Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0461-ITPB2.4511.915.2016.1.DW
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2017-01-13
Teza: Czy Wnioskodawca prawidłowo rozliczył przychód osiągnięty z tytułu zawartej umowy ugody?
Słowa kluczowe: działki; odszkodowania
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2015 r. poz. 613 z późn. zm.) oraz § 5 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r. poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działający w imieniu Ministra Rozwoju i Finansów stwierdza, że stanowisko, przedstawione we wniosku z dnia 23 sierpnia 2016 r. (data wpływu do tutejszego organu 4 listopada 2016 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania świadczeń otrzymanych na podstawie ugody – **jest prawidłowe**

UZASADNIENIE

W dniu 4 listopada 2016 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania świadczeń otrzymanych na podstawie ugody.

W przedmiotowym wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca zawarł w dniu 23 listopada 2015 r. ugodę z Zakładem Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o.

Przedmiotem ugody były prawa i obowiązki stron, wynikające z bezprawnego (brak zgody właściciela) i niedozwolonego wejścia przez Zakład Wodociągów i Kanalizacji na grunt stanowiący własność Wnioskodawcy, tj. działkę nr 227/16.

Przedmiotowa działka oznaczona jest w rejestrze gruntów jako droga (dr).

Na mocy zawartej ugody Zakład Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. zobowiązał się zapłacić na rzecz Wnioskodawcy łączną kwotę pieniężną w wysokości 79.000.00 zł (słownie: siedemdziesiąt dziewięć tysięcy złotych zero groszy). Środki pieniężne wpłynęły na konto Wnioskodawcy w dniu 2 grudnia 2015 r.

Na przedmiotową kwotę złożyły się następujące określone w zawartej umowie świadczenia:

1.  odszkodowanie za bezprawne wejście na działkę z tytułu sieci kanalizacyjnej za 10 lat wstecz w wysokości 10.000.00 zł (słownie: dziesięć tysięcy złotych zero groszy),
2.  zwrot za opłacone przez Wnioskodawcę podatki od nieruchomości za 10 lat wstecz w wysokości 9.000.00 zł (słownie: dziewięć tysięcy złotych zero groszy),
3.  odszkodowanie za posadowienie infrastruktury wodociągowej, w tym przyłączy, za 10 lat wstecz w wysokości 60.000.00 zł (słownie sześćdziesiąt tysięcy złotych zero groszy).

W dniu 22 kwietnia 2016 r. Wnioskodawca złożył w urzędzie skarbowym zeznanie roczne o wysokości osiągniętego dochodu w roku 2015 (PIT-36), wykazując w pozycji 85 formularza przychód w kwocie 79.000.00 zł osiągnięty z tytułu zawartej ugody.

Dodatkowo, na złożonym formularzu Wnioskodawca wykazał przychód osiągnięty z tytułu umowy o pracę. Przychody łącznie opodatkowane zostały na zasadach ogólnych, tj. według skali podatkowej.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie:

Czy Wnioskodawca prawidłowo rozliczył przychód osiągnięty z tytułu zawartej umowy ugody?

W opinii Wnioskodawcy, przychód osiągnięty w 2015 r. z tytułu ugody zawartej z Zakładem Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. jest przychodem z innych źródeł, o jakim mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Ponadto, przychód ten nie korzysta ze zwolnień określonych w art. 21 ustawy, a w szczególności w art. 21 ust. 1 pkt 120, gdyż grunty oznaczone jako drogi nie wchodzą w skład gospodarstwa rolnego, a także nie występują inne przesłanki określone w tym przepisie.

Z uwagi na powyższe, wystąpił obowiązek rozliczenia przychodu osiągniętego na mocy zawartej ugody z zastosowaniem opodatkowania wg skali podatkowej i wykazania go w zeznaniu rocznym na formularzu PIT-36, co Wnioskodawca w obowiązującym terminie uczynił.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2016 r., poz. 2032) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Zgodnie z art. 11 ust. 1 ww. ustawy, w brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2016 r., przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19, art. 20 ust. 3 i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Na podstawie art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych źródłami przychodów są inne źródła.

Stosownie do art. 20 ust. 1 ww. ustawy, w brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2016 r., za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i 17 oraz przychody nieznajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach.

Użyte w ww. przepisie sformułowanie „w szczególności”, świadczy o tym, że definicja przychodów z innych źródeł ma charakter przykładowy i otwarty, zatem do tej kategorii należy zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ww. ustawy. Tym samym zakres art. 20 ust. 1 ww. ustawy, obejmuje także odszkodowania i zwroty poniesionych wydatków.

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że Wnioskodawca zawarł w dniu 23 listopada 2015 r. umowę ugody z Zakładem Wodociągów i Kanalizacji (spółka z ograniczoną odpowiedzialnością), której przedmiotem były prawa i obowiązki stron, wynikające z bezprawnego (brak zgody właściciela) i niedozwolonego wejścia przez Zakład Wodociągów i Kanalizacji na grunt stanowiący własność Wnioskodawcy, oznaczony w rejestrze gruntów jako droga (dr). Na mocy zawartej ugody Zakład Wodociągów i Kanalizacji zobowiązał się zapłacić na rzecz podatnika łączną kwotę pieniężną w wysokości 79.000.00 zł (słownie: siedemdziesiąt dziewięć tysięcy złotych zero groszy). Środki pieniężne wpłynęły na konto Wnioskodawcy w dniu 2 grudnia 2015 r. Na przedmiotową kwotę złożyły się następujące określone w zawartej umowie świadczenia:

1.  odszkodowanie za bezprawne wejście na działkę z tytułu sieci kanalizacyjnej za 10 lat wstecz w wysokości 10.000.00 zł (słownie: dziesięć tysięcy złotych zero groszy),
2.  zwrot za opłacone przez Wnioskodawcę podatki od nieruchomości za 10 lat wstecz w wysokości 9.000.00 zł (słownie: dziewięć tysięcy złotych zero groszy),
3.  odszkodowanie za posadowienie infrastruktury wodociągowej, w tym przyłączy, za 10 lat wstecz w wysokości 60.000.00 zł (słownie sześćdziesiąt tysięcy złotych zero groszy).

Następnie, w dniu 22 kwietnia 2016 r. Wnioskodawca złożył w urzędzie skarbowym zeznanie roczne o wysokości osiągniętego dochodu w roku 2015 (PIT-36), wykazując w pozycji 85 formularza przychód w kwocie 79.000.00 zł osiągnięty z tytułu ww. ugody.

Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy wolne od podatku są otrzymane odszkodowania lub zadośćuczynienia, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw, oraz otrzymane odszkodowania lub zadośćuczynienia, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z postanowień układów zbiorowych pracy, innych opartych na ustawie porozumień zbiorowych, regulaminów lub statutów, o których mowa w art. 9 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94, z późn. zm.), z wyjątkiem:

1.  określonych w prawie pracy odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia umowy o pracę,
2.  odpraw pieniężnych wypłacanych na podstawie przepisów o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników,
3.  odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia funkcjonariuszom pozostającym w stosunku służbowym,
4.  odszkodowań przyznanych na podstawie przepisów o zakazie konkurencji,
5.  odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą,
6.  odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzeniem działów specjalnych produkcji rolnej, z których dochody są opodatkowane według skali, o której mowa w art. 27 ust. 1, lub na zasadach, o których mowa w art. 30c,
7.  odszkodowań wynikających z zawartych umów lub ugód innych niż ugody sądowe.

Powołane uregulowania prawne wskazują jednoznacznie, że nie wszystkie odszkodowania otrzymane przez osoby fizyczne wolne są od podatku dochodowego. Ze zwolnienia przedmiotowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 cyt. ustawy korzystają jedynie te odszkodowania, których wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów rangi ustawy lub aktów wykonawczych wydanych na ich podstawie czy też stosownych porozumień zbiorowych opartych na prawie pracy, z wyjątkiem odszkodowań wymienionych w lit. a) - g) zacytowanego przepisu.

W myśl natomiast art. 21 ust. 1 pkt 3b wolne od podatku dochodowego są inne odszkodowania lub zadośćuczynienia otrzymane na podstawie wyroku lub ugody sądowej do wysokości określonej w tym wyroku lub tej ugodzie, z wyjątkiem odszkodowań lub zadośćuczynień:

1.  otrzymanych w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą,
2.  dotyczących korzyści, które podatnik mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono.

Z literalnego brzmienia tego przepisu wynika zatem, że ze zwolnienia korzystają jedynie odszkodowania przyznane na podstawie wyroku lub ugody sądowej, które dotyczą szkody rzeczywistej, tj. poniesionych strat, a nie dotyczą utraconych korzyści i nie są związane z prowadzoną działalnością gospodarczą.

W świetle powyższego należy zatem stwierdzić, że świadczenia uzyskane przez Wnioskodawcę z tytułu zawartej ugody pozasądowej z Zakładem Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. nie mogą korzystać ze zwolnienia od podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 i 3b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ponieważ wskazane przepisy nie obejmują swoją dyspozycją odszkodowań przyznanych na podstawie ugód pozasądowych, jak też nie może na ich podstawie korzystać ze zwolnienia zwrot opłaconego przez Wnioskodawcę podatku od nieruchomości.

Zgodnie natomiast z art. 21 ust. 1 pkt 120 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wolne od podatku dochodowego, są odszkodowania wypłacone, na podstawie wyroków sądowych i zawartych umów (ugód), posiadaczom gruntów wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, z tytułu:

1.  ustanowienia służebności gruntowej,
2.  rekultywacji gruntów,
3.  szkód powstałych w uprawach rolnych i drzewostanie

*   w wyniku prowadzenia na tych gruntach, przez podmioty uprawnione na podstawie odrębnych przepisów, inwestycji dotyczących budowy infrastruktury przesyłowej ropy naftowej, i produktów rafinacji ropy naftowej oraz budowy urządzeń infrastruktury technicznej, o których mowa w art. 143 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651, z późn. zm.).

W kontekście powyższego wyjaśnić należy, że z przepisu art. 21 ust. 1 pkt 120 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wynika, że wskazane w nim odszkodowanie korzysta ze zwolnienia od podatku dochodowego od osób fizycznych, gdy spełnione są łącznie następujące warunki:

*   otrzymuje je posiadacz gruntów wchodzących w skład gospodarstwa rolnego,
*   odszkodowanie zostaje wypłacone z tytułu wymienionego w przepisie,
*   podmiot uprawniony na podstawie odrębnych przepisów prowadzi na gruntach wchodzących w skład gospodarstwa rolnego inwestycję związaną z budową infrastruktury przesyłowej ropy naftowej i produktów rafinacji ropy naftowej lub budową urządzeń infrastruktury technicznej, o których mowa jest w art. 143 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami,
*   źródłem odszkodowania jest wyrok sądowy lub umowa (ugoda) zawarta między stronami.

Przepis art. 143 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami stanowi, że przez budowę urządzeń infrastruktury technicznej rozumie się budowę drogi oraz wybudowanie pod ziemią, na ziemi albo nad ziemią przewodów lub urządzeń wodociągowych, kanalizacyjnych, ciepłowniczych, elektrycznych, gazowych i telekomunikacyjnych.

Wskazać przy tym należy, że ww. zwolnienie przysługuje tylko i wyłącznie posiadaczom gruntów wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, którego to pojęcia ustawa o podatku dochodowym nie definiuje. W celu wyjaśnienia tej kwestii odsyła jednak, zgodnie z dyspozycją art. 2 ust. 4 ww. ustawy, do przepisów ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz.U. z 2016 r. poz. 617).

Stosownie do art. 1 ww. ustawy, opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. Natomiast, w myśl art. 2 ust. 1 za gospodarstwo rolne uważa się obszar gruntów, o których mowa w art. 1, o łącznej powierzchni przekraczającej 1 ha lub 1 ha przeliczeniowy, stanowiących własność lub znajdujących się w posiadaniu osoby fizycznej, osoby prawnej albo jednostki organizacyjnej, w tym spółki nieposiadającej osobowości prawnej.

Przenosząc powyższe na grunt rozpatrywanej sprawy stwierdzić zatem należy, że otrzymane przez Wnioskodawcę świadczenia, tj. odszkodowanie za bezprawne wejście na działkę oznaczoną w rejestrze gruntów jako droga, odszkodowanie za posadowienie na tej działce infrastruktury wodociągowej, w tym przyłączy, oraz zwrot zapłaconego przez Wnioskodawcę podatku od nieruchomości, jako niewymienione w art. 21 ust. 1 pkt 120 nie mogą korzystać ze zwolnienia na podstawie tego przepisu.

W konsekwencji, ponieważ świadczenia uzyskane przez Wnioskodawcę nie zostały wymienione w katalogu zwolnień przedmiotowych stanowią dla Niego przychód z innych źródeł, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych podlegający opodatkowaniu według skali podatkowej i wykazaniu w rocznym zeznaniu podatkowym, składanym do 30 kwietnia roku następującego po roku, w którym ten przychód otrzymano. Zatem, Wnioskodawca prawidłowo rozliczył przychód osiągnięty z tytułu zawartej umowy ugody.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, ul. Jana Kazimierza 5, 85-035 Bydgoszcz, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Administracji Skarbowej w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.