Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBII/1/415-900/10/HK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2010-12-23
Teza: Czy umorzenie należności z tytułu najmu lokalu stanowi przychód z innych źródeł podlegający opodatkowaniu i czy wnioskodawca jest zobligowany do pobrania zaliczki na podatek i do sporządzenia informacji PIT-8C?
Słowa kluczowe: obowiązek-obowiązek płatnika; płatnik; świadczenie-świadczenie nieodpłatne
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 07 września 2010r. (data wpływu do tut. Biura – 16 września 2010r.), uzupełnionym w dniu 18 i 26 listopada 2010r., o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych m.in. w zakresie skutków podatkowych umorzenia należności z tytułu opłat za najem lokalu, wraz z ustawowymi odsetkami - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 16 września 2010r. wpłynął do tut. Biura ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych umorzenia należności z tytułu świadczeń otrzymanych z funduszu alimentacyjnego, wraz z odsetkami oraz skutków podatkowych umorzenia należności z tytułu opłat za najem lokalu, wraz z ustawowymi odsetkami.

Wniosek nie spełniał wymogów formalnych, dlatego pismem z dnia 15 listopada 2010r. Znak: IBPB II/1/415-778/10/HK, IBPB II/1/415-900/10/HK wezwano o jego uzupełnienie. W dniu 18 listopada 2010r. została uiszczona brakująca opłata, zaś w dniu 26 listopada 2010r. wpłynęło uzupełnienie wniosku w zakresie pozostałych braków formalnych.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Na podstawie decyzji z dnia 12 maja 2010r. Wójt Gminy X umorzył należności z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego wraz z ustawowymi odsetkami. Umorzenie nastąpiło na wniosek dłużnika alimentacyjnego, który znalazł się w ciężkiej sytuacji dochodowej, zdrowotnej i rodzinnej, która nie pozwalała mu na wywiązanie się z obowiązku alimentacyjnego wobec jego dzieci. Ciężka sytuacja została wywołana brakiem pracy i leczeniem choroby alkoholowej, a następnie wypadkiem drogowym, w wyniku, którego stał się całkowicie niezdolny do pracy.

Na podstawie innych decyzji o umorzeniu części wymagalnej wierzytelności - Wójt Gminy X umorzył należności z tytułu opłat za najem lokalu mieszkalnego wraz z ustawowymi odsetkami. Umorzenie nastąpiło na wniosek dłużnika, według zasad określonych w Uchwale Rady Gminy w sprawie zasad i trybu umarzania, odraczania i rozkładania na raty należności pieniężnych Gminy X oraz jednostek organizacyjnych innych niż należności podatkowe. Dłużniczka przedłożyła dokumenty, z których wynika, iż wskutek tragicznej śmierci męża - jedynego żywiciela rodziny, nie jest w stanie spłacić swoich zobowiązań. Ponadto dłużniczka ma na utrzymaniu trójkę dzieci i jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku.

W uzupełnieniu wniosku z dnia 18 listopada 2010r. (wpływ do tut. Biura – 26 listopada 2010r.) wnioskodawca doprecyzował stan faktyczny wyjaśniając, iż:

1.  umorzenie należności z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego wraz z ustawowymi odsetkami nastąpiło na podstawie Decyzji Wójta Gminy X, w treści której powołano się na art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 07 września 2007r. o pomocy osobom upoważnionym do alimentów (Dz. U. z 2009r. Nr 1 poz. 7 ze zm.) oraz art. 104 i art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.),
2.  umorzenie należności z tytułu opłat za najem lokalu mieszkalnego wraz z ustawowymi odsetkami nastąpiło na wniosek dłużnika, według zasad określonych w Uchwale Rady Gminy w sprawie zasad i trybu umarzania, odraczania i rozkładania na raty należności pieniężnych Gminy X oraz jednostek organizacyjnych innych niż należności podatkowe - w której powołano się na przepisy art. 42 i 43 ustawy z dnia 30 czerwca 2005r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2005r. Nr 249 poz. 2104 ze zm.) oraz w oparciu o art. 18 ust. 2 pkt 15 i art. 40 ust. 1, art. 41 ust. 1, art. 42 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz. U. 2001r. Nr 142 poz. 1591 ze zm.).

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy umorzenie należności z tytułu funduszu alimentacyjnego oraz umorzenie należności z tytułu najmu lokalu stanowi przychód z innych źródeł podlegający opodatkowaniu i czy wnioskodawca jest zobligowany do pobrania zaliczki na podatek i do sporządzenia informacji PIT-8C?

Zdaniem wnioskodawcy, umorzone należności, zarówno z tytułu funduszu alimentacyjnego jak i z tytułu najmu lokalu, powoduje powstanie przychodu po stronie osób, wobec których zastosowano umorzenie. Za przychody bowiem uważa się również nieodpłatne świadczenia, o których mowa w art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W ocenie wnioskodawcy nie ma tutaj także znaczenia fakt, iż umorzeń tych dokonano wskutek zdarzeń losowych, które dotknęły te osoby (nieszczęśliwy wypadek, który spowodował niezdolność do pracy, śmierć męża jedynego żywiciela czteroosobowej rodziny, oraz fakt pozostawania bez pracy).

Wnioskodawca stwiedza, iż wprawdzie na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 26a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zwalnia się od podatku świadczenia otrzymane z tytułu jednorazowej pomocy materialnej finansowanej ze środków budżetu państwa lub budżetów jednostek samorządu terytorialnego w związku z zaistniałym zdarzeniem losowym, jednakże jego zdaniem, umorzenie długu powoduje powstanie nieodpłanego świadczenia, a w ww. przepisie jest mowa o „świadczeniach” a nie „nieodpłatnych świadczeniach”. W związku z powyższym wnioskodawca uważa, iż nie jest zobowiązany do poboru zaliczki na podatek, natomiast ma obowiązek sporządzić informację PIT-8C dla osób, wobec których zastosowano umorzenie.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Na wstępie zaznaczyć należy, że niniejszą interpretacją dokonano oceny stanowiska wnioskodawcy w zakresie skutków podatkowych umorzenia należności z tytułu opłat za najem lokalu, wraz z ustawowymi odsetkami. Natomiast wniosek w pozostałej części, dotyczącej skutków podatkowych umorzenia należności z tytułu świadczeń otrzymanych z funduszu alimentacyjnego, wraz z ustawowymi odsetkami, zostanie rozstrzygnięty odrębną interpretacją.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2010r. Nr 51, poz. 307) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Stosownie do art. 11 ust. 1 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przychodami z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Katalog źródeł przychodów, z których pochodzą dochody (przychody) podlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, zawiera art. 10 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Nie jest to jednak katalog zamknięty, o czym świadczy zapis art. 10 ust. 1 pkt 9 w związku z art. 20 ust. 1 tej ustawy.

W świetle zapisu art. 10 ust. 1 pkt 9 w związku z art. 20 ust. 1 powołanej ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych źródłami przychodów są przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, za które uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i 17 oraz przychody nieznajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach. Użycie w tym przepisie słowa „w szczególności” oznacza, że jest to wyliczenie przykładowe.

Zatem do tej kategorii źródła należy zaliczyć każde przysporzenie majątkowe, które uzyskuje osoba fizyczna, a którego nie można zaliczyć do pozostałych kategorii źródeł określonych w art. 10 ust. 1 ww. ustawy.

W rozumieniu powyższych przepisów, umorzenie należności z tytułu opłat za najem lokalu, wraz z ustawowymi odsetkami, stanowi dla dłużników przychód „z innych źródeł”, gdyż jest dla nich wymiernym przysporzeniem finansowym. Osoby te nie ponoszą ciężarów z tytułu ww. należności, co stanowiłoby uszczerbek na ich majątku, tym samym uzyskują konkretną korzyść finansową.

Na podstawie, powołanego przez wnioskodawcę, art. 21 ust. 1 pkt 26a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wolne od podatku dochodowego są świadczenia otrzymane z tytułu jednorazowej pomocy materialnej finansowanej ze środków budżetu państwa lub budżetów jednostek samorządu terytorialnego w związku z zaistniałym zdarzeniem losowym.

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że Wójt Gminy X umorzył należności z tytułu opłat za najem lokalu mieszkalnego wraz z ustawowymi odsetkami. Umorzenie nastąpiło na wniosek dłużnika, według zasad określonych w Uchwale Rady Gminy w sprawie zasad i trybu umarzania, odraczania i rozkładania na raty należności pieniężnych Gminy X oraz jednostek organizacyjnych innych niż należności podatkowe.

Należy podkreślić, iż treść zwolnienia od podatku, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 26a ustawy, nie daje podstaw do stwierdzenia, iż umorzenie należności z tytułu opłat za najem lokalu, wraz z ustawowymi odsetkami, mieści się w zakresie tej regulacji.

Ustawodawca w treści tegoż przepisu jednoznacznie zakreślił przedmiot zwolnienia, wskazując, iż ma to być jednorazowa pomoc materialna; umorzenie należności nie można zakwalifikować do pomocy materialnej – jest to zwolnienie z długu.

W świetle powyższego należy stwierdzić, że kwota umorzonych należności z tytułu opłat za najem lokalu, wraz z ustawowymi odsetkami, podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na podstawie ww. przepisów art. 9, art. 10, art. 11 w związku z art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

To oznacza, że na wnioskodawcy z tego tytułu ciąży obowiązek wynikający z przepisu art. 42a ww. ustawy, tj. obowiązek wystawienia beneficjentom informacji PIT-8C.

Stosownie bowiem do treści art. 42a powołanej ustawy osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, osoby prawne i ich jednostki organizacyjne oraz jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, które dokonują wypłaty należności lub świadczeń, o których mowa w art. 20 ust. 1, z wyjątkiem dochodów (przychodów) wymienionych w art. 21, art. 52, art. 52a i art. 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku, od których nie są obowiązane pobierać zaliczki na podatek lub zryczałtowanego podatku dochodowego, są obowiązane sporządzić informację według ustalonego wzoru o wysokości przychodów i w terminie do końca lutego następnego roku podatkowego przekazać podatnikowi oraz urzędowi skarbowemu, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania podatnika, a w przypadku podatników, o których mowa w art. 3 ust. 2a, urzędowi skarbowemu, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy w sprawach opodatkowania osób zagranicznych.

Jednocześnie – zgodnie z opinią wnioskodawcy – w przedstawionym stanie faktycznym nie jest on zobowiązany do poboru zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych.

Powyższe oznacza, że w przedmiotowej sprawie stanowisko wnioskodawcy należało uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie ul. Rakowicka 10, 31-511 Kraków, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.