Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB5/4510-605/16-2/PW
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2016-08-09
Teza: W zakresie określenia momentu powstania przychodu z tytułu kary umownej za nienależycie wykonaną usługę.
Słowa kluczowe: kara-kara umowna; noty-nota obciążająca; przychód; usługi-usługi turystyczne
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613 z późn. zm.) oraz § 4 pkt 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643 z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko - przedstawione we wniosku z dnia 8 czerwca 2016 r. (data wpływu 16 czerwca 2016 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie określenia momentu powstania przychodu z tytułu kary umownej za nienależycie wykonaną usługę - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 16 czerwca 2016 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie określenia momentu powstania przychodu z tytułu kary umownej za nienależycie wykonaną usługę.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

N. Sp. z o.o. jest organizatorem usług turystycznych.

W skład usług turystyki wchodzą m.in.: przeloty zakwaterowanie w hotelach lub apartamentach, różne warianty wyżywienia, opieka rezydenta, usługi animatorów, ubezpieczenie.

Spółka nabywa miejsca w samolotach dla klientów bezpośrednio od linii lotniczych (Przewoźników) lub od innych Touroperatorów. Mogą zaistnieć sytuacje, w których zakupione przez Spółkę przeloty zostaną zrealizowane np. z dużym opóźnieniem. W umowach łączących Spółkę z Uniami lotniczymi oraz Touroperatorami zawarte są wyłączenia odpowiedzialności za odwołane lub opóźnione loty poprzez zapisy typu:

„(\`(...)\`) Przewoźnik może w każdym czasie odwołać lub opóźnić lot czarterowy, w wypadku jeśli lot nie może dojść do skutku lub być zakończony, w związku z zamieszkami, strajkami, rozruchami społecznymi, aresztowaniami lub w razie zagrożenia wojną cywilną, blokadami, embargo, aktami jednostek wojskowych łącznie z władzami lotnictwa cywilnego, działaniem sił wyższych (na przykład pożaru, powodzi, mgły, mrozu, lodu, gwałtownych wiatrów, epidemii, kwarantanny) lub uzasadnionej przyczyny będącej poza kontrolą Przewoźnika, względnie jeśli bezpieczeństwo pasażerów i majątku przewoźnika będzie w ocenie dowódcy samolotu narażone na ryzyko.”

W sytuacji jednak, gdy żadne z powyższych wyłączeń nie może być zastosowane i wina Przewoźnika jest ewidentna, Spółka nabywa prawo do obciążenia Przewoźnika określonymi kosztami związanymi z opóźnieniem przelotów. W tym celu Spółka wystawi notę obciążeniową "za opóźnienie przelotów", w której nabywcą jest Przewoźnik.

Warunki płatności za notę ustalone są w formie bezgotówkowej (przelew na rachunek Spółki). Środki pieniężne mogą wpłynąć w terminie późniejszym.

Powyższe obciążenie traktowane jest jako kara umowna (odszkodowanie) za nienależycie wykonaną usługę.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania.

1.  Czy momentem powstania przychodu podatkowego Spółki jest data wystawienia noty obciążeniowej, czy data faktycznego wpływu środków na rachunek bankowy Spółki?

Zdaniem Wnioskodawcy.

Otrzymanie kary umownej (odszkodowania) powoduje konieczność wykazania przychodu podatkowego. W świetle przepisów ustawy o PDOP (art. 12 ust. 1), jest to przychód z tytułu otrzymanych pieniędzy, wartości pieniężnych.

Przychód, o którym mowa powyżej, powstaje w dacie otrzymania kary umownej/odszkodowania, tj. z chwilą faktycznego wpływu środków pieniężnych na rachunek bankowy.

Samo wystawienie noty obciążeniowej nie skutkuje powstaniem przychodu podatkowego.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. z 2014 r., poz. 851 z późn. zm., dalej: „updop”), przychodami, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4 oraz art. 14, są w szczególności otrzymane pieniądze, wartości pieniężne, w tym również różnice kursowe.

Na podstawie art. 12 ust. 3 updop, za przychody związane z działalnością gospodarczą i z działami specjalnymi produkcji rolnej, osiągnięte w roku podatkowym, uważa się także należne przychody, choćby nie zostały jeszcze faktycznie otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont.

Moment powstania przychodu związanego z działalnością gospodarczą regulują przepisy art. 12 ust. 3a oraz 3c-3e updop.

Regułą jest, że przychód powstaje w dacie następujących zdarzeń: wydanie rzeczy, zbycie prawa majątkowego, lub wykonanie usługi albo częściowe wykonanie usługi, nie później niż w dniu wystawienia faktury, albo uregulowania należności (art. 12 ust. 3a updop). Zatem zasadą jest, że opodatkowany jest przychód należny co oznacza, że należy zadeklarować przychód dla celów podatkowych niezależnie od faktycznego otrzymania środków pieniężnych.

W przypadku, gdy usługa rozliczana jest w okresach rozliczeniowych, momentem powstania przychodu jest ostatni dzień okresu rozliczeniowego określonego na fakturze lub umowie nie rzadziej jednak niż raz w roku (art. 12 ust. 3c i 3d updop). Istnieją również sytuacje szczególne, w których dopiero otrzymanie środków pieniężnych rodzi obowiązek zadeklarowania przychodu podatkowego z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej.

Kwestię tę reguluje art. 12 ust. 3e updop, zgodnie z którym w przypadku otrzymania przychodu, o którym mowa w ust. 3, do którego nie stosuje się ust. 3a, 3c, 3d i 3f, za datę powstania przychodu uznaje się dzień otrzymania zapłaty

Z uwagi na fakt, że art. 12 ust. 3 updop, dotyczy przychodów „związanych” z działalnością gospodarczą, należy stwierdzić, że odnosi się on do przychodów będących następstwem prowadzonej działalności gospodarczej, związanych z nią bezpośrednio lub pośrednio.

Z przedstawionego we wniosku opisu zdarzenia przyszłego wynika, że Wnioskodawca jest organizatorem usług turystycznych.

W skład usług turystyki wchodzą m.in.: przeloty zakwaterowanie w hotelach lub apartamentach, różne warianty wyżywienia, opieka rezydenta, usługi animatorów, ubezpieczenie.

Spółka nabywa miejsca w samolotach dla klientów bezpośrednio od linii lotniczych (Przewoźników) lub od innych Touroperatorów. Mogą zaistnieć sytuacje, w których zakupione przez Spółkę przeloty zostaną zrealizowane np. z dużym opóźnieniem. W umowach łączących Spółkę z Uniami lotniczymi oraz Touroperatorami zawarte są wyłączenia odpowiedzialności za odwołane lub opóźnione loty poprzez zapisy typu:

„(\`(...)\`) Przewoźnik może w każdym czasie odwołać lub opóźnić lot czarterowy, w wypadku jeśli lot nie może dojść do skutku lub być zakończony, w związku z zamieszkami, strajkami, rozruchami społecznymi, aresztowaniami lub w razie zagrożenia wojną cywilną, blokadami, embargo, aktami jednostek wojskowych łącznie z władzami lotnictwa cywilnego, działaniem sił wyższych (na przykład pożaru, powodzi, mgły, mrozu, lodu, gwałtownych wiatrów, epidemii, kwarantanny) lub uzasadnionej przyczyny będącej poza kontrolą Przewoźnika, względnie jeśli bezpieczeństwo pasażerów i majątku przewoźnika będzie w ocenie dowódcy samolotu narażone na ryzyko.”

W sytuacji jednak, gdy żadne z powyższych wyłączeń nie może być zastosowane i wina Przewoźnika jest ewidentna, Spółka nabywa prawo do obciążenia Przewoźnika określonymi kosztami związanymi z opóźnieniem przelotów. W tym celu Spółka wystawi notę obciążeniową "za opóźnienie przelotów", w której nabywcą jest Przewoźnik.

Warunki płatności za notę ustalone są w formie bezgotówkowej (przelew na rachunek Spółki). Środki pieniężne mogą wpłynąć w terminie późniejszym.

Powyższe obciążenie traktowane jest jako kara umowna (odszkodowanie) za nienależycie wykonaną usługę.

Odnosząc powyższe uwarunkowania prawne do przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego stwierdzić należy, że wystawienie przez Wnioskodawcę noty obciążeniowej z tytułu kary umownej za nienależycie wykonaną usługę nie mieści się w hipotezie art. 12 ust. 3a updop. Wystawienie przedmiotowej noty nie jest następstwem wykonania lub częściowego wykonania usługi, nie wiąże się również z wydaniem rzeczy, zbyciem prawa majątkowego, nie powoduje również konieczności wystawienia faktury.

Należy jednakże zwrócić uwagę, że ww. kara umowna ma związek z prowadzoną przez Wnioskodawcę działalnością gospodarczą. Zastosowanie znajdzie zatem art. 12 ust. 3e updop - datą powstania przychodu będzie więc dzień otrzymania zapłaty, czyli, w przedmiotowej sprawie, data wpływu środków na rachunek bankowy Wnioskodawcy.

Reasumując, organ podatkowy zgadza się z Wnioskodawcą, że przychód powstaje w dacie otrzymania kary umownej/odszkodowania, a samo wystawienie noty obciążeniowej nie skutkuje powstaniem przychodu, jednak za prawidłowe nie można uznać stanowiska Spółki, że uzasadnieniem dla takiego stanowiska jest przepis art. 12 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Kara umowna/odszkodowanie, którą Wnioskodawca obciąży Przewoźnika za nienależycie wykonaną usługę, stanowi przychód w momencie otrzymania zapłaty, na podstawie art. 12 ust. 3e ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, jako przychód związany z działalnością gospodarczą w myśl art. 12 ust. 3 ustawy o pdop.

W związku z powyższym, stanowisko Wnioskodawcy, z uwagi na błędne jego uzasadnienie należy uznać za nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację - w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2016 r. poz. 718). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.