Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB2/436-30/14-4/LS
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2014-04-03
Teza: Skoro zatem powyżej opisana umowa pożyczki nie będzie podlegała na mocy przywołanego art. 1 ust. 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, a więc w konsekwencji nie będzie objęta zakresem przedmiotowym tej ustawy, to brak jest podstaw prawnych, by rozważać zagadnienie wyłączenia z zakresu przedmiotowego ww. ustawy niektórych czynności cywilnoprawnych, czyli - jak w omawianej sytuacji – kwestię wyłączenia umowy pożyczki spod opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy. Badanie tego wyłączenia jest w niniejszej sprawie bezprzedmiotowe. Przepis ten będzie miał zastosowanie tylko wówczas, gdy czynność cywilnoprawna podlega regulacjom ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, tj. gdy przepisy przywołane w art. 1 ustawy kwalifikują daną czynność jako podlegającą opodatkowaniu.
Słowa kluczowe: pożyczka; spółki; umowa; umowa-umowa pożyczki
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749 z późn. zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko - przedstawione we wniosku z dnia 20 stycznia 2014 r. (data wpływu 20 stycznia 2014 r.) uzupełnionym pismem z dnia 25 marca 2014 r. (data nadania 25 marca 2014 r., data wpływu 27 marca 2014 r.) na wezwanie Nr IPPB2/436-30/14-2/LS z dnia 14 marca 2014 r. (data nadania 14 marca 2014 r., data doręczenia 18 marca 2014 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych zawarcia umowy pożyczki **jest:**

*   **prawidłowe** – w sytuacji gdy środki finansowe będą znajdowały się na terytorium Polski,

*   **nieprawidłowe** – w pozostałej części.

UZASADNIENIE

W dniu 20 stycznia 2014 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych zawarcia umowy pożyczki.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Sp. z o.o. („Wnioskodawca”) należy do międzynarodowej grupy kapitałowej działającej w branży telekomunikacyjnej (dalej: „Grupa”). Wnioskodawca działa obecnie w formie spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Wnioskodawca jest podmiotem posiadającym siedzibę działalności gospodarczej na terytorium Polski. Wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą i jest zarejestrowany na terytorium kraju jako czynny podatnik VAT.

Wnioskodawca planuje zaciągnąć pożyczkę (dalej: „Pożyczka”) od podmiotu z Grupy mającego siedzibę na terytorium Cypru (dalej: „Pożyczkodawca”), w celu sfinansowania określonych zakupów potencjalnie także od Pożyczkodawcy. Pożyczka będzie udzielona w zamian za oprocentowanie należne Pożyczkodawcy od Wnioskodawcy. Wysokość oprocentowania zostanie określona we właściwej umowie zawartej pomiędzy Wnioskodawcą a Pożyczkodawcą.

Pożyczkodawca nie posiada siedziby działalności gospodarczej ani stałego miejsca prowadzenia działalności na terytorium Polski. Pożyczkodawca jest zarejestrowany jako podatnik podatku od wartości dodanej na Cyprze.

Pożyczkodawca nie prowadzi działalności w formie banku ani instytucji finansowej. Udzielanie pożyczek nie stanowi także podstawowego przedmiotu działalności Pożyczkodawcy.

Pismem z dnia 14 marca 2014 r. Nr IPPB2/436-30/14-2/LS wezwano Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania poprzez:

*   doprecyzowanie przedstawionego zdarzenia przyszłego poprzez:
    1.  wskazanie miejsca zawarcia umowy pożyczki (terytorium Rzeczypospolitej Polskiej czy też terytorium innego państwa),
    2.  określenie gdzie będą znajdowały się środki pieniężne w chwili zawarcia umowy pożyczki (terytorium Rzeczypospolitej Polskiej czy też terytorium innego państwa)

Wezwanie skutecznie doręczono w dniu 18 marca 2014 r. Pismem z dnia 25 marca 2014 r. (data nadania 25 marca 2014 r.) Wnioskodawca uzupełnił wniosek w wyznaczonym terminie. W nadesłanym uzupełnieniu Wnioskodawca wskazał, że:

