Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0115-KDIT1-1.4012.250.2018.1.BS
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2018-06-20
Teza: Odzyskanie podatku naliczonego związanego z realizacją projektu.
Słowa kluczowe: działalność-działalność gospodarcza; gmina; odliczenia; podatnik
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 15; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1-art. 86

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r., poz. 800 ze zm.) Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 18 kwietnia 2018 r. (data wpływu 23 kwietnia 2018 r.) – o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do odzyskania podatku związanego z realizacją projektu pn. „R.”– **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 23 kwietnia 2018 r. wpłynął do tutejszego organu ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do odzyskania podatku związanego z realizacją ww. projektu.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Gmina jest zarejestrowanym, czynnym podatnikiem podatku VAT. Gmina złożyła wniosek o przyznanie pomocy (dofinansowania) na realizację projektu pn. „R.”, na operacje typu „Gospodarka wodno-ściekowa” w ramach poddziałania „Wsparcie inwestycji związanych z tworzeniem, ulepszaniem lub rozbudową wszystkich rodzajów małej infrastruktury, w tym inwestycji w energię odnawialną i w oszczędzanie energii”:, objętego PROW na lata 2014-2020.

Zgodnie z zasadami dofinansowania projektów, Wnioskodawca powinien wystąpić do organu upoważnionego przez MF o wydanie interpretacji indywidualnej w sprawie kwalifikowalności podatku VAT, tj. możliwości lub braku możliwości odzyskania podatku.

Wydatki ponoszone na zakup towarów i usług w związku z realizacją projektu zostaną udokumentowane fakturami VAT wystawianymi na Gminę.

Po zakończeniu budowy, powstała infrastruktura techniczna będzie ujęta w ewidencji środków trwałych Gminy.

Niniejsza inwestycja (co do możliwości odzyskania podatku VAT) obejmuje dwa poddziałania:

1.  rozbudowę sieci wodociągowej,
2.  budowę dwóch przydomowych oczyszczalni ścieków.

Należy podkreślić, że wskazane „poddziałania” nie są funkcjonalnie i terytorialnie ze sobą związane.

Zgodnie z podpisaną umową o przyznanie pomocy finansowej, Gmina do dnia, w którym upłynie 5 lat od dnia wypłaty płatności końcowej, nie może przenieść prawa własności rzeczy nabytych w ramach realizacji projektu na inny podmiot.

Ad. 1

Na terenie Gminy N. funkcjonuje spółka komunalna pod nazwą Przedsiębiorstwo Usług Komunalnych Spółka z o.o., w której Gmina posiada 100% udziałów. Przedmiotem działalności Spółki jest m.in. zajmowanie się gospodarką wodno-kanalizacyjną Gminy. Spółka jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem VAT i z tytułu świadczonych usług dostawy wody i obioru ścieków rozlicza podatek VAT. Gmina powstałą w wyniku inwestycji ”sieć wodociągową”, zamierza udostępnić Spółce bezpośrednio od momentu oddania jej do użytkowania. W tym celu Gmina zawrze ze Spółką stosowną odpłatną umowę (umowę przesyłu). W związku z powyższym, od momentu oddania do użytkowania, powstała infrastruktura (realizowana przez Gminę) będzie wykorzystywana do czynności podlegających VAT (świadczenie odpłatnej usługi przesyłu wody na rzecz Spółki).

Z tytułu zawartej umowy przesyłu Gmina pobierać będzie od Spółki określone w umowie wynagrodzenie oraz wystawiać będzie faktury VAT. Zawarta umowa przesyłu potwierdzać będzie prawo Spółki do wykorzystywania powstałej infrastruktury i pobierania pożytków z tego tytułu, w szczególności w formie opłat za dostarczanie wody i odprowadzanie ścieków.

W wyniku realizacji inwestycji powstanie sieć wodociągowa o długości 5,6 km na niskozurbanizowanym obszarze wiejskim. Projekt zakłada w pierwszym etapie wykonanie 18 przyłączy do istniejących budynków. Kolejne przyłącza powstaną w perspektywie wieloletniej w wyniku budowy nowych domów i obiektów gospodarczych. Oczywiste jest, że osadnictwo rozwija się na obszarach z dostępem do tzw. mediów, w tym do sieci wodociągowej.

