Objaśnienia podatkowe
Sygnatura: DD3.8203.2.2023
Organ: Minister Finansów
Data wydania: 2023-12-07
Teza: Objaśnienia podatkowe z 7 grudnia 2023 r. - Umowa o pomocy przy zbiorach a obowiązki rolnika i pomocnika rolnika w podatku dochodowym od osób fizycznych.
Słowa kluczowe: nierezydent; obowiązek-obowiązek podatkowy; praca; przychód; rolnik; umowa
Zagadnienia: Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych; Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Szczególne zasady ustalania dochodu.; Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Szczególne zasady ustalania dochodu.-Zasady ustalania dochodu do opodatkowania.; Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Szczególne zasady ustalania dochodu.-Zasady ustalania dochodu do opodatkowania.-Dochody z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach.
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 20; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 20-ust. 1; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3-art. 21; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3-art. 21-ust. 1; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3-art. 21-ust. 1-pkt 144; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 5; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 5-art. 24; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 5-art. 24-ust. 21

**Objaśnienia podatkowe** z 7 grudnia 2023 r.

**Umowa o pomocy przy zbiorach a obowiązki rolnika i pomocnika rolnika w podatku dochodowym od osób fizycznych**

Spis treści

**1\. Czego dotyczą objaśnienia. PAGEREF \_Toc148686315 \\h 3 08D0C9EA79F9BACE118C8200AA004BA90B02000000080000000E0000005F0054006F0063003100340038003600380036003300310035000000**

**2\. Podstawa prawna objaśnień i ich moc ochronna. PAGEREF \_Toc148686316 \\h 3 08D0C9EA79F9BACE118C8200AA004BA90B02000000080000000E0000005F0054006F0063003100340038003600380036003300310036000000**

**3\. Definicja umowy o pomocy przy zbiorach. PAGEREF \_Toc148686317 \\h 3 08D0C9EA79F9BACE118C8200AA004BA90B02000000080000000E0000005F0054006F0063003100340038003600380036003300310037000000**

**4\. Zakres obowiązku podatkowego osób fizycznych, które w Polsce uzyskały przychody na podstawie umowy o pomocy przy zbiorach. PAGEREF \_Toc148686318 \\h 5 08D0C9EA79F9BACE118C8200AA004BA90B02000000080000000E0000005F0054006F0063003100340038003600380036003300310038000000**

**5\. Miejsce opodatkowania świadczeń uzyskanych przez pomocnika rolnika. PAGEREF \_Toc148686319 \\h 6 08D0C9EA79F9BACE118C8200AA004BA90B02000000080000000E0000005F0054006F0063003100340038003600380036003300310039000000**

**

5.1. Pomocnik rolnika będący polskim rezydentem podatkowym.. PAGEREF \_Toc148686320 \\h 6 08D0C9EA79F9BACE118C8200AA004BA90B02000000080000000E0000005F0054006F0063003100340038003600380036003300320030000000

5.2. Pomocnik rolnika będący nierezydentem podatkowym.. PAGEREF \_Toc148686321 \\h 6 08D0C9EA79F9BACE118C8200AA004BA90B02000000080000000E0000005F0054006F0063003100340038003600380036003300320031000000

6\. Kwalifikacja przychodów z umowy o pomocy przy zbiorach do źródła przychodów w ustawie PIT. PAGEREF \_Toc148686322 \\h 7 08D0C9EA79F9BACE118C8200AA004BA90B02000000080000000E0000005F0054006F0063003100340038003600380036003300320032000000

7\. Obowiązki informacyjne rolnika. PAGEREF \_Toc148686323 \\h 8 08D0C9EA79F9BACE118C8200AA004BA90B02000000080000000E0000005F0054006F0063003100340038003600380036003300320033000000

8\. Prawa i obowiązki podatkowe pomocnika rolnika. PAGEREF \_Toc148686324 \\h 10 08D0C9EA79F9BACE118C8200AA004BA90B02000000080000000E0000005F0054006F0063003100340038003600380036003300320034000000

9\. Pytania i odpowiedzi

PAGEREF \_Toc148686325 \\h 11 08D0C9EA79F9BACE118C8200AA004BA90B02000000080000000E0000005F0054006F0063003100340038003600380036003300320035000000

**

* * *

1\. Czego dotyczą objaśnienia

Objaśnienia wyjaśniają, jak na gruncie przepisów ustawy PIT\[1\] ma postępować rolnik (dalej: **rolnik**) oraz pomocnik rolnika (dalej: **pomocnik, pomocnik rolnika, podatnik**), w sytuacji gdy zawarli umowę o pomocy przy zbiorach (dalej: **umowa o pomocy przy zbiorach**).

