Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBI/1/415-1590/12/AB
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2013-03-29
Teza: możliwość zwolnienia z opodatkowania przychodu uzyskanego z tytułu zbycia na podstawie umowy cywilnoprawnej części nieruchomości pozostałej po wywłaszczeniu na podstawie decyzji administracyjnej
Słowa kluczowe: linia-linia kolejowa; nieruchomości-zbycie nieruchomości; wywłaszczenie; zwolnienie-zwolnienie przedmiotowe
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 17 grudnia 2012 r. (data wpływu do tut. Biura 20 grudnia 2012 r.), uzupełnionym w dniach 18 stycznia i 13 marca 2013 r. o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych, w zakresie możliwości zwolnienia z opodatkowania przychodu uzyskanego z tytułu zbycia na podstawie umowy cywilnoprawnej części nieruchomości pozostałej po wywłaszczeniu na podstawie decyzji administracyjnej - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 20 grudnia 2012 r. wpłynął do tut. Biura ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie, dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych m.in. w zakresie możliwości zwolnienia z opodatkowania przychodu uzyskanego z tytułu zbycia na podstawie umowy cywilnoprawnej części nieruchomości pozostałej po wywłaszczeniu na podstawie decyzji administracyjnej. Pismem z dnia 15 stycznia 2013 r. (data wpływu do tut. Biura 18 stycznia 2013 r.) wniosek powyższy został uzupełniony. Nadal jednak nie spełniał wymogów formalnych, dlatego też pismem z dnia 28 lutego 2013 r., Znak: IBPBI/1/415-1588/12/AB, IBPBI/1/415-1589/12/AB, IBPBI/1/415-1590/12/AB wezwano do jego uzupełnienia, co też nastąpiło w dniu 13 marca 2013 r.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawca jest wspólnikiem spółki jawnej (dalej: „Spółka”), będącej użytkownikiem wieczystym gruntów oraz właścicielem posadowionych na nich budynków (prawa Spółki związane z nieruchomością będą dalej określane łącznie, jako: „Nieruchomość”). \`(...)\`S.A. (dalej: „ P.”) realizować będzie w miejscu położenia Nieruchomości inwestycję w postaci budowy linii kolejowej. Konsekwencją powyższego będzie wywłaszczenie Spółki w celu realizacji powyższej inwestycji kolejowej. Wywłaszczenie nastąpi poprzez wydanie decyzji administracyjnej o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej w zakresie części nieruchomości, a w pozostałym zakresie poprzez sprzedaż nieruchomości dokonaną na wniosek Spółki wskazujący, że pozostała po wywłaszczeniu administracyjnym część nieruchomości nie nadaje się do wykorzystania na dotychczasowe cele. Podstawą prawną tego rodzaju wywłaszczenia jest art. 9s ust. 3 ustawy o transporcie kolejowym (dalej: „ustawa kolejowa”) (w zakresie decyzji administracyjnej) oraz art. 9t i art. 9s ust. 3 ustawy kolejowej (w zakresie umowy cywilnoprawnej).

(zdarzenie przyszłe oznaczone we wniosku Nr 3)

W uzupełnieniu wniosku, ujętym w piśmie z dnia 11 marca 2013 r., Wnioskodawca wyjaśnił, że:

*   Spółka jawna nabyła nieruchomości o których mowa we wniosku na podstawie umowy sprzedaży zawartej dnia 8 lipca 2003 r., z syndykiem masy upadłości,
*   nieruchomości te stanowią środek trwały spółki jawnej, amortyzowany 10% stawką amortyzacyjną (ostatni miesiąc amortyzacji to sierpień 2013 r.),
*   w przedstawionym zdarzeniu przyszłym nie zaistnieją sytuacje o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, gdyż nabycie nieruchomości nie nastąpiło, ani nie nastąpi w okresie 2 lat przed wszczęciem postępowania wywłaszczeniowego lub odpłatnym zbyciem, a cena nabycia nieruchomości nie będzie o co najmniej 50% niższa od wysokości uzyskanego odszkodowania lub ceny zbycia nieruchomości na cele uzasadniające jej wywłaszczenie.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy przychód uzyskany z tytułu zbycia pozostałej części nieruchomości (prawa wieczystego użytkowania gruntu i własności budynków posadowionych na gruncie), na podstawie umowy cywilnoprawnej jest wolny od podatku dochodowego?

Zdaniem Wnioskodawcy, przychód uzyskany z tytułu zbycia pozostałej części nieruchomości pozostałej po wywłaszczeniu, na podstawie umowy cywilnoprawnej jest wolny od podatku dochodowego od osób fizycznych.

W obecnym stanie prawnym spółka jawna, będąca spółką osobową może we własnym imieniu nabywać i zaciągać zobowiązania, nie jest jednak podatnikiem podatku dochodowego. W razie dokonania transakcji skutkującej przysporzeniem majątkowym spółki, przychód w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym osiągają jej wspólnicy. Do przychodów wspólników spółki jawnej będących osobami fizycznymi stosuje się zatem przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej: „updof”).

Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 29 updof, wolne od podatku dochodowego są przychody uzyskane z tytułu odszkodowania wypłacanego stosownie do przepisów o gospodarce nieruchomościami lub z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości na cele uzasadniające jej wywłaszczenie oraz z tytułu sprzedaży nieruchomości w związku z realizacją przez nabywcę prawa pierwokupu, stosownie do przepisów o gospodarce nieruchomościami. W ocenie Wnioskodawcy, także w razie częściowego wywłaszczenia nieruchomości na podstawie decyzji o lokalizacji linii kolejowej, która stała się ostateczna, a częściowo w wyniku zawarcia umowy co do zbycia części nieruchomości nie nadającej się do prawidłowego wykorzystania na dotychczasowe cele w następstwie złożenia stosownego wniosku, Wnioskodawca nie będzie obowiązany do zapłaty podatku dochodowego. Do tego sposobu wywłaszczenia także znajdzie zastosowanie zwolnienie, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 29 updof. W zakresie w jakim dojdzie do wypłaty odszkodowania w wyniku wydania ostatecznej decyzji o lokalizacji linii kolejowej zwolnienie wynikać będzie z okoliczności opisanych w punkcie 1.

W zakresie w jakim do wypłaty środków dojdzie w wyniku zawarcia umowy, o której mowa w art. 9t ustawy kolejowej, także zastosowanie znajdzie art. 21 ust. 1 pkt 29 updof. Regulacja ta także musi mieć zastosowanie do powyższej sytuacji z uwagi na fakt, że wywłaszczenie takie jest odpłatnym zbyciem nieruchomości na cele uzasadniające jej wywłaszczenie w rozumieniu tego przepisu. Jedynym bowiem powodem uzyskania przychodu z tego zbycia jest fakt wywłaszczenia pozostałej części nieruchomości w drodze decyzji i pozbawienie danego podmiotu możliwości dotychczasowego korzystania z nieruchomości. Ustawa o transporcie kolejowym wprowadza dla właścicieli i użytkowników wieczystych wywłaszczanych nieruchomości dobrodziejstwo w postaci możliwości odkupienia pozostałej części nieruchomości, jeżeli nie nadaje się ona do prawidłowego wykorzystania na dotychczasowe cele. Takie odkupienie nieruchomości jest bowiem wyłącznie spowodowane faktem wywłaszczenia nieruchomości na określony cel publiczny. Tym samym wypłacone w tego tytułu środki zwolnione będą od podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 29 updof, bowiem zbycie ma miejsce z uwagi na cele uzasadniające jej wywłaszczenie.

Na tle przedstawionego zdarzenia przyszłego, stwierdzam, co następuje:

Na wstępie zaznaczyć należy, iż ww. stanowisko Wnioskodawcy ma szerszy zakres niż będący przedmiotem niniejszej interpretacji indywidualnej (wynikający z treści zadanego pytania) bowiem odwołuje się również do pytania Nr 1, dotyczącego możliwości zwolnienia z opodatkowania przychodu uzyskanego z tytułu otrzymanego odszkodowania w związku z wywłaszczeniem nieruchomości na podstawie decyzji administracyjnej. Zważywszy, iż do zakresu tego odniesiono się w interpretacji indywidualnej z dnia 29 marca 2013 r. Znak: IBPBI/1/415-1588/12/AB odstąpiono od powielania przedstawionego tam stanowiska Organu podatkowego.

W myśl zasady powszechnego opodatkowania wyrażonej w art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 361 ze zm.), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Z treści powołanego przepisu wynika zatem, iż opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody uzyskane przez podatnika, z wyjątkiem tych, które zostały enumeratywnie wymienione przez ustawodawcę w katalogu zwolnień przedmiotowych ustawy bądź, od których Minister Finansów zaniechał poboru podatku, w drodze rozporządzenia.

Stosownie do treści art. 10 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy, źródłem przychodów jest m.in. pozarolnicza działalność gospodarcza.

Zasady ustalania przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej zostały określone w art. 14 tej ustawy, który w ust. 1 stanowi, że za przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej uważa się kwoty należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont. (…).

Zgodnie z art. 14 ust. 2 pkt 1 ww. ustawy podatku dochodowym od osób fizycznych, przychodem z działalności gospodarczej, są również przychody z odpłatnego zbycia wykorzystywanych na potrzeby związane z działalnością gospodarczą oraz przy prowadzeniu działów specjalnych produkcji rolnej składników majątku będących:

1.  środkami trwałymi,
2.  składnikami majątku, o których mowa w art. 22d ust. 1, z wyłączeniem składników, których wartość początkowa, ustalona zgodnie z art. 22g, nie przekracza 1500 zł,
3.  wartościami niematerialnymi i prawnymi,

\-ujętych w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, w tym także przychody z odpłatnego zbycia składników majątku wymienionych w lit. b), spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu użytkowego lub udziału w takim prawie nieujętych w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, z zastrzeżeniem ust. 2c.

W myśl art. 14 ust. 2c ww. ustawy do przychodów, o których mowa w ust. 2 pkt 1, nie zalicza się przychodów z odpłatnego zbycia wykorzystywanych na potrzeby związane z działalnością gospodarczą oraz przy prowadzeniu działów specjalnych produkcji rolnej: budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu, gruntu lub udziału w gruncie albo prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, związanych z tym budynkiem lub lokalem, spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziału w takim prawie.

W świetle cytowanych powyżej przepisów zauważyć należy, iż z istoty rozwiązań zawartych w ww. przepisach wynika, iż przychody z odpłatnego zbycia składników majątku wykorzystywanych w działalności gospodarczej (z wyjątkiem nieruchomości mieszkalnych wymienionych w art. 14 ust. 2c ww. ustawy), stanowią przychody z działalności gospodarczej.

Jednakże, zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 29 cyt. ustawy, wolne od podatku dochodowego są przychody uzyskane z tytułu odszkodowania wypłacanego stosownie do przepisów o gospodarce nieruchomościami lub z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości na cele uzasadniające jej wywłaszczenie oraz z tytułu sprzedaży nieruchomości w związku z realizacją przez nabywcę prawa pierwokupu, stosownie do przepisów o gospodarce nieruchomościami; nie dotyczy to przypadków, gdy właściciel nieruchomości, o której mowa w zdaniu pierwszym, nabył jej własność w okresie 2 lat przed wszczęciem postępowania wywłaszczeniowego bądź odpłatnym zbyciem nieruchomości za cenę niższą o co najmniej 50% od wysokości uzyskanego odszkodowania lub ceny zbycia nieruchomości na cele uzasadniające jej wywłaszczenie lub w związku z realizacją prawa pierwokupu.

Z przedstawionego we wniosku opisu zdarzenia przyszłego wynika, że Wnioskodawca jest wspólnikiem spółki jawnej, będącej użytkownikiem wieczystym gruntów oraz właścicielem posadowionych na nich budynków. Nieruchomości te stanowią środek trwały spółki jawnej, amortyzowany 10% stawką amortyzacyjną. W miejscu położenia ww. nieruchomości planowana jest realizacja inwestycji w postaci budowy linii kolejowej. Konsekwencją powyższego, m.in. może być wywłaszczenie Spółki w celu realizacji powyższej inwestycji kolejowej. Jednakże wywłaszczenie będzie dotyczyć tylko części nieruchomości (w związku z wywłaszczeniem Wnioskodawca, jako wspólnik spółki jawnej, otrzyma odszkodowanie). Natomiast pozostała część nieruchomości zostanie sprzedana na wniosek Spółki wskazujący, że pozostała po wywłaszczeniu administracyjnym część nieruchomości nie nadaje się do wykorzystania na dotychczasowe cele.

Zgodnie z art. 9t ust. 2 ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym (t.j. Dz. U. z 2007 r. Nr 16, poz. 94 ze zm.), jeżeli w przypadku, o którym mowa w art. 9s ust. 3, została przejęta część nieruchomości, a pozostała część nie nadaje się do prawidłowego wykorzystania na dotychczasowe cele, S.A. nabywają, w drodze umowy, na wniosek właściciela lub użytkownika wieczystego nieruchomości, w imieniu i na rzecz Skarbu Państwa tę część nieruchomości.

Biorąc pod uwagę zaprezentowane we wniosku zdarzenie przyszłe oraz przepisy prawne w tym zakresie należy stwierdzić, iż na mocy art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zwolniony od opodatkowania został m.in. przychód ze sprzedaży nieruchomości na cele uzasadniające jej wywłaszczenie lub w związku z realizacją przez nabywcę prawa pierwokupu, stosownie do przepisów o gospodarce nieruchomościami. W przedmiotowej sprawie bezwątpienia nie nastąpiła realizacja prawa pierwokupu.

W opisanym zdarzeniu przyszłym, sprzedaż przez Wnioskodawcę na rzecz Skarbu Państwa części przedmiotowej nieruchomości, która nie nadaje się do prawidłowego wykorzystania na dotychczasowe cele nie korzysta jednakże ze zwolnienia, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, gdyż nie jest to sprzedaż na cele uzasadniające wywłaszczenie. Tym samym w analizowanym zdarzeniu przyszłym nie mają znaczenia pozostałe przesłanki określone w powołanym powyżej przepisie art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Reasumując, w świetle przedstawionych wyżej przepisów, przychód ze sprzedaży nieruchomości „resztowej”, powstałej w wyniku wywłaszczenia, będzie stanowił dla Wnioskodawcy, stosownie do art. 8 ust. 1 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej w rozumieniu art. 14 ust. 2 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a tym samym dochód z tego tytułu będzie podlegał opodatkowaniu na zasadach właściwych do tego źródła przychodów.

Zwrócić należy również uwagę, że przepisy dotyczące zwolnień podatkowych, stanowiące wyjątek od zasady powszechności opodatkowania, muszą być interpretowane ściśle, niedopuszczalna jest ich wykładnia rozszerzająca.

Mając powyższe na względzie, przedstawione we wniosku stanowisko Wnioskodawcy w zakresie możliwości zwolnienia z opodatkowania przychodu uzyskanego z tytułu zbycia na podstawie umowy cywilnoprawnej części nieruchomości pozostałej po wywłaszczeniu na podstawie decyzji administracyjnej należało uznać na nieprawidłowe.

Nadmienić należy, iż w pozostałym zakresie, wskazanym we wniosku zostaną wydane odrębne interpretacje indywidualne.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, 31 – 511 Kraków, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.