Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0112-KDIL1-2.4012.630.2025.1.AS
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2025-11-20
Teza: Uznanie Wnioskodawczyni za sukcesora (następcę)
podatkowego Przedsiębiorstwa w Spadku po wygaśnięciu
zarządu sukcesyjnego w momencie uprawomocnienia się
postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku oraz prawo do
rozliczenia nadwyżki podatku naliczonego nad należnym,
która to nadwyżka stanowiła składnik Przedsiębiorstwa w
Spadku.
Słowa kluczowe: podatek-obniżenie podatku należnego o naliczony
przedsiębiorstwa-przedsiębiorstwo w spadku
spadkobiercy-kontynuacja działalności przez
spadkobierców
sukcesja
[OP][WIS] Ustawa Ordynacja podatkowa-Dział I-art. 7-§ 1
[OP][WIS] Ustawa Ordynacja podatkowa-Dział I-art. 7-§ 2
[OP][WIS] Ustawa Ordynacja podatkowa-Dział I-art. 7a-§ 1
[OP][WIS] Ustawa Ordynacja podatkowa-Dział I-art. 7a-§ 2
[OP][WIS] Ustawa Ordynacja podatkowa-Dział III-Rozdział
14-art. 97-§ 1
[OP][WIS] Ustawa Ordynacja podatkowa-Dział III-Rozdział
14-art. 97-§ 1a
[OP][WIS] Ustawa Ordynacja podatkowa-Dział III-Rozdział
14-art. 97-§ 1b
[OP][WIS] Ustawa Ordynacja podatkowa-Dział III-Rozdział
14-art. 97-§ 2
[OP][WIS] Ustawa Ordynacja podatkowa-Dział III-Rozdział
14-art. 97-§ 2a
1
Zagadnienia: Ordynacja podatkowa-Dział III Zobowiązania podatkowe-
Rozdział 14 Prawa i obowiązki następców prawnych oraz
podmiotów przekształconych-Następstwo prawne
spadkobierców oraz przedsiębiorstwa w spadku-
Spadkobierca
Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX. Odliczenie
i zwrot podatku. Odliczenie częściowe-Rozdział 1.
Odliczenie i zwrot podatku-Zwrot różnicy podatku
Przepisy: [OP][WIS] Ustawa Ordynacja podatkowa-Dział III-Rozdział
14-art. 97-§ 4
[OP][WIS] Ustawa Ordynacja podatkowa-Dział III-Rozdział
14-art. 97a
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-
Rozdział 1-art. 6
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-
Rozdział 1-art. 15-ust. 1
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-
Rozdział 1-art. 15-ust. 1a
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-
Rozdział 1-art. 15-ust. 1b
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-
Rozdział 1-art. 86-ust. 1
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-
Rozdział 1-art. 86-ust. 10
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-
Rozdział 1-art. 86-ust. 10b
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-
Rozdział 1-art. 86-ust. 10c
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-
Rozdział 1-art. 86-ust. 11
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-
Rozdział 1-art. 86-ust. 13
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-
Rozdział 1-art. 86-ust. 2-pkt 1
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-
Rozdział 1-art. 87-ust. 1
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-
Rozdział 1-art. 88-ust. 3a-pkt 2
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-
Rozdział 1-art. 88-ust. 4
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział X-
Rozdział 1-art. 96-ust. 7
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział X-
Rozdział 1-art. 96-ust. 7b-pkt 4
Ordynacja podatkowa-Dział III Zobowiązania podatkowe-
Rozdział 14 Prawa i obowiązki następców prawnych oraz
podmiotów przekształconych-Następstwo prawne
spadkobierców oraz przedsiębiorstwa w spadku-
Przedsiębiorstwo w spadku
2

## Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

Szanowna Pani,
    stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego
    zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

## Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

2 października 2025 r. wpłynął Pani wniosek z 2 października 2025 r. o wydanie
    interpretacji indywidualnej, który dotyczy:
    · uznania Pani za sukcesora (następcę) podatkowego Przedsiębiorstwa w Spadku po
      wygaśnięciu zarządu sukcesyjnego w momencie uprawomocnienia się postanowienia
      o stwierdzeniu nabycia spadku (pytanie oznaczone we wniosku nr 1);
    · prawa do rozliczenia nadwyżki podatku naliczonego nad należnym, która to nadwyżka
      stanowiła składnik Przedsiębiorstwa w Spadku (pytanie oznaczone we wniosku nr 2).
    Uzupełniła go Pani pismem z 30 października 2025 r. (wpływ 30 października 2025 r.).
    Treść wniosku jest następująca:

## Opis zdarzenia przyszłego

Wnioskodawczyni jest osobą fizyczną, prowadzącą działalność gospodarczą pod firmą (...),
    która podlega w Rzeczypospolitej Polskiej obowiązkowi podatkowemu w podatku
    dochodowym od osób fizycznych, bez względu na miejsce ich osiągania (nieograniczony
    obowiązek podatkowy). Wnioskodawczyni jest czynnym podatnikiem podatku od towarów
    i usług.
    Podstawowym przedmiotem działalności Wnioskodawczyni jest działalność
    gastronomiczna polegająca na prowadzeniu restauracji w mieście (...). Restauracja jest
    prowadzona aktualnie pod adresem Wnioskodawczyni (stałe miejsce prowadzenia
    działalności gospodarczej wpisane do CEIDG).
    Wnioskodawczyni jest córką A. B. – przedsiębiorcy, który prowadził działalność
    gospodarczą pod firmą (...), NIP: (...), REGON: (...) (dalej „(...)”).
    Przedsiębiorca prowadził działalność gospodarczą od 3 listopada 1997 r. i zmarł (...) maja
    2021 r.
    (...) za życia nie ustanowił zarządu sukcesyjnego. Natomiast 2 lipca 2021 r. w formie aktu
    notarialnego rep. A nr (...) został ustanowiony zarząd sukcesyjny w protokole powołania
    zarządcy sukcesyjnego.

