Zmiana interpretacji indywidualnej
Sygnatura: DD3.8222.2.47.2016.MCA
Organ: Minister Finansów
Data wydania: 2016-05-20
Teza: Czy składając wraz z żoną zeznanie podatkowe na formularzu PIT-37 za 2010r. wnioskodawca może odliczyć ulgę prorodzinną z tytułu opieki nad swoim ubezwłasnowolnionym bratem w wysokości 1112,04 zł?
Słowa kluczowe: ulga-ulga prorodzinna; zasiłki-zasiłek pielęgnacyjny
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6

ZMIANA INTERPRETACJI INDYWIDUALNEJ

Na podstawie art. 14e § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613, z późn. zm.) Minister Finansów, w związku ze stwierdzeniem nieprawidłowości interpretacji indywidualnej z dnia 23 maja 2011 r. Nr IBPB II/1/415-195/11/AŻ wydanej w imieniu Ministra Finansów przez Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach, zmienia z urzędu wyżej wymienioną interpretację stwierdzając, że stanowisko Pana (Wnioskodawca) przedstawione we wniosku z dnia 17 lutego 2011 r. (data wpływu 24 lutego 2011 r.), uzupełnionym w dniu 20 kwietnia 2011r., o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie możliwości skorzystania z ulgi prorodzinnej - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 24 lutego 2011 r. Wnioskodawca złożył wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w jego indywidualnej sprawie.

We wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej, uzupełnionym w dniu 20 kwietnia 2011 r., Wnioskodawca przedstawił następujący stan faktyczny.

Z dniem 11 sierpnia 2009 r., na mocy orzeczenia sądowego, Wnioskodawca został ustanowiony opiekunem prawnym swojego pełnoletniego brata, który jest całkowicie ubezwłasnowolniony. Wnioskodawca zamieszkuje z żoną, matką oraz bratem, którym się opiekuje. Brat Wnioskodawcy otrzymuje rentę socjalną z ZUS oraz zasiłek pielęgnacyjny z Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie. Ponadto ze względu na stan zdrowia nie uzyskuje on żadnych przychodów.

W uzupełnieniu Wnioskodawca wskazał, iż ciąży na nim jako na jedynym bracie osoby niepełnosprawnej obowiązek alimentacyjny, który wypełnia zamieszkując we wspólnym gospodarstwie domowym z bratem, opiekując się nim i częściowo go utrzymując (pozostałe środki to renta socjalna ZUS i zasiłek pielęgnacyjny MOPR).

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

Czy składając wraz z żoną zeznanie podatkowe na formularzu PIT-37 za 2010 r. Wnioskodawca może odliczyć ulgę prorodzinną z tytułu opieki nad swoim ubezwłasnowolnionym bratem w wysokości 1 112,04 zł?

Wnioskodawca wskazał, iż wiadomym mu jest, że rodzice niepełnosprawnych dzieci (bez względu na wiek) korzystają z ulgi prorodzinnej. Rodzice ubezwłasnowolnionego brata Wnioskodawcy ze względu na stan zdrowia i wiek nie opiekują się synem. Całkowitą opiekę nad nim pełni Wnioskodawca. Zdaniem Wnioskodawcy, w związku z przejęciem opieki nad bratem powinien przejąć prawa jakie są z nią związane, tj. ulgę prorodzinną.

Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działając w imieniu Ministra Finansów stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego, uznał za prawidłowe.

Na tle przedstawionego stanu faktycznego oraz stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym, stwierdzam, co następuje.

Opodatkowanie podatkiem dochodowym dochodów osób fizycznych reguluje ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2012 r. poz. 361, z późn. zm.), zwana dalej „ustawą PIT”. Art. 27f tej ustawy określa warunki korzystania z ulgi na dzieci. Zgodnie z ust. 1 tego artykułu, od podatku dochodowego obliczonego zgodnie z art. 27, pomniejszonego o kwotę składki, o której mowa w art. 27b, podatnik ma prawo odliczyć kwotę obliczoną zgodnie z ust. 2 na każde małoletnie dziecko, w stosunku do którego w roku podatkowym:

1.  wykonywał władzę rodzicielską;
2.  pełnił funkcję opiekuna prawnego, jeżeli dziecko z nim zamieszkiwało;
3.  sprawował opiekę poprzez pełnienie funkcji rodziny zastępczej na podstawie orzeczenia sądu lub umowy zawartej ze starostą.

Przepis ust. 2 określa wysokość odliczenia, odpowiednio ust. 3 podział ulgi pomiędzy rodzicami, opiekunami prawnymi dziecka lub rodzicami zastępczymi pozostającymi związku małżeńskim, natomiast ust. 5 zakres danych podawanych w zeznaniu podatkowym.

Na podstawie art. 27f ust. 6 ustawy PIT, przepisy wyżej wymienionych ust. 1-5 stosuje się odpowiednio do podatników utrzymujących pełnoletnie dzieci, o których mowa w art. 6 ust. 4 pkt 2 i 3 ustawy PIT, w związku z wykonywaniem przez tych podatników ciążącego na nich obowiązku alimentacyjnego oraz w związku ze sprawowaniem funkcji rodziny zastępczej. Przy czym brzmienie ust. 6 oraz jego umiejscowienie w art. 27f (jako całości) wskazuje, iż regulacji zawartych w ust. 1 i ust. 6 w art. 27f ustawy PIT nie należy przeciwstawiać, a przepis ust. 6 traktować jako kontynuację ust. 1 w art. 27f ustawy PIT. Oznacza to, że art. 27f ust. 6 ustawy PIT, na warunkach w nim określonych, umożliwia podatnikom kontynuację korzystania z ulgi na dzieci w sytuacji gdy małoletnie dziecko, o którym mowa w art. 27f ust. 1, stało się pełnoletnie i jednocześnie:

*   zgodnie z odrębnymi przepisami otrzymuje zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny lub rentę socjalną, lub
*   nie ukończyło 25 roku życia, uczy się w szkołach, o których mowa w przepisach o systemie oświaty, przepisach o szkolnictwie wyższym lub w przepisach regulujących system oświatowy lub szkolnictwo wyższe obowiązujących w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie, oraz w roku podatkowym nie uzyskało dochodów podlegających opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27 lub art. 30b ustawy PIT w łącznej wysokości przekraczającej kwotę stanowiącą iloraz kwoty zmniejszającej podatek oraz stawki podatku, określonych w pierwszym przedziale skali podatkowej, o której mowa w art. 27 ust. 1 ustawy PIT, z wyjątkiem renty rodzinnej, a ponadto
*   pozostaje na utrzymaniu podatnika w związku z wykonywaniem przez podatnika ciążącego na nim obowiązku alimentacyjnego lub w związku ze sprawowaniem funkcji rodziny zastępczej.

Jak stanowi bowiem art. 37 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (Dz. U. z 2016 r. poz. 575), dziecko w rodzinie zastępczej przebywa do uzyskania pełnoletności czyli do 18 roku życia. Pobyt ten może być przedłużony, nie dłużej jednak niż do ukończenia 25. roku życia, jeżeli wychowanek się uczy lub legitymuje się orzeczeniem o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności.

Z kolei warunki dotyczące ustanawiania, sprawowania i ustania opieki nad dzieckiem określają przepisy ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2015 r. poz. 2082, z późn. zm.), dalej „k.r.o.”. Zgodnie z art. 155 § 2 k.r.o. do opieki stosuje się odpowiednio przepisy o władzy rodzicielskiej. Regulacje k.r.o., co do zasady, nie nakładają obowiązku alimentacyjnego na opiekuna prawnego. Wyjątek od tej zasady zachodzi wówczas, gdy opiekun prawny jest jednocześnie krewnym podopiecznego, zobowiązanym do alimentacji w myśl przepisów tej ustawy (art. 128 k.r.o. obowiązkiem alimentacyjnym obciąża krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo).

W świetle powyższego, w sytuacji gdy podatnik został opiekunem prawnym dziecka małoletniego, o którym mowa w art. 6 ust. 4 pkt 2 ustawy PIT, tj. dziecka, które zgodnie z odrębnymi przepisami otrzymuje zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny lub rentę socjalną, i dziecko z nim zamieszkiwało, a następnie dziecko stało się pełnoletnie, otrzymywało zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny lub rentę socjalną a podatnik je nadal utrzymywał w wykonywaniu ciążącego na nim obowiązku alimentacyjnego, to w takiej sytuacji podatnik ma prawo do ulgi na dzieci na podstawie art. 27f ust. 6 ustawy PIT.

Inaczej jest w sytuacji, gdy podatnik staje się opiekunem prawnym pełnoletniego ubezwłasnowolnionego krewnego. W takim przypadku nie można mówić o kontynuacji prawa do ulgi powstałego przed uzyskaniem pełnoletności przez dziecko, a sam fakt otrzymywania przez pełnoletniego ubezwłasnowolnionego krewnego zasiłku (dodatku) pielęgnacyjnego lub renty socjalnej, oraz utrzymywania go przez podatnika w związku z wykonywaniem ciążącego na nim obowiązku alimentacyjnego wobec tego krewnego, nie jest wystarczający do przyznania podatnikowi prawa do omawianej ulgi.

Odnosząc powyższe do stanu faktycznego przedstawionego we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej - z którego wynika, że na mocy orzeczenia sądowego, Wnioskodawca został ustanowiony opiekunem prawnym swojego pełnoletniego, niepełnosprawnego brata, którego częściowo utrzymuje w związku z wykonywaniem ciążącego na Wnioskodawcy obowiązku alimentacyjnego - uznać należy, iż w tym przypadku nie jest spełniony warunek dotyczący stosowania odliczenia z art. 27f ust. 6 ustawy PIT jako kontynuacji odliczenia na podstawie art. 27f ust. 1 ustawy PIT. O spełnieniu tego warunku można mówić wyłącznie w przypadku kontynuowania sprawowania opieki. W konsekwencji, aby przedmiotowy warunek był spełniony Wnioskodawca powinien w stosunku do brata – przed uzyskaniem przez niego pełnoletności – sprawować opiekę poprzez pełnienie funkcji rodziny zastępczej na podstawie orzeczenia sądu lub umowy zawartej ze starostą albo pełnić funkcję opiekuna prawnego i mieszkać z bratem.

W świetle powyższego za nieprawidłowe należy uznać stanowisko Wnioskodawcy, zgodnie, z którym Wnioskodawcy przysługuje prawo do omawianej ulgi.

Z tych względów należało zmienić z urzędu interpretację indywidualną z dnia 23 maja 2011 r. Nr IBPB II/1/415-195/11/AŻ, gdyż stwierdzono jej nieprawidłowość.

Zmiana interpretacji indywidualnej dotyczy stanu faktycznego oraz stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

POUCZENIE

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa, po uprzednim wezwaniu na piśmie Ministra Finansów w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r. poz. 270, z późn. zm., zwanej dalej „ustawą”). Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnosi się (w dwóch egzemplarzach) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi Ministra Finansów na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli Minister Finansów nie udzieli odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem Ministra Finansów, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ustawy), na adres: Świętokrzyska 12, 00-916 Warszawa.