Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPP3/4512-40/16/ASz
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2016-03-21
Teza: możliwość odzyskania podatku naliczonego w związku z realizacją projektu
Słowa kluczowe: odliczenia-prawo do odliczenia; podatek-podatek naliczony
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1-art. 86

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2015 r. poz. 613 ze zm.) oraz § 2 i § 6 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego z dnia 22 kwietnia 2015 r. (Dz.U. z 2015 r. poz. 643) – Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy, przedstawione we wniosku z 15 stycznia 2016 r. (data wpływu 20 stycznia 2016 r.), uzupełnionym pismem z 11 marca 2016 r. (data wpływu 15 marca 2016 r.), dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie braku możliwości odliczenia podatku od towarów i usług w ramach projektu pn. „…” – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 12 stycznia 2016 r. wpłynął ww. wniosek, uzupełniony pismem z 11 marca 2016 r. (data wpływu 15 marca 2016 r.), uzupełniony pismem z 11 marca 2016 r. (data wpływu 15 marca 2016 r.), o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie braku możliwości odliczenia podatku od towarów i usług w ramach projektu pn. „…”.

W przedmiotowym wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe:

Mając na względzie poprawę bezpieczeństwa mieszkańców Gminy oraz zapewnienie równych warunków funkcjonowania podmiotów gospodarczych z obszaru Gminy, jak również w celu usprawnienia ruchu turystycznego w komunikacji drogowej w aspekcie lokalnym i transgranicznym, Gmina (Wnioskodawca) przejmuje od powiatu zarządzanie drogą publiczną nr x położoną w L na odcinku: od km 0+855,00 do km 1+110,00 celem realizacji do końca 2017 r. zadania publicznego w zakresie inwestycji polegającej na przebudowie drogi powiatowej pn. „…”.

Na realizację wymienionego zadania Gmina złożyła wniosek o przyznanie pomocy na operacje typu „\`(...)\`” w ramach poddziałania „Wsparcie inwestycji związanych z tworzeniem, ulepszaniem lub rozbudową wszystkich rodzajów małej infrastruktury, w tym inwestycji w energię odnawialną i w oszczędzanie energii” objętego programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020. Celem planowanej operacji jest poprawa bezpieczeństwa ruchu kierowców i pieszych na drodze powiatowej ul. S. – w L. Droga x L. – B. – Z. jest drogą powiatową. Leży na terenie gminy L. w miejscowościach: L., Z., B. Jest jedną z najważniejszych dróg na terenie Gminy. Droga ta stanowi połączenie dwóch dróg powiatowych: x Z. – T. i x W. – H. – L. oraz drogi wojewódzkiej x w L. Przy tej drodze zlokalizowany jest Ośrodek Zdrowia, GOK oraz Gminna Biblioteka, natomiast bezpośrednio przy przebudowanym odcinku znajduje się przystanek autobusowy. Z drogi tej korzystają nie tylko mieszkańcy Gminy, ale również gmin okolicznych oraz turyści jadący nad Jezioro. Ponadto po drodze tej kursuje autobus linii nr x MZK.

Operacja wpłynie na poprawę bezpieczeństwa kierowców poprzez wykonanie nowej nawierzchni (niwelacja dziur, załamań, pochyleń), nowego oznakowania pionowego i poziomego oraz bezpieczeństwa pieszych, poprzez przebudowę chodnika.

Koszt inwestycji 307 025,80 zł, w tym poziom dofinansowania 63,63%. Inwestorem zadania będzie Gmina, która będzie realizowała wymienione zadanie w miarę posiadanych środków własnych z budżetu Gminy oraz środków uzyskanych z Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020.

Przejęcie tego zadania wyklucza możliwość jego realizacji przez Powiat. Przez okres 8 lat czyli od 2016 r. – 2023 r. do obowiązków Gminy na przejętym odcinku drogi będzie należało utrzymanie tej drogi (utrzymanie nawierzchni, chodników, drogowych obiektów inżynierskich, urządzeń zabezpieczających ruch itp.). Po upływie tego okresu, nakłady rzeczowe i finansowe wytworzone w wyniku wybudowanego, przebudowanego, wyremontowanego chodnika lub innej infrastruktury będą przekazane na rzecz Powiatu w terminie do 60 dni po upływie okresu trwałości projektu.

Gmina jest czynnym zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług.

Realizacja inwestycji i jej późniejsze wykorzystanie po oddaniu do użytkowania wpisuje się w realizację zadań publicznych służących zaspokajaniu zbiorowych potrzeb wspólnoty i prowadzoną przez Gminę działalność publicznoprawną niepodlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT. Inwestycja będzie realizowana w oparciu o przepisy ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (art. 8 ust. 2a, art. 10 ust. 1, art. 18 ust. 2 pkt 11 (Dz.U. z 2015 r. poz. 1515 tekst jednolity).

Gmina przystępując do realizacji wymienionego zadania nie zamierza wykorzystywać efektu inwestycji dla celów działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2011 r. nr 177, poz. 1054 ze zm.). Towary i usługi nabywane przez Gminę w ramach projektu nie będą wykorzystywane przez Gminę do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem VAT.

Gmina nie będzie miała prawa do odliczenia podatku VAT wynikających z faktur, które będą dokumentowały poniesione wydatki w związku z realizacją projektu pn. „…”.

W związku z realizacją projektu pn. „…”, Gmina będzie dokonywać nabycia towarów i usług udokumentowanych fakturami, w których Gmina będzie figurowała jako nabywca.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie:

Czy Gmina ma możliwość odliczenia podatku od towarów i usług w ramach realizowanego projektu pn. „…?”

Stanowisko Wnioskodawcy:

Realizacja projektu nie daje prawnej możliwości odliczenia podatku od towarów i usług, gdyż nie zostają spełnione przesłanki określone art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze zm.) zgodnie z którym „w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15 przysługuje prawo obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124”. Zgodnie natomiast z art. 15 ust. 1 ustawy wymienionej, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Natomiast w myśl art. 15 ust. 6 ustawy nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

W oparciu o przepisy art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. samorządzie gminnym (Dz.U. z 2015 r. poz. 155), gmina wykonuje określone ustawami zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność. Wykonując zadania publiczne gmina może je realizować również w drodze współdziałania między jednostkami samorządu terytorialnego (art. 10 ust. 1 wymienionej ustawy o samorządzie gminnym).

Z wymienionych przepisów wynika, że prawo do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wtedy, kiedy zostaną spełnione łącznie dwie przesłanki. Odliczenia może dokonać czynny podatnik podatku od towarów usług, a nabyte towary i usługi powinny być wykorzystane do wykonania czynności opodatkowanych. Ustawa nie przewiduje bowiem możliwości odliczenia podatku naliczonego w związku z wykonywaniem czynności, które nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Związek pomiędzy zakupem towarów i usług a wykonywaniem czynności opodatkowanych jest koniecznym warunkiem dla zastosowania procedury określonej przepisami art. 86 ust. 1 wymienionej ustawy. W przypadku planowanej inwestycji warunki skorzystania z tego prawa nie będą spełnione, ponieważ Gmina nie będzie wykorzystywała efektów inwestycji do wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Wobec powyższego, Gminie nie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego zawartego w fakturach, które otrzyma z tytułu nabycia towarów i usług potrzebnych do realizacji inwestycji „…”.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze zm.), zwanej dalej ustawą. W myśl tego przepisu, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15 ustawy, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Zgodnie z art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy o VAT, kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu:

1.  nabycia towarów i usług;
2.  dokonania całości lub części zapłaty przed nabyciem towaru lub wykonaniem usługi.

Ustawodawca stworzył podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno tzw. przesłanek pozytywnych, m.in. tego, że zakupy będą wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy.

Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest bezpośredni lub pośredni związek zakupów z wykonanymi czynnościami opodatkowanymi.

Przedstawiona wyżej zasada wyklucza możliwość dokonania odliczenia podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku oraz niepodlegających temu podatkowi.

Na zakres prawa do odliczeń w sposób bezpośredni wpływa pojmowanie statusu danego podmiotu jako podatnika podatku od towarów i usług wykonującego czynności opodatkowane. Tylko podatnik w rozumieniu art. 15 ustawy, ma prawo do odliczenia podatku naliczonego. Co do zasady status podatnika związany jest z prowadzeniem przez dany podmiot działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o VAT podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Działalność gospodarcza w myśl art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje również czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Na podstawie art. 15 ust. 6 ustawy o VAT – nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Z treści powołanych przepisów art. 15 ust. 1 i ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług wynika, że za podatnika podatku VAT będzie uznany tylko taki podmiot, który dokonuje czynności zmierzających do wykorzystania nabytych towarów i usług do celów działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy. Zatem jednostka samorządu terytorialnego działa w charakterze podatnika wykonując we własnym imieniu i na własny rachunek czynności spełniające definicję działalności gospodarczej, określone w art. 15 ust. 2 ustawy.

Z całości unormowań zawartych w ustawie z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. z 2015 r., poz. 1515 ze zm.), w tym zwłaszcza z art. 2 ust. 1 („Gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność”), art. 6 ust. 1 („Do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów”) oraz art. 9 ust. 2 („Gmina oraz inna gminna osoba prawna może prowadzić działalność gospodarczą wykraczającą poza zadania o charakterze użyteczności publicznej wyłącznie w przypadkach określonych w odrębnej ustawie”) trzeba wyprowadzić wniosek, że w działalności gminy należy wyróżnić wykonywanie działań publicznych i wykraczającą poza te działania działalność gospodarczą.

