Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPTPP2/443-568/13-4/PR
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi
Data wydania: 2013-10-22
Teza: Otrzymanie pożyczki w zamian za udziały nie będzie stanowić dla Wnioskodawcy odpłatnej dostawy towarów ani odpłatnego świadczenia usług.
Słowa kluczowe: czynności-czynności niepodlegające opodatkowaniu; pożyczka; wierzytelność
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 7.

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749, z późn. zm.) oraz § 2 i § 5a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 10 lipca 2013 r. (data wpływu 15 lipca 2013 r.), uzupełnionym pismem z dnia 26 września 2013 r. (data wpływu 2 października 2013 r.), o udzielenie pisemnej interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania podatkiem VAT czynności otrzymania jednorazowo pożyczki w zamian za udziały – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 15 lipca 2013 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania podatkiem VAT czynności otrzymania jednorazowo pożyczki w zamian za udziały, w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych oraz w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych. Przedmiotowy wniosek został uzupełniony pismem z dnia 26 września 2013 r. poprzez doprecyzowanie zdarzenia przyszłego, przeformułowanie zadanych pytań nr 3 i 4 we wniosku ORD-IN oraz przedstawienie własnego stanowiska.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, której udziałowcami są osoby fizyczne zamierza zaciągnąć pożyczkę od jednego z udziałowców. Udzielona pożyczka będzie w formie pieniężnej i będzie oprocentowana. Strony umowy uzgodniły również, iż Pożyczkobiorca dokona spłaty pożyczki poprzez przeniesienie udziałów i przekazanie ich do objęcia Pożyczkodawcy. Pożyczkodawca obejmuje 80% udziałów w spółce. Oznacza to również zapłatę wartości nominalnej udziałów przez Pożyczkodawcę. W spółce podwyższeniu ulegnie kapitał zakładowy. Pożyczkodawca oraz pożyczkobiorca, czyli spółka oraz udziałowiec są czynnymi podatnikami podatku VAT, nie prowadzą działalności finansowej.

W piśmie z dnia 26 września 2013 r., stanowiącym uzupełnienie przedmiotowego wniosku, Wnioskodawca wskazał, iż:

1.  Podstawowy przedmiot działalności spółki: PKD - 4690Z - sprzedaż hurtowa niewyspecjalizowana (sprzedaż paliwo, węgiel, nawozy, skrzynki, łubianki).
2.  Umowa pożyczki zostanie zawarta na okres od 29 marca 2013 r. do 31 grudnia 2033 r. Pożyczka zostanie przekazana na prowadzone inwestycje.
3.  Udziałowcy (osoby fizyczne) mają miejsce zamieszkania oraz siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
4.  Całość wnoszonego na wspólnika wkładu będzie zasilała kapitał zakładowy Wnioskodawcy.
5.  Udziały nie będą obejmowane po cenie wyższej od wartości nominalnej.
6.  Planowana przez pożyczkodawcę konwersja wierzytelności pożyczkowej na udziały będzie obejmowała należność główną pożyczki wraz z odsetkami.
7.  Udzielona pożyczka stanowić będzie pożyczkę w rozumieniu przepisów Kodeksu Cywilnego.
8.  Podwyższenie kapitału zakładowego spółki nastąpi na podstawie Uchwały wspólników.
9.  Podwyższenie kapitału zakładowego spółki nastąpi poprzez podwyższenie wartości nominalnej istniejących udziałów w spółce.
10.  Podwyższony kapitał zakładowy zostanie pokryty wkładem pieniężnym przez udziałowca, a następnie dokonane zostanie w drodze umownej potrącenie przez udziałowca swojej wierzytelności wobec spółki z wierzytelnością spółki z tytułu wpłaty na poczet udziałów.

W związku z powyższym zadano następujące pytania (ostatecznie sformułowane w piśmie z dnia 26 września 2013 r.).

