Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0111-KDIB2-3.4014.191.2025.2.BZ
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2025-07-03
Teza: Skutki podatkowe darowizny części zabudowanej
nieruchomości rolnej wchodzącej w skład gospodarstwa
rolnego.
Słowa kluczowe: grunty-darowizna gruntu
pomoc-pomoc de minimis
Zagadnienia: Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-
Rozdział 1. Przedmiot opodatkowania -Czynności
podlegające opodatkowaniu-Czynności cywilnoprawne-
Umowy sprzedaży rzeczy i praw majątkowych
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-
Rozdział 1-art. 1-ust. 1-pkt 1-lit. a

## Pytanie

Czy darowizna na rzecz syna w wysokości 15/100 części w zabudowanej nieruchomości
    rolnej jest podstawą do utraty pomocy de minimis nieruchomości zakupionej (...) r.?
    Państwa stanowisko w sprawie (sformułowane w uzupełnieniu wniosku)
    Uważają Państwo, że darowizna na rzecz syna, a właściwie ustanowienie go udziałowcem
    15/100 części siedliska Państwa gospodarstwa, nie jest podstawą do utraty ulgi od
    czynności cywilnoprawnych, o której mowa w art. 9 pkt 2 ustawy o podatku od czynności
    cywilnoprawnych (zakup nieruchomości rolnej (...) r.). Państwa syn, który już kilkanaście lat
    pracuje w Państwa gospodarstwie, złożył wniosek na dofinansowanie do zakupu maszyn
    rolniczych, wymogiem było posiadanie chociażby części zabudowań gospodarczych. Z
    tego też powodu został uczyniony zapis, w formie aktu notarialnego, przekazania synowi
    udziału 15/100 części zabudowań gospodarczych. Na skutek tego zapisu Państwa
    gospodarstwo w żaden sposób się nie pomniejszyło, gdyż wszystkie budynki użytkują
    Państwo wspólnie z synem, a syn posiada w tych budynkach tylko udziały. W złożonym
    wniosku, zaznaczyli Państwo, że syn jest przewidziany na Państwa następcę, gdyż są
    Państwo w wieku przedemerytalnym. Jedno z Państwa osiąga wiek emerytalny w 2026 r., a
    drugie w 2027 r.

## Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest nieprawidłowe.

## Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności
    cywilnoprawnych (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 111 ze zm.):
      Podatkowi podlegają: umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych.
    W myśl art. 3 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:
      Obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem ust. 2, powstaje z chwilą dokonania
      czynności cywilnoprawnej.
    Na podstawie art. 4 pkt 1 ww. ustawy:
      Obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem ust. 5, ciąży przy umowie sprzedaży – na
      kupującym.
    Stosownie do treści art. 5 ust. 1 i 2 ww. ustawy

      Obowiązek zapłaty podatku ciąży na podatnikach tego podatku.
      Jeżeli obowiązek podatkowy ciąży na kilku podmiotach albo na stronach umowy
      zamiany, albo wspólnikach spółki cywilnej, zobowiązanymi solidarnie do zapłaty
      podatku są odpowiednio te podmioty, strony umowy zamiany albo wspólnicy spółki
      cywilnej
    W oparciu o art. 6 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:
      Podstawę opodatkowania stanowi przy umowie sprzedaży – wartość rynkowa rzeczy
      lub prawa majątkowego.
    Wartość rynkową określa się na zasadach wskazanych w art. 6 ust. 2 ww. ustawy, w myśl
    którego:
      Wartość rynkową przedmiotu czynności cywilnoprawnych określa się na podstawie
      przeciętnych cen stosowanych w obrocie rzeczami tego samego rodzaju i gatunku, z
      uwzględnieniem ich miejsca położenia, stanu i stopnia zużycia, oraz w obrocie
      prawami majątkowymi tego samego rodzaju, z dnia dokonania tej czynności, bez
      odliczania długów i ciężarów.
    Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:
      Stawki podatku wynoszą od umowy sprzedaży:
        a) nieruchomości, rzeczy ruchomych, prawa użytkowania wieczystego,
          własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego, spółdzielczego
          prawa do lokalu użytkowego oraz wynikających z przepisów prawa
          spółdzielczego: prawa do domu jednorodzinnego oraz prawa do lokalu w
          małym domu mieszkalnym – 2%,
        b) innych praw majątkowych – 1%.
    Jak wynika z powołanych przepisów – umowa sprzedaży podlega generalnie
    opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 1 ust. 1 pkt 1
    lit. a) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych i obowiązek uiszczenia tegoż
    podatku ciąży na kupującym.
    Niezależnie od powyższego, w ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych
    przewidziano sytuacje, w których czynność mieszcząca się w zakresie przedmiotowym
    ustawy jest zwolniona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych.
    W myśl art. 9 pkt 2 ww. ustawy:
      Zwalnia się od podatku sprzedaż własności gruntów, stanowiących gospodarstwo
      rolne w rozumieniu przepisów o podatku rolnym, wraz z będącymi ich częścią
      składową drzewami i innymi roślinami, pod warunkiem że w wyniku dokonania
      czynności zostanie utworzone lub powiększone gospodarstwo rolne, a powierzchnia
      gospodarstwa rolnego utworzonego lub powstałego w wyniku powiększenia będzie
      nie mniejsza niż 11 ha i nie większa niż 300 ha oraz gospodarstwo to będzie
      prowadzone przez nabywcę przez okres co najmniej 5 lat od dnia nabycia;
      zwolnienie to stanowi pomoc de minimis w rolnictwie, o której mowa w
      rozporządzeniu Komisji (UE) nr 1408/2013 z dnia 18 grudnia 2013 r. w sprawie
      stosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do pomocy de
      minimis w sektorze rolnym (Dz. Urz. UE L 352 z 24.12.2013, str. 9).
    Z ww. przepisu wynika, że w przypadku spełnienia określonych warunków, umowa
    sprzedaży własności gruntów korzysta ze zwolnienia. Zwolnienie to stanowi pomoc de
    minimis w rolnictwie.
    Jednakże, wspomniany powyżej przepis nie przewiduje regulacji, która by pozwalała
    zachować zwolnienie w przypadku uszczuplenia obszaru gospodarstwa rolnego
    prowadzonego przez nabywcę – utworzonego/powiększonego w wyniku zakupu własności

    gruntów stanowiących gospodarstwo rolne w rozumieniu przepisów o podatku rolnym −
    przed upływem ustawowego terminu 5 lat od dnia nabycia nieruchomości, w związku z
    którą to czynnością przysługuje zwolnienie w podatku od czynności cywilnoprawnych.
    Z treści wniosku wynika, że (...) r. nabyli Państwo gospodarstwo rolne na powiększenie
    dotychczas prowadzonego gospodarstwa rolnego, korzystając przy tym ze zwolnienia, o
    którym mowa w art. 9 pkt 2 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych,
    stanowiącego pomoc de minimis w rolnictwie. W 2024 r. aktem notarialnym, przekazali
    Państwo synowi 15/100 części zabudowanej nieruchomości Państwa gospodarstwa.
    Niezbędne to było do uzyskania przez syna dofinansowania do zakupu maszyn rolniczych.
    Syn od lat prowadzi z Państwem gospodarstwo rodzinne.
    Państwa zdaniem, dokonanie darowizny na rzecz syna 15/100 części siedliska Państwa
    gospodarstwa nie jest podstawą do utraty zwolnienia, o którym mowa w art. 9 pkt 2
    ustawy o podatku od czynności cywilnorpawnych. Uważają Państwo, że powyższa
    darowizna w żaden sposób nie pomniejszyła Państwa gospodarstwa, ponieważ wszystkie
    budynki użytkują Państwo wspólnie z synem, a syn posiada w tych budynkach tylko
    udziały.
    Z takim stanowiskiem nie można się zgodzić.
    Zgodnie z brzmieniem obowiązujących przepisów ustawy o podatku od czynności
    cywilnoprawnych, chcąc zachować prawo do zwolnienia mają Państwo obowiązek
    prowadzenia tego gospodarstwa rolnego, utworzonego/powiększonego o dokupione
    gospodarstwo rolne przez pięć lat od dnia transakcji, w ramach której skorzystali Państwo
    ze zwolnienia. Warunki zwolnienia z podatku od czynności cywilnoprawnych zawarte w
    wyżej cytowanym przepisie muszą bowiem być spełnione łącznie – ma to być utworzenie
    lub powiększenie gospodarstwa rolnego, a następnie prowadzenie przez nabywcę, przez
    wymagany ustawowo okres, gospodarstwa rolnego powstałego w wyniku powiększenia.
    Dla zachowania zwolnienia podatkowego wynikającego z powyższego przepisu, jako
    nabywcy nieruchomości, która weszła w skład gospodarstwa rolnego, powinni Państwo
    prowadzić całe gospodarstwo rolne, a więc obejmujące grunty nabyte tytułem zakupu w
    2022 r. (objęte zwolnieniem podatkowym), jak również grunty dotychczas wchodzące w
    skład gospodarstwa rolnego, czyli będące jego częścią w chwili zakupu.
    Dla przedmiotowego zwolnienia ma znaczenie fakt przekazania synowi w formie
    darowizny 15/100 części zabudowanej nieruchomości wchodzącej w skład Państwa
    gospodarstwa rolnego. Nie został bowiem spełniony warunek niezbędny do skorzystania
    ze zwolnienia, o którym mowa w art. 9 pkt 2 ustawy o podatku od czynności
    cywilnoprawnych, zgodnie z którym gospodarstwo (utworzone/powiększone) musi być
    prowadzone przez nabywcę przez okres co najmniej 5 lat od dnia nabycia. Skoro 15/100
    części zabudowanej nieruchomości była częścią gospodarstwa rolnego – a tak właśnie
    wynika z wniosku, to jej odłączenie (poprzez umowę darowizny) od gospodarstwa rolnego
    spowodowało, że nie zostały zachowane warunki do zwolnienia.
    W doktrynie podkreśla się, że celem ustanowienia omawianego zwolnienia jest wspieranie
    zakładania gospodarstw rolnych i prowadzenia w nich produkcji oraz poprawa struktury
    agrarnej, przede wszystkim przez powiększenie obszaru gospodarstw rolnych. Tak więc
    obszar powiększonego gospodarstwa rolnego nie może być uszczuplony w okresie 5 lat
    od dnia jego nabycia, a zbycie (w tym również darowizna) jakiejkolwiek części tego
    gospodarstwa powoduje utratę zwolnienia od podatku w całości.
    W analizowanym stanie faktycznym, darowizna na rzecz syna części Państwa
    gospodarstwa (15/100 części zabudowanej nieruchomości), wchodzącej w skład Państwa
    dotychczasowego gospodarstwa rolnego, spowodowała utratę przez Państwa prawa do
    zwolnienia z opodatkowania na podstawie art. 9 pkt 2 ustawy o podatku od czynności
    cywilnoprawnych. Warunki, konieczne do zachowania prawa do ww. ulgi (zwolnienia) w
    postaci prowadzenia powiększonego gospodarstwa rolnego przez okres co najmniej 5 lat
    od daty nabycia nieruchomości nie zostały w takiej sytuacji dotrzymane, gdyż darowali

