Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB2/436-136/08-2/AS
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2008-07-21
Teza: Wniesienie do Funduszu udziałów w Spółkach z o.o. tytułem objęcia przez Udziałowców Spółek z o.o. niepublicznych certyfikatów inwestycyjnych emitowanych przez Fundusz nie stanowi czynności cywilnoprawnej podlegającej opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, o ile czynność ta nie przyjmie postaci którejkolwiek z umów wskazanych w ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych. Jeżeli jednak wniesienie udziałów przyjęłoby postać którejkolwiek z umów wskazanych w ww. ustawie to spowoduje obowiązek zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych.
Słowa kluczowe: certyfikaty-certyfikat inwestycyjny; udział-objęcie udziałów; udziałowiec
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (1 j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Państwa, przedstawione we wniosku z dnia 14,04.2008 r. (data wpływu 21.04.2008 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie opodatkowania wniesienia do Funduszu udziałów w Spółkach z o. o. tytułem objęcia przez Udziałowców Spółek z o.o. niepublicznych certyfikatów inwestycyjnych emitowanych przez Fundusz-**jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 21.04.2008 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie wniesienia do Funduszu udziałów w Spółkach z o.o. tytułem objęcia przez Udziałowców Spółek z o.o. niepublicznych certyfikatów inwestycyjnych emitowanych przez Fundusz.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Na skutek planowanych transakcji, zamknięty fundusz inwestycyjny Aktywów Niepublicznych (dalej: Fundusz, Wnioskodawca) otrzyma tytułem objęcia niepublicznych certyfikatów inwestycyjnych udziały w spółkach z ograniczoną odpowiedzialnością, (dalej: Spółki z o.o.) od udziałowców tychże Spółek z o. o. (dalej: Udziałowcy Spółek z o. o.). Na skutek powyższych transakcji Fundusz wyda Udziałowcom Spółek z o. o. swoje certyfikaty inwestycyjne.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Mając na uwadze powyższy stan faktyczny Fundusz wnosi o potwierdzenie, że:

1.  wniesienie do Funduszu udziałów w Spółkach z o.o. tytułem objęcia przez Udziałowców Spółek z o.o. niepublicznych certyfikatów inwestycyjnych emitowanych przez Fundusz nie stanowi czynności cywilnoprawnej podlegającej opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 1 ust, 1 pkt 1 Ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych (U.P.C.C.) a biorąc pod uwagę fakt, że zamknięty fundusz inwestycyjny (Fundusz) jest zwolniony z podatku od towarów i usług (dalej: VAT) z tytułu dokonania omawianej czynności
2.  wniesienie do Funduszu udziałów Spółek z o. o. tytułem objęcia niepublicznych certyfikatów inwestycyjnych emitowanych przez Fundusz jest objęte zwolnieniem z podatku od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 lit b U.P.C.C.

Zdaniem wnioskodawcy:

Wniesienie do Funduszu udziałów w spółkach z o. o. tytułem objęcia przez Udziałowców Spółek z o.o. niepublicznych certyfikatów inwestycyjnych emitowanych przez Fundusz nie stanowi czynności cywilnoprawnej podlegającej opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 1 ust. 1 pkt 1 U.P.C.C.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 U.P.C.C. podatkowi podlegają następujące czynności cywilnoprawne:

1.  umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych,
2.  umowy pożyczki,
3.  umowy darowizny - w części dotyczącej przejęcia przez obdarowanego długów i ciężarów oraz zobowiązań darczyńcy,
4.  umowy dożywocia,
5.  umowy o dział spadku oraz umowy o zniesienie współwłasności - w części dotyczącej spłat i dopłat,
6.  ustanowienie hipoteki,
7.  ustanowienie nieodpłatnego użytkowania, w tym nieprawidłowego, oraz odpłatnej służebności,
8.  umowy depozytu nieprawidłowego,
9.  umowy spółki (akty założycielskie).

Jako że czynności cywilnoprawne podlegające opodatkowaniu PCC zostały enumeratywnie wymienione na zasadzie numerus clausus, należy przez to rozumieć, że a contrario wszelkie inne czynności cywilnoprawne niewymienione w art. 1 ust. 1 pkt 1 U.P.C.C. nie podlegają opodatkowaniu tym podatkiem.

