Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0112-KDIL1-2.4012.638.2025.1.AS
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2025-12-10
Teza: Nieuznanie XPLN za bony w rozumieniu art. 2 pkt 41 ustawy, a
tym samym uznanie, że transakcje dokonywane przy ich
pomocy nie wywołują konsekwencji na gruncie podatku od
towarów i usług.
Słowa kluczowe: barter
bony-bon jednego przeznaczenia
bony-bon różnego przeznaczenia
czynności-czynności niepodlegające opodatkowaniu
transakcja-transakcja barterowa
Zagadnienia: Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II. Zakres
opodatkowania-Rozdział 1. Przepisy ogólne -Czynności
niepodlegające opodatkowaniu
Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II. Zakres
opodatkowania-Rozdział 2a. Opodatkowanie w
przypadku stosowania bonów -Przekazanie towarów lub
świadczenie usług w zamian za bon różnego
przeznaczenia
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział I-
art. 2-pkt 41
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział I-
art. 2-pkt 42
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział I-
art. 2-pkt 43
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział I-
art. 2-pkt 44
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział I-
art. 2-pkt 45
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-
Rozdział 1-art. 5-ust. 1
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-
Rozdział 2-art. 7.-ust. 1
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-
Rozdział 2-art. 8-ust. 1
1

[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-
Rozdział 2a-art. 8a-ust. 1
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-
Rozdział 2a-art. 8a-ust. 2
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-
Rozdział 2a-art. 8a-ust. 3
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-
Rozdział 2a-art. 8a-ust. 4
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-
Rozdział 2a-art. 8b-ust. 1
[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-
Rozdział 2a-art. 8b-ust. 2

## Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

dłowe
    Szanowni Państwo,
    stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego
    stanu faktycznego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

## Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

14 października 2025 r. wpłynął Państwa wniosek z 14 października 2025 r. o wydanie
    interpretacji indywidualnej, który dotyczy nieuznania XPLN za bony w rozumieniu art. 2
    pkt 41 ustawy, a tym samym uznania, że transakcje dokonywane przy ich pomocy nie
    wywołują konsekwencji na gruncie podatku od towarów i usług.
    Treść wniosku jest następująca:
    Opis stanu faktycznego
    (...) S.A. (dalej: „Wnioskodawca”) jest polskim rezydentem podatkowym podlegającym
    nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w Polsce. Wnioskodawca jest czynnym
    podatnikiem podatku od towarów i usług składającym miesięczne deklaracje VAT-7.
    Głównym przedmiotem działalności Wnioskodawcy jest działalność agentów
    specjalizujących się w sprzedaży pozostałych określonych towarów (PKD 46.18.Z).

    Wnioskodawca jest administratorem w ramach grupy przedsiębiorców działających w
    ramach (...).
    Wnioskodawca pełni funkcję administratora (...) (dalej: X). X stanowi prowadzony
    elektronicznie system wielostronnych rozliczeń księgowych transakcji barterowych
    zawieranych pomiędzy uczestnikami X, gdzie Spółka pełni rolę rozliczeniową.
    Rozliczenia w ramach X Wnioskodawca prowadzi przy pomocy barterowych złotówek tzw.
    punktów (dalej: „XPLN”). XPLN pozwala jej uczestnikom nabywać towary i usług bez
    angażowania środków pieniężnych w całości lub w części. System ten jest korzystny
    zwłaszcza dla tych przedsiębiorców, którzy nie mają problemu z rentownością
    prowadzonej działalności, natomiast odczuwają trudności w zakresie płynności
    finansowej. System ten jednakże w zakresie rozliczania zobowiązań punktami XPLN jest
    zbliżony do obrotu walutą wirtualną niemniej jednak nie stanowi on instrumentu
    finansowego w rozumieniu art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie
    instrumentami finansowymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2017 r. poz. 1768 ze zm., dalej: „u.o.i.f.”).
    XPLN to umowna jednostka rozliczeniowa wewnątrz X – zapis księgowy stanowiący
    równowartość złotego polskiego. Konta w ramach X są niezbywalne; postanowienia
    umowne nie przesądzają wprost, czy XPLN stanowią prawo zbywalne.
    Pierwsze XPLN powstały poprzez udzielenie przez Wnioskodawcę debetowego limitu
    zakupów (dalej: DLZ) w tej jednostce rozliczeniowej. Na mocy zapisów umownych XPLN
    mogą być „wydatkowane” wyłącznie w ramach platformy X. Spłata DLZ może następować
    bądź to poprzez przekazanie równowartości XPLN lub w PLN. Regulamin X dopuszcza
    zawieranie kolejnych umów, przyznających DLZ.
    Rozliczenia dokonywane w ramach X podlegają limitowaniu tak, aby nie doprowadzić do
    nadmiernej kumulacji XPLN na koncie uczestników Barterowiczów.
    W tym celu Wnioskodawca wprowadził umowne ograniczenie liczby XPLN, którą może
    posiadać jednej uczestnik.

## Pytanie

Czy prawidłowe jest stanowisko Wnioskodawcy, zgodnie z którym wydawane XPLN nie
    stanowią bonu w rozumieniu art. 2 pkt 41 ustawy o VAT, a tym samym dokonywane przez
    Wnioskodawcę transakcje tymi instrumentami nie wywołują konsekwencji (są neutralne
    podatkowo) na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług?
    Państwa stanowisko w sprawie
    W ocenie Wnioskodawcy dokonywane w ramach X transakcje poprzez wydawanie XPLN
    Barterowiczom uznać należy za transakcje neutralne podatkowo na gruncie ustawy o
    podatku od towarów i usług.
    Instrumentami finansowymi – jak stanowi art. 2 ust. 1 u.o.i.f. – są:
    1) papiery wartościowe;
    2) niebędące papierami wartościowymi:
      a. tytuły uczestnictwa w instytucjach wspólnego inwestowania,
      b. instrumenty rynku pieniężnego,
      c. opcje, kontrakty terminowe, swapy, umowy forward na stopę procentową, inne
        instrumenty pochodne, których instrumentem bazowym jest papier wartościowy,
        waluta, stopa procentowa, wskaźnik rentowności, uprawnienie do emisji lub inny
        instrument pochodny, indeks finansowy lub wskaźnik finansowy, które są
        wykonywane przez dostawę lub rozliczenie pieniężne, z wyłączeniem instrumentów
        pochodnych, o których mowa w art. 10 rozporządzenia 2017/565,

