Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0114-KDIP1-1.4012.488.2018.2.KBR
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2018-10-09
Teza: Uznanie Usługodawcy za podatnika podatku od towarów i usług z tytułu świadczenia na rzecz Spółki usług i obowiązku wystawienia faktury z tytułu ich świadczenia oraz prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z wystawionej przez Usługodawcę faktury.
Słowa kluczowe: czynności-czynności opodatkowane; faktura; obciążenia-odwrotne obciążenie; podatek-podatek naliczony; podatnik; usługi; usługi-usługi budowlane
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 15; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 17; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 17a; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1-art. 86

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1, art. 14r ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r., poz. 800, z późn. zm.) Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku wspólnym z dnia 3 sierpnia 2018 r. (data wpływu 17 sierpnia 2018 r.) uzupełnionego poprzez wniesienie opłaty w dniu 4 września 2018 r. na wezwanie tut. Organu z dnia 30 sierpnia 2018 r. znak 0114-KDIP1-1.4012.488.2018.1.KBR (doręczone w dniu 3 września 2018 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie:

*   uznania Usługodawcy za podatnika podatku od towarów i usług z tytułu świadczenia na rzecz Spółki usług i obowiązku wystawienia faktury z tytułu ich świadczenia – **jest prawidłowe,**

*   prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z wystawionej przez Usługodawcę faktury – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 17 sierpnia 2018 r. wpłynął do tutejszego organu ww. wniosek wspólny o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie uznania Usługodawcy za podatnika podatku od towarów i usług z tytułu świadczenia na rzecz Spółki usług i obowiązku wystawienia faktury z tytułu ich świadczenia oraz prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z wystawionej przez Usługodawcę faktury.

Złożony wniosek został uzupełniony poprzez wniesienie opłaty w dniu 4 września 2018 r. na wezwanie tut. Organu z dnia 30 sierpnia 2018 r. znak 0114-KDIP1-1.4012.488.2018.1.KBR (doręczone w dniu 3 września 2018 r.).

We wniosku wspólnym złożonym przez:

*   Zainteresowanego będącym stroną postępowania: Sp. z o.o.;
*   Zainteresowanego niebędącego stroną postępowania: Pana A.

Przedstawiono następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca jest spółką z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Polsce, zarejestrowanym i czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług.

Zainteresowany niebędący stroną postępowania (Usługodawca) jest osobą fizyczną prowadzącą zarejestrowaną działalność gospodarczą, posiadającą nieograniczony obowiązek podatkowy w Polsce. Usługodawca jest zarejestrowanym i czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług.

Usługodawca jest też wspólnikiem w Spółce i pełni również funkcję członka zarządu Spółki. Z tytułu pełnienia funkcji członka zarządu Spółki, Usługodawca otrzymuje wynagrodzenie.

Głównym przedmiotem działalności Spółki jest wykonywanie kompleksowych prac budowlanych polegających na wznoszeniu budynków, montażu instalacji, wykańczaniu wnętrz oraz innych specjalistycznych prac budowlanych (dalej „Usługi budowlane”). Klientami Spółki są przede wszystkim podmioty prowadzące działalność gospodarczą: osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, spółki osobowe i spółki kapitałowe (dalej: „Klienci”).

Świadczone przez Spółkę Usługi budowlane na rzecz Klientów podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, przy czym w określonych przepisami uptu przypadkach podatnikiem z tytułu świadczonych usług mogą być Klienci (w szczególności zgodnie z mechanizmem odwrotnego obciążenia dla wybranych usług budowlanych o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 8 uptu w związku z Załącznikiem nr 14 do uptu).

W celu należytego wykonania świadczonych Usług budowlanych, Spółka zawarła umowę o świadczenie usług z Usługodawcą. Usługi świadczone przez Usługodawcę dotyczą kompleksowego kierowania projektami realizowanymi przez Spółkę i obejmują w szczególności:

1.  wykonywanie instalacji elektrycznych,
2.  wykonywanie instalacji teletechnicznych (sieci komputerowe, systemy kontroli dostępu, linie telefoniczne, nagłośnienie,
3.  montaż elementów oświetleniowych, osprzętu gniazdowego, rozdzielni elektrycznych, systemów alarmowych, systemów kontroli dostępu, elementów sieci komputerowych i nagłośnienia,
4.  wykonywanie pomiarów technicznych związanych z wykonywanymi sieciami i montowanymi urządzeniami,
5.  przygotowywanie dokumentacji wykonawczej realizowanych prac,
6.  wykonywanie projektów instalacji elektrycznych i teletechnicznych oraz kompleksowych projektów aranżacji wnętrz dla realizowanych przez Spółkę prac,
7.  nadzór nad podwykonawcami zaangażowanymi w dany projekt, przekazywanie wymagań, zaleceń oraz weryfikacja ich realizacji, bieżące monitorowanie i reagowanie na ewentualne problemy techniczne występujące w trakcie prac

\- dalej „Usługi”.

