Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBII/1/415-545/09/HK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2009-09-18
Teza: Pod czyim nazwiskiem winny być składane deklaracje PIT-4R: sądowego zarządcy nieruchomości czy współwłaścicieli tej nieruchomości?
Słowa kluczowe: najem; nieruchomości-zarząd nieruchomością; podatnik; podmiot-podmiot zarządzający; postanowienia-postanowienie sądu; przychód; wspólność
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 11

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 22 czerwca 2009r. (data wpływu do tut. Biura - 25 czerwca 2009r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie obowiązków podatkowych sądowego zarządcy nieruchomości związanych z zatrudnieniem pracowników - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 25 czerwca 2009r. wpłynął do tut. Biura ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie obowiązków podatkowych sądowego zarządcy nieruchomości związanych z zatrudnieniem pracowników.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca jest zarządcą nieruchomości, wykonującym zawodowo od wielu lat ten rodzaj działalności gospodarczej na podstawie państwowej licencji zawodowej zarządcy nieruchomości. Wnioskodawca jest również biegłym sądowym z zakresu zarządzania i administrowania nieruchomościami oraz sposobu rozliczeń usług, ustanowionym przez Prezesa Sądu. W ramach prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie zarządzania nieruchomościami wnioskodawca prowadzi również działalność w zakresie sądowego zarządu nieruchomości, wykonywanego na podstawie postanowienia Sądu, ustanawiającego taki rodzaj zarządu dla nieruchomości.

Ostatnio zarząd taki wnioskodawca prowadził dla nieruchomości w miejscowości X przy ul. A. Wszystkie półroczne sprawozdania z wieloletniego zarządu tą nieruchomością złożone w tym Sądzie zostały przez Sąd zatwierdzone. Zatwierdzono również końcowe sprawozdanie sądowego zarządcy nieruchomości wraz z końcowym rozliczeniem ze sprawowanego zarządu sądowego.

Sposób rozliczenia oraz dokumentowanie prowadzonego zarządu sądowego tej nieruchomości dla jej współwłaścicieli jak również prowadzenie przez wnioskodawcę działalności gospodarczej w formie Kancelarii Prawniczej były ponadto przedmiotem kontroli ze strony Urzędu Skarbowego. Po zakończeniu kontroli pismem z dnia 25 marca 2003r. Urzędu Skarbowego wnioskodawca został poinformowany, że zgodnie z art. 207 Kodeksu cywilnego: „pożytki i inne przychody z rzeczy wspólnej przypadają współwłaścicielom w stosunku do wielkości udziałów; w takim samym stosunku współwłaściciele ponoszą wydatki i ciężary związane z rzeczą wspólną”. „Zarządca sądowy prowadzi działalność zarządu w imieniu własnym, lecz na rachunek współwłaścicieli nieruchomości. Oznacza to, że zarządca sądowy jest podatnikiem podatku VAT tylko w zakresie wynagrodzenia z tytułu wynagrodzenia przyznanego mu przez sąd. W pozostałym zakresie podatnikami VAT są współwłaściciele nieruchomości. W tym stanie rzeczy należy stwierdzić, iż zarządca sądowy w sposób prawidłowy rozlicza podatek VAT oraz podatek dochodowy w swojej dokumentacji podatkowej oraz sposób ewidencji podatkowej dotyczącej nieruchomości jest prawidłowy”.

Na wniosek Gminy złożony w Sądzie Rejonowym, wnioskodawca został z kolei ustanowiony sądowym zarządcą nieruchomości w miejscowości X, przy ul. B - postanowieniem Sądu Rejonowego z dnia 18 maja 2005r.

Po uprawomocnieniu się tego postanowienia, nieruchomością tą w ramach zarządu sądowego wnioskodawca zarządza od dnia 01 lutego 2006r.

Do chwili ustanowienia zarządu sądowego - nieruchomością tą zarządzał Zakład Komunalny w miejscowości X.

Do stałej obsługi nieruchomości, która jest przedmiotem współwłasności gminy X (2/3 części) oraz osoby fizycznej (1/3 części) objętej zarządem sądowym, zostały przez wnioskodawcę lecz w imieniu współwłaścicieli tej nieruchomości zatrudnione w ramach umowy o pracę następujące osoby:

1.  sprzątaczka w ramach ½ etatu,
2.  administratorka nieruchomości w ramach ½ etatu.

W ramach występujących okresowo potrzeb - są zatrudniani również w ramach umów-zlecenia rzemieślnicy (osoby fizyczne) wykonujący jednorazowo i sporadycznie drobne roboty remontowe.

Aktualnie, deklaracje na podatek dochodowy od ww. osób fizycznych są składane w Urzędzie Skarbowym pod NIP jednego ze współwłaścicieli nieruchomości (osoby fizycznej).

