Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPB2/415-124/14-2/WM
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2014-04-22
Teza: Podatek dochodowy od osób fizycznych w zakresie ulgi prorodzinnej.
Słowa kluczowe: dodatki; osoba-osoba ubezwłasnowolniona; pielęgniarki i położne; ulga-ulga prorodzinna
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) oraz § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 27 stycznia 2014 r. (data wpływu 28 stycznia 2014 r.) o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie ulgi prorodzinnej - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 28 stycznia 2014 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie ulgi prorodzinnej.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

Siostra Wnioskodawczyni, mająca obecnie 61 lat, jest osobą od urodzenia niepełnosprawną umysłowo i fizycznie. Nie jest zdolna do samodzielnej egzystencji. Wymaga całodobowej opieki. W ostatnich latach stan siostry Zainteresowanej znacznie się pogorszył. Nasiliła się niewydolność układu oddechowego przez co założona została rurka tracheostomijna, którą należy często czyścić i odsysać.

W ostatnim czasie siostra Wnioskodawczyni przeszła również skomplikowaną operację stawu biodrowego i kości udowej przez co jest osobą leżącą stale w łóżku. Istnieje duże prawdopodobieństwo, że już nigdy nie będzie samodzielnie chodzić.

Po śmierci ojca, Zainteresowana wraz z matką i mężem Wnioskodawczyni przejęli całkowicie opiekę nad siostrą. Siostra współtworzy z wyżej wymienionymi oraz ich czternastoletnim synem jedno gospodarstwo domowe.

Zainteresowana traktuje siostrę jak własne dziecko, zapewniając jak najlepsze warunki życia. W 2010 r., na mocy decyzji Sądu, siostra Wnioskodawczyni została całkowicie ubezwłasnowolniona, zaś wyżej wymienieni dnia 30 maja 2010 r. zostali ustanowieni opiekunowi prawnymi.

Mąż Zainteresowanej nie może podjąć pracy w pełnym wymiarze, gdyż opieka nad siostrą wymaga dużej siły fizycznej, przez co zmuszony był przejąć większość obowiązków pielęgnacyjnych.

Po śmierci rodziców siostra otrzymuje rentę rodzinną oraz dodatek pielęgnacyjny z ZUS.

Rozliczając podatek dochodowy od osób fizycznych Wnioskodawczyni wraz z małżonkiem uznali, że mogą skorzystać z ulgi prorodzinnej z tytułu opieki nad siostrą.

Małżonkowie uzyskali w tej kwestii pozytywną opinię w urzędzie skarbowym oraz zapoznali się z interpretacjami wydanymi przez Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi, które - ich zdaniem - zostały wydane na gruncie podobnych spraw. Dlatego też składając PIT-37 za rok 2010 małżonkowie skorzystali z ulgi za okres od dnia 1 lipca - czyli od momentu ustanowienia ich opiekunami prawnymi.

Z przedmiotowej ulgi skorzystano również za cały 2011 r. i 2012 r.

W październiku 2013 r. małżonkowie zostali wezwani do urzędu skarbowego, gdzie poinformowano ich, że ulga prorodzinna z tytułu opieki nad pełnoletnią - całkowicie ubezwłasnowolnioną - siostrą, której są opiekunami, nie przysługuje.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy Wnioskodawczyni, jako opiekun prawny osoby dorosłej, niepełnosprawnej i ubezwłasnowolnionej całkowicie, składając PIT-37 może skorzystać z ulgi prorodzinnej?

Zdaniem Wnioskodawczyni, zgodnie z art. 27f ust. 1 pkt 2, ulga prorodzinna przysługuje podatnikowi, który pełni funkcję opiekuna prawnego, jeżeli dziecko z nim zamieszkiwało. Wynika z tego, że jako podatnik Zainteresowana nie musi mieć ustanowionej rodziny zastępczej, gdyż jest opiekunem prawnym.

W opinii Wnioskodawczyni, art. 6 ust. 4 pkt 2 ww. ustawy stanowi, że ulga przysługuje podatnikowi, który sprawował opiekę nad osobą bez względu na wiek, która zgodnie z odrębnymi przepisami otrzymywała rentę socjalną lub zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny.

