Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0113-KDIPT2-2.4011.986.2020.2.MP
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2021-03-11
Teza: podatek dochodowy od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych odpłatnego zbycia udziałów w nieruchomościach i ruchomościach
Słowa kluczowe: nabycie; nieruchomości; ruchomości; spadkodawca; udział; zbycie-odpłatne zbycie
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 4

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2020 r., poz. 1325, z późn. zm.) Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Wnioskodawczyni przedstawione we wniosku z dnia 20 listopada 2020 r. (data wpływu 27 listopada 2020 r.), uzupełnionym pismem z dnia 20 listopada 2020 r. (data wpływu 27 listopada 2020 r.) i pismem z dnia 10 lutego 2021 r. (data wpływu 16 lutego 2021 r.), o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych odpłatnego zbycia udziałów w nieruchomościach i ruchomościach **– jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 27 listopada 2020 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych odpłatnego zbycia udziałów w nieruchomościach i ruchomościach. Wnioskodawczyni uzupełniła wniosek pismem z dnia 24 listopada 2020 r. (data wpływu 27 listopada 2020 r.).

Ww. wniosek i jego uzupełnienie nie spełniał wymogów określonych w art. 14b § 3 i art. 14f § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2020 r., poz. 1325, z późn. zm.), w związku z powyższym pismem z dnia 2 lutego 2021 r., Nr 0113-KDIPT2-2.4011.986.2020.1.ACZ, wezwano Wnioskodawczynię na podstawie art. 169 § 1-2 w zw. z art. 14h ustawy Ordynacja podatkowa, do jego uzupełnienia w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia.

Wezwanie wysłano w dniu 3 lutego 2021 r. i doręczono w dniu 3 lutego 2021 r. W dniu 16 lutego 2021 r. wpłynęło uzupełnienie wniosku (data nadania 10 lutego 2021 r.).

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe:

W dniu 11 stycznia 2018 r. zmarł KR (dalej jako: „spadkodawca 1”). Cały majątek spadkodawcy 1, w tym nieruchomości, udziały w spółkach, majątek produkcyjny stał się własnością 4 spadkobierców, tj. TR (dalej jako: „spadkodawca 2”), AR, MR, małoletniej OR (akt poświadczenia dziedziczenia sporządzony został w dniu 7 lutego 2018 r.).

Spadkodawca 1 był jedynym wspólnikiem w spółkach powołanych w celu reorganizacji działalności gospodarczej KR, tj.:

*   P sp. z o.o. z siedzibą w …,

*   P sp. z o.o. sp.k. z siedzibą w … (dalej: „spółki”).

W sierpniu 2017 r. KR oraz spółki zawarły szereg zobowiązań w tym, w szczególności kredytowych, factoringowych oraz leasingowych, jak również dokonano refinansowania działalności KR z bankiem …S.A., obecnie …S.A. (dalej jako: „bank”). Zobowiązania z tych umów stanowią długi spadkowe, obecnie w części ciążące również na Wnioskodawczyni.

TR zmarł w dniu 18 września 2019 r., był on mężem NR - nieposiadającej obywatelstwa polskiego oraz ojcem małoletniej WR (Wnioskodawczyni). TR pozostawił masę spadkową, w której znajdują się nieruchomości oraz ruchomości wykorzystywane w części, w ramach działalności gospodarczej prowadzonej przez spółki.

Majątek, który nabyła Wnioskodawczyni po TR (spadkodawcy 2) jest majątkiem nabytym przez TR wobec śmierci jego ojca KR (spadkodawcy 1).

Do spadku po TR (nabytym ze spadku po KR) wchodziły m.in. następujące aktywa:

1.  udział w nieruchomości zabudowanej, dla której prowadzona jest księga wieczysta …, położonej w…, gminie …, województwie …(dalej także: „Nieruchomość Fabryczna”). Nieruchomość Fabryczna została nabyta przez KR dawniej niż 5 lat temu (nie licząc roku nabycia) i przy nabyciu nie była nabywana w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. W dniu śmierci była dzierżawiona przez KR i faktycznie wykorzystywana przy produkcji … w ramach prowadzonej przez spółki działalności gospodarczej;
2.  udział w środkach trwałych w postaci maszyn i urządzeń (bez nieruchomości), stanowiących wyposażenie zakładu produkcyjnego zmarłego KR, prowadzonego pod firmą … KR, w tym tych, które aktualnie są przedmiotem zastawu rejestrowego na rzecz …S.A. (poprzednio:…), we własności środków trwałych wykorzystywanych do przedmiotowej działalności gospodarczej, opisanych jako: formy wtryskowe cz. I, formy wtryskowe cz. II, formy wtryskowe cz. III, maszyny i urządzenia;
3.  wartości intelektualnych i prawnych, tj. patentów, wzorów przemysłowych, wzorów użytkowych oraz znaków towarowych, wykorzystywanych przez zmarłego KR w ramach prowadzonej przez niego działalności gospodarczej pod firmą …RKJ.

NR działając w imieniu własnym oraz małoletniej Wnioskodawczyni zamierza podjąć czynności (mające na celu zwolnienie z długów spadkowych po KR i TR, jak również podwyższenie kapitału zakładowego w spółce i objęcie udziałów w podwyższonym kapitale zakładowym poprzez wniesienie wkładu pieniężnego) polegające na:

1.  przeniesieniu na rzecz spółki pod firmą P spółka z o.o. z siedzibą w …, części udziału Wnioskodawczyni w zabudowanej nieruchomości położonej w …, stanowiącej działkę w obrębie…, gmina …, powiat…, obejmującej działki ewidencyjne o numerach x4, x5, x6, x8, x7/2, o łącznej powierzchni 37 152 m2, dla której Sąd Rejonowy w …Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą …(dalej też jako: „Nieruchomość Fabryczna”) przypadających im udziałów w całości nieruchomości,
    *   w części, w trybie art. 453 Kodeksu cywilnego w celu zwolnienia się jako spadkobierców TR z zobowiązania polegającego na obowiązku zwrotu spółce pod firmą P spółka z o.o. z siedzibą w…, spłaconych kwot tytułem zobowiązań KR w wysokości (…), z tytułu pokrytych przez spółki długów spadkowych po KR, do zapłaty których zobowiązany był TR oraz długów spadkowych TR („czynność 1- datio in solutum”),
    *   w części tytułem sprzedaży za cenę w kwocie (…), z terminem płatności nie dłuższym niż 30 dni od daty sprzedaży („czynność 2 - sprzedaż udziału we współwłasności nieruchomości”);
2.  przeniesieniu udziałów we współwłasności środków trwałych w postaci maszyn i urządzeń oraz form (bez nieruchomości), stanowiących wyposażenie zakładu produkcyjnego zmarłego KR, prowadzonego pod firmą …KR w tym tych, które aktualnie są przedmiotem zastawu rejestrowego na rzecz …S.A. (poprzednio: …), we własności środków trwałych wykorzystywanych do przedmiotowej działalności gospodarczej opisanych jako: a) formy wtryskowe cz. I, b) formy wtryskowe cz. II, c) formy wtryskowe cz. III, d) maszyny i urządzenia (szczegółowo oznaczonych) jako świadczenie w miejsce wykonania w trybie art. 453 Kodeksu cywilnego, celem zaspokojenia aktualnych i wymagalnych wierzytelności ww. spółek z tytułu pokrytych przez spółkę długów spadkowych po KR - do zapłaty, których zobowiązany był TR oraz długów spadkowych TR , z tytułu spłaconych lub przejętych rat kredytowych, rat faktoringowych oraz z tytułu spłaconych lub przejętych zobowiązań, w tym związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą KR, obciążających masę spadkową w tym masę spadkową TR („czynność 3 - datio in solutum”).

W uzupełnieniu wniosku z dnia 10 lutego 2021 r. dodano, że w skład masy spadkowej po KR wchodziły następujące składniki:

1.  przedsiębiorstwo prowadzone przez KR w formie jednoosobowej działalności gospodarczej oraz powiązane z tym udziały w spółce prawa handlowego P spółka z o.o. z siedzibą w … i P spółka z o.o. sp. k. z siedzibą w… , jak również „A.” sp. z o.o.;
2.  ruchomości w tym środki trwałe szczegółowo wskazane i opisane w wycenie ruchomości P spółka z o.o. sp. k., z sierpnia/września 2018 r. wykonanej przez … oraz jej aktualizacji z dnia 19 września 2019 r., wykonanej przez …. ;
3.  składniki niematerialne i prawne wchodzące do masy spadku szczegółowo wskazanych i opisanych w raporcie z kalkulacji wartości składników własności intelektualnej użytkowanych przez P spółka z o.o. z dnia 31 grudnia 2019 r., wykonanego przez …;
4.  nieruchomości:
    *   lokal mieszkalny wraz z pomieszczeniami przynależnymi, Al….);
    *   lokal mieszkalny, ul. …
    *   lokal niemieszkalny w …przy ul. …o pow. użytkowej 11,885 m2, udział 4/1236 części (…);
    *   nieruchomość położona w m. …(…);
    *   nieruchomość położona w obrębie … (…);
    *   nieruchomość położona w … (…);
    *   nieruchomość położona w obrębie … (…);
    *   nieruchomość położona w miejscowości … (…);
    *   nieruchomość położona w … (…);
    *   nieruchomość położona w …(…);
    *   nieruchomość położona w …zabudowana domem jednorodzinnym (…);
    *   nieruchomość położona w…, zabudowana, …;
    *   nieruchomość położona w …, niezabudowana (…);
    *   nieruchomość położona w…, działki nr: x4, x5, x6, x7, x8 (…);
    *   nieruchomość położona w miejscowości …(…);
    *   nieruchomość położona w miejscowości … (…);
    *   nieruchomość zabudowana w …(…);
    *   nieruchomość położona w …(…);
    *   nieruchomość położona w … (…);
    *   nieruchomość położona w…, działki o nr: x5/1, x5/2, x6/1, x6/2 (…).

KR był wyłącznym właścicielem powyżej wskazanych rzeczy, za wyjątkiem nieruchomości położonej w m. …(…), w której posiadał udział w wysokości 1/4 własności nieruchomości.

TR nabył 1/4 udziału w spadku po KR, pozostali spadkobiercy po KR, tj. AR, MR oraz małoletnia OR, również nabyły po 1/4 udziału w spadku po KR.

Nie było prowadzonego działu spadku po KR.

Nabycie spadku po TR nastąpiło na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego … (sygn. akt …), które stało się prawomocne w dniu 27 października 2020 r. Nabycie spadku po TR nastąpiło z dobrodziejstwem inwentarza.

W skład masy spadkowej po TR wchodziła 1/4 udziału we własności poniżej wskazanych składników majątku po KR:

1.  przedsiębiorstwo prowadzone przez KR w formie jednoosobowej działalności gospodarczej oraz powiązane z tym udziały w spółce prawa handlowego P spółka z o.o. z siedzibą w …i P spółka z o.o. sp. k. z siedzibą w…, jak również „A.” sp. z o.o.;
2.  ruchomości w tym środki trwałe szczegółowo wskazane i opisane w wycenie ruchomości P spółka z o.o. sp. k. z sierpnia/września 2018 r. wykonanej przez … oraz jej aktualizacji z dnia 19 września 2019 r. wykonanej przez…;
3.  składniki niematerialne i prawne wchodzące do masy spadku szczegółowo wskazanych i opisanych w raporcie z kalkulacji wartości składników własności intelektualnej użytkowanych przez P spółka z o.o. z dnia 31 grudnia 2019 r. wykonanego przez dr;
4.  nieruchomości:
    *   lokal mieszkalny wraz z pomieszczeniami przynależnymi, Al. …(…);
    *   lokal mieszkalny, ul. (…);
    *   lokal niemieszkalny w …przy ul….o pow. użytkowej 11,885 m2, udział 4/1236 części (…);
    *   nieruchomość położona w obrębie …(…);
    *   nieruchomość położona w …(…);
    *   nieruchomość położona w obrębie … (…);
    *   nieruchomość położona w miejscowości …(…);
    *   nieruchomość położona w …(…);
    *   nieruchomość położona w …\`(\`(...)\`)\`;
    *   nieruchomość położona w…, zabudowana domem jednorodzinnym (…);
    *   nieruchomość położona w…, zabudowana, …;
    *   nieruchomość położona w …, niezabudowana (…);
    *   nieruchomość położona w działki nr x4, x5, x6, x7, x8 (…);
    *   nieruchomość położona w miejscowości … (…);
    *   nieruchomość położona w miejscowości … (…);
    *   nieruchomość zabudowana w … (…);
    *   nieruchomość położona w … (…);
    *   nieruchomość położona w obrębie … (..);
    *   nieruchomość położona w …(…);
    *   nieruchomość położona w…, działki o nr x5/1, 5/2, x6/1, x6/2 (…);

oraz 1/16 udziału w nieruchomości położonej w m. …(…).

TR był współwłaścicielem wszystkich nabytych po KR składników majątku w 1/4 udziału w nich, za wyjątkiem nieruchomości położonej w m. … (…), w której posiadał udział w wysokości 1/16 własności nieruchomości. Nie było przeprowadzonego działu spadku po TR. Wszystkie składniki majątkowe nabyte przez TR w drodze spadku po KR stanowiły jego majątek osobisty, nieobjęty wspólnością małżeńską. TR zawarł z NR umowę małżeńską, która nie rozszerzała wspólności majątkowej.

Za życia KR ruchomości, o których mowa w lit. b powyżej oraz tzw. Nieruchomość Fabryczna, była ujęta w jego ewidencji środków trwałych. Za życia TR udział w Nieruchomości Fabryczna był ujęty w ewidencji środków trwałych prowadzonej przez niego działalności gospodarczej.

Wnioskodawczyni przysługuje współwłasność w gruncie stanowiącym działki nr x4, x5, x6, x8 i x7/2. Na działkach znajdują się zabudowania przemysłowe. Każde z zabudowań znajdujących się na poszczególnych działkach jest częścią nieruchomości stanowiącej działkę gruntu i jest z nią trwale związana. Są to zabudowania o charakterze biurowym, magazynowym i produkcyjnym. Zabudowania te nie stanowią odrębnego od gruntu przedmiotu własności w świetle prawa cywilnego.

Udziały w składnikach majątku są wydzierżawiane przez Wnioskodawczynię na podstawie umów dzierżawy na rzecz spółek P sp. z o.o. i P sp. z o.o. sp. k. Umowy dzierżawy zostały zawarte przez KR z ww. spółkami w 2017 r. (czyli przed jego śmiercią), a w wyniku spadkobrania po KR, stroną umowy dzierżawy, w miejsce KR (jako wydzierżawiającego) został m.in.TR, a następnie w wyniku spadkobrania po TR, stroną umowy dzierżawy została m.in. Wnioskodawczyni.

Udziały w składnikach majątku, których właścicielem jest Wnioskodawczyni są wykorzystywane do działalności gospodarczej przez ww. spółki, które nie amortyzują przedmiotowych udziałów w składnikach majątku, których właścicielem jest Wnioskodawczyni. Według wiedzy Wnioskodawczyni, KR za życia ww. składniki majątku miał wprowadzone do swojej ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych oraz je amortyzował za swojego życia, ponieważ prowadził działalność gospodarczą.

Wnioskodawczyni nie prowadzi działalności gospodarczej. Wnioskodawczyni nie wprowadziła do ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych posiadanych przez siebie udziałów w składnikach majątku, ani nie amortyzuje ich. Według wiedzy Wnioskodawczyni, udziały w ww. składnikach majątku, nie były także wprowadzone do ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych przez TR, ani przez niego amortyzowane.

Zabudowana nieruchomość położona w …stanowiąca działki nr x4, x5, x6, 8x i 7x/2, jest udostępniana innym osobom na podstawie umów dzierżawy, które mają charakter odpłatny. Stronami umów dzierżawy są spółki: P sp. z o.o. oraz P sp. z o.o. sp. k.

Umowy dzierżawy zostały zawarte przez KR z ww. spółkami w 2017 r. (czyli przed jego śmiercią). Obecnie stroną umów dzierżawy jako dzierżawcy są ww. spółki, a jako wydzierżawiający są spadkobiercy po KR oraz po TR. Umowy mają charakter odpłatny i dotyczą wszystkich ww. działek.

Wnioskodawczyni wstąpiła z mocy prawa do spółek P sp. z o.o. oraz P sp. z o.o. sp. k., jako spadkobierca TR. Nie ma zastosowania art. 183 § 1 Kodeksu Spółek Handlowych.

Spadek po TR obciążają zobowiązania finansowe zaciągnięte przez KR, które zostały objęte w chwili spadkobrania po KR. W skład spadku nie wchodzą inne zobowiązania osobiste zaciągnięte przez TR.

Po śmierci TR zobowiązani do spłaty zaciągniętych w sierpniu 2017 r. zobowiązań KR i spółki, byli jego spadkobiercy. Wnioskodawczyni razem z pozostałymi spadkobiercami TR, była odpowiedzialna za długi spadkowe do wysokości uzyskanego po TR spadku. Mianowicie, KR za swojego życia wykorzystał osobiście środki finansowe pochodzące z kredytów, faktoringu wyłącznie sam w ramach prowadzonej przez siebie jednoosobowej działalności gospodarczej. Po śmierci KR P sp. z o.o. i P spółka z o.o. sp. k., spłaciły ww. zobowiązania KR , w związku z czym, powstało roszczenie regresowe tychże spółek wobec spadkobierców, w tym TR. Jako spadkobierca w ¼ TR, zobowiązany był do zwrotu na rzecz ww. spółek 1/4 kwot ww. spłaconych zobowiązań (poza specyficznymi wyjątkami, gdzie był solidarnie zobowiązany do zwrotu całości spłaconych zobowiązań). Po śmierci TR solidarnie do spłaty są zobowiązani spadkobiercy po TR . Spółki P sp. z o.o. oraz P spółka z o.o. sp. k. zaczęły spłacać zobowiązania po KR oraz spadkobierców KR od dnia 11 stycznia 2018 r. Spłata długów po KR, za które odpowiada jako spadkobierca TR następowała w 2018 r., 2019 r., 2020 r. oraz w mniejszym rozmiarze ma miejsce do dzisiaj.

Wartość udziałów w nieruchomościach i ruchomościach będących przedmiotem spadku po TR , została ustalona na podstawie wyceny nieruchomości przez rzeczoznawcę majątkowego.

Matka Wnioskodawczyni, działając w imieniu Wnioskodawczyni jako przedstawiciel ustawowy, zamierza zawrzeć - umowę przeniesienia udziałów we współwłasności nieruchomości ze spółką P sp. z o.o. w części, w zamian za zwolnienie z długu dokonane w ramach czynności świadczenia w miejsce wykonania (datio in solutum) na podstawie art. 453 K.C., a w części, w ramach umowy sprzedaży udziału we współwłasności nieruchomości - w 2021 r.

Matka Wnioskodawczyni, działając w imieniu Wnioskodawczyni jako przedstawiciel ustawowy zamierza zawrzeć umowę ze spółką P sp. z o.o. przenoszącą udziały we współwłasności środków trwałych w postaci maszyn i urządzeń oraz form (bez nieruchomości) w 2021 r., najwcześniej w miesiącu lutym 2021 r. Do przeniesienia opisanych udziałów we współwłasności ww. środków trwałych dojdzie w części, w zamian za zwolnienie z długu dokonane w ramach czynności świadczenia w miejsce wykonania (datio in solutum) na podstawie art. 453 K.C., a w części, w ramach umowy sprzedaży udziału we współwłasności środków trwałych - w zakresie kwoty stanowiącej nadwyżkę wartości ww. środków trwałych ponad aktualnie wymagalną kwotę zobowiązań spadkobierców wobec ww. spółek.

Wnioskodawczyni posiada 1/12 udziału we współwłasności ww. zabudowanej nieruchomości w … oraz 1/12 udziału w środkach trwałych w postaci maszyn i urządzeń oraz form, stanowiących wyposażenie zakładu produkcyjnego KR i takie udziały w ww. nieruchomości i ruchomości, matka Wnioskodawczyni działając w imieniu Wnioskodawczyni jako przedstawiciel ustawowy, zamierza odpłatnie zbyć, przy czym w przypadku nieruchomości część przysługującego Jej udziału, będzie zbyta celem zwolnienia się z długów spadkowych pokrytych przez spółki (datio in solutum), część będzie zbyta w formie umowy sprzedaży.

Planowane odpłatne zbycie udziałów we współwłasności nieruchomości oraz udziałów we współwłasności środków trwałych nie nastąpi w wykonywaniu działalności gospodarczej w rozumieniu art. 5a pkt 6 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2020 r., poz. 1426, z późn. zm.).

Wnioskodawczyni w związku z planowaną sprzedażą udziałów we współwłasności nieruchomości poniesie koszty związane ze spłatą długów spadkowych dotychczas poniesionych przez spółki, koszty doradztwa prawnego. Wnioskodawczyni będzie posiadała dokument potwierdzający ich poniesienie wystawiony na matkę małoletniej Wnioskodawczyni.

Pomiędzy NR, a TR istniał ustrój rozdzielności majątkowej.

Matka Wnioskodawczyni jako jej przedstawiciel ustawowy, uzyskała zgodę Sądu Rodzinnego i Opiekuńczego na dokonanie czynności prawnej przekraczającej zakres zwykłego zarządu w związku z zamiarem rozporządzania majątkiem Wnioskodawczyni. Zgoda ta została udzielona 12 października 2020 r. w drodze postanowienia Sądu Rejonowego…, III Wydziału Rodzinnego i Nieletnich, sygn. akt …/20.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania (doprecyzowane w uzupełnieniu wniosku):

1.  Czy prawidłowe jest stanowisko Wnioskodawczyni, że „Czynność 1 - datio in solutum”, polegająca na przeniesieniu na P spółka z o.o. części udziału Wnioskodawczyni w wysokości 1/12 we współwłasności Nieruchomości Fabrycznej oraz „Czynność 3 - datio in solutum”, polegająca na przeniesieniu udziału 1/12 we współwłasności w ruchomościach wchodzących w skład spadku po spadkodawcy 2, dziedziczącym bezpośrednio ten sam majątek spadkowy po spadkodawcy 1, w celu zwolnienia się przez Wnioskodawczynię jako spadkobierczynię z zobowiązania, z tytułu spłaty długów spadkowych po spadkodawcy 2, bezpośrednio odpowiedzialnego za długi spadkowe po spadkodawcy 1, pokrytych dotychczas przez ww. spółkę - nie będzie po stronie Wnioskodawczyni podlegała podatkowi dochodowemu od osób fizycznych, bowiem przedmiotowe zbycie to, nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej, zbycie udziału we współwłasności Nieruchomości Fabrycznej dotyczy nieruchomości, którą spadkodawca 1 posiadał dłużej niż 5 lat liczonych od końca roku, w którym spadkodawca 1 nieruchomości te nabył lub wybudował, zaś w przypadku ruchomości spadkodawca 1 posiadał je dłużej niż 6 miesięcy od daty nabycia (art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych)?
2.  Czy prawidłowe jest stanowisko Wnioskodawczyni zgodnie, z którym w przypadku uznania, że „Czynność 1 - datio in solutum” oraz „Czynność 3 - datio in solutum” opisana w pkt 1, podlega obowiązkowi podatkowemu podatkiem dochodowym od osób fizycznych jako źródło przychodu wskazane w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych - od podstawy opodatkowania zgodnie z art. 22 ust. 6d ww. ustawy, jako koszty uzyskania przychodu, Wnioskodawczyni będzie mogła odliczyć wysokość udokumentowanych długów spadkowych, obecnie pokrytych przez P spółka z o.o., których spłata byłaby dokonana w wyniku opisanego datio in solutum?
3.  Czy prawidłowe jest stanowisko Wnioskodawczyni, że „Czynność 2 - sprzedaż części udziału we współwłasności Nieruchomości Fabrycznej” na rzecz P spółka z o.o. - nie będzie po stronie Wnioskodawczyni podlegała podatkowi dochodowemu od osób fizycznych, bowiem zbycie to nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej Wnioskodawczyni (Wnioskodawczyni nie prowadzi i nie prowadziła nigdy działalności gospodarczej), (art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz art. 10 ust. 5 ww. ustawy); zbycie udziału we współwłasności Nieruchomości Fabryczna dotyczy nieruchomości, którą spadkodawca 1 posiadał dłużej niż 5 lat liczone od końca roku, w którym spadkodawca 1 nieruchomości tą nabył lub wybudował?

Zdaniem Wnioskodawczyni (przedstawionym w uzupełnieniu wniosku; w zakresie pytania nr 1), opisane czynności zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy PIT oraz art. 10 ust. 5 ustawy PIT, nie stanowią źródła przychodu, a w związku z tym, nie podlegają podatkowi dochodowemu od osób fizycznych.

Wnioskodawczyni w ramach „Czynności 1” oraz „Czynności 3” zamierza dokonać odpłatnego zbycia udziału w Nieruchomości Fabryczna oraz ruchomościach, przy czym wszystkie te rzeczy są składnikami majątku spadkowego poTR, tytułem spłaty zobowiązań spadkowych, oraz ruchomości (datio in solutum), które dotychczas zostały poniesione przez spółki.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy PIT, opodatkowaniu podlega odpłatne zbycie nieruchomości, jeżeli nastąpiło w ciągu pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie.

Jak wynika z treści art. 10 ust. 3 ustawy PIT, powyższy przepis ma zastosowanie do odpłatnego zbycia wykorzystywanych na potrzeby związane z działalnością gospodarczą: budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu, gruntu lub udziału w gruncie albo prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, związanych z tym budynkiem lub lokalem, spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziału w takim prawie.

Ustawodawca czasami używa sformułowania: „zbycie nieruchomości wykorzystywanych na potrzeby związane z działalnością gospodarczą”, a czasami: „zbycie nieruchomości w wykonaniu działalności gospodarczej”. Użycie różnych określeń w przepisach, powinno być celowe. Określenie „nieruchomości wykorzystywane na potrzeby związane z działalnością gospodarczą” oznacza, że chodzi tu o nieruchomości - lokale wykorzystywane dla wewnętrznych potrzeb działalności (np. prowadzenia biura, lokalu usługowego). Natomiast określenie „zbycie nieruchomości w wykonaniu działalności gospodarczej” oznacza zbywanie nieruchomości, w tym lokali mieszkalnych, prowadzone w ramach obrotu nieruchomościami.

Wnioskodawczyni odpowiedź na pytanie 1 uzasadnia w następujący sposób.

Zbycie części udziału we współwłasności Nieruchomości Fabrycznej nie stanowi podstawy do opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych, bowiem zbywana jest część udziału we współwłasności tej nieruchomości, których właścicielem był spadkodawca 1 dłużej niż 5 lat, liczonych od końca roku, w którym spadkodawca 1 nieruchomość tą nabył lub wybudował i odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej przez Wnioskodawczynię (art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy PIT oraz art. 10 ust. 5 ustawy PIT);

Okres 5-letni liczony jest dla spadkodawcy 1, bowiem to on był pierwotnym właścicielem Nieruchomości Fabrycznej, zaś obecny krąg współwłaścicieli jest wynikiem dwóch następujących po sobie w krótkim okresie czasu spadkobrań (zaledwie w ciągu roku zmarł ojciec i syn, K. i T. R). Zarówno w przypadku Wnioskodawczyni, jak i TR podstawą nabycia udziału we współwłasności Nieruchomości Fabryczna było spadkobranie. W przypadku TR (spadkodawcy 2) był to spadek po KR (spadkodawcy 1). Z tego względu zdaniem Wnioskodawczyni, stosownie do przepisu art. 10 ust. 5 ustawy PIT, pod pojęciem „spadkodawcy” należy rozumieć tytuł nabycia nieruchomości (spadek) jako źródło nabycia, nie zaś indywidualnego spadkodawcę (w przypadku Wnioskodawczyni bezpośrednim spadkodawcą jest spadkodawca 2). W przypadku gdy nabycie nieruchomości (udziału we współwłasności nieruchomości) następuje na podstawie jednego lub więcej następujących po sobie, w sposób ciągły, spadkobrań, zasady wskazane w art. 10 ust. 5 ustawy PIT, należy stosować do każdego z tych spadkobierców. Przepisy podatkowe charakteryzują się zasadą niedyskryminacji, a zatem skoro dla spadkodawcy 2 (TR) odpłatne zbycie udziału we współwłasności Nieruchomości Fabryczna, nie stanowiłoby źródła przychodu (zgodnie z art. 10 ust. 5 ustawy PIT), to analogicznie dla jego spadkobierczyni, tj. Wnioskodawczyni, taka czynność również nie stanowi źródła przychodu. Odmienna wykładnia zatem, byłaby wykładnią prowadzącą do dyskryminacji, a także utraty nabytych już uprawnień (wyłączenia przedmiotowego na gruncie ustawy PIT) przez spadkodawcę 2 w zakresie nabytych przez niego nieruchomości (udziałów we współwłasności nieruchomości) po spadkodawcy 1.

W przypadku ruchomości uzasadnienie jest tożsame, z tym zaznaczeniem, że okres własności ruchomości był dłuższy niż 6 miesięcy.

Ponadto, zdaniem Wnioskodawczyni odpłatne zbycie tej nieruchomości niewykorzystywanej przez Nią na potrzeby związane z działalnością gospodarczą, która nie była środkiem trwałym, nie stanowi przychodu z działalności gospodarczej. Potwierdza to uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego w składzie siedmiu sędziów, sygn. akt II FPS 8/13, w której stwierdzono: „W stanie prawnym obowiązującym od dnia 1 stycznia 2004 r. nie stanowi przychodu z działalności gospodarczej w rozumieniu art. 14 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r., poz. 361, z póżn. zm.), odpłatne zbycie nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości, wykorzystywanych na potrzeby związane z działalnością gospodarczą, które nie były ujęte w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, a które nie stanowią składników majątku wskazanych w art. 14 ust. 2c tej ustawy” oraz „por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 4 kwietnia 2014 r., sygn. akt I SA/Op 233/14: W stanie prawnym obowiązującym od dnia 1 stycznia 2004 r. nie stanowi przychodu z działalności gospodarczej w rozumieniu art. 14 ust. 2 pkt 1 lit. a u.p.d.o.f. odpłatne zbycie nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości, wykorzystywanych na potrzeby związane z działalnością gospodarczą, które nie były ujęte w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, a które nie stanowią składników majątku wskazanych w art. 14 ust. 2c tej ustawy”.

Zdaniem Wnioskodawczyni okoliczność, że przedmiotowa nieruchomość jest wykorzystywana przez spółki na mocy odpowiedniej umowy dzierżawy w celach prowadzonej przez spółki działalności gospodarczej nie ma znaczenia dla oceny obowiązku podatkowego Wnioskodawczyni.

Zdaniem Wnioskodawczyni (w zakresie pytania nr 2), w przypadku uznania, że „Czynność 1” i „Czynność 3” stanowi źródło przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy PIT, od podstawy opodatkowania zgodnie z art. 22 ust. 6d ustawy PIT, jako koszty uzyskania przychodu Wnioskodawczyni, będzie mogła odliczyć wysokość udokumentowanych długów spadkowych, obecnie pokrytych przez P sp. z o.o., których spłata byłaby dokonana w wyniku opisanego datio in solutum.

Taką interpretację potwierdza wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego, sygn. akt II FSK 911/18, w którym stwierdzono: „Stanowisko to potwierdza również nowelizacja art. 22 ust. 6d u.p.d.o.f., dokonana ustawą z dnia 23 października 2018 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r., poz. 2159). Ustawa ta weszła w życie w dniu 1 stycznia 2019 r. i dopiero od tej daty, przepis wyraźnie zalicza do kosztów uzyskania przychodów ciężary spadkowe, przez które rozumie się m.in. długi spadkowe. Zakres wprowadzonych zmian nie pozwala uznać tej nowelizacji za doprecyzowującą poprzednie brzmienie przepisu, lecz nakazuje przyjąć, że była to zmiana o charakterze prawotwórczym, przewidująca rozszerzenie zakresu kosztów uzyskania przychodów”.

Zdaniem Wnioskodawczyni (w zakresie pytania nr 3), opisana czynność zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy PIT oraz art. 10 ust. 5 ustawy PIT, nie stanowi źródła przychodu, a w związku z tym, nie podlega podatkowi dochodowemu od osób fizycznych.

Wnioskodawczyni w ramach „Czynności 2” zamierza dokonać odpłatnego zbycia udziału w Nieruchomości Fabrycznej, przy czym, nieruchomość ta jest składnikiem majątku spadkowego po TR.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy PIT, opodatkowaniu podlega odpłatne zbycie nieruchomości, jeżeli nastąpiło w ciągu pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie.

Jak wynika z treści art. 10 ust. 3 ustawy PIT, powyższy przepis ma zastosowanie do odpłatnego zbycia wykorzystywanych na potrzeby związane z działalnością gospodarczą: budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu, gruntu lub udziału w gruncie albo prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, związanych z tym budynkiem lub lokalem, spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziału w takim prawie.

Ustawodawca czasami używa sformułowania: „zbycie nieruchomości wykorzystywanych na potrzeby związane z działalnością gospodarczą”, a czasami: „zbycie nieruchomości w wykonaniu działalności gospodarczej”. Użycie różnych określeń w przepisach powinno być celowe. Określenie „nieruchomości wykorzystywane na potrzeby związane z działalnością gospodarczą” oznacza, że chodzi tu o nieruchomości - lokale wykorzystywane dla wewnętrznych potrzeb działalności (np. prowadzenia biura, lokalu usługowego). Natomiast określenie „zbycie nieruchomości w wykonaniu działalności gospodarczej” oznacza zbywanie nieruchomości, w tym lokali mieszkalnych, prowadzone w ramach obrotu nieruchomościami.

Wnioskodawczyni odpowiedź na pytanie 3 uzasadnia w następujący sposób.

Zbycie części udziału we współwłasności Nieruchomości Fabrycznej nie stanowi podstawy do opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych („PIT”) bowiem zbywana jest część udziału we współwłasności tej nieruchomości, których właścicielem był spadkodawca 1 dłużej niż 5 lat liczonych od końca roku, w którym spadkodawca 1 nieruchomość tą nabył lub wybudował i odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej przez Wnioskodawczynię (art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy PIT oraz art. 10 ust. 5 ustawy PIT).

Okres 5-letni liczony jest dla spadkodawcy 1, bowiem to on był pierwotnym właścicielem Nieruchomości Fabrycznej, zaś obecny krąg współwłaścicieli jest wynikiem dwóch następujących po sobie w krótkim okresie czasu spadkobrań (zaledwie w ciągu roku zmarł ojciec i syn, K. i T. R). Zarówno w przypadku Wnioskodawczyni, jak i TR podstawą nabycia udziału we współwłasności Nieruchomości Fabryczna był spadek. W przypadku TR (spadkodawcy 2) był to spadek po KR (spadkodawcy 1).

Z tego względu zdaniem Wnioskodawczyni, w myśl przepisu art. 10 ust. 5 ustawy PIT, pod pojęciem „spadkodawcy” należy rozumieć tytuł nabycia nieruchomości (spadek) jako źródło nabycia, nie zaś indywidualnego spadkodawcę (w przypadku Wnioskodawczyni bezpośrednim spadkodawcą jest spadkodawca 2). W przypadku, gdy nabycie nieruchomości (udziału we współwłasności nieruchomości) następuje na podstawie jednego lub więcej następujących po sobie, w sposób ciągły spadkobrań, zasady wskazane z art. 10 ust. 5 ustawy PIT, należy stosować do każdego z tych spadkobierców. Przepisy podatkowe charakteryzują się zasadą niedyskryminacji, a zatem skoro dla spadkodawcy 2 (TR) odpłatne zbycie udziału we współwłasności Nieruchomości Fabryczna, nie stanowiłoby źródła przychodu (zgodnie z art. 10 ust. 5 ustawy PIT), to analogicznie dla jego spadkobierczyni, tj. Wnioskodawczyni, taka czynność również nie stanowi źródła przychodu. Odmienna wykładnia zatem, byłaby wykładnią prowadzącą do dyskryminacji, a także utraty nabytych już uprawnień (wyłączenia przedmiotowego na gruncie ustawy PIT) przez spadkodawcę 2 w zakresie nabytych przez niego nieruchomości (udziałów we współwłasności nieruchomości) po spadkodawcy 1.

Zdaniem Wnioskodawczyni, odpłatne zbycie tej nieruchomości, niewykorzystywanej przez Nią na potrzeby związane z działalnością gospodarczą, która nie była środkiem trwałym, nie stanowi przychodu z działalności gospodarczej.

Potwierdza to uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego w składzie siedmiu sędziów, sygn. akt II FPS 8/13, w której stwierdzono: „W stanie prawnym obowiązującym od dnia 1 stycznia 2004 r. nie stanowi przychodu z działalności gospodarczej w rozumieniu art. 14 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r., poz. 361, z późn. zm.), odpłatne zbycie nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości, wykorzystywanych na potrzeby związane z działalnością gospodarczą, które nie były ujęte w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, a które nie stanowią składników majątku wskazanych w art. 14 ust. 2c tej ustawy (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 4 kwietnia 2014 r., sygn. akt I SA/Op 233/14: „W stanie prawnym obowiązującym od dnia 1 stycznia 2004 r. nie stanowi przychodu z działalności gospodarczej w rozumieniu art. 14 ust. 2 pkt 1 lit. a u.p.d.o.f. odpłatne zbycie nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości, wykorzystywanych na potrzeby związane z działalnością gospodarczą, które nie były ujęte w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, a które nie stanowią składników majątku wskazanych w art. 14 ust. 2c tej ustawy)”.

Zdaniem Wnioskodawczyni okoliczność, że przedmiotowa nieruchomość jest wykorzystywana przez spółki na mocy odpowiedniej umowy dzierżawy w celach prowadzonej przez spółki działalności gospodarczej nie ma znaczenia dla oceny obowiązku podatkowego Wnioskodawczyni.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawczyni w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2020 r., poz. 1426, z późn. zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

W myśl art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów,
4.  innych rzeczy,

\-jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a)–c) – przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, a innych rzeczy – przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie; w przypadku zamiany okresy te odnoszą się do każdej z osób dokonującej zamiany.

Powyższy przepis formułuje generalną zasadę, że odpłatne zbycie nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz wymienionych praw majątkowych przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie rodzi obowiązek podatkowy w postaci zapłaty podatku dochodowego. Jeżeli więc odpłatne zbycie nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz praw majątkowych następuje po upływie pięciu lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym miało miejsce nabycie lub wybudowanie – nie jest źródłem przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zatem, przychód uzyskany z odpłatnego zbycia nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości i praw majątkowych w ogóle nie podlega opodatkowaniu. Wobec powyższego, w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i wymienionych praw istotne znaczenie ma ustalenie daty i formy prawnej ich nabycia.

Wskazać należy, że ustawą z dnia 23 października 2018 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r., poz. 2159), dodano m.in. art. 10 ust. 5, który stosuje się do dochodów (przychodów) uzyskanych od dnia 1 stycznia 2019 r.

Stosownie do treści art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w przypadku odpłatnego zbycia, nabytych w drodze spadku, nieruchomości lub praw majątkowych, określonych w ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), okres, o którym mowa w tym przepisie, liczy się od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie tej nieruchomości lub nabycie prawa majątkowego przez spadkodawcę.

Ustawa zmieniająca zgodnie z art. 16 w związku z art. 17 zasadniczo weszła w życie z dniem 1 stycznia 2019 r. i stosuje się ją do dochodów (przychodów) uzyskanych od dnia 1 stycznia 2019 r., z wyjątkami przewidzianymi w ustawie.

W uzasadnieniu do projektu zmian zawarto wyjaśnienie, że dodawany ust. 5 pozwoli na uwzględnienie przez spadkobiorcę okresu posiadania nieruchomości lub prawa wieczystego użytkowania przez spadkodawcę celem wyliczenia 5-letniego okresu warunkującego możliwość nieopodatkowania dochodów ze zbycia (poza działalnością gospodarczą) nieruchomości (druk sejmowy – 2854). Wskazany wyżej ust. 5 w art. 10 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie „ustanawia” innej daty nabycia nieruchomości przez spadkobiercę niż dzień otwarcia spadku, a jedynie umożliwia uwzględnienie przez spadkobiercę – przy wyliczeniu 5-letniego okresu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 – okresu posiadania nieruchomości przez spadkodawcę.

Należy w tym miejscu wskazać, że dla celów stosowania art. 10 ust. 5 w zw. z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, momentem nabycia nieruchomości przez spadkodawcę, który tę nieruchomość nabył również w drodze spadku, jest moment nabycia tej nieruchomości zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego. Zatem, za moment nabycia nieruchomości lub praw, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych uważa się nabycie nieruchomości lub praw przez spadkodawcę, nie zaś przez jego spadkodawców.

Wobec powyższego od dnia 1 stycznia 2019 r. pięcioletni okres, po upływie którego nie powstanie obowiązek uiszczenia podatku dochodowego z tytułu sprzedaży nieruchomości (lub ich części oraz udziału w nieruchomości) nabytych w drodze spadku, liczony jest od końca roku, w którym spadkodawca ją nabył lub wybudował, a nie tak jak w stanie prawnym obowiązującym do dnia 31 grudnia 2018 r. – od końca roku, w którym został otwarty spadek (w którym zmarł spadkodawca).

W myśl powołanego we wniosku art. 10 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, przepisy ust. 1 pkt 8 mają zastosowanie do odpłatnego zbycia wykorzystywanych na potrzeby związane z działalnością gospodarczą oraz przy prowadzeniu działów specjalnych produkcji rolnej: budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu, gruntu lub udziału w gruncie albo prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, związanych z tym budynkiem lub lokalem, spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziału w takim prawie.

Z przedstawionego opisu zdarzenia przyszłego wynika, że w dniu 11 stycznia 2018 r. zmarł KR. Cały jego majątek w tym nieruchomości, udziały w spółkach, majątek produkcyjny stał się własnością spadkobierców, tj. TR (ojca Wnioskodawczyni), AR, MR, małoletniej OR (akt poświadczenia dziedziczenia sporządzony został w dniu 7 lutego 2018 r.). KR był jedynym wspólnikiem w spółkach powołanych w celu reorganizacji jego działalności gospodarczej tj.: P sp. z o.o. z siedzibą w … oraz P spółka z o.o. sp.k. z siedzibą w … (dalej: „spółki”). W sierpniu 2017 r. KR oraz spółki zawarły szereg zobowiązań w tym, w szczególności kredytowych, factoringowych oraz leasingowych, jak również dokonano refinansowania działalności KR z bankiem…., obecnie …S.A. (dalej jako: „Bank”). Zobowiązania z tych umów stanowią długi spadkowe, obecnie w części ciążące również na Wnioskodawczyni. TR był ojcem małoletniej Wnioskodawczyni. TR zmarł w dniu 18 września 2019 r. TR pozostawił masę spadkową, w której znajdują się nieruchomości oraz ruchomości wykorzystywane w części, w ramach działalności gospodarczej prowadzonej przez ww. spółki. Majątek, który nabyła Wnioskodawczyni po spadkodawcy, tj. TR jest majątkiem, który TR nabył po śmierci ojca, tj.KR.

Do spadku po TR wchodziły m.in. następujące aktywa:

*   udział w nieruchomości zabudowanej, położonej w…, („Nieruchomość Fabryczna”)’ Nieruchomość Fabryczna została nabyta przez KR i przy nabyciu nie była nabywana w ramach prowadzonej działalności gospodarczej - w dniu śmierci była dzierżawiona przez KR i faktycznie wykorzystywana przy produkcji … w ramach prowadzonej przez spółki działalności gospodarczej;

*   udział w środkach trwałych w postaci maszyn i urządzeń (bez nieruchomości), stanowiących wyposażenie zakładu produkcyjnego zmarłego KR, prowadzonego pod firmą …KR, w tym tych, które aktualnie są przedmiotem zastawu rejestrowego na rzecz …S.A. (poprzednio:…), we własności środków trwałych wykorzystywanych do przedmiotowej działalności gospodarczej, opisanych jako: formy wtryskowe cz. I, formy wtryskowe cz. II, formy wtryskowe cz. III, maszyny i urządzenia;

*   wartości intelektualnych i prawnych, tj. patentów, wzorów przemysłowych, wzorów użytkowych oraz znaków towarowych, wykorzystywanych przez zmarłego KR w ramach prowadzonej przez niego działalności gospodarczej pod firmą … RKJ.

Matka Wnioskodawczyni działając w imieniu własnym oraz małoletniej Wnioskodawczyni, zamierza podjąć czynności mające na celu zwolnienie z długów spadkowych, jak również podwyższenie kapitału zakładowego w spółce i objęcie udziałów w podwyższonym kapitale zakładowym poprzez wniesienie wkładu pieniężnego, polegające na:

1.  przeniesieniu na rzecz spółki pod firmą P spółka z o.o. z siedzibą w , części udziału Wnioskodawczyni w zabudowanej nieruchomości położonej w…, obejmującej działki ewidencyjne o numerach x4, x5, x6, x8, x7/2, o łącznej powierzchni 37 152 m2, dla której Sąd Rejonowy Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą (dalej też jako: „Nieruchomość Fabryczna”) przypadających Jej udziałów w całości nieruchomości:
    *   w części, w trybie art. 453 Kodeksu cywilnego w celu zwolnienia się jako spadkobierczyni TR z zobowiązania polegającego na obowiązku zwrotu spółce pod firmą P spółka z o.o. z siedzibą w …, spłaconych kwot tytułem zobowiązań KR w wysokości (…), z tytułu pokrytych przez spółki długów spadkowych po KR, do zapłaty których zobowiązany był TR oraz długów spadkowych TR, tj. „czynność 1- datio in solutum”,
    *   w części tytułem sprzedaży za cenę w kwocie (…), z terminem płatności nie dłuższym niż 30 dni od daty sprzedaży, tj. „czynność 2 - sprzedaż udziału we współwłasności nieruchomości”;
2.  przeniesieniu udziałów we współwłasności środków trwałych w postaci maszyn i urządzeń oraz form (bez nieruchomości), stanowiących wyposażenie zakładu produkcyjnego zmarłego KR, prowadzonego pod firmą …KR, w tym tych, które aktualnie są przedmiotem zastawu rejestrowego na rzecz … (poprzednio:\`(...)\`), we własności środków trwałych wykorzystywanych do działalności gospodarczej KR, opisanych jako: formy wtryskowe cz. I, formy wtryskowe cz. II, formy wtryskowe cz. III, maszyny i urządzenia - szczegółowo oznaczonych jako świadczenie w miejsce wykonania w trybie art. 453 Kodeksu cywilnego, celem zaspokojenia aktualnych i wymagalnych wierzytelności ww. spółek z tytułu pokrytych przez spółkę długów spadkowych po KR - do zapłaty, których zobowiązany był TR oraz długów spadkowych TR, z tytułu spłaconych lub przejętych rat kredytowych, rat faktoringowych oraz z tytułu spłaconych lub przejętych zobowiązań, w tym związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą KR, obciążających masę spadkową, w tym masę spadkową TR, tj. „czynność 3 - datio in solutum”.

TR nabył 1/4 udziału w spadku po KR, pozostali spadkobiercy (tj. AR, MR oraz małoletnia OR), również nabyli po 1/4 udziału w ww. spadku. Nie było prowadzonego działu spadku po KR.

Nabycie spadku po TR nastąpiło na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego … (sygn. akt …/20), które stało się prawomocne w dniu 27 października 2020 r. Nabycie spadku po TR nastąpiło z dobrodziejstwem inwentarza.

W skład masy spadkowej po TR wchodziło 1/4 udziału we własności następujących składników majątku:

1.  przedsiębiorstwo prowadzone przez KR w formie jednoosobowej działalności gospodarczej oraz powiązane z tym udziały w spółce prawa handlowego P spółka z o.o. z siedzibą w …(tzw. Nieruchomość Fabryczna obejmująca działki nr x4, x5, x6, x7, x8 i P spółka z o.o. sp. k. z siedzibą w …, jak również „A.” sp. z o.o.;
2.  ruchomości w tym środki trwałe (szczegółowo wskazane i opisane w wycenie ruchomości P spółka z o.o. sp. k. z sierpnia/września 2018 r. oraz jej aktualizacji z dnia 19 września 2019 r.);
3.  składniki niematerialne i prawne wchodzące do masy spadku (szczegółowo wskazane w raporcie z kalkulacji wartości składników własności intelektualnej użytkowanych przez P spółka z o.o. z dnia 31 grudnia 2019 r.);
4.  inne nieruchomości i lokale mieszkalne wskazane we wniosku;
5.  1/16 udziału w nieruchomości położonej w m….

Nie było przeprowadzonego działu spadku po TR. Wszystkie składniki majątkowe nabyte przez TR (w drodze spadku po KR) stanowiły jego majątek osobisty, nieobjęty wspólnością małżeńską z NR (matką Wnioskodawczyni). Za życia KR ruchomości oraz tzw. Nieruchomość Fabryczna, była ujęta w jego ewidencji środków trwałych. Za życia TR udział w Nieruchomości Fabryczna był ujęty w ewidencji środków trwałych prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. Wnioskodawczyni przysługuje współwłasność w gruncie stanowiącym działki nr x4, x5, x6, x8 i x7/2. Na działkach znajdują się zabudowania przemysłowe. Każde z zabudowań znajdujących się na poszczególnych działkach jest częścią nieruchomości stanowiącej działkę gruntu i jest z nią trwale związana. Są to zabudowania o charakterze biurowym, magazynowym i produkcyjnym. Zabudowania te nie stanowią odrębnego od gruntu przedmiotu własności w świetle prawa cywilnego. Udziały w składnikach majątku są wydzierżawiane przez Wnioskodawczynię na podstawie umów dzierżawy na rzecz spółek P sp. z o.o. i P spółka z o.o. sp. k. Umowy dzierżawy zostały zawarte przez KR z ww. spółkami w 2017 r., w wyniku spadkobrania po KR, stroną umowy dzierżawy, w miejsce KR (jako wydzierżawiającego) został m.in. TR, a następnie w wyniku spadkobrania po TR, stroną umowy dzierżawy została m.in. Wnioskodawczyni. Udziały w składnikach majątku, których właścicielem jest Wnioskodawczyni są wykorzystywane do działalności gospodarczej przez ww. spółki, które nie amortyzują przedmiotowych udziałów w składnikach majątku, których właścicielem jest Wnioskodawczyni. Według wiedzy Wnioskodawczyni, KR ww. składniki majątku miał wprowadzone do swojej ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych oraz je amortyzował, ponieważ prowadził działalność gospodarczą. Wnioskodawczyni nie prowadzi działalności gospodarczej. Wnioskodawczyni nie wprowadziła do ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych posiadanych przez siebie udziałów w składnikach majątku, ani nie amortyzuje ich. Według wiedzy Wnioskodawczyni, udziały w ww. składnikach majątku, nie były także wprowadzone do ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych przez TR, ani przez niego amortyzowane. Zabudowana nieruchomość położona w …stanowiąca działki nr x4, x5, x6, x8 i x7/2, jest udostępniana innym osobom na podstawie umów dzierżawy, które mają charakter odpłatny. Umowy dzierżawy mają charakter odpłatny i dotyczą wszystkich ww. działek. Wnioskodawczyni wstąpiła z mocy prawa do spółek P sp. z o.o. oraz P spółka z o.o. sp. k., jako spadkobierca TR (nie miał zastosowania przepis art. 183 § 1 Kodeksu Spółek Handlowych). Spadek po TR obciążają zobowiązania finansowe zaciągnięte przez KR, które zostały objęte w chwili spadkobrania po KR. W skład spadku nie wchodzą inne zobowiązania osobiste zaciągnięte przez TR. Po śmierci TR zobowiązani do spłaty zaciągniętych w sierpniu 2017 r. zobowiązań KR i spółki, byli jego spadkobiercy. Wnioskodawczyni razem z pozostałymi spadkobiercami TR, była odpowiedzialna za długi spadkowe do wysokości uzyskanego po TR spadku. KR wykorzystał środki finansowe pochodzące z kredytów, faktoringu wyłącznie sam w ramach prowadzonej przez siebie jednoosobowej działalności gospodarczej. Po śmierci KR P sp. z o.o. i P spółka z o.o. sp. k., spłaciły ww. zobowiązania KR, w związku z czym, powstało roszczenie regresowe tychże spółek wobec spadkobierców, w tym TR. Jako spadkobierca w ¼ TR, zobowiązany był do zwrotu na rzecz ww. spółek 1/4 kwot ww. spłaconych zobowiązań (poza specyficznymi wyjątkami, gdzie był solidarnie zobowiązany do zwrotu całości spłaconych zobowiązań). Po śmierci TR solidarnie do spłaty są zobowiązani spadkobiercy po TR , w tym Wnioskodawczyni. Spółki P sp. z o.o. oraz P spółka z o.o. sp. k. zaczęły spłacać zobowiązania po KR oraz spadkobierców KR od dnia 11 stycznia 2018 r. Spłata długów po KR , za które odpowiada jako spadkobierca TR następowała w 2018 r., 2019 r., 2020 r. oraz w mniejszym rozmiarze ma miejsce nadal. Wartość udziałów w nieruchomościach i ruchomościach będących przedmiotem spadku po TR , została ustalona na podstawie wyceny nieruchomości przez rzeczoznawcę majątkowego. Matka Wnioskodawczyni, działając w imieniu Wnioskodawczyni jako przedstawiciel ustawowy, zamierza zawrzeć - umowę przeniesienia udziałów we współwłasności nieruchomości ze spółką P sp. z o.o. w części, w zamian za zwolnienie z długu dokonane w ramach czynności świadczenia w miejsce wykonania (datio in solutum) na podstawie art. 453 Kodeksu cywilnego, a w części, w ramach umowy sprzedaży udziału we współwłasności nieruchomości, w 2021 r. Matka Wnioskodawczyni, działając w imieniu Wnioskodawczyni jako przedstawiciel ustawowy zamierza zawrzeć umowę ze spółką P sp. z o.o. przenoszącą udziały we współwłasności środków trwałych w postaci maszyn i urządzeń oraz form (bez nieruchomości) w 2021 r. Do przeniesienia opisanych udziałów we współwłasności ww. środków trwałych dojdzie w części, w zamian za zwolnienie z długu dokonane w ramach czynności świadczenia w miejsce wykonania (datio in solutum) na podstawie art. 453 Kodeksu cywilnego, a w części, w ramach umowy sprzedaży udziału we współwłasności środków trwałych - w zakresie kwoty stanowiącej nadwyżkę wartości ww. środków trwałych ponad aktualnie wymagalną kwotę zobowiązań spadkobierców wobec ww. spółek. Wnioskodawczyni posiada 1/12 udziału we współwłasności ww. zabudowanej nieruchomości w oraz 1/12 udziału w środkach trwałych w postaci maszyn i urządzeń oraz form, stanowiących wyposażenie zakładu produkcyjnego KR i takie udziały w ww. nieruchomości i ruchomości, matka Wnioskodawczyni działając w imieniu Wnioskodawczyni jako przedstawiciel ustawowy, zamierza odpłatnie zbyć, przy czym w przypadku nieruchomości część przysługującego Jej udziału, będzie zbyta celem zwolnienia się z długów spadkowych pokrytych przez spółki (datio in solutum), część będzie zbyta w formie umowy sprzedaży. Planowane odpłatne zbycie udziałów we współwłasności nieruchomości oraz udziałów we współwłasności środków trwałych nie nastąpi w wykonywaniu działalności gospodarczej w rozumieniu art. 5a pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Wnioskodawczyni w związku z planowaną sprzedażą udziałów we współwłasności nieruchomości poniesie koszty związane ze spłatą długów spadkowych dotychczas poniesionych przez spółki, koszty doradztwa prawnego. Wnioskodawczyni będzie posiadała dokument potwierdzający ich poniesienie wystawiony na matkę małoletniej Wnioskodawczyni. Matka Wnioskodawczyni jako Jej przedstawiciel ustawowy, uzyskała zgodę Sądu Rodzinnego i Opiekuńczego na dokonanie czynności prawnej przekraczającej zakres zwykłego zarządu w związku z zamiarem rozporządzania majątkiem Wnioskodawczyni.

Nadmienić należy, że w zakresie spółek prawa handlowego zasadą jest, iż spadkobiercy wspólnika mogą wstąpić na jego miejsce, o ile umowa spółki nie ogranicza lub nie wyłącza wstąpienia spadkobierców stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 1526), zgodnie z którym umowa spółki może ograniczyć lub wyłączyć wstąpienie do spółki spadkobierców na miejsce zmarłego wspólnika. W tym przypadku umowa spółki powinna określać warunki spłaty spadkobierców niewstępujących do spółki, pod rygorem bezskuteczności ograniczenia lub wyłączenia. Natomiast, jeżeli umowa spółki nie przewiduje żadnych postanowień dotyczących skutków śmierci wspólnika, to spadkobiercy wspólnika wstępują do spółki w jego miejsce z mocy prawa.

Podkreślić należy, że odrębnym źródłem przychodu, określonym w art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jest pozarolnicza działalność gospodarcza.

Zgodnie z art. 5a pkt 6 ww. ustawy, ilekroć w ustawie jest mowa o działalności gospodarczej albo pozarolniczej działalności gospodarczej - oznacza to działalność zarobkową:

1.  wytwórczą, budowlaną, handlową, usługową,
2.  polegającą na poszukiwaniu, rozpoznawaniu i wydobywaniu kopalin ze złóż,
3.  polegającą na wykorzystywaniu rzeczy oraz wartości niematerialnych i prawnych

\-prowadzoną we własnym imieniu bez względu na jej rezultat, w sposób zorganizowany i ciągły, z której uzyskane przychody nie są zaliczane do innych przychodów ze źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1, 2 i 4-9.

Pojęcie pozarolniczej działalności gospodarczej użyte w ww. przepisie opiera się na trzech przesłankach:

1.  zarobkowym celu działalności,
2.  wykonywaniu działalności w sposób zorganizowany i ciągły,
3.  prowadzeniu działalności we własnym imieniu i na własny lub cudzy rachunek.

Zarobkowy cel działalności oznacza, że jest ona prowadzona w celu uzyskania zysku (zarobku) i jest nakierowana na zaspokajanie cudzych potrzeb. Oczywiście nie zawsze można utożsamiać zarobkowego charakteru działalności gospodarczej z faktycznym osiąganiem dochodów z tej działalności, albowiem działalność gospodarcza często związana jest z ryzykiem nieosiągnięcia dochodów. Czym innym jest bowiem motyw zysku, a czym innym efekt osiągnięcia zysku.

Przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, dla zakwalifikowania danej działalności jako działalności gospodarczej, wymagają aby czynności w jej ramach wykonywane były w sposób zorganizowany i ciągły. Przy czym możliwe jest osiąganie dochodów z tego rodzaju działalności bez spełnienia niektórych formalnych elementów organizacji (np. rejestracji urzędowej), gdyż prowadzenie działalności gospodarczej jest kategorią obiektywną, niezależnie od tego, jak działalność tę ocenia sam prowadzący ją podmiot i jak ją nazywa oraz czy dopełnia ciążących na nim obowiązków z działalnością tą związanych. Wykonywanie działalności w sposób zorganizowany oznacza prowadzenie jej w sposób racjonalny ekonomicznie i z uprzednim przygotowaniem, nie zaś w sposób spontaniczny. Kryterium ciągłości w wykonywaniu działalności gospodarczej ma na celu wyeliminowanie z pojęcia działalności gospodarczej przedsięwzięć o charakterze incydentalnym i sporadycznym. Ciągłość w wykonywaniu działalności gospodarczej oznacza względnie stały zamiar jej wykonywania. Nie wyklucza on jednak możliwości prowadzenia działalności gospodarczej tylko sezonowo lub do czasu osiągnięcia postawionego przez dany podmiot celu i to bez względu na okres, w którym cel ten miałby być realizowany. Do zachowania ciągłości jest wystarczające, aby z całokształtu okoliczności sprawy wynikał zamiar powtarzania określonego zespołu konkretnych działań w celu osiągnięcia efektu w postaci zarobku.

Przez powtarzalność rozumie się cały szereg wielokrotnie powtarzanych czynności podejmowanych w konkretnym celu. Taki zespół wielokrotnie powtarzanych czynności (nie zaś czynności sporadyczne, oderwane od siebie, niepowiązane ze sobą) w dziedzinie wytwórczej, usługowej lub handlowej podejmowanych w celach zarobkowych i na własny rachunek, można uznać za prowadzenie działalności gospodarczej.

Należy wskazać, że dla oceny, czy dokonywane czynności spełniają kryteria działalności gospodarczej w rozumieniu art. 5a pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, rozstrzygające znaczenie mają okoliczności, w jakich są one wykonywane. O prowadzeniu działalności gospodarczej przesądzają obiektywne jej przejawy, a nie przekonanie podatnika o odmiennym charakterze przeprowadzonych czynności prawnych. W tym sensie nie ma i nie może mieć znaczenia, że określony podmiot prowadzący konkretną działalność gospodarczą nie ocenia jej (subiektywnie) jako działalności gospodarczej. Dla uzyskiwania przychodów z działalności gospodarczej nie jest również konieczne, aby podatnik miał formalnie status przedsiębiorcy, nie jest wymagana rejestracja tej działalności w sposób przewidziany w odrębnych przepisach, dotyczących wymogów formalnych, jakie powinna spełnić osoba prowadząca działalność gospodarczą.

W świetle art. 14 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, za przychód z działalności, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3, uważa się kwoty należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont. U podatników dokonujących sprzedaży towarów i usług opodatkowanych podatkiem od towarów i usług za przychód z tej sprzedaży uważa się przychód pomniejszony o należny podatek od towarów i usług.

Zgodnie z treścią art. 14 ust. 2 pkt 1 ww. ustawy, przychodem z działalności gospodarczej są również przychody z odpłatnego zbycia składników majątku będących:

1.  środkami trwałymi albo wartościami niematerialnymi i prawnymi, podlegającymi ujęciu w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych,
2.  składnikami majątku, o których mowa w art. 22d ust. 1, z wyłączeniem składników, których wartość początkowa ustalona zgodnie z art. 22g nie przekracza 1 500 zł,
3.  składnikami majątku, które ze względu na przewidywany okres używania równy lub krótszy niż rok nie zostały zaliczone do środków trwałych albo wartości niematerialnych i prawnych,
4.  składnikami majątku stanowiącymi spółdzielcze prawo do lokalu użytkowego lub udział w takim prawie, które zgodnie z art. 22n ust. 3 nie podlegają ujęciu w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych

\-wykorzystywanych na potrzeby związane z działalnością gospodarczą lub przy prowadzeniu działów specjalnych produkcji rolnej, z zastrzeżeniem ust. 2c; przy określaniu wysokości przychodów przepisy ust. 1 i art. 19 stosuje się odpowiednio.

Natomiast w myśl art. 14 ust. 2c ww. ustawy, do