Zmiana interpretacji indywidualnej
Sygnatura: DD3/033/93/OBQ/13/RD-15124/RD-30745/RD-66078/13
Organ: Minister Finansów
Data wydania: 2013-07-01
Teza: zakwalifikowanie umorzonych opłat z tytułu pobytu dziecka w pieczy zastępczej do przychodów z innych źródeł, oraz brak powstania przychodu podlegającego opodatkowaniu w sytuacji odstąpienia od ustalenia opłat z tytułu pobytu dziecka w pieczy zastępczej
Słowa kluczowe: odstąpienie; przychód-źródła przychodu; umorzenie; świadczenie
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 10; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 11

ZMIANA INTERPRETACJI INDYWIDUALNEJ

Na podstawie art. 14e § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012 r., poz. 749, z późn. zm.) Minister Finansów, w związku ze stwierdzeniem nieprawidłowości interpretacji indywidualnej z dnia 14 lutego 2013 r. Nr ITPB2/415-1026/12/MU, wydanej w imieniu Ministra Finansów przez Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy, zmienia z urzędu wyżej wymienioną interpretację stwierdzając, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku złożonym w dniu 14 listopada 2012 r. jest:

*   **nieprawidłowe** – w odniesieniu do zakwalifikowania umorzonych opłat z tytułu pobytu dziecka w pieczy zastępczej do przychodów z innych źródeł,
*   **prawidłowe** – w odniesieniu do braku powstania przychodu podlegającego opodatkowaniu w sytuacji odstąpienia od ustalenia opłat z tytułu pobytu dziecka w pieczy zastępczej.

UZASADNIENIE

Dnia 14 lutego 2013 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działając – na podstawie § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) – w imieniu Ministra Finansów, wydał interpretację indywidualną dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych. Interpretacja wydana została na ww. wniosek złożony w dniu 14 listopada 2012 r.

W wniosku przedstawiono następujący opis zdarzenia przyszłego.

Stosownie do postanowień wynikających z art. 193 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (Dz.U. Nr 149, poz. 887, z późn. zm.) za pobyt dziecka w pieczy zastępczej rodzice ponoszą miesięczną opłatę w wysokości przyznanych świadczeń na pokrycie kosztów utrzymania dziecka.

Opłatę za pobyt dziecka w pieczy zastępczej, w trybie art. 194 ust. 1 ww. ustawy, ustala w drodze decyzji starosta właściwy ze względu na miejsce zamieszkania dziecka przed umieszczeniem w rodzinie zastępczej, rodzinnym domu dziecka, placówce opiekuńczo-wychowawczej, regionalnej placówce opiekuńczo-terapeutycznej albo interwencyjnym ośrodku preadopcyjnym.

W myśl art. 194 ust. 2 ww. ustawy, rada powiatu określa, w drodze uchwały, szczegółowe warunki umorzenia w całości lub w części, łącznie z odsetkami, odroczenia terminu płatności, rozłożenia na raty lub odstępowania od ustalenia opłaty za pobyt dziecka w pieczy zastępczej.

Uchwałą Rady Miejskiej z dnia 26 marca 2012 r. w sprawie określenia szczegółowych warunków umorzenia w całości lub w części, łącznie z odsetkami, odroczenia terminu płatności, rozłożenia na raty lub odstępowania od ustalenia opłaty za pobyt dziecka w pieczy zastępczej określono zasady umarzania, odraczania terminu płatności, rozłożenia na raty lub odstępowania od ustalenia opłaty, za pobyt dziecka w pieczy zastępczej.

Na podstawie § 11 ust. 2 ww. uchwały, Prezydent Miasta upoważnił Wnioskodawcę m.in. do umarzania (w całości lub w części), odstąpienia od ustalania opłaty za pobyt dziecka w pieczy zastępczej.

Zgodnie z art. 194 ust. 3 ww. ustawy, starosta na wniosek lub z urzędu, uwzględniając przedmiotową uchwałę, może umorzyć w całości lub w części łącznie z odsetkami, odroczyć termin płatności, rozłożyć na raty lub odstąpić od ustalenia opłaty za pobyt dziecka w pieczy zastępczej.

Zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 1 ww. uchwały, rodzice dziecka mogą wystąpić z wnioskiem o umorzenie w całości lub w części, odroczenie terminu płatności, rozłożenie na raty należności lub odstąpienie od ustalenia opłaty za pobyt dziecka w pieczy zastępczej.

Wnioskodawca, w drodze decyzji administracyjnej, ustala opłatę za pobyt dziecka w pieczy zastępczej. Na wniosek rodziców możliwe jest umorzenie w całości lub w części, odroczenie płatności bądź rozłożenie na raty powstałych należności. Zgodnie z § 12 ww. uchwały, rodzice mają obowiązek potwierdzenia okoliczności uprawniających do zastosowania umorzenia, odroczenia bądź rozłożenia na raty.

