Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPTPB3/4511-273/15-4/JZ
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi
Data wydania: 2016-02-08
Teza: Skutki podatkowe wygaśnięcia wierzytelności pożyczkowej i wierzytelności z tytułu odsetek od pożyczki wskutek konfuzji.
Słowa kluczowe: konfuzja; spółki-likwidacja spółki; spółki-spółka jawna; wierzytelność
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 14

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613, z późn. zm.) w związku z art. 16 ustawy z dnia 10 września 2015 r. o zmianie ustawy – Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r., poz. 1649) oraz § 5 pkt 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko – przedstawione we wniosku z dnia 29 października 2015 r. (data wpływu 2 listopada 2015 r.), uzupełnionym pismem z dnia 20 stycznia 2016 r. ( data wpływu 25 stycznia 2016 r.), o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych wygaśnięcia wierzytelności pożyczkowej i wierzytelności z tytułu odsetek od pożyczki wskutek konfuzji (pytanie nr 2) – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 2 listopada 2015 r. został złożony wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawca jest osobą fizyczną, polskim rezydentem podatkowym, podlegającym opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych w Polsce od całości swoich przychodów, bez względu na miejsce ich osiągania.

W przyszłości Wnioskodawca stanie się wspólnikiem spółki jawnej (dalej: „Spółka Jawna”), która powstanie w wyniku przekształcenia spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. W skład majątku Spółki Jawnej będzie wchodzić między innymi wierzytelność z tytułu pożyczki uprzednio udzielonej Wnioskodawcy (dalej: „Wierzytelność”). Wierzytelność przejdzie na Spółkę Jawną w ramach sukcesji uniwersalnej związanej z przekształceniem formy prawnej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością.

Niewykluczone, że w przyszłości Wnioskodawca wraz z pozostałymi wspólnikami Spółki Jawnej podejmie uchwałę o jej rozwiązaniu bez przeprowadzania postępowania likwidacyjnego, w ramach uproszczonej procedury, opisanej w art. 67 § 1 w zw. z art. 58 pkt 2 ustawy z dnia 15 kwietnia 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2013 r., poz. 1030, dalej: „KSH”), która to zostanie przewidziana w umowie Spółki Jawnej.

Konsekwencją powyższego będzie fakt, że Wnioskodawca stanie się właścicielem wierzytelności przysługujących Spółce Jawnej, w tym Wierzytelności z tytułu pożyczki udzielonej Wnioskodawcy. Oznacza to, że Wnioskodawca stanie się podmiotem uprawnionym zarówno jako wierzyciel jak i dłużnik z tytułu pożyczki udzielonej Wnioskodawcy. W efekcie powyższego, Wierzytelność wygaśnie z mocy prawa w drodze tzw. „konfuzji”.

W uzupełnieniu wniosku Wnioskodawca dodał, że obie spółki, tzn. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, jak i powstała w wyniku przekształcenia Spółka Jawna, będą miały swą siedzibę w miejscowości … (gmina: …, powiat: …, województwo: …).

Przedmiotem działalności Spółki Jawnej będzie m in.:

1.  realizacja projektów budowlanych związanych ze wznoszeniem budynków,
2.  roboty budowlane związane ze wznoszeniem budynków mieszkalnych i niemieszkalnych,
3.  rozbiórka i przygotowanie terenu pod budowę,
4.  wykonywanie instalacji elektrycznych, wodno-kanalizacyjnych i pozostałych instalacji budowlanych,
5.  wykonywanie robót budowlanych wykończeniowych,
6.  pozostałe specjalistyczne roboty budowlane,
7.  magazynowanie i przechowywanie pozostałych towarów,
8.  leasing finansowy,
9.  pozostałe formy udzielania kredytów,
10.  pozostała finansowa działalność usługowa, gdzie indziej niesklasyfikowana z wyłączeniem ubezpieczeń i funduszów emerytalnych,
11.  kupno i sprzedaż nieruchomości na własny rachunek,
12.  wynajem i zarządzanie nieruchomościami własnymi lub dzierżawionymi,
13.  zarządzanie nieruchomościami wykonywane na zlecenie,
14.  działalność firm centralnych (head offices) i holdingów, z wyłączeniem holdingów finansowych,
15.  pozostałe doradztwo w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej i zarządzenia,
16.  pozostałe badania i analizy techniczne,
17.  badanie rynku i opinii publicznej,
18.  pozostała działalność profesjonalna, naukowa i techniczna, gdzie indziej niesklasyfikowana,
19.  wynajem i dzierżawa pozostałych maszyn, urządzeń i dóbr materialnych,
20.  działalność pomocnicza związana z utrzymaniem porządku w budynkach,
21.  działalność organizacji komercyjnych pracodawców,
22.  działalność związana z administracyjną obsługą biura, włączając działalność wspomagającą,
23.  działalność usługowa związana z administracyjną obsługą biura,
24.  pozostała działalność związana z administracyjną obsługą biura,
25.  pozostała działalność wspomagająca prowadzenie działalności gospodarczej gdzie indziej niesklasyfikowana,
26.  pozostała działalność usługowa, gdzie indziej niesklasyfikowana.

Wnioskodawca, z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej w Spółce Jawnej będzie opodatkowany podatkiem dochodowym od osób fizycznych (dalej: „podatek PIT”) według tzw. podatku liniowego – tj. stawki 19%, a zatem zgodnie z art. 30c ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U z 2012 r., poz. 361 z późn. zm.; dalej: „Ustawa PIT”).

Wierzytelność pożyczkowa, którą nabędzie Wnioskodawca (w wyniku rozwiązania Spółki Jawnej bez przeprowadzania postępowania likwidacyjnego), dotyczy pożyczki udzielonej, uprzednio Wnioskodawcy przez Spółkę Przekształcaną, przy czym należy podkreślić, że Spółce Jawnej przysługiwać będą wszystkie prawa i obowiązki Spółki Przekształcanej, stosownie do „zasady kontynuacji” wyrażonej w art. 553 § 1 KSH.

W związku z zakończeniem działalności Spółki Jawnej poprzez jej rozwiązanie bez przeprowadzania procedury likwidacyjnej, Wnioskodawca otrzyma przypadający na Niego majątek Spółki Jawnej, który stanowić będzie m.in. wierzytelność z tytułu odsetek od ww. pożyczki, a także innych ewentualnych należności ubocznych.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania:

1.  Czy na moment otrzymania przez Wnioskodawcę, jako wspólnika Spółki Jawnej, Wierzytelności z tytułu pożyczki, w związku z zakończeniem działalności Spółki Jawnej poprzez jej rozwiązanie bez przeprowadzania procedury likwidacyjnej, powstanie po stronie Wnioskodawcy przychód podatkowy w podatku PIT?
2.  Czy wygaśnięcie w wyniku konfuzji zobowiązania Wnioskodawcy wobec Spółki Jawnej z tytułu Wierzytelności, w związku z zakończeniem jej działalności poprzez rozwiązanie bez przeprowadzania likwidacji, spowoduje powstanie po stronie Wnioskodawcy przychodu podatkowego w podatku PIT?

W uzupełnieniu Wnioskodawca dodał, że oba sformułowane we wniosku pytania oznaczone nr 1 i nr 2 dotyczą również wierzytelności z tytułu odsetek od przedmiotowej pożyczki, a także innych ewentualnych należności ubocznych.

Przedmiotem niniejszej interpretacji indywidualnej jest odpowiedź na pytanie nr 2, natomiast w zakresie pytania nr 1 zostanie wydane odrębne rozstrzygnięcie.

Zdaniem Wnioskodawcy (ostatecznie sformułowanym w uzupełnieniu wniosku), wygaśnięcie w wyniku konfuzji Jego zobowiązania wobec Spółki Jawnej z tytułu Wierzytelności (wraz z wierzytelnością z tytułu odsetek od przedmiotowej pożyczki, a także innych ewentualnych należności ubocznych), w związku z zakończeniem działalności Spółki Jawnej poprzez jej rozwiązanie bez przeprowadzania likwidacji, nie spowoduje powstania po stronie Wnioskodawcy przychodu podatkowego w podatku PIT.

Konfuzja polega na wygaśnięciu zobowiązania (wierzytelności i długu) wskutek połączenia podmiotu wierzyciela i dłużnika w jednej osobie. Konfuzja wierzytelności i długu prowadzi do unicestwienia zobowiązania bez decyzji stron, czyli z mocy prawa, na skutek określonego zdarzenia.

W wyniku likwidacji Spółki Jawnej Wierzytelność z tytułu udzielonej pożyczki przejdzie na Wnioskodawcę, wskutek czego Wnioskodawca stanie się jednocześnie wierzycielem i dłużnikiem.

W przypadku, gdy dochodzi do połączenia wierzyciela i dłużnika, wzajemne prawa i obowiązki ulegają wygaśnięciu. W niniejszej sprawie dojdzie zatem do wygaśnięcia zobowiązania Wnioskodawcy, które nastąpi z mocy samego prawa, wskutek skumulowania w rękach jednego podmiotu praw przysługujących wierzycielowi i obowiązków dłużnika.

Przepisy Ustawy PIT nie odnoszą się wprost do instytucji konfuzji należności i zobowiązań. W związku z powyższym zagadnienie to należy przeanalizować w oparciu o zasady ogólne prawa podatkowego.

Należy podkreślić, że konfuzja nie wypełnia dyspozycji art. 11 ust. 1 Ustawy PIT, w myśl którego przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Jak zostało bowiem wspomniane powyżej, w sytuacji, gdy po obu stronach stosunku zobowiązaniowego stoją te same osoby, są one jednocześnie uprawnionymi i zobowiązanymi, zachodzi konfuzja, której skutkiem jest wygaśnięcie zobowiązania. Brak stosunku zobowiązaniowego wyklucza więc jakiekolwiek świadczenie, w tym świadczenie nieodpłatne.

Ponadto, w ocenie Wnioskodawcy, konfuzja Wierzytelności, na skutek otrzymania majątku polikwidacyjnego Spółki Jawnej nie będzie wiązała się z uzyskaniem przez Wnioskodawcę jakiegokolwiek przysporzenia majątkowego lub otrzymaniem przez Niego żadnej wymiernej korzyści. Tym samym, nie zostanie spełniona podstawowa przesłanka powstania przychodu na gruncie Ustawy PIT, tj. zaistnienie przysporzenia majątkowego o charakterze definitywnym.

Zatem, wygaśnięcie w wyniku konfuzji zobowiązania Wnioskodawcy wobec Spółki Jawnej z tytułu Wierzytelności, w związku z zakończeniem jej działalności poprzez rozwiązanie bez przeprowadzania likwidacji, nie spowoduje powstania po stronie Wnioskodawcy przychodu podatkowego w podatku PIT na gruncie Ustawy PIT.

Stanowisko Wnioskodawcy zostało potwierdzone w licznych interpretacjach przepisów prawa podatkowego wydawanych przez Ministra Finansów.

Przykładowo wskazać można interpretację Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 4 lutego 2014 r. (znak: IPPB1/415-1242/13-4/EC), w której organ podatkowy w stwierdził, że „świadczenie nieodpłatne związane jest ze zdarzeniami prawnymi i gospodarczymi o charakterze zobowiązaniowym, których skutkiem jest nieodpłatne, tj. nie związane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu przysporzenie majątku tej osoby, mające konkretny wymiar finansowy. Nieodpłatnym świadczeniem nie będzie więc przysporzenie „samemu sobie. W sytuacji, gdy po obu stronach stosunku zobowiązaniowego stoją te same osoby, są one jednocześnie uprawnionymi i zobowiązanymi, zachodzi tzw. konfuzja, której skutkiem jest wygaśnięcie zobowiązania. Brak stosunku zobowiązaniowego wyklucza jakiekolwiek świadczenie, w tym świadczenie nieodpłatne. Tak więc, na gruncie przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wygaśnięcie zobowiązania Wnioskodawcy wobec Spółki, poprzez konfuzję następującą w wyniku likwidacji lub rozwiązania Spółki, na skutek połączenia w rękach tej samej osoby (Wnioskodawcy) prawa (wierzytelności Spółki wobec Wnioskodawcy) i korelatywnie sprzężonego z nim obowiązku (zobowiązania Wnioskodawcy wobec Spółki), nie spowoduje po stronie Wnioskodawcy powstania przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Reasumując, należy stwierdzić, że otrzymanie przez Wnioskodawczynię w wyniku rozwiązania spółki jawnej wierzytelności, która wygaśnie na skutek konfuzji nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.”

Tożsame stanowisko przedstawili m.in.:

*   Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach w interpretacjach indywidulanych: z dnia 20 lipca 2015 r., znak; IBPB-1-1/4511-134/15/EN, z dnia 13 lipca 2015 r., znak: IBP-1-1/4511-7/15/BK i z dnia 2 lipca 2015 r., znak: IBPBI/1/4511-332/15/ŚS;

*   Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi w interpretacjach indywidualnych: z dnia 10 sierpnia 2015 r., znak: IPTPB1/4511-301/15-4/MH, z dnia 30 czerwca 2015 r., znak: IPTPB1/4511-167/15-4/SJ oraz z dnia 11 czerwca 2015 r., znak: IPTPB1/4511-128/15-5/AP:

*   Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu w interpretacji indywidualnej z dnia 26 maja 2014 r., znak: ILPB1/415-248/14-2/TW oraz w interpretacji indywidualnej z dnia 10 października 2013 r., znak: ILPB1/415-809/13-3/IM;

*   Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji indywidualnej z dnia 7 maja 2014 r. znak: IPPB1/415-136/14-4/ES.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego – jest prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613, z późn. zm.), odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej w tym zakresie oceny stanowiska Wnioskodawcy.

W tym miejscu wyjaśnić jedynie należy, że przedstawiając własne stanowisko Wnioskodawca powołał nieobowiązujące brzmienie art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Ustawą z dnia 29 sierpnia 2014 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2014 r., poz. 1328) zmieniono m.in. art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, który po zmianie stanowi, że: „przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19 i art. 25b i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.” Powyższa zmiana nie ma wpływu na treść rozstrzygnięcia.

Należy nadmienić, że tutejszy Organ w interpretacji indywidualnej prawa podatkowego zajmuje stanowisko tylko w kwestii, skutków podatkowych wygaśnięcia wierzytelności pożyczkowej i wierzytelności z tytułu odsetek od pożyczki wskutek konfuzji. Tutejszy Organ wskazuje, że nie odniósł się w tej interpretacji do innych przedstawionych przez Wnioskodawcę zagadnień niebędących przedmiotem tego zapytania.

Końcowo należy wskazać, że procedura wydawania indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego nie podlega regułom przewidzianym dla postępowania podatkowego, czy kontrolnego. Organ wydający interpretację opiera się wyłącznie na opisie stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego podanego we wniosku – nie prowadzi postępowania dowodowego. Rolą postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów podatkowych nie jest bowiem ustalanie, czy przedstawiony we wniosku stan faktyczny (zdarzenie przyszłe) jest zgodny ze stanem rzeczywistym. Ustalenie stanu rzeczywistego stanowi domenę ewentualnego postępowania podatkowego. To na podatniku ciąży obowiązek udowodnienia w toku tego postępowania okoliczności faktycznych, z których wywodzi on dla siebie korzystne skutki prawne. Jeżeli opis przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego nie będzie zgodny ze stanem rzeczywistym wydana interpretacja nie będzie chronić Wnioskodawcy w zakresie dotyczącym rzeczywiście zaistniałego stanu faktycznego.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego ….., po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Łodzi, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Piotrkowie Trybunalskim, ul. Wronia 65, 97-300 Piotrków Trybunalski.