*   pytanie Spółki w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych brzmi: „Czy, w przypadku pozytywnej odpowiedzi na pytanie pierwsze w niniejszym wniosku, czynność udzielenia przez pożyczkodawcę Pożyczki na rzecz Wnioskodawcy będzie korzystała z wyłączenia z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 ustawy o PCC?” W konsekwencji, przedmiotem pytania Spółki jest możliwość zastosowania art. 2 pkt 4 ustawy o PCC w kontekście odpowiedzi na pytanie pierwsze Wniosku dotyczące podatku od towarów i usług, W szczególności, intencją Spółki nie było zatem pytanie zmierzające do ustalenia, czy czynność udzielenia Pożyczki podlega podatkowi od czynności cywilnoprawnych, ale czy w świetle informacji przedstawionych w opisie zdarzenia przyszłego oraz odpowiedzi na pytanie pierwsze Wniosku, Spółka będzie potencjalnie uprawniona do zastosowania art. 2 pkt 4 ustawy o PCC. W związku z powyższym, zdaniem Spółki, do odpowiedzi na powyższa pytanie nie są wymagane informacje wskazane w Wezwaniu.

Niemniej jednak, odpowiadając na Wezwanie Spółka pragnie uzupełnić Wniosek poprzez wskazanie, że:

*   umowa pożyczki będzie zawarta poza terytorium Rzeczpospolitej Polski;

*   wierzytelność Wnioskodawcy o wydanie przedmiotu pożyczki zostanie zaspokojona w drodze potrącenia (kompensaty) z wierzytelnością Pożyczkodawcy wobec Wnioskodawcy. Porozumienie dotyczące kompensaty także zostanie zawarte poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W konsekwencji, z uwagi na sposób rozliczenia Pożyczki, zdaniem Spółki nie jest możliwe wskazanie, gdzie będą znajdowały się środki pieniężne w chwili zawarcia umowy pożyczki.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

1.  Czy udzielenie przez Pożyczkodawcę Pożyczki na rzecz Wnioskodawcy będzie stanowić dla Wnioskodawcy import usług w rozumieniu art. 2 ust. 9 ustawy o VAT, podlegający opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług w Polsce i rozliczeniu przez Wnioskodawcę, a usługa ta będzie korzystała ze zwolnienia określonego w art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o VAT?
2.  Czy, w przypadku pozytywnej odpowiedzi na pytanie pierwsze w niniejszym wniosku, czynność udzielania przez Pożyczkodawcę Pożyczki na rzecz Wnioskodawcy będzie korzystała z wyłączenia z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 ustawy o PCC?

Niniejsza interpretacja dotyczy podatku od czynności cywilnoprawnych. W zakresie podatku od towarów i usług w dniu 28 marca 2014 r. została wydana interpretacja indywidualna Nr IPPP3/443-43/14-2/IG.

Zdaniem Wnioskodawcy,

Zdaniem Wnioskodawcy, czynność udzielenia przez Pożyczkodawcę Pożyczki na rzecz Wnioskodawcy będzie korzystała z wyłączenia z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 ustawy o PCC.

Zgodnie z normą art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy PCC, podatkowi od czynności cywilnoprawnych podlegają umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku.

Jednocześnie, w myśl art. 2 pkt 4 ustawy o PCC, nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, jeżeli przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej czynności jest:

1.  opodatkowana podatkiem od towarów i usług,
2.  zwolniona z podatku od towarów i usług, z wyjątkiem:
    *   umów sprzedaży i zamiany, których przedmiotem jest nieruchomość lub jej część, albo prawo użytkowania wieczystego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub prawo do miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym lub udział w tych prawach,
    *   umowy sprzedaży udziałów i akcji w spółkach handlowych.

W konsekwencji, co do zasady, opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych nie podlega czynność cywilnoprawna, w przypadku której przynajmniej jedna ze stron jest opodatkowana lub zwolniona z opodatkowania podatkiem od towarów i usług.

Jak wskazano w stanowisku Wnioskodawcy do pytania pierwszego niniejszego wniosku, udzielenie przez Pożyczkodawcę Pożyczki na rzecz Wnioskodawcy będzie stanowić dla Wnioskodawcy import usług w rozumieniu art. 2 pkt 9 ustawy o VAT podlegający opodatkowaniu VAT w Polsce i rozliczeniu przez Wnioskodawcę, jako usługa zwolniona na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o VAT. W konsekwencji, Pożyczka nie będzie podlegać podatkowi od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 ustawy o PCC.

Reasumując, Wnioskodawca stoi na stanowisku, że czynność udzielenia przez Pożyczkodawcę Pożyczki na rzecz Wnioskodawcy będzie korzystała z wyłączenia z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 ustawy o PCC.