Siostra Zainteresowanej otrzymuje rentę socjalną po zmarłych rodzicach oraz dodatek pielęgnacyjny.

W świetle powyższego, Wnioskodawczyni stoi na stanowisku, że jako opiekun prawny ustanowiony na mocy orzeczenia sądu powinna móc przejąć pełnię praw przysługujących rodzinom niepełnosprawnych dzieci, czyli ulgę prorodzinną, gdyż preferencje te przysługują rodzicom bądź opiekunom prawnym niepełnosprawnych dzieci - bez względu na wiek.

Zainteresowana rozumie przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w ten sposób, że z odliczenia na dorosłe dzieci mogą w ramach ulgi prorodzinnej mogą korzystać podatnicy (nie tylko rodzice) utrzymujący pełnoletnie dzieci w związku z wykonywaniem przez te osoby ciążącego na nich obowiązku alimentacyjnego, który obciąża krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo. Zatem na Wnioskodawczyni, jako siostrze, również ciąży obowiązek alimentacyjny.

Zainteresowana podnosi, że obowiązek alimentacyjny to obowiązek dostarczania środków do życia, utrzymania, a także opieki. Siostra mieszka razem z rodziną Wnioskodawczyni, jest pod całodobową opieką i w części na utrzymaniu Zainteresowanej.

W ocenie Wnioskodawczyni, powyższe oznacza, że spełnia warunki do skorzystania z ulgi prorodzinnej na niepełnosprawną siostrę zwłaszcza, że ulga na osobę niepełnosprawną przysługuje bez względu na wiek, co oznacza, że może dotyczyć osoby w starszym wieku.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawczyni w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest prawidłowe.

Zgodnie z przepisem art. 27f ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 361 ze zm.), od podatku dochodowego obliczonego zgodnie z art. 27, pomniejszonego o kwotę składki, o której mowa w art. 27b, podatnik ma prawo odliczyć kwotę obliczoną zgodnie z ust. 2 na każde małoletnie dziecko, w stosunku do którego w roku podatkowym:

1.  wykonywał władzę rodzicielską;
2.  pełnił funkcję opiekuna prawnego, jeżeli dziecko z nim zamieszkiwało;
3.  sprawował opiekę poprzez pełnienie funkcji rodziny zastępczej na podstawie orzeczenia sądu lub umowy zawartej ze starostą.

W myśl art. 27f ust. 2 ww. ustawy, w brzmieniu obowiązującym w latach 2010- 2012, odliczeniu podlega kwota stanowiąca 1/6 kwoty zmniejszającej podatek określonej w pierwszym przedziale skali, o której mowa w art. 27 ust. 1, za każdy miesiąc kalendarzowy, w którym podatnik wykonywał władzę, pełnił funkcję albo sprawował opiekę, o których mowa w ust. 1.

Odliczenie nie przysługuje, poczynając od miesiąca kalendarzowego, w którym dziecko:

1.  na podstawie orzeczenia sądu zostało umieszczone w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych,
2.  wstąpiło w związek małżeński.

Stosownie natomiast do art. 27f ust. 2 pkt 2 ww. ustawy, w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2013 r., odliczeniu podlega za każdy miesiąc kalendarzowy roku podatkowego, w którym podatnik wykonywał władzę, pełnił funkcję albo sprawował opiekę, o których mowa w ust. 1, w stosunku do dwojga małoletnich dzieci - kwota stanowiąca 1/6 kwoty zmniejszającej podatek określonej w pierwszym przedziale skali podatkowej, o której mowa w art. 27 ust. 1, na każde dziecko.

Na mocy art. 27 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, odliczenie dotyczy łącznie obojga rodziców, opiekunów prawnych dziecka albo rodziców zastępczych pozostających w związku małżeńskim. Kwotę tę mogą odliczyć od podatku w częściach równych lub w dowolnej proporcji przez nich ustalonej.

Według art. 27f ust. 5 ww. ustawy, odliczenia dokonuje się w zeznaniu, o którym mowa w art. 45 ust. 1, podając liczbę dzieci i ich numery PESEL, a w przypadku braku tych numerów - imiona, nazwiska oraz daty urodzenia dzieci. Na żądanie organów podatkowych lub organów kontroli skarbowej, podatnik jest obowiązany przedstawić zaświadczenia, oświadczenia oraz inne dowody niezbędne do ustalenia prawa do odliczenia, w szczególności:

1.  odpis aktu urodzenia dziecka;
2.  zaświadczenie sądu rodzinnego o ustaleniu opiekuna prawnego dziecka;
3.  odpis orzeczenia sądu o ustaleniu rodziny zastępczej lub umowę zawartą między rodziną zastępczą a starostą;
4.  zaświadczenie o uczęszczaniu pełnoletniego dziecka do szkoły.

Z analizy wniosku wynika, że Wnioskodawczyni - na mocy wyroku sądu - została opiekunem prawnym niepełnosprawnej siostry, która została całkowicie ubezwłasnowolniona. Siostra Zainteresowanej ma 61 lat. Z uwagi na stopień niepełnosprawności nie jest zdolna do samodzielnej egzystencji. Siostra Wnioskodawczyni otrzymuje rentę rodzinną oraz dodatek pielęgnacyjny. Zainteresowana opiekuje się niepełnosprawną siostrą. Ponadto Wnioskodawczyni wychowuje czternastoletniego syna.

Zauważyć należy, że po myśli art. 27f ust. 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, przepisy ust. 1-5 stosuje się odpowiednio do podatników utrzymujących pełnoletnie dzieci, o których mowa w art. 6 ust. 4 pkt 2 i 3, w związku z wykonywaniem przez tych podatników ciążącego na nich obowiązku alimentacyjnego oraz w związku ze sprawowaniem funkcji rodziny zastępczej.

Z kolei w przywołanym wyżej 6 ust. 4 pkt 2 i 3 ww. ustawy, mowa jest o dzieciach:

*   bez względu na ich wiek, które zgodnie z odrębnymi przepisami otrzymywały zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny lub rentę socjalną;
*   do ukończenia 25 roku życia uczące się w szkołach, o których mowa w przepisach o systemie oświaty, przepisach o szkolnictwie wyższym lub w przepisach regulujących system oświatowy lub szkolnictwo wyższe obowiązujących w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie, jeżeli w roku podatkowym nie uzyskały dochodów podlegających opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27 lub art. 30b w łącznej wysokości przekraczającej kwotę stanowiącą iloraz kwoty zmniejszającej podatek oraz stawki podatku, określonych w pierwszym przedziale skali podatkowej, o której mowa w art. 27 ust. 1, z wyjątkiem renty rodzinnej.

Zgodnie zaś z art. 128 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t.j. z dnia 15 czerwca 2012 r.; Dz.U. z 2012 r. poz. 788 ze zm.) obowiązek dostarczania środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania (obowiązek alimentacyjny) obciąża krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo.

W świetle powyższego, stwierdzić należy, że z tytułu pełnienia funkcji opiekuna prawnego i wykonywania ciążącego na Wnioskodawczyni obowiązku alimentacyjnego względem pełnoletniej siostry, która jest całkowicie ubezwłasnowolniona i otrzymuje dodatek pielęgnacyjny - Zainteresowana jest uprawniona do skorzystania z odliczenia w ramach ulgi prorodzinnej.

Tym samym, w zeznaniu rocznym PIT-37 Wnioskodawczyni może uwzględnić ww. odliczenie.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia.

Zgodnie z art. 14b § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa minister właściwy do spraw finansów publicznych, na pisemny wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną).

Wskazać należy, że z uwagi na fakt, iż wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, dotyczącej stosowania przepisów ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych został złożony przez Wnioskodawcę - jednego z opiekunów prawnych osoby całkowicie ubezwłasnowolnionej, zaznacza się, że interpretacja nie wywiera skutku prawnego dla drugiego z opiekunów, tj. męża Wnioskodawczyni.

Mąż Zainteresowanej, chcąc uzyskać interpretację indywidualną powinien wystąpić z odrębnym wnioskiem o jej udzielenie.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, ul. Dąbrowskiego 13, 66-400 Gorzów Wielkopolski, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację - w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu - do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach - art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.