Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0111-KDIB2-2.4014.133.2025.2.DR
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2025-07-04
Teza: W zakresie możliwości zwolnienia umowy sprzedaży lokalu
mieszkalnego, w sytuacji posiadania udziału w nieruchomości
nabytej zarówno w drodze dziedziczenia, jak i zniesienia
współwłasności.
Słowa kluczowe: dziedziczenie
lokal-lokal mieszkalny
umowa-umowa sprzedaży
zniesienie-zniesienie współwłasności
Zagadnienia: Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-
Rozdział 4. Zwolnienia od podatku-Zwolnienia
przedmiotowe-Pozostałe zwolnienia
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-
Rozdział 4-art. 9-pkt 17

## Pytanie

Czy w opisanym stanie faktycznym nabycie (...) 2025 r., wspólnie z narzeczonym, lokalu
    mieszkalnego położonego w X przy ul. (...), stanowi w rozumieniu art. 9 pkt 17 ustawy z
    dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych pierwsze nabycie
    nieruchomości, uprawniające do skorzystania ze zwolnienia z podatku PCC, mimo że
    wcześniej w 2003 r. odziedziczyła Pani 1/4 udziału w nieruchomości rodzinnej po zmarłym
    tacie, a w 2016 r. przeprowadzono zniesienie współwłasności tej samej nieruchomości, w
    wyniku którego nie uzyskała Pani żadnych korzyści majątkowych?
    Państwa stanowisko w sprawie
    Państwa zdaniem, nabycie w 2025 r. nieruchomości w X przy ul. (...), stanowi Pani pierwsze
    nabycie nieruchomości w rozumieniu przepisów ustawy o PCC. Wcześniejsze dziedziczenie
    udziału w nieruchomości rodzinnej oraz późniejsze zniesienie współwłasności nie
    skutkowały faktycznym nabyciem pełnej własności nieruchomości, ani nie przyniosły Pani
    realnych korzyści majątkowych. W związku z tym uważają Państwo, że przysługuje
    Państwu zwolnienie z obowiązku zapłaty PCC przy zakupie pierwszej nieruchomości w
    2025 r., ponieważ nie posiadała Pani lokalu mieszkalnego na wyłączność, jedynie udział
    nieprzekraczający 50 %.

## Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest nieprawidłowe.

## Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Przepis art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności
    cywilnoprawnych (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 295) zawiera zamknięty katalog czynności
    podlegających opodatkowaniu tym podatkiem.
    Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a) ww. ustawy:
      Podatkowi podlegają: umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych.
    W myśl art. 3 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:
      Obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem ust. 2, powstaje z chwilą dokonania
      czynności cywilnoprawnej.
    Na podstawie art. 4 pkt 1 ww. ustawy:
      Obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem ust. 5, ciąży przy umowie sprzedaży - na
      kupującym.
    Stosownie do art. 5 ust. 1 ww. ustawy:
      Obowiązek zapłaty podatku ciąży na podatnikach tego podatku.
    W oparciu o art. 6 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:
      Podstawę opodatkowania stanowi przy umowie sprzedaży - wartość rynkowa rzeczy
      lub prawa majątkowego.
    Wartość rynkową określa się na zasadach wskazanych w art. 6 ust. 2 ww. ustawy, w myśl
    którego:
      Wartość rynkową przedmiotu czynności cywilnoprawnych określa się na podstawie
      przeciętnych cen stosowanych w obrocie rzeczami tego samego rodzaju i gatunku, z
      uwzględnieniem ich miejsca położenia, stanu i stopnia zużycia, oraz w obrocie
      prawami majątkowymi tego samego rodzaju, z dnia dokonania tej czynności, bez
      odliczania długów i ciężarów.
    Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a) ww. ustawy:
      Stawki podatku wynoszą od umowy sprzedaży nieruchomości, rzeczy ruchomych,
      prawa użytkowania wieczystego, własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu
      mieszkalnego, spółdzielczego prawa do lokalu użytkowego oraz wynikających z

      przepisów prawa spółdzielczego: prawa do domu jednorodzinnego oraz prawa do
      lokalu w małym domu mieszkalnym - 2%.
    Jak wynika z powołanych powyżej przepisów umowa sprzedaży rzeczy i praw majątkowych
    podlega generalnie opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, a
    obowiązek uiszczenia podatku ciąży na kupującym. W ustawie o podatku od czynności
    cywilnoprawnych przewidziano jednak sytuacje, w których czynność mieszcząca się w
    zakresie przedmiotowym ustawy jest zwolniona z opodatkowania podatkiem od czynności
    cywilnoprawnych.
    W myśl art. 9 pkt 17 ww. ustawy:
      Zwalnia się od podatku sprzedaż, której przedmiotem jest prawo własności lokalu
      mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, prawo własności budynku
      mieszkalnego jednorodzinnego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu
      dotyczące lokalu mieszkalnego albo domu jednorodzinnego, jeżeli kupującym jest
      osoba fizyczna lub osoby fizyczne, którym w dniu sprzedaży i przed tym dniem nie
      przysługiwało żadne z tych praw ani udział w tych prawach, chyba że udział ten nie
      przekracza lub nie przekraczał 50% i został nabyty w drodze dziedziczenia.
    Zatem zgodnie z powołanym powyżej przepisem, zwolniona z opodatkowania podatkiem
    od czynności cywilnoprawnych będzie sprzedaż, której przedmiotem jest:
    - prawo własności lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość,
    - prawo własności budynku mieszkalnego jednorodzinnego,
    - spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu dotyczące lokalu mieszkalnego albo domu
      jednorodzinnego,
    jeżeli kupującym jest osoba fizyczna lub osoby fizyczne, którym w dniu sprzedaży i przed
    tym dniem nie przysługiwało żadne z tych praw ani udział w tych prawach. W przypadku,
    w którym kupującemu przysługuje lub przysługiwał udział w opisywanych prawach nabyty
    tytułem dziedziczenia − by mogło być zastosowane zwolnienie − wielkość przysługującego
    mu udziału nie może przekroczyć 50%. Zatem tylko posiadanie (w przeszłości lub w dacie
    zakupu) ww. praw, nabytych w drodze dziedziczenia (i to w określonym udziale), nie
    stanowi przeszkody do zastosowania ww. ulgi.
    Z wniosku wynika, że (...) 2025 r. nabyliście Państwo lokal mieszkalny. Było to Państwa
    pierwsze nabycie nieruchomości. (...) 2003 r., na mocy postanowienia sądu odziedziczyła
    Pani 1/4 udziału w domu rodzinnym po zmarłym tacie. Pozostałe udziały przypadły Pani
    mamie oraz dwójce rodzeństwa. W 2016 r. przeprowadzono sądowe zniesienie
    współwłasności tej samej nieruchomości, co wiązało się z ponownym podziałem, w skład
    którego weszli jeszcze Pani wujkowie. Sąd przyznał Pani 1/3 udziału w lokalu użytkowym
    nr 1 (parter, sklep) wraz z udziałem w częściach wspólnych oraz 1/3 udziału w lokalu
    mieszkalnym nr 3 (drugie piętro) wraz z udziałem w częściach wspólnych.
    Mają Państwo wątpliwości czy mogli Państwo skorzystać z przedmiotowego zwolnienia z
    podatku od czynności cywilnoprawnych w momencie zakupu lokalu mieszkalnego.
    Zwolnieniem od podatku od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 9 pkt 17
    ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych objęta jest umowa sprzedaży, której
    przedmiotem jest m.in. prawo własności do lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną
    nieruchomość. W przypadku, gdy nieruchomość nabywana jest na współwłasność, to
    każdy z kupujących (np. partnerzy) musi spełniać warunek nieposiadania wcześniej
    nieruchomości mieszkaniowych czy też spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego
    /budynku mieszkalnego lub udziału w niej lub w ww. prawach, chyba że udział ten nie
    przekracza lub nie przekraczał 50 % i został nabyty w drodze dziedziczenia.

    Przepisy ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych nie definiują pojęcia
    „współwłasność”, dlatego należy odwołać się do odpowiednich przepisów uregulowanych
    w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1061 ze zm.).
    Na podstawie art. 195 Kodeksu cywilnego:
      Własność tej samej rzeczy może przysługiwać niepodzielnie kilku osobom
      (współwłasność).
    Zgodnie z art. 210 § 1 Kodeksu cywilnego:
      Każdy ze współwłaścicieli może żądać zniesienia współwłasności. Uprawnienie to
      może być wyłączone przez czynność prawną na czas nie dłuższy niż lat pięć.
      Jednakże w ostatnim roku przed upływem zastrzeżonego terminu dopuszczalne jest
      jego przedłużenie na dalsze lat pięć; przedłużenie można ponowić.
    Sposoby wyjścia ze stanu współwłasności rzeczy (ruchomej lub nieruchomej -
    nieruchomości) regulują postanowienia art. 211 i 212 Kodeksu cywilnego. W świetle wyżej
    powołanych przepisów zniesienie współwłasności może nastąpić w drodze umowy między
    współwłaścicielami albo, w braku zgody między współwłaścicielami, na podstawie
    orzeczenia sądu.
    Jak wynika z wniosku, (...) 2003 r., na mocy postanowienia sądu odziedziczyła Pani 1/4
    udziału w domu rodzinnym po zmarłym tacie, a następnie w 2016 r. przeprowadzono
    sądowe zniesienie współwłasności tej samej nieruchomości, co wiązało się z ponownym
    podziałem, w wyniku którego sąd przyznał Pani m.in. 1/3 udziału w lokalu mieszkalnym.
    Co prawda pierwotnie nabyła Pani udział w dopuszczalnej wysokości w drodze
    dziedziczenia, jednakże następnie na mocy sądowego zniesienia współwłasności, stała się
    Pani właścicielką udziału 1/3 w lokalu mieszkalnym. Tym samym stwierdzić należy, że w
    efekcie zniesienia współwłasności Pani udział w ww. lokalu mieszkalnym zwiększył się
    ponieważ w wyniku dziedziczenia przysługiwał Pani udział 1/4 w całej nieruchomości, a
    więc również w tym lokalu mieszkalnym, a następnie na podstawie sądowego zniesienia
    współwłasności udział ten powiększył się do 1/3. Uznać zatem należy, że udział w ww.
    lokalu mieszkalnym nabyła Pani zarówno w drodze dziedziczenia, jak i zniesienia
    współwłasności.
    Zatem w takiej sytuacji nie mogli Państwo skorzystać ze zwolnienia, o którym mowa w art.
    9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Nie spełniła Pani bowiem
    wymogu dotyczącego tytułu nabycia udziału w lokalu mieszkalnym.
    Bez znaczenia pozostaje fakt, że nie posiadała Pani lokalu mieszkalnego na wyłączność, a
    jedynie udział który nie przekraczał 50 %. Dla zastosowania zwolnienia, o którym mówi art.
    9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych ma znaczenie tytuł nabycia
    udziału w nieruchomości. Nabycie przez Panią udziału 1/3 w lokalu mieszkalnym zarówno
    tytułem dziedziczenia jak i zniesienia współwłasności powoduje, że nie mogli Państwo
    skorzystać z ww. zwolnienia.

## Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
    Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego,
    który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
    - Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy
      z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.).
      Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie
      zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego. Z funkcji ochronnej będą mogli
      skorzystać Ci z Państwa, którzy zastosują się do interpretacji.
    - Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

      Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub
      zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem
      czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
      1) z zastosowaniem art. 119a;
      2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy
      z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
      3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
    - Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w
      decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej
      praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

## Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

przez Zainteresowanego, który
    jest stroną postępowania
    Pani A.A (Zainteresowana będąca stroną postępowania - art. 14r § 2 Ordynacji
    podatkowej) ma prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego
    Sądu Administracyjnego (...). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje
    ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
    (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
    Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę
    należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej
    (art. 53 § 1 PPSA):
    - w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa
      Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
    - w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres
      Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP
      (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia
    przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do
    zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz
    powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

## Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a, art. 14b § 1 i art. 14r
    Ordynacji podatkowej.