Usługi świadczone na rzecz Spółki przez Usługodawcę wskazane w pkt a, b, i c podlegają opodatkowaniu podatkiem VAT na zasadach mechanizmu odwrotnego obciążenia na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 8 uptu, natomiast usługi świadczone na rzecz Spółki przez Usługodawcę wskazane w pkt d, e, f, g, w przypadku gdy nie stanowią części kompleksowego wykonania instalacji elektrycznej lecz występują jako odrębne usługi, nie podlegają opodatkowaniu podatkiem VAT na zasadach mechanizmu odwrotnego obciążenia na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 8 uptu.

Z tytułu realizacji Usług Usługodawca otrzymuje wynagrodzenie, którego wysokość jest ustalana indywidualnie przez Spółkę i Usługodawcę dla poszczególnych realizowanych projektów.

Usługi są wykonywane przez Usługodawcę w miejscach i terminach ustalanych przez niego samego. Usługodawca ponadto nie jest związany instrukcjami Spółki co do sposobu i treści świadczonych Usług, nie wiążą go w tym zakresie zalecenia Spółki i nie podlega on jej kierownictwu.

Umowa pomiędzy Spółką a Usługodawcą przewiduje, że Usługodawca zabezpiecza Spółkę przed roszczeniami osób trzecich i zrekompensuje Spółce koszty i szkody poniesione na skutek działania lub zaniechania Usługodawcy, w szczególności wynikające z nieprawidłowej realizacji umowy przez Usługodawcę, z przyczyn leżących po stronie Usługodawcy.

Usługodawca nie korzysta z infrastruktury i organizacji wewnętrznej Spółki w celu świadczenia Usług. Z drugiej strony, infrastruktura ta jest wykorzystywana przez Usługodawcę do pełnienia funkcji członka zarządu Spółki, z tytułu której Wspólnik otrzymuje odrębne wynagrodzenie.

Usługodawca nie jest związany ze Spółką zakazem konkurencji i może świadczyć Usługi także na rzecz innych podmiotów niż Spółka.

Niezależnie od wynagrodzenia za świadczone Usługi, Wspólnik otrzymuje od Spółki wynagrodzenie za pełnienie funkcji członka zarządu, za bieżące zarządzanie Spółką. Sposób opodatkowania tego świadczenia nie jest przedmiotem zapytania Wnioskodawców. Wnioskodawcy zaznaczają, że zakres czynności określony umową o świadczenie usług, którą Spółka zawarła ze Wspólnikiem nie pokrywa się z obowiązkami Wspólnika jako członka zarządu Spółki i są to zupełnie odrębne czynności. Wspólnik jako członek zarządu Spółki wykonuje swoją funkcję w oparciu o przepisy Kodeksu spółek handlowych, inne powszechnie obowiązujące przepisy prawa, umowy spółki, i do jego obowiązków należy w szczególności:

1.  uczestniczenie w posiedzeniach zarządu Spółki i podejmowanie uchwał;
2.  reprezentowanie Spółki w stosunkach zewnętrznych, w tym podpisywanie umów pomiędzy Spółką a jej klientami;
3.  negocjowanie w imieniu Spółki umów z jej klientami;
4.  wytyczanie strategii rozwoju Spółki oraz planów jej działalności;
5.  dokonywanie czynności rozporządzających majątkiem Spółki;
6.  zarządzanie płynnością finansową Spółki;
7.  zarządzanie i windykacja należności od klientów Spółki;
8.  zarządzanie pracownikami Spółki;
9.  zarządzanie i administracja biurem.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania:

1.  Czy w przedstawionym stanie faktycznym Usługodawca winien być uznany za podatnika podatku od towarów i usług z tytułu świadczenia na rzecz Spółki Usług i czy z tego tytułu ma obowiązek wystawiania faktur?
2.  Czy w przedstawionym stanie faktycznym Spółka ma prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z wystawionej przez Usługodawcę faktury?