O publicznym charakterze działania gminy przesądza to, że wykonywanie zadań publicznych odbywa się na podstawie przepisów powszechnie obowiązujących i że przez te działania zaspokajane są zbiorowe potrzeby wspólnoty samorządowej.

Do zadań własnych gminy należy zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy. W szczególności zadania własne obejmują sprawy gminnych dróg, ulic, mostów, placów oraz organizacji ruchu drogowego (art. 7 ust. 2). Wykonywanie zadań publicznych może być realizowane w drodze współdziałania między jednostkami samorządu terytorialnego (art. 10 ust. 1).

Z okoliczności sprawy wynika, że Wnioskodawca mając na względzie poprawę bezpieczeństwa mieszkańców gminy oraz zapewnienie równych warunków funkcjonowania podmiotów gospodarczych obszaru gminy i usprawnienie ruchu turystycznego oraz transgranicznego przejął od powiatu zarządzanie drogą publiczną celem realizacji do końca 2017 r. zadania publicznego w zakresie inwestycji polegającej na przebudowie drogi powiatowej. Przejęcie tego zadania wyklucza jego realizację przez powiat. Przez okres 8 lat czyli od 2016 r. do 2023 r. do obowiązków Wnioskodawcy na przejętym odcinku drogi będzie należało utrzymanie tej drogi (utrzymanie nawierzchni, chodników, drogowych obiektów inżynierskich, urządzeń zabezpieczających ruch itp.). Po upływie tego okresu, nakłady rzeczowe i finansowe wytworzone w wyniku wybudowanego, przebudowanego, wyremontowanego chodnika lub innej infrastruktury będą przekazane na rzecz powiatu w terminie do 60 dni po upływie okresu trwałości projektu.

Powyższe prowadzi do wniosku, że realizowana przez Wnioskodawcę inwestycja należy do zakresu zadań publicznych. Tym samym realizowane przez Gminę czynności związane są wykonywaniem zadań publicznych. Czynności te wykonywane są w imieniu Gminy i na jej odpowiedzialność.

Należy zatem przyjąć, że realizacja zadania nie będzie miała charakteru, ani celu polegającego na prowadzeniu działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ustawy o VAT. W przedmiotowym przypadku trudno mówić o tym, że Wnioskodawca przejmując od powiatu zarządzanie powiatową droga publiczna na okres 8 lat od 2016 r. do 2023 r. wykonuje czynności na rzecz powiatu dla celów zarobkowych, mieszczące się w definicji działalności gospodarczej.

Nie ulega wątpliwości, że droga przebudowywana w ramach realizacji inwestycji jest drogą powiatową położoną na terenie gminy, mieszczącą się w kategorii dróg publicznych. W tym też kontekście nie można stwierdzić, że przebudowa przedmiotowej drogi powiatowej zarządzanie którą do roku 2023 przejęła Gmina, związana jest z prowadzoną przez Gminę działalnością podatkową i kwalifikować ją należy, jako świadczenie usługi w rozumieniu przepisów ustawy o VAT na rzecz powiatu.

Wnioskodawca przedstawiając opis sprawy wskazał, że realizacja inwestycji i jej późniejsze wykorzystanie po oddaniu do użytkowania wpisuje się w realizację zadań publicznych służących zaspokajaniu zbiorowych potrzeb wspólnoty i prowadzoną przez Gminę działalność publicznoprawną niepodlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT. Inwestycja będzie realizowana w oparciu o przepisy ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym. Gmina przystępując do realizacji wymienionego zadania nie zamierza wykorzystywać efektu inwestycji dla celów działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług. Towary i usługi nabywane przez Gminę w ramach projektu nie będą wykorzystywane przez Gminę do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem VAT.

Stosownie więc do zacytowanych przepisów art. 15 ustawy o VAT, należy stwierdzić, że Gmina nabywając towary i usługi w celu realizacji projektu, nie będzie nabyła ich do działalności gospodarczej i tym samym nie będzie działać w charakterze podatnika podatku VAT.

Zatem, w świetle art. 86 ust. 1 ustawy o VAT Gmina nie będzie miała prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z faktur dotyczących zakupów towarów i usług dokonywanych w związku z realizacją projektu pn. „…”.

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy jest prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Niniejsza interpretacja traci ważność w przypadku zmiany któregokolwiek z elementów przedstawionego stanu faktycznego lub zmiany stanu prawnego.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa Stefana Wyszyńskiego 2, 44-101 Gliwice, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.