Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0115-KDIT2-2.4011.377.2018.1.HD
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2018-12-05
Teza: Czy prawidłowe jest stanowisko, że Wnioskodawca – jako płatnik podatku dochodowego od osób fizycznych – będzie zobowiązany do pobrania zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych w wysokości 19% od wartości zwróconych zwaloryzowanych udziałów członkowskich w Spółdzielni osobom fizycznym, które są spadkobiercami zmarłych członków Spółdzielni (niezależnie od stopnia powinowactwa łączącego spadkobiercę ze zmarłym)?
Słowa kluczowe: członkowie-członkowie spółdzielni; obowiązek-obowiązek płatnika; prawa-prawa majątkowe; płatnik; spadek; spadkobiercy; spółdzielnie; udział; udział-wypłata udziałów; waloryzacja; zwolnienie-zwolnienie przedmiotowe; zwrot
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział I-art. 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r., poz. 800, z późn. zm.) Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 24 sierpnia 2018 r. (data wpływu 24 września 2018 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie obowiązków płatnika w odniesieniu do:

*   zwrotu zwaloryzowanych udziałów członkowskich córkom zmarłych członków spółdzielni oraz zwrotu 1/2 równowartości zwaloryzowanych udziałów członkowskich w spółdzielni żonie zmarłego członka spółdzielni – **jest prawidłowe;**
*   zwrotu 1/2 równowartości zwaloryzowanych udziałów członkowskich w spółdzielni żonie zmarłego członka spółdzielni nabytych do majątku wspólnego – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 24 września 2018 r. wpłynął do tutejszego organu ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie obowiązków płatnika w związku ze zwrotem równowartości zwaloryzowanych udziałów członkowskich w spółdzielni osobom fizycznym, które są spadkobiercami zmarłych członków spółdzielni.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Członkami Spółdzielni (od 2015 r. Spółdzielnia w likwidacji) są osoby fizyczne, które przed laty, przystępując do Spółdzielni, wniosły wpłaty na poczet objęcia udziału członkowskiego (każdemu członkowi przysługuje 1 udział).

Od momentu postawienia Wnioskodawcy w stan likwidacji zmarło 3 członków Spółdzielni, których spadkobiercami są członkowie ich najbliższej rodziny. W jednym przypadku jest to żona, która miała wraz ze zmarłym członkiem Spółdzielni wspólnotę majątkową, a objęcie udziału w Spółdzielni było sfinansowane majątkiem wspólnym. W dwóch pozostałych przypadkach spadkobiercami są córki (żony członków Spółdzielni zmarły wcześniej).

Żaden ze zmarłych członków Spółdzielni Wnioskodawcy nie wskazał osób, którym Spółdzielnia po ich śmierci byłaby zobowiązana wypłacić ich udziały.

Żaden ze spadkobierców nie jest członkiem Spółdzielni, nie zgłosił woli wstąpienia do Spółdzielni, ani nie złożył deklaracji członkowskiej.

Statut Spółdzielni Wnioskodawcy nie określa co może stać się z udziałem członkowskim po śmierci członka Spółdzielni ani też nie precyzuje, czy wypłata udziału po śmierci członka Spółdzielni należy (czy też nie należy) do spadku.

Zgodnie z zapisami ze statutu Spółdzielni Wnioskodawcy dotyczącymi udziałów członkowskich (§ 23):

1.  Udziały byłego członka Spółdzielni wypłaca się na podstawie sprawozdania finansowego za rok, w którym członek przestał należeć do Spółdzielni. Wypłata udziałów powinna nastąpić jednorazowo w terminie trzech miesięcy od daty zatwierdzenia sprawozdania finansowego.
2.  Sposób i terminy wypłaty udziałów określone w ust. 1 stosuje się do zwrotu wpłat przekraczających ilość udziałów, których zadeklarowania wymaga statut obowiązujący w chwili żądania zwrotu.
3.  Przy wypłacie udziałów Spółdzielnia może potrącić swoje wierzytelności przysługujące jej od członka.

Moc mają zatem postanowienia ustawy Prawo spółdzielcze.

Wnioskodawca nie ma wiedzy, czy wartość udziałów członkowskich w Spółdzielni została wpisana przez spadkobierców do masy spadkowej.