Objaśnienia uwzględniają stan prawny obowiązujący w dniu wydania objaśnień.

2\. Podstawa prawna objaśnień i ich moc ochronna

Na podstawie art. 14a § 1 pkt 2 ustawy – Ordynacja podatkowa\[2\] objaśnienia podatkowe wydane są z urzędu w celu zapewnienia jednolitego stosowania przepisów prawa podatkowego przez organy podatkowe.

Zgodnie z art. 14n § 4 pkt 1 ustawy – Ordynacja podatkowa, zastosowanie się w danym okresie rozliczeniowym do objaśnień podatkowych powoduje objęcie ochroną przewidzianą w art. 14k-14m tej ustawy.

3\. Definicja umowy o pomocy przy zbiorach

Definicję umowy o pomocy przy zbiorach zawiera art. 91a ust. 1 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników\[3\]. Definicja obowiązuje od 18 maja 2018 r. Wprowadziła ją nowelizacja z 13 kwietnia 2018 r.\[4\].

Zgodnie z ustawą o ubezpieczeniu społecznym rolników przez umowę o pomocy przy zbiorach pomocnik rolnika zobowiązuje się do świadczenia pomocy przy zbiorach produktów rolnych\[5\] a także pozostałych ziół i roślin zielarskich, zwanych dalej "chmielem, owocami, warzywami, tytoniem, ziołami i roślinami zielarskimi", w określonym miejscu w gospodarstwie rolnika i przez określony czas, a rolnik do zapłaty umówionego wynagrodzenia za świadczoną pomoc.

Pomoc przy zbiorach chmielu, owoców, warzyw, tytoniu, ziół i roślin zielarskich obejmuje następujące czynności:

1) zbieranie chmielu, owoców, warzyw, tytoniu, ziół lub roślin zielarskich;

2) usuwanie zbędnych części roślin;

3) klasyfikowanie lub sortowanie zerwanych lub zebranych chmielu, owoców, warzyw, tytoniu, ziół lub roślin zielarskich, lub wykonywanie innych czynności mających na celu przygotowanie chmielu, owoców, warzyw, tytoniu, ziół lub roślin zielarskich do transportu, przechowywania lub sprzedaży lub związanych z pielęgnowaniem i poprawą jakości plonów.

Umowa o pomocy przy zbiorach określa zakres czynności wykonywanych na podstawie tej umowy przez pomocnika rolnika oraz dzień rozpoczęcia świadczenia pomocy przy zbiorach chmielu, owoców, warzyw, tytoniu, ziół i roślin zielarskich, jeżeli jest on inny niż dzień zawarcia umowy o pomocy przy zbiorach.

Wykonywanie czynności na podstawie umowy o pomocy przy zbiorach nie stanowi zatrudnienia w rozumieniu Kodeksu pracy\[6\].

Umowa o pomocy przy zbiorach powinna być zawarta na piśmie przed rozpoczęciem świadczenia pomocy przy zbiorach chmielu, owoców, warzyw, tytoniu, ziół i roślin zielarskich.

Pomocnik rolnika przed zawarciem umowy o pomocy przy zbiorach składa oświadczenie o liczbie dni w danym roku kalendarzowym, przez jakie świadczył pomoc przy zbiorach chmielu, owoców, warzyw, tytoniu, ziół i roślin zielarskich, na podstawie umów o pomocy przy zbiorach zawartych z innymi rolnikami.

Organem właściwym w sprawach dotyczących interpretacji przepisów ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników jest Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi.

W Ocenie Skutków Regulacji projektu ustawy, w oparciu o który Sejm uchwalił przepisy wprowadzające umowę o pomocy przy zbiorach, wskazano, że prawie 1/3 pracowników najemnych w rolnictwie to obcokrajowcy, obywatele państw Europy Wschodniej, głównie Ukrainy.

W związku z tym, w dalszej części objaśnień przedstawiono zasady dotyczące również nierezydentów podatkowych pochodzących z Ukrainy a także z Białorusi, przyjmując, że stanowią oni najliczniejszą grupę pomocników pracujących w Polsce przy zbiorach produktów rolnych.

Więcej przydatnych informacji dla obywateli Ukrainy, dotyczących rozliczenia dochodów (przychodów) uzyskanych z zatrudnienia w Polsce, dostępnych jest na stronie: https://www.podatki.gov.pl/abc-podatkow/broszury-informacyjne/broszury-pit/

4\. Zakres obowiązku podatkowego osób fizycznych, które w Polsce uzyskały przychody na podstawie umowy o pomocy przy zbiorach

Zakres obowiązku podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych oraz kryteria jego ustalania określa ustawa PIT.

Zgodnie z przepisami tej ustawy osoby fizyczne podlegają w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu albo ograniczonemu obowiązkowi podatkowemu.

Nieograniczony obowiązek podatkowy polega na tym, że w Polsce podatnik płaci podatek od całości swoich dochodów (przychodów) bez względu na miejsce położenia źródeł przychodów\[7\]. Nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu podlegają osoby fizyczne, które w Polsce mają miejsce zamieszkania dla celów podatkowych (dalej: **polski rezydent podatkowy**).

Zgodnie z ustawą PIT\[8\] osoba fizyczna ma miejsce zamieszkania w Polsce, jeśli:

*   posiada na terytorium Polski centrum interesów osobistych lub gospodarczych (ośrodek interesów życiowych) lub
*   przebywa na terytorium Polski dłużej niż 183 dni w roku podatkowym.

Dla uznania, że osoba ma miejsce zamieszkania w Polsce wystarczające jest, aby jedna z powyższych przesłanek była spełniona.

Ograniczony obowiązek podatkowy polega na tym, że w Polsce podatnik płaci podatek tylko od dochodów (przychodów) osiąganych na terytorium Polski\[9\]. Ograniczonemu obowiązkowi podatkowemu podlegają osoby fizyczne, które w Polsce nie mają miejsca zamieszkania dla celów podatkowych (dalej: **nierezydent podatkowy**).

Przepisy ustawy PIT dotyczące obowiązku podatkowego stosuje się z uwzględnieniem umów o unikaniu podwójnego opodatkowania, których stroną jest Polska\[10\].

Lista zawartych przez Polskę umów o unikaniu podwójnego opodatkowania oraz ich aktualna treść wraz z tekstami syntetycznymi dostępna jest na stronie Ministerstwa Finansów:

https://www.podatki.gov.pl/podatkowa-wspolpraca-miedzynarodowa/wykaz-umow-o-unikaniu-podwojnego-opodatkowania/.

Kraj, w którym osoba fizyczna ma miejsce zamieszkania dla celów podatkowych, jest państwem rezydencji podatkowej tej osoby.

Zatem aby określić zakres obowiązku podatkowego pomocnika rolnika, w pierwszej kolejności ustala się, w którym państwie posiada on miejsce zamieszkania dla celów podatkowych (rezydencję podatkową). W tym celu uwzględnia się wskazane powyżej przesłanki wynikające z ustawy PIT.

Szczegółowe wyjaśnienia na temat rezydencji podatkowej oraz zakresu obowiązku podatkowego osób fizycznych w Polsce zawierają objaśnienia podatkowe z 29 kwietnia 2021 r. (link do objaśnień: https://www.gov.pl/web/finanse/objasnienia-podatkowe-z-29-kwietnia-2021-r-ws-rezydencji-podatkowej-oraz-zakresu-obowiazku-podatkowego-osob-fizycznych-w-polsce).

5\. Miejsce opodatkowania świadczeń uzyskanych przez pomocnika rolnika

5.1. Pomocnik rolnika będący polskim rezydentem podatkowym

Jeśli pomocnik rolnika podczas świadczenia pomocy przy zbiorach produktów rolnych posiada w Polsce miejsce zamieszkania dla celów podatkowych (tzn. jest polskim rezydentem podatkowym), wówczas opodatkowanie dochodów z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach następuje w Polsce zgodnie z przepisami ustawy PIT.

5.2. Pomocnik rolnika będący nierezydentem podatkowym

Jeśli pomocnik rolnika podczas świadczenia pomocy przy zbiorach produktów rolnych nie posiada w Polsce miejsca zamieszkania dla celów podatkowych (tzn. jest nierezydentem podatkowym), wówczas opodatkowanie dochodów z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach następuje z uwzględnieniem zawartych przez Polskę umów o unikaniu podwójnego opodatkowania.

W przypadku rezydentów podatkowych Ukrainy albo Białorusi zastosowanie znajdzie umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania zawarta przez Polskę odpowiednio z Ukrainą\[11\] albo Białorusią\[12\]. Na gruncie tych umów należności wypłacane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach zaliczane są do kategorii tzw. innych dochodów (art. 21 umowy z Ukrainą i umowy z Białorusią).

Zgodnie z art. 21 ust. 1 ww. umów, dochód uzyskany na podstawie umowy o pomocy przy zbiorach przez osobę mającą miejsce zamieszkania w Ukrainie albo na Białorusi (nierezydenta podatkowego), podlega opodatkowaniu wyłącznie w Ukrainie albo na Białorusi, zatem w Polsce jest zwolniony z opodatkowania.

Od powyższej zasady art. 21 ust. 2 ww. umów przewiduje wyjątek, zgodnie z którym jeżeli osoba, która jest nierezydentem podatkowym, wykonuje działalność zarobkową przez zakład lub stałą placówkę położoną w Polsce i gdy prawa lub dobra, z których tytułu wypłacany jest dochód, są rzeczywiście związane z działalnością takiego zakładu lub stałej placówki, to dochód ten może być opodatkowany w Polsce. W takim przypadku, opodatkowanie dochodów osoby będącej nierezydentem podatkowym posiadającej zakład lub stałą placówkę w Polsce z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach następuje w Polsce zgodnie z przepisami ustawy PIT.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 tych umów, określenie zakład oznacza stałą placówkę, przez którą całkowicie lub częściowo prowadzona jest działalność przez podatnika.

Niektóre umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania (jak np. umowa z Kazachstanem) zawierają odmienne uregulowania. Zgodnie z art. 21 umowy z Kazachstanem\[13\], części dochodu osoby mającej miejsce zamieszkania w Kazachstanie, uzyskiwane w Polsce, a niewymienione w poprzednich artykułach umowy, mogą być opodatkowane w Polsce. Na gruncie tej umowy, prawo do opodatkowania dochodu uzyskanego na podstawie umowy o pomocy przy zbiorach przez osobę będącą nierezydentem podatkowym przysługuje obu państwom, tj. Polsce będącej państwem świadczenia pomocy przy zbiorach produktów rolnych oraz państwu rezydencji podatkowej podatnika, bez względu na to czy podatnik świadczy pomoc za pośrednictwem zakładu lub stałej placówki położonej w Polsce.

Każdorazowo ustalając, czy dochód nierezydenta podatkowego podlega opodatkowaniu w Polsce, należy zapoznać się z treścią przepisu regulującego opodatkowanie kategorii tzw. innych dochodów we właściwej umowie o unikaniu podwójnego opodatkowania zawartej przez Polskę z państwem rezydencji podatkowej podatnika.

6\. Kwalifikacja przychodów z umowy o pomocy przy zbiorach do źródła przychodów w ustawie PIT

Na gruncie ustawy PIT przychody otrzymane przez pomocnika rolnika na podstawie umowy o pomocy przy zbiorach stanowią tzw. przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 20 ust. 1 w związku z art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy PIT i jako takie podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym na ogólnych zasadach według skali podatkowej\[14\]. W pojęciu przychodów mieszczą się zarówno świadczenia pieniężne, jak i niepieniężne.

Przychód ten nie jest pomniejszany o koszty podatkowe\[15\], co oznacza, że:

Przy czym opodatkowaniu podlega tak ustalony dochód z wyłączeniem przychodów (dochodów) wolnych od podatku dochodowego lub dochodów, od których na mocy rozporządzenia Ministra Finansów zaniechano poboru podatku\[16\].

Oznacza to, że wyłączona z opodatkowania jest między innymi wartość wyżywienia i zakwaterowania zapewnionego nieodpłatnie pomocnikowi rolnika przez rolnika\[17\].

7\. Obowiązki informacyjne rolnika

W odniesieniu do należności wypłacanych pomocnikom zatrudnionym na podstawie umowy o pomocy przy zbiorach, rolnik nie pełni funkcji płatnika. Nie musi on zatem obliczać podatku dochodowego od osób fizycznych od dokonywanych wypłat (w tym zaliczek na ten podatek), a co za tym idzie również pobierać go od pomocnika rolnika oraz wpłacać do urzędu skarbowego.

Jeżeli jednak rolnik dokonuje wypłaty wynagrodzenia na rzecz pomocnika, będącego:

*   polskim rezydentem podatkowym lub
*   nierezydentem podatkowym, którego dochód może być opodatkowany w Polsce zgodnie z postanowieniami właściwej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania,

— to na rolniku spoczywa obowiązek sporządzenia i przekazania pomocnikowi rolnika oraz właściwemu urzędowi skarbowemu informacji PIT-11\[18\].

Aktualny wzór informacji PIT-11 zamieszczony jest na stronach: https://www.gov.pl/web/finanse/pit-11 albo https://www.podatki.gov.pl/pit/e-deklaracje-pit/dla-platnikow/.

Przychody uzyskane przez pomocnika rolnika z umowy o pomocy przy zbiorach rolnik wykazuje w części F informacji PIT-11 w wierszu „Wynagrodzenie z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach”.

Źródło: Informacja PIT-11(29)

W informacji PIT-11 rolnik nie wykazuje wartości wyżywienia i zakwaterowania zapewnionego nieodpłatnie przez rolnika pomocnikowi rolnika w rozumieniu ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników. Świadczenia te są zwolnione z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 144 ustawy PIT.

Sporządzoną informację PIT-11 rolnik przekazuje\[19\]:

1) urzędowi skarbowemu właściwemu dla miejsca zamieszkania pomocnika rolnika będącego polskim rezydentem podatkowym lub urzędowi skarbowemu właściwemu w sprawach opodatkowania osób zagranicznych\[20\] w przypadku pomocnika rolnika będącego nierezydentem podatkowym, którego dochód może być opodatkowany w Polsce zgodnie z postanowieniami właściwej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania. Robi to w terminie do końca stycznia roku następującego po roku podatkowym\[21\] za pomocą środków komunikacji elektronicznej zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej\[22\]. Oznacza to, że rolnik przesyła informację PIT-11 właściwemu urzędowi skarbowemu wyłącznie przez Internet (nie składa jej w formie papierowej),

2) pomocnikowi rolnika w terminie do końca lutego roku następującego po roku podatkowym19. Przekazanie odbywa się na piśmie albo w inny sposób przyjęty przez rolnika.

Jeśli rolnik zaprzestał prowadzenia działalności przed upływem ww. terminów, informację PIT-11 przesyła najpóźniej w dniu zaprzestania prowadzenia działalności\[23\].

Jeżeli rolnik wypłaca wynagrodzenie pomocnikowi, będącemu nierezydentem podatkowym, którego dochód nie podlega opodatkowaniu w Polsce zgodnie z postanowieniami właściwej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, to nie ma obowiązku sporządzenia i przesłania informacji PIT-11.

8\. Prawa i obowiązki podatkowe pomocnika rolnika

Ustawa PIT nie nakłada na pomocnika rolnika żadnych obowiązków w trakcie roku podatkowego. Przyznaje natomiast prawo do samodzielnego obliczania i wpłacania zaliczek na podatek dochodowy. Prawo to wynika z art. 44 ust. 1g ustawy PIT, zgodnie z którym pomocnik rolnika uzyskujący przychody z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach może w ciągu roku podatkowego wpłacać zaliczki miesięczne, stosując do uzyskanego dochodu 12% stawkę podatkową określoną w skali podatkowej. Przy obliczaniu zaliczki pomocnik rolnika może stosować wyższą 32% stawkę podatkową\[24\].

Do dochodów uzyskanych od 2022 r. pomocnicy stosują następującą skalę podatkową:


| Podstawa obliczenia podatku w złotych | Podatek wynosi 
| ponad | do |  
|  | 120 000 | 12% minus kwota zmniejszająca podatek 3600 zł 
| 120 000 |  | 10 800 zł + 32% nadwyżki ponad 120 000 zł 

Pomocnik może płacić zaliczki na podatek dochodowy od każdej złotówki uzyskanego dochodu, ale może też zacząć wpłacać zaliczki dopiero po przekroczeniu 30 000 zł. W ten sposób w trakcie roku będzie korzystał już z kwoty wolnej od podatku.

Pomocnik, który otrzymał od rolnika informację PIT-11, rozlicza podatek dochodowy od świadczeń otrzymanych z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach w rocznym rozliczeniu podatkowym, składając roczne zeznanie podatkowe na formularzu PIT-37 bądź PIT-36, jeśli samodzielnie wpłacał zaliczki na podatek dochodowy w ciągu roku.

W zeznaniu tym pomocnik wykazuje również pozostałe dochody, do których ma zastosowanie skala podatkowa. Zeznanie podatkowe pomocnik składa na takich samych zasadach, jak pozostali podatnicy podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym na ogólnych zasadach. Dotyczy to, między innymi, stosowania ulg podatkowych, np. ulgi na dzieci\[25\], jak i preferencji podatkowych, np. łącznego opodatkowania z małżonkiem albo jako osoba samotnie wychowująca dziecko (dzieci).

Zeznanie pomocnik składa w terminie od dnia 15 lutego do dnia 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym. Jeżeli ostatni dzień terminu przypada na sobotę lub dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu lub dniach wolnych od pracy\[26\]. Zeznanie złożone przed początkiem terminu uznaje się za złożone w dniu 15 lutego roku następującego po roku podatkowym\[27\].

Zeznanie można złożyć:

1\. papierowo albo

2\. elektronicznie

Informacje o tym jak wypełnić zeznanie, znajdziesz na stronie: www.podatki.gov.pl.

Pomocnik rolnika będący nierezydentem podatkowym, którego dochód podlega opodatkowaniu w Polsce zgodnie z postanowieniami właściwej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, który zamierza opuścić Polskę przed 30 kwietnia, jest obowiązany do złożenia rocznego zeznania podatkowego za rok podatkowy przed opuszczeniem Polski\[28\].

9\. Pytania i odpowiedzi

**1\. Rolnik prowadzący indywidualne gospodarstwo rolne zatrudnił na podstawie umowy o pomocy przy zbiorach pomocnika, obywatela Ukrainy, będącego ukraińskim rezydentem podatkowym. Pomocnik rolnika nie prowadzi w Polsce działalności za pomocą zakładu lub stałej placówki. Czy od wypłaconego pomocnikowi wynagrodzenia rolnik ma obowiązek pobierania zaliczek na PIT oraz sporządzania informacji PIT-11?**

**Odpowiedź:** Nie. Od wypłacanego pomocnikowi wynagrodzenia rolnik nie pobiera zaliczek na PIT ani nie sporządza informacji PIT-11. Należności te nie podlegają opodatkowaniu w Polsce, lecz w Ukrainie.

**2\. Rolnik zatrudnił na podstawie umowy o pomocy przy zbiorach pomocnika, będącego obywatelem Ukrainy, który jest polskim rezydentem podatkowym. Czy od wypłaconego pomocnikowi wynagrodzenia rolnik ma obowiązek pobierania i wpłacania zaliczek na PIT oraz sporządzania i przekazania informacji PIT-11?**

**Odpowiedź:** Skoro dla celów podatkowych pomocnik rolnika jest traktowany jako polski rezydent podatkowy, to należności wypłacone z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, podlegają opodatkowaniu w Polsce, zgodnie z przepisami ustawy PIT. Od wypłacanego pomocnikowi wynagrodzenia rolnik nie pobiera zaliczek na PIT. Na rolniku spoczywa jednak obowiązek sporządzenia i przekazania pomocnikowi oraz właściwemu dla miejsca zamieszkania pomocnika urzędowi skarbowemu informacji PIT-11.

**3\. Rolnik zatrudnił na podstawie umowy o pomocy przy zbiorach pomocnika, obywatela Białorusi, będącego białoruskim rezydentem podatkowym. Pomocnik rolnika prowadzi w Polsce działalność za pomocą zakładu. Czy od wypłaconego pomocnikowi wynagrodzenia rolnik ma obowiązek sporządzania i przekazania informacji PIT-11?**

**Odpowiedź:** Tak. W tym przypadku dochód pomocnika, który nie posiada w Polsce miejsca zamieszkania dla celów podatkowych, podlega opodatkowaniu w Polsce zgodnie z postanowieniami właściwej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania (art. 21 ust. 2 umowy z Białorusią). Na rolniku spoczywa obowiązek sporządzenia i przekazania pomocnikowi rolnika oraz właściwemu w sprawach opodatkowania osób zagranicznych urzędowi skarbowemu informacji PIT-11.

**4\. Pomocnik rolnika będący polskim rezydentem podatkowym otrzymał od rolnika informację PIT-11. Pomocnik nie wpłacał w trakcie roku podatkowego zaliczek na PIT od świadczeń otrzymanych z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach. Na jakim formularzu pomocnik rolnika powinien rozliczyć podatek dochodowy oraz do jakiego źródła przychodów ma zakwalifikować uzyskany przychód?**

**Odpowiedź:** Pomocnik rozlicza podatek dochodowy od świadczeń otrzymanych z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach w rocznym rozliczeniu podatkowym, składając zeznanie PIT-37. Przychody otrzymane przez pomocnika rolnika na podstawie umowy o pomocy przy zbiorach stanowią tzw. przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 20 ust. 1 w związku z art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy PIT.

**5\. Pomocnik rolnika będący polskim rezydentem podatkowym otrzymał od rolnika informację PIT-11. Pomocnik w trakcie roku podatkowego samodzielnie wpłacał miesięczne zaliczki na PIT od świadczeń otrzymanych z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach. Na jakim formularzu pomocnik rolnika powinien rozliczyć podatek dochodowy?**

**Odpowiedź:** Pomocnik, który w trakcie roku podatkowego samodzielnie wpłacał zaliczki na podatek dochodowy od świadczeń otrzymanych z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, podatek ten rozlicza składając roczne zeznanie podatkowe na formularzu PIT-36.

* * *

\[1\] Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2647, z późn. zm.), dalej: ustawa PIT.

\[2\] Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383), dalej: ustawa - Ordynacja podatkowa.

\[3\] Ustawa z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2023 r. poz. 208, z późn. zm.).

\[4\] Ustawa z dnia 13 kwietnia 2018 r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 858).

\[5\] Należących do sektora, o którym mowa w art. 1 ust. 2 lit. f, i oraz n rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1308/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólną organizację rynków produktów rolnych oraz uchylającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 922/72, (EWG) nr 234/79, (WE) nr 1037/2001 i (WE) nr 1234/2007 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, str. 671, z późn. zm.).

\[6\] Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (Dz. U. z 2023 r. poz. 1465).

\[7\] Art. 3 ust. 1 ustawy PIT.

\[8\] Art. 3 ust. 1a ustawy PIT.

\[9\] Art. 3 ust. 2a ustawy PIT.

\[10\] Art. 4a ustawy PIT.

\[11\] Konwencja między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Ukrainy w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i majątku, sporządzona w Kijowie dnia 12 stycznia 1993 r. (Dz. U. z 1994 r. poz. 269, z późn. zm.).

\[12\] Umowa między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Republiki Białoruś w sprawie unikania podwójnego opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i majątku, sporządzona w Mińsku dnia 18 listopada 1992 r. (Dz. U. z 1993 r. poz. 534).

\[13\] Konwencja między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Republiki Kazachstanu w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i majątku, sporządzona w Ałmaty dnia 21 września 1995 r. (Dz. U. poz. 586, z późn. zm.).

\[14\] Art. 27 ust. 1 ustawy PIT.

\[15\] Art. 24 ust. 21 ustawy PIT.

\[16\] Art. 9 ust. 1 ustawy PIT.

\[17\] Art. 21 ust. 1 pkt 144 ustawy PIT.

\[18\] PIT-11 oznacza informację o przychodach z innych źródeł oraz o dochodach i pobranych zaliczkach na podatek dochodowy.

\[19\] Art. 42a ustawy PIT.

\[20\] Określonemu na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 sierpnia 2005 r. w sprawie właściwości organów podatkowych (Dz. U. z 2022 r. poz. 565).

\[21\] Art. 42g ust. 1 ustawy PIT.

\[22\] Art. 45ba ustawy PIT.

\[23\] Art. 42g ust. 2 ustawy PIT.

\[24\] Art. 44 ust. 1g ustawy PIT.

\[25\] Art. 27f ustawy PIT.

\[26\] Art. 12 § 5 ustawy – Ordynacja podatkowa.

\[27\] Art. 45 ust. 1 ustawy PIT.

\[28\] Art. 45 ust. 7 ustawy PIT.