Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0113-KDIPT1-3.4012.1061.2024.2.JM
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2025-03-21
Teza: Zwolnienie od podatku odpłatnych usług realizowanych w
ramach działalności organizacji religijnej.
Słowa kluczowe: cel-cel kultu religijnego
fundacje
podatek-podatek od towarów i usług-zwolnienia z
podatku od towarów i usług
Zagadnienia: Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II. Zakres
opodatkowania-Rozdział 1. Przepisy ogólne -Czynności
podlegające opodatkowaniu
Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II. Zakres
opodatkowania-Rozdział 2. Dostawa towarów i
świadczenie usług -Świadczenie usług
Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III. Podatnicy,
płatnicy i przedstawiciele podatkowi-Rozdział 1.
Podatnicy i płatnicy-Działalność gospodarcza
Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III. Podatnicy,
płatnicy i przedstawiciele podatkowi-Rozdział 1.
Podatnicy i płatnicy-Podatnicy
Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII.
Wysokość opodatkowania -Rozdział 2. Zwolnienia -
Zwolnienia przedmiotowe-Usługi realizowane przez
kościoły i związki wyznaniowe
Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII.
Wysokość opodatkowania -Rozdział 2. Zwolnienia -
Zwolnienia przedmiotowe-Usługi świadczone przez
niezależne grupy osób na rzecz swoich członków
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział I-
art. 2-pkt 6
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-
Rozdział 1-art. 5-ust. 1-pkt 1
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-
Rozdział 2-art. 7.-ust. 1
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-
Rozdział 2-art. 8-ust. 1
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-
Rozdział 1-art. 15-ust. 1
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-
Rozdział 1-art. 15-ust. 2
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-
art. 29a-ust. 1
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział
VIII-Rozdział 2-art. 43-ust. 1-pkt 21
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział
VIII-Rozdział 2-art. 43-ust. 1-pkt 31-lit. a
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział
VIII-Rozdział 2-art. 43-ust. 1-pkt 31-lit. b
1

## Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

20 grudnia 2024 r. wpłynął Państwa wniosek z 20 grudnia 2024 r. o wydanie interpretacji
    indywidualnej, który dotyczy zwolnienia od podatku odpłatnych usług, które realizują
    Państwo w ramach działalności organizacji religijnej i zwolnienia ww. usług z obowiązku
    ewidencjonowania przy zastosowaniu kas rejestrujących. Uzupełnili go Państwo pismem z
    21 lutego 2025 r. (wpływ 21 lutego 2025 r.) – w odpowiedzi na wezwanie.
    Treść wniosku jest następująca:
    Opis stanu faktycznego
    Wnioskodawca jest fundacją posiadającą osobowość prawną utworzoną przez kościelną
    osobę prawną Archidiecezję. Działa na podstawie ustawy z dnia 6 kwietnia 1984 r. o
    fundacjach, ustawy z dnia 17 maja 1989 r. o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w
    Rzeczypospolitej Polskiej, ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku
    publicznego i wolontariacie oraz na podstawie statutu Fundacji.

    Wnioskodawca nie jest podatnikiem podatku od towarów i usług, korzystając ze
    zwolnienia przewidzianego w art. 113 ust. 9 ustawy o podatku od towarów i usług.
    W świetle statutu głównymi celami Fundacji są:
    1) wspieranie działalności Kościoła Katolickiego w Polsce, za szczególnym
      uwzględnieniem Archidiecezji,
    2) krzewienie wartości chrześcijańskich zgodnie z nauką Ewangelii i Kościoła
      Rzymskokatolickiego,
    3) promowanie wartości życia i rodziny, wspieranie rodziny jako wspólnoty życia i miłości,
      będącej podstawowym środowiskiem wychowawczym,
    4) inicjowanie, realizowanie i wspieranie działalności społeczno-kulturalnej, zgodnej z
      nauką Kościoła Katolickiego,
    5) ochrona życia poczętego,
    6) niesienie pomocy i leczenie osób chorych i starszych,
    7) wspieranie i organizowanie działalności charytatywno-opiekuńczej, oświatowo-
      wychowawczej, naukowej, kulturalnej, kultu religijnego, budownictwa sakralnego i
      konserwacji zabytków.
    Fundacja realizuje swoje cele statutowe w szczególności poprzez:
    1) działalność ewangelizacyjną i misyjną,
    2) finansowe, merytoryczne i organizacyjne wspieranie Archidiecezji,
    3) niesienie pomocy materialnej, psychicznej i duchowej,
    4) organizowanie koncertów, konferencji, szkoleń, kursów, warsztatów i seminariów oraz
      innych wydarzeń i przedsięwzięć służących realizacji celów statutowych,
    5) prowadzenie akcji promujących i finansujących działalność ewangelizacyjną,
    6) pozyskiwanie sponsorów dla działalności ewangelizacyjnej i kulturalnej,
    7) wspieranie edukacji i formacji dzieci i młodzieży,
    8) realizację zadań w oparciu o dotacje lokalne, regionalne, krajowe i zagraniczne,
    9) pozyskiwanie i gromadzenie środków finansowych, materialnych i sprzętu do realizacji
      zadań statutowych,
    10) wspieranie konserwacji zabytków kościelnych,
    11) współpracę z organizacjami i instytucjami państwowymi i samorządowymi,
      naukowymi, społecznymi, organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami
      gospodarczymi podejmującymi działania analogiczne lub podobne do celów Fundacji
      w zakresie wymiany informacji, doświadczeń, realizacji wspólnych przedsięwzięć oraz
      udzielania pomocy w obszarze celów działania Fundacji,
    12) prowadzenie działalności gospodarczej służącej realizacji celów Fundacji.
    Zgodnie ze Statutem, Fundacja realizuje opisane cele również prowadząc odpłatną i
    nieodpłatną działalność pożytku publicznego. Przychód z działalności odpłatnej pożytku
    publicznego służy wyłącznie prowadzeniu działalności pożytku publicznego. Fundacja
    może prowadzić działalność gospodarczą wyłącznie jako dodatkową w stosunku do
    działalności pożytku publicznego i wyłącznie w rozmiarach służących realizacji jej celów.
    Głównym miejscem prowadzenia działalności statutowej przez Fundację jest Dom
    Rekolekcyjny. W tym miejscu prowadzi przede wszystkim działalność ewangelizacyjną
    organizując rekolekcje, seminaria i konferencje. W przypadku organizowania rekolekcji
    kilkudniowych, ich uczestnicy korzystają z noclegów i posiłków. Działalność statutowa
    prowadzona jest zarówno nieodpłatnie, jak i odpłatnie, przy czym odpłatność obejmuje

