Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0112-KDIL1-1.4012.797.2024.1.AR
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2025-01-08
Teza: Podleganie opodatkowaniu otrzymanej przez Spółkę
Rekompensaty z tytułu ograniczenia lub zatrzymania produkcji
energii elektrycznej.
Słowa kluczowe: energia-energia elektryczna
polecenie
rekompensata
Zagadnienia: Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział I. Przepisy
ogólne
Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II. Zakres
opodatkowania-Rozdział 2. Dostawa towarów i
świadczenie usług
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-
Rozdział 1-art. 5-ust. 1
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-
Rozdział 2-art. 8-ust. 1-pkt 1

## Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

20 listopada 2024 r. wpłynął Państwa wniosek z 12 listopada 2024 r. o wydanie
    interpretacji indywidualnej w zakresie podatku od towarów i usług, który dotyczy kwestii
    podlegania opodatkowaniu otrzymanej przez Spółkę Rekompensaty z tytułu ograniczenia
    lub zatrzymania produkcji energii elektrycznej. Treść wniosku jest następująca:
    Opis stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego
    Wnioskodawca prowadzi działalność w zakresie wytwarzania energii elektrycznej z
    odnawialnych źródeł energii, (...) i jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług.
    Przedmiotem głównej działalności Spółki, zgodnie z wpisem do KRS, jest wytwarzanie
    energii elektrycznej (PKD 35.11.Z). Produkcja energii elektrycznej w ramach przedmiotowej
    inwestycji jest realizowana zgodnie z warunkami i zasadami wynikającymi z ustawy z dnia
    20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1361 z późn.
    zm.).
    Wnioskodawca, poprzez realizowaną politykę wytwarzania energii z odnawialnych źródeł,
    uczestniczy w dążeniu do realizacji celów wyznaczonych podczas konferencji klimatycznej
    (...). Energia odnawialna, pochodząca z elektrowni słonecznych stanowi w tym wypadku
    skuteczną metodę ograniczenia emisji gazów cieplarnianych, a tym samym ograniczenie
    wzrostu globalnej temperatury.
    Niemniej, gdy jest to niezbędne, dla zapewnienia bezpiecznej pracy (...) A S.A. (dalej: A lub
    B) wydaje polecenia zaniżenia wytwarzania energii elektrycznej (dalej: Polecenia) w
    instalacjach fotowoltaicznych (dalej: Instalacje (...)) przyłączonych do (...). Polecenia są
    wydawane przez B ((...)) na podstawie art. 9c ust. 7a ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r.
    Prawo energetyczne (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 266 z późn. zm., dalej: PE), z uwzględnieniem
    art. 30 ust. 5 ustawy z dnia 28 lipca 2023 r. o zmianie ustawy – Prawo energetyczne oraz
    niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2023 r. poz. 1681).
    Właściciele Instalacji (...), którzy zrealizowali Polecenia, mają możliwość zawnioskowania o
    rekompensatę finansową z tytułu niewyprodukowania energii elektrycznej w ilości, w
    jakiej zostałaby ona wyprodukowana w przypadku niewydania Polecenia przez A S.A.
    (dalej: Rekompensata). Rekompensata jest wypłacana na podstawie art. 13 ust. 7
    Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/943 z dnia 5 czerwca 2019 r. w
    sprawie rynku wewnętrznego energii elektrycznej, z uwzględnieniem zasad określonych w
    art. 30 ust. 5 i 6 ustawy z dnia 28 lipca 2023 r. o zmianie ustawy – Prawo energetyczne
    oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2023 r. poz. 1681).
    Jako wytwórca energii elektrycznej, Wnioskodawca ogranicza lub zatrzymuje produkcję
    energii elektrycznej, w zamian może otrzymać Rekompensatę wypłacaną przez A S.A.
    Spółka nie ma możliwości odmowy wykonania Polecenia polegającego na ograniczeniu lub
    zaprzestaniu wytwarzania energii elektrycznej. Operator sieci przejmuje w ten sposób
    kontrolę i ustawia parametry ograniczające produkcję energii. Dzięki temu możliwe jest
    bilansowanie systemu energetycznego. Rekompensata ma niwelować straty w postaci
    utraconych przez Wnioskodawcę zysków ze sprzedaży energii elektrycznej. Rekompensatę
    oblicza się na podstawie szacowanej niewyprodukowanej energii w danym okresie/dniu i
    cen obowiązujących w tym okresie/dniu na rynku bilansującym.
    Spółka, aby otrzymać Rekompensatę, zobowiązana jest do spełnienia określonych
    warunków:
      · złożenia do A S.A. wniosku o wypłatę Rekompensaty z tytułu redysponowania
        nierynkowego Instalacji (...);
      · udzielenia upoważnienia dla (...) S.A. dotyczące przekazywania danych do A S.A. w
        związku z redysponowaniem nierynkowym instalacji (...);
      · udzielenia upoważnienia dla X – C S.A. do przekazywania danych do A S.A.

    W konsekwencji samo wykonanie Polecenia przez Spółkę nie powoduje powstania po
    stronie A S.A. obowiązku zapłaty Rekompensaty. Możliwość domagania się Rekompensaty
    powstaje dopiero po dopełnieniu wszelkich obowiązków formalnych po stronie Spółki.
    Po spełnieniu ww. warunków, A S.A. przekazuje do Spółki Informację Rozliczeniową,
    zawierającą wyznaczony wolumen energii niewprowadzonej przez Instalację (...) w
    określonym dniu oraz wysokość rekompensaty finansowej z tytułu redysponowania
    nierynkowego. Wartość wykazana zostaje w kwocie netto, tj. bez podatku od towarów i
    usług.
    Dopiero po otrzymaniu Informacji Rozliczeniowej ustalona zostaje wartość utraconej
    korzyści polegającej na wstrzymaniu produkcji na Polecenie X.
    W celu otrzymania Rekompensaty na kwotę wskazaną w Informacji Rozliczeniowej, należy
    złożyć do X prawidłowo wystawiony dokument księgowy (rozliczeniowy).
    Terminy dopełnienia całej procedury „aktywującej” wypłatę środków pieniężnych mogą
    być dość odległe w perspektywie konieczności comiesięcznego rozliczania podatku VAT
    przez Wnioskodawcę. Przykładowo, (...) 2023 r. A S.A. wydało Polecenie zaniżenia
    wytwarzania energii elektrycznej w instalacjach fotowoltaicznych, przyłączonych do
    krajowego systemu elektroenergetycznego Spółce. W związku z powyższym,
    Wnioskodawca (...) 2023 r. złożył wniosek o wypłatę Rekompensaty z tytułu
    redysponowania nierynkowego wraz z wymaganymi upoważnieniami. W odpowiedzi na
    powyższe działanie Spółki, A S.A. (...) 2024 r. przekazało Spółce Informację Rozliczeniową z
    wartością rekompensaty, stanowiącą podstawę do wystawienia dokumentu księgowego
    Spółki, obciążającego A S.A. z tytułu redysponowania nierynkowego.
    Tym samym, dopiero dopełnienie całej opisanej wyżej procedury, a w szczególności
    wystawienie dokumentu księgowego będącego podstawą wypłaty Rekompensaty przez X
    „aktywuje” zobowiązanie X do wypłaty środków pieniężnych.
    Pytania
      1. Czy otrzymana Rekompensata z tytułu ograniczenia lub zatrzymania produkcji
        energii elektrycznej podlega opodatkowaniu na gruncie podatku od towarów i
        usług?
      2. Czy otrzymana Rekompensata z tytułu ograniczenia lub zatrzymania produkcji
        energii elektrycznej będzie podlegać opodatkowaniu na gruncie podatku od
        towarów i usług?
    Państwa stanowisko w sprawie
    Zdaniem Spółki, Rekompensata z tytułu ograniczenia lub zatrzymania produkcji energii
    elektrycznej nie podlega i również w przyszłości nie powinna podlegać opodatkowaniu
    podatkiem od towarów i usług.
    Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
    (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1570 ze zm., zwanej dalej: ustawą o VAT), opodatkowaniu
    podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej: Podatkiem, podlegają: odpłatna dostawa
    towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
    W myśl art. 7 ust. 1 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1,
    rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (...).
    Stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1
    pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub
    jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy
    towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:
      1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę,
        w jakiej dokonano czynności prawnej;

      2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania
        czynności lub sytuacji;
      3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu
        działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
    Powołane przepisy wskazują, że pojęcie świadczenia usług nie obejmuje wyłącznie działań
    podatnika, lecz również zobowiązanie do powstrzymania się od dokonywania czynności
    lub do tolerowania czynności bądź sytuacji. Pod pojęciem usługi (świadczenia) należy
    rozumieć zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie czegoś),
    jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie, znoszenie określonych stanów
    rzeczy).
    Niemniej jednak, w ślad za poglądami piśmiennictwa wskazać należy, że nie każde
    zaniechanie lub tolerowanie czynności uważane jest za usługę podlegającą
    opodatkowaniu VAT. Opodatkowaniu podlega tylko takie powstrzymanie się od dokonania
    czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji, które:
      1) wynika z wyraźnego stosunku zobowiązaniowego;
      2) dotyczy istniejącego konkretnego podmiotu będącego konsumentem tego
        zobowiązania;
      3) dotyczy zobowiązania o odpłatnym charakterze.
    W przypadku, gdy którykolwiek z tych warunków nie zostanie spełniony, zobowiązanie nie
    podlega opodatkowaniu podatkiem VAT (J. Matarewicz [w:] Ustawa o podatku od towarów
    i usług. Komentarz aktualizowany, LEX/el. 2024, art. 8).
    W dalszej części Wnioskodawca w szczegółach odnosi się do ww. warunków w odniesieniu
    do analizowanej w złożonym wniosku sytuacji.
    Kwestia stosunku zobowiązaniowego.
    O ile nie ulega wątpliwości, że w analizowanym stanie faktycznym/zdarzeniu przyszłym,
    wytwarzanie przez Wnioskodawcę energii elektrycznej za pomocą Instalacji (...) jest
    wykonywane za umownym wynagrodzeniem, o tyle Wnioskodawca wskazał, że czynności
    wynikające z Poleceń nie mają już charakteru umownego, a są one jednostronną decyzją
    B, wobec której Spółka musi się dostosować. Wydanie Poleceń ma bowiem kluczowe
    znaczenie dla zachowania bezpieczeństwa pracy krajowego systemu
    elektroenergetycznego oraz zrównoważenia dostaw energii elektrycznej z
    zapotrzebowaniem na tę energię. Brak takiego zrównoważenia zakłócałby pracę
    krajowego i europejskiego systemu elektroenergetycznego, skutkując ryzykiem dla
    bezpieczeństwa jego funkcjonowania i możliwością wystąpienia awarii systemowej o
    zasięgu lokalnym, krajowym lub regionalnym.
    Mając na uwadze powyższe, Wnioskodawca rozpoznaje, że redysponowanie nierynkowe
    pozostaje istotne dla prawidłowego działania (...), niemniej jednak ograniczenie lub
    zatrzymanie produkcji energii elektrycznej samo w sobie nie wynika wyraźnie ze stosunku
    zobowiązaniowego z Wnioskodawcą – wręcz przeciwnie. Spółka jest zobowiązana do
    działania, czyli wytwarzania energii, a zaniechanie tych czynności jest wyłącznie wynikiem
    jednostronnego i definitywnego Polecenia B, którego Wnioskodawca musi zgodnie z
    przepisami prawa przestrzegać i które to czynności, w ocenie Spółki, nie wynikają
    wyraźnie z dwustronnego stosunku zobowiązaniowego.
    Co więcej, ustalony stosunek zobowiązaniowy wymaga, aby świadczonej usłudze
    odpowiadało świadczenie wzajemne ze strony nabywcy (wynagrodzenie). Aby dana
    czynność podlegała opodatkowaniu Podatkiem musi istnieć bezpośredni związek o
    charakterze przyczynowym, pomiędzy jej wykonaniem, a otrzymanym świadczeniem
    wzajemnym, w ten sposób, że zapłacone kwoty stanowią rzeczywiste wynagrodzenie za
    wyodrębnioną czynność w ramach stosunku prawnego lub dochodzi do wymiany
    świadczeń wzajemnych. Otrzymana zapłata powinna być konsekwencją wykonania

    świadczenia. Co również istotne, wynagrodzenie musi być określone i należne za
    wykonanie tego świadczenia.
    Jak jednak Wnioskodawca podkreślił w stanie faktycznym/zdarzeniu przyszłym, kwota
    Rekompensaty nie jest znana w momencie redysponowania nierynkowego, a otrzymanie
    Rekompensaty nie jest „automatyczne”, a wymaga zastosowania się do określonych
    warunków, w tym złożenia odpowiednich wniosków oraz udzielenia upoważnień
    właściwym podmiotom. Co również istotne, konkretna wartość Rekompensaty nie jest
    znana do momentu otrzymania Informacji Rozliczeniowej. Możliwą jest więc sytuacja, w
    której Wnioskodawca, pomimo zastosowania się do Polecenia, nie otrzyma
    Rekompensaty. Tym samym, nie sposób uznać, że zastosowanie się do Polecenia wynika z
    wyraźnego stosunku zobowiązaniowego w sytuacji, w której otrzymanie wynagrodzenia
    oraz jego kwota za określone czynności (narzucone jednostronnie i w sposób definitywny
    przez B) są niepewne. Powyższe, w ocenie Wnioskodawcy, wskazuje na charakter
    Rekompensaty nie jako wynagrodzenia, a odszkodowania za utracone przez
    Wnioskodawcę korzyści, do czego Wnioskodawca odniesie się w szczegółach w dalszej
    części uzasadnienia.
    Mając powyższe na uwadze, w ocenie Wnioskodawcy, ograniczenia lub zatrzymania
    produkcji energii nie są częścią stosunku zobowiązaniowego, a są wyłącznie realizacją
    Poleceń, jako wiążących obowiązków, wynikających z przepisów prawa. W związku z tym,
    powyższy warunek pozostaje niespełniony.
    Kwestia konkretnego podmiotu będącego konsumentem zobowiązania.
    Opodatkowaniu podlegają tylko takie transakcje, w ramach których występuje możliwy do
    zidentyfikowania konsument towarów lub usług. W związku z tym, zaniechanie działania
    lub tolerowanie czynności lub sytuacji podlegają opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy
    wykonywane są w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może
    zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta usługi. Taka konstrukcja definicji
    świadczenia usług jest wyrazem zasady powszechności opodatkowania podatkiem od
    towarów i usług transakcji dokonywanych w ramach profesjonalnego obrotu
    gospodarczego.
    Dopóki nie ma kogoś, kto odnosiłby lub powinien odnosić konkretne (wymierne) korzyści
    o charakterze majątkowym wiążące się z danym świadczeniem, dopóty świadczenie to nie
    będzie usługą. Nie ma tutaj bowiem żadnej konsumpcji. (A. Bartosiewicz [w:] VAT.
    Komentarz, wyd. XVIII, Warszawa 2024, art. 8).
    Co więcej, jeżeli nie można ustalić i wskazać podmiotu, który z danego zaniechania
    odniósłby lub powinien był odnieść korzyść, to – chociażby nawet zachowanie to było
    pożądane, czy też przynoszące ogólną korzyść, np. z punktu widzenia ogólnospołecznego,
    czy też innej zbiorowości – nie będzie ono stanowić usługi. Nie można także zakładać, że
    podmiot, który płaci za dane świadczenie polegające na zaniechaniu, jest jego
    beneficjentem. Tego rodzaju związek musi być wyraźnie widoczny (A. Bartosiewicz [w:]
    VAT. Komentarz, wyd. XVIII, Warszawa 2024, art. 8.).
    Odnosząc powyższe na grunt rozpatrywanej sprawy, Wnioskodawca wskazał, że na skutek
    wykonania Polecenia o ograniczeniu lub zatrzymaniu produkcji energii nie można wskazać
    bezpośredniego beneficjenta tych czynności. Tak jak wskazano powyżej, jest to działanie
    na korzyść bezpieczeństwa i efektywności krajowego systemu energetycznego, zatem jest
    to działanie, jak określono wyżej: „przynoszące ogólną korzyść” społeczną. Wyjaśniając,
    wypłata Rekompensaty po stronie A S.A. jest wyłącznie techniczną realizacją zobowiązania
    wynikającego z art. 13 ust. 7 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019
    /943 z dnia 5 czerwca 2019 r. w sprawie rynku wewnętrznego energii elektrycznej, z
    uwzględnieniem zasad określonych w art. 30 ust. 5 i 6 ustawy z dnia 28 lipca 2023 r. o
    zmianie ustawy – Prawo energetyczne oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2023 r. poz.
    1681), co nie pozwala na uznanie B za beneficjenta tego świadczenia.

    Podobne stanowisko zostało wielokrotnie podkreślone w orzecznictwie TSUE, m.in. w
    wyroku z 29 lutego 1996 r., C-215/94, Jürgen Mohr przeciwko Finanzamt Bad Segeberg, EU:
    C:1996. W niniejszej sprawie sąd zauważył, że wypłacona rolnikowi rekompensata
    /odszkodowanie za powstrzymanie się od kontynuowania produkcji mleka nie podlega
    opodatkowaniu VAT, ponieważ w analizowanym przypadku nie występuje konsumpcja w
    rozumieniu wspólnotowego systemu VAT. W niniejszych okolicznościach, zobowiązanie
    rolnika do zaprzestania produkcji mleka, nie pociąga za sobą ani dla Wspólnoty, ani dla
    właściwych organów krajowych żadnej korzyści, która pozwoliłaby im być uznanymi za
    konsumentów usługi. Wspomniane zobowiązanie nie stanowi zatem dostawy usług w
    rozumieniu art. 6 ust. 1 dyrektywy (pkt 20-21).
    Analogiczne stanowisko TSUE zajął również w wyroku z 18 grudnia 1997 r., C-384/95,
    Landboden-Agrardienste GmbH & Co. KG przeciwko Finanzamt Calau, EU:C:1997:627, w
    którym potwierdził, że otrzymanie rekompensaty z tytułu redukcji zbiorów ziemniaków o
    20% nie stanowi wynagrodzenia za świadczenie usług, ponieważ zobowiązanie rolnika do
    ograniczenia produkcji nie pociąga za sobą ani dla właściwych organów krajowych, ani dla
    innych możliwych do zidentyfikowania osób korzyści, które pozwalałyby uznać ich za
    konsumentów usługi, nie można go uznać za świadczenie usług w rozumieniu art. 6 ust. 1
    Szóstej Dyrektywy. (pkt 24).
    Mając powyższe na uwadze, w ocenie Wnioskodawcy, ograniczenia lub zatrzymania
    produkcji energii, nie dotyczą istniejącego konkretnego podmiotu będącego
    konsumentem tej czynności, w związku z czym powyższy warunek pozostaje niespełniony.
    Kwestia odpłatności zobowiązania.
    W dorobku orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej przyjmuje się, że
    odpłatność ma miejsce wtedy, gdy istnieje bezpośredni związek pomiędzy dostawą
    towarów lub świadczeniem usług, a otrzymanym wynagrodzeniem. Należy podkreślić, że
    na gruncie przepisów o podatku od towarów i usług bez znaczenia pozostaje to, czy kwota
    uzyskanego wynagrodzenia została skalkulowana tak, że stanowi tylko koszt wytworzenia
    towaru lub wykonania usługi, czy została powiększona także o zysk sprzedającego.
    Tak jak wskazano powyżej, nie ulega wątpliwości, że pierwotne zobowiązanie do
    wytwarzania energii przez Wnioskodawcę stanowi zobowiązanie wykonywane za
    umownym wynagrodzeniem, niemniej jednak działania ograniczenia lub zatrzymania
    produkcji energii na skutek Polecenia stanowią już inną, całkowicie odrębną podstawę
    zachowań Spółki. Tym samym odrębna jest również podstawa wypłaty.
    Podkreślić bowiem należy, że podstawą do Rekompensaty nie jest treść umowy, a
    przepisy prawa, tj. art. 13 ust. 7 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE)
    2019/943 z dnia 5 czerwca 2019 r. w sprawie rynku wewnętrznego energii elektrycznej
    oraz art. 9c ust. 7j PE. W takim przypadku, w ocenie Wnioskodawcy, B w rzeczywistości nie
    wynagradza Spółki za zaniechanie czynności (ponieważ samo zaniechanie nie jest istotą
    działania i wynagradzania Wnioskodawcy), a wypłaca mu hipotetyczną równowartość
    utraconych korzyści, które Wnioskodawca mógłby otrzymać, gdyby nie wydano Polecenia.
    Innymi słowy, przedmiotowa Rekompensata, w ocenie Wnioskodawcy, ma w
    rzeczywistości charakter odszkodowawczy i nie jest bezpośrednio związana z czynnością
    mającą charakter świadczenia ze strony Spółki.
    Podkreślenia bowiem wymaga, że analizowana sytuacja w rzeczywistości nie ma
    charakteru ekwiwalentnego – A S.A. nie wypłaca wynagrodzenia za ograniczenie lub
    zatrzymanie produkcji energii przez Wnioskodawcę, bowiem samo „ograniczenie lub
    zatrzymanie produkcji energii” nie jest to istotą i podstawowym celem jakiegokolwiek
    zobowiązania. Zatem, ograniczenie lub zatrzymanie produkcji energii nie stanowią
    czynności, które zazwyczaj Spółka świadczy na rzecz A S.A. (których to wykonanie
    zazwyczaj wymaga od Spółki A S.A.), w związku z tym Wnioskodawca jest za nie
    wynagradzany.