Z przedstawionych faktów wynika, że w perspektywie najbliższych lat rentowność inwestycji (zwrot z nakładów) będzie niewielka. Można założyć, że zużycie wody przez 18 gospodarstw domowych wyniesie w skali roku około 4.800 m sześciennych. Zgodnie z obowiązującą taryfą. Spółka pobiera opłatę za zużycie 1 m sześciennego wody w wysokości 3,20 zł netto. Koszty zmienne wyprodukowania 1 m sześciennego wody kształtują się na poziomie około 2,20 zł netto. Mając na uwadze powyższe czynniki i realia rynkowe Gmina skalkulowała wysokość opłaty, która będzie pobierana z tytułu udostępnienia przedmiotowej sieci wodociągowej na podstawie umowy przesyłu na rzecz Spółki na poziomie 4.800 zł netto w skali roku. Kwota ta będzie w następnych latach renegocjonowana ze Spółką wraz z budową kolejnych przyłączy do sieci wodociągowej powstałej w wyniku inwestycji.

Zwrot poniesionych nakładów inwestycyjnych będzie miał charakter długoterminowy Przy nakładach inwestycyjnych rzędu 550.000 zł netto i rocznej opłacie za umowę przesyłu w wysokości 4.800 zł (waloryzowanej w późniejszych okresach) można przyjąć, że inwestycja zwróci się po okresie 80-100 latach.

Niska stopa zwrotu z tej inwestycji nie powinna budzić zastrzeżeń, ponieważ dostęp do dobrej jakości wody ma charakter cywilizacyjny i gwarantuje poprawę warunków życia mieszkańców gminy.

Ad . 2

W wyniku realizacji projektu powstaną również dwie przydomowe oczyszczalnie ścieków. Oczyszczalnie będą usytuowane bezpośrenio w sąsiedztwie budynków komunalnych, stanowiących gminny zasób mieszkaniowy. Przydomowe oczyszczalnie ścieków po ich wybudowaniu będą stanowiły własność Gminy. Do przydomowych oczyszczalni będą odprowadzane ścieki z lokali mieszkalnych. Najemcy lokali poza czynszem za najem nie będą ponosić dodatkowych kosztów z tytułu eksploatacji przydomowych oczyszczalni. Wspomniane budynki są przeznaczone na wynajem mieszkań komunalnych, zatem służą wyłącznie czynnościom zwolnionym od podatku.

Należności z tytułu czynszu najmu mieszkań komunalnych nie wzrosną w związku z eksploatacją przydomowych oczyszczalni ścieków. Do tej pory w opłacie czynszowej były skalkulowane koszty wywozu nieczystości płynnych z bezdopływowych zbiorników (szamb). Bieżące koszty eksploatacji przydomowych oczyszczalni ścieków nie są wyższe od cen za opróżnianie szamb.

Budowa dwóch przydomowych oczyszczalni ścieków jest inwestycją własną Gminy i nie przejdą one kiedykolwiek na własność mieszkańców. Gmina nie będzie zawierała osobnych umów cywilnoprawnych z mieszkańcami na budowę i esploatację przydomowych oczyszczalni ścieków. Jedyną umową, która reguluje wzajemne zobowiązania stron, jest umowa najmu lokalu mieszkalnego w której zastrzeżono, że lokal ten może być wykorzystany przez najemcę tylko w celach mieszkaniowych.

W umowie najmu strony ustaliły, że koszty eksploatacji przydomowych oczyszczalni (wywóz i utylizacja jeden raz w roku osadu) są ściśle związane z umową najmu i tworzą obiektywnie tylko jedno niepodzielne świadczenie ekonomiczne.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

1.  Czy Gmina ma możliwość odzyskania (odliczenia) podatku od towarów i usług w ramach realizowanego projektu pn. „R.” w części dotyczącej rozbudowy sieci wodociągowej wraz z przyłączami w miejscowości Z. i G.?
2.  Czy Gmina ma możliwość odzyskania (odliczenia) podatku od towarów i usług w ramach realizowanego projektu pn. „R.” w części dotyczącej budowy dwóch przydomowych oczyszczalni ścieków w miejscowości G.?

Zdaniem Wnioskodawcy, w odniesieniu do pytania nr 1, Gminie na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego od wydatków inwestycyjnych związanych z rozbudową sieci wodociągowej wraz z przyłączami w miejscowości Z. i G. Po wybudowaniu w/w sieci zostaną oddane odpłatnie w dzierżawę (umowa przesyłu) Przedsiębiorstwu Usług Komunalnych Spółka z o.o., które funkcjonuje w formie spółki prawa handlowego, a nie w formie samorządowego zakładu budżetowego.

Zatem w zaistniałym stanie faktycznym Gmina będzie działała w charakterze podatnika w rozumieniu art. 15 ust. 1 i 6 ustawy, a umowa dzierżawy (przesyłu) nie będzie miała charakteru publicznoprawnego lecz będzie miała charakter czynności cywilnoprawnej.

W odniesieniu do pytania 2, Gminie na podstawie art. 86 ust. 1 i art. 43 ust. 1 pkt 36 ustawy nie będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego od wydatków inwestycyjnych związanych z budową dwóch przydomowych oczyszczalni ścieków w miejscowości G.

Zgodnie z art. 86 ust.1 ustawy w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonania czynności opodatkowanych, podatnikowi przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego. Podstawową zasadą dla realizowania prawa do odliczenia podatku jest więc związek towarów i usług, przy nabyciu których podatek został naliczony, z czynnościami opodatkowanymi.

Zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 36 ustawy zwalnia się od podatku usługi w zakresie wynajmowania lub wydzierżawienia nieruchomości o charakterze mieszkalnym lub części nieruchomości, na własny rachunek, wyłącznie na cele mieszkaniowe.

W związku z tym, że przydomowe oczyszczalnie ścieków będą związane z usługami wynajmu mieszkań komunalnych, służyć będą wyłącznie czynnościom zwolnionym od podatku.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Zgodnie z przepisem art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2017 r., poz. 1221, z późn. zm.), zwanej dalej ustawą, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa .w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Stosownie do art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy, kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.

Ustawodawca stworzył podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno tzw. przesłanek pozytywnych, to jest m.in. tego, że zakupy są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Jak wynika z powołanych przepisów prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi, tzn. których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).

Przedstawiona wyżej zasada wyklucza możliwość dokonania odliczenia podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do czynności opodatkowanych.

Stwierdzić należy, że każde nabycie towarów i usług, przeznaczonych do przyszłego wykorzystania ich do czynności opodatkowanych w ramach prowadzonej działalności gospodarczej bez względu na to jakie faktycznie będą efekty tej działalności, należy uznać w momencie jego dokonania za związane z wykonywaniem czynności opodatkowanych.

Zatem, jeśli towary i usługi, przy nabyciu których naliczono podatek, są (mają być) wykorzystywane w całości do prowadzenia działalności opodatkowanej, wówczas podatnikowi przysługuje prawo do odliczenia podatku.

Na mocy art. 15 ust. 1 ustawy, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Stosownie do art. 15 ust. 2 ustawy, działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Na podstawie art. 15 ust. 6 ustawy, nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Oznacza to, że organ będzie uznany za podatnika podatku od towarów i usług w dwóch przypadkach, tj. gdy wykonuje czynności inne niż te, które mieszczą się w ramach jego zadań oraz, gdy wykonuje czynności mieszczące się w ramach jego zadań, ale czyni to na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Stosownie do przepisu art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2018 r., poz. 994, ze zm.), gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność.

Natomiast zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów.

Do zadań własnych gminy należy zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty (art. 7 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym). W szczególności zadania własne obejmują sprawy m.in. wodociągów i zaopatrzenia w wodę, kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych, utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, wysypisk i unieszkodliwiania odpadów komunalnych, zaopatrzenia w energię elektryczną i cieplną oraz gaz (art. 7 ust. 1 piet 3 ustawy o samorządzie gminnym).

Realizacja tych zadań następować może także w drodze dostawy towarów i świadczenia usług w rozumieniu art. 7 i art. 8 ustawy (w zakresie dostaw towarów i świadczenia usług co do zasady odpłatnych). Gmina w celu wypełnienia nałożonych na nią zadań organizuje warunki dla innych podmiotów bądź bezpośrednio uczestniczy w obrocie gospodarczym.

W rozpatrywanej sprawie wątpliwości Wnioskodawcy dotyczą ustalenia, czy Wnioskodawca ma prawo do pełnego odliczenia podatku VAT w związku z realizacją zadań inwestycyjnych pn. „R.”. Jak wskazano wyżej, rozpatrując w zakresie podatku VAT kwestie uprawnień i obowiązków podmiotów takich jak jednostki samorządu terytorialnego (np. gminy) należy mieć na względzie okoliczność, że podmioty te – co do zasady – w odniesieniu do niektórych czynności występują jako organ władzy publicznej i nie są uznawane za podatników stosownie do ww. art. 15 ust. 6 ustawy. Jednostki samorządu terytorialnego występują w charakterze podatników podatku od towarów i usług wyłącznie w zakresie w jakim działają w ramach stosunku cywilnoprawnego.

W przedmiotowej sprawie warunek ten został spełniony, gdyż świadczenie Wnioskodawcy na rzecz Przedsiębiorstwa Usług Komunalnych sp. z o.o. odbywało się będzie na podstawie odpłatnej umowy przesyłu. Zaś wysokość opłaty pobierana z tytułu udostępniania sieci wodociągowej jak wskazał Wnioskodawca skalkulowana będzie przy uwzględnieniu realiów rynkowych.

Zgodnie z powołanymi wyżej przepisami, rozliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ustawy uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane przez zarejestrowanego, czynnego podatnika podatku VAT w ramach działalności gospodarczej do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.

W omawianej sprawie warunki uprawniające do odliczenia podatku naliczonego są spełnione, gdyż Wnioskodawca jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku VAT, a nabyte towary i usługi w związku z realizacją zadania inwestycyjnego pn.: „R.” w zakresie budowy sieci są wykorzystywane przez Wnioskodawcę do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.

Z kolei w odniesieniu do drugiego zagadnienia będącego przedmiotem interpretacji stwierdzić należy, że skoro przydomowe oczyszczalnie ścieków będą związane z usługami wynajmu mieszkań komunalnych (służyć będą wyłącznie czynnościom zwolnionym od podatku), to słuszne jest stanowisko Wnioskodawcy, że odliczenie podatku z tytułu realizacji zadania dotyczącego budowy dwóch przydomowych oczyszczalni ścieków w miejscowości G. nie przysługuje.

W konsekwencji stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku jest prawidłowe.

Należy zaznaczyć, że interpretację wydano na podstawie przedstawionego we wniosku opisu okoliczności sprawy, w szczególności w interpretacji przyjęto wyjaśnienia Wnioskodawcy co do elementów mających służyć do ustalenia czynszu dzierżawnego, zatem w przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej bądź celno-skarbowej zostanie ustalone, że wysokość czynszu odbiega od realiów rynkowych, czy też uniemożliwia zwrot poniesionych nakładów inwestycyjnych i skalkulowana jest na zbyt niskim poziomie lub tez, że inwestycja nie jest wykorzystywana wyłącznie do czynności opodatkowanych, (a np. do realizacji zadań własnych gminy), interpretacja nie wywoła skutków prawnych.

Zgodnie z art. 14na Ordynacji podatkowej przepisów art. 14k–14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1.  z zastosowaniem art. 119a;
2.  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego) podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź straci swą aktualność.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, ul. Jana Kazimierza 5, 85-035 Bydgoszcz, w dwóch egzemplarzach (art. 47 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, z późn. zm.) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postepowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała.