Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0114-KDIP3-3.4011.340.2018.2.MP
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2018-10-26
Teza: Obowiązki płatnika w związku z opłaceniem składki na ubezpieczenie z tytułu odpowiedzialności cywilnej członków organów Spółki.
Słowa kluczowe: członkowie-członkowie zarządu; odpowiedzialność-odpowiedzialność cywilna; polisa ubezpieczeniowa; świadczenie-świadczenie nieodpłatne
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 11

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r., poz. 800, z późn. zm.), Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 13 lipca 2018 r. (data wpływu 23 lipca 2018 r.) uzupełnionym pismem z dnia 28 sierpnia 2018 r. (data nadania 30 sierpnia 2018 r., data wpływu 5 września 2018 r.) stanowiącym odpowiedź na wezwanie z dnia 20 sierpnia 2018 r. Nr 0114-KDIP3-3.4011.340.2018.1.MP (data nadania 21 sierpnia 2018 r., data doręczenia 24 sierpnia 2018 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie obowiązków płatnika – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 23 lipca 2018 r. wpłynął do tutejszego organu ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie obowiązków płatnika.

Z uwagi na braki formalne, pismem z dnia 20 sierpnia 2018 r. Nr 0114-KDIP3-3.4011.340.2018.1.MP (data nadania 21 sierpnia 2018 r., data doręczenia 24 sierpnia 2018 r.) tut. Organ wezwał Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku poprzez doprecyzowanie stanu faktycznego.

Pismem z dnia 28 sierpnia 2018 r. (data nadania 30 sierpnia 2018 r., data wpływu 5 września 2018 r.) Wnioskodawca uzupełnił powyższe w terminie.

We wniosku i uzupełnieniu przedstawiono następujący stan faktyczny.

W dniu 3 kwietnia 2017 r. pomiędzy Wnioskodawcą (dalej: Spółka) a Prezesem Zarządu została zawarta Umowa o świadczenie usług zarządzania. Umowa ta zawarta jest na czas pełnienia funkcji.

W umowie tej określono w § 17:

1.  W terminie 30 dni od momentu zawarcia niniejszej umowy Spółka zobowiązana jest do zawarcia umowy ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej członków organów Spółki z tytułu niewykonania lub nienależytego wykonania obowiązków wobec Spółki.
2.  Spółka zobowiązana jest do posiadania ubezpieczenia opisanego w ust. 1 przez cały okres obowiązywania umowy.
3.  Koszty opłacania składek ubezpieczeniowych pokrywa Spółka.
4.  Szczegółowe zasady, na jakich realizowane jest ubezpieczenie określa umowa zawarta pomiędzy Spółką, a wybranym ubezpieczycielem.
5.  Z tytułu opłacenia składki ubezpieczeniowej przez Spółkę, Prezes Zarządu uzyskuje przychód z tytułu działalności wykonywanej osobiście. Wysokość przychodu będzie określona na podstawie zawartej polisy.
6.  Kwota wyliczona na podstawie ust. 5 będzie doliczona do przychodu Prezesa Zarządu podlegającego opodatkowaniu.
7.  Zapłata podatku i składki na ubezpieczenie społeczne od kwoty ustalonej następować będzie w drodze potrącenia z wynagrodzenia stałego wynikającego z umowy o świadczenie usług zarządzania.

W związku z powyższym Spółka wykupiła polisę ubezpieczeniową OC Członków Władz Spółki. Ubezpieczenie obejmuje ochroną odpowiedzialność członków władz spółki za straty spowodowane osobom trzecim, w tym spółce w związku z pełnieniem funkcji członka władz spółki. W ogólnych warunkach zawartego przez Spółkę ubezpieczenia przez pojęcie członka władz spółki objętego ubezpieczeniem uznaje się - osobę fizyczną będącą między innymi:

1.  członkiem zarządu lub członkiem rady nadzorczej lub komisji rewizyjnej lub innego porównywalnego organu wykonawczego lub nadzorczego spółki, w systemie prawnym obowiązującym w miejscu siedziby spółki;
2.  prokurentem, założycielem, dyrektorem zarządzającym spółki lub zajmująca porównywalne stanowisko w spółce, w systemie prawnym obowiązującym w miejscu siedziby spółki.

