Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPB2/415-139/12-4/WM
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2012-05-11
Teza: Podatek dochodowy od osób fizycznych w zakresie opodatkowania sprzedaży działki.
Słowa kluczowe: nieruchomości-sprzedaż nieruchomości; obowiązek-obowiązek podatkowy; spadek; spadek-dział spadku
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko, przedstawione we wniosku z dnia 2 lutego 2012 r. (data wpływu 7 lutego 2012 r.), uzupełnionym pismem z dnia 22 kwietnia 2012 r. (data wpływu 24 kwietnia 2012 r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania sprzedaży działki – **jest:**

*   **prawidłowe** – w odniesieniu do części nieruchomości nabytej w drodze spadkobrania,
*   **nieprawidłowe** – w odniesieniu do części nieruchomości nabytej w drodze działu spadku i zniesienia współwłasności, jak również obowiązku złożenia zeznania PIT-39.

UZASADNIENIE

W dniu 7 lutego 2012 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania sprzedaży działki.

Z uwagi na fakt, że przedmiotowy wniosek nie spełniał wymogów określonych w art. 14b § 3 oraz 14f § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, pismem z dnia 17 kwietnia 2012 r. nr ILPB2/415-139/12-2/WM, Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów wezwał Wnioskodawcę do uzupełnienia – w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania – braków formalnych wniosku.

Jednocześnie poinformowano, że stosownie do postanowień art. 139 § 4 w zw. z art. 14d Ordynacji podatkowej, okresu oczekiwania między wezwaniem przez organ a jego uzupełnieniem przez Wnioskodawcę nie wlicza się do trzymiesięcznego terminu przewidzianego na wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego.

Wezwanie wysłano w dniu 17 kwietnia 2012 r. (skuteczne doręczenie nastąpiło w dniu 20 kwietnia 2012 r.), zaś w dnia 23 kwietnia 2012 r. (data uiszczenia brakującej opłaty) oraz 24 kwietnia 2012 r. ( data wpływu pisma do tut. Organu) Wnioskodawca uzupełnił ww. wniosek.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

Wnioskodawca podaje, iż w 1990 r. zmarli Jego rodzice. Wraz ze starszym bratem, Zainteresowany odziedziczył po wyżej wymienionych gospodarstwo rolne o pow. xx,xxxx ha.

W 2009 r. sąd rejonowy dokonał działu spadku i zniesienia współwłasności nieruchomości.

Wnioskodawca wskazuje, iż Jemu przypadły działki o następujących numerach: 805, 98, oraz 975/1, natomiast brat otrzymał działki o numerach: 101, 787, 1295 i 975/2.

Żeby podział był po połowie sąd zasądził od Zainteresowanego spłatę na rzecz brata w wysokości xxxxx zł tytułem dopłaty wartości udziału uczestnika postępowania.

W 2012 r. Wnioskodawca planuje sprzedaż części działki nr 975/1, która w planie zagospodarowania przestrzennego jest przeznaczona na cele nierolnicze. Ma tam powstać stacja diagnostyczna pojazdów.

W związku z powyższym zadano następujące pytania.

1.  Od kiedy Wnioskodawca jest prawnym właścicielem, czy od śmierci rodziców, czy od postanowienia sądu z dnia 17 marca 2009 r.?
2.  Czy jest On zobowiązany uiścić 19% podatku tytułem zbycia części spadku?
3.  Czy jest jakaś alternatywa, aby Zainteresowany był zwolniony z obowiązku uiszczenia podatku – przy założeniu, że musi go zapłacić?
4.  Od czego jest naliczane te 19%?
5.  Czy i od kiedy Wnioskodawca musi złożyć deklarację podatkową PIT-39?

Tut. Organ wskazuje, iż przedmiotem niniejszej interpretacji jest odpowiedz na pytania nr: 1, 2, 4 oraz 5, natomiast w odniesieniu do pytania nr 3 wydane zostało odrębne rozstrzygnięcie nr ILPB2/415-139/12-5/WM z dnia 11 maja 2012 r.

Zdaniem Wnioskodawcy, stał się On właścicielem (spadkobiercą) przedmiotowych nieruchomości z chwilą śmierci rodziców. W związku z powyższym, Zainteresowany stoi na stanowisku, iż nie jest zobowiązany uiścić 19% podatku tytułem zbycia (części) spadku, ponieważ jest On właścicielem przedmiotowych nieruchomości dłużej niż 5 lat.

