Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPP2/443-340/10-6/KG
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2010-07-20
Teza: Określenie statusu podatnika podatku od towarów i usług do czynności wykonywanych w ramach usługi cash-poolingu.
Słowa kluczowe: banki; cash pooling; obrót; usługi-usługi finansowe
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 15

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005r., Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2007r. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki, przedstawione we wniosku z dnia 25.05.2010r. (data wpływu 26.05.2010r.), uzupełnionym pismami z dnia 02.06.2010r. (data wpływu 04.06.2010r.), z dnia 16.06.2010r. (data wpływu 22.06.2010r.), oraz z dnia 23.06.2010r. (data wpływu 23.06.2010r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie statusu podatnika podatku od towarów i usług do czynności wykonywanych w ramach usługi cash poolingu - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 26.05.2010r. wpłynął ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie statusu podatnika podatku od towarów i usług do czynności wykonywanych w ramach usługi cash poolingu.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Spółka lub Wnioskodawca zamierza skorzystać z usługi kompleksowego zarządzania płynnością finansową (cash pooling) oferowanej przez R. S.A. (dalej: „Bank”). Pozostałymi uczestnikami cash pooling-u (dalej: „Cash pooling” lub „System”) będą polskie spółki należące do tej samej grupy kapitałowej, co Wnioskodawca. Spółka, jak również pozostali uczestnicy Systemu staną się stroną umowy o cash pooling z Bankiem oraz będą posiadać rachunki w Banku. System oferowany przez bank to tzw. cash pooling rzeczywisty.

Zgodnie z postanowieniami umowy o uczestnictwo w Systemie, w Cash pooling-u będą brały udział podmioty posiadające rachunki bankowe w Banku. Jeden z tych podmiotów będzie dodatkowo pełnił funkcję agenta (dalej jako: „Agent” lub „Pool leader”). Agent otworzy w Banku dodatkowy rachunek, który będzie wykorzystywany do przeprowadzania rozliczeń związanych z Systemem.

W ramach Cash pooling-u, na koniec każdego dnia:

*   Bank będzie przenosił na Agenta wierzytelności przysługujące Bankowi wobec każdego z uczestników, którzy będą wykazywali saldo ujemne na rachunkach bankowych na koniec każdego dnia roboczego. Jednocześnie, z tytułu zapłaty za przeniesione wierzytelności, Bank obciąży rachunek Agenta kwotą stanowiącą wartość nominalną nabytych wierzytelności;
*   Agent będzie przejmował od Banku zobowiązanie wobec każdego z uczestników, którzy będą posiadać saldo dodatnie na rachunkach bankowych na koniec każdego dnia roboczego. Jednocześnie, z tytułu zapłaty za przejęte zobowiązanie, Bank uzna rachunek Agenta kwotą stanowiącą wartość nominalną przejętych zobowiązań.

Na początek następnego dnia roboczego dokonywane będą transfery odwrotne, tym samym:

*   Agent dokona przeniesienia zwrotnego na Bank wierzytelności z końca dnia poprzedniego. Z tytułu dokonanego przelewu Bank zapłaci w momencie przelewu cenę w wysokości nominalnej nabytych wierzytelności;
*   Bank przejmie od Agenta zobowiązanie, które zostało wcześniej przez niego przejęte na koniec dnia poprzedniego. Z tytułu dokonanego przejęcia zobowiązania, Bank obciąży rachunek Agenta ceną w wysokości wartości nominalnej przejętego zobowiązania.

Po dokonaniu transferów na koniec dnia roboczego naliczone zostaną odsetki. Odsetki będą naliczane przez Bank każdego dnia roboczego od salda występującego na rachunku bankowym Agenta. W sytuacji, gdy:

*   saldo na rachunku bankowym Agenta będzie dodatnie, Bank naliczy odsetki od kwoty stanowiącej dodatnie saldo na koniec danego dnia roboczego;
*   saldo na rachunku bankowym Agenta będzie ujemne, Bank pobierze odsetki od kwoty stanowiącej ujemne saldo na koniec danego dnia roboczego.

W związku z powyższym, Bank uzna lub odpowiednio obciąży rachunek Agenta kwotą naliczonych odsetek. Ponadto, w przypadku wybrania przez Spółkę oraz innych uczestników Systemu opcji, którą oferuje Bank, Bank zapewni rozliczenie kwot tych odsetek pomiędzy Agentem a pozostałymi uczestnikami Cash pooling-u poprzez odpowiednio uznanie lub obciążenie rachunków poszczególnych uczestników do piątego dnia roboczego następnego miesiąca następującego po okresie, którego wynagrodzenie dotyczy.

Jednym ze standardowych warunków umownych Cash pooling-u jest również poręczenie przez każdego z uczestników za wierzytelności innych uczestników.

Wynagrodzenie Banku z tytułu usług świadczonych na rzecz uczestników Systemu będą stanowić odsetki od sald ujemnych na rachunku bankowym Agenta oraz wynagrodzenie za dokonaną alokacje i dystrybucję odsetek należnych uczestnikom Cash pooling-u określone w stałej wysokości.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy podmiotem świadczącym usługi w rozumieniu ustawy o VAT w ramach kompleksowej obsługi Systemu, będzie Bank, natomiast Spółka w związku z uczestnictwem w Systemie nie będzie wykonywać żadnych usług i nie będzie z tego tytułu zobowiązana do wykazania jakiegokolwiek obrotu w rozumieniu ustawy o VAT?

W ocenie Wnioskodawcy, czynności wykonywane przez uczestników Systemu, w tym przez Spółkę, związane z uczestnictwem w Systemie nie stanowią usług w rozumieniu ustawy o VAT, a uczestnicy, w tym Spółka, są jedynie odbiorcami usługi świadczonej przez Bank oraz Spółka z tytułu uczestnictwa w Systemie nie będzie zobowiązana do wykazywania jakiegokolwiek obrotu w rozumieniu ustawy o VAT.

Zgodnie z obowiązującą Polską Klasyfikacją Wyrobów i Usług usługami są czynności (będące końcowymi efektami działalności) o charakterze usługowym świadczone przez podmioty gospodarcze na rzecz innych podmiotów gospodarczych lub na rzecz ludności. Odnosząc powyższą definicję do analizowanej sytuacji dostrzec należy, iż czynności uczestników Cash pooling-u oraz Agenta nie spełniają powyższych kryteriów. W rzeczywistości bowiem nie świadczą oni usługi, a jedynie korzystają z usługi kompleksowego zarządzania płynnością finansową świadczonej przez Bank.

Kwalifikacji tej nie zmienia fakt, iż w ramach korzystania z Cash pooling-u dokonywane są zwrotne przelewy na Bank (wierzytelność Agenta przysługująca mu przez okres od zakończenia poprzedniego dnia roboczego do rozpoczęcia następnego dnia roboczego wobec posiadacza ujemnego jest przy rozpoczęciu następnego dnia roboczego przenoszona na Bank). Dokonywanie takich przelewów jest warunkiem koniecznym do funkcjonowania Cash pooling-u opartego na przelewach rzeczywistych, nie oznacza ono jednak, iż uczestnicy lub Agent stają się usługodawcami. Czynności wykonywane przez uczestników i Agenta w ramach Systemu będą stanowiły jedynie techniczne elementy pomocnicze, konieczne dla efektywnego wykonywania usługi przez Bank. W konsekwencji, uczestnicy pozostaną nadal odbiorcami usługi świadczonej przez Bank.

Usługa świadczona przez Bank będzie polegać w szczególności na wykonywaniu w ramach Systemu czynności takich jak np.;

*   przenoszenie wierzytelności i zobowiązań względem uczestników na Agenta,
*   ustalanie stanu sald na rachunkach uczestników i rachunku Agenta,
*   obciążanie i uznawanie rachunku Agenta lub (w przypadku wybrania takiego rozwiązania przez uczestników) Agenta i rachunków uczestników w ramach rozliczenia odsetek pomiędzy Agentem a uczestnikami,
*   przygotowywanie i przekazywanie uczestnikom informacji dotyczących rozliczenia odsetek i naliczenia opłat na rachunkach Agenta i uczestników.

Z tytułu świadczenia usług w powyższym zakresie, Bank będzie otrzymywał od uczestników Systemu określone w umowie wynagrodzenie.

W związku z powyższym, w ramach Systemu wyłącznie Bank będzie świadczył usługę w rozumieniu art. 8 ustawy o VAT, nie zaś którykolwiek z innych podmiotów zaangażowanych w Systemie (Spółka, Agent, czy też inni uczestnicy). Pozostałe podmioty zaangażowane w Cash pooling będą usługobiorcami usług świadczonych przez Bank.

Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, iż podmiotem, u którego wystąpi obrót z tytułu wykonania usługi określanej jako Cash pooling, jest Bank, a nie żadna spółka uczestnicząca w Systemie. Obrotem Banku będzie zaś wynagrodzenie należne od uczestników Systemu.

W konsekwencji, Spółka z tytułu uczestnictwa w Systemie nie będzie zobowiązana do wykazywania jakiegokolwiek obrotu w rozumieniu ustawy o VAT.

Stanowisko Spółki znajduje potwierdzenie w licznych interpretacjach wydawanych przez organy podatkowe, np. w:

*   interpretacji indywidualnej wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 24 sierpnia 2009 r. (IPPP1-443-677/09-2/PR),
*   interpretacji indywidualnej wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 24 lutego 2010 r. (IPPP3/443-119/10-2/IB),
*   interpretacji indywidualnej wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 1 lutego 2010 r. (ILPP2/443-1547/09-2/SJ),
*   interpretacji indywidualnej wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 20 sierpnia 2009 r. (IPPP1/443-576/09-2/AP),
*   interpretacji indywidualnej wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 26 stycznia 2009 r. (IPPP2/443-1722/08-2/AZ),
*   interpretacji indywidualnej wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 21 grudnia 2009 r. (ITPP1/443-1185/09/IK).

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu ww. podatkiem, podlegają m.in.: odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…) – art. 8 ust. 1 ustawy.

Stosownie do art. 15 ust. 1 ustawy, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Działalność gospodarcza – mocą ust. 2 powołanego artykułu – obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody, również wówczas, gdy czynność została wykonana jednorazowo w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności w sposób częstotliwy. Działalność gospodarcza obejmuje również czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Podstawą opodatkowania jest obrót, z zastrzeżeniem ust. 2-22, art. 30-32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5. Obrotem jest kwota należna z tytułu sprzedaży, pomniejszona o kwotę należnego podatku. Kwota należna obejmuje całość świadczenia należnego od nabywcy. Obrót zwiększa się o otrzymane dotacje, subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze mające bezpośredni wpływ na cenę (kwotę należną) towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika, pomniejszone o kwotę należnego podatku (art. 29 ust. 1 ustawy).

Z opisu sprawy wynika, iż Spółka zamierza skorzystać z usługi kompleksowego zarządzania płynnością finansową (cash pooling) oferowanej przez R. S.A. Pozostałymi uczestnikami cash pooling-u będą polskie spółki należące do tej samej grupy kapitałowej, co Wnioskodawca. Spółka, jak również pozostali uczestnicy Systemu staną się stroną umowy o cash pooling z Bankiem oraz będą posiadać rachunki w Banku. System oferowany przez bank to tzw. cash pooling rzeczywisty. Zgodnie z postanowieniami będą w nim brały udział podmioty posiadające rachunki bankowe w Banku. Jeden z tych podmiotów będzie dodatkowo pełnił funkcję agenta, który otworzy w Banku dodatkowy rachunek, wykorzystywany do przeprowadzania rozliczeń związanych z Systemem. W ramach Cash pooling-u, na koniec każdego dnia Bank będzie przenosił na Agenta wierzytelności przysługujące Bankowi wobec każdego z uczestników, którzy będą wykazywali saldo ujemne na rachunkach bankowych na koniec każdego dnia roboczego. Jednocześnie, z tytułu zapłaty za przeniesione wierzytelności, Bank obciąży rachunek Agenta kwotą stanowiącą wartość nominalną nabytych wierzytelności. Agent będzie przejmował od Banku zobowiązanie wobec każdego z uczestników, którzy będą posiadać saldo dodatnie na rachunkach bankowych na koniec każdego dnia roboczego. Jednocześnie, z tytułu zapłaty za przejęte zobowiązanie, Bank uzna rachunek Agenta kwotą stanowiącą wartość nominalną przejętych zobowiązań. Na początek następnego dnia roboczego dokonywane będą transfery odwrotne. Po dokonaniu transferów na koniec dnia roboczego naliczone zostaną odsetki od salda występującego na rachunku bankowym Agenta. W sytuacji, gdy:

*   saldo na rachunku bankowym Agenta będzie dodatnie, Bank naliczy odsetki od kwoty stanowiącej dodatnie saldo na koniec danego dnia roboczego;
*   saldo na rachunku bankowym Agenta będzie ujemne, Bank pobierze odsetki od kwoty stanowiącej ujemne saldo na koniec danego dnia roboczego.

Wynagrodzenie z tytułu usług świadczonych na rzecz uczestników Systemu będzie przysługiwało Bankowi, a będą stanowić je odsetki od sald ujemnych na rachunku bankowym Agenta oraz wynagrodzenie za dokonaną alokacje i dystrybucję odsetek należnych uczestnikom Cash pooling-u określone w stałej wysokości.

Biorąc pod uwagę cechy charakterystyczne umowy cash poolingu należy stwierdzić, iż w przedmiotowej sprawie w roli świadczącego usługę występuje Bank, który wykonuje wszystkie czynności wchodzące w skład kompleksowej usługi bankowej, jaką jest cash pooling i z tytułu wykonywania tej usługi otrzymuje wynagrodzenie. Zatem podmiotem, u którego wystąpi obrót z tytułu wykonania usługi określanej mianem cash pooling, jest Bank.

Czynności wykonywane przez Spółkę na podstawie umowy, umożliwiające Bankowi dokonywanie odpowiednich transferów środków finansowych w ramach struktury cash poolingu nie stanowią odrębnego świadczenia przez Spółkę usług, w rozumieniu art. 8 ustawy, lecz jedynie elementy pomocnicze, konieczne dla efektywnego wyświadczenia przez Bank usługi kompleksowego zarządzania płynnością finansową.

Reasumując, mając na uwadze przedstawione zdarzenie przyszłe oraz w oparciu o powołane przepisy prawa podatkowego stwierdzić należy, iż podmiotem, u którego występuje obrót z tytułu wykonania usługi cash poolingu jest Bank, a nie Spółka. Zatem, w odniesieniu do usługi cash poolingu, podatnikiem o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy, jest Bank.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Niniejsza interpretacja zawiera rozstrzygnięcie w części dotyczącej podatku od towarów i usług. Natomiast wniosek w zakresie interpretacji prawa podatkowego dotyczącego podatku od czynności cywilnoprawnych zostanie rozstrzygnięty w odrębnej interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Biuro Krajowej Informacji Podatkowej, ul. 1 Maja 10, 09-402 Płock.