Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0111-KDIB2-3.4014.57.2019.4.PM
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2020-03-09
Teza: Czy czynność nieodpłatnego przekazania całego przedsiębiorstwa, tj. spółki cywilnej przed jej rozwiązaniem w formie pisemnej z notarialnie poświadczonymi podpisami, oraz aktu notarialnego na przekazanie nieruchomości – bazy do jednoosobowej działalności współmałżonka – jednego ze wspólników, który będzie kontynuować działalność, wpłynie na powstanie podatku od towarów i usług w stosunku do dotychczasowej spółki cywilnej (pytanie oznaczone we wniosku nr 1)? Czy przy domniemaniu prawidłowości pytania nr 1 i stanowiska Wnioskodawcy, powstanie obowiązek zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnej (pytanie oznaczone we wniosku nr 2)?
Słowa kluczowe: administrowanie; czynności-czynności cywilnoprawne; obowiązek-obowiązek podatkowy; opodatkowanie-przedmiot opodatkowania; przedsiębiorstwa; przekazanie; przekazanie-przekazanie nieodpłatne; spółki-spółka cywilna
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2019 r., poz. 900, ze zm.) – Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z 5 grudnia 2019 r. (data wpływu – 10 grudnia 2019 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych nieodpłatnego przekazania przedsiębiorstwa spółki cywilnej wspólnikowi tej spółki – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 10 grudnia 2019 r. wpłynął do Organu ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej m.in. podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych nieodpłatnego przekazania przedsiębiorstwa spółki cywilnej wspólnikowi tej spółki.

W przedmiotowym wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe:

Małżonkowie prowadzą działalność gospodarczą w formie dwuosobowej spółki cywilnej (dalej: „Spółka”). Małżonkowie nie posiadają rozdzielności majątkowej, a Spółka jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Spółka prowadzi podatkową księgę przychodów i rozchodów. Spółka została założona w 1995 r. i na potrzeby swojej działalności zakupiła niewielką nieruchomość jako bazę-biuro, w której działa. Przedmiotem działalności spółki są: roboty budowlane związane z budową dróg i autostrad. Majątek spółki to samochody ciężarowe i osobowe dostosowane, w postaci specjalistycznych oznakowań i osprzętu, do pracy na drodze i autostradzie. Środki transportu z dostosowanymi urządzeniami zapewniającymi bezpieczeństwo pracy na drogach i autostradach, stanowią istotny element majątku. Spółka nie posiada wartości niematerialnych i prawnych. Spółka zatrudnia też 3 pracowników na umowę o pracę. W ewidencji środków trwałych Spółki figurują m.in: samochody ciężarowe plus zabudowa, strzały świetlne, przyczepy ciężarowe, ciągnik rolniczy, koparko-ładowarka, baza-biuro; pozostałe rzeczy na bieżąco są amortyzowane przy zakupie. Z uwagi na osiągnięcie wieku emerytalnego małżonki, wspólnicy zamierzają rozwiązać Spółkę i przed jej rozwiązaniem przenieść nieodpłatnie przedsiębiorstwo, łącznie z jej pracownikami, w rozumieniu art. 551 Kodeksu cywilnego tylko na jednego z małżonków – Wnioskodawcę, który będzie ją kontynuował, będąc czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług w swojej jednoosobowej firmie. Firma Wnioskodawcy zostanie założona przed planowanym terminem likwidacji Spółki. Firma Wnioskodawcy zamierza dokładnie kontynuować przedmiot działania Spółki, której rozwiązanie planują.

Przeniesienie Spółki obejmuje:

1.  oznaczenie przedsiębiorstwa z drobną zmianą w nazwie,
2.  środki trwałe, urządzenia i prawa do ruchomości i nieruchomość stanowiącą bazę Spółki,
3.  przeniesienie pracowników zatrudnionych na umowę o pracę na zasadach i warunkach określonych w ich umowach,
4.  zobowiązania – nie występują,
5.  należności – nie występują.

Zbywane przedsiębiorstwo zachowa funkcjonalne związki pomiędzy poszczególnymi składnikami i posłuży kontynuowaniu działalności firmy.

Zgodnie z art. 751 § 1 Kodeksu cywilnego zbycie majątku ruchomego przedsiębiorstwa nastąpi w formie pisemnej z podpisami notarialnie poświadczonymi, natomiast przekazanie nieruchomości – bazy, nastąpi w formie aktu notarialnego.