    Ograniczenie lub zatrzymanie produkcji energii występuje wyłącznie w szczególnie
    uzasadnionych przypadkach i w pewien sposób „zaburza” standardowe procesy
    świadczenia wytwarzania energii elektrycznej przez Wnioskodawcę (ponieważ
    Wnioskodawca nie może wprowadzić do krajowego systemu elektroenergetycznego
    całości energii, którą mógłby w danym czasie wytworzyć). A S.A. natomiast, aby
    zadośćuczynić tę szczególną sytuację zachwiania standardowych relacji zobowiązaniowych
    – wypłaca Spółce odpowiednią Rekompensatę. To jednoznacznie, w ocenie
    Wnioskodawcy, wskazuje na charakter Rekompensaty nie jako wynagrodzenia, a
    odszkodowania za utracone przez Wnioskodawcę korzyści.
    Ponadto, jak zostało wstępnie zasygnalizowane wyżej, że dla spełnienia warunku
    odpłatności świadczenia kluczowe jest istnienie wynagrodzenia o charakterze należnym i
    określonym. Natomiast, w ocenie Wnioskodawcy, w analizowanej sprawie Rekompensata
    nie może być za takie wynagrodzenie uznana z uwagi na:
      a) brak jej określonej wartości oraz
      b) niepewność jej otrzymania.
    Podkreślenia bowiem wymaga, że choć istnieją szczegółowe mechanizmy obliczania
    Rekompensaty – wartość ta ze swej charakterystyki jest szacunkowa i wtórna. Kwota
    Rekompensaty nie jest bowiem określona z góry przy wydaniu Polecenia, a opiera się na
    obliczeniach hipotetycznej kwoty, jaka byłaby należna adresatom Polecenia, gdyby nie
    zostało one wystosowane.
    Jak wynika z materiałów udostępnionych na stronie (...).
    Nie pozostawia więc wątpliwości, że posługiwanie się danymi oszacowanymi lub średnimi
    po fakcie wydania Polecenia ma charakter określenia orientacyjnych, generalnych i
    prawdopodobnych wartości utraconych korzyści przez właścicieli Instalacji (...). Tym
    samym, ponieważ niektóre dane używane przy wyliczaniu Rekompensaty są określone
    dopiero po czasie redysponowania nierynkowego – nie sposób określić w momencie
    wydania Polecenia dokładanej kwoty Rekompensaty. Ta zostaje definitywnie określona
    dopiero w Informacji Rozliczeniowej.
    Co równie istotne w kontekście odpłatności, otrzymanie Rekompensaty nie jest
    „automatyczne”, a wymaga zastosowania się do określonych warunków, w tym złożenia
    odpowiednich wniosków oraz udzielenia upoważnień właściwym podmiotom. Możliwą jest
    więc sytuacja, w której Wnioskodawca pomimo zastosowania się do Polecenia nie otrzyma
    Rekompensaty.
    Tym samym, nie sposób więc uznać, że zastosowanie się do Polecenia stanowi odpłatne
    świadczenie ze strony Wnioskodawcy w sytuacji, w której otrzymanie wynagrodzenia oraz
    jego kwota za określone czynności (których dokonania Wnioskodawca nie może odmówić)
    są niepewne. Powyższe natomiast jednoznacznie wskazuje, w ocenie Wnioskodawcy, na
    odszkodowawczy charakter Rekompensaty.
    Jak natomiast zostało wielokrotnie podkreślone na kanwie sądownictwa
    administracyjnego – świadczenia o charakterze odszkodowawczym nie stanowią zapłaty
    za dostawę towarów bądź świadczenie usług. Tak przykładowo w interpretacji
    indywidualnej z 28 listopada 2023 r. nr 0114-KDIP1-1.4012.525.2023.4.MŻ: „Mając zatem
    na uwadze opis sprawy oraz ww. przepisy, należy stwierdzić, że rekompensaty, o którą
    zamierzają się Państwo ubiegać nie będzie można traktować jako wynagrodzenia za
    świadczenie usług lub dostawę towarów, lecz swoistego rodzaju odszkodowanie. W
    okolicznościach przedstawionych w złożonym wniosku, celem będzie zrekompensowanie
    poniesionych przez Państwa strat w związku z następstwem utraconych korzyści
    finansowych związanych z wydłużeniem realizacji Inwestycji oraz niewykorzystaniem mocy
    przerobowych. (...). W konsekwencji kwota, którą Państwo otrzymacie (...) będzie mieć
    charakter czynności jednostronnej i nie będzie wiązała się z otrzymaniem świadczenia
    wzajemnego. Dokonana na Państwa rzecz płatność nie będzie stanowić zapłaty za

    dostawę towarów zdefiniowaną w art. 7 ust. 1 ustawy ani też za świadczenie usług
    wskazane w art. 8 ust. 1 ustawy, lecz będzie rekompensatą/odszkodowaniem za doznane
    szkody”.
    Analogiczne stanowisko zostało również przyjęte w interpretacji indywidualnej z 10
    stycznia 2023 r. nr 0111-KDIB3-1.4012.836.2022.1.KO, w której również stwierdzono, że
    wypłata o charakterze odszkodowawczym nie podlega opodatkowaniu podatkiem od
    towarów i usług: W świetle przywołanych wcześniej przepisów, istotą odszkodowań nie
    jest płatność za świadczenie, lecz rekompensata za szkodę. W takim przypadku nie mamy
    do czynienia z transakcją ekwiwalentną – świadczenie w zamian za wynagrodzenie – co
    oznacza, że otrzymane odszkodowanie nie wiąże się z żadnym świadczeniem ze strony
    podatnika.
    Na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług, ustalanie statusu wypłacanego
    odszkodowania, jako podlegającego bądź nie opodatkowaniu podatkiem od towarów i
    usług, należy oceniać w kontekście związku z konkretnym świadczeniem.
    Mając na uwadze przedstawione we wniosku okoliczności sprawy należy stwierdzić, że w
    analizowanym przypadku przysługująca Państwu należność od wykonawcy nie jest
    płatnością za świadczenie usługi, lecz odszkodowaniem. W konsekwencji, należność od
    wykonawcy (...) nie stanowi wynagrodzenia za świadczenia podlegające opodatkowaniu
    podatkiem od towarów i usług.
    Podsumowując powyższe rozważania, w ocenie Wnioskodawcy, ograniczenie lub
    zatrzymanie produkcji energii elektrycznej nie stanowią wynagrodzenia jako świadczenia
    ekwiwalentnego za otrzymywaną Rekompensatę, nie są więc zobowiązaniem o odpłatnym
    charakterze, w związku z czym powyższy warunek pozostaje niespełniony.
    Analizując przedstawiony opis sprawy w kontekście obowiązujących przepisów prawa
    stwierdzić należy, że nie zostały spełnione warunki dla uznania ograniczenia lub
    zatrzymania produkcji energii za usługę w rozumieniu przepisów ustawy o podatku od
    towarów i usług.
    Mianowicie:
      i. wykonanie czynności przez Wnioskodawcę, jak i wypłata Rekompensaty, nie wynika z
        wyraźnego stosunku zobowiązaniowego,
      ii. w analizowanej sytuacji nie występuje określony beneficjent świadczenia, czyli
        konsument odnoszący choćby potencjalną korzyść oraz
      iii. czynności Wnioskodawcy nie są zobowiązaniem o odpłatnym charakterze.
    Tym samym, czynności polegające na ograniczeniu lub zatrzymaniu produkcji energii
    opisane w stanie faktycznym i zdarzeniu przyszłym nie są i nie będą stanowić świadczenia
    usług podlegających opodatkowaniu VAT.

## Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest nieprawidłowe.

## Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
    (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 361 ze zm.), zwanej dalej ustawą:
      Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem”,
      podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium
      kraju.
    W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:
      Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się
      przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (...).

    Stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy:
      Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde
      świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej
      niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu
      art. 7, w tym również:
      1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na
        formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
      2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania
        czynności lub sytuacji;
      3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu
        działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
    Zgodnie z art. 2 pkt 6 ustawy:
      Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o towarach – rozumie się przez to rzeczy
      oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.
    Na mocy art. 2 pkt 22 ustawy:
      Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o sprzedaży – rozumie się przez to odpłatną
      dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport
      towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.
    Powołane przepisy wskazują, że pojęcie świadczenia usług ma bardzo szeroki zakres, gdyż
    nie obejmuje wyłącznie działań podatnika, lecz również zobowiązanie do powstrzymania
    się od dokonywania czynności lub do tolerowania czynności bądź sytuacji. Pod pojęciem
    usługi (świadczenia) należy rozumieć każde zachowanie, na które składać się może
    zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też
    tolerowanie, znoszenie określonych stanów rzeczy). Przy ocenie charakteru świadczenia
    jako usługi należy zwrócić uwagę na to, że usługą jest tylko takie świadczenie, w
    przypadku którego istnieje bezpośredni konsument, odbiorca świadczenia odnoszący z
    niego korzyść.
    W związku z powyższym czynność podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy
    wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może
    zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności. Przy czym związek pomiędzy
    otrzymywaną płatnością a świadczeniem na rzecz dokonującego płatności musi mieć
    charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można powiedzieć, że płatność następuje w
    zamian za to świadczenie.
    Każde świadczenie niebędące dostawą towarów polegające na działaniu, zaniechaniu lub
    tolerowaniu czyjegoś zachowania stanowi zatem co do zasady usługę w rozumieniu
    ustawy, niemniej jednak muszą być przy tym spełnione następujące warunki:
      - w następstwie zobowiązania, w wykonaniu którego usługa jest świadczona, nabywca
        jest bezpośrednim beneficjentem świadczenia;
      - świadczonej usłudze odpowiada świadczenie wzajemne ze strony nabywcy
        (wynagrodzenie).
    Aby dana czynność podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT musi istnieć bezpośredni
    związek o charakterze przyczynowym, pomiędzy jej wykonaniem a otrzymanym
    świadczeniem wzajemnym, w ten sposób, że zapłacone kwoty stanowią rzeczywiste
    wynagrodzenie za wyodrębnioną czynność w ramach stosunku prawnego lub dochodzi do
    wymiany świadczeń wzajemnych. Otrzymana zapłata powinna być konsekwencją
    wykonania świadczenia. Wynagrodzenie musi być należne za wykonanie tego świadczenia.
    W dorobku orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej przyjmuje się, że
    odpłatność ma miejsce wtedy, gdy istnieje bezpośredni związek pomiędzy dostawą
    towarów lub świadczeniem usług a otrzymanym wynagrodzeniem, przy czym

    wynagrodzenie jakkolwiek musi być wyrażone w pieniądzu, to jednak nie musi być w tej
    formie dokonane. Należy podkreślić, że na gruncie przepisów o podatku od towarów i
    usług bez znaczenia pozostaje to, czy kwota uzyskanego wynagrodzenia (cena) została
    skalkulowana tak, że stanowi tylko koszt wytworzenia towaru lub wykonania usługi, czy
    została powiększona także o zysk sprzedającego. Skoro przepisy nie określają formy
    zapłaty za świadczoną usługę należy uznać, że zobowiązanie usługobiorcy może mieć
    postać świadczenia nie tylko określonej sumy pieniędzy, ale także świadczenie innej usługi
    (usługi wzajemnej). Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego
    wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz
    świadczącego usługę. Ponadto, aby dana czynność (świadczenie) podlegała
    opodatkowaniu podatkiem VAT musi istnieć bezpośredni związek o charakterze
    przyczynowym, pomiędzy świadczoną usługą a świadczeniem wzajemnym. Otrzymana
    zapłata powinna być konsekwencją wykonania świadczenia.
    Odpłatność określana jest przez strony umowy i jeśli strony ustalą zapłatę wówczas
    wykonane świadczenie staje się odpłatne. W przypadku istnienia świadczenia wzajemnego
    otrzymanego przez świadczącego usługę, należy uznać czynności wykonywane w ramach
    zawartej umowy za odpłatne świadczenie usług określone w art. 8 ust. 1 ustawy
    podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych.
    Powyższe stanowisko potwierdza orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii
    Europejskiej. W wyroku C-16/93 z 3 marca 1994 r. pomiędzy R. J. Tolsma v. Inspecteur der
    Omzetbelasting Leeuwarden, Trybunał zauważył, że czynność „podlega opodatkowaniu
    wyłącznie wtedy, gdy istnieje związek prawny między usługodawcą i usługobiorcą, w
    ramach którego następuje świadczenie wzajemne, przy czym wynagrodzenie otrzymane
    przez usługodawcę stanowi wartość faktycznie przekazaną w zamian za usługi świadczone
    na rzecz usługobiorcy”.
    Natomiast w wyroku C-90/20 ws. Apcoa Parking Danmark, TSUE wskazał, że aby
    świadczenie usług można było uznać za odpłatne, i wobec tego opodatkowane podatkiem
    VAT, to pomiędzy usługodawcą a usługobiorcą musi istnieć stosunek prawny, w ramach
    którego następuje wymiana świadczeń wzajemnych - usługi i wynagrodzenia, między
    którymi istnieje bezpośredni związek.
    W opinii Rzecznika Generalnego w sprawie C#295/17 w pkt 34 czytamy, „Nie ma jednak
    znaczenia, w jaki sposób prawo krajowe traktuje opłatę wyrównawczą. Jak podkreśliły
    również Komisja i Portugalia podczas rozprawy, z punktu widzenia przepisów o VAT nie
    ma znaczenia, czy jest to roszczenie o odszkodowanie z tytułu deliktu czy kara umowna,
    ani czy jest to określane jako odszkodowanie, rekompensata czy wynagrodzenie. Ocena,
    czy płatność jest dokonywana w zamian za dostawę lub usługę, jest kwestią z zakresu
    prawa Unii, która musi być rozstrzygana odrębnie od oceny dokonywanej na mocy prawa
    krajowego (15)”.
    W konsekwencji, aby uznać dane świadczenie za świadczenie odpłatne musi istnieć
    stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a beneficjentem i w zamian za wykonanie
    usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Musi istnieć bezpośredni związek
    pomiędzy świadczoną usługą i przekazanym za nią wynagrodzeniem. Oznacza to, że z
    danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać
    wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę. Tym samym,
    opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług będzie podlegało tylko to świadczenie
    (usługa), w przypadku którego istnieje konsument, tj. odbiorca świadczenia odnoszący z
    niego choćby potencjalną korzyść. Dopóki nie istnieje podmiot, który odnosiłby lub
    powinien odnosić konkretne korzyści o charakterze majątkowym związanym z danym
    świadczeniem, dopóty świadczenie to nie będzie usługą podlegającą opodatkowaniu
    podatkiem od towarów i usług.
    Opodatkowaniu podlegają tylko takie transakcje, w ramach których występuje możliwy do
    zidentyfikowania konsument towarów lub usług. W związku z powyższym zaniechanie
    działania lub tolerowanie czynności lub sytuacji podlega opodatkowaniu jedynie wówczas,

