Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 1462-IPPP1.4512.1028.2016.1.MK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2017-02-24
Teza: w zakresie stawki podatku VAT dla usług remontu
Słowa kluczowe: budownictwo-budownictwo mieszkaniowe; remonty; stawka
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 1-art. 41

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz. 201) oraz § 6 pkt 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r. poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działający w imieniu Ministra Rozwoju i Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy, przedstawione we wniosku z dnia 25 listopada 2016 r. (data wpływu 5 grudnia 2016 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie stawki podatku VAT dla usług remontu - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 5 grudnia 2016 r. wpłynął wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie stawki podatku VAT dla usług remontu.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny:

R. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (dalej również jako „Spółka") prowadzi działalność deweloperską w zakresie budowy i sprzedaży nieruchomości lokalowych. W ramach prowadzonej działalności Spółka wybudowała budynek mieszkalny wielorodzinny (dalej również jako „Budynek”). Budynek ten jest budynkiem wielorodzinnym, w którym oprócz 155 wyodrębnionych, samodzielnych (w rozumieniu ustawy o własności lokali) lokali mieszkalnych znajduje się również lokal użytkowy (garaż) (dalej również jako „Lokal Garażowy”). Lokal Garażowy znajduje się na poziomie -1 Budynku, posiada samodzielną księgę wieczystą (lokalową) i stanowi podobnie jak lokale mieszkalne odrębną nieruchomość. Lokal Garażowy znajduje się w bryle budynku mieszkalnego (KOB 11).

W Budynku ujawniły się wady. Naprawy zostały wykonane w związku ze zgłoszeniami właścicieli poszczególnych lokali mieszkalnych, niemniej jednak zdaniem właścicieli lokali i zdaniem wspólnoty mieszkaniowej zarządzającej Budynkiem wady w dalszym ciągu występują. Wspólnota mieszkaniowa na podstawie umów cesji przejęła od właścicieli lokali mieszkalnych i współwłaścicieli Lokalu Garażowego roszczenia odszkodowawcze oraz roszczenia z tytułu rękojmi za wady fizyczne wobec Spółki wynikające z umów nabycia lokali mieszkalnych oraz umów nabycia udziału w Lokalu Garażowym, a związane z wadami części wspólnej Budynku (w tym w szczególności roszczenia o usunięcie wad polegających na zawilgoceniu elementów Budynku na poziomie -1, a także wadliwych obróbek blacharskich na zewnątrz Budynku oraz roszczenia o obniżenie ceny lokalu z powodu istnienia wad Budynku). Wspólnota mieszkaniowa wystosowała do Spółki wezwanie do usunięcia wad części wspólnej Budynku lub zapłaty odpowiedniej kwoty. Spółka nie zaakceptowała żądania wspólnoty mieszkaniowej, wobec czego wspólnota mieszkaniowa wystąpiła z pozwem przeciwko Spółce o zapłatę odpowiedniej kwoty. Celem określenia zakresu wad i kosztów ich usunięcia Sąd zlecił sporządzenie opinii przez biegłego sądowego.

Z wydanej przez biegłego opinii wynika, że Budynek ma wady, które powinny podlegać usunięciu przez Spółkę. Zdaniem biegłego najważniejsza wada polega na zaleganiu pod posadzką wody, która powoduje wysolenia a wszelkie podsiąkanie i zawilgocenie ścian wewnętrznych i zewnętrznych ma ścisły związek z wadami posadzek, których likwidacja spowoduje ich ustanie. Wada dotyczy posadzki w garażu, komórkach lokatorskich, pomieszczeniach technicznych i klatkach schodowych znajdujących się na poziomie -1 Budynku. Prawdopodobną przyczyną takiego stanu wskazaną przez biegłego jest zalanie Lokalu Garażowego spowodowane ponadnormatywnymi opadami atmosferycznymi. Biegły stwierdził ponadto wady bram garażowych, elewacji i obróbek blacharskich. Wykonanie prac wymaga między innymi usunięcia posadzek na poziomie -1 Budynku tj. również w komórkach lokatorskich i klatkach schodowych celem osuszenia płyty dennej i wykonania uszczelnień na styku ścian Budynku i płyty dennej Budynku. Po wykonaniu prac uszczelniających posadzka powinna zostać przywrócona do stanu pierwotnego - ponowne wykonanie posadzki.

Zgodnie z opinią biegłego zakres robót budowlanych niezbędnych do przeprowadzenia, celem usunięcia wad Budynku (kosztorysy od 1 do 5) obejmuje:

*   naprawę posadzek na poziomie -1 Budynku (rozbiórka posadzki, zdjęcie warstwy poślizgowej z folii PE, rozbiórka okładzin z płytek gres z klatek schodowych z komunikacją i przedsionkami, demontaż koryt odwodnienia liniowego itd.) (Kosztorys nr 1),

*   wykonanie nowej posadzki betonowej (Kosztorys nr 2),

*   montaż odwodnienia liniowego w garażu podziemnym (Kosztorys nr 3),

*   malowanie balustrad balkonów (Kosztorys nr 4),

*   naprawę tynków elewacji (Kosztorys nr 5).

W ramach poszczególnych kosztorysów poszczególne prace wyceniono według kwot netto na:

*   koszt likwidacji wad posadzki na poziomie -1 Budynku na kwotę 1.086.060,6 PLN (kosztorysy 1-3),

*   koszt wymiany dwóch bram garażowych na poziomie -1 Budynku na kwotę 25.664 PLN,

*   naprawę wady balkonów poza poziomem -1 Budynku na kwotę 5.273,26 PLN,

*   naprawę wady elewacji poza poziomem -1 Budynku w kwocie 50,14 PLN za metr kwadratowy,

*   zakup osłon wejść na klatki schodowe poza poziomem -1 Budynku na kwotę 357,5 PLN,

*   inne prace naprawcze (roboty związane z likwidacją wad, takie jak czyszczenie, zabezpieczenie antykoryzyjne i miejscowe malowanie skorodowanych elementów stalowych przy posadzce, wymiana śrub mocujących na jednym balkonie, oczyszczanie i pomalowanie drobnego uszkodzenia miejscowego obróbki jednego z balkonów, oczyszczanie i zabezpieczenie antykoryzyjne starej obróbki na jednym balkonie, mycie szklanych wypełnień balustrad na 6 balkonach, ewentualne skucie i naprawa tynku z malowaniem ścian wewnętrznych klatek schodowych - bez wyszczególnienia cząstkowych sum tych napraw na łączną kwotę 10.000 PLN.

W toku postępowania Sąd zobowiązał biegłego do sporządzenia opinii na okoliczność wyliczenia kosztów napraw koniecznych do usunięcia wad wraz z należnym podatkiem od towarów i usług. Główne wnioski z opinii biegłego przedstawiają się następująco:

*   odszkodowanie, którego od Spółki domaga się wspólnota mieszkaniowa nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług,

*   odszkodowanie powinno pokrywać całość szkody, a więc pokrywać koszty wspólnoty w kwocie jaką będzie musiała zapłacić za wykonanie na jej rzecz prac,

*   Wspólnota mieszkaniowa nie jest aktualnie podatnikiem VAT i nie ma w związku z tym prawa do odliczania VAT naliczonego - w związku z tym odszkodowanie powinno uwzględniać konieczność zapłaty podatku naliczonego bez prawa do jego odliczenia (kwota brutto),

*   budynek jest klasyfikowany według PKOB do grupowania 112,

*   prace, które należy wykonać polegają na remoncie obiektu budowlanego lub jego części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym,

*   garaż jest lokalem niemieszkalnym,

*   jeżeli umowa o prace remontowe będzie miała charakter kompleksowy i będzie dotyczyła całości prac ujętych w kosztorysach od 1 do 5 to możliwe będzie zastosowanie stawki 8%,

*   w przypadku podpisania odrębnej umowy na remont lokalu garażowego do usług zastosowanie znajdzie stawka 23%,

*   biegły sugeruje wystąpienie z wnioskiem o interpretację.

Spółka jako podmiot, który może zostać zobowiązany do zapłaty na rzecz wspólnoty mieszkaniowej odszkodowania jest zainteresowana określeniem właściwej stawki podatku dla prac remontowych określonych w kosztorysach biegłego z zakresu budownictwa. Wątpliwości sprowadzają się do odpowiedzi na pytanie, czy prace wyszczególnione w kosztorysach powinny być opodatkowane według jednej stawki podatku od towarów i usług właściwej do remontów obiektu budowlanego lub jego części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, czy należy ją zróżnicować w odniesieniu do poszczególnych prac wskazanych w kosztorysach oraz czy na zastosowanie właściwej stawki ma wpływ zlecenie prac jednemu lub większej liczbie wykonawców.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania:

1.  Czy w przypadku, gdy prace remontowe wynikające z opinii biegłego z zakresu budownictwa będą wykonane w ramach jednej umowy kompleksowej to całość prac opodatkowana będzie jedną stawką podatku w wysokości 8% jako usługa remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy obiektów budowlanych lub ich części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym na podstawie art. 41 ust. 12 Ustawy VAT?
2.  Czy w przypadku, gdy poszczególne prace remontowe wynikające z opinii biegłego z zakresu budownictwa będą wykonywane przez różnych wykonawców to pomimo faktu, iż część z nich będzie fizycznie odbywała się w lokalu użytkowym (garaż) będzie mogła korzystać ze stawki w wysokości 8% ponieważ dotyczy części wspólnej obiektu budowlanego zaliczonego do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym?