Deklaracje te podpisywane są przez Biuro Rachunkowe które sporządza te deklaracje, prowadząc obsługę nieruchomości objętej zarządem sądowym z upoważnienia udzielonego mu przez współwłaścicieli nieruchomości w ramach zawartej w tym celu przez sądowego zarządcę nieruchomości umowy-zlecenia.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

Skoro sądowy zarządca nieruchomości działa w imieniu własnym lecz ze skutkiem na rzecz współwłaścicieli nieruchomości objętej zarządem sądowym, to wyjaśnienia wymaga pod czyim nazwiskiem winny być składane deklaracje PIT-4R: sądowego zarządcy nieruchomości czy współwłaściciela nieruchomości? A jeśli współwłaściciela nieruchomości - to którego? Gminy czy osoby fizycznej?

Zdaniem wnioskodawcy dotychczasowy sposób sporządzania i podpisywania deklaracji PIT-4R jest prawidłowy. Aby wywołać skutek po stronie współwłaścicieli nieruchomości - deklaracje te są składane pod NIP jednego z tych współwłaścicieli (wobec ich mnogości).

Z uwagi na fakt, iż sprawowany sądowy zarząd nieruchomości ma charakter przymusowy-deklaracje te są podpisywane przez sądowego zarządcę nieruchomości, a w jego imieniu przez upoważnione biuro rachunkowe. Sądowy zarządca nieruchomości wykonuje również stosowne przelewy odpowiednich kwot należności podatkowych z tego tytułu, przelewając na konto bankowe Urzędu Skarbowego w miejscowości X właściwe środki finansowe, będące własnością współwłaścicieli nieruchomości - z konta bankowego utworzonego dla nieruchomości objętej zarządem sądowym.

Działając w ww. sposób w imieniu własnym, sądowy zarządca nieruchomości wywołuje skutek po stronie współwłaścicieli nieruchomości objętej zarządem sądowym. W ten sposób należności podatkowe jakie winni wnosić współwłaściciele nieruchomości z tytułu odprowadzenia podatku od osób zatrudnionych do obsługi nieruchomości stanowiącej ich współwłasność są odprowadzane na bieżąco.

Na tle przedstawionego stanu faktycznego stwierdzam co następuje:

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2000r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

W myśl art. 10 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych źródłami przychodów m.in. są:

1.  stosunek służbowy, stosunek pracy, w tym spółdzielczy stosunek pracy, członkostwo w rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub innej spółdzielni zajmującej się produkcją rolną, praca nakładcza, emerytura lub renta,
2.  działalność wykonywana osobiście.

Stosownie do art. 12 ust. 1 ww. ustawy, za przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej oraz spółdzielczego stosunku pracy uważa się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń, a w szczególności: wynagrodzenia zasadnicze, wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty za niewykorzystany urlop i wszelkie inne kwoty niezależnie od tego, czy ich wysokość została z góry ustalona, a ponadto świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych.

Na podstawie art. 13 ust. 8 powyższej ustawy, za przychody z działalności wykonywanej osobiście, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 2, uważa się m.in. przychody z tytułu wykonywania usług, na podstawie umowy zlecenia lub umowy o dzieło, uzyskiwane wyłącznie od:

1.  osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą, osoby prawnej i jej jednostki organizacyjnej oraz jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej,
2.  właściciela (posiadacza) nieruchomości, w której lokale są wynajmowane, lub działającego w jego imieniu zarządcy albo administratora - jeżeli podatnik wykonuje te usługi wyłącznie dla potrzeb związanych z tą nieruchomością

\-z wyjątkiem przychodów uzyskanych na podstawie umów zawieranych w ramach prowadzonej przez podatnika pozarolniczej działalności gospodarczej oraz przychodów, o których mowa w pkt 9.

Treść art. 31 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wskazuje, iż osoby fizyczne, osoby prawne oraz jednostki organizacyjne nie posiadające osobowości prawnej, zwane dalej „zakładami pracy”, są obowiązane jako płatnicy obliczać i pobierać w ciągu roku zaliczki na podatek dochodowy od osób, które uzyskują od tych zakładów przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej lub spółdzielczego stosunku pracy, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego wypłacane przez zakłady pracy, a w spółdzielniach pracy - wypłaty z tytułu udziału w nadwyżce bilansowej.

Przepis art. 38 ust. 1a ww. ustawy stanowi, iż w terminie do końca stycznia roku następującego po roku podatkowym płatnicy, o których mowa w art. 31 i 33-35, są obowiązani przesłać do urzędu skarbowego, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania płatnika, a jeżeli płatnik nie jest osobą fizyczną, według siedziby bądź miejsca prowadzenia działalności, gdy płatnik nie posiada siedziby, roczną deklarację, według ustalonego wzoru (PIT-4R).

Natomiast zgodnie z art. 41 ww. ustawy, osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, osoby prawne i ich jednostki organizacyjne oraz jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, które dokonują świadczeń z tytułu działalności, o której mowa w art. 13 pkt 2 i 4-9 oraz art. 18, osobom określonym w art. 3 ust. 1, są obowiązane jako płatnicy pobierać, z zastrzeżeniem ust. 4, zaliczki na podatek dochodowy, stosując do dokonywanego świadczenia, pomniejszonego o miesięczne koszty uzyskania przychodów w wysokości określonej w art. 22 ust. 9 oraz o potrącone przez płatnika w danym miesiącu składki, o których mowa w art. 26 ust. 1 pkt 2 lit. b), najniższą stawkę podatkową określoną w skali, o której mowa w art. 27 ust. 1.

W myśl art. 42 ust. 1a powyższej ustawy, w terminie do końca stycznia roku następującego po roku podatkowym płatnicy, o których mowa w art. 41, są obowiązani przesłać do urzędu skarbowego, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania płatnika, a jeżeli płatnik nie jest osobą fizyczną, według siedziby bądź miejsca prowadzenia działalności, gdy płatnik nie posiada siedziby, roczne deklaracje, według ustalonego wzoru (PIT-4R). Przepis art. 38 ust. 1b stosuje się odpowiednio.

Na podstawie art. 8 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) płatnikiem jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna mniemająca osobowości prawnej, obowiązana na podstawie przepisów prawa podatkowego do obliczenia i pobrania od podatnika podatku i wpłacenia go we właściwym terminie organowi podatkowemu.

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że wnioskodawca został ustanowiony sądowym zarządcą nieruchomości w miejscowości X, przy ul. B - postanowieniem Sądu Rejonowego z dnia 18 maja 2005r. Do stałej obsługi nieruchomości, która jest przedmiotem współwłasności gminy X oraz osoby fizycznej objętej zarządem sądowym zostały przez wnioskodawcę lecz w imieniu współwłaścicieli tej nieruchomości zatrudnione osoby w ramach umowy o pracę. W ramach występujących okresowo potrzeb - są zatrudniani również na podstawie umów-zlecenia rzemieślnicy (osoby fizyczne) wykonujący jednorazowo i sporadycznie drobne roboty remontowe.

Zgodnie z art. 185 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (t. j. Dz. U. z 2004r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.) zarządzanie nieruchomością polega na podejmowaniu decyzji i dokonywaniu czynności mających na celu w szczególności:

1.  zapewnienie właściwej gospodarki ekonomiczno-finansowej nieruchomości;
2.  zapewnienie bezpieczeństwa użytkowania i właściwej eksploatacji nieruchomości;
3.  zapewnienie właściwej gospodarki energetycznej w rozumieniu przepisów Prawa energetycznego;
4.  bieżące administrowanie nieruchomością;
5.  utrzymanie nieruchomości w stanie niepogorszonym zgodnie z jej przeznaczeniem;
6.  uzasadnione inwestowanie w nieruchomość.

W myśl art. 185 ust. 1b ww. ustawy o gospodarce nieruchomościami zarządca nieruchomości wykonuje czynności, o których mowa w ust. 1, osobiście lub przy pomocy innych osób wykonujących czynności pomocnicze i działających pod jego bezpośrednim nadzorem, ponosząc za ich czynności odpowiedzialność zawodową określoną w ustawie.

W tym miejscu należy podkreślić, iż zarządca nieruchomości co prawda nie jest jej właścicielem, ale skoro podejmuje decyzję, aby czynności zarządu wykonywać przy udziale zatrudnionych przez siebie osób na podstawie umowy o pracę lub też osób, którym zleca wykonanie – na podstawie umowy-zlecenia – określonych czynności, wypłacając należności tymże osobom, staje się, zgodnie z powołanymi powyżej przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz Ordynacji podatkowej, płatnikiem tego podatku. Angażując osoby fizyczne - do stałej obsługi nieruchomości bądź celem wykonania jednorazowo drobnych robót remontowych – jest obowiązany, na podstawie art. 31 i art. 41 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, do obliczenia i pobrania od wypłaconych im należności podatku i wpłacenia go we właściwym terminie organowi podatkowemu.

Tak więc, zgodnie z treścią cyt. art. 8 Ordynacji podatkowej, to zarządca nieruchomości w tym przypadku jest płatnikiem podatku dochodowego od osób fizycznych (od należności wypłacanym zatrudnionym przez niego pracownikom oraz osobom, z którymi zawarł umowy-zlecenia).

W związku z powyższym zarządca nieruchomości, w myśl art. 38 ust. 1a oraz art. 42 ust. 1a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w terminie do końca stycznia roku następującego po roku podatkowym, jest obowiązany przesłać do urzędu skarbowego, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania płatnika (zarządcy nieruchomości), roczne deklaracje PIT-4R.

Powyższe oznacza, że w przedmiotowej sprawie stanowisko wnioskodawcy należało uznać za nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjneg, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.