Planowane transakcje polegają na wniesieniu udziałów w Spółkach z o.o. tytułem objęcia certyfikatów inwestycyjnych emitowanych przez Fundusz. Czynność ta stanowi szczególną formę objęcia certyfikatów inwestycyjnych, gdyż w związku z generalną zasadą wyrażoną w art. 7 ust. 1 Ustawy z dnia 27 maja 2004 roku o funduszach inwestycyjnych wpłaty do funduszu inwestycyjnego dokonywane są w formie pieniężnej. Wyjątkowo zgodnie z art. 7 ust. 2 Ustawy o funduszach inwestycyjnych do funduszu mogą być wniesione udziały w spółkach z ograniczoną odpowiedzialnością jeżeli ustawa oraz statut funduszu tak stanowią Istota tej czynności polega na tym, że Udziałowcy Spółek zapisujący się na certyfikaty uzyskują możliwość wykorzystania posiadanych udziałów w Spółkach z o. o. w celu uzyskania członkostwa w Funduszu. Jednocześnie Fundusz obejmuje udziały w Spółkach z o. o. Czynność ta dochodzi do skutku w drodze umowy, która ma charakter sui genesis i nie stanowi żadnej z umów wymienionych w art. 1 ust. 1 pkt 1 U.P.C.C.

Stanowisko takie zostało potwierdzone w postanowieniu w sprawie interpretacji prawa podatkowego z dnia 17 lipca 2007 roku wydanej rzez Naczelnika Pierwszego Mazowieckiego Urzędu Skarbowego w Warszawie sygn. 1471/DPR2/423-64/07/AB, w której organ podatkowy potwierdził poniższe rozumienie takiej transakcji:

„Powyższa transakcja (przeniesienia praw do akcji (udziałów) przenosi własność omawianych akcji (udziałów)/ob!igacji, przy czym jednocześnie stanowi element transakcji nabycia jednostek uczestnictwa. Czynność ta stanowi specyficzną formę przeniesienia praw do akcji (udziałów), która nie znajduje swojej definicji w innych ustawach.(\`(...)\`)”

Z uwagi na powyższe, w ocenie Wnioskodawcy wniesienie do Funduszu udziałów Spółek z o.o. tytułem objęcia certyfikatów inwestycyjnych w Funduszu nie podlega PCC.

1.  Wniesienie do Funduszu udziałów w Spółkach z o.o. tytułem objęcia certyfikatów inwestycyjnych emitowanych przez Fundusz jest objęte zwolnieniem z podatku od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 lit. b U.P.C.C.

Zgodnie z art. 2 pkt 4 lit. b U.P.C.C. nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, jeżeli przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej czynności jest zwolniona z podatku od towarów i usług, z wyjątkiem:

*   umów sprzedaży i zamiany, których przedmiotem jest nieruchomość lub jej część, albo prawo użytkowania wieczystego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub prawo do miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym lub udział w tych prawach,
*   umowy spółki i jej zamiany,
*   umowy sprzedaży udziałów i akcji w spółkach handlowych.

Fundusz stoi na stanowisku, że w związku z otrzymaniem udziałów w Spółkach z o.o. poprzez ich wniesienie tytułem objęcia certyfikatów inwestycyjnych przez inwestorów, Fundusz będzie zwolniony z VAT z tytułu dokonania tych czynności. Wynika to wprost z regulacji zawartych w Ustawie o podatku od towarów i usług, w której w art. 43 ust. 1 pkt 12 czytamy, że: zwalnia się od podatku usługi zarządzania:

*   funduszami inwestycyjnymi i zbiorczymi portfelami papierów wartościowych - w rozumieniu przepisów o funduszach inwestycyjnych,
*   portfelami inwestycyjnymi funduszy inwestycyjnych, o których mowa w lit. a, lub ich częścią.

Na podstawie art. 43 ust. 8 poprzez zarządzenie, o którym mowa w ust. 1 pkt 12 rozumie się m.in. dystrybucję tytułów uczestnictwa. Tytułami uczestnictwa są m.in. niepubliczne certyfikaty inwestycyjne, według słownika języka polskiego PWN przez dystrybucję należy rozumieć przydział, czy rozdzielenie.

Zgodnie z wykładnią językową pojęcia „dystrybucja” i odesłaniem z art. 43 ust. 1 pkt 12 Ustawy o podatku od towarów i usług do Ustawy o funduszach inwestycyjnych, zastosowanie znajdzie art. 135 Ustawy o funduszach inwestycyjnych, w którym czytamy: „Fundusz inwestycyjny zamknięty dokonuje przydziału certyfikatów inwestycyjnych drugiej i następnych emisji w terminie 14 dni od dnia przyjmowania zapisów”. W związku z powyższym czynności polegające na otrzymaniu przez Udziałowców Spółek z o. o. niepublicznych certyfikatów inwestycyjnych w drodze przydziału przez Fundusz tytułem wniesienia udziałów w Spółkach z o. o. będzie zwolniona z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 12. Jak wynika z art. 2 pkt 4 lit. b U.P.C.C. w przypadku, gdy jedna ze stron czynności cywilnoprawnej jest zwolniona z tytułu jej dokonania z VAT, czynność nie podlega PCC, co ma miejsce w omawianym przypadku, Nie znajdzie zastosowania wyłączenie ze zwolnienia z opodatkowania PCC w przypadku umowy sprzedaży udziałów i akcji w spółkach handlowych, ponieważ czynności, jakimi są wniesienia przez Udziałowców Spółek z o, o. udziałów w Spółkach z o. o, tytułem objęcia niepublicznych certyfikatów inwestycyjnych w Funduszu jako umowy sui Genesis nie stanowią umowy sprzedaży, gdyż nie spełniają warunków przewidzianych dla tej umowy w kodeksie cywilnym. Zgodnie z art. 535 kodeksu cywilnego cechą umowy sprzedaży jest powinność zapłaty ceny. Znajduje to potwierdzenie w poglądach doktryny: „Wpłata dokonywana do funduszu w formie pieniężnej (art. 7 ust. 1) w celu uzyskania certyfikatów inwestycyjnych powinna być traktowana jako sprzedaż papierów wartościowych, a ściślej jako sprzedaż papierów w nich inkorporowanych. Odmiennie należy jednak ocenić sytuację, w której wpłata do funduszu jest dokonywana w formie niepieniężnej (udziałów w spółce z o. o.) brak jest wówczas koniecznego dla umowy sprzedaży elementu, tj. zapłaty ceny rozumianej jako suma pieniędzy.” (Mikołaj Barczak, Wpłata na certyfikaty inwestycyjne za pomocą udziałów w spółce z o.o., Prawo Spółek 10/2006).

Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 Ustawy z dnia 5 iipca 2001 o cenach, przez cenę należy bowiem rozumieć wartość wyrażoną w jednostkach pieniężnych, którą kupujący jest zobowiązany zapłacić za towar lub usługę. Towarem na gruncie art. 3 ust. 1 pkt 8 Ustawy o cenach jest rzecz, energia oraz paliwa majątkowe zbywalne, a więc i udziały w spółce z o. o. Tak więc Fundusz nie dokonuje zapłaty ceny za udziały w Spółkach z o. o., toteż nie można uznać tej umowy za umowę sprzedaży. Znajdzie zatem zastosowanie zwolnienie z PCC z art. 2 pkt 4 lit. b.

Podsumowując, Fundusz stoi na stanowisku, że wniesienie do Funduszu udziałów w Spółkach z o. o. tytułem objęcia certyfikatów inwestycyjnych emitowanych przez Fundusz jest objęte zwolnieniem z podatku od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 lit, b U.P.C.C.

W związku z powyższym Fundusz wnosi o potwierdzenie jak na wstępie.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

W myśl art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 09 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t. j. Dz. U, z 2007 r. Nr 68, poz. 450) podatkowi od czynności cywilnoprawnych podlegają:

1.  następujące czynności cywilnoprawne:
    1.  umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych,
    2.  umowy pożyczki,
    3.  (uchylona),
    4.  umowy darowizny - w części dotyczącej przejęcia przez obdarowanego długów i ciężarów albo zobowiązań darczyńcy,
    5.  umowa dożywocia,
    6.  umowy o dział spadku oraz umowy o zniesienie współwłasności - w części dotyczącej spłat i dopłat,
    7.  (uchylona),
    8.  ustanowienie hipoteki,
    9.  ustanowienie odpłatnego użytkowania, w tym nieprawidłowego, oraz odpłatnej służebności,
    10.  umowy depozytu nieprawidłowego,
    11.  umowy spółki (akty założycielskie);
2.  zmiany umów wymienionych w pkt 1, jeżeli powodują one podwyższenie podstawy opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych, z zastrzeżeniem ust. 3 pkt 4;
3.  orzeczenia sądów, w tym również polubownych, oraz ugody, jeżeli wywołują one takie same skutki prawne, jak czynności cywilnoprawne wymienione w pkt 1 lub 2.