Osoby objęte ubezpieczeniem na dzień zapłaty składki są znane, tzn. krąg osób objętych ochroną od odpowiedzialności cywilnej na dzień zapłaty składki wynikającej z tego ubezpieczenia jest zbiorem zamkniętym, jednak ubezpieczenie obejmuje zarówno obecne jak i potencjalnie przyszłe osoby pełniące funkcje objęte zakresem ubezpieczenia (np. przyszły członek organów, spadkobierca).

Zakres odpowiedzialności osób objętych ubezpieczeniem jest zgodny z Ustawą o spółkach handlowych i nie jest tożsamy. Obiektywnie trudne jest rozgraniczenie opłaty za ubezpieczenie w odniesieniu do poszczególnych zakresów odpowiedzialności ze względu na ich różnorodność (umowa ubezpieczenia nie zawiera zapisów pozwalających na rozgraniczenie opłaty za ubezpieczenie w odniesieniu do poszczególnych zakresów odpowiedzialności).

Zgodnie z aktem założycielskim spółki władzami spółki są: zarząd, rada nadzorcza i zgromadzenie wspólników. W skład zarządu wchodzi jedna osoba - prezes. Rada nadzorcza składa się z 3 osób.

Jedynym wspólnikiem spółki jest Miasto M.

Ubezpieczonym wskazanym w polisie jest Wnioskodawca. W polisie nie ma imiennego wskazania osoby/osób ubezpieczonych. Umowa ubezpieczenia zawarta jest na okres jednego roku, a składka płacona jest jednorazowo. Składkę w całości opłaca Spółka.

Zgodnie z zapisami z aktu założycielskiego do prowadzenia spraw spółki i jej reprezentowania upoważniona jest jedna osoba, jest nią Prezes Zarządu Spółki.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie:

Czy w związku z tym Prezes Zarządu uzyskuje przychód podlegający opodatkowaniu i oskładkowaniu, a Spółka zobowiązana jest jako płatnik do poboru zaliczki na podatek?

Zdaniem Wnioskodawcy, w związku z tym, że można precyzyjnie wskazać osobę będącą beneficjentem świadczenia taki przychód po stronie Prezesa Zarządu występuje, a Spółka zobowiązana jest jako płatnik do poboru zaliczki na podatek.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2018 r., poz. 1509, z późn. zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Z treści powyższego przepisu wynika, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlegają wszelkiego rodzaju dochody uzyskane przez podatnika z wyjątkiem tych, które zostały enumeratywnie wymienione w katalogu zwolnień przedmiotowych, zawartym w cytowanej ustawie, bądź od których zaniechano poboru podatku.

W myśl art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19, art. 25b i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Jednocześnie, stosownie do art. 11 ust. 2 ww. ustawy, wartość pieniężną świadczeń w naturze, z zastrzeżeniem art. 12 ust. 2-2c, określa się na podstawie cen rynkowych stosowanych w obrocie rzeczami lub prawami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca ich uzyskania.

Na podstawie art. 11 ust. 2a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych: wartość pieniężną innych nieodpłatnych świadczeń ustala się:

1.  jeżeli przedmiotem świadczenia są usługi wchodzące w zakres działalności gospodarczej dokonującego świadczenia – według cen stosowanych wobec innych odbiorców;
2.  jeżeli przedmiotem świadczeń są usługi zakupione – według cen zakupu;
3.  jeżeli przedmiotem świadczeń jest udostępnienie lokalu lub budynku – według równowartości czynszu, jaki przysługiwałby w razie zawarcia umowy najmu tego lokalu lub budynku;
4.  w pozostałych przypadkach – na podstawie cen rynkowych stosowanych przy świadczeniu usług lub udostępnianiu rzeczy lub praw tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca udostępnienia.

Jak wynika z treści art. 11 ust. 2b ww. ustawy, jeżeli świadczenia są częściowo odpłatne, przychodem podatnika jest różnica pomiędzy wartością tych świadczeń, ustaloną według zasad określonych w ust. 2 lub 2a, a odpłatnością ponoszoną przez podatnika.

Za przychody należy zatem uznać każdą formę przysporzenia majątkowego, zarówno formę pieniężną, jak i niepieniężną, w tym nieodpłatne świadczenia otrzymane przez podatnika.

