Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBII/1/436-238/14/JP
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2014-10-23
Teza: a. Czy w przypadku, gdy na NWZA Wnioskodawcy podjęta zostanie uchwała uchylająca uchwałę o podwyższeniu kapitału, Wnioskodawca będzie uprawniony do otrzymania zwrotu podatku? b. Czy – w sytuacji niepodjęcia uchwały o uchyleniu uchwały o podwyższeniu kapitału zakładowego, o której mowa w pytaniu nr 1 – jeżeli w terminie ustawowym nie zostanie złożony wniosek o zarejestrowanie podwyższenia kapitału zakładowego w Krajowym Rejestrze Sądowym, w szczególności z powodu niewpłacenia przez akcjonariusza wkładu pieniężnego i objęcia akcji na drodze subskrypcji prywatnej, Wnioskodawca będzie uprawniony do otrzymania zwrotu podatku?
Słowa kluczowe: czynności-czynności cywilnoprawne; kapitał-kapitał zakładowy; kapitał-podwyższenie kapitału; obowiązek-obowiązek podatkowy; podatek-podatek od czynności cywilnoprawnych; podatek-zwrot podatku; spółki; spółki-spółka kapitałowa; umowa-umowa spółki; umowa-zmiana umowy
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1a; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 5

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012 r., poz. 749, z późn. zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) – Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko Spółki, przedstawione we wniosku z 22 lipca 2014 r. (data wpływu do Biura – 23 lipca 2014 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie możliwości zwrotu podatku, pobranego przez notariusza od czynności podwyższenia kapitału zakładowego w spółce kapitałowej, podjętej uchwałą, która to uchwała zostanie uchylona – **jest prawidłowe**.

UZASADNIENIE

W dniu 23 lipca 2014 r. wpłynął do Biura ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie m.in. możliwości zwrotu podatku, pobranego przez notariusza od czynności podwyższenia kapitału zakładowego w spółce kapitałowej, podjętej uchwałą, która to uchwała zostanie uchylona.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

W dniu 25 kwietnia 2014 r. odbyło się Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy, na którym podjęto uchwałę o podwyższeniu kapitału zakładowego Wnioskodawcy. Podwyższony kapitał ma być objęty w drodze emisji akcji imiennych o cenie emisyjnej przewyższającej wartość nominalną i opłaconych w całości wkładem pieniężnym. Objęcie akcji nowej emisji miało nastąpić w drodze subskrypcji prywatnej na rzecz nowego akcjonariusza w terminie do 30 czerwca 2014 r.

Od uchwały o podwyższeniu kapitału zakładowego notariusz pobrał podatek w należnej wysokości.

Na chwilę złożenia wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej nie został złożony wniosek o zarejestrowanie podwyższenia kapitału zakładowego w Krajowym Rejestrze Sądowym. Nie zostało również dokonane objęcie akcji w drodze subskrypcji prywatnej.

W chwili obecnej nie ma pewności, czy podwyższenie dojdzie do skutku. W szczególności, może okazać się, że akcje nowej emisji nie zostaną opłacone i objęte w ustalonym terminie lub też nie zostanie złożony wniosek o rejestrację podwyższenia kapitału zakładowego w ustawowym terminie. Możliwe jest również, iż akcjonariusze Wnioskodawcy podejmą decyzję o rezygnacji z podwyższenia kapitału – w takim wypadku nastąpi zwołanie Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia Akcjonariuszy i podjęcie uchwał uchylających uchwały o podwyższeniu.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

1.  Czy w przypadku, gdy na Nadzwyczajnym Walnym Zgromadzeniu Akcjonariuszy Wnioskodawcy podjęta zostanie uchwała uchylająca uchwałę o podwyższeniu kapitału, Wnioskodawca będzie uprawniony do otrzymania zwrotu podatku?
2.  Czy – w sytuacji niepodjęcia uchwały o uchyleniu uchwały o podwyższeniu kapitału zakładowego, o której mowa w pytaniu nr 1 – jeżeli w terminie ustawowym nie zostanie złożony wniosek o zarejestrowanie podwyższenia kapitału zakładowego w Krajowym Rejestrze Sądowym, w szczególności z powodu niewpłacenia przez akcjonariusza wkładu pieniężnego i objęcia akcji na drodze subskrypcji prywatnej, Wnioskodawca będzie uprawniony do otrzymania zwrotu podatku?

