Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPTPB2/415-218/12-4/JR
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi
Data wydania: 2012-06-19
Teza: Czy w związku ze sprzedażą nieruchomości nabytej w drodze podziału majątku dorobkowego małżeńskiego, Wnioskodawca zobowiązany jest do zapłacenia podatku dochodowego od osób fizycznych?
Słowa kluczowe: dopłata; lokal-prawo do lokalu-spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu; majątek-podział majątku dorobkowego; nieruchomości-zbycie nieruchomości
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 5a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 7 marca 2012 r. (data wpływu 9 marca 2012 r.), uzupełnionym pismem z dnia 31 maja 2012 r. (data wpływu 4 czerwca 2012 r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych odpłatnego zbycia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego:

*   w części dotyczącej udziału nabytego w 1993 r. – **jest prawidłowe,**

*   w części dotyczącej udziału nabytego w 2011 r. - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 9 marca 2012 r. do Izby Skarbowej w Warszawie, a 15 marca 2012 r., do Biura Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku wpłynął ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych odpłatnego zbycia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego. Przy piśmie z dnia 20 marca 2012 r. stosownie do art. 170 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), powyższy wniosek został przekazany, celem załatwienia zgodnie z właściwością, do Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Piotrkowie Trybunalskim. Zgodnie bowiem z § 2 i § 5a ww. rozporządzenia, od 1 kwietnia 2011 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi jest właściwy do wydania interpretacji indywidualnej, jeżeli wnioskodawca ma miejsce zamieszkania lub siedzibę w województwie: lubelskim, łódzkim, opolskim, lub świętokrzyskim.

Wniosek nie spełniał wymogów, o których mowa w art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej, w związku z czym pismem z dnia 22 maja 2012 r., Nr , Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi, działając w imieniu Ministra Finansów, wystąpił do Wnioskodawcy o usunięcie braków w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia.

Wezwanie skutecznie doręczono w dniu 25 maja 2012 r., natomiast w dniu 4 czerwca 2012 r. uzupełniono ww. wniosek (data nadania 31 maja 2012 r.).

W przedmiotowym wniosku oraz jego uzupełnieniu został przedstawiony następujący stan faktyczny.

Wnioskodawca wspólnie z żoną w czasie trwania małżeństwa XX stycznia 1993 r. zakupił, prawo do spółdzielczego lokalu mieszkalnego przy ulicy K. w K., dla którego Sąd Rejonowy prowadzi księgę wieczystą KW nr YY. W czasie trwania małżeństwa Wnioskodawca wspólnie z żoną, zakupili nieruchomość w postaci działki rolnej oznaczonej numerem ewidencyjnym, dla której Sąd Rejonowy prowadzi księgę wieczystą KW nr ZZ.

W dniu \`(...)\` grudnia 2006 r., Sąd orzekł rozwód. Postanowieniem Sądu Rejonowego z dnia …grudnia 2010 r., sygn. akt. …., dokonano podziału majątku dorobkowego byłych małżonków.

Sąd ustalił, że w skład majątku dorobkowego byłych małżonków wchodzą:

1.  nieruchomość w postaci działki KW ZZ, wartości 56.000 zł (operat szacunkowy biegłego sądowego do sprawy ),
2.  prawo do spółdzielczego lokalu mieszkalnego przy ulicy K. w K. nr KW YY o wartości 138.076 zł, (operat szacunkowy biegłego do sprawy ),
3.  przedsiębiorstwo G.
4.  ruchomości.

Sąd Rejonowy ustalił, że łączna wartość majątku byłych małżonków wynosi 247.126 zł, połowa udziałów każdego z małżonków wynosi 123.563 zł. Postanowieniem, sygn. akt … postanowił przyznać:

*   Wnioskodawcy
    *   prawo do spółdzielczego lokalu mieszkalnego przy ulicy K. w K. nr KW YY,
    *   przedsiębiorstwo G.,
    *   ruchomości,

*   byłej małżonce
    *   nieruchomość w postaci działki nr KW ZZ,

Ponadto, Sąd Rejonowy zasądził od Wnioskodawcy na rzecz byłej żony dopłatę w kwocie 65.100,22 zł.