Ustawodawca wprowadził zasadę enumeratywnego określenia czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Jednocześnie ustawowe wyliczenie zostało wzmocnione zasadą, zgodnie z którą o kwalifikacji określonej czynności prawnej, a w konsekwencji o jej podleganiu tym podatkiem decyduje jej treść (elementy przedmiotowo istotne), a nie nazwa. Tym samym, jeżeli strony zawierają umowę i układają stosunki w jej ramach w określony sposób to dla oceny, czy powstanie obowiązek podatkowy w podatku od czynności cywilnoprawnych, w związku z dokonaniem wskazanej w ustawie czynności, miarodajne będą rzeczywiste prawa i obowiązki stron tej umowy pozwalające na ich kwalifikacje pod względem prawnym. ,

Niektóre z tych umów mogą zawierać w całości elementy (cechy) określonych umów opodatkowanych, najczęściej sprzedaży lub pożyczki (wskutek czego są zaliczane również do umów mieszanych) i w takiej sytuacji objętych zakresem ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Mając powyższe na uwadze, należy stwierdzić, iż wniesienie do Funduszu udziałów w Spółkach z o.o. tytułem objęcia przez Udziałowców Spółek z o.o. niepublicznych certyfikatów inwestycyjnych emitowanych przez Fundusz nie stanowi czynności cywilnoprawnej podlegającej opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, o ile czynność ta nie przyjmie postaci którejkolwiek z umów wskazanych w ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych. Jeżeli jednak wniesienie udziałów przyjęłoby postać którejkolwiek z umów wskazanych w ww. ustawie to spowoduje obowiązek zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych.

Ponadto we wniosku Spółka powołuje się na przepisy art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, który stanowi, iż nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, jeżeli przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej czynności jest:

1.  opodatkowana podatkiem od towarów i usług,
2.  zwolniona z podatku od towarów i usług, z wyjątkiem:
    *   umów sprzedaży i zamiany, których przedmiotem jest nieruchomość lub jej część, albo prawo użytkowania wieczystego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub prawo do miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym lub udział w tych prawach,
    *   umowy spółki i jej zmiany,
    *   umowy sprzedaży udziałów i akcji w spółkach handlowych.

W związku z tym podkreślić należy, iż jakkolwiek zapytanie Wnioskodawcy dotyczy opodatkowania, wniesienia do Funduszu udziałów w Spółkach z o.o. tytułem objęcia przez Udziałowców Spółek z o.o. niepublicznych certyfikatów inwestycyjnych emitowanych przez Fundusz, podatkiem od czynności cywilnoprawnych, to jednak w pierwszej kolejności rozstrzygnięcia wymaga kwestia czy powyższa transakcja podlega regulacjom ustawy o podatku od towarów i usług lub podatkowi od wartości dodanej, bowiem ocena ta ma zasadnicze znaczenie dla ewentualnego objęcia ich podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Reasumując, należy stwierdzić, iż wniesienie do Funduszu udziałów w Spółkach z o.o. tytułem objęcia przez Udziałowców Spółek z o.o. niepublicznych certyfikatów inwestycyjnych emitowanych przez Fundusz nie stanowi czynności cywilnoprawnej podlegającej opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, o ile czynność ta nie przyjmie postaci którejkolwiek z umów wskazanych w ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych. Jeżeli jednak wniesienie udziałów przyjęłoby postać którejkolwiek z umów wskazanych w ww. ustawie to spowoduje obowiązek zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych.

A zatem w powyższej sytuacji bezprzedmiotowe by było rozpatrywanie przedmiotowych czynności pod kątem przepisu art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, który może mieć zastosowanie tylko do czynności podlegających opodatkowaniu tym podatkiem.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistniałego zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Złożenie przez Wnioskodawcę fałszywego oświadczenia, że elementy stanu faktycznego objęte wnioskiem o wydanie interpretacji w dniu złożenia wniosku nie są przedmiotem toczącego się postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, postępowania kontrolnego organu kontroli skarbowej oraz że w tym zakresie sprawa nie została rozstrzygnięta co do jej istoty w decyzji lub postanowieniu organu podatkowego lub organu kontroli skarbowej powoduje, że niniejsza interpretacja indywidualna nie wywołuje skutków prawnych (art. 14b § 4 Ordynacji podatkowej).

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu - do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach - art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1 Maja 10, 09-402 Płock.