Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBII/1/415-1101/12/BJ
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2013-03-27
Teza: Czy rentę skapitalizowaną i rentę wyrównawczą oraz odsetki ustawowe od obydwu wypłat należy opodatkować a co za tym idzie wystawić PIT-8C?
Słowa kluczowe: odsetki; renta; wyrok; wyrok-wykonanie wyroku
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 14 grudnia 2012 r. (data wpływu do tut. Biura – 21 grudnia 2012 r.), uzupełnionym w dniu 25 marca 2013 r., o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie zwolnienia z opodatkowania renty skapitalizowanej oraz renty wyrównawczej (wraz z odsetkami) - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 21 grudnia 2012 r. wpłynął do tut. Biura ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie zwolnienia z opodatkowania renty skapitalizowanej oraz renty wyrównawczej (wraz z odsetkami).

Z uwagi na braki formalne wniosku, pismem z dnia 08 marca 2013 r. znak: IBPB II/1/415-1101/13/BJ wezwano Wnioskodawcę do jego uzupełnienia. Przedmiotowy wniosek uzupełniono w dniu 25 marca 2013 r.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Sąd Okręgowy otrzymał do wypłaty wyrok Sądu Apelacyjnego, z którego wynika, że powodowi - niesłusznie aresztowanemu, który wskutek aresztu utracił częściowo zdolność do pracy zarobkowej należy zapłacić:

*   skapitalizowaną rentę wraz z ustawowymi odsetkami za okres od 19 listopada 2008 r. do dnia wypłaty,
*   rentę wyrównawczą płatną począwszy od 1 października 2008 r. do dnia 10 każdego miesiąca z ustawowymi odsetkami.

Wymieniona należność została wypłacona powodowi bez potrącania zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych.

W piśmie z dnia 19 marca 2013 r. (data wpływu do Biura – 25 marca 2013 r.), stanowiącym uzupełnienie wniosku, Wnioskodawca doprecyzował stan faktyczny i wskazał, że:

1.  Renta skapitalizowana i renta wyrównawcza wraz z ustawowymi odsetkami została przyznana na podstawie art. 417 § 1 Kodeksu cywilnego w brzmieniu sprzed nowelizacji z dnia 01 września 2004 r., art. 444 § 2 Kodeksu cywilnego oraz art. 447 Kodeksu cywilnego.
2.  Przedmiotowe odsetki są naliczone i wypłacone zgodnie z wyrokiem, który brzmi: „zasądza od pozwanego Skarbu Państwa na rzecz powoda kwotę z ustawowymi odsetkami od dnia (…) oraz rentę w kwocie po (…) płatne poczynając od (…) do dnia 10 każdego miesiąca z ustawowymi odsetkami w przypadku opóźnienia w płatności którejkolwiek z rat”. W związku z powyższym Wnioskodawca naliczył odsetki od renty skapitalizowanej od dnia wskazanego w wyroku do dnia wypłaty oraz od renty bieżącej od 11 dnia każdego miesiąca począwszy od miesiąca wskazanego w wyroku do dnia wypłaty.
3.  Nie są to odsetki z tytułu spóźnienia się zobowiązanego z wypłatą świadczenia, lecz odsetki naliczone zgodnie z wyrokiem.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy rentę skapitalizowaną i rentę wyrównawczą oraz odsetki ustawowe od obydwu wypłat należy opodatkować a co za tym idzie wystawić PIT-8C?

Wnioskodawca uważa, że renta skapitalizowana i renta wyrównawcza w myśl art. 21 ust. 1 pkt 3c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jest wolna od podatku dochodowego. Zakres zwolnienia obejmuje odszkodowania w postaci renty otrzymywane na podstawie przepisów prawa cywilnego w razie uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia przez poszkodowanego, który utracił całkowicie lub częściowo zdolność do pracy zarobkowej, albo jeżeli zwiększyły się jego potrzeby lub zmniejszyły widoki powodzenia na przyszłość. Z kolei przez rentę rozumie się łączną kwotę świadczeń rentowych wraz ze wzrostami i dodatkami z wyłączeniem dodatków rodzinnych i pielęgnacyjnych oraz dodatków dla sierot zupełnych od rent rodzinnych (art. 12 ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).

Zdaniem Wnioskodawcy, nie ma jednak podstaw do zwolnienia z opodatkowania odsetek ustawowych. Zasądzone i wypłacone odsetki stanowią przychód pozwanego z innych źródeł, o którym mowa w art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zatem z tytułu wypłaty zasądzonych przez sąd odsetek ustawowych z obydwu wypłat Wnioskodawca obowiązany jest do wystawienia pozwanemu informacji PIT-8C.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z generalną zasadą powszechności opodatkowania wyrażoną w art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 361 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Stosownie do art. 11 ust. 1 ww. ustawy przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

W art. 10 ust. 1 pkt 1-9 cyt. ustawy określone zostały źródła przychodów, wśród których wymieniono między innymi: stosunek pracy i stosunki pokrewne, emeryturę, rentę (pkt 1), oraz inne źródła (pkt 9).

Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i 17 oraz przychody nieznajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach (art. 20 ust. 1 ustawy).

Użycie w art. 20 ust. 1 ustawy sformułowania „w szczególności” świadczy o przykładowym katalogu przychodów z innych źródeł. Stąd też przychodami z innych źródeł są także inne przychody, niewymienione wprost w przepisie.

W myśl art. 12 ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przez emeryturę lub rentę rozumie się łączną kwotę świadczeń emerytalnych i rentowych, w tym kwoty emerytur kapitałowych wypłacanych na podstawie ustawy o emeryturach kapitałowych, wraz ze wzrostami i dodatkami, z wyłączeniem dodatków rodzinnych i pielęgnacyjnych oraz dodatków dla sierot zupełnych do rent rodzinnych.

Przytoczona wyżej definicja nie ogranicza pojęcia renty wyłącznie do świadczeń rentowych wypłacanych z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Obejmuje również renty mające charakter odszkodowawczy, otrzymane na podstawie przepisów prawa cywilnego.

Stosownie do art. 21 ust. 1 pkt 3c ustawy o podatku dochodowego od osób fizycznych wolne od podatku dochodowego są odszkodowania w postaci renty otrzymane na podstawie przepisów prawa cywilnego w razie uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia, przez poszkodowanego, który utracił całkowicie lub częściowo zdolność do pracy zarobkowej, albo jeżeli zwiększyły się jego potrzeby lub zmniejszyły widoki powodzenia na przyszłość.

Z wniosku wynika, iż Sąd Okręgowy otrzymał do wypłaty wyrok Sądu Apelacyjnego, z którego wynika, że powodowi - niesłusznie aresztowanemu, który wskutek aresztu utracił częściowo zdolność do pracy zarobkowej należy zapłacić:

*   skapitalizowaną rentę wraz z ustawowymi odsetkami za okres od 19 listopada 2008 r. do dnia wypłaty,
*   rentę wyrównawczą płatną począwszy od 1 października 2008 r. do dnia 10 każdego miesiąca z ustawowymi odsetkami.

Renta skapitalizowana i renta wyrównawcza wraz z ustawowymi odsetkami została przyznana na podstawie art. 417 § 1 Kodeksu cywilnego, w brzmieniu sprzed nowelizacji z dnia 01 września 2004 r., art. 444 § 2 Kodeksu cywilnego oraz art. 447 Kodeksu cywilnego.

Przepis art. 417 § 1 2 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) - w brzmieniu obowiązującym we wskazanym wyżej okresie - stanowił, iż Skarb Państwa ponosi odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przez funkcjonariusza państwowego przy wykonywaniu powierzonej mu czynności.

Zgodnie z art. 552 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego (Dz. U. Nr 89, poz. 555 ze zm.) oskarżonemu, który w wyniku wznowienia postępowania lub kasacji został uniewinniony lub skazany na łagodniejszą karę, służy od Skarbu Państwa odszkodowanie za poniesioną szkodę oraz zadośćuczynienie za doznaną krzywdę, wynikłe z wykonania względem niego w całości lub w części kary, której nie powinien był ponieść.

Odszkodowanie i zadośćuczynienie przysługuje również w wypadku niewątpliwie niesłusznego tymczasowego aresztowania lub zatrzymania (art. 552 § 4 ww. ustawy).

Stosownie do postanowień art. 444 § 2 Kodeksu cywilnego, jeżeli poszkodowany utracił całkowicie lub częściowo zdolność do pracy zarobkowej albo jeżeli zwiększyły się jego potrzeby lub zmniejszyły widoki powodzenia na przyszłość, może on żądać od zobowiązanego do naprawienia szkody odpowiedniej renty.

Z kolei z treści art. 447 Kodeksu cywilnego wynika, iż z ważnych powodów sąd może na żądanie poszkodowanego przyznać mu zamiast renty lub jej części odszkodowanie jednorazowe. Dotyczy to w szczególności wypadku, gdy poszkodowany stał się inwalidą, a przyznanie jednorazowego odszkodowania ułatwi mu wykonywanie nowego zawodu.

Mając na uwadze przedstawiony stan faktyczny oraz powołane wyżej przepisy prawa należy uznać, że wypłacona w wyniku wyroku Sądu Apelacyjnego na rzecz powoda niesłusznie aresztowanego renta wyrównawcza oraz skapitalizowana renta mieści się w definicji renty, określonej w art. 12 ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a tym samym stanowi przychód, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, który jest zwolniony z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Natomiast w odniesieniu do zasądzonych wyrokiem sądu odsetek należy wskazać, iż instytucję prawną odsetek za zwłokę reguluje art. 481 Kodeksu cywilnego, zgodnie z którym jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. Jeżeli stopa odsetek za opóźnienie nie była z góry oznaczona, należą się odsetki ustawowe.

Odsetki wypłacone za okres pomiędzy datą zasądzenia i datą wypłaty odszkodowania (renty) nie są wliczane do wartości odszkodowania (renty). Zgodnie bowiem z treścią art. 20 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296 ze zm.) do wartości przedmiotu sporu nie wlicza się odsetek, pożytków i kosztów, żądanych obok roszczenia głównego. Przepis ten ma zastosowanie do odsetek ustawowych, z którymi zasądzono świadczenia główne – co miało miejsce w stanie faktycznym przedstawionym we wniosku.

Analizując treść powyższych przepisów należy zauważyć, iż nie można utożsamiać odsetek za zwłokę z odszkodowaniem czy też innym świadczeniem (naprawieniem szkody). Wierzyciel może ich żądać dopiero, jeżeli dłużnik opóźni się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego. Odsetki mają charakter uboczny względem świadczenia głównego – są skutkiem nie wykonania zobowiązań.

Z tych względów wyłączenie z opodatkowania należności głównej nie oznacza, iż wolne od podatku są także odsetki od niej naliczone. Nie można przyjąć, iż odsetki są odszkodowaniem sensu stricte i jako takie objęte są zwolnieniem od podatku dochodowego od osób fizycznych przewidzianym dla odszkodowań. Okoliczność, że odsetki stanowią najczęściej swoistą rekompensatę wynikającą z czasookresu jaki upłynął pomiędzy zaistnieniem zdarzeń skutkujących wypłatą odszkodowania (renty) a skonkretyzowaniem obowiązku naprawienia szkody (krzywdy) w wyroku sądu powszechnego, nie jest wystarczająca do objęcia zwolnieniem z opodatkowania przedmiotowych odsetek na tej samej podstawie prawnej co należności głównej. Wyłączenie z opodatkowania należności głównej nie oznacza, iż wolne od podatku są także odsetki od niej naliczone. Otrzymane odsetki za zwłokę w wykonywaniu zobowiązania cywilnoprawnego są – co do zasady – przychodem wierzyciela podlegającym opodatkowaniu. Wyjątek od powyższej reguły stanowią jedynie odsetki, które wolą ustawodawcy zostały wymienione w katalogu zwolnień przedmiotowych.

Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 95 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wolne od podatku dochodowego są odsetki z tytułu nieterminowej wypłaty wynagrodzeń i świadczeń z tytułów, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 1, tj. m. in. renty.

Świadczenie w postaci renty, o której mowa w przepisach prawa cywilnego, należy kwalifikować do źródła przychodów wymienionego w art. 10 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 12 ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zatem w przypadku tych świadczeń, odsetki za okres od daty wynikającej z wyroku do dnia ich zapłaty zgodnie z wyrokiem, nie spełniają warunku określonego w art. 21 ust. 1 pkt 95 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Przepis ten będzie miał jednak zastosowanie w sytuacji, gdy od momentu ogłoszenia wyroku sądu przyznającego rentę – zobowiązany spóźni się z wypłatą tego świadczenia na rzecz poszkodowanego.

We wniosku wskazano, iż wypłacone odsetki nie są odsetkami z tytułu spóźnienia się zobowiązanego z wypłatą świadczenia, lecz stanowią odsetki naliczone zgodnie z wyrokiem.

W związku z powyższym, wynikające z wyroku sądowego należne odsetki nie korzystają ze zwolnienia. W konsekwencji wypłata tych odsetek stanowi przychód z innych źródeł podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach ogólnych.

Zatem z tytułu wypłaty zasądzonych przez sąd odsetek ustawowych z tytułu wypłaty obydwu świadczeń Wnioskodawca obowiązany jest do wystawienia informacji PIT-8C.

Wobec powyższego, stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa S. Wyszyńskiego 2, 44-100 Gliwice, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.