Analogiczne stanowisko prezentowane jest powszechnie w wydawanych aktualnie interpretacjach indywidualnych, np. w interpretacji indywidualnej wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu w dniu 13 listopada 2013 r. sygn. ILPB2/436-213/13-2/WS, interpretacji indywidualnej wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie w dniu 24 lipca 2013 r., sygn. IPPB2/436-241/13-4/LS czy też w interpretacji indywidualnej wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie w dniu 11 lipca 2013 r., sygn. IPPB2/436-207/13-4/LS.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej opisanego zdarzenia przyszłego w sytuacji gdy środki finansowe będą znajdowały się na terytorium Polski, uznaje się za prawidłowe, natomiast w pozostałej części za nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 9 września 2000 roku o podatku od czynności cywilnoprawnych (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 101, poz. 649 ze zm.) podatkowi temu podlegają umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku.

Art. 720 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2014 r., poz. 121) stanowi, że przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości.

Do elementów znamionujących umowę pożyczki należy obowiązek jej zwrotu. Przy czym, nie tyle dotyczy to oznaczenia terminu zwrotu, ile zaznaczenia samego obowiązku zwrotu - który, jak wskazuje się w orzecznictwie, w myśl art. 720 § 1 ww. ustawy, jest elementem przedmiotowo istotnym dla tego rodzaju umowy, bez którego nie ma umowy pożyczki. W zależności od tego, jak zostanie ukształtowana przez strony umowa pożyczki, może ona przyjąć postać umowy nieodpłatnej bądź też odpłatnej, gdzie pożyczkobiorca zobowiązany będzie do zapłaty odsetek. Umowa pożyczki jest umową konsensualną. Dochodzi do skutku poprzez zgodne oświadczenia woli.

Natomiast zgodnie z art. 1 ust. 4 ww. ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych podatkowi temu podlegają czynności cywilnoprawne, jeżeli ich przedmiotem są:

1.  rzeczy znajdujące się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub prawa majątkowe wykonywane na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
2.  rzeczy znajdujące się za granicą lub prawa majątkowe wykonywane za granicą, w przypadku gdy nabywca ma miejsce zamieszkania lub siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i czynność cywilnoprawna została dokonana na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Z uwagi na powyższe, należy stwierdzić, że umowa pożyczki będzie podlegać podatkowi od czynności cywilnoprawnych, jeżeli w chwili zawarcia umowy jej przedmiot, tj. pieniądze znajdują się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Wówczas nie ma znaczenia, gdzie umowa zostanie zawarta i gdzie mają miejsce zamieszkania (siedzibę) strony umowy.

Pożyczka będzie podlegała również podatkowi od czynności cywilnoprawnych, jeśli pieniądze będące przedmiotem pożyczki w chwili jej zawarcia znajdują się za granicą oraz nabywca - pożyczkobiorca ma miejsce zamieszkania lub siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a czynność zostanie dokonana na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Należy wskazać iż w ustawie przewidziano sytuacje, w których czynność cywilnoprawna mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy nie podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Stosownie do art. 2 pkt 4 ww. ustawy nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, inne niż umowa spółki i jej zmiany, jeżeli przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej czynności jest:

1.  opodatkowana podatkiem od towarów i usług,
2.  zwolniona z podatku od towarów i usług, z wyjątkiem:
    *   umów sprzedaży i zamiany, których przedmiotem jest nieruchomość lub jej część, albo prawo użytkowania wieczystego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub prawo do miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym lub udział w tych prawach,
    *   (uchylone),
    *   umowy sprzedaży udziałów i akcji w spółkach handlowych.

Zaznaczyć jednakże należy, że o wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych nie decyduje okoliczność, że strony tej umowy posiadają status podatnika podatku od towarów i usług lecz wyłącznie fakt, że przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej konkretnej czynności jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług lub jest z tego podatku zwolniona.

W związku z powyższym należy podkreślić, iż jakkolwiek zapytanie Wnioskodawcy dotyczy opodatkowania umowy pożyczki podatkiem od czynności cywilnoprawnych, to jednak w pierwszej kolejności rozstrzygnięcia wymaga kwestia, czy powyższa czynność podlega regulacjom ustawy o podatku od towarów i usług, bowiem ocena ta ma zasadnicze znaczenie dla ewentualnego objęcia jej podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Objęcie umowy pożyczki podatkiem od towarów i usług może bowiem skutkować wyłączeniem obowiązku podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych.

Z przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego wynika, że X. z o.o. („Wnioskodawca”) należy do międzynarodowej grupy kapitałowej działającej w branży telekomunikacyjnej (dalej: „Grupa”). Wnioskodawca działa obecnie w formie spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Wnioskodawca jest podmiotem posiadającym siedzibę działalności gospodarczej na terytorium Polski. Wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą i jest zarejestrowany na terytorium kraju jako czynny podatnik VAT. Wnioskodawca planuje zaciągnąć pożyczkę (dalej: „Pożyczka”) od podmiotu z Grupy mającego siedzibę na terytorium Cypru (dalej: „Pożyczkodawca”), w celu sfinansowania określonych zakupów potencjalnie także od Pożyczkodawcy. Pożyczka będzie udzielona w zamian za oprocentowanie należne Pożyczkodawcy od Wnioskodawcy. Wysokość oprocentowania zostanie określona we właściwej umowie zawartej pomiędzy Wnioskodawcą a Pożyczkodawcą. Pożyczkodawca nie posiada siedziby działalności gospodarczej ani stałego miejsca prowadzenia działalności na terytorium Polski. Pożyczkodawca jest zarejestrowany jako podatnik podatku od wartości dodanej na Cyprze. Pożyczkodawca nie prowadzi działalności w formie banku ani instytucji finansowej. Udzielanie pożyczek nie stanowi także podstawowego przedmiotu działalności Pożyczkodawcy. Umowa pożyczki będzie zawarta poza terytorium Rzeczpospolitej Polski. Wierzytelność Wnioskodawcy o wydanie przedmiotu pożyczki zostanie zaspokojona w drodze potrącenia (kompensaty) z wierzytelnością Pożyczkodawcy wobec Wnioskodawcy. Porozumienie dotyczące kompensaty także zostanie zawarte poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W konsekwencji, z uwagi na sposób rozliczenia Pożyczki, zdaniem Spółki nie jest możliwe wskazanie, gdzie będą znajdowały się środki pieniężne w chwili zawarcia umowy pożyczki.

W interpretacji indywidualnej z dnia 28 marca 2014 r. Nr IPPP3/443-43/14-2/IG w zakresie podatku od towarów i usług Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie potwierdził stanowisko Wnioskodawcy w trybie art. 14c § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, że: „(\`(...)\`) udzielenie przez Pożyczkodawcę Pożyczki na rzecz Wnioskodawcy będzie stanowić dla Wnioskodawcy import usług w rozumieniu art. 2 pkt 9 ustawy o VAT, podlegający opodatkowaniu VAT w Polsce i rozliczeniu przez Wnioskodawcę, a usługa ta będzie korzystała ze zwolnienia określonego w art. 43 ust 1 pkt 38 ustawy o VAT Wnioskodawca będzie podatnikiem z tytułu zaciągnięcia Pożyczki.”

Przenosząc powyższe uregulowania prawne na grunt rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, że w sytuacji gdy środki pieniężne będą znajdowały się na terytorium Polski umowa pożyczki będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 1 ust. 4 ustawy. Z uwagi na to, że czynność ta będzie objęta, zakresem ustawy od towarów i usług, zastosowanie znajdzie wyłączenie zawarte w art. 2 pkt 4 ustawy. Natomiast jeżeli środki pieniężne będą znajdowały się za granicą i umowa (Porozumienie) będzie zawarta za granicą, umowa pożyczki nie będzie podlegała podatkowi od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 1 ust. 4 ustawy.

Skoro zatem powyżej opisana umowa pożyczki nie będzie podlegała na mocy przywołanego art. 1 ust. 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, a więc w konsekwencji nie będzie objęta zakresem przedmiotowym tej ustawy, to brak jest podstaw prawnych, by rozważać zagadnienie wyłączenia z zakresu przedmiotowego ww. ustawy niektórych czynności cywilnoprawnych, czyli - jak w omawianej sytuacji – kwestię wyłączenia umowy pożyczki spod opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy. Badanie tego wyłączenia jest w niniejszej sprawie bezprzedmiotowe. Przepis ten będzie miał zastosowanie tylko wówczas, gdy czynność cywilnoprawna podlega regulacjom ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, tj. gdy przepisy przywołane w art. 1 ustawy kwalifikują daną czynność jako podlegającą opodatkowaniu.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Ponadto organ podatkowy wskazuje, że jeżeli przedstawione we wniosku zdarzenie przyszłe będzie różnić się od stanu faktycznego, który wystąpi w rzeczywistości, wówczas wydana interpretacja nie będzie chroniła Wnioskodawcy w zakresie dotyczącym rzeczywiście zaistniałego stanu faktycznego.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.