Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPB2/436-285/12-3/WS
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2013-01-24
Teza: Opodatkowanie pożyczki.
Słowa kluczowe: działalność-działalność gospodarcza; opodatkowanie; pożyczka
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 2; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 2-art. 3; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 2-art. 4; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 2-art. 5

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko, przedstawione we wniosku z dnia 22 października 2012 r. (data wpływu 25 października 2012 r.), uzupełnionym w dniu 14 stycznia 2013 r. o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie opodatkowania pożyczki – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 25 października 2012 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług oraz podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie opodatkowania pożyczki.

Wniosek nie spełniał wymogów formalnych określonych w art. 14f § 2 Ordynacji podatkowej, w związku z powyższym pismem z dnia 11 stycznia 2013 r. nr ILPB2/436-285/12-2/WS, wezwano Wnioskodawcę do jego uzupełnienia w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych bez rozpatrzenia.

Jednocześnie poinformowano Wnioskodawcę, że stosownie do postanowień art. 139 § 4 w zw. z art. 14d Ordynacji podatkowej, okresu oczekiwania między wezwaniem przez organ, a jego uzupełnieniem nie wlicza się do trzymiesięcznego terminu przewidzianego na wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego.

Wezwanie wysłano w dniu 11 stycznia 2013 r., zaś w dniu 14 stycznia 2013 r. Wnioskodawca uzupełnił ww. wniosek.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

Uczelnia będąca czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług, udzieliła osobie fizycznej, prowadzącej działalność gospodarczą, pożyczkę pieniężną w kwocie 650 tys. zł. Pożyczka ta została udzielona na cele związane z prowadzoną przez Pożyczkobiorcę działalnością gospodarczą. Podstawą udzielenia pożyczki jest umowa pożyczki z dnia 12 października 2012 r. Pożyczka ta jest oprocentowana, a oprocentowanie jest zmienne. Pożyczka została udzielona na okres trzech lat, będzie ona spłacana w ratach kwartalnych wraz z odsetkami. Odsetki są obliczane od rzeczywistego stanu zadłużenia w dniu spłaty poszczególnych rat.

Przedmiotowa umowa pożyczki została zawarta okazjonalnie i jednorazowo. Uczelnia nie oferuje usług pośrednictwa finansowego. Udzielanie pożyczek nie należy do zakresu działalności Uczelni. Zakres działalności Uczelni określa statut. Zgodnie z § 3 statutu Uczelni, podstawowym zadaniem (przedmiotem działalności) jest kształcenie studentów w celu zdobywania i uzupełniania wiedzy oraz umiejętności niezbędnych w pracy zawodowej poprzez prowadzenie studiów wyższych.

Do podstawowych zadań Uczelni (przedmiotu działalności) należy również:

1.  prowadzenie studiów podyplomowych, kursów i szkoleń w celu kształcenia nowych umiejętności niezbędnych na rynku pracy, w systemie uczenia się przez całe życie;
2.  prowadzenie badań naukowych i prac rozwojowych oraz świadczenie usług badawczych;
3.  kształcenie i promowanie kadr naukowych;
4.  wychowywanie studentów w poczuciu odpowiedzialności za państwo polskie, za umacnianie zasad demokracji i poszanowanie praw człowieka;
5.  upowszechnianie i pomnażanie osiągnięć nauki, kultury narodowej i techniki, w tym poprzez gromadzenie i udostępnianie zbiorów bibliotecznych i informacyjnych;
6.  stwarzanie warunków do rozwoju kultury fizycznej studentów;
7.  działanie na rzecz społeczności lokalnych i regionalnych;
8.  stwarzanie osobom niepełnosprawnym warunków do pełnego udziału w procesie kształcenia i w badaniach naukowych.

Do zadań Uczelni należy również prowadzenie działalności wydawniczej, w szczególności w zakresie wydawania publikacji, prac naukowych, zeszytów naukowych, podręczników, skryptów, wyników prac badawczych, a także w zakresie publikacji czasopism oraz materiałów i informacji dotyczących Uczelni.

Ponadto, zgodnie z § 5 ust. 2 statutu, Uczelnia prowadzi działalność gospodarczą wyodrębnioną organizacyjnie i finansowo od działalności określonej w § 3 w zakresie organizacji konferencji, szkoleń, sympozjów, uroczystości okolicznościowych oraz świadczenia usług wynajmu pokoi gościnnych oraz sal konferencyjnych, usług gastronomicznych, usług w zakresie jazdy konnej i opieki nad końmi, w formie wyodrębnionej organizacyjnie i finansowo wewnętrznej jednostki organizacyjnej.

Należy nadmienić, że Uczelnia nie jest zarejestrowana w KRS-ie tylko w rejestrze uczelni niepublicznych oraz związków uczelni niepublicznych prowadzonym przez Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych.

Czy w wyżej opisanych okolicznościach usługa udzielenia pożyczki osobie fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych?

Zdaniem Wnioskodawcy, w wyżej opisanych okolicznościach usługa udzielenia pożyczki osobie fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, przy czym w związku z treścią art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o VAT, usługa ta jest jednocześnie zwolniona od tego podatku.

