Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPP1/443-1376/11/KM
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2011-12-21
Teza: Odliczenie podatku naliczonego z tytułu nabycia produktów rolnych od rolników ryczałtowych.
Słowa kluczowe: należność-potrącenie należności; podatek-zwrot podatku-zryczałtowany zwrot podatku; rolnik-rolnik ryczałtowy
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XII-Rozdział 2-art. 116

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki przedstawione we wniosku z dnia 3 października 2011 r. (data wpływu 7 października 2011 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie odliczenia podatku naliczonego z tytułu nabycia produktów rolnych od rolników ryczałtowych - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 7 października 2011 r. został złożony wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie odliczenia podatku naliczonego z tytułu nabycia produktów rolnych od rolników ryczałtowych.

W przedmiotowym wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

Udziałowcem Spółki jest Spółdzielnia. Rolnicy - członkowie Spółdzielni, w ramach spółdzielni, utworzyli fundusz wzajemnej pomocy. Środki na nim zgromadzone, na zasadzie zwrotnej pomocy finansowej - pożyczki, przekazywane są poszczególnym rolnikom w sytuacji nagłych wypadków losowych, pożarów, klęsk żywiołowych, jak również na zakup krów i urządzeń chłodniczych.

Spółka, wystawiając i wykazując podatek od towarów i usług na fakturach VAT RR, spełnia wszystkie postanowienia i warunki zawarte w art. 116 ust. 6 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2004 r. Nr 54, poz. 535 z późn. zm.), z tym że zgodnie z art. 116 ust. 6 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług zapłata należności za produkty rolne, obejmująca również kwotę zryczałtowanego zwrotu podatku, następuje na rachunek bankowy rolnika ryczałtowego - członka Spółdzielni, w pomniejszeniu o spłatę pomocy finansowej - pożyczki uzyskanej z funduszu wzajemnej pomocy Spółdzielni. Każdorazowe potrącenie należności odbywa się za trójstronną zgodą zawartą w formie pisemnej pomiędzy rolnikiem ryczałtowym - członkiem Spółdzielni, Spółdzielnią, a Wnioskodawcą. Potrącone należności Wnioskodawca w imieniu rolników, przekazuje Spółdzielni.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

1.  Stawiane pytanie odnosi się do zakresu prawa podatkowego w zakresie zryczałtowanego zwrotu podatku, zwiększającego u nabywcy produktów rolnych kwotę podatku naliczonego, w rozliczeniu za okres rozliczeniowy, w którym dokonano zapłaty pod warunkiem m.in. gdy zapłata należności za produkty rolne, obejmująca również kwotę zryczałtowanego zwrotu podatku, nastąpiła na rachunek bankowy rolnika ryczałtowego w terminie zgodnym w zawartej umowie kontraktacji.
2.  Czy powyższe oznacza, że brak zapłaty na rachunek bankowy różnicy należności z tytułu potrąconej spłaty pożyczki na rzecz Spółdzielni, stanowić będzie brak możliwości do odliczenia podatku naliczonego od części potrąconej pożyczki?

Zdaniem Wnioskodawcy, odnosząc przedstawiony stan faktyczny do powołanych wyżej przepisów prawa, spłaty pomocy finansowej (pożyczki) uzyskanej z funduszu wzajemnej pomocy na rzecz Spółdzielni, są należnościami za towary i usługi dostarczane rolnikowi ryczałtowemu, o których mowa w przepisach art. 116 ust. 8 i 9 ustawy o podatku od towarów i usług.

Z analizy ww. przepisów wynika bowiem, że wymóg dokonania rozliczeń za pośrednictwem rachunku bankowego, o którym mowa w art. 116 ust. 6 ustawy o podatku od towarów i usług, nie dotyczy przypadków, gdy należności z tytułu dostaw produktów rolnych zostaną skompensowane z należnościami za towary i usługi sprzedane rolnikowi ryczałtowemu przez nabywcę tych produktów - art. 116 ust. 8 cyt. ustawy o podatku od towarów i usług. A zatem nabywca produktów rolnych i rolnik ryczałtowy (sprzedawca) mogą kompensować wzajemne należności i zobowiązania. Zgodnie z dyspozycją przepisu art. 116 ust. 9 ustawy o podatku od towarów i usług przez należności za towary i usługi dostarczane rolnikowi ryczałtowemu, o których mowa w ust. 8, rozumie się również potrącenia z tytułu spłat rat pożyczek i zaliczek udzielanych rolnikowi ryczałtowemu dostarczającemu produkty rolne, dokonane przez podatnika nabywającego te produkty, pod warunkiem że: zaliczka została przekazana na rachunek bankowy rolnika ryczałtowego, a na fakturze potwierdzającej zakup produktów rolnych podano dane identyfikacyjne dokumentu potwierdzającego dokonanie tej wpłaty, a raty i pożyczki wynikają z umów zawartych w formie pisemnej.

