Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0461.ITPP3.4512.531.2016.1.BJ
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2016-11-09
Teza: Czy przy sprzedaży opisanej nieruchomości, Stowarzyszenie zobowiązane będzie do naliczenia i odprowadzenia podatku od towarów i usług w bieżącym roku podatkowym, a tym samym do zarejestrowania się, jako podatnik VAT czynny?
Słowa kluczowe: nieruchomości-sprzedaż nieruchomości; podatnik-podatnik czynny; stowarzyszenia
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 5; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 15; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 1-art. 41; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział X-Rozdział 1-art. 96

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613 z późn. zm) oraz § 6 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działający w imieniu Ministra Rozwoju i Finansów stwierdza, że stanowisko  przedstawione we wniosku z dnia 9 września 2016 r. (data wpływu 15 września 2016 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania dostawy nieruchomości gruntowej i dokonania rejestracji jako podatnik VAT czynny – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 15 września 2016 r. został złożony wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w ww. zakresie.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Stowarzyszenie nabyło w 2002 r. od Powiatu nieruchomość zabudowaną budynkiem po byłym przedszkolu w R (z 95% bonifikatą), z przeznaczeniem na „Prowadzenie działalności w zakresie kształceni i rehabilitacji osób z głębokim upośledzeniem umysłowym i fizycznym” z zastrzeżeniem utraty ww. bonifikaty w przypadku zbycia nieruchomości na cele inne niż wskazane w akcie notarialnym, przed upływem 10 lat od dnia nabycia. Po przeprowadzonym w latach 2009-2011 remoncie obiektu, od 1 września 2011 r. prowadzona jest w nim działalność edukacyjno-rehabilitacyjno-wychowawcza dla dzieci i młodzieży z głębszym stopniem niepełnosprawności intelektualnej oraz dodatkowymi sprzężeniami w ramach ośrodka edukacyjno-rehabilitacyjno-wychowawczego, placówki w której realizowany jest obowiązek szkolny na podstawie ustawy o systemie oświaty. Prowadzona działalność ma charakter nieodpłatny, za uczęszczanie na zajęcia uczniowie nie ponoszą żadnych opłat, gdyż funkcjonowanie placówki jest finansowane z dotacji pochodzącej z części subwencji oświatowej, przekazywanej z ministerstwa edukacji narodowej, za pośrednictwem powiatu. W 2007 r. Gmina T opracowała miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dla miejscowości R, w którym przewidziano utworzenie ciągu pieszo-jezdnego przebiegającego przez północną część nieruchomości należącej do Stowarzyszenia. W październiku 2015 r. Gmina T wystąpiła do Stowarzyszenia z propozycją podziału nieruchomości oraz odkupienia jej części, przeznaczonej w planie na utworzenie ciągu pieszo-jezdnego, argumentując, iż odsprzedaż umożliwi dostęp do drogi publicznej właścicielowi sąsiedniej działki oraz podjęcie przez niego działań inwestycyjnych. Stowarzyszenie wyraziło zgodę na podjęcie działań przez Gminę w celu podziału i odkupienia nieruchomości. Wszelkie koszty podziału oraz wyceny nieruchomości wydzielonej poniosła Gmina. Podział nieruchomości nastąpił w czerwcu 2016 r., zaś w lipcu 2016 r. Stowarzyszenie zgłosiło zmiany w wydziale ksiąg wieczystych. Wydzielona nieruchomość gruntowa oznaczona jest w ewidencji gruntów symbolem „BP”- zurbanizowane tereny niezabudowane. W lipcu 2016 r., wskutek braku środków finansowych Gmina wycofała się ze swojej propozycji odkupu wydzielonej nowej działki. Wskutek tego, właściciel sąsiedniej nieruchomości, zainteresowany dostępem do drogi publicznej, zwrócił się do Stowarzyszenia z ofertą odkupienia wydzielonej pod planowany ciąg pieszo-jezdny, części nieruchomości.

Stowarzyszenie wpisane jest do rejestru stowarzyszeń w krajowym rejestrze sądowym od 23 listopada 2001 r., a od 8 stycznia 2010 r. posiada status organizacji pożytku publicznego. Od 28 sierpnia 2013 r. wpisane jest również do rejestru przedsiębiorców. Główny przedmiot działalności gospodarczej Stowarzyszenia to: pozostały transport lądowy pasażerski, gdzie indziej niesklasyfikowany. Zakres działalności gospodarczej nie obejmuje obrotu nieruchomościami. Miejscem prowadzenia działalności gospodarczej Stowarzyszenia są G, gdzie przede wszystkim prowadzona jest nieodpłatna działalność pożytku publicznego. Nieruchomość nie służyła i nie służy Stowarzyszeniu do prowadzenia działalności gospodarczej, a tylko i wyłącznie do prowadzenia nieodpłatnej działalności pożytku publicznego.