      d. opcje, kontrakty terminowe, swapy, umowy forward na stopę procentową oraz inne
        instrumenty pochodne, których instrumentem bazowym jest towar i które są
        wykonywane przez rozliczenie pieniężne lub mogą być wykonane przez rozliczenie
        pieniężne według wyboru jednej ze stron,
      e. opcje, kontrakty terminowe, swapy oraz inne instrumenty pochodne, których
        instrumentem bazowym jest towar i które mogą być wykonane przez dostawę, pod
        warunkiem że są dopuszczone do obrotu w systemie obrotu instrumentami
        finansowymi, z wyłączeniem produktów energetycznych będących przedmiotem
        obrotu hurtowego na OTF, które muszą być wykonywane przez dostawę,
      f. niedopuszczone do obrotu w systemie obrotu instrumentami finansowymi opcje,
        kontrakty terminowe, swapy, umowy forward oraz inne instrumenty pochodne,
        których instrumentem bazowym jest towar i które mogą być wykonane przez
        dostawę, a które nie są przeznaczone do celów handlowych i wykazują właściwości
        innych pochodnych instrumentów finansowych,
      g. instrumenty pochodne dotyczące przenoszenia ryzyka kredytowego,
      h. kontrakty na różnicę,
      i. opcje, kontrakty terminowe, swapy, umowy forward dotyczące stóp procentowych
        oraz inne instrumenty pochodne odnoszące się do zmian klimatycznych, stawek
        frachtowych oraz stawek inflacji lub innych oficjalnych danych statystycznych, które
        są wykonywane przez rozliczenie pieniężne albo mogą być wykonane przez
        rozliczenie pieniężne według wyboru jednej ze stron, a także instrumenty
        pochodne, o których mowa w art. 8 rozporządzenia 2017/565, i inne, które
        wykazują właściwości innych pochodnych instrumentów finansowych,
      j. uprawnienia do emisji.
    Papiery wartościowe zostały w ustawie zdefiniowane jako:
    1) akcje, prawa poboru w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 15 września 2000 r. –
      Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1577), prawa do akcji, warranty
      subskrypcyjne, kwity depozytowe, obligacje, listy zastawne, certyfikaty inwestycyjne i
      inne zbywalne papiery wartościowe, w tym inkorporujące prawa majątkowe
      odpowiadające prawom wynikającym z akcji lub z zaciągnięcia długu, wyemitowane na
      podstawie właściwych przepisów prawa polskiego lub obcego,
    2) inne zbywalne prawa majątkowe, które powstają w wyniku emisji, inkorporujące
      uprawnienie do nabycia lub objęcia papierów wartościowych określonych w lit. a, lub
      wykonywane poprzez dokonanie rozliczenia pieniężnego, odnoszące się do papierów
      wartościowych określonych w lit. a, walut, stóp procentowych, stóp zwrotu, towarów
      oraz innych wskaźników lub mierników (prawa pochodne).
    Z powyższego wynika, że XPLN nie stanowi papieru wartościowego, gdyż XPLN nie jest
    żadnym z ww. instrumentów oraz ich emisja nie jest przedmiotem regulacji prawnej.
    XPLN nie stanowi także tytułu uczestnictwa w instytucjach wspólnego inwestowania, gdyż
    ich emisja nie jest przedmiotem regulacji prawnej (zob. art. 3 pkt 3 u.o.i.f.).
    XPLN nie stanowi również instrumentu rynku pieniężnego, gdyż instrumentami tego
    rodzaju są bony skarbowe, świadectwa depozytowe, komercyjne papiery wartościowe i
    inne instrumenty o zasadniczo równoważnych cechach, o ile wykazują następujące
    właściwości:
    a) mają wartość, która może być określona w dowolnym momencie;
    b) nie są instrumentami pochodnymi;
    c) w momencie emisji ich termin zapadalności wynosi 397 dni lub mniej (zob. art. 11
      rozporządzenia 2017/565).

    Należy zauważyć, że XPLN nie posiada żadnego terminu zapadalności, więc niespełniony
    pozostaje warunek z lit. c.
    Z kolei w art. 2 ust. 1 pkt 1 lit. c-h u.o.i.f. ustawodawca wskazuje na instrumenty pochodne
    o różnorodnej konstrukcji. Uogólniając, instrumentem pochodnym na gruncie tej ustawy
    jest prawo majątkowe, którego cena zależy pośrednio lub bezpośrednio od instrumentu
    bazowego, np. waluty (art. 3 pkt 28a u.o.i.f.). W tym ujęciu XPLN nie jest instrumentem
    pochodnym, bowiem XPLN nie ma korespondującego z jej wartością instrumentu
    bazowego. Instrumentem bazowym dla XPLN nie jest w szczególności PLN, gdyż zmiana
    kursu PLN wobec innych walut nie pociąga za sobą zmiany wartości XPLN – 1 XPLN zawsze
    równy jest 1 PLN, niezależnie od stosunku wartości PLN do innych walut fiducjarnych.
    Wydaje się, że podatność PLN na zmianę siły nabywczej tej waluty wskutek inflacji lub
    deflacji nie uzasadnia uznania PLN za instrument bazowy właściwy dla XPLN.
    W świetle powyższego uznać należy, że XPLN nie jest instrumentem pochodnym w
    rozumieniu ww. ustawy. XPLN może za to zostać uznany – podobnie jak kryptowaluty – za
                                                  1inny niż pieniądz miernik wartości (zgodnie z rozumieniem nadanym przez art. 358 § 2
    Kodeksu cywilnego). Jak wskazuje się w doktrynie, „jeżeli więc waluty cyfrowe nie mają
    statusu instrumentu finansowego w świetle regulacji unijnych, to nie mają też takiego
    statusu w świetle regulacji polskich. Ta jednoznaczna w dniu dzisiejszym sytuacja
    kwalifikacyjna” (K. Zacharzewski, Obrót walutami cyfrowymi w reżimie obrotu
    instrumentami finansowymi, Przegląd Sądowy 11-12/2017). Pogląd ten należy odnieść do
    XPLN, który – jak już wskazano – cechuje się podobieństwem do kryptowaluty jako inny niż
    pieniądz miernik wartości. Zarówno bowiem kryptowaluta, jak i XPLN mogą służyć do
    umarzania zobowiązań pieniężnych. Majątkowy charakter XPLN wyraża się także w tym, że
    DLZ może być spłacany w XPLN lub w PLN. XPLN ma w tym kontekście „zdolność”
    umarzania zobowiązań pieniężnych, mającą swe źródło w umowie zawartej pomiędzy
    stronami (uczestnikami X).
    XPLN stanowi zatem prawo majątkowe innego rodzaju niż instrument finansowy. Za
    uznaniem XPLN za prawo majątkowe przemawia także wyrok NSA z 6 marca 2018 r. (II FSK
    488/16). W wyroku tym uznano kryptowalutę za prawo majątkowe z uwagi na fakt, że
    „uosabia ona wierzytelności o spełnienie świadczeń majątkowych”. Cecha ta jest cechą
    wspólną kryptowaluty i XPLN; stanowi to argument za uznaniem XPLN za prawo
    majątkowe.
    Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
    opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają m.in odpłatna dostawa towarów
    i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
    W myśl art. 7 ust. 1 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1,
    rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (...).
    Na mocy art. 8 ust. 1 ustawy, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt
    1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki
    organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w
    rozumieniu art. 7 (...).
    W myśl art. 2 pkt 41 ustawy, ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o bonie – rozumie
    się przez to instrument, z którym wiąże się obowiązek jego przyjęcia jako wynagrodzenia
    lub części wynagrodzenia za dostawę towarów lub świadczenie usług, w przypadku
    którego towary, które mają zostać dostarczone, lub usługi, które mają zostać wykonane,
    lub tożsamość potencjalnych dostawców lub usługodawców są wskazane w samym
    instrumencie lub określone w powiązanej dokumentacji, w tym w warunkach
    wykorzystania tego instrumentu.
    Jak stanowi art. 2 pkt 42 ustawy, ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o emisji bonu –
    rozumie się przez to pierwsze wprowadzenie bonu do obrotu.

    Zgodnie z art. 2 pkt 43 ustawy, ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o bonie jednego
    przeznaczenia – rozumie się przez to bon, w przypadku którego miejsce dostawy towarów
    lub świadczenia usług, których bon dotyczy, oraz kwota należnego podatku, podatku od
    wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze z tytułu dostawy tych towarów lub
    świadczenia tych usług są znane w chwili emisji tego bonu.
    Stosownie do art. 2 pkt 44 ustawy, ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o bonie
    różnego przeznaczenia – rozumie się przez to bon inny niż bon jednego przeznaczenia.
    Natomiast w myśl art. 2 pkt 45 ustawy, ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o
    transferze bonu – rozumie się przez to emisję bonu oraz każde przekazanie tego bonu po
    jego emisji.
    Zasady dotyczące opodatkowania transferu bonów zostały przedstawione w dziale II
    rozdziale 2a ustawy „Opodatkowanie w przypadku stosowania bonów”.
    W myśl art. 8a ust. 1 ustawy, transfer bonu jednego przeznaczenia dokonany przez
    podatnika działającego we własnym imieniu uznaje się za dostawę towarów lub
    świadczenie usług, których ten bon dotyczy.
    Stosownie do art. 8a ust. 2 ustawy, faktycznego przekazania towarów lub faktycznego
    świadczenia usług w zamian za bon jednego przeznaczenia przyjmowany przez dostawcę
    lub usługodawcę jako wynagrodzenie lub część wynagrodzenia nie uznaje się za
    niezależną transakcję w części, w której wynagrodzenie stanowił bon.
    Jak stanowi art. 8a ust. 3 ustawy, jeżeli transferu bonu jednego przeznaczenia dokonuje
    podatnik działający w imieniu innego podatnika, uznaje się, że taki transfer stanowi
    dostawę towarów lub świadczenie usług, których ten bon dotyczy, dokonane przez
    podatnika, w imieniu którego działa podatnik.
    Na podstawie art. 8a ust. 4 ustawy, w przypadku gdy dostawca towarów lub usługodawca
    nie jest podatnikiem, który działając we własnym imieniu, wyemitował bon jednego
    przeznaczenia, uznaje się, że ten dostawca lub usługodawca dokonał odpowiednio
    dostawy towarów lub świadczenia usług, których ten bon dotyczy, na rzecz podatnika,
    który wyemitował ten bon.
    Zgodnie z art. 8b ust. 1 ustawy, faktyczne przekazanie towarów lub faktyczne świadczenie
    usług dokonane w zamian za bon różnego przeznaczenia przyjmowany przez dostawcę
    lub usługodawcę jako wynagrodzenie lub część wynagrodzenia podlega opodatkowaniu
    podatkiem. Nie podlega opodatkowaniu podatkiem wcześniejszy transfer bonu różnego
    przeznaczenia.
    W myśl art. 8b ust. 2 ustawy, w przypadku gdy transferu bonu różnego przeznaczenia
    dokonuje podatnik inny niż podatnik dokonujący czynności podlegającej opodatkowaniu
    podatkiem zgodnie z ust. 1, opodatkowaniu podatkiem podlegają usługi pośrednictwa
    oraz inne usługi, które można zidentyfikować, takie jak usługi dystrybucji lub promocji,
    dotyczące tego bonu.
    W kontekście powyższego za zasadne należy uznać stanowisko, że wydanie jak i
    posługiwanie się w X XPLN jest neutralne podatkowo – nie stanowi żadnej z czynności
    podlegających opodatkowaniu VAT.
    Za uznaniem, że wydanie XPLN pozostaje neutralne podatkowo, przemawia fakt, iż XPLN
    nie może pełnić „samoistnej” funkcji.
    XPLN – w stosunkach poza X – nie przejawia wymiernej wartości, gdyż XPLN może być
    wykorzystywana tylko na potrzeby transakcji barterowych w ramach X.
    Co więcej, wartość XPLN równa jest wartości PLN, co oznacza, że XPLN nie może być
    nabywana w celach inwestycyjnych. W tym ujęciu XPLN pełni wyłącznie rolę techniczną –
    stanowi swego rodzaju narzędzie wyceny świadczeń oferowanych w ramach X, a jej
    używanie stanowi dążenie do zapewnienia, by – w ostatecznym rozrachunku – wszyscy

    uczestnicy wyświadczyli i przyjęli świadczenia o tej samej wartości (argument ten wspiera
    okoliczność, że rozliczenia w ramach X podlegają limitowaniu tak, aby nie doprowadzić do
    nadmiernej kumulacji XPLN na koncie jednego z uczestników).
    W tym kontekście można dopatrywać się pewnej analogii do podatkowej kwalifikacji
    zapłaty kryptowalutą na gruncie VAT, gdyż w takiej sytuacji kryptowaluta pełni funkcję
    podobną do XPLN, tj. służy jako sui generis środek płatniczy.
    Powyższy sposób podatkowej kwalifikacji zapłaty kryptowalutą na gruncie VAT został
    potwierdzony w następujących rozstrzygnięciach:
    · interpretacja indywidulana Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z 8 stycznia 2014 r.
      (ILPP1/443-910/13-2/AWa): „umorzenie długu kontrahentom, jak również
      uregulowanie zobowiązań przez Wnioskodawcę za pomocą Bitcoinów nie będzie
      rodziło w Spółce konsekwencji na gruncie podatku VAT, gdyż nie stanowi ani dostawy
      towarów, ani świadczenia usług i nie będzie mieściło się w katalogu czynności
      podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT, wymienionych w przepisie art. 5 ust. 1
      ustawy o podatku od towarów i usług”;
    · interpretacja indywidulana Ministra Finansów z 21 grudnia 2016 r. (PT8.
      8101.732.2015.1215): „zapłata za faktury wystawione w USD, w ramach datio in
      solutum, w formie bitcoinów, które jak już wyżej wskazano zostały zakwalifikowane
      jako środek płatniczy, nie rodzi obowiązku podatkowego w podatku od towarów i
      usług”.
    Z powyższym koresponduje także wyrok TSUE z 22 października 2015 r. w sprawie C-264
    /14 (Hedqvist), w której uznano kryptowaluty za środek płatniczy na potrzeby stosowania
    jednego ze zwolnień od VAT. Jak wskazała rzecznik generalny Trybunału J. Kokott w opinii
    w tej sprawie, powołując się m.in. na zasadę równego traktowania, „w celu uzasadnienia
    odmiennego traktowania w niniejszej sprawie musiałaby występować istotna różnica
    pomiędzy wymianą prawnych środków płatniczych na inne prawne środki płatnicze a
    wymianą takich środków na inne środki czysto płatnicze – tak jak w niniejszej sprawie
    bitcoiny – gdyż obie formy środków płatniczych spełniają taką samą funkcję w zakresie
    dokonywania zapłaty, o ile są akceptowane w obrocie jako środek płatniczy. Nie mogę
    jednak dostrzec takiej istotnej różnicy w odniesieniu do podatku VAT”.
    Wprowadzenie do systemu rozliczeń cywilnoprawnej instytucji zwolnienia z długu i
    skojarzenie XPLN z jednostką rozliczeniową uprawniającą do nabycia towaru lub usługi na
    podobnych zasadach powinno oddalić ryzyko uznania XPLN za walutę wirtualną.
    Umorzenie zobowiązania będzie efektem skuteczne erga omnes (wobec wszystkich, nie
    tylko uczestników platformy) w sposób wyraźny odróżnia obrót z udziałem rozliczeń XPLN
    od obrotu z wykorzystaniem waluty wirtualnej, gdzie nie dochodzi do zwolnienia z długu.
    Uprawnienia wynikające ze zwolnienia z długu (tj. uprawnienie do nabycia towaru lub
    usługi na tej samej zasadzie) nie mogą być przekazywane, co nie pozwala uznać PBLN za
    walutę wirtualną w oparciu o art. 3 pkt 18 dyrektywy. Nie tworzy wobec tego również
    piramidy finansowej, albowiem system nie opiera się na wpłacie środków przez
    uczestników obrotu, lecz na zgodzie na ich niepobieranie poprzez zwolnienie z długu.
    Jednocześnie wykorzystanie XPLN jako jednostki rozliczenia transakcji opartych na
    zwolnieniu z długu będzie prostsze do rozliczenia, gdy idzie o podatek dochodowy,
    albowiem łatwo będzie ustalić wartość przychodu u podatnika zwolnionego z długi i koszty
    uzyskania u podatnika z długu zwalniającego. W obydwu przypadkach będzie to wartość
    umorzonego zobowiązania. System ten działa przy tym aktywizująco na uczestników
    obrotu, skłaniając ich do sprzedaży własnych dóbr, co nie występuje w przypadku piramid
    finansowych, gdzie uczestnicy ograniczają się jedynie do określonych wpłat. Umorzenie
    długu nie wywołuje też skutków w podatku PCC, nie naraża też uczestnika na podatek VAT.
    Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy oraz mając na uwadze
    stanowisko Trybunału i rzecznika generalnego uznać należy, że skoro funkcją XPLN jest –

    w zasadzie wyłącznie – funkcja płatnicza, to posługiwanie się przez Wnioskodawcę w
    ramach wewnętrznych rozliczeń w formie XPLN powinno pozostawać neutralne na
    gruncie VAT.

## Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

## Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j.
    Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:
      Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem” podlegają:
      1) odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju;
      2) eksport towarów;
      3) import towarów na terytorium kraju;
      4) wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju;
      5) wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.
    W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:
      Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się
      przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (...).
    Stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy:
      Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde
      świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej
      niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu
      art. 7, w tym również:
      1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na
        formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
      2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania
        czynności lub sytuacji;
      3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu
        działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
    Z tak szeroko sformułowanej definicji wynika, że przez świadczenie usług należy przede
    wszystkim rozumieć określone zachowanie podatnika na rzecz odrębnego podmiotu,
    które zasadniczo wynika z dwustronnego stosunku zobowiązaniowego, zakładającego
    istnienie podmiotu będącego odbiorcą (nabywcą usługi), jak również podmiotu
    świadczącego usługę. Przez świadczenie usług należy zatem rozumieć każde zachowanie
    niebędące dostawą towarów i świadczone na rzecz innego podmiotu.
    Muszą być przy tym spełnione następujące warunki:
    · w następstwie zobowiązania, w wykonaniu którego usługa jest świadczona, druga
      strona (nabywca) jest bezpośrednim beneficjentem świadczenia,
    · świadczonej usłudze odpowiada świadczenie wzajemne ze strony nabywcy
      (wynagrodzenie).
    Przy czym oba ww. warunki powinny być spełnione łącznie, aby świadczenie podlegało,
    jako usługa, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
    W konsekwencji stwierdzić należy, że opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług
    będzie podlegało tylko to świadczenie, w przypadku którego istnieje konsument, tj.

    odbiorca świadczenia odnoszący z niego choćby potencjalną korzyść. Dopóki nie istnieje
    podmiot, który odnosiłby lub powinien odnosić konkretne korzyści o charakterze
    majątkowym związanym z danym świadczeniem, dopóty świadczenie to nie będzie
    czynnością podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
    Z treści powołanego wyżej przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy jednoznacznie wynika, że
    dostawa towarów i świadczenie usług, co do zasady, podlegają opodatkowaniu VAT
    wówczas, gdy są wykonywane odpłatnie (z wyjątkiem przypadków ściśle określonych w
    art. 7 ust. 2 oraz w art. 8 ust. 2 ustawy).
    Odpłatność oznacza wykonanie czynności (dostawy towarów oraz świadczenia usług) za
    wynagrodzeniem. Zatem pod pojęciem odpłatności świadczenia usług rozumieć należy
    prawo podmiotu świadczącego usługę do żądania od odbiorcy usługi lub osoby trzeciej
    zapłaty ceny lub ekwiwalentu (np. w postaci świadczenia wzajemnego).
    Odpłatność określana jest przez strony umowy i jeśli strony ustalą zapłatę, wówczas
    wykonane świadczenie staje się odpłatne. W przypadku istnienia świadczenia wzajemnego
    otrzymanego przez świadczącego usługę, należy uznać czynności wykonywane w ramach
    zawartej umowy za odpłatne świadczenie usług określone w art. 8 ust. 1 ustawy,
    podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych.
    Warto w tym miejscu wskazać, że kwestia odpłatności była wielokrotnie przedmiotem
    rozstrzygnięć Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. I tak, przykładowo w wyroku z
    8 marca 1988 r. w sprawie C-102/86 Apple and Pear Development Council przeciwko
    Commissioners of Customs and Excise, TSUE uznał, że określoną czynność można uznać
    za wykonaną odpłatnie, jeśli istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po
    stronie dostawcy towaru lub usługi, a ponadto gdy odpłatność za otrzymane świadczenie
    pozostaje w bezpośrednim związku z czynnością, która miała być opodatkowana VAT.
    Na uwagę zasługuje także orzeczenie z 3 marca 1994 r. w sprawie C-16/93 R. J. Tolsma
    przeciwko Inspecteur der Omzetbelasting Leeuwarden, gdzie podkreślono, że usługi
    świadczone są za wynagrodzeniem, wyłącznie jeżeli istnieje stosunek prawny pomiędzy
    świadczącym usługę a jej odbiorcą, na mocy którego występuje świadczenie wzajemne,
    przy czym wynagrodzenie otrzymane przez świadczącego usługę stanowi wartość
    przekazywaną w istocie w zamian za usługę wyświadczoną jej odbiorcy.
    Wynagrodzenie (zapłata) może mieć postać zarówno świadczenia pieniężnego, jak i
    rzeczowego (określonego w naturze), np. w przypadku dostawy towaru w zamian za
    świadczenie usługi, czy też w sytuacji zamiany towarów bądź usług. Zatem odpłatną
    dostawę towaru (odpłatne świadczenie usług) identyfikuje się zarówno w sytuacji
    klasycznej transakcji (pieniądze za towar/usługę), jak również w sytuacji np. wymiany
    barterowej.
    Barter w rozumieniu powszechnym to wymiana bezgotówkowa, czyli zamiana towaru
    (bądź usługi) za towar (bądź usługę). Polega na wzajemnej wymianie, bez konieczności
    sięgania po pieniądze. Pomimo braku rozliczenia w środkach pieniężnych, ma charakter
    umowy odpłatnej. Istotne jest, aby wymieniane towary/usługi były sobie równe co do
    wartości. Celem umów barterowych jest niedokonywanie dodatkowych rozliczeń
    pieniężnych pomiędzy kontrahentami, a w konsekwencji maksymalne uproszczenie
    obrotu gospodarczego. Należy dodać, że z orzecznictwa TSUE wynika, że zapłata musi być
    wyrażalna w formie pieniężnej, choć niekoniecznie w jednostkach pieniężnych (może to
    być np. świadczenie usługi lub dostawa towarów). Podstawą opodatkowania jest zapłata
    faktycznie otrzymana (którą ma otrzymać podatnik), a nie wartość oszacowana według
    obiektywnych kryteriów (m.in. wyroki w sprawie C-33/93 czy C-154/80).
    Z opisu sprawy wynika, że są Państwo czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług
    oraz administratorem w ramach grupy przedsiębiorców działających w ramach (...) i
    realizujących wymianę barterową, gdzie oprócz możliwości budowania nowych kontaktów
    biznesowych, Barterowicze odnoszą wymierne korzyści finansowe. (...) stanowi
    prowadzony elektronicznie system wielostronnych rozliczeń księgowych transakcji

    barterowych zawieranych pomiędzy uczestnikami X, gdzie pełnią Państwo rolę
    rozliczeniową. Rozliczenia w ramach X prowadzą Państwo przy pomocy barterowych
    złotówek tzw. punktów (XPLN). XPLN pozwala jej uczestnikom nabywać towary i usług bez
    angażowania środków pieniężnych w całości lub w części. System ten w zakresie
    rozliczania zobowiązań punktami XPLN jest zbliżony do obrotu walutą wirtualną, niemniej
    jednak nie stanowi on instrumentu finansowego w rozumieniu art. 3 pkt 1 ustawy o
    obrocie instrumentami finansowymi. XPLN to umowna jednostka rozliczeniowa wewnątrz
    X – zapis księgowy stanowiący równowartość złotego polskiego. Konta w ramach X są
    niezbywalne; postanowienia umowne nie przesądzają wprost, czy XPLN stanowią prawo
    zbywalne. Pierwsze XPLN powstały poprzez udzielenie przez Państwa debetowego limitu
    zakupów (DLZ) w tej jednostce rozliczeniowej. Na mocy zapisów umownych XPLN mogą
    być „wydatkowane” wyłącznie w ramach platformy X. Spłata DLZ może następować bądź
    to poprzez przekazanie równowartości XPLN lub w PLN. Regulamin X dopuszcza
    zawieranie kolejnych umów, przyznających DLZ. Rozliczenia dokonywane w ramach X
    podlegają limitowaniu tak, aby nie doprowadzić do nadmiernej kumulacji XPLN na koncie
    uczestników Barterowiczów. W tym celu wprowadzili Państwo umowne ograniczenie liczby
    XPLN, którą może posiadać jednej uczestnik.
    Państwa wątpliwości dotyczą kwestii nieuznania XPLN za bony w rozumieniu art. 2 pkt 41
    ustawy, a tym samym uznania, że transakcje dokonywane przy ich pomocy nie wywołują
    konsekwencji na gruncie podatku od towarów i usług.
    W myśl art. 2 pkt 41 ustawy:
      Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o bonie – rozumie się przez to instrument, z
      którym wiąże się obowiązek jego przyjęcia jako wynagrodzenia lub części
      wynagrodzenia za dostawę towarów lub świadczenie usług, w przypadku którego
      towary, które mają zostać dostarczone, lub usługi, które mają zostać wykonane, lub
      tożsamość potencjalnych dostawców lub usługodawców są wskazane w samym
      instrumencie lub określone w powiązanej dokumentacji, w tym w warunkach
      wykorzystania tego instrumentu.
    Jak stanowi art. 2 pkt 42 ustawy:
      Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o emisji bonu – rozumie się przez to
      pierwsze wprowadzenie bonu do obrotu.
    Zgodnie z art. 2 pkt 43 ustawy:
      Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o bonie jednego przeznaczenia – rozumie
      się przez to bon, w przypadku którego miejsce dostawy towarów lub świadczenia
      usług, których bon dotyczy, oraz kwota należnego podatku, podatku od wartości
      dodanej lub podatku o podobnym charakterze z tytułu dostawy tych towarów lub
      świadczenia tych usług są znane w chwili emisji tego bonu.
    Stosownie do art. 2 pkt 44 ustawy:
      Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o bonie różnego przeznaczenia – rozumie
      się przez to bon inny niż bon jednego przeznaczenia.
    Natomiast w myśl art. 2 pkt 45 ustawy,
      Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o transferze bonu – rozumie się przez to
      emisję bonu oraz każde przekazanie tego bonu po jego emisji.
    Zasady dotyczące opodatkowania transferu bonów zostały przedstawione w dziale II
    rozdziale 2a ustawy „Opodatkowanie w przypadku stosowania bonów”.
    W myśl art. 8a ust. 1 ustawy:
      Transfer bonu jednego przeznaczenia dokonany przez podatnika działającego we
      własnym imieniu uznaje się za dostawę towarów lub świadczenie usług, których ten
      bon dotyczy.

    Stosownie do art. 8a ust. 2 ustawy:
      Faktycznego przekazania towarów lub faktycznego świadczenia usług w zamian za
      bon jednego przeznaczenia przyjmowany przez dostawcę lub usługodawcę jako
      wynagrodzenie lub część wynagrodzenia nie uznaje się za niezależną transakcję w
      części, w której wynagrodzenie stanowił bon.
    Jak stanowi art. 8a ust. 3 ustawy:
      Jeżeli transferu bonu jednego przeznaczenia dokonuje podatnik działający w imieniu
      innego podatnika, uznaje się, że taki transfer stanowi dostawę towarów lub
      świadczenie usług, których ten bon dotyczy, dokonane przez podatnika, w imieniu
      którego działa podatnik.
    Na podstawie art. 8a ust. 4 ustawy:
      W przypadku gdy dostawca towarów lub usługodawca nie jest podatnikiem, który
      działając we własnym imieniu, wyemitował bon jednego przeznaczenia, uznaje się, że
      ten dostawca lub usługodawca dokonał odpowiednio dostawy towarów lub
      świadczenia usług, których ten bon dotyczy, na rzecz podatnika, który wyemitował
      ten bon.
    Zgodnie z art. 8b ust. 1 ustawy:
      Faktyczne przekazanie towarów lub faktyczne świadczenie usług dokonane w zamian
      za bon różnego przeznaczenia przyjmowany przez dostawcę lub usługodawcę jako
      wynagrodzenie lub część wynagrodzenia podlega opodatkowaniu podatkiem. Nie
      podlega opodatkowaniu podatkiem wcześniejszy transfer bonu różnego
      przeznaczenia.
    W myśl art. 8b ust. 2 ustawy:
      W przypadku gdy transferu bonu różnego przeznaczenia dokonuje podatnik inny niż
      podatnik dokonujący czynności podlegającej opodatkowaniu podatkiem zgodnie z
      ust. 1, opodatkowaniu podatkiem podlegają usługi pośrednictwa oraz inne usługi,
      które można zidentyfikować, takie jak usługi dystrybucji lub promocji, dotyczące tego
      bonu.
    XPLN, o którym mowa we wniosku, nie spełniają definicji bonu, o której mowa w art. 2 pkt
    41 ustawy. XPLN są używane jako ekwiwalent środka płatniczego w (...).
    Pomimo tego, że z XPLN wiąże się obowiązek jego przyjęcia jako wynagrodzenia za
    dostawę towarów lub świadczenie usług, to jednak towary, które mają zostać dostarczone,
    lub usługi, które mają zostać wykonane lub tożsamość potencjalnych dostawców lub
    usługodawców nie są wskazane w tym instrumencie lub określone w powiązanej
    dokumentacji, w tym w warunkach wykorzystania tego instrumentu.
    Aby jasno określić, co stanowi bon na towary lub usługi do celów VAT, oraz odróżnić bony
    od instrumentów płatniczych, konieczne jest zdefiniowanie bonów, określając ich istotne
    cechy, w szczególności charakter uprawnienia, które wiąże się z danym bonem, oraz
    obowiązek przyjęcia go jako wynagrodzenia na dostawę towarów lub świadczenie usług.
    Celem ustalenia czy dany instrument stanowi bon za towary lub usługi do celów VAT
    należy przeanalizować, czy w danym indywidualnym przypadku została spełniona definicja
    bonu zawarta w art. 2 pkt 41 ustawy. Oceniając charakter danego instrumentu należy
    mieć na uwadze całokształt dokonywanych transakcji, jakie można wykonać przy użyciu
    tego bonu, jak również wynikające prawa z jego posiadania przez posiadacza.
    Pod pojęciem bonu zawartym w art. 2 pkt 41 ustawy należy rozumieć instrument, z
    którym wiąże się obowiązek jego przyjęcia jako wynagrodzenia lub części wynagrodzenia
    jedynie za dostawę towarów lub świadczenie usług i w przypadku którego towary, które
    mają zostać dostarczone lub usługi, które mają zostać wykonane, lub tożsamość
    potencjalnych dostawców lub usługodawców są wskazane w samym instrumencie lub

    określone w powiązanej dokumentacji, w tym w warunkach wykorzystania tego
    instrumentu.
    Dany instrument zachowuje swój charakter bonu o ile płatności, przy których skorzystać
    można z takiego instrumentu, dotyczą ograniczonej liczby oznaczonych co do nazwy
    towarów lub usług lub gdy tożsamość potencjalnych oferentów dostaw towarów lub usług
    jest z góry znana.
    Bon powinien ściśle wiązać się z dostawą towarów lub usług i ma zazwyczaj określony cel
    handlowy lub promocyjny, tj. stymulowanie sprzedaży określonych towarów lub usług i
    /lub ułatwianie płatności za takie towary lub usługi.
    Określone w art. 2 pkt 41 ustawy o podatku od towarów i usług brzmienie definicji bonu
    znajduje odzwierciedlenie w Dyrektywie Rady 2016/1065 z dnia 27 czerwca 2016 r.
    zmieniającej dyrektywę 2006/112/WE w odniesieniu do bonów na towary lub usługi.
    Przepis ten wprowadza wymóg, aby towary/usługi, których bon dotyczy lub tożsamość
    potencjalnych dostawców były wskazane w bonie lub określone w powiązanej
    dokumentacji. Przy czym w świetle definicji bonu, forma w której bon jest emitowany nie
    wpływa na uznanie takiego instrumentu za bon. Bon może mieć zatem postać fizyczną
    (materialną) lub formę elektroniczną. Ponadto zauważyć należy, że w motywie 6
    preambuły dyrektywy 2016/1065 wskazano, że „bony mogą występować w formie
    fizycznej lub elektronicznej”.
    Z definicji bonu wynika zatem, że jest to instrument, który może być przyjęty jako
    wynagrodzenie wyłącznie za dostawę towarów lub świadczenie usług. Również w motywie
    4 preambuły dyrektywy 2016/1065 wskazano „Zasady te powinny dotyczyć wyłącznie
    bonów, w zamian za które uzyskać można towary lub usługi. Zasadom tym nie powinny
    jednak podlegać instrumenty uprawniające posiadacza do zniżki przy zakupie towarów lub
    usług, ale nieuprawniające do otrzymania takich towarów lub usług”.
    Wprowadzenie definicji bonu na towary i usługi jest istotne ze względu na potrzebę
    unikania zakłóceń konkurencji. Celem tej definicji jest również rozróżnienie pomiędzy
    bonami, które można wymienić na towary i usługi a instrumentami płatniczymi, które
    służą wyłącznie do realizacji płatności, gdyż opodatkowanie bonów podatkiem VAT jako
    specyficznego środka płatniczego i instrumentów płatniczych jest różne.
    Z uwagi na fakt, że bony w praktyce mogą nabierać coraz więcej cech, które
    charakteryzują instrumenty płatnicze, w każdym przypadku należy badać, czy płatności,
    przy których skorzystać można z takiego instrumentu, dotyczą ograniczonej liczby
    oznaczonych co do nazwy towarów lub usług lub czy tożsamość potencjalnych oferentów
    dostaw towarów lub usług jest znana z góry – wówczas taki instrument zachowuje swój
    charakter bonu. Należy przy tym podkreślić, że bon może mieć formę materialną lub
    elektroniczną.
    W odniesieniu do Państwa wątpliwości należy wskazać, że opisany we wniosku XPLN nie
    spełnia definicji bonu, o którym mowa w art. 2 pkt 41 ustawy. Wskazali Państwo, że
    rozliczenia w ramach X prowadzą Państwo przy pomocy XPLN, który pozwala jej
    uczestnikom nabywać towary i usług bez angażowania środków pieniężnych w całości lub
    w części. Ponadto, jak już wyżej wskazano, z XPLN wiąże się obowiązek jego przyjęcia jako
    wynagrodzenia za dostawę towarów lub świadczenie usług, to jednak towary, które mają
    zostać dostarczone, lub usługi, które mają zostać wykonane lub tożsamość potencjalnych
    dostawców lub usługodawców nie są wskazane w tym instrumencie lub określone w
    powiązanej dokumentacji, w tym w warunkach wykorzystania tego instrumentu.
    W świetle powyższego, XPLN, nie stanowi bonu w rozumieniu art. 2 pkt 41 ustawy.
    Posiłkując się ustawą z dnia 19 sierpnia 2011 r. o usługach płatniczych (t. j. Dz. U. z 2025 r.
    poz. 611 ze zm.), wskazać należy, że zgodnie z art. 2 pkt 10 tej ustawy:

      Użyte w ustawie określenia oznaczają: instrument płatniczy – zindywidualizowane
      urządzenie lub uzgodniony przez użytkownika i dostawcę zindywidualizowany zbiór
      procedur, służących do inicjowania zlecenia płatniczego.
    Stosownie do art. 2 pkt 21a ustawy o usługach płatniczych:
      Użyte w ustawie określenia oznaczają: pieniądz elektroniczny – wartość pieniężną
      przechowywaną elektronicznie, w tym magnetycznie, wydawaną, z obowiązkiem jej
      wykupu, w celu dokonywania transakcji płatniczych, akceptowaną przez podmioty
      inne niż wyłącznie wydawca pieniądza elektronicznego.
    W myśl art. 2 pkt 29 ww. ustawy o usługach płatniczych:
      Transakcja płatnicza oznacza zainicjowaną przez płatnika lub odbiorcę wpłatę,
      transfer lub wypłatę środków pieniężnych.
    Jak stanowi art. 4 ust. 1 i 2 ustawy o usługach płatniczych:
      1. Działalność w zakresie świadczenia usług płatniczych może być wykonywana
        wyłącznie przez dostawców usług płatniczych, zwanych dalej „dostawcami”.
      2. Dostawcą może być wyłącznie:
      1) bank krajowy w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy – Prawo bankowe;
      2) oddział banku zagranicznego w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 20 ustawy – Prawo
        bankowe;
      3) instytucja kredytowa w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 17 ustawy – Prawo bankowe i
        odpowiednio oddział instytucji kredytowej w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 18 ustawy
        – Prawo bankowe;
      4) instytucja pieniądza elektronicznego i oddział instytucji pieniądza elektronicznego
        – w przypadku gdy oddział znajduje się w państwie członkowskim, a siedziba takiej
        instytucji pieniądza elektronicznego znajduje się poza państwem członkowskim, o
        ile usługi płatnicze świadczone przez oddział są związane z wydawaniem pieniądza
        elektronicznego;
      5) oddział podmiotu świadczącego w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie
        członkowskim, zgodnie z prawem tego państwa, pocztowe usługi płatnicze,
        uprawnionego zgodnie z prawem tego państwa do świadczenia usług płatniczych
        oraz Poczta Polska Spółka Akcyjna w zakresie, w jakim odrębne przepisy
        upoważniają ją do świadczenia usług płatniczych;
      6) instytucja płatnicza;
      7) Europejski Bank Centralny, zwany dalej „EBC”, Narodowy Bank Polski, zwany dalej
        „NBP”, oraz bank centralny państwa członkowskiego innego niż Rzeczpospolita
        Polska – w przypadku gdy nie działają w charakterze władz monetarnych lub
        organów administracji publicznej;
      8) organ administracji publicznej;
      9) spółdzielcza kasa oszczędnościowo-kredytowa lub Krajowa Spółdzielcza Kasa
        Oszczędnościowo- Kredytowa w rozumieniu ustawy z dnia 5 listopada 2009 r. o
        spółdzielczych kasach oszczędnościowo-kredytowych (Dz.U. z 2023 r. poz. 1278,
        1394, 1407, 1723 i 1843), zwanej dalej „ustawą o spółdzielczych kasach
        oszczędnościowo-kredytowych” – w zakresie, w jakim odrębne przepisy
        uprawniają je do świadczenia usług płatniczych, zwane dalej „kasą
        oszczędnościowo-kredytową”;
      10) biuro usług płatniczych;
      11) mała instytucja płatnicza;

      12) dostawca świadczący wyłącznie usługę dostępu do informacji o rachunku.
    Aby zatem uznać dany instrument za instrument płatniczy, musi on spełniać określone
    przepisami warunki i być wydanym przez odpowiedni podmiot.
    Instrumentem płatniczym jest, najogólniej rzecz ujmując, środek płatniczy niebędący
    banknotem czy monetą, ale będący jednocześnie sposobem na dokonanie transakcji w
    ramach transferu środków między dwoma podmiotami. Natomiast pieniądz elektroniczny
    to „wartość pieniężna” przechowywana na elektronicznym nośniku informacji, która
    stanowi elektroniczny odpowiednik monet i banknotów. Wartość ta jest zapisana albo na
    twardym dysku komputera albo na mikroprocesorze umieszczonym w karcie.
    Jedną z najistotniejszych cech instrumentu płatniczego jest akceptacja, co oznacza, że
    instrumenty płatnicze muszą być akceptowane przez sprzedawców lub usługodawców. Na
    przykład karty płatnicze są szeroko akceptowane w sklepach, restauracjach i innych
    miejscach. Ponadto, jak wynika z powołanej ustawy o usługach płatniczych, dostawcą
    usług płatniczych mogą być wyłącznie wskazane w niej podmioty.
    Z przedstawionych przez Państwa informacji wynika, że XPLN będące przedmiotem
    Państwa wątpliwości, nie posiadają cech instrumentów płatniczych. XPLN funkcje płatnicze
    posiadają jedynie jako ekwiwalent środka płatniczego w ograniczonej sieci akceptantów
    (można nimi dokonywać transakcji wymiany ale tylko wśród uczestników X). Ponadto z
    wniosku nie wynika aby Państwo, dzięki którym powstały pierwsze XPLN, które powstały
    poprzez udzielenie przez Państwa debetowego limitu zakupów w tej jednostce
    rozliczeniowej, wykonywali czynności wchodzące w zakres wskazany w ustawie o usługach
    płatniczych.
    Przedstawione przez Państwa informacje wprost więc wskazują, że XPLN nie stanowią
    instrumentów płatniczych. Jeżeli są używane jako ekwiwalent środka płatniczego w
    ograniczonej sieci akceptantów, to nie ma możliwości uregulowania przy wykorzystaniu
    XPLN jakichkolwiek płatności poza użyciem go w ramach wskazanej grupy podmiotów,
    które się nim posługują. Ponadto, jak wynika z powołanych wyżej przepisów, dostawcą
    usług płatniczych mogą być wyłącznie ściśle określone w cyt. ustawie o usługach
    płatniczych podmioty, do których Spółka dzięki której powstały pierwsze XPLN się nie
    zalicza. Nie można zatem uznać, że XPLN powinny być traktowane na równi z
    instrumentami płatniczymi, bowiem nie posiadają podstawowych cech, które
    charakteryzują instrumenty płatnicze.
    XPLN nie stanowią również instrumentów finansowych.
    Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi
    (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 722 ze zm.)
      Instrumentami finansowymi w rozumieniu ustawy są:
      1) papiery wartościowe;
      2) niebędące papierami wartościowymi:
      a) tytuły uczestnictwa w instytucjach wspólnego inwestowania,
      b) instrumenty rynku pieniężnego,
      c) opcje, kontrakty terminowe, swapy, umowy forward na stopę procentową, inne
        instrumenty pochodne, których instrumentem bazowym jest papier wartościowy,
        waluta, stopa procentowa, wskaźnik rentowności, uprawnienie do emisji lub inny
        instrument pochodny, indeks finansowy lub wskaźnik finansowy, które są
        wykonywane przez dostawę lub rozliczenie pieniężne, z wyłączeniem
        instrumentów pochodnych, o których mowa w art. 10 rozporządzenia 2017/565,

      d) opcje, kontrakty terminowe, swapy, umowy forward na stopę procentową oraz
        inne instrumenty pochodne, których instrumentem bazowym jest towar i które są
        wykonywane przez rozliczenie pieniężne lub mogą być wykonane przez rozliczenie
        pieniężne według wyboru jednej ze stron,
      e) opcje, kontrakty terminowe, swapy oraz inne instrumenty pochodne, których
        instrumentem bazowym jest towar i które mogą być wykonane przez dostawę,
        pod warunkiem że są dopuszczone do obrotu w systemie obrotu instrumentami
        finansowymi, z wyłączeniem produktów energetycznych będących przedmiotem
        obrotu hurtowego na OTF, które muszą być wykonywane przez dostawę,
      f) niedopuszczone do obrotu w systemie obrotu instrumentami finansowymi opcje,
        kontrakty terminowe, swapy, umowy forward oraz inne instrumenty pochodne,
        których instrumentem bazowym jest towar i które mogą być wykonane przez
        dostawę, a które nie są przeznaczone do celów handlowych i wykazują właściwości
        innych pochodnych instrumentów finansowych,
      g) instrumenty pochodne dotyczące przenoszenia ryzyka kredytowego,
      h) kontrakty na różnicę,
      i) opcje, kontrakty terminowe, swapy, umowy forward dotyczące stóp procentowych
        oraz inne instrumenty pochodne odnoszące się do zmian klimatycznych, stawek
        frachtowych oraz stawek inflacji lub innych oficjalnych danych statystycznych,
        które są wykonywane przez rozliczenie pieniężne albo mogą być wykonane przez
        rozliczenie pieniężne według wyboru jednej ze stron, a także instrumenty
        pochodne, o których mowa w art. 8 rozporządzenia 2017/565, i inne, które
        wykazują właściwości innych pochodnych instrumentów finansowych,
      j) uprawnienia do emisji.
    Z kolei zgodnie z art. 3 pkt 1 ww. ustawy:
      Ilekroć w ustawie jest mowa o:
      1) papierach wartościowych – rozumie się przez to:
      a) akcje, prawa poboru w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 15 września 2000 r. –
        Kodeks spółek handlowych (Dz.U. z 2024 r. poz. 18 i 96), prawa do akcji, warranty
        subskrypcyjne, kwity depozytowe, obligacje, listy zastawne, certyfikaty
        inwestycyjne, bankowe prawa pochodne w rozumieniu przepisów ustawy z dnia
        29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe (Dz.U. z 2023 r. poz. 2488) i inne zbywalne
        papiery wartościowe, w tym inkorporujące prawa majątkowe odpowiadające
        prawom wynikającym z akcji lub z zaciągnięcia długu, wyemitowane na podstawie
        właściwych przepisów prawa polskiego lub obcego,
      b) inne zbywalne prawa majątkowe, które powstają w wyniku emisji, inkorporujące
        uprawnienie do nabycia lub objęcia papierów wartościowych określonych w lit. a,
        lub wykonywane poprzez dokonanie rozliczenia pieniężnego, odnoszące się do
        papierów wartościowych określonych w lit. a, walut, stóp procentowych, stóp
        zwrotu, towarów oraz innych wskaźników lub mierników (prawa pochodne).
    Zatem opisany we wniosku XPLN nie stanowi instrumentu finansowego, o którym mowa w
    ustawie o obrocie instrumentami finansowymi.
    Skoro jak wskazano wyżej, funkcją XPLN jest wyłącznie funkcja płatnicza w ramach X, to
    wykorzystywanie XPLN przez Państwa w ramach wewnętrznych rozliczeń jest neutralne na
    gruncie podatku od towarów i usług.
    Podsumowując, stwierdzam, że wydawane XPLN nie stanowią bonu w rozumieniu art. 2
    pkt 41 ustawy, a tym samym dokonywane przez Państwa transakcje tymi instrumentami
    nie wywołują konsekwencji (są neutralne podatkowo) na gruncie ustawy.

    Tym samym, Państwa stanowisko należało uznać za prawidłowe.

## Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
    Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego,
    który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
    Należy zauważyć, że zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa:
      Składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do
      wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia
      przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej
      tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego.
    Jestem ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym, Państwo
    ponoszą ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym jego
    przedstawieniem. Zatem, wydając przedmiotową interpretację oparłem się na
    wynikającym z treści wniosku opisie stanu faktycznego. W przypadku, gdy w toku
    postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, bądź celno-skarbowej zostanie
    określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków
    prawnych. Ponadto, w sytuacji zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego w
    opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.
    Pełna weryfikacja przedstawionych we wniosku okoliczności możliwa jest jedynie w toku
    postępowania podatkowego lub kontrolnego, prowadzonego przez uprawnione do tego
    organy, będącego poza zakresem instytucji interpretacji indywidualnej. Postępowanie w
    sprawie dotyczącej wydania interpretacji indywidualnej jest postępowaniem szczególnym,
    mającym charakter uproszczony, odrębny od postępowania podatkowego,
    uregulowanego w dziale IV Ordynacji podatkowej. Wydając bowiem interpretację
    indywidualną przedstawiam jedynie swój pogląd dotyczący wykładni treści analizowanych
    przepisów i sposobu ich zastosowania w odniesieniu do przedstawionego we wniosku
    stanu faktycznego bądź zdarzenia przyszłego (którego elementy przyjmuję jako podstawę
    rozstrzygnięcia, bez weryfikacji).
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
    · Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy
      z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.).
      Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie
      zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosują się
      Państwo do interpretacji.
    · Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub
      zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem
      czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
      1) z zastosowaniem art. 119a;
      2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy
      z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
      3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
    · Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w
      decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej
      praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

## Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego
    Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa
    z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.
    U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
    Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę
    należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej
    (art. 53 § 1 PPSA):
    · w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa
      Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
    · w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres
      Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP
      (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia
    przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do
    zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz
    powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

## Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji
    podatkowej.