Zdaniem Wnioskodawcy, zarówno w przypadku wykonania prac remontowych przewidzianych w opinii biegłego z zakresu budownictwa w ramach usługi kompleksowej jak i w ramach zleceń na poszczególne prace możliwe jest zastosowanie stawki 8%. W przypadku wykonania prac polegających na wymianie bramy garażowej, poza usługą kompleksową obejmującą wykonanie wszystkich prac remontowych, zastosowanie znajdzie stawka w wysokości 23%.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 Ustawy VAT opodatkowaniu ww. podatkiem podlegają:

*   odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju;

*   eksport towarów;

*   import towarów na terytorium kraju;

*   wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju;

*   wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.

Odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju scharakteryzowane zostały odpowiednio w art. 7 i art. 8 Ustawy VAT. W myśl art. 7 ust. 1 Ustawy VAT - przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.

Zgodnie natomiast z art. 2 pkt 6 Ustawy VAT przez towary rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

Stosownie do art. 8 ust. 1 Ustawy VAT przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

*   przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;

*   zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;

*   świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Co do zasady podstawowa stawka podatku VAT, zgodnie z art. 41 ust 1 Ustawy VAT wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust, 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1. Stawka ta, na podstawie art. 146a pkt 1 ustawy, w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2016 r., wynosi 23 %, z zastrzeżeniem art. 146f.

Jednocześnie należy wskazać, że zarówno w treści Ustawy VAT, jak i przepisów wykonawczych, ustawodawca przewidział opodatkowanie stawkami obniżonymi, w stosunku do niektórych czynności. I tak, stosownie do zapisu art. 41 ust. 2 Ustawy VAT, dla towarów i usług, wymienionych w załączniku nr 3 do ustawy, stawka podatku wynosi 7%, z zastrzeżeniem ust. 12 i art. 114 ust. 1, przy czym w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2016 r., stawka podatku wynosi 8%, z zastrzeżeniem art. 146f, tj. zgodnie z art. 146a pkt 2.

Stosownie do art. 41 ust. 12 Ustawy VAT stawkę podatku, o której mowa w ust. 2, tj. w wysokości 8% stosuje się do dostawy, budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy obiektów budowlanych lub ich części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym.

Przez budownictwo objęte społecznym programem mieszkaniowym, na podstawie art. 41 ust. 12a, Ustawy VAT rozumie się natomiast obiekty budownictwa mieszkaniowego lub ich części, z wyłączeniem lokali użytkowych, oraz lokale mieszkalne w budynkach niemieszkalnych sklasyfikowanych w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w dziale 12, a także obiekty sklasyfikowane w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w klasie ex 1264 - wyłącznie budynki instytucji ochrony zdrowia świadczących usługi zakwaterowania z opieką lekarską i pielęgniarską, zwłaszcza dla ludzi starszych i niepełnosprawnych, z zastrzeżeniem ust. 12b.

Zgodnie natomiast z art. 41 ust. 12b Ustawy VAT, do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym określonego w ust. 12a nie zalicza się:

*   budynków mieszkalnych jednorodzinnych, których powierzchnia użytkowa przekracza 300 m2;
*   lokali mieszkalnych, których powierzchnia użytkowa przekracza 150 m2.

Zgodnie z przepisem art. 2 pkt 12 Ustawy VAT, przez obiekty budownictwa mieszkaniowego rozumie się budynki mieszkalne stałego zamieszkania sklasyfikowane w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w dziale 11. Zgodnie z przedmiotową klasyfikacją, dział 11 - budynki mieszkalne, obejmuje następujące grupy budynków:

*   111 - mieszkalnych jednorodzinnych,

*   112-o dwóch mieszkaniach i wielomieszkaniowe,

*   113 - zbiorowego zamieszkania.

Zgodnie z ww. klasyfikacją:

*   budynki mieszkalne - to obiekty budowlane, których co najmniej połowa całkowitej powierzchni użytkowej jest wykorzystywana do celów mieszkalnych,

*   budynki niemieszkalne - to obiekty budowlane, których mniej niż połowa całkowitej powierzchni użytkowej jest wykorzystywana do celów mieszkalnych.

Zgodnie z powołaną podstawą prawną, uznać należy, iż Budynek jest budynkiem mieszkalnym wielorodzinnym objętym społecznym programem budownictwa mieszkaniowego w rozumieniu art. 41 ust. 12-12c Ustawy VAT, niemniej jednak z wyłączeniem znajdującego się w nim Lokalu Garażowego (lokalu użytkowego) - tj. art. 41 ust. 12 a.

Przepisy Ustawy VAT nie definiują pojęć budowa, remont, modernizacja, termomodernizacja oraz przebudowa, dlatego też należy posłużyć się w tym przypadku przepisami prawa budowlanego.

Zgodnie z ustawą z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2016 r. Nr 290 z późn. zm.) odpowiednio przez:

*   budowę - rozumie się wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę obiektu budowlanego, tj. art. 3 pkt 6,

*   roboty budowlane - rozumie się budowę, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego, tj. art. 3 pkt 7,

*   remont - rozumie się wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a niestanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym, tj. art. 3 pkt 8.

Z przedstawionego we wniosku opisu stanu faktycznego oraz powołanych przepisów prawa podatkowego wynika, że w celu zastosowania 8% stawki podatku VAT, spełnić należy kumulatywnie dwie następujące przesłanki:

*   zakres czynności dotyczyć musi budowy, remontu, modernizacji, przebudowy obiektów,

*   konieczność zaliczenia przedmiotowych obiektów budowlanych lub ich części do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym.

Zdaniem Spółki, w przypadku gdy przedmiotem usługi będzie jedna usługa kompleksowa - remont budynku mieszkalnego wielorodzinnego jako całości, na podstawie jednej umowy/jednego zlecenia -do całości prac budowlanych będzie miała zastosowanie obniżona stawka podatku VAT 8%. Przy ustaleniu właściwej stawki podatku VAT w przypadku usług o charakterze złożonym, decydujące znaczenie ma to, czy w danych okolicznościach mamy do czynienia z jedną usługą kompleksową odnoszącą się do całości budynku, wykonywaną na podstawie jednego zlecenia, czy też z szeregiem jednostkowych usług. Wobec tego, jeżeli wykonawca będzie świadczył usługi, które dotyczą całego budynku, a budynek ten jest budynkiem wielorodzinnym o charakterze mieszkalnym i zawarta została jedna umowa, na wykonanie całościowych prac, to zastosowanie będzie miała stawka podatku w wysokości 8%. W takim przypadku należy uznać, że usługa ta, o charakterze kompleksowym, dotyczy całości Budynku.

Niemniej jednak, zdaniem Spółki, również w przypadku gdy poszczególne prace będą wykonywane w ramach odrębnych umów czy też zleceń możliwe będzie, dla określonego rodzaju prac, zastosowanie stawki w wysokości 8%. Stosownie do art. 41 ust. 12 Ustawy VAT stawkę podatku w wysokości 8% stosuje się do dostawy, budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy obiektów budowlanych lub ich części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym. Z budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym wyłączono lokale użytkowe. Z opisu wad Budynku wynika, że wykonanie niektórych prac remontowych możliwe jest jedynie z poziomu Lokalu Garażowego, ponieważ dotyczą one płyty dennej i ścian zewnętrznych Budynku po ich wewnętrznej stronie. Prace związane z usunięciem wad związanych z podsiąkaniem wody dotyczą więc struktury Budynku, a ich wykonanie możliwe jest jedynie poprzez usunięcie posadzek w Lokalu Garażowym i ich ponowne wykonanie. Usunięcie i wykonanie posadzek jest integralnym elementem procesu związanego z usunięciem wad związanych z podsiąkaniem wody i nie ma na celu samo w sobie remontu hali garażowej lecz usunięcie wady nieruchomości wspólnej polegającej na zaleganiu wody pod posadzką Budynku tj. na płycie dennej. Prace te opisane zostały przez biegłego w kosztorysach 1 i 2. W przypadku tych prac, zdaniem Spółki powinny one podlegać stawce w wysokości 8%. Prace te fizycznie będą wykonywane w lokalu użytkowym niemniej jednak dotyczą struktury Budynku, a nie bezpośrednio lokalu. Stawka VAT w wysokości 8% może być również zastosowana zdaniem Spółki w odniesieniu do prac objętych kosztorysem 4 i 5 ponieważ prace te dotyczą bezpośrednio obiektu budowlanego objętego społecznym programem mieszkaniowym. W przypadku prac polegających na montażu nowych bram garażowych oraz montażu odwodnienia zdaniem Spółki należy zastosować stawkę 23%. Prace te dotyczą wprost lokalu użytkowego (garażu) i stanowią modernizację.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2016 r., poz. 710 z późn. zm.), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 rozumie się - w myśl dyspozycji art. 7 ust. 1 ww. ustawy - przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Natomiast stosownie do art. 2 pkt 6 ustawy, przez towary rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

W myśl art. 8 ust. 1 ww. ustawy, przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).

Na podstawie art. 41 ust. 1 ww. ustawy, stawka podatku wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1.

Stosownie do przepisu art. 41 ust. 2 ustawy, dla towarów i usług wymienionych w załączniku nr 3 do ustawy, stawka podatku wynosi 7%, z zastrzeżeniem ust. 12 i art. 114 ust. 1.

Zgodnie natomiast z art. 146a pkt 1 i pkt 2 ww. ustawy, w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2016 r., z zastrzeżeniem art. 146f:

*   stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 1 i 13, art. 109 ust. 2 i art. 110, wynosi 23%;

*   stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 2, art. 120 ust. 2 i 3 oraz w tytule załącznika nr 3 do ustawy, wynosi 8%.

Natomiast, w myśl art. 1 pkt 23 ustawy z dnia 1 grudnia 2016 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2016 r. poz. 2014) obowiązującej od 1 stycznia 2017 r. w art. 146a we wprowadzeniu do wyliczenia wyrazy „2016 r.” zastępuje się wyrazami „2018 r.”. Powyższe oznacza, że ww. stawki wymienione w art. 146a pkt 1 ustawy oraz w art. 146a pkt 2 ustawy będą obowiązywały nadal do 31 grudnia 2018 r.

Jednocześnie na podstawie art. 41 ust. 12 ustawy, stawkę podatku, o której mowa w ust. 2, stosuje się do dostawy, budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy obiektów budowlanych lub ich części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym.

Przez budownictwo objęte społecznym programem mieszkaniowym – według art. 41 ust. 12a ustawy – rozumie się obiekty budownictwa mieszkaniowego lub ich części, z wyłączeniem lokali użytkowych, oraz lokale mieszkalne w budynkach niemieszkalnych sklasyfikowanych w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w dziale 12, a także obiekty sklasyfikowane w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w klasie ex 1264 – wyłącznie budynki instytucji ochrony zdrowia świadczących usługi zakwaterowania z opieką lekarską i pielęgniarską, zwłaszcza dla ludzi starszych i niepełnosprawnych, z zastrzeżeniem ust. 12b.

Z kolei, w myśl art. 41 ust. 12b ustawy, do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym określonego w ust. 12a nie zalicza się:

1.  budynków mieszkalnych jednorodzinnych, których powierzchnia użytkowa przekracza 300m2 ,
2.  lokali mieszkalnych, których powierzchnia użytkowa przekracza 150m2.

W przypadku budownictwa mieszkaniowego o powierzchni przekraczającej limity określone w ust. 12b stawkę podatku, o której mowa w ust. 2, stosuje się tylko do części podstawy opodatkowania odpowiadającej udziałowi powierzchni użytkowej kwalifikującej do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym w całkowitej powierzchni użytkowej (art. 41 ust. 12c ustawy).

Należy zwrócić uwagę na brzmienie art. 2 pkt 12 ustawy, zgodnie z którym przez obiekty budownictwa mieszkaniowego rozumie się budynki mieszkalne stałego zamieszkania sklasyfikowane w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w dziale 11.

Zatem dla celów podatku od towarów i usług stosuje się przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB) (Dz. U. Nr 112, poz. 1316, z późn. zm.).

Zgodnie z tym rozporządzeniem, w dziale 11 mieszczą się budynki mieszkalne. Dział ten obejmuje trzy grupy:

*   Budynki mieszkalne jednorodzinne – 111,

*   Budynki o dwóch mieszkaniach i wielomieszkaniowe – 112,

*   Budynki zbiorowego zamieszkania – 113.

Z powołanych przepisów wynika, że w celu zastosowania prawidłowej stawki niezbędnym jest określenie, czy dany obiekt jest obiektem wymienionym w art. 2 pkt 12 ustawy i jakie spełnia funkcje – mieszkalne czy użytkowe. Należy przy tym podkreślić, że z preferencyjnej stawki podatku w oparciu o powołany wyżej art. 41 ust. 12 ustawy – korzystać mogą tylko czynności wymienione w tym przepisie, wykonywane w obiektach budowlanych zaliczanych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym.

Przepisy ustawy o podatku od towarów i usług nie definiują pojęć wymienionych w art. 41 ust. 12 ustawy, dlatego też w tym zakresie należy odwołać się do rozumienia tych terminów przyjętego w języku potocznym.

Według Słownika języka polskiego (Elżbieta Sobol, Wydawnictwo Naukowe PWN Warszawa 2005, str. 70, kol. 2), przez budowę należy rozumieć m.in. wznoszenie budowli, budowanie (…). Natomiast „budować” to znaczy wznosić budowle, pomieszczenia, ich części lub zespoły.

Pojecie „modernizacja” – według cytowanego Słownika języka polskiego (str. 474, kol. 2) – oznacza unowocześnienie i usprawnienie czegoś.

Ponadto należy wskazać, że również w uchwale z 24 czerwca 2013 r. sygn. akt I FPS 2/13 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził że „czynności wymienione w art. 41 ust. 12 ustawy o VAT, w tym pojęcie modernizacji, zostały wprowadzone do tej ustawy w rozumieniu przyjętym w języku powszechnym. W takim znaczeniu modernizacja oznacza unowocześnienie, ulepszenie, udoskonalenie, podniesienie standardu obiektu budowlanego lub jego części”.

Natomiast „przebudowa” – zgodnie z ww. Słownikiem języka polskiego (str. 770, kol. 1) – to zmiana istniejącego stanu czegoś na inny; ulepszenie, poprawienie czegoś.

Budowa, modernizacja, przebudowa podobnie jak w przypadku innych wymienionych w art. 41 ust. 12 ustawy czynności, powinny zatem dotyczyć elementów konstrukcyjnych obiektów lub ich części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym.

W znaczeniu słownikowym („Współczesny słownik języka polskiego”, red. Bogusław Dunaj, wyd. Langenscheidt Polska Sp. z o.o.), „remont” oznacza zespół czynności, w których wyniku przywraca się sprawność, wartość użytkową jakiegoś obiektu, urządzenia, natomiast „montaż” to składanie, łączenie, ustawianie z poszczególnych części maszyn, urządzeń, budowli; zakładanie instalacji. Z kolei „instalować” oznacza zakładać, montować jakieś urządzenia techniczne.

Z przedstawionych okoliczności sprawy wynika, że Spółka prowadzi działalność deweloperską w zakresie budowy i sprzedaży nieruchomości lokalowych. W ramach prowadzonej działalności Spółka wybudowała budynek mieszkalny wielorodzinny (dalej również jako „Budynek”). Budynek ten jest budynkiem wielorodzinnym, w którym oprócz 155 wyodrębnionych, samodzielnych (w rozumieniu ustawy o własności lokali) lokali mieszkalnych znajduje się również lokal użytkowy (garaż) (dalej również jako „Lokal Garażowy”). Lokal Garażowy znajduje się na poziomie -1 Budynku, posiada samodzielną księgę wieczystą (lokalową) i stanowi podobnie jak lokale mieszkalne odrębną nieruchomość. Lokal Garażowy znajduje się w bryle budynku mieszkalnego (KOB 11).

W Budynku ujawniły się wady. Naprawy zostały wykonane w związku ze zgłoszeniami właścicieli poszczególnych lokali mieszkalnych, niemniej jednak zdaniem właścicieli lokali i zdaniem wspólnoty mieszkaniowej zarządzającej Budynkiem wady w dalszym ciągu występują. Wspólnota mieszkaniowa na podstawie umów cesji przejęła od właścicieli lokali mieszkalnych i współwłaścicieli Lokalu Garażowego roszczenia odszkodowawcze oraz roszczenia z tytułu rękojmi za wady fizyczne wobec Spółki wynikające z umów nabycia lokali mieszkalnych oraz umów nabycia udziału w Lokalu Garażowym, a związane z wadami części wspólnej Budynku (w tym w szczególności roszczenia o usunięcie wad polegających na zawilgoceniu elementów Budynku na poziomie -1, a także wadliwych obróbek blacharskich na zewnątrz Budynku oraz roszczenia o obniżenie ceny lokalu z powodu istnienia wad Budynku). Wspólnota mieszkaniowa wystosowała do Spółki wezwanie do usunięcia wad części wspólnej Budynku lub zapłaty odpowiedniej kwoty. Spółka nie zaakceptowała żądania wspólnoty mieszkaniowej, wobec czego wspólnota mieszkaniowa wystąpiła z pozwem przeciwko Spółce o zapłatę odpowiedniej kwoty. Celem określenia zakresu wad i kosztów ich usunięcia Sąd zlecił sporządzenie opinii przez biegłego sądowego.

Z wydanej przez biegłego opinii wynika, że Budynek ma wady, które powinny podlegać usunięciu przez Spółkę. Zdaniem biegłego najważniejsza wada polega na zaleganiu pod posadzką wody, która powoduje wysolenia a wszelkie podsiąkanie i zawilgocenie ścian wewnętrznych i zewnętrznych ma ścisły związek z wadami posadzek, których likwidacja spowoduje ich ustanie. Wada dotyczy posadzki w garażu, komórkach lokatorskich, pomieszczeniach technicznych i klatkach schodowych znajdujących się na poziomie -1 Budynku. Prawdopodobną przyczyną takiego stanu wskazaną przez biegłego jest zalanie Lokalu Garażowego spowodowane ponadnormatywnymi opadami atmosferycznymi. Biegły stwierdził ponadto wady bram garażowych, elewacji i obróbek blacharskich. Wykonanie prac wymaga między innymi usunięcia posadzek na poziomie -1 Budynku tj. również w komórkach lokatorskich i klatkach schodowych celem osuszenia płyty dennej i wykonania uszczelnień na styku ścian Budynku i płyty dennej Budynku. Po wykonaniu prac uszczelniających posadzka powinna zostać przywrócona do stanu pierwotnego - ponowne wykonanie posadzki.