W związku z powyższym oraz w związku z treścią art. 2 pkt 4 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych przedmiotowa umowa pożyczki nie podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Według Wnioskodawcy decydujące znaczenie dla uznania Go (pożyczkodawcy) za podatnika VAT w związku z zawartą umową pożyczki ma fakt, że Wnioskodawca jest czynnym podatnikiem VAT oraz fakt, że umowa pożyczki ma charakter odpłatny (odsetki z tytułu udzielonej pożyczki stanowią wynagrodzenie z tytułu jej udzielenia). Natomiast fakt, że pożyczka ma charakter jednorazowy i nie jest objęta zakresem działalności Wnioskodawcy, określonym w statucie nie ma tu znaczenia. Skoro bowiem Wnioskodawca (pożyczkodawca) jest podmiotem faktycznie prowadzącym działalność gospodarczą (jest czynnym podatnikiem VAT), to udzielenie pożyczki stanowi jedynie rozszerzenie tej działalności przez wprowadzenie nowej usługi. Takie stanowisko zajął np. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w wyroku z dnia 4 października 2011 r., sygn. akt. I SA/Łd 1085/11 oraz Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi w interpretacji indywidualnej z dnia 26 kwietnia 2012 r. nr IPTPP1/443-11/12-2/MW.

Skoro przedmiotowa umowa pożyczki jest usługą pośrednictwa finansowego zwolnioną z podatku VAT, to tym samym w związku z treścią art. 2 pkt 4 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych nie podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Są jednak odmienne stanowiska odnośnie przedmiotowej sprawy, takie jak choćby w wyroku WSA w Poznaniu z dnia 7 sierpnia 2012 r., sygn. akt III SA/Po 494/12. Stąd też wynikła konieczność zwrócenia się o interpretację indywidualną w niniejszej sprawie.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego w odniesieniu do podatku od czynności cywilnoprawnych uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t. j. Dz. U. z 2010 r. Nr 101, poz. 649 ze zm.) podatkowi temu podlegają umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku.

Stosownie do postanowień art. 3 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą dokonania czynności cywilnoprawnej, tj. zawarcia umowy pożyczki. Zgodnie natomiast z art. 4 pkt 7 ww. ustawy, obowiązek podatkowy ciąży na biorącym pożyczkę. Podstawę opodatkowania przy umowie pożyczki stanowi kwota lub wartość pożyczki, natomiast stawka podatku wynosi 2% (art. 6 ust. 1 pkt 7 i art. 7 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy).

Jednakże od powyższej zasady, w art. 2 pkt 4 ww. ustawy, ustawodawca wprowadził wyjątek, zgodnie z którym nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, inne niż umowa spółki i jej zmiany, jeżeli przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej czynności jest:

1.  opodatkowana podatkiem od towarów i usług,
2.  zwolniona z podatku od towarów i usług, z wyjątkiem:
    *   umów sprzedaży i zamiany, których przedmiotem jest nieruchomość lub jej część, albo prawo użytkowania wieczystego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub prawo do miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym lub udział w tych prawach,
    *   (uchylone),
    *   umowy sprzedaży udziałów i akcji w spółkach handlowych.

Według definicji zawartej w art. 1a pkt 7 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, „podatek od towarów i usług" to podatek w rozumieniu ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.) lub podatek od wartości dodanej pobierany na podstawie przepisów obowiązujących w państwach członkowskich.

Należy jednak zaznaczyć, że o wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych nie decyduje okoliczność, że strony tej umowy posiadają generalnie status podatnika podatku od towarów i usług, lecz wyłącznie fakt, że jedna ze stron z tytułu dokonania tej konkretnej czynności jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług lub jest z tego podatku zwolniona.

W związku z tym należy podkreślić, iż jakkolwiek zapytanie Wnioskodawcy dotyczy opodatkowania umowy pożyczki podatkiem od czynności cywilnoprawnych, to jednak w pierwszej kolejności rozstrzygnięcia wymaga kwestia czy powyższa transakcja będzie podlegać regulacjom ustawy o podatku od towarów i usług, bowiem ocena ta ma zasadnicze znaczenie dla ewentualnego objęcia jej podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Objęcie tej czynności podatkiem od towarów i usług może bowiem skutkować wyłączeniem obowiązku podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 ww. ustawy.

W przedmiocie udzielenia pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług, w zakresie opodatkowania podatkiem VAT czynności udzielenia pożyczki, w dniu 22 stycznia 2013 r. wydane zostało odrębne rozstrzygnięcie nr ILPP1/443-998/12-3/AW, w którym Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdził, że „przedmiotowa usługa udzielenia pożyczki, na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, jednakże korzysta ze zwolnienia w związku z brzmieniem art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy”.

Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że w przedmiotowej sprawie ma zastosowanie art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. W konsekwencji dokonana czynność cywilnoprawna – zawarta umowa pożyczki - nie podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Niezależnie od powyższego zauważyć należy, że nawet gdyby przedmiotowa pożyczka podlegała opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, to ze względu na treść art. 4 pkt 7 ww. ustawy Wnioskodawca nie będzie zobowiązany do zapłaty podatku.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.