Udziałowcem Wnioskodawcy jest Spółdzielnia, dlatego też należy uznać, iż w przedstawionym stanie faktycznym ma miejsce potrącenie należności z tytułu sprzedaży przez rolnika ryczałtowego produktów rolnych na rzecz nabywcy z należnościami, które rolnikowi ryczałtowemu dostarczył nabywca produktów rolnych.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 116 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054), podatnik zarejestrowany jako podatnik VAT czynny nabywający produkty rolne od rolnika ryczałtowego wystawia w dwóch egzemplarzach fakturę dokumentującą nabycie tych produktów. Oryginał faktury jest przekazywany dostawcy.

W myśl art. art. 116 ust. 6 cyt. ustawy, zryczałtowany zwrot podatku zwiększa u nabywcy produktów rolnych kwotę podatku naliczonego, o której mowa w art. 86 ust. 2, w rozliczeniu za okres rozliczeniowy, w którym dokonano zapłaty, pod warunkiem że:

1.  nabycie produktów rolnych jest związane z dostawą opodatkowaną;
2.  zapłata należności za produkty rolne, obejmująca również kwotę zryczałtowanego zwrotu podatku, nastąpiła na rachunek bankowy rolnika ryczałtowego nie później niż 14. dnia, licząc od dnia zakupu, z wyjątkiem przypadku, gdy rolnik zawarł umowę z podmiotem nabywającym produkty rolne określającą dłuższy termin płatności;
3.  w dokumencie stwierdzającym dokonanie zapłaty należności za produkty rolne zostaną podane numer i data wystawienia faktury potwierdzającej nabycie tych produktów albo na fakturze potwierdzającej zakup produktów rolnych podano dane identyfikacyjne dokumentu stwierdzającego dokonanie zapłaty.

Stosownie do art. 116 ust. 7 ww. ustawy, za datę dokonania zapłaty uważa się datę wydania dyspozycji bankowej przekazania środków finansowych na rachunek bankowy rolnika ryczałtowego, jeżeli dyspozycja ta została zrealizowana.

Z kolei art. 116 ust. 8 powołanej ustawy stanowi, iż warunek, o którym mowa w ust. 6 pkt 2, dotyczy tej części zapłaty, która stanowi różnicę między kwotą należności za dostarczone produkty rolne a kwotą należności za towary i usługi dostarczone rolnikowi ryczałtowemu przez nabywcę tych produktów rolnych.

Natomiast zgodnie z art. 116 ust. 9 ustawy o podatku od towarów i usług, przez należności za towary i usługi dostarczane rolnikowi ryczałtowemu, o których mowa w ust. 8, rozumie się również potrącenia z tytułu spłat rat pożyczek i zaliczek udzielanych rolnikowi ryczałtowemu dostarczającemu produkty rolne, dokonane przez podatnika nabywającego te produkty, pod warunkiem że:

1.  zaliczka została przekazana na rachunek bankowy rolnika ryczałtowego, a na fakturze potwierdzającej zakup produktów rolnych podano dane identyfikacyjne dokumentu potwierdzającego dokonanie tej wpłaty;
2.  raty i pożyczki wynikają z umów zawartych w formie pisemnej.

Zgodnie natomiast z art. 116 ust. 9a cyt. ustawy przez należności za towary i usługi dostarczane rolnikowi ryczałtowemu, o których mowa w ust. 8, rozumie się również potrącenia, jeżeli wynikają z innych ustaw, rozporządzeń Rady UE lub tytułów wykonawczych (egzekucyjnych).

Ze stanu faktycznego wynika, iż Spółka dokonując nabycia produktów rolnych od rolnika ryczałtowego, wystawia faktury VAT RR. Jednocześnie Spółka dokonując zapłaty należności - na rachunek bankowy rolnika ryczałtowego - za produkty rolne, obejmującej również kwotę zryczałtowanego zwrotu podatku, dokonuje pomniejszenia jej o spłatę pomocy finansowej, tj. pożyczki uzyskanej z funduszu wzajemnej pomocy Spółdzielni, które Spółka w imieniu rolników przekazuje temu podmiotowi.

Odnosząc przedstawiony stan faktyczny do powołanych wyżej przepisów prawa stwierdzić należy, iż wbrew twierdzeniu Spółki spłata przedmiotowej pomocy finansowej nie jest należnością za towary i usługi dostarczane rolnikowi ryczałtowemu, o których mowa w powołanych przepisach ustawy o podatku od towarów i usług. Z analizy ww. przepisów wynika bowiem, że wymóg dokonania rozliczeń za pośrednictwem rachunku bankowego, o którym mowa w art. 116 ust. 6 ustawy o podatku od towarów i usług, dotyczy przypadków, gdy należności z tytułu dostaw produktów rolnych zostaną skompensowane z należnościami za towary i usługi sprzedane rolnikowi ryczałtowemu przez nabywcę tych produktów – art. 116 ust. 8 cyt. ustawy. A zatem nabywca produktów rolnych i rolnik ryczałtowy (sprzedawca) mogą kompensować wyłącznie wzajemne należności i zobowiązania. Trudno zatem uznać, że przepis ten odnosi się także do innych należności zawartych z osobami trzecimi, w tym przypadku do pożyczek uzyskanych od udziałowca Wnioskodawcy. Jeszcze raz zatem podkreślić należy, że przepis ten (art. 116 ust. 8 ww. ustawy) dopuszcza potrącenie należności z tytułu sprzedaży przez rolnika ryczałtowego produktów rolnych na rzecz nabywcy jedynie z należnościami, które rolnikowi ryczałtowemu dostarczył nabywca produktów rolnych. Przepis ten w żaden sposób nie odnosi się do sytuacji, gdy nabywca produktów rolnych, na skutek umów trójstronnych, płaci część należności na rzecz innych podmiotów, dokonując tych wpłat w imieniu rolnika. W takiej sytuacji uznać należy, że nabywca nie dokonując pełnej zapłaty na konto bankowe rolnika ryczałtowego, nie spełnia omawianego warunku zapłaty.

Ze złożonego wniosku nie wynika także, aby przedmiotowe pożyczki wynikały z innych ustaw czy rozporządzeń Rady UE, jak również tytułów wykonawczych (egzekucyjnych). Wynika natomiast, że pożyczki przekazywane są poszczególnym rolnikom (w sytuacji nagłych wypadków losowych, pożarów, klęsk żywiołowych, jak również na zakup krów i urządzeń chłodniczych) z funduszu wzajemnej pomocy utworzonego w ramach Spółdzielni, w której są członkami. Potrącone należności Wnioskodawca w imieniu rolników, przekazuje Spółdzielni na podstawie umów trójstronnych.

Zatem w niniejszej sprawie mamy do czynienia z sytuacją, w której rolnik ryczałtowy uzyskał pożyczkę od innej osoby (spółdzielni), a w ramach rozliczeń z nabywcą produktów rolnych, ten ostatni, czyli Wnioskodawca dokona potrącenia przedmiotowej pożyczki.

Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że spłata pożyczki, o której mowa we wniosku nie jest należnością za towary i usługi dostarczane rolnikowi ryczałtowemu, które w oparciu o art. 116 ust. 8-9a ustawy o podatku od towarów i usług, uznać można za równoznaczne z zapłatą na rachunek bankowy. Z tych też względów dokonując potrąceń, które nie mieszczą się w katalogu czynności wymienionych ww. przepisach, Spółce nie przysługuje prawo do odliczenia zryczałtowanego zwrotu podatku w całości. Spółka nie ma bowiem prawa do odliczenia zryczałtowanego zwrotu podatku od części należności wynikającej z faktury VAT RR za nabywane produkty rolne, którą potrąca w związku z uiszczanymi w imieniu rolnika pożyczkami na rzecz Spółdzielni. A zatem prawo do odliczenia podatku naliczonego obejmuje jedynie te należności, co do których spełniono warunki wynikające z przepisów art. 116 ust. 6-9a ustawy o podatku od towarów i usług.

Końcowo należy zauważyć, że rozwiązania techniczne przyjęte przez podatników nie mogą wpływać na prawidłowość rozliczeń podatkowych.

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę oraz stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, ul. Sienkiewicza 84, 15-950 Białystok, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.