Zgodnie z opinią biegłego zakres robót budowlanych niezbędnych do przeprowadzenia, celem usunięcia wad Budynku (kosztorysy od 1 do 5) obejmuje:

*   naprawę posadzek na poziomie -1 Budynku (rozbiórka posadzki, zdjęcie warstwy poślizgowej z folii PE, rozbiórka okładzin z płytek gres z klatek schodowych z komunikacją i przedsionkami, demontaż koryt odwodnienia liniowego itd.) (Kosztorys nr 1),

*   wykonanie nowej posadzki betonowej (Kosztorys nr 2),

*   montaż odwodnienia liniowego w garażu podziemnym (Kosztorys nr 3),

*   malowanie balustrad balkonów (Kosztorys nr 4),

*   naprawę tynków elewacji (Kosztorys nr 5).

W ramach poszczególnych kosztorysów poszczególne prace wyceniono według kwot netto na:

*   koszt likwidacji wad posadzki na poziomie -1 Budynku na kwotę 1.086.060,6 PLN (kosztorysy 1-3),

*   koszt wymiany dwóch bram garażowych na poziomie -1 Budynku na kwotę 25.664 PLN,

*   naprawę wady balkonów poza poziomem -1 Budynku na kwotę 5.273,26 PLN,

*   naprawę wady elewacji poza poziomem -1 Budynku w kwocie 50,14 PLN za metr kwadratowy,

*   zakup osłon wejść na klatki schodowe poza poziomem -1 Budynku na kwotę 357,5 PLN,

*   inne prace naprawcze (roboty związane z likwidacją wad, takie jak czyszczenie, zabezpieczenie antykoryzyjne i miejscowe malowanie skorodowanych elementów stalowych przy posadzce, wymiana śrub mocujących na jednym balkonie, oczyszczanie i pomalowanie drobnego uszkodzenia miejscowego obróbki jednego z balkonów, oczyszczanie i zabezpieczenie antykoryzyjne starej obróbki na jednym balkonie, mycie szklanych wypełnień balustrad na 6 balkonach, ewentualne skucie i naprawa tynku z malowaniem ścian wewnętrznych klatek schodowych - bez wyszczególnienia cząstkowych sum tych napraw na łączną kwotę 10.000 PLN.

W toku postępowania Sąd zobowiązał biegłego do sporządzenia opinii na okoliczność wyliczenia kosztów napraw koniecznych do usunięcia wad wraz z należnym podatkiem od towarów i usług. Główne wnioski z opinii biegłego przedstawiają się następująco:

*   odszkodowanie, którego od Spółki domaga się wspólnota mieszkaniowa nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług,

*   odszkodowanie powinno pokrywać całość szkody, a więc pokrywać koszty wspólnoty w kwocie jaką będzie musiała zapłacić za wykonanie na jej rzecz prac,

*   Wspólnota mieszkaniowa nie jest aktualnie podatnikiem VAT i nie ma w związku z tym prawa do odliczania VAT naliczonego - w związku z tym odszkodowanie powinno uwzględniać konieczność zapłaty podatku naliczonego bez prawa do jego odliczenia (kwota brutto),

*   budynek jest klasyfikowany według PKOB do grupowania 112,

*   prace, które należy wykonać polegają na remoncie obiektu budowlanego lub jego części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym,

*   garaż jest lokalem niemieszkalnym,

*   jeżeli umowa o prace remontowe będzie miała charakter kompleksowy i będzie dotyczyła całości prac ujętych w kosztorysach od 1 do 5 to możliwe będzie zastosowanie stawki 8%,

*   w przypadku podpisania odrębnej umowy na remont lokalu garażowego do usług zastosowanie znajdzie stawka 23%,

*   biegły sugeruje wystąpienie z wnioskiem o interpretację.

Ad. 1

Analiza powołanych wyżej przepisów prawa podatkowego prowadzi do wniosku, że preferencyjna – 8% stawka podatku od towarów i usług, stosownie do art. 41 ust. 12 ustawy – ma zastosowanie wyłącznie do dostawy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy obiektów budowlanych lub ich części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym.

Należy wskazać, że strony w umowach cywilnoprawnych określają co jest przedmiotem sprzedaży. Jeżeli przedmiotem sprzedaży jest usługa budowlana, budowlano-montażowa lub remontowa, wówczas nie można z niej wyłączyć poszczególnych elementów kosztów do odrębnej sprzedaży, ponieważ obrotem podatnika jest uzgodniona kwota za wykonanie określonej usługi, bez względu na jej poszczególne elementy (materiały, robocizna, transport, zużyta energia, narzędzia itp.). Wyliczenie, co składa się na wykonaną usługę ma istotne znaczenie informacyjne przy ustalaniu ceny, jednak nie może uzasadniać odrębnego kwalifikowania poszczególnych w nim elementów (dla celów podatkowych).

Jak wynika z opisu sprawy przedmiot usługi dotyczy remontu budynku mieszkalnego wielorodzinnego jako całości, na podstawie jednej umowy/jednego zlecenia.

Zakres robót budowlanych niezbędnych do przeprowadzenia, celem usunięcia wad Budynku (kosztorys od 1 do 5) obejmuje:

*   naprawę posadzek na poziomie -1 Budynku (rozbiórka posadzki, zdjęcie warstwy poślizgowej z folii PE, rozbiórka okładzin z płytek gres z klatek schodowych z komunikacją i przedsionkami, demontaż koryt odwodnienia liniowego itd.) (Kosztorys nr 1),

*   wykonanie nowej posadzki betonowej (Kosztorys nr 2),

*   montaż odwodnienia liniowego w garażu podziemnym (Kosztorys nr 3),

*   malowanie balustrad balkonów (Kosztorys nr 4),

*   naprawę tynków elewacji (Kosztorys nr 5).

Mając zatem na uwadze przedstawione okoliczności sprawy a także powołane wcześniej przepisy należy wskazać, że w sytuacji gdy ww. czynności wykonane zostaną w bryle budynku mieszkalnego, sklasyfikowanego w PKOB 11 i umowa zawarta zostanie na remont całego budynku, który zaliczony będzie do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, o którym mowa w art. 41 ust. 12 ustawy o VAT, to obniżona stawka podatku w wysokości 8% znajdzie zastosowanie do całości robót wykonywanych w bryle tego budynku, na podstawie art. 41 ust. 2 i ust. 12 w zw. z art. 146a pkt 2 ustawy.

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy należy uznać za prawidłowe.

Ad. 2

Odnosząc się do powyższej kwestii należy na wstępie wskazać, że jak wynika z wyżej powołanych przepisów prawa warunkiem zastosowania 8% stawki, na podstawie art. 41 ust. 12 ustawy o podatku od towarów i usług, jest spełnienie dwóch przesłanek. Po pierwsze zakres wykonywanych czynności musi dotyczyć budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy budynków lub ich części. Po drugie, budynki lub ich części, których dotyczą ww. czynności, muszą być zaliczane do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym. Niespełnienie chociażby jednej z ww. przesłanek powoduje, że transakcja nie może korzystać z preferencyjnej, 8% stawki podatku.

Mając na uwadze powyższe oraz przedstawione we wniosku okoliczności sprawy należy stwierdzić, że pomimo tego, że prace remontowe wykonywane będą przez rożnych wykonawców, oraz część prac będzie wykonywana w lokalu użytkowym (garażu) to do przedmiotowej usługi remontu będzie miała zastosowanie, na podstawie art. 41 ust. 2 ustawy w związku z art. 41 ust. 12, preferencyjna stawka podatku VAT 8%, gdyż ww. czynności wykonane zostaną w bryle budynku mieszkalnego, sklasyfikowanego w PKOB 11

Natomiast w przypadku montażu nowych bram garażowych oraz montażu odwodnienia na podstawie odrębnej umowy, Wnioskodawca winien zastosować podstawową stawkę podatku VAT w wysokości 23%, zgodnie z art. 146a pkt 1 ustawy, gdyż prace te będą dotyczyły garażu (lokal użytkowy), który stanowi odrębną nieruchomość i posiada samodzielną księgę wieczystą.

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy należy uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Ponadto tut. Organ informuje, że zgodnie z art. 14na pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa, przepisów art. 14k-14n dotyczących ochrony prawnej wynikającej z zastosowania się Wnioskodawcy do otrzymanej interpretacji nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe przedstawione we wniosku stanowią element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy o podatku od towarów i usług, tj. czynności dokonanych w ramach transakcji, które pomimo spełnienia warunków formalnych ustanowionych w przepisach ustawy, miały zasadniczo na celu osiągnięcie korzyści podatkowych, których przyznanie byłoby sprzeczne z celem, któremu służą te przepisy.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2016 r., poz. 718 z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a ponadto zawierać: wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia innego aktu lub czynności, oznaczenie organu, którego działania, bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania skarga dotyczy, określenie naruszenia prawa lub interesu prawnego, w przypadkach, o których mowa w art. 52 § 3 i 4, dowód, że skarżący wezwał właściwy organ do usunięcia naruszenia prawa (art. 57 § 1 pkt 1 - 4 ww. ustawy). Skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydana w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Administracji Skarbowej w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1 Maja 10, 09-402 Płock.