Dla celów podatkowych nieodpłatne świadczenie obejmuje działanie lub zaniechanie na rzecz innej osoby oraz wszystkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu, lub te wszystkie zdarzenia prawne i gospodarcze w działalności osób, których skutkiem jest nieodpłatne, to jest niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu, przysporzenie majątku innej osobie, mające konkretny wymiar finansowy.

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że Wnioskodawca (dalej: Spółka) wykupiła polisę ubezpieczeniową OC Członków Władz Spółki. Ubezpieczenie obejmuje ochroną odpowiedzialność członków władz spółki za straty spowodowane osobom trzecim, w tym spółce w związku z pełnieniem funkcji członka władz spółki. W ogólnych warunkach zawartego przez Spółkę ubezpieczenia przez pojęcie członka władz spółki objętego ubezpieczeniem uznaje się - osobę fizyczną będącą między innymi:

1.  członkiem zarządu lub członkiem rady nadzorczej lub komisji rewizyjnej lub innego porównywalnego organu wykonawczego lub nadzorczego spółki, w systemie prawnym obowiązującym w miejscu siedziby spółki;
2.  prokurentem, założycielem, dyrektorem zarządzającym spółki lub zajmująca porównywalne stanowisko w spółce, w systemie prawnym obowiązującym w miejscu siedziby spółki.

Osoby objęte ubezpieczeniem na dzień zapłaty składki są znane, tzn. krąg osób objętych ochroną od odpowiedzialności cywilnej na dzień zapłaty składki wynikającej z tego ubezpieczenia jest zbiorem zamkniętym, jednak ubezpieczenie obejmuje zarówno obecne jak i potencjalnie przyszłe osoby pełniące funkcje objęte zakresem ubezpieczenia (np. przyszły członek organów, spadkobierca). Zakres odpowiedzialności osób objętych ubezpieczeniem jest zgodny z Ustawą o spółkach handlowych i nie jest tożsamy. Obiektywnie trudne jest rozgraniczenie opłaty za ubezpieczenie w odniesieniu do poszczególnych zakresów odpowiedzialności ze względu na ich różnorodność (umowa ubezpieczenia nie zawiera zapisów pozwalających na rozgraniczenie opłaty za ubezpieczenie w odniesieniu do poszczególnych zakresów odpowiedzialności).

Ubezpieczonym wskazanym w polisie jest Wnioskodawca. W polisie nie ma imiennego wskazania osoby/osób ubezpieczonych. Umowa ubezpieczenia zawarta jest na okres jednego roku, a składka płacona jest jednorazowo. Składkę w całości opłaca Spółka.

Zgodnie z treścią art. 805 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2018 r., poz. 1025) przez umowę ubezpieczenia ubezpieczyciel zobowiązuje się, w zakresie działalności swego przedsiębiorstwa, spełnić określone świadczenie w razie zajścia przewidzianego w umowie wypadku, a ubezpieczający zobowiązuje się zapłacić składkę.

Stosownie do art. 808 § 1 Kodeksu cywilnego, ubezpieczający może zawrzeć umowę ubezpieczenia na cudzy rachunek. Ubezpieczony może nie być imiennie wskazany w umowie, chyba że jest to konieczne do określenia przedmiotu ubezpieczenia. Jednocześnie – zgodnie z § 2 ww. artykułu – roszczenie o zapłatę składki przysługuje ubezpieczycielowi wyłącznie przeciwko ubezpieczającemu. Zarzut mający wpływ na odpowiedzialność ubezpieczyciela może on podnieść również przeciwko ubezpieczonemu.

Natomiast, stosownie do zapisu art. 822 § 1 Kodeksu cywilnego, przez umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej ubezpieczyciel zobowiązuje się do zapłacenia określonego w umowie odszkodowania za szkody wyrządzone osobom trzecim, wobec których odpowiedzialność za szkodę ponosi ubezpieczający albo ubezpieczony.

Celem umowy ubezpieczenia jest więc udzielenie ubezpieczonemu ochrony na wypadek określonego w umowie ryzyka w zamian za zapłatę składki. Funkcja ochronna jest istotą każdej umowy ubezpieczenia. W konsekwencji opłacenie składki przez inną osobę niż ta, w której interesie majątkowym zawierana jest umowa powoduje powstanie przychodu u osoby, na rzecz której zawierana jest umowa. Świadczenie nieodpłatne stanowi bowiem w tym przypadku ochrona ubezpieczeniowa na wypadek zaistnienia zdarzenia określonego w umowie ubezpieczenia.