1.  Czy otrzymanie jednorazowo pożyczki będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem VAT jako usługa finansowa, na podstawie art. ust. 1 pkt 1), który brzmi: „Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem” podlegają: 1) odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju”? (oznaczone we wniosku ORD-IN jako pytanie nr 3)
2.  Czy na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 38 – w myśl którego zwalnia się od podatku usługi udzielania kredytów lub pożyczek pieniężnych oraz usługi pośrednictwa w świadczeniu usług udzielania kredytów lub pożyczek pieniężnych, a także zarządzania kredytami przez kredytodawcę lub pożyczkodawcę – usługa otrzymania pożyczki będzie korzystała ze stawki zwolnionej podatku VAT? (oznaczone we wniosku ORD-IN jako pytanie nr 4)

Zdaniem Wnioskodawcy:

Ad. 1 (oznaczone we wniosku ORD-IN jako pytanie nr 3)

W myśl art. 5 ust. 1 pkt 1) ustawy o podatku od towarów i usług jednorazowe otrzymanie pożyczki (usługa finansowa) od podmiotu będącego czynnym podatnikiem VAT będzie podlegała podatkowi od towarów i usług, jako świadczenie odpłatnych usług.

Ad. 2 (oznaczone we wniosku ORD-IN jako pytanie nr 4)

Otrzymanie pożyczki będzie korzystało ze stawki zwolnionej na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o podatku od towarów i usług, w myśl którego zwalnia się od podatku usługi udzielania kredytów lub pożyczek pieniężnych oraz usługi pośrednictwa w świadczeniu usług udzielania kredytów lub pożyczek pieniężnych, a także zarządzanie kredytami lub pożyczkami pieniężnymi przez kredytodawcę lub pożyczkobiorcę.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za nieprawidłowe.

Na wstępie należy zauważyć, iż stosownie do art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, minister właściwy do spraw finansów publicznych na pisemny wniosek zainteresowanego, wydaje w jego indywidualnej sprawie, pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną), a zatem niniejsza interpretacja rozstrzyga wyłącznie w zakresie skutków prawnopodatkowych dla Wnioskodawcy, który jest pożyczkobiorcą.

Zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. nr 177, poz. 1054, z późn. zm.), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu podatkiem podlegają:

1.  odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju;
2.  eksport towarów;
3.  import towarów na terytorium kraju;
4.  wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju;
5.  wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.

W myśl art. 2 pkt 6 ustawy, przez towary rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

Stosownie do treści art. 7 ust. 1 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.

Natomiast jak stanowi art. 8 ust. 1 ustawy, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1.  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2.  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3.  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Na mocy art. 8 ust. 2 ustawy, za odpłatne świadczenie usług uznaje się również:

1.  użycie towarów stanowiących część przedsiębiorstwa podatnika do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika, w tym w szczególności do celów osobistych podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, jeżeli podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów lub ich części składowych;
2.  nieodpłatne świadczenie usług na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, oraz wszelkie inne nieodpłatne świadczenie usług do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika.

Aby uznać dane świadczenie za odpłatne świadczenie usług, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy świadczoną usługą i przekazanym za nią wynagrodzeniem. Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę.

Stosownie do art. 15 ust. 1 ustawy, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Pod pojęciem działalności gospodarczej, na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy rozumie się wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Istota umowy pożyczki zawarta została w art. 720 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.). Zgodnie z art. 720 § 1 Kodeksu cywilnego, przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości. W wyniku spełnienia świadczenia przez dającego pożyczkę, określone przedmioty majątkowe stają się własnością biorącego pożyczkę. Zasilają one jednak tylko czasowo majątek biorącego pożyczkę, który obowiązany jest do zwrotu, tj. do przeniesienia na drugą stronę własności tej samej ilości pieniędzy albo rzeczy tego samego rodzaju.