    zryczałtowany zwrot kosztów, bez celu uzyskania zysku. Fundacja otrzymuje również
    darowizny od osób kościelnych i osób fizycznych.
    Korzystając z pomieszczeń przystosowanych do prowadzenia działalności gastronomicznej
    (kuchnia, jadalnia Domu Rekolekcyjnego) Fundacja prowadzi również gastronomiczną
    działalność gospodarczą organizując tzw. niedzielne obiady rodzinne oraz posiłki podczas
    imprez okolicznościowych. W miarę dostępności pokoi noclegowych prowadzi również
    działalność gospodarczą w zakresie ogólnodostępnego zakwaterowania.
    Począwszy od listopada 2024 r. Fundacja zdecydowała o ewidencjonowaniu sprzedaży
    przy pomocy kasy rejestrującej, mimo że nie powstał w tym czasie jeszcze obowiązek
    prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kas rejestrujących.
    W związku z prowadzoną działalnością statutową i gospodarczą powstała wątpliwość, co
    do ewidencjonowania przychodów przy zastosowaniu kas rejestrujących oraz
    opodatkowania wykonywanych czynności podatkiem od towarów i usług.
    Na pytanie:
    1) „Jakie konkretnie dostawy towarów i świadczenia usług realizowane przez Państwa
      objęte są zakresem zadanego we wniosku pytania?”,
    odpowiedzieli Państwo, że Fundacja prowadzi działalność ewangelizacyjną organizując
    rekolekcje, seminaria i konferencje. W przypadku organizowania rekolekcji kilkudniowych,
    ich uczestnicy korzystają z noclegów i posiłków. Zakresem wniosku objęte są usługi
    organizacji rekolekcji (usługi główne) wraz z organizacją noclegów i posiłków (usługi
    pomocnicze).
    Na pytanie:
    2) „Czy Państwa członkowie są zobowiązani każdorazowo do wniesienia dodatkowej
      wpłaty z tytułu świadczenia usług realizowanych na ich rzecz przez Państwa czy są one
      finansowane z wpłacanych przez członków składek członkowskich?”,
    odpowiedzieli Państwo, że Fundacja świadczy usługi na rzecz członków Kościoła
    Katolickiego, którzy są zobowiązani do zwrotu kosztów do wysokości kwoty
    indywidualnego udziału przypadającego na każdego z nich w ogólnych wydatkach tych
    grup.
    Na pytanie:
    3) „Czy wszyscy Państwa członkowie dokonują jednakowych wpłat na Państwa rzecz? Jeśli
      nie, to dlaczego i od czego zależy kwota wpłat?”,
    odpowiedzieli Państwo, że nie, członkowie Kościoła Katolickiego nie dokonują wpłat
    członkowskich na rzecz Fundacji. Zwracają koszty usług, z których korzystali.
    Na pytania:
    4) „Co konkretnie pokrywają składki członkowskie (na co konkretnie są przeznaczone)?”,
    5) „Na co konkretnie przeznaczone są pobierane przez Państwa wpłaty członków z tytułu
      świadczonych przez Państwa usług?”,
    odpowiedzieli Państwo, że członkowie Kościoła Katolickiego nie dokonują wpłat
    członkowskich na rzecz Fundacji.
    Na pytanie:
    6) „Czy składki członkowskie przeznaczone są wyłącznie na Państwa działalność
      statutową? Jeśli tak – na jaką konkretnie? Jeśli nie, to na pokrycie jakich konkretnie
      wydatków?”,
    odpowiedzieli Państwo, że członkowie Kościoła Katolickiego, którzy korzystają z
    organizowanej przez Fundację działalności ewangelizacyjnej np. rekolekcji, zwracają koszty
    (lub część kosztów) przypadającego na nich udziału.

    7) „Czy w związku z pobieraną składką członkowską dokonują Państwo na rzecz swoich
      członków dostawy jakichkolwiek towarów? Jeśli tak, należy wskazać, jakich konkretnie i
      czy dokonują Państwo dostawy jednakowych towarów na rzecz wszystkich członków?”,
    odpowiedzieli Państwo, że nie, Fundacja nie pobiera składki członkowskiej i nie dokonuje
    dostawy towarów.
    Na pytanie:
    8) „Czy odpłatność uiszczana przez Państwa członków za świadczenie na ich rzecz usług
      dotyczy tylko tych konkretnych usług (tzn. przeznaczona jest wyłącznie na
      dofinansowanie tych usług) i czy wówczas opłata jest jednakowa dla członków
      korzystających z tych samych usług?”,
    odpowiedzieli Państwo, że tak, zwrot kosztów dotyczy tylko i wyłącznie konkretnych usług i
    jest jednakowy dla członków korzystających z tych samych usług.
    Na pytanie:
    9) „Jeśli wszyscy członkowie nie wnoszą jednakowej kwoty odpłatności za świadczenie na
      ich rzecz usług, to proszę wskazać, od czego to zależy oraz w jakich przypadkach
      poszczególni członkowie wnoszą niższą opłatę a w jakim wyższą?”,
    odpowiedzieli Państwo, że jak wskazano wyżej, koszt jest jednakowy.
    Na pytanie:
    10) „Czy usługi objęte zakresem pytania stanowią usługi w zakresie interesu zbiorowego
      Państwa członków? Jeśli tak, to jaki interes zbiorowy Państwa członków jest
      realizowany?”,
    odpowiedzieli Państwo, że działalność ewangelizacyjna stanowi świadczenie usług w
    zakresie interesu zbiorowego członków Kościoła Katolickiego i zgodna jest z misją zarówno
    Kościoła, jak i Fundacji.
    Na pytanie:
    11) „Czy wysokość wpłat członków i zasad ich ustalania wynika z Państwa przepisów
      statutowych? Jeśli tak, proszę opisać szczegółowo.”,
    odpowiedzieli Państwo, że członkowie Kościoła Katolickiego nie dokonują wpłat
    członkowskich na rzecz Fundacji.
    Na pytanie:
    12) „Czy są Państwo nastawieni na osiągnięcie zysków?”,
    odpowiedzieli Państwo, że działalność statutowa Fundacji jest działalnością pożytku
    publicznego i nie jest nastawiona na generowanie zysku.
    Na pytanie:
    13) „Czy działalność Państwa członków, na rzecz których świadczą Państwo usługi objęte
      zakresem pytania, jest zwolniona od podatku lub w zakresie tej działalności
      członkowie ci nie są uznawani za podatników? Należy jednoznacznie wskazać, które z
      powyższych. Jeśli żadne z powyższych, to należy wskazać jakie są to osoby?”,
    odpowiedzieli Państwo, że działalność świadczona przez Fundację - organizowane
    wydarzenia - nie mają związku z jakąkolwiek działalnością gospodarczą uczestników.
    Fundacja nie posiada wiedzy o ewentualnej działalności gospodarczej członków Kościoła
    Katolickiego, którzy uczestniczą w wydarzeniach organizowanych przez Fundację.
    Na pytanie:
    14) „Czy świadczone przez Państwa usługi objęte zakresem pytania są bezpośrednio
      niezbędne do wykonywania przez Państwa członków działalności zwolnionej lub
      wyłączonej z podatku?”,

    odpowiedzieli Państwo, że działalność świadczona przez Fundację - organizowane
    wydarzenia - nie mają związku z jakąkolwiek działalnością gospodarczą uczestników.
    Na pytanie:
    15) „Czy ewentualne zwolnienie świadczonych przez Państwa usług może spowodować
      naruszenie warunków konkurencji?”,
    odpowiedzieli Państwo, że biorąc pod uwagę specyfikę działalności rekolekcyjnej,
    świadczenie usług przez Fundację nie prowadzi do naruszenia warunków konkurencji.
    Na pytanie:
    16) „Czy usługi objęte zakresem pytania świadczone będą wyłącznie na rzecz Państwa
      członków czy również na rzecz innych podmiotów niebędących Państwa członkami
      (jakich)?”,
    odpowiedzieli Państwo, że nie, Fundacja nie organizuje wydarzeń ewangelizacyjnych na
    innych podmiotów poza członkami Kościoła Katolickiego.
    Na pytanie:
    17) „Jakie usługi świadczone przez Państwa są usługami podstawowymi?”,
    odpowiedzieli Państwo, że podstawową działalnością Fundacji jest działalność
    ewangelizacyjna polegająca na organizacji rekolekcji, seminariów i konferencji.
    Na pytanie:
    18) „Czy świadczone przez Państwa usługi, objęte zakresem zadanego pytania, są
      usługami ściśle związanymi z usługami podstawowymi? Jeśli tak, to jakie to są usługi?”,
    odpowiedzieli Państwo, że pozostałe statutowe usługi związane z usługami podstawowymi
    to noclegi i posiłki zapewniane uczestnikom rekolekcji.
    Na pytanie:
    19) „Czy świadczone przez Państwa usługi objęte zakresem zadanego pytania są
      niezbędne do wykonania usługi podstawowej?”,
    odpowiedzieli Państwo, że wymienione powyżej usługi są niezbędne do usługi
    podstawowej, jeśli jest nią organizacja kilkudniowych rekolekcji. Jeśli organizowane są
    jednodniowe rekolekcje, seminaria lub konferencje noclegi i posiłki nie są niezbędne i nie
    są świadczone.
    Na pytanie:
    20) „Czy głównym celem świadczonych przez Państwa usług jest osiągnięcie dodatkowego
      dochodu, przez konkurencyjne wykonanie tych czynności w stosunku do podatników
      niekorzystających z takiego zwolnienia?”,
    odpowiedzieli Państwo, że nie. Fundacja nie osiąga żadnego dochodu, który mógłby być
    uznany za skutek konkurencyjnego wykonania tych czynności w stosunku do podatników
    niekorzystających z takiego zwolnienia, gdyż nie prowadzi działalności naruszającej
    warunki konkurencji.
    Na pytanie:
    21) „Czy do usług będących przedmiotem wniosku doliczają Państwo marżę?”,
    odpowiedzieli Państwo, że nie.
    Na pytanie:
    22) „Czy osiągają Państwo w sposób systematyczny zyski z działalności będącej
      przedmiotem wniosku? Jeśli tak, to czy osiągany zysk jest przeznaczony w całości na
      kontynuację lub doskonalenie świadczonych usług? Jeśli nie, to na co przeznaczony
      jest osiągany przez Państwa zysk?”,

    odpowiedzieli Państwo, że Fundacja nie działa w celu osiągnięcia zysku z prowadzonej
    działalności statutowej. Fundacja prowadzi również działalność gospodarczą i cały
    uzyskany zysk jest przeznaczany na działalność statutową.
    Na pytanie:
    23) „Czy usługi realizowane przez Państwa są usługami realizowanymi przez Państwa jako
      przez kościół, o którym mowa w przepisach ustawy z dnia 17 maja 1989 r. o stosunku
      Państwa do Kościoła Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz.
      1966)? Jeśli tak, to należy wskazać:
    - na podstawie jakich konkretnie przepisów ustawy o stosunku Państwa do Kościoła
      Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej (należy podać artykuł, ustęp) realizują
      Państwo te usługi?
    - czy są to usługi w zakresie interesu zbiorowego Państwa członków i kim są ci
      członkowie?
    - czy są to usługi wykonywane na rzecz Państwa członków w zamian za składki, których
      wysokość i zasady ustalania wynikają z Państwa przepisów statutowych?”,
    odpowiedzieli Państwo, że:
    - Fundacja jest organizacją kościelną erygowaną przez biskupa diecezjalnego - art. 34 ust.
      1 pkt 1 i art. 58 ustawy o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego.
    - Tak, działalność ewangelizacyjna jest realizowana w interesie zbiorowym członków
      Kościoła Katolickiego.
    - Fundacja nie pobiera składek członkowskich.
    Na pytanie:
    24) „Czy realizują Państwo sprzedaż na rzecz osób fizycznych nieprowadzących
      działalności gospodarczej i rolników ryczałtowych? Jeśli, tak to prosimy wskazać:
    - czy realizowali Państwo taką sprzedaż przed 1 stycznia 2024 r.? Jeśli tak, to proszę
      wskazać czy wartość tej sprzedaży zrealizowanej w 2024 r. przekroczyła kwotę 20 000
      zł?
    - czy rozpoczęli Państwo taką sprzedaż w trakcie 2024 r.? Jeśli, tak to prosimy wskazać czy
      wartość tej sprzedaży zrealizowanej w 2024 r. przekroczyła kwotę 20 000 zł w proporcji
      do okresu wykonywania tych czynności?
    - jakie dostawy towarów i świadczenia usług realizują Państwo?
    - jaki jest symbol PKWiU z 2015 r. oraz nazwa grupowania, wynikające z Polskiej
      Klasyfikacji Wyrobów i Usług (PKWiU) z 2015 r. wprowadzonej rozporządzeniem Rady
      Ministrów z dnia 4 września 2015 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług
      (PKWiU) (t. j. Dz. U. poz. 1676 ze zm.) dla realizowanych przez Państwa dostaw
      towarów i świadczenia usług? Proszę podać pełny siedmiocyfrowy symbol PKWiU dla
      każdej dostawy towarów i każdego świadczenia usług.
    - czy dostawy towarów, które Państwo realizują odbywają się w systemie wysyłkowym
      (pocztą lub przesyłkami kurierskimi)? Jeśli tak to proszę wskazać czy:
    · otrzymują Państwo w całości zapłatę za wykonaną czynność za pośrednictwem poczty,
      banku lub spółdzielczej kasy oszczędnościowo-kredytowej (odpowiednio na Państwa
      rachunek bankowy lub na Państwa rachunek w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-
      kredytowej, której są Państwo członkiem), a z ewidencji i dowodów dokumentujących
      zapłatę jednoznacznie wynika, jakiej konkretnie czynności dotyczyła i na czyją rzecz
      została dokonana (dane nabywcy, w tym jego adres)?
    - czy świadczą Państwo usługi, za które otrzymują w całości za pośrednictwem poczty,
      banku lub spółdzielczej kasy oszczędnościowo-kredytowej (odpowiednio na Państwa

      rachunek bankowy lub na Państwa rachunek w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-
      kredytowej, której są Państwo członkiem), a z ewidencji i dowodów dokumentujących
      zapłatę jednoznacznie wynika, jakiej konkretnie czynności dotyczyła?”,
    odpowiedzieli Państwo, że w ramach działalności statutowej Fundacja świadczy usługi na
    rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej.

## Pytanie

Czy działalność statutowa Fundacji, której elementem odpłatności jest dokonywany przez
    członków Kościoła Katolickiego zwrot kosztów do wysokości kwoty indywidualnego udziału
    przypadającego na każdego z członków w ogólnych wydatkach grup uczestników, jest
    zwolniona z:
    a) obowiązku ewidencjonowania za pomocą kas rejestrujących,
    b) podatku od towarów i usług?
    Państwa stanowisko w sprawie
    Zdaniem Fundacji odpłatna działalność statutowa prowadzona w ramach działalności
    organizacji religijnych, niestanowiąca działalności gospodarczej Fundacji, zwolniona jest z:
    a) obowiązku ewidencjonowania za pomocą kas rejestrujących,
    b) podatku od towarów i usług.
    Zgodnie z treścią art. 111 ust. 1 ustawy o VAT podatnicy dokonujący sprzedaży na rzecz
    osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych są
    obowiązani prowadzić ewidencję sprzedaży przy zastosowaniu kas rejestrujących.
    Fundacja ewidencjonuje w kasie rejestracyjnej wszystkie usługi gastronomiczne i
    noclegowe świadczone na rzecz osób fizycznych (konsumentów) w ramach prowadzonej
    działalności gospodarczej.
    Zdaniem Fundacji odpłatne prowadzenie przez nią działalności statutowej np.
    organizowanie rekolekcji zwolnione jest z obowiązku ewidencjonowania za pomocą kasy,
    zgodnie z treścią § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia ministra finansów z dnia 24 listopada
    2023 r. w sprawie zwolnień z obowiązku prowadzenia ewidencji sprzedaży przy
    zastosowaniu kas rejestrujących zwalnia się z obowiązku ewidencjonowania sprzedaż w
    zakresie czynności wymienionych w załączniku do rozporządzenia.
    W poz. 32 ww. załącznika wymieniono usługi świadczone przez organizacje członkowskie,
    sklasyfikowane w grupowaniu 94 według PKWiU.
    Zgodnie z treścią rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 września 2015 r. w sprawie
    Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (PKWiU) pod symbolem 94.91.Z wpisano działalność
    organizacji religijnych, do której zaliczono m.in. działalność organizacji religijnych lub osób
    indywidualnych świadczących usługi bezpośrednio wiernym w kościołach lub w innych
    miejscach i działalność rekolekcyjną.
    Zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 21 ustawy o podatku od towarów i usług zwalnia się od
    podatku usługi świadczone przez niezależne grupy osób, na rzecz swoich członków,
    których działalność jest zwolniona od podatku lub w zakresie której członkowie ci nie są
    uznawani za podatników, w celu świadczenia swoim członkom usług bezpośrednio
    niezbędnych do wykonywania tej działalności zwolnionej lub wyłączonej od podatku, w
    przypadku gdy grupy te ograniczają się do żądania od swoich członków zwrotu kosztów do
    wysokości kwoty indywidualnego udziału przypadającego na każdego z nich w ogólnych
    wydatkach tych grup, poniesionych we wspólnym interesie, jeżeli zwolnienie nie
    spowoduje naruszenia warunków konkurencji.
    Z powołanego wyżej przepisu wynika, że zwolnieniu podlegają tylko takie usługi, gdy
    jednocześnie spełnione są następujące przesłanki:
    a) są świadczone przez niezależne grupy osób,

    b) grupa taka świadczy je na rzecz swoich członków,
    c) działalność członków grupy jest zwolniona z podatku lub w zakresie tej działalności
      członkowie ci nie są uznawani za podatników,
    d) działania niezależnej grupy są prowadzone w celu świadczenia swoim członkom usług
      bezpośrednio niezbędnych do wykonywania tej działalności zwolnionej lub wyłączonej
      od podatku,
    e) grupy te ograniczają się do żądania od swoich członków zwrotu kosztów do wysokości
      kwoty indywidualnego udziału przypadającego na każdego z nich w ogólnych
      wydatkach tych grup, poniesionych we wspólnym interesie,
    f) zwolnienie nie spowoduje naruszenia warunków konkurencji.
    Przepis ten jest odzwierciedleniem art. 132 ust. 1 lit. f Dyrektywy Rady 2006/112/WE z dnia
    28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz.Urz.
    UE. L 2006 Nr 347 str. 1 z późn. zm.), zwanej dalej „Dyrektywą”, na mocy którego państwa
    członkowskie zwalniają następujące transakcje (...) usługi świadczone przez niezależne
    grupy osób, których działalność jest zwolniona z VAT lub w związku z którą nie są one
    uznawane za podatników, w celach świadczenia swoim członkom usług bezpośrednio
    niezbędnych do wykonywania tej działalności, gdy grupy te ograniczają się do żądania od
    swoich członków całkowitego zwrotu przypadającej im części we wspólnie poniesionych
    wydatkach, pod warunkiem że zwolnienie to nie spowoduje zakłóceń konkurencji.
    Spełnienie pierwszych dwóch wymogów (a) i (b) dotyczących świadczenia usług przez
    niezależne grupy osób na rzecz swoich członków odnosi się w istocie do stwierdzenia, że
    istnieje jednostka (niezależna grupa osób) świadcząca usługi dla osób, które są jej
    członkami. To wskazuje, że niezależne grupy osób to m.in. organizacje o charakterze
    członkowskim, choć niekoniecznie sformalizowane i mające wyraźną podmiotowość. Co
    do samej formy funkcjonowania, to zarówno ustawa o VAT, jak i art. 132 ust. 1 lit. f
    Dyrektywy nie wskazują konkretnej formy prawnej, jaką powinna przyjąć niezależna grupa
    osób, aby zwolnienie przewidziane w tym przepisie miało zastosowanie. Szczególna forma
    prawna nie jest wymagana jako warunek zwolnienia. Jedynym istotnym kryterium jest to,
    aby niezależna grupa osób była odrębnym podatnikiem VAT.
    Mając na uwadze, że Fundacja została ustanowiona przez kościelną osobę prawną w celu
    wspierania działalności Kościoła Katolickiego, świadczenie opisanych usług na rzecz
    członków Kościoła Katolickiego, należy uznać, że w przedmiotowej sprawie mamy do
    czynienia z niezależną grupą osób, świadczącą wskazane usługi na rzecz jej członków.
    W odniesieniu do kolejnego z ww. warunków (c), wskazać należy, że opisane usługi
    świadczone są na rzecz osób fizycznych członków Kościoła Katolickiego niebędących
    podatnikami podatku od towarów i usług, a zatem również to kryterium uznać należy za
    spełnione.
    Kolejny warunek konieczny do uznania działań Fundacji za usługi zwolnione (d), to
    ustalenie, czy działania niezależnej grupy są prowadzone w celu świadczenia swoim
    członkom usług bezpośrednio niezbędnych do wykonywania ich działalności zwolnionej
    lub niepodlegającej temu podatkowi.
    Przepisy nie precyzują, co należy rozumieć przez pojęcie usług bezpośrednio niezbędnych
    w prowadzonej działalności. Zatem w praktyce może pojawić się wątpliwość, czy przez
    usługi bezpośrednio niezbędne należy rozumieć wyłącznie usługi, które są specyficzne
    jedynie dla danej konkretnej branży, czy też usługi, które są bezpośrednio niezbędne do
    prowadzenia działalności gospodarczej danego podmiotu niezależnie od faktu, że mogą
    one być nabywane również w innych branżach.
    Pojęcie „niezbędny” oznacza „koniecznie potrzebny” (Słownik Języka Polskiego - http://sjp.
    pwn.pl). Co oznacza, sytuację w której, bez usług świadczonych przez niezależną grupę nie
    byłoby możliwe realizowanie zadań Fundacji. Należy wskazać, że zarówno art. 43 ust. 1 pkt

