Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 1061-IPTPB2.4511.546.2016.1.Akr
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi
Data wydania: 2016-09-13
Teza: Czy w przypadku zwróconej nieruchomości na skutek wywłaszczenia, istnieje zobowiązanie do zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych z tytułu sprzedaży posiadanych udziałów w zwróconej decyzją administracyjną nieruchomości?
Słowa kluczowe: nieruchomości-sprzedaż nieruchomości; spadek; wywłaszczenie; zwrot-zwrot nieruchomości
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 10

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613, z późn. zm.) oraz § 5 pkt 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643), Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko – przedstawione we wniosku z dnia 8 lipca 2016 r. (data wpływu 13 lipca 2016 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych odpłatnego zbycia udziału w nieruchomości – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 13 lipca 2016 r. złożony został wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych odpłatnego zbycia udziału w nieruchomości.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny:

Decyzją nr 32/80 o wywłaszczeniu nieruchomości i odszkodowaniu …. z dnia 25 marca 1980 r., wywłaszczono nieruchomość rodziców Wnioskodawczyni, tj. ….. Nieruchomość położona jest …., oznaczona nr geodezyjnym 922/1, k. m. 7, o powierzchni 885 m ², obręb …..

Jak wynika z ww. decyzji nr 32/80 nieruchomość została wywłaszczona na wniosek Zarządu Inwestycji Komunikacyjnych i Budowy Centrum …..

Zgodnie z planem realizacyjnym nr …. zatwierdzonym decyzją z dnia 5 października 1977 r. – przedmiotowy teren, niezbędny był inwestorowi pod budowę Trasy …\`(...)\`

Państwo nabyło przedmiotową działkę w powyższym celu. Z części ww. nieruchomości wydzielono 864 m², z której cel nie został zrealizowany.

Stosownie do postanowień art. 136 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, poprzedni właściciel lub jego spadkobiorca może żądać zwrotu wywłaszczonej działki lub jego części, jeśli stała się zbędna na cel określony w decyzji o przejęciu.

Z wnioskiem o zwrot wywłaszczonej działki położonej …., oznaczonej nr geodezyjnym 922/1 o powierzchni 864 m², obręb nr …., zapisanej w księdze wieczystej nr …., a będącej własnością Gminy …. wystąpili:

1.  w dniu 14 listopada 2012 r. …. (Wnioskodawczyni),
2.  w dniu 27 listopada 2012 r. ….,
3.  w dniu 25 stycznia 2013 r. …., …., …., ….,
4.  w dniu 13 marca 2013 r. …\`(...)\`

Urząd Miasta …., mając na względzie stan zagospodarowania działki uznał, że zostały spełnione przesłanki wynikające z art. 137 cyt. ustawy, kwalifikujące nieruchomość do zwrotu na rzecz wnioskodawców.

Prezydent Miasta …. – organ wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej, po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, decyzją z dnia 26 czerwca 2014 r., a uprawomocnioną w dniu 16 lipca 2014 r., na podstawie przepisów art. 136 ust. 3, art. 137, art. 139, art. 140, art. 142, art. 216, art. 217 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2014 r., 518) oraz art. 104, art. 107 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267, z późn. zm.), zwrócił wywłaszczoną nieruchomość rodziców Wnioskodawczyni, …., położoną …. przy ul. …., oznaczoną nr geodezyjnym 922/1 o powierzchni 864 m² obręb …., zapisaną w KW nr …., będącą własnością …\`(...)\`

Nieruchomość została zwrócona na rzecz dzieci, tj. spadkobierców – zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego …. z dnia 23 stycznia 2013 r., uprawomocnionym w dniu 14 lutego 2013 r., według którego spadek po …. zmarłej w dniu 28 października 1981 r., a ostatnio stale zamieszkałej …, na podstawie ustawy nabyli: mąż …. oraz dzieci …. (Wnioskodawczyni) i ….. po 1/3 każde z nich. Stwierdzono również, że spadek po …., zmarłym w dniu 10 stycznia 1988 r., a ostatnio stale zamieszkałym …., na podstawie ustawy nabyły dzieci, tj. …. (Wnioskodawczyni) i … (dzieci ……) po 1/2 każde z nich.

Orzeczono i wykonano decyzję o zwrocie wywłaszczonej nieruchomości i przekazaniu na rzecz Gminy …. zwaloryzowanej kwoty, stanowiącej zapłatę za wywłaszczoną nieruchomość.

Aktem notarialnym z dnia 21 stycznia 2016 r. wraz z pozostałymi właścicielami, Wnioskodawczyni dokonała sprzedaży ww. nieruchomości, zwróconej decyzją administracyjną, tj. działki oznaczonej nr geodezyjnym 922/1 o powierzchni 864 m², obręb nr …., położonej …….

Odpłatne zbycie udziału w nieruchomości nie nastąpiło w wykonywaniu działalności gospodarczej, w rozumieniu art. 5a pkt 6 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r., poz. 361, z późn. zm.).

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie:

Czy w przypadku zwróconej nieruchomości na skutek wywłaszczenia, istnieje zobowiązanie do zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych z tytułu sprzedaży posiadanych udziałów w zwróconej decyzją administracyjną nieruchomości?

Zdaniem Wnioskodawczyni, stosownie do art. 136 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2014 r., poz. 518), jako spadkobierca poprzedniego właściciela, Wnioskodawczyni uzyskała (łącznie z rodzeństwem) zwrot wywłaszczonej nieruchomości, ponieważ stała się ona zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu.

Zdaniem Wnioskodawczyni, w wyżej opisanej sprawie, ów zwrot nieruchomości nie jest nabyciem w rozumieniu ustawy, a jedynie przywróceniem stanu prawnego tej nieruchomości, istniejącego przed jej wywłaszczeniem.

Zatem w ocenie Wnioskodawczyni, przywracając stan prawny, który istniał przed wywłaszczeniem, decyzja o zwrocie nieruchomości, przywróciła prawo własności nieruchomości następcom prawnym tej nieruchomości.

Wnioskodawczyni, powołując się na art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych uważa, że przywrócenia stanu sprzed wywłaszczenia, nie można uznać „za nabycie nieruchomości”. Zatem, w Jej ocenie, późniejsze zbycie nieruchomości (sprzedaż), nie może rodzić, po stronie Wnioskodawczyni, obowiązku podatkowego.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawczyni w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r., poz. 361, z późn. zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Stosownie do treści art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, źródłem przychodów jest odpłatne zbycie:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów,

\- jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

Wobec powyższego odpłatne zbycie nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości i praw majątkowych stanowi źródło przychodu podlegające opodatkowaniu, jeżeli zbycie to ma miejsce przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

Zatem w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości i praw majątkowych, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ww. ustawy, decydujące znaczenie w kwestii opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych ma forma prawna ich nabycia oraz moment nabycia z uwagi na fakt, że przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych ulegały zmianie.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że decyzją o wywłaszczeniu nieruchomości i odszkodowaniu z dnia 25 marca 1980 r., wywłaszczono nieruchomość rodziców Wnioskodawczyni, położoną …., o powierzchni 885 m². Państwo nabyło przedmiotową działkę pod budowę Trasy …. Z części ww. nieruchomości wydzielono 864 m², na której cel nie został zrealizowany. Matka Wnioskodawczyni zmarła w dniu 28 października 1981 r., ojciec zmarł w dniu 10 stycznia 1988 r. Z wnioskiem o zwrot ww. wywłaszczonej działki wystąpili spadkobiercy rodziców Wnioskodawczyni, w tym w dniu 14 listopada 2012 r. Wnioskodawczyni. Decyzją z dnia 26 czerwca 2014 r., uprawomocnioną w dniu 16 lipca 2014 r., zwrócona została ww. wywłaszczona nieruchomość rodziców Wnioskodawczyni o powierzchni 864 m² na rzecz spadkobierców. Aktem notarialnym z dnia 21 stycznia 2016 r. wraz z pozostałymi współwłaścicielami, Wnioskodawczyni dokonała sprzedaży ww. nieruchomości, zwróconej decyzją administracyjną. Odpłatne zbycie udziału w nieruchomości nie nastąpiło w wykonywaniu działalności gospodarczej, w rozumieniu art. 5a pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W przedmiotowej sprawie istotna jest wiec kwestia, czy zwrot nieruchomości stanowi jej nabycie w myśl powołanego powyżej art. 10 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W świetle art. 112 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2015 r., poz. 1774, z późn. zm.) wywłaszczenie nieruchomości polega na pozbawieniu albo ograniczeniu, w drodze decyzji, prawa własności, prawa użytkowania wieczystego lub innego prawa rzeczowego na nieruchomości.

Wywłaszczenie nieruchomości jest instytucją, za pomocą której państwo wkracza w sferę indywidualnych praw obywateli dla osiągniecia celów o szczególnej doniosłości publicznej. W drodze decyzji dochodzi, m.in. do pozbawienia dotychczasowego właściciela prawa własności nieruchomości, z drugiej zaś strony do przejścia prawa własności na rzecz Skarbu Państwa lub gminy. Jednocześnie ustawa zawiera swoistą gwarancję, że wywłaszczona nieruchomość będzie wykorzystywana wyłącznie zgodnie z celem, na który dokonano wywłaszczenia. Gwarancja ta jest instytucją zwrotu nieruchomości, w przypadku, kiedy nieruchomość stała się zbędna z punktu widzenia celu na jaki dokonano wywłaszczenia.

Zgodnie z art. 136 ust. 2 i ust. 3 ww. ustawy w razie powzięcia zamiaru użycia wywłaszczonej nieruchomości lub jej części na inny cel niż określony w decyzji o wywłaszczeniu, właściwy organ zawiadamia poprzedniego właściciela lub jego spadkobiercę o tym zamiarze, informując równocześnie o możliwości zwrotu wywłaszczonej nieruchomości.

Poprzedni właściciel lub jego spadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub jej części, jeżeli, stosownie do przepisu art. 137, stała się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu.

Decyzja o zwrocie nieruchomości pełni funkcję restytucyjną, przywraca bowiem prawo własności nieruchomości – w tym przypadku następcom prawnym poprzedniego właściciela.

Oznacza to, że w przedmiotowej sprawie nie można mówić o przeniesieniu prawa własności na zasadach ogólnych wynikających z przepisów o charakterze cywilnoprawnym, ale jedynie o restytucji (przywróceniu) stanu sprzed wywłaszczenia.

Gdyby bowiem nie dokonane wywłaszczenie, Wnioskodawczyni z pozostałymi spadkobiercami, z chwilą śmierci spadkodawców, stałaby się współwłaścicielem nieruchomości.

Zatem, skoro decyzja o zwrocie wywłaszczonej nieruchomości nie kreuje prawa do niej, lecz tylko przywraca stosunki własnościowe sprzed wywłaszczenia, to zwrot taki nie stanowi nabycia w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Jako, że przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie definiują pojęcia „spadek”, należy odwołać się do odpowiednich przepisów zawartych w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2014 r., poz. 121, z późn. zm.). Zgodnie z art. 922, spadek to prawa i obowiązki zmarłego wynikające ze stosunków cywilnoprawnych, które z chwilą jego śmierci przechodzą na następców prawnych.

W myśl art. 924 powyższej ustawy, spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy. Natomiast spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku (art. 925 Kodeksu cywilnego).

Oznacza to, że dniem nabycia przez spadkobiercę spadku jest data śmierci spadkodawcy. Natomiast postanowienie sądu o nabyciu spadku potwierdza jedynie prawo spadkobiercy do tego spadku od momentu jego otwarcia.

W przedmiotowej sprawie, datami nabycia przez Wnioskodawczynię udziałów w zwróconej nieruchomości są daty nabycia spadków (nabycie udziału w nieruchomości na podstawie prawa spadkowego miało miejsce w 1981 r.- w dacie śmierci matki i w 1988 r. – w dacie śmierci ojca), nie jest natomiast data zwrotu nieruchomości w drodze decyzji administracyjnej.

Zatem okres pięciu lat od końca roku kalendarzowego, w którym doszło do nabycia przez Wnioskodawczynię kolejnych udziałów w zwróconej nieruchomości, określony w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, upłynął odpowiednio dla udziału w nieruchomości nabytego w 1981 r. - z dniem 31 grudnia 1986 r., a dla udziału nabytego w 1988 r. - z dniem 31 grudnia 1993 r.

Tym samym odpłatne zbycie w 2016 r. udziału w zwróconej nieruchomości – z uwagi na upływ pięcioletniego terminu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – nie stanowi źródła przychodu w rozumieniu ww. przepisu, a uzyskany przychód nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Biorąc pod uwagę powyższe stanowisko Wnioskodawczyni należało uznać za prawidłowe.

Jednocześnie Organ zauważa, że procedura wydawania indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego nie podlega regułom przewidzianym dla postępowania podatkowego, czy kontrolnego. Organ wydający interpretacje opiera się wyłącznie na opisie stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego przedstawionego we wniosku – nie prowadzi postępowania dowodowego przewidzianego dla postępowania podatkowego, czy kontrolnego. W związku z tym Organ podatkowy nie ocenia prawidłowości przedstawionych we wniosku rozliczeń podatkowych, nie dokonuje oceny załączonych dokumentów. Przedmiotem interpretacji wydanej na podstawie art. 14b ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613, z późn. zm.) jest sam przepis prawa. Jeżeli zatem przedstawiony we wniosku stan faktyczny będzie różnił się od występującego w rzeczywistości, wówczas wydana interpretacja traci swą aktualność.

Ponadto należy wskazać, że z uwagi na to, że interpretacje prawa podatkowego wydawane są w indywidualnej sprawie zainteresowanego, co wynika z treści art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, a zatem wywierają skutki prawne w stosunku do tego podmiotu, do którego są skierowane. Niniejsza interpretacja jest wiążąca dla Wnioskodawczyni, jako osoby występującej z wnioskiem, natomiast nie chroni pozostałych współwłaścicieli.

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego ….., po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2016 r., poz. 718, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Łodzi, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Piotrkowie Trybunalskim, ul. Wronia 65, 97-300 Piotrków Trybunalski.