Na podstawie dokumentacji zgromadzonej w toku prowadzonego postępowania, Wnioskodawca ustala sytuację socjalno-bytową rodziny (jako wnioskodawcy). Jeżeli Wnioskodawca potwierdzi spełnienie przesłanek określonych w ww. uchwale uzasadniających umorzenie w całości lub w części, odroczenie terminu płatności bądź rozłożenie na raty, wydaje stosowną decyzję w sprawie.

Odstąpienie zaś od ustalenia, w drodze decyzji administracyjnej, opłaty za pobyt dziecka w pieczy zastępczej, zgodnie z § 4 ww. uchwały, może nastąpić na wniosek rodziców dziecka, na czas określony, nie przekraczający 12 miesięcy, w szczególności, gdy: dochód nie przekracza kryterium dochodowego lub nie przekracza 250% kryterium dochodowego i jednocześnie wystąpi co najmniej jedna z wymienionych przesłanek: ściągnięcie należności stanowiłoby zagrożenie dla egzystencji rodzica oraz osób pozostających na jego utrzymaniu, rodzic przebywa w jednostce organizacyjnej pomocy społecznej lub placówce służby zdrowia zapewniającej całodobową opiekę w szczególności gdy ponosi opłatę za pobyt, wystąpi długotrwała lub ciężka choroba, bezrobocie, niepełnosprawność, bezdomność, rodzic wychowuje inne pozostające pod jego opieką dzieci, rodzic wywiązuje się z obowiązku alimentacyjnego, rodzic ponosi opłatę za pobyt dziecka lub innych członków rodziny w jednostce pomocy społecznej lub innych instytucjach zapewniających całodobową opiekę, rehabilitację lub pobyt w pieczy zastępczej.

Częstokroć powyższe okoliczności powodują, że ustalenie opłaty i dochodzenie należności stanowi realne zagrożenie dla egzystencji rodziny. Ponadto skuteczność „odzyskania” należności częstokroć jest wręcz nierealna.

W związku z przedstawionym opisem zdarzenia przyszłego Wnioskodawca zadał następujące pytanie.

Czy odstąpienie od ustalenia należności z tytułu pobytu dziecka w pieczy zastępczej bądź umorzenie istniejących należności określonych w przedmiotowych decyzjach wydanych na podstawie ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemu pieczy zastępczej, stanowi przychód w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i tym samym obliguje do wystawienia informacji PIT-8C?

Zdaniem Wnioskodawcy:

*   umorzenie należności z tytułu pobytu dziecka w pieczy zastępczej obliguje do wystawienia informacji PIT-8C, bowiem kwota należna została naliczona, zaś jej umorzenie zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 9 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, zakwalifikować należy jako przychód z innych źródeł, co stanowić będzie podstawę opodatkowania,
*   odstąpienie zaś od ustalenia opłaty za pobyt dziecka w rodzinie zastępczej nie stanowi podstaw do jej uznania jako dochodu z innych źródeł i nie powinna być wykazywana w informacji PIT 8C.

Fakt odstąpienia od ustalenia opłaty za pobyt dziecka w rodzinie zastępczej uniemożliwia określenie należności podatkowej, bowiem przychód nie powstaje i nie można określić podstawy opodatkowania, a co za tym idzie – nie powstaje obowiązek podatkowy.

Skoro opodatkowaniu podlegają przychody osób fizycznych, a w szczególnych okolicznościach na podstawie ww. art. 194 ust. 3 ustawy i aktu prawa miejscowego, tj. ww. Uchwały Rady Miejskiej, możliwe jest odstąpienie od ustalenia należności z tytułu pobytu dziecka w pieczy zastępczej i de facto nieustalanie zobowiązanym rodzicom opłaty za pobyt ich dzieci w pieczy zastępczej, przychód nie powstaje, a zatem nie powstaje również obowiązek podatkowy.

Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy, działając w imieniu Ministra Finansów, w interpretacji indywidualnej z dnia 14 lutego 2013 r. Nr ITPB2/415-1026/12/MU uznał stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego za prawidłowe.

Po przeanalizowaniu akt sprawy oraz obowiązujących przepisów prawa, Minister Finansów stwierdza, co następuje.

Zasady opodatkowania dochodów osób fizycznych określają przepisy ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2012 r., poz. 361, z późn. zm.), zwanej dalej „ustawą PIT”.

Z kolei zasady i formy pomocy rodzinie przeżywającej trudności w wypełnianiu swych funkcji znajdują umocowanie w różnego rodzaju aktach prawnych, w tym między innymi w ustawie z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (Dz.U. z 2013 r., poz. 135, z późn. zm.). Ustawa ta weszła w życie z dniem 1 stycznia 2012 r. i wprowadziła nowe zasady i formy pomocy rodzinie przeżywającej trudności w wypełnianiu funkcji opiekuńczo-wychowawczych.

Jak wynika z postanowień art. 193 ust. 1 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, za pobyt dziecka w pieczy zastępczej rodzice ponoszą miesięczną opłatę w wysokości:

1.  przyznanych świadczeń oraz dodatków, o których mowa w art. 80 ust. 1 i art. 81 – w przypadku umieszczenia dziecka w rodzinie zastępczej spokrewnionej, rodzinie zastępczej zawodowej, rodzinie zastępczej niezawodowej lub rodzinnym domu dziecka;
2.  średnich miesięcznych wydatków przeznaczonych na utrzymanie dziecka w placówce opiekuńczo-wychowawczej, regionalnej placówce opiekuńczo-terapeutycznej oraz interwencyjnym ośrodku preadopcyjnym – w przypadku umieszczenia dziecka w placówce opiekuńczo-wychowawczej, regionalnej placówce opiekuńczo-terapeutycznej oraz interwencyjnym ośrodku preadopcyjnym.

Za ponoszenie opłaty, o której wyżej mowa, rodzice odpowiadają solidarnie (art. 193 ust. 2 ww. ustawy).

W przypadku braku możliwości uzyskania od rodziców całości lub części opłaty, opłatę ponoszą osoby dysponujące dochodem dziecka, w wysokości nie wyższej niż 50% kwoty tego dochodu (art. 193 ust. 3 ww. ustawy).

Jednocześnie na podstawie art. 194 ust. 2 tej ustawy, rada powiatu określa, w drodze uchwały, szczegółowe warunki umorzenia w całości lub w części, łącznie z odsetkami, odroczenia terminu płatności, rozłożenia na raty lub odstępowania od ustalenia opłaty, o której mowa w art. 193 ust. 1 tej ustawy, tj. miesięcznej opłaty za pobyt dziecka w pieczy zastępczej ponoszonej przez rodziców dziecka. Natomiast stosownie do postanowień art. 194 ust. 3 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, starosta na wniosek lub z urzędu, uwzględniając przedmiotową uchwałę, może umorzyć w całości lub w części łącznie z odsetkami, odroczyć termin płatności, rozłożyć na raty lub odstąpić od ustalenia opłaty, o której mowa w art. 193 ust. 1.

Biorąc powyższe przepisy pod uwagę należy stwierdzić, że warunki umorzenia rodzicom opłaty z tytułu pobytu ich dziecka w pieczy zastępczej, jak również warunki odstąpienia od ustalenia takiej opłaty, określa rada powiatu w formie uchwały. Przykładem takiej uchwały jest powołana przez Wnioskodawcę uchwała Rady Miejskiej z dnia 26 marca 2012 r. w sprawie określenia szczegółowych warunków umorzenia w całości lub w części, łącznie z odsetkami, odroczenia terminu płatności, rozłożenia na raty lub odstępowania od ustalenia opłaty za pobyt dziecka w pieczy zastępczej.

Na podstawie powołanej uchwały, po spełnieniu określonych w niej warunków, każdy może skorzystać z dobrodziejstwa umorzenia przedmiotowej opłaty lub odstąpienia od jej ustalenia. Uchwała ta ma zatem charakter generalno-abstrakcyjny, a nie indywidualno-konkretny. Dlatego też zastosowane na jej podstawie umorzenie opłaty (lub odstąpienie od jej ustalenia) nie powoduje powstania przychodu w rozumieniu przepisów ustawy PIT.

W konsekwencji należy stwierdzić, że w sytuacji umorzenia przedmiotowej opłaty lub odstąpienia od jej ustalenia na Wnioskodawcy nie ciąży obowiązek sporządzenia informacji PIT-8C.

W świetle powyższego, stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku w zakresie kwalifikacji umorzonych opłat z tytułu pobytu dziecka w pieczy zastępczej do przychodów z innych źródeł należy uznać za nieprawidłowe. Natomiast w zakresie braku powstania przychodu podlegającego opodatkowaniu w sytuacji odstąpienia od ustalenia opłat z tytułu pobytu dziecka w pieczy zastępczej należy uznać za prawidłowe.

Z tych względów należało z urzędu zmienić interpretację indywidualną wydaną przez Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 14 lutego 2013 r. Nr ITPB2/415-1026/12/MU, gdyż stwierdzono jej nieprawidłowość.

Zmiana interpretacji indywidualnej dotyczy przedstawionego przez Wnioskodawcę opisu zdarzenia przyszłego i stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania interpretacji indywidualnej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy.

POUCZENIE

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa, po uprzednim wezwaniu na piśmie Ministra Finansów w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm., zwanej dalej „ustawą”). Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnosi się (w dwóch egzemplarzach) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzieli odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ustawy), na adres: Świętokrzyska 12, 00-916 Warszawa.