    gdy wykonywane jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji
    może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta usługi.
    Taka konstrukcja definicji świadczenia usług jest wyrazem zasady powszechności
    opodatkowania podatkiem od towarów i usług transakcji dokonywanych w ramach
    profesjonalnego obrotu gospodarczego.
    Warunkiem opodatkowania danej czynności podatkiem od towarów i usług jest spełnienie
    dwóch przesłanek łącznie:
      - po pierwsze – dana czynność ujęta jest w katalogu czynności podlegających
        opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług,
      - po drugie – czynność została wykonana przez podmiot, który w związku z jej
        wykonaniem działa jako podatnik VAT.
    W myśl art. 15 ust. 1 ustawy:
      Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości
      prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o
      której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
    Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy:
      Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców
      lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz
      rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność
      gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu
      towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów
      zarobkowych.
    Ponadto należy zwrócić uwagę, że przepisy art. 15 ust. 1 i ust. 2 ustawy stanowią
    implementację art. 9 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z 28 listopada 2006 r. w sprawie
    wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347 str. 1 ze zm.),
    zwanej dalej Dyrektywą 2006/112/WE Rady.
    Zgodnie z ww. regulacją Dyrektywy 2006/112/WE Rady:
      „Podatnikiem” jest każda osoba prowadząca samodzielnie w dowolnym miejscu
      jakąkolwiek działalność gospodarczą, bez względu na cel czy też rezultaty takiej
      działalności.
      „Działalność gospodarcza” obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców
      lub usługodawców, włącznie z górnictwem, działalnością rolniczą i wykonywaniem
      wolnych zawodów lub uznanych za takie. Za działalność gospodarczą uznaje się w
      szczególności wykorzystywanie, w sposób ciągły, majątku rzeczowego lub wartości
      niematerialnych w celu uzyskania z tego tytułu dochodu.
    Powyższe przepisy wskazują, że czynność podlega opodatkowaniu, jeśli podmiot
    wykorzystuje w sposób ciągły w celach zarobkowych swój majątek.
    Wskazać w tym miejscu należy, że zgodnie z art. 9c ust. 7a ustawy z dnia 10 kwietnia 1997
    r. Prawo energetycznego (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 266 ze zm.):
      W celu równoważenia dostaw energii elektrycznej z zapotrzebowaniem na tę energię
      lub zapewnienia bezpieczeństwa pracy sieci elektroenergetycznej operator systemu
      przesyłowego elektroenergetycznego może, w przypadkach, o których mowa w art.
      13 ust. 3 rozporządzenia 2019/943, oraz na zasadach, wskazanych w art. 13 ust. 6
      tego rozporządzenia, wydać:
      1) bezpośrednio wytwórcy przyłączonemu do sieci przesyłowej lub posiadaczowi
        magazynu energii elektrycznej przyłączonemu do sieci przesyłowej lub
      2) za pośrednictwem i w koordynacji z operatorem systemu dystrybucyjnego
        elektroenergetycznego bezpośrednio połączonego z siecią przesyłową -

        wytwórcy przyłączonemu do tej sieci dystrybucyjnej lub posiadaczowi magazynu
        energii elektrycznej przyłączonemu do sieci dystrybucyjnej
      – polecenie wyłączenia jednostki wytwórczej wykorzystującej energię wiatru lub
      słońca lub zmniejszenia mocy wytwarzanej przez tę jednostkę wytwórczą, lub
      wyłączenia magazynu energii elektrycznej lub zmiany mocy pobieranej lub
      wprowadzanej przez ten magazyn, podlegające rekompensacie finansowej, o której
      mowa w art. 13 ust. 7 rozporządzenia 2019/943.
    Stosownie do art. 9c ust. 7b Prawa energetycznego:
      W celu zapewnienia bezpieczeństwa pracy sieci elektroenergetycznej operator
      systemu dystrybucyjnego elektroenergetycznego może, w przypadkach, o których
      mowa w art. 13 ust. 3 rozporządzenia 2019/943, oraz na zasadach określonych w art.
      13 ust. 6 tego rozporządzenia, w koordynacji z operatorem systemu przesyłowego
      elektroenergetycznego wydać:
      1) bezpośrednio wytwórcy przyłączonemu do jego sieci lub posiadaczowi magazynu
        energii elektrycznej przyłączonemu do jego sieci lub
      2) za pośrednictwem innego operatora systemu dystrybucyjnego
        elektroenergetycznego, wytwórcy przyłączonemu do sieci tego operatora lub
        posiadaczowi magazynu energii elektrycznej przyłączonemu do sieci tego
        operatora, którego sieć dystrybucyjna nie jest bezpośrednio połączona z siecią
        przesyłową, a sieci obu operatorów posiadają bezpośrednie połączenie
      – polecenie wyłączenia jednostki wytwórczej wykorzystującej energię wiatru lub
      słońca, przyłączonej do sieci dystrybucyjnej, lub zmniejszenia mocy wytwarzanej
      przez tę jednostkę wytwórczą, lub wyłączenia magazynu energii elektrycznej lub
      zmiany mocy pobieranej lub wprowadzanej przez ten magazyn, podlegające
      rekompensacie finansowej, o której mowa w art. 13 ust. 7 rozporządzenia 2019/943.
    W myśl art. 9c ust. 7c Prawa energetycznego:
      Operator systemu przesyłowego elektroenergetycznego wydaje wytwórcy polecenie,
      o którym mowa w ust. 7a, w celu:
      1) równoważenia dostaw energii elektrycznej z zapotrzebowaniem na tę energię, w
        odniesieniu do jednostek wytwórczych wykorzystujących energię wiatru lub
        słońca, których moc zainstalowana mieści się w następujących przedziałach:
      a) 400 kW i większej,
      b) 200 kW i mniejszej niż 400 kW,
      c) większej niż 50 kW i mniejszej niż 200 kW
      – począwszy od jednostek wytwórczych, których moc zainstalowana mieści się w
      przedziale, o którym mowa w lit. a, dążąc do minimalizacji prognozowanego kosztu
      zmniejszenia wytwarzania mocy, wyznaczanego jako suma rekompensat
      finansowych, o których mowa w art. 13 ust. 7 rozporządzenia 2019/943, przy
      spełnieniu warunków bezpieczeństwa pracy sieci elektroenergetycznej oraz
      technicznego ograniczenia pracy jednostek wytwórczych, oraz
      2) zapewnienia bezpieczeństwa pracy sieci elektroenergetycznej, kierując się
        kryterium wielkości zmniejszenia mocy wytwarzanej przez jednostki wytwórcze
        wykorzystujące energię wiatru lub słońca, dąży do minimalizacji tego
        zmniejszenia.
    Natomiast zgodnie z art. 9c ust.7j Prawa energetycznego:
      Rekompensatę finansową, o której mowa w art. 13 ust. 7 rozporządzenia 2019/943:

