Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBI/2/423-1371/14/PC
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2015-02-10
Teza: Czy kwota otrzymanego odszkodowania wypłaconego Spółce przez Ubezpieczyciela w związku z opóźnieniem zapłaty należności za sprzedane kontrahentowi Spółki towary, nie stanowi przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych?
Słowa kluczowe: kontrahent; ubezpieczenia; zapłata; zatory płatnicze
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. Nr 112, poz. 770 ze zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko Spółki, przedstawione we wniosku z 22 października 2014 r. (data wpływu do tut. BKIP 10 listopada 2014 r.), o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych m.in. w zakresie rozpoznania przychodu podatkowego (pytanie oznaczone we wniosku jako nr 1) - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 10 listopada 2014 r. wpłynął do tut. BKIP wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych m.in. w zakresie rozpoznania przychodu podatkowego.

We wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą w zakresie produkcji i sprzedaży sprzętu AGD, podzespołów i części zamiennych. Z tytułu realizacji transakcji sprzedaży, Spółka rozpoznaje przychód należny zgodnie z art. 12 ust. 3 i 3a ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz.U. z 2014 r., poz. 851 dalej: „ustawa o CIT”), tj. w momencie wydania towaru nie później niż z chwilą wystawienia faktury.

W celu ograniczenia ryzyka gospodarczego związanego z nieściągalnymi należnościami handlowymi Spółka zawarła z firmą ubezpieczeniową (dalej: „Ubezpieczyciel”) umowę ubezpieczenia należności handlowych (dalej: „Umowa Ubezpieczenia”). Stosownie do postanowień Umowy Ubezpieczeniowej. Spółka jest zobowiązana do zapłaty składki ubezpieczeniowej, natomiast Ubezpieczyciel jest zobowiązany, w przypadku zajścia zdarzenia ubezpieczeniowego, tj. niewypłacalności kontrahenta lub upływu okresu opóźnienia w zapłacie, po spełnieniu określonych w Umowie Ubezpieczenia warunków formalnych, wypłacić Spółce odszkodowanie.

Odszkodowanie wypłacane przez Ubezpieczyciela wynosi, co do zasady, 90% kwoty brutto (t.j.: wraz z podatkiem VAT) należności. Pozostałe 10% kwoty brutto należności stanowi udział własny Spółki i nie jest wypłacane przez Ubezpieczyciela. Zgodnie z punktem 3.3 Ogólnych Warunków Ubezpieczenia (dalej: „OWU”), stanowiących integralną część Umowy Ubezpieczenia, z dniem wypłaty odszkodowania, na Ubezpieczyciela przechodzą wszelkie roszczenia ubezpieczającego (Spółki) odnośnie ubezpieczonej należności przeciwko dłużnikowi do wysokości wypłaconego odszkodowania. Jednocześnie, na podstawie OWU, Spółka jest zobowiązana do przeniesienia na Ubezpieczyciela posiadanych zabezpieczeń należności. W odniesieniu do różnicy między kwotą należnego Spółce od kontrahenta wynagrodzenia, a kwota wypłaconego przez Ubezpieczyciela odszkodowania, Spółka tworzy oraz ewidencjonuje w księgach rachunkowych odpis aktualizujący tę wierzytelność zgodnie z przepisami Międzynarodowych Standardów Sprawozdawczości Finansowej. Już po wypłacie odszkodowania przez Ubezpieczyciela, może okazać się, że kontrahent - dłużnik odzyska płynność finansową, w związku z czym, dokona spłaty przeterminowanych kwot na rzecz Spółki. To spowoduje, że na mocy art. 4 Modułu Odzyskane Należności (stanowiącego część umowy Ubezpieczenia), Spółka będzie zobowiązana przekazać wszelkie odzyskane należności Ubezpieczycielowi, do wysokości wypłaconego odszkodowania. W przypadku natomiast, gdy łączna kwota odzyskanych należności będzie wyższa od wypłaconego odszkodowania, nadwyżka przysługuje Spółce po potraceniu kosztów dochodzenia należności.

W związku z powyższym zadano m.in. następujące pytanie:

Czy kwota otrzymanego odszkodowania wypłaconego Spółce przez Ubezpieczyciela w związku z opóźnieniem zapłaty należności za sprzedane kontrahentowi Spółki towary, nie stanowi przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych? (pytanie oznaczone we wniosku jako nr 1)

Zdaniem Wnioskodawcy, otrzymane odszkodowanie jest zapłatą należności na rzecz Spółki, która została uprzednio rozpoznana jako przychód należny z tytułu sprzedaży towarów, podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych przez Spółkę, przez co jego wartość nie stanowi dla Spółki dodatkowego przychodu.

Zgodnie z art. 12 ust. 3 ustawy o CIT, za przychody związane z działalnością gospodarczą uważa się także należne przychody, choćby nie zostały jeszcze faktycznie otrzymane. Momentem uzyskania tego przychodu jest dzień wydania rzeczy, zbycia prawa majątkowego lub wykonania usługi, nie później niż dzień wystawienia faktury albo uregulowania należności. W sytuacji Spółki należności handlowe objęte ubezpieczeniem zostały już uprzednio rozpoznane, zgodnie z powyższymi przepisami jako przychód należny, Umowa Ubezpieczenia natomiast zabezpiecza spłatę zadłużenia przez kontrahenta Spółki. Celem jej zawarcia jest zapewnienie uzyskania środków pieniężnych z tytułu należności wynikających z wystawionych przez Spółkę faktur, a nie uzyskanie jakiegokolwiek dodatkowego przysporzenia majątkowego. Zgodnie z powyższym, nie powinno mieć znaczenia, kto spłaca należne zobowiązanie - przychód należny z tego tytułu nie powstaje bowiem w momencie zapłaty, lecz z chwilą zaistnienia zdarzeń określonych w ustawie o CIT, tj. w dniu wydania przez Spółkę towaru, nie później niż w dniu wystawienia faktury.

Otrzymane odszkodowanie stanowi zapłatę Spółce przez Ubezpieczyciela należności, która jest skutkiem dokonanych wcześniej dostaw towarów, uwzględnionych już w rozliczeniach (przychodach) podatkowych Wnioskodawcy. Wypłata odszkodowania zastępuje płatność kontrahenta i jest alternatywnym sposobem zaspokojenia roszczeń Spółki. Ponadto, zgodnie z art. 828 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz.U. z 2014 r., poz. 121 ze zm.; dalej: „Kodeks cywilny”), jeżeli nie umówiono się inaczej, z dniem zapłaty odszkodowania przez ubezpieczyciela roszczenie ubezpieczającego przeciwko osobie trzeciej odpowiedzialnej za szkodę przechodzi z mocy prawa na ubezpieczyciela (do wysokości zapłaconego odszkodowania - odpowiedni zapis regulujący tę kwestię znalazł się również w art. 3.3 OWU.

Oznacza to, że w momencie wypłaty odszkodowania pokrywającego wierzytelność. Ubezpieczyciel przejmuje wierzytelność Spółki (do wysokości zapłaconego odszkodowania), a należności Spółki objęte tym odszkodowaniem wygasają; Spółka nie ma zatem prawnych możliwości dochodzenia swoich roszczeń od kontrahenta. Zdarzenie to nie powoduje więc po stronie Spółki podwójnego przysporzenia majątkowego z tego samego tytułu, ponieważ odszkodowanie odpowiada kwocie brutto wygasłej wierzytelności. W konsekwencji, przychód opodatkowany powinien być również jednorazowo.

Należy również wskazać, że organy podatkowe w wydawanych interpretacjach potwierdzają stanowisko oraz argumentację przedstawione przez Spółkę.

Przykładowo, Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu w interpretacji z 17 maja 2013 r. (ILPB3/423-82/13-2/JG), stwierdził Otrzymane od ubezpieczyciela odszkodowanie na pokrycie należności przysługującej Spółce od kontrahenta nie stanowi dla niej przychodu podatkowego w rozumieniu art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Podobnie stwierdził Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi w interpretacji (w analogicznej sytuacji, w jakiej znajduje się Spółka) z 18 lipca 2012 r. (IPTPB3/423-148/12-5/KJ) Jeżeli Wnioskodawca kwotę należności wynikającą z danej transakcji zaliczył do przychodów należnych w momencie wystawienia faktury, uregulowanie części tej należności (w tym przypadku 90%) przez ubezpieczyciela zgodnie z warunkami umowy, nie spowoduje obowiązku wykazania otrzymanego z tego tytułu odszkodowania jako przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych.

Poza powyższymi interpretacjami, argumentacja przedstawiona przez Spółkę znalazła aprobatę w następujących interpretacjach prawa podatkowego:

*   interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 16 kwietnia 2014 r. (IPPB3/423-55/14-2/JBB),
*   interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 2 października 2012 r. (IPPB3/423-472/12-2/GJ),
*   interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z 11 maja 2012 r. (IPTPB3/423-95/12-2/PM),
*   interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z 22 niego 2011 r. (ILPB3/423-915/10-5/MM),
*   interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z 25 stycznia 2011 r. (IBPBI/2/423-1486/10/JD),
*   interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z 2 czerwca 2010 r. (ILPB3/423-228/10-3/DS),
*   interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z 29 marca 2010 r. (IBPBI/2/423-73/10/SD),
*   interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z 22 marca 2010 r. (IBPBI/2/423- 1636/09/CzP),
*   interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z 5 lutego 2010 r. (ITPB3/123-709/09/DK).

Podsumowując, Spółka nie będzie zobowiązana do rozpoznania przychodu z tytułu odszkodowania wypłaconego jej przez Ubezpieczyciela w związku z niezapłaceniem należności przez kontrahenta, gdyż:

*   ma ono charakter kompensacyjny i stanowi w istocie spłatę należności handlowych rozpoznanych już uprzednio przez Spółkę jako przychód należny z tytułu sprzedaży towarów - tak więc wraz z otrzymaniem odszkodowania Spółka nie uzyskuje dodatkowego przysporzenia majątkowego,
*   konsekwencje ekonomiczne wypłaty odszkodowania są analogiczne jak w przypadku samodzielnego wyegzekwowania przez Spółkę należności z tytułu sprzedaży towarów i usług od kontrahenta.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Nadmienia się, że w zakresie pytania oznaczonego we wniosku nr 2 wydano odrębne rozstrzygnięcie.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, ul. Kraszewskiego 4a, 35-016 Rzeszów po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a 43-300 Bielsko-Biała.