Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBII/2/415-695/11/JG
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2011-08-31
Teza: Czy Dom Pomocy Społecznej jest jednostką która ma obowiązek jako płatnik zgodnie z treścią art. 41 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych pobierać i odprowadzać na konto właściwego urzędu skarbowego zryczałtowany podatek dochodowy od odsetek od środków pieniężnych mieszkanek zgromadzonych na koncie depozytowym?
Słowa kluczowe: depozyt; odsetki; pomoc-dom pomocy społecznej; płatnik; rachunki-rachunek bankowy; ryczałt
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Domu Pomocy Społecznej przedstawione we wniosku z dnia 01 czerwca 2011r. (data wpływu do tut. Biura 07 czerwca 2011r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania odsetek od środków mieszkańców zgromadzonych na rachunku depozytowym Domu Pomocy Społecznej - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 07 czerwca 2011r. wpłynął do tut. Biura ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania odsetek od środków mieszkańców zgromadzonych na rachunku depozytowym Domu Pomocy Społecznej.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

Dom Pomocy Społecznej dla Dzieci i Młodzieży oraz osób Dorosłych Niepełnosprawnych Intelektualnie i Umysłowo działa na podstawie ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2004r. Nr 64, poz. 593 ze zm.) oraz Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej dnia 19 października 2005r. w sprawie domów pomocy społecznej (Dz. U. z 2005r. Nr 217, poz. 1837). Dom Pomocy Społecznej istnieje od lat i zapewnia całodobową opiekę 84 mieszkankom oraz zaspokaja ich niezbędne potrzeby bytowe, edukacyjne, zdrowotne i religijne na poziomie obowiązującego standardu.

Dom Pomocy Społecznej posiada umowę z bankiem na prowadzenie trzech kont bankowych w tym jednego pomocniczego rachunku depozytowego mieszkańców. Na tym rachunku znajdują się środki pieniężne obecnych mieszkańców jak i sporadycznie zmarłych (do czasu wypłacenia ich spadkobiercom). Na konto depozytowe wpływają świadczenia mieszkanek z tytułu renty, zasiłków pielęgnacyjnych itp. (tj. część świadczenia – ok. 30% po potrąceniu przez ZUS lub KRUS kosztów utrzymania w Domu Pomocy Społecznej, które to koszty są przekazywane na inne konto bankowe) lub w przypadku mieszkanek ubezwłasnowolnionych wpłaty ich opiekunów prawnych. Tylko i wyłącznie za zgodą mieszkanek lub ich opiekunów prawnych dokonywane są wypłaty z konta np. na zakup leków, odzieży, obuwia, pieluchomajtek itp. Bez zgody mieszkanki lub jej opiekuna prawnego nie może dokonywać żadnej operacji na koncie mieszkanki. Bank na koniec każdego miesiąca nalicza odsetki do rachunku depozytowego. W oparciu o prowadzoną analitykę do konta depozytowego odsetki są proporcjonalnie rozliczane i dopisywane do stanu środków pieniężnych każdej mieszkance. Z banku Dom Pomocy Społecznej otrzymuje informację, że ten nie pobiera od powyższych odsetek zryczałtowanego podatku dochodowego. Dom jest jednostką budżetową samorządu terytorialnego finansowaną ze środków publicznych. Dom nie jest bankiem ani inną instytucją prowadzącą różne formy oszczędzania czy też powołaną do przechowywania środków pieniężnych lub ich inwestowania. Zgodnie § 5 ust. 1 pkt 3h ww. rozporządzenia Dom może świadczyć jedynie usługi wspomagające polegające w tym przypadku na zapewnieniu bezpiecznego przechowywania środków pieniężnychi przedmiotów wartościowych. Misją i podstawową działalnością Domu jest pomoc osobom niepełnosprawnym, ciężko pokrzywdzonym przez los. Pieniądze na koncie depozytowym nie są formą lokowania środków pieniężnych w celu osiągnięcia korzyści materialnych (dochody z tytułu odsetek bankowych). Mieszkanki lub ich opiekunowie prawni, aby uzyskać korzyści materialne zakładają lokaty bankowe, od odsetek których jest odprowadzany przez banki zryczałtowany podatek dochodowy. Konto depozytowe służy jedynie do przechowywania środków pieniężnych mieszkanek Domu Pomocy Społecznej, z których co miesiąc są dokonywane wypłaty na zakupy leków oraz rzeczy niezbędnych mieszkankom. Są również zabezpieczeniem przed ewentualną kradzieżą. Konto to nie jest formą osiągania zysków z tytułu odsetek bankowych przez mieszkanki.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy w opisanym stanie faktycznym Dom Pomocy Społecznej jest jednostką, która ma obowiązek jako płatnik zgodnie z treścią art. 41 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych pobierać i odprowadzać na konto właściwego urzędu skarbowego zryczałtowany podatek dochodowy od odsetek od środków pieniężnych mieszkanek zgromadzonych na koncie depozytowym?