Działalność gospodarcza prowadzona przez Stowarzyszenie nie jest działalnością wiodącą, a jedynie działalnością pomocniczą, z której dochody w całości przeznaczane są na nieodpłatną statutową działalność pożytku publicznego.

Stowarzyszenie nie jest zarejestrowane jako czynny podatnik VAT, korzysta ze zwolnienia podmiotowego, gdyż roczne przychody ze sprzedaży nie przekraczają kwoty 150 000 zł.

W ramach prowadzonej działalności nieodpłatnej pożytku publicznego Stowarzyszenie korzysta ze zwolnienia przedmiotowego. Ewentualny przychód ze sprzedaży nieruchomości, zostanie w całości przeznaczony na cele statutowe związane z nieodpłatną działalnością pożytku publicznego. Powierzchnia nieruchomości przeznaczonej do sprzedaży to 179 m2.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy przy sprzedaży opisanej nieruchomości, Stowarzyszenie zobowiązane będzie do naliczenia i odprowadzenia podatku od towarów i usług w bieżącym roku podatkowym, a tym samym do zarejestrowania się, jako podatnik VAT czynny?

Zdaniem Stowarzyszenia, przy sprzedaży nieruchomości nie jest zobowiązane do naliczenia i odprowadzenia podatku od towarów i usług, gdyż nie jest czynnym podatnikiem od towarów i usług oraz sprzedaż nieruchomości, nie jest związana z prowadzoną działalnością gospodarczą (Stowarzyszenie nie czerpało korzyści finansowych z tytułu dysponowania ww. nieruchomością). Tym samym nie ma obowiązku do zarejestrowania się jako czynny podatnik od towarów i usług. Przychód ze sprzedaży nieruchomości nie powinien zostać zaliczony do przychodów ze sprzedaży i nie powinien wpłynąć na przekroczenie limitu 150 000 zł w danym roku obrotowym, a winien być zaliczony jako przychód ze sprzedaży środka trwałego i nie powinien rodzić skutków związanych z obowiązkiem zarejestrowania jako czynnego podatnika od towarów i przy sprzedaży nieruchomości.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2016 r., poz. 710 z późn. zm.), zwanej dalej „ustawą”, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają:

1.  odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju;
2.  eksport towarów;
3.  import towarów na terytorium kraju;
4.  wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju;
5.  wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.

Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…) – art. 7 ust. 1 ustawy.

Art. 2 pkt 6 ustawy stanowi, że przez towary rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

Według art. 15 ust. 1 ustawy – podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych – art. 15 ust. 2 ustawy.

Określony w ustawie zakres opodatkowania podatkiem od towarów i usług wskazuje, że do tego, aby faktycznie zaistniało opodatkowanie danej czynności konieczne jest, aby czynność podlegającą opodatkowaniu wykonał podmiot, który dla tej właśnie czynności działa jako podatnik. Definicja działalności gospodarczej zawarta w ustawie, ma charakter uniwersalny, pozwalający na objęcie pojęciem „podatnik” tych wszystkich podmiotów, które prowadzą określoną działalność, występując w profesjonalnym obrocie gospodarczym.

Zatem, ustawa definiuje podatnika jako każdy podmiot, niezależnie od jego formy organizacyjno-prawnej, który samodzielnie prowadzi działalność gospodarczą, bez względu na cel oraz rezultat takiej działalności. Powyższa definicja ma charakter uniwersalny, pozwalający na objęcie pojęciem podatnika tych wszystkich podmiotów, które prowadzą określoną działalność, występując w profesjonalnym obrocie gospodarczym.

Z wniosku wynika, że Stowarzyszenie jest podatnikiem i jako podatnik zwolniony podmiotowo prowadzi działalność głównie: nieodpłatną pożytku publicznego i pomocniczą: pozostały transport lądowy pasażerski. Obecnie zamierza dokonać sprzedaży części nieruchomości gruntowej.

Na podstawie art. 41 ust. 1 ustawy stawka podatku wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1. Przy czym, zgodnie z art. 146a pkt 1 ustawy o VAT w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2016 r., z zastrzeżeniem art. 146f stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 1 i 13, art. 109 ust. 2 i art. 110, wynosi 23%.

Jednakże zarówno w treści ustawy o podatku od towarów i usług, jak i w przepisach wykonawczych do niej, ustawodawca przewidział opodatkowanie niektórych czynności stawkami obniżonymi bądź zwolnienie od podatku.

Zakres i zasady zwolnienia od podatku od towarów i usług dostawy towarów lub świadczenia usług zostały określone m.in. w art. 43 ustawy.

W myśl art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy, zwalnia się od podatku dostawę terenów niezabudowanych innych niż tereny budowlane.

Przez tereny budowlane - stosownie do treści art. 2 pkt 33 ustawy - rozumie się grunty przeznaczone pod zabudowę zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku braku takiego planu - zgodnie z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, o którym mowa w przepisach o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

Z powyższych przepisów wynika, że zwolnienie przysługuje względem takiej dostawy, której przedmiotem jest grunt niezabudowany i jednocześnie o przeznaczeniu innym niż budowlane. Zatem ze zwolnienia od podatku korzystać będą dostawy gruntów o charakterze rolnym, leśnym itp.

Należy wskazać, że jeżeli przy zbyciu towaru wystąpią przesłanki uniemożliwiające zastosowanie opisanego zwolnienia od podatku VAT, to w przypadku nieruchomości może znaleźć zastosowanie inne zwolnienie przewidziane w art. 43 ustawy, jeżeli zostaną spełnione warunki wskazane w tych przepisach.

Według art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy, zwalnia się od podatku dostawę towarów wykorzystywanych wyłącznie na cele działalności zwolnionej od podatku, jeżeli z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów nie przysługiwało dokonującemu ich dostawy prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Zwolnienie od podatku określone w art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy, dotyczy wszystkich towarów -zarówno nieruchomości, jak i ruchomości - przy nabyciu (imporcie lub wytworzeniu) których nie przysługiwało podatnikowi prawo do odliczenia podatku VAT i wykorzystywanych -niezależnie od okresu ich używania przez podatnika (kilka dni, miesięcy czy lat) - wyłącznie na cele działalności zwolnionej od podatku VAT.

Jak wskazano wyżej, aby zastosować zwolnienie od podatku, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy, dla dostawy towarów, spełnione muszą być łącznie dwa warunki wskazane w tym przepisie, tj.:

*   towary od momentu ich nabycia do momentu ich zbycia muszą służyć wyłącznie działalności zwolnionej, w żadnym momencie ich posiadania nie można zmienić ich przeznaczenia oraz sposobu wykorzystywania,
*   przy nabyciu (imporcie, wytworzeniu) tych towarów nie przysługiwało dokonującemu ich dostawy prawo do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Niespełnienie jednego z powyższych warunków daje podstawę do wyłączenia dostawy towarów ze zwolnienia od podatku VAT przewidzianego w ww. art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy.

Jak wskazał Wnioskodawca część gruntu, która ma być przedmiotem dostawy nie była i nie jest wykorzystywana wyłącznie na cele działalności zwolnionej od podatku od towarów i usług, lecz niepodlegającej opodatkowaniu W konsekwencji dostawa części gruntu nie będzie korzystała ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy. Jak również nie może korzystać ze zwolnienia na mocy art. 43 ust. 1 pkt 9, albowiem stanowi zurbanizowany teren niezabudowany pod planowany ciąg pieszo-jezdny.

Z uwagi na powyższe dostawę części nieruchomości gruntowej Wnioskodawca będzie zobowiązany opodatkować stawką VAT w wysokości 23%.

W myśl art. 96 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, podmioty, o których mowa w art. 15 są obowiązane przed dniem wykonania pierwszej czynności określonej w art. 5 złożyć naczelnikowi urzędu skarbowego zgłoszenie rejestracyjne, z zastrzeżeniem ust. 3.

W myśl art. 96 ust. 3 podmioty wymienione w art. 15, u których sprzedaż jest zwolniona od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 i 9 lub wykonujące wyłącznie czynności zwolnione od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 lub przepisów wydanych na podstawie art. 82 ust. 3, mogą złożyć zgłoszenie rejestracyjne.

Zgodnie z art. 96 ust. 5 ustawy o VAT jeżeli podmioty, o których mowa w ust. 3, rozpoczną dokonywanie sprzedaży opodatkowanej, utracą zwolnienie od podatku lub zrezygnują z tego zwolnienia, obowiązane są do złożenia zgłoszenia rejestracyjnego, o którym mowa w ust. 1, a w przypadku podatników zarejestrowanych jako podatnicy VAT zwolnieni - do aktualizacji tego zgłoszenia, w terminach:

1.  przed dniem dokonania pierwszej sprzedaży towaru lub usługi, innych niż zwolnione od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 2, 2a i 4-41 lub przepisów wydanych na podstawie art. 82 ust. 3, w przypadku rozpoczęcia dokonywania tej sprzedaży;
2.  przed dniem, w którym podatnik traci prawo do zwolnienia, o którym mowa w art. 113 ust. 1 i 9, w przypadku utraty tego prawa;
3.  przed początkiem miesiąca, w którym podatnik rezygnuje ze zwolnienia, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 3 oraz art. 113 ust. 1 i 9, w przypadku rezygnacji z tego zwolnienia, z zastrzeżeniem pkt 4;
4.  przed dniem wykonania pierwszej czynności określonej w art. 5, w przypadku rezygnacji ze zwolnienia, o którym mowa w art. 113 ust. 9, od pierwszej wykonanej czynności.

W myśl art. 113 ust. 1 ww. ustawy zwalnia się od podatku sprzedaż dokonywaną przez podatników, u których wartość sprzedaży nie przekroczyła łącznie w poprzednim roku podatkowym kwoty 150.000 zł. Do wartości sprzedaży nie wlicza się kwoty podatku.

Z art. 113 ust. 5 ustawy wynika natomiast, że jeżeli wartość sprzedaży zwolnionej od podatku na podstawie ust. 1 przekroczy kwotę, o której mowa w ust. 1, zwolnienie traci moc począwszy od czynności, którą przekroczono tę kwotę.

Zgodnie z art. 113 ust. 13 ustawy, zwolnień, o których mowa w ust. 1 i 9, nie stosuje się do podatników:

1.  dokonujących dostaw:
    1.  towarów wymienionych w załączniku nr 12 do ustawy,
    2.  towarów opodatkowanych podatkiem akcyzowym, w rozumieniu przepisów o podatku akcyzowym, z wyjątkiem:
        1.  energii elektrycznej (PKWiU 35.11.10.0),
        2.  wyrobów tytoniowych,
        3.  samochodów osobowych, innych niż wymienione w lit. e, zaliczanych przez podatnika, na podstawie przepisów o podatku dochodowym, do środków trwałych podlegających amortyzacji,
    3.  budynków, budowli lub ich części, w przypadkach, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 10 lit. a i b,
    4.  terenów budowlanych,
    5.  nowych środków transportu;
2.  świadczących usługi:
    1.  prawnicze,
    2.  w zakresie doradztwa, z wyjątkiem doradztwa rolniczego związanego z uprawą i hodowlą roślin oraz chowem i hodowlą zwierząt, a także związanego ze sporządzaniem planu zagospodarowania i modernizacji gospodarstwa rolnego,
    3.  jubilerskie;
3.  nieposiadających siedziby działalności gospodarczej na terytorium kraju.

Z analizy akt sprawy wynika, że Wnioskodawca korzysta ze zwolnienia podmiotowego na mocy art. 113 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług. Zamierza dokonać sprzedaży części nieruchomości gruntowej (179 m2) przeznaczonej pod ciąg pieszo-jezdny, tj. terenu budowlanego.

Należy mieć na uwadze, że cyt. wyżej przepis art. 113 ust. 1 ustawy, dotyczący możliwości korzystania ze zwolnienia podmiotowego nie odnosi się do sytuacji, w której podatnik dokonuje dostawy terenów budowlanych. Zatem bez względu na wartość sprzedaży, w sytuacji dostawy terenów budowlanych (przeznaczonych pod zabudowę), a zatem i niższą niż 150.000 zł, podatnik będzie obowiązany do dokonania rejestracji dla celów VAT.

Zatem w przypadku Wnioskodawcy, który planuje dostawę opisanej we wniosku części nieruchomości gruntowej, tj. terenów budowlanych nie znajdą zastosowania przepisy art. 113 ust. 1 oraz art. 113 ust. 5 ustawy o VAT.

Podsumowując, dokonując dostawy przedmiotowej nieruchomości gruntowej Wnioskodawca będzie zobowiązany do dokonania rejestracji, opodatkowania dostawy stawką podstawową w wysokości 23% i odprowadzenia podatku do urzędu skarbowego.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Końcowo tut. organ informuje, że zgodnie z art. 14na pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa, przepisów art. 14k-14n dotyczących ochrony prawnej wynikającej z zastosowania się Wnioskodawcy do otrzymanej interpretacji nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe przedstawione we wniosku stanowią element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy o podatku od towarów i usług, tj. czynności dokonanych w ramach transakcji, które pomimo spełnienia warunków formalnych ustanowionych w przepisach ustawy, miały zasadniczo na celu osiągnięcie korzyści podatkowych, których przyznanie byłoby sprzeczne z celem, któremu służą te przepisy.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, ul. Staromłyńska 10, 70-561 Szczecin, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2016 r. poz. 718, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.