Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0115-KDIT1.4011.485.2025.1.MN
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2025-08-25
Teza: Skutki podatkowe nabycia udziału w nieruchomości w zamian
za zwolnienie z długu (datio in solutum).
Słowa kluczowe: cesja-cesja wierzytelności
nieruchomości-nabycie nieruchomości
wierzytelność-nabycie wierzytelności
wyrok-wykonanie wyroku
zadośćuczynienie
świadczenie-świadczenie w miejsce wypełnienia (Datio in
solutum)
Zagadnienia: Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Źródła przychodów.-Przychody.
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Źródła przychodów.-Specyfika źródeł przychodów.
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-
Rozdział 2-art. 10-ust. 1

## Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

7 czerwca 2025 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Treść
    wniosku jest następująca:
    Opis stanu faktycznego
    Wnioskodawczyni posiada akt notarialny o nr (...) – umowa przeniesienia udziałów
    nieruchomości w zamian za zwolnienie z długu. Umowa dotyczy nieruchomości położonej
    w A., (...), o nr 111/1, stanowiącej grunty rolne zabudowane o pow. 0,8850 ha, nr KW: (...)
    oraz nieruchomości nr 111/2 stanowiącej grunty orne o pow. 0,1700 ha, nr KW: (...), w
                                    1którym Wnioskodawczyni posiada udziały współwłasności / części.3
    3 kwietnia 2024 r. matka Wnioskodawczyni, A.B., przeniosła na Wnioskodawczynię udział
          1wynoszący / części, wynikające z porozumienia dot. cesji wierzytelności zawartą przez C.3
    D. (poprzedni właściciel udziałów, ojciec) a Wnioskodawczynią z powodu zapłaty
    odszkodowania wynoszącego 250.000 zł tytułem zadośćuczynienia i odszkodowania za
    krzywdy wyrządzone wskutek przestępstw (art. 448 KC) (sygn. akt. (...)), za które
    wymierzono karę w ramach postępowania w sprawie (...) (Sąd Okręgowy (...)),
    postanowienie z (...) 2021 r.
    3 kwietnia 2024 r. w siedzibie Kancelarii Notarialnej (...), przed notariuszem G.H., stawiła
    się Wnioskodawczyni wraz z mamą, został zawarty akt notarialny – umowa przeniesienia
    udziału w nieruchomości w zamian za zwolnienie z długu.
                        2A.B. była współwłaścicielem w udziale / części nieruchomości położonej w A., (...)., 3
    oznaczone jako działka o nr 111/1 stanowiące grunty rolne zabudowane o pow. 0,8850 ha,
    KW: (...) oraz nieruchomości oznaczonej geodezyjnie jako działka nr 111/2, stanowiącej
    grunty orne o pow. 0,1700 ha, a wpis współwłasności na jej rzecz nastąpił 23 maja 2006 r.
    na podstawie warunkowej sprzedaży z 11 kwietnia 2006 r., Rep. A (...) oraz umowy
    przeniesienia prawa współwłasności nieruchomości 19 maja 2006 r., sporządzonych przez
    notariusza E.F. w Kancelarii Notarialnej (...), odpisu skróconego aktu małżeństwa
    wydanego przez urząd stanu cywilnego (...), dnia 7 marca 2023, wpisano 22 marca 2023 r.,
    postanowienia Sądu Rejonowego (...), sygn. akt (...) w sprawie o podział majątku
    wspólnego z (...) 2023 r.
    (...) 2023 r. przed Sądem Rejonowym (...) w sprawie o podział majątku wspólnego (sygn.
    akt (...)) pomiędzy A.B. a C.D. została zawarta ugoda, na mocy której udział C.D. wynoszący
    1/ część w nieruchomościach został przyznany na wyłączną własność A.B. Z tytułu 3
    podziału majątku A.B. została zobowiązana do zapłaty na rzecz C.D. kwoty 250.000 zł.
    W porozumieniu dot. cesji wierzytelności zawartym pomiędzy C.D. a Wnioskodawczynią C.
    D. przeniósł na rzecz Wnioskodawczyni całą swoją wierzytelność w stosunku do A.B. o
    zapłatę kwoty 250.000 zł. Wnioskodawczyni ww. wierzytelność od C.D. nabyła i stała się
    wierzycielem A.B. Wnioskodawczyni jako wierzyciel wyraziła zgodę na zmianę formy spłaty
    opisanego wyżej zobowiązania pieniężnego ze świadczenia pieniężnego na świadczenia
                      1rzeczowe. Stała się właścicielem / części udziałów w nieruchomości.3