Stanowisko Zainteresowanych:

1.  W przedstawionym opisie stanu faktycznego Usługodawca winien być uznany za podatnika podatku od towarów i usług z tytułu świadczenia na rzecz Spółki Usług i ma obowiązek wystawiania faktur z właściwą stawką podatku VAT z tego tytułu.
2.  W przedstawionym opisie stanu faktycznego Spółka ma prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z wystawionej przez Usługodawcę faktury, na zasadach ogólnych przewidzianych w art. 86 uptu.

Uzasadnienie.

Ad. 1:

Odpłatne świadczenie usług.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 uptu opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają:

1.  odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju;
2.  eksport towarów;
3.  import towarów na terytorium kraju;
4.  wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju;
5.  wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.

Z kolei w świetle art. 8 ust. 1 uptu przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 uptu, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 uptu, w tym również:

1.  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2.  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3.  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Artykuł 8 ust. 2a uptu stanowi, że w przypadku gdy podatnik, działając we własnym imieniu, ale na rzecz osoby trzeciej, bierze udział w świadczeniu usług, przyjmuje się, że ten podatnik sam otrzymał i wyświadczył te usługi.

Występowanie w charakterze podatnika.

Z art. 15 ust. 1 uptu wynika, że podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Działalność gospodarcza - o czym stanowi art. 15 ust. 2 uptu - obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Jak wynika z art. 15 ust. 3 uptu za wykonywaną samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 1, nie uznaje się czynności:

*   z tytułu których przychody zostały wymienione w art. 12 ust. 1-6 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (art. 15 ust. 3 pkt 1 uptu);

*   z tytułu których przychody zostały wymienione w art. 13 pkt 2-9 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, jeżeli z tytułu wykonania tych czynności osoby te są związane ze zlecającym wykonanie tych czynności prawnymi więzami tworzącymi stosunek prawny pomiędzy zlecającym wykonanie czynności i wykonującym zlecane czynności co do warunków wykonywania tych czynności, wynagrodzenia i odpowiedzialności zlecającego wykonanie tych czynności wobec osób trzecich (art. 15 ust. 3 pkt 3 uptu).

Na wstępie należy zauważyć, że w rozpatrywanej sprawie nie znajdą zastosowania art. 15 ust. 3 pkt 1 i pkt 3 uptu, jako że Usługodawcę i Spółkę - w związku ze świadczeniem Usług - nie łączy żaden ze stosunków wymienionych w art. 12 ust. 1-6 oraz art. 13 pkt 2 - 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W szczególności podstawą wykonywania przez Usługodawcę Usług nie jest umowa zlecenia, umowa o dzieło czy też którakolwiek z umów wymienionych w art. 13 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Mając na względzie powyższe przepisy, w ocenie Wnioskodawców, kluczowym zagadnieniem w rozpatrywanym stanie faktycznym jest odpowiedź na pytanie, czy Usługodawca wykonuje samodzielnie działalność gospodarczą, w rozumieniu art. 15 ust. 1 i 2 uptu. Wnioskodawcy stoją na stanowisku, że Usługodawca prowadzi taką działalność.

Za takim stanowiskiem przemawiają następujące fakty:

*   Usługodawca wykonuje Usługi w miejscach i terminach ustalanych przez niego samego, a nie przez Spółkę, korzystając z własnych narzędzi i infrastruktury,

*   Usługodawca w żadnym przypadku nie jest związany instrukcjami Spółki co do sposobu i treści świadczonych Usług, nie wiążą go w tym zakresie zalecenia Spółki i nie podlega on jej kierownictwu,

*   Umowa pomiędzy Spółką a Usługodawcą przewiduje, że Usługodawca zabezpiecza Spółkę przed roszczeniami osób trzecich i zrekompensuje Spółce koszty i szkody poniesione na skutek działania lub zaniechania Wnioskodawcy, w szczególności wynikające z nieprawidłowej realizacji Umowy przez Usługodawcę, z przyczyn leżących po stronie Usługodawcy (odpowiedzialność Wnioskodawcy wobec osób trzecich),

*   Usługodawca za wykonanie Usług nie otrzymuje stałego wynagrodzenia, ale wynagrodzenie to jest ustalane indywidualnie dla każdego realizowanego projektu,

*   Usługodawca może świadczyć Usługi także na rzecz innych podmiotów niż Spółka (brak zakazu konkurencji).

Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, w ocenie Wnioskodawców, Usługodawca winien być uznany za podatnika podatku od towarów i usług prowadzącego działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 1 i 2 uptu.

Obowiązek wystawiania faktur.

Z art. 106b ust. 1 pkt 1 uptu wynika, że podatnik jest obowiązany wystawić fakturę dokumentującą sprzedaż, a także dostawę towarów i świadczenie usług, o których mowa w art. 106a pkt 2 uptu, dokonywane przez niego na rzecz innego podatnika podatku, podatku od wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze lub na rzecz osoby prawnej niebędącej podatnikiem.

Z kolei przez sprzedaż, zgodnie z art. 2 pkt 22 uptu rozumie się odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.

Jak zostało wskazane powyżej, wykonywane przez Usługodawcę na rzecz Spółki Usługi są wykonywane przez podatnika podatku od towarów i usług, stanowiąc odpłatne świadczenie usług. W konsekwencji - biorąc pod uwagę fakt, że Usługodawca jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług - jest on zobowiązany wystawiać faktury na rzecz Spółki dokumentujące odpłatne świadczenie Usług, zgodnie z przepisami uptu.

Ad. 2.

Zgodnie z art. 86 ust. 1 uptu, w zakresie w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Co do zasady, kwotę podatku naliczonego - w myśl art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a uptu - stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług. Ponadto, zgodnie z art. 86 ust. 2 pkt 4 lit. a uptu, kwotę podatku naliczonego stanowi również kwota podatku należnego z tytułu świadczenia usług, dla którego zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 4 lub 8 podatnikiem jest ich usługobiorca.

Zważywszy, że Spółka jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług, a ponadto nabyte przez nią Usługi są przez nią wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, Spółka ma prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z Usług świadczonych na jej rzecz przez Usługodawcę na zasadach wynikających z art. 86 uptu.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego w zakresie:

*   uznania Usługodawcy za podatnika podatku od towarów i usług z tytułu świadczenia na rzecz Spółki usług i obowiązku wystawienia faktury z tytułu ich świadczenia – **jest prawidłowe,**

*   prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z wystawionej przez Usługodawcę faktury – **jest nieprawidłowe.**

Zgodnie z treścią art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2017 r. poz. 1221 z późn. zm.) opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Jak stanowi art. 7 ust. 1 ww. ustawy przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Stosownie do art. 8 ust. 1 cyt. ustawy przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów (…).

Jak stanowi art. 2 pkt 22 cyt. ustawy przez sprzedaż rozumie się odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.

Nie każda czynność stanowiąca dostawę towarów w rozumieniu art. 7 ustawy o VAT i świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 tej ustawy podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Aby dana czynność była opodatkowana tym podatkiem musi być wykonana przez podatnika podatku od towarów i usług.

Na podstawie art. 15 ust. 1 ustawy o VAT podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Działalność gospodarcza – zgodnie z treścią art. 15 ust. 2 ww. ustawy – obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Stosownie do art. 17 ust. 1 pkt 8 ustawy o VAT podatnikami są również osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne nabywające usługi wymienione w załączniku nr 14 do ustawy, jeżeli łącznie spełnione są następujące warunki:

1.  usługodawcą jest podatnik, o którym mowa w art. 15, u którego sprzedaż nie jest zwolniona od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 i 9,
2.  usługobiorcą jest podatnik, o którym mowa w art. 15, zarejestrowany jako podatnik VAT czynny.

Należy zauważyć, że art. 17 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku od towarów i usług wprowadza mechanizm polegający na przesunięciu obowiązku rozliczenia podatku VAT na podatnika, na rzecz którego świadczona jest usługa wymieniona w załączniku nr 14 do ustawy, jeżeli usługodawcą jest podatnik, o którym mowa w art. 15, u którego sprzedaż nie jest zwolniona od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 lub 9, natomiast usługobiorcą jest podatnik, o którym mowa w art. 15, zarejestrowany jako podatnik VAT czynny. Przy czym, w przypadku usług wymienionych w poz. 2-48 załącznika nr 14 do ustawy mechanizm odwrotnego obciążenia ma zastosowanie, jeżeli usługodawca świadczy te usługi jako podwykonawca, o którym mowa w art. 17 ust. 1h ustawy.

Na podstawie art. 106b ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT podatnik jest obowiązany wystawić fakturę dokumentującą sprzedaż, a także dostawę towarów i świadczenie usług, o których mowa w art. 106a pkt 2, dokonywane przez niego na rzecz innego podatnika podatku, podatku od wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze lub na rzecz osoby prawnej niebędącej podatnikiem.

