Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPB2/415-202/13-2/WM
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2013-05-31
Teza: Zwolnienie przedmiotowe.
Słowa kluczowe: budowa; darowizna; dom; działki; nieruchomości; zakup; zwolnienie-zwolnienie przedmiotowe
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pana przedstawione we wniosku z dnia 26 lutego 2013 r. (data wpływu 1 marca 2013 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie zwolnienia przedmiotowego – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 1 marca 2013 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie zwolnienia przedmiotowego.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

W dniu 23 października 2009 r. babcia Wnioskodawcy będąc wdową zawarła na podstawie aktu notarialnego ze swoim wnukiem/Wnioskodawcą, umowę darowizny. Zgodnie z § 3 tego tejże umowy babka darowała Zainteresowanemu zabudowaną działkę nr 186/4 o pow. 0,3721 ha pochodzącą z nieruchomości szczegółowo opisanej w § 1 ust. 1 ww. umowy, zapisanej w Księdze wieczystej Sądu Rejonowego. Wartość przedmiotu darowizny ustalono na kwotę 200 000 zł.

W dniu 2 września 2011 r., na podstawie aktu notarialnego Wnioskodawca zawarł z nabywcą (małżonkami) umowę sprzedaży nieruchomości położonej przy ul. R. obręb ewidencyjny xx, składającej się z działki oznaczonej nr geodezyjnym 186/10 o obszarze 00,0782 ha stanowiącą tereny mieszkaniowe i grunty orne z Księgi wieczystej. Cenę przedmiotu umowy ustalono na kwotę 275 000 zł, która została wypłacona na rzecz Wnioskodawcy. Przedmiotowa nieruchomość wchodziła w skład przedmiotu darowizny z dnia 23 października 2009 r. dokonanej przez babcię Zainteresowanego.

Aktualnie Zainteresowany zamieszkuje w lokalu u rodziców. Wnioskodawca planuje wziąć ślub z narzeczoną, a data tegoż ślubu ustalona została na dzień 7 czerwca 2014 r. W związku z tymi planami Zainteresowany zamierza już teraz zamieszkać wspólnie z narzeczoną i w tym celu planuje zakupić od rodziców lokal mieszkalny, w którym aktualnie mieszka. Lokal ten przeznaczony zostanie na cele mieszkaniowe własne i Jego narzeczonej. W przypadku sprzedaży lokalu rodzice Wnioskodawcy zamierzają zakupić inny mniejszy lokal mieszkalny i tam się przeprowadzić, aby umożliwić Mu rozpoczęcie własnego życia rodzinnego.

Zainteresowany jest jednocześnie właścicielem nieruchomości darowanej przez babcię, na której planuje budować dom mieszkalny. Poczynione zostały w tym celu zaawansowane działania. Wnioskodawca otrzymał zgodnie z wnioskiem decyzję Prezydenta Miasta z dnia 30 lipca 2012 r., w której organ administracji zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę budynku jednorodzinnego mieszkalnego z wbudowanym garażem. Przedmiotowa nieruchomość wchodziła w skład przedmiotu darowizny z dnia 23 października 2009 r. dokonanej przez babcię na rzecz Zainteresowanego. W związku z tym Zainteresowany planuje przeznaczyć kwotę pozostałą ze sprzedaży przedmiotu darowizny i zapłaty za lokal mieszkalny, w którym obecnie mieszka na budowę domu mieszkalnego zgodnie z posiadanym pozwoleniem na budowę. Pozostałe środki niezbędne na całą budowę pochodzić będą bądź z zaciągniętego kredytu bądź ze środków pochodzących z ewentualnej sprzedaży zakupionego od rodziców lokalu mieszkalnego. Po zakończeniu budowy Wnioskodawca zamierza przeprowadzić się wraz z małżonką do tegoż domu i tylko tam koncentrować swoje centrum życiowe.

Zainteresowany zdecydowany jest teraz na zakup lokalu mieszkalnego od rodziców albowiem już teraz chce zamieszkiwać wspólnie z narzeczoną we własnym mieszkaniu, a Jego rodzice i tak planują sprzedaż swojego lokalu mieszkalnego, znajdującego się na 3 piętrze i zakupienie lokalu mniejszego i położonego na niższej kondygnacji, tj. na parterze lub 1 piętrze. Wnioskodawca nadmienił, iż nie jest w tym stanie możliwe przeznaczenie środków finansowych bezpośrednio na budowę, a to ze względu na chęć jak najszybszego zamieszkania samodzielnie bez rodziców. Budowa domu mieszkalnego wymaga zaś znacznego okresu czasu, na tyle długiego, że nie jest On w stanie czekać na całkowite wybudowanie nowego budynku jednorodzinnego.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy przeznaczenie środków pieniężnych uzyskanych z odpłatnego zbycia nieruchomości częściowo na zakup lokalu mieszkalnego w celu niezwłocznego w nim zamieszkania, a częściowo na budowę budynku jednorodzinnego mieszkalnego zgodnie z posiadanym aktualnym pozwoleniem na budowę rozpoczętą przed upływem 2 lat od zbycia nieruchomości z zamiarem wykorzystania na własne cele mieszkaniowe (po ukończeniu przebudowy, tj. po upływie 2 lat od zbycia nieruchomości, który to budynek jednorodzinny będzie wówczas stanowił jedyne miejsce zamieszkania), stanowi wydatkowanie środków pieniężnych uzyskanych z odpłatnego zbycia nieruchomości uprawniającego do zwolnienia przedmiotowego, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131 w zw. z art. 21 ust. 25 pkt 1 lit. d) ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych?

Zdaniem Wnioskodawcy, w niniejszym stanie faktycznym spełnione zostaną przesłanki określone w treści art. 21 ust. 1 pkt 131 w zw. z art. 21 ust. 25 pkt 1 lit. d) ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych uprawniające do zwolnienia przedmiotowego.

W ocenie Zainteresowanego przeznaczy On w całości pieniądze uzyskane ze sprzedaży nieruchomości, (stanowiącej część przedmiotu darowizny od babci) na rzecz nabywcy. Wnioskodawca nadmienił, iż ze względu na szybką potrzebę zaspokojenia własnych potrzeb mieszkaniowych część kwoty z ww. transakcji sprzedaży przeznaczy na zakup lokalu mieszkalnego od rodziców, którzy planują wyprowadzkę do mniejszego mieszkania i położonego na niższej kondygnacji niż dotychczasowe. Wnioskodawca planuje zamieszkiwać w tym mieszkaniu wspólnie z narzeczoną. Równocześnie Zainteresowany rozpocznie budowę domu jednorodzinnego na nieruchomości wchodzącej w skład otrzymanej od babci darowizny. Na ww. inwestycję Wnioskodawca posiada pozwolenie na budowę z dnia 30 lipca 2012 r.

Tak więc, zdaniem Wnioskodawcy cała kwota pochodząca ze sprzedaży części przedmiotu darowizny wydatkowana zostanie na cele mieszkaniowe, przy czym znaczna część środków przeznaczona będzie na zakup lokalu mieszkalnego, w którym Zainteresowany zamieszka niezwłocznie, a część na cele mieszkaniowe które zostaną zaspokojone po zakończeniu budowy domu jednorodzinnego na działce stanowiącej Jego własność.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Na podstawie art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 361 ze zm.), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Zgodnie z treścią art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ww. ustawy, jednym ze źródeł przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów

– jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

Podkreślić należy, iż przepis art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy formułuje generalną zasadę, że sprzedaż nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie rodzi obowiązek podatkowy w postaci zapłaty podatku dochodowego. Tym samym, jeżeli odpłatne zbycie nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości nastąpi po upływie 5 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie – nie jest źródłem przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a tym samym przychód uzyskany ze sprzedaży nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości w ogóle nie podlega opodatkowaniu.

Wobec powyższego, w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości decydujące znaczenie w kwestii opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych uzyskanego z tego tytułu dochodu ma moment i sposób ich nabycia.

Z uwagi fakt, iż nabycie nieruchomości, w drodze darowizny przez Wnioskodawcę nastąpiło w 2009 r., do przychodu z odpłatnego jej zbycia (części) mają zastosowanie przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych obowiązujące od dnia 1 stycznia 2009 r.

Zgodnie z art. 30e ust. 1 i 4 ww. ustawy, od dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) podatek dochodowy wynosi 19% podstawy obliczenia podatku. Po zakończeniu roku podatkowego podatnik jest obowiązany w zeznaniu podatkowym, o którym mowa w art. 45 ust. 1a pkt 3, wykazać:

1.  dochody uzyskane w roku podatkowym z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) i obliczyć należny podatek dochodowy od dochodu, do którego nie ma zastosowania art. 21 ust. 1 pkt 131, lub
2.  dochody, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131.

Stosownie do ust. 2 artykułu 30e ww. ustawy, podstawą obliczenia podatku, o której mowa w ust. 1, jest dochód stanowiący różnicę pomiędzy przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw określonym zgodnie z art. 19, a kosztami ustalonymi zgodnie z art. 22 ust. 6c i 6d, powiększoną o sumę odpisów amortyzacyjnych, o których mowa w art. 22h ust. 1 pkt 1, dokonanych od zbywanych nieruchomości lub praw.

W myśl przytoczonego przepisu art. 19 ust. 1 ww. ustawy, przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie, pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia. Jeżeli jednak cena, bez uzasadnionej przyczyny, znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, przychód ten określa organ podatkowy lub organ kontroli skarbowej w wysokości wartości rynkowej, którą zgodnie z ust. 3 tegoż artykułu określa się na podstawie cen rynkowych stosowanych w obrocie rzeczami lub prawami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca odpłatnego zbycia.

W myśl natomiast art. 22 ust. 6d ww. ustawy, za koszty uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), nabytych w drodze spadku darowizny lub w inny nieodpłatny sposób, uważa się udokumentowane nakłady, które zwiększyły wartość rzeczy i praw majątkowych, poczynione w czasie ich posiadania oraz kwotę zapłaconego podatku od spadków i darowizn w takiej części, w jakiej wartość zbywanej części lub prawa przyjęta do opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn odpowiada łącznej wartości rzeczy i praw majątkowych przyjętej do opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn.

Jednakże zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 131 ww. ustawy, wolne od podatku dochodowego od osób fizycznych są dochody z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych, o których mowa w art. 30e, w wysokości, która odpowiada iloczynowi tego dochodu i udziału wydatków poniesionych na własne cele mieszkaniowe w przychodzie z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych, jeżeli począwszy od dnia odpłatnego zbycia, nie później niż w okresie dwóch lat od końca roku podatkowego, w którym nastąpiło odpłatne zbycie, przychód uzyskany ze zbycia tej nieruchomości lub tego prawa majątkowego został wydatkowany na własne cele mieszkaniowe. Udokumentowane wydatki poniesione na te cele uwzględnia się do wysokości przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych.

Stosownie do art. 21 ust. 25 ww. ustawy, za wydatki poniesione na cele, o których mowa w powołanym wyżej ust. 1 pkt 131, uważa się m.in.:

1.  wydatki poniesione na:
    1.  nabycie budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu, a także na nabycie gruntu lub udziału w gruncie albo prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, związanych z tym budynkiem lub lokalem,
    2.  nabycie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie, prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziału w takim prawie,
    3.  nabycie gruntu pod budowę budynku mieszkalnego lub udziału w takim gruncie, prawa użytkowania wieczystego takiego gruntu lub udziału w takim prawie, w tym również z rozpoczętą budową budynku mieszkalnego, oraz nabycie innego gruntu lub udziału w gruncie, prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, jeżeli w okresie, o którym mowa w ust. 1 pkt 131, grunt ten zmieni przeznaczenie na grunt pod budowę budynku mieszkalnego,
    4.  budowę, rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub remont własnego budynku mieszkalnego, jego części lub własnego lokalu mieszkalnego,
    5.  rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub adaptację na cele mieszkalne własnego budynku niemieszkalnego, jego części, własnego lokalu niemieszkalnego lub własnego pomieszczenia niemieszkalnego

– położonych w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego albo w Konfederacji Szwajcarskiej,

Z informacji przedstawionych we wniosku wynika, że Wnioskodawca sprzedał w dniu 2 września 2011 r. część nieruchomości nabytej w drodze darowizny, w 2009 r. Środki uzyskane z tej sprzedaży Zainteresowany planuje, przeznaczyć na własne cele mieszkaniowe, czyli częściowo na zakup lokalu mieszkalnego oraz częściowo na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego.

Z przytoczonego powyżej przepisu art. 21 ust. 1 pkt 131 w związku z art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wynika, iż okolicznością decydującą o prawie do zwolnienia z opodatkowania 19% podatkiem dochodowym przychodu z odpłatnego zbycia części darowanej nieruchomości jest wydatkowanie na cele mieszkaniowe. Zakresem omawianego zwolnienia ustawodawca objął m.in. wydatki, o których mowa w art. 21 ust. 25 pkt 1 lit.a)-e) ww. ustawy. W związku z tym, przychód z tytułu zbycia przedmiotowej części nieruchomości przeznaczony na zakup lokalu mieszkalnego oraz na budowę domu mieszkalnego może podlegać zwolnieniu określonemu w ww. przepisie.

W tym miejscu należy jednoznacznie podkreślić, że wszelkie ulgi i zwolnienia podatkowe nie stanowią standardu prawnego, lecz są odstępstwem od zasady powszechności opodatkowania, wynikającej z art. 84 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 ze zm.), stanowiącego, że każdy jest obowiązany do ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych, w tym podatków, określonych w ustawie. Oznacza to, że wszelkie odstępstwa od tej zasady, muszą bezwzględnie wynikać z przepisów prawa i być interpretowane ściśle z jego literą. Co więcej, zgodnie z konstrukcją i systematyką ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wszelkie ulgi i zwolnienia podatkowe stanowią wyjątek od generalnej zasady powszechności opodatkowania wyrażonej w art. 9 ust. 1 tej ustawy. Stąd też, korzystanie z każdej preferencji podatkowej, wymaga spełnienia warunków określonych w przepisach je konstytuujących. Tak więc, przepisy regulujące prawo do przedmiotowego zwolnienia winny być interpretowane ściśle; niedopuszczalna jest ich interpretacja rozszerzająca.

Odnosząc przedstawione powyżej uregulowania prawne na grunt rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, iż powołany powyżej przepis art. 21 ust. 25 pkt 1 lit. a) i d) ustawy o podatku dochodowym – w brzmieniu obowiązującym na dzień 31 grudnia 2009 r. – wiąże skutki prawne w postaci zwolnienia od opodatkowania z faktem przeznaczenia – w warunkach określonych w ustawie – uzyskanych przychodów na cele, w tym przepisie wymienione. Podstawową okolicznością decydującą o zastosowaniu zwolnienia wynikającego z art. 21 ust. 1 pkt 131 tejże ustawy jest zatem fakt wydatkowania (nie później niż w okresie dwóch lat od końca roku podatkowego, w którym nastąpiło odpłatne zbycie) przychodu ze sprzedaży nieruchomości na cele wskazane przez Zainteresowanego we wniosku.

Rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie wymaga kwestia, czy przychód osiągnięty przez Wnioskodawcę ze sprzedaży opisanej części nieruchomości przeznaczony na cele mieszkaniowe, wypełnia definicję celów mieszkaniowych, o którym mowa w powołanym art. 21 ust. 1 pkt 131. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W odniesieniu do możliwości wydatkowania części środków na nabycie lokalu mieszkalnego i na budowę domu mieszkalnego, należy stwierdzić, co następuje.

Należy zauważyć, że art. 21 ust. 25 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jednoznacznie wskazuje cele mieszkaniowe nie ograniczając przy tym wydatkowania wyłącznie na jeden cel mieszkaniowy.

Wnioskodawca we wniosku wskazuje, iż przeznaczy środki ze sprzedaży darowanej nieruchomości, przy czym zamieszkiwać będzie w jednym mieszkaniu, i jednocześnie będzie budował dom jednorodzinny. Po pewnym czasie, ze względu na sytuację osobistą, zamieszka w budynku jednorodzinnym.

Odnosząc się zatem do możliwości wydatkowania środków ze zbycia nieruchomości na zakup lokalu mieszkalnego i na budowę domu, poprzez które to wydatki Wnioskodawca będzie realizował swoje cele mieszkaniowe, stwierdzić należy, że w świetle obowiązujących przepisów prawnych, tj. art. 21 ust. 25 pkt 1 lit. a) i lit. d) wydatki te będą korzystać z przywołanego zwolnienia.

W stanie prawnym obowiązującym od 1 stycznia 2009 r. ustawodawca nie zastrzegł, że własne cele mieszkaniowe podatnika ograniczać się muszą do wydatkowania środków na jeden cel mieszkaniowy.

Reasumując stwierdzić należy, iż przeznaczenie środków pieniężnych uzyskanych z odpłatnego zbycia części nieruchomości otrzymanej w drodze darowizny na zakup lokalu mieszkalnego oraz na budowę budynku jednorodzinnego mieszkalnego z zamiarem wykorzystania na własne cele mieszkaniowe stanowi wydatkowanie tych środków w ramach zwolnienia przedmiotowego, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131 w zw. z art. 21 ust. 25 pkt 1 lit. a) i lit. d) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, ul. Ratajczaka 10/12, 61-815 Poznań po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.