W momencie zamknięcia likwidacji Spółdzielni (po pokryciu wszystkich kosztów likwidacji i rozliczeniu zobowiązań i należności), w ramach wypłaty majątku polikwidacyjnego, aktualnym członkom Spółdzielni oraz powyżej opisanym spadkobiercom byłych członków Spółdzielni Wnioskodawca zamierza wypłacić równowartość udziałów członkowskich, wpłaconych przed laty przez ich wstępnych.

Udziały członkowskie w Spółdzielni były przed wielu laty jednorazowo zwaloryzowane (na mocy obowiązujących ówcześnie przepisów prawa – o różny procent, zależny od długości członkostwa w Spółdzielni) i do dziś figurują w ewidencji księgowej w ustalonej wówczas wysokości.

Jeśli ostateczna wysokość majątku polikwidacyjnego to umożliwi, Wnioskodawca zamierza zwrócić członkom Spółdzielni oraz spadkobiercom zmarłych członków Spółdzielni wartość udziałów w wysokości zwaloryzowanej (księgowej). Jeśli wielkość majątku polikwidacyjnego uniemożliwi zwrot udziałów w wysokości księgowej – Wnioskodawca zamierza zwrócić udziały w wysokości proporcjonalnej do ich wartości księgowej (obliczonej według klucza uwzględniającego długość stażu członkowskiego).

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy prawidłowe jest stanowisko, że Wnioskodawca – jako płatnik podatku dochodowego od osób fizycznych – będzie zobowiązany do pobrania zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych w wysokości 19% od wartości zwróconych zwaloryzowanych udziałów członkowskich w Spółdzielni osobom fizycznym, które są spadkobiercami zmarłych członków Spółdzielni (niezależnie od stopnia powinowactwa łączącego spadkobiercę ze zmarłym)?

Zdaniem Wnioskodawcy, Wnioskodawca – jako płatnik podatku dochodowego od osób fizycznych – nie będzie zobowiązany do pobrania zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych w wysokości 19% od wartości zwracanych udziałów członkowskich w Spółdzielni osobom fizycznym, które są spadkobiercami zmarłych członków Spółdzielni (niezależnie od stopnia powinowactwa), bez względu na to, czy wartość tego roszczenia została wpisana do masy spadkowej czy też nie.

W myśl art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku. Natomiast na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy, jej przepisów nie stosuje się do przychodów podlegających przepisom o podatku od spadków i darowizn.

Powyższe stanowisko zostało ustalone na podstawie obowiązujących przepisów prawa, a także w oparciu o liczne interpretacje indywidualne, m.in.: z dnia 5 maja 2016 r. sygn. IBPB-2-1/4515-38/16/HK.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego w zakresie obowiązków płatnika: w odniesieniu do zwrotu zwaloryzowanych udziałów członkowskich córkom zmarłych członków spółdzielni oraz zwrotu 1/2 równowartości zwaloryzowanych udziałów członkowskich w spółdzielni żonie zmarłego członka spółdzielni jest prawidłowe, natomiast w odniesieniu do zwrotu 1/2 równowartości zwaloryzowanych udziałów członkowskich w spółdzielni żonie zmarłego członka spółdzielni nabytych do majątku wspólnego jest nieprawidłowe.

Podstawową zasadą obowiązującą w przepisach ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2018 r., poz. 1509, z późn. zm.) jest zasada powszechności opodatkowania, która wyrażona została w art. 9 ust. 1 tej ustawy. Zgodnie z jego treścią opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Jednakże – na mocy art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych –przepisów ustawy nie stosuje się do przychodów podlegających przepisom o podatku od spadków i darowizn.

Z art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz. U. z 2018 r., poz. 644) wynika, że podatkowi od spadków i darowizn, zwanemu dalej „podatkiem”, podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem dziedziczenia, zapisu zwykłego, dalszego zapisu, zapisu windykacyjnego, polecenia testamentowego.

Jak stanowi art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19, art. 20 ust. 3 i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych wyraźnie rozróżnia źródła przychodów oraz sposób opodatkowania dochodów z poszczególnych źródeł. Stosownie do przepisów tej ustawy źródłem przychodu są określone w art. 10 ust. 1 pkt 7 kapitały pieniężne i prawa majątkowe, w tym odpłatne zbycie praw majątkowych, innych niż wymienione w pkt 8 lit. a-c ustawy.

