Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBII/1/436-9/12/MZ
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2012-04-16
Teza: Czy umowa kupna - sprzedaży domu nabytego od syna podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych?
Słowa kluczowe: czynności-czynności cywilnoprawne; nieruchomości; nieruchomości-sprzedaż nieruchomości; obowiązek-obowiązek podatkowy; opodatkowanie-podstawa opodatkowania; podatek-podatek od czynności cywilnoprawnych; umowa-umowa sprzedaży
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1a; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 3-art. 6

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawczyni, przedstawione we wniosku z dnia 11 stycznia 2012 r. (data wpływu do tut. Biura – 11 stycznia 2012 r.), uzupełnionym w dniu 15 marca 2012 r. oraz w dniu 02 i 04 kwietnia 2012 r., o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych zakupu domu od syna:

*   w części dotyczącej obowiązku podatkowego i zastosowania stawki podatkowej
\- **jest prawidłowe,**

*   w części dotyczącej ustalenia podstawy opodatkowania - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 11 stycznia 2012 r. wpłynął do tut. Biura ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej m.in. podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych zakupu domu od syna.

Z uwagi na fakt, iż wniosek nie spełniał wymogów formalnych, pismem z dnia 09 marca

2012 r. znak: IBPB II/2/415-40/12/AK, IBPB II/1/436-9/12/MZ, IBPB II/1/436-10/12/MZ oraz pismem z dnia 30 marca 2012 r. znak: IBPB II/1/436-102/12/MZ wezwano do jego uzupełnienia. Wniosek uzupełniono w dniu 15 marca 2012 r. oraz w dniu 02 i 04 kwietnia

2012 r.

W przedmiotowym wniosku, po jego uzupełnieniu, zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawczyni jest mężatką – posiada z mężem wspólność majątkową. Wraz z mężem Wnioskodawczyni jest na stałe zameldowana w domu swojego syna. Syn Wnioskodawczyni jest właścicielem domu od 1992 r. Syn aktualnie jest rozwiedziony. Był żonaty od 2007 do 2008 r., a więc dom był jego własnością jeszcze przed ślubem, natomiast rozwód przeprowadzono bez orzekania o winie i bez podziału majątku. W księdze wieczystej jest także w stosunku do Wnioskodawczyni i jej męża wpisana służebność polegająca na dożywotnim prawie do korzystania z domu wraz ze wszystkimi rzeczami, które się w nim znajdują.

W dniu 12 maja 2010 r. Wnioskodawczyni odziedziczyła po matce, zmarłej w dniu 28 października 2009 r., udział w ¾ części spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego. Pozostały udział, tj.¼ część, odziedziczyły dwie siostrzenice Wnioskodawczyni, w równych częściach. Nabycie w drodze spadku Wnioskodawczyni zgłosiła do Urzędu Skarbowego, otrzymując zaświadczenie stwierdzające że ww. nabycie jest zwolnione z podatku. Zaświadczenie z Urzędu Skarbowego dotyczy zwolnienia z podatku na podstawie art. 4a ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t.j. Dz. U. z 2009 r. Nr 93, poz. 768 ze zm.)

Wnioskodawczyni sprzedaje mieszkanie, które odziedziczyła w ¾ części; sprzedaż jest w toku. W dniu 17 grudnia 2011 r. Wnioskodawczyni podpisała umowę przedwstępną, sprzedaż mieszkania ma nastąpić w pierwszym kwartale 2012 r. Pieniądze uzyskane ze sprzedaży Wnioskodawczyni zamierza w całości przeznaczyć na wykupienie od syna domu, w którym aktualnie wraz mężem i synem jest zameldowana. Wykupiony od syna dom Wnioskodawczyni planuje w przyszłości przekazać w darowiźnie córce lub synowi, od którego kupi dom.

W związku z powyższym zadano m.in. następujące pytanie:

Czy w przypadku kupna domu od syna Wnioskodawczyni zapłaci podatek od czynności cywilnoprawnych?

Wnioskodawczyni sądzi, że w przypadku kupna domu od syna zapłaci jako kupująca podatek od czynności cywilnoprawnych w wysokości 2% wartości transakcji i nie będzie musiała płacić innych podatków.

Zaznacza się, iż przywołując powyżej stanowisko Wnioskodawczyni – z uwagi na zakres niniejszej interpretacji – pominięto tę jego część, która odnosi się wyłącznie do uregulowań zawartych w ustawie z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2012 r. Poz. 361) oraz ustawie z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t.j. Dz. U. z 2009 r. Nr 93, poz. 768 ze zm.).

Na tle przedstawionego zdarzenia przyszłego stwierdzam, co następuje:

Na wstępie zaznacza się, iż przedmiotem niniejszej interpretacji jest ocena stanowiska Wnioskodawczyni tylko w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych. W pozostałym zakresie wniosku, dotyczącym podatku dochodowego od osób fizycznych oraz podatku od spadków i darowizn, wydano odrębne rozstrzygnięcia.

Przepis art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 09 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 101, poz. 649 ze zm.) zawiera zamknięty katalog czynności podlegających opodatkowaniu tym podatkiem. Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a) ww. ustawy podatkowi temu podlegają umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych.

Podatkowi od czynności cywilnoprawnych podlegają też zmiany ww. umów, jeżeli powodują one podwyższenie podstawy opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych oraz orzeczenia sądów, w tym również polubownych, oraz ugody, jeżeli wywołują one takie same skutki prawne (art. 1 ust. 1 pkt 2 i 3 ww. ustawy).

W myśl art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych podstawę opodatkowania przy umowie sprzedaży stanowi wartość rynkowa rzeczy lub prawa majątkowego. Zgodnie z art. 6 ust. 2 ww. ustawy wartość rynkową określa się na podstawie przeciętnych cen przedmiotu czynności cywilnoprawnych stosowanych w obrocie rzeczami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem ich miejsca położenia, stanu i stopnia zużycia, oraz w obrocie prawami majątkowymi tego samego rodzaju, z dnia dokonania tej czynności, bez odliczania długów i ciężarów.

Jeżeli jednak podatnik nie określił wartości przedmiotu czynności cywilnoprawnej lub wartość określona przez niego nie odpowiada, według oceny organu podatkowego, wartości rynkowej, to stosownie do art. 6 ust. 3 ww. ustawy – organ wezwie podatnika do jej określenia, podwyższenia lub obniżenia, w terminie nie krótszym niż 14 dni od dnia doręczenia wezwania, podając jednocześnie wartość według własnej, wstępnej oceny. Natomiast w przypadku, gdy podatnik, pomimo wezwania, o którym mowa w ust. 3, nie określił wartości lub podał wartość nieodpowiadającą wartości rynkowej, organ podatkowy dokona jej określenia z uwzględnieniem opinii biegłego lub przedłożonej przez podatnika wyceny rzeczoznawcy. Jeżeli organ podatkowy powoła biegłego, a wartość określona z uwzględnieniem jego opinii różni się o więcej niż 33% od wartości podanej przez podatnika, koszty opinii ponosi podatnik (art. 6 ust. 4 cyt. ustawy).

Zatem z treści powyższych przepisów wynika, iż podatek od czynności cywilnoprawnych nalicza się od wartości przedmiotu transakcji ustalanej przez strony umowy sprzedaży, wyrażonej w cenie. Jednakże, w przypadku, gdy cena odbiega od wartości rynkowej, organ wezwie podatnika do jej zmiany, gdyż zgodnie z przepisami podstawę opodatkowania stanowi wartość rynkowa przedmiotu transakcji.

Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych uznaje zatem uprawnienie stron umowy sprzedaży do kreowania jej warunków, w tym ustalenia ceny. Jednakże w przypadku ustalenia wartości przedmiotu transakcji w sposób odbiegający od wartości rynkowej, ustawa dopuszcza ingerencję organu podatkowego lub organu kontroli skarbowej; przy czym organy te mogą się posiłkować wskazanymi w art. 6 ust. 4 ustawy: opinią biegłego lub przedłożoną przez podatnika wyceną rzeczoznawcy.

Przepis art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych określa stawki podatku, które wynoszą m.in. od umowy sprzedaży nieruchomości - 2%.

O powstaniu obowiązku uiszczenia podatku od czynności cywilnoprawnej decyduje, w myśl art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, moment dokonania czynności cywilnoprawnej. Na podstawie art. 4 pkt 1 ww. ustawy obowiązek podatkowy przy umowie sprzedaży ciąży na kupującym.

W związku z powyższym, należy stwierdzić, że sprzedaż nieruchomości podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a) cyt. ustawy i obowiązek uiszczenia tegoż podatku ciąży na kupującym.

Ze zdarzenia przyszłego przedstawionego we wniosku wynika, że Wnioskodawczyni zamierza kupić od syna dom, w którym aktualnie wraz z mężem i tymże synem jest zameldowana. Zakupiony od syna dom Wnioskodawczyni planuje w przyszłości przekazać w darowiźnie córce lub synowi, od którego nabędzie dom.

Mając powyższe na uwadze, stwierdzić należy, że zakup przez Wnioskodawczynię domu od syna będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Natomiast stosownie do uregulowania art. 7 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy - stawka podatku wynosić będzie 2%. Obowiązek uiszczenia podatku będzie ciążył na Wnioskodawczyni.

Jednocześnie wskazać należy, iż z tytułu zakupu domu od syna nie będzie ciążył na Wnioskodawczyni obowiązek podatkowy w zakresie innych podatków.

W tej części stanowisko Wnioskodawczyni należało więc uznać za prawidłowe.

Odnosząc się natomiast do stanowiska Wnioskodawczyni, z którego wynika, iż podstawę opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych będzie stanowiła wartość transakcji oraz mając na uwadze powołane wyżej przepisy ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, stwierdzić należy, że przy umowie kupna - sprzedaży nieruchomości, podstawę opodatkowania stanowi cena zapłacona za nieruchomość, jeżeli odpowiada ona wartości rynkowej nabytej (zbytej) nieruchomości.

Jeżeli zatem kwota deklarowana przez Wnioskodawczynię jako podstawa opodatkowania nie będzie ceną rynkową zakupionej nieruchomości, Organ podatkowy ma prawo zwrócić Wnioskodawczyni uwagę na konieczność jej podwyższenia, stosując uregulowania zawarte w art. 6 ust. 2-4 ww. ustawy. Wartość nabywanej nieruchomości musi bowiem dla celów podatkowych odpowiadać jej wartości rynkowej i nie może być od tej wartości niższa.

Tym samym Wnioskodawczyni nie będzie mogła ustalać podstawy opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych w oparciu o rzeczywistą wartość transakcji - cenę nabycia domu, jeżeli cena ta będzie niższa od jego wartości rynkowej. Przepisy powołanej ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych jasno bowiem wskazują co stanowi podstawę opodatkowania przy nabyciu nieruchomości i według jakich zasad tę podstawę się ustala.

Z uwagi na powyższe, w przedmiotowej sprawie podstawę opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych będzie stanowić wartość rynkowa nieruchomości.

Dlatego w tej części stanowisko Wnioskodawczyni należało uznać za nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Niniejsza interpretacja stosownie do art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej, który stanowi, że Minister Finansów, na pisemny wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną), została wydana wyłącznie dla Wnioskodawczyni.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa Stefana Wyszyńskiego 2, 44-100 Gliwice po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.