Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPB2/415-212/09-4/WM
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2009-05-27
Teza: Jaki będzie skutek podatkowy ww. czynności?
Słowa kluczowe: nabycie; nieruchomości; nieruchomości-sprzedaż nieruchomości; rozwód; spłata; ulga-ulga meldunkowa
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 10

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pana Przemysława K., przedstawione we wniosku z dnia 17 lutego 2009 r. (data wpływu do Biura KIP w Lesznie 03 marca 2009 r.), uzupełnionym w dniach 21 i 25 maja 2009 r., o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania przychodu uzyskanego ze sprzedaży nieruchomości – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 19 lutego 2009 r. Pan Przemysław K. złożył do Urzędu Skarbowego w O. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania przychodu uzyskanego ze sprzedaży nieruchomości.

Pismem z dnia 24 lutego 2009 r. nr (…) Naczelnik Urzędu Skarbowego w O. – działając na podstawie art. 15 i art. 170 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa w związku z § 2 ust. 1, § 3 pkt 1 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego – przekazał wniosek Pana Przemysława K. do rozpatrzenia Dyrektorowi Izby Skarbowej w Poznaniu.

Wyjaśnić bowiem należy, że zgodnie ze znowelizowanym art. 14a ustawy Ordynacja podatkowa, z dniem 1 lipca 2007 r. organem właściwym do dokonywania interpretacji przepisów prawa podatkowego został Minister Finansów.

Natomiast, stosownie do art. 14b § 6 Ordynacji podatkowej Minister Finansów upoważnił –w drodze ww. rozporządzenia – dyrektorów czterech izb skarbowych do wydawania interpretacji indywidualnych w jego imieniu i w ustalonym zakresie, określając jednocześnie właściwość rzeczową i miejscową upoważnionych organów.

W analizowanym przypadku, właściwym miejscowo organem podatkowym do wydania pisemnej interpretacji od dnia 1 lipca 2007 r. jest – w związku z § 6 ww. rozporządzenia – Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Dnia 24 stycznia 2008 r. wyrokiem sądu zostało rozwiązane małżeństwo Wnioskodawcy i Jego żony. Dnia 29 kwietnia 2008 r. postanowieniem sądu nastąpił podział majątku wspólnego wynikającego ze wspólności majątkowej małżeńskiej Wnioskodawcy.

Nieruchomości wchodzące w skład majątku wspólnego przyznano na wyłączną własność Wnioskodawcy z obowiązkiem spłaty swojej żony kwotą 242 000 zł płatną w 2 ratach:

*   1 rata w kwocie 200 000 zł – płatna do dnia 01 lipca 2008 r.,
*   2 rata w kwocie 42 000 zł – płatna do dnia 31 grudnia 2008 r.

Do dnia złożenia wniosku była żona Wnioskodawcy otrzymała kwotę w wysokości 57 000 zł. Wnioskodawca posiada wobec byłej żony zadłużenie w kwocie 185 000 zł. Zainteresowany wskazuje, że nie jest jednak w stanie spłacić byłej żony.

Wobec zaistniałej sytuacji, strony postanowiły, by aktem notarialnym Wnioskodawca zapisał swojej byłej żonie nieruchomość o wartości 150 000 zł – w zamian za spłatę zadłużenia. Zainteresowany wskazuje, że ww. nieruchomość wchodziła w skład majątku wspólnego małżonków do czasu podziału. Została nabyta przez małżonków dnia 01 czerwca 1998 r. na podstawie umowy sprzedaży spisanej przez notariusza. Właścicielem w/w nieruchomości Wnioskodawca wraz z żoną był przez okres 10 lat. Akt notarialny ma być sporządzony jako „przeniesienie własności nieruchomości w ramach spłaty długu powstałego na skutek podziału majątku wspólnego”. Zainteresowany wskazuje, że po podziale majątku nieruchomość jest Jego wyłączną własnością. Ponadto, podaje, że od 1998 r. do dnia złożenia wniosku jest zameldowany w przedmiotowej nieruchomości.

W związku z powyższym zadano następujące pytania.

Jaki będzie skutek podatkowy ww. czynności? Czy nastąpi naliczanie podatku dochodowego?

Zdaniem Wnioskodawcy, akt notarialny zapisany jako „przeniesienie własności nieruchomości w ramach spłaty długu powstałego na skutek podziału majątku wspólnego” nie powinien powodować żadnych skutków podatkowych.

W opinii Zainteresowanego, spłata pieniężna wobec byłej żony nie powodowałaby naliczenia podatku, a przeniesiona nieruchomość wypełni zadłużenie.

Właścicielem w/w nieruchomości Wnioskodawca był wraz z żoną przez okres 10 lat. Po podziale majątku nieruchomość jest Jego wyłączną własnością.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Na podstawie art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Zgodnie z treścią art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176, ze zm.), jednym ze źródeł przychodów jest odpłatne zbycie:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów,

\- jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

Z dniem 1 stycznia 2009 roku uległy zmianie zasady opodatkowania przychodów uzyskanych z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości.

W myśl art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 209, poz. 1316), do przychodu (dochodu) z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) – c) ustawy zmienianej w art. 1 (ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych), nabytych lub wybudowanych (oddanych do użytkowania) w okresie od dnia 1 stycznia 2007 roku do dnia 31 grudnia 2008 roku, stosuje się zasady określone w ustawie zmienianej w art. 1, w brzmieniu obowiązującym na dzień 31 grudnia 2008 roku.

W tym miejscu należy podkreślić, że na dzień 31 grudnia 2008 roku obowiązywały –w zależności od daty nabycia – dwa sposoby opodatkowywania przychodów uzyskanych z tytułu sprzedaży nieruchomości.

Na podstawie art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2006 r. Nr 217, poz. 1588), do przychodu (dochodu) uzyskanego z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) – c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nabytych lub wybudowanych (oddanych do użytkowania) do dnia 31 grudnia 2006 r. stosuje się zasady określone w ww. ustawie w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 stycznia 2007 r.

Natomiast do dochodów uzyskanych ze zbycia nieruchomości i praw nabytych od dnia 1 stycznia 2007 roku do dnia 31 grudnia 2008 roku stosuje się przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym w wyżej wskazanym okresie. Końcowa data stosowania tych przepisów została wskazana przez ustawodawcę w art. 8 ust. 1 ww. noweli ustawy z 2008 roku.

Z powyższego wynika, że w przypadku sprzedaży nieruchomości decydujące znaczenie w kwestii opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych, ma moment jej nabycia.

Z przedstawionego we wniosku opisu zdarzenia przyszłego wynika, że Wnioskodawca wraz z żoną w dniu 01 czerwca 1998 r. nabył przedmiotową nieruchomość, która weszła w skład wspólności majątkowej małżeńskiej. W dniu 24 stycznia 2008 r. na skutek prawomocnego orzeczenia sądu o rozwodzie między Wnioskodawczą a Jego małżonką ustała ustawowa wspólność małżeńska.

Mając powyższe na uwadze, należy wyjaśnić, iż stosunki majątkowe między małżonkami zostały uregulowane w ustawie z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 1994 r. Nr 9, poz. 59 ze zm.). Zgodnie z art. 31 § 1 ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków.

Zgodnie z ogólną zasadą uregulowaną w art. 43 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego oboje małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym. Ustanie współwłasności małżeńskiej powoduje przekształcenie współwłasności bezudziałowej we współwłasność w częściach ułamkowych i od tego momentu dopuszczalne jest zniesienie współwłasności.

Zgodnie z teorią prawa rzeczowego za datę nabycia nieruchomości lub prawa – w przypadku ich sprzedaży, które przypadły danej osobie w wyniku podziału majątku dorobkowego małżeńskiego, należy przyjąć datę ich nabycia w czasie trwania związku małżeńskiego, ale tylko wówczas jeżeli wartość otrzymanej przez daną osobę nieruchomości lub prawa w wyniku podziału majątku mieści się w udziale, jaki temu małżonkowi przysługuje w majątku dorobkowym małżeńskim. Jeżeli natomiast wartość otrzymanej przez byłego małżonka nieruchomości lub prawa przekracza jego udział w majątku dorobkowym małżeńskim, to wówczas za datę nabycia tej części nieruchomości, która przekracza udział byłego małżonka w majątku dorobkowym, należy przyjąć dzień, w którym dokonano podziału majątku dorobkowego. Nabyciem nieruchomości w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy o podatku dochodowym nie jest przyznanie jej na wyłączną własność jednemu z małżonków w wyniku podziału majątku wspólnego, jedynie wówczas jeśli podział taki jest ekwiwalentny w naturze i nie towarzyszą mu spłaty lub dopłaty. Powyższych ustaleń należy bezwzględnie dokonać w oparciu o obiektywne kryteria, a subiektywne odczucia małżonków dotyczące ekwiwalentności i równego podziału nie mają na tę ocenę żadnego wpływu.

Z przedstawionego opisu zdarzenia przyszłego wynika, że małżeństwo Wnioskodawcy na skutek rozwodu ustało dnia 24 stycznia 2008 r. Natomiast dnia 29 kwietnia 2008 r. na skutek postanowienia sądu dokonano podziału majątku małżeńskiego wspólnego, w wyniku czego Zainteresowany stał się wyłącznym właścicielem m.in. przedmiotowej nieruchomości, nabytej w 1998 r., wchodzącej w skład majątku wspólnego z obowiązkiem spłaty byłej żony. Ze względu na brak możliwości spłaty Wnioskodawca zamierza przenieść na rzecz byłej żony prawo własności przedmiotowej nieruchomości w ramach spłaty długu powstałego na skutek podziału majątku wspólnego.

W związku z postanowieniem sądu dokonano podziału majątku małżeńskiego wspólnego, w wyniku czego do majątku, który był nią objęty, stosuje się odpowiednio przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych. Oznacza to, że majątek nie podlega już od tej chwili reżimowi współwłasności łącznej, lecz przepisom o współwłasności ułamkowej

(art. 195-221 Kodeksu cywilnego), a zatem każdy z małżonków uzyskał udział w przedmiotowej nieruchomości w wysokości 1/2.

Z analizy zdarzenia przyszłego wynika, że Zainteresowany w wyniku podziału majątku małżeńskiego wspólnego nabył udział w przedmiotowej nieruchomości, którą zamierza zbyć w zamian za uwolnienie od długu.

Tak więc, środki uzyskane przez Wnioskodawcę ze sprzedaży części nieruchomości nabytej w czasie trwania małżeństwa, podlegają opodatkowaniu według zasad obowiązujących do dnia 31 grudnia 2006 r.

Natomiast do opodatkowania przychodu z odpłatnego zbycia przedmiotowego prawa w części, która została nabyta ponad udział we współwłasności nieruchomości, w wyniku podziału majątku małżeńskiego wspólnego w 2008 roku, w związku z treścią powołanych uprzednio przepisów przejściowych, będą miały zastosowanie przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2007 roku do dnia 31 grudnia 2008 roku.

W myśl art. 30e ust. 1 i ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2007 roku do dnia 31 grudnia 2008 roku, od dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) - c) podatek dochodowy wynosi – 19% podstawy obliczenia podatku i jest płatny w terminie złożenia zeznania za rok podatkowy, w którym nastąpiło odpłatne zbycie. Jednakże, zgodnie z zapisem art. 21 ust. 1 pkt 126 ww. ustawy, wolne od podatku dochodowego są przychody uzyskane z odpłatnego zbycia:

1.  budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku,
2.  lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu,
3.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie,
4.  prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziału w takim prawie,

\- jeżeli podatnik był zameldowany w budynku lub lokalu wymienionym w lit a) - d) na pobyt stały przez okres nie krótszy niż 12 miesięcy przed datą zbycia.

Zwolnienie to ma zastosowanie do przychodów podatnika, który w terminie 14 dni od dnia dokonania odpłatnego zbycia nieruchomości lub prawa majątkowego, złoży oświadczenie, że spełnia warunki do zwolnienia, w urzędzie skarbowym, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania podatnika.

Mając na uwadze przedstawiony we wniosku opis zdarzenia przyszłego oraz powołane wyżej przepisy, stwierdzić należy, że przychód uzyskany z tytułu zbycia – przeniesienia własności nieruchomości w ramach spłaty długu wobec byłej małżonki – udziału w nieruchomości budynku mieszkalnego nabytego w ramach wspólności majątkowej w 1998 r., z uwagi na upływ okresu pięcioletniego, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – nie stanowi źródła przychodu.

Natomiast przychód uzyskany ze sprzedaży przedmiotowej nieruchomości, w części odpowiadającej udziałowi nabytemu w wyniku podziału majątku małżeńskiego wspólnego w 2008 r., będzie korzystał ze zwolnienia od podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 126 ww. ustawy, w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2007 r. do dnia 31 grudnia 2008 r., o ile zostaną spełnione warunki wskazane w powyższym przepisie.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, ul. Ratajczaka 10/12, 61-815 Poznań, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.