    21 ustawy, jak i powołany przepis Dyrektywy posługują się terminem „niezbędne”. Jednak
    dla wzmocnienia terminu używają także terminu „bezpośrednio”, co dodatkowo ogranicza
    katalog usług mogących korzystać ze zwolnienia od podatku i z uwzględnieniem tych
    dwóch wyrażeń użytych w treści przepisu należy dokonywać jego wykładni, nie pomijając
    żadnego z nich.
    Zgodnie z definicją zawartą w Słowniku Języka Polskiego (Wydawnictwo Naukowe PWN S.
    A., strona internetowa www.sjp.pwn.pl), „bezpośrednio” oznacza bardzo blisko, oraz bez
    pośrednictwa. Bezpośredni związek z wykonywanymi usługami, to taki, który nie wymaga
    pośredników, ogniw pośrednich, który trafia do kogoś lub czegoś wprost. W wyroku TSUE
    z dnia 11 grudnia 2008 r. w sprawie C-407/07 Stichting Centraal Begeleidingsorgaan voor
    de Intercolegiale Toetsing przeciwko Staatssecretaris van Finance, Trybunał wypowiadał
    się również w kwestii zastosowania zwolnienia z podatku VAT dla niezależnej grupy osób
    świadczącej usługi na rzecz swoich członków. Zatem pojęcie usług „bezpośrednio
    niezbędnych” należy, odnieść do konkretnej działalności, na co zresztą wskazuje
    sformułowanie zawarte w art. 43 ust. 1 pkt 21 ustawy.
    W rozpoznawanej sprawie działalność rekolekcyjna stanowi realizację podstawowych
    celów Fundacji i z uwagi na to należy uznać, że omawiany warunek został spełniony.
    Kolejny warunek (e), który powinien być spełniony, aby można było mówić o zwolnieniu z
    VAT dla opisanej we wniosku działalności, jest taki, aby usługi w ramach grupy były
    świadczone po „kosztach”, tj. Fundacja nie może generować zysku. W niniejszym stanie
    faktycznym odpłatność ponoszona przez uczestników rekolekcji ograniczona jest do
    zwrotu kosztów ponoszonych przez Fundację. Tym samym należy uznać, że powyższy
    warunek zostanie spełniony.
    Ostatnia z wymienionych przesłanek (f) w kwestii możliwości zastosowania przez Fundacji
    zwolnienia na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 21 ustawy, wprowadza wymóg, aby zwolnienie
    nie powodowało naruszenia warunków konkurencji.
    Powszechnie znany termin „konkurencja” sprowadza się do współzawodnictwa pomiędzy
    rywalami, a w warunkach rynkowych, pomiędzy podmiotami gospodarczymi.
    Naruszenie warunków konkurencji powinno być rozpatrywane z punktu widzenia
    świadczenia usług przez niezależną grupę na rzecz podmiotów zewnętrznych, a nie z
    punktu widzenia świadczenia usług na rzecz członków tej grupy, tzn. należy zweryfikować,
    czy fakt, że na rynku pojawi się podmiot świadczący określone usługi ze zwolnieniem z
    VAT, doprowadzi do naruszenia warunków konkurencji wobec innych podmiotów
    świadczących takie same usługi. W przypadku więc, gdy niezależna grupa osób jest
    podmiotem świadczącym określone usługi korzystające ze zwolnienia z VAT dla usług
    wspólnych wyłącznie dla swoich członków, nie powinno dojść do naruszenia warunków
    konkurencji wobec innych podmiotów na rynku. Można byłoby nawet podnieść, że dopóki
    na danym rynku wszystkie podmioty mogą skorzystać z omawianego zwolnienia, nie
    możemy mieć do czynienia z faktem naruszenia konkurencji.
    W opisanym stanie faktycznym, biorąc pod uwagę specyfikę działalności rekolekcyjnej, nie
    dochodzi do naruszenia konkurencji, a zatem uznać należy, że spełnione są przesłanki do
    objęcia odpłatnej działalności statutowej - działalności rekolekcyjnej - świadczonej przez
    Fundację zwolnieniem od podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 21 ustawy.
    W konsekwencji powyższego, wartość usług wchodzących w zakres działalności zwolnionej
    na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 21 ustawy nie będzie wliczana do limitu zwolnienia, o
    którym mowa w § 113 ust. 1 ustawy. Do momentu, gdy przychody Fundacji pochodzące z
    działalności gospodarczej - usługi gastronomiczne i noclegowe - nie przekroczą kwoty
    ustawowego limitu, Fundacja będzie korzystać ze zwolnienia w podatku od towarów i
    usług.
    W uzupełnieniu doprecyzowali Państwo stanowisko.

    Działalność statutowa Fundacji, której elementem odpłatności jest dokonywany przez
    członków Kościoła Katolickiego zwrot kosztów do wysokości kwoty indywidualnego udziału
    przypadającego na każdego z członków w ogólnych wydatkach grup uczestników,
    - jest zwolniona z:
    a) obowiązku ewidencjonowania za pomocą kas rejestrujących, co wynika z treści § 2 ust.
      1 pkt 1 rozporządzenia ministra finansów z dnia 24 listopada 2023 r. w sprawie
      zwolnień z obowiązku prowadzenia ewidencji sprzedaży przy zastosowaniu kas
      rejestrujących, gdyż w poz. 32 załącznika do rozporządzenia wymieniono usługi
      świadczone przez organizacje religijne.
    b) podatku od towarów i usług, co wynika z treści art. 43 ust. 1 pkt 21 ustawy o podatku
      od towarów i usług, gdyż Fundacja świadczy usługi dla członków Kościoła Katolickiego,
      którzy ponoszą wyłącznie koszt indywidualnego udziału w organizowanym wydarzeniu.

## Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku w zakresie zwolnienia od podatku
    odpłatnych usług, które realizują Państwo w ramach działalności organizacji religijnej jest
    nieprawidłowe.

## Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z treścią art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i
    usług (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 361 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:
      Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem”,
      podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium
      kraju.
    Stosownie do art. 2 pkt 6 ustawy:
      Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o towarach - rozumie się przez to rzeczy
      oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.
    W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:
      Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się
      przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (...).
    Natomiast w myśl art. 8 ust. 1 ustawy:
      Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde
      świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej
      niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu
      art. 7, w tym również:
      1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na
      formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
      2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania
      czynności lub sytuacji;
      3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu
      działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
    Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy,
      Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości
      prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o
      której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
    Na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy,
      Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców
      lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz

      rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność
      gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu
      towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów
      zarobkowych.
    Takie ujęcie działalności gospodarczej wskazuje, że podatnikami VAT są podmioty
    zajmujące się profesjonalnie obrotem gospodarczym.
    Natomiast podstawową grupą podatników VAT, określoną w art. 15 ust. 1 ustawy, są
    osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby
    fizyczne wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą (zdefiniowaną w cyt. wyżej art.
    15 ust. 2 ustawy), bez względu na cel czy też rezultaty takiej działalności.
    Zatem użycie przez ustawodawcę określenia „bez względu na cel lub rezultat” oznacza, że
    działalność gospodarcza podatnika VAT może, lecz wcale nie musi być nakierowana na
    osiągnięcie zysku, gdyż w jej ramach podatnik może dążyć do osiągnięcia celów innych niż
    zarobkowe. Tym samym podatnikiem VAT mogą być również podmioty typu non profit,
    realizując np. zadania oświatowe, zdrowotne, kulturalne, charytatywne itp., przy czym
    opodatkowaniu mogą podlegać jedynie takie czynności tych podatników, działających w
    tym charakterze, które są realizowane pod tytułem odpłatnym.
    Stosownie do art. 29a ust. 1 ustawy:
      Podstawą opodatkowania, z zastrzeżeniem ust. 2, 3 i 5, art. 30a-30c, art. 32, art. 119
      oraz art. 120 ust. 4 i 5, jest wszystko, co stanowi zapłatę, którą dokonujący dostawy
      towarów lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu sprzedaży od nabywcy,
      usługobiorcy lub osoby trzeciej, włącznie z otrzymanymi dotacjami, subwencjami i
      innymi dopłatami o podobnym charakterze mającymi bezpośredni wpływ na cenę
      towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika.
    W rozpatrywanej sprawie Państwa wątpliwości dotyczą m.in. zwolnienia od podatku
    odpłatnych usług, które realizują Państwo w ramach działalności organizacji religijnej.
    Zarówno w treści ustawy o podatku od towarów i usług, jak i w przepisach wykonawczych
    do niej, ustawodawca przewidział dla niektórych czynności zwolnienie od podatku.
    Zakres i zasady zwolnienia od podatku od towarów i usług dostawy towarów lub
    świadczenia usług zostały określone między innymi w art. 43 ustawy.
    W myśl art. 43 ust. 1 pkt 21 ustawy:
      Zwalnia się od podatku usługi świadczone przez niezależne grupy osób, na rzecz
      swoich członków, których działalność jest zwolniona od podatku lub w zakresie której
      członkowie ci nie są uznawani za podatników, w celu świadczenia swoim członkom
      usług bezpośrednio niezbędnych do wykonywania tej działalności zwolnionej lub
      wyłączonej od podatku, w przypadku gdy grupy te ograniczają się do żądania od
      swoich członków zwrotu kosztów do wysokości kwoty indywidualnego udziału
      przypadającego na każdego z nich w ogólnych wydatkach tych grup, poniesionych we
      wspólnym interesie, jeżeli zwolnienie nie spowoduje naruszenia warunków
      konkurencji.
    Cytowany przepis jest odzwierciedleniem art. 132 ust. 1 lit. f) Dyrektywy Rady 2006/112
    /WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości
    dodanej (Dz. Urz. UE.L. Nr 347 z 11.12.2006 s. 1 ze zm.), dalej zwanej „Dyrektywą Rady
    2006/112/WE”, na mocy którego:
      Państwa członkowskie zwalniają następujące transakcje: usługi świadczone przez
      niezależne grupy osób, których działalność jest zwolniona z VAT lub w związku z
      którą nie są one uznawane za podatników, w celach świadczenia swoim członkom
      usług bezpośrednio niezbędnych do wykonywania tej działalności, gdy grupy te