W opinii Wnioskodawcy, nie musi On składać zeznania PIT-39, ponieważ jest właścicielem dłużej niż 5 lat, tj. od chwili śmierci rodziców w 1990 r.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za:

*   **prawidłowe** – w odniesieniu do sprzedaży części nieruchomości nabytej w drodze spadkobrania,
*   **nieprawidłowe** – w odniesieniu do sprzedaży części nieruchomości nabytej w drodze działu spadku i zniesienia współwłasności, jak również obowiązku złożenia zeznania PIT-39.

Na podstawie art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 361), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Stosownie do treści art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ww. ustawy, jednym ze źródeł przychodów jest odpłatne zbycie:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów,

\- jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

W przypadku sprzedaży nieruchomości i praw majątkowych określonych w powyższym przepisie decydujące znaczenie w kwestii opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych uzyskanego z tego tytułu przychodu (dochodu) ma moment ich nabycia z uwagi na fakt, iż przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych ulegały zmianie.

Z analizy wniosku wynika, że Zainteresowany odziedziczył wraz z bratem nieruchomości stanowiące gospodarstwo rolne po rodzicach zmarłych w 1990 r. W wyniku postępowania spadkowego dokonanego w 2009 r. każdy z braci stał się właściciel kilku odrębnych działek. Ażeby podział nastąpił po połowie, sąd zasądził od Wnioskodawcy na rzecz brata spłatę w wysokości xxxxx zł.

Zauważyć należy, iż ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie zawiera definicji spadku oraz współwłasności, dlatego też przy zdefiniowaniu tych pojęć należy sięgnąć do regulacji zawartych w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 1964 r., Nr 16, poz. 93 ze zm.), a w szczególności do art. 922 tego Kodeksu, zgodnie z którym spadek to prawa i obowiązki zmarłego wynikające ze stosunków cywilnoprawnych, które z chwilą jego śmierci przechodzą na następców prawnych. W myśl zaś art. 924 Kodeksu cywilnego, spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy, natomiast spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku (art. 925 Kodeksu cywilnego). Postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku potwierdza jedynie prawo spadkobiercy do tego spadku od momentu jego otwarcia.

W myśl art. 1035 Kodeksu cywilnego, jeżeli spadek przypada kilku spadkobiercom, do wspólności majątku spadkowego stosuje się przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych. Do momentu zniesienia tej współwłasności lub dokonania działu spadku, spadkobiercy są współwłaścicielami rzeczy i praw wchodzących w skład spadku.

W wyniku działu spadku prawa majątkowe objęte spadkiem przyznane poszczególnym spadkobiercom przechodzą na nich. Ustaje więc wspólność majątku spadkowego. Umowa o dział spadku lub prawomocne orzeczenie sądowe o dziale spadku stanowią tytuł własności rzeczy, które w dziale przypadły poszczególnym spadkobiercom. Zauważyć należy, iż w wyniku dokonania działu spadku, możliwy jest podział rzeczy lub prawa stanowiącego majątek spadkowy poprzez przyznanie tej rzeczy lub prawa jednej osobie, przy jednoczesnym zobowiązaniu dokonania spłat na rzecz pozostałych współspadkobierców.

Jeżeli w drodze działu spadku spadkobierca nabywa udział ponad wielkość, którą uprzednio nabył w spadku, to nabycie w drodze działu spadku – w części przekraczającej udział w spadku – należy traktować jako nabycie w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, co na gruncie analizowanej sprawy miało miejsce.

W świetle powyższego, stwierdzić należy, iż na gruncie analizowanej sprawy mamy do czynienia z dwoma etapami nabycia przedmiotowych nieruchomości:

1.  1990 r. – nabycie w ramach spadkobrania po zmarłych rodzicach,
2.  2009 r. – nabycie w drodze działu spadku i zniesienia współwłasności.

Mając na uwadze treść art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy podatkowej, wskazać należy, iż sprzedaż nieruchomości – w części nabytej w drodze spadkobrania – nie stanowi źródła przychodu, z uwagi na upływ pięcioletniego okresu wskazanego w tym przepisie.

Z kolei, w odniesieniu do sprzedaży nieruchomości – w części nabytej ponad udział w wyniku działu spadku i zniesienia współwłasności mających miejsce w 2009 r. – zastosowanie znajdą przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2009 r.

Wskazać bowiem należy, iż ustawą z dnia 6 listopada 2008 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 209, poz. 1316 ze zm.) zmieniono m.in. zasady opodatkowania przychodów z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Nowe zasady opodatkowania, zgodnie z art. 14 ustawy zmieniającej, mają zastosowanie do uzyskanych dochodów (poniesionej straty) od dnia 1 stycznia 2009 r.

I tak, w myśl art. 30e ust. 1 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, od dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), podatek dochodowy wynosi 19% podstawy obliczenia podatku.

Zgodnie z art. 30e ust. 2 ww. ustawy, podstawą obliczenia podatku, jest dochód stanowiący różnicę pomiędzy przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw określonym zgodnie z art. 19, a kosztami ustalonymi zgodnie z art. 22 ust. 6c i 6d, powiększoną o sumę odpisów amortyzacyjnych, o których mowa w art. 22h ust. 1 pkt 1, dokonanych od zbywanych nieruchomości lub praw.

W myśl art. 19 ww. ustawy przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych oraz innych rzeczy, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8, jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie, pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia. Jeżeli jednak cena, bez uzasadnionej przyczyny, znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, przychód ten określa organ podatkowy lub organ kontroli skarbowej w wysokości wartości rynkowej.

Zgodnie z art. 22 ust. 6c ww. ustawy, koszty uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c, z zastrzeżeniem ust. 6d, stanowią udokumentowane koszty nabycia lub udokumentowane koszty wytworzenia, powiększone o udokumentowane nakłady, które zwiększyły wartość rzeczy i praw majątkowych, poczynione w czasie ich posiadania.

Z kolei, stosownie do art. 22 ust. 6d ww. ustawy, za koszty uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c, nabytych w drodze spadku, darowizny lub w inny nieodpłatny sposób, uważa się udokumentowane nakłady, które zwiększyły wartość rzeczy i praw majątkowych, poczynione w czasie ich posiadania oraz kwotę zapłaconego podatku od spadków i darowizn w takiej części, w jakiej wartość zbywanej rzeczy lub prawa przyjęta do opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn odpowiada łącznej wartości rzeczy i praw majątkowych przyjętej do opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn.

Stosownie do art. 30e ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, po zakończeniu roku podatkowego podatnik jest obowiązany w zeznaniu podatkowym, o którym mowa w art. 45 ust. 1a pkt 3, wykazać:

1.  dochody uzyskane w roku podatkowym z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c i obliczyć należny podatek dochodowy od dochodu, do którego nie ma zastosowania art. 21 ust. 1 pkt 131, lub
2.  dochody, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131 (PIT-39).

Z analizy wniosku wynika, iż w 2012 r. Zainteresowany planuje dokonać sprzedaży części działki nr 975/1.

Rekapitulując poczynione wyżej spostrzeżenia, stwierdzić należy, iż – ze względu na fakt, że w wyniku działu spadku i zniesienia współwłasności dokonanego w 2009 r. Wnioskodawca nabył ponad udział, jaki przysługiwał Mu pierwotnie w spadku po zmarłych w 1990 r. rodzicach – data ww. działu spadku i zniesienia współwłasności stanowić będzie datę kolejnego etapu nabycia nieruchomości.

W konsekwencji, planowana na 2012 r. sprzedaż części działki – w części nabytej w drodze spadkobrania – nie będzie stanowić źródła przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych z uwagi na upływ pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie, tj. od 1990 r.

Natomiast sprzedaż części ww. działki – w części nabytej w wyniku działu spadku i zniesienia współwłasności dokonanego w 2009 r. – stanowić będzie źródło przychodu w rozumieniu ww. przepisu, gdyż zbycie nastąpi przed upływem pięcioletniego okresu, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie, tj. od 2009 r.

Zatem, dochód uzyskany ze sprzedaży przedmiotowej działki – w części nabytej w 2009 r. – podlega opodatkowaniu na zasadach określonych w cytowanym wyżej art. 30e ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Tym samym, ta część dochodu ze sprzedaży nieruchomości powinna zostać wykazana w zeznaniu PIT-39.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, ul. Ratajczaka 10/12, 61-815 Poznań, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.