Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPP3/443-1035/14/JP
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2014-11-24
Teza: prawo do odliczenia podatku VAT od zakupów związanych z realizacją projektu - ...
Słowa kluczowe: gmina; odliczenia-odliczenie podatku od towarów i usług; podatek-podatek naliczony; urząd-urząd gminy
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1-art. 86

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) oraz § 2 i § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) w związku z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z 1 kwietnia 2014 r. sygn. akt I SA/Rz 141/14 (data wpływu do Organu prawomocnego orzeczenia 26 sierpnia 2014 r .) – Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z 12 sierpnia 2013 r. (data wpływu 19 sierpnia 2013 r.) o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do odliczenia podatku VAT od zakupów związanych z realizacją projektu pn. „…” –**jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 19 sierpnia 2013 r. wpłynął ww. wniosek o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do odliczenia podatku VAT od zakupów związanych z realizacją projektu pn. „…”.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Gmina Miasto (Wnioskodawca) – lider jest czynnym podatnikiem VAT zarejestrowanym pod NIP. W myśl art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2013 r., poz. 594), wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność, w tym również zadania powiatu – miasto na prawach powiatu (zgodnie z przepisami ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym Dz.U. z 2013 r., poz. 595). Do zakresu działania jednostki samorządu terytorialnego należą wszystkie sprawy publiczne, a w szczególności do zadań własnych gminy zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym: zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty w zakresie ładu przestrzennego, gospodarki nieruchomościami, ochrony środowiska i przyrody oraz gospodarki wodnej, lokalnego transportu zbiorowego, wodociągów i zaopatrzenia w wodę, kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych, utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, wysypisk i unieszkodliwiania odpadów komunalnych, zaopatrzenia w energię elektryczną i cieplną oraz gaz.

Na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. 2012 poz. 647 ze zmianami) Ministrowie i centralne organy administracji rządowej, w zakresie swojej właściwości rzeczowej, sporządzają programy zawierające zadania rządowe (\`(...)\`), służące realizacji inwestycji celu publicznego o znaczeniu krajowym. Uchwała Nr 239 Rady Ministrów z 13 grudnia 2011 r. podjęta na podstawie art. 47 ust. 3 ustawy, o której mowa w zdaniu poprzednim, w sprawie przyjęcia Koncepcji Przestrzennego Zagospodarowania Kraju 2030 (M.P.2012.252) określiła, że na podstawie i poprzez dokumenty planistyczne odnoszące się do poziomu lokalnego jak i funkcjonalnego realizowana jest polityka przestrzennego zagospodarowania kraju. W oparciu o zapisy Koncepcji Przestrzennego Zagospodarowania Kraju Ministerstwo Rozwoju Regionalnego ogłosiło konkurs na projekty wspierające jednostki samorządu terytorialnego w zakresie planowania miejskich obszarów funkcjonalnych, zdefiniowanych jako układ osadniczy, ciągły przestrzennie, złożony z odrębnych administracyjnie jednostek. W regulaminie konkursu znalazł się warunek, że o realizację projektu mogą ubiegać się jednostki samorządu terytorialnego, które zadanie określone w przedmiocie konkursu realizować będą z co najmniej dwoma innymi jednostkami samorządu wchodzącymi w skład obszaru funkcjonalnego. W związku z powyższym Gmina Miasto jako lider złożyła wniosek do Ministerstwa Rozwoju Regionalnego o realizację projektu wraz z 12 gminami (…; zwanymi dalej partnerami) i wzięła udział w konkursie, w wyniku którego otrzymała rekomendację o dofinansowaniu projektu.

Gmina Miasto– lider i partnerzy będą tworzyć Obszar Funkcjonalny. Następnie zostanie podpisana umowa pomiędzy Ministerstwem Rozwoju Regionalnego a Gminą Miasto– liderem, w której Minister ma zlecić zrealizowanie projektu pod nazwą „…”. Umowa o realizację projektu przewiduje, że odpowiedzialnym za jego wykonanie będzie wyłącznie Gmina Miasto– lider, która otrzyma środki dotacji i dokona wszelkich operacji finansowych na rzecz projektu z wyodrębnionych rachunków bankowych dla projektu wskazanych w umowie.

W celu realizacji projektu oraz z uwzględnieniem warunków umowy dotacji z Ministerstwem Rozwoju Regionalnego, Gmina Miasto– lider na podstawie art. 10 ust 1 ustawy o samorządzie gminnym w drodze współdziałania między jednostkami samorządu terytorialnego, zawrze umowę partnerską z partnerami w sprawie przygotowania i realizacji wspólnego projektu pod nazwą: „…”.

Głównym celem przedsięwzięcia w ramach konkursu będzie określenie płaszczyzny i kierunków zintegrowanych działań dla stworzenia warunków do rozwoju społeczno-gospodarczego Obszaru Funkcjonalnego poprzez opracowanie wspólnych dokumentów strategicznych. Dokumenty te wykorzystywane będą przez wszystkich potencjalnych beneficjentów z Obszaru Funkcjonalnego do ubiegania się o zewnętrzne środki na realizację przedsięwzięć w perspektywie finansowej 2014-2020.

Okres realizacji projektu został założony na lata: 2013-2015, a jego zakres rzeczowy obejmuje głównie opracowanie:

1.  strategii ochrony powietrza Obszaru Funkcjonalnego;
2.  studium rozwoju transportu publicznego Obszaru Funkcjonalnego;
3.  koncepcji lokalizacji stref zwiększonej aktywności gospodarczej na terenie Obszaru Funkcjonalnego;
4.  programu rewitalizacji dla Obszaru Funkcjonalnego;
5.  studium programowo-przestrzennego wraz z koncepcją rozwiązań technicznych w zakresie odprowadzania wód opadowych z terenu Obszaru Funkcjonalnego;
6.  studium programowo-przestrzennego gospodarki wodno-ściekowej Obszaru Funkcjonalnego.

Poruszane w opracowywanych dokumentach planistycznych dziedziny będą opisywać wszystkich uczestników projektu. W ramach projektu założono także organizowanie spotkań i konferencji oraz działania zapewniające przekazywanie informacji i promocję projektu.

Gmina Miasto– lider będzie odpowiedzialna za występowanie w imieniu partnerów i reprezentowanie ich we wszystkich sprawach związanych z realizacją projektu, odpowiadać będzie także za zarządzanie projektem, a w szczególności za:

1.  organizację prac związanych z przygotowaniem i realizacją projektu, w tym koordynację działań partnerów;
2.  sporządzenie i złożenie wniosku o przyznanie dotacji, podpisanie umowy z Ministerstwem Rozwoju Regionalnego;
3.  Przeprowadzenie postępowań przetargowych zgodnie z ustawą Prawo zamówień publicznych;
4.  zawieranie umów z wykonawcami, nadzorowanie ich realizacji oraz rozliczanie;
5.  ponoszenie wydatków w ramach realizacji projektu;
6.  wypełnianie obowiązków sprawozdawczych w ramach realizacji projektu;
7.  prowadzenie działań informacyjnych i promocyjnych w projekcie;
8.  rozliczenie środków dotacji Ministerstwa Rozwoju Regionalnego i dotacji dwunastu partnerów.

Partnerzy natomiast będą zobowiązani do zabezpieczenia środków dotacji w budżecie i ich przekazanie na rachunek Gminy Miasto– lidera oraz bieżącej współpracy (w szczególności poprzez przekazywanie informacji i dokumentów niezbędnych do przygotowania i realizacji projektu).

Zakłada się, że organem decyzyjnym w projekcie będzie Rada Projektu, składająca się z przedstawicieli władz wszystkich gmin, tj. Gminy Miasto– lidera oraz partnerów. Wszystkie zakupy towarów i usług dotyczące projektu dokonywane będą na rzecz Gminy Miasto– lidera i dokumentowane wystawionymi na nią fakturami VAT, zaś wszystkie wydatki projektu pokrywane będą z wyodrębnionego rachunku bankowego dla projektu. Zakupy na rzecz projektu będą miały charakter wydatków bieżących, a w szczególności będą to: usługi opracowywania strategii, studiów, programów i koncepcji, a także projektowanie i wydruk materiałów informacyjnych i promocyjnych, catering oraz ogłoszenia w prasie i telewizji. Realizacja projektu będzie finansowana z następujących źródeł: dotacji Ministerstwa Rozwoju Regionalnego i partnerów oraz ze środków własnych Gminy Miasto– lidera.

W ramach konkursu Ministerstwo Rozwoju Regionalnego udzieli dotacji na podstawie art. 150 w związku z art. 127 ustawy o finansach publicznych z 27 sierpnia 2009 r. (Dz.U. 2009 nr 157 poz. 1240 ze zmianami), co oznacza że zadanie współfinansowane będzie w formie dotacji z Ministerstwa Rozwoju Regionalnego z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu Operacyjnego Pomoc Techniczna 2007-2013. Finansowanie powyższe stanowić będzie 90% kosztów kwalifikowanych projektu.

W oparciu o umowę Gmina Miasto– lider otrzyma także dotację celową od 12-stu partnerów, na podstawie art. 220 ustawy o finansach publicznych, w częściach wynikających z ich udziału w Obszarze Funkcjonalnym – mierzonego powierzchnią gminy i liczbą mieszkańców według stanu na 31 grudnia 2011 r. Środki własne Gminy Miasto– lidera dopełnią finansowanie do całości wydatków na rzecz projektu.

Rozliczenie dotacji udzielonej przez Ministerstwo Rozwoju Regionalnego jak i dotacji udzielonych przez 12-stu partnerów nastąpi w trybie przepisów art. 152 i 251 ustawy o finansach publicznych. Podstawą rozliczenia środków dotacji przez Gminę Miasto– lidera będą uwierzytelnione kserokopie dowodów księgowych wraz z potwierdzeniami zapłaty za zrealizowane dostawy towarów i usług poświadczające wydatki wyłącznie na rzecz projektu i wykorzystanie środków dotacji.

Gmina Miasto– lider, Ministerstwo Rozwoju Regionalnego jak i partnerzy posiadać będą prawo do korzystania z wszelkich wytworów projektu, ekspertyz, materiałów oraz treści internetowych przygotowanych w ramach realizowanego projektu, bez ograniczeń co do terytorium, czasu, liczby egzemplarzy, pól eksploatacji, utrwalania i zwielokrotniania w całości lub w części jakąkolwiek techniką; wprowadzenia do obrotu; rozpowszechniania poprzez publiczne udostępnienie w taki sposób, aby każdy mógł mieć do nich dostęp w czasie i miejscu przez siebie wybranym, w szczególności przez wprowadzanie do pamięci komputera i umieszczanie w sieci internetowej.

Wobec powyższego Beneficjentami projektu bezpośrednio będą: Ministerstwo Rozwoju Regionalnego, Gmina Miasto– lider i partnerzy, zaś pośrednio będą to: mieszkańcy, przedsiębiorcy, jednostki organizacyjne jednostek samorządu terytorialnego, organizacje pozarządowe i inne podmioty działające w obszarze funkcjonalnym projektu. Opracowane w wyniku projektu planistyczne dokumenty strategiczne będą bezpłatne i ogólnodostępne dla wszystkich stron projektu, a prawo do korzystania przysługuje im równomiernie i służy realizacji zadań zgodnie z kompetencjami ustawowymi. A zatem Gmina Miasto– lider realizuje zadania nałożone odrębnymi przepisami prawa, do realizacji których została powołana, a ponadto nie wystąpią przychody opodatkowane dotyczące realizacji projektu.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie:

Czy Gmina Miasto– lider będzie miała prawo do odliczenia podatku VAT od zakupów związanych z realizacją projektu pod nazwą „…” finansowanego w formie dotacji celowej z Ministerstwa Rozwoju Regionalnego z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu Operacyjnego Pomoc Techniczna 2007-2013, z dotacji 12 gmin (partnerów) oraz ze środków własnych?

Stanowisko Wnioskodawcy:

Zakupy towarów i usług dotyczące realizacji projektu „…” będą związane z zaspokajaniem zbiorowych potrzeb wspólnot samorządowych stanowiących realizację zadań własnych zgodnie z art. 7 ustawy o samorządzie gminnym Gminy Miasto– lidera i partnerów. Zatem wszystkie czynności podejmowane przez Gminę Miasto– lidera i partnerów w ramach realizacji projektu, w tym zawarcie umowy na wspólną realizację i wspólne finansowanie zadania publicznego, stanowią wykonywanie zadań do których jednostki te zostały powołane odrębnymi ustawami. A więc w tym zakresie Gmina Miasto– lider i partnerzy zgodnie z art. 15 ust. 6 ustawy o podatku od towarów i usług nie są podatnikami. Ponadto w ramach realizacji projektu zakupione towary i usługi nie będą wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych przez Gminę Miasto– lidera, zatem zgodnie z art. 86 ust. 1 nie będzie jej przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z faktur dokumentujących te zakupy.

Grupa jednostek samorządu terytorialnego poprzez zawarcie umowy partnerskiej na realizację przedmiotowego projektu ma na celu zapewnienie wielopłaszczyznowego rozwoju Obszaru Funkcjonalnego. Zgodnie z umową o dotację jak i umową partnerską Gmina Miasto– lider działać będzie w imieniu własnym i na swoją odpowiedzialność w celu wywiązania się z zobowiązań wynikających z tych umów – w zakresie dotyczącym realizacji projektu – co równoznaczne jest z bezpośrednią realizacją zadań publicznych. Zatem Gmina Miasto– lider zakupując usługi wykonania strategii, studiów, koncepcji i programu dokonuje czynności służących i zapewniających kompetentnym organom Państwa prowadzenie polityki przestrzennego zagospodarowania kraju jako instrumentu realizacji długookresowej strategii rozwoju kraju. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku I FSK 562/11 z 29 lutego 2012 r. podkreśla, że rozliczenia pieniężne między uczestnikami wspólnego przedsięwzięcia, jeśli nie towarzyszy im świadczenie usługi, nie mogą być bowiem same przez się potraktowane jako czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Warto także zauważyć, że w odpowiedzi podsekretarza stanu z Ministerstwa Finansów na interpelację nr SPS-023-4643/12 z 11 maja 2012 r. w sprawie problemów z rozliczeniem podatku VAT od projektów realizowanych w ramach wspólnego działania samorządów podkreślono, że z uwagi na możliwość różnorodnego kwalifikowania praw i obowiązków wynikających z tego rodzaju umów kwestie te muszą być analizowane z uwzględnieniem wszystkich okoliczności występujących w danej sprawie. Biorąc pod uwagę powyższe, w związku z faktem, że zakupy towarów i usług na rzecz projektu będą służyły wyłącznie realizacji zadań publicznych i nie będą miały związku z czynnościami opodatkowanymi, Gminie Miasto– liderowi nie będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego.

W dniu 15 listopada 2013 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działający z upoważnienia Ministra Finansów wydał dla Wnioskodawcy indywidualną interpretację znak: IBPP3/443-1024/13/JP uznając, że stanowisko Wnioskodawcy w zakresie prawa do odliczenia podatku VAT od zakupów związanych z realizacją projektu pn. „…” jest:

*   prawidłowe w zakresie nabycia towarów i usług związanych z realizacją projektu w części przypadającej na lidera projektu,
*   nieprawidłowe w zakresie nabycia towarów i usług związanych z realizacją projektu w części przypadającej na partnerów projektu.