W myśl art. 18 ww. ustawy za przychód z praw majątkowych uważa się w szczególności przychody z praw autorskich i praw pokrewnych w rozumieniu odrębnych przepisów, praw do projektów wynalazczych, praw do topografii układów scalonych, znaków towarowych i wzorów zdobniczych, w tym również z odpłatnego zbycia tych praw.

Zawarte w tym przepisie wyliczenie praw majątkowych ma charakter otwarty, o czym świadczy użyte przez ustawodawcę sformułowanie „w szczególności”. Przyjęcie przez ustawodawcę otwartego katalogu tych przychodów pozwala na zaliczenie do tej kategorii wszystkich innych przychodów z praw majątkowych.

Konsekwencją takiej klasyfikacji przychodu jest obowiązek płatnika, określony w art. 41 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zgodnie z treścią tego przepisu osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, osoby prawne i ich jednostki organizacyjne oraz jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, które dokonują świadczeń z tytułu działalności, o której mowa w art. 13 pkt 2 i 4-9 oraz art. 18, osobom określonym w art. 3 ust. 1, są obowiązane jako płatnicy pobierać, z zastrzeżeniem ust. 4, zaliczki na podatek dochodowy, stosując do dokonywanego świadczenia, pomniejszonego o miesięczne koszty uzyskania przychodów w wysokości określonej w art. 22 ust. 9 oraz o potrącone przez płatnika w danym miesiącu składki, o których mowa w art. 26 ust. 1 pkt 2 lit. b, najniższą stawkę podatkową określoną w skali, o której mowa w art. 27 ust. 1.

Płatnicy, o których mowa w art. 41, przekazują kwoty pobranych zaliczek na podatek oraz kwoty zryczałtowanego podatku w terminie do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym pobrano zaliczki (podatek) – na rachunek urzędu skarbowego, przy pomocy którego naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania płatnika wykonuje swoje zadania, a jeżeli płatnik nie jest osobą fizyczną, według siedziby bądź miejsca prowadzenia działalności, gdy płatnik nie posiada siedziby. Jednakże w przypadku gdy podatek został pobrany zgodnie z art. 30a ust. 2a, płatnicy, o których mowa w art. 41 ust. 10, przekazują kwotę tego podatku na rachunek urzędu skarbowego, przy pomocy którego naczelnik urzędu skarbowego właściwy w sprawach opodatkowania osób zagranicznych wykonuje swoje zadania (art. 42 ust. 1 ww. ustawy).

Ponadto, niektóre przychody z praw majątkowych korzystać mogą ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych na podstawie art. 21 tej ustawy. W myśl art. 21 ust. 1 pkt 50 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wolne od podatku dochodowego są przychody otrzymane w związku ze zwrotem udziałów lub wkładów w spółdzielni, do wysokości wniesionych udziałów lub wkładów do spółdzielni.