Dane, które powinna zawierać faktura, zostały wskazane w art. 106e ust. 1 ustawy o VAT, gdzie w punktach 12 – 14 oraz pkt 18 wymieniono:

*   stawkę podatku;

*   sumę wartości sprzedaży netto, z podziałem na sprzedaż objętą poszczególnymi stawkami podatku i sprzedaż zwolnioną od podatku;

*   kwotę podatku od sumy wartości sprzedaży netto, z podziałem na kwoty dotyczące poszczególnych stawek podatku;

*   (…)

*   w przypadku dostawy towarów lub wykonania usługi, dla których obowiązanym do rozliczenia podatku, podatku od wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze jest nabywca towaru lub usługi - wyrazy "odwrotne obciążenie".

Zgodnie z art. 106e ust. 4 pkt 1 ww. ustawy faktura nie zawiera w przypadku dostawy towarów lub wykonania usługi, dla których obowiązanym do rozliczenia podatku, zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 7 i 8, jest nabywca towaru lub usługobiorca - danych określonych w ust. 1 pkt 12-14.

Zatem w sytuacji gdy podatnikiem jest nabywca towarów lub usług, wówczas podatnik dokonujący dostaw lub świadczący usługę wystawia na rzecz tego nabywcy fakturę, która nie uwzględnia stawki i kwoty podatku oraz sumy sprzedaży netto. Faktura ta powinna być jednak opatrzona adnotacją „odwrotne obciążenie”.

Z przedstawionej treści wniosku wynika, że Wnioskodawca jest spółką z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Polsce, zarejestrowanym i czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług.

Zainteresowany niebędący stroną postępowania (Usługodawca) jest osobą fizyczną prowadzącą zarejestrowaną działalność gospodarczą, posiadającą nieograniczony obowiązek podatkowy w Polsce. Usługodawca jest zarejestrowanym i czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług.

Usługodawca jest też wspólnikiem w Spółce i pełni również funkcję członka zarządu Spółki. Z tytułu pełnienia funkcji członka zarządu Spółki, Usługodawca otrzymuje wynagrodzenie.

Głównym przedmiotem działalności Spółki jest wykonywanie kompleksowych prac budowlanych polegających na wznoszeniu budynków, montażu instalacji, wykańczaniu wnętrz oraz innych specjalistycznych prac budowlanych (dalej „Usługi budowlane”). Klientami Spółki są przede wszystkim podmioty prowadzące działalność gospodarczą: osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, spółki osobowe i spółki kapitałowe (dalej: „Klienci”).

Świadczone przez Spółkę Usługi budowlane na rzecz Klientów podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, przy czym w określonych przepisami uptu przypadkach podatnikiem z tytułu świadczonych usług mogą być Klienci (w szczególności zgodnie z mechanizmem odwrotnego obciążenia dla wybranych usług budowlanych o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 8 uptu w związku z Załącznikiem nr 14 do uptu).

W celu należytego wykonania świadczonych Usług budowlanych, Spółka zawarła umowę o świadczenie usług z Usługodawcą. Usługi świadczone przez Usługodawcę dotyczą kompleksowego kierowania projektami realizowanymi przez Spółkę i obejmują w szczególności:

1.  wykonywanie instalacji elektrycznych,
2.  wykonywanie instalacji teletechnicznych (sieci komputerowe, systemy kontroli dostępu, linie telefoniczne, nagłośnienie,
3.  montaż elementów oświetleniowych, osprzętu gniazdowego, rozdzielni elektrycznych, systemów alarmowych, systemów kontroli dostępu, elementów sieci komputerowych i nagłośnienia,
4.  wykonywanie pomiarów technicznych związanych z wykonywanymi sieciami i montowanymi urządzeniami,
5.  przygotowywanie dokumentacji wykonawczej realizowanych prac,
6.  wykonywanie projektów instalacji elektrycznych i teletechnicznych oraz kompleksowych projektów aranżacji wnętrz dla realizowanych przez Spółkę prac,
7.  nadzór nad podwykonawcami zaangażowanymi w dany projekt, przekazywanie wymagań, zaleceń oraz weryfikacja ich realizacji, bieżące monitorowanie i reagowanie na ewentualne problemy techniczne występujące w trakcie prac

\- dalej „Usługi”.

Usługi świadczone na rzecz Spółki przez Usługodawcę wskazane w pkt a, b i c podlegają opodatkowaniu podatkiem VAT na zasadach mechanizmu odwrotnego obciążenia na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 8 uptu, natomiast usługi świadczone na rzecz Spółki przez Usługodawcę wskazane w pkt d, e, f, g w przypadku gdy nie stanowią części kompleksowego wykonania instalacji elektrycznej lecz występują jako odrębne usługi, nie podlegają opodatkowaniu podatkiem VAT na zasadach mechanizmu odwrotnego obciążenia na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 8 uptu.

