Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0114-KDIP1-1.4012.882.2024.3.MM
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2025-02-26
Teza: Uznanie, że otrzymanie od Kontrahenta przez Wnioskodawcę kwoty VAT wynikającej z Faktur nie będzie skutkowało powstaniem u Wnioskodawcy obowiązku podatkowego i obowiązku wystawienia faktury z tego tytułu.
Słowa kluczowe: faktura-wystawienie faktury; mechanizm podzielonej płatności (MPP; split payment); obowiązek-obowiązek podatkowy; świadczenie-świadczenie usług
Zagadnienia: Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział I. Przepisy ogólne-Definicje; Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II. Zakres opodatkowania-Rozdział 2. Dostawa towarów i świadczenie usług -Dostawa towarów; Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II. Zakres opodatkowania-Rozdział 2. Dostawa towarów i świadczenie usług -Świadczenie usług; Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III. Podatnicy, płatnicy i przedstawiciele podatkowi-Rozdział 1. Podatnicy i płatnicy-Działalność gospodarcza ; Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III. Podatnicy, płatnicy i przedstawiciele podatkowi-Rozdział 1. Podatnicy i płatnicy-Podatnicy; Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI. Dokumentacja  -Rozdział 1. Faktury -Obowiązek wystawienia faktury ; Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI. Dokumentacja  -Rozdział 1a. Mechanizm podzielonej płatności -Wyłączenia stosowania przepisów ustawy; Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI. Dokumentacja  -Rozdział 1a. Mechanizm podzielonej płatności -Zastosowanie mechanizmu podzielonej płatności  
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział I-art. 2-pkt 22; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział I-art. 2-pkt 6; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 5-ust. 1-pkt 1; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 7.-ust. 1; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 8-ust. 1; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 15-ust. 1; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 15-ust. 2; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IV-Rozdział 1-art. 19a-ust. 1; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106b-ust. 1; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1a-art. 108a-ust. 1; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1a-art. 108a-ust. 1a; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1a-art. 108a-ust. 1b; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1a-art. 108a-ust. 2; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1a-art. 108a-ust. 7 ; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1a-art. 108a-ust. 8

## Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

dłowe
    Szanowni Państwo,
    stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego
    stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe w
    zakresie uznania, że otrzymanie od Kontrahenta przez Wnioskodawcę kwoty VAT
    wynikającej z Faktur nie będzie skutkowało powstaniem u Wnioskodawcy obowiązku
    podatkowego i obowiązku wystawienia faktury z tego tytułu.

## Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

24 grudnia 2024 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który
    dotyczy skutków podatkowych w podatku VAT ponownego otrzymania od Kontrahenta
    kwoty VAT wynikającej z Faktur (w mechanizmie podzielonej płatności). Uzupełnili go
    Państwo - w odpowiedzi na wezwanie - pismami, które wpłynęły do Organu 3 lutego 2025
    r.
    Treść wniosku jest następująca:
    Opis stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego
    a. A. S.A. (dalej: „Wnioskodawca” lub „Spółka”) jest hiszpańską spółką akcyjną,
      prowadzącą w Polsce działalność za pośrednictwem oddziału. Spółka prowadzi
      działalność polegającą na świadczeniu usług (...). Spółka jest zarejestrowana w Polsce
      jako czynny podatnik VAT.
    b. W latach 2021-2024 Spółka świadczyła na rzecz kontrahenta (dalej „Kontrahent”),
      podmiotu zarejestrowanego jako czynny podatnik VAT w Polsce, usługi (...)
      opodatkowane VAT w Polsce oraz wystawiała z tego tytułu faktury VAT dokumentujące
      świadczenie tych usług (dalej: „Faktury”). Kwota należności z Faktur przekraczała 15
      000 zł a Faktury dokumentowały usługi, o których mowa w załączniku 15 do ustawy o
      VAT. Wszystkie Faktury zostały oznaczone informacją o mechanizmie podzielonej
      płatności.
    c. Pomimo oznaczenia, Kontrahent zapłacił kwotę brutto wynikają z Faktur na
      rozliczeniowy rachunek bankowy Spółki - nieumyślnie dokonując przelewu z
      pominięciem mechanizm podzielonej płatności.
    d. Kontrahent zwrócił się do Spółki z prośbą o pomoc w naprawieniu swojej pomyłki.
      Mając na uwadze treść interpretacji indywidualnych wydawanych przez Dyrektora
      Krajowej Informacji Skarbowej, w tym interpretacji z 12 maja 2022 r. (nr 0111-KDIB2-
      1.4010.85.2022.1.MK), Spółka i Kontrahent ustalili następujący schemat postępowania:
        1) Kontrahent wystąpił do Spółki o zwrot kwoty VAT wynikającej z Faktur, którego to
        zwrotu Spółka nie mogła zrealizować,
        2) Strony zdecydowały, że Kontrahent przeleje w mechanizmie podzielonej płatności
        na rachunek VAT Spółki kwotę VAT wynikającą z Faktur,
        3) Spółka nie zwróci równowartości kwoty VAT wynikającej z Faktur na rachunek
        Kontrahenta bezpośrednio po otrzymaniu płatności od Kontrahenta,
        4) Spółka wystąpi do naczelnika urzędu skarbowego o zgodę na przekazanie
        środków z rachunku VAT na rozliczeniowy rachunek bankowy, ponieważ w
        ubiegłych okresach Spółka wywiązała się już z zobowiązań z tytułu VAT należnego
        wynikającego z Faktur,
        5) po otrzymaniu środków na swój rozliczeniowy rachunek bankowy Spółka przeleje
        równowartość kwoty VAT na rachunek bankowy Kontrahenta.
    Pytania w zakresie podatku od towarów i usług