    Państwo synowi część zabudowanej nieruchomości, która stanowiła część wcześniej
    prowadzonego gospodarstwa rolnego. W ten sposób działali Państwo niezgodnie z celem
    ustanowienia omawianego zwolnienia, gdyż w wyniku dokonanej czynności pomniejszyli
    Państwo gospodarstwo rolne, tracąc tym samym prawo do zastosowanego przy umowie
    sprzedaży z 2022 r. zwolnienia z opodatkowania podatkiem od czynności
    cywilnoprawnych, stanowiącego pomoc de minimis w rolnictwie.

## Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
    Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego,
    obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia.
    Nie przeprowadzam postępowania dowodowego, w związku z czym nie jestem
    uprawniony do oceny załączonych dokumentów; jestem związany wyłącznie opisem stanu
    faktycznego przedstawionego przez Państwa we wniosku i Państwa stanowiskiem.
    Oznacza to, że jakiekolwiek dokumenty dołączone przez Państwa do uzupełnienia
    wniosku nie mogły być brane pod uwagę.
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
    - Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy
      z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.).
      Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie
      zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego. Z funkcji ochronnej będą mogli
      skorzystać ci z Państwa, którzy zastosują się do interpretacji.
    - Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub
      zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem
      czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
        1) z zastosowaniem art. 119a;
        2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5
          ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
        3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
    - Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w
      decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej
      praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

## Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

przez Zainteresowanego, który
    jest stroną postępowania
    Pan A.A. (Zainteresowany będący stroną postępowania – art. 14r § 2 Ordynacji
    podatkowej) ma prawo wnieść skargę na tę interpretację indywidualną do Wojewódzkiego
    Sądu Administracyjnego w (...). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje
    ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
    (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej jako „PPSA”).
    Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (art.
    54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia
    interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
    - w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa
      Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

    - w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres
      Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie
      ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia
    przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do
    zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz
    powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

## Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a, art. 14b § 1 i art. 14r
    ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa.