Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPB-2-1/4514-85/16/MCZ
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2016-04-21
Teza: skutki podatkowe nabycia nieruchomości rolnej w 2015 r.
Słowa kluczowe: gospodarstwa-gospodarstwa rolne; grunty; podatek-podatek od czynności cywilnoprawnych; sprzedaż; zwolnienie-zwolnienie przedmiotowe
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 4-art. 9

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r., poz. 613, ze zm.) oraz § 7 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U., poz. 643) – Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z 26 stycznia 2016 r. (data wpływu do Organu – 1 lutego 2016 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych nabycia nieruchomości rolnej – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 1 lutego 2016 r. wpłynął do Organu ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych nabycia nieruchomości rolnej.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca wraz z małżonką jest współwłaścicielem 1/3 gospodarstwa rolnego, którego powierzchnia wynosi 1,8284 ha i składa się z następujących użytków: grunty rolne zabudowane – 0,1388 ha, grunty orne – 0,8602 ha, łąki trwałe – 0,5831 ha, rowy – 0,0276 ha, lasy – 0,0706 ha oraz nieużytki – 0,1481 ha. Gospodarstwo położone jest we wsi S.

W dniu 24 grudnia 2015 r. Wnioskodawca nabył wspólnie z żoną nieruchomość gruntową o łącznej powierzchni 0,8800 ha położoną w miejscowości B. Zakupiona nieruchomość składa się z następujących użytków: grunty rolne zabudowane: 0,1388 ha, grunty orne – 0,62 ha, sady – 0,12 ha.

W chwili zawarcia umowy sprzedaży, nieruchomość nie została przystosowana do prowadzenia działalności innej niż rolnicza. Nieruchomość nabyto ze składnikami, jakie istniały na niej przed datą zawarcia umowy sprzedaży, a jakie zostały posadowione na niej przez uprzednich właścicieli.

Z uwagi na fakt, że powierzchnia nabytej nieruchomości nie przekracza 1 ha, sporządzający umowę notariusz pobrał podatek od czynności cywilnoprawnych w wysokości 2 % wartości nieruchomości.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy w przedstawionym stanie faktycznym Wnioskodawca był zobowiązany do odprowadzenia podatku od czynności cywilnoprawnych od zakupu przedmiotowej nieruchomości, czy też zakup ten podlegał zwolnieniu z opodatkowania na podstawie art. 9 pkt 2 lit. a) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych?

Wnioskodawca stoi na stanowisku, że pobranie przez notariusza podatku od czynności cywilnoprawnych od zakupu nieruchomości było niesłuszne, gdyż czynności ta podlegała zwolnieniu z opodatkowania na podstawie art. 9 pkt 2 lit. a) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Stanowisko Wnioskodawcy wynika z faktu, iż w chwili zakupu nieruchomości byli wraz z żoną współwłaścicielem gruntów rolnych o powierzchni ok. 0,6094 ha (1/3 z 1,8284 ha), które wraz z nabytymi gruntami o pow. 0,8800 ha utworzyły gospodarstwo rolne w rozumieniu przepisów ustawy o podatku rolnym, bez względu na położenie geograficznego tych nieruchomości.

Uzasadniając swoje stanowisko Wnioskodawca zaznaczył, iż nabycie przez małżonków nieruchomości miało miejsce przed wejściem w życie ustawy z dnia 25 czerwca 2015 r., o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2015 r., poz. 1045). Wnioskodawca uważa więc, że zastosowanie będzie miał art. 9 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych w poprzednim brzmieniu, zgodnie z którym zwalnia się od podatku przeniesienie własności nieruchomości (\`(...)\`), w drodze umowy sprzedaży, pod warunkiem, że w rozumieniu przepisów o podatku rolnym, w chwili dokonania czynności, nabyte grunty stanowią gospodarstwo rolne albo utworzą gospodarstwo rolne lub wejdą w skład gospodarstwa rolnego będącego własnością nabywcy (art. 9 pkt 2 lit. a) ww. ustawy).

Z treści przytoczonego przepisu wynika, że umowa sprzedaży będzie zwolniona od podatku od czynności cywilnoprawnych m.in. w przypadku gdy, w rozumieniu ustawy o podatku rolnym, w chwili dokonania czynności, nabywany grunt utworzy gospodarstwo rolne.

Pojęcie gospodarstwa rolnego definiuje art. 2 ust. 1 ustawy o podatku rolnym. Zgodnie z nim gospodarstwem rolnym jest obszar gruntów (wymienionych w art. 1 ustawy) o łącznej powierzchni przekraczającej 1 ha lub 1 ha przeliczeniowy, stanowiących własność lub znajdujących się w posiadaniu osoby fizycznej (\`(...)\`).

W związku z powyższym Wnioskodawca uważa, że nabyte grunty wraz z posiadanymi już wcześniej przez małżonków gruntami utworzyły gospodarstwo rolne w rozumieniu przepisów podatku rolnym, co stanowi podstawę do zwolnienia z obowiązku płacenia podatku od czynności cywilnoprawnych zgodnie z dyspozycją art. 9 pkt 2 lit. a) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Na potwierdzenie swego stanowiska Wnioskodawca powołał interpretację indywidualną dotyczącą poruszonego we wniosku zagadnienia.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Stosownie do treści art. 50 ust. 2 ustawy z dnia 25 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U., poz. 1045) do opodatkowania czynności cywilnoprawnych, z tytułu których obowiązek podatkowy powstał na podstawie ustawy zmienianej w art. 23 przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe.

Zatem w analizowanej sprawie – z uwagi na to, że obowiązek podatkowy powstał w 2015 r. – mają zastosowanie przepisy ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych w brzmieniu obowiązującym przed 01 stycznia 2016 r.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz.U. z 2015 r., poz. 626 ze zm.) podatkowi od czynności cywilnoprawnych podlegają umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych.

Obowiązek podatkowy powstaje z chwilą dokonania czynności cywilnoprawnej – art. 3 ust. 1 pkt 1 tej ustawy.

Na podstawie art. 4 pkt 1 ww. obowiązek podatkowy przy umowie sprzedaży ciąży na kupującym.

Stosownie do art. 5 ust. 1 ustawy obowiązek zapłaty podatku ciąży na podatnikach tego podatku. Jeżeli, obowiązek podatkowy ciąży na kilku podmiotach albo na stronach umowy zamiany, albo wspólnikach spółki cywilnej, zobowiązani solidarnie do zapłaty podatku są odpowiednio te podmioty, strony umowy zamiany albo wspólnicy spółki cywilnej – art. 5 ust. 2 ustawy.

Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 1 tejże ustawy podstawę opodatkowania – przy umowie sprzedaży − stanowi wartość rynkowa rzeczy lub prawa majątkowego, którą określa się na zasadach wskazanych w art. 6 ust. 2.

Stawka podatku od umowy sprzedaży m.in. nieruchomości wynosi 2% − art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a) ww. ustawy.

Mając na uwadze powyższe przepisy należy stwierdzić, że sprzedaż nieruchomości podlega generalnie opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych i obowiązek uiszczenia tegoż podatku ciąży na kupującym.

Niezależnie od powyższego, w ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych przewidziano sytuacje, w których czynność mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy jest zwolniona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

W myśl art. 9 pkt 2 lit. a) ww. ustawy, zwalnia się od podatku przeniesienie własności nieruchomości lub ich części, wraz z częściami składowymi, z wyjątkiem budynków mieszkalnych lub ich części znajdujących się na obszarze miast, w drodze umowy sprzedaży – pod warunkiem, że w rozumieniu przepisów o podatku rolnym w chwili dokonania czynności nabyte grunty stanowią gospodarstwo rolne albo utworzą gospodarstwo rolne lub wejdą w skład gospodarstwa rolnego będącego własnością nabywcy.

Zgodnie z art. 195 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U z 2014 r., poz. 121, ze zm.) własność tej samej rzeczy może przysługiwać niepodzielnie kilku osobom (współwłasność).

Współwłasność jest więc formą własności. Oznacza to, że jeżeli w przepisach prawa jest mowa o własności to należy przez to rozumieć także współwłasność.

Jak wynika z art. 9 pkt 2 lit. a) ww. ustawy zwolnienie podatkowe ma charakter warunkowy, co oznacza, że umowa sprzedaży będzie zwolniona z podatku od czynności cywilnoprawnych, tylko wtedy, gdy w rozumieniu ustawy o podatku rolnym, w chwili dokonania czynności, nabywany grunt będzie stanowił gospodarstwo rolne albo utworzy gospodarstwo rolne lub wejdzie w skład gospodarstwa rolnego będącego własnością nabywcy.

Przepisy ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych nie definiują pojęcia gospodarstwa rolnego, odsyłając w tej kwestii do przepisów ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz.U. z 2013 r., poz. 1381, ze zm.).

Zgodnie z art. 1 wymienionej ustawy o podatku rolnym, opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. Na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy za gospodarstwo rolne uważa się obszar gruntów, o których mowa w art. 1, o łącznej powierzchni przekraczającej 1 ha lub 1 ha przeliczeniowy, stanowiących własność lub znajdujących się w posiadaniu osoby fizycznej, osoby prawnej albo jednostki organizacyjnej, w tym spółki, nieposiadającej osobowości prawnej.

Stosownie do postanowień § 68 ust. 1 pkt 1 lit. a) rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. (Dz.U. z 2015 r., poz. 542) w sprawie ewidencji gruntów i budynków, grunty rolne dzielą się na:

1.  użytki rolne, do których zalicza się:
    1.  grunty orne, oznaczone symbolem – R,
    2.  sady, oznaczone symbolem – S,
    3.  łąki trwałe, oznaczone symbolem – Ł,
    4.  pastwiska trwałe, oznaczone symbolem – Ps,
    5.  grunty rolne zabudowane, oznaczone symbolem – Br,
    6.  grunty pod stawami, oznaczone symbolem – Wsr,
    7.  grunty pod rowami, oznaczone symbolem – W,
    8.  grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, oznaczone symbolem – Lzr,
2.  nieużytki, oznaczone symbolem – N.