Zdaniem wnioskodawcy, jako jednostka budżetowa samorządu terytorialnego Dom Pomocy Społecznej nie ma obowiązku pobierania i odprowadzania zryczałtowanego podatku dochodowego od odsetek od środków pieniężnych jego mieszkanek zgromadzonych na koncie depozytowym. Podkreślił, iż nie jest bankiem ani też inną instytucją oszczędzania czy też instytucją powołaną do przechowywania środków pieniężnych lub inwestowania, której podstawowym celem jest osiągnięcie zysków z prowadzonej działalności. Prowadzenie konta depozytowego mieszkanek jest jedynie działalnością pomocniczą. Dom Pomocy Społecznej nie osiąga z tego tytułu żadnych korzyści finansowych. Środki na koncie depozytowym są własnością tylko i wyłącznie mieszkanek i pozostają do ich dyspozycji.

Na tle przedstawionego stanu faktycznego stwierdzam co następuje.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2010r., Nr 51, poz. 307 ze zm.), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Jednym ze źródeł przychodów określonym w art. 10 ust. 1 pkt 7 ww. ustawy podatkowej są kapitały pieniężne.

Stosownie do art. 17 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się odsetki od wkładów oszczędnościowych i środków na rachunkach bankowych lub w innych formach oszczędzania, przechowywania lub inwestowania, z wyjątkiem środków pieniężnych związanych z wykonywaną działalnością gospodarczą.

Przychód, o którym powyżej mowa podlega opodatkowaniu zryczałtowanym podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Zgodnie z art. 30a ust. 1 pkt 3 ustawy, od uzyskanych dochodów (przychodów) pobiera się 19% zryczałtowany podatek dochodowy, z zastrzeżeniem art. 52a, z odsetek lub innych przychodów od środków pieniężnych zgromadzonych na rachunku podatnika lub w innych formach oszczędzania, przechowywania lub inwestowania, prowadzonych przez podmiot uprawniony na podstawie odrębnych przepisów, z wyjątkiem środków pieniężnych związanych z wykonywaną działalnością gospodarczą.

Dochodów (przychodów), o których mowa w ust. 1, nie łączy się z dochodami opodatkowanymi na zasadach określonych w art. 27 (art. 30a ust. 7 ustawy).

Z literalnego brzmienia wyżej powołanych przepisów wynika, iż zryczałtowany podatek dochodowy od osób fizycznych od dochodu z tytułu odsetek pobiera się, jeżeli zostaną spełnione łącznie trzy przesłanki:

*   środki te zgromadzone są na rachunku podatnika lub w innych formach oszczędzania, przechowywania lub inwestowania,
*   rachunek podatnika lub inne formy oszczędzania, przechowywania lub inwestowania prowadzone są przez podmiot do tego uprawniony na podstawie odrębnych przepisów,
*   środki pieniężne nie są gromadzone w związku z wykonywaną działalnością gospodarczą.

W myśl art. 41. ust. 4 wyżej powołanej ustawy podatkowej płatnicy, o których mowa w ust. 1 tego artykułu, tj. osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, osoby prawne oraz jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, są obowiązani pobierać zryczałtowany podatek dochodowy od dokonywanych wypłat (świadczeń) lub stawianych do dyspozycji podatnika pieniędzy lub wartości pieniężnych z tytułów określonych m.in. w art. 30a ust. 1 ustawy.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że Dom Pomocy Społecznej posiada umowę z bankiem na prowadzenie m.in. rachunku depozytowego mieszkańców. Stosownie do postanowień § 5 pkt 3 lit. h) rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 19 października 2005r. w sprawie domów pomocy społecznej (Dz.U. Nr 217, poz. 1837), Dom Pomocy Społecznej świadczy usługi w zakresie zapewnienia bezpiecznego przechowywania środków pieniężnych i przedmiotów wartościowych mieszkańców.

W świetle powyższego, Dom Pomocy Społecznej jest podmiotem uprawnionym na podstawie odrębnych przepisów do przechowywania środków pieniężnych mieszkańców Domu. Z tych też względów Dom Pomocy Społecznej, jako płatnik, jest obowiązany do poboru zryczałtowanego podatku dochodowego od stawianych do dyspozycji mieszkańcom domu odsetek bankowych.

Ponadto zauważyć należy, że umowa rachunku bankowego została zawarta z Domem Pomocy Społecznej, a nie osobami fizycznymi, podczas gdy art. 30a ust. 1 pkt 3 w związku z art. 17 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, dotyczy opodatkowania dochodu z tytułu odsetek uzyskiwanych przez osoby fizyczne, środki pieniężne znajdujące się na przedmiotowym rachunku są własnością mieszkańców Domu Pomocy Społecznej, nie zaś przychodem z działalności gospodarczej tej jednostki. A zatem bank w sytuacji wyżej opisanej nie ma obowiązku pobierania zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych od dochodu z tytułu odsetek.

Specyfika przedstawionego we wniosku stanu faktycznego polega na tym, iż nie mamy w nim do czynienia z sytuacją typową, a więc sytuacją, gdy osoba fizyczna przechowuje swoje środki pieniężne na należącym do niej rachunku bankowym i uzyskuje z tego tytułu - bezpośrednio od banku - dochody w postaci odsetek, lecz z przypadkiem, w którym środki pieniężne stanowiące własność poszczególnych mieszkańców Domu Pomocy Społecznej przechowywane są na rachunku depozytowym należącym do tego Domu. Jak wynika z wniosku bank na koniec każdego miesiąca nalicza odsetki do rachunku depozytowego. Z konta depozytowego odsetki są proporcjonalnie rozliczane i dopisywane do stanu środków pieniężnych każdej mieszkance. Zatem to właściciel rachunku czyli Dom Pomocy Społecznej prowadząc konta analityczne każdego depozytu przypisuje odsetki indywidualnie dla każdego mieszkańca. Powyższe oznacza, że tylko Dom Pomocy Społecznej może zindywidualizować wysokość odsetek przypadających na poszczególnych mieszkańców Domu i to na nim jako płatniku spoczywa obowiązek poboru zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych.

Zgodnie z treścią art. 42 ust. 1 ww. ustawy płatnicy, o których mowa w art. 41, przekazują kwoty pobranych zaliczek oraz kwoty zryczałtowanego podatku w terminie do dnia 20 miesiąca następującego po miesiącu, w którym pobrano zaliczki (podatek) - na rachunek urzędu skarbowego, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania płatnika, a jeżeli płatnik nie jest osobą fizyczną, według siedziby bądź miejsca prowadzenia działalności, gdy płatnik nie posiada siedziby. Płatnik przesyła w terminie do końca lutego roku następującego po roku podatkowym deklarację roczną PIT-8AR.

W przedmiotowej sprawie należy jednak zwrócić uwagę, że na rachunku znajdują się również środki pieniężne zmarłych mieszkańców Domu do czasu ich wypłacenia spadkobiercom.

Zgodnie z art. 8 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 1964r.Nr 16, poz. 93 ze zm.) każdy człowiek od chwili urodzenia ma zdolność prawną, tj. zdolność do bycia podmiotem praw i obowiązków, w tym również – obowiązków podatkowych. Zdolność prawna człowieka ustaje z chwilą jego śmierci, a prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przychodzą z chwilą jego śmierci na spadkobierców.

Na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) spadkobiercy podatnika, z zastrzeżeniem § 2, przejmują przewidziane w przepisach prawa podatkowego majątkowe prawa i obowiązki spadkodawcy.

Stosownie do powyższego, wraz ze śmiercią mieszkańca Domu Pomocy Społecznej ustaje jego zdolność prawna, a jego środki pieniężne zgromadzone na koncie depozytowym wraz z odsetkami wchodzą do masy spadkowej i podlegają ustawie z dnia 28 lipca 1983r. o podatku od spadków i darowizn (t.j. Dz. U. z 2004r. Nr 142, poz. 1514 ze zm.).

Zgodnie natomiast z art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przepisów tej ustawy nie stosuje się do przychodów podlegających przepisom ustawy o podatku od spadków i darowizn.

Reasumując, w stosunku do przychodów z tytułu odsetek od depozytu należącego do zmarłego mieszkańca i zaksięgowywanych na jego indywidualną kartotekę, Dom Pomocy Społecznej nie ma obowiązku odprowadzania na konto właściwego urzędu skarbowego zryczałtowanego podatku dochodowego.

Z chwilą śmierci mieszkańca dochody z tytułu odsetek od depozytów przestają podlegać przepisom ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i jako zgromadzone środki finansowe wchodzące w skład masy spadkowej stają się przedmiotem ustawy o podatku od spadków i darowizn, zaś Dom Pomocy Społecznej przestaje pełnić rolę płatnika podatku dochodowego od osób fizycznych.

Zgodnie z powyższym stanowisko wnioskodawcy uznaje się za nieprawidłowe, ponieważ Dom Pomocy Społecznej jest podmiotem uprawnionym na podstawie odrębnych przepisów do przechowywania środków pieniężnych, a zatem jako płatnik obowiązany jest do poboru zryczałtowanego podatku dochodowego od stawianych do dyspozycji mieszkańców Domu odsetek zgodnie z treścią art. 41 ust. 4 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, ul. Kraszewskiego 4a, 35-016 Rzeszów, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.