Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0112-KDIL1-1.4012.739.2024.3.EB
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2025-02-07
Teza: Ustalenie czy wypłata przez Ministra Finansów w imieniu Skarbu Państwa ekwiwalentu pieniężnego zamiast zwrotu majątku w naturze wiąże się z obowiązkiem zapłaty podatku VAT.
Słowa kluczowe: odszkodowania; Skarb Państwa; spadek
Zagadnienia: Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II. Zakres opodatkowania
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 5-ust. 1; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 7.-ust. 1; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 15-ust. 1; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 15-ust. 2

## Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

Szanowna Pani,
    stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu
    faktycznego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

## Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

23 października 2024 r. wpłynął Pani wniosek z 20 października 2024 r. o wydanie
    interpretacji indywidualnej w podatku od towarów i usług w zakresie ustalenia czy wypłata
    przez Ministra Finansów w imieniu Skarbu Państwa ekwiwalentu pieniężnego zamiast
    zwrotu majątku w naturze wiąże się z obowiązkiem zapłaty podatku VAT. Uzupełniła go
    Pani pismem z 9 stycznia 2025 r. (wpływ 10 stycznia 2025 r.) oraz pismem z 9 stycznia
    2025 r. (wpływ 3 lutego 2025 r. ) – w odpowiedzi na wezwanie.
    Treść wniosku jest następująca:
    Opis stanu faktycznego
    W roku (...) postanowieniem X cały posiadany wtedy majątek Pani dziadka został przejęty
    na rzecz Skarbu Państwa jako zabezpieczenie w rozpoczętym prokuratorskim
    postępowaniu przygotowawczym. W skład majątku wchodziły blisko (...) ha gruntów
    głównie lasów, kilka parcel nieleśnych, w tym część w obszarze obecnie przeznaczonym
    pod zabudowę indywidualną.
    Postępowanie prokuratorskie zakończyło się w roku (...) umorzeniem, jednak ówczesne
    przepisy umożliwiały niezwracanie zabezpieczenia, mimo umorzenia. Od tego czasu
    majątek ten był własnością Skarbu Państwa, a użytkowany był i jest do chwili obecnej
    przez Lasy Państwowe.
    W lutym 1991 r. została uchwalona ustawa o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych
    wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległościowego bytu Państwa
    polskiego, umożliwiająca dochodzenie uchylenia takich postanowień, jak to dotyczące
    Pani dziadka, wydanych po (...) r. Ustawa ta zwana potocznie „ustawę lutową”, jest
    jednostkowym, epizodycznym aktem prawnym. Część wynikających z niej działań nie
    odpowiada powszechnej praktyce prawnej. Opierając się na ustawie lutowej Sąd
    Okręgowy w (...) wydał w roku 2019 prawomocne postanowienie X. Czyli stan prawny
    przywrócił do sytuacji z roku (...), gdy właścicielem majątku był Pani dziadek. Skarb
    Państwa w roku 2019 stracił więc podstawę prawną do własności tego majątku. Lasy
    Państwowe użytkują i administrują tym majątkiem.
    Z ustawy lutowej (art. 10) wynika, iż w przypadku uchylenia wcześniejszych postanowień
    lub wyroków, zajęte mienie zwracane jest właścicielowi lub wypłacana jest jego
    równowartość. Aktualnie wypłaty w takim przypadku realizuje Minister Finansów.
    Dochodzone na podstawie art. 10 roszczenia o równowartości mienia, którego przypadek
    orzeczono, nie ma charakteru odszkodowawczego, przy czym przepis art. 10 ustawy
    lutowej jest przepisem szczególnym w rozumieniu art. 421 k.c. szczególny charakter
    ustawy wyłącza wykładnię rozszerzającą.
    Na podstawie orzeczenia Sądu Okręgowego z roku 2019 toczy się aktualnie, zgodnie z art.
    10 ustawy lutowej, cywilne postępowanie przed Sądem Okręgowym w (...), dotyczące
    realizacji zwrotu majątku lub ustalenia ekwiwalentu, który powinien wypłacić Minister
    Finansów spadkobiercom. W pozwie wnioskowano o realizację zwrotu w postaci wypłaty
    równowartości, Sąd przychylił się do takiego rozwiązania i zlecił biegłemu określenie
    aktualnej wartości tego całego mienia. W wyniku wcześniej przeprowadzonych
    postępowań spadkowych jest Pani jedną ze spadkobierczyń Pani dziadka, a więc aktualnie
    współwłaścicielką tego majątku i powinna Pani otrzymać wypłatę ekwiwalentu wartości.
    Nie jest i nie była Pani dotychczas podatnikiem podatku VAT.
    Uzupełnienie i doprecyzowanie opisu sprawy
    1. Czy majątek przejęty przez Skarb Państwa, tj. (...) ha gruntów głównie lasów, kilka
      parcel nieleśnych, w tym część w obszarze obecnie przeznaczonym pod zabudowę
      indywidualną od momentu przejęcia przez Skarb Państwa był kiedykolwiek w Pani
      władaniu? Jeśli tak to należy wskazać jak Nieruchomość ta była wykorzystywana przez
      Panią od momentu przejścia w Pani posiadanie do momentu zbycia?

      Majątek leśny, którego dotyczy sprawa został przejęty na rzecz Skarbu Państwa w roku
      (...), postanowieniem X. To postanowienie zostało w całości uchylone postanowieniem
      Sądu Okręgowego w (...) w roku 2019 na podstawie ustawy z dnia 23 lutego 1991 r. o
      uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za
      działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego.
      Własność tego majątku w sensie prawnym powróciła więc automatycznie w roku 2019
      do poprzedniego właściciela, a faktycznie do jego spadkobierców. Jest Pani jednym ze
      spadkobierców, czyli aktualnych współwłaścicieli. Realizację praktyczną zwrotu
      zajętego wcześniej mienia realizuje jednak dopiero odpowiedni sąd cywilny. Aktualnie
      toczy się jeszcze niezakończone takie postępowanie przed Sądem Okręgowym w (...).
      Postępowanie jest skomplikowane i dlatego długotrwałe, gdyż objęty nim obszar
      lasów stanowi część wcześniejszego większego majątku leśnego, a pozostała część
      została też przejęta przez Skarb Państwa, lecz na innej podstawie. Przy obu tych
      przejęciach nie sporządzono jednak żadnej dokumentacji geodezyjnej, nie wykonano
      nawet spisu numerów parcel. Żądanie zwrotu wymagało natomiast szczegółowego
      udokumentowania. Należało wytworzyć od początku całą dokumentację geodezyjną i
      inne dokumenty. Cały przejęty majątek był od roku (...) administrowany i użytkowany
      przez Lasy Państwowe i tak jest do dnia dzisiejszego. Zwrot fizyczny mógłby nastąpić
      dopiero po końcowej decyzji sądu. Nie miała Pani więc dotychczas możliwości
      władania tym majątkiem. Ponieważ ustawa lutowa z roku 1991 w artykule 10.1 daje
      możliwość wypłaty przez Skarb Państwa równowartości majątku zamiast jego zwrotu
      w naturze, spadkobiercy wnioskowali o taki sposób realizacji roszczenia. Sąd
      zaakceptował taki sposób i obecnie przygotowana jest wycena tego majątku. Nie jest
      przewidziane aktualnie realizowanie zwrotu w naturze.
    2. Czy ww. majątek od momentu ustanowienia Pani jednym ze spadkobierców był/jest od
      momentu przejęcia tylko i włącznie użytkowany przez Skarb Państwa?
      Jak wynika powyższych wyjaśnień nieprzerwanie od roku (...) do dnia dzisiejszego
      jedynym użytkownikiem tego majątku są Lasy Państwowe.
    3. W związku z informacją we wniosku, że „Skarb Państwa w roku 2019 stracił więc
      podstawę prawną do własności tego majątku”, należy wyjaśnić na jakiej podstawie
      Lasy Państwowe do chwili obecnej użytkują i administrują tym majątkiem.
      Jak wyjaśniała Pani od decyzji sądu w roku 2019 do chwili obecnej trwa procedura
      sądowa zwrotu majątku. Lasy Państwowe odmówiły wcześniejszego wydania
      własności do czasu prawomocnego postanowienia sądu. Przez cały ten czas użytkują
      ten majątek leśny. Jak nazwać formalnie podstawę tego użytkowania, chyba „mieć we
      władaniu”.
    4. Czy wydzierżawiała Pani nabytą Nieruchomość na rzecz Lasów Państwowych? Jeśli tak,
      to należy wskazać na jaki okres została podpisana/podpisane umowa/umowy i w jakim
      czasie obowiązywały?
      Nie wydzierżawiała Pani Lasom Państwowym tej nieruchomości, ani w inny sposób
      Pani nią nie dysponowała.
    5. Czy otrzymywała Pani wynagrodzenie za korzystanie przez Lasy Państwowe z Pani
      majątku?
      Stosownie do odpowiedzi pkt 4 nie miała Pani dotychczas podstawy do otrzymywania
      wynagrodzenia za użytkowanie przez Lasy Państwowe Pani nieruchomości.
    6. Czy została wydana decyzja określająca wysokość ekwiwalentu, jaki będzie Pani
      wypłacony w zamian za zwrot Nieruchomości? Jeśli tak, to kiedy taka decyzja została
      /zostanie wydana?
      Postępowanie sądowe jest aktualnie w fazie przed wydaniem postanowienia o
      konkretnej wysokości ekwiwalentu. Aktualnie rzeczoznawca przygotowuje dodatkowe

      wyjaśnienia do sporządzonej wyceny. Już minął termin ich dostarczenia do sądu.
      Potem, to już sprawa terminarza sądowego. Trudno przewidzieć termin zakończenia.
      Istotnym jest to, że wydając decyzję o wysokości ekwiwalentu dla Pani sąd powinien
      jednocześnie wydać decyzję o wysokości odpowiadającego jej ewentualnego podatku
      VAT, jeśli on w tym przypadku jest wymagany.
      Mianowicie zgodnie z artykułem 13 ustawy lutowej z roku 1991 całkowite koszty
      postępowania związanego ze zwrotem pokrywa Skarb Państwa, a więc też koszty
      ewentualnych zobowiązań cywilno-prawnych, jakim jest podatek VAT.
    7. Czy wydana decyzja ustalająca wysokość ekwiwalentu w zamian za zwrot
      Nieruchomości będzie ostateczna, czy będzie Pani miała możliwość odwołania się od
      tej decyzji?
      Postępowanie sądowe w tym przypadku jest prowadzone w trybie zwykłym, a więc
      postanowienie w Sądzie Okręgowym podlega apelacji i ewentualnie kasacji w Sądzie
      Najwyższym.
    Pytanie (ostatecznie zawarte w uzupełnieniu do wniosku z 9 stycznia 2025 r.)
    Czy w opisanej wyżej szczególnej sytuacji wynikającej z realizacji ustawy z 23 lutego 1991 r
    wypłata Pani przez Ministra Finansów w imieniu Skarbu Państwa ekwiwalentu pieniężnego
    zamiast zwrotu majątku w naturze wiąże się z obowiązkiem zapłaty podatku VAT?
    Pani stanowisko w sprawie (ostatecznie wyrażone w uzupełnieniu do wniosku z 9 stycznia
    2025 r.)
    Pani zdaniem, przyjmując rozumowanie, że jeśli coś nie jest jednoznacznie
    przyporządkowane do konkretnego przepisu w ustawie, to nie ma obowiązku
    podatkowego, należy wywieść, że wypłata dla Pani przez Skarb Państwa ekwiwalentu
    zamiast zwrotu nieruchomości w naturze w wyniku realizacji zapisów ustawy lutowej 1991
    nie wiąże się z powstaniem obowiązku podatkowego.
    Jeśli jednak przyjąć sposób interpretacji przez analogię, to operacja wypłaty pieniędzy z
    jednoczesnym przeniesieniem prawa własności odpowiada charakterem dostawie towaru.
    Mianowicie prawnie w chwili obecnej jest Pani właścicielką nieruchomości, której zwrot od
    Skarbu Państwa jest żądany. Decyzji sądu o wypłacie Pani konkretnego ekwiwalentu
    będzie towarzyszyć druga decyzja o przeniesieniu Pani prawa własności na rzecz Skarbu
    Państwa. To analogiczne do typowej operacji dostawy towaru objętej art. 5 ust. 1 ustawy
    VAT, lecz tym razem wynikającej z decyzji sądu, a nie umowy.
    Również przez analogię można uważać, że jest to sytuacja podobna do ujętej w art. 7 pkt 1
    jako „przeniesienie z nakazu władzy publicznej prawa własności w zamian za
    odszkodowanie”, która rodzi obowiązek podatkowy.
    Obie te możliwości interpretowania przez analogię nie powinny jednak być tu stosowane.
    Ustawa lutowa z roku 1991 jest aktem szczególnym, jednostkowym. W literaturze
    prawniczej jest wielokrotnie podkreślane, że nie obowiązują się przy jej stosowaniu te
    same zasady, co w innych procesach cywilnych, a tym bardziej interpretowanie przez
    analogię.
    Ustawę w lutym 1991 r. wprowadzono, gdy nie było w Polsce jeszcze podatku od towarów
    i usług (1993). Nie odniesiono się więc wtedy do tego zobowiązania. Jednak również
    późniejsze nowelizacje ustawy lutowej nie zmieniły nic w tym zakresie. Widać
    ustawodawca nie uznał, że należy objąć podatkiem VAT takiej wypłaty ekwiwalentu. Pewną
    przyczyną jest prawdopodobnie fakt, że wypłaty ekwiwalentu obciążają w istocie Skarb
    Państwa i obciążenie ich dodatkowo podatkiem jest nielogiczne.
    O specyficznym charakterze realizacji ustawy lutowej z 1991 r. świadczy też to, że możliwa
    do uzyskania na podstawie art. 8 ust. 1 wypłata odszkodowania dla pewnej grupy
    uprawnionych osób jest zwolniona od podatku dochodowego. To potwierdzono w decyzji

    indywidualnej 0115-KDIT2.4011.763.2022.1.ŁS zwolnienie z PIT odszkodowania na rzecz
    osoby represjonowanej.
    Reasumując przedstawione powyżej argumenty uważa Pani, że realizująca zapisy ustawy
    lutowej z roku 1991, wypłata Pani ekwiwalentu finansowego przez Skarb Państwa zamiast
    zwrotu w naturze nieruchomości nie pociąga za sobą powstania obowiązku podatkowego
    od towarów i usług.

## Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe.

## Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
    (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 361 ze zm.), zwanej dalej ustawą:
      Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa
      towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
    Na podstawie art. 2 pkt 6 ustawy:
      Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o towarach – rozumnie się przez to rzeczy
      oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.
    Stosownie do art. 7 ust. 1 ustawy:
      Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się
      przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, w tym również:
      1) przeniesienie z nakazu organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w
        imieniu takiego organu lub przeniesienie z mocy prawa prawa własności towarów
        w zamian za odszkodowanie;
      2) wydanie towarów na podstawie umowy dzierżawy, najmu, leasingu lub innej
        umowy o podobnym charakterze zawartej na czas określony lub umowy
        sprzedaży na warunkach odroczonej płatności, jeżeli umowa przewiduje, że w
        następstwie normalnych zdarzeń przewidzianych tą umową lub z chwilą zapłaty
        ostatniej raty prawo własności zostanie przeniesione;
      3) wydanie towarów na podstawie umowy komisu: między komitentem a
        komisantem, jak również wydanie towarów przez komisanta osobie trzeciej;
      4) wydanie towarów komitentowi przez komisanta na podstawie umowy komisu,
        jeżeli komisant zobowiązany był do nabycia rzeczy na rachunek komitenta;
      5) ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego,
        ustanowienie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu oraz
        przekształcenie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego na
        spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, a także ustanowienie na rzecz członka
        spółdzielni mieszkaniowej odrębnej własności lokalu mieszkalnego lub lokalu o
        innym przeznaczeniu oraz przeniesienie na rzecz członka spółdzielni własności
        lokalu lub własności domu jednorodzinnego;
      6) oddanie gruntów w użytkowanie wieczyste;
      7) zbycie praw, o których mowa w pkt 5 i 6.
    Należy podkreślić, że co do zasady dla uznania, że dostawa towarów podlega
    opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, bezwzględnym warunkiem jest
    „odpłatność” za daną czynność, co wynika wprost z powołanego wyżej przepisu art. 5 ust.
    1 pkt 1 ustawy.

    Odpłatność oznacza wykonanie czynności (dostawy towarów oraz świadczenia usług) za
    wynagrodzeniem. W znaczeniu potocznym wynagrodzenie to zapłata za pracę, należność,
    a także odszkodowanie. Natomiast odpłatny to taki, który wymaga zapłacenia, zwrotu
    kosztów, płatny.
    Z przywołanego powyżej przepisu art. 7 ust. 1 ustawy wynika, że przeniesienie z nakazu
    organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w imieniu takiego organu lub
    przeniesienie z mocy prawa prawa własności towarów (nieruchomości) w zamian za
    odszkodowanie jest objęte podatkiem od towarów i usług (a więc także wówczas, gdy nie
    jest ono następstwem decyzji właściciela, lecz wynika z nakazu organu władzy publicznej
    lub z mocy samego prawa).
    W takiej sytuacji uznać należy, że ma miejsce dostawa towarów w zamian za
    odszkodowanie, natomiast odszkodowanie pełni funkcję wynagrodzenia za przeniesienie
    własności towarów, czyniąc tego rodzaju dostawę faktycznie odpłatną – objętą
    opodatkowaniem podatkiem od towarów i usług.
    W konsekwencji należy stwierdzić, że przeniesienie z nakazu organu władzy publicznej lub
    podmiotu działającego w imieniu takiego organu lub przeniesienie z mocy prawa prawa
    własności towarów (w tym nieruchomości) w zamian za odszkodowanie – na podstawie
    art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy – podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
    Należy przy tym zaznaczyć, że opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług nie podlega
    samo odszkodowanie, lecz stanowiące dostawę towarów przeniesienie własności
    nieruchomości w zamian za wynagrodzenie przyjmujące formę odszkodowania.
    Wynagrodzenie musi mieć zatem konkretny wymiar, a więc być konkretną wielkością
    wyrażalną w pieniądzu. Dostawę można uznać za dokonaną odpłatnie, dopiero gdy
    istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie dostawcy towaru.
    Oznacza to, że przeniesienie z mocy prawa prawa własności towarów nabiera odpłatnego
    charakteru dopiero w momencie przyznania odszkodowania i ustalenia jego wysokości.
    Natomiast w myśl art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne
    orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego
    bytu Państwa Polskiego (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1693):
      W przypadku stwierdzenia nieważności orzeczenia, osobie uprawnionej zwraca się
      mienie, którego przepadek lub konfiskatę orzeczono na rzecz Skarbu Państwa, oraz
      przedmioty zatrzymane w toku postępowania – z wyjątkiem przedmiotów, których
      posiadanie jest zakazane lub wymaga zezwolenia – jeżeli znajdują się one w
      posiadaniu państwowej jednostki organizacyjnej, a w razie niemożności zwrotu – ich
      równowartość wypłaca się ze środków Funduszu Reprywatyzacji, o którym mowa w
      art. 56 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i niektórych
      uprawnieniach pracowników (Dz. U. z 2021 r. poz. 425 i 1535).
    Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług zgodnie z zasadą powszechności
    opodatkowania podlegają wszelkie transakcje, których przedmiotem jest dostawa
    towarów lub świadczenie usług, pod warunkiem, że są one realizowane przez
    „podatników” w rozumieniu ustawy i wykonywane w ramach działalności gospodarczej.
    Na mocy art. 15 ust. 1 ustawy:
      Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości
      prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o
      której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
    Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy:
      Działalność gospodarcza, obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców
      lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz
      rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność
      gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu

      towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów
      zarobkowych.
    Określony w ustawie zakres opodatkowania podatkiem od towarów i usług wskazuje, że
    aby faktycznie zaistniało opodatkowanie danej czynności konieczne jest, aby czynność
    podlegającą opodatkowaniu wykonał podmiot, który dla tej właśnie czynności będzie
    działał jako podatnik.
    Definicja działalności gospodarczej, zawarta w ustawie, ma charakter uniwersalny,
    pozwalający na objęcie pojęciem „podatnik” tych wszystkich podmiotów, które prowadzą
    określoną działalność, występując w profesjonalnym obrocie gospodarczym.
    Analizując powyższe przepisy należy stwierdzić, że dostawa towarów podlegać będzie
    opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług wyłącznie wówczas, gdy dokonywana
    będzie przez podmiot mający status podatnika, a dodatkowo działającego w takim
    charakterze w odniesieniu do danej transakcji. Istotnym dla określenia, że w odniesieniu
    do konkretnej dostawy mamy do czynienia z podatnikiem podatku VAT jest stwierdzenie,
    że prowadzi on działalność gospodarczą w rozumieniu przepisów ustawy.
    Właściwym zatem jest wykluczenie osób fizycznych z grona podatników w przypadku, gdy
    dokonują sprzedaży, przekazania, bądź darowizny towarów stanowiących część majątku
    osobistego, tj. majątku, który nie został nabyty w celu jego odsprzedaży, bądź
    wykonywania innych czynności w ramach działalności gospodarczej.
    W kontekście powyższych rozważań nie jest podatnikiem podatku od towarów i usług ten,
    kto jako osoba fizyczna dokonuje jednorazowych lub okazjonalnych transakcji, za które
    nie jest przewidziana ściśle regularna zapłata oraz nie prowadzi zorganizowanej, czy
    zarejestrowanej działalności gospodarczej, a tylko np. wyzbywa się majątku osobistego.
    Dokonywanie określonych czynności incydentalnie, poza sferą prowadzonej działalności
    gospodarczej, również nie pozwala na uznanie danego podmiotu za podatnika w zakresie
    tych czynności.
    W tym miejscu podkreślić należy, że pojęcie „majątku prywatnego” nie występuje na
    gruncie analizowanych przepisów ustawy, jednakże wynika z wykładni art. 15 ust. 2
    ustawy, w której zasadnym jest odwołanie się do treści orzeczenia TSUE w sprawie C-291
    /92 (Finanzamt Uelzen V. Dieter Armbrecht), które dotyczyło kwestii opodatkowania
    sprzedaży przez osobę, będącą podatnikiem podatku od wartości dodanej, części majątku
    niewykorzystywanej do prowadzonej działalności gospodarczej, a służącej jej do celów
    prywatnych. „Majątek prywatny” to zatem taka część majątku danej osoby fizycznej, która
    nie jest przez nią przeznaczona ani wykorzystywana dla potrzeb prowadzonej działalności
    gospodarczej. Ze wskazanego orzeczenia wynika zatem, że podatnik musi w całym okresie
    posiadania danej nieruchomości wykazywać zamiar wykorzystywania części
    nieruchomości w ramach majątku osobistego. Przykładem takiego wykorzystania
    nieruchomości mogłoby być np. wybudowanie domu dla zaspokojenia własnych potrzeb
    mieszkaniowych. Potwierdzone to zostało również w wyroku TSUE z 21 kwietnia 2005 r.,
    sygn. akt C-25/03 Finanzamt Bergisch Gladbach v. HE, który stwierdził, że majątek
    prywatny to mienie wykorzystywane dla zaspokojenia potrzeb własnych.
    Problem odnoszący się do rozstrzygnięcia, czy dostawa nieruchomości jest dostawą
    majątku osobistego, czy też stanowi sprzedaż realizowaną przez podatnika prowadzącego
    w tym zakresie działalność gospodarczą, była przedmiotem orzeczenia Trybunału
    Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 15 września 2011 r. w sprawach połączonych Jarosław
    Słaby przeciwko Ministrowi Finansów (C-180/10) oraz Emilian Kuć i Halina Jeziorska-Kuć
    przeciwko Dyrektorowi Izby Skarbowej w Warszawie (C-181/10).
    Z ww. orzeczenia wynika m.in., że osoby fizycznej, która prowadziła działalność rolniczą na
    gruncie nabytym ze zwolnieniem z podatku od wartości dodanej i przekształconym
    wskutek zmiany planu zagospodarowania przestrzennego niezależnej od woli tej osoby w
    grunt przeznaczony pod zabudowę, nie można uznać za podatnika podatku od wartości
    dodanej w rozumieniu art. 9 ust. 1 i art. 12 ust. 1 dyrektywy 112, zmienionej dyrektywą

    2006/138/WE, kiedy dokonuje ona sprzedaży tego gruntu, jeśli sprzedaż ta następuje w
    ramach zarządu majątkiem prywatnym tej osoby.
    Ponadto, Trybunał orzekł, że liczba i zakres transakcji sprzedaży nie ma charakteru
    decydującego i nie może stanowić kryterium rozróżnienia między czynnościami
    dokonywanymi prywatnie, które znajdują się poza zakresem zastosowania dyrektywy, a
    czynnościami stanowiącymi działalność gospodarczą. Trybunał stwierdził, że dużych
    transakcji sprzedaży można dokonywać również jako czynności osobistych.
    Podobnie okoliczność, iż przed sprzedażą zainteresowany dokonał podziału gruntu na
    działki w celu osiągnięcia wyższej ceny łącznej sama z siebie, nie jest decydująca. Nie ma
    takiego charakteru również długość okresu, w jakim te transakcje następowały, ani
    wysokość osiągniętych z nich przychodów. Całość powyższych elementów może bowiem
    odnosić się do zarządzania majątkiem prywatnym zainteresowanego.
    Trybunał wyjaśnił, że inaczej jest w wypadku, gdy zainteresowany podejmuje aktywne
    działania w zakresie obrotu nieruchomościami, angażując środki podobne do
    wykorzystywanych przez producentów, handlowców i usługodawców w rozumieniu art. 9
    ust. 1 akapit drugi dyrektywy. Przykładowo podane zostały działania polegające na
    uzbrojeniu terenu albo na działaniach marketingowych. Działania takie nie należą do
    zakresu zwykłego zarządu majątkiem prywatnym.
    Przyjęcie, że dany podmiot sprzedając grunt działa w charakterze podatnika
    prowadzącego handlową działalność gospodarczą (jako handlowiec) wymaga ustalenia,
    czy jego działalność w tym zakresie przybiera formę zawodową (profesjonalną).
    Przejawem zaś takiej aktywności określonej osoby w zakresie obrotu nieruchomościami,
    która może wskazywać, że jej czynności przybierają formę zorganizowaną może być np.:
    nabycie terenu przeznaczonego pod zabudowę, jego uzbrojenie, wydzielenie dróg
    wewnętrznych, działania marketingowe podjęte w celu sprzedaży działki, wykraczające
    poza zwykłe formy ogłoszenia, uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy terenu, czy
    wystąpienie o opracowanie planu zagospodarowania przestrzennego dla sprzedawanego
    obszaru, prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie usług deweloperskich lub
    innych tego rodzaju usług o zbliżonym charakterze. Przy czym, na tego rodzaju aktywność
    „handlową” wskazywać musi ciąg powyżej przytoczonych okoliczności, a nie stwierdzenie
    jedynie faktu wystąpienia pojedynczych z nich.
    W kwestii podlegania opodatkowaniu dostawy Nieruchomości, istotne jest czy w świetle
    zaprezentowanego opisu sprawy w związku z dostawą tych gruntów podjęła Pani aktywne
    działania w zakresie obrotu nieruchomościami, angażując środki podobne do
    wykorzystywanych przez producenta, handlowca i usługodawcę w rozumieniu art. 15 ust.
    2 ustawy, co skutkuje koniecznością uznania Panią za podmiot prowadzący działalność
    gospodarczą w rozumieniu tego przepisu, a więc za podatnika podatku od towarów i
    usług, czy też dostawa ta nastąpi w ramach zarządu Pani majątkiem prywatnym.
    Z przedstawionego opisu wynika, że majątek leśny, którego dotyczy sprawa został przejęty
    na rzecz Skarbu Państwa w roku (...), postanowieniem X. To postanowienie zostało w
    całości uchylone postanowieniem Sądu Okręgowego w (...) w roku 2019 na podstawie
    ustawy z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób
    represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego.
    Własność tego majątku w sensie prawnym powróciła więc automatycznie w roku 2019 do
    poprzedniego właściciela, a faktycznie do jego spadkobierców. Jest Pani jednym ze
    spadkobierców, czyli aktualnych współwłaścicieli. Realizację praktyczną zwrotu zajętego
    wcześniej mienia realizuje jednak dopiero odpowiedni sąd cywilny. Aktualnie toczy się
    jeszcze niezakończone takie postępowanie przed Sądem Okręgowym. Postępowanie jest
    skomplikowane i dlatego długotrwałe, gdyż objęty nim obszar lasów stanowi część
    wcześniejszego większego majątku leśnego, a pozostała część została też przejęta przez
    Skarb Państwa, lecz na innej podstawie. Przy obu tych przejęciach nie sporządzono jednak
    żadnej dokumentacji geodezyjnej, nie wykonano nawet spisu numerów parcel. Żądanie
    zwrotu wymagało natomiast szczegółowego udokumentowania. Należało wytworzyć od

    początku całą dokumentację geodezyjną i inne dokumenty. Cały przejęty majątek był od
    roku (...) administrowany i użytkowany przez Lasy Państwowe i tak jest do dnia
    dzisiejszego. Zwrot fizyczny mógłby nastąpić dopiero po końcowej decyzji sądu. Nie miała
    Pani dotychczas możliwości władania tym majątkiem. Ponieważ ustawa lutowa z 1991
    roku w artykule 10.1 daje możliwość wypłaty przez Skarb Państwa równowartości majątku
    zamiast jego zwrotu w naturze, spadkobiercy wnioskowali o taki sposób realizacji
    roszczenia. Sąd zaakceptował taki sposób i obecnie przygotowana jest wycena tego
    majątku. Nie jest przewidziane aktualnie realizowanie zwrotu w naturze. Jak wynika z
    powyższych wyjaśnień nieprzerwanie od roku (...) do dnia dzisiejszego jedynym
    użytkownikiem tego majątku są Lasy Państwowe. Od decyzji sądu w roku 2019 do chwili
    obecnej trwa procedura sądowa zwrotu majątku. Lasy Państwowe odmówiły
    wcześniejszego wydania własności do czasu prawomocnego postanowienia sądu. Przez
    cały ten czas użytkują ten majątek leśny. Nie wydzierżawiała Pani Lasom Państwowym tej
    nieruchomości ani w inny sposób nią Pani nie dysponowała. Nie miała Pani dotychczas
    podstawy do otrzymywania wynagrodzenia za użytkowanie przez Lasy Państwowe Pani
    nieruchomości. Postępowanie sądowe jest aktualnie w fazie przed wydaniem
    postanowienia o konkretnej wysokości ekwiwalentu. Aktualnie rzeczoznawca
    przygotowuje dodatkowe wyjaśnienia do sporządzonej wyceny. Postępowanie sądowe w
    tym przypadku jest prowadzone w trybie zwykłym, a więc postanowienie w Sądzie
    Okręgowym podlega apelacji i ewentualnie kasacji w Sądzie Najwyższym.
    W świetle powyższego, aby wyjaśnić Pani wątpliwości należy ustalić, czy w okolicznościach
    niniejszej sprawy, będzie Pani działała w charakterze podatnika VAT zdefiniowanego w art.
    15 ust. 1 ustawy.
    Uznanie, że dany podmiot w odniesieniu do konkretnej czynności działa jako podatnik
    podatku od towarów i usług, wymaga oceny każdorazowo odnoszącej się do okoliczności
    faktycznych danej sprawy.
    Jak wyjaśniono wyżej – odwołując się zarówno do treści przepisów ustawy, jak i stanowiska
    judykatury – w przypadku osób fizycznych, które dokonują zbycia towarów stanowiących
    część majątku osobistego, tj. majątku, który nie został nabyty w celu jego odsprzedaży
    bądź wykonywania innych czynności w ramach działalności gospodarczej, należy
    szczególnie wnikliwie przeanalizować okoliczności, w jakich będzie realizowana transakcja.
    Co do zasady bowiem osoby fizyczne, które dokonują transakcji w ramach zarządu
    majątkiem prywatnym, wykluczone są z grona podatników VAT.
    Uwzględniając powyższe przepisy oraz orzecznictwo należy stwierdzić, że w analizowanej
    sprawie brak jest podstaw do uznania Pani – w związku z opisaną czynnością, tj. brakiem
    zwrotu majątku w naturze w zamian za wypłatę przez Ministra Finansów w imieniu Skarbu
    Państwa ekwiwalentu pieniężnego – za podatnika podatku od towarów i usług. Z
    informacji przedstawionych we wniosku nie wynika bowiem taka Pani aktywność, która
    wykraczałaby poza ramy czynności związanych ze zwykłym wykonywaniem prawa
    własności. Grunty, które nie będą przedmiotem zwrotu, a za które otrzyma Pani wypłatę
    ekwiwalentu nie był udostępniane osobom trzecim. Cały przejęty majątek był od roku
    1946 administrowany i użytkowany przez Lasy Państwowe i tak jest do dnia dzisiejszego.
    Nie miała Pani więc dotychczas możliwości władania tym majątkiem. Na nieruchomości
    nie była prowadzona działalność związana z dostawą towarów lub usług podlegająca
    podatkowi od towarów i usług.
    Wobec powyższego należy uznać, że dostawa ww. Nieruchomości nie będzie stanowiła
    działalności gospodarczej podlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług,
    gdyż brak jest przesłanek świadczących o takiej Pani aktywności w przedmiocie niniejszej
    transakcji, która byłaby porównywalna do działań podmiotów zajmujących się
    profesjonalnie tego rodzaju obrotem (brak przesłanek zawodowego – stałego i
    zorganizowanego charakteru takiej działalności). Nie wystąpił bowiem ciąg zdarzeń, które
    jednoznacznie przesądzają, że dostawa przez Panią ww. gruntów będzie wypełniała
    przesłanki działalności gospodarczej. Nie podjęła Pani aktywnych działań w zakresie

    obrotu nieruchomościami, które świadczyłyby o angażowaniu środków w sposób podobny
    do wykorzystywanych przez handlowców.
    Konsekwentnie, w przedmiotowej sprawie, brak jest przesłanek pozwalających uznać
    Panią za podatnika w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy, który prowadzi działalność
    gospodarczą, w myśl art. 15 ust. 2 ustawy, polegającą na handlu nieruchomościami.
    Działania podejmowane przez Panią należą zatem do zakresu zwykłego zarządu
    majątkiem prywatnym. W rozpatrywanej sprawie, dokonując dostawy ww. gruntów,
    będzie Pani korzystała z przysługującego prawa do rozporządzania własnym majątkiem,
    która to czynność oznacza działanie w sferze prywatnej, do której nie mają zastosowania
    przepisy ustawy o podatku od towarów i usług.
    Mając na uwadze powołane przepisy oraz okoliczności analizowanej sprawy należy
    stwierdzić, że dokonując dostawy Nieruchomości będzie Pani korzystała z przysługującego
    prawa do rozporządzania majątkiem prywatnym, co nie jest wykonywaniem działalności
    gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy. Brak tego statusu pozbawia Panią cech
    podatnika podatku VAT, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy, w zakresie dostawy
    majątku, cech czynności podlegającej opodatkowaniu, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1
    ustawy.
    Podsumowując stwierdzam, że w rozpatrywanej sprawie, w związku z brakiem zwrotu
    majątku w naturze w zamian za wypłatę ekwiwalentu pieniężnego, brak jest podstaw do
    uznania Pani za podatnika podatku od towarów i usług, prowadzącego działalność
    gospodarczą. Zatem dostawa nie będzie stanowiła czynności podlegającej
    opodatkowaniu, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, a więc uzyskanie ww.
    ekwiwalentu pieniężnego nie będzie stanowiło wynagrodzenia za czynność podlegającą
    opodatkowaniu podatkiem VAT. Tym samym, nie będzie Pani zobowiązana do zapłaty
    podatku VAT.
    W konsekwencji Pani stanowisko, że wypłata Pani ekwiwalentu finansowego przez Skarb
    Państwa zamiast zwrotu w naturze nieruchomości nie pociąga za sobą powstania
    obowiązku podatkowego w podatku od towarów i usług uznałem za prawidłowe.

## Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
    Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który
    obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
    Zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie
    interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia
    zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany
    przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego).
    Zainteresowana ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym
    przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego).
    Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy
    rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie
    ze stanem faktycznym podanym przez Panią w złożonym wniosku. W związku z
    powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego w opisie
    sprawy, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
    · Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy
      z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111).
      Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna
      (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pani do interpretacji.
    · Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

      Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub
      zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem
      czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
      1) z zastosowaniem art. 119a;
      2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy
      z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
      3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
    · Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w
      decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej
      praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

## Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu
    Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z
    dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.
    U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
    Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę
    należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej
    (art. 53 § 1 PPSA):
    · w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa
      Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
    · w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres
      Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP
      (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia
    przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do
    zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz
    powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

## Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji
    podatkowej.