Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPB1/415-451/08/PSZ
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2008-11-17
Teza: Czy koszty związane z odzyskaniem należności (znaczki sądowe, odpisy notarialne itp.) będą stanowiły koszty uzyskania przychodów w momencie ich poniesienia, czy też proporcjonalnie w momencie odzyskania części długu? Czy można odliczyć VAT poniesiony wymienionych powyżej kosztach?
Słowa kluczowe: koszt-koszty uzyskania przychodów; prawa-prawa majątkowe; wierzytelność; wierzytelność-nabycie wierzytelności
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 4-art. 22

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pana, przedstawione we wniosku z dnia 11 sierpnia 2008 r. (data wpływu 14 sierpnia 2008 r.), uzupełnionym pismem z dnia 27 października 2008 r. (data wpływu 31 października 2008 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie określenia momentu zaliczenia w ciężar kosztów uzyskania przychodów wydatków związanych z odzyskiwaniem należności - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 14 sierpnia 2008 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie określenia momentu zaliczenia w ciężar kosztów uzyskania przychodów wydatków związanych z odzyskiwaniem należności.

Wniosek uzupełniono pismem z dnia 27 października 2008 r. (data wpływu 31 października 2008 r.).

**W przedmiotowym wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.**

W sierpniu 2007 r. zakupił Pan od Syndyka przedsiębiorstwo w rozumieniu art. 551 kodeksu cywilnego, w skład którego wchodzi nieruchomość gruntowa z budynkiem piętrowym, ruchomości (maszyny, urządzenia), należności. Sprzedaż wyłączona była z ustawy o VAT, zgodnie z art. 6 pkt 1.

Kupując przedsiębiorstwo zakupił Pan należności, które chce w chwili obecnej odzyskać. Należności odzyskiwane będą za pośrednictwem komornika, firmy windykacyjnej (odsprzedaż długu lub zapłata określonego procentu od wartości odzyskanej kwoty).

Jest to jedyny związek z prowadzoną przez Pana działalnością gospodarczą.

Zaznacza Pan również, iż zamierza sprzedać zakupiony grunt, wraz z posadowionym na nim budynkiem.

Ponadto wskazuje Pan, iż zdarzenia gospodarcze ewidencjonuje w podatkowej księdze przychodów i rozchodów.

**W związku z powyższym zadano następujące pytania.**

1.  W jakim momencie (i czy w ogóle) wystąpi podatek VAT od takiej transakcji, od jakiej wartości wierzytelności i komu powinien Pan wystawić fakturę VAT?
2.  Czy koszty związane z odzyskaniem należności (znaczki sądowe, odpisy notarialne itp.) będą stanowiły koszty uzyskania przychodów w momencie ich poniesienia, czy też proporcjonalnie w momencie odzyskania części długu? Czy można odliczyć VAT poniesiony wymienionych powyżej kosztach?
3.  Czy sprzedaż nieruchomości opodatkowana będzie podatkiem VAT i w jakiej wysokości?

Przedmiot niniejszej interpretacji indywidualnej stanowi odpowiedź na pytanie drugie, w zakresie określenia momentu zaliczenia w ciężar kosztów uzyskania przychodów wydatków związanych z odzyskiwaniem należności. Wniosek Pana w pozostałym zakresie zostanie rozpatrzony odrębnymi rozstrzygnięciami.

Zdaniem Wnioskodawcy, poniesione wydatki stanowić będą koszty uzyskania przychodów w momencie ich poniesienia.

**W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za nieprawidłowe.**

Ustawą z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 z późn. zm.) ustawodawca dokonał klasyfikacji źródeł przychodu. Zgodnie z art. 10 ust. 1 ww. ustawy, źródłami przychodów są m. in. wskazane w pkt 3 i 7 tego przepisu:

*   pozarolnicza działalność gospodarcza,

*   kapitały pieniężne i prawa majątkowe, w tym odpłatne zbycie praw majątkowych innych niż wymienione w pkt 8 lit. a)-c).

Zgodnie z art. 5a pkt 6 ww. ustawy działalność gospodarcza albo pozarolnicza działalność gospodarcza to działalność zarobkowa:

1.  wytwórcza, budowlana, handlowa, usługowa,
2.  polegająca na poszukiwaniu, rozpoznawaniu i wydobywaniu kopalin ze złóż,
3.  polegająca na wykorzystywaniu rzeczy oraz wartości niematerialnych i prawnych

*   prowadzona we własnym imieniu bez względu na jej rezultat, w sposób zorganizowany i ciągły, z której uzyskane przychody nie są zaliczane do innych przychodów ze źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1, 2 i 4-9.

Pojęcie praw majątkowych nie zostało natomiast zdefiniowane w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych. Przepis art. 18 ww. ustawy wymienia jedynie przykładowo kilka rodzajów praw majątkowych, stanowiąc, iż za przychód z praw majątkowych uważa się w szczególności przychody z praw autorskich i praw pokrewnych w rozumieniu odrębnych przepisów, praw do projektów wynalazczych, praw do topografii układów scalonych, znaków towarowych i wzorów zdobniczych, w tym również z odpłatnego zbycia tych praw. Prawa majątkowe wymienione w cytowanym przepisie nie stanowią zatem zamkniętego katalogu przychodów uzyskiwanych z tego źródła, a prawo wierzyciela do dochodzenia od dłużnika określonej kwoty pieniężnej także niewątpliwie stanowi uprawnienie o charakterze majątkowym.

Z uwagi na dokonaną w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych kategoryzację źródeł przychodu, w szczególności wyodrębnienie w art. 10 ust. 1 pkt 7 ww. ustawy przychodów z praw majątkowych, jak również wskazaną powyżej definicję pozarolniczej działalności gospodarczej istotnym dla dokonania kwalifikacji przychodu z tytułu wyegzekwowania lub zbycia obcych wierzytelności do jednego z tych źródeł jest nie to, czy jest to osoba uzyskująca przychody z prowadzenia działalności gospodarczej, a wyłącznie fakt, czy egzekwowanie lub zbycie należności odbywa się w ramach prowadzonej działalności.

Wnioskodawca wskazał, że nabył wierzytelności w ramach zakupu przedsiębiorstwa, zaś obecnie zamierza odzyskać należności za pośrednictwem komornika lub firmy windykacyjnej. Brak zatem podstaw do przyjęcia, iż czynności te dokonywane będą w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, dlatego też uzyskane przychody, należy zakwalifikować do przychodów z praw majątkowych.

W przedmiotowej sprawie przychodem z praw majątkowych dla nabywcy wierzytelności będzie uiszczona przez dłużnika kwota wierzytelności, zaś momentem powstania przychodu będzie data faktycznego otrzymania wierzytelności od dłużnika. Zatem w momencie nabycia wierzytelności nie powstanie u Wnioskodawcy jako nabywcy wierzytelności przychód należny z tego tytułu. Przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych powstanie dopiero w przypadku dalszej odsprzedaży tej wierzytelności albo wyegzekwowania tej wierzytelności lub jej części od dłużnika.

Z kolei, wydatki poniesione na nabycie wierzytelności - jako prawa o charakterze majątkowym - zaliczane są do kosztów uzyskania przychodów z praw majątkowych.

Zgodnie z art. 22 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób, kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23.

Konstrukcja tego przepisu daje podatnikowi możliwość odliczenia dla celów podatkowych wszelkich kosztów (nie wymienionych w art. 23 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych), pod warunkiem, że wykaże istnienie związku przyczynowego pomiędzy ich poniesieniem a powstaniem, zwiększeniem bądź też możliwością powstania przychodu, ewentualnie zachowania lub zabezpieczenia źródła przychodów.

Dochodząc zapłaty przejętych należności, ponosi Pan koszty. Wydatki ponoszone w celu odzyskania przejętych należności związanych z nabytym przedsiębiorstwem, takie jak koszty zakupu znaczków sądowych, koszty odpisów aktów notarialnych, stanowić mogą koszty uzyskania przychodów, o ile spełnione zostaną przesłanki wynikające z art. 22 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Podkreślić jednak należy, iż nie są to koszty pozarolniczej działalności gospodarczej.

Powyżej wymienione wydatki stanowić będą koszt uzyskania przychodu w momencie spłaty przez dłużnika chociażby części wierzytelności albowiem dopiero w dacie otrzymania należności od dłużnika powstaje przychód z tego źródła (z praw majątkowych), a co za tym idzie dopiero w tym momencie poniesiony wydatek pozostaje w związku z uzyskanym przychodem.

Zgodnie z art. 45 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, podatnicy są obowiązani składać urzędom skarbowym zeznanie, według ustalonego wzoru, o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym, w terminie do dnia 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym, z zastrzeżeniem ust. 7 i 8.

Jak wskazano powyżej, przychody uzyskiwane przez Pana w związku z odzyskiwaniem należności stanowią przychody z praw majątkowych, o których mowa w art. 18 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Po zakończeniu roku podatkowego dochód uzyskany z tych praw powinien zostać wykazany w zeznaniu podatkowym składanym do urzędu skarbowego w terminie do dnia 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, ul. Sienkiewicza 84, 15-950 Białystok po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, 87 - 100 Toruń, ul. Św. Jakuba 20.