    1) Czy ponowne otrzymanie od Kontrahenta kwoty VAT wynikającej z Faktur, tym razem
      w mechanizmie podzielonej płatności, będzie skutkowało u Wnioskodawcy
      powstaniem obowiązku podatkowego w VAT oraz obowiązkiem wystawienia faktury z
      tego tytułu? (oznaczone we wniosku nr 3)
    2) Czy w przypadku uznania, że otrzymanie od Kontrahenta kwoty VAT będzie skutkowało
      powstaniem obowiązku podatkowego w VAT oraz obowiązkiem wystawienia faktury
      po stronie Wnioskodawcy, po dokonaniu zwrotu równowartości kwoty VAT na
      rachunek bankowy Kontrahenta Wnioskodawca powinien skorygować podstawę
      opodatkowania oraz wystawić z tego tytułu fakturę korygującą? (oznaczone we
      wniosku nr 4)
    Państwa stanowisko w sprawie do pytań w zakresie podatku VAT
    1) W ocenie Wnioskodawcy, otrzymanie od Kontrahenta w mechanizmie podzielonej
      płatności kwoty VAT wynikającej z Faktur nie będzie skutkowało u Wnioskodawcy
      powstaniem obowiązku podatkowego w VAT oraz obowiązkiem wystawienia faktury z
      tego tytułu.
    2) W ocenie Wnioskodawcy, w przypadku uznania, że otrzymanie od Kontrahenta kwoty
      VAT będzie skutkowało powstaniem obowiązku podatkowego w VAT oraz
      obowiązkiem wystawienia faktury po stronie Wnioskodawcy, po dokonaniu zwrotu
      równowartości kwoty VAT na rachunek bankowy Kontrahenta Wnioskodawca
      powinien skorygować podstawę opodatkowania oraz wystawić z tego tytułu fakturę
      korygującą.
    Ad 1
    a. Zgodnie z art. 2 pkt. 22 ustawy o VAT, przez sprzedaż należy rozumieć odpłatną
      dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów
      oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.
    b. Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu VAT podlegają:
        1) odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju;
        2) eksport towarów;
        3) import towarów na terytorium kraju;
        4) wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju;
        5) wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.
    c. W szczególności należy wskazać, że zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, przez odpłatne
      świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby
      prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie
      stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:
        1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na
        formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;