Z brzmienia przepisu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wynika jednakże, że opodatkowaniu może podlegać tylko przychód ze świadczeń nieodpłatnych faktycznie otrzymanych. W rezultacie ustalenie przychodu z tytułu otrzymania nieodpłatnego świadczenia wymaga nie tylko precyzyjnego ustalenia wartości świadczenia, ale również wskazania osoby będącej jego beneficjentem. Natomiast, z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że w ogólnych warunkach zawartego przez Spółkę ubezpieczenia przez pojęcie członka władz spółki objętego ubezpieczeniem uznaje się - osobę fizyczną będącą między innymi: członkiem zarządu lub członkiem rady nadzorczej lub komisji rewizyjnej lub innego porównywalnego organu wykonawczego lub nadzorczego spółki, w systemie prawnym obowiązującym w miejscu siedziby spółki; prokurentem, założycielem, dyrektorem zarządzającym spółki lub zajmująca porównywalne stanowisko w spółce, w systemie prawnym obowiązującym w miejscu siedziby spółki. Osoby objęte ubezpieczeniem na dzień zapłaty składki są wprawdzie znane, jednak jak sam wskazał Wnioskodawca, ubezpieczenie obejmuje zarówno obecne jak i potencjalnie przyszłe osoby pełniące funkcje objęte zakresem ubezpieczenia (np. przyszły członek organów, spadkobierca).

Zatem w rozpatrywanej sprawie krąg osób objętych ubezpieczeniem od odpowiedzialności cywilnej na dzień zapłaty składki ubezpieczeniowej nie tworzy zbioru zamkniętego, jest nieograniczony. Niezależnie od powyższego zauważyć również należy, że ochroną ubezpieczeniową objęte są osoby mające różny zakres obowiązków, uprawnień decyzyjnych i odpowiedzialności, co powoduje, że różne jest też prawdopodobieństwo, jak też możliwość spowodowania przez nie zdarzenia rodzącego obowiązek odszkodowawczy – co wpływa także na brak możliwości ustalenia przypadającej na poszczególne osoby części składki ubezpieczeniowej. Jak wynika ze stanu faktycznego zakres odpowiedzialności osób objętych ubezpieczeniem nie jest tożsamy, a w konsekwencji odmienny jest również obowiązek odszkodowawczy. Poza tym, obiektywnie trudne jest rozgraniczenie opłaty za ubezpieczenie w odniesieniu do poszczególnych zakresów odpowiedzialności ze względu na ich różnorodność. Ponadto umowa ubezpieczenia nie zawiera zapisów pozwalających na rozgraniczenie opłaty za ubezpieczenie w odniesieniu do poszczególnych zakresów odpowiedzialności. Wobec tego, skoro zakres odpowiedzialności jest różny, nie można ustalić przypadającej na poszczególne osoby części składki ubezpieczeniowej, udzielona im ochrona nie jest bowiem równa.

Istotne jest także, że ubezpieczenie obejmuje ochroną odpowiedzialność członków władz spółki za straty spowodowane osobom trzecim, w tym spółce w związku z pełnieniem funkcji członka władz spółki. Te okoliczności uniemożliwiają przypisanie konkretnym osobom identyfikowalnych z ich punktu widzenia korzyści, posiadających konkretną wartość majątkową.

Wobec powyższego w analizowanej sprawie ustalenie przychodu z tytułu nieodpłatnego świadczenia w postaci opłaconej przez Spółkę składki ubezpieczeniowej nie jest możliwe. W konsekwencji Prezes Zarządu nie uzyskuje przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych z tytułu opłacenia tej składki.

Oznacza to, że na Wnioskodawcy w związku z opłaceniem ww. składki na ubezpieczenie z tytułu odpowiedzialności cywilnej członków organów Spółki nie ciąży obowiązek naliczenia i pobrania zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych.

Wobec powyższego stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za nieprawidłowe.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze stanem faktycznym podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Zgodnie z art. 14na Ordynacji podatkowej przepisów art. 14k–14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1.  z zastosowaniem art. 119a;
2.  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa w dwóch egzemplarzach (art. 47 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, z późn. zm.) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe postępowanie jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała.