Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPB2/415-452/11-3/TR
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2011-06-30
Teza: Podatek dochodowy od osób fizycznych w zakresie ulgi prorodzinnej (dziecko w rodzinie przedadopcyjnej).
Słowa kluczowe: dzieci i młodzież; odliczenia; ulga-ulga prorodzinna
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko, przedstawione we wniosku z dnia 29 marca 2011 r. (data wpływu: 1 kwietnia 2011 r.), uzupełnionym pismem z dnia 24 czerwca 2011 r., o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie ulgi prorodzinnej – jest nieprawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 1 kwietnia 2011 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie ulgi prorodzinnej.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

Wnioskodawczyni wraz z mężem są rodzicami adopcyjnymi ich córki. Córka urodziła się w dniu 2 lutego 2010 r., a jej matka biologiczna zrzekał się praw rodzicielskich. Zainteresowana wraz z mężem zgłosiła wniosek o adopcję i w odpowiedzi w dniu 10 maja 2010 r. sąd rodzinny wydał postanowienie o okresie styczności do czasu zakończenia postępowania, a co za tym idzie powierzył małżonkom pieczę nad dzieckiem w miejscu ich zamieszkania. Tego samego dnia małżonkowie zabrali córę do domu, tak więc od dnia 10 maja 2010 r. córka mieszka z nimi. Pierwsza rozprawa dotycząca przysposobienia całkowitego odbyła się w dniu 17 czerwca 2010 r., a druga i ostatecznie kończąca sprawę dopiero w dniu 13 stycznia 2011 r. W chwili obecnej postanowienie sądu o przysposobieniu całkowitym jest już prawomocne, córka ma wydany nowy akt urodzenia i nadany numer PESEL. Przez cały okres preadopcyjny małżonkowie pełnili władze i obowiązki rodzicielskie nad córką zarówno w sferze społecznej, emocjonalnej jak, i materialnej.

W związku z powyższym zadano następujące pytania.

1.  Czy przysługuje Zainteresowanej i Jej mężowi odliczenie z tytułu ulgi prorodzinnej za okres, gdy córka mieszkała z nimi. tj. od 10 maja 2010 r.?
2.  Czy można z racji ww. złożyć korektę zeznania podatkowego?

Zdaniem Wnioskodawczyni, ulga przysługuje Jej i Jej mężowi, z racji tego że, według Kodeksu Rodzinnego okres preadopcyjny daje rodzicom władzę rodzicielską zbliżoną do sytuacji rodziny zastępczej. Jak wskazała Zainteresowana, to Ona i Jej mąż podejmowali decyzje dotyczące córki – takie jak – sczepienia, wybór lekarza, miejsce wypoczynku, ewentualny sposób leczenia.

Zainteresowana uważa, że po otrzymaniu interpretacji może Ona wraz z mężem złożyć korektę zeznania podatkowego za rok 2010, gdyż w momencie upływu terminu składania zeznań podatkowych nie znali oni przepisu dotyczącego ulgi prorodzinnej w ich sytuacji.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawczyni w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 27f ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2010 r. Nr 51, poz. 307 ze zm.), od podatku dochodowego obliczonego zgodnie z art. 27, pomniejszonego o kwotę składki, o której mowa w art. 27b, podatnik ma prawo odliczyć kwotę obliczoną zgodnie z ust. 2 na każde małoletnie dziecko, w stosunku do którego w roku podatkowym:

1.  wykonywał władzę rodzicielską,
2.  pełnił funkcję opiekuna prawnego, jeżeli dziecko z nim zamieszkiwało,
3.  sprawował opiekę poprzez pełnienie funkcji rodziny zastępczej na podstawie orzeczenia sądu lub umowy zawartej ze starostą.

W myśl art. 27f ust. 2 ww. ustawy, odliczeniu podlega kwota stanowiąca 1/6 kwoty zmniejszającej podatek określonej w pierwszym przedziale skali, o której mowa w art. 27 ust. 1, za każdy miesiąc kalendarzowy, w którym podatnik wykonywał władzę, pełnił funkcję albo sprawował opiekę, o których mowa w ust. 1. Odliczenie nie przysługuje, poczynając od miesiąca kalendarzowego, w którym dziecko:

1.  na podstawie orzeczenia sądu zostało umieszczone w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych,
2.  wstąpiło w związek małżeński.

Zgodnie z art. 27f ust. 3 ww. ustawy, w przypadku gdy w tym samym miesiącu kalendarzowym w stosunku do dziecka wykonywana jest władza, pełniona funkcja lub sprawowana opieka, o których mowa w ust. 1, każdemu z podatników przysługuje odliczenie w kwocie stanowiącej 1/30 kwoty obliczonej zgodnie z ust. 2 za każdy dzień sprawowania pieczy nad dzieckiem.

Z przepisu art. 27f ust. 4 ww. ustawy wynika, że odliczenie dotyczy łącznie obojga rodziców, opiekunów prawnych dziecka albo rodziców zastępczych pozostających w związku małżeńskim. Kwotę tę mogą odliczyć od podatku w częściach równych lub w dowolnej proporcji przez nich ustalonej.

Według art. 27f ust. 5 odliczenia dokonuje się w zeznaniu, o którym mowa w art. 45 ust. 1, podając liczbę dzieci i ich numery PESEL, a w przypadku braku tych numerów - imiona, nazwiska oraz daty urodzenia dzieci. Na żądanie organów podatkowych lub organów kontroli skarbowej, podatnik jest obowiązany przedstawić zaświadczenia, oświadczenia oraz inne dowody niezbędne do ustalenia prawa do odliczenia, w szczególności:

1.  odpis aktu urodzenia dziecka,
2.  zaświadczenie sądu rodzinnego o ustaleniu opiekuna prawnego dziecka,
3.  odpis orzeczenia sądu o ustaleniu rodziny zastępczej lub umowę zawartą między rodziną zastępczą a starostą,
4.  zaświadczenie o uczęszczaniu pełnoletniego dziecka do szkoły.

Biorąc pod uwagę powyższe, uprawnionymi do skorzystania z ulgi są zatem podatnicy, którzy spełnili poniższe przesłanki, tj.:

*   osiągali dochody opodatkowane wg skali podatkowej,
*   wykonywali władzę rodzicielską, pełnili funkcje opiekuna prawnego, jeżeli dziecko z nim zamieszkiwało lub sprawowali opiekę poprzez pełnienie funkcji rodziny zastępczej na podstawie orzeczenia sądu lub umowy zawartej ze starostą,
*   utrzymywali pełnoletnie dziecko w związku z wykonywaniem przez siebie ciążącego na nich obowiązku alimentacyjnego oraz w związku ze sprawowaniem funkcji rodziny zastępczej,
*   wykażą podatek (po odliczeniu składki na ubezpieczenia zdrowotne).

Oznacza to, że z ulgi mogą skorzystać podatnicy, którzy osiągają dochody opodatkowane według skali podatkowej. Do ulgi mają prawo również podatnicy opodatkowani zryczałtowanym podatkiem dochodowym lub podatnicy osiągający dochody z pozarolniczej działalności gospodarczej, czy też z działów specjalnych produkcji rolnej opodatkowanych 19% podatkiem liniowym pod warunkiem, iż uzyskają w roku podatkowym także dochody opodatkowane według skali np. zasiłek chorobowy, dochody z najmu.

Przy czym warunkiem do skorzystania z ulgi z tytułu wychowywania dziecka jest również brak zastosowania w stosunku do dziecka przepisów:

*   art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych,
*   ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, z wyjątkiem najmu prywatnego,
*   ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym.

Z przedstawionego we wniosku opisu stanu faktycznego wynika, iż Wnioskodawczyni wraz z mężem w przedmiotowym okresie (tj. od 10 maja 2010 r. do 31 grudnia 2010 r.) sprawowali opiekę nad małoletnim dzieckiem powierzonym im do rodziny przedadopcyjnej. Przez cały okres preadopcyjny małżonkowie pełnili władze i obowiązki rodzicielskie nad córką zarówno w sferze społecznej, emocjonalnej jak, i materialnej. Pierwsza rozprawa dotycząca przysposobienia całkowitego odbyła się w dniu 17 czerwca 2010 r., jednakże – co ma istotne znaczenie w dla niniejszego rozstrzygnięcia – druga i ostatecznie kończąca sprawę dopiero w dniu 13 stycznia 2011 r. W chwili obecnej postanowienie sądu o przysposobieniu całkowitym jest już prawomocne, córka ma wydany nowy akt urodzenia i nadany numer PESEL.

W tym miejscu podkreślenia wymaga fakt, iż zgodnie z konstrukcją i systematyką ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wszelkie ulgi i zwolnienia podatkowe stanowią wyjątek od generalnej zasady powszechności opodatkowania wyrażonej w art. 9 ust. 1 tej ustawy. „Ulga prorodzinna” podobnie jak wszystkie inne ulgi i zwolnienia jest wyjątkiem od zasady powszechności opodatkowania, wynikającej z art. 84 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 ze zm.), stanowiącego, że każdy jest obowiązany do ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych, w tym podatków, określonych w ustawie.

Oznacza to, że wszelkie odstępstwa od tej zasady, muszą bezwzględnie wynikać z przepisów prawa i być interpretowane ściśle z jego literą.

Zatem, oceniając ciążące na podatniku prawa i obowiązki wynikające z zastosowania ulgi, należy dokonać ścisłej, literalnej wykładni przepisu regulującego daną ulgę czy zwolnienie. Elementem konstrukcyjnym „ulgi prorodzinnej” uregulowanej w art. 27f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawo skorzystania podatnika z tej ulgi, pod warunkiem spełniania przesłanek ją normujących.

Niewątpliwie jedną z przesłanek omawianej ulgi jest wykonywanie przez podatnika władzy rodzicielskiej, pełnienie funkcji opiekuna prawnego, sprawowanie opieki poprzez funkcję rodziny zastępczej na podstawie orzeczenia sądu lub umowy zawartej ze starostą.

Z przedstawionych we wniosku informacji wynika, że Wnioskodawczyni wspólnie z mężem w 2010 r. (od 10 maja 2010 r.) sprawowali opiekę nad małoletnim dzieckiem powierzonym im do rodziny przedadopcyjnej. W związku z powyższym, stwierdzić należy, iż nie wykonywali oni wówczas władzy rodzicielskiej, nie pełnili funkcji opiekuna prawnego, ani nie sprawowali opieki poprzez funkcję rodziny zastępczej na podstawie orzeczenia sądu lub umowy zawartej ze starostą. W konsekwencji, Zainteresowana nie spełniła jednego z warunków umożliwiających skorzystanie z tzw. „ulgi prorodzinnej”, wobec czego w przedmiotowej sprawie za rok 2010 nie przysługuje Jej prawo do skorzystania z tejże ulgi, a co za tym idzie nie ma Ona prawa do skorygowania z tegoż tytułu zeznania o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2010.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Ponadto, informuje się, że zgodnie z art. 14b § 1 ww. ustawy Ordynacja podatkowa minister właściwy do spraw finansów publicznych, na pisemny wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną).

Mając powyższe na względzie, należy stwierdzić, iż interpretacje prawa podatkowego wydaje się wyłącznie na pisemny wniosek zainteresowanego i tylko w jego indywidualnej sprawie.

Z uwagi na to, że wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, dotyczącej stosowania przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, został złożony przez jednego z rodziców adopcyjnych, zaznacza się, iż interpretacja nie wywiera skutku prawnego dla drugiego z rodziców, tj. dla męża Wnioskodawczyni.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, ul. Ratajczaka 10/12, 61-815 Poznań, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.