Sąd Okręgowy w L. II Wydział Cywilny Odwoławczy postanowieniem z dnia …marca 2011 r., sygn. akt …, na skutek apelacji uczestniczki od postanowienia Sądu Rejonowego z dnia …grudnia 2010 r., sygn. akt …, postanowił zmienić częściowo zaskarżone postanowienie.

Była żona Wnioskodawcy otrzymała prawo do nieruchomości w postaci działki nr KW ZZ, zmianie uległa wysokość dopłaty, z pierwotnej kwoty 65.100,22 zł, do kwoty 95.263,00 zł.

Wnioskodawca postanowieniem Sądu Apelacyjnego sygn. akt … otrzymał:

*   prawo do spółdzielczego lokalu mieszkalnego przy ulicy K. w K. nr KW YY,

*   przedsiębiorstwo G…,

*   ruchomości.

W dniu …sierpnia 2011 r. Wnioskodawca sprzedał prawo do spółdzielczego lokalu mieszkalnego przy ulicy K. K., nr KW YY za kwotę 129.000 zł.

Po sprzedaży mieszkania, Wnioskodawca udał się do Urzędu Skarbowego z zapytaniem czy musi zapłacić podatek. Otrzymał odpowiedz, że musi zapłacić podatek. Nie zgodził się ze stanowiskiem urzędniczki, ponieważ nie chciała zobaczyć dokumentów. Zainteresowany udał się do doradcy podatkowego, ten po zapoznaniu się z materiałami sprawy, stwierdził, że podatek nie jest należny. W miesiącu grudniu 2011 r., Wnioskodawca ponownie udał się do Urzędu Skarbowego, gdzie poradzono Mu, aby złożył wniosek o indywidualną interpretację do Ministerstwa Finansów w Warszawie.

Wnioskodawca wskazuje, że jak wynika z postanowienia Sądu Rejonowego sygn. akt … zsumowana wartość udziałów w majątku dorobkowym byłych małżonków wynosi 247.126 zł. Zainteresowany stwierdza, że dzieląc udziały byłych małżonków po połowie, na każde z nich przypada po 123.563 zł.

Postanowieniem Sądu Apelacyjnego sygn. akt II Ca - …, była żona Wnioskodawcy otrzymała następujące udziały w majątku:

*   nieruchomość w postaci działki KW-ZZ r wartości 56.000 zł,

*   dopłata od Wnioskodawcy w kwocie 95.263 zł,

\- w łącznej kwocie 151.263 zł.

Wnioskodawca otrzymał:

*   prawo do spółdzielczego lokalu mieszkalnego KW - YY, o wartości 138.076 zł,

*   firmę G., plus ruchomości o wartości łącznej 53.050 zł,

Wnioskodawca wskazuje, iż łącznie kwota 191.126 zł, minus 95.263 zł tytułem spłaty na rzecz byłej żony, daje sumę udziałów nabytych przez Niego w kwocie 95.863 zł.

Zdaniem Wnioskodawcy z powyższego rozliczenia poszczególnych składników wynika, że zgodnie z postanowieniem Sądu Apelacyjnego sygn. akt …- …: udziały nabyte w drodze podziału D. S. wynoszą 151.263 zł, natomiast udziały Wnioskodawcy wynoszą 95.863 zł.

Wnioskodawca uważa, że porównując wartość udziałów i praw, które nabył w czasie trwania związku małżeńskiego z udziałami i prawami nabytymi w drodze postanowienia Sądu Apelacyjnego sygn., bezspornym jest fakt, iż nie przekraczają one Jego udziału w majątku dorobkowym małżeńskim.

Wnioskodawca podsumowując stwierdza, iż w drodze postanowienia Sądu Rejonowego i postanowienia Apelacyjnego Sądu Okręgowego. o podział majątku wspólnego małżonków, który nastąpił w dniu …marca 2011 r., uzyskał udział mniejszy jaki posiadał w majątku wspólnym to stwierdzić należy, że nabycie przedmiotowej nieruchomości nastąpiło w dniu XX stycznia 1993 r., w czasie trwania związku małżeńskiego.

W związku z tym odpłatne zbycie przyznanej nieruchomości w postaci spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego KW - YY, które nastąpiło w sierpniu 2011 r., nie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem dochodowym, ponieważ okres pięcioletni, o którym mowa w art. 10 ust 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych już upłynął.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy w związku ze sprzedażą nieruchomości nabytej w drodze podziału majątku dorobkowego małżeńskiego, Wnioskodawca zobowiązany jest do zapłacenia podatku dochodowego od osób fizycznych?

Zdaniem Wnioskodawcy, zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - moment nabycia, a nie podziału majątku jest podstawą do naliczenia podatku, a więc w tej sytuacji podatek jest nienależny.

Zgodnie z treścią art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) – c) ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2010 r. Nr 51, poz. 307 ze zm.) źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2 m.in.:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów,

\- jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonywaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

Przepis art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy formułuje generalną zasadę, iż sprzedaż nieruchomości lub praw przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie rodzi obowiązek podatkowy w postaci zapłaty podatku dochodowego. Tym samym, jeżeli sprzedaż nieruchomości lub prawa nastąpiła po upływie 5 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie - nie jest źródłem przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a tym samym przychód uzyskany z odpłatnego zbycia nieruchomości lub prawa w ogóle nie podlega opodatkowaniu.

W związku z powyższym, w przedmiotowej sprawie decydujące znaczenie ma właściwe ustalenie daty od jakiej należy liczyć bieg pięcioletniego terminu, o którym mowa w powołanym wyżej art. 10 ust. 1 pkt 8, tj. czy od daty kiedy nastąpiło pierwotne nabycie zbywanej nieruchomości, tj. od 1994 r., czy też od daty kiedy nastąpił podział majątku wspólnego, czyli od 20l0 r.

Stosunki majątkowe między małżonkami zostały uregulowane przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. Nr 9, poz. 59 ze zm.). Zgodnie z art. 31 § 1 ww. ustawy, z chwilą zawarcia małżeństwa między małżonkami z mocy prawa powstaje wspólność majątkowa obejmująca przedmioty nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków.

Ustrój wspólności ustawowej obejmujący dorobek obojga małżonków, ukształtowany został przez ustawodawcę jako wspólność łączna, bezudziałowa. Wspólność ta charakteryzuje się tym, że w czasie jej trwania małżonkowie nie mają określonych udziałów w majątku wspólnym, nie mogą zatem rozporządzać udziałami, a także nie mogą żądać podziału majątku objętego wspólnością - art. 35 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Dopiero z chwilą ustania małżeństwa wspólność ta ulega przekształceniu i wówczas małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym stanowiącym ich dorobek (art. 43 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego). Jednakże z ważnych powodów każdy z małżonków może żądać, aby ustalenie udziałów w majątku wspólnym nastąpiło z uwzględnieniem stopnia, w którym każdy z nich przyczynił się do powstania tego majątku (art. 43 § 2 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego).

Tak więc, na skutek rozwodu ustało małżeństwo Wnioskodawcy, a na mocy postanowienia Sądu, został dokonany podział majątku wspólnego.

Zgodnie z teorią prawa rzeczowego przyznanie danej osobie na wyłączną własność rzeczy w wyniku podziału majątku wspólnego jest nabyciem tych rzeczy. Mając na uwadze przyjętą linię orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego nabyciem w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nie jest przyznanie rzeczy na wyłączną własność jednemu z małżonków w wyniku podziału majątku wspólnego, jeśli podział taki jest ekwiwalentny w naturze i nie towarzyszą mu spłaty i dopłaty lub wartość otrzymanej przez daną osobę rzeczy w wyniku podziału tego majątku, mieści się w udziale, jaki małżonkowi przysługuje w majątku dorobkowym małżeńskim.