Pismem z 29 listopada 2013 r. złożonym na podstawie art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) Wnioskodawca wezwał Organ do usunięcia naruszenia prawa w ww. indywidualnej interpretacji W odpowiedzi na ww. wezwanie, pismem z 20 grudnia 2013 r. znak: IBPP3/4432-34/13/JP – Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach podtrzymał swoje stanowisko zawarte w indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego z 15 listopada 2013 r.

Wnioskodawca na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego z 15 listopada 2013 r. znak: IBPP3/443-1024/13/JP złożył skargę z 22 stycznia 2014 r. (data wpływu 27 stycznia 2014 r.), w której wniósł o zmianę interpretacji indywidualnej i uznanie w całości stanowiska Gminy Miasta za prawidłowe.

Wyrokiem z 1 kwietnia 2014 r. sygn. akt I SA/Rz 141/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną.

W myśl art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organ, którego działanie lub bezczynność była przedmiotem zaskarżenia.

Mając na uwadze ocenę prawną wyrażoną w ww. wyroku WSA z 1 kwietnia 2014 r. sygn. Akt I SA/Rz 141/14 oraz stan prawny mający w sprawie zastosowanie, stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze zm.), zwanej dalej ustawą.

W myśl tego przepisu, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15 ustawy, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Na mocy art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy – w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2014 r. - kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu:

1.  nabycia towarów i usług,
2.  dokonania całości lub części zapłaty przed nabyciem towaru lub wykonaniem usługi.

Z powołanego przepisu art. 86 ust. 1 wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).

Przedstawiona wyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.

Ponadto należy podkreślić, że ustawodawca przyznał podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy VAT opodatkowaniu tym podatkiem podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. W myśl art. 7 ust. 1 ustawy przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (\`(...)\`). Zgodnie z art. 7 ust. 2 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się również przekazanie przez podatnika towarów należących do jego przedsiębiorstwa na cele inne niż związane z prowadzonym przez niego przedsiębiorstwem, w szczególności: – przekazanie lub zużycie towarów na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, – wszelkie inne przekazanie towarów bez wynagrodzenia, w szczególności darowizny jeżeli podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od tych czynności, w całości lub w części.

Natomiast stosownie do postanowień art. 8 ust. 1 ustawy VAT, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1.  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2.  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3.  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Zgodnie z art. 8 ust. 2 ustawy, za odpłatne świadczenie usług uznaje się również:

1.  użycie towarów stanowiących część przedsiębiorstwa podatnika do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika, w tym w szczególności do celów osobistych podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, jeżeli podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu tych towarów;
2.  nieodpłatne świadczenie usług na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, oraz wszelkie inne nieodpłatne świadczenie usług do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika.

Z treści wniosku wynika, że Wnioskodawca (Gmina– lider) wraz z dwunastoma partnerami będzie realizował projekt pn. „…”. Wnioskodawca i partnerzy będą tworzyć Obszar Funkcjonalny. W celu realizacji projektu Wnioskodawca, w drodze współdziałania między jednostkami samorządu terytorialnego, zawrze umowę partnerską z partnerami w sprawie przygotowania i realizacji wspólnego projektu. Umowa o realizację projektu przewiduje, że odpowiedzialnym za jego wykonanie będzie wyłącznie Wnioskodawca, który otrzyma środki dotacji i dokona wszelkich operacji finansowych na rzecz projektu z wyodrębnionych rachunków bankowych dla projektu wskazanych w umowie. Wnioskodawca, jak i partnerzy posiadać będą prawo do korzystania z wszelkich wytworów projektu, ekspertyz, materiałów oraz treści internetowych przygotowanych w ramach realizowanego projektu, bez ograniczeń co do terytorium, czasu, liczby egzemplarzy, pól eksploatacji, utrwalania i zwielokrotniania w całości lub w części jakąkolwiek techniką; wprowadzenia do obrotu; rozpowszechniania przez publiczne udostępnienie w taki sposób, aby każdy mógł mieć do nich dostęp w czasie i miejscu przez siebie wybranym, w szczególności przez wprowadzanie do pamięci komputera i umieszczanie w sieci internetowej. Dokumenty te wykorzystywane będą przez wszystkich potencjalnych beneficjentów z Obszaru Funkcjonalnego do ubiegania się o zewnętrzne środki na realizację przedsięwzięć w perspektywie finansowej 2014–2020. Wnioskodawca będzie odpowiedzialny za występowanie w imieniu partnerów i reprezentowanie ich we wszystkich sprawach związanych z realizacją projektu, odpowiadać będzie także za zarządzanie projektem zawieranie umów z wykonawcami, nadzorowanie ich realizacji oraz rozliczanie a także m.in. ponoszenie wydatków w ramach realizacji projektu, rozliczenie środków dotacji Ministerstwa Rozwoju Regionalnego i dotacji dwunastu partnerów. Partnerzy natomiast będą zobowiązani do zabezpieczenia środków dotacji w budżecie i ich przekazanie na rachunek Wnioskodawcy oraz bieżącej współpracy (w szczególności przez przekazywanie informacji i dokumentów niezbędnych do przygotowania i realizacji projektu). Wszystkie zakupy towarów i usług dotyczące projektu dokonywane będą na rzecz Wnioskodawcy i dokumentowane wystawionymi na niego fakturami VAT, zaś wszystkie wydatki projektu pokrywane będą z wyodrębnionego rachunku bankowego dla projektu. Wnioskodawca otrzyma także dotację celową od 12-stu partnerów w częściach wynikających z ich udziału w Obszarze Funkcjonalnym – mierzonego powierzchnią gminy i liczbą mieszkańców według stanu na 31 grudnia 2011 r. Środki własne Wnioskodawcy dopełnią finansowanie do całości wydatków na rzecz projektu. Opracowane w wyniku projektu planistyczne dokumenty strategiczne będą bezpłatne i ogólnodostępne dla wszystkich stron projektu, a prawo do korzystania przysługuje im równomiernie i służy realizacji zadań zgodnie z kompetencjami ustawowymi. Nie wystąpią przychody opodatkowane dotyczące realizacji projektu.

Wykładnia przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (art. 8 ust. 1 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 1 wskazuje, że opodatkowaniu co do zasady podlegają usługi świadczone odpłatnie, przy czym związek pomiędzy otrzymaną odpłatnością, a świadczeniami na rzecz dokonującego płatności, musi mieć charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można powiedzieć, że płatność następuje za to świadczenie.

Z orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej wynika, że opodatkowanie tym podatkiem zakłada realizację czynności przez strony, w ramach której ustala się cenę lub świadczenie. W wydawanych wyrokach Trybunał, który wielokrotnie zajmował się kwestią odpłatności świadczeń, stwierdził, że kiedy działalność polega wyłącznie na świadczeniu usług bez bezpośredniej zapłaty, nie ma podstawy wymiaru podatku i z tego względu usługi nie są opodatkowane (np. wyrok w sprawie C-16/93 R.J. Tolsma, pkt 12). Świadczenie usług tylko wtedy dokonywane jest „odpłatnie” w rozumieniu art. 2 pkt 1 szóstej dyrektywy (obecnie art. 2 ust. 1 dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej – Dz.Urz. UE L 347 z 11.12.2006, str. 1, ze zm.), jeżeli pomiędzy usługodawcą i usługobiorcą istnieje stosunek prawny, w ramach którego dochodzi do wymiany świadczeń wzajemnych, a wynagrodzenie otrzymywane przez usługodawcę stanowi rzeczywisty ekwiwalent usługi świadczonej na rzecz usługobiorcy (np. wyroki w sprawach C-16/93, pkt 14, C-246/08 Komisja vs. Republika Finlandii, pkt 44). Istnienie odpłatnego świadczenia usług w rozumieniu art. 2 pkt 1 szóstej dyrektywy zakłada istnienie bezpośredniego związku pomiędzy wyświadczoną usługą a otrzymanym ekwiwalentem świadczenia (wyrok C-246/0 8).

W przypadku czynności wykonywanych przez Gminę jako lidera w związku z realizacją projektu brak jest takiego stosunku prawnego, z którego wynikałaby wzajemność świadczeń lidera na rzecz partnerów projektu. Czynności wykonywane przez Gminę jako lidera wynikają z mocy samej umowy, a nie ze zobowiązania wobec każdego z partnerów do wykonywania na ich rzecz konkretnych świadczeń, za które lider pobierałby od nich wynagrodzenie. Celem zawartej umowy nie jest to, aby Gmina jako lider projektu świadczyła na rzecz partnerów jakiekolwiek usługi. Ideą działania w formie jaka została przedstawiona w stanie faktycznym jest wspólne realizowanie przedsięwzięcia. Gmina wskazała w opisie sprawy przedstawionym we wniosku, że jako lider, jest odpowiedzialna za występowanie w imieniu partnerów i reprezentowanie ich we wszystkich sprawach związanych z realizacja projektu, odpowiadać będzie także za zarządzanie projektem.

Nie sposób dowodzić o występowaniu świadczeń podlegających opodatkowaniu VAT wyłącznie na podstawie technicznych rozliczeń kosztów jakich dokonuje lider w związku z realizacją projektu. W przedstawionym stanie faktycznym nie mamy do czynienia z wynagrodzeniem, a jedynie rozliczeniem się w formie dotacji. Aby uznać dane świadczenie za odpłatne musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Ponadto, ze stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, powinna wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę. Tym czasem przekazywane Gminie przez partnerów środki finansowe to dotacje celowe, które nie stanowią odpłatności za dostarczone w wyniku realizacji projektu rzeczy, lecz są wyłącznie środkami umożliwiającymi realizację wspólnego celu określonego w umowie partnerskiej.

Gmina, udostępniając partnerom możliwość korzystania z efektów prac zrealizowanych w ramach projektu jedynie rozlicza się z przekazanych jej dotacji celowych, będąc odpowiedzialnym za właściwe wydatkowanie powierzonych jej środków.

W konsekwencji, w tym przypadku nie mamy do czynienia z dostawą towarów oraz z odpłatnym świadczeniem usług przez Wnioskodawcę na rzecz partnerów projektu.

Według art. 8 ust. 1 ustawy VAT przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 tej ustawy, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 ustawy VAT, w tym również przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej.

Szerokie, odwołujące się do pojęcia świadczenia, określenie zakresu przedmiotowego w art. 8 ust. 1 ustawy VAT, nie oznacza, że świadczeniem usług jest każda czynność czy zdarzenie, którego efektem jest odpłatne przysporzenie jednej ze stron na skutek działania bądź zaniechania innej strony. Z powyższych uregulowań wynika bowiem, że usługą jest każde, co do zasady, odpłatne świadczenie, które nie jest dostawą towarów i które przejawia się tym, że świadczeniobiorca (konsument) odnosi z niego, choćby nawet potencjalną korzyść.

W szeregu orzeczeń (por.: C-498/99, C-16/93, C-89/81, czy C-154/80), istotnych z punktu widzenia spornej w tej sprawie kwestii Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, wyraził pogląd, że za świadczenie usług za wynagrodzeniem, a więc czynność podlegającą opodatkowaniu VAT uważane mogą być takie sytuacje, w których:

1.  istnieje związek prawny między usługodawcą i usługobiorcą, w ramach którego następuje świadczenie wzajemne,
2.  wynagrodzenie otrzymane przez usługodawcę stanowi wartość faktycznie przekazaną w zamian za usługi świadczone na rzecz usługobiorcy,
3.  istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie dostawcy towaru lub usługi,
4.  odpłatność za otrzymane świadczenie (towar lub usługę) pozostaje w bezpośrednim związku z czynnością, która miałaby być opodatkowana tym podatkiem,
5.  istnieje możliwość wyrażenia w pieniądzu wartości tego świadczenia wzajemnego.

Takich elementów, typowych dla świadczenia usług za wynagrodzeniem nie można dostrzec w działalności prowadzonej przez Wnioskodawcę wspólnie z pozostałym uczestnikami na podstawie zawartej umowy.

Należy wskazać, że przy ustalaniu na gruncie art. 8 ust. 1 ustawy VAT – jako przedmiotu opodatkowania – świadczenia usług o złożonym charakterze, jakie stanowią umowy o współpracy (kooperacyjne lub mające charakter porozumienia), należy uwzględniać podstawowy cel wynikający z takich porozumień gospodarczych, a nie dokonywać wyodrębniania na potrzeby podatkowe w sposób oderwany od ich sensu gospodarczego poszczególnych czynności służących realizacji tego celu (por. wyroki NSA z dnia 23 kwietnia 2008 r., I FSK 1788/07 oraz z dnia 9 października 2008 r. (sygn. akt I FSK 291/08).

W uzasadnieniach wskazanych wyżej wyroków podkreślono, że celem kooperacji (współpracy, współdziałania) jest uzyskanie przez skoordynowane i wspólne działania partnerów rezultatu o korzystnym dla nich wymiarze ekonomicznym. Działań takich nie można do celów podatku od towarów i usług oceniać jednostkowo, lecz z uwzględnieniem ich charakteru jako działania złożonego i wspólnego, tworzącego w aspekcie gospodarczym jedną całość, którego końcowym efektem, jak w niniejszej sprawie jest \`(...)\`dla Obszaru Funkcjonalnego.

Reasumując, Gmina nie wykonuje jako lider na rzecz partnerów świadczenia usług ani dostawy towarów w rozumieniu ustawy VAT. Jak wskazała Gmina, opracowane w wyniku projektu planistyczne dokumenty strategiczne będą bezpłatne i ogólnodostępne dla wszystkich stron projektu. Nie wystąpią przychody opodatkowane dotyczące realizacji projektu. Gmina nie wykonuje więc również czynności opodatkowanych w ramach realizacji ww. projektu, w części w jakiej z jego efektów będzie korzystała Gmina. W konsekwencji, nie przysługuje jej prawo do odliczenia VAT naliczonego od wydatków poniesionych w związku z realizacją projektu w częściach, w których partnerzy będą mogli korzystać z efektów w jego ramach wypracowanych, jak również w części w której Gmina będzie korzystała z jego efektów. Tym samym w przedmiotowej sprawie nie znajdzie zastosowania art. 86 ust. 1 ustawy VAT.

Zatem stanowisko Wnioskodawcy jest prawidłowe.

Organ pragnie zauważyć, że granice tego szczególnego postępowania podatkowego, którego celem jest uzyskanie pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w indywidualnej sprawie, określa Wnioskodawca występując z konkretnym pytaniem prawnym, wyłącznie w odniesieniu do stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę, co wynika wprost z przepisu art. 14 b § 1, 2 i 3 ustawy Ordynacja podatkowa. Niniejsza interpretacja skierowana jest tylko do Wnioskodawcy i nie odnosi się do pozostałych partnerów projektu, bowiem każdą czynność, z którą mogą być związane skutki podatkowoprawne należy rozstrzygać indywidualnie.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, ul. Kraszewskiego 4a, 35-016 Rzeszów po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.