Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBII/2/415-728/11/MW
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2011-09-12
Teza: Skutki podatkowe sprzedaży nieruchomości nabytej w drodze umowy rozszerzającej wspólność majątkową małżeńską.
Słowa kluczowe: małżonek; małżonkowie-majątek wspólny małżonków; nieruchomości-sprzedaż nieruchomości; wspólność-wspólność ustawowa
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że Pani stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 14 czerwca 2011r. (data wpływu do tut. Biura 17 czerwca 2011r.), uzupełnionym w dniu 10 sierpnia 2011r., o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych sprzedaży nieruchomości – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 17 czerwca 2011r. wpłynął do tut. Biura ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych sprzedaży nieruchomości.

W związku ze stwierdzonymi brakami formalnymi, pismem z dnia 28 lipca 2011r. Znak:IBPBII/2/415-728/11/MW wezwano wnioskodawczynię do uzupełnienia wniosku. Uzupełnienia dokonano w dniu 10 sierpnia 2011r.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

W dniu 11 kwietnia 2011r. wnioskodawczyni wraz z mężem dokonała sprzedaży działki. Przedmiotowa działka stanowiła współwłasność wnioskodawczyni i jej męża na prawach wspólności ustawowej małżeńskiej. Współwłaścicielem tej działki wnioskodawczyni została na podstawie umowy majątkowej małżeńskiej o rozszerzeniu wspólności ustawowej zawartej w dniu 28 lutego 2007r.

Prawo własności do ww. działki mąż wnioskodawczyni nabył w dziale spadku w dniu 28 października 2005r. W dniu 28 lutego 2007r. podczas dokonywania aktualizacji zapisów w księgach wieczystych wnioskodawczyni została dopisana jako właściciel ww. działki na prawach wspólności ustawowej małżeńskiej.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy w świetle przedstawionego stanu faktycznego sprzedaż działki jest zwolniona w całości z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych, czy też jest opodatkowana w części stanowiącej dochód wnioskodawczyni?

Zdaniem wnioskodawczyni, sprzedaż działki jest w całości zwolniona z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych ze względu na nabycie w dziale spadku przed 2006r.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko wnioskodawczyni w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2010r. Nr 51, poz. 307 ze zm.) źródłem przychodu jest, z zastrzeżeniem ust. 2, odpłatne zbycie:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów

\-jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

Powyższy przepis formułuje generalną zasadę, że sprzedaż nieruchomości, jej części oraz udziału w nieruchomości przed upływem 5 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie rodzi obowiązek podatkowy w postaci zapłaty podatku dochodowego. Tym samym, jeżeli odpłatne zbycie nieruchomości, jej części oraz udziału w nieruchomości nastąpiło po upływie 5 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie – nie jest źródłem przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a tym samym przychód uzyskany ze sprzedaży nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości w ogóle nie podlega opodatkowaniu.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że w dniu 11 kwietnia 2011r. wnioskodawczyni wraz z mężem dokonała sprzedaży działki. Przedmiotowa działka stanowiła współwłasność wnioskodawczyni i jej męża na prawach wspólności ustawowej małżeńskiej. Współwłaścicielem tej działki wnioskodawczyni została na podstawie umowy majątkowej małżeńskiej o rozszerzeniu wspólności ustawowej zawartej w dniu 28 lutego 2007r. Prawo własności do ww. działki mąż wnioskodawczyni nabył w dziale spadku w dniu 28 października 2005r.

Dla rozstrzygnięcia skutków podatkowych powyższego, istotna będzie kwestia ustalenia momentu nabycia nieruchomości.

Stosunki majątkowe między małżonkami zostały uregulowane w ustawie z dnia 25 lutego 1964r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. Nr 9, poz. 59 ze zm.). Zgodnie z art. 31 § 1 ww. ustawy z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Co więcej, wspólność ustawowa charakteryzuje się tym, że w czasie jej trwania udziały małżonków w majątku wspólnym nie są określone, a zatem jest to typ współwłasności łącznej.

Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków. I tak w myśl art. 33 pkt 2 Kodeksu, odrębny majątek każdego z małżonków stanowią przedmioty majątkowe nabyte przez dziedziczenie, zapis lub darowiznę, chyba że spadkodawca lub darczyńca inaczej postanowił. Jednakże małżonkowie mogą przez umowę zawartą w formie aktu notarialnego wspólność ustawową rozszerzyć lub ograniczyć albo ustanowić rozdzielność majątkową lub rozdzielność majątkową z wyrównaniem dorobków (umowa majątkowa). Umowa taka może poprzedzać zawarcie małżeństwa (art. 47 § 1 ww. ustawy). Jest to zatem umowa, której celem jest ustanowienie ustroju majątkowego między małżonkami w sposób odmienny od przewidzianego w przepisach o wspólności ustawowej. Umowa ta jest czynnością prawną organizacyjną, która reguluje stosunki majątkowe małżonków przez czas trwania ich związku małżeńskiego.

Umowa rozszerzająca wspólność majątkową małżeńską ma charakter czynności prawnej rozporządzającej o charakterze nieodpłatnym. Wspólność małżeńską, która jest współwłasnością łączną cechuje bezudziałowy charakter. Włączenie do majątku małżonków w drodze umowy rozszerzającej ustawową wspólność majątkową nieruchomości stanowiącej majątek odrębny jednego małżonka, nie jest nabyciem tej nieruchomości przez drugiego małżonka w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 powołanej wyżej ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W myśl natomiast art. 924 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. - Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy, natomiast spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku (art. 925 Kodeksu cywilnego). Oznacza to, że z chwilą śmierci należące do spadkodawcy prawa i obowiązki stają się spadkiem, który podlega przepisom prawa spadkowego, a data śmierci (chwila śmierci) spadkodawcy ustala, kto staje się spadkobiercą oraz co wchodzi w skład masy spadkowej. Z kolei postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku potwierdza jedynie prawo spadkobiercy do tego spadku od momentu jego otwarcia. Istotny zatem dla podatku dochodowego jest dzień otwarcia spadku, czyli data śmierci spadkodawcy.

Natomiast stosownie do treści art. 1035 ustawy Kodeks cywilny, jeżeli spadek przypada kilku spadkobiercom, do wspólności majątku spadkowego stosuje się przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych. Do momentu zniesienia tej współwłasności lub dokonania działu spadku, spadkobiercy są współwłaścicielami rzeczy i praw wchodzących w skład spadku. Z instytucją działu spadku mamy więc do czynienia w sytuacji, w której spadek przypada kilku spadkobiercom. W wyniku działu spadku prawa majątkowe objęte spadkiem przyznane poszczególnym spadkobiercom stosownie do wielkości ich udziałów, przechodzą na nich. Ustaje więc wspólność majątku spadkowego. Umowa o dział spadku lub prawomocne orzeczenie sądowe o dziale spadku stanowią tytuł własności rzeczy, które w dziale przypadłyby poszczególnym spadkobiercom. Tak więc, na skutek działu spadku następuje „konkretyzacja” składników masy spadkowej przypadających poszczególnym spadkobiercom. Jeżeli jednak w drodze działu spadku spadkobierca nabywa udział ponad wielkość, którą uprzednio nabył w spadku, to nabycie w drodze działu spadku, w części przekraczającej udział w spadku (nawet wówczas, jeżeli nabycie to następuje nieodpłatnie) należy traktować jako nabycie w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Powyższe oznacza, że za datę nabycia przez małżonków przedmiotowej nieruchomości, która stanowiła wcześniej majątek odrębny małżonka należy przyjąć dzień, w którym małżonek nabył tę nieruchomość do majątku odrębnego. W konsekwencji u małżonka, który stał się współwłaścicielem zbytej nieruchomości w drodze rozszerzenia ustawowej wspólności majątkowej, nie powstanie obowiązek podatkowy z tytułu uzyskania przychodu ze sprzedaży nieruchomości, stanowiącej majątek wspólny, jeżeli od końca roku, w którym nabyto tę nieruchomość (do majątku odrębnego) upłynęło pięć lat.

W przedmiotowej sprawie mąż – jak wskazuje wnioskodawczyni – nabył tę nieruchomość w dziale spadku w dniu 28 października 2005r. Z wniosku nie wynika co prawda kiedy zmarł spadkodawca (spadkodawcy), po którym mąż wnioskodawczyni nabył spadek jednakże okoliczność ta pozostaje bez znaczenia ponieważ nabycie spadku musiało nastąpić przed dniem jego działu czyli przed dniem 28 października 2005r.

Odnosząc powyższe uregulowania prawne na grunt rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, iż u wnioskodawczyni, która w wyniku zawarcia w 2007r. umowy rozszerzającej wspólność majątkową małżeńską stała się współwłaścicielką nieruchomości, nie powstanie obowiązek podatkowy z tytułu uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia w 2011r. (wspólnie z małżonkiem) przedmiotowej nieruchomości, stanowiącej majątek wspólny. Uzyskany przychód nie podlega w ogóle opodatkowaniu podatkiem dochodowym, ponieważ od końca roku kalendarzowego, w którym nabyto tę nieruchomość (do majątku odrębnego) upłynęło pięć lat. Sprzedaż nieruchomości po 31 grudnia 2010r. nie stanowi zatem dla wnioskodawczyni źródła przychodu.

Wyjaśnienia wymaga jedynie, iż brak obowiązku opodatkowania przedmiotowej transakcji sprzedaży u wnioskodawczyni nie wynika z tego, że przychód – jak wskazuje – podlega zwolnieniu z opodatkowania z uwagi na nabycie w dziale spadku przed 2006r., tylko z faktu, iż sprzedaż nieruchomości nastąpiła w 2011r., czyli po upływie pięciu lat licząc od końca roku, w którym miało miejsce nabycie, tj. od końca 2005r. Okoliczność, że mąż wnioskodawczyni nabył nieruchomość w dziale spadku w żadnym wypadku nie oznacza, że dzięki umowie rozszerzającej wspólność ustawową także wnioskodawczyni nabyła nieruchomość w dziale spadku. W dziale spadku nieruchomość może nabyć wyłącznie spadkobierca, którym wnioskodawczyni nie była. To oznacza, że choć datą nabycia nieruchomości będzie dla wnioskodawczyni data jej nabycia do majątku odrębnego przez męża, to jednak wnioskodawczyni nie nabyła tej nieruchomości w drodze działu spadku – w drodze działu spadku nieruchomość nabył wyłącznie jej mąż.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Należy także wskazać, iż z uwagi na to, że interpretacje prawa podatkowego wydawane są w indywidualnej sprawie zainteresowanego, co wynika z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej - niniejsza interpretacja jest wydana dla wnioskodawczyni, jako występującej z wnioskiem. Nie chroni natomiast męża wnioskodawczyni. Małżonek wnioskodawczyni chcąc uzyskać interpretację indywidualną powinien wystąpić z odrębnym wnioskiem o jej udzielenie.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, 31-511 Kraków po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.