Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPP2/443-650/09/AP
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2009-10-30
Teza: Podmiotowość podatkowa gminy i wynikające z niej konsekwencje.
Słowa kluczowe: gmina; jednostka-jednostka samorządu terytorialnego; podatnik; rejestracja
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 15

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 5 sierpnia 2009 r. (data wpływu 10 sierpnia 2009 r.), uzupełnionym w dniu 7 października 2009 r. (data wpływu), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie podmiotowości podatkowej Gminy lub Urzędu Gminy - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 10 sierpnia 2009 r. złożono wniosek, uzupełniony w dniu 7 października 2009 r., o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie podmiotowości podatkowej Gminy lub Urzędu Gminy.

W przedmiotowym wniosku oraz jego uzupełnieniu, został przedstawiony następujący stan faktyczny.

Od dnia 5 czerwca 1996 r. Urząd Gminy posiada numer identyfikacji podatkowej i od tego dnia jest podatnikiem podatku od towarów i usług, składając z tym numerem deklaracje VAT-7. Wszystkie faktury rozliczeniowe wystawiane są na Urząd. W wystawianych fakturach, jako wystawca także wskazywany jest Urząd.

Gmina złożyła wniosek o dofinansowanie projektu z funduszy strukturalnych UE. Instytucja zarządzająca tym programem (Urząd Marszałkowski) wymaga wpisania we wniosku o dofinansowanie NIP Gminy. W tej sytuacji wystąpiono o nadanie tego numeru Gminie. Otrzymała go dnia 16 kwietnia 2009 r., jednak Gmina nie posiada statusu podatnika podatku od towarów i usług. Podatek nadal rozliczany jest w deklaracjach VAT-7 z numerem Urzędu Gminy, który ciągle jest podatnikiem.

W związku z powyższym zadano następujące pytania.

1.  Kto powinien posiadać status podatnika VAT - Urząd czy Gmina?
2.  Czy właściwe będzie z chwilą wyrejestrowania Urzędu Gminy na druku VAT-Z zarejestrowanie Gminy na druku VAT-R?
3.  Czy w sytuacji, gdy Gmina będzie podatnikiem podatku od towarów i usług, faktury dot. zakupów dokonywanych na rzecz Urzędu Gminy będą mogły być wystawiane na Urząd?
4.  Z jaką nazwą podatnika należy fakturować sprzedaż towarów i usług - Urząd Gminy, czy Gmina (np. faktury za wynajem pomieszczeń komunalnych)?

Zdaniem Wnioskodawcy, ponownie wskazującego, że Gmina ma nadany numer NIP, nie jest jednak podatnikiem VAT, Urzędu Gminy nie należy wyrejestrowywać jako podatnika. Ponadto, ze względu na jedną ewidencję księgową, na fakturach otrzymywanych lub wystawianych, powinno być dopuszczalne wpisywanie jako podatnika zarówno Urzędu Gminy, jak i Gminy.

Na potwierdzenie swojego stanowiska Urząd Gminy wskazał, że obowiązkowi ewidencyjnemu podlegają nie tylko podatnicy, ale również inne podmioty, np. płatnicy podatku dochodowego od osób fizycznych oraz składek ubezpieczeniowych. Z powyższego wynika, że Urząd Gminy jest płatnikiem zaliczek na podatek dochodowy od dokonywanych wypłat ze stosunku pracy zatrudnionych pracowników samorządowych. Jest także płatnikiem składek ZUS na ubezpieczenia społeczne za pracowników. Urząd Gminy jest również podatnikiem podatku od towarów i usług. Wynika to z przepisów ustawy z dnia 13 października 1995 r. o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników (tj. Dz. U. z 2004 r. Nr 269, poz. 2681 ze zm.), na podstawie której nadawane są numery identyfikacji podatkowej (NIP). Urząd powołał pismo Ministerstwa Finansów z dnia 18 maja 2005 r., zgodnie z którym gmina i urząd gminy powinny stosować jednakowe oznaczenie (numer) NIP, a w związku z ich działaniami (czynnościami) powinno być wystawione jedno rozliczenie deklaratoryjne przez Urząd Gminy. Wynika to z tego, że samorządowe osoby prawne (w tym przypadku Gmina), nie mają własnych struktur organizacyjnych, zaś nałożone na nich zadania wykonują za pośrednictwem urzędu. Urząd nie ma możliwości prowadzenia odrębnej ewidencji księgowej, dotyczącej rozliczeń podatku od towarów i usług dla samorządowych osób prawnych (gminy) oraz dla urzędu obsługującego te osoby od strony techniczno-organizacyjnej. Wskazał, że powyższe potwierdzają przepisy rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie szczegółowych zasad rachunkowości oraz planów kont dla budżetu państwa, budżetów jednostek samorządu terytorialnego oraz niektórych jednostek sektora finansów publicznych (Dz. U. Nr 142, poz. 1020).

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1995 r. o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników (t. j. Dz. U. z 2004 r. Nr 269, poz. 2681 ze zm.), osoby fizyczne, osoby prawne oraz jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, które na podstawie odrębnych ustaw są podatnikami, podlegają obowiązkowi ewidencyjnemu oraz otrzymują numery identyfikacji podatkowej (NIP).

Stosownie do ust. 2 i 3 powołanego artykułu, obowiązkowi ewidencyjnemu podlegają również inne podmioty niż wymienione w ust. 1, jeżeli na podstawie odrębnych ustaw są podatnikami, a w szczególności zakłady (oddziały) osób prawnych, płatnicy podatków oraz płatnicy składek ubezpieczeniowych – podmioty te również otrzymują NIP. Powyższe oznacza, że każdy podmiot, który należy do jednej z ww. kategorii (podatnika lub płatnika), jest obowiązany do złożenia zgłoszenia identyfikacyjnego. Należy podkreślić również, że nie jest prawnie dopuszczalna sytuacja nadania jednego numeru identyfikacji podatkowej dwom podmiotom (z których jeden jest podatnikiem np. podatku od towarów i usług, a drugi płatnikiem podatku dochodowego od osób fizycznych), jak również posługiwania się numerem identyfikacji podatkowej nadanym innemu podmiotowi.

W oparciu o art. 8 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), płatnikiem jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, obowiązana na podstawie przepisów prawa podatkowego do obliczenia i pobrania od podatnika podatku i wpłacenia go we właściwym terminie organowi podatkowemu.

Zgodnie z art. 31 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.), osoby fizyczne, osoby prawne oraz jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, zwane dalej „zakładami pracy”, są obowiązane jako płatnicy obliczać i pobierać w ciągu roku zaliczki na podatek dochodowy od osób, które uzyskują od tych zakładów przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej lub spółdzielczego stosunku pracy, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego wypłacane przez zakłady pracy, a w spółdzielniach pracy - wypłaty z tytułu udziału w nadwyżce bilansowej.

Status prawny pracowników samorządowych określają przepisy ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych (Dz. U. z 2008 r. Nr 223, poz. 1458). Stosownie do postanowień tej ustawy pracownicy samorządowi są zatrudniani m.in. w urzędach gminy. Zatem zakładem pracy dla tych osób jest Urząd Gminy i na nim spoczywa obowiązek poboru zaliczek na podatek dochodowy od dokonywanych wypłat ze stosunku pracy.

Gmina, zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2001 r. Nr 142 poz. 1591 ze zm.), wykonuje zadania publiczne we własnym imieniu i na własną odpowiedzialność. Jest jednostką zasadniczego podziału terytorialnego stopnia podstawowego, posiada osobowość prawną, a zatem zdolność do działania we własnym imieniu.

W myśl art. 33 ww. ustawy, gmina jest samorządową osobą prawną, która nie ma własnych struktur organizacyjnych, natomiast nałożone na nią zadania wykonywane są za pośrednictwem urzędu gminy. Zdolność prawną, jak i zdolność do wykonywania czynności prawnych ma gmina (jednostka samorządu terytorialnego), a nie urząd, który jest aparatem pomocniczym gminy.

W oparciu o rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 28 lipca 2006 r. w sprawie szczególnych zasad rachunkowości oraz planów kont dla budżetu państwa, budżetów jednostek samorządu terytorialnego oraz niektórych jednostek sektora finansów publicznych (Dz. U. Nr 142 poz. 1020 ze zm.), należy stwierdzić, iż urząd gminy nie ma możliwości prowadzenia odrębnej ewidencji księgowej, dotyczącej rozliczeń podatku od towarów i usług dla samorządowych osób prawnych oraz dla ich urzędów, obsługujących od strony techniczno-organizacyjnej te osoby prawne.

Stosownie do przepisu art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Zgodnie z art. 96 ust. 1 powyższej ustawy, podmioty, o których mowa w art. 15, są obowiązane przed dniem wykonania pierwszej czynności określonej w art. 5 złożyć naczelnikowi urzędu skarbowego zgłoszenie rejestracyjne, z zastrzeżeniem ust. 3.

Z regulacji § 13 ust. 1 pkt 11 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 28 listopada 2008 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 212 poz. 1336), wynika, że zwalnia się od podatku od towarów i usług czynności związane z wykonywaniem zadań publicznych nałożonych odrębnymi przepisami, wykonywane w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność przez jednostki samorządu terytorialnego, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Zgodnie z treścią art. 106 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), podatnicy, o których mowa w art. 15, są obowiązani wystawić fakturę stwierdzającą w szczególności dokonanie sprzedaży, datę dokonania sprzedaży, cenę jednostkową bez podatku, podstawę opodatkowania, stawkę i kwotę podatku, kwotę należności oraz dane dotyczące podatnika i nabywcy, z zastrzeżeniem ust. 2, 4 i 5 oraz art. 119 ust. 10 i art. 120 ust. 16.

Z powołanych regulacji wynika, że Gmina - zarówno jako osoba prawna, jak i jednostka samorządu terytorialnego - w zakresie czynności o charakterze cywilnoprawnym, posiada status podatnika podatku od towarów i usług. W związku z tym podlega obowiązkowi rejestracyjnemu. Nie ma zatem potrzeby utrzymywania rejestracji przez Urząd w zakresie podatku od towarów i usług, ale Urząd winien posiadać swój odrębny NIP na potrzeby rozliczeń wynikających z obowiązku poboru zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych, z uwagi na to, iż jest zakładem pracy dla pracowników samorządowych. Z tego względu nadany Urzędowi NIP należy stosować dla celów powyższych rozliczeń.

Reasumując, podatnikiem podatku od towarów i usług w stosunku do działalności zarówno Gminy, jak i Urzędu Gminy, jest wyłącznie Gmina, a zatem dla potrzeb rozliczenia tego podatku Gmina i Urząd Gminy powinny stosować NIP nadany Gminie. W konsekwencji, w sytuacji nabycia towarów i usług na rzecz Gminy lub Urzędu Gminy należy wskazywać Gminę i stosować nadany Jej NIP. Również na wystawianych fakturach (np. za wynajem pomieszczeń komunalnych), jako podatnika należy wpisywać Gminę i nadany Jej NIP.

Dokonując rejestracji Gminy dla celów rozliczeń podatku od towarów i usług można równocześnie wyrejestrować Urząd Gminy (z rejestru czynnych podatników VAT), gdyż nie będzie on już dokonywał rozliczeń tego podatku. NIP, którym Urząd posługiwał się do tej pory, będzie wówczas służył jedynie do celów rozliczeń zaliczek na podatek dochodowy od wynagrodzeń pracowników, czy też w zakresie rozliczeń składek ZUS.

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu zaistnienia zdarzenia.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, ul. Jana Kazimierza 5, 85-035 Bydgoszcz, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, 87-100 Toruń, ul. Św. Jakuba 20.