Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB3/423-571/10-2/GJ
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2010-11-23
Teza: Jakkolwiek sama inicjatywa uczestnictwa w akcjach społecznych jest godna poparcia, a sam ustawodawca, popierając cele wskazane m.in. w ustawie o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, wskazuje w art. 18 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych na możliwość odliczenia od podstawy opodatkowania darowizn w wysokości maksymalnej 10% dochodu na te cele, to rozwiązania rozważane przez Bank w postaci : 1. zwolnienia pracownika ze świadczenia pracy na rzecz wykonywania wolontariatu z zachowaniem prawa do wynagrodzenia, co wiąże się z wykonywaniem zadań nie związanych z potrzebami Banku, czy 2. świadczenie czynności woluntarystycznych na zasadzie realizacji zadania służbowego, co jest sprzeczne z ideą wolontariatu jako działania dobrowolnego wolontariuszy, oraz wydatki z tym związane nie stanowią w świetle przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych kosztów podatkowych.
Słowa kluczowe: kodeks-kodeks pracy; nocleg; pożytek-pożytek publiczny; pracownik; wolontariusz; zwolnienie; zwrot-zwrot wydatków
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 3-art. 15; [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 5-art. 18

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 z późn. zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki przedstawione we wniosku z dnia 20.08.2010r. (data wpływu 26.08.2010r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie pytania nr 3 odnośnie zaliczenia do kosztów podatkowych wydatków związanych z udziałem pracowników w akcji woluntarystycznej - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 26.08.2010r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie zakresie podatku dochodowego od osób prawnych ( pytanie nr 3 ) oraz podatku dochodowego od osób fizycznych ( pytania nr 1 i 2). Niniejsza interpretacja dotyczy przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych ; w zakresie przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zostanie wydane odrębne rozstrzygnięcie.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Spółka rozważa rozwój wolontariatu pracowniczego. Jednym z projektowanych działań jest zachęcanie pracowników Spółki do udziału w programach woluntarystycznych, w ramach których będą oni świadczyć różnego rodzaju prace i działania o charakterze społecznie użytecznym (np. pomoc w remoncie domu dziecka, sprzątanie po powodzi, udział w innych akcjach społecznych) w miejscu zamieszkaniaIpracy bądź poza nim. Przewidywane działania mieściłyby się w zakresie działań określanych jako społeczna odpowiedzialność biznesu, w związku z czym, ani Spółka ani jej pracownicy nie otrzymywaliby wynagrodzenia za tego typu działalność. Głównym celem wolontariatu pracowniczego jest budowanie lokalnego partnerstwa między środowiskiem przedsiębiorców a podmiotami trzecimi, takimi jak organizacje pozarządowe, instytucje publiczne, czy lokalną społecznością. Organizowanie wolontariatu pracowniczego ma istotny wpływ także na budowanie pozytywnego wizerunku Spółki jako uczestnika życia społecznego. Umacnia to dobrą reputację wśród klientów, partnerów biznesowych i samych pracowników i tym samym wpływać może na zwiększenie sprzedaży i poziom osiąganych zysków. Na udział w projektach woluntarystycznych pracownikowi wolontariuszowi będzie przysługiwał dzień wolny od pracy, z zachowaniem prawa do wynagrodzenia. Wykonywanie przez pracownika świadczeń woluntarystycznych w dniu pracy nie będzie miało wpływu na jego uprawnienia pracownicze, tj. długość urlopu wypoczynkowego, długość stażu pracy, zaopatrzenie emerytalne. Jednocześnie Spółka zamierza organizować akcje woluntarystyczne w sposób, który nie wiązałby się z ponoszeniem kosztów przez pracowników (przede wszystkim takich jak koszty transportu i noclegu pracownika wolontariusza - w sytuacji, gdy poniesienie takich kosztów będzie niezbędne z uwagi na miejsce wykonywania czynności). W zależności od sytuacji, Spółka będzie zwracała poniesione przez pracowników koszty związane z uczestnictwem w akcji woluntarystycznej albo też Spółka zapewni pracownikom warunki pozwalające na wypełnianie zadania woluntarystycznego (np. zakwaterowanie i transport na miejsce, w którym realizowana będzie akcja woluntarystyczna). Obie te formy traktowane będą równorzędnie. Pracownicy nie będą otrzymywać dodatkowego wynagrodzenia za realizowanie zadania ani bezpośrednio ani poprzez zwrot wyższych kwot, niż kwoty faktycznie poniesione na zapewnienie warunków do wypełniania zadania. Spółka alternatywnie rozważa rozwiązanie, w ramach którego świadczenie przez pracowników wolontariuszy czynności woluntarystycznych odbywałoby się na zasadzie realizacji zadania służbowego. Oznacza to, że pracownik - wolontariusz otrzymywałby polecenie służbowe wyjazdu w określone miejsce i wykonywania tam czynności woluntarystycznych.

W związku z powyższym zadano pytanie:

Czy koszty z tytułu wynagrodzenia za dodatkowy dzień wolny od pracy przeznaczony na udział pracownika w akcji woluntarystycznej a także zwrot przez Spółkę wydatków ( np. kosztów podróży, noclegu) związanych z udziałem pracowników w akcji woluntarystycznej w ramach wolontariatu pracowniczego bądź też wydatki na wykup przez Spółkę np. noclegów i transportu w związku z wykonywaniem czynności woluntarystycznych będą stanowiły dla Spółki koszt uzyskania przychodów?

Stanowisko Podatnika:

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych do kosztów uzyskania przychodów zalicza się wszelkie wydatki podatnika, które zostały poniesione w celu osiągnięcia lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, pod warunkiem, że nie zostały one wymienione w art. 16 ust. 1 tejże ustawy. Dodatkowo podkreślić należy, że już sam zamiar osiągnięcia korzyści uprawnia do zaliczenia poniesionych wydatków do kosztów uzyskania przychodów. Głównym celem wolontariatu pracowniczego jest budowanie lokalnego partnerstwa między środowiskiem przedsiębiorców a podmiotami trzecimi, w szczególności organizacjami pozarządowymi oraz instytucjami publicznymi i społecznymi. Jednakże dzięki takiemu zaangażowaniu przedsiębiorca może nie tylko wspomóc lokalną społeczność, ale także osiągnąć wymierne korzyści gospodarcze. Organizowanie wolontariatu pracowniczego ma istotny wpływ na budowanie pozytywnego wizerunku Spółki, jako uczestnika życia społecznego. Dzięki organizacji działań społecznych przy udziale pracowników Spółki umacnia dobra reputację, jak również zaufanie wśród klientów, partnerów biznesowych, a także samych współpracowników. Dobry wizerunek podnosi jakość marki Spółki, a to w dalszej konsekwencji wpływa na zwiększenie sprzedaży i poziom osiąganych zysków. Dodatkowo warto zauważyć, ze wolontariat pracowniczy poprzez wspólne zaangażowanie pracowników może stanowić skuteczny sposób na zbudowanie dobrych relacji w zespole, rozwijanie przez pracowników zdolności interpersonalnych, czy zdolności organizacyjnych wpływających na wzrost wydajności pracy. Za czynnik wpływający na skuteczność podejmowanych przez Spółkę działań uznać również należy zapewnienie wynagrodzenia dla uczestniczących w akcji wolontariuszy. Biorąc pod uwagę dobrowolny charakter wolontariatu, pozbawianie pracownika wynagrodzenia przyczyniłoby się do zmniejszonego zainteresowania udziałem w projekcie wolontarystycznym, ograniczenia skuteczności podejmowanych w tym zakresie przez Spółkę działań. Dlatego też, w ocenie Spółki ponoszone wydatki (zarówno w postaci zwrotu poniesionych kosztów pracownikom, jak również w postaci zapewnienia np. noclegu i transportu), a także koszty z tytułu wynagrodzenia za dodatkowy dzień pracy przeznaczony na udział pracownika w akcji woluntarystycznej można zakwalifikować jako koszty uzyskania przychodów.

Na tle przedstawionego zdarzenia przyszłego stwierdzam co następuje:

W przedmiotowej sprawie dla oceny skutków prawnopodatkowych określonego we wniosku zdarzenia przyszłego należy w pierwszej kolejności sięgnąć do pojęć z zakresu prawa pracy, którymi wprawdzie posługuje się ustawodawca w ustawie z dnia 15 lutego 1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych ( t.j. Dz. U,. z 2000r., nr 54, poz.654 z późn. zm.), ale nie definiuje ich na własny użytek, przyjmując ich rozumienie zgodnie z ustawą z dnia 26.06.1974r. – Kodeks pracy ( t.j. Dz. U. z 1998r. , nr 21, poz. 94 z późn. zm.); w niniejszej sprawie chodzi o wynagrodzenie za dodatkowy dzień wolny od pracy, zwrot kosztów podróży, noclegów związanych z realizacją zadań z zakresu wolontariatu poza miejscem zamieszkania/pracy pracowników Wnioskodawcy , aby końcowo odnieść je do przepisów podatkowych.

Zgodnie z art. 22 § 1 kodeksu pracy, przez nawiązanie stosunku pracy pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego rodzaju, na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonym przez pracodawcę, a pracodawca – do zatrudnienia pracownika za wynagrodzeniem. Stosownie do treści art. 100 § 1 k.p. pracownik jest obowiązany wykonywać pracę sumiennie i starannie oraz stosować się do poleceń przełożonych, które dotyczą pracy, jeżeli nie są one sprzeczne z przepisami prawa lub umową o pracę. Z powyższego wynika, że pracownik ma obowiązek wykonania polecenia, jeżeli spełnia ono trzy warunki: dotyczy pracy, jest zgodne z przepisami prawa pracy oraz zgodne z umową o pracę. Polecenie dotyczy pracy wówczas, gdy jest związane ze stosunkiem pracy. Wykracza poza tę granicę na przykład polecenie uczestnictwa w akcji społecznej. Zgodność polecenia z umową o pracę oznacza przede wszystkim polecenie wykonywania prac (czynności) wynikających z określonego w umowie rodzaju pracy. Pracownik jest obowiązany do wykonywania innej pracy wtedy, gdy wynika to z przepisu szczególnego Odnosi się to także do innych elementów umowy, na przykład miejsca i czasu pracy. Wyjazd pracownika podjęty na polecenie pracodawcy poza miejscowość, w której znajduje się siedziba firmy lub poza miejsce wykonywania przez pracownika obowiązków służbowych, który jednocześnie ma związek z wykonywaniem zadań związanych z działalnością pracodawcy stanowi podróż służbową. Zgodnie z art. 775 § 1k.p. pracownikowi wykonującemu na polecenie pracodawcy zadanie służbowe poza miejscowością, w której znajduje się siedziba pracodawcy, lub poza stałym miejscem pracy przysługuje zwrot kosztów związanych z podróżą służbową.

W zakresie wolontariatu pracowniczego w polskim prawie nie ma jeszcze regulacji i obecnie jest to instytucja, do której zastosowanie mają przede wszystkim przepisy ustawy z dnia 24.04.2003r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie ( Dz. U. nr 96, poz. 873 z późn. zm.), gdzie zdefiniowano sam wolontariat i przepisy kodeksu pracy. Wolontariat według ww. ustawy stanowi nieodpłatne wykonywanie świadczeń odpowiadających świadczeniu pracy na rzecz korzystających t.j. organizacji pozarządowych i innych instytucji prowadzących działalność pożytku publicznego w zakresie ich działalności statutowej. Zgodnie z art. 45 ust. 1 pkt 3) ustawy z dnia 24.04.2003r. korzystający ma obowiązek pokrywać, na dotyczących pracowników zasadach, określonych w odrębnych przepisach, koszty podróży służbowych i diet. Ideą wolontariatu pracowniczego jest dobrowolne angażowanie się pracowników firm w działalność społeczną przy wsparciu pracodawcy.

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych w art. 15 ust. 1 pozwala zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów koszty poniesione w celu uzyskania przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1 ustawy. W związku z tym przyjmuje się, że kosztami uzyskania przychodów są wszelkie racjonalne i gospodarczo uzasadnione wydatki związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, których celem jest osiągnięcie, zabezpieczenie i zachowanie źródła przychodów, które nie zostały wyłączone z kosztów na podstawie art. 16 ust. 1 ww. ustawy. Warunkiem zatem zaliczenia danego wydatku do kosztów uzyskania przychodów jest istnienie związku danego wydatku z przychodami podatnika. W takim ujęciu kosztami będą zarówno koszty pozostające w bezpośrednim związku z uzyskanymi przychodami jak i pozostające w związku pośrednim. Ciężar dowodu – co do wskazania, że poniesiony wydatek ma lub może mieć wpływ na uzyskany przychód - spoczywa na podatniku.

W przedmiotowej sprawie rozstrzygnięcia wymaga kwestia zaliczenia do kosztów podatkowych: wynagrodzeń za dzień wolny od pracy z tytułu udziału pracownika w akcji woluntarystycznej, zwrotu pracownikom kosztów poniesionych przez nich w ramach wolontariatu pracowniczego bądź wykupu przez Spółkę określonych świadczeń w celu umożliwienia pracownikom wypełnienie zadania wolontarystycznego.

Generalnie do kosztów uzyskania przychodów zaliczane są tzw. koszty pracownicze. Obejmują one przede wszystkim wynagrodzenia zasadnicze, wszelkiego rodzaju nagrody, premie, diety, wydatki związane z podnoszeniem kwalifikacji zawodowych pracowników oraz wydatki ponoszone na rzecz pracowników. Oddelegowanie pracownika do innej niż siedziba pracodawcy miejscowości w celu wykonania zadań służbowych w ramach podróży służbowej i ponoszone w związku z tym kosztu co do zasady stanowią koszty uzyskania przychodów pracodawcy. Wyjątek w tym zakresie stanowią wydatki ponoszone na rzecz pracowników z tytułu używania przez nich samochodów na potrzeby pracodawcy w celu odbycia podróży służbowej, w wysokości przekraczającej kwotę ustaloną przy zastosowaniu stawek za jeden kilometr przebiegu pojazdu, określoną w przepisach wydanych przez właściwego ministra - art. 16 ust. 1 pkt 30 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Odnosząc powyższe do przedmiotowej sprawy należy uznać, że:

1.  wynagrodzenie wypłacane pracownikowi za dzień wolny od pracy z tytułu jego udziału w programie woluntarystycznym nie ma charakteru wynagrodzenia ze stosunku pracy, gdyż wykracza poza sferę stosunku pracy;
2.  oddelegowanie pracownika do innej miejscowości w celu realizacji zadań woluntarystycznych nie ma charakteru podróży służbowej,
3.  Wnioskodawca jako bank komercyjny nie ma statusu organizacji realizującej działalność pożytku publicznego, zatem w jego sprawie nie ma zastosowania art. 45 ust. 1 pkt 3 ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie w zakresie obowiązku pokrywania wydatków związanych z podróżą służbową;

Z powyższego wynika, że koszty poniesione przez Wnioskodawcę nie mogą być potraktowane jako koszty pracownicze.

W ocenie organu, zapewnienie pracownikom określonych świadczeń w związku z wykonywaniem czynności woluntarystycznych czy też zwrot poniesionych przez pracowników wydatków nie uprawnia Wnioskodawcy do zaliczenia ich do kosztów podatkowych, gdyż nie spełniają przesłanek określonych w art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych: w zakresie związku z przychodami Wnioskodawcy z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej, czy z zachowaniem lub zabezpieczeniem źródła przychodów. O ile koszty pracownicze jako takie służą osiąganiu przez Bank przychodów, o tyle działania pracowników w zakresie programu woluntarystycznego w żaden sposób nie przekładają się na przychody z tytułu działalności bankowej.

Odnosząc się do argumentacji Banku, że „organizowanie wolontariatu pracowniczego ma istotny wpływ na budowanie pozytywnego wizerunku Spółki, jako uczestnika życia społecznego. Dzięki organizacji działań społecznych przy udziale pracowników Spółki umacnia dobra reputację, jak również zaufanie wśród klientów, partnerów biznesowych, a także samych współpracowników. Dobry wizerunek podnosi jakość marki Spółki, a to w dalszej konsekwencji wpływa na zwiększenie sprzedaży i poziom osiąganych zysków”, organ zauważa, że ustawodawca podatkowy wydatki na cele , jakie wskazała Spółka traktuje jako reprezentację i wyłącza je z kosztów na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 28 ustawy o podatku dochodowym, od osób prawnych. Na gruncie przepisów o podatku dochodowym od osób prawnych „reprezentację” należy postrzegać jako wszelkie działania związane z tworzeniem wizerunku przedsiębiorcy, utrzymaniem dobrych relacji z kontrahentami, podmiotami trzecimi. Przede wszystkim zaś jest to właśnie dążenie do stworzenia, skierowanego na zewnątrz, pozytywnego wizerunku firmy.

Reasumując, jakkolwiek sama inicjatywa uczestnictwa w akcjach społecznych jest godna poparcia, a sam ustawodawca, popierając cele wskazane m.in. w ustawie o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, wskazuje w art. 18 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych na możliwość odliczenia od podstawy opodatkowania darowizn w wysokości maksymalnej 10% dochodu na te cele, to rozwiązania rozważane przez Bank w postaci: 1. zwolnienia pracownika ze świadczenia pracy na rzecz wykonywania wolontariatu z zachowaniem prawa do wynagrodzenia, co wiąże się z wykonywaniem zadań nie związanych z potrzebami Banku, czy 2. świadczenie czynności woluntarystycznych na zasadzie realizacji zadania służbowego, co jest sprzeczne z ideą wolontariatu jako działania dobrowolnego wolontariuszy, oraz wydatki z tym związane nie stanowią w świetle przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych kosztów podatkowych.

A zatem w świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Spółki w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1Maja 10, 09-402 Płock.