      ograniczają się do żądania od swoich członków całkowitego zwrotu przypadającej im
      części we wspólnie poniesionych wydatkach, pod warunkiem że zwolnienie to nie
      spowoduje zakłóceń konkurencji.
    Ww. zwolnienie stanowi odrębną regulację odnoszącą się do usług świadczonych przez
    niezależne grupy osób, których działalność jest zwolniona z VAT lub nieobjęta tym
    podatkiem na rzecz członków tych grup, o ile wynagrodzenie za te usługi stanowi
    wyłącznie zwrot poniesionych kosztów, a cel ich świadczenia jest ściśle związany z
    działalnością tych osób. Dodatkowym warunkiem zastosowania tego zwolnienia jest brak
    ryzyka pogorszenia warunków konkurencji.
    Jak wynika z opisu sprawy, Wnioskodawca jest fundacją posiadającą osobowość prawną
    utworzoną przez kościelną osobę prawną Archidiecezję. Wnioskodawca nie jest
    podatnikiem podatku od towarów i usług, korzystając ze zwolnienia przewidzianego w art.
    113 ust. 9 ustawy o podatku od towarów i usług. Fundacja świadczy usługi na rzecz
    członków Kościoła Katolickiego, którzy są zobowiązani do zwrotu kosztów do wysokości
    kwoty indywidualnego udziału przypadającego na każdego z nich w ogólnych wydatkach
    tych grup. Członkowie Kościoła Katolickiego nie dokonują wpłat członkowskich na rzecz
    Fundacji. Zwracają koszty usług, z których korzystali. Członkowie Kościoła Katolickiego,
    którzy korzystają z organizowanej przez Fundację działalności ewangelizacyjnej np.
    rekolekcji, zwracają koszty (lub część kosztów) przypadającego na nich udziału. Działalność
    statutowa Fundacji jest działalnością pożytku publicznego i nie jest nastawiona na
    generowanie zysku. Działalność świadczona przez Fundację - organizowane wydarzenia -
    nie mają związku z jakąkolwiek działalnością gospodarczą uczestników. Fundacja nie
    posiada wiedzy o ewentualnej działalności gospodarczej członków Kościoła Katolickiego,
    którzy uczestniczą w wydarzeniach organizowanych przez Fundację. Działalność
    świadczona przez Fundację - organizowane wydarzenia - nie mają związku z jakąkolwiek
    działalnością gospodarczą uczestników. Świadczenie usług przez Fundację nie prowadzi
    do naruszenia warunków konkurencji.
    Odnosząc się do kwestii objętej zakresem postawionego we wniosku pytania, w pierwszej
    kolejności wskazać należy, iż z powołanego powyżej przepisu art. 43 ust. 1 pkt 21 ustawy
    wynika, że warunkami koniecznymi do zastosowania zwolnienia od podatku usług na jego
    podstawie są następujące przesłanki:
    1) istnienie jednostki (niezależna grupa osób) świadczącej usługi dla osób, które są jej
      członkami;
    2) członkowie są albo podatnikami prowadzącymi działalność, która jest zwolniona od
      podatku VAT, albo osobami, które nie są uznawane – w związku z prowadzoną
      działalnością – za podatników;
    3) usługi świadczone przez grupę są „bezpośrednio niezbędne” dla wykonywania przez
      członków grupy własnej działalności, która jest zwolniona od podatku VAT lub w
      związku z którą członkowie grupy nie są uznawani za podatników;
    4) usługi są świadczone po kosztach własnych („całkowity zwrot”) – grupa nie może
      generować zysku;
    5) zwolnienie od podatku VAT świadczonych usług nie może naruszać zasad konkurencji.
    Powyższe warunki muszą zostać spełnione łącznie. Brak spełnienia chociażby jednego z
    nich powoduje brak możliwości zastosowania ww. zwolnienia od podatku.
    Spełnienie pierwszego warunku dotyczącego świadczenia usług przez niezależne grupy
    osób na rzecz swoich członków odnosi się w istocie do stwierdzenia, że istnieje jednostka
    (niezależna grupa osób) świadcząca usługi dla osób, które są jej członkami. To wskazuje,
    że niezależne grupy osób to m.in. organizacje o charakterze członkowskim, choć
    niekoniecznie sformalizowane i mające wyraźną podmiotowość. Co do samej formy
    funkcjonowania, to zarówno ustawa, jak i art. 132 ust. 1 lit. f) Dyrektywy nie wskazują
    konkretnej formy prawnej, jaką powinna przyjąć niezależna grupa osób, aby zwolnienie