Za datę nabycia nieruchomości, która przypadła danej osobie w wyniku podziału majątku wspólnego, należy przyjąć datę jej nabycia w czasie trwania związku małżeńskiego (do majątku wspólnego), pod warunkiem że wartość otrzymanej przez daną osobę nieruchomości w wyniku podziału tego majątku mieści się w udziale, jaki temu małżonkowi przysługuje w majątku dorobkowym małżeńskim. Jeżeli natomiast wartość otrzymanej przez byłego małżonka nieruchomości przekracza jej udział w majątku dorobkowym małżeńskim, to wówczas za datę nabycia tej części nieruchomości, która przekracza udział byłego małżonka w majątku dorobkowym małżeńskim, należy przyjąć dzień, w którym dokonano podziału majątku dorobkowego małżeńskiego. Stąd wszelkie przypadki, gdy udział danej osoby ulega powiększeniu, traktowany być musi w kategorii nabycia, gdyż w ten sposób ulega powiększeniu zarówno zakres dotychczasowego władztwa tej osoby nad rzeczą (nieruchomością) - jak też stan jej majątku osobistego.

Wnioskodawca wskazuje, że z opisanego we wniosku stanu faktycznego wynika, iż wraz z żoną w dniu XX stycznia 1993 r. nabył nieruchomość. W dniu \`(...)\` grudnia 2006 r. nastąpił rozwód małżonków. W dniu … grudnia 2010 r doszło do podziału majątku wspólnego małżonków. W wyniku czego Wnioskodawca stał się wyłącznym właścicielem przedmiotowej nieruchomości.

Wobec powyższego należy stwierdzić, zdaniem Zainteresowanego, że pogląd jest prawidłowy wyłącznie wówczas, o ile wartość udziału posiadanego przez Niego przed dokonanym podziałem majątku dorobkowego małżonków będzie równa wartości udziału posiadanego po dokonanym podziale majątku dorobkowego, ale nie według subiektywnego przekonania Wnioskodawcy, lecz w świetle wyliczenia dokonanego na podstawie cen rynkowych obowiązujących na danym obszarze w dniu wydania postanowienia Sądu Rejonowego, na mocy którego doszło do podziału majątku dorobkowego małżonków.

Takiej wyceny nieruchomości rolnej w postaci działki, dokonał biegły sądowy, na kwotę 56.600 zł, powołany do sprawy o podział majątku byłych małżonków.

Wnioskodawca podaje, że jedynie nabycie nieruchomości w drodze podziału majątku dorobkowego w części przekraczającej udział jaki przysługiwał Mu w majątku wspólnym małżonków (nawet wówczas, jeżeli nabycie to następuje nieodpłatnie) stanowi nabycie w myśl art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W konsekwencji należny jest podatek dochodowy z tytułu sprzedaży nieruchomości i praw majątkowych.

Zainteresowany wyjaśnia, że w przypadku, gdy przedmiotem podziału majątku dorobkowego małżonków jest więcej niż jedna rzecz lub prawo dla obliczenia udziału nabytego w drodze podziału majątku wspólnego w nieruchomościach należy obliczyć wartość całego udziału Wnioskodawcy w majątku dorobkowym małżeńskim, czyli zsumować wartość udziałów nabytych w każdej rzeczy czy prawie (wartość udziałów w poszczególnych rzeczach może być wszakże różna, bo zależeć będzie od wartości każdej z nieruchomości). Dopiero suma wartości tych udziałów będzie odzwierciedlała udział nabyty w drodze istniejącej uprzednio wspólności majątkowej małżeńskiej. Następnie należy ustalić wartość udziału w poszczególnych rzeczach lub prawach, jakie Wnioskodawca otrzymał w drodze podziału majątku dorobkowego.

Jeśli z porównania wartości udziału nabytego w czasie trwania związku małżeńskiego z udziałem nabytym w drodze postanowienia Sądu o podział majątku dorobkowego powstanie nadwyżka wartości tak otrzymanych praw lub rzeczy ponad wartość udziału w majątku wspólnym małżonków, to tylko ta nadwyżka będzie podlegała opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 30e ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym na dzień 31 grudnia 2007 r. z uwagi na fakt, iż nabycie w tej części winno być utożsamiane z datą dokonania podziału majątku wspólnego małżonków (tj. 2010 r.).

Jeżeli natomiast wartość otrzymanej przez Wnioskodawcę nieruchomości nie przekracza jego udziału w majątku dorobkowym małżeńskim, to wówczas za datę nabycia tej nieruchomości należy przyjąć datę jej nabycia w czasie trwania związku małżeńskiego, czyli dzień XX stycznia 1993 r. (jak w tym przypadku).

Podsumowując stwierdzić należy, iż jeśli Wnioskodawca w drodze postanowienia Sądu o podział majątku wspólnego małżonków, który nastąpił w dniu …grudnia 2010 r., uzyskał udział mniejszy lub równy udziałowi jaki posiadał w majątku wspólnym małżonków (w tym przypadku równy) to stwierdzić należy, że nabycie przedmiotowej nieruchomości nastąpiło w 1994 r. W związku z czym odpłatne zbycie przyznanej Mu nieruchomości nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem dochodowym, ponieważ okres pięcioletni, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych już upłynął.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się:

*   w części dotyczącej udziału nabytego w 1993 r. – **jest prawidłowe,**

*   w części dotyczącej udziału nabytego w 2011 r. - **jest nieprawidłowe.**

Na podstawie art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 351 ze zm.), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) - c) ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów
    *   jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a) - c)
    *   przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

Zatem, przychód z odpłatnego zbycia nieruchomości lub spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, na podstawie ww. artykułu, jeżeli spełnione są łącznie dwa warunki:

*   odpłatne zbycie ww. prawa nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej (nie stanowi przedmiotu działalności gospodarczej) oraz

*   zostało dokonane po upływie pięciu lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło jego nabycie.

Wnioskodawca wskazuje, że wraz z żoną, w czasie trwania ich małżeństwa nabyli prawo do własnościowego spółdzielczego lokalu mieszkalnego. Jako datę nabycia ww. spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu (w przedstawionym stanie faktycznym), Wnioskodawca wskazuje, datę XX stycznia 1993 r. W czasie trwania małżeństwa zakupili również nieruchomość w postaci działki rolnej.

W dniu …grudnia 2006 r., Sąd orzekł rozwód. Postanowieniem Sądu Rejonowego z dnia …grudnia 2010 r., dokonano podziału majątku dorobkowego byłych małżonków. Wartość majątku została ustalona na kwotę 247.126 zł.

W wyniku podziału:

*   Wnioskodawca otrzymał:
    *   prawo do spółdzielczego lokalu mieszkalnego o wartości 138.076 zł,
    *   przedsiębiorstwo G. oraz ruchomości o wartości 53.050 zł,

*   natomiast Jego była małżonka otrzymała:
    *   działkę o wartości 56.000 zł.

W związku z powyższym podziałem, Wnioskodawca miał dopłacić byłej małżonce kwotę 65.100 zł. W wyniku wniesionej apelacji, Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 30 marca 2011 r., zmienił postanowienie Sądu Rejonowego, tylko w zakresie wielkości spłaty na rzecz byłej małżonki Wnioskodawcy, podnosząc ją z kwoty 65.100 zł, do kwoty 95.263 zł.

Stosunki majątkowe między małżonkami zostały uregulowane przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. Nr 9, poz. 59 ze zm.). Zgodnie z art. 31 § 1 ww. ustawy, z chwilą zawarcia małżeństwa między małżonkami z mocy prawa powstaje wspólność majątkowa obejmująca przedmioty nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków.

Ustrój wspólności ustawowej, obejmujący dorobek obojga małżonków, ukształtowany został przez ustawodawcę jako wspólność łączna, bezudziałowa. Wspólność ta charakteryzuje się tym, że w czasie jej trwania małżonkowie nie mają określonych udziałów w majątku wspólnym, nie mogą zatem rozporządzać udziałami, a także nie mogą żądać podziału majątku objętego wspólnością (art. 35 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy). Dopiero z chwilą ustania małżeństwa wspólność ta ulega przekształceniu. Z chwilą ustania wspólności ustawowej małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym stanowiącym ich dorobek (art. 43 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego). Następnie małżonkowie mogą zdecydować o sposobie podziału majątku wspólnego.