Z tytułu realizacji Usług Usługodawca otrzymuje wynagrodzenie, którego wysokość jest ustalana indywidualnie przez Spółkę i Usługodawcę dla poszczególnych realizowanych projektów.

Usługi są wykonywane przez Usługodawcę w miejscach i terminach ustalanych przez niego samego. Usługodawca ponadto nie jest związany instrukcjami Spółki co do sposobu i treści świadczonych Usług, nie wiążą go w tym zakresie zalecenia Spółki i nie podlega on jej kierownictwu.

Umowa pomiędzy Spółką a Usługodawcą przewiduje, że Usługodawca zabezpiecza Spółkę przed roszczeniami osób trzecich i zrekompensuje Spółce koszty i szkody poniesione na skutek działania lub zaniechania Usługodawcy, w szczególności wynikające z nieprawidłowej realizacji umowy przez Usługodawcę, z przyczyn leżących po stronie Usługodawcy.

Usługodawca nie korzysta z infrastruktury i organizacji wewnętrznej Spółki w celu świadczenia Usług. Z drugiej strony, infrastruktura ta jest wykorzystywana przez Usługodawcę do pełnienia funkcji członka zarządu Spółki, z tytułu której Wspólnik otrzymuje odrębne wynagrodzenie.

Usługodawca nie jest związany ze Spółką zakazem konkurencji i może świadczyć Usługi także na rzecz innych podmiotów niż Spółka.

Niezależnie od wynagrodzenia za świadczone Usługi, Wspólnik otrzymuje od Spółki wynagrodzenie za pełnienie funkcji członka zarządu, za bieżące zarządzanie Spółką. Sposób opodatkowania tego świadczenia nie jest przedmiotem zapytania Wnioskodawców. Wnioskodawcy zaznaczają, że zakres czynności określony umową o świadczenie usług, którą Spółka zawarła ze Wspólnikiem nie pokrywa się z obowiązkami Wspólnika jako członka zarządu Spółki i są to zupełnie odrębne czynności. Wspólnik jako członek zarządu Spółki wykonuje swoją funkcję w oparciu o przepisy Kodeksu spółek handlowych, inne powszechnie obowiązujące przepisy prawa, umowy spółki, i do jego obowiązków należy w szczególności:

1.  uczestniczenie w posiedzeniach zarządu Spółki i podejmowanie uchwał;
2.  reprezentowanie Spółki w stosunkach zewnętrznych, w tym podpisywanie umów pomiędzy Spółką a jej klientami;
3.  negocjowanie w imieniu Spółki umów z jej klientami;
4.  wytyczanie strategii rozwoju Spółki oraz planów jej działalności;
5.  dokonywanie czynności rozporządzających majątkiem Spółki;
6.  zarządzanie płynnością finansową Spółki;
7.  zarządzanie i windykacja należności od klientów Spółki;
8.  zarządzanie pracownikami Spółki;
9.  zarządzanie i administracja biurem.

Ad. 1.

Wątpliwości Wnioskodawcy dotyczą uznania Usługodawcy za podatnika podatku od towarów i usług z tytułu świadczenia na rzecz Spółki usług zarówno podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT na zasadach mechanizmu odwrotnego obciążenia (usługi wymienione w pkt a-c) oraz usług opodatkowanych za zasadach ogólnych i w konsekwencji obowiązku wystawienia faktury z tytułu ich świadczenia.

W analizowanych okolicznościach Usługodawca jest osobą fizyczną prowadzącą zarejestrowaną działalność gospodarczą i zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Usługodawca zawarł ze Spółką umowę dotyczącą kompleksowych prac budowlanych polegających na wznoszeniu budynków, montażu instalacji, wykańczaniu wnętrz oraz innych specjalistycznych prac budowlanych. Świadczone usługi dotyczą kompleksowego kierowania projektami realizowanymi przez Spółkę. Z tytułu realizacji tych usług Usługodawca otrzymuje wynagrodzenie. Jak wskazał Wnioskodawca, usługi są wykonywane przez Usługodawcę w miejscach i terminach ustalanych przez niego samego. Usługodawca ponadto nie jest związany instrukcjami Spółki co do sposobu i treści świadczonych Usług, nie wiążą go w tym zakresie zalecenia Spółki i nie podlega on jej kierownictwu. Umowa pomiędzy Spółką a Usługodawcą przewiduje, że Usługodawca zabezpiecza Spółkę przed roszczeniami osób trzecich i zrekompensuje Spółce koszty i szkody poniesione na skutek działania lub zaniechania Usługodawcy, w szczególności wynikające z nieprawidłowej realizacji umowy przez Usługodawcę, z przyczyn leżących po stronie Usługodawcy. Usługodawca nie korzysta z infrastruktury i organizacji wewnętrznej Spółki w celu świadczenia Usług. Ponadto Usługodawca nie jest związany ze Spółką zakazem konkurencji i może świadczyć Usługi także na rzecz innych podmiotów niż Spółka.

W świetle przedstawionej treści wniosku i przywołanych przepisów należy stwierdzić, że z tytułu świadczenia na rzecz Spółki usług wynikających z zawartej umowy Usługodawca jest podatnikiem podatku od towarów i usług. Postanowienia zawartej umowy wskazują, że Usługodawca wykonuje działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT. W konsekwencji, usługi świadczone przez Usługodawcę na rzecz Spółki, które stanowią - zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług - odpłatne świadczenie usług podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT. Zatem wykonywane przez Usługodawcę czynności na rzecz Spółki winny być udokumentowane poprzez wystawienie faktury zgodnie z art. 106b ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT.

Jak Wnioskodawca wskazał, część opisanych we wniosku usług polegających na:

1.  wykonywaniu instalacji elektrycznych,
2.  wykonywaniu instalacji teletechnicznych (sieci komputerowe, systemy kontroli dostępu, linie telefoniczne, nagłośnienie,
3.  montażu elementów oświetleniowych, osprzętu gniazdowego, rozdzielni elektrycznych, systemów alarmowych, systemów kontroli dostępu, elementów sieci komputerowych i nagłośnienia,

świadczonych przez Usługodawcę na rzecz Spółki podlega opodatkowaniu podatkiem VAT na zasadach mechanizmu odwrotnego obciążenia na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 8 ustawy o VAT, zatem faktura otrzymana przez Wnioskodawcę od Usługodawcy nie powinna zawierać kwoty podatku od towarów i usług, natomiast powinna zawierać wyrazy „odwrotne obciążenie”.

Natomiast pozostałe wymienione przez Spółkę usługi polegające na:

1.  wykonywaniu pomiarów technicznych związanych z wykonywanymi sieciami i montowanymi urządzeniami,
2.  przygotowywaniu dokumentacji wykonawczej realizowanych prac,
3.  wykonywaniu projektów instalacji elektrycznych i teletechnicznych oraz kompleksowych projektów aranżacji wnętrz dla realizowanych przez Spółkę prac,
4.  nadzorze nad podwykonawcami zaangażowanymi w dany projekt, przekazywaniu wymagań, zaleceń oraz weryfikacji ich realizacji, bieżącym monitorowaniu i reagowaniu na ewentualne problemy techniczne występujące w trakcie prac,

świadczone przez Usługodawcę na rzecz Spółki, stanowią zgodnie z zapisami art. 8 ust. 1 odpłatne świadczenie usług, które podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na mocy art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT. Zatem Usługodawca z tytułu wykonanych ww. Usług na rzecz Spółki uznawany jest za podatnika podatku od towarów i usług, który powinien za wykonane czynności na rzecz Spółki wystawić fakturę dokumentującą otrzymane wynagrodzenie zgodnie z art. 106b ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT.

Tym samym, oceniając całościowo stanowisko Wnioskodawcy w zakresie pytania nr 1 należało uznać je za prawidłowe.

Ad. 2.

W odniesieniu do wątpliwości Wnioskodawcy dotyczących prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z wystawionej przez Usługodawcę faktury należy wskazać, że zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Jak stanowi art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ww. ustawy kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.

Na mocy art. 86 ust. 2 pkt 4 lit. a) cyt. ustawy kwotę podatku naliczonego stanowi kwota podatku należnego z tytułu świadczenia usług, dla którego zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 4 lub 8 podatnikiem jest ich usługobiorca.

Natomiast w myśl art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy, nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne w przypadku gdy transakcja udokumentowana fakturą nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.

Z powyższych przepisów wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest więc związek zakupów z wykonanymi czynnościami opodatkowanymi.

Ustawodawca przyznał podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, wskazanych w art. 88 tej ustawy. W treści tej regulacji ustawodawca wskazał przypadki, w odniesieniu do których nie stosuje się obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego oraz przypadki, w których faktury i dokumenty celne nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego.

Jak stanowi art. 88 ust. 3a pkt 7 ustawy o VAT nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne w przypadku gdy wystawiono faktury, w których została wykazana kwota podatku w stosunku do czynności opodatkowanych, dla których nie wykazuje się kwoty podatku na fakturze - w części dotyczącej tych czynności.

Z przedstawionej treści wniosku wynika, że Spółka jest zarejestrowanym i czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług, a Usługodawca jest osobą fizyczną prowadzącą zarejestrowaną działalność gospodarczą, zarejestrowanym i czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Świadczone przez Spółkę Usługi budowlane na rzecz Klientów (wymienione w pkt d-g), podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na zasadach ogólnych i powinny zostać udokumentowane poprzez wystawienie faktur.

W świetle powyższego, należy stwierdzić, że Spółka ma prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z faktury wystawionej przez Usługodawcę (dokumentującej świadczenie usług wymienionych w pkt d-g złożonego wniosku) z tytułu wykonanych na rzecz Spółki Usług.

Wynika to z faktu, że w analizowanym przypadku będą spełnione – wskazane w art. 86 ust. 1 ustawy – przesłanki warunkujące prawo do odliczenia podatku naliczonego. Usługi nabywane przez Spółkę, będące przedmiotem Umowy związane są z czynnościami opodatkowanymi wykonywanymi przez Spółkę. W związku z powyższym, Spółka ma prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z wystawionej przez Usługodawcę faktury dokumentującej wykonanie Usług wymienionych w pkt d-g złożonego wniosku. W analizowanej sprawie nie zajdą przesłanki wynikające z art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy, ponieważ wykonywane czynności przez Usługodawcę na rzecz Spółki stanowią odpłatne świadczenie usług.

Z odmienną sytuacja mamy do czynienia, gdy wystawiono faktury, w których została wykazana kwota podatku w stosunku do czynności opodatkowanych, dla których na fakturze nie wykazuje się kwoty podatku, podatnikowi nie przysługuje prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony wykazany w tej fakturze w części dotyczącej tych czynności.

W konsekwencji, w analizowanych okolicznościach sprawy Wnioskodawcy nie przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z faktury wystawionej przez Usługodawcę, a dokumentującej świadczenie usług wymienionych w pkt a-c stanu faktycznego z uwagi na fakt, że w niniejszej sprawie znajdzie zastosowanie wyłączenie, o którym mowa w art. 88 ust. 3a pkt 7 ustawy o VAT. Jak wskazano w niniejszej interpretacji, faktura wystawiona przez Usługodawcę dokumentująca usługi na rzecz Spółki, wymienione w pkt a-c stanu faktycznego, nie powinna zawierać kwoty podatku od towarów i usług. Tym samym, Wnioskodawcy nie przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z faktury otrzymanej od Usługodawcy.

Niemniej jednak w niniejszej sprawie Wnioskodawcy przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego z tytułu nabycia od Usługodawcy usług wymienionych w pkt a-c stanu faktycznego. Jak wskazano we wniosku, Spółka jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług, a ponadto nabyte przez nią Usługi są przez nią wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.

Zatem Wnioskodawca ma prawo do odliczenia podatku naliczonego jednak wynikającego ze złożonej deklaracji podatkowej. Należy wskazać, że w przypadku usług objętych mechanizmem odwrotnego obciążenia, ich nabywca ma obowiązek rozliczyć podatek należny. Przy czym, jak wynika z art. 86 ust. 2 pkt 4 lit. a ustawy o VAT kwota podatku należnego stanowi kwotę podatku naliczonego. Zatem określony przez Wnioskodawcę, jako nabywcę usług objętych mechanizmem odwrotnego obciążenia, podatek należny stanowi jednocześnie podatek naliczony, który podlega odliczeniu.

Tym samym, stanowisko Wnioskodawcy stwierdzające o prawie do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z wystawionej przez Usługodawcę faktury dokumentującej nabycie usług - należało uznać za nieprawidłowe.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty opis sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego) podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Zgodnie z art. 14na Ordynacji podatkowej przepisów art. 14k–14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1.  z zastosowaniem art. 119a;
2.  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia.

Zainteresowanemu będącemu stroną postępowania (art. 14r § 2 Ordynacji podatkowej) przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa w dwóch egzemplarzach (art. 47 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, z późn. zm.) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała.