Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPB1/415-366/10-3/TW
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2010-06-21
Teza: 1. Według którego przepisu należało opodatkować wypłacone ze środków zakładowego funduszu świadczeń socjalnych bezzwrotne zapomogi finansowe? 2. Czy słusznie opodatkowano całą wartość zapomóg z uwagi na zapis art. 21 ust. 1 pkt 26 i brak udokumentowania złożonych wniosków o przyznanie zapomogi finansowej aktualnymi dokumentami potwierdzającymi stan faktyczny zaistnienia indywidualnych zdarzeń losowych, wymienionych w art. 21 ust. 1 pkt 26? 3. Czy zasadne jest żądanie pracowników, że należało do wypłaconych zapomóg finansowych zastosować zwolnienie do wysokości 380 zł, zgodnie z zapisem art. 21 ust. 1 pkt 67, gdyż od dnia 1 stycznia 2009 r. każda zapomoga finansowa mieści się w zakresie działalności socjalnej polegającej na udzielaniu pomocy materialnej-rzeczowej lub finansowej?
Słowa kluczowe: fundusz-Zakładowy Fundusz  Świadczeń Socjalnych; pracodawca; pracownik; przychód; zapomoga-zapomoga pieniężna; zwolnienie-zwolnienie przedmiotowe
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. u. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. u. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 19 marca 2010 r. (data wpływu 25 marca 2010 r.), uzupełnionym w dniu 10 czerwca 2010 r., o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie zwolnienia przedmiotowego – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 25 marca 2010 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie zwolnienia przedmiotowego.

Wniosek nie spełniał wymogów formalnych, o których mowa w art. 14f § 2 ustawy Ordynacja podatkowa, w związku z czym pismem z dnia 1 czerwca 2010 r., znak ILPB1/415-366/10-2/TW, na podstawie art. 169 § 1 tej ustawy wezwano Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania.

Wezwanie skutecznie doręczono w dniu 7 czerwca 2010 r., a w dniu 10 czerwca 2010 r. wniosek uzupełniono.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

Wnioskodawca jest jednostką organizacyjną powiatu działającą w formie jednostki budżetowej. Jednostka tworzy fundusz socjalny zgodnie z art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 4 marca 1994 roku o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych. w jednostce został utworzony i przyjęty do stosowania regulamin gospodarowania środkami zakładowego funduszu świadczeń socjalnych zgodnie z art. 8 ust. 2 ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych. Zgodnie z zapisem regulaminu świadczenia udzielane są na pisemny wniosek osób uprawnionych i mają charakter uznaniowy.

W grudniu 2009 roku pracownicy jednostki złożyli pisemne wnioski o przyznanie bezzwrotnej zapomogi finansowej ze środków zakładowego funduszu socjalnego. w treści wniosku zawarte było oświadczenie o wysokości dochodu przypadającego na członka rodziny pozostającego we wspólnym gospodarstwie domowym wnioskodawcy. Po rozpatrzeniu wniosków komisja socjalna ustaliła dwa progi dochodów na członka rodziny stanowiące główne kryterium wysokości przyznanych zapomóg. Ponieważ do żadnego ze złożonych wniosków o przyznanie zapomogi finansowej nie były dołączone dowody dokumentujące fakt zaistnienia przesłanek indywidualnego zdarzenia losowego do udzielenia finansowej pomocy materialnej ze środków zakładowego funduszu świadczeń socjalnych, nie zostało zastosowane zwolnienie od podatku dla tych zapomóg i od całej wysokości wypłaconych zapomóg została naliczona i pobrana zaliczka na podatek dochodowy od osób fizycznych, z uwagi na niespełnienie wymogów do zastosowania zwolnienia od podatku określonych w art. 21 ust. 1 pkt 26.

Po otrzymaniu przez pracowników informacji PIT-11 za 2009 rok pracownicy złożyli na ręce dyrektora Jednostki pisemny protest przeciwko przyjętej zasadzie całościowego opodatkowania wypłaconych ze środków ZFŚS zapomóg twierdząc, że zapomogi te mieszczą się w ramach działalności socjalnej jako udzielenie pomocy materialnej-rzeczowej lub finansowej, dlatego też powinny być zwolnione z podatku dochodowego od osób fizycznych do wysokości 380 zł, zgodnie i na podstawie zapisu art. 21 ust. 1 pkt 67 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, znowelizowanego i obowiązującego w swej treści od dnia 1 stycznia 2009 roku. Na podstawie powyższego przepisu w piśmie zawarty został wniosek o dokonanie korekt pobranych zaliczek na podatek dochodowy i korekt informacji PIT-11 w taki sposób aby wykazana została zastosowana, należna ulga podatkowa do wysokości 380 zł. w odpowiedzi na przedmiotowy protest zostało wystosowane do pracowników pismo, że z uwagi na trudność tematu i konieczność uzyskania niezależnej i jednoznacznej interpretacji zastosowania przepisów prawa podatkowego Zainteresowany wystąpi do upoważnionego organu z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej w tej sprawie.

W związku z powyższym zadano następujące pytania w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych.

1.  Według którego przepisu należało opodatkować wypłacone ze środków zakładowego funduszu świadczeń socjalnych bezzwrotne zapomogi finansowe?
2.  Czy słusznie opodatkowano całą wartość zapomóg z uwagi na zapis art. 21 ust. 1 pkt 26 i brak udokumentowania złożonych wniosków o przyznanie zapomogi finansowej aktualnymi dokumentami potwierdzającymi stan faktyczny zaistnienia indywidualnych zdarzeń losowych, wymienionych w art. 21 ust. 1 pkt 26?
3.  Czy zasadne jest żądanie pracowników, że należało do wypłaconych zapomóg finansowych zastosować zwolnienie do wysokości 380 zł, zgodnie z zapisem art. 21 ust. 1 pkt 67, gdyż od dnia 1 stycznia 2009 r. każda zapomoga finansowa mieści się w zakresie działalności socjalnej polegającej na udzielaniu pomocy materialnej-rzeczowej lub finansowej?

Zdaniem Wnioskodawcy, o wyborze przepisu jaki został zastosowany do opodatkowania wypłaconych zapomóg zadecydował rodzaj wypłacanego świadczenia. Zapomoga finansowa jest świadczeniem o szczególnym charakterze dla którego można zastosować zwolnienie z podatku dochodowego jedynie w ściśle określonych ustawą przypadkach indywidualnych zdarzeń losowych, wymienionych w art. 21 ust. 1 pkt 26 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zmiana zapisu art. 21 ust. 1 pkt 67 ww. ustawy obowiązująca od dnia 1 stycznia 2009 r. rozszerza zakres objęcia zwolnieniem zawartym w art. 21 ust.1 pkt 67 otrzymane przez pracownika w związku z finansowaniem działalności socjalnej świadczenia pieniężne z ZFŚS. Do świadczeń pieniężnych zalicza się również zapomogi z tytułu zdarzenia losowego. Zapomogi dla posiadania statusu losowych, muszą jednak spełniać konkretne wymogi określone w art. 21 ust. 1 pkt 26. Wniosek o zapomogę losową powinien być udokumentowany aktualnymi dowodami potwierdzającymi stan faktyczny. Ponieważ do wniosków o przyznanie zapomogi finansowej pracownicy oprócz oświadczenia o wysokości dochodów osiąganych na jednego członka rodziny pozostającego we wspólnym gospodarstwie domowym nie dołączyli żadnych dowodów na potwierdzenie zaistnienia indywidualnych zdarzeń losowych, zaliczkę na podatek dochodowy pobrano od pełnej wysokości wypłaconych zapomóg.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. u. z 2010 r. Nr 51, poz. 307 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkie dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

W myśl art. 10 ust. 1 pkt 1 wskazanej ustawy źródłami przychodów są stosunek służbowy, stosunek pracy, w tym spółdzielczy stosunek pracy, członkostwo w rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub innej spółdzielni zajmującej się produkcją rolną, praca nakładcza, emerytura lub renta.

Stosownie do przepisu art. 12 ust. 1 ww. ustawy za przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej oraz spółdzielczego stosunku pracy uważa się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń, a w szczególności: wynagrodzenia zasadnicze, wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty za nie wykorzystany urlop i wszelkie inne kwoty niezależnie od tego, czy ich wysokość została z góry ustalona, a ponadto świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych.

Z wyżej wymienionych przepisów, jednoznacznie wynika, że do przychodów ze stosunku pracy zalicza się praktycznie wszystkie świadczenia otrzymane przez pracownika, w związku z faktem pozostawania w stosunku pracy z danym pracodawcą.

Tak też jest w przypadku dofinansowania świadczeń socjalnych otrzymanych przez pracownika, członków jego rodziny oraz konkubenta, bowiem to dofinansowanie przyznawane jest w związku z istniejącym stosunkiem służbowym pomiędzy pracodawcą a pracownikiem, którego wypoczynek został dofinansowany. Zatem przychód z tego tytułu należy zaliczyć do źródła określonego w treści art. 12 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W świetle art. 21 ust. 1 pkt 26 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wolne od podatku dochodowego są zapomogi otrzymane w przypadku indywidualnych zdarzeń losowych, klęsk żywiołowych, długotrwałej choroby lub śmierci – do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 2.280 zł, z zastrzeżeniem pkt 40 (dotyczącego świadczeń pomocy materialnej dla uczniów, studentów, uczestników studiów doktoranckich i osób uczestniczących w innych formach kształcenia) i pkt 79 (dotyczącego świadczeń z pomocy społecznej).

Zarówno powołany wyżej przepis jak również inne przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie definiują pojęcia „zdarzenie losowe”. w orzecznictwie podatkowym zasadą jest, że w sytuacji, gdy w prawie podatkowym termin użyty w przepisach nie jest bliżej określony to wykładnia takiego pojęcia winna odbywać przy zastosowaniu wykładni językowej lub zgodnie ze znaczeniem jakie ma ono w języku potocznym.

Mając powyższe na uwadze, pod pojęciem „indywidualnego zdarzenia losowego” można rozumieć wszelkie nagłe, niespodziewane, pojedyncze zdarzenia wywołane przyczynami zewnętrznymi, których nie można przewidzieć, a które są niezależne od człowieka, nawet przy zachowaniu należytej staranności jak np. kradzieże, włamania, zniszczenie domu lub mieszkania spowodowane zalaniem wodą lub pożarem, nieszczęśliwe wypadki powodujące uszczerbek na zdrowiu, śmierć itp.

Należy przy tym zauważyć, że zapomoga charakteryzuje się tym, iż jest to świadczenie jednorazowe mające na celu wsparcie finansowe osoby, która z różnych przyczyn znalazła się w trudnej sytuacji życiowej, a podstawą do zastosowania zwolnienia w podatku dochodowym od osób fizycznych jest stwierdzenie faktu wystąpienia określonego zdarzenia.

Podmiot wypłacający zapomogę powinien każdorazowo oceniać, czy przesłanki do jej otrzymania przez podatnika mieszczą w przypadkach wymienionych w tym przepisie oraz czy kwota zapomogi nie przekracza wskazanego limitu. w przypadku braku należytego udokumentowania zdarzenia, zapomoga stanowi przychód ze stosunku pracy i podlega opodatkowaniu wraz z innymi dochodami ze stosunku pracy na zasadach określonych w art. 12 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że tylko zapomogi pieniężne wypłacane w przypadku indywidualnych zdarzeń losowych, klęsk żywiołowych, długotrwałej choroby lub śmierci do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 2.280 zł podlegają zwolnieniu z podatku dochodowego od osób fizycznych na zasadach określonych w art. 21 ust. 1 pkt 26 ww. ustawy. Bez znaczenia dla możliwości zastosowania zwolnienia są środki, z których wypłacane są zapomogi z ww. tytułu. Natomiast jeżeli zapomoga zostanie przekazana na skutek innych zdarzeń (np. trudnej sytuacji materialnej), ww. zwolnienie nie znajdzie zastosowania.

Od dnia 1 stycznia 2009 r. zwolnieniem zawartym w art. 21 ust. 1 pkt 67 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, objęte są również otrzymane przez pracownika z związku z finansowaniem działalności socjalnej, świadczenia pieniężne z Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych.

Wskazać należy, że ustawą z dnia 17 lipca 2009 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. u. z 2009 r. Nr 125, poz. 1037) art. 21 ust. 1 pkt 67 otrzymał nowe brzmienie: wolna od podatku dochodowego jest wartość otrzymanych przez pracownika w związku z finansowaniem działalności socjalnej, o której mowa w przepisach o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, rzeczowych świadczeń oraz otrzymanych przez niego w tym zakresie świadczeń pieniężnych, sfinansowanych w całości ze środków zakładowego funduszu świadczeń socjalnych lub funduszy związków zawodowych, łącznie do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 380 zł; rzeczowymi świadczeniami nie są bony, talony i inne znaki, uprawniające do ich wymiany na towary lub usługi. Przepis ten ma zastosowanie do dochodów uzyskanych od dnia 1 stycznia 2009 r.

Natomiast zgodnie z art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych (t. j. Dz. u. z 1996 r. Nr 70, poz. 335 ze zm.), działalnością socjalną są usługi świadczone przez pracodawców na rzecz różnych form wypoczynku, działalności kulturalno-oświatowej, sportowo-rekreacyjnej, opieki nad dziećmi w żłobkach, w przedszkolach oraz innych formach wychowywania przedszkolnego, udzielania pomocy materialnej – rzeczowej lub finansowej, a także zwrotnej lub bezzwrotnej pomocy na cele mieszkaniowe na warunkach określonych umową.

Zatem zapomoga z tytułu zdarzenia losowego, jako finansowa pomoc materialna jest świadczeniem pieniężnym otrzymanym w związku z finansowaniem działalności socjalnej.

W takiej sytuacji jeżeli zapomoga pieniężna została wypłacona ze środków zakładowego funduszu świadczeń socjalnych, co ma miejsce w przedmiotowej sprawie – korzysta ze zwolnienia o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 67 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Jak wynika bowiem z art. 21 ust. 1 pkt 67 cyt. ustawy, zwolniona od podatku jest wartość rzeczowych oraz pieniężnych świadczeń otrzymywanych przez pracownika, jeżeli spełnione zostaną łącznie następujące przesłanki:

*   świadczenie ma charakter świadczenia rzeczowego lub pieniężnego,

*   jest w całości sfinansowane ze środków ZFŚS lub funduszy związków zawodowych,

*   wysokość tych świadczeń nie przekracza w roku podatkowym kwoty 380 zł.

Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że otrzymane przez pracowników bezzwrotne zapomogi wypłacone przez Wnioskodawcę ze środków Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych, które nie zostały poświadczone odpowiednimi dokumentami potwierdzającymi stan faktyczny zaistnienia indywidualnych zdarzeń losowych, nie korzystają ze zwolnienia z podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 26 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, korzystają natomiast ze zwolnienia z podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 67 tej ustawy do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 380 zł.

Wniosek w części dotyczącej ustawy Ordynacja podatkowa został w dniu 21 czerwca 2010 r. rozstrzygnięty odrębną interpretacją indywidualną nr ILPB1/415-366/10-4/TW.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, ul. Św. Mikołaja 78/79, 50-126 Wrocław po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. u. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.