Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPB2/415-769/08/MK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2008-07-23
Teza: Czy wnioskodawca będzie zobowiązany zapłacić podatek od otrzymanego na podstawie ugody sądowej odszkodowania?
Słowa kluczowe: dochód-opodatkowanie dochodu; odszkodowania; ugody
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2007r. Nr 112, poz. 770) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pana M.M. przedstawione we wniosku z dnia 21 kwietnia 2008r. (data wpływu do tut. Biura – 21 kwietnia 2008r.), uzupełnionym w dniu 05 czerwca 2008r. o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych otrzymania odszkodowania na podstawie ugody pozasądowej - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 21 kwietnia 2008r. wpłynął do tut. Biura w/w wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych otrzymania odszkodowania na podstawie ugody pozasądowej. Z uwagi na braki formalne wniosku pismem z dnia 03 czerwca 2008r., Znak: IBPB2/415-769/08/MK wezwano wnioskodawcę do jego uzupełnienia. W dniu 05 czerwca 2008r. wpłynęło uzupełnienie ww. wniosku.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

W związku z budową drogi ekspresowej doszło do uszkodzenia budynku mieszkalnego wnioskodawcy. Po wielu staraniach przeprowadzony został w 2004r. monitoring budynku mieszkalnego, który ocenił stan budynku jako dobry. Podczas dalszych prac związanych z budową drogi doszło do kolejnych uszkodzeń budynku, które skutkowały pogorszeniem jego stanu technicznego. Fakt ten został udokumentowany na podstawie monitoringu przeprowadzonego w 2007r. Wnioskodawca przeprowadził szereg starań i interwencji, co skutkowało tym, że firma inwestycyjna przedstawiła pismo ugodowe, w którym podała sumę odszkodowania 11.575 zł 27gr. Wnioskodawca twierdzi, iż zaproponowana kwota nie była w stanie pokryć kosztów usunięcia szkód, jednak mimo to przystał na propozycje firmy nie chcąc wchodzić na drogę sądową i doszło do zawarcia ugody. Rachunki za zakupione materiały i naprawy zostały przedstawione przez wnioskodawcę firmie inwestycyjnej. Wnioskodawca podnosi, że nie miał świadomości, iż podpisanie ugody będzie rodzić obowiązek rozliczenia się z ww. kwoty na podstawie wystawionego przez firmę PIT-8C, ponieważ nie uzyskał żadnego dochodu, a w rezultacie w dalszym ciągu musi własnymi środkami finansowymi likwidować powstałe szkody.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy wnioskodawcy przysługuje zwolnienie z płacenia podatku dochodowego?

W ocenie wnioskodawcy budowa drogi ekspresowej doprowadziła do uszkodzenia jego domu, co zostało potwierdzone monitoringiem i oceną rzeczoznawcy, czyli jak twierdzi - został on już raz pokrzywdzony. Nie chcąc doprowadzić do rozpraw sądowych podpisał ugodę, chociaż był w pełni przekonany, że wysokość kwoty odszkodowania jest niezadowalająca. Cała otrzymana kwota została przeznaczona na naprawę uszkodzeń, rachunki za naprawę zostały przedstawione firmie inwestycyjnej. Wnioskodawca twierdzi, że firma ta już raz pobrała VAT 22 z kosztorysu, dlatego też, skoro został pokrzywdzony i nie ma z tego żadnego dochodu nie powinien być obciążany podatkiem.

Na tle przedstawionego stanu faktycznego stwierdzam, co następuje:

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku. Jeżeli podatnik uzyskuje dochody z więcej niż jednego źródła, przedmiotem opodatkowania w danym roku podatkowym jest, z zastrzeżeniem art. 24 ust. 3, art. 29-30c, art. 30e oraz art. 44 ust. 7e i 7f, suma dochodów z wszystkich źródeł przychodów.

Natomiast zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 3 wolne od podatku dochodowego są: otrzymane odszkodowania, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw, z wyjątkiem:

1.  określonych w prawie pracy odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia umowy o pracę,
2.  odpraw pieniężnych wypłacanych na podstawie przepisów o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników,
3.  odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia funkcjonariuszom pozostającym w stosunku służbowym,
4.  odszkodowań przyznanych na podstawie przepisów o zakazie konkurencji,
5.  odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą,
6.  odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzeniem działów specjalnych produkcji rolnej, z których dochody są opodatkowane według skali, o której mowa w art. 27 ust. 1, lub na zasadach, o których mowa w art. 30c,
7.  odszkodowań wynikających z zawartych umów lub ugód,

Podstawową przesłanką odpowiedzialności odszkodowawczej jest szkoda. Pojęcie szkody nie zostało zdefiniowane ustawowo. W związku z tym należy zastosować wykładnię językową, zgodnie z którą przez szkodę rozumie się uszczerbek, pomniejszenie, utratę zarówno w sferze majątkowej jak i niemajątkowej. Stosownie do art. 415 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 1964r. Nr 16, poz. 93 ze zm.), kto z winy swej wyrządził drugiemu szkodę, obowiązany jest do jej naprawienia.

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, iż na podstawie zawartej ugody pozasądowej, wnioskodawcy wypłacona została kwota odszkodowania za poniesioną szkodę. Ugoda jest jednym z typów umów regulowanych przez Kodeks cywilny. Zgodnie z art. 917 Kodeksu cywilnego przez ugodę strony czynią sobie wzajemne ustępstwa w zakresie istniejącego między nimi stosunku prawnego w tym celu, aby uchylić niepewność co do roszczeń wynikających z tego stosunku lub zapewnić ich wykonanie albo by ustalić spór istniejący lub mogący powstać. Biorąc pod uwagę opisany przez wnioskodawcę stan faktyczny należy stwierdzić, iż wypłacone odszkodowanie nie podlega zwolnieniu z podatku dochodowego od osób fizycznych, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ponieważ jego wysokość została ustalona (zaproponowana) przez sprawcę szkody – firmę inwestycyjną. Ze zwolnienia - na mocy art. 21 ust. 1 pkt 3 powołanej ustawy – korzystają natomiast wyłącznie te odszkodowania, których wysokość lub zasady ustalenia wynikają wprost z przepisów ustawy, z wyjątkiem wyłączonych ze zwolnienia wolą ustawodawcy, a więc m.in. wynikających z zawartych umów lub ugód. Przepisy Kodeksu cywilnego dotyczące obowiązku naprawienia szkody nie ustalają natomiast ani zasad ustalenia odszkodowania ani jego wysokości. Ze zwolnienia korzystają również inne odszkodowania, a więc te nie wynikające wprost z przepisów prawa, ale tylko wówczas gdy zostały otrzymane na podstawie wyroku lub ugody sądowej – art. 21 ust. 1 pkt 3b ustawy.

Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należy, iż ustawodawca wyłączył generalnie z katalogu zwolnień te odszkodowania, które zostały wypłacone na podstawie ugody pozasądowej.

Wypłacone wnioskodawcy odszkodowanie na podstawie ugody pozasądowej stanowi przychód „z innych źródeł”, podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na podstawie art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, który mówi, że „za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i 17 oraz przychody nieznajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach.” W art. 20 ust. 1 ww. ustawy wskazane zostały jedynie przykłady niektórych przychodów zaliczanych do innych źródeł. Świadczy o tym użyty w tym przepisie zwrot „w szczególności”. Natomiast w myśl art. 11 ust 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przychodami są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

W związku z powyższym, otrzymana wartość odszkodowania stanowi przychód, wobec czego należy wykazać ją w zeznaniu podatkowym, za rok podatkowy w którym nastąpiła wypłata łącznie z innymi dochodami osiągniętymi przez podatnika w tym samym roku i opodatkować według skali podatkowej.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.