      1) oblicza i wypłaca operator systemu elektroenergetycznego, do którego sieci jest
        przyłączony wytwórca lub posiadacz magazynu energii elektrycznej, którego
        dotyczyło polecenie, o którym mowa w ust. 7a lub 7b,
      2) w przypadku, o którym mowa w ust. 7a pkt 2 lub ust. 7b pkt 2, oblicza i wypłaca
        operator systemu elektroenergetycznego, za pośrednictwem którego jest
        przekazywane polecenie, o którym mowa w ust. 7a lub 7b, działając w imieniu
        własnym, lecz na rzecz operatora systemu elektroenergetycznego wydającego
        polecenie
      – przy czym rekompensata finansowa, o której mowa w art. 13 ust. 7 tego
      rozporządzenia, jest rozliczana w ramach umowy o świadczenie usług przesyłania
      albo umowy o świadczenie usług dystrybucji energii elektrycznej, zgodnie z
      warunkami określonymi w instrukcji, o której mowa w art. 9g ust. 1.
    Z powyższych przepisów wynika, że w celu równoważenia dostaw energii elektrycznej z
    zapotrzebowaniem na tę energię lub zapewnienia bezpieczeństwa pracy sieci
    elektroenergetycznej operator systemu przesyłowego elektroenergetycznego może, w
    określonych przypadkach, wydać polecenie wyłączenia jednostki wytwórczej
    wykorzystującej energię wiatru lub słońca, przyłączonej do sieci dystrybucyjnej, lub
    zmniejszenia mocy wytwarzanej przez tę jednostkę wytwórczą, lub wyłączenia magazynu
    energii elektrycznej lub zmiany mocy pobieranej lub wprowadzanej przez ten magazyn.
    Polecenie to podlega rekompensacie.
    W przestawionym opisie sprawy wskazali Państwo, że Spółka prowadzi działalność w
    zakresie wytwarzania energii elektrycznej z odnawialnych źródeł energii, tj. farmy
    fotowoltaicznej i jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Przedmiotem
    głównej działalności Spółki, zgodnie z wpisem do KRS, jest wytwarzanie energii
    elektrycznej (PKD 35.11.Z). Produkcja energii elektrycznej jest realizowana zgodnie z
    warunkami i zasadami wynikającymi z ustawy o odnawialnych źródłach energii.
    Spółka wskazała, że gdy jest to niezbędne, dla zapewnienia bezpiecznej pracy (...) A S.A.
    wydaje Polecenia zaniżenia wytwarzania energii elektrycznej w instalacjach
    fotowoltaicznych przyłączonych do krajowego systemu elektroenergetycznego. Polecenia
    są wydawane przez B na podstawie art. 9c ust. 7a ustawy Prawo energetyczne, z
    uwzględnieniem art. 30 ust. 5 ustawy o zmianie ustawy – Prawo energetyczne oraz
    niektórych innych ustaw.
    Właściciele Instalacji (...), którzy zrealizowali Polecenia, mają możliwość zawnioskowania o
    Rekompensatę z tytułu niewyprodukowania energii elektrycznej w ilości, w jakiej zostałaby
    ona wyprodukowana w przypadku niewydania Polecenia przez A S.A. Rekompensata jest
    wypłacana na podstawie art. 13 ust. 7 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady
    (UE) 2019/943 w sprawie rynku wewnętrznego energii elektrycznej, z uwzględnieniem
    zasad określonych w art. 30 ust. 5 i 6 ustawy o zmianie ustawy – Prawo energetyczne oraz
    niektórych innych ustaw.
    Spółka – jako wytwórca energii elektrycznej – ogranicza lub zatrzymuje produkcję energii
    elektrycznej. W zamian natomiast możecie Państwo otrzymać Rekompensatę wypłacaną
    przez A S.A. Spółka nie ma możliwości odmowy wykonania Polecenia polegającego na
    ograniczeniu lub zaprzestaniu wytwarzania energii elektrycznej. Operator sieci przejmuje
    w ten sposób kontrolę i ustawia parametry ograniczające produkcję energii. Jak Państwo
    wskazali, Rekompensata ma niwelować straty w postaci utraconych przez Spółkę zysków
    ze sprzedaży energii elektrycznej. Rekompensatę oblicza się na podstawie szacowanej
    niewyprodukowanej energii w danym okresie/dniu i cen obowiązujących w tym okresie
    /dniu na rynku bilansującym.
    Jak wynika z opisu sprawy, Spółka – aby otrzymać Rekompensatę – zobowiązana jest do
    spełnienia określonych warunków: złożenia do A S.A. wniosku o wypłatę Rekompensaty z
    tytułu redysponowania nierynkowego Instalacji (...); udzielenia upoważnienia dla (...) S.A.

    dotyczące przekazywania danych do A S.A. w związku z redysponowaniem nierynkowym
    instalacji (...) oraz udzielenia upoważnienia dla X – C S.A. do przekazywania danych do A S.
    A.
    Po spełnieniu ww. warunków, A S.A. przekazuje do Spółki Informację Rozliczeniową,
    zawierającą wyznaczony wolumen energii niewprowadzonej przez Instalację (...) w
    określonym dniu oraz wysokość rekompensaty finansowej z tytułu redysponowania
    nierynkowego. Wartość wykazana zostaje w kwocie netto, tj. bez podatku od towarów i
    usług. Dopiero po otrzymaniu Informacji Rozliczeniowej ustalona zostaje wartość
    utraconej korzyści polegającej na wstrzymaniu produkcji na Polecenie Operatora. W celu
    otrzymania Rekompensaty na kwotę wskazaną w Informacji Rozliczeniowej, należy złożyć
    do Operatora prawidłowo wystawiony dokument księgowy (rozliczeniowy).
    Państwa wątpliwości dotyczą kwestii podlegania opodatkowaniu otrzymanej przez Spółkę
    od A S.A. Rekompensaty z tytułu ograniczenia lub zatrzymania produkcji energii
    elektrycznej, na gruncie podatku od towarów i usług.
    Aby uznać dane świadczenie za odpłatne świadczenie usług, musi istnieć stosunek prawny
    pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno
    zostać wypłacone wynagrodzenie. Musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy świadczoną
    usługą i przekazanym za nią wynagrodzeniem. Tak więc, czynność podlega
    opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy wykonywana jest w ramach umowy
    zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego
    beneficjenta tej czynności. Przy czym związek pomiędzy otrzymywaną płatnością a
    świadczeniem na rzecz dokonującego płatności musi mieć charakter bezpośredni i na tyle
    wyraźny, aby można powiedzieć, że płatność następuje w zamian za to świadczenie.
    Analizując przedstawiony opis sprawy w kontekście obowiązujących przepisów prawa
    stwierdzić należy, że są/będą spełnione warunki niezbędne do uznania świadczenia
    polegającego na konieczności ograniczenia lub zatrzymania produkcji energii za usługę w
    rozumieniu przepisów ustawy o podatku od towarów i usług. Istnieje bowiem:
      - konsument świadczenia (A S.A.),
      - stosunek prawny między świadczącym usługę a usługobiorcą (Rekompensata
        wypłacana jest na podstawie Państwa wniosku), w ramach którego świadczenia
        stron uznawane są za ekwiwalentne,
      - bezpośredni związek o charakterze przyczynowym między świadczeniem
        usługodawcy a wzajemnym świadczeniem usługobiorcy (wynagrodzeniem –
        rekompensatą).
    Tym samym, świadczenie polegające na ograniczeniu lub zatrzymaniu produkcji energii
    elektrycznej stanowi i stanowić będzie usługę podlegającą opodatkowaniu VAT.
    Jak Państwo wskazali w opisie sprawy, Polecenie zobowiązuje Państwa do ograniczenia
    lub zatrzymania produkcji energii elektrycznej. Nie mają Państwo możliwości
    niewykonania Polecenia (Spółka nie ma możliwości odmowy wykonania Polecenia). W
    przypadku wydania Polecenia, muszą Państwo odpowiednio zaniżyć lub zatrzymać
    wytwarzanie energii elektrycznej, a następnie Spółka ma prawo do Rekompensaty z tytułu
    niewyprodukowania energii elektrycznej w ilości, w jakiej zostałaby ona wyprodukowana
    w przypadku niewydania Polecenia. Ponadto, jak Państwo wskazali w opisie sprawy,
    „Rekompensata ma niwelować straty w postaci utraconych przez Wnioskodawcę zysków
    ze sprzedaży energii elektrycznej” oraz wypłacana jest na podstawie art. 13 ust. 7
    Rozporządzenia UE, z uwzględnieniem zasad określonych w art. 30 ust. 5 i 6 ustawy o
    zmianie Prawa energetycznego.
    Zatem, Rekompensata jest konsekwencją przymusowego ograniczenia lub zatrzymania
    produkcji energii, a jej celem jest rekompensata przychodów netto ze sprzedaży energii,

