Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPP1/443-473/14/AP
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2014-07-22
Teza: Opodatkowanie przeniesienia własności nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa w zamian za odszkodowanie, podstawy opodatkowania czynności przeniesienia własności nieruchomości oraz moment powstania obowiązku podatkowego.
Słowa kluczowe: nieruchomości; odszkodowania; prawa-przeniesienie prawa-przeniesienie prawa własności
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział I-art. 2; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 5; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 7.; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IV-Rozdział 1; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 1-art. 41; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 2-art. 43

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749, z późn. zm.) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko - przedstawione we wniosku z dnia 11 kwietnia 2014 r. (data wpływu 2 maja 2014 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania przeniesienia własności nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa w zamian za odszkodowanie, podstawy opodatkowania czynności przeniesienia własności nieruchomości oraz momentu powstania obowiązku podatkowego - **jest prawidłowe**.

UZASADNIENIE

W dniu 2 maja 2014 r. został złożony wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania przeniesienia własności nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa w zamian za odszkodowanie, podstawy opodatkowania czynności przeniesienia własności nieruchomości oraz momentu powstania obowiązku podatkowego.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

W dniu 22 października 2007 r. Wnioskodawca nabył własność niezabudowanej nieruchomości gruntowej, oznaczonej w ewidencji gruntów jako grunty orne, stanowiącej działkę o numerze ewidencyjnym … o pow. 4,0063 ha, położonej w obrębie ewidencyjnym T., gmina S., powiat …, województwo …. Cena sprzedaży obejmowała podatek od towarów i usług w wysokości 22 %. Wnioskodawca kupił opisaną nieruchomość na cele inwestycyjne związane z prowadzoną działalnością gospodarczą. Zawiadomieniem z dnia 28 marca 2013 r. Wojewoda poinformował Wnioskodawcę o wszczęciu na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2013 r. poz. 687 ze zm.) postępowania w sprawie wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej dla zadania: „…”, od km … istniejącej drogi krajowej nr …(pikietaż lokalny 16c) istniejącej drogi krajowej nr … W dniu 3 czerwca 2013 r. Wojewoda na wniosek Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, wydał w trybie przepisów wymienionej wyżej ustawy decyzję nr … o zezwoleniu na realizację wyżej wskazanej inwestycji drogowej. W związku z wydaniem przedmiotowej decyzji, nieruchomość Wnioskodawcy stanowiąca dotychczas działkę numer … uległa podziałowi na nieruchomości stanowiące działki o numerach ewidencyjnych: … o pow. 3,2578 ha oraz … o pow. 0,7485 ha. Decyzją o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej została zaś objęta nieruchomość Wnioskodawcy stanowiąca działkę o numerze ewidencyjnym … o pow. 0,7485 ha (numer KW …). Powstała wskutek podziału działka gruntu o numerze …, przejęta pod budowę obwodnicy O. w ciągu drogi krajowej nr …, jest niezabudowana i nie była użytkowana. W dniu wydania decyzji zezwalającej na realizację inwestycji drogowej obowiązywał miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego terenów zabudowy usługowej i produkcyjnej położonych po zachodniej stronie drogi krajowej nr …w obrębie T. gmina S., zatwierdzony uchwałą Rady Gminy S. nr … z dnia …, zgodnie z którym działka o numerze …znajduje się w obrębie terenu przeznaczonego na budowę dróg publicznych (symbol: B-KD.02-Tereny dróg publicznych, przeznaczenie podstawowe: teren przeznaczony na przebudowę drogi krajowej nr … oraz budowę południowej obwodnicy O. docelowo w klasach technicznych S). Postanowieniem Wojewody z dnia …., wydanym na podstawie art. 17 ust. 1 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych oraz na skutek wniosku Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, decyzji Wojewody nr … z dnia …. został nadany rygor natychmiastowej wykonalności. Wskazane postanowienie zobowiązywało Wnioskodawcę do niezwłocznego wydania nieruchomości i uprawniało do faktycznego objęcia nieruchomości w posiadanie przez właściwego zarządcę drogi oraz do rozpoczęcia robót budowlanych. W wykonaniu wydanego nakazu organu władzy publicznej, Wnioskodawca wydał na rzecz Skarbu Państwa nieruchomość stanowiącą działkę o numerze …, objętą decyzją Wojewody o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. Obecnie przed Wojewodą toczy się postępowanie w przedmiocie ustalenia odszkodowania za grunty przejęte z mocy prawa przez Skarb Państwa - Wojewodę. W chwili sporządzenia oraz złożenia niniejszego wniosku nie została wydana decyzja ustalająca wysokość tego odszkodowania, w związku z czym Wnioskodawca nie otrzymał zapłaty powyższego odszkodowania.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

1.  Czy przejęcie przez Skarb Państwa prawa własności nieruchomości stanowiącej działkę o numerze ewidencyjnym …, wydzielonej pod realizację inwestycji drogowej, na podstawie przepisów ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, za które w drodze odrębnej decyzji administracyjnej ustalone zostanie na rzecz Wnioskodawcy odszkodowanie, będzie zdarzeniem opodatkowanym na gruncie ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, tj. czy będzie stanowić odpłatną dostawę towarów w rozumieniu art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług?
2.  Kiedy powstanie obowiązek podatkowy w zakresie podatku od towarów i usług od zdarzenia polegającego na przeniesieniu z nakazu Wojewody własności nieruchomości w zamian za odszkodowanie?
3.  Czy podstawą opodatkowania podatkiem od towarów i usług jest kwota należnego Wnioskodawcy odszkodowania ustalona przez Wojewodę w decyzji administracyjnej?

Zdaniem Wnioskodawcy, zgodnie z art. 5 ust 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 77, poz.1054 z późn. zm.), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają: odpłatna dostawa i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. W art. 7 ust 1 pkt 1 ustawy wskazano, że przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, w tym również przeniesienie z nakazu organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w imieniu takiego organu lub przeniesienie z mocy prawa własności towarów w zamian za odszkodowanie. Z kolei przez towary, według art. 2 pkt 6 ustawy, rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii. Zgodnie zatem z wyżej przytoczonymi przepisami, grunt spełnia definicję towaru wynikającą z art. 2 pkt 6 ustawy. Z przywołanego powyżej przepisu art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy wynika, że przeniesienie prawa własności nieruchomości w zamian za odszkodowanie jest objęte podatkiem od towarów i usług także wówczas, gdy nie jest ono następstwem decyzji właściciela, lecz wynika z nakazu organu władzy publicznej lub z mocy samego prawa. Nieruchomość stanowiąca działkę o numerze … została przejęta na własność przez Skarb Państwa na mocy decyzji Wojewody przewidzianym ustawą o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (tzw. specustawa drogowa) - której postanowieniem został nadany rygor natychmiastowej wykonalności. Ponadto nieruchomość stanowiąca działkę o numerze … przeznaczona jest na realizację celu publicznego - budowę obwodnicy O. w ciągu drogi krajowej nr … W przedstawionej sytuacji uznać zatem należy, że ma miejsce dostawa w zamian za odszkodowanie ustalane przez organ władzy publicznej odrębną decyzją administracyjną, które to odszkodowanie pełni funkcję wynagrodzenia za przeniesienie prawa własności i czyni dostawę odpłatną, a zatem objętą opodatkowaniem podatkiem od towarów i usług. Ustawodawca dla dostaw niektórych nieruchomości przewidział jednak zwolnienia od podatku. Zakres i zasady zwolnienia od podatku od towarów i usług określono w art. 43 ustawy. W świetle art. 43 ust 1 pkt 9 ustawy, zwalnia się od wymienionego podatku dostawę terenów niezabudowanych, innych niż tereny budowlane. Z kolei w art. 2 pkt 33 zdefiniowano tereny budowlane, przez które rozumie się grunty przeznaczone pod zabudowę zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Zwolnienie zatem przysługuje wyłącznie względem takiej dostawy, której przedmiotem jest grunt niezabudowany i jednocześnie o przeznaczeniu innym niż budowlane. Oznacza to, że ze zwolnienia korzystają grunty o charakterze rolnym bądź leśnym. Decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia, czy grunty podlegają opodatkowaniu, bądź czy można skorzystać ze zwolnienia od podatku od towarów i usług jest przeznaczenie nieruchomości. W opisanym stanie faktycznym działka o numerze … jest położona na terenie przeznaczonym pod zabudowę - budowę dróg publicznych. Zgodnie bowiem z Polską Klasyfikacją Obiektów Budowlanych (Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 30 grudnia 1999 r.) droga jest budowlą. W konsekwencji dostawa nieruchomości gruntowych niezabudowanych, dokonana w formie przejęcia prawa własności przez Skarb Państwa w zamian za odszkodowanie, jako teren budowlany nie będzie mogła skorzystać ze zwolnienia na podstawie art. 43 ust 1 pkt 9 ustawy. Przeniesienie własności nieruchomości gruntowej stanowiącej działkę o numerze … na rzecz Skarbu Państwa z nakazu organu władzy publicznej, w zamian za wynagrodzenie w formie odszkodowania, podlega zatem opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług według stawki określonej w art. 146a pkt 1 ustawy - w wysokości 23%.

W ocenie Wnioskodawcy, w dniu zapłaty - wpływu na jego rachunek bankowy - całości lub części odszkodowania za nieruchomość stanowiącą działkę o numerze …, przejętą na własność przez Skarb Państwa w związku z realizacją opisanej inwestycji drogowej, w stosunku do Wnioskodawcy powstanie zaś obowiązek podatkowy w zakresie podatku od towarów i usług. Znaczenia w tym zakresie nie ma moment wywłaszczenia, lecz dopiero chwila otrzymania zapłaty, co wynika z przepisu art. 19a ust. 5 pkt 1 lit. b) ustawy.

Wartość odszkodowania, wskazaną w decyzji ustalającej jako jedyne wynagrodzenie należne Wnioskodawcy, należy uznać za podstawę opodatkowania, po pomniejszeniu o kwotę należnego podatku od towarów i usług w stawce 23 %, który powinien być obliczony metodą „w stu”. Przyjąć zatem należy, że wartość ustalonego odszkodowania stanowi kwotę brutto, zawierającą „w sobie” należny podatek od towarów i usług. Podstawą opodatkowania bowiem zgodnie z przepisem art. 29a ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług jest zapłata rozumiana jako należność za czynność opodatkowaną, którą w opisanej sytuacji jest przeniesienie z nakazu organu władzy publicznej własności nieruchomości w zamian za odszkodowanie. Zapłata obejmuje całość świadczenia należnego od nabywcy, jednakże zdaniem Wnioskodawcy w świetle przepisu art. 29a ust. 1 oraz art. 29a ust. 6 pkt 1 ustawy uznać należy, iż kwota należna - zapłata - stanowi kwotę brutto (zawiera w sobie podatek należny) i stanowi podstawę opodatkowania dopiero po pomniejszeniu jej o należny podatek od towarów i usług. Reasumując, przeniesienie prawa własności nieruchomości stanowiącej działkę numer … na rzecz Skarbu Państwa z nakazu Wojewody w zamian za odszkodowanie będzie w opisanym stanie faktycznym zdarzeniem podlegającym opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, jako odpłatna dostawa towarów. Obowiązek podatkowy powstanie w dniu wpływu odszkodowania na rachunek bankowy Wnioskodawcy. Podstawę opodatkowania zaś stanowić będzie wartość odszkodowania ustalona w decyzji Wojewody jako kwota brutto, po pomniejszeniu jej o należny podatek od towarów i usług w stawce 23%.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, ul. Emilii Plater 1, 10-562 Olsztyn, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.