W związku z powyższym opisem zadano m.in. następujące pytania:

Czy czynność nieodpłatnego przekazania całego przedsiębiorstwa, tj. spółki cywilnej przed jej rozwiązaniem w formie pisemnej z notarialnie poświadczonymi podpisami, oraz aktu notarialnego na przekazanie nieruchomości – bazy do jednoosobowej działalności współmałżonka – jednego ze wspólników, który będzie kontynuować działalność, wpłynie na powstanie podatku od towarów i usług w stosunku do dotychczasowej spółki cywilnej (pytanie oznaczone we wniosku nr 1)?

Czy przy domniemaniu prawidłowości pytania nr 1 i stanowiska Wnioskodawcy, powstanie obowiązek zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnej (pytanie oznaczone we wniosku nr 2)?

Zdaniem Wnioskodawcy, na podstawie zapisu art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, podatkowi podlegają czynności „umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych”. W świetle przytoczonego powyżej zdarzenia przyszłego, jeżeli czynność nieodpłatnego przekazania całego przedsiębiorstwa jest rozumiana jako dostawa w świetle ustawy o podatku od towarów i usług, jednak jest formą nieodpłatną, to w świetle przytoczonego przepisu prawa zawartego w ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych nie będzie podlegała podatkowi od czynności cywilnoprawnych.

Z uwagi na zakres niniejszej interpretacji przywołano powyżej tylko tę część stanowiska Wnioskodawcy, która odnosi się do zagadnienia dotyczącego podatku od czynności cywilnoprawnych.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Na wstępie wskazać należy, że niniejsza interpretacja zawiera ocenę stanowiska wyłącznie w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych w części dotyczącej skutków podatkowych nieodpłatnego przekazania przedsiębiorstwa spółki cywilnej powstałych dla Wnioskodawcy. Natomiast w pozostałym zakresie wniosku, tj. w zakresie podatku od towarów i usług zostanie wydane odrębne rozstrzygnięcie.

Przepis art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz.U. z 2019 r., poz. 1519, ze zm.) zawiera zamknięty katalog czynności podlegających opodatkowaniu tym podatkiem. Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy – podatkowi temu podlegają następujące czynności cywilnoprawne:

*   umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych,
*   umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku,
*   umowy darowizny – w części dotyczącej przejęcia przez obdarowanego długów i ciężarów albo zobowiązań darczyńcy,
*   umowy dożywocia,
*   umowy o dział spadku oraz umowy o zniesienie współwłasności – w części dotyczącej spłat lub dopłat,
*   ustanowienie hipoteki,
*   ustanowienie odpłatnego użytkowania, w tym nieprawidłowego, oraz odpłatnej służebności,
*   umowy depozytu nieprawidłowego,
*   umowy spółki.

Podatkowi od czynności cywilnoprawnych podlegają też zmiany ww. umów, jeżeli powodują one podwyższenie podstawy opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych oraz orzeczenia sądów, w tym również polubownych, oraz ugody, jeżeli wywołują one takie same skutki prawne (art. 1 ust. 1 pkt 2 i 3 ww. ustawy).

Ustawodawca wprowadził zasadę enumeratywnego określenia czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. W związku z tym, szczegółowe wyznaczenie zakresu przedmiotowego opodatkowania ww. podatkiem ma określone konsekwencje prawne. Oznacza to, że ustawodawca wprowadzając tę zasadę, wyłączył od opodatkowania inne podobne czynności, które nie zostały wyraźnie wskazane w omawianym przepisie. Tym samym należy stwierdzić, że czynności niewymienione w ustawowym katalogu nie podlegają opodatkowaniu nawet, gdy wywołują skutki w sferze gospodarczej takie same bądź podobne do tych, które zostały w nim wyliczone.

Z przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego wynika, że Małżonkowie prowadzą działalność gospodarczą w formie dwuosobowej spółki cywilnej (Spółka). Małżonkowie nie posiadają rozdzielności majątkowej, a Spółka jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Wspólnicy zamierzają rozwiązać spółkę cywilną i przed jej rozwiązaniem przenieść nieodpłatnie przedsiębiorstwo, łącznie z jej pracownikami, w rozumieniu art. 551 Kodeksu cywilnego tylko na jednego z małżonków – Wnioskodawcę, który będzie ją kontynuował, będąc czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług w swojej jednoosobowej firmie. Firma Wnioskodawcy zostanie założona przed planowanym terminem likwidacji Spółki. Firma Wnioskodawcy zamierza dokładnie kontynuować przedmiot działania Spółki, której rozwiązanie planują. Przeniesienie Spółki obejmuje: oznaczenie przedsiębiorstwa z drobną zmianą w nazwie, środki trwale, urządzenia i prawa do ruchomości i nieruchomość stanowiącą bazę Spółki, przeniesienie pracowników zatrudnionych na umowę o pracę na zasadach i warunkach określonych w ich umowach. Nie wystąpią zobowiązania ani należności.

Zasady działania spółek cywilnych regulują przepisy art. 860-875 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz.U. z 2019 r., poz. 1145).

W myśl art. 860 § 1 Kodeksu cywilnego – przez umowę spółki wspólnicy zobowiązują się dążyć do osiągnięcia wspólnego celu gospodarczego przez działanie w sposób oznaczony, szczególności przez wniesienie wkładów.

Na gruncie prawa cywilnego spółka cywilna nie jest podmiotem prawnym odrębnym od wspólników, lecz wielostronnym stosunkiem zobowiązaniowym łączącym tych wspólników.

Stosownie do art. 861 § 1 Kodeksu cywilnego – wkład wspólnika może polegać na wniesieniu do spółki własności lub innych praw albo na świadczeniu usług.

Spółka cywilna nie posiada własnego, odrębnego majątku. Właścicielami poszczególnych składników majątku pozostają wspólnicy spółki w ramach współwłasności łącznej.

Na podstawie art. 863 § 1 Kodeksu cywilnego – wspólnik nie może rozporządzać udziałem we wspólnym majątku wspólników ani udziałem w poszczególnych składnikach tego majątku.

Zgodnie z art. 863 § 2 Kodeksu cywilnego – w czasie trwania spółki wspólnik nie może domagać się podziału wspólnego majątku wspólników.

Jednakże, zakaz z art. 863 § 2 Kodeksu cywilnego nie sprzeciwia się rozporządzeniu wspólnym majątkiem wspólników przez przeniesienie wszystkich lub niektórych składników majątkowych na rzecz majątków osobistych lub innych majątków odrębnych poszczególnych wspólników, jeżeli następuje ono nie jednostronnie, ale w drodze czynności prawnej wszystkich wspólników.

Z treści wniosku wynika, iż opisane we wniosku nieodpłatne przekazanie przedsiębiorstwa na rzecz Wnioskodawcy nastąpi wolą wszystkich wspólników spółki cywilnej.

Wobec powyższego należy zgodzić się ze stanowiskiem Wnioskodawcy, iż w związku z nieodpłatnym przekazaniem przedsiębiorstwa na rzecz Wnioskodawcy nie powstanie obowiązek podatkowy w podatku od czynności cywilnoprawnych. Czynność ta jako niewymieniona w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych określonym w art. 1 ww. ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, nie będzie podlegała opodatkowaniu tym podatkiem. Wskazane we wniosku nabycie nie nastąpi bowiem żadnym z tytułów określonych w art. 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Przy czym należy zastrzec, iż ocena skutków podatkowych na gruncie ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych została dokonana w oparciu o zawarte w opisie zdarzenia przyszłego stwierdzenie, iż wspólnicy zamierzają dokonać nieodpłatnego przeniesienia przedsiębiorstwa.

Wobec powyższego, stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze zdarzeniem podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Końcowo Organ zaznacza, iż funkcja ochronna płynąca z przedmiotowej interpretacji, wynikająca z przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej, zgodnie z uprawnieniami Organu interpretacyjnego nadanymi przez art. 14b § 1 tejże ustawy ma zastosowanie wyłącznie dla Wnioskodawcy.

Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1.  z zastosowaniem art. 119a;
2.  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3.  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych (art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej).

Powyższe unormowania należy odczytywać łącznie z przepisami art. 33 ustawy z 23 października 2018 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy – Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U., poz. 2193), wprowadzającymi regulacje intertemporalne.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (…)za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2019 r., poz. 2325, ze zm.). Skargę wnosi się w dwóch egzemplarzach (art. 47 § 1 ww. ustawy) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała lub drogą elektroniczną na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 54 § 1a ww. ustawy), w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy). W przypadku pism i załączników wnoszonych w formie dokumentu elektronicznego odpisów nie dołącza się (art. 47 § 3 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.