    Natomiast 30 kwietnia 2025 r. Sąd Rejonowy (...) Wydział (...), sygn. akt (...) wydał
    postanowienie w którym stwierdzono, że spadek nabyła na podstawie testamentu z (...)
    lutego 2021 r. w całości Wnioskodawczyni z dobrodziejstwem inwentarza.
    Postanowienie uprawomocniło się 19 sierpnia 2025 r. i od tego dnia z mocy prawa wygasł
    zarząd sukcesyjny nad przedsiębiorstwem w spadku – (...) (dalej „PwS” lub
    „Przedsiębiorstwo”) i Wnioskodawczyni prowadzi w niezmiennym zakresie działalność
    gospodarczą (jako sukcesor) PwS.
    Wnioskodawczyni zatem obecnie:
    1. dalej prowadzi działalność gospodarczą – restauracyjną, którą prowadziła przed
      uprawomocnieniem się postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku;
    2. kontynuuje działalność PwS od dnia, w którym wygasł zarząd sukcesyjny nad PwS.
    Wnioskodawczyni w tym zakresie zadbała o wydanie pozwolenia na wykonywanie zawodu
    przewoźnika drogowego oraz na podstawie art. 42 ust. 1 ustawy o zarządzie sukcesyjnym,
    wniosła o przepisanie innych decyzji administracyjnych związanych z PwS.
    Wnioskodawczyni kontynuuje prowadzenie przedsiębiorstwa w oparciu o cały majątek
    PwS nabyty w spadku.
    Wobec zakończenia prowadzonej działalności przez PwS w związku z wygaśnięciem
    zarządu sukcesyjnego, PwS złożyła deklaracje JPK VAT za sierpień – za okres od 1 sierpnia
    do dnia uprawomocnienia się stwierdzenia nabycia spadku, na podstawie którego
    Wnioskodawczyni nabyła PwS.
    W PwS z uwagi na niedawne zakupy środków transportu (oraz wcześniejsze nadwyżki
    podatku VAT) w ostatniej deklaracji złożonej przez PwS powstała nadwyżka kwoty podatku
    naliczonego nad należnym i kwotę tą zadeklarowano do przeniesienia na następny okres
    rozliczeniowy w deklaracji VAT-7 oraz JPK VAT.
    Wobec powyższego w PwS w dniu, kiedy wygasł zarząd sukcesyjny powstała nadwyżka
    podatku VAT do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w kwocie ok. (...) zł.
    Zarządca sukcesyjny, ani Wnioskodawczyni nie złożyli wniosku o zwrot nadwyżki podatku
    VAT na rachunek bankowy.
    Na dzień złożenia wniosku PwS nie zostało jeszcze wykreślone z CEIDG oraz z rejestru VAT
    – jednakże Wnioskodawczyni skierowała do właściwego sądu wniosek o wykreślenie
    zarządu sukcesyjnego (bowiem wykreślenie następuje z urzędu – a zgłoszenia dokonuje
    sąd, jednakże Wnioskodawczyni posiada informację, że sąd wydał stosowne zarządzenie
    zmierzające do wykreślenia zarządu sukcesyjnego (...) w spadku z CEIDG).
    Faktury zakupowe, które stanowiły podstawę do odliczenia VAT przez PwS były
    wystawione na dane PwS w okresie przed datą uprawomocnienia się postanowienia o
    stwierdzeniu nabycia spadku – zatem nadwyżka nie obejmuje jakichkolwiek faktur
    wystawionych od 19 sierpnia 2025 r. – kiedy to z mocy prawa zarząd sukcesyjny wygasł.
    Od 19 sierpnia 2025 r. jednak PwS nie prowadzi działalności gospodarczej, a ta jest
    kontynuowana w całości przez Wnioskodawczynię, w tym w szczególności
    Wnioskodawczyni:
    1. wstąpiła w prawa i obowiązki wynikające z umów, których stroną był PwS;
                              12. przejęła pracowników PwS w trybie z art. 23 Kodeksu pracy;
    3. przyjęła środki trwałe i WNiP do własnych ksiąg rachunkowych;
    4. uzyskała niezbędne decyzje administracyjne pozwalające na kontynuację działalności
      transportowej (w tym przeniosła część decyzji w trybie z art. 42 ustawy o zarządzie
      sukcesyjnym), a także uzyskała niezbędne wpisy do rejestru działalności
      reglamentowanej.

    W oparciu o otrzymane składniki PwS, Wnioskodawczyni kontynuuje zatem prowadzenie
    działalności opodatkowanej podatkiem od towarów i usług.
    Pytania
    1. Czy Wnioskodawczyni jest sukcesorem (następcą) podatkowym PwS (...) (NIP: (...)) nad
      którym po śmierci przedsiębiorcy ustanowiono zarząd sukcesyjny, który wygasł w
      momencie uprawomocnienia się postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku, na
      podstawie którego Wnioskodawczyni nabyła PwS?
    2. W przypadku twierdzącej odpowiedzi na pytanie nr 1 – Czy Wnioskodawczyni
      przysługuje prawo do rozliczenia nadwyżki podatku naliczonego nad należnym, która
      to nadwyżka stanowiła składnik PwS, z podatkiem należnym z tytułu dostaw towarów
      lub usług dostarczanych lub świadczonych już przez Wnioskodawczynię w ramach
      kontynuacji prowadzenia działalności przez PwS?
    Pani stanowisko w sprawie
    Zdaniem Wnioskodawczyni:
    1. w zakresie pytania 1 – Wnioskodawczyni jest sukcesorem (następcą) podatkowym PwS
      (...) (NIP: (...)) nad którym po śmierci przedsiębiorcy ustanowiono zarząd sukcesyjny,
      który wygasł w momencie uprawomocnienia się postanowienia o stwierdzeniu nabycia
      spadku, na podstawie którego Wnioskodawczyni nabyła PwS.
    2. w zakresie pytania 2 – Wnioskodawczyni przysługuje prawo do rozliczenia nadwyżki
      podatku naliczonego nad należnym, która to nadwyżka stanowiła składnik PwS, z
      podatkiem należnym z tytułu dostaw towarów lub usług dostarczanych lub
      świadczonych już przez Wnioskodawczynię w ramach kontynuacji prowadzenia
      działalności przez PwS.
    Uzasadnienie Pani stanowiska w sprawie
    Pytanie 1.
    Jak stanowi art. 97 § 1 o.p. Spadkobiercy podatnika, z zastrzeżeniem § 1a, 2 i 2a, przejmują
    przewidziane w przepisach prawa podatkowego majątkowe prawa i obowiązki
    spadkodawcy.
    Jak wynika z art. 97 § 1a o.p. przedsiębiorstwo w spadku, w przypadku gdy ustanowiono
    zarząd sukcesyjny, wstępuje w przewidziane w przepisach prawa podatkowego
    majątkowe prawa i obowiązki spadkodawcy związane z prowadzoną działalnością
    gospodarczą, z wyjątkiem tych praw, które nie mogą być kontynuowane na podstawie
    odrębnych ustaw. Przepis art. 26 stosuje się odpowiednio.
    Stosownie do treści art. 97 § 1b o.p. do czasu wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego
    przewidziane w przepisach prawa podatkowego majątkowe i niemajątkowe prawa i
    obowiązki spadkodawcy związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, w tym
    również prawa nabyte przez przedsiębiorcę wynikające z decyzji wydanych na podstawie
    art. 67a § 1 pkt 1 i 2, są wykonywane przez zarządcę sukcesyjnego.
    Z powołanych przepisów wynika, że w przypadku śmierci przedsiębiorcy prowadzącego
    jednoosobową działalność gospodarczą sukcesja podatkowa uzależniona jest od tego, czy
    ustanowiono zarządcę sukcesyjnego. Jeżeli taka sytuacja ma miejsce, to sukcesorem na
    mocy przepisów ordynacji podatkowej jest przedsiębiorstwo w spadku.
    Prawa i obowiązki wynikające z przepisów prawa podatkowego wykonuje w tym
    przypadku zarządca sukcesyjny. Te prawa i obowiązki nie przechodzą na spadkobierców
    mocą wyraźnego zastrzeżenia z art. 97 § 1 o.p. Gdy natomiast zarządcy sukcesyjnego nie
    ustanowiono, prawa i obowiązki przejmują spadkobiercy.
    Natomiast w przypadku wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego ustaje byt prawny
    przedsiębiorstwa w spadku osoby fizycznej, a naczelnik urzędu skarbowego wykreśla z
    urzędu podatnika, o którym mowa w art. 15 ust. 1a, z rejestru jako podatnika VAT.

    Oznacza to, że po wygaśnięciu zarządu sukcesyjnego prawa i obowiązki przejmują
    spadkobiercy na zasadach ogólnych.
    Biorąc pod uwagę cele instytucji zarządu sukcesyjnego, stwierdzić należy, że w opisanym
    przypadku spadkobierca, czy też spadkobiercy którzy kontynuują działalność gospodarczą
    spadkodawcy oraz przedsiębiorstwa w spadku, powinni przejąć prawa i obowiązki
    przedsiębiorstwa w spadku na zasadach analogicznych do art. 97 § 1 i 2 Ordynacji
    podatkowej.
    Wobec powyższego, Zatem w sytuacji, kiedy przejęty majątek PwS – jak ma to miejsce w
    przedmiotowej sprawie – służy do kontynuacji działalności spadkodawcy, niewątpliwie
    musi dojść również do przejęcia praw i obowiązków PwS.
    Jak również zwraca uwagę Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji
    indywidualnej z 7 września 2022 r. nr 0112-KDIL1-1.4012.275.2022.3.JKU: „Biorąc pod
    uwagę cele instytucji zarządu sukcesyjnego, stwierdzić należy, że w opisanym przypadku
    spadkobierca, czy też spadkobiercy, którzy kontynuują działalność gospodarczą
    spadkodawcy oraz przedsiębiorstwa w spadku, powinni przejąć prawa i obowiązki
    przedsiębiorstwa w spadku na zasadach analogicznych do art. 97 § 1 i 2 Ordynacji
    podatkowej.
    Powyższe stanowisko potwierdzają również interpretacje Dyrektora Krajowej Informacji
    Skarbowej: znak: 0114-KDIP1-3.4012.107.2022.4.PRM z 21 czerwca 2022 r., czy też 0114-
    KDIP1-3.4012.470.2024.1.JG z 14 października 2024 r.
    Wobec powyższego, w ocenie Wnioskodawczyni w momencie wygaśnięcia zarządu
    sukcesyjnego nad PwS wstąpiła z mocy prawa w prawa i obowiązki podatkowe PwS na
    zasadach ogólnych.
    Pytanie 2.
    Jedną z najważniejszych cech podatku od towarów i usług jest neutralność – oznaczająca,
    że ciężar ekonomiczny tego podatku ponosi wyłącznie ostateczny konsument towaru lub
    usługi, będący końcowym ogniwem łańcucha obrotu.
    Neutralność podatku wynika z samej istoty podatku od wartości dodanej.
    Przy wykładni prawa podatkowego nie należy ograniczać się jedynie do wykładni
    językowej, w przypadku gdy nie jest ona wystarczająca do wyjaśnienia zakresu stosowania
    przepisu, lecz także brać pod uwagę zasady dokonywania wykładni systemowej, czy
    celowościowej.
    Podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w
    art. 86 ust. 1 ustawy o VAT.
    W zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności
    opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia
    kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119
    ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.
    Na mocy art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy:
    Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur
    otrzymanych przez podatnika z tytułu:
    a) nabycia towarów i usług,
    b) dokonania całości lub części zapłaty przed nabyciem towaru lub wykonaniem usługi.
    W przypadku gdy kwota podatku naliczonego, o której mowa w art. 86 ust. 2, jest w
    okresie rozliczeniowym wyższa od kwoty podatku należnego, podatnik ma prawo do
    obniżenia o tę różnicę kwoty podatku należnego za następne okresy lub do zwrotu różnicy
    na rachunek bankowy.

    W ocenie Wnioskodawczyni takie prawo winna posiadać, albowiem przepisy art. 86 VAT
    oraz art. 87 VAT nie wyłączają tego prawa dla podmiotów – sukcesorów podatkowych.
    Istotnym i wymagającym w ocenie Wnioskodawczyni, potwierdzenia jest, że nadwyżka
    podatku naliczonego nad należnym powstała w związku z nabywaniem towarów lub usług,
    które były wykorzystywane do czynności opodatkowanych tym podatkiem przez
    przedsiębiorstwo w spadku.
    Po uprawomocnieniu się postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku –
    Wnioskodawczyni już kontynuuje w oparciu o PwS wykonywanie czynności
    opodatkowanych. Wnioskodawczyni jest podatnikiem VAT.
    Pomiędzy wykonywaniem czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług
    przez przedsiębiorstwo w spadku oraz wykonywaniem czynności opodatkowanych przez
    Spółkę, zachodzi ścisły związek funkcjonalny. W istocie będą to te same czynności, dojdzie
    do kontynuowania działalności gospodarczej.
    Powyższe potwierdzono m.in. w interpretacji z 26 maja 2022 r. Dyrektora Krajowej
    Informacji Skarbowej, znak: 0112-KDIL1-1.4012.756.2021.2.AW, gdzie wskazano, że spółce
    – która jest sukcesorem PwS przysługuje prawo do rozliczenia nadwyżki podatku
    naliczonego nad należnym, która to nadwyżka stanowiła składnik PwS, z podatkiem
    należnym z tytułu dostaw towarów lub usług dostarczanych lub świadczonych już przez
    Spółkę, do której wniesiono tytułem wkładu PwS.

## Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe.

## Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od
    towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 z zm.), zwana dalej „ustawą”, nie precyzuje
    wprost skutków prawnych związanych ze śmiercią podatnika podatku od towarów i usług,
    jednakże śmierć podatnika jest jedną z form zakończenia bytu prawnego podmiotu
    prowadzącego działalność gospodarczą, a więc również zakończeniem występowania
    podmiotu w obrocie gospodarczym w charakterze podatnika podatku od towarów i usług.
    W kontekście omawianej sprawy zauważyć także należy, że przepisy ustawy z dnia 5 lipca
    2018 r. o zarządzie sukcesyjnym przedsiębiorstwem osoby fizycznej i innych ułatwieniach
    związanych z sukcesją przedsiębiorstw (t. j. Dz. U. z 2021 r. poz. 170), zwanej dalej „ustawą
    o zarządzie sukcesyjnym”, wprowadziły specyficzny rodzaj podatnika, jakim jest
    przedsiębiorstwo w spadku.
    Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy o zarządzie sukcesyjnym:
      Przedsiębiorstwo w spadku obejmuje składniki niematerialne i materialne,
      przeznaczone do wykonywania działalności gospodarczej przez przedsiębiorcę,
      stanowiące mienie przedsiębiorcy w chwili jego śmierci.
    Art. 2 ust. 2 ustawy o zarządzie sukcesyjnym wskazuje, że:
                                                1Jeżeli w chwili śmierci przedsiębiorcy przedsiębiorstwo w rozumieniu art. 55 ustawy
      z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz.U. z 2020 r. poz. 1740) stanowiło w
      całości mienie przedsiębiorcy i jego małżonka, przedsiębiorstwo w spadku obejmuje
      całe to przedsiębiorstwo.
                        1Na mocy regulacji zawartej w art. 55 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.
    j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej „Kodeksem cywilnym”:
      Przedsiębiorstwo jest zorganizowanym zespołem składników niematerialnych i
      materialnych przeznaczonym do prowadzenia działalności gospodarczej.
      Obejmuje ono w szczególności:

      1) oznaczenie indywidualizujące przedsiębiorstwo lub jego wyodrębnione części
        (nazwa przedsiębiorstwa);
      2) własność nieruchomości lub ruchomości, w tym urządzeń, materiałów, towarów i
        wyrobów, oraz inne prawa rzeczowe do nieruchomości lub ruchomości;
      3) prawa wynikające z umów najmu i dzierżawy nieruchomości lub ruchomości oraz
        prawa do korzystania z nieruchomości lub ruchomości wynikające z innych
        stosunków prawnych;
      4) wierzytelności, prawa z papierów wartościowych i środki pieniężne;
      5) koncesje, licencje i zezwolenia;
      6) patenty i inne prawa własności przemysłowej;
      7) majątkowe prawa autorskie i majątkowe prawa pokrewne;
      8) tajemnice przedsiębiorstwa;
      9) księgi i dokumenty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.
    W myśl art. 2 ust. 3 ustawy o zarządzie sukcesyjnym:
      Przedsiębiorstwo w spadku obejmuje także składniki niematerialne i materialne,
      przeznaczone do wykonywania działalności gospodarczej, nabyte przez zarządcę
      sukcesyjnego albo na podstawie czynności, o których mowa w art. 13, w okresie od
      chwili śmierci przedsiębiorcy do dnia wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego albo
      wygaśnięcia uprawnienia do powołania zarządcy sukcesyjnego.
    Według art. 3 ustawy o zarządzie sukcesyjnym:
      Właścicielem przedsiębiorstwa w spadku w rozumieniu ustawy jest:
      1) osoba, która zgodnie z prawomocnym postanowieniem o stwierdzeniu nabycia
        spadku, zarejestrowanym aktem poświadczenia dziedziczenia albo europejskim
        poświadczeniem spadkowym, nabyła składniki niematerialne i materialne, o
        których mowa w art. 2 ust. 1, na podstawie powołania do spadku z ustawy albo
        testamentu albo nabyła przedsiębiorstwo albo udział w przedsiębiorstwie na
        podstawie zapisu windykacyjnego;
      2) małżonek przedsiębiorcy w przypadku, o którym mowa w art. 2 ust. 2, któremu
        przysługuje udział w przedsiębiorstwie w spadku;
      3) osoba, która nabyła przedsiębiorstwo w spadku albo udział w przedsiębiorstwie w
        spadku bezpośrednio od osoby, o której mowa w pkt 1 lub 2, w tym osoba prawna
        albo jednostka organizacyjna, o której mowa w art. 331 § 1 ustawy z dnia 23
        kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny, do której wniesiono przedsiębiorstwo tytułem
        wkładu – w przypadku gdy po śmierci przedsiębiorcy nastąpiło zbycie tego
        przedsiębiorstwa albo udziału w tym przedsiębiorstwie.
    Jak stanowi art. 7 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z
    2025 r. poz. 111 ze zm.), zwanej „Ordynacją podatkową”:
      Podatnikiem jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna
      niemająca osobowości prawnej, podlegająca na mocy ustaw podatkowych
      obowiązkowi podatkowemu.
    Na podstawie art. 7 § 2 Ordynacji podatkowej:
      Ustawy podatkowe mogą ustanawiać podatnikami inne podmioty niż wymienione w
      § 1.
    Stosownie do art. 7a § 1 Ordynacji podatkowej:
      Prawa i obowiązki podatnika oraz płatnika będącego przedsiębiorstwem w spadku, w
      przypadku gdy na mocy ustaw podatkowych podlega obowiązkowi podatkowemu, w

      okresie od ustanowienia do dnia wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego wykonuje
      zarządca sukcesyjny.
    W myśl natomiast art. 7a § 2 Ordynacji podatkowej:
      W okresie od chwili śmierci przedsiębiorcy do dnia ustanowienia zarządu
      sukcesyjnego albo wygaśnięcia uprawnienia do powołania zarządcy sukcesyjnego, a
      także w okresie od dnia, w którym zarządca sukcesyjny przestał pełnić tę funkcję, do
      dnia powołania kolejnego zarządcy sukcesyjnego albo wygaśnięcia zarządu
      sukcesyjnego prawa i obowiązki podatnika oraz płatnika, o których mowa w § 1,
      wykonują osoby, o których mowa w art. 14 ustawy z dnia 5 lipca 2018 r. o zarządzie
      sukcesyjnym przedsiębiorstwem osoby fizycznej i innych ułatwieniach związanych z
      sukcesją przedsiębiorstw, dokonujące czynności, o których mowa w art. 13 tej
      ustawy.
    Byt prawny podatnika – osoby fizycznej, na którego przepisy podatkowe nakładają
    obowiązek podatkowy ustaje z chwilą jego śmierci.
    W tym miejscu warto przytoczyć treść przepisów rozdziału 14 Ordynacji podatkowej,
    dotyczących praw i obowiązków następców prawnych oraz podmiotów przekształcanych.
    Jak stanowi art. 97 § 1 Ordynacji podatkowej:
      Spadkobiercy podatnika, z zastrzeżeniem § 1a, 2 i 2a, przejmują przewidziane w
      przepisach prawa podatkowego majątkowe prawa i obowiązki spadkodawcy.
    W świetle art. 97 § 1a Ordynacji podatkowej:
      Przedsiębiorstwo w spadku, w przypadku gdy ustanowiono zarząd sukcesyjny,
      wstępuje w przewidziane w przepisach prawa podatkowego majątkowe prawa i
      obowiązki spadkodawcy związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, z
      wyjątkiem tych praw, które nie mogą być kontynuowane na podstawie odrębnych
      ustaw. Przepis art. 26 stosuje się odpowiednio.
    Stosownie do treści art. 97 § 1b Ordynacji podatkowej:
      Do czasu wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego przewidziane w przepisach prawa
      podatkowego majątkowe i niemajątkowe prawa i obowiązki spadkodawcy związane z
      prowadzoną działalnością gospodarczą, w tym również prawa nabyte przez
      przedsiębiorcę wynikające z decyzji wydanych na podstawie art. 67a § 1 pkt 1 i 2, są
      wykonywane przez zarządcę sukcesyjnego.
    Z kolei, jak stanowi art. 97 § 2 Ordynacji podatkowej:
      Jeżeli, na podstawie przepisów prawa podatkowego, spadkodawcy przysługiwały
      prawa o charakterze niemajątkowym, związane z prowadzoną działalnością
      gospodarczą, uprawnienia te przechodzą na spadkobierców pod warunkiem
      dalszego prowadzenia tej działalności na ich rachunek.
    Natomiast zgodnie z treścią art. 97 § 2a Ordynacji podatkowej:
      Przepis § 2 stosuje się odpowiednio w przypadku dalszego prowadzenia działalności
      przez przedsiębiorstwo w spadku i ustanowienia zarządu sukcesyjnego.
    Jak stanowi art. 97 § 4 Ordynacji podatkowej:
      Przepisy § 1-3 stosuje się również do praw i obowiązków wynikających z decyzji
      wydanych na podstawie przepisów prawa podatkowego.
    Przepis art. 97a Ordynacji podatkowej, dodany ustawą o zarządzie sukcesyjnym, reguluje
    kwestie odpowiedzialności podatkowej przedsiębiorstwa w spadku. Zgodnie z jego treścią:
        § 1 Odpowiedzialność za zobowiązania podatkowe przedsiębiorstwa w spadku
          ponoszą zapisobierca windykacyjny kontynuujący prowadzenie tego
          przedsiębiorstwa, spadkobiercy zmarłego przedsiębiorcy, jeżeli nie został

          uczyniony zapis windykacyjny obejmujący przedsiębiorstwo w spadku, a także
          małżonek zmarłego przedsiębiorcy, któremu przysługuje udział w
          przedsiębiorstwie w spadku. Przepis art. 98 stosuje się odpowiednio.
        § 2 Przepis § 1 stosuje się także do osób, które uczestniczyły w powołaniu zarządcy
          sukcesyjnego, a następnie odrzuciły spadek albo okazało się, że nie są
          spadkobiercami, z tym że osoby, które odrzuciły spadek, nie odpowiadają za
          zobowiązania podatkowe przedsiębiorstwa w spadku powstałe po dniu, w
          którym ten spadek odrzuciły, a osoby, które nie są spadkobiercami – za
          zobowiązania podatkowe przedsiębiorstwa w spadku powstałe po dniu, w
          którym uprawomocniło się postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku,
          zarejestrowano akt poświadczenia dziedziczenia albo wydano europejskie
          poświadczenie spadkowe.
        § 3 Organ podatkowy orzeka w jednej decyzji o zakresie odpowiedzialności osób, o
          których mowa w § 1 i 2.
        § 4 Jeżeli deklaracja jest nieprawidłowa lub deklaracji nie złożono, organ
          podatkowy orzekając o zakresie odpowiedzialności jednocześnie ustala lub
          określa kwoty, o których mowa w art. 21 § 3 i 3a, art. 24 lub art. 74a.
    Przepis ten wskazuje podmioty odpowiedzialne za zobowiązania podatkowe
    przedsiębiorstwa w spadku, a są nimi:
    a) zapisobierca windykacyjny kontynuujący prowadzenie tego przedsiębiorstwa,
    b) spadkobiercy zmarłego przedsiębiorcy, jeżeli nie został uczyniony zapis windykacyjny
      obejmujący przedsiębiorstwo w spadku,
    c) małżonek zmarłego przedsiębiorcy, któremu przysługuje udział w przedsiębiorstwie w
      spadku.
    Z powołanych przepisów wynika, że w przypadku śmierci przedsiębiorcy prowadzącego
    jednoosobową działalność gospodarczą (spadkodawcy) sukcesja podatkowa uzależniona
    jest od tego, czy ustanowiono zarządcę sukcesyjnego. Jeżeli taka sytuacja ma miejsce, to
    sukcesorem na mocy przepisów Ordynacji podatkowej jest przedsiębiorstwo w spadku.
    Prawa i obowiązki wynikające z przepisów prawa podatkowego wykonuje w tym
    przypadku zarządca sukcesyjny.
    Jak wskazano powyżej, właścicielem przedsiębiorstwa w spadku w rozumieniu ustawy o
    zarządzie sukcesyjnym może być osoba, która zgodnie z prawomocnym postanowieniem
    o stwierdzeniu nabycia spadku, zarejestrowanym aktem poświadczenia dziedziczenia albo
    europejskim poświadczeniem spadkowym, nabyła składniki niematerialne i materialne, na
    podstawie powołania do spadku z ustawy albo testamentu albo nabyła przedsiębiorstwo
    albo udział w przedsiębiorstwie na podstawie zapisu windykacyjnego.
    Zwrócić należy uwagę, że na podstawie art. 97 § 1 Ordynacji podatkowej spadkobiercy
    przejmują przewidziane w przepisach prawa podatkowego majątkowe prawa i obowiązki
    spadkodawcy, zaś na podstawie art. 97 § 1a Ordynacji podatkowej, przedsiębiorstwo w
    spadku wstępuje w takie prawa i obowiązki (z zastrzeżeniem, że dotyczy to wyłącznie praw
    i obowiązków związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą).
    Zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy o zarządzie sukcesyjnym:
      Jeżeli zarząd sukcesyjny nie został ustanowiony z chwilą śmierci przedsiębiorcy, po
      śmierci przedsiębiorcy zarządcę sukcesyjnego może powołać:
      1) małżonek przedsiębiorcy, któremu przysługuje udział w przedsiębiorstwie w
        spadku, lub
      2) spadkobierca ustawowy przedsiębiorcy, który przyjął spadek, albo

      3) spadkobierca testamentowy przedsiębiorcy, który przyjął spadek, albo
        zapisobierca windykacyjny, który przyjął zapis windykacyjny, jeżeli zgodnie z
        ogłoszonym testamentem przysługuje mu udział w przedsiębiorstwie w spadku.
    W świetle art. 12 ust. 11 ustawy o zarządzie sukcesyjnym:
      Zarządca sukcesyjny powołany w przypadku, o którym mowa w ust. 1 albo 2, pełni
      funkcję od chwili dokonania wpisu do CEIDG tego zarządcy.
    Zgodnie z art. 29 ustawy o zarządzie sukcesyjnym:
      Od chwili ustanowienia zarządu sukcesyjnego zarządca sukcesyjny wykonuje prawa i
      obowiązki zmarłego przedsiębiorcy wynikające z wykonywanej przez niego
      działalności gospodarczej oraz prawa i obowiązki wynikające z prowadzenia
      przedsiębiorstwa w spadku.
    Stosownie do art. 59 ust. 1 ustawy o zarządzie sukcesyjnym:
      Zarząd sukcesyjny wygasa z:
      1) upływem dwóch miesięcy od dnia śmierci przedsiębiorcy, jeżeli w tym okresie
        żaden ze spadkobierców przedsiębiorcy nie przyjął spadku ani zapisobierca
        windykacyjny nie przyjął zapisu windykacyjnego, którego przedmiotem jest
        przedsiębiorstwo albo udział w przedsiębiorstwie, chyba że zarządca sukcesyjny
        działa na rzecz małżonka przedsiębiorcy, któremu przysługuje udział w
        przedsiębiorstwie w spadku;
      2) dniem uprawomocnienia się postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku,
        zarejestrowania aktu poświadczenia dziedziczenia albo wydania europejskiego
        poświadczenia spadkowego, jeżeli jeden spadkobierca albo zapisobierca
        windykacyjny nabył przedsiębiorstwo w spadku w całości;
      3) dniem nabycia przedsiębiorstwa w spadku w całości przez jedną osobę, o której
        mowa w art. 3 pkt 3;
      4) upływem miesiąca od dnia wykreślenia zarządcy sukcesyjnego z CEIDG, chyba że w
        tym okresie powołano kolejnego zarządcę sukcesyjnego;
      5) dniem ogłoszenia upadłości przedsiębiorcy;
      6) dniem dokonania działu spadku obejmującego przedsiębiorstwo w spadku;
      7) upływem dwóch lat od dnia śmierci przedsiębiorcy.
    W myśl art. 49 pkt 3 ustawy o zarządzie sukcesyjnym:
      Przedsiębiorstwo w spadku jest jednostką organizacyjną niemającą osobowości
      prawnej, będącą podatnikiem, o którym mowa w art. 15 ust. 1a oraz art. 17 ust. 1i
      ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2020 r. poz.
      106, 568, 1065, 1106 i 1747).
    Na podstawie art. 15 ust. 1 ustawy:
      Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości
      prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o
      której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
    Zgodnie z art. 15 ust. 1a ustawy:
      Podatnikiem, o którym mowa w ust. 1, jest także jednostka organizacyjna niemająca
      osobowości prawnej stanowiąca przedsiębiorstwo w spadku w okresie od otwarcia
      spadku do dnia wygaśnięcia:
      1) zarządu sukcesyjnego albo
      2) uprawnienia do powołania zarządcy sukcesyjnego, jeżeli zarząd sukcesyjny nie
        został ustanowiony i dokonano zgłoszenia, o którym mowa w art. 12 ust. 1c

        ustawy z dnia 13 października 1995 r. o zasadach ewidencji i identyfikacji
        podatników i płatników.
    Stosownie do art. 15 ust. 1b ustawy:
      Podatnika, o którym mowa w ust. 1a, uznaje się za podatnika kontynuującego
      prowadzenie działalności gospodarczej zmarłego podatnika.
    W myśl art. 96 ust. 7 ustawy:
      W przypadku śmierci podatnika naczelnik urzędu skarbowego wykreśla z urzędu
      podatnika z rejestru jako podatnika VAT.
    Jak stanowi art. 96 ust. 7b pkt 4 ustawy:
      Naczelnik urzędu skarbowego wykreśla z urzędu podatnika, o którym mowa w art.
      15 ust. 1a, z rejestru jako podatnika VAT w przypadku wygaśnięcia zarządu
      sukcesyjnego.
    Zatem, w przypadku wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego ustaje byt prawny
    przedsiębiorstwa w spadku osoby fizycznej, a naczelnik urzędu skarbowego wykreśla z
    urzędu podatnika, o którym mowa w art. 15 ust. 1a ustawy, z rejestru jako podatnika VAT.
    Powyższe oznacza, że po wygaśnięciu zarządu sukcesyjnego prawa i obowiązki przejmują
    spadkobiercy na zasadach ogólnych.
    Obowiązujące przepisy Ordynacji podatkowej nie regulują jednak kwestii następstwa
    prawnego po przedsiębiorstwie w spadku. Obowiązujące przepisy prawa podatkowego
    przewidują jedynie sukcesję majątkowych praw i obowiązków spadkobiercy podatnika,
    natomiast brak jest w tych przepisach możliwości takiej sukcesji po podmiocie, jakim jest
    przedsiębiorstwo w spadku. W konsekwencji, brak jest sukcesji podatkowej.
    Z powyższego zatem wynika, że na gruncie przepisów Ordynacji podatkowej nie została
    wprost przewidziana sukcesja podatkowa pomiędzy przedsiębiorstwem w spadku (który
    jest sukcesorem spadkodawcy – zmarłego przedsiębiorcy) a spadkobiercą.
    Natomiast w myśl art. 6 ustawy:
      Przepisów ustawy nie stosuje się do:
      1) transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa;
      2) czynności, które nie mogą być przedmiotem prawnie skutecznej umowy.
    W tym miejscu należy wskazać, że na gruncie przepisów ustawy w przypadku zbycia
    przedsiębiorstwa (lub jego zorganizowanej części) nabywca jest traktowany jako następca
    prawny przekazującego. Norma wynikająca z art. 6 pkt 1 ustawy stanowi lex specialis
    wobec rozwiązań zawartych w Ordynacji podatkowej i oznacza, że zbycie przedsiębiorstwa
    zapewnia pełną sukcesję praw i obowiązków na płaszczyźnie prawa podatkowego. W
    konsekwencji, w przypadku zbycia przedsiębiorstwa nabywca jako następca prawny
    przejmuje uprawnienia zbywcy przedsiębiorstwa. Skutkiem tego następstwa jest również
    przeniesienie na nabywcę zasad dotyczących opodatkowania VAT w odniesieniu do
    czynności związanych z nabytym mieniem, na warunkach identycznych jakie
    obowiązywałyby zbywcę, gdyby do zbycia nie doszło.
    Z przedstawionych powyżej przepisów wynika, że podatnik nabywający przedsiębiorstwo
    (który dalej je prowadzi) staje się następcą prawnym w podatku VAT zbywcy
    przedsiębiorstwa, niezależnie od następstwa określonego przepisami Ordynacji
    podatkowej. Tym samym, dochodzi do sukcesji podatkowej, w wyniku której nabywca
    przedsiębiorstwa jest beneficjentem czynności podatnika dokonującego zbycia.
    Z opisu sprawy wynika, że jest Pani czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług.
    Podstawowym przedmiotem Pani działalności jest działalność gastronomiczna polegająca
    na prowadzeniu restauracji. Jest Pani córką przedsiębiorcy, który prowadził działalność
    gospodarczą pod firmą (...). Przedsiębiorca prowadził działalność gospodarczą od 3

    listopada 1997 r. i zmarł (...) maja 2021 r. 2 lipca 2021 r. w formie aktu notarialnego został
    ustanowiony zarząd sukcesyjny dla (...) w protokole powołania zarządcy sukcesyjnego. 30
    kwietnia 2025 r. Sąd wydał postanowienie w którym stwierdzono, że spadek nabyła Pani
    na podstawie testamentu. Postanowienie uprawomocniło się 19 sierpnia 2025 r. i od tego
    dnia z mocy prawa wygasł zarząd sukcesyjny na przedsiębiorstwem w spadku – (...) i Pani
    prowadzi w niezmiennym zakresie działalność gospodarczą (jako sukcesor)
    Przedsiębiorstwa. Zatem obecnie dalej prowadzi Pani działalność gospodarczą –
    restauracyjną oraz kontynuuje Pani działalność Przedsiębiorstwa od dnia, w którym
    wygasł zarząd sukcesyjny nad Przedsiębiorstwem. Na podstawie art. 42 ust. 1 ustawy o
    zarządzie sukcesyjnym, wniosła Pani o przepisanie innych decyzji administracyjnych
    związanych z Przedsiębiorstwem. Kontynuuje Pani prowadzenie przedsiębiorstwa w
    oparciu o cały majątek Przedsiębiorstwa nabyty w spadku. Wobec zakończenia
    prowadzonej działalności przez Przedsiębiorstwo w związku z wygaśnięciem zarządu
    sukcesyjnego, Przedsiębiorstwo złożyło deklaracje JPK_VAT za sierpień – za okres od 1
    sierpnia do dnia uprawomocnienia się stwierdzenia nabycia spadku. W Przedsiębiorstwie
    z uwagi na niedawne zakupy środków transportu (oraz wcześniejsze nadwyżki podatku
    VAT) w ostatniej deklaracji złożonej przez Przedsiębiorstwo powstała nadwyżka kwoty
    podatku naliczonego nad należnym i kwotę tą zadeklarowano do przeniesienia na
    następny okres rozliczeniowy w deklaracji VAT-7 oraz JPK_VAT. Wobec powyższego w
    Przedsiębiorstwie w dniu, kiedy wygasł zarząd sukcesyjny powstała nadwyżka podatku
    VAT do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w kwocie ok. (...) zł. Zarządca
    sukcesyjny, ani Pani nie złożyli wniosku o zwrot nadwyżki podatku VAT na rachunek
    bankowy. Przedsiębiorstwo nie zostało jeszcze wykreślone z CEIDG oraz z rejestru VAT –
    jednakże skierowała Pani do właściwego sądu wniosek o wykreślenie zarządu
    sukcesyjnego. Faktury zakupowe, które stanowiły podstawę do odliczenia VAT przez
    Przedsiębiorstwo były wystawione na dane Przedsiębiorstwa w okresie przed datą
    uprawomocnienia się postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku – zatem nadwyżka
    nie obejmuje jakichkolwiek faktur wystawionych od wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego. Od
    19 sierpnia 2025 r. Przedsiębiorstwo nie prowadzi działalności gospodarczej, a ta jest
    kontynuowana w całości przez Panią. Wstąpiła Pani w prawa i obowiązki wynikające z
    umów, których stroną było PwS, przejęła Pani pracowników PwS, przyjęła Pani środki
    trwałe i WNiP do własnych ksiąg rachunkowych, uzyskała Pani niezbędne decyzje
    administracyjne pozwalające na kontynuację działalności transportowej, a także uzyskała
    Pani niezbędne wpisy do rejestru działalności reglamentowanej. W oparciu o otrzymane
    składniki Przedsiębiorstwa kontynuuje Pani zatem prowadzenie działalności
    opodatkowanej podatkiem od towarów i usług.
    Pani wątpliwości dotyczą w pierwszej kolejności kwestii uznania Pani za sukcesora
    (następcę) podatkowego Przedsiębiorstwa w Spadku po wygaśnięciu zarządu
    sukcesyjnego w momencie uprawomocnienia się postanowienia o stwierdzeniu nabycia
    spadku (pytanie oznaczone we wniosku nr 1).
    Odnosząc powyższe do analizowanej sprawy trzeba mieć na względzie, że powstanie
    przedsiębiorstwa w spadku (które obejmuje składniki niematerialne i materialne,
    przeznaczone do wykonywania działalności gospodarczej przez przedsiębiorcę,
    stanowiące mienie przedsiębiorcy w chwili jego śmierci) oznacza na gruncie podatku VAT
    powstanie nowego bytu podatnika kontynuującego prowadzenie działalności
    gospodarczej po zmarłym przedsiębiorcy będącym osobą fizyczną wykonującą
    samodzielnie działalność gospodarczą. W związku ze śmiercią tego podatnika to
    przedsiębiorstwo w spadku jest podatnikiem podatku VAT.
    Jednocześnie jak wynika z treści art. 7a § 1 Ordynacji podatkowej prawa i obowiązki
    podatnika będącego przedsiębiorstwem w spadku, w przypadku gdy na mocy ustaw
    podatkowych podlega obowiązkowi podatkowemu, w okresie od ustanowienia do dnia
    wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego wykonuje zarządca sukcesyjny. Z tym, że zarządca
    sukcesyjny jest jedynie zarządzającym swoistą masą majątkową – przedsiębiorstwem w
    spadku, a zarząd sukcesyjny ma charakter tymczasowy. Zgodnie bowiem z podstawową

    zasadą, zarządca sukcesyjny prowadzi przedsiębiorstwo do czasu uprawomocnienia się
    postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku.
    Przedsiębiorstwo w spadku jest podatnikiem podatku od towarów i usług w okresie od
    otwarcia spadku do dnia wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego, o czym stanowi art. 15 ust. 1a
    pkt 1 ustawy. Z chwilą wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego naczelnik urzędu skarbowego –
    w myśl art. 96 ust. 7b pkt 4 ustawy – wykreśla z urzędu podatnika, o którym mowa w art.
    15 ust. 1a ustawy. Natomiast zarząd sukcesyjny – na podstawie art. 59 ust. 1 pkt 2 ustawy
    o zarządzie sukcesyjnym – wygasa z dniem uprawomocnienia się postanowienia o
    stwierdzeniu nabycia spadku.
    W świetle powyższego należy przyjąć, że nabywca (w ramach dokonanego nabycia spadku)
    przedsiębiorstwa w spadku staje się następcą prawnym tego przedsiębiorstwa na
    podstawie art. 6 pkt 1 ustawy. W tej sytuacji dochodzi więc do sukcesji prawnopodatkowej
    w zakresie podatku od towarów i usług.
    W tym miejscu należy wskazać, że zgodnie z art. 59 ust. 1 pkt 2 ustawy o zarządzie
    sukcesyjnym, zarząd sukcesyjny w Pani przypadku wygasł z dniem uprawomocnienia się
    postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku obejmującego przedsiębiorstwo w spadku.
    Zatem, w dniu uprawomocnienia się postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku na
    podstawie art. 96 ust. 7b pkt 4 ustawy, przedsiębiorstwo w spadku zostaje wykreślone z
    urzędu z rejestru podatników podatku od towarów i usług.
    W analizowanej sprawie, zarządca sukcesyjny miał obowiązek kontynuować rozliczanie
    podatku VAT Przedsiębiorstwa w Spadku tylko do momentu wygaśnięcia zarządu
    sukcesyjnego, którym był, w opisanej sytuacji, moment uprawomocnienia się
    postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku. W tym momencie właśnie, stosownie do
    art. 59 ust. 1 pkt 2 ustawy o zarządzie sukcesyjnym, przedsiębiorstwo w spadku przestało
    istnieć jako podatnik VAT i ustał nie tylko byt cywilnoprawny, ale także prawnopodatkowy
    Przedsiębiorstwa w Spadku. W konsekwencji, Przedsiębiorstwo w Spadku straciło
    zdolność do wywiązywania się z przysługujących mu praw oraz nałożonych obowiązków
    wynikających z przepisów ustawy z momentem uprawomocnienia się postanowienia o
    stwierdzeniu nabycia spadku.
    Tym samym, zgodnie z art. 15a ust. 1 ustawy, przedsiębiorstwo w spadku było
    podatnikiem w podatku od towarów i usług do dnia wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego.
    Zatem w sytuacji, kiedy przejęty majątek Przedsiębiorstwa w spadku – jak ma to miejsce w
    przedmiotowej sprawie – służy dalej Pani do kontynuacji działalności spadkodawcy,
    niewątpliwie musi dojść również do przejęcia praw i obowiązków Przedsiębiorstwa w
    spadku.
    W wyniku nabycia przez Panią Przedsiębiorstwa w Spadku doszło zatem do wygaśnięcia
    zarządu sukcesyjnego i kontynuuje Pani w ramach prowadzonej działalności gospodarczej
    prowadzenie przedsiębiorstwa w oparciu o cały majątek Przedsiębiorstwa nabyty w
    spadku. Zatem w rozpatrywanej sprawie doszło do sukcesji podatkowej.
    Podsumowując, stwierdzam, że jest Pani sukcesorem (następcą) podatkowym
    Przedsiębiorstwa w Spadku, nad którym po śmierci przedsiębiorcy ustanowiono zarząd
    sukcesyjny, który wygasł w momencie uprawomocnienia się postanowienia o stwierdzeniu
    nabycia spadku.
    Tym samym, Pani stanowisko w zakresie pytania nr 1 należało uznać za prawidłowe.
    Kolejne Pani wątpliwości dotyczą kwestii prawa do rozliczenia nadwyżki podatku
    naliczonego nad należnym, która to nadwyżka stanowiła składnik Przedsiębiorstwa w
    Spadku (pytanie oznaczone we wniosku nr 2).
    Podstawowe zasady dotyczące odliczenia podatku naliczonego zostały sformułowane w
    art. 86 ust. 1 ustawy, zgodnie z którym:

      W zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności
      opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do
      obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem
      art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.
    Na podstawie art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy:
      Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur
      otrzymanych przez podatnika z tytułu:
      a) nabycia towarów i usług,
      b) dokonania całości lub części zapłaty przed nabyciem towaru lub wykonaniem
        usługi.
    Art. 87 ust. 1 ustawy stanowi:
      W przypadku gdy kwota podatku naliczonego, o której mowa w art. 86 ust. 2, jest w
      okresie rozliczeniowym wyższa od kwoty podatku należnego, podatnik ma prawo do
      obniżenia o tę różnicę kwoty podatku należnego za następne okresy lub do zwrotu
      różnicy na rachunek bankowy.
    Zasady dokonywania zwrotu różnicy podatku na rachunek bankowy podatnika określone
    zostały w art. 87 ust. 2-ust. 6 ustawy.
    Z przywołanych wyżej przepisów wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego
    o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone
    warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy
    towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do
    wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest
    określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).
    Przedstawiona wyżej zasada wyklucza możliwość dokonania odliczenia podatku
    naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do czynności
    opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystania do czynności zwolnionych od
    podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi. Jednocześnie z zasady tej wynika, że
    odliczenie podatku naliczonego może być częściowe, tzn. w tej części, w jakiej dane towary
    lub usługi, z którymi związany jest podatek naliczony są wykorzystywane do realizacji
    czynności opodatkowanych, z pominięciem tej części podatku od tych towarów i usług, w
    jakiej towary te (usługi) są wykorzystywane do wykonywania czynności
    nieopodatkowanych podatkiem VAT.
    W każdym przypadku należy dokonać oceny, czy intencją podatnika wykonującego
    określone czynności, z którymi łączą się skutki podatkowo-prawne, było wykonywanie
    czynności opodatkowanych.
    Ponadto należy zauważyć, że ustawodawca zapewnił podatnikowi prawo do odliczenia
    podatku naliczonego w całości lub w części pod warunkiem spełnienia przez niego
    zarówno tzw. przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy oraz
    niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Ten ostatni przepis
    określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku
    należnego o kwotę podatku naliczonego.
    Zgodnie z art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy:
      Nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy
      podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne w przypadku
      gdy transakcja udokumentowana fakturą nie podlega opodatkowaniu albo jest
      zwolniona od podatku.
    Oznacza to, że podatnik nie może skorzystać z prawa do odliczenia w odniesieniu do
    podatku, który jest należny wyłącznie z tego względu, że został wykazany na fakturze w
    sytuacji, gdy transakcja nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.

    Natomiast w myśl art. 88 ust. 4 ustawy:
      Obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się również do
      podatników, którzy nie są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni, zgodnie z art.
      96, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 86 ust. 2 pkt 7.
    Zgodnie z powyższą regulacją, z prawa do odliczenia podatku skorzystać mogą wyłącznie
    podatnicy, którzy są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni.
    Zatem, aby podmiot mógł skorzystać z prawa do obniżenia podatku należnego o podatek
    naliczony związany z dokonanym nabyciem towarów i usług, w pierwszej kolejności winien
    spełnić przesłanki umożliwiające uznanie go – dla tej czynności – za podatnika podatku od
    towarów i usług, działającego w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.
    Terminy odliczenia podatku VAT naliczonego z otrzymanych faktur zostały określone w
    art. 86 ust. 10-13 ustawy.
    Zgodnie z art. 86 ust. 10 ustawy:
      Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego
      powstaje w rozliczeniu za okres, w którym w odniesieniu do nabytych lub
      importowanych przez podatnika towarów i usług powstał obowiązek podatkowy.
    Stosownie do art. 86 ust. 10b ustawy:
      Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w
      przypadkach, o których mowa w:
        1) ust. 2 pkt 1 oraz pkt 2 lit. a – powstaje nie wcześniej niż w rozliczeniu za okres, w
          którym podatnik otrzymał fakturę lub dokument celny;
        2) ust. 2 pkt 4 lit. c – powstaje zgodnie z ust. 10, pod warunkiem że podatnik:
        a) (uchylona)
        b) uwzględni kwotę podatku należnego z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia
          towarów w deklaracji podatkowej, w której jest on obowiązany rozliczyć ten
          podatek;
        3) ust. 2 pkt 4 lit. a, b i d – powstaje zgodnie z ust. 10, pod warunkiem że podatnik
          uwzględni kwotę podatku należnego z tytułu tych transakcji w deklaracji
          podatkowej, w której jest on obowiązany rozliczyć ten podatek.
    Jak stanowi art. 86 ust. 10c ustawy:
      Przepis ust. 10 stosuje się odpowiednio do całości lub części zapłaty uiszczanej przed
      dokonaniem dostawy lub wykonaniem usługi.
    Przepis art. 86 ust. 11 ustawy wskazuje dodatkowe terminy obniżenia podatku należnego
    o podatek naliczony w sytuacji, gdy podatnik nie dokonał tego obniżenia w terminie
    otrzymania faktury. I tak, stosownie do tej regulacji:
      Jeżeli podatnik nie dokonał obniżenia kwoty podatku należnego w terminach
      określonych w ust. 10, 10d i 10e, może obniżyć kwotę podatku należnego w
      deklaracji podatkowej za jeden z trzech następnych okresów rozliczeniowych, a w
      przypadku podatnika, o którym mowa w art. 99 ust. 2 i 3, w deklaracji podatkowej za
      jeden z dwóch następnych okresów rozliczeniowych.
    Zgodnie z art. 86 ust. 13 ustawy:
      Jeżeli podatnik nie dokonał obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku
      naliczonego w terminach, o których mowa w ust. 10, 10d, 10e i 11, może on obniżyć
      kwotę podatku należnego przez dokonanie korekty deklaracji podatkowej:
        1. za okres, w którym powstało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, albo

        2. za jeden z trzech następnych okresów rozliczeniowych, a w przypadku
          podatnika, o którym mowa w art. 99 ust. 2 i 3, za jeden z dwóch następnych
          okresów rozliczeniowych, po okresie rozliczeniowym, w którym powstało prawo
          do obniżenia kwoty podatku należnego
        - nie później jednak niż w ciągu 5 lat, licząc od początku roku, w którym powstało
          prawo do obniżenia kwoty podatku należnego.
    Odnosząc się do Pani wątpliwości, należy jeszcze raz zaznaczyć, że z chwilą
    uprawomocnienia się postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku ustał nie tylko byt
    cywilnoprawny przedsiębiorstwa w spadku, ale także prawnopodatkowy. Z tą chwilą
    Przedsiębiorstwo w Spadku przestało istnieć jako podatnik podatku od towarów i usług. W
    konsekwencji, straciło zdolność do wywiązywania się z przysługujących praw lub
    nałożonych obowiązków wynikających z przepisów ustawy o podatku od towarów i usług.
    Jednocześnie prawa te i obowiązki, związane z działalnością Przedsiębiorstwa w Spadku, z
    chwilą uprawomocnienia się postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku przeszły na
    Panią. Konsekwencją uprawomocnienia się postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku
    jest wstąpienie Pani, we wszystkie prawa i obowiązki przedsiębiorstwa w spadku na
    gruncie podatku VAT.
    Z wyżej powołanych wyżej przepisów wynika, że prawo do obniżenia podatku należnego o
    podatek naliczony powstaje w sytuacji, gdy zostaną spełnione łącznie następujące warunki:
    · odliczenia tego dokonuje zarejestrowany, czynny podatnik podatku od towarów i usług,
    · towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do
      wykonywania czynności opodatkowanych,
    · powstał obowiązek podatkowy w odniesieniu do nabywanych towarów i usług,
    · doszło do faktycznego nabycia tych towarów i usług,
    · podatnik jest w posiadaniu faktury bądź dokumentu celnego dokumentujących tę
      transakcję.
    Zaznacza się, że co do zasady podatek naliczony na podstawie faktury może odliczyć ten
    podatnik, dla którego została wystawiona faktura. Jednakże wskutek sukcesji, to nabywca
    przedsiębiorstwa przejmie obowiązki i prawa zbywcy dotyczące przejętego
    przedsiębiorstwa, związane z rozliczaniem podatku naliczonego.
    Mając na uwadze powołane wyżej uregulowania oraz fakt, że jest Pani czynnym
    podatnikiem podatku od towarów i usług oraz w oparciu o otrzymane składniki
    Przedsiębiorstwa kontynuuje Pani prowadzenie działalności opodatkowanej podatkiem
    VAT, a także to, że stała się Pani następcą prawnym Przedsiębiorstwa w Spadku, należy
    stwierdzić, że w przedmiotowej sprawie w przypadku, gdy kwota podatku naliczonego, o
    której mowa w art. 86 ust. 2 ustawy, będzie w okresie rozliczeniowym wyższa od kwoty
    podatku należnego, na podstawie art. 87 ustawy, będzie Pani miała prawo do obniżenia o
    tę różnicę kwoty podatku należnego za następne okresy lub do zwrotu różnicy na
    rachunek bankowy. Prawo to będzie przysługiwało Pani pod warunkiem niezaistnienia
    przesłanek z art. 88 ustawy.
    Podsumowując, stwierdzam, że przysługuje Pani prawo do rozliczenia nadwyżki podatku
    naliczonego nad należnym, która to nadwyżka stanowiła składnik Przedsiębiorstwa w
    Spadku, z podatkiem należnym z tytułu dostaw towarów lub usług dostarczanych lub
    świadczonych już przez Panią w ramach kontynuacji prowadzenia działalności przez
    Przedsiębiorstwo w Spadku.
    Tym samym, Pani stanowisko w zakresie pytania nr 2 sprawie należało uznać za
    prawidłowe.

## Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

    Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pani przedstawiła i stanu prawnego,
    który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
    Należy zauważyć, że zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa:
      Składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do
      wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia
      przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej
      tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego.
    Jestem ściśle związany przedstawionym we wniosku zdarzeniem przyszłym, Pani ponosi
    ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym jego przedstawieniem.
    Zatem, wydając przedmiotową interpretację oparłem się na wynikającym z treści wniosku
    opisie zdarzenia przyszłego. W przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego,
    kontroli podatkowej, bądź celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy,
    interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych. Ponadto, w sytuacji zmiany
    któregokolwiek elementu przedstawionego w opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci
    swoją aktualność.
    Nadmieniam, że w niniejszej interpretacji udzielono odpowiedzi w zakresie zadanych
    pytań. Inne kwestie nieobjęte pytaniami nie mogą być – zgodnie z art. 14b § 1 ustawy
    Ordynacja podatkowa – rozpatrzone. W myśl art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa:
      Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, na wniosek zainteresowanego, wydaje, w
      jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego
      (interpretację indywidualną).
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
    · Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy
      z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.).
      Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna
      (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do
      interpretacji.
    · Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub
      zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem
      czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
      1) z zastosowaniem art. 119a;
      2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy
      z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
      3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
    · Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w
      decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej
      praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

## Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu
    Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z
    dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.
    U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
    Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę
    należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej
    (art. 53 § 1 PPSA):

    · w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa
      Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA),
      albo
    · w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres
      Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP
      (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia
    przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do
    zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz
    powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

## Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji
    podatkowej.