Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBII/1/4511-34/15/BJ
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2015-04-15
Teza: Czy otrzymane przez Wnioskodawczynię odszkodowanie z tytułu likwidacji ogródka działkowego podlegało opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?
Słowa kluczowe: działki; odszkodowania; wywłaszczenie; zwolnienie-zwolnienie przedmiotowe
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. Nr 112, poz. 770, ze zm.) – Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko Wnioskodawczyni przedstawione we wniosku z 12 stycznia 2015 r. (data wpływu do Biura – 15 stycznia 2015 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania odszkodowania z tytułu likwidacji ogródka działkowego – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 15 stycznia 2015 r. wpłynął do Biura ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania odszkodowania z tytułu likwidacji ogródka działkowego.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

W 2013 roku Wnioskodawczyni otrzymała odszkodowanie od Uczelni w wysokości 2.563,00 zł w związku z likwidacją ogródka działkowego. Zgodnie z informacją otrzymaną od Uczelni przychód ten Wnioskodawczyni ujęła w zeznaniu podatkowym za 2013 rok i zapłaciła podatek dochodowy od osób fizycznych.

Na podstawie porozumienia zawartego pomiędzy Związkiem i Uczelnią oraz podjętej uchwały, Prezydium Krajowej Rady Związku wyraziło zgodę na likwidację części Rodzinnych Ogródków Działkowych „…”. Likwidacji uległa działka położona przy ul. A. w G., będąca własnością Uczelni. Celem likwidacji była wola realizacji przez Uczelnię inwestycji związanej z budową zespołu laboratoriów i pomieszczeń dydaktycznych dla Wydziału … wraz z infrastrukturą towarzyszącą. Likwidacji uległo 19 działek rodzinnych.

Z byłymi użytkownikami ogródków działkowych Uczelnia zawarła porozumienia, których przedmiotem była wysokość odszkodowania z tytułu likwidacji ogrodu działkowego wraz z nasadzeniami, urządzeniami i obiektami wg inwentaryzacji. Wysokość odszkodowania została ustalona w oparciu o operat szacunkowy z 26 stycznia 2013 r. sporządzony przez biegłego rzeczoznawcę majątkowego i okazany użytkownikom ogródków działkowych do wglądu. Porozumienie takie Wnioskodawczyni podpisała 21 marca 2013 roku, wskazała konto bankowe do przelewu i w ustalonym w porozumieniu terminie Wnioskodawczyni otrzymała odszkodowanie.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy otrzymane przez Wnioskodawczynię odszkodowanie z tytułu likwidacji ogródka działkowego podlegało opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?

Zdaniem Wnioskodawczyni, odszkodowanie wypłacone na rzecz członków Związku nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawczyni w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2012 r., poz. 361, ze zm.) o podatku dochodowym od osób fizycznych opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Stosownie do art. 11 ust. 1 ww. ustawy przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19, art. 20 ust. 3 i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Stosownie do treści art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o rodzinnych ogrodach działkowych (Dz.U. z 2005 r., Nr 169, poz. 1419, ze zm.) – w brzmieniu obowiązującym do 18 stycznia 2014 r. – likwidacja rodzinnego ogrodu działkowego odbywa się za zgodą Związku.

W myśl art. 17 ust. 3 ww. ustawy, do likwidacji rodzinnego ogrodu działkowego na cel publiczny w rozumieniu ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 i Nr 281, poz. 2782 oraz z 2005 r. Nr 130, poz. 1087), przepisy tej ustawy dotyczące wywłaszczenia stosuje się odpowiednio z zachowaniem warunków określonych w ust. 1 i 2 oraz w art. 18-20 niniejszej ustawy.

Nadmienić należy, iż zgodnie z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 grudnia 2008 r. (Dz.U. Nr 223, poz. 1475) art. 17 ust. 3 w związku z ust. 2 w zakresie, w jakim uzależnia likwidację rodzinnego ogrodu działkowego na cel publiczny od zgody Związku , jest niezgodny z art. 21 ust. 2 Konstytucji RP.

Zgodnie z art. 20 ust. 1 pkt 1 ustawy o rodzinnych ogrodach działkowych podmiot, w którego interesie nastąpi likwidacja rodzinnego ogrodu działkowego, zobowiązany jest wypłacić członkom Związku – odszkodowanie za składniki majątkowe znajdujące się na działkach, a stanowiące ich własność.

Ustalenie wysokości odszkodowań następuje po uzyskaniu opinii rzeczoznawcy majątkowego w formie operatu szacunkowego (art. 20 ust. 2 tej ustawy).

W myśl art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651, ze zm. – obecnie Dz.U. z 2014 r., poz. 518, ze zm.) – ustawa określa zasady wywłaszczania nieruchomości i zwrotu wywłaszczonych nieruchomości (pkt 5) oraz wyceny nieruchomości (pkt 7).

Zgodnie z art. 4 pkt 1 ww. ustawy – ilekroć w ustawie jest mowa o nieruchomości gruntowej – należy przez to rozumieć grunt wraz z częściami składowymi, z wyłączeniem budynków i lokali, jeżeli stanowią odrębny przedmiot własności. Natomiast zgodnie z pkt 6 tego artykułu przez wycenę nieruchomości należy rozumieć postępowanie, w wyniku którego dokonuje się określenia wartości nieruchomości. To oznacza, że przez wycenę nieruchomości należy rozumieć wycenę gruntu wraz z częściami składowymi.

W myśl art. 6 pkt 6 powołanej ustawy celem publicznym w rozumieniu ustawy jest budowa i utrzymywanie pomieszczeń dla urzędów organów władzy, administracji, sądów i prokuratur, państwowych szkół wyższych, szkół publicznych, a także publicznych: obiektów ochrony zdrowia, przedszkoli, domów opieki społecznej, placówek opiekuńczo-wychowawczych i obiektów sportowych.

Przepis art. 128 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami stanowi, iż wywłaszczenie własności nieruchomości, użytkowania wieczystego lub innego prawa rzeczowego następuje za odszkodowaniem na rzecz osoby wywłaszczonej odpowiadającym wartości tych praw.

Stosownie do art. 7 tej ustawy – jeżeli istnieje potrzeba określenia wartości nieruchomości, wartość tę określają rzeczoznawcy majątkowi, o których mowa w przepisach rozdziału 1 działu V. Odszkodowanie za wywłaszczone nieruchomości reguluje Rozdział 5 Działu III cyt. ustawy, zaś jej wycenę Dział IV, przy czym określenie wartości nieruchomości reguluje Rozdział 1 tego Działu.

Powyższe oznacza, że przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami są stosowane nie tylko w przypadku odszkodowania wypłaconego za wywłaszczenie nieruchomości gruntowej, lecz również jej części składowych, jeżeli części składowe stanowią odrębny przedmiot własności.

Z wniosku wynika, że 2013 roku Wnioskodawczyni otrzymała odszkodowanie od Uczelni w związku z likwidacją ogródka działkowego. Na podstawie porozumienia zawartego pomiędzy Związkiem i Uczelnią oraz podjętej uchwały, Prezydium Krajowej Rady Związku wyraziło zgodę na likwidację części Rodzinnych Ogródków Działkowych. Celem likwidacji była wola realizacji przez Uczelnię inwestycji związanej z budową zespołu laboratoriów i pomieszczeń dydaktycznych dla Wydziału (\`(...)\`) wraz z infrastrukturą towarzyszącą. Z byłymi użytkownikami ogródków działkowych Uczelnia zawarła porozumienia, których przedmiotem była wysokość odszkodowania z tytułu likwidacji ogrodu działkowego wraz z nasadzeniami, urządzeniami i obiektami wg inwentaryzacji. Wysokość odszkodowania została ustalona w oparciu o operat szacunkowy z 26 stycznia 2013 r. sporządzony przez biegłego rzeczoznawcę majątkowego i okazany użytkownikom ogródków działkowych do wglądu. Porozumienie takie Wnioskodawczyni podpisała 21 marca 2013 roku.

Wnioskodawczyni uważa, że wypłacone odszkodowanie nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

W związku ze wskazaniem – jako przepisów prawa podatkowego będących przedmiotem interpretacji indywidualnej – art. 21 ust. 1 pkt 3 i art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, koniecznym stała się analiza tych przepisów.

Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – w brzmieniu obowiązującym w 2013 r. – wolne od podatku dochodowego są otrzymane odszkodowania lub zadośćuczynienia, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw, z wyjątkiem:

1.  określonych w prawie pracy odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia umowy o pracę,
2.  odpraw pieniężnych wypłacanych na podstawie przepisów o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników,
3.  odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia funkcjonariuszom pozostającym w stosunku służbowym,
4.  odszkodowań przyznanych na podstawie przepisów o zakazie konkurencji,
5.  odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą,
6.  odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzeniem działów specjalnych produkcji rolnej, z których dochody są opodatkowane według skali, o której mowa w art. 27 ust. 1, lub na zasadach, o których mowa w art. 30c,
7.  odszkodowań wynikających z zawartych umów lub ugód innych niż ugody sądowe.

Z powołanego przepisu wynika, że jego dyspozycja obejmuje wyłącznie odszkodowania, których wysokość wynika wprost z powszechnie obowiązujących przepisów, tj. ustaw i rozporządzeń.

W omawianej sprawie – jak wskazano we wniosku – wysokość odszkodowania została ustalona w oparciu o operat szacunkowy sporządzony przez biegłego rzeczoznawcę majątkowego, zatem do przedmiotowego odszkodowania powołany przepis nie może mieć zastosowania.

Odnosząc natomiast do zwolnienia zawartego w art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wskazać należy, iż wolne od podatku dochodowego są przychody uzyskane z tytułu odszkodowania wypłacanego stosownie do przepisów o gospodarce nieruchomościami lub z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości na cele uzasadniające jej wywłaszczenie oraz z tytułu sprzedaży nieruchomości w związku z realizacją przez nabywcę prawa pierwokupu, stosownie do przepisów o gospodarce nieruchomościami; nie dotyczy to przypadków, gdy właściciel nieruchomości, o której mowa w zdaniu pierwszym, nabył jej własność w okresie 2 lat przed wszczęciem postępowania wywłaszczeniowego bądź odpłatnym zbyciem nieruchomości za cenę niższą o co najmniej 50% od wysokości uzyskanego odszkodowania lub ceny zbycia nieruchomości na cele uzasadniające jej wywłaszczenie lub w związku z realizacją prawa pierwokupu.

Zawarty w tym przepisie zwrot „przychody uzyskane z tytułu odszkodowania wypłaconego stosownie do przepisów o gospodarce nieruchomościami” odnosi się do wszystkich przypadków, w których wypłata tego odszkodowania następuje stosownie do przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami, a więc nie tylko w zakresie wywłaszczenia nieruchomości, lecz również w innych przewidzianych prawem sytuacjach (zdarzeniach), w których stosownie do tych przepisów odszkodowanie to jest wypłacane.

W niniejszej sprawie wypłata Wnioskodawczyni odszkodowania z tytułu likwidacji ogródka działkowego wynika z ustawy o rodzinnych ogrodach działkowych. Jednakże jak wynika z treści tej ustawy do likwidacji rodzinnego ogrodu działkowego stosuje się przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami, zatem należy stwierdzić, że wypłacone odszkodowanie mieści się w dyspozycji art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Wobec powyższego, stanowisko Wnioskodawczyni, iż wypłacone odszkodowanie nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, należało uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa S. Wyszyńskiego 2, 44-100 Gliwice, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.