Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPB2/4511-541/15-4/RS
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2015-07-28
Teza: Skutki podatkowe otrzymania spłat w związku z podziałem majątku wspólnego.
Słowa kluczowe: majątek; podział; spłata; wyłączenie
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 1-art. 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 z późn. zm.) w związku z § 9 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko - przedstawione we wniosku z dnia 27 kwietnia 2015 r. (data wpływu 28 kwietnia 2015 r.), uzupełnionym w dniu 29 czerwca 2015 r., o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie wyłączenia z opodatkowania – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 28 kwietnia 2015 r. został złożony ww. wniosek, uzupełniony w dniu 29 czerwca 2015 r., o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie wyłączenia z opodatkowania.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

W dniu 24 marca 2014 r. Wnioskodawca wraz z małżonką zawarł umowę o rozdzielności majątkowej małżeńskiej oraz umowę o podział majątku wspólnego małżonków i o świadczeniach alimentacyjnych na rzecz małoletnich dzieci.

W wyniku zawarcia umowy o ustaniu wspólnoty małżeńskiej i ustaleniu rozdzielności majątkowej oraz o podziale majątku wspólnego małżonków, Wnioskodawca otrzymał majątek na kwotę 400.000 zł a małżonka na kwotę 1.350.000 zł z jednoczesnym obowiązkiem spłaty przez żonę na rzecz Wnioskodawcy 420.000 zł w 120 miesięcznych ratach.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania.

1.  Czy w ww. sytuacji istnieje jakikolwiek obowiązek w podatku dochodowym (np. jak przy sprzedaży nieruchomości)?
2.  W jaki sposób ten obowiązek ma być realizowany w przypadku spłat ratalnych?
3.  Co będzie z takim zobowiązaniem w sytuacji, gdy zobowiązany małżonek nie reguluje swoich zobowiązań wynikających z umowy?

Zdaniem Wnioskodawcy, otrzymane spłaty z tytułu podziału majątku wspólnego nie podlegają przepisom ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w myśl art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest prawidłowe.

W myśl art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r., poz. 361 z późn. zm.), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a, 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Stosownie do art. 11 ust. 1 ww. ustawy, w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2014 r., przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Art. 11 ust. 1 ww. ustawy w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2015 r. stanowi, że przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19, art. 20 ust. 3 i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, przepisów ustawy nie stosuje się do przychodów z tytułu podziału wspólnego majątku małżonków w wyniku ustania lub ograniczenia małżeńskiej wspólności majątkowej oraz przychodów z tytułu wyrównania dorobków po ustaniu rozdzielności majątkowej małżonków lub śmierci jednego z nich.

Z literalnego brzmienia powołanego przepisu wynika zatem, iż wyłączeniu spod działania przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych podlegają przychody z tytułu podziału wspólnego majątku małżonków w wyniku ustania małżeńskiej wspólności majątkowej, jak również przychody z tytułu wyrównania dorobków po ustaniu rozdzielności majątkowej małżonków lub śmierci jednego z nich.

Przychodem z podziału majątku wspólnego jest wartość otrzymanego przez każdego z małżonków majątku, a także wartość spłat (dopłat) otrzymywanych przez jednego z tytułu podziału majątku.

Kwestie stosunków majątkowych w małżeństwie reguluje ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2015 r. poz. 583). Stosownie do art. 31 § 1 ww. ustawy z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków.

Wspólność wynikająca ze stosunku małżeństwa jest współwłasnością łączną. Cechą charakterystyczną tego typu współwłasności jest to, iż niemożliwe jest ustalenie wielkości udziału małżonków we współwłasności (współwłasność bezudziałowa) oraz żaden z małżonków w czasie jej trwania nie może rozporządzać swymi prawami do majątku wspólnego.

Opisany ustrój majątkowy trwa do ustania lub unieważnienia małżeństwa albo orzeczenia separacji, chyba, że w czasie trwania związku małżeńskiego:

1.  małżonkowie zawarli małżeńską umowę majątkową (np. ustanawiającą ustrój rozdzielności majątkowej),
2.  z ważnych powodów na żądanie jednego z małżonków sąd orzekł zniesienie współwłasności,
3.  wspólność ustała z mocy prawa na skutek całkowitego lub częściowego ubezwłasnowolnienia jednego z małżonków lub też ogłoszenia upadłości jednego z małżonków.

Treści art. 43 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego wprowadza domniemanie, iż oboje małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym.

Ustanie wspólności ustawowej kreuje prawo małżonków do majątku wspólnego na zasadzie współwłasności w częściach ułamkowych, które z reguły jest stanem przejściowym i prowadzi do podziału tego majątku.

Zgodnie z art. 1037 Kodeksu cywilnego w związku z art. 46 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego podział majątku wspólnego może nastąpić bądź na mocy umowy między małżonkami, bądź na mocy orzeczenia sądu na żądanie któregokolwiek z małżonków.

Z przedstawionego we wniosku opisu stanu faktycznego wynika, że w dniu 24 marca 2014 r. Wnioskodawca wraz z małżonką zawarł umowę o rozdzielności majątkowej małżeńskiej oraz umowę o podział majątku wspólnego małżonków i o świadczeniach alimentacyjnych na rzecz małoletnich dzieci.

W wyniku zawarcia umowy o ustaniu wspólnoty małżeńskiej i ustaleniu rozdzielności majątkowej oraz o podziale majątku wspólnego małżonków, Wnioskodawca otrzymał majątek na kwotę 400.000 zł a małżonka na kwotę 1.350.000 zł z jednoczesnym obowiązkiem spłaty przez żonę na rzecz Wnioskodawcy 420.000 zł w 120 miesięcznych ratach.

Mając powyższe na względzie stwierdzić należy, że otrzymanie przez Wnioskodawcę spłaty z tytułu podziału majątku wspólnego w związku z objęciem majątku o niższej wartości niż małżonka, nie spowoduje powstania przychodu, do którego zastosowanie znajdą przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zatem bez znaczenia dla skutków podatkowych będzie dokonywanie ww. spłat w systemie ratalnym czy też sytuacja nie regulowania przez małżonkę zobowiązań wynikających z umowy.

Należy jednak podkreślić, że wyłączeniu spod działania przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych podlegają wyłącznie przychody z tytułu podziału wspólnego majątku małżonków w wyniku ustania małżeńskiej wspólności majątkowej. Natomiast w sytuacji wystąpienia odsetek za opóźnienie od kwoty należnej z tytułu podziału majątku wspólnego, podkreślenia wymaga, że nie będą one związane z podziałem majątku wspólnego małżonków, ale będą wynikały z faktu, że małżonka Wnioskodawcy nie wywiąże się z zawartej umowy dotyczącej podziału majątku. W konsekwencji odsetki te nie będą mieściły się w dyspozycji powołanego przepisu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i będą podlegały opodatkowaniu, jako przychód z tzw. innych źródeł, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 ww. ustawy, podlegający wykazaniu w zeznaniu podatkowym za dany rok.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, ul. Jana Kazimierza 5, 85-035 Bydgoszcz, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.