W świetle powyższej definicji gospodarstwo rolne stanowią wyłącznie grunty sklasyfikowane jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione lub zakrzewione na użytkach rolnych. To oznacza, że zwolnieniem określonym w art. 9 pkt 2 lit. a) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych może być objęty zakup tylko takich gruntów (tj. gruntów stanowiących użytki rolne lub gruntów zadrzewionych i zakrzewionych na użytkach rolnych), pod warunkiem, że w chwili dokonania czynności umowy sprzedaży grunty te stanowią gospodarstwo rolne albo utworzą gospodarstwo rolne lub wejdą w skład gospodarstwa rolnego będącego własnością nabywcy.

Z treści wniosku wynika, że Wnioskodawca, przed nabyciem opisywanej nieruchomości był już współwłaścicielem (wspólnie z żoną) w 1/3 gospodarstwa rolnego o powierzchni 1.8284 ha. Gospodarstwo to składa się m.in. z gruntów rolnych zabudowanych, gruntów ornych, łąk trwałych i rowów. Udział w tychże gruntach, przypadający wspólnie na małżonków, to powierzchnia powyżej pół hektara (nawet po odjęciu powierzchni lasów i nieużytków, bo tego rodzaju grunty, zgodnie z powyżej przywołaną klasyfikacją nie stanowią gruntów rolnych). W dniu 24 grudnia 2015 r. Wnioskodawca nabył (wspólnie z żoną) nieruchomość gruntową o łącznej powierzchni 0,8800 ha. Zakupiona nieruchomość składa się z następujących użytków: grunty rolne zabudowane: 0,1388 ha, grunty orne – 0,62 ha, sady – 0,12 ha. W chwili zawarcia umowy sprzedaży, nieruchomość nie została przystosowana do prowadzenia działalności innej niż rolnicza. Nieruchomość nabyto ze składnikami, jakie istniały na niej przed datą zawarcia umowy sprzedaży, a jakie zostały posadowione na niej przez uprzednich właścicieli. Łącznie użytki rolne będące w współposiadaniu Wnioskodawcy przekraczają 1 ha. Sporządzający umowę notariusz pobrał podatek od czynności cywilnoprawnych w wysokości 2 % wartości nieruchomości.

Mając na uwadze treść zacytowanych przepisów oraz okoliczności przedstawione przez Wnioskodawcę w opisie stanu faktycznego należy zgodzić się z Wnioskodawcą że w przedmiotowej sprawie zastosowanie mają przepisy ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2015 r., w tym art. 9 pkt 2 lit. a) tej ustawy. W przypadku utworzenia gospodarstwa (na co wskazuje Wnioskodawca) do zastosowania zwolnienia, o którym mowa w art. 9 pkt 2 lit. a) ww. ustawy, konieczne jest łączne spełnienie wszystkich jego przesłanek.

W związku z powyższym, jeżeli w przedmiotowej sprawie nabyta przez Wnioskodawcę (wraz z żoną) 24 grudnia 2015 r., w drodze umowy kupna-sprzedaży, nieruchomość o powierzchni 0,8788 ha, w chwili dokonania jej zakupu istotnie zachowała swój rolny charakter w rozumieniu przepisów ustawy o podatku rolnym (na co wyraźnie wskazuje Wnioskodawca) i w świetle przepisów tej ustawy wraz z posiadanymi już przez Wnioskodawcę (wraz z żoną), użytkami rolnymi o powierzchni powyżej pół hektara istotnie utworzyła gospodarstwo rolne o powierzchni, jak wskazano we wniosku przekraczającej 1 ha, to należy uznać, że została spełniona przesłanka warunkująca zwolnienie z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych, określona w art. 9 pkt 2 lit. a) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

W takiej sytuacji, transakcja zakupu przez Wnioskodawcę (wraz z żoną) 24 grudnia 2015 r. nieruchomości o powierzchni 0,8788 ha korzysta ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Zatem pobranie przez notariusza podatku od czynności cywilnoprawnej w związku z zakupem tejże nieruchomości, jeżeli Wnioskodawca poinformował notariusza, że nabyte grunty utworzą gospodarstwo rolne Wnioskodawcy i jego małżonki było nieuzasadnione.

Wobec powyższego stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Jednocześnie wskazuje się, iż organ podatkowy rozpatruje sprawę tylko i wyłącznie w granicach zdarzenia przedstawionego we wniosku przez Wnioskodawcę. Organ podatkowy nie ocenia zgodności opisu zdarzenia sformułowanego we wniosku z rzeczywistością. Jeżeli zdarzenie przedstawione we wniosku nie odpowiada rzeczywistości, interpretacja nie wywołuje skutków prawnych.

Końcowo wskazać należy, iż przedmiotowa interpretacja – zgodnie ze złożonym wnioskiem została wydana wyłącznie dla Wnioskodawcy. Stosownie bowiem do art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej minister właściwy do spraw finansów publicznych, na wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną).

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, ul. M. Curie-Skłodowskiej 40, 20-029 Lublin, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.