        2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania
        czynności lub sytuacji;
        3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu
        działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
    d. Zgodnie z art. 106b ust. 1 ustawy o VAT, podatnik jest obowiązany wystawić fakturę
      dokumentującą:
        1) sprzedaż, a także dostawę towarów i świadczenie usług, o których mowa w art.
        106a pkt 2, dokonywane przez niego na rzecz innego podatnika podatku,
        podatku od wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze lub na rzecz
        osoby prawnej niebędącej podatnikiem;
        2) wewnątrzwspólnotową sprzedaż towarów na odległość, chyba że podatnik
        korzysta z procedury szczególnej, o której mowa w dziale XII w rozdziale 6a;
        3) wewnątrzwspólnotową dostawę towarów na rzecz podmiotu innego niż wskazany
        w pkt 1;
        4) otrzymanie przez niego całości lub części zapłaty przed dokonaniem czynności, o
        których mowa w pkt 1 i 2, z wyjątkiem przypadku, gdy zapłata dotyczy:
          a) wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów,
          b) czynności, dla których obowiązek podatkowy powstaje zgodnie z art. 19a
            ust. 5 pkt 4,
          c) dostaw towarów, dla których obowiązek podatkowy powstaje zgodnie z art.
            19a ust. 1b.
    e. W niniejszej sprawie otrzymanie od Kontrahenta w mechanizmie podzielonej płatności
      kwoty VAT wynikającej z Faktur nie jest związane z obrotem jakimkolwiek towarem.
      Stąd koniecznym jest jedynie ustalenie, czy doszło do świadczenia usług za
      wynagrodzeniem ze strony Wnioskodawcy.
    f. W orzecznictwie organów podatkowych i sądów administracyjnych podkreśla się, że za
      świadczenie usług za wynagrodzeniem, a więc czynność podlegającą opodatkowaniu
      VAT, uważane mogą być relacje, w których:
    i. istnieje związek prawny między usługodawcą i usługobiorcą, w ramach którego
        następuje świadczenie wzajemne;
    ii. wynagrodzenie otrzymane przez usługodawcę stanowi wartość przekazaną w zamian za
        usługi świadczone na rzecz usługobiorcy;

    iii. istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie usługodawcy;
    iv. odpłatność za otrzymane świadczenie pozostaje w bezpośrednim związku z czynnością,
        która miałaby być opodatkowana tym podatkiem;
    v. istnieje możliwość wyrażenia w pieniądzu wartości tego świadczenia wzajemnego.
    g. Mając na uwadze powyższe przesłanki, Wnioskodawca wskazuje, że otrzymane od
      Kontrahenta kwoty VAT przekazywane są celem uniknięcia przez Kontrahenta sankcji
      podatkowych wynikających z zapłaty za Faktury z pominięciem obowiązkowego
      mechanizmu podzielonej płatności. Tym samym, obecnie samo przekazanie środków
      (kwoty VAT w mechanizmie podzielonej płatności) nie kreuje jakiejkolwiek czynności
      opodatkowanej VAT, w tym w szczególności usługi. Spółka za otrzymaną kwotę nie
      zobowiązuje się do wykonania jakiegokolwiek świadczenia na rzecz Kontrahenta, w
      tym w szczególności nie zobowiąże się do powstrzymania wykonania jakiejkolwiek
      czynności lub tolerowania jakiejkolwiek czynności.
    h. Podkreślenia wymaga, że nie może być mowy o uzyskaniu przez Wnioskodawcę
      jakiegokolwiek wynagrodzenia za świadczenie, gdyż Wnioskodawca zwróci otrzymane
      kwoty na rzecz Kontrahenta. Powyższe wynika oczywiście z tego, że otrzymanie i zwrot
      kwoty ma charakter operacji technicznej, celem której jest uniknięcia przez
      Kontrahenta sankcji wynikających z zapłaty z pominięciem obowiązkowego
      mechanizmu podzielonej płatności za Faktury.
    i. Podkreślenia też wymaga, że Spółka wykonane przez siebie usługi na rzecz Kontrahenta
      udokumentowała Fakturami oraz odprowadziła od nich należny VAT. Natomiast
      ponowna zapłata kwoty VAT przez Kontrahenta ukierunkowana jest na skorygowanie
      uprzednich działań Kontrahenta (brak zapłaty w mechanizmie podzielonej płatności) i
      nie wiąże się z żadną nową usługą, która miałaby zostać wykonana lub towarem, który
      miałby zostać dostarczony.
    j. Podsumowując, w ocenie Wnioskodawcy otrzymanie od Kontrahenta w mechanizmie
      podzielonej płatności kwoty VAT nie będzie skutkowało u Wnioskodawcy powstaniem
      obowiązku podatkowego w VAT oraz obowiązkiem wystawienia faktury z tego tytułu.
    Ad 2
    a. Jeśli Organ nie zgodziłby się ze stanowiskiem Spółki zaprezentowanym w zakresie
      pytania nr 1 i uznał, że otrzymanie od Kontrahenta kwoty VAT będzie skutkowało
      powstaniem obowiązku podatkowego w VAT oraz obowiązkiem wystawienia faktury
      po stronie Wnioskodawcy, po dokonaniu zwrotu równowartości kwoty VAT na
      rachunek bankowy Kontrahenta Wnioskodawca powinien skorygować podstawę
      opodatkowania oraz wystawić z tego tytułu fakturę korygującą.

    b. Jak stanowi art. 29 ust. 10 ustawy o VAT, podstawę opodatkowania obniża się o:
        1) kwoty udzielonych po dokonaniu sprzedaży opustów i obniżek cen;
        2) wartość zwróconych towarów i opakowań;
        3) zwróconą nabywcy całość lub część zapłaty otrzymaną przed dokonaniem
        sprzedaży, jeżeli do niej nie doszło;
        4) wartość zwróconych kwot dotacji, subwencji i innych dopłat o podobnym
        charakterze.
    c. Natomiast zgodnie z art. 106j ust. 1 ustawy o VAT, w przypadku gdy po wystawieniu
      faktury:
        1) podstawa opodatkowania lub kwota podatku wskazana w fakturze uległa zmianie,
        2) (uchylony),
        3) dokonano zwrotu podatnikowi towarów i opakowań,
        4) dokonano zwrotu nabywcy całości lub części zapłaty, o której mowa w art. 106b
        ust. 1 pkt 4,
        5) stwierdzono pomyłkę w jakiejkolwiek pozycji faktury,
        - podatnik wystawia fakturę korygującą.
    d. Mając na uwadze powyższe, jeżeli Organ nie zgodziłby się ze stanowiskiem Spółki
      zaprezentowanym w zakresie pytania nr 1, dokonanie zwrotu kwot VAT na rachunek
      Kontrahenta stanowić będzie zwrot nabywcy zapłaty, a tym samym wiązać się będzie z:
        (i) obniżeniem podstawy opodatkowania oraz
        (ii) obowiązkiem wystawienia przez Wnioskodawcę faktury korygującej do faktury
        dokumentującej czynność opodatkowaną VAT udokumentowaną fakturą
        (otrzymanie przez Spółkę kwoty VAT od Kontrahenta).

## Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe w zakresie uznania,
    że otrzymanie od Kontrahenta przez Wnioskodawcę kwoty VAT wynikającej z Faktur nie
    będzie skutkowało powstaniem u Wnioskodawcy obowiązku podatkowego i obowiązku
    wystawienia faktury z tego tytułu.

## Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
    (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 361 ze zm.), zwanej dalej ustawą lub ustawa o VAT:

      Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa
      towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju;
    Stosownie do treści art. 2 pkt 6 ustawy:
      Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o towarach - rozumie się przez to rzeczy
      oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.
    W świetle art. 2 ust. 22 ustawy:
      Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o sprzedaży - rozumie się przez to odpłatną
      dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport
      towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.
    W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:
      Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się
      przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (...).
    Stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy:
      Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde
      świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej
      niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu
      art. 7, w tym również:
      1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na
      formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
      2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania
      czynności lub sytuacji;
      3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu
      działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
    Należy przy tym podkreślić, że aby dana czynność (dostawa towarów lub świadczenie
    usług) podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług musi zostać wykonywana
    przez podatnika tego podatku.
    Na mocy art. 15 ust. 1 ustawy:
      Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości
      prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o
      której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
    Według art. 15 ust. 2 ustawy:
      Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców
      lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz
      rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność
      gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu
      towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów
      zarobkowych.
    Zgodnie z wyżej wskazanymi regulacjami, przy ocenie charakteru świadczenia, jako usługi
    należy mieć na względzie, że ustawa o podatku od towarów i usług zalicza do grona usług
    każde świadczenie, które nie stanowi dostawy w rozumieniu art. 7 ustawy.
    Zauważyć jednak należy, iż usługą będzie tylko takie świadczenie, w przypadku, którego
    istnieje bezpośredni jego odbiorca odnoszący korzyść związaną z tym świadczeniem.
    W związku z powyższym, czynność podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy
    wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może
    zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności. Przy czym związek pomiędzy

    otrzymywaną płatnością a świadczeniem na rzecz dokonującego płatności musi mieć
    charakter na tyle wyraźny, aby można było powiedzieć, że płatność następuje w zamian za
    to świadczenie.
    Z cytowanych wyżej przepisów ustawy wynika, że przez usługę należy rozumieć każde
    świadczenie na rzecz danego podmiotu niebędące dostawą towarów. Z uwagi na
    powyższe unormowania, pod pojęciem usługi (świadczenia) należy rozumieć każde
    zachowanie się na rzecz innej osoby, na które składać się może zarówno działanie
    (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie, bądź
    też tolerowanie, znoszenie określonych stanów rzeczy).
    Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa
    zalicza do grona usług każde świadczenie. Zauważyć jednak należy, że usługą będzie tylko
    takie świadczenie, w przypadku którego istnieje bezpośredni konsument, odbiorca
    świadczenia odnoszący korzyść o charakterze majątkowym.
    W przytoczonych przepisach została zrealizowana zasada powszechności opodatkowania
    wyrażona w art. 1 Dyrektywy 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie
    wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347 z 11 grudnia 2006
    r., s. 1 ze zm.), zwanej dalej Dyrektywą 2006/112/WE Rady. Definicja świadczenia usług
    stanowi dopełnienie definicji dostawy towarów i tym samym opodatkowaniu podatkiem
    od towarów i usług podlegają wszystkie czynności odpłatnego obrotu profesjonalnego.
    Aby uznać dane świadczenie za odpłatne, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy
    świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać
    wypłacone wynagrodzenie. Musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy świadczoną
    usługą i przekazanym za nią wynagrodzeniem.
    Należy w tym miejscu wskazać, że kwestia odpłatności była wielokrotnie przedmiotem
    rozstrzygnięć Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.
    I tak, w wyroku z 15 lipca 1982 r. w sprawie C-89/91 Hong-Kong Trade Development
    Council, TSUE stwierdził, że wskazane w sprawie czynności podlegają opodatkowaniu
    jedynie wtedy, gdy zostały wykonane odpłatnie. Analizując głębiej ten problem TSUE w
    wyroku z 8 marca 1988 r. w sprawie C-102/86 Apple and Pear Development Council
    stwierdził, że czynność można uznać za dokonaną odpłatnie, gdy istnieje bezpośrednia i
    jasno zindywidualizowana korzyść po stronie dostawcy towaru lub usługi, a ponadto
    odpłatność za otrzymane świadczenie (towar lub usługę) pozostaje w bezpośrednim
    związku z czynnością, która miałaby być opodatkowana tym podatkiem.
    Pojęcie „odpłatności” pojawiło się również w orzeczeniu z 5 lutego 1981 r. C-154/80, które
    zapadło na tle przepisów I Dyrektywy VAT z dnia 11 kwietnia 1967 r. w sprawie
    harmonizacji przepisów Państw Członkowskich w zakresie podatków obrotowych (67/227
    /EWEC). Trybunał wskazał, że termin „zapłata” stanowi integralną część przepisów prawa
    wspólnotowego, które nie odwołuje się do prawa państw członkowskich dla ustalenia jego
    znaczenia i zakresu. Stąd też wykładnia tego wyrażenia nie może być pozostawiona
    dyskrecjonalnemu władztwu każdego państwa członkowskiego. Ponadto, TSUE
    przypomniał, że świadczenie podlega opodatkowaniu jedynie w wypadku, gdy podstawę
    opodatkowania stanowi świadczenie wzajemne otrzymane przez świadczącego usługę.
    Musi również istnieć możliwość wyrażenia w pieniądzu wartości tego świadczenia
    wzajemnego. W końcu - jak wskazał Trybunał - świadczenie wzajemne musi stanowić
    pewną wartość subiektywną, gdyż podstawą opodatkowania jest świadczenie wzajemne
    rzeczywiście otrzymane, nie zaś wartość otrzymana według kryteriów obiektywnych.
    Na uwagę zasługuje tutaj także orzeczenie z 3 marca 1994 r. w sprawie C-16/93 pomiędzy
    R. J. Tolsma a Inspecteur der Omzetbelasting Leeuwarden (Holandia), gdzie podkreślono,
    że dla wystąpienia opodatkowania podatkiem od towarów i usług konieczne staje się
    zaistnienie bezpośredniego związku płatności z konkretną czynnością oraz istnienie
    konsumenta tej czynności.

    Zatem, pod pojęciem odpłatności świadczenia usług rozumieć należy prawo podmiotu
    świadczącego usługę do żądania od odbiorcy usługi lub osoby trzeciej zapłaty ceny lub jej
    ekwiwalentu (np. w postaci świadczenia wzajemnego).
    Podsumowując należy stwierdzić, że opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług
    będzie podlegało tylko to odpłatne świadczenie (dostawa lub usługa), w przypadku
    którego istnieje konsument, tj. odbiorca świadczenia odnoszący z niego choćby
    potencjalną korzyść. Dopóki nie istnieje podmiot, który odnosiłby lub powinien odnosić
    konkretne korzyści o charakterze majątkowym związanym z danym świadczeniem, dopóty
    świadczenie to nie będzie czynnością podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów
    i usług.
    Zgodnie z generalną zasadą wyrażoną w art. 19a ust. 1 ustawy:
      Obowiązek podatkowy powstaje z chwilą dokonania dostawy towarów lub
      wykonania usługi, z zastrzeżeniem ust. 1a, 5 i 7-11, art. 14 ust. 6, art. 20 i art. 21 ust.
      1.
    Generalna zasada wynikająca z brzmienia powołanego powyżej art. 19a ust. 1 ustawy
    wskazuje, że obowiązek podatkowy powstaje z chwilą dokonania dostawy towarów lub
    wykonania usługi. Zgodnie z tą regulacją, podatek stanie się wymagalny w miesiącu
    dokonania dostawy towaru lub wykonania usługi i co do zasady zostanie rozliczony za ten
    okres rozliczeniowy.
    Jak stanowi art. 108a ust. 1 ustawy:
      Podatnicy, którzy otrzymali fakturę z wykazaną kwotą podatku, przy dokonywaniu
      płatności kwoty należności wynikającej z tej faktury mogą zastosować mechanizm
      podzielonej płatności.
    Na podstawie art. 108a ust. 1a ustawy:
      Przy dokonywaniu płatności za nabyte towary lub usługi wymienione w załączniku nr
      15 do ustawy, udokumentowane fakturą, w której kwota należności ogółem
      przekracza kwotę 15 000 zł lub jej równowartość wyrażoną w walucie obcej,
      podatnicy są obowiązani zastosować mechanizm podzielonej płatności. Do
      przeliczania na złote kwot wyrażonych w walucie obcej stosuje się zasady
      przeliczania kwot stosowane w celu określenia podstawy opodatkowania.
    Na mocy art. 108a ust. 1b ustawy:
      Podatnik obowiązany do wystawienia faktury, o której mowa w art. 106e ust. 1 pkt
      18a, jest obowiązany do przyjęcia płatności kwoty należności wynikającej z tej
      faktury z zastosowaniem mechanizmu podzielonej płatności.
    W myśl art. 108a ust. 2 ustawy:
      Zastosowanie mechanizmu podzielonej płatności polega na tym, że:
      1) zapłata kwoty odpowiadającej całości albo części kwoty podatku wynikającej z
        otrzymanej faktury jest dokonywana na rachunek VAT;
      2) zapłata całości albo części kwoty odpowiadającej wartości sprzedaży netto
        wynikającej z otrzymanej faktury jest dokonywana na rachunek bankowy albo na
        rachunek w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, dla których jest
        prowadzony rachunek VAT, albo jest rozliczana w inny sposób.
    Zgodnie z art. 108a ust. 7 ustawy:
      W przypadku stwierdzenia, że podatnik dokonał płatności z naruszeniem ust. 1a,
      naczelnik urzędu skarbowego lub naczelnik urzędu celno-skarbowego ustala
      dodatkowe zobowiązanie podatkowe w wysokości odpowiadającej 30% kwoty
      podatku przypadającej na nabyte towary lub usługi wymienione w załączniku nr 15
      do ustawy, wykazane na fakturze, której dotyczy płatność. W stosunku do osób

      fizycznych, które za ten sam czyn ponoszą odpowiedzialność za wykroczenie
      skarbowe albo za przestępstwo skarbowe, dodatkowego zobowiązania
      podatkowego nie ustala się.
    Stosownie do art. 108a ust. 8 ustawy:
      Przepisu ust. 7 nie stosuje się, jeżeli dostawca lub usługodawca rozliczył całą kwotę
      podatku wynikającą z faktury, która została zapłacona z naruszeniem ust. 1a.
    Jak stanowi art. 106b ust. 1 ustawy:
      Podatnik jest obowiązany wystawić fakturę dokumentującą:
      1) sprzedaż, a także dostawę towarów i świadczenie usług, o których mowa w art.
        106a pkt 2, dokonywane przez niego na rzecz innego podatnika podatku,
        podatku od wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze lub na rzecz
        osoby prawnej niebędącej podatnikiem;
      2) wewnątrzwspólnotową sprzedaż towarów na odległość, chyba że podatnik
        korzysta z procedury szczególnej, o której mowa w dziale XII w rozdziale 6a;
      3) wewnątrzwspólnotową dostawę towarów na rzecz podmiotu innego niż wskazany
        w pkt 1;
      4) otrzymanie przez niego całości lub części zapłaty przed dokonaniem czynności, o
        których mowa w pkt 1 i 2, z wyjątkiem przypadku, gdy zapłata dotyczy:
      a) wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów,
      b) czynności, dla których obowiązek podatkowy powstaje zgodnie z art. 19a ust. 5 pkt
        4,
      c) dostaw towarów, dla których obowiązek podatkowy powstaje zgodnie z art. 19a
        ust. 1b.
    Art. 2 pkt 31 ustawy stanowi, że:
      Ilekroć w przepisach ustawy jest mowa o fakturze - rozumie się przez to dokument w
      formie papierowej lub w formie elektronicznej zawierający dane wymagane ustawą i
      przepisami wydanymi na jej podstawie.
    Faktury są dokumentami potwierdzającymi rzeczywiste transakcje gospodarcze
    dokonywane przez podatnika. Faktura pełni szczególną rolę dowodową w prawidłowym
    wymiarze podatku od towarów i usług, dlatego też niezwykle istotne jest prawidłowe
    oznaczenie wszystkich elementów faktury.
    Z okoliczności przedstawionych we wniosku wynika, że są Państwo hiszpańską spółką
    akcyjną, prowadzącą w Polsce działalność za pośrednictwem oddziału. Spółka prowadzi
    działalność polegającą na świadczeniu usług (...). Spółka jest zarejestrowana w Polsce jako
    czynny podatnik VAT.
    W latach 2021-2024 Spółka świadczyła na rzecz Kontrahenta, podmiotu zarejestrowanego
    jako czynny podatnik VAT w Polsce, usługi (...) opodatkowane VAT w Polsce oraz
    wystawiała z tego tytułu faktury VAT dokumentujące świadczenie tych usług („Faktury”).
    Kwota należności z Faktur przekraczała 15 000 zł a Faktury dokumentowały usługi, o
    których mowa w załączniku 15 do ustawy o VAT. Wszystkie Faktury zostały oznaczone
    informacją o mechanizmie podzielonej płatności.
    Pomimo oznaczenia, Kontrahent zapłacił kwotę brutto wynikają z Faktur na rozliczeniowy
    rachunek bankowy Spółki - nieumyślnie dokonując przelewu z pominięciem mechanizm
    podzielonej płatności.
    Kontrahent zwrócił się do Spółki z prośbą o pomoc w naprawieniu swojej pomyłki. Spółka i
    Kontrahent ustalili następujący schemat postępowania:

    1) Kontrahent wystąpił do Spółki o zwrot kwoty VAT wynikającej z Faktur, którego to
      zwrotu Spółka nie mogła zrealizować,
    2) Strony zdecydowały, że Kontrahent przeleje w mechanizmie podzielonej płatności na
      rachunek VAT Spółki kwotę VAT wynikającą z Faktur,
    3) Spółka nie zwróci równowartości kwoty VAT wynikającej z Faktur na rachunek
      Kontrahenta bezpośrednio po otrzymaniu płatności od Kontrahenta,
    4) Spółka wystąpi do naczelnika urzędu skarbowego o zgodę na przekazanie środków z
      rachunku VAT na rozliczeniowy rachunek bankowy, ponieważ w ubiegłych okresach
      Spółka wywiązała się już z zobowiązań z tytułu VAT należnego wynikającego z Faktur,
    5) po otrzymaniu środków na swój rozliczeniowy rachunek bankowy Spółka przeleje
      równowartość kwoty VAT na rachunek bankowy Kontrahenta.
    Państwa wątpliwości w sprawie dotyczą wskazania, czy ponowne otrzymanie od
    Kontrahenta kwoty VAT wynikającej z Faktur, tym razem w mechanizmie podzielonej
    płatności, będzie skutkowało po Państwa stronie powstaniem obowiązku podatkowego w
    VAT oraz obowiązkiem wystawienia faktury z tego tytułu.
    Z przedstawionych okoliczności wynika, że Państwa Spółka za świadczone w latach 2021-
    2024 usługi (...) wystawiła faktury i w ubiegłych okresach wywiązała się z zobowiązań z
    tytułu VAT należnego wynikającego z faktur. Natomiast ponowna zapłata kwoty VAT przez
    Kontrahenta ma na celu skorygowanie uprzednich działań Kontrahenta (brak zapłaty w
    mechanizmie podzielonej płatności). Ponowny przelew przez Kontrahenta kwoty VAT z
    Faktur zostanie zrealizowany. Zapłata równowartości kwoty podatku VAT z Faktur w
    mechanizmie podzielonej płatności ma na celu wywiązanie się Kontrahenta z obowiązku
    wynikającego z art. 108a ust. 1 ustawy o VAT.
    Należy zauważyć, że w przedmiotowej sytuacji nie doszło do dostawy towarów w
    rozumieniu art. 7 ust. 1 ustawy, gdyż w zamian za otrzymaną kwotę VAT nie doszło do
    przeniesienia prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. Ponadto, zapłata kwoty
    VAT przez Kontrahenta w mechanizmie podzielonej płatności nie wiąże się z
    wykonaniem przez Państwa na rzecz Kontrahenta żadnego świadczenia. Ponowna
    płatność kwoty VAT (tym razem w mechanizmie podzielonej płatności) nie jest też
    związana ze zobowiązaniem się Państwa Spółki do wykonania czynności,
    powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji.
    Zatem, Spółka nie będzie realizowała żadnego świadczenie, z tytułu którego
    wynagrodzeniem byłyby środki pieniężne stanowiące zapłatę kwoty VAT w
    mechanizmie podzielonej płatności.
    Odnosząc się do Państwa wątpliwości, należy wskazać, że w analizowanej sprawie nie
    została spełniona przesłanka istnienia związku pomiędzy zapłatą przez Kontrahenta
    określonej kwoty VAT, a otrzymaniem świadczenia wzajemnego, co jest warunkiem
    koniecznym do uznania, że zapłata tej kwoty jest wynagrodzeniem za świadczoną usługę i
    podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Otrzymując od Kontrahenta
    kwotę VAT wynikającą z Faktur w mechanizmie podzielonej płatności, nie wykonują
    Państwo żadnego świadczenia na rzecz Kontrahenta, które mogłoby stanowić świadczenie
    usług w rozumieniu ustawy o podatku VAT. Wpłata przez Kontrahenta kwoty VAT
    wynikająca z Faktur jest wykonaniem obowiązku jaki spoczywał na Kontrahencie w
    związku z regulacją art. 108a ust. 1 ustawy.
    Tym samym, otrzymanie od Kontrahenta kwoty VAT wynikającej z Faktur w mechanizmie
    podzielonej płatności, zgodnie z ustalonym przez Strony schematem postępowania - nie
    stanowi wynagrodzenia za dostawę towarów lub świadczenie usług na podstawie art. 5
    ust. 1 pkt 1 w związku z art. 7 ust. 1 i art. 8 ust. 1 ustawy i nie podlega opodatkowaniu
    podatkiem od towarów i usług.
    W konsekwencji, należy zgodzić się z Państwem, że otrzymanie od Kontrahenta w
    mechanizmie podzielonej płatności kwoty VAT nie będzie skutkowało u Państwa

    powstaniem obowiązku podatkowego w VAT oraz obowiązkiem wystawienia faktury z tego
    tytułu.
    Państwa stanowisko w zakresie pytania oznaczonego we wniosku nr 3 uznaję za
    prawidłowe.
    Jednocześnie wskazuję, że oczekiwali Państwo odpowiedzi na pytanie oznaczone we
    wniosku nr 4, jedynie w przypadku uznania Państwa stanowiska do pytania nr 3 za
    nieprawidłowe, tj. uznania, że otrzymanie od Kontrahenta kwoty VAT w mechanizmie
    podzielonej płatności będzie skutkowało powstaniem obowiązku podatkowego w VAT oraz
    obowiązkiem wystawienia faktury po Państwa stronie. W związku z uznaniem Państwa
    stanowiska w zakresie pytania nr 3 za prawidłowe, odstępuję od odpowiedzi na pytanie nr
    4 dotyczącego skorygowania podstawy opodatkowania i wystawienia faktury korygującej z
    tytułu zwrotu równowartości kwoty VAT na rachunek bankowy Kontrahenta

## Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
    Interpretacja dotyczy:
        stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który
        obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia, oraz
        zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który
        obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
    Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy
    rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się
    będzie z opisem stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego podanym przez Państwa
    w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek
    elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją
    aktualność.
    Interpretacja dotyczy wyłącznie podatku od towarów i usług w zakresie pytań
    oznaczonych we wniosku nr 3-4. W zakresie pytań nr 1-2 dotyczących podatku
    dochodowego od osób prawnych zostanie wydane odrębne rozstrzygnięcie.
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
        Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb
        ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz.
        111). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja
        będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i
        zastosują się Państwo do interpretacji.
        Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub
      zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem
      czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
      1) z zastosowaniem art. 119a;
      2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy
      z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
      3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
        Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

      Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w
      decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej
      praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

## Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego
    Sądu Administracyjnego w (...). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje
    ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
    (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
    Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę
    należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej
    (art. 53 § 1 PPSA):
        w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa
        Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
        w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na
        adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS
        /SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia
    przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do
    zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz
    powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

## Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji
    podatkowej.