Wnioskodawca uważa, iż zarówno w przypadku, którego dotyczy pytanie nr 1 jak i nr 2, podatek powinien podlegać zwrotowi na rzecz Wnioskodawcy.

Wnioskodawca przywołał art. 11 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych oraz wskazał, że przepis ten ma na celu zapewnienie zwrotu podatku we wszystkich tych sytuacjach, gdy nie został osiągnięty cel czynności prawnej polegającej na podwyższeniu kapitału, przez co czynność ta nie ma skuteczności prawnej. Przepis ten nie różnicuje powodów z jakich nie doszło do podwyższenia kapitału, co podkreśla się w literaturze:

„Niezarejestrowanie podwyższenia w wysokości wynikającej z podjętej w tym celu uchwały jest podstawą do zwrotu podatku, przy czym na tle analizowanego przepisu należy rozróżnić dwie sytuacje: a) podwyższenie kapitału w ogóle nie zostało zarejestrowane, przy czym jest sprawą obojętną, czy stało się to wskutek niezgłoszenia przez zarząd do rejestracji, czy też z innego powodu (np. wkład niepieniężny nie miał tzw. zdolności aportowej); w tej sytuacji spółce przysługuje zwrot zapłaconego podatku w pełnej wysokości, gdyż do podwyższenia nie doszło,(\`(...)\`)” (Goettel Aleksy, Goettel Mieczysław, „Podatek od czynności cywilnoprawnych. Komentarz.”, Oficyna, 2007).

Wnioskodawca wskazał, że zgodnie z art. 430 i 431 Kodeksu spółek handlowych podwyższenie kapitału zakładowego spółki akcyjnej dla swej skuteczności wymaga podjęcia uchwały walnego zgromadzenia oraz wpisu jej do rejestru. W sytuacji, gdy uchwała o podwyższeniu kapitału zakładowego zostanie uchylona przez Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy Wnioskodawcy (sytuacja z pyt. nr 1), przestaje ona wywoływać skutki prawne, a tym samym przestaje być możliwe zarejestrowanie podwyższenia kapitału.

Zdaniem Wnioskodawcy, wobec powyższego spełnione zostają przesłanki z art. 11 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych uprawniające do zwrotu, gdyż nie jest możliwe już zarejestrowanie przedmiotowego podwyższenia kapitału. Przepis ten należy bowiem rozumieć zgodnie z jego celem, co potwierdza m.in. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 12 września 2012 r., sygn. akt I SA/Kr 480/12 dotyczący warunkowego podwyższenia kapitału zakładowego.

Według Wnioskodawcy, podobnie należy uznać, iż w sytuacji niezłożenia wniosku o rejestrację podwyższenia kapitału zakładowego, w szczególności z powodu niedojścia subskrypcji prywatnej do skutku (pytanie nr 2), podwyższenie kapitału nie może być zarejestrowane, a podatek powinien podlegać zwrotowi. Zdaniem Wnioskodawcy, objęcie akcji w drodze subskrypcji prywatnej dokonywane jest poprzez złożenie oferty objęcia akcji do wybranego akcjonariusza/y. Adresat oferty nie jest zobowiązany do jej przyjęcia. Zatem nieprzyjęcie oferty jest czynnikiem zewnętrznym niezależnym od Wnioskodawcy. Podobnie upływ terminów dla dokonania subskrypcji lub złożenia wniosku do sądu o rejestrację powoduje, że podwyższenie definitywnie nie dochodzi do skutku, a podatek powinien podlegać zwrotowi.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Na wstępie zaznacza się, że przedmiotem niniejszej interpretacji jest ocena stanowiska Wnioskodawcy w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych w części odnoszącej się do możliwości zwrotu podatku, pobranego przez notariusza od czynności podwyższenia kapitału zakładowego w spółce kapitałowej, podjętej uchwałą, która to uchwała zostanie uchylona. W pozostałym zakresie wniosku, dotyczącym podatku od czynności cywilnoprawnych w części odnoszącej się do możliwości zwrotu podatku, pobranego przez notariusza od czynności podwyższenia kapitału zakładowego w spółce kapitałowej, które to podwyższenie nie zostanie zarejestrowane w Krajowym Rejestrze Sądowym, zostało wydane odrębne rozstrzygnięcie.

Przepis art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz.U. z 2010 r., Nr 101, poz. 649, z późn. zm.) zawiera zamknięty katalog czynności podlegających opodatkowaniu tym podatkiem. Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. k) i pkt 2 ww. ustawy podatkowi temu podlegają umowy spółki oraz zmiany tych umów, jeżeli powodują one podwyższenie podstawy opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych, z zastrzeżeniem ust. 3 pkt 4.

Natomiast stosownie do art. 1 ust. 3 pkt 2 ww. ustawy w przypadku umowy spółki za zmianę umowy przy spółce kapitałowej – uważa się podwyższenie kapitału zakładowego z wkładów lub ze środków spółki oraz dopłaty.

Stosownie do art. 1a pkt 2 ww. ustawy określenie spółka kapitałowa oznacza spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością, spółkę akcyjną oraz spółkę europejską.

Na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych obowiązek podatkowy powstaje z chwilą podjęcia uchwały o podwyższeniu kapitału spółki mającej osobowość prawną. Zgodnie z art. 4 pkt 9 ww. ustawy obowiązek podatkowy ciąży na spółce.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy podatnicy są obowiązani, bez wezwania organu podatkowego, złożyć deklarację w sprawie podatku od czynności cywilnoprawnych, według ustalonego wzoru, oraz obliczyć i wpłacić podatek w terminie 14 dni od dnia powstania obowiązku podatkowego, z wyłączeniem przypadków, gdy podatek jest pobierany przez płatnika. Notariusze są płatnikami podatku od czynności cywilnoprawnych dokonywanych w formie aktu notarialnego (art. 10 ust. 2 ustawy).

Zgodnie z art. 11 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych podatek, z zastrzeżeniem ust. 2, podlega zwrotowi, jeżeli podwyższenie kapitału spółki nie zostanie zarejestrowane lub zostanie zarejestrowane w wysokości niższej niż określona w uchwale – w części stanowiącej różnicę między podatkiem zapłaconym i podatkiem należnym od podwyższenia kapitału ujawnionego w rejestrze przedsiębiorców.

W myśl ust. 2 art. 11 ww. ustawy podatek nie podlega zwrotowi po upływie 5 lat od końca roku, w którym został zapłacony.

W odniesieniu do spółki akcyjnej – stosownie do art. 430 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz.U. z 2013 r., poz. 1030, z późn. zm.) zmiana statutu wymaga uchwały walnego zgromadzenia i wpisu do rejestru. Zmianę statutu zarząd zgłasza do sądu rejestrowego (art. 430 § 2 zdanie pierwsze Ksh).

Zgodnie z art. 431 § 1 Ksh podwyższenie kapitału zakładowego wymaga zmiany statutu i następuje w drodze emisji nowych akcji lub podwyższenia wartości nominalnej dotychczasowych akcji. Objęcie nowych akcji może nastąpić w drodze złożenia oferty przez spółkę i jej przyjęcia przez oznaczonego adresata, przyjęcie oferty następuje na piśmie pod rygorem nieważności (subskrypcja prywatna) (art. 431 § 2 pkt 1 Ksh) W myśl § 4 art. 431 Kodeksu uchwała o podwyższeniu kapitału zakładowego nie może być zgłoszona do sądu rejestrowego po upływie sześciu miesięcy od dnia jej powzięcia (…).

