Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBI/2/423-650/10/PP
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2010-08-02
Teza: Czy dochód jaki uzyska Spółdzielnia z tytułu sprzedaży lokali mieszkalnych i garaży będzie korzystał ze zwolnienia, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 44 Ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych?
Słowa kluczowe: dochód; sprzedaż; spółdzielnie-spółdzielnie mieszkaniowe; zasób-gospodarowanie zasobami mieszkaniowymi; zasób-zasoby mieszkaniowe; zwolnienie
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 4

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.), po ponownym rozpatrzeniu, w związku z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 2 lutego 2010r. sygn. akt I SA/Kr 1706/09, wniosku z dnia 5 maja 2009 r. (data wpływu do tut. BKIP w dniu 11 maja 2009 r.), Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółdzielni Mieszkaniowej, przedstawione w w/w wniosku o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie możliwości zwolnienia z opodatkowania dochodu uzyskanego przez Spółdzielnię ze sprzedaży lokali mieszkalnych i garaży:

*   na rzecz swoich Członków – **jest prawidłowe,**
*   na rzecz osób nie będących członkami – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 11 maja 2009 r. wpłynął do tut. BKIP ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie możliwości zwolnienia z opodatkowania dochodu uzyskanego przez Spółdzielnię ze sprzedaży lokali mieszkalnych i garaży:

*   na rzecz swoich Członków,
*   na rzecz osób nie będących członkami.

W dniu 28 lipca 2009 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działając w imieniu Ministra Finansów, wydał interpretację indywidualną przepisów prawa podatkowego Znak: IBPBI/2/423-551/09/PP, w której uznał stanowisko Wnioskodawcy za nieprawidłowe. Interpretacja indywidualna została skutecznie doręczona w dniu 31 lipca 2009 r.

Pismem z dnia 10 sierpnia 2009 r. wniesiono wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, na które udzielono odpowiedzi pismem z dnia 15 września 2009 r. Znak: IBPBI/2/423W-97/09/PP odmawiając zmiany w/w interpretacji. Odpowiedź na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa została skutecznie doręczona w dniu 29 września 2009 r.

Pismem z dnia 27 października 2009 r. wniesiono skargę na w/w interpretację indywidualną. Pismem z dnia 27 listopada 2009 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działając w imieniu Ministra Finansów, udzielił odpowiedzi na skargę przesyłając ją, wraz z aktami sprawy do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie.

W wyniku rozpatrzenia skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 2 lutego 2010 r. sygn. akt I SA/Kr 1706/09 uchylił zaskarżoną interpretację. Prawomocny wyrok wpłynął do tut. BKIP w dniu 6 maja 2010 r.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Spółdzielnia w ramach przepisów ustawowych (Ustawa o SM - art. 1 ust. 2 pkt 5) oraz statutowych (Statut SM & 4) przystąpiła do realizacji budowy budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażami wbudowanymi i infrastrukturą w celu sprzedaży znajdujących się w tym budynku lokali mieszkalnych oraz garaży.

Lokale mieszkalne oraz garaże, które znajdować się będą w przedmiotowym budynku mieszkalnym wielorodzinnym służyć będą zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych osób finansujących budowę.

Dochód ze sprzedaży lokali mieszkalnych i garaży wbudowanych Spółdzielnia przeznaczy na cele związane z utrzymaniem zasobów mieszkaniowych.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy dochód jaki uzyska Spółdzielnia z tytułu sprzedaży lokali mieszkalnych i garaży będzie korzystał ze zwolnienia, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 44 Ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych?

Zdaniem Spółdzielni dochód uzyskany ze sprzedaży lokali mieszkalnych i garaży w realizowanej inwestycji mieści się w zakresie gospodarki zasobami mieszkaniowymi i na mocy art. 17 ust. 1 pkt 44 jest zwolniony z podatku dochodowego od osób prawnych, a przekazanie go przez Spółdzielnię Mieszkaniową na cele związane z utrzymaniem zasobów mieszkaniowych (cel statutowy) korzysta ze zwolnienia zgodnie z art. 17 ust. 1b w/w ustawy. Zdaniem Spółdzielni, jej stanowisko wyraża również Minister Finansów pismem sygn. IP-PB3-423-628/08-2/ECH oraz Łódzki U.S. pismem sygn. ŁUS-II-2-424/134/07/AG.

W indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego z dnia 28 lipca 2009 r. Znak: IBPBI/2/423-551/09/PP, Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działając w imieniu Ministra Finansów, uznał stanowisko Wnioskodawcy za nieprawidłowe.

Wnioskodawca, po uprzednim wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa, zaskarżył w/w interpretację indywidualną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie prawomocnym wyrokiem z dnia 2 lutego 2010r. sygn. akt I SA/Kr 1706/09, uchylił ww. interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia 28 lipca 2009 r. znak IBPBI/2/423-551/09/PP stwierdzając m.in., iż do „gospodarki zasobami mieszkaniowymi spółdzielni mieszkaniowych w rozumieniu art. 17 ust. 1 pkt 44 updop w zw. z art. 1 ust. 1 i 2 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych zaliczyć będzie można sprzedaż lokali mieszkalnych lub garaży, ale tylko członkom tych spółdzielni”.

W pozostałym zaś zakresie „(…) treść art. 1 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, zdaniem Sądu, dowodzi, że zasadniczym (podstawowym jak mówi organ) celem tych spółdzielni jest zaspokajanie potrzeb mieszkaniowych i innych potrzeb członków oraz ich rodzin, przez dostarczanie członkom samodzielnych lokali mieszkalnych lub domów jednorodzinnych, a także lokali o innym przeznaczeniu. Bezspornie więc w tym ujęciu w art. 1 ust. 1 mieścić będzie się sprzedaż lokali mieszkalnych lub garaży członkom spółdzielni (podpada bowiem pod "dostarczanie członkom samodzielnych lokali mieszkalnych lub lokali o innym przeznaczeniu celem zaspokojenia ich potrzeb mieszkaniowych lub innych potrzeb). Podkreślić natomiast należy, że ww. sfera działania spółdzielni została wprost wskazana w ust. 2 pkt 2 art. 1 omawianej ustawy. Wobec czego użyty w ust. 2 zwrot "przedmiotem działalności spółdzielni może być" nie oznacza, jak chce tego organ, tylko dodatkowej jakieś odrębnej od podstawowej (tj. z ust. 1) działalności spółdzielni, ale w sytuacji, kiedy wypełnia cele określone w ust. 1, stanowi uszczegółowienie tej podstawowej działalności (w przeciwnym razie przykładowo ust. 2 pkt 2 byłby tak naprawdę zbędny, gdyż zakresowo i tak mieści się w ust. 1 ). Tym samym analizując ust. 2 i nast. art. 1 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych należy mieć na uwadze, że z jednej strony konkretyzują one zakres działalności wymieniony w ust. 1 (np. ust. 2 pkt 1, 2, 3, 4), a z drugiej przewidują innego rodzaju płaszczyzny działalności spółdzielni (np. ust. 2 pkt 5 )”.

Mając na uwadze powyższe orzeczenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego oraz treść art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), który stanowi, iż ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia, Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działając w imieniu Ministra Finansów, rozpatrując ponownie wniosek z dnia 5 maja 2009 r. stwierdza, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (t. j. Dz. U. z 2003r. Nr 119, poz. 1116, ze zm.), celem spółdzielni mieszkaniowej, jest zaspokajanie potrzeb mieszkaniowych i innych potrzeb członków oraz ich rodzin, przez dostarczanie członkom samodzielnych lokali mieszkalnych lub domów jednorodzinnych, a także lokali o innym przeznaczeniu.

Zgodnie z art. 1 ust. 2 tej ustawy, przedmiotem działalności spółdzielni może być:

1.  budowanie lub nabywanie budynków w celu ustanowienia na rzecz członków spółdzielczych lokatorskich praw do znajdujących się w tych budynkach lokali mieszkalnych,
2.  budowanie lub nabywanie budynków w celu ustanowienia na rzecz członków odrębnej własności znajdujących się w tych budynkach lokali mieszkalnych lub lokali o innym przeznaczeniu, a także ułamkowego udziału we współwłasności w garażach wielostanowiskowych,
3.  budowanie lub nabywanie domów jednorodzinnych w celu przeniesienia na rzecz członków własności tych domów,
4.  udzielanie pomocy członkom w budowie przez nich budynków mieszkalnych lub domów jednorodzinnych,
5.  budowanie lub nabywanie budynków w celu wynajmowania lub sprzedaży znajdujących się w tych budynkach lokali mieszkalnych lub lokali o innym przeznaczeniu.

Na podstawie art. 1 ust. 3 w/w ustawy, spółdzielnia ma obowiązek zarządzania nieruchomościami stanowiącymi jej mienie lub nabyte na podstawie ustawy mienie jej członków. Art. 1 ust. 4 tej ustawy stanowi, iż statut spółdzielni określa, którą działalność spośród wymienionych w ust. 2 i 3, prowadzi spółdzielnia.

Zgodnie z art. 1 ust. 6 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, spółdzielnia może prowadzić również inną działalność gospodarczą na zasadach określonych w odrębnych przepisach i w statucie, jeżeli działalność ta związana jest bezpośrednio z realizacją celu, o którym mowa w ust. 1, czyli zaspokajaniem potrzeb mieszkaniowych i innych potrzeb członków oraz ich rodzin.

Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy z dnia 15 lutego 1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t. j. Dz. U. z 2000r. Nr 54, poz. 654 ze zm. – zwanej dalej „updop”), wolne od podatku są dochody spółdzielni mieszkaniowych, wspólnot mieszkaniowych, towarzystw budownictwa społecznego oraz samorządowych jednostek organizacyjnych prowadzących działalność w zakresie gospodarki mieszkaniowej uzyskane z gospodarki zasobami mieszkaniowymi – w części przeznaczonej na cele związane z utrzymaniem tych zasobów, z wyłączeniem dochodów uzyskanych z innej działalności gospodarczej niż gospodarka zasobami mieszkaniowymi.

Na gospodarkę zasobami mieszkaniowymi prowadzoną przez podatników, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 44 updop składają się wpływy z opłat pobieranych od lokatorów (czynszów) oraz pokrywane z nich koszty. Opłaty te (czynsze) kalkulowane są w takiej wysokości, aby pokrywały zarówno utrzymanie (koszty) lokali mieszkalnych, jak i pozostałych pomieszczeń przynależnych do nich oraz koszty ich zarządzania (administracji). Wynika to z ustaw w oparciu, o które funkcjonują podmioty zajmujące się gospodarką zasobami mieszkaniowymi (np. ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych). Należy zauważyć, że updop posługując się pojęciem „gospodarka zasobami mieszkaniowymi” nie definiuje go. Zgodnie ze słownikowym rozumieniem, „gospodarka” to „całość mechanizmów i warunków działania podmiotów gospodarczych związana z wytwarzaniem i podziałem dóbr i usług, system gospodarczy”, zaś „gospodarować” to „decydować o sposobie wykorzystania tego, co się ma” (Uniwersalny słownik języka polskiego PWN Warszawa 2003, s. 1053).

Uwzględniając charakter opłat (czynszów) oraz pokrywanych z nich kosztów, uzasadnione jest rozumienie pojęcia „zasoby mieszkaniowe”, użytego w art. 17 ust. 1 pkt 44 updop, nie tylko jako lokale mieszkalne, ale również pozostałe pomieszczenia i urządzenia wchodzące w skład budynku mieszkalnego, lub znajdujące się poza nim, których istnienie jest niezbędne dla prawidłowego korzystania z mieszkań przez mieszkańców, jak również ułatwiające im dostęp do budynku mieszkalnego oraz zapewniające sprawne jego funkcjonowanie oraz administrowanie.

Związane z wyżej wymienionymi budowlami (pomieszczeniami), obiektami i urządzeniami opłaty (czynsze) oraz sfinansowane z nich koszty, stanowią przychody i koszty gospodarki zasobami mieszkaniowymi. Stanowią one jednocześnie przychody i koszty podatkowe w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Ze zwolnienia nie będą więc korzystały dochody spółdzielni mieszkaniowych otrzymane z innych źródeł niż gospodarka zasobami mieszkaniowymi, nawet jeśli zostaną przeznaczone na utrzymanie tych zasobów, gdyż nie będzie spełniony jeden z kumulatywnych warunków wskazanych w cytowanym art. 17 ust. 1 pkt 44 ww ustawy.

Tak więc opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają dochody uzyskane z:

*   gospodarki zasobami mieszkaniowymi, które nie zostały przeznaczone na cele związane z utrzymaniem zasobów mieszkaniowych oraz
*   innej działalności niż gospodarka zasobami mieszkaniowymi, nawet wówczas, gdy zostaną przeznaczone na utrzymanie tych zasobów mieszkaniowych.

Uwzględniając powyższe rozważania, do „gospodarki zasobami mieszkaniowymi” spółdzielni mieszkaniowych w rozumieniu art. 17 ust. 1 pkt 44 updop w zw. z art. 1 ust. 1 i 2 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych zaliczyć będzie można sprzedaż lokali mieszkalnych lub garaży, ale tylko członkom tych spółdzielni. W pozostałym zaś zakresie tj. sprzedaży wspomnianych lokali na rzecz innych osób ze względu na brak związku tych działań z zaspokojeniem potrzeb mieszkaniowych lub innych potrzeb członków spółdzielni lub ich rodzin, spółdzielnie mieszkaniowe będą działać jak zwykli deweloperzy, a uzyskane z tego rodzaju sprzedaży dochody podlegać będą opodatkowaniu. Nie ma bowiem w tych przypadkach jakiś szczególnych racji, aby omawianą działalność spółdzielni uprzywilejowywać zwolnieniami podatkowymi. Przeciwnie, przyznanie tych korzyści naruszałoby równowagę konkurencyjną oraz stanowiło nieuzasadnione odstępstwo od zasady powszechności opodatkowania. W zakresie, w jakim spółdzielnie mieszkaniowe nie zaspakajają potrzeb swoich członków, a działają jak zwykli deweloperzy – przedsiębiorcy, powinni również podlegać takim samym obciążeniom publicznoprawnym.

W świetle powyższego stanowisko Spółdzielni w zakresie możliwości zwolnienia z opodatkowania dochodu uzyskanego przez Spółdzielnię ze sprzedaży lokali mieszkalnych i garaży:

*   na rzecz swoich Członków – jest prawidłowe,
*   na rzecz osób nie będących członkami – jest nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, 31-511 Kraków po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a 43-300 Bielsko-Biała.