Z treści wniosku wynika, że Członkami Spółdzielni (od 2015 r. Spółdzielnia w likwidacji) są osoby fizyczne, które przed laty, przystępując do Spółdzielni, wniosły wpłaty na poczet objęcia udziału członkowskiego (każdemu członkowi przysługuje 1 udział). Od momentu postawienia Wnioskodawcy w stan likwidacji zmarło 3 członków Spółdzielni, których spadkobiercami są członkowie ich najbliższej rodziny. W jednym przypadku jest to żona, która miała wraz ze zmarłym członkiem Spółdzielni wspólnotę majątkową, a objęcie udziału w Spółdzielni było sfinansowane majątkiem wspólnym. W dwóch pozostałych przypadkach spadkobiercami są córki (żony członków Spółdzielni zmarły wcześniej). Żaden ze zmarłych członków Spółdzielni Wnioskodawcy nie wskazał osób, którym Spółdzielnia po ich śmierci byłaby zobowiązana wypłacić ich udziały. Żaden ze spadkobierców nie jest członkiem Spółdzielni, nie zgłosił woli wstąpienia do Spółdzielni, ani nie złożył deklaracji członkowskiej. Statut Spółdzielni Wnioskodawcy nie określa co może stać się z udziałem członkowskim po śmierci członka Spółdzielni ani też nie precyzuje, czy wypłata udziału po śmierci członka Spółdzielni należy (czy też nie należy) do spadku. Zgodnie z zapisami statutu spółdzielni Wnioskodawcy dotyczącymi udziałów członkowskich (§ 23): 1. Udziały byłego członka Spółdzielni wypłaca się na podstawie sprawozdania finansowego za rok, w którym członek przestał należeć do Spółdzielni. Wypłata udziałów powinna nastąpić jednorazowo w terminie trzech miesięcy od daty zatwierdzenia sprawozdania finansowego; 2. Sposób i terminy wypłaty udziałów określone w ust. 1 stosuje się do zwrotu wpłat przekraczających ilość udziałów, których zadeklarowania wymaga statut obowiązujący w chwili żądania zwrotu; 3. Przy wypłacie udziałów Spółdzielnia może potrącić swoje wierzytelności przysługujące jej od członka. Moc mają zatem postanowienia ustawy Prawo spółdzielcze. Wnioskodawca nie ma wiedzy, czy wartość udziałów członkowskich w Spółdzielni została wpisana przez spadkobierców do masy spadkowej. W momencie zamknięcia likwidacji Spółdzielni (po pokryciu wszystkich kosztów likwidacji i rozliczeniu zobowiązań i należności), w ramach wypłaty majątku polikwidacyjnego, aktualnym członkom Spółdzielni oraz powyżej opisanym spadkobiercom byłych członków Spółdzielni Wnioskodawca zamierza wypłacić równowartość udziałów członkowskich, wpłaconych przed laty przez ich wstępnych. Udziały członkowskie w Spółdzielni były przed wielu laty jednorazowo zwaloryzowane (na mocy obowiązujących ówcześnie przepisów prawa – o różny procent, zależny od długości członkostwa w Spółdzielni) i do dziś figurują w ewidencji księgowej w ustalonej wówczas wysokości. Jeśli ostateczna wysokość majątku polikwidacyjnego to umożliwi, Wnioskodawca zamierza zwrócić członkom Spółdzielni oraz spadkobiercom zmarłych członków Spółdzielni wartość udziałów w wysokości zwaloryzowanej (księgowej). Jeśli wielkość majątku polikwidacyjnego uniemożliwi zwrot udziałów w wysokości księgowej – Wnioskodawca zamierza zwrócić udziały w wysokości proporcjonalnej do ich wartości księgowej (obliczonej według klucza uwzględniającego długość stażu członkowskiego).

Dla prawidłowego określenia skutków podatkowych zwrotu równowartości zwaloryzowanych udziałów członkowskich w Spółdzielni spadkobiercom po zmarłych członkach Spółdzielni konieczne jest stwierdzenie, czy stanowią one część masy spadkowej – wobec czego ich nabycie podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn, czy też do spadku nie wchodzą – co skutkuje opodatkowaniem ich podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Ponieważ przepisy ustawy o podatku od spadków i darowizn ani ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie zawierają definicji spadku przy jego interpretacji odwołać się należy do odpowiednich przepisów ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2018 r. poz. 1025, z późn. zm.).

Stosownie do art. 922 § 1 Kodeksu cywilnego prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób stosownie do przepisów księgi niniejszej. Zgodnie natomiast z § 2 ww. przepisu nie należą do spadku prawa i obowiązki zmarłego ściśle związane z jego osobą, jak również prawa, które z chwilą jego śmierci przechodzą na oznaczone osoby niezależnie od tego, czy są one spadkobiercami.

Na mocy art. 16 § 3 ustawy z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze (Dz. U. z 2018 r., poz. 1285) członek może w deklaracji lub w odrębnym pisemnym oświadczeniu złożonym spółdzielni wskazać osobę, której spółdzielnia obowiązana jest po jego śmierci wypłacić udziały. Prawo z tego tytułu nie należy do spadku. Natomiast na podstawie art. 16a tej ustawy spadkobierca zmarłego członka spółdzielni dziedziczy udziały, jeżeli jest członkiem spółdzielni lub złożył deklarację przystąpienia do spółdzielni. Jeżeli spadkobierców jest więcej niż jeden, powinni oni wskazać jednego spośród siebie, który uzyskuje prawo do udziałów, chyba że podzielą oni udziały między tych spadkobierców, którzy złożyli deklarację przystąpienia do spółdzielni. Spółdzielnia nie może odmówić przyjęcia w poczet członków spadkobierców dziedziczących udziały, jeżeli odpowiadają oni wymogom określonym w statucie.

Zgodnie z art. 25 § 1 ustawy Prawo spółdzielcze członka zmarłego skreśla się z rejestru członków spółdzielni ze skutkiem od dnia, w którym nastąpiła śmierć. Osobę prawną będącą członkiem spółdzielni skreśla się z rejestru członków ze skutkiem od dnia jej ustania. Jeżeli zmarły członek pozostawił więcej niż jednego spadkobiercę, spadkobiercy powinni w celu wykonywania przechodzących na nich praw majątkowych zmarłego ustanowić wspólnego pełnomocnika lub wskazać zarządcę ustanowionego przez sąd przy odpowiednim zastosowaniu przepisów Kodeksu cywilnego o zarządzie rzeczą wspólną (art. 25 § 2 ustawy).

Ponadto, zgodnie z art. 1 ust. 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 1991 r. o waloryzacji udziałów członkowskich w spółdzielniach i zmianie niektórych ustaw (Dz. U. z 1991 r., Nr 83, poz. 373, z późn. zm.) spółdzielnie, z wyłączeniem spółdzielni mieszkaniowych, mogą dokonać waloryzacji udziałów członkowskich za okres lat 1944-1990 przez przeniesienie na fundusz udziałowy części funduszu zasobowego. Uchwałę w sprawie waloryzacji udziałów podejmuje do dnia 31 sierpnia 1992 r. walne zgromadzenie (zebranie przedstawicieli) większością 3/4 głosów. Walne zgromadzenie może podjąć uchwałę w sprawie waloryzacji udziałów członkowskich niezależnie od tego, czy sprawa ta jest objęta porządkiem obrad podanym do wiadomości członków w terminach i w sposób określony w statucie.

Na podstawie art. 5 ust. 1 tej ustawy kwoty udziałów przeniesione z funduszu zasobowego nie mogą być wypłacone przed upływem 5 lat od dnia podjęcia uchwały, o której mowa w art. 1 ust. 2. Zasady i terminy wypłat uprawnionym członkom oraz byłym członkom określa statut spółdzielni. Ustalone w nim terminy stosuje się bez względu na datę ustania członkostwa. W świetle przepisów art. 4 ust. 4 ustawy o waloryzacji udziałów członkowskich w spółdzielniach i zmianie niektórych ustaw nominalny wzrost wartości udziałów członkowskich w wyniku waloryzacji nie podlega opodatkowaniu.

Przenosząc powyższe przepisy na grunt rozpatrywanej sprawy należy stwierdzić, że przedmiotem dziedziczenia przez spadkobierców będzie prawo majątkowe w postaci roszczenia o wypłatę równowartość udziałów członkowskich, wpłaconych przed laty przez członków Spółdzielni.

Zatem, w analizowanym przypadku – tj. nie wskazania przez spadkodawcę w deklaracji (lub w odrębnym pisemnym oświadczeniu) osoby, której Spółdzielnia obowiązana jest po śmierci jej członka wypłacić równowartość udziałów oraz nie zgłoszenia przez spadkobiorcę woli wstąpienia do Spółdzielni ani nie złożenia deklaracji członkowskiej – zwrot równowartości zwaloryzowanych udziałów członkowskich w Spółdzielni córkom, które są spadkobierczyniami zmarłych członków Spółdzielni, nie wywoła żadnych skutków na gruncie przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w związku z wypełnieniem dyspozycji zawartej w art. 2 ust. 1 pkt 3 tej ustawy. W konsekwencji Wnioskodawca, jako płatnik podatku dochodowego od osób fizycznych, nie będzie zobowiązany do pobrania zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych od wartości zwróconych zwaloryzowanych udziałów członkowskich w Spółdzielni spadkobierczyniom – córkom zmarłych członków Spółdzielni.

Zaś w przypadku zwrotu równowartości zwaloryzowanych udziałów małżonce zmarłego członka Spółdzielni, która miała wraz ze zmarłym członkiem Spółdzielni wspólność majątkową i objęcie udziału w Spółdzielni było sfinansowane ich majątkiem wspólnym oraz również przy założeniu, że nie została ona wskazana przez spadkodawcę w deklaracji (lub w odrębnym pisemnym oświadczeniu) jako osoba, której Spółdzielnia obowiązana jest po śmierci jej członka wypłacić równowartość udziałów oraz nie zgłosiła jako spadkobierczyni woli wstąpienia do Spółdzielni ani nie złożyła deklaracji członkowskiej – w pierwszej kolejności konieczne jest przeanalizowanie przepisów Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego.

Jak stanowi art. 31 § 1 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2017 r., poz. 682, z późn. zm.) z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków. Natomiast zgodnie z art. 501 ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy w razie ustania wspólności, udziały małżonków są równe, chyba że umowa majątkowa małżeńska stanowi inaczej. Przepis ten nie wyłącza zastosowania art. 43 § 2 i 3.

Zatem przedmioty majątkowe nabyte w czasie trwania wspólności ustawowej przez oboje małżonków lub przez jednego z nich stanowią – co do zasady – majątek wspólny małżonków. Natomiast jeżeli małżonków łączył ustrój wspólności ustawowej, to w chwili śmierci jednego z nich ustrój ten przekształca się we współwłasność w częściach ułamkowych i w skład masy spadkowej wchodzi majątek osobisty zmarłego oraz jego udział w majątku wspólnym (wynoszący połowę tego majątku). Drugi udział w majątku wspólnym należy natomiast do pozostałego przy życiu małżonka co oznacza, że 50% majątku nie podlega dziedziczeniu jako stanowiąca własność małżonka żyjącego.

Przenosząc powyższe na grunt rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, że skoro udziały członkowskie w Spółdzielni zostały nabyte przez małżonków w czasie trwania wspólności majątkowej małżeńskiej, to weszły one do ich majątku wspólnego. Zatem każdy z małżonków w momencie nabycia udziałów w Spółdzielni stał się ich współwłaścicielem. W momencie śmierci męża do masy spadkowej weszła i podlega dziedziczeniu przez żyjącą małżonkę 1/2 roszczenia o wypłatę równowartość udziałów członkowskich w Spółdzielni.

Wobec tego zwrot 1/2 równowartości zwaloryzowanych udziałów członkowskich w Spółdzielni małżonce zmarłego członka Spółdzielni (tj. podlegających dziedziczeniu – w drodze spadku po mężu) – nie wywoła żadnych skutków na gruncie przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w związku z wypełnieniem dyspozycji zawartej w art. 2 ust. 1 pkt 3 tej ustawy. Natomiast w odniesieniu do zwrotu pozostałej 1/2 równowartości zwaloryzowanych udziałów członkowskich w Spółdzielni (tj. nabytych do majątku wspólnego) małżonce zmarłego członka Spółdzielni zauważyć należy, że środki pieniężne z tego tytułu zostają zwrócone do majątku, z którego pierwotnie pochodziły. W takiej sytuacji należy uznać, że zwrot równowartości zwaloryzowanych – zgodnie z przepisami ustawy o waloryzacji udziałów członkowskich w spółdzielniach i zmianie niektórych ustaw – udziałów spełnia wymogi określone w art. 21 ust. 1 pkt 50 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zatem do tej części przychodu uzyskanego przez małżonkę zmarłego członka Spółdzielni zastosowanie znajdzie ww. zwolnienie od opodatkowania. W konsekwencji Wnioskodawca, jako płatnik podatku dochodowego od osób fizycznych, nie będzie zobowiązany do pobrania zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych od całości zwróconych zwaloryzowanych udziałów członkowskich w Spółdzielni małżonce członka Spółdzielni.

Wobec powyższego stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za prawidłowe w zakresie obowiązków płatnika: w odniesieniu do zwrotu zwaloryzowanych udziałów członkowskich córkom zmarłych członków spółdzielni oraz zwrotu 1/2 równowartości zwaloryzowanych udziałów członkowskich w spółdzielni żonie zmarłego członka spółdzielni, natomiast za nieprawidłowe w odniesieniu do zwrotu 1/2 równowartości zwaloryzowanych udziałów członkowskich w spółdzielni żonie zmarłego członka spółdzielni nabytych do majątku wspólnego.

W nawiązaniu do powołanej przez Wnioskodawcę interpretacji indywidualnej tutejszy organ informuje, że wydana ona została w indywidualnej sprawie i nie ma zastosowania ani konsekwencji wiążących w odniesieniu do żadnego innego zaistniałego stanu faktycznego czy też zdarzenia przyszłego.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem zdarzenia przyszłego podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona interpretacja traci swoją aktualność.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem.

Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, w dwóch egzemplarzach (art. 47 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – z 2018 r., poz. 1302, z późn. zm.) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała.