Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBI/2/423-1264/12/JS
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2013-01-07
Teza: Czy składki opłacone przez Wnioskodawcę z tytułu zawartych umów ubezpieczenia na rzecz pracowników można uważać za koszty uzyskania przychodów?
Słowa kluczowe: koszt-koszty uzyskania przychodów; pracodawca; pracownik; ubezpieczenia
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 03 lipca 2012 r. poz. 749 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 01 października 2012 r. (data wpływu do tut. BKIP 04 października 2012 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie braku możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów składek opłaconych przez pracodawcę z tytułu zawartych umów ubezpieczenia na rzecz pracowników – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 04 października 2012 r. wpłynął do tut. BKIP wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie braku możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów składek opłaconych przez pracodawcę z tytułu zawartych umów ubezpieczenia na rzecz pracowników. Wniosek nie spełniał wymogów formalnych, dlatego też pismem z dnia 12 grudnia 2012 r. Znak IBPBII/1/415-841/12/ASz, IBPBI/2-423-1264/12/JS wezwano do ich uzupełnienia. Uzupełnienia dokonano w dniu 18 grudnia 2012 r.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca zawarł w dniu 01.05.2012 r. z firmą ubezpieczeniową X umowy indywidualnego ubezpieczenia na życie dla swoich dwóch pracowników zatrudnionych na umowę o pracę. Umowy te są zawarte na czas nieokreślony. Przedmiotem ubezpieczenia jest życie ubezpieczonego. Osobą ubezpieczającą jest Wnioskodawca, osobą ubezpieczoną są pracownicy, natomiast uposażonymi są żony pracowników. Umowa ta może być wypowiedziana przez ubezpieczającego z zachowaniem miesięcznego okresu wypowiedzenia.

W przypadku wypowiedzenia umowy przed upływem dwóch lat od początku ubezpieczenia, ubezpieczyciel nie zwraca żadnych kwot, natomiast po upływie dwóch lat wypłaca ubezpieczającemu wartość wykupu. Jeżeli ubezpieczony i ubezpieczający są różnymi osobami, tak jak jest w w/w wypadku, firma ubezpieczeniowa może poinformować o wypowiedzeniu ubezpieczonego i zaproponować mu przejęcie praw i obowiązków ubezpieczającego z końcem okresu wypowiedzenia. W przypadku śmierci ubezpieczonego, prawo do świadczenia przysługuje uposażonemu. Jeżeli uposażeni zmarli przed śmiercią ubezpieczonego lub utracili prawo do świadczenia, wówczas świadczenie przysługuje członkom rodziny ubezpieczonego według kolejności pierwszeństwa.

Obowiązek opłacania składek ustaje w rocznicę umowy przypadającą w roku ukończenia przez ubezpieczonego 65 roku życia. Składka miesięczna za każdego pracownika wynosi 1000 zł.

Firma zawarła również z pracownikami umowę cywilną o tym, iż w/w ubezpieczenie ma przejść na własność każdego z pracowników dopiero po okresie 12 lat przynależności do firmy i tylko w przypadku śmierci rodzina otrzymuje od pierwszego dnia pełne świadczenie.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy składki opłacone przez Wnioskodawcę z tytułu zawartych umów ubezpieczenia na rzecz pracowników można uważać za koszty uzyskania przychodów?

Zgodnie z art. l6 ust. 1 pkt 59 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych, za koszty uzyskania przychodów nie uważa się wydatków na składki opłacone przez pracodawcę z tytułu zawartych umów ubezpieczenia na rzecz pracowników. Wyjątkiem są umowy dotyczące ryzyka grup 1, 3 i 5 działu I oraz grup 1 i 2 działu II wymienionych w załączniku do ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o działalności ubezpieczeniowej, jeżeli uprawnionym do otrzymania świadczenia nie jest pracodawca i umowa ubezpieczenia w okresie 5 lat ucząc od końca roku kalendarzowego, w którym ją zawarto wyklucza wypłatę kwoty stanowiącej wartość odstąpienia od umowy, możliwość zaciągania zobowiązań pod zastaw praw wynikających z umowy oraz wypłatę z tytułu dożycia wieku oznaczonego w umowie.

Pomimo, iż umowa ubezpieczenia na życie należy do w/w wyjątków (dział I, grupa ryzyka 1), to spełnia jedynie jedne kryterium, a mianowicie pracodawca, czyli Spółka, nie jest uprawniona do otrzymania świadczenia, natomiast nie jest zachowany okres 5 lat wykluczający wypłatę kwoty stanowiącej wartość odstąpienia od umowy, gdyż umowa ubezpieczenia na życie daje możliwość wypowiedzenia umowy po upływie dwóch lat (wówczas ubezpieczyciel wypłaca ubezpieczającemu wartość wykupu).

Tak więc wg powyższego, Spółka stwierdza, iż składki te nie stanowią Jej kosztów uzyskania przychodów.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz. U. z 2011 r. nr 74, poz. 397 ze zm. – dalej „ustawa”), kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1.

Z przepisu tego wynika zatem, że wszystkie poniesione wydatki, po wyłączeniu zastrzeżonych w ustawie są kosztami uzyskania przychodów, o ile pozostają w związku przyczynowo - skutkowym z przychodami (tzn. wydatki takie są uzasadnione z ekonomicznego punktu widzenia, ponieważ w rezultacie ich poniesienia podatnik może oczekiwać zwiększenia swoich przychodów), w tym służą zabezpieczeniu funkcjonowania źródła przychodów.

Co istotne również, muszą być to wydatki, dzięki którym podatnik może osiągnąć przychód podlegający opodatkowaniu.

Obowiązkiem podatnika, jako odnoszącego ewidentną korzyść z faktu zaliczenia określonych wydatków w poczet kosztów uzyskania przychodów, jest wykazanie związku pomiędzy poniesieniem kosztu a uzyskaniem przychodu, zgodnie z dyspozycją powołanego art. 15 ust. 1 ustawy podatkowej.

Ponadto, dla możliwości uznania danego wydatku za koszt uzyskania przychodu, konieczne jest jego właściwe udokumentowanie. Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych nie reguluje sposobu prawidłowego dokumentowania kosztów. Mocą art. 9 ust. 1 nakłada ona jednak na podatników obowiązek prowadzenia ewidencji rachunkowej, zgodnie z odrębnymi przepisami, w sposób zapewniający określenie wysokości dochodu (straty), podstawy opodatkowania i wysokości należnego podatku za rok podatkowy (…), przy czym odrębnymi przepisami dotyczącymi prowadzenia ewidencji rachunkowej są przepisy ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (t.j. Dz. U. z 2009 r. Nr 152, poz. 1223 ze zm.).

Odnośnie składek ponoszonych przez Spółkę jako pracodawcę z tytułu umów ubezpieczenia na rzecz pracowników wskazać należy, iż co do zasady pracodawca nie może zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów opłaconych przez siebie składek z tytułu zawartych lub odnowionych umów ubezpieczenia na rzecz pracowników.

Zgodnie bowiem z art. 16 ust. 1 pkt 59 ustawy, nie uważa się za koszty uzyskania przychodów składek opłaconych przez pracodawcę z tytułu zawartych lub odnowionych umów ubezpieczenia na rzecz pracowników, z wyjątkiem umów dotyczących ryzyka grup 1, 3 i 5 działu I oraz grup 1 i 2 działu II wymienionych w załączniku do ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o działalności ubezpieczeniowej (Dz. U. Nr 124, poz. 1151) jeżeli uprawnionym do otrzymania świadczenia nie jest pracodawca i umowa ubezpieczenia w okresie pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym ją zawarto lub odnowiono, wyklucza:

1.  wypłatę kwoty stanowiącej wartość odstąpienia od umowy,
2.  możliwość zaciągania zobowiązań pod zastaw praw wynikających z umowy,
3.  wypłatę z tytułu dożycia wieku oznaczonego w umowie.

Mając na uwadze powyższe, kosztem uzyskania przychodów mogą być opłacone przez pracodawcę składki z tytułu zawartych lub odnowionych na rzecz pracowników umów ubezpieczenia:

*   na życie (grupa 1 dział I),
*   na życie, jeżeli są związane z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym (grupa 3 dział I),
*   wypadkowe i chorobowe, jeśli są uzupełnieniem innych ubezpieczeń działu I (grupa 5 dział I),
*   wypadku, w tym wypadku przy pracy i choroby zawodowej (grupa 1 dział II): świadczenia jednorazowe, świadczenia powtarzające się, połączone świadczenia, o których mowa w pkt 1 i 2, przewóz osób,
*   ubezpieczenie choroby (grupa 2 dział II): świadczenia jednorazowe, świadczenia powtarzające się, świadczenia kombinowane.

Ponadto, w celu zaliczenia składek z tytułu ubezpieczenia pracowników do kosztów uzyskania przychodów, uprawnionym do otrzymania świadczenia nie może być pracodawca i umowa ubezpieczenia w okresie pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym ją zawarto lub odnowiono, wyklucza:

*   wypłatę kwoty stanowiącej wartość odstąpienia od umowy,
*   możliwość zaciągania zobowiązań pod zastaw praw wynikających z umowy,
*   wypłatę z tytułu dożycia wieku oznaczonego w umowie.

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, iż Spółka zawarła z ubezpieczycielem umowy indywidualnego ubezpieczenia na życie dla dwóch swoich pracowników. Umowy te mogą być wypowiedziane przez ubezpieczającego z zachowaniem miesięcznego okresu wypowiedzenia. W przypadku wypowiedzenia umowy przed upływem dwóch lat od początku ubezpieczenia, ubezpieczyciel nie zwraca żadnych kwot, natomiast po upływie dwóch lat wypłaca ubezpieczającemu wartość wykupu. W przypadku śmierci ubezpieczonego, prawo do świadczenia przysługuje uposażonemu. Jeżeli uposażeni zmarli przed śmiercią ubezpieczonego lub utracili prawo do świadczenia, wówczas świadczenie przysługuje członkom rodziny ubezpieczonego według kolejności pierwszeństwa.

Firma zawarła również z pracownikami umowę cywilną z której wynika, iż w/w ubezpieczenie ma przejść na własność każdego z pracowników dopiero po okresie 12 lat przynależności do firmy i tylko w przypadku śmierci rodzina otrzymuje od pierwszego dnia pełne świadczenie.

Możliwość zaliczenia przez pracodawcę do kosztów uzyskania przychodów ponoszonych przez niego wydatków dot. składek w związku z zawartymi umowami ubezpieczenia, ustawodawca uzależnił od jednoczesnego (łącznego) spełnienia wszystkich przesłanek wskazanych w cytowanym powyżej art. 16 ust. 1 pkt 59 ustawy. Pierwsza wskazuje grupy umów ubezpieczenia, druga dotyczy uprawnionego do otrzymania świadczenia, którym nie może być pracodawca, natomiast według trzeciej, umowa ubezpieczenia w okresie pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym ją zawarto lub odnowiono winna wykluczać wypłatę kwoty stanowiącej wartość odstąpienia od umowy, możliwość zaciągania zobowiązań pod zastaw praw wynikających z umowy, wypłatę z tytułu dożycia wieku oznaczonego w umowie. Niespełnienie tych przesłanek lub zmiana okoliczności faktycznych, w wyniku której przynajmniej jedna z nich przestaje być spełniona, skutkuje brakiem możliwości zaliczenia przedmiotowych składek do kosztów uzyskania przychodów.

Jak podkreśla Wnioskodawca, przedmiotowa umowa ubezpieczenia spełnia tylko jedno kryterium pozwalające na zaliczenie do kosztów podatkowych ponoszonych przez Spółkę wydatków związanych z opłacanymi składkami: umowa dotyczy ryzyka grupy 1 działu I (wymienionego w załączniku do ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o działalności ubezpieczeniowej, t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 11, poz. 66 ze zm.). Nie została natomiast spełniona przesłanka wykluczenia, w okresie 5 lat, wypłaty kwoty stanowiącej wartość odstąpienia od umowy.

W związku z powyższym, biorąc pod uwagę treść art. 16 ust. 1 pkt 59 ustawy stwierdzić należy, iż Spółka nie ma prawa do zaliczenia w ciężar kosztów uzyskania przychodów składek z tytułu zawartych umów ubezpieczeniowych na życie dla swoich dwóch pracowników.

Stanowisko Wnioskodawcy dotyczące braku możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów składek poniesionych tytułem przedmiotowych polis ubezpieczenia pracowników należy zatem uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa S. Wyszyńskiego 2, 44-100 Gliwice, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz. U. z dnia 14 marca 2012 r., poz. 270). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.