Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB4/4511-1244/15-5/JK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2015-12-22
Teza: Po stronie mieszkańców Gminy (Biorącego) nie powstaje przychód z tytułu nieodpłatnych świadczeń w związku z wykorzystywaniem kompostowników na podstawie umowy bezpłatnego użyczenia, a następnie przekazania ich na własność. W konsekwencji na Wnioskodawcy nie ciąży obowiązek wystawienia informacji PIT-8C.
Słowa kluczowe: cel-cel publiczny; gmina; odpady (śmieci); użyczenie; własność
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 20; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 7-art. 42

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 615, z późn. zm.) oraz § 5 pkt 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643), Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko – przedstawione we wniosku z dnia 20 października 2015 r. (data wpływu 29 października 2015 r.) uzupełnione pismem z dnia 18 listopada 2015 r. (data nadania 19 listopada 2015 r., data wpływu 23 listopada 2015 r.) oraz pismem z dnia 11 grudnia 2015 r. (data nadania 16 grudnia 2015 r., data wpływu 18 grudnia 2015 r.) stanowiącym odpowiedź na wezwanie z dnia 6 listopada 2015 r. Nr IPPB4/4511-1244/15-2/JK (data nadania 9 listopada 2015 r., data doręczenia 12 listopada 2015 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych użyczenia oraz przekazania na własność kompostownika sfinansowanego ze środków własnych Gminy oraz obowiązku wystawienia informacji PIT-8C – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 29 października 2015 r. wpłynął ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych użyczenia oraz przekazania na własność kompostownika sfinansowanego ze środków własnych Gminy lub ze środków pochodzących z opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz obowiązku wystawienia informacji PIT-8C.

Z uwagi na braki formalne, pismem z dnia 6 listopada 2015 r. Nr IPPB4/4511-1244/15-2/JK (data nadania 9 listopada 2015 r., data doręczenia 12 listopada 2015 r.) tut. Organ wezwał Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku poprzez przedstawienie własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej zdarzeń przyszłych w odniesieniu do pytań Nr 2, 3 i 4 w części dotyczącej wystawienia informacji PIT-8C oraz dostarczenia oryginału pełnomocnictwa lub urzędowo poświadczonego odpisu pełnomocnictwa, z którego wynika prawo Pana S. W. do występowania w imieniu Wnioskodawcy z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego.

Pismem z dnia 18 listopada 2015 r. (data nadania 19 listopada 2015 r., data wpływu 23 listopada 2015 r.) oraz pismem z dnia 11 grudnia 2015 r. (data nadania 16 grudnia 2015 r., data wpływu 18 grudnia 2015 r.) Wnioskodawca uzupełnił wniosek w terminie.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenia przyszłe.

Gmina zgodnie z przepisami ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2013 r. poz. 1399, z późn. zm.) jest zobowiązana do odbioru odpadów komunalnych z nieruchomości zamieszkałych. Z ustawy tej wynika również obowiązek ograniczenia do 35% całkowitej masy odpadów biodegradowalnych przekazywanych do składowania w stosunku do masy tych odpadów wytworzonych w 1995 r. W celu spełnienia tego obowiązku Gmina planuje wprowadzenie programu mającego na celu rozpowszechnianie idei kompostowania odpadów zielonych (biodegradowalnych) wśród mieszkańców Gminy. Planowany program miałby polegać na zakupieniu określonej ilości kompostowników, które następnie byłyby bezpłatnie użyczane zainteresowanym podmiotom. Zakup kompostowników zostałby sfinansowany ze środków własnych Gminy pochodzących np. z kar za wycinkę drzew lub ze środków pochodzących z opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Po weryfikacji formularza zgłoszeniowego nastąpi podpisanie umowy użyczenia na okres 5 lat. Podczas okresu trwania programu kompostowniki pozostają własnością Gminy. W przypadku używania kompostownika w sposób niezgodny z umową Biorący do używania będzie zobowiązany zwrócić kompostownik Gminie w terminie 7 dni, natomiast umowa zostanie rozwiązana bez uprzedniego wypowiedzenia. Jeżeli kompostownik będzie użytkowany prawidłowo po zakończeniu umowy Gmina przekaże go Biorącemu do używania na własność. Do kompostownika dołączone zostaną instrukcje montażu, obsługi i prawidłowego kompostowania. Przewiduje się, że wartość 1 szt. kompostownika wyniesie 100 - 200 zł.

