Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPB1/415-1125a/12/HD
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2013-01-03
Teza: 1) Czy w opisanym zdarzeniu przyszłym, korzystanie przez Wnioskodawcę na podstawie nieodpłatnej umowy użyczenia z lokalu należącego do jego ojca będzie korzystać ze zwolnienia od podatku dochodowego od osób fizycznych? 2) Czy ewentualna zmiana formy korzystania przez Wnioskodawcę z tego lokalu, tj. zmiana z formy nieodpłatnej (umowa użyczenia), na umowę odpłatną (umowa najmu), będzie miała wpływ na zwolnienie z podatku, o którym mowa w pytaniu 1?
Słowa kluczowe: działalność-działalność gospodarcza; najem; pokrewieństwo; przychód; umowa-umowa najmu; umowa-umowa użyczenia; użyczenie; zwolnienie-zwolnienie przedmiotowe; świadczenie-świadczenie nieodpłatne
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy, działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 5 października 2012 r. (data wpływu 11 października 2012 r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie zwolnienia przedmiotowego – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 11 października 2012 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych użyczenia i najmu lokalu na potrzeby pozarolniczej działalności gospodarczej.

W przedmiotowym wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawca planuje rozpocząć własną działalność gospodarczą. Siedzibą firmy będzie lokal znajdujący się w kamienicy należącej do jego ojca. W czasie, w którym Wnioskodawca będzie korzystał z tego lokalu, kamienica będzie wykorzystywana również przez jego ojca do prowadzonej przez niego działalności gospodarczej.

Obecnie Wnioskodawca wraz z ojcem rozważają dwie formy korzystania z przedmiotowego lokalu. Na początku, z uwagi na duże koszty związane z rozpoczęciem działalności oraz stosunkowo niskie przychody, Wnioskodawca będzie korzystał z tego lokalu na podstawie umowy nieodpłatnego użyczenia. Następnie, wraz z rozwojem firmy, planowana jest zmiana nieodpłatnej formy korzystania na formę odpłatną, tj. umowę najmu.

W związku z powyższym zadano następujące pytania.

1.  Czy w opisanym zdarzeniu przyszłym, korzystanie przez Wnioskodawcę na podstawie nieodpłatnej umowy użyczenia z lokalu należącego do jego ojca będzie korzystać ze zwolnienia od podatku dochodowego od osób fizycznych?
2.  Czy ewentualna zmiana formy korzystania przez Wnioskodawcę z tego lokalu, tj. zmiana z formy nieodpłatnej (umowa użyczenia), na umowę odpłatną (umowa najmu), będzie miała wpływ na zwolnienie z podatku, o którym mowa w pytaniu 1?
3.  Czy czynsz z tytułu umowy najmu przedmiotowego lokalu będzie stanowił koszt uzyskania przychodów w działalności gospodarczej?

Przedmiotem niniejszej interpretacji jest odpowiedź w zakresie zwolnienia przedmiotowego (odpowiedź na pytanie nr 1 i 2). W zakresie kosztów uzyskania przychodów (odpowiedź na pytanie nr 3) – wniosek zostanie rozpatrzony odrębnym rozstrzygnięciem.

Zdaniem Wnioskodawcy, w opisanym zdarzeniu przyszłym korzystanie z lokalu należącego do jego ojca, na podstawie nieodpłatnej umowy użyczenia, będzie korzystało ze zwolnienia od podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 125 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Na powyższe zwolnienie nie będzie miała wpływu późniejsza zmiana formy korzystania przez Wnioskodawcę z tego lokalu – z formy nieodpłatnej (umowy użyczenia) na umowę odpłatną (umowa najmu).

Zgodnie z art. 14 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, za przychód z działalności gospodarczej uważa się kwoty należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont. U podatników dokonujących sprzedaży towarów i usług opodatkowanych podatkiem od towarów i usług za przychód z tej sprzedaży uważa się przychód pomniejszony o należny podatek od towarów i usług.

Za przychód z tego źródła przychodów uważa się również wszelkie nieodpłatne świadczenia otrzymane w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą. Stosownie bowiem do art. 14 ust. 2 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, za przychód z działalności gospodarczej uważa się również wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń, obliczonych zgodnie z art. 11 ust. 2-2b, z zastrzeżeniem art. 21 ust. 1 pkt 125.

Zgodnie jednak z art. 21 ust. 1 pkt 125 ww. ustawy, wolna od podatku jest wartość świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń, obliczona zgodnie z art. 11 ust. 2-2b, otrzymanych od osób zaliczonych do 1 i II grupy podatkowej w rozumieniu przepisów o podatku od spadków i darowizn, z zastrzeżeniem ust. 20.

Stosownie natomiast do treści art. 14 ust. 3 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t. jedn. Dz. U. z 2009 r. Nr 93, poz. 768), do I grupy podatkowej zalicza się małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, zięcia, synową, rodzeństwo, ojczyma, macochę i teściów.

W konsekwencji nieodpłatne użyczenie Wnioskodawcy przez jego ojca lokalu, który będzie wykorzystywał w prowadzonej działalności gospodarczej, będzie stanowić przychód z działalności gospodarczej, ale będzie to przychód zwolniony od podatku dochodowego od osób fizycznych.

Późniejsza zmiana formy korzystania przez Wnioskodawcę z tego lokalu – z formy nieodpłatnej (umowa użyczenia) na formę odpłatną (umowa najmu) – nie będzie miała wpływu na zwolnienie z podatku dochodowego przychodu, wynikającego z korzystania przez Wnioskodawcę z przedmiotowego lokalu na podstawie nieodpłatnej umowy użyczenia. Artykuł 21 ust. 1 pkt 125 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wśród okoliczności wyłączających zwolnienie od podatku wymienia tylko okoliczność otrzymania nieodpłatnego świadczenia wynikającego ze stosunku pracy, pracy nakładczej lub na podstawie umów będących podstawą uzyskiwania przychodów zaliczonych do źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 2 tej ustawy. Okoliczności te jednak nie wystąpią w przedstawionym zdarzeniu przyszłym. Artykuł 21 ust. 1 pkt 125 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie uzależnia zwolnienia wynikającego z tego przepisu od trwałości nieodpłatnego świadczenia. W konsekwencji strony umowy mogą w dowolnym czasie zmienić umowę z nieodpłatnej na odpłatną, co pozostaje bez wpływu na zwolnienie z podatku przychodu wynikającego ze świadczenia nieodpłatnego.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Umowa użyczenia jest jedną z umów nazwanych, regulujących zasady używania rzeczy. Zgodnie z art. 710 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.), użyczenie jest umową, przez którą użyczający zobowiązuje się zezwolić biorącemu, przez czas oznaczony lub nie oznaczony na bezpłatne używanie oddanej mu w tym celu rzeczy. Istotą tej umowy jest jej bezpłatny charakter, co oznacza, że biorący w używanie nie ma obowiązku dokonywania żadnych świadczeń i opłat na rzecz dającego do bezpłatnego używania.

Zgodnie z ogólną regułą zawartą w art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 361 ze zm.), za przychód z działalności, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3, uważa się kwoty należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont. U podatników dokonujących sprzedaży towarów i usług opodatkowanych podatkiem od towarów i usług za przychód z tej sprzedaży uważa się przychód pomniejszony o należny podatek od towarów i usług.

W myśl art. 14 ust. 2 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, przychodem z działalności, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3, jest również wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń, obliczonych zgodnie z art. 11 ust. 2-2b, z zastrzeżeniem art. 21 ust. 1 pkt 125.

Stosownie do treści art. 21 ust. 1 pkt 125 ww. ustawy, wolna od podatku dochodowego jest wartość świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń, obliczona zgodnie z art. 11 ust. 2-2b, otrzymanych od osób zaliczonych do I i II grupy podatkowej w rozumieniu przepisów o podatku od spadków i darowizn, z zastrzeżeniem ust. 20.

Treść art. 21 ust. 20 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stanowi natomiast, iż zwolnienie, o którym mowa w ust. 1 pkt 125, nie ma zastosowania do świadczeń otrzymywanych na podstawie stosunku pracy, pracy nakładczej lub na podstawie umów będących podstawą uzyskiwania przychodów zaliczonych do źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 2.

W myśl art. 14 ust. 3 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t. jedn. Dz. U. z 2009 r. Nr 93, poz. 768 ze zm.), do poszczególnych grup podatkowych zalicza się:

1.  do grupy I – małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, zięcia, synową, rodzeństwo, ojczyma, macochę i teściów,
2.  do grupy II – zstępnych rodzeństwa, rodzeństwo rodziców, zstępnych i małżonków pasierbów, małżonków rodzeństwa i rodzeństwo małżonków, małżonków rodzeństwa małżonków, małżonków innych zstępnych,
3.  do grupy III – innych nabywców.

Z treści powyżej przytoczonych przepisów prawa wynika, iż co do zasady, z tytułu bezpłatnego użyczenia na podstawie umowy użyczenia przedmiotów wykorzystywanych na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej powstaje przychód z tej działalności. Jednakże ustawodawca uzależnia zwolnienie od opodatkowania przychodów uzyskiwanych z tego tytułu od stopnia pokrewieństwa pomiędzy osobami zawierającymi tego typu umowę.

Z przedstawionego we wniosku opisu zdarzenia przyszłego wynika, iż Wnioskodawca planuje rozpocząć działalność gospodarczą. Siedzibą firmy będzie lokal znajdujący się w kamienicy należącej do jego ojca. Początkowo Wnioskodawca będzie korzystał z tego lokalu na podstawie umowy nieodpłatnego użyczenia, następnie planowana jest zmiana nieodpłatnej formy korzystania na formę odpłatną, tj. umowę najmu.

Mając na uwadze powyższe regulacje prawne i przedstawione zdarzenie przyszłe stwierdzić należy, iż z tytułu zawarcia pomiędzy Wnioskodawcą a jego ojcem umowy użyczenia lokalu na potrzeby prowadzonej przez niego w przyszłości pozarolniczej działalności gospodarczej powstanie przychód z tytułu nieodpłatnych świadczeń. Przychód (dochód) ten zwolniony jest jednakże od podatku dochodowego od osób fizycznych, z uwagi na pokrewieństwo, tj. zawarcie umowy użyczenia pomiędzy osobami zaliczonymi do I grupy podatkowej w rozumieniu przepisów o podatku od spadków i darowizn. Późniejsza zmiana formy korzystania przez Wnioskodawcę z tego lokalu – z formy nieodpłatnej (umowa użyczenia) na formę odpłatną (umowa najmu) – nie będzie miała wpływu na zwolnienie z podatku dochodowego przychodu wynikającego z korzystania przez Wnioskodawcę z przedmiotowego lokalu na podstawie nieodpłatnej umowy użyczenia. Ustawodawca nie zawarł bowiem takiego ograniczenia.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, ul. Jana Kazimierza 5, 85-035 Bydgoszcz, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.