Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 1061-IPTPB1.4511.96.2016.1.DJD
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi
Data wydania: 2016-03-23
Teza: Czy kwota odpowiadająca wysokości umorzonych należności stanowi przychód beneficjentów udzielonej ulgi w postaci umorzenia należności, zatem czy Miasto ma obowiązek sporządzenia informacji według ustalonego wzoru o wysokości przychodów z innych źródeł (PIT-8C) zgodnie z art. 42a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?
Słowa kluczowe: czynsz; deklaracje-obowiązek składania deklaracji; przychód; przychód-źródła przychodu; płatnik; umorzenie
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 20; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 7-art. 42

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613, z późn. zm.) oraz § 5 pkt 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko  przedstawione we wniosku, który wpłynął w dniu 28 stycznia 2016 r. o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie obowiązków płatnika w związku z umorzeniem kwot należności za lokale mieszkalne **\- jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu w dniu 28 stycznia 2016 r. wpłynął ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych.

W przedmiotowym wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawca - Miasto … gospodaruje lokalami mieszalnymi wchodzącymi w skład mieszkaniowego zasobu gminy na podstawie art. 20 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2014 r., poz. 150, z późn. zm.). Z uwagi na niewywiązywanie się przez najemców i osoby zajmujące lokale bez tytułu prawnego z płatności czynszu bądź odszkodowania, jak również opłat niezależnych od właściciela, powstają zaległości czynszowe. Źródłem odpowiedzialności lokatorów za wymienione powyżej zobowiązania są przepisy Kodeksu cywilnego i ww. ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego, natomiast w przypadku stosunku najmu - także łącząca strony umowa najmu lokalu.

Rada Miasta … planuje podjęcie w I kwartale 2016 r. uchwały w sprawie szczególnego trybu umarzania należności pieniężnych za lokale mieszkalne wchodzące w skład mieszkaniowego zasobu Gminy Miejskiej …. W przedmiotowej uchwale przewidziano możliwość umorzenia 80% zaległości, pod warunkiem spłaty 20% zaległych należności oraz regularnego wnoszenia opłat za zajmowany lokal mieszkalnych przez okres czasu wskazany w uchwale. Adresatem przedmiotowej uchwały będą wszyscy najemcy lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy oraz osoby zajmujące lokale mieszkalne bez tytułu prawnego, jednakże w praktyce dotyczyć będzie ona osób, które posiadają zaległości w regulowaniu opłat za lokale mieszkalne. Przedmiotowa uchwała ma zatem charakter generalno-abstrakcyjny i odnosi się do wszystkich osób, które są adresatami zawartych w niej norm. Tym samym, wszystkie osoby spełniające wymienione w uchwale warunki będą mogły skorzystać z przewidzianych z niej ulg.

Należności objęte umorzeniem obejmować mogą: czynsze, odszkodowanie za zajmowanie lokalu mieszkalnego bez tytułu prawnego, opłaty niezależne od właściciela oraz odsetki od ww. typów należności. Przedmiotowe należności stanowią wierzytelności Miasta …. Kwota odpowiadająca wysokości umorzonych należności nie stanowi przychodu beneficjentów udzielonej ulgi w postaci umorzenia należności, zatem Miasto … nie ma obowiązku sporządzenia informacji według ustalonego wzoru o wysokości przychodów z innych źródeł (PIT-8C), zgodnie z art. 42a ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r., poz. 361, z późn. zm.).

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie:

Czy kwota odpowiadająca wysokości umorzonych należności stanowi przychód beneficjentów udzielonej ulgi w postaci umorzenia należności, zatem czy Miasto … ma obowiązek sporządzenia informacji według ustalonego wzoru o wysokości przychodów z innych źródeł (PIT-8C), zgodnie z art. 42a ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2012 r. poz. 361, z późn. zm.)?

Zdaniem Wnioskodawcy, kwota odpowiadająca wysokości umorzonych należności nie stanowi przychodu beneficjentów udzielonej ulgi w postaci umorzenia należności, zatem Miasto … nie ma obowiązku sporządzenia informacji według ustalonego wzoru o wysokości przychodów z innych źródeł (PIT-8C), zgodnie z art. 42a ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r., poz. 361, z późn. zm.).

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a, 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

W myśl art. 11 ust. 1 ww. ustawy, przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Stosownie do art. 10 ust. 1 pkt 9 tej ustawy, źródłem przychodu są tzw. „inne źródła”. Zgodnie z brzmieniem art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i 17 oraz przychody nieznajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach.

Jak dowodzi użycie sformułowania „w szczególności”, definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ustawy i jednocześnie niekwalifikowane do żadnej z kategorii przychodów wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1-8 ustawy.

Na podstawie art. 42a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, osoby prawne i ich jednostki organizacyjne oraz jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, które dokonują wypłaty należności lub świadczeń, o których mowa w art. 20 ust. 1, z wyjątkiem dochodów (przychodów) wymienionych w art. 21, art. 52, art. 52a i art. 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku, od których nie są obowiązane pobierać zaliczki na podatek lub zryczałtowanego podatku dochodowego, są obowiązane sporządzić informację według ustalonego wzoru o wysokości przychodów i w terminie do końca lutego następnego roku podatkowego przekazać podatnikowi oraz urzędowi skarbowemu, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania podatnika, a w przypadku podatników, o których mowa w art. 3 ust. 2a urzędowi skarbowemu, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy w sprawach opodatkowania osób zagranicznych.

Adresatem uchwały w sprawie szczególnego trybu umarzania należności pieniężnych za lokale mieszkalne wchodzące w skład mieszkaniowego zasobu Gminy Miejskiej … będą najemcy lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy oraz osoby zajmujące lokale mieszkalne bez tytułu prawnego, jednakże w praktyce dotyczyć będzie ona osób, które posiadają zaległości w regulowaniu opłat za lokale mieszkalne. Przedmiotowa uchwała ma zatem charakter generalno-abstrakcyjny i odnosi się do wszystkich osób, które są adresatami zawartych w niej norm. Tym samym, wszystkie osoby spełniające wymienione w uchwale warunki będą mogły skorzystać z przewidzianych w niej ulg. W takim przypadku umorzenie beneficjentom zaległych należności nie ma charakteru indywidualnego i nie powoduje powstania przychodu w rozumieniu ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych. Wobec powyższego umorzonych zaległych należności Wnioskodawca nie będzie miał obowiązku zaliczać do przychodów i wykazywać w informacji PIT-8C.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r., poz. 361, z późn. zm.), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Z treści powyższego przepisu wynika, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlegają wszelkiego rodzaju dochody uzyskane przez podatnika, z wyjątkiem tych, które zostały enumeratywnie wymienione w katalogu zwolnień przedmiotowych, zawartym w cytowanej ustawie, bądź od których zaniechano poboru podatku.

W myśl art. 11 ust. 1 ww. ustawy, przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19, art. 25b i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Dla celów podatkowych przez nieodpłatne świadczenia należy rozumieć te wszystkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu lub te wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze, których skutkiem jest nieodpłatne, to jest niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu, przysporzenie majątku tej osobie, mające konkretny wymiar finansowy. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, przysporzeniem majątkowym i przychodem w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych są nie tylko aktywa, które ulegają zwiększeniu u podatnika, ale także zmniejszenie jego pasywów.

Stosownie do art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych źródłem przychodów są „inne źródła”. W myśl zaś z art. 20 ust. 1 cytowanej ustawy, za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17.

Użyty w powyższym przepisie przez ustawodawcę zwrot „w szczególności” wskazuje, że katalog przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty, a wymienione w nim są jedynie najbardziej typowe przychody z tego źródła. Oznacza to, że przychodem z innych źródeł będzie również każde przysporzenie majątkowe mające konkretny wymiar finansowy, otrzymane jako świadczenie pieniężne, rzeczowe lub też jako świadczenie nieodpłatne, czy częściowo odpłatne.

Stosownie zaś do art. 42a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, osoby prawne i ich jednostki organizacyjne oraz jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, które dokonują wypłaty należności lub świadczeń, o których mowa w art. 20 ust. 1, z wyjątkiem dochodów (przychodów) wymienionych w art. 21, art. 52, art. 52a i art. 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku, od których nie są obowiązane pobierać zaliczki na podatek lub zryczałtowanego podatku dochodowego, są obowiązane sporządzić informację według ustalonego wzoru (PIT-8C) o wysokości przychodów i w terminie do końca lutego następnego roku podatkowego, z zastrzeżeniem art. 45ba ust. 4, przesłać ją podatnikowi oraz urzędowi skarbowemu, przy pomocy którego naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania podatnika wykonuje swoje zadania, a w przypadku podatników, o których mowa w art. 3 ust. 2a, urzędowi skarbowemu, przy pomocy którego naczelnik urzędu skarbowego właściwy w sprawach opodatkowania osób zagranicznych wykonuje swoje zadania.

Z kolei zasady funkcjonowania jednostek sektora finansów publicznych w zakresie gospodarki finansowej określa ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2013 r., poz. 885, z późn. zm.). Na podstawie art. 59 ust. 1-3 ustawy o finansach publicznych:

*   w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem dłużnika lub interesem publicznym należności pieniężne mające charakter cywilnoprawny, przypadające jednostce samorządu terytorialnego lub jej jednostkom podległym, mogą być umarzane albo ich spłata może być odraczana lub rozkładana na raty, na zasadach określonych przez organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego,

*   organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego określi szczegółowe zasady, sposób i tryb udzielania ulg, o których mowa w ust. 1, warunki dopuszczalności pomocy publicznej w przypadkach, w których ulga stanowić będzie pomoc publiczną, oraz wskaże organ lub osobę uprawnione do udzielania tych ulg,

*   organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego może, w drodze uchwały, postanowić o stosowaniu z urzędu ulg, w przypadku wystąpienia okoliczności wymienionych w art. 56 ust. 1 ustawy o finansach publicznych.

W świetle powyższego należności pieniężne mające charakter cywilnoprawny, przypadające organom administracji rządowej, państwowym jednostkom budżetowym i państwowym funduszom celowym, mogą być umarzane w całości jeżeli:

*   osoba fizyczna - zmarła, nie pozostawiając żadnego majątku albo pozostawiła majątek niepodlegający egzekucji na podstawie odrębnych przepisów, albo pozostawiła przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty 6 000 zł,

*   osoba prawna - została wykreślona z właściwego rejestru osób prawnych przy jednoczesnym braku majątku, z którego można by egzekwować należność, a odpowiedzialność z tytułu należności nie przechodzi z mocy prawa na osoby trzecie,

*   zachodzi uzasadnione przypuszczenie, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty wyższej od kosztów dochodzenia i egzekucji tej należności lub postępowanie egzekucyjne okazało się nieskuteczne,

*   jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej uległa likwidacji,

*   zachodzi ważny interes dłużnika lub interes publiczny.

Z przedstawionego we wniosku opisu zdarzenia przyszłego wynika, że Wnioskodawca gospodaruje lokalami mieszalnymi wchodzącymi w skład mieszkaniowego zasobu Gminy Miejskiej …. W związku z niewywiązywaniem się przez najemców i osoby zajmujące lokale bez tytułu prawnego z płatności czynszu, bądź odszkodowania, jak również opłat niezależnych od właściciela, powstają zaległości czynszowe. Źródłem odpowiedzialności lokatorów za wymienione powyżej zobowiązania są przepisy Kodeksu cywilnego i ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego, a w przypadku stosunku najmu jest to łącząca strony umowa najmu lokalu.

Wnioskodawca, planuje udzielać ulg w spłacie ww. należności na podstawie uchwały Rady Miejskiej w sprawie szczególnego trybu umarzania należności pieniężnych za lokale mieszkalne wchodzące w skład mieszkaniowego zasobu Gminy Miejskiej …. W przedmiotowej uchwale Wnioskodawca przewiduje możliwość umorzenia 80% zaległości, pod warunkiem spłaty 20% zaległych należności oraz regularnego wnoszenia opłat za zajmowany lokal mieszkalnych przez okres czasu wskazany w uchwale. Adresatem przedmiotowej uchwały będą wszyscy najemcy lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu Gminy oraz osoby zajmujące lokale mieszkalne bez tytułu prawnego, jednakże w praktyce dotyczyć będzie ona osób, które posiadają zaległości w regulowaniu opłat za lokale mieszkalne. Przedmiotowa uchwała ma mieć zatem charakter generalno-abstrakcyjny i odnosić się będzie do wszystkich osób, które są adresatami zawartych w niej norm. Tym samym, wszystkie osoby spełniające wymienione w uchwale warunki będą mogły skorzystać z przewidzianych w niej ulg.

Przenosząc powyższe regulacje na grunt rozpatrywanej sprawy, należy stwierdzić, że warunki umorzenia najemcom lokali mieszkalnych i osobom zajmującym lokale bez tytułu prawnego zaległości czynszowych będą wynikać z uchwały jednostki samorządu terytorialnego, która ma charakter generalno-abstrakcyjny i adresowana będzie do beneficjentów, u których występują zaległości w regulowaniu należności. Tak więc, wszystkie osoby które posiadają zaległości w regulowaniu opłat za lokale mieszkalne będą mogły skorzystać z przewidzianej w uchwale ulgi w postaci umorzenia zaległości czynszowych (po spełnieniu warunków przewidzianych w uchwale). Dlatego też zastosowane na jej podstawie umorzenie należności czynszowych nie powoduje powstania przychodu z innych źródeł w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 9 i art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych po stronie beneficjentów ulgi. Wobec powyższego, w związku z umorzeniem beneficjentom uchwały zaległości czynszowych, na Wnioskodawcy nie będzie ciążył obowiązek sporządzenia informacji o wypłaconym stypendium, o przychodach z innych źródeł oraz o niektórych dochodach z kapitałów pieniężnych PIT-8C, a co za tym idzie, nie będzie ciążył również obowiązek przekazania tej informacji w ustawowym terminie beneficjentom i właściwemu urzędowi skarbowemu.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi– Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach– art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Łodzi, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Piotrkowie Trybunalskim, ul. Wronia 65, 97-300 Piotrków Trybunalski.