Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0111-KDIB2-3.4014.185.2021.1.BD
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2021-07-02
Teza: Tym samym Wnioskodawca (pożyczkobiorca) nie był zobowiązany do zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych z tytułu zawarcia ww. umowy pożyczki. W tej sytuacji Wnioskodawca ma prawo wystąpić, w trybie przepisów Ordynacji podatkowej, do właściwego Naczelnika Urzędu Skarbowego o stwierdzenie nadpłaty w podatku od czynności cywilnoprawnych (nie zaś o jego zwrot) i tym samym odzyskać nienależnie zapłacony podatek. W analizowanej sprawie „zwrot” podatku może nastąpić tylko na podstawie wniosku o stwierdzenie nadpłaty, gdyż został nienależnie naliczony.
Słowa kluczowe: pożyczka; umowa-umowa pożyczki; wyłączenie
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2020 r. poz. 1325 ze zm.) – Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z 05 maja 2021 r. (data wpływu – 10 maja 2021 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych zawarcia umowy pożyczki – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 10 maja 2021 r. wpłynął do Organu ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych zawarcia umowy pożyczki.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca zawarł umowę pożyczki ze spółką, której przedmiot prowadzonej działalności nie jest związany z udzielaniem pożyczek. Spółka zajmuje się hurtową i detaliczną sprzedażą sprzętu komputerowego. Wnioskodawca jest jedynym udziałowcem w ww. spółce i jednocześnie prezesem zarządu. Spółka jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Wnioskodawca, również jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług, jednak zaciągnięta pożyczka jest na cele prywatne nie związane z pozarolniczą działalnością gospodarczą. Umowa pożyczki zawarta została w formie aktu notarialnego z 22 września 2020 r. Zgodnie z zapisami ujętymi w akcie notarialnym spłata pożyczki wraz z odsetkami zostaje rozłożona na 10 lat począwszy od 2021 roku. Notariusz w myśl art. 7 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych pobrał podatek w wysokości 0,5% wartości pożyczki.

W późniejszym terminie Wnioskodawca uzyskał informację z księgowości, że odsetki od pożyczki wpłacane każdorocznie Spółka musi rozliczyć w dacie wpłaty i wykazać ze stawką zwolnioną na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o podatku od towarów i usług wypełniając w deklaracji JPK\_V7M pozycję: „Dostawa towarów oraz świadczenie usług, na terytorium kraju, zwolnione od podatku - podstawa opodatkowania”. Dodatkowo księgowość przedstawiła swoje stanowisko, iż ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych przewiduje sytuacje, w których czynność mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy jest wyłączona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Zgodnie z art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, inne niż umowa spółki i jej zmiany, m.in. jeżeli przynajmniej jedna ze stron jest zwolniona od podatku od towarów i usług z tytułu dokonania tej czynności, z pewnymi wyjątkami.

Jeżeli udzielenie pożyczki podlegało uregulowaniu wynikającemu z ustawy o podatku od towarów i usług i było zwolnione z opodatkowania na podstawie przepisów tej ustawy, to na mocy art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, zawarta umowa pożyczki nie podlegała opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Wobec tego pożyczkobiorca nie był zobowiązany do zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych z tytułu zawarcia omawianej umowy pożyczki, a notariusz nie powinien naliczyć i pobierać ww. podatku.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie:

Wobec uzyskania sprzecznych informacji pożyczkobiorca pragnie zadać pytanie czy w zaistniałych okolicznościach powinien był zapłacić podatek od czynności cywilnoprawnych?

Zdaniem Wnioskodawcy, obowiązek podatkowy nie powstał i notariusz nie powinien naliczać i pobierać podatku od czynności cywilnoprawnych. W zaistniałej sytuacji Wnioskodawca ma prawo wystąpić do właściwego Urzędu Skarbowego o zwrot nienależnie zapłaconego podatku.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest prawidłowe.

Na wstępie zaznacza się, iż zgodnie z wolą Wnioskodawcy określoną zarówno wskazaniem rodzaju sprawy, przepisów jak i treścią wniosku – interpretacja dotyczy wyłącznie rozstrzygnięcia w przedmiocie podatku od czynności cywilnoprawnych.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz. U. z 2020 r. poz. 815 ze zm.) – podatkowi temu podlegają umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku.

Stosownie do treści art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy – obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem ust. 2 powstaje z chwilą dokonania czynności cywilnoprawnej.

Natomiast zgodnie z art. 4 pkt 7 ustawy – obowiązek podatkowy w podatku od czynności cywilnoprawnych ciąży, przy umowie pożyczki, na biorącym pożyczkę.

W związku z powyższymi regulacjami prawnymi należy stwierdzić, że umowa pożyczki podlega generalnie opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych i obowiązek uiszczenia tego podatku ciąży na biorącym pożyczkę.

Niezależnie od powyższego podkreślić należy, że w ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych przewidziano sytuacje, w których czynność mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy jest wyłączona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Na podstawie art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych – nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, inne niż umowa spółki i jej zmiany:

1.  w zakresie, w jakim są opodatkowane podatkiem od towarów i usług,
2.  jeżeli przynajmniej jedna ze stron jest zwolniona od podatku od towarów i usług z tytułu dokonania tej czynności, z wyjątkiem:

*   umów sprzedaży i zamiany, których przedmiotem jest nieruchomość lub jej część, albo prawo użytkowania wieczystego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub prawo do miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym lub udział w tych prawach,
*   umów sprzedaży udziałów i akcji w spółkach handlowych.

W przypadku umów pożyczki o wyłączeniu, o którym mowa w art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych nie decyduje okoliczność, że strony tej umowy posiadają status podatnika podatku od towarów i usług. Podstawę do ww. wyłączenia może stanowić m.in. fakt, że jedna ze stron z tytułu dokonania tej konkretnej czynności jest zwolniona z podatku od towarów i usług.

W związku z tym podkreślić należy, że jakkolwiek zapytanie Wnioskodawcy dotyczy opodatkowania umowy pożyczki podatkiem od czynności cywilnoprawnych, to jednak w pierwszej kolejności ustalenia wymaga kwestia czy transakcja ta podlega regulacjom ustawy o podatku od towarów i usług, bowiem ocena ta ma zasadnicze znaczenie dla ewentualnego objęcia jej podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Objęcie tej czynności regulacjami w zakresie ustawy o podatku od towarów i usług skutkuje wyłączeniem obowiązku podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Z przedstawionego we wniosku opisu stanu faktycznego wynika, że Wnioskodawca zawarł umowę pożyczki ze Spółką, której przedmiot prowadzonej działalności nie jest związany z udzielaniem pożyczek. Spółka i Wnioskodawca jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Umowa pożyczki zawarta została w formie aktu notarialnego. Notariusz w myśl art. 7 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku od spadków i darowizn pobrał podatek od czynności cywilnoprawnych w wysokości 0,5% wartości pożyczki.

W późniejszym terminie Wnioskodawca uzyskał informację z księgowości, że odsetki od pożyczki wpłacane każdorocznie Spółka musi rozliczyć w dacie wpłaty i wykazać ze stawką zwolnioną na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o podatku od towarów i usług wypełniając w deklaracji JPK\_V7M pozycję: „Dostawa towarów oraz świadczenie usług, na terytorium kraju, zwolnione od podatku - podstawa opodatkowania”.

Jeżeli zatem istotnie, jak to wynika z przedstawionego opisu, udzielenie pożyczki podlegało zwolnieniu z opodatkowania na podstawie przepisów ustawy o podatku od towarów i usług – co nie jest przedmiotem niniejszej interpretacji, gdyż interpretacja, zgodnie z wolą Wnioskodawcy, wydawana jest wyłącznie w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych – to na mocy art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych zawarta umowa pożyczki nie podlegała opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych – była z niego wyłączona.

Tym samym Wnioskodawca (pożyczkobiorca) nie był zobowiązany do zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych z tytułu zawarcia ww. umowy pożyczki. W tej sytuacji Wnioskodawca ma prawo wystąpić, w trybie przepisów Ordynacji podatkowej, do właściwego Naczelnika Urzędu Skarbowego o stwierdzenie nadpłaty w podatku od czynności cywilnoprawnych (nie zaś o jego zwrot) i tym samym odzyskać nienależnie zapłacony podatek.

Organ wyjaśnia, iż w przypadku podatku od czynności cywilnoprawnych, zwrot tego podatku może nastąpić tylko w przypadkach ściśle określonych w art. 11 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Taki przypadek tutaj nie występuje. W analizowanej sprawie „zwrot” podatku może nastąpić tylko na podstawie wniosku o stwierdzenie nadpłaty, gdyż został nienależnie naliczony.

Wobec powyższego, stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze zdarzeniem podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1.  z zastosowaniem art. 119a;
2.  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3.  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych (art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej).

Powyższe unormowania należy odczytywać łącznie z przepisami art. 33 ustawy z 23 października 2018 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy – Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U., poz. 2193), wprowadzającymi regulacje intertemporalne.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w \`(...)\` za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.).

Skargę wnosi się w dwóch egzemplarzach (art. 47 § 1 ww. ustawy) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała lub drogą elektroniczną na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 54 § 1a ww. ustawy), w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy). W przypadku pism i załączników wnoszonych w formie dokumentu elektronicznego odpisów nie dołącza się (art. 47 § 3 ww. ustawy). W przypadku wnoszenia skargi w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego i stanu epidemii jako najwłaściwszy proponuje się kontakt z wykorzystaniem systemu teleinformatycznego ePUAP.

Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.