    które wytwórca energii wygenerowałby, gdyby nie wydano Polecenia oraz kwoty
    dodatkowych kosztów operacyjnych poniesionych w wyniku redysponowania
    nierynkowego Instalacji (...).
    W konsekwencji, po Państwa stronie dochodzi/będzie dochodzić do świadczenia usługi
    polegającej na ograniczeniu lub zatrzymaniu produkcji energii elektrycznej. Do
    określonego zachowania – a więc ograniczenia/zaprzestania produkcji – z Państwa strony
    dochodzi/będzie dochodzić na skutek wydanego Polecenia. Wiąże się to co prawda z
    utraconą korzyścią ze sprzedaży tej energii, jednakże za to zachowanie otrzymują Państwo
    /będą Państwo otrzymywać Rekompensatę wypłacaną przez A S.A. Rekompensata ta
    stanowi/będzie stanowić odpłatność za wykonane przez Państwa świadczenie. Spełniona
    zatem jest/będzie przesłanka istnienia związku pomiędzy wypłatą należności, a
    otrzymaniem świadczenia wzajemnego, co jest warunkiem koniecznym do uznania, że
    wypłata tej kwoty podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
    Tak więc, wykonanie świadczenia polegającego na ograniczeniu lub zatrzymaniu produkcji
    energii, w związku z którym A S.A. wypłaca/będzie wypłacać na Państwa rzecz
    Rekompensatę należy uznać za odpłatne świadczenie usług, podlegające opodatkowaniu
    VAT.
    Zaznaczyć ponadto należy, że bez wpływu na powyższe pozostaje okoliczność, że art. 13
    ust. 7 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/943 z dnia 5 czerwca
    2019 r. w sprawie rynku wewnętrznego energii elektrycznej (Dz.U.UE.L. 2019.158.54 ze
    zm.), stanowiący podstawę dla wypłaty Państwu rekompensaty, posługuje się pojęciem
    „rekompensaty finansowej” w odniesieniu do przedmiotowego wynagrodzenia. O
    skutkach podatkowych na gruncie VAT decydować będzie bowiem nie nazwa transferu
    pieniężnego, lecz faktyczna charakterystyka danej płatności. Na opodatkowanie VAT
    opisanych świadczeń nie ma również wpływu fakt, że polecenia wydawane są podstawie
    przepisów prawa w celu równoważenia dostaw energii elektrycznej z zapotrzebowaniem
    na tą energię i zapewnienia bezpieczeństwa pracy sieci elektroenergetycznej. Jak
    wskazano wyżej dla zaistnienia czynności podlegającej opodatkowaniu VAT istotne
    znaczenie ma określone działanie w zamian za wynagrodzenie, jednoznacznie przypisane
    do tego działania.
    W konsekwencji, Rekompensata stanowi/będzie stanowić w istocie wynagrodzenie za
    odpłatne świadczenie usług, o którym mowa w art. 8 ust. 1 ustawy, która podlega/będzie
    podlegać opodatkowaniu VAT, na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy.
    Podsumowanie
    1. Otrzymana przez Spółkę Rekompensata z tytułu ograniczenia lub zatrzymania produkcji
      energii elektrycznej podlega opodatkowaniu na gruncie podatku od towarów i usług.
    2. Otrzymana przez Spółkę Rekompensata z tytułu ograniczenia lub zatrzymania produkcji
      energii elektrycznej będzie podlegać opodatkowaniu na gruncie podatku od towarów i
      usług.
    Państwa stanowisko w zakresie pytania oznaczonego we wniosku nr 1 i nr 2 jest
    nieprawidłowe.

## Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
    Interpretacja dotyczy:
      · stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w
        dacie zaistnienia zdarzenia;
      · zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje
        w dniu wydania interpretacji.

    Wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem Państwa wniosku
    (zapytania). Inne kwestie, które nie zostały objęte pytaniem wskazanym we wniosku – nie
    mogą być zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej – rozpatrzone.
    Zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie
    interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia
    zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany
    przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego).
    Zainteresowany ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym
    przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego).
    Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy
    rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie
    ze stanem faktycznym (oraz z opisem zdarzenia przyszłego) podanym przez Państwa w
    złożonym wniosku. W przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego opisu
    sprawy, wydana interpretacja straci swą aktualność.
    W konsekwencji w przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli
    podatkowej, bądź celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan faktyczny,
    interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych. Ponadto, w sytuacji zmiany
    któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku w opisie sprawy, wydana
    interpretacja traci swoją aktualność.
    Odnosząc się do przywołanych przez Państwa w uzasadnieniu własnego stanowiska
    wyroków sądów należy zaznaczyć, że każdy z wyroków zapada na gruncie unikalnego
    stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego) i w zasadzie wyłącznie do niego się ogranicza.
    Ocena omawianej kwestii, tj. zwolnienia od podatku VAT świadczenia usług pobierania
    /pozyskania oraz badania/preparatyki materiału biologicznego nie jest kwestią
    uniwersalną, dającą się odnieść do ogólnych okoliczności w analizowanych sprawach, lecz
    opiera się na wielu przesłankach podnoszonych wyżej przez organ podatkowy i powinna
    być dokonywana z punktu widzenia każdego odrębnego stanu faktycznego (zdarzenia
    przyszłego). Przede wszystkim we wskazanych wyrokach zakres okoliczności faktycznych
    jest inny niż w przedmiotowej sprawie. Ponadto specyfika działalności podmiotów jest na
    tyle różnorodna, że niekiedy nawet podobne okoliczności faktyczne nie spowodują
    analogicznych konsekwencji prawnopodatkowych, a tym samym nie mogą być tożsamo
    traktowane.
    Odnośnie natomiast powołanych przez Państwa interpretacji indywidualnych Dyrektora
    Krajowej Informacji Skarbowej: z 28 listopada 2023 r. nr 0114-KDIP1-1.4012.525.2023.4.
    MŻ oraz z 10 stycznia 2023 r. nr 0111-KDIB3-1.4012.836.2022.1.KO – należy zauważyć, że
    interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane są w indywidualnych sprawach
    podatników i niewątpliwie kształtują sytuację prawną tych podatników w sprawach
    będących przedmiotem rozstrzygnięcia, lecz dotyczą konkretnych stanów faktycznych i nie
    mają mocy prawa powszechnie obowiązującego co oznacza, że należy je traktować
    indywidualnie. Powołane przez Państwa ww. interpretacje podatkowe zostały wydane w
    odmiennym stanie faktycznym.
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
    · Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z
      dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 ze zm.).
      Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie
      zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego i zastosują się
      Państwo do interpretacji.
    · Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
        Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny
        lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest
        elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

        1) z zastosowaniem art. 119a;
        2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5
          ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
        3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
    · Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
        Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w
        decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej
        praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

## Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego
    Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa
    z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.
    U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
    Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę
    należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej
    (art. 53 § 1 PPSA):
    · w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa
      Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
    · w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres
      Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP
      (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia
    przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do
    zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz
    powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

## Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji
    podatkowej.