Ważnym elementem w omawianych zdarzeniach przyszłych jest uchwała Rady Miejskiej z dnia 26 czerwca 2015 r., zgodnie z którą od 1 stycznia 2016 r. nastąpi ograniczenie ilości odbieranych odpadów zielonych do 2 worków na nieruchomość w zabudowie jednorodzinnej oraz 2 worków na przydomowy ogródek w zabudowie wielorodzinnej miesięcznie. W związku z powyższym program kompostowania ma na celu również zapewnienie tym mieszkańcom, którzy nie są w stanie sfinansować dodatkowej usługi odbioru odpadów zielonych, alternatywy w postaci bezpłatnego użyczenia kompostownika.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania:

1.  Czy w przypadku gdy program będzie finansowany ze środków własnych Gminy pochodzących np. z kar za wycinkę drzew w momencie zawarcia umowy użyczenia powstaje przychód u biorącego i należy wystawić informację PIT-8C, czy też świadczenie rzeczowe polegające na użyczeniu kompostownika jest zwolnione z opodatkowania?
2.  Czy w przypadku gdy program będzie finansowany zę środków własnych Gminy pochodzących np. z kar za wycinkę drzew w momencie przejścia na własność kompostownika powstaje przychód u biorącego i należy wystawić informację PIT-8C, czy też świadczenie rzeczowe polegające na użyczeniu kompostownika jest zwolnione z opodatkowania?
3.  Czy w przypadku gdy program będzie finansowany ze środków pochodzących z opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi w momencie zawarcia umowy użyczenia powstaje przychód u biorącego i należy wystawić informację PIT-8C, czy też świadczenie rzeczowe polegające na użyczeniu kompostownika jest zwolnione z opodatkowania?
4.  Czy w przypadku gdy program będzie finansowany ze środków pochodzących z opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi w momencie przejścia na własność kompostownika powstaje przychód u biorącego i należy wystawić informację PIT-8C, czy też świadczenie rzeczowe jest zwolnione z opodatkowania?

Przedmiot niniejszej interpretacji dotyczy skutków podatkowych użyczenia oraz przekazania na własność kompostownika sfinansowanego ze środków własnych Gminy oraz obowiązku wystawienia informacji PIT-8C (pyt. 1 i 2). W pozostałym zakresie zostanie wydane odrębne rozstrzygnięcie.

Zdaniem Wnioskodawcy,

Ad. 1 W przypadku gdy program finansowany będzie ze środków własnych Gminy pochodzących np. z kar za wycinkę drzew przychód w momencie oddania kompostownika do używania nie powstaje. W związku z tym nie ma obowiązku wystawienia informacji PIT 8-C. Zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-16, 17 ust. 1 pkt 6 i, art. 19 i 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatych świadczeń. Użyczenie kompostownika nie stanowi przychodu Biorącego, ponieważ w przypadku świadczeń w naturze przychody powstają dopiero z chwilą ich otrzymania. Przychodem w rozumieniu art. 11 ust. 1 będą zatem wartości otrzymanych świadczeń w naturze, a nie jak w przypadku pieniędzy i wartości pieniężnych – również postawionych od dyspozycji podatnika. Mieszkaniec przez czas trwania umowy nie otrzymuje kompostownika, ponieważ stanowi on własność Gminy. Zostaje on przekazany mu jedynie do dyspozycji, to natomiast nie powoduje powstania przychodu w rozumieniu art. 11 ust. 1. Korzystanie przez mieszkańców z kompostowników nie powoduje powstania po stronie Korzystającego z konkretnego przychodu jak również tego typu korzystanie nie ma określonej wartości.

Ad 2. W przypadku gdy program będzie finansowany ze środków własnych Gminy pochodzących np. z kar za wycinkę drzew w momencie przejścia na własność Biorącego do używania nie powstaje przychód, a co za tym idzie nie powstaje obowiązek wystawienia informacji PIT 8-C, ponieważ nie można określić wartości pieniężnej świadczenia w naturze. Zgodnie z art. 11 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wartość pieniężną świadczeń w naturze, z zastrzeżeniem świadczeń rzeczowych dla pracowników, określa się na podstawie cen rynkowych stosowanych w obrocie rzeczami lub prawami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca ich uzyskania. W przypadku zaś kompostownika nie istnieje na rynku obrót używanymi kompostownikami przez co nie można określić jego wartości na podstawie cen rynkowych.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej opisanego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Podstawową zasadą obowiązującą w przepisach ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jest zasada powszechności opodatkowania. W myśl tej zasady, wyrażonej w art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r. poz. 361, z późn. zm.), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów ustawy Ordynacja podatkowa zaniechano poboru podatku.

Jak stanowi art. 11 ust. 1 ww. ustawy przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19, art. 20 ust. 3 i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jednym ze źródeł przychodów są inne źródła.

W myśl art. 20 ust. 1 ww. ustawy, za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i 17 oraz przychody nieznajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach. Użyte w ww. przepisie sformułowanie „w szczególności” świadczy o tym, że definicja przychodów z innych źródeł ma charakter przykładowy i otwarty, a zatem do tej kategorii należy zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ww. ustawy.

W świetle zapisu art. 42a ww. ustawy, osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, osoby prawne i ich jednostki organizacyjne oraz jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, które dokonują wypłaty należności lub świadczeń, o których mowa w art. 20 ust. 1, z wyjątkiem dochodów (przychodów) wymienionych w art. 21, art. 52, art. 52a i art. 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku, od których nie są obowiązane pobierać zaliczki na podatek lub zryczałtowanego podatku dochodowego, są obowiązane sporządzić informację według ustalonego wzoru o wysokości przychodów i w terminie do końca lutego następnego roku podatkowego, z zastrzeżeniem art. 45ba ust. 4 przesłać ją podatnikowi oraz urzędowi skarbowemu, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania podatnika, a w przypadku podatników, o których mowa w art. 3 ust. 2a, urzędowi skarbowemu, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy w sprawach opodatkowania osób zagranicznych.

Wątpliwość Wnioskodawcy budzi więc kwestia, czy w związku z nieodpłatnym użyczeniem a następnie przekazaniem na własność kompostowników mieszkańcom sfinansowanych z własnych dochodów Gminy powstanie po ich stronie przychód, a w konsekwencji czy Wnioskodawca będzie zobowiązany wystawić informację PIT-8C.

Przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie zawierają definicji pojęcia „nieodpłatnego świadczenia”. Dokonując zatem wykładni gramatycznej, za „nieodpłatne świadczenie” uznać należy świadczenia „nie wymagające opłaty, takie za które się nie płaci, bezpłatne” (Nowy Słownik Języka Polskiego, PWN, Warszawa 2003 r.). Zatem należy przyjąć, że nieodpłatnym świadczeniem jest takie zdarzenie, którego skutkiem (następstwem) jest nieodpłatne przysporzenie majątku jednej osobie, kosztem majątku innej osoby, innego podmiotu.

Dla celów podatkowych przyjmuje się – co znajduje potwierdzenie w orzecznictwie – że pojęcie nieodpłatnego świadczenia ma szerszy zakres niż w prawie cywilnym. Obejmuje ono bowiem wszystkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu, lub te wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze, których skutkiem jest nieodpłatne, to jest niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu, przysporzenie majątku danej osobie, mające konkretny wymiar finansowy.

Z treści wniosku wynika, że Gmina, zgodnie z przepisami ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2013 r. poz. 1399, z późn. zm.) jest zobowiązana do odbioru odpadów komunalnych z nieruchomości zamieszkałych. Z ustawy tej wynika również obowiązek ograniczenia do 35% całkowitej masy odpadów biodegradowalnych przekazywanych do składowania w stosunku do masy tych odpadów wytworzonych w 1995 r. W celu spełnienia tego obowiązku Gmina planuje wprowadzenie programu mającego na celu rozpowszechnianie idei kompostowania odpadów zielonych (biodegradowalnych) wśród mieszkańców Gminy. W ramach tego programu Gmina planuje zakupić określoną ilość kompostowników, które następnie byłyby bezpłatnie użyczane na okres 5 lat zainteresowanym podmiotom. Zakup kompostowników zostałby sfinansowany m.in. ze środków własnych Gminy pozyskanych np. z kar za wycinkę drzew. Podczas okresu trwania programu kompostowniki pozostają własnością Gminy. Jeżeli kompostownik będzie użytkowany prawidłowo po zakończeniu umowy Gmina przekaże go Biorącemu do używania na własność. Należy zauważyć, że zgodnie z art. 3 ust. 1 ww. ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, utrzymanie czystości i porządku w gminach należy do obowiązkowych zadań własnych gminy.

Z treści wniosku wynika, że Gmina zobowiązana jest ograniczać masę odpadów biodegradowalnych do składowania. Ograniczenie to zamierza realizować poprzez przekazanie kompostowników mieszkańcom (tym samym zmniejszając masę odbioru). W tym kontekście należy stwierdzić, że skoro oddanie kompostowników do bezpłatnego używania, a w dalszym okresie przekazania na własność, odbywa się w ramach nałożonych na Gminę zadań, to nie można twierdzić, że z tego tytułu po stronie mieszkańca powstaje przychód w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Sposób realizowania przez Gminę zadań na nią nałożonych nie może generować przychodu po stronie jej mieszkańców.

W związku z powyższym, po stronie mieszkańców Gminy (Biorącego) nie powstaje przychód z tytułu nieodpłatnych świadczeń w związku z wykorzystywaniem kompostowników na podstawie umowy bezpłatnego użyczenia, a następnie przekazania ich na własność. W konsekwencji na Wnioskodawcy nie ciąży obowiązek wystawienia informacji PIT-8C.

Zatem stanowisko Wnioskodawcy jest prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy), w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1 Maja 10, 09-402 Płock.