasady powszechności opodatkowania podatkiem VAT transakcji
    wykonywanych przez podatników w ramach prowadzonej przez nich działalności
    gospodarczej.
    Przy czym, o ile dane zachowanie podatnika mieści się w ustawowej definicji świadczenia
    usług lub dostawy towarów to – co do zasady – dla uznania, że dostawa towarów oraz
    świadczenie usługi podlega opodatkowaniu podatkiem VAT, bezwzględnym warunkiem
    jest „odpłatność” za daną czynność, co wynika z ww. art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT.
    Odpłatność oznacza wykonanie czynności (dostawy towarów/świadczenia usług) za
    wynagrodzeniem. W znaczeniu potocznym wynagrodzenie to zapłata za pracę, należność.
    Natomiast odpłatny to taki, który wymaga zapłacenia, zwrotu kosztów, płatny. Zatem pod
    pojęciem odpłatności rozumieć należy prawo podmiotu sprzedającego towar lub
    świadczącego usługę do żądania od nabywcy towaru, odbiorcy usługi lub osoby trzeciej
    zapłaty ceny lub ekwiwalentu (np. w postaci świadczenia wzajemnego).
    Kwestia odpłatności była wielokrotnie przedmiotem rozstrzygnięć Trybunału
                      [7]Sprawiedliwości Unii Europejskiej. I tak, w wyroku z 15 lipca 1982 r. w sprawie Hong-
    Kong Trade Development Council TSUE stwierdził, że wskazane w sprawie czynności
    podlegają opodatkowaniu jedynie wtedy, gdy zostały wykonane odpłatnie.
    Natomiast w wyroku z 8 marca 1988 r. w sprawie C-102/86 Apple and Pear Development
    Council TSUE stwierdził, że czynność można uznać za dokonaną odpłatnie, gdy istnieje
    bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie dostawcy towaru lub usługi,

    a ponadto odpłatność za otrzymane świadczenie (towar lub usługę) pozostaje w
    bezpośrednim związku z czynnością, która miałaby być opodatkowana tym podatkiem.
    W zakresie „odpłatności” TSUE wypowiedział się także w orzeczeniu w sprawie C-16/93
    pomiędzy R.J. Tolsma a Inspecteur der Omzetbelasting Leeuwarden (Holandia), w którym
    zauważył, że czynność podlega opodatkowaniu wyłącznie wtedy, gdy istnieje związek
    prawny między usługodawcą i usługobiorcą, w ramach którego następuje świadczenie
    wzajemne, przy czym wynagrodzenie otrzymane przez usługodawcę stanowi wartość
    faktycznie przekazaną w zamian za usługi świadczone na rzecz usługobiorcy.
    W konsekwencji, co do zasady, każde świadczenie niebędące dostawą towarów w
    rozumieniu ustawy o VAT, polegające na działaniu, zaniechaniu lub tolerowaniu czyjegoś
    zachowania stanowi usługę w rozumieniu ustawy o VAT. Przy czym, muszą być spełnione
    następujące warunki:
    – w następstwie zobowiązania, w wykonaniu którego usługa jest świadczona, druga
      strona jest bezpośrednim beneficjentem świadczenia,
    – świadczonej usłudze odpowiada świadczenie wzajemne ze strony nabywcy
      (wynagrodzenie).
    Ww. warunki powinny być spełnione łącznie, aby określona czynność podlegała
    opodatkowaniu podatkiem VAT, jako odpłatne świadczenie usług.
    Dla opodatkowania podatkiem VAT świadczonych usług istotny jest również fakt
    wykonania czynności przez podmiot występujący w charakterze podatnika podatku VAT.
    Na podstawie art. 15 ust. 1 ustawy o VAT:
      Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości
      prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o
      której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
    W myśl art. 15 ust. 2 ww. ustawy:
      Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub
      usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a
      także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza
      obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub
      wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
    Jak stanowi natomiast art. 15 ust. 6 ustawy o VAT:
      Nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te
      organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla
      realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na
      podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.
    Powyższy zapis jest odzwierciedleniem art. 13 obowiązującej od 1 stycznia 2007 r.
    Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu
                    [8]podatku od wartości dodanej, zgodnie z którym:
      Krajowe, regionalne i lokalne organy władzy oraz inne podmioty prawa publicznego
      nie są uważane za podatników w związku z działalnością, którą podejmują lub
      transakcjami, których dokonują jako organy władzy publicznej, nawet jeśli pobierają
      należności, opłaty, składki lub płatności w związku z takimi działaniami lub
      transakcjami.
      Jednakże w przypadku gdy podejmują one takie działania lub dokonują takich
      transakcji, są uważane za podatników w odniesieniu do tych działań lub transakcji,
      gdyby wykluczenie ich z kategorii podatników prowadziło do znaczących zakłóceń
      konkurencji.

    Dokonując wykładni powołanych wyżej przepisów art. 15 ust. 6 ustawy o VAT i art. 13
    Dyrektywy VAT należy rozgraniczyć sferę imperium, która jest wyłączona z
    opodatkowania podatkiem VAT od sfery dominium, w której stosownie do wskazanych
    wyżej przepisów, organy powinny być traktowane jak podatnicy tego podatku.
    Podatnikiem podatku VAT jest więc również organ władzy publicznej oraz urząd
    obsługujący ten organ, jeżeli w stosunku do określonej czynności lub transakcji
    zachowuje się jak podmiot gospodarczy. Z tego właśnie względu, ustawodawca uznał w
    art. 15 ust. 6 ustawy o VAT, że organy (urzędy) nie są podatnikami w zakresie
    realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których
    zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie umów
    cywilnoprawnych. Powyższy przepis nie jest samodzielną podstawą do określenia, kiedy
    organ władzy publicznej bądź obsługujący ten organ urząd jest podatnikiem VAT. Nie
    można go bowiem interpretować w oderwaniu od wynikającej z art. 15 ust. 1 ustawy o
    VAT definicji podatnika jako podmiotu wykonującego działalność gospodarczą w
    rozumieniu ust. 2 tego artykułu, przy czym działalność ta musi być wykonywana
    samodzielnie – we własnym imieniu i na własny rachunek.
    W tym miejscu należy wskazać, że zgodnie z § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Kultury z 2
    czerwca 2003 r. w sprawie określenia kategorii urządzeń i nośników służących do
    utrwalania utworów oraz opłat od tych urządzeń i nośników z tytułu ich sprzedaży przez
                  [9]producentów i importerów:
      Organizacjami zbiorowego zarządzania prawami autorskimi lub prawami pokrewnymi
      uprawnionymi do pobierania opłat od urządzeń i nośników, o których mowa w
      załącznikach nr 1 i 2 do rozporządzenia, są:
        1) Stowarzyszenie Autorów ZAiKS – na rzecz twórców;
        2) Stowarzyszenie Artystów Wykonawców Utworów Muzycznych i Słowno-
        Muzycznych SAWP – na rzecz artystów wykonawców;
        3) Związek Producentów Audio-video ZPAV – na rzecz producentów fonogramów i
        wideogramów.
        (...)
        (...)
    Zgodnie z § 7 ust. 1 ww. rozporządzenia:
      Organizacje wymienione w § 3 ust. 2 i § 4 przekazują organizacjom reprezentującym
      podmioty uprawnione opłaty w wysokości proporcjonalnej do zakresu utrwalania do
      własnego użytku osobistego utworów, artystycznych wykonań, fonogramów i
      wideogramów pochodzących od reprezentowanych przez te organizacje podmiotów.
    W myśl § 7 ust. 2 ww. rozporządzenia:
      Organizacje wymienione w § 3 ust. 2 i § 4 dokonują podziału opłat, na podstawie
      porozumienia zawartego przez wszystkie organizacje reprezentujące podmioty
      uprawnione, po ustaleniu – przy uwzględnieniu wyników badań obejmujących
      korzystanie z utworów, artystycznych wykonań oraz fonogramów i wideogramów,
      odzwierciedlających strukturę i rozmiar utrwalania utworów, artystycznych wykonań,
      fonogramów i wideogramów do własnego użytku osobistego - jaka część opłat jest
      należna poszczególnym kategoriom podmiotów uprawnionych.
    W świetle § 8 ww. rozporządzenia:
      Organizacje wymienione w § 3 ust. 2 i § 4 dokonują podziału pobranych opłat po
      potrąceniu z nich uzasadnionych i udokumentowanych kosztów poniesionych w celu
      ich dochodzenia oraz podziału.
    Zdaniem Wnioskodawcy w zamian za potrącane koszty inkasa nie jest on zobowiązany do
    wykonania żadnych czynności na rzecz poszczególnych autorsko uprawnionych. Koszty

    inkasa są kosztami poniesionymi przez Wnioskodawcę w celu dochodzenia i podziału
    opłat reprograficznych, do których to czynności jest zobowiązana na podstawie
    przepisów ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz rozporządzenia w
    sprawie określenia kategorii urządzeń i nośników służących do utrwalania utworów oraz
    opłat od tych urządzeń i nośników z tytułu ich sprzedaży przez producentów i
    importerów. Zdaniem Wnioskodawcy, koszty inkasa to swego rodzaju opłata
    administracyjna służąca pokryciu poniesionych przez nią kosztów działalności, a nie
    wynagrodzenie za wykonanie konkretnych czynności na rzecz podmiotów autorsko
    uprawnionych, tym samym pobieranie jej nie będzie stanowiło czynności podlegającej
    opodatkowaniu podatkiem VAT.
    Odpowiadając na wątpliwości Wnioskodawcy wyrażone w przedstawionych we wniosku
    pytaniach, Szef KAS wskazuje co następuje.
    Z opisu sprawy wynika, że Wnioskodawca (organizacja zbiorowego zarządzania) dokonuje
    czynności dochodzenia opłat od producentów i importerów na podstawie składanych
    przez nich deklaracji rozliczeniowych stanowiących podstawę ustalenia wysokości
    należnych opłat za dany kwartał kalendarzowy. Następnie dokonuje podziału pobranych
    opłat (po potrąceniu kosztów inkasa) w dwóch etapach: na rzecz innych organizacji
    zbiorowego zarządzania prawami autorskimi lub prawami pokrewnymi oraz na rzecz
    poszczególnych podmiotów autorsko uprawnionych. Jak wskazano w opisie sprawy
    „Innymi słowy, koszty inkasa to swego rodzaju opłata administracyjna służąca pokryciu
    poniesionych przez Wnioskodawcę kosztów działalności (koszty dochodzenia opłat) (...)”.
    Czynności wykonywane przez Wnioskodawcę (pobór, potrącenie kosztów inkasa i
    następnie podział pobranych kwot) nie ograniczają się zatem jedynie do przelania
    środków pieniężnych z jednego konta (rachunku bankowego) na drugie.
    W ramach pokrycia kosztów związanych z wykonywanymi czynnościami, które
    niewątpliwe Wnioskodawca wykonuje w interesie podmiotów uprawnionych, organizacje
    zbiorowego zarządzania zatrzymują część przekazanych środków. Zatem w analizowanej
    sprawie mamy do czynienia z transakcją ekwiwalentną. Potrącone koszty inkasa są
    związane z zobowiązaniem się Wnioskodawcy zatrzymującego daną kwotę do wykonania
    czynności na rzecz innych podmiotów. Tym samym, koszty te stanowią świadczenie
    wzajemne. Skoro potrącane przez Wnioskodawcę uzasadnione i udokumentowane
    koszty poniesione w celu dochodzenia oraz podziału pobranych opłat przed ich wypłatą
    jak i po ich podziale na rzecz podmiotów uprawnionych są należne za wykonanie
    czynności na rzecz podmiotów uprawnionych – to kwoty te stanowią wynagrodzenie za
    usługę świadczoną na rzecz podmiotów uprawnionych. W niniejszej sprawie występuje
    bowiem związek potrącanych kosztów inkasa z konkretnym świadczeniem, zatem
    Wnioskodawcę w związku z ich wykonywaniem należy uznać za podatnika podatku VAT w
    rozumieniu powołanego powyżej art. 15 ust. 1 ustawy o VAT.
    Wynagrodzeniem natomiast za powyższe czynności, które niewątpliwie Wnioskodawca
    wykonuje w interesie podmiotów uprawnionych, będą potrącane z wypłacanych środków
    zatrzymywane na własnym rachunku kwoty.
    Należy zauważyć, że wysokość zatrzymanych środków pokrywająca wyłącznie
    uzasadnione i udokumentowane koszty inkasa nie przesądza, że środki te nie będą
    wynagrodzeniem za wyżej określone czynności.
    Analiza przedstawionych we wniosku okoliczności i powołanych przepisów ustawy o VAT
    pozwala na uznanie, że Wnioskodawca, działający jako podatnik VAT wykonuje na rzecz
    podmiotów uprawnionych czynności, które będą podlegały opodatkowaniu podatkiem
    VAT tj.:
    – pobieranie od producentów i importerów stosownych kwot opłat na własny rachunek
      bankowy,
    – podział pobranych kwot, według odpowiednich kryteriów,

    – przekazanie w odpowiednich wysokościach kwot środków pieniężnych do podmiotów
      uprawnionych.
    Podsumowując, stwierdzić należy, że w przedstawionych okolicznościach pomiędzy
    Wnioskodawcą a podmiotami uprawnionymi istnieje stosunek prawny w związku z
    zawartym porozumieniem i jednocześnie w ramach tego stosunku prawnego dochodzi
    do wymiany świadczeń. Potrącane przez Wnioskodawcę koszty inkasa mają charakter
    ekwiwalentny, ponieważ wiążą się z otrzymaniem przez inne uprawnione podmioty
    świadczenia wzajemnego w postaci świadczenia usługi przez Wnioskodawcę. W związku z
    tym, że koszty te mają bezpośredni związek z czynnością mającą charakter świadczenia
    to potrącane kwoty stanowią wynagrodzenie za świadczone usługi na rzecz podmiotów
    uprawnionych.
    W konsekwencji, potrącenie uzasadnionych i udokumentowanych kosztów poniesionych
    w celu dochodzenia i podziału pobranych przez Wnioskodawcę opłat mieści się w
    katalogu czynności wymienionych w art. 8 ust. 1 ustawy o VAT i podlega opodatkowaniu
    podatkiem VAT zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT. Tym samym, z tytułu
    potrącanych kosztów inkasa Wnioskodawca jest/będzie podatnikiem podatku VAT i ma
    obowiązek dokumentowania potrącanych ww. kosztów fakturą.
    W tym miejscu wskazać należy, że w zakresie opodatkowania OZZ (organizacji
    zbiorowego zarządzania) Komitet VAT 30.11.2018 r. wydał wytyczną, w której uznał
    działalność OZZ za podlegające VAT świadczenie usług:
      Komitet ds. VAT jednomyślnie zgadza się, że opłaty uiszczane przez podmioty praw
      autorskich na rzecz CMO (poprzez kwoty zatrzymane przez CMO) stanowią
      wynagrodzenie za usługi świadczone przez CMO tym podmiotom praw autorskich,
      zarówno w odniesieniu do pobierania opłat niezwiązanych z ekonomiczną
      eksploatacją utworów chronionych prawem autorskim (tj. opłat za kopiowanie
      prywatne), jak i pobierania przychodów z udzielania licencji (tantiem). [...]
      W świetle powyższego Komitet ds. VAT jednomyślnie zgadza się, że opłaty uiszczane
      przez podmioty praw autorskich (poprzez kwoty zatrzymane przez CMO) stanowią
      wynagrodzenie za usługi świadczone przez CMO na rzecz podmiotów praw autorskich
      i podlegają podatkowi VAT.
    Ponadto w wyroku z 04.07.2024 r. w sprawie Credidam (C-179/23), TSUE rozstrzygnął:
      Artykuł 2 ust. 1 lit. c), art. 24 ust. 1 i art. 25 lit. c) dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia
      28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej
      należy interpretować w ten sposób, że:
      organizacja zbiorowego zarządzania prawami autorskimi i prawami pokrewnymi
      świadczy usługi w rozumieniu tych przepisów, jeżeli, po pierwsze, na mocy ustawy
      pobiera, rozdziela i wypłaca podmiotom praw wynagrodzenia należne im od
      wskazanych ustawą określonych użytkowników, a po drugie, potrąca od tych
      wynagrodzeń prowizję za zarządzanie należną jej od tych podmiotów praw i
      przeznaczoną na pokrycie kosztów wynikających z tej działalności, w sytuacji gdy
      pobierane w ten sposób wynagrodzenia na rzecz owych podmiotów praw nie
      stanowią wynagrodzenia za świadczenie usług w rozumieniu tej dyrektywy
      dokonywane przez te podmioty na rzecz tych użytkowników.
    Jak wynika z art. 41 ust. 1 ustawy o VAT:
      stawka podatku od towarów i usług wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83,
      art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1.
    Zgodnie z art. 146a pkt 1 ww. ustawy,
      w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do 31 grudnia 2018 r., z zastrzeżeniem art. 146f,
      stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 1i 13, art. 109 ust. 2 i art. 110 wynosi
      23%.

    Na podstawie art. 146aa ust. 1 pkt 1 ww. ustawy,
      w okresie od dnia 1 stycznia 2019 r. do końca roku następującego po roku, dla którego
      wartość relacji, o której mowa w art. 38a pkt 4 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o
      finansach publicznych, jest nie większa niż 43% oraz wartość, o której mowa w art.
      112aa ust. 5 tej ustawy, jest nie mniejsza niż - 6% stawka podatku, o której mowa w
      art. 41 ust. 1 i 13, art. 109 ust. 2 i art. 110, wynosi 23%.
    Mając na uwadze powyższe, w ocenie Szefa KAS potrącane przez Wnioskodawcę tzw.
    koszty inkasa jako zwrot poniesionych kosztów zarządu stanowią wynagrodzenie za
    świadczenie usług podlegające opodatkowaniu podstawową 23% stawką podatku VAT
    jako usługi zarządzania prawami autorskimi.
    Przepisy ustawy o VAT oraz rozporządzeń wykonawczych do tej ustawy, przewidują dla
    niektórych towarów i usług stawki zwolnienie od podatku.
    Zgodnie z treścią art. 43 ust. 1 pkt 40 ustawy o VAT:
      Zwalnia się od podatku usługi w zakresie depozytów środków pieniężnych,
      prowadzenia rachunków pieniężnych, wszelkiego rodzaju transakcji płatniczych,
      przekazów i transferów pieniężnych, długów, czeków i weksli oraz usługi pośrednictwa
      w świadczeniu tych usług;
    Przepis ten stanowi implementację art. 135 ust. 1 lit. d) Dyrektywy VAT, zgodnie z którym:
      Państwa członkowskie zwalniają następujące transakcje: transakcje, łącznie z
      pośrednictwem, dotyczące rachunków depozytowych, rachunków bieżących,
      płatności, przelewów, długów, czeków i innych zbywalnych instrumentów finansowych,
      z wyłączeniem windykacji należności;
    Zwolnieniu na mocy art. 135 ust. 1 lit. d) Dyrektywy VAT podlegają transakcje płatności
    lub przelewów, które tworzą odrębną całość, ocenianą w sposób ogólny, i których
    skutkiem jest pełnienie szczególnych i istotnych funkcji przelewu lub płatności oraz które
    w konsekwencji skutkują przeniesieniem środków pieniężnych i powodują zmiany
              [10]prawne i finansowe. Istotą analizowanego zwolnienia jest objęcie nim świadczeń
    zbliżonych funkcjonalnie do usług transakcji płatniczych, a nie objęcie usług stricte
    technicznych, stanowiących sposób (formę) realizacji tychże transakcji.
    Mając powyższe na uwadze, Szef KAS zauważa, że skutkiem usług świadczonych przez
    Wnioskodawcę – organizację zbiorowego zarządzania nie jest pełnienie szczególnej i
    istotnej funkcji transakcji płatniczej. W szczególności, działanie Wnioskodawcy nie
    prowadzi do zmian prawnych i finansowych konkretyzujących przeniesienie własności
    danych środków pieniężnych i pozwalających na uznanie tych czynności za transakcje
    dotyczące płatności lub przelewów zwolnionych z podatku VAT. Podkreślić bowiem
    należy, że samą transakcję przelewu/płatności, przeprowadza np. bank a nie
    Wnioskodawca. Świadczone przez Wnioskodawcę usługi nie stanowią transferu środków.
    W konsekwencji, w ocenie Szefa KAS, opisane we wniosku czynności wykonywane przez
    Wnioskodawcę nie będą korzystały ze zwolnienia na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 40
    ustawy o VAT.
    Tym samym, Szef KAS nie zgadza się ze stanowiskiem Dyrektora KIS przedstawionym w
    interpretacji z 10 kwietnia 2019 r. nr 0114-KDIP1-1.4012.802.2018.2.AO/RR w zakresie w
    jakim stwierdzono, że „(...) mając na uwadze charakter świadczonych przez Stronę usług
    oraz zapis art. 43 ust.1 pkt 40 ustawy, stwierdzić należy że świadczone przez
    Wnioskodawcę usługi, których celem jest odpowiedni transfer środków pieniężanach
    korzystają ze zwolnienia z podatku VAT.”
    Ponieważ wynagrodzenie za świadczone przez Wnioskodawcę usługi zarządzania
    prawami autorskimi na rzecz uprawnionych podmiotów podlega opodatkowaniu w
    wysokości 23% stawki podatku VAT i nie podlega zwolnieniu z opodatkowania podatkiem
    VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 40 ustawy o VAT - w tym miejscu należy odnieść się do

    wątpliwości Wnioskodawcy dotyczących metody jaką należy stosować przy obliczaniu
    wartości podatku należnego, tj. czy wartość podatku należy liczyć metodą „w stu”, czy „od
    stu”.
    Na podstawie art. 29a ust. 1 ustawy o VAT:
      Podstawą opodatkowania, z zastrzeżeniem ust. 2-5, art. 30a-30c, art. 32, art. 119 oraz
      art. 120 ust. 4 i 5, jest wszystko, co stanowi zapłatę, którą dokonujący dostawy
      towarów lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu sprzedaży od nabywcy,
      usługobiorcy lub osoby trzeciej, włącznie z otrzymanymi dotacjami, subwencjami i
      innymi dopłatami o podobnym charakterze mającymi bezpośredni wpływ na cenę
      towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika.
    Katalog elementów dodatkowych wchodzących w skład podstawy opodatkowania
    określony został w art. 29a ust. 6 ww. ustawy, w myśl którego:
      Podstawa opodatkowania obejmuje:
        1) podatki, cła, opłaty i inne należności o podobnym charakterze, z wyjątkiem kwoty
        podatku;
        2) koszty dodatkowe, takie jak prowizje, koszty opakowania, transportu i
        ubezpieczenia, pobierane przez dokonującego dostawy lub usługodawcę od
        nabywcy lub usługobiorcy.
    W myśl art. 29a ust. 7 ww. ustawy:
      Podstawa opodatkowania nie obejmuje kwot:
        1) stanowiących obniżkę cen w formie rabatu z tytułu wcześniejszej zapłaty;
        2) udzielonych nabywcy lub usługobiorcy opustów i obniżek cen, uwzględnionych w
        momencie sprzedaży;
        3) otrzymanych od nabywcy lub usługobiorcy jako zwrot udokumentowanych
        wydatków poniesionych w imieniu i na rzecz nabywcy lub usługobiorcy i
        ujmowanych przejściowo przez podatnika w prowadzonej przez niego ewidencji
        na potrzeby podatku.
    Z powołanych przepisów wynika, że podstawa opodatkowania musi być kwotą
    niezawierającą podatku. Skoro bowiem podstawa opodatkowania jest kwotą, od jakiej
    oblicza się podatek, to sama nie może zawierać podatku. Tę cechę podstawy
    opodatkowania wyraża przepis art. 29a ust. 6 pkt 1 ustawy o VAT. Wynika z niego, że
    podstawa opodatkowania nie obejmuje kwoty podatku (należnego od danych czynności).
    To znaczy, że zapłata, o której mowa w art. 29a ust. 1 ustawy, jest kwotą brutto i stanowi
    podstawę opodatkowania dopiero po pomniejszeniu jej o należny podatek.
                                              [11]W kontekście powyższego, przywołać należy wyrok TSUE z 7 listopada 2013 r., w
    którym Trybunał stwierdził, że przepisy unijne należy interpretować w ten sposób, że
    jeżeli cena towaru została ustalona przez strony bez żadnej wzmianki dotyczącej podatku
    od wartości dodanej, a dostawcą tego towaru jest podatnik, ustalona cena, w przypadku
    gdy dostawca nie może odzyskać od nabywcy podatku od wartości dodanej, którego żąda
    organ podatkowy, powinna być uznana za cenę obejmującą już podatek od wartości
    dodanej.
    Ponadto, trzeba zauważyć, że pewne regulacje dotyczące podatku VAT – w kontekście
    uznawania określonych wartości za kwoty netto, bądź brutto – są zawarte w przepisach
    ustawy z 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (j. t. Dz. U. z 2019 r.,
    poz. 178 ze zm.).
    Art. 3 ust. 1 pkt 1 tej ustawy stanowi, że:
      Użyte w ustawie określenia oznaczają:

        1) cena - wartość wyrażoną w jednostkach pieniężnych, którą kupujący jest
        obowiązany zapłacić przedsiębiorcy za towar lub usługę;
    Stosownie do treści ust. 2 ww. artykułu:
      W cenie uwzględnia się podatek od towarów i usług oraz podatek akcyzowy, jeżeli na
      podstawie odrębnych przepisów sprzedaż towaru (usługi) podlega obciążeniu
      podatkiem od towarów i usług lub podatkiem akcyzowym. Przez cenę rozumie się
      również stawkę taryfową.
    Powyższe przepisy przyjmują zatem jako zasadę, że cena jest kwotą brutto.
    Wskazać w tym miejscu należy, że przepisy ustawy o VAT nie ograniczają podatnika w
    swobodzie ustalania ceny, trzeba mieć jednak na względzie niżej wskazane przepisy.
    Zgodnie z art. 106b ust. 1 ustawy o VAT:
      Podatnik jest obowiązany wystawić fakturę dokumentującą:
        1) sprzedaż, a także dostawę towarów i świadczenie usług, o których mowa w art.
        106a pkt 2, dokonywane przez niego na rzecz innego podatnika podatku,
        podatku od wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze lub na rzecz
        osoby prawnej niebędącej podatnikiem;
        2) sprzedaż wysyłkową z terytorium kraju i sprzedaż wysyłkową na terytorium kraju
        na rzecz podmiotu innego niż wskazany w pkt 1;
        3) wewnątrzwspólnotową dostawę towarów na rzecz podmiotu innego niż wskazany
        w pkt 1;
        4) otrzymanie przez niego całości lub części zapłaty przed dokonaniem czynności, o
        których mowa w pkt 1 i 2, z wyjątkiem przypadku, gdy zapłata dotyczy
        wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów lub czynności, dla których obowiązek
        podatkowy powstaje zgodnie z art. 19a ust. 5 pkt 4.
    Natomiast zgodnie z art. 106e ust. 1 pkt 1-15 ww. ustawy:
      Faktura powinna zawierać:
        1) datę wystawienia;
        2) kolejny numer nadany w ramach jednej lub więcej serii, który w sposób
        jednoznaczny identyfikuje fakturę;
        3) imiona i nazwiska lub nazwy podatnika i nabywcy towarów lub usług oraz ich
        adresy;
        4) numer, za pomocą którego podatnik jest zidentyfikowany na potrzeby podatku, z
        zastrzeżeniem pkt 24 lit. a;
        5) numer, za pomocą którego nabywca towarów lub usług jest zidentyfikowany na
        potrzeby podatku lub podatku od wartości dodanej, pod którym otrzymał on
        towary lub usługi, z zastrzeżeniem pkt 24 lit. b;
        6) datę dokonania lub zakończenia dostawy towarów lub wykonania usługi lub datę
        otrzymania zapłaty, o której mowa w art. 106b ust. 1 pkt 4, o ile taka data jest
        określona i różni się od daty wystawienia faktury;
        7) nazwę (rodzaj) towaru lub usługi;
        8) miarę i ilość (liczbę) dostarczonych towarów lub zakres wykonanych usług;
        9) cenę jednostkową towaru lub usługi bez kwoty podatku (cenę jednostkową netto);
      10) kwoty wszelkich opustów lub obniżek cen, w tym w formie rabatu z tytułu
        wcześniejszej zapłaty, o ile nie zostały one uwzględnione w cenie jednostkowej
        netto;

      11) wartość dostarczonych towarów lub wykonanych usług, objętych transakcją, bez
        kwoty podatku (wartość sprzedaży netto);
      12) stawkę podatku;
      13) sumę wartości sprzedaży netto, z podziałem na sprzedaż objętą poszczególnymi
        stawkami podatku i sprzedaż zwolnioną od podatku;
      14) kwotę podatku od sumy wartości sprzedaży netto, z podziałem na kwoty
        dotyczące poszczególnych stawek podatku;
      15) kwotę należności ogółem;
    Jak stanowi art. 106e ust. 7 ustawy o VAT:
      Kwotę podatku w odniesieniu do dostarczanych towarów lub świadczonych usług
      objętych daną stawką podatku podatnik może obliczyć według następującego wzoru:
      KP = WB x SP/100 + SP
      gdzie:
      KP - oznacza kwotę podatku,
      WB - oznacza wartość dostarczonych towarów lub wykonanych usług objętych stawką
      podatku, uwzględniającą kwotę podatku (wartość sprzedaży brutto),
      SP - oznacza stawkę podatku.
    Z powołanych wyżej przepisów wynika, że ustawodawca dopuszcza, przy
    dokumentowaniu dostawy towaru lub świadczenia usług, możliwość obliczenia podatku
    zarówno metodą „od stu” jak też metodą „w stu”.
    Rozstrzygnięcie, według której metody należy obliczyć podatek należny od danej
    transakcji, uzależnione jest od tego jak strony transakcji ustaliły kwotę należną
    sprzedawcy z tytułu transakcji. Jeżeli bowiem strony ustalą, że należna sprzedawcy kwota
    jest kwotą netto (tzn. niezawierającą w sobie należnego podatku), to kwotę należnego
    podatku należy obliczyć według metody „od stu”. Jeżeli natomiast ustalona w umowie
    należność dla sprzedawcy/usługodawcy od nabywcy/usługobiorcy, jest jedyną i całą
    należnością jaką ten ostatni winien uiścić, to tę umówioną kwotę należy potraktować jako
    kwotę brutto a podatek należny trzeba obliczyć według metody „w stu”.
    W opisie sprawy Wnioskodawca wskazał, że „Tym samym, na podstawie art. 20 ustawy o
    prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz § 3 ust. 1 Rozporządzenia, Wnioskodawca
    inkasuje od producentów i importerów urządzeń oraz nośników do utrwalania dźwięku i
    obrazu, opłaty w wysokości do 3% kwoty należnej z tytułu sprzedaży tych urządzeń i
    nośników. (...) producenci i importerzy zobowiązani do uiszczania opłat przekazują do
    Biura podpisane przez osoby upoważnione i ujawnione w stosownych rejestrach (na
    podstawie aktualnego KRS lub CEIDG) kwartalne deklaracje rozliczeniowe stanowiące
    podstawę ustalenia wysokości należnych opłat za dany kwartał kalendarzowy. Deklaracja
    rozliczeniowa powinna zawierać:
    – liczbę sprzedanych egzemplarzy urządzeń lub czystych nośników podlegających
      opłacie,
    – wartość sprzedaży brutto (cenę uzyskaną ze sprzedaży),
    – obliczoną opłatę za dany kwartał kalendarzowy.”
    Mając na uwadze powołane przepisy oraz okoliczności faktyczne sprawy należy uznać, że
    skoro podstawą do naliczenia opłaty w wysokości do 3% kwoty należnej z tytułu
    sprzedaży urządzeń i nośników jest kwota należna z tytułu sprzedaży tych urządzeń i
    nośników (wykazana w kwartalnej deklaracji rozliczeniowej jako wartość sprzedaży

    brutto) – to potrącana przez Wnioskodawcę kwota, tzw. koszt inkasa „zawiera” podatek
    VAT. Zatem wartość podatku należnego (w wysokości 23%) potrąconych przez
    Wnioskodawcę kosztów inkasa należy liczyć metodą „w stu”.
    Mając na uwadze powyższe, stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku o
    wydanie interpretacji indywidualnej należało uznać za nieprawidłowe.
    W konsekwencji Szef Krajowej Administracji Skarbowej dokonuje z urzędu zmiany
    pisemnej interpretacji indywidualnej z 10 kwietnia 2019 r. nr 0114-KDIP1-
    1.4012.802.2018.2.AO/RR wydanej przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, gdyż
    stwierdza jej nieprawidłowość.
    Końcowo, wskazać należy, że na podstawie art. 42b ust. 1 w powiązaniu z art. 42a ustawy
    o VAT, podatnik może wystąpić do Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej o wydanie
    wiążącej informacji stawkowej (WIS), która jest wydawana w formie decyzji na potrzeby
    opodatkowania podatkiem dostawy towarów, importu towarów,
    wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów albo świadczenia usług. Zatem kwestia
    ustalenia wysokości stawki podatku od towarów i usług dla dostawy towarów lub
    świadczenia usług od dnia 1 lipca 2020 r. może być określona wyłącznie w ramach
    wydania Wiążącej Informacji Stawkowej określonej w art. 42a ustawy o VAT.
    Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
    Zmieniona interpretacja dotyczy:
    – stanu faktycznego, który został przedstawiony we wniosku o wydanie interpretacji
      indywidualnej i stanu prawnego obowiązującego w dniu zaistnienia zdarzenia w
      przedstawionym stanie faktycznym.
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
    • Szef Krajowej Administracji Skarbowej zgodnie z art. 14e § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej:
      może, z urzędu, zmienić wydaną interpretację indywidualną, jeżeli stwierdzi jej
      nieprawidłowość, uwzględniając w szczególności orzecznictwo sądów, Trybunału
      Konstytucyjnego lub Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.
    Przepis ten nie zawiera ograniczeń czasowych, co oznacza, że jeśli stwierdzona zostanie
    nieprawidłowość wydanej interpretacji indywidualnej, Szef Krajowej Administracji
    Skarbowej może, z urzędu, zmienić ją w dowolnym czasie.
    • Na podstawie art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej:
      składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do
      wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia
      przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem
      faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego).
    • Wnioskodawca ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym
      przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego).
      Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile
      rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się
      będzie ze stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego) podanym przez
      Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany
      któregokolwiek elementu przedstawionego w opisie sprawy, udzielona odpowiedź
      straci swą aktualność.
    • Szef Krajowej Administracji Skarbowej wskazuje, że niniejsza interpretacja została
      wydana na podstawie przedstawionych przez Wnioskodawcę we wniosku stanów
      faktycznych lub zdarzeń przyszłych, co oznacza, że w przypadku, gdy w toku

      postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, bądź kontroli celno-skarbowej
      zostanie ustalony odmienny stan faktyczny, to interpretacja nie wywoła w tym zakresie
      skutków prawnych.
    • Stosownie do art. 14k § 1 Ordynacji podatkowej:
      zastosowanie się przez wnioskodawcę do otrzymanej interpretacji indywidualnej
      przed jej zmianą, stwierdzeniem jej wygaśnięcia lub przed doręczeniem organowi
      podatkowemu odpisu prawomocnego orzeczenia sądu administracyjnego
      uchylającego interpretację indywidualną nie może szkodzić wnioskodawcy, jak również
      w przypadku nieuwzględnienia jej w rozstrzygnięciu sprawy podatkowej.
    Przepis ustanawia tzw. zasadę nieszkodzenia, która pełni funkcję gwarancyjną (ochronną)
    interpretacji indywidualnej i której szczegółowa treść została uregulowana w art. 14k-14n
    Ordynacji podatkowej.
    • Skorzystanie z mocy ochronnej interpretacji indywidualnej oznacza: brak
      odpowiedzialności z kodeksu karnego skarbowego, brak naliczania odsetek za zwłokę,
      oraz w przypadku, gdy zobowiązanie nie zostało prawidłowo wykonane w wyniku
      zastosowania się Wnioskodawcy do interpretacji oraz skutki podatkowe związane ze
      zdarzeniem, któremu odpowiada zdarzenie przyszłe będące przedmiotem
      interpretacji, miały miejsce po doręczeniu interpretacji indywidualnej - zwolnienie z
      obowiązku zapłaty podatku w zakresie wynikającym ze zdarzenia będącego
      przedmiotem interpretacji.
    • Z mocy ochronnej interpretacji indywidualnej, która została zmieniona, Wnioskodawca
      może nadal korzystać w odniesieniu do rozliczeń podatkowych dokonywanych za
      okres do końca roku, kwartału następującego po kwartale lub miesiąca następującego
      po miesiącu (w zależności od okresu rozliczenia podatku), w którym doręczono
      Wnioskodawcy zmienioną interpretację indywidualną lub stwierdzono jej wygaśnięcie
      albo doręczono organowi podatkowemu odpis orzeczenia sądu administracyjnego
      uchylającego interpretację indywidualną ze stwierdzeniem jego prawomocności (por.
      art. 14m § 2 Ordynacja podatkowa).
    • Warunkiem skorzystania z ww. ochrony jest zastosowanie się Wnioskodawcy do
      interpretacji (art. 14k § 1 i art. 14m § 1 Ordynacji podatkowej) oraz złożenie przez
      Wnioskodawcę wniosku, o którym mowa w art. 14m § 3 Ordynacji podatkowej, w
      trakcie trwania postępowania podatkowego. Organy podatkowe bowiem nie
      uwzględniają z urzędu interpretacji prawa podatkowego.
    • Zgodnie z art. 14na Ordynacji podatkowej:
      przepisów art. 14k–14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe
      będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących
      przedmiotem decyzji wydanej:
        1) z zastosowaniem art. 119a;
        2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5
        ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
        3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
    • Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w
      decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się przez Wnioskodawcę
      do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień
      podatkowych (art. 14na § 2 Ordynacja podatkowa).

    • Powyższe unormowania należy odczytywać łącznie z przepisami art. 33 ustawy z dnia 23
      października 2018 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych,
      ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy – Ordynacja podatkowa
                      [12]oraz niektórych innych ustaw wprowadzającymi regulacje intertemporalne.
    Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na zmianę interpretacji indywidualnej
    Wnioskodawca ma prawo do zaskarżenia tej zmiany interpretacji indywidualnej do
    Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w terminie 30 dni od dnia jej doręczenia (art. 3 §
    2 pkt 4a, art. 13 § 1 i § 2 i art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o
                              [13]postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
    Skargę wnosi się za pośrednictwem Szefa Krajowej Administracji Skarbowej (którego
    działanie jest przedmiotem skargi):
    • w dwóch egzemplarzach, na adres: Ministerstwo Finansów, ul. Świętokrzyska 12,
      00#916 Warszawa (art. 47 § 1 i art. 54 § 1 ww. ustawy)
    lub
    • w formie dokumentu elektronicznego bez dołączania odpisów, zawierającą adres
      elektroniczny oraz podpisaną kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem
      zaufanym albo podpisem osobistym, na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej
      Ministerstwa Finansów na platformie ePUAP: /bx1qpt265q/SkrytkaESP (art. 46 § 2a,
      art. 47 § 3 i art. 54 § 1a ww. ustawy). Datą wniesienia skargi w formie dokumentu
      elektronicznego jest określona w urzędowym poświadczeniu odbioru data jej
      wprowadzenia do systemu teleinformatycznego Ministerstwa Finansów (art. 83 § 5
      ww. ustawy).
    Skarga na pisemną interpretacji indywidualnej może opierać się wyłącznie na zarzucie
    naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej
    oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami
    skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a ww. ustawy).
    [1] Dalej również: Szef KAS
    [2] Dalej również: Dyrektor KIS
    [3] art. 13 § 2 pkt 4 oraz art. 14e § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (j.t. Dz. U. z
    2025 r. poz. 111), dalej: „Ordynacja podatkowa”.[4] Dalej: podatek VAT[5] Dalej również: X., (...), Wnioskodawca[6] t. j. Dz. U. z 2025 r., poz. 775 - w brzmieniu obowiązującym w dniu zaistnienia zdarzenia w przedstawionym
    stanie faktycznym; dalej: „ustawa o VAT”
    [7] Dalej: TSUE, Trybunał
    [8] Dz. Urz. UE L Nr 347 z 11 grudnia 2006, str. 1, z późn. zm.; dalej: Dyrektywa VAT
    [9] Dz. U. z 2003 r. Nr 105, poz. 991 z późn. zm.
    [10] Wyrok TSUE C-607/14
    [11] Wyrok TSUE w sprawach połączonych C-249/12 i C-250/12 (Corina-Hrisi Tulică v. Agenţia Naţională de
    Administrare Fiscală – Direcţia Generală de Soluţionare a Contestaţiilor oraz Călin Ion Plavoşin v. Direcţia
    Generală a Finanţelor Publice Timiş – Serviciul Soluţionare Contestaţii, Activitatea de Inspecţie Fiscală –
    Serviciul de Inspecţie Fiscală Timiş[12] Dz. U. poz. 2193.[13] Dz. U. z 2022 r. poz. 329, ze zm.