Na podstawie art. 22 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz.U. z 2013 r., poz. 1203, z późn. zm.) wniosek o wpis do rejestru powinien być złożony nie później niż w terminie 7 dni od dnia zdarzenia uzasadniającego dokonanie wpisu, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.

Zgodnie z art. 431 § 7 Ksh do podwyższenia kapitału zakładowego stosuje się odpowiednio przepisy art. 308-312, art. 315 § 2, art. 316 § 2, art. 317, art. 321 § 2, art. 322 i art. 328 § 5.

W myśl odpowiednio stosowanego ww. art. 316 § 2 Ksh do zgłoszenia spółki do sądu rejestrowego w sprawach nieuregulowanych w ustawie stosuje się przepisy o Krajowym Rejestrze Sądowym.

Z sytuacji przedstawionej we wniosku wynika, że w dniu 25 kwietnia 2014 r. odbyło się Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy, na którym podjęto uchwałę o podwyższeniu kapitału zakładowego Wnioskodawcy. Podwyższony kapitał ma być objęty w drodze emisji akcji imiennych o cenie emisyjnej przewyższającej wartość nominalną i opłaconych w całości wkładem pieniężnym. Objęcie akcji nowej emisji miało nastąpić w drodze subskrypcji prywatnej na rzecz nowego akcjonariusza w terminie do 30 czerwca 2014 r. Od uchwały o podwyższeniu kapitału zakładowego notariusz pobrał podatek w należnej wysokości.

Nie został złożony wniosek o zarejestrowanie podwyższenia kapitału zakładowego w Krajowym Rejestrze Sądowym. Nie zostało również dokonane objęcie akcji w drodze subskrypcji prywatnej. Nie ma pewności, czy podwyższenie dojdzie do skutku. W szczególności, może okazać się, że akcje nowej emisji nie zostaną opłacone i objęte w ustalonym terminie lub też nie zostanie złożony wniosek o rejestrację podwyższenia kapitału zakładowego w ustawowym terminie. Możliwe jest również, iż akcjonariusze Wnioskodawcy podejmą decyzję o rezygnacji z podwyższenia kapitału – w takim wypadku nastąpi podjęcie uchwał uchylających uchwały o podwyższeniu.

Jeżeli zatem istotnie – jak wskazuje Wnioskodawca – uchylenie uchwały z 25 kwietnia 2014 r. o podwyższeniu kapitału zakładowego poprzez podjęcie kolejnej uchwały nastąpi przed zarejestrowaniem podwyższenia kapitału zakładowego Wnioskodawcy w Krajowym Rejestrze Sądowym i skutkowało będzie niezarejestrowaniem podwyższenia, to spełnione zostaną przesłanki do zwrotu podatku na rzecz Wnioskodawcy w trybie art. 11 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Przepis ten bowiem wyraźnie stanowi, że podatek podlega zwrotowi, jeżeli podwyższenie kapitału spółki nie zostanie zarejestrowane. A skoro uchylona zostanie uchwała o podwyższeniu kapitału zakładowego, nie będzie podstawy do zarejestrowania tego podwyższenia. Przy czym podkreślić należy, iż aby uiszczony podatek podlegał zwrotowi, uchylenie uchwały musi nastąpić przed zarejestrowaniem podwyższenia.

W świetle powyższego stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za prawidłowe.

W odniesieniu do powołanego przez Wnioskodawcę wyroku sądowego należy stwierdzić, że wyrok wydany w danej sprawie jest wiążący w stosunku do tej konkretnej sprawy, w której zapadł. Nie jest wiążący w innych sprawach. Niemniej Organ bierze pod uwagę pomocniczo wskazówki interpretacyjne wynikające z wyroków sądów administracyjnych.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, 31-511 Kraków po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.