Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPB-2-1/4515-106/15/MK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2015-11-13
Teza: Czy możliwe jest zastosowanie ulgi podatkowej określonej w art. 16 ustawy o podatku od spadków i darowizn?
Słowa kluczowe: nieruchomości; podatek-podatek od spadków i darowizn; spadek-nabycie spadku; ulga; zwolnienie
Przepisy: [PSD] Ustawa o podatku od spadków i darowizn-Rozdział 4-art. 16

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r., poz. 613) oraz § 7 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U., poz. 643) – Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko Wnioskodawczyni przedstawione we wniosku 18 sierpnia 2015 r. (wpływ do Biura – 20 sierpnia 2015 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od spadków i darowizn w zakresie zastosowania ulgi podatkowej określonej w art. 16 ustawy o podatku od spadków i darowizn – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 20 sierpnia 2015 r. wpłynął do Biura ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od spadków i darowizn w zakresie zastosowania ulgi podatkowej określonej w art. 16 ustawy o podatku od spadków i darowizn.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

W lutym 2015 r. zmarła siostra ojca Wnioskodawczyni – ciocia. W drodze ustawowej – Kodeksu cywilnego Wnioskodawczyni odziedziczyła cały majątek po niej.

W sierpniu 2015 r. przed notariuszem dokonano poświadczenia dziedziczenia po zmarłej cioci.

Wnioskodawczyni wraz ze swoją ciocią były współwłaścicielkami budynku mieszkalnego. Wnioskodawczyni odziedziczyła udział w budynku po cioci.

W budynku tym mieszka Wnioskodawczyni wraz ze swoją rodziną.

Powierzchnia użytkowa całego budynku wynikająca z dokumentów na chwilę śmierci cioci wynosiła 118,84 m2. Jednakże jeszcze za życia cioci Wnioskodawczyni rozpoczęła rozbudowę domu. Prace zakończyły się po jej śmierci. W sierpniu 2015 r. złożono zawiadomienie o zakończeniu budowy. Obecnie wielkość domu wynosi 211,8 m2.

Wnioskodawczyni nie posiada jakiejkolwiek innej nieruchomości. Zamieszkiwała i zamieszkuje wyłącznie w przedmiotowym budynku mieszkalnym. Nie jest najemcą żadnego innego budynku. W przedmiotowym budynku jest zameldowana i nie zamierza się go wyzbyć przez okres co najmniej 5 lat.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy Wnioskodawczyni będzie mogła skorzystać z ulgi mieszkaniowej, o której mowa w art. 16 ustawy o podatku od spadków i darowizn, z tytułu odziedziczenia udziału w budynku mieszkalnym po swojej cioci, bez konieczności dokonywania darowizny swojego udziału w przedmiotowym budynku na rzecz swoich zstępnych?

W ocenie Wnioskodawczyni, będzie ona mogła skorzystać z ulgi mieszkaniowej, o której mowa w art. 16 ustawy o podatku od spadków i darowizn, z tytułu odziedziczenia udziału w budynku mieszkalnym po swojej cioci bez konieczności dokonywania darowizny na rzecz swoich zstępnych udziału w budynku mieszkalnym nabytego przez nią za życia swojej cioci.

Jak stanowi art. 16 ust. 1 ustawy o podatku od spadku i darowizn w przypadku nabycia własności (współwłasności) budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie, spółdzielczego prawa do domu jednorodzinnego albo udziału w takim prawie:

1.  w drodze dziedziczenia, zapisu zwykłego, zapisu windykacyjnego, dalszego zapisu, polecenia testamentowego, darowizny lub polecenia darczyńcy przez osoby zaliczane do I grupy podatkowej,
2.  w drodze dziedziczenia, zapisu zwykłego, zapisu windykacyjnego, dalszego zapisu lub polecenia testamentowego przez osoby zaliczane do II grupy podatkowej,
3.  w drodze dziedziczenia, zapisu zwykłego, zapisu windykacyjnego, dalszego zapisu lub polecenia testamentowego przez osoby zaliczane do III grupy podatkowej, które sprawowały opiekę nad wymagającym takiej opieki spadkodawcą (fakt ten powinien zostać potwierdzony przez lekarza sprawującego opiekę lekarską nad chorym), na podstawie pisemnej umowy z podpisem notarialnie poświadczonym (nie musi to być jednak umowa zawarta w formie aktu notarialnego), przez co najmniej dwa lata od dnia poświadczenia podpisów przez notariusza

nie wlicza się do podstawy opodatkowania ich czystej wartości do łącznej wysokości nieprzekraczającej 110 m2 powierzchni użytkowej budynku lub lokalu. W przypadku nabycia części (udziału) budynku mieszkalnego lub lokalu albo udziału w spółdzielczym prawie do budynku mieszkalnego lub lokalu ulga przysługuje stosownie do wielkości udziału.

Ulga mieszkaniowa przysługuje osobom, które łącznie spełniają następujące warunki:

1.  spełniają wymogi określone w art. 4 ust. 4 ustawy (tj. posiadają obywatelstwo polskie lub obywatelstwo jednego z państw członkowskich Unii Europejskiej lub państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – stron umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym lub miał miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub na terytorium takiego państwa);
2.  nie są właścicielami innego budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość bądź będąc nimi przeniosą własność budynku lub lokalu na rzecz zstępnych, Skarbu Państwa lub gminy w terminie 6 miesięcy od dnia złożenia zeznania podatkowego albo zawarcia umowy darowizny w formie aktu notarialnego;
3.  nie przysługuje im spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego lub wynikające z przydziału spółdzielni mieszkaniowej: prawo do domu jednorodzinnego lub prawo do lokalu w małym domu mieszkalnym, a w razie dysponowania tymi prawami przekażą je zstępnym lub przekażą do dyspozycji spółdzielni, w terminie 6 miesięcy od dnia złożenia zeznania podatkowego albo zawarcia umowy darowizny w formie aktu notarialnego;
4.  nie są najemcami lokalu lub budynku lub będąc nimi rozwiążą umowę najmu w terminie 6 miesięcy od dnia złożenia zeznania podatkowego albo zawarcia umowy darowizny w formie aktu notarialnego;
5.  będą zamieszkiwać będąc zameldowanymi na pobyt stały w nabytym lokalu lub budynku i nie dokonają jego zbycia przez okres 5 lat:
    1.  od dnia złożenia zeznania podatkowego lub zawarcia umowy darowizny w formie aktu notarialnego – jeżeli w chwili złożenia zeznania lub zawarcia umowy darowizny nabywca mieszka i jest zameldowany na pobyt stały w nabytym lokalu lub budynku,
    2.  od dnia zamieszkania potwierdzonego zameldowaniem na pobyt stały w nabytym lokalu lub budynku – jeżeli nabywca zamieszka i dokona zameldowania na pobyt stały w ciągu roku od dnia złożenia zeznania podatkowego lub zawarcia umowy darowizny w formie aktu notarialnego.

Nawet przyjmując, że w chwili otwarcia spadku wielkość całego budynku mieszkalnego wynosiła 211,8 m2, to wielkość odziedziczonego przez Wnioskodawczynię udziału w budynku wynosiła mniej niż 110 m2. Zaś Wnioskodawczyni nie była właścicielką innego budynku mieszkalnego, w związku z czym może skorzystać z ulgi mieszkaniowej bez konieczności wyzbycia się swojego udziału poprzez jego darowanie na rzecz zstępnych. Konieczność wyzbycia się swojego udziału pojawiłaby się jedynie w sytuacji, gdyby Wnioskodawczyni była współwłaścicielem innego budynku niż budynek, który był jej współwłasnością i jej cioci.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawczyni w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz.U. z 2015 r., poz. 86, ze zm.) podatkowi od spadków i darowizn, zwanemu dalej „podatkiem”, podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem dziedziczenia, zapisu zwykłego, dalszego zapisu, zapisu windykacyjnego, polecenia testamentowego.

Należy zauważyć, że spadek jest instytucją regulowaną przepisami zawartymi w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. z 2014 r., poz. 121, ze zm.). W myśl art. 922 § 1 tej ustawy przez spadkobranie należy rozumieć przejście praw i obowiązków majątkowych zmarłego z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób.

Zgodnie z art. 924 Kodeksu cywilnego, spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy, natomiast stosownie do przepisu art. 925 tej ustawy spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku. Zaś powołanie do spadku, jak stanowi art. 926 Kodeksu cywilnego, wynika z ustawy albo z testamentu.

W świetle natomiast art. 1025 § 1 Kodeksu sąd na wniosek osoby mającej w tym interes stwierdza nabycie spadku przez spadkobiercę, zaś notariusz na zasadach określonych w przepisach odrębnych sporządza akt poświadczenia dziedziczenia. W związku z tym istnieje domniemanie, o czym mowa w § 2 ww. artykułu, że osoba, która uzyskała stwierdzenie nabycia spadku albo poświadczenie dziedziczenia, jest spadkobiercą.

Stosownie do art. 5 ww. ustawy, obowiązek podatkowy ciąży na nabywcy własności rzeczy i praw majątkowych.

Przepis art. 6 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy stanowi, że obowiązek podatkowy powstaje przy nabyciu w drodze dziedziczenia – z chwilą przyjęcia spadku.

Na gruncie ustawy o podatku od spadków i darowizn wysokość podatku uzależniona jest od grupy podatkowej, do której zaliczony jest nabywca.

Zgodnie z art. 14 ust. 2 ww. ustawy zaliczenie do grupy podatkowej następuje według osobistego stosunku nabywcy do osoby, od której lub po której zostały nabyte rzeczy i prawa majątkowe.

Z przepisu art. 14 ust. 3 pkt 2 ww. ustawy wynika, że do grupy II zalicza się – zstępnych rodzeństwa, rodzeństwo rodziców, zstępnych i małżonków pasierbów, małżonków rodzeństwa i rodzeństwo małżonków, małżonków rodzeństwa małżonków, małżonków innych zstępnych.

W myśl art. 16 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy w przypadku nabycia własności (współwłasności) budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie, spółdzielczego prawa do domu jednorodzinnego albo udziału w takim prawie w drodze dziedziczenia, zapisu zwykłego, zapisu windykacyjnego, dalszego zapisu lub polecenia testamentowego przez osoby zaliczane do II grupy podatkowej – nie wlicza się do podstawy opodatkowania ich czystej wartości do łącznej wysokości nieprzekraczającej 110 m2 powierzchni użytkowej budynku lub lokalu. W przypadku nabycia części (udziału) budynku mieszkalnego lub lokalu albo udziału w spółdzielczym prawie do budynku mieszkalnego lub lokalu ulga przysługuje stosownie do wielkości udziału.

Zgodnie z art. 16 ust. 2 ww. ustawy ulga, o której mowa w ust. 1, przysługuje osobom, które łącznie spełniają następujące warunki:

1.  spełniają wymogi określone w art. 4 ust. 4;
2.  nie są właścicielami innego budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość bądź będąc nimi przeniosą własność budynku lub lokalu na rzecz zstępnych, Skarbu Państwa lub gminy w terminie 6 miesięcy od dnia złożenia zeznania podatkowego albo zawarcia umowy darowizny w formie aktu notarialnego;
3.  nie przysługuje im spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego lub wynikające z przydziału spółdzielni mieszkaniowej: prawo do domu jednorodzinnego lub prawo do lokalu w małym domu mieszkalnym, a w razie dysponowania tymi prawami przekażą je zstępnym lub przekażą do dyspozycji spółdzielni, w terminie 6 miesięcy od dnia złożenia zeznania podatkowego albo zawarcia umowy darowizny w formie aktu notarialnego;
4.  nie są najemcami lokalu lub budynku lub będąc nimi rozwiążą umowę najmu w terminie 6 miesięcy od dnia złożenia zeznania podatkowego albo zawarcia umowy darowizny w formie aktu notarialnego;
5.  będą zamieszkiwać będąc zameldowanymi na pobyt stały w nabytym lokalu lub budynku i nie dokonają jego zbycia przez okres 5 lat:
    1.  od dnia złożenia zeznania podatkowego lub zawarcia umowy darowizny w formie aktu notarialnego – jeżeli w chwili złożenia zeznania lub zawarcia umowy darowizny nabywca mieszka i jest zameldowany na pobyt stały w nabytym lokalu lub budynku,
    2.  od dnia zamieszkania potwierdzonego zameldowaniem na pobyt stały w nabytym lokalu lub budynku – jeżeli nabywca zamieszka i dokona zameldowania na pobyt stały w ciągu roku od dnia złożenia zeznania podatkowego lub zawarcia umowy darowizny w formie aktu notarialnego.

Z treści ww. przepisu wynika, że powyższe warunki zastosowania ulgi z art. 16 ustawy o podatku od spadków i darowizn odnoszą się wyłącznie do osób, które są właścicielami lokalu lub budynku mieszkalnego, spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu, nie dotyczą natomiast osób, które są współwłaścicielami tych lokali lub budynków.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że w lutym 2015 r. zmarła siostra ojca Wnioskodawczyni – ciocia. W drodze ustawowej – Kodeksu cywilnego Wnioskodawczyni odziedziczyła cały majątek po niej. W sierpniu 2015 r. przed notariuszem dokonano poświadczenia dziedziczenia po zmarłej cioci. Wnioskodawczyni wraz ze swoją ciocią były współwłaścicielkami budynku mieszkalnego. Wnioskodawczyni odziedziczyła udział w budynku po cioci. W budynku tym mieszka Wnioskodawczyni wraz ze swoją rodziną.

Powierzchnia użytkowa całego budynku wynikająca z dokumentów na chwilę śmierci cioci wynosiła 118,84 m2. Jednakże jeszcze za życia cioci Wnioskodawczyni rozpoczęła rozbudowę domu. Prace zakończyły się po jej śmierci. W sierpniu 2015 r. złożono zawiadomienie o zakończeniu budowy. Obecnie wielkość domu wynosi 211,8 m2.

Wnioskodawczyni nie posiada jakiejkolwiek innej nieruchomości. Zamieszkiwała i zamieszkuje wyłącznie w przedmiotowym budynku mieszkalnym. Nie jest najemcą żadnego innego budynku. W przedmiotowym budynku jest zameldowana i nie zamierza się go wyzbyć przez okres co najmniej 5 lat.

W świetle powołanych powyżej przepisów prawa oraz przedstawionego we wniosku stanu faktycznego stwierdzić należy, że Wnioskodawczyni będzie mogła skorzystać z ulgi mieszkaniowej, o której mowa w art. 16 ustawy o podatku od spadków i darowizn, z tytułu odziedziczenia udziału w budynku mieszkalnym po swojej cioci bez konieczności dokonywania darowizny na rzecz swoich zstępnych udziału w budynku mieszkalnym nabytego przez nią za życia swojej cioci.

Jednocześnie Organ zauważa, że aby skorzystać z ww. ulgi niezbędne jest łączne spełnienie wszystkich warunków wynikających z art. 16 ust. 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn. Niespełnienie chociażby jednego z nich skutkuje utratą prawa do skorzystania z określonej w omawianym przepisie ulgi.

Przy czym należy zwrócić uwagę na to, że ww. ulga przysługuje stosownie do wielkości udziału, o którym mowa w art. 16 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy.

Wnioskodawczyni nabyła 1/2 domu a tym samym przysługuje jej udział wynoszący 1/2 ulgi czyli obejmującej 55 m2 domu według stanu na dzień śmierci cioci.

Wobec powyższego stanowisko Wnioskodawczyni należało uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, Al. Zwycięstwa 16/17, 80-219 Gdańsk, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.