Zgodnie z teorią prawa rzeczowego przyznanie danej osobie na wyłączną własność rzeczy w wyniku podziału majątku wspólnego jest nabyciem tych rzeczy.

Mając na uwadze przyjętą linię orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego nabyciem w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nie jest przyznanie rzeczy na wyłączną własność jednemu z małżonków w wyniku podziału majątku wspólnego, ale tylko wówczas jeśli:

*   podział taki jest ekwiwalentny w naturze i nie towarzyszą mu spłaty i dopłaty lub

*   jeżeli wartość otrzymanej przez daną osobę rzeczy w wyniku podziału tego majątku, mieści się w udziale, jaki byłemu małżonkowi przysługuje w majątku dorobkowym małżeńskim.

Za datę nabycia nieruchomości, która przypadła danej osobie w wyniku podziału majątku wspólnego, należy przyjąć datę jej nabycia w czasie trwania związku małżeńskiego (do majątku wspólnego) pod warunkiem, że wartość otrzymanej przez daną osobę nieruchomości w wyniku podziału tego majątku mieści się w udziale, jaki temu małżonkowi przysługuje w majątku dorobkowym małżeńskim. Jeżeli natomiast wartość otrzymanej przez byłego małżonka nieruchomości przekracza jego udział w majątku dorobkowym małżeńskim, to wówczas za datę nabycia tej części nieruchomości, która przekracza udział byłego małżonka w majątku dorobkowym małżeńskim, należy przyjąć dzień, w którym dokonano podziału majątku dorobkowego małżeńskiego. Stąd wszelkie przypadki, gdy udział danej osoby ulega powiększeniu, traktowany być musi w kategorii nabycia, gdyż w ten sposób ulega powiększeniu zarówno zakres dotychczasowego władztwa tej osoby nad rzeczą (nieruchomością) – jak też stan jej majątku osobistego.

Należy wyjaśnić, że w przypadku, gdy przedmiotem podziału majątku dorobkowego małżonków jest więcej niż jedna rzecz lub prawo dla obliczenia udziału nabytego w drodze podziału majątku wspólnego w nieruchomościach należy: obliczyć wartość całego udziału Wnioskodawcy w majątku dorobkowym małżeńskim, czyli zsumować wartość udziałów nabytych w każdej rzeczy czy prawie (wartość udziałów w poszczególnych rzeczach może być wszakże różna, bo zależeć będzie od wartości każdej z nieruchomości). Dopiero suma wartości tych udziałów będzie odzwierciedlała udział nabyty w drodze istniejącej uprzednio wspólności majątkowej małżeńskiej. Następnie należy ustalić wartość udziału w poszczególnych rzeczach lub prawach jakie Wnioskodawca otrzymał w drodze podziału majątku dorobkowego.

Jeśli z porównania wartości udziału nabytego w czasie trwania związku małżeńskiego z udziałem nabytym na podstawie prawomocnego postanowienia Sądu Apelacyjnego w , o podział majątku dorobkowego powstanie nadwyżka wartości tak otrzymanych praw lub rzeczy ponad wartość udziału w majątku wspólnym małżonków, to tylko ta nadwyżka będzie podlegała opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 30e ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym w 2011 r. z uwagi na fakt, iż nabycie w tej części winno być utożsamiane z datą dokonania podziału majątku wspólnego małżonków.

Jeżeli natomiast wartość otrzymanej przez Wnioskodawcę nieruchomości nie przekracza Jego udziału w majątku dorobkowym małżeńskim, to wówczas za datę nabycia tej nieruchomości należy przyjąć datę jej nabycia w czasie trwania związku małżeńskiego, czyli dzień XX stycznia 1993 r.

Przenosząc powyższe uregulowania prawne na grunt rozpatrywanej sprawy, mając na względzie ujęty we wniosku stan faktyczny stwierdzić należy, że dokonany podział majątku dorobkowego małżonków nie był ekwiwalentny albowiem w jego wyniku Wnioskodawca otrzymał na wyłączną własność: spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego, przedsiębiorstwo G. oraz ruchomości, natomiast była żona Wnioskodawcy z majątku zgromadzonego w trakcie trwania małżeństwa otrzymała działkę. W związku z takim podziałem Sąd zobowiązał Wnioskodawcę do dopłaty na rzecz byłej żony.

W świetle powyższego, nabycie nieruchomości w drodze podziału majątku dorobkowego w części przekraczającej udział jaki przysługiwał Wnioskodawcy w majątku wspólnym małżonków (nawet wówczas, jeżeli nabycie to następuje nieodpłatnie) stanowi nabycie w myśl art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W konsekwencji należny jest podatek dochodowy z tytułu sprzedaży nieruchomości i praw majątkowych.

Biorąc powyższe pod uwagę należy stwierdzić, iż dokonane w dniu … sierpnia 2011 r. odpłatne zbycie ww. spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego w części odpowiadającej udziałowi nabytemu do majątku wspólnego w 1993 r., nie będzie w ogóle podlegało opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, z uwagi na upływ pięcioletniego terminu, o którym mowa w powołanym wyżej art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy.

Natomiast dokonując oceny skutków podatkowych sprzedaży w 2011 r. spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego w części odpowiadającej udziałowi nabytemu w 2011 r. w wyniku podziału majątku dorobkowego należy zastosować przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2009 r.

W myśl art. 30e ust. 1 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, od dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) - c) podatek dochodowy wynosi 19% podstawy obliczenia podatku.

Stosownie do treści art. 30e ust. 2 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, podstawą obliczenia podatku, jest dochód stanowiący różnicę pomiędzy przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw określonym zgodnie z art. 19, a kosztami ustalonymi zgodnie z art. 22 ust. 6c i 6d, powiększoną o sumę odpisów amortyzacyjnych, o których mowa w art. 22h ust. 1 pkt 1, dokonanych od zbywanych nieruchomości lub praw.

Dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) - c) nie łączy się z dochodami (przychodami) z innych źródeł (art. 30e ust. 5 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).

Stosownie do art. 19 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych oraz innych rzeczy, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8, jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie, pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia. Jeżeli jednak cena, bez uzasadnionej przyczyny, znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, przychód ten określa organ podatkowy lub organ kontroli skarbowej w wysokości wartości rynkowej.

Natomiast zgodnie z art. 22 ust. 6c ww. ustawy, koszty uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) - c), z zastrzeżeniem ust. 6d, stanowią udokumentowane koszty wytworzenia, powiększone o udokumentowane nakłady, które zwiększyły wartość rzeczy i praw majątkowych, poczynione w czasie ich posiadania.

Wysokość ww. nakładów, stosownie do art. 22 ust. 6e tej ustawy, ustala się na podstawie faktur VAT w rozumieniu przepisów o podatku od towarów i usług oraz dokumentów stwierdzających poniesienie opłat administracyjnych.

Zgodnie natomiast z art. 30e ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, po zakończeniu roku podatkowego podatnik jest obowiązany w zeznaniu podatkowym, o którym mowa w art. 45 ust. 1a pkt 3, wykazać:

1.  dochody uzyskane w roku podatkowym z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) i obliczyć należny podatek dochodowy od dochodu, do którego nie ma zastosowania art. 21 ust. 1 pkt 131, lub
2.  dochody, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131.

W myśl art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wolne od podatku dochodowego są dochody z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych, o których mowa w art. 30e, w wysokości, która odpowiada iloczynowi tego dochodu i udziału wydatków poniesionych na własne cele mieszkaniowe w przychodzie z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych, jeżeli począwszy od dnia odpłatnego zbycia, nie później niż w okresie dwóch lat od końca roku podatkowego, w którym nastąpiło odpłatne zbycie, przychód uzyskany ze zbycia tej nieruchomości lub tego prawa majątkowego został wydatkowany na własne cele mieszkaniowe; udokumentowane wydatki poniesione na te cele uwzględnia się do wysokości przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych.

Cele mieszkaniowe, których sfinansowanie dochodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych uprawnia do skorzystania ze zwolnienia z opodatkowania, wymienione zostały w art. 21 ust. 25 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Ponadto przepis art. 21 ust. 1 pkt 131 nie ma zastosowania do tej części wydatków, o których mowa w ust. 25 pkt 2, które podatnik uwzględnił korzystając z ulg podatkowych, w rozumieniu Ordynacji podatkowej, przy opodatkowaniu podatkiem dochodowym oraz do tej części wydatków, o których mowa w ust. 25 pkt 2, którymi sfinansowane zostały wydatki określone w ust. 25 pkt 1, uwzględnione przez podatnika korzystającego z ulg podatkowych, w rozumieniu Ordynacji podatkowej, przy opodatkowaniu podatkiem dochodowym (art. 21 ust. 30).

Reasumując, mając na uwadze przedstawiony stan faktyczny oraz powołane przepisy prawne, należy stwierdzić, iż nabycie przez Wnioskodawcę spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu nastąpiło w dwóch datach, tj.:

*   w części, która nie przekracza udziału Wnioskodawcy w majątku dorobkowym małżeńskim – w 1993 r.,

*   w części nadwyżki ponad udział w majątku dorobkowym małżeńskim w 2011 r. w dacie uprawomocnienia się postanowienia Sądu Apelacyjnego, a nie daty postanowienia Sądu Rejonowego.

A zatem, odpłatne zbycie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego w części, która nie przekracza udziału Wnioskodawcy w majątku dorobkowym małżeńskim, nabytego w 1993 r., nie stanowi źródła przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, z uwagi na upływ pięcioletniego okresu posiadania. Natomiast przychód z odpłatnego zbycia udziału w tym prawie, stanowiący nadwyżkę ponad udział w majątku dorobkowym małżeńskim, w świetle wyżej cytowanych przepisów, stanowi źródło przychodu podlegające opodatkowaniu 19 % podatkiem dochodowym od uzyskanego dochodu.

Wskazać należy, iż Wnioskodawca w opisie stanu faktycznego, podał datę nabycia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu jako dzień XX stycznia 1993 r., natomiast we własnym stanowisku w sprawie oceny prawnej odwołał się do daty XX stycznia 1994 r., niemniej jednak w ocenie tutejszego Organu, ta rozbieżność nie ma wpływu na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie.

Jeżeli przedstawiony we wniosku stan faktyczny różni się od stanu faktycznego występującego w rzeczywistości, wówczas wydana interpretacja nie będzie chroniła Wnioskodawcy w zakresie dotyczącym rzeczywiście zaistniałego stanu faktycznego.

Jednocześnie należy zastrzec, iż przy wydawaniu niniejszej interpretacji tut. Organ dokonał wyłącznie analizy okoliczności podanych we wniosku. Rolą postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów podatkowych nie jest bowiem ustalanie, czy przedstawiony we wniosku stan faktyczny jest zgodny ze stanem rzeczywistym. Ustalenie stanu rzeczywistego stanowi domenę ewentualnego postępowania podatkowego. To na podatniku, ciąży obowiązek udowodnienia w toku tego postępowania okoliczności faktycznych, z których wywodzi on dla siebie korzystne skutki prawne.

Dodatkowo należy wyjaśnić, iż zgodnie z zasadą samo-opodatkowania, obowiązującą w polskim systemie podatkowym, to na podatniku spoczywa obowiązek dokonania oceny własnej sytuacji prawno-podatkowej, a po jej dokonaniu zachowania się zgodnie z przepisami prawa podatkowego, bowiem prawidłowość takiego rozliczenia podlega weryfikacji przez organ podatkowy. Zatem tutejszy organ nie dokonuje oceny stanowiska w odniesieniu do kwot wskazanych we wniosku.

Końcowo należy dodać, iż dołączone dokumenty nie podlegały analizie i weryfikacji w ramach wydanej interpretacji, gdyż tutejszy organ w toku wydawania interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego nie ma stosownego umocowania w przepisach prawa, umożliwiającego weryfikację przedstawionego we wniosku stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Łodzi, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Piotrkowie Trybunalskim, ul. Wronia 65, 97-300 Piotrków Trybunalski.