## Pytanie

Czy umowa przeniesienia udziału w nieruchomości w zamian za zwolnienie z długu, o
    którym mowa w art. 10 o podatku ustanowionym od osób fizycznych, i otrzymanie udziału
    w nieruchomości przez spłatę odszkodowania ze strony ojca Wnioskodawczyni – C.D.
    podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym, czyli czy Wnioskodawczyni musi uiścić
    podatek?
    Pani stanowisko w sprawie
    Zdaniem Wnioskodawczyni, stan faktyczny nie podlega opodatkowaniu przedstawionym w
    art. 10 o podatku ustanowionym od osób fizycznych, podatkiem dochodowym, czyli
    Wnioskodawczyni nie musi uiścić podatku, dlatego że nie wzbogaciła się, tylko jest to
    odszkodowanie za naruszenie dóbr osobistych (art. 448 KC), zadośćuczynienie za doznaną
    krzywdę (sygn. akt (...)).
    (...)
    Za to, co się Wnioskodawczyni przytrafiło, otrzymała odszkodowanie za naruszenie dóbr
    osobistych (art. 448 KC), zadośćuczynienie za doznaną krzywdę (sygn. akt (...)).
    Odszkodowanie pieniężne zostało przekształcone na umowę przeniesienia udziału w
    nieruchomości w zamian za zwolnienie z długu.
    Ponadto, zdaniem Wnioskodawczyni, nie podlega opodatkowaniu podatkiem
    dochodowym dlatego, że jest rekompensatą osoby poszkodowanej wyrządzoną szkodą
    (art. 21 ust. 1 pkt 3). Ww. ustawa określa świadczenia zwolnione z podatku dochodowego,
    są to między innymi:
    – odszkodowanie zasądzone na podstawie wyroku lub ugody sądowej,
    – zadośćuczynienia, gdy ich kwota lub warunki ustalone wynikają z treści ustaw bądź
      przepisów wykonawczych.
    Wnioskodawczyni nie posiada działalności gospodarczej.

## Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest w części prawidłowe i w części
    nieprawidłowe.

## Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób
    fizycznych (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 226 ze zm.):
      Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z
      wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od
      których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
    Stosownie do art. 9 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
      Dochodem ze źródła przychodów, jeżeli przepisy art. 23o, art. 23u, art. 24-24b, art.
      24c, art. 24e, art. 30ca, art. 30da oraz art. 30f nie stanowią inaczej, jest nadwyżka sumy
      przychodów z tego źródła nad kosztami ich uzyskania osiągnięta w roku podatkowym.
      Jeżeli koszty uzyskania przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą ze źródła
      przychodów.
    W myśl art. 11 ust. 1 ww. ustawy:
      Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji
      praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b,
      art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w
      roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych
      świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.
    Za przychody należy zatem uznać każdą formę przysporzenia majątkowego, zarówno
    formę pieniężną, jak i niepieniężną, w tym nieodpłatne świadczenia otrzymane przez

    podatnika. Obok pieniędzy i wartości pieniężnych ustawodawca za przychody uważa
    również wartość otrzymanych świadczeń w naturze. Świadczenia w naturze to takie
    świadczenia, w przypadku których przedmiot świadczenia jest inny niż pieniądz lub
    wartość pieniężna. Będą to w szczególności różnego rodzaju świadczenia rzeczowe,
    chociaż przedmiotem świadczenia mogą być również prawa.
    Powyższe związane jest z przyjętą zasadą kompletności opodatkowania, w myśl której
    opodatkowaniu powinny podlegać wszelkie przysporzenia majątkowe, a nie tylko te o
    charakterze pieniężnym. W przypadku świadczeń w naturze przychody powstają dopiero z
    chwilą ich otrzymania.
    Z kolei na podstawie art. 11 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
      Wartość pieniężną świadczeń w naturze, z zastrzeżeniem ust. 2c oraz art. 12 ust. 2-2c,
      określa się na podstawie cen rynkowych stosowanych w obrocie rzeczami lub
      prawami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i
      stopnia zużycia oraz czasu i miejsca ich uzyskania.
    Zgodnie z art. 11 ust. 2b ww. ustawy:
      Jeżeli świadczenia są częściowo odpłatne, przychodem podatnika jest różnica
      pomiędzy wartością tych świadczeń, ustaloną według zasad określonych w ust. 2 lub
      2a, a odpłatnością ponoszoną przez podatnika.
    Katalog źródeł przychodów został wymieniony w art. 10 ust. 1 analizowanej ustawy.
    Zgodnie z tym przepisem źródłem przychodów są:
    – odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2: nieruchomości lub ich części oraz udziału w
      nieruchomości - jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności
      gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i
      praw majątkowych określonych w lit. a-c - przed upływem pięciu lat, licząc od końca
      roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie (art. 10 ust. 1 pkt
      8 lit. a cytowanej ustawy);
    – inne źródła (art. 10 ust. 1 pkt 9 tej ustawy).
    Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, stosownie do art. 20
    ust. 1 wyżej powołanej ustawy uważa się w szczególności:
      kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej
      przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o
      organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z
      indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego
      konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby
      uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia
      społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy
      przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i
      inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i
      art. 17.
    Sformułowanie „w szczególności” dowodzi, że definicja przychodów z innych źródeł ma
    charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne
    niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ustawy. O przychodzie podatkowym z
    innych źródeł należy mówić w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne
    korzyści majątkowe.
    Pani wątpliwość w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych budzi kwestia
                                    1skutków podatkowych z tytułu przeniesienia na Pani rzecz / udziału w nieruchomości w 3
    zamian za zwolnienie Pani matki z obowiązku zapłaty na Pani rzecz kwoty 250.000 zł –
    wierzytelność ta powstała wskutek cesji wierzytelności między Panią a Pani ojcem.

    Zgodnie z art. 453 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2024 r.
    poz. 1061 ze zm.):
      Jeżeli dłużnik w celu zwolnienia się z zobowiązania spełnia za zgodą wierzyciela inne
      świadczenie, zobowiązanie wygasa. Jednakże gdy przedmiot świadczenia ma wady,
      dłużnik obowiązany jest do rękojmi według przepisów o rękojmi przy sprzedaży.
    Świadczenie w miejsce wykonania (datio in solutum) jest umową, na mocy której obie
    strony (dłużnik i wierzyciel) wyrażają zgodę na umorzenie istniejącego dotąd
    zobowiązania, jeśli dłużnik zamiast pierwotnie ustalonego spełni inne świadczenie.
    Przyjmuje się, że umowa, o której mowa w ww. przepisie, ma charakter odpłatnej umowy
    rozporządzającej, gdyż wierzyciel w miejsce dotychczasowego roszczenia uzyskuje inne.
    Płatność za świadczenie (wynagrodzenie) nie musi mieć bowiem charakteru pieniężnego,
    może oznaczać również uzyskanie świadczenia wzajemnego w postaci zapłaty w naturze
    (otrzymanie w zamian innych rzeczy lub praw), działania, zaniechania lub znoszenia. Tym
    samym w zamian za zwolnienie Pani matki z długu nabyła Pani udział we własności
    opisanej we wniosku nieruchomości. Przeniesienie na (Panią) wierzyciela udziału we
    własności rzeczy lub praw w zamian za zwolnienie z długu jest więc odpłatnym zbyciem tej
    rzeczy lub prawa, nie następuje bowiem pod tytułem darmym.
    Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie definiuje pojęcia „nabycia”, należy
    zatem odwołać się do przepisów ustawy Kodeks cywilny, a w szczególności do art. 155 § 1,
    który stanowi, że:
      Umowa sprzedaży, zamiany, darowizny, przekazania nieruchomości lub inna umowa
      zobowiązująca do przeniesienia własności rzeczy co do tożsamości oznaczonej
      przenosi własność na nabywcę, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej albo że
      strony inaczej postanowiły.
    Podkreślić zatem należy, że użyty w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od
    osób fizycznych termin „nabycie” oznacza każde przeniesienie na nabywcę własności
    rzeczy lub prawa w ramach spadku, innej jednostronnej czynności, na podstawie aktu
    prawnego, umowy sprzedaży, zamiany, darowizny lub innej umowy zobowiązującej do
    przeniesienia własności. Tak więc jednym ze sposobów nabycia nieruchomości lub praw
    majątkowych jest nabycie własności nieruchomości lub praw majątkowych w zamian za
    zwolnienie z długu.
    Niemniej jednak nabycie przez Panią udziału w nieruchomości w zamian za zwolnienie
    Pani matki z obowiązku zapłaty na Pani rzecz pozostanie dla Pani neutralne z punktu
    widzenia podatku dochodowego od osób fizycznych. W zawartym w art. 10 ust. 1 ustawy o
    podatku dochodowym od osób fizycznych katalogu źródeł przychodów nie wymieniono
    bowiem odpłatnego nabycia nieruchomości, rzeczy lub praw, z czym będziemy mieli do
    czynienia w przedstawionej sytuacji, jako sytuacji, z którą wiąże się powstanie przychodu.
    Nabycie to nie jest także świadczeniem nieodpłatnym, o którym mowa w art. 11 ust. 1
    ustawy, stąd też zdarzenie to nie spowoduje dla Pani powstania przychodu podlegającego
    opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
    Wobec oceny, że nabycie udziału w nieruchomości w zamian za zwolnienie z długu jest
    odpłatnym nabyciem udziału w tej nieruchomości, co oznacza, że czynność ta jest
    neutralna pod względem podatkowym, wskazany przez Panią przepis zwolnienia
    przedmiotowego nie ma w Pani sprawie zastosowania. Stąd w tym zakresie Pani
    stanowisko oceniono jako nieprawidłowe.

## Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
    Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który
    obowiązywał w dniu zaistnienia zdarzenia.
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

    · Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy
      z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.).
      Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna
      (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do
      interpretacji.
    · Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub
      zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem
      czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
        1) z zastosowaniem art. 119a;
        2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5
        ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
        3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
    · Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w
      decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki
      interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

## Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu
    Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z
    dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U.
    z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
    Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę
    należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej
    (art. 53 § 1 PPSA):
    · w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa
      Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
    · w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres
      Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP
      (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia
    przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do
    zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz
    powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

## Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji
    podatkowej.