    przewidziane w tym przepisie miało zastosowanie. Szczególna forma prawna nie jest
    wymagana jako warunek zwolnienia. Jedynym istotnym kryterium jest to, aby niezależna
    grupa osób była odrębnym podatnikiem VAT.
    Ponadto analiza podmiotowości jaką musi posiadać ustawowa „niezależna grupa osób”,
    której to usługi mogą podlegać zwolnieniu od podatku, podczas gdy są świadczone na
    rzecz członków, których zrzesza, prowadzi do wniosku, że owa niezależność powinna
    objawiać się samodzielnością podejmowania decyzji gospodarczych i odrębnością
    podmiotową.
    Warunkiem zastosowania przedmiotowego zwolnienia jest wymóg, aby podmioty, na
    rzecz których niezależne grupy dokonują świadczeń, były członkami takiej grupy.
    Stanowisko to potwierdził Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, który w orzeczeniu
    z 8 marca 1989 r. sygn. sprawy C-348/87, odnoszącym się do przepisów szóstej dyrektywy,
    która została zastąpiona ww. dyrektywą 2006/112/WE, stwierdził w tezie 14 i 15, że art. 13
    (A)(1)(f) szóstej dyrektywy odnosi się wyłącznie do niezależnych grup osób świadczących
    usługi na rzecz członków grupy. „Nie ma to miejsca w sytuacji, w której fundacja wykonuje
    usługi na rzecz innej fundacji i żadna z nich nie jest członkiem drugiej. Ponieważ warunki
    zwolnienia są sformułowane precyzyjnie, każda wykładnia poszerzająca zakres artykułu 13
    (A)(1)(f) szóstej dyrektywy jest niezgodna z celem tego przepisu. Tym samym, w
    odpowiedzi na wniosek o wstępne orzeczenie należy stwierdzić, że czynności, które winny
    być objęte zwolnieniem podatkowym na mocy artykułu 13(A)(1)(f) szóstej dyrektywy (...)
    nie obejmują działalności fundacji, polegającej wyłącznie na organizacji i wykonywaniu
    prac związanych z działalnością innej fundacji, w zamian za zwrot faktycznie poniesionych
    wydatków, jeżeli ta druga fundacja stanowi organizację parasolową dla szeregu
    podmiotów prowadzących działalność zwolnioną lub nieopodatkowaną oraz świadczy
    usługi określone w powyższym przepisie szóstej dyrektywy wyłącznie na rzecz tych
    podmiotów”.
    Natomiast w wyroku z dnia 11 grudnia 2008 r. w sprawie C-407/07 Trybunał doprecyzował
    kwestię zakresu usług świadczonych na rzecz swoich członków przez ww. grupy,
    stwierdzając, że „(...) wykładni art. 13A ust. 1 lit. f) szóstej dyrektywy należy dokonywać w
    ten sposób, że z zastrzeżeniem spełnienia pozostałych przesłanek wskazanych w tym
    przepisie, świadczenie usług na rzecz ich członków przez niezależne grupy, korzysta ze
    zwolnienia przewidzianego w tym przepisie, nawet jeśli usługi te są świadczone na rzecz
    jednego lub kilku z rzeczonych członków”. Trybunał stwierdził, że nie jest możliwe, by
    wykładni tego przepisu dokonywać w ten sposób, że poddaje zwolnienie z podatku VAT
    warunkowi, by świadczenia zostały zaoferowane wszystkim członkom zainteresowanej
    niezależnej grupy. Gdy świadczenia następują na rzecz jednego lub kilku członków
    niezależnej grupy, koszt tych świadczeń pozostaje wspólnym wydatkiem tej grupy, która
    została powołana w tym celu, przy czym metody rachunkowości analitycznej pozwalają na
    identyfikację części wydatków związanych z każdą usługą uwzględnioną indywidualnie.
    Przez niezależność grupy, należy rozumieć niezależność od innych podmiotów, w tym od
    jej członków, w działaniu i podejmowaniu decyzji. Taka niezależność powinna się objawiać
    w szczególności w postaci zdolności takiej grupy do nabywania praw i podejmowania
    zobowiązań, do zawierania umów, możliwości zatrudniania pracowników, do pozywania i
    bycia pozywanym itp. Grupa taka musi składać się z co najmniej dwóch podmiotów
    (członków), powinna charakteryzować się odpowiednim poziomem trwałości, a także
    zostać jasno wyodrębniona spośród innych podmiotów gospodarczych.
    Jednakże, w przypadku niezależnej grupy osób, o której mowa w art. 43 ust. 1 pkt 21
    ustawy, istotny jest drugi warunek jaki musi zostać spełniony. Warunek ten odnosi się do
    podmiotów tworzących grupę. I tak zgodnie z ww. artykułem konieczne jest, aby
    członkowie grupy byli podatnikami prowadzącymi działalność zwolnioną albo osobami,
    które nie są uznawane – w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą – za
    podatników.

    W rozpatrywanej sprawie, jak Państwo wskazali, Fundacja nie posiada wiedzy o
    ewentualnej działalności gospodarczej członków Kościoła Katolickiego, którzy uczestniczą
    w wydarzeniach organizowanych przez Fundację. Działalność świadczona przez Fundację -
    organizowane wydarzenia - nie mają związku z jakąkolwiek działalnością gospodarczą
    uczestników.
    Zatem analiza przedstawionego opisu sprawy prowadzi do stwierdzenia, że świadczą
    Państwo usługi wyłącznie na rzecz członków Kościoła Katolickiego, którymi są wyłącznie
    osoby fizyczne nieprowadzące działalności gospodarczej.
    Natomiast z omawianego przepisu art. 43 ust. 1 pkt 21 ustawy wynika, że w celu
    skorzystania ze zwolnienia przez niezależne grupy osób konieczne jest świadczenie usług
    na rzecz członków, których działalność jest zwolniona lub w związku z którą nie są oni
    uznawani za podatników VAT, w celu świadczenia na ich rzecz usług, niezbędnych do
    prowadzenia tej działalności. Zatem, aby skorzystać z ww. zwolnienia, członkami grupy nie
    mogą być osoby fizyczne nieprowadzące działalności gospodarczej. Ww. przepis art. 43
    ust. 1 pkt 21 ustawy wskazuje nie na osoby nieprowadzące działalności gospodarczej, lecz
    na osoby, które nie są uznawane za podatników – w związku z prowadzoną działalnością
    gospodarczą.
    Wobec powyższego wskazać należy, że nie spełniają Państwo warunku podmiotowego, o
    którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 21 ustawy, ponieważ członkami na rzecz, których
    świadczą Państwo usługi są wyłącznie osoby fizyczne nieprowadzące działalności
    gospodarczej.
    W tym miejscu wskazać należy na stanowisko Rzecznika Generalnego przedstawione w
    opinii do sprawy C-8/01 (pkt 118), z którego wynika, że zwolnienie dla niezależnej grupy
    osób miało umożliwić mniejszym przedsiębiorstwom łączenie się, by mogły prowadzić
    działania, które duże przedsiębiorstwa mogą prowadzić przy wykorzystaniu własnych
    zasobów. W ten sposób mniejsze przedsiębiorstwa mogły konkurować na równych
    warunkach z większymi organizacjami. Wynika z tego, że zwolnienie przewidziane zostało
    dla małych przedsiębiorstw, aby łącząc się w grupy mogły konkurować z większymi
    organizacjami.
    W tym kontekście należy przytoczyć rozstrzygnięcie zawarte w wyroku Wojewódzkiego
    Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 30 lipca 2015 r. sygn. I SA/Wr 406/15, gdzie
    Sąd stwierdził, że wnioskodawca nie spełnia warunku podmiotowego ponieważ: „Z
    opisanego we wniosku zdarzenia przyszłego wynika, że członkami Spółdzielni mogą być
    zarówno podmioty wykonujące czynności zwolnione z podatku od towarów i usług,
    jedynie w marginalnym zakresie wykonujące czynności opodatkowane – nazywane
    "Członkami zwolnionymi z VAT", jak i podmioty wykonujące czynności opodatkowane
    podatkiem od towarów i usług, którym przysługuje prawo do odliczenia podatku
    naliczonego – nazywane "Członkami z prawem do odliczenia VAT". Jeśli Spółdzielnia ma
    być traktowana jak niezależna grupa osób, która korzysta ze zwolnienia na podstawie art.
    43 ust. 1 pkt 21 u.p.t.u., to w jej skład nie mogą wchodzić "Członkowie z prawem do
    odliczenia VAT" (por. Leksykon VAT 2013 r. tom I Janusz Zubrzycki, wyd. UNIMEX rok 2013,
    str. 1612).”
    W związku z tym sąd stwierdził, że wnioskodawca nie spełnia warunku podmiotowego. Tak
    więc wyrok ten potwierdza, że aby była niezależna grupa osób, o której mowa w art. 43
    ust. 1 pkt 21 ustawy, to jej członkami mogą być tylko podmioty ściśle określone w ww.
    przepisie.
    W konsekwencji, w rozpatrywanej sprawie nie stanowią Państwo niezależnej grupy osób w
    myśl art. 43 ust. 1 pkt 21 ustawy, ponieważ w Państwa skład wchodzą osoby fizyczne
    nieprowadzące działalności gospodarczej.

    Z uwagi na niespełnienie ww. warunku w odniesieniu do świadczonych usług nie mają
    Państwo prawa do korzystania ze zwolnienia z podatku VAT zawartego w przepisie art. 43
    ust. 1 pkt 21 ustawy.
    Tym samym ze względu na niespełnienie wskazanej wyżej przesłanki objętej treścią
    przepisu art. 43 ust. 1 pkt 21 ustawy, badanie kolejnych przesłanek wskazanych w tym
    przepisie jest niezasadne.
    W rozpatrywanej sprawie należy przeanalizować czy do świadczonych przez Państwa
    usług ma zastosowanie art. 43 ust. 1 pkt 31 ustawy.
    Zgodnie z ww. przepisem:
      Zwalnia się od podatku usługi oraz dostawę towarów ściśle z tymi usługami
      związaną, realizowane przez:
      a) kościoły i związki wyznaniowe, o których mowa w przepisach o stosunku Państwa
      do Kościoła Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej oraz w przepisach o stosunku
      Państwa do kościołów i innych związków wyznaniowych,
      b) organizacje powołane do realizacji celów o charakterze politycznym, związkowym,
      patriotycznym, filozoficznym, filantropijnym lub obywatelskim
      - w zakresie interesu zbiorowego swoich członków, wykonywane na rzecz ich
      członków w zamian za składki, których wysokość i zasady ustalania wynikają z
      przepisów statutowych tych podmiotów, pod warunkiem że podmioty te nie są
      nastawione na osiąganie zysków, jeżeli zwolnienie nie spowoduje naruszenia
      warunków konkurencji.
    Zatem aby wykonywane przez Państwa czynności mogły być objęte hipotezą normy
    zawartej w art. 43 ust. 1 pkt 31 ustawy, muszą wypełniać warunki w niej zapisane.
    W przepisie tym zaznaczono, że usługi świadczone przez te podmioty muszą być:
    - realizowane w zakresie interesu zbiorowego swoich członków;
    - wykonywane w zamian za składki, których wysokość i zasady ich ustalania są oparte na
      statucie;
    - pod warunkiem, że podmioty te nie będą nastawione na osiąganie zysków i zwolnienie
      nie spowoduje naruszenia warunków konkurencji.
    Ponadto wskazać należy, iż wszystkie powyższe warunki powinny być spełnione łącznie.
    Niespełnienie choćby jednego z nich wyklucza zwolnienie od podatku.
    Z opisu sprawy wynika, że Wnioskodawca jest fundacją posiadającą osobowość prawną
    utworzoną przez kościelną osobę prawną Archidiecezję. Wnioskodawca nie jest
    podatnikiem podatku od towarów i usług, korzystając ze zwolnienia przewidzianego w art.
    113 ust. 9 ustawy o podatku od towarów i usług. Zgodnie ze Statutem, Fundacja realizuje
    opisane cele prowadząc odpłatną i nieodpłatną działalność pożytku publicznego. Przychód
    z działalności odpłatnej pożytku publicznego służy wyłącznie prowadzeniu działalności
    pożytku publicznego. Fundacja może prowadzić działalność gospodarczą wyłącznie jako
    dodatkową w stosunku do działalności pożytku publicznego i wyłącznie w rozmiarach
    służących realizacji jej celów. Głównym miejscem prowadzenia działalności statutowej
    przez Fundację jest Dom Rekolekcyjny. W tym miejscu prowadzi przede wszystkim
    działalność ewangelizacyjną organizując rekolekcje, seminaria i konferencje. W przypadku
    organizowania rekolekcji kilkudniowych, ich uczestnicy korzystają z noclegów i posiłków.
    Fundacja świadczy usługi na rzecz członków Kościoła Katolickiego, którzy są zobowiązani
    do zwrotu kosztów do wysokości kwoty indywidualnego udziału przypadającego na
    każdego z nich w ogólnych wydatkach tych grup. Członkowie Kościoła Katolickiego nie
    dokonują wpłat członkowskich na rzecz Fundacji. Na pytanie: „Czy usługi realizowane
    przez Państwa są usługami realizowanymi przez Państwa jako przez kościół, o którym
    mowa w przepisach ustawy z dnia 17 maja 1989 r. o stosunku Państwa do Kościoła

    Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1966)? Jeśli tak, to należy
    wskazać:
    - na podstawie jakich konkretnie przepisów ustawy o stosunku Państwa do Kościoła
      Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej (należy podać artykuł, ustęp) realizują
      Państwo te usługi?
    - czy są to usługi w zakresie interesu zbiorowego Państwa członków i kim są ci
      członkowie?
    - czy są to usługi wykonywane na rzecz Państwa członków w zamian za składki, których
      wysokość i zasady ustalania wynikają z Państwa przepisów statutowych?”,
    odpowiedzieli Państwo, że:
    - Fundacja jest organizacją kościelną erygowaną przez biskupa diecezjalnego - art. 34 ust.
      1 pkt 1 i art. 58 ustawy o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego.
    - Tak, działalność ewangelizacyjna jest realizowana w interesie zbiorowym członków
      Kościoła Katolickiego.
    - Fundacja nie pobiera składek członkowskich.
    Odnosząc się do Państwa wątpliwości w zakresie dotyczącym zwolnienia od podatku
    odpłatnych usług, które realizują Państwo w ramach działalności organizacji religijnej,
    należy zauważyć, że w pierwszej kolejności podatnik musi posiadać status kościoła lub
    związku wyznaniowego, o którym mowa w przepisach o stosunku Państwa do Kościoła
    Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej oraz w przepisach o stosunku Państwa do
    kościołów i innych związków wyznaniowych albo organizacji powołanej do realizacji celów
    o charakterze politycznym, związkowym, patriotycznym, filozoficznym, filantropijnym lub
    obywatelskim. Kolejnym warunkiem zastosowania przedmiotowego zwolnienia jest
    wymóg świadczenia usług w interesie zbiorowym swoich członków. Ponadto kolejnym
    warunkiem wynikającym z cytowanego przepisu art. 43 ust. 1 pkt 31 ustawy o VAT jest
    wymóg, aby usługi oraz dostawa towarów ściśle związana z tymi usługami była
    wykonywana w zamian za składki, których wysokość i zasady ustalania wynikają z
    przepisów statutowych tych podmiotów.
    Mając na uwadze przedstawiony opis sprawy i obowiązujące przepisy prawa, należy
    stwierdzić, że nie mogą Państwo skorzystać ze zwolnienia na podstawie art. 43 ust. 1 pkt
    31 ustawy, ponieważ nie pobierają Państwo składek członkowskich, których wysokość i
    zasady ustalania wynikają z Państwa przepisów statutowych, w zamian za usługi
    wykonywane na rzecz Państwa członków, a zatem nie spełniają Państwo łącznie
    wszystkich warunków wymienionych w ww. przepisie.
    Z uwagi na niespełnienie ww. warunku w odniesieniu do świadczonych usług nie mają
    Państwo prawa do korzystania ze zwolnienia z podatku VAT zawartego w przepisie art. 43
    ust. 1 pkt 31 ustawy.
    Zatem Państwa stanowisko w zakresie zwolnienia od podatku odpłatnych usług, które
    realizują Państwo w ramach działalności organizacji religijnej jest nieprawidłowe.

## Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
    Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego,
    który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
    Tą interpretacją został załatwiony wniosek w zakresie zwolnienia od podatku odpłatnych
    usług, które realizują Państwo w ramach działalności organizacji religijnej. Natomiast
    wniosek w zakresie zwolnienia ww. usług z obowiązku ewidencjonowania przy
    zastosowaniu kas rejestrujących zostanie załatwiony odrębnie.
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

    · Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy
      z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111).
      Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie
      zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosują się Państwo do interpretacji.
    · Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub
      zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem
      czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
      1) z zastosowaniem art. 119a;
      2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy
      z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
      3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
    · Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w
      decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej
      praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

## Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego
    Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa
    z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.
    U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
    Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę
    należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej
    (art. 53 § 1 PPSA):
    · w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa
      Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
    · w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres
      Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP
      (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia
    przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do
    zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz
    powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

## Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji
    podatkowej.