Z przedstawionego opisu zdarzenia przyszłego wynika, iż Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, której udziałowcami są osoby fizyczne zamierza zaciągnąć pożyczkę od jednego z udziałowców. Udzielona pożyczka będzie w formie pieniężnej i będzie oprocentowana. Strony umowy uzgodniły również, iż Pożyczkobiorca dokona spłaty pożyczki poprzez przeniesienie udziałów i przekazanie ich do objęcia Pożyczkodawcy. Pożyczkodawca obejmuje 80% udziałów w spółce. Oznacza to również zapłatę wartości nominalnej udziałów przez Pożyczkodawcę. W spółce podwyższeniu ulegnie kapitał zakładowy. Pożyczkodawca oraz pożyczkobiorca, czyli spółka oraz udziałowiec są czynnymi podatnikami podatku VAT, nie prowadzą działalności finansowej. Ponadto Wnioskodawca wskazał, iż podstawowy przedmiot działalności spółki: PKD - 4690Z - sprzedaż hurtowa niewyspecjalizowana (sprzedaż paliwo, węgiel, nawozy, skrzynki, łubianki). Udziałowcy (osoby fizyczne) mają miejsce zamieszkania oraz siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Podwyższenie kapitału zakładowego spółki nastąpi poprzez podwyższenie wartości nominalnej istniejących udziałów w spółce. Podwyższony kapitał zakładowy zostanie pokryty wkładem pieniężnym przez udziałowca, a następnie dokonane zostanie w drodze umownej potrącenie przez udziałowca swojej wierzytelności wobec spółki z wierzytelnością spółki z tytułu wpłaty na poczet udziałów.

Mając na uwadze powyższe przepisy prawa oraz przedstawione zdarzenie przyszłe, należy podkreślić, iż stosownie do art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Z kolei jak wynika z istoty umowy pożyczki, udzielenie pożyczki jest usługą. Jednakże Wnioskodawca otrzymując pożyczkę nie jest podmiotem świadczącym usługę. Zainteresowany jest usługobiorcą.

Jednocześnie należy zauważyć, iż w związku z otrzymaniem przez Wnioskodawcę jednorazowo pożyczki nastąpi przeniesienie udziałów na rzecz Pożyczkodawcy co oznacza, że dojdzie do konwersji wierzytelności.

Wierzytelność jest prawem jednego podmiotu do żądania od drugiego podmiotu pewnego zachowania się zwanego świadczeniem (wyrażalnym pieniężnie). Wierzytelność jest więc prawem majątkowym, będącym przedmiotem obrotu gospodarczego. Przeniesienie wierzytelności z majątku dotychczasowego wierzyciela do majątku nabywcy wierzytelności jest skutkiem rozporządzenia tą wierzytelnością przez dotychczasowego wierzyciela i stanowi wykonanie przez niego przysługującego mu prawa własności. Otrzymanie wierzytelności nie można w takim razie utożsamiać ze świadczeniem usługi w rozumieniu art. 8 ust. 1 cyt. ustawy, jak również z dostawą towaru.

Wobec powyższego otrzymanie pożyczki w zamian za udziały nie będzie stanowić dla Wnioskodawcy odpłatnej dostawy towarów ani odpłatnego świadczenia usług w rozumieniu ustawy, a zatem nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług po stronie Wnioskodawcy.

Tym samym odpowiedź w zakresie pytania nr 2 (we wniosku ORD-IN pytanie nr 4) stała się bezprzedmiotowa.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Tut. Organ informuje, iż wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem wniosku (zapytania) Zainteresowanego. Inne kwestie przedstawione w opisie sprawy, które nie zostały objęte pytaniem - nie mogą być zgodnie z art. 14b § 1 oraz art. 14f § 2 Ordynacji podatkowej - rozpatrzone.

Jednocześnie zauważa się, że stosownie do art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej, minister właściwy do spraw finansów publicznych na pisemny wniosek zainteresowanego, wydaje w jego indywidualnej sprawie, pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). W przedmiotowej sprawie powyższa interpretacja indywidualna nie wywiera zatem skutku prawnego dla Pożyczkodawcy.

Zaznacza się także, że zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ podatkowy jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Zainteresowana ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego) podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu zdarzenia przyszłego, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.

W niniejszej interpretacji załatwiono wniosek w części dotyczącej przedstawionego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania podatkiem VAT czynności otrzymania jednorazowo pożyczki w zamian za udziały. Natomiast w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych oraz podatku dochodowego od osób fizycznych zostały wydane odrębne rozstrzygnięcia.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Łodzi, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Piotrkowie Trybunalskim, ul. Wronia 65, 97-300 Piotrków Trybunalski.