Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBI/2/423-1135/08/PC
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2009-03-02
Teza: Czy odsetki wypłacane w ramach Umowy db-CashSweep nie podlegają w Polsce przepisom o niedostatecznej kapitalizacji, tj. nie ma do nich zastosowania przepis art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych?
Słowa kluczowe: cash pooling; kapitalizacja-niedostateczna kapitalizacja; umowa-umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm. ) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki, przedstawione we wniosku z dnia 27 listopada 2008 r. (data wpływu do tut. BKIP w dniu 05 grudnia 2008 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie m. in. ustalenia czy przepisy o niedostatecznej kapitalizacji znajdą zastosowanie w przypadku realizacji umowy cash poolingu (db-CashSweepPL)– **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 05 grudnia 2008 r. wpłynął do tut. BKIP ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie m. in. ustalenia czy przepisy o niedostatecznej kapitalizacji znajdą zastosowanie w przypadku realizacji umowy cash poolingu (db-CashSweepPL).

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Spółka planuje zawarcie z Bankiem umowy kompleksowego zarządzania płynnością finansową w ramach grupy kapitałowej (cash pooling; zwanej dalej "Umową db-CashSweepPL"), opartej na następującej strukturze:

*   Spółka oraz inne podmioty wchodzące w skład grupy G., otwierają w Banku bankowe rachunki bieżące prowadzone w PLN (zwane dalej "Rachunkami" bądź "Rachunkiem"),
*   dla celów realizacji Umowy db-CashSweepPL Bank otwiera techniczny rachunek konsolidacyjny (zwany dalej "TRK"),
*   usługa kompleksowego zarządzania płynnością finansową (cash pooling) ma na celu zwiększenie efektywności działalności gospodarczej prowadzonej przez podmioty z Grupy G., poprzez odpowiednie wykorzystanie sumy dziennych sald (zarówno dodatnich, jak i ujemnych) na Rachunkach podmiotów z Grupy G.,
*   w szczególności Spółka oraz inne podmioty z Grupy G. zainteresowani są efektywnym zarządzaniem swoimi wierzytelnościami wobec Banku z tytułu posiadanych na Rachunkach środków pieniężnych oraz zobowiązaniami wobec Banku z tytułu wykorzystywanych kredytów w rachunku bieżącym udzielonych w PLN przez Bank na mocy odrębnych ustaleń, ewidencjonowanych na Rachunkach (zwanych dalej "Kredytami w Rachunku")
*   z tytułu świadczenia na rzecz Spółki oraz innych podmiotów z Grupy G. przedmiotowej ustugi, Bank pobiera miesięczne wynagrodzenie w formie prowizji.

Funkcjonowanie cash poolingu w ramach Umowy db-CashSweepPL przedstawia się następująco:

Koniec dnia roboczego

Najwcześniej o godzinie 17.30 jednak nie wcześniej niż przed rozliczeniem przez Bank płatności przychodzących na Rachunki trzecią sesją systemu płatniczego Elixir każdego dnia roboczego Bank będzie dokonywał następujących czynności w odniesieniu do każdego z Rachunków:

*   ustalenie salda na każdym z Rachunków;
*   zsumowanie wszystkich sald dodatnich i zsumowanie wszystkich sald ujemnych na Rachunkach oraz ustalenie, która z tych sum jest niższa, a która wyższa w wartościach bezwzględnych;
*   przeniesienie całości sald składających się na sumę sald, która okazała się niższa w wartościach bezwzględnych z rachunków, na których te salda wystąpiły na TRK;
*   przeniesienie części sald składających się na sumę sald, która okazała się wyższa w wartościach bezwzględnych, z Rachunków na których te salda wystąpiły, na TRK w takiej wysokości, aby przeniesiona na TRK suma sald dodatnich równała się sumie przeniesionych sald ujemnych, przy czym z każdego Rachunku zostanie przeniesiona taka kwota, której udział w całości kwot przenoszonych, stosownie do postanowień tego punktu, odpowiada udziałowi salda tego Rachunku, w sumie sald składających się na wyższą wartość bezwzględną (zwana dalej „Kwotą Salda Klienta");
*   przenoszenie sald na Rachunkach odbywa się na podstawie umowy poręczeń za zobowiązania pozostałych członków Grupy G.;
*   zgodnie z powyższym, na koniec każdego dnia roboczego, w przypadku braku spłaty salda ujemnego przez uczestnika cash poolingu (dalej zwanego „Klientem Posiadającym Saldo Ujemne") Bank ma prawo zaspokoić się, korzystając z udzielonego przez podmioty z Grupy G. poręczenia;
*   Bank dokonuje zaspokojenia, zachowując swobodę wyboru poręczyciela (dalej zwanego „Klientem Posiadającym Saldo Dodatnie"), a także swobodę w zakresie przelewanych kwot jak i Rachunku Klienta Posiadającego Saldo Dodatnie.

Początek następnego dnia roboczego

*   do godziny 9.00 każdego dnia roboczego następującego po dniu, w którym dokonane zostały powyższe czynności Bank będzie dokonywał odwrócenia księgowań z tytułu poręczeń;
*   odwrócenie księgowań następuje przez zwrotne przeniesienie na Rachunki sald przeniesionych na TRK poprzedniego dnia roboczego;
*   odwrócenie księgowań jest skutkiem ponownego otwarcia dla Klientów Posiadających Saldo Ujemne Kredytu w Rachunku i następuje bez konieczności zawierania odrębnych umów w formie pisemnej;
*   z tytułu odwrócenia księgowań Bank wypłaca każdemu Klientowi Posiadającemu Saldo Dodatnie kwoty pobrane na koniec dnia poprzedniego tytułem poręczenia za pozostałych członków Grupy G.

Wynagrodzenie za kompleksową usługę bankową

W pierwszym dniu roboczym każdego miesiąca kalendarzowego, Bank pobierze od każdego Klienta, w stosunku do którego Kwota Salda Klienta w poprzednim miesiącu stanowiła saldo ujemne, prowizję za okresowe powstanie salda ujemnego liczoną dla każdego dnia, w którym takie saldo powstało, według formuły ustalonej w umowie.

W pierwszym dniu roboczym każdego miesiąca kalendarzowego, Bank wypłaci każdemu z Klientów, w stosunku do którego Kwota Salda Klienta stanowiła w poprzednim miesiącu saldo dodatnie, wynagrodzenie za okresowe powstanie salda dodatniego liczone dla każdego dnia, w którym takie saldo powstało, według formuły ustalonej w umowie.

W związku z powyższym zadano m.in. następujące pytanie:

Czy odsetki wypłacane w ramach Umowy db-CashSweepPL nie podlegają w Polsce przepisom o niedostatecznej kapitalizacji, tj. nie ma do nich zastosowania przepis art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Zdaniem Spółki, w ramach Umowy db-CashSweepPL jedną z czynności, która ma miejsce jest przeniesienie środków dostępnych na Rachunkach uczestników Cash-poolingu prowadzonych w Banku na rzecz Spółki, w przypadku, gdy Spółka wykazuje niedobory na swoim Rachunku w Banku.

W związku z powyższym, w sytuacji, gdy Spółka wykazuje saldo ujemne na Rachunku w Banku - tj. Spółka jest dłużnikiem Banku, w wyniku takiego przeniesienia zostaje ona dłużnikiem innych podmiotów uczestniczących w strukturze Cash-poolingu.

Mając powyższe na uwadze, powstaje pytanie, czy zastosowanie znajdą polskie przepisy o niedostatecznej kapitalizacji w odniesieniu do odsetek płaconych przez Spółkę jako dłużnika. Zdaniem Spółki odsetki te nie podlegają tym przepisom.

W świetle art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, przepisom o niedostatecznej kapitalizacji podlegają odsetki od pożyczek udzielonych pożyczkobiorcy przez następujących pożyczkodawców:

*   udziałowca (akcjonariusza) posiadającego nie mniej niż 25% udziałów (akcji) spółki;
*   dwóch lub więcej udziałowców (akcjonariuszy) posiadających łącznie nie mniej niż 25% udziałów (akcji) spółki;
*   spółkę siostrzaną, tzn. jeśli ten sam podmiot posiada nie mniej niż po 25% udziałów (akcji) spółki udzielającej i otrzymującej pożyczkę (kredyt).

Tak więc w sytuacji, gdy stroną udzielającą spółce pożyczki byłby taki kwalifikowany pożyczkodawca, a wartość zadłużenia spółki przekroczy łącznie wartość trzykrotności wartości kapitału zakładowego spółki otrzymującej pożyczki, to wypłacane przez spółkę odsetki, z tytułu takich pożyczek, nie stanowią kosztu uzyskania przychodu w części, w której pożyczka przekracza tę wartość zadłużenia, określoną na dzieli zapłaty odsetek.

Spółka pragnie przede wszystkim zwrócić uwagę na fakt, że kredyty/pożyczki występujące w omawianym przypadku, tj. debety na Rachunkach zostają udzielane kredytobiorcom/pożyczkobiorcom przez Bank, a nie przez inne Spółki z Grupy. kredytobiorcy/pożyczkobiorcy ci mogą potencjalnie zostać dłużnikami innych Spółek tylko poprzez zawarcie transakcji przeniesienia tych wierzytelności pomiędzy Bankiem a Spółkami. W konsekwencji, przepisy dotyczące niedostatecznej kapitalizacji nie znajdą zastosowania, ponieważ pożyczki, których dotyczą ograniczenia, nie zostały historycznie udzielone przez potencjalnych kwalifikowanych pożyczkodawców.

Należy zauważyć, iż w przypadku Umowy db-CashSweepPL opisanej we wniosku, cel którym jest minimalizacja kosztów zewnętrznego finansowania działalności powiązanych spółek (poprzez wykorzystanie własnych środków grupy) realizowany jest poprzez odpowiednie przelewy, ale podmiotem dokonującym operacji przeksięgowań i odpowiedzialnym za Cash-pooling jest każdorazowo Bank. Oznacza to, że Spółki z Grupy G. faktycznie nie prowadzą pomiędzy sobą żadnych transakcji.

Jak wspomniano powyżej, przepisy o niedstatecznej kapitalizacji dotyczą, spółek, u których wartość całkowitego zadłużenia, rozumianego jako zadłużenie wobec wymienionych powyżej pożyczkodawców oraz podmiotów posiadających co najmniej 25% udziałów w kapitale takich pożyczkodawców, przekracza łącznie trzykrotność odpowiednio określonego kapitału zakładowego. Zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, powyższy stosunek określa się na dzień zapłaty odsetek. W ramach przedmiotowej struktury cash poolingu, płatności odsetek dokonywane są po zakończeniu danego miesiąca. W konsekwencji, w dniu zapłaty odsetek nie istnieje już dług, którego te odsetki dotyczą.

Innymi słowy, codzienna likwidacja sald ujemnych powoduje wprawdzie powstanie czasowego zadłużenia spółki, u której wystąpiło saldo ujemne wobec spółki, której środkami dysponował Bank dokonując odpowiednich przelewów, a zadłużenie to trwa do początku dnia następnego, kiedy Bank dokonuje zwrotnego przeniesienia sald. Tak więc na dzień zapłaty odsetek (który zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 ww. ustawy jest momentem, w którym ustala się wysokość zadłużenia wewnętrznego), zobowiązania z ty tulu przeniesionych wierzytelności faktycznie już nie istnieją.

Stanowisko tożsame z prezentowanym przez Spółkę zajęły także organa podatkowe w następujących interpretacjach prawa podatkowego:

*   Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, tj. interpretacja indywidualna z dnia 21 lipca 2008 r., sygn. IBPB3/423-315/08/NG (KAN-4048/08);
*   Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie, tj. interpretacja indywidualna z dnia 6 czerwca 2008 r., sygn. IP-PB3-423-469/08-2/MK;
*   Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie, tj. interpretacja indywidualna z dnia 6 czerwca 2008 r., sygn. IP-PB3-423-470/08-2/MK;
*   Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie, tj. interpretacja indywidualna z dnia 15 stycznia 2008 r., sygn. IP-PB3-423-339/07-3/MS;
*   Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach, tj. interpretacja indywidualna z dnia 19 listopada 2007r., sygn. IBPB3/423-74/JD/KAN-404/08/07;
*   Podkarpacki Urząd Skarbowy, tj. postanowienie z dnia 27 września 2007r., sygn. PUS.I/423/74/07;
*   Pierwszego Mazowieckiego Urzędu Skarbowego w Warszawie, tj. postanowienie z dnia 9 sierpnia 2007 r., sygn. 1471/DPR2/423-108/07/JB;
*   Pomorski Urząd Skarbowy, tj. postanowienie z dnia 3 sierpnia 2007 r., sygn. DP/423-0141/07/AK;
*   Świętokrzyski Urząd Skarbowy, tj. postanowienie z dnia 29 maja 2006 r., sygn. RO/436-2/06;
*   Opolski Urząd Skarbowy, tj. postanowienie z dnia 19 maja 2006 r., sygn. PD/423-9/GC/2006;
*   Podkarpacki Urząd Skarbowy, tj. postanowienie z dnia 16 maja 2006 r.. sygn. PUS.I/423/14/06;
*   Lubelski Urząd Skarbowy, tj. postanowienie z dnia 8 maja 2006 r., sygn. PD.423-10/06;
*   Drugi Mazowiecki Urząd Skarbowy w Warszawie, tj. postanowienie z dnia 18 kwietnia 2006 r., sygn. 14 721ROP I /423-84-122/06/AJ;
*   Pierwszy Wielkopolski Urząd Skarbowy w Poznaniu, tj. postanowienie z dnia 10 kwietnia 2007 r., sygn. ZD/4061-8/07,

W świetle powyższego , w przedstawionym stanie faktycznym, odsetki wypłacone w ramach Umowy db-CashSweepPL, nie podlegają zdaniem Spółki ograniczeniom wynikającym z przepisów o niedostatecznej kapitalizacji, zawartym w art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska wnioskodawcy.

Jednocześnie dodaje się, że wniosek Spółki w zakresie pytania dotyczącego podatku od czynności cywilnoprawnych został rozpatrzony odrębną interpretacją wydaną w dniu 23.02.2009 r., nr IBPBII/436-28/08/MZ.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa Stefana Wyszyńskiego 2, 44-101 Gliwice po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a 43-300 Bielsko-Biała.