Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0111-KDIB2-2.4015.61.2025.2.MM
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2025-07-10
Teza: Zachowanie prawa do ulgi mieszkaniowej w przypadku
zawarcia umowy dożywocia, która stanowi o dożywotniej
służebności mieszkaniowej dla Wnioskodawcy w
nieruchomości, dla której zastosowano ulgę.
Słowa kluczowe: nieruchomości
spadek
ulga-ulga mieszkaniowa
umowa-umowa dożywocia
Zagadnienia: Podatek od spadków i darowizn-Rozdział 4 Wysokość
podatku-Ulga mieszkaniowa
Przepisy: [PSD] Ustawa o podatku od spadków i darowizn-Rozdział
4-art. 16-ust. 2

## Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

dłowe
    Szanowny Panie,
    stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu
    faktycznego w podatku od spadków i darowizn jest prawidłowe.

## Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

9 kwietnia 2025 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który
    dotyczy podatku od spadków i darowizn w zakresie zachowania prawa do ulgi

    mieszkaniowej. Uzupełnił go Pan - w odpowiedzi na wezwanie - pismem z 24 kwietnia
    2025 r. Treść wniosku jest następująca:
    Opis stanu faktycznego
    Zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego w .... o stwierdzeniu nabycia spadku z ...
    2024 r., sygn. akt ... nabył Pan spadek po ojcu ... zmarłym (...) 1993 r. będący 1/2
    nieruchomości pod adresem ... . W dniu 7 sierpnia 2024 r. poprzez złożenie zeznania SD-3
    wszczęte zostało postępowanie podatkowe dotyczące przedmiotowego spadku (znak
    sprawy ...), w wyniku którego ustalono wymiar należnego podatku z uwzględnieniem ulgi
    mieszkaniowej w podatku od spadków i darowizn z art. 16 ustawy o podatku od spadków i
    darowizn z racji spełnienia przez Pana łącznie wszystkich wymagań.
    Z powodu Pana obecnego stanu zdrowia, 4 kwietnia 2025 r., zawarł Pan ze swoją córką ...
    oraz jej mężem ... umowę dożywocia (akt notarialny, repertorium A numer ...), która
    stanowi, że w zamian za opiekę nad Panem oraz Pana małżonką ... a także dożywotnią
    służebność mieszkaniową części przedmiotowej nieruchomości, za którą zastosowano
    ulgę mieszkaniową w podatku, Pana córka wraz ze swoim mężem otrzymają prawo
    własności do nieruchomości, którą nabył Pan jako spadek po swoim ojcu. Zamierzacie
    Państwo wszyscy wspólnie mieszkać w przedmiotowej nieruchomości, jednak z powodu
    Pana obecnej sytuacji życiowej postanowił Pan zabezpieczyć przyszłość swoją jak również
    swojej córki wyżej wspomnianą umową dożywocia.
    Ponadto, ani Pan ani Pana córka oraz jej mąż nie posiadają prawa własnościowego do
    innej nieruchomości lub lokalu mieszkalnego.

## Pytanie

Czy jest Pan zobowiązany do zwrotu powyżej wspomnianej ulgi mieszkaniowej jeżeli
    zawarł Pan umowę dożywocia ze swoją córką i jej mężem, która stanowi o dożywotniej
    służebności mieszkaniowej dla Pana i dla Pana żony w nieruchomości, dla której
    zastosowano ulgę?
    Pana stanowisko w sprawie
    Pana zdaniem, zwrot zastosowanej ulgi mieszkaniowej zgodnie z art. 16 ustawy o podatku
    od spadków i darowizn jest nienależny w związku z tym, że przekazanie nieruchomości na
    rzecz Pana córki i jej męża odbyło się bezgotówkowo oraz w dalszym ciągu będzie Pan
    zamieszkiwać wraz ze swoją córką i jej mężem przedmiotową nieruchomość.

## Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest prawidłowe.

## Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Z treści wniosku wynika, że opisane w nim nabycie tytułem dziedziczenia, w związku z
    którym skorzystał Pan z ulgi określonej w art. 16 ustawy o podatku od spadków i
    darowizn, nastąpiło w dacie śmierci Pana ojca, tj. (...) 1993 r. W niniejszej sprawie będą
    miały zatem zastosowanie przepisy ustawy o podatku od spadków i darowizn w brzmieniu
    obowiązującym do 31 grudnia 2006 r. Zgodnie bowiem z treścią art. 3 ust. 1 ustawy z dnia
    16 listopada 2006 r. o zmianie ustawy o podatku od spadków i darowizn oraz ustawy o
    podatku od czynności cywilnoprawnych (t.j. Dz.U. z 2006 r. Nr 222 poz. 1629 ze zm.) do
    nabycia własności rzeczy lub praw majątkowych, które nastąpiło przed 1 stycznia 2007 r.,
    stosuje się przepisy ustawy o podatku od spadków i darowizn w brzmieniu
    obowiązującym przed 1 stycznia 2007 r.
    Na podstawie art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i
    darowizn (t.j. Dz.U. z 2004 r. Nr 142 poz. 1514 ze zm.):
      Podatkowi od spadków i darowizn, zwanemu dalej „podatkiem”, podlega nabycie
      przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium

      Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium
      Rzeczypospolitej Polskiej tytułem spadku.
    W myśl art. 5 ww. ustawy:
      Obowiązek podatkowy ciąży na nabywcy własności rzeczy i praw majątkowych (...).
    Na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:
      Obowiązek podatkowy powstaje przy nabyciu w drodze dziedziczenia - z chwilą
      przyjęcia spadku.
    Stosownie do treści art. 16 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:
      W przypadku nabycia budynku mieszkalnego lub jego części, lokalu mieszkalnego
      stanowiącego odrębną nieruchomość, spółdzielczego własnościowego prawa do
      lokalu mieszkalnego oraz wynikających z przydziału spółdzielni mieszkaniowych:
      prawa do domu jednorodzinnego lub prawa do lokalu w małym domu mieszkalnym
      w drodze spadku lub darowizny przez osoby zaliczane do I grupy podatkowej - nie
      wlicza się do podstawy opodatkowania ich wartości do łącznej wysokości
                    2nieprzekraczającej 110 m powierzchni użytkowej budynku lub lokalu.
    Zgodnie z art. 16 ust. 2 ww. ustawy:
    Ulga, o której mowa w ust. 1, przysługuje osobom, które łącznie spełniają następujące
    warunki:
    1) spełniają wymogi określone w art. 4 ust. 4;
    2) nie są właścicielami innego budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego
      stanowiącego odrębną nieruchomość bądź będąc nimi przeniosą własność budynku
      lub lokalu na rzecz zstępnych, Skarbu Państwa lub gminy;
    3) nie dysponują spółdzielczym lokatorskim prawem do lokalu lub nie są właścicielami
      spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego oraz wynikających z
      przydziału spółdzielni mieszkaniowych: prawa do domu jednorodzinnego lub prawa
      do lokalu w małym domu mieszkalnym, a w razie dysponowania tymi prawami
      przekażą je zstępnym lub przekażą do dyspozycji spółdzielni, w terminie 3 miesięcy
      od dnia złożenia zeznania podatkowego;
    4) nie są najemcami lokalu lub budynku lub będąc nimi rozwiążą umowę najmu;
    5) będą zamieszkiwać w nabytym lokalu lub budynku przez 5 lat:
        a) od dnia złożenia zeznania podatkowego - jeżeli w chwili złożenia zeznania
          nabywca mieszka w nabytym lokalu lub budynku,
        b) od dnia zamieszkania w nabytym lokalu lub budynku - jeżeli nabywca zamieszka
          w ciągu roku od dnia złożenia zeznania podatkowego.
    Mając na uwadze ww. przepisy ustawy o podatku od spadków i darowizn stwierdzić
    należy, że zasadniczym celem ustawodawcy jest zwolnienie bliskich spadkodawcy lub
    darczyńcy od obciążeń podatkowych z tytułu nabycia nieruchomości mieszkaniowej, gdy
    nie dysponują innym mieszkaniem czy domem i będą zamieszkiwać w uzyskanej
    nieruchomości przez 5 lat od dnia określonego w cytowanym wyżej przepisie art. 16 ust. 2
    pkt 5 ustawy o podatku od spadków i darowizn. Warunkiem niezbędnym do skorzystania
    z ulgi przewidzianej w art. 16 ww. ustawy jest łączne spełnienie wszystkich zawartych w
    tym przepisie warunków.
    Ponieważ przepisy prawa podatkowego nie definiują pojęcia „miejsce zamieszkania”,
    dlatego należy posiłkować się definicją miejsca zamieszkania znajdującą się w art. 25
    ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1061 ze zm.).
    Miejscem zamieszkania osoby fizycznej, zgodnie z ww. przepisem jest miejscowość, w
    której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu. Do ustalenia zatem miejsca
    zamieszkania potrzebne są według tego przepisu dwa momenty: moment zewnętrzny, tj.

    faktyczne przebywanie i wewnętrzny, tj. zamiar stałego pobytu, które muszą występować
    łącznie.
    Powyższe oznacza faktyczne przebywanie w tym budynku mieszkalnym, który był
    przedmiotem nabycia i został objęty ulgą mieszkaniową.
    Należy przy tym zauważyć, że unormowania art. 16 ustawy o podatku od spadków i
    darowizn w brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2007 r. nie nakładają obowiązku
    utrzymywania tytułu prawnego do nabytego w drodze spadku budynku mieszkalnego
    (udziału w budynku) oraz zameldowania na pobyt stały. Przepis ten natomiast nakłada
    obowiązek zamieszkiwania w nabytym budynku przez 5 lat, liczonych według zasad w tym
    przepisie wskazanych.
    Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że 7 sierpnia 2024 r. złożył Pan
    zeznanie SD-3, w którym wykazał nabyty w spadku po ojcu udział 1/2 w nieruchomości.
    Przy ustalaniu należnego podatku uwzględniono ulgę mieszkaniową, ponieważ spełniał
    Pan wszystkie warunki określone w art. 16 ww. ustawy. W dniu 4 kwietnia 2025 r. na
    podstawie umowy dożywocia przekazał Pan na rzecz córki oraz jej męża nieruchomość, w
    której udział 1/2 nabył Pan w drodze spadku po ojcu w zamian za opiekę oraz dożywotnią
    służebność mieszkaniową. Ponadto deklaruje Pan, że nadal będzie Pan mieszkał w
    nieruchomości, którą nabył Pan w spadku po ojcu.
    Zatem fakt, że przekazał Pan nieruchomość na rzecz swojej córki i jej męża, nie będzie
    skutkować utratą ulgi mieszkaniowej, o której mowa w art. 16 ust. 1 ustawy o podatku od
    spadków i darowizn (w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2006 r.), skoro z wniosku
    wynika, że nadal będzie Pan mieszkał w przedmiotowej nieruchomości.

## Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
    Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który
    obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
  - Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z
    dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.).
    Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna
    (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pan do interpretacji.
  - Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
    Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub
    zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem
    czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
      1) z zastosowaniem art. 119a;
      2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z
        dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
      3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
  - Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

    Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w
    decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki
    interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

## Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu
    Administracyjnego ... . Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z
    dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.
    U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
    Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA).
    Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji
    indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
    - w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa
      Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
    - w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres
      Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP
      (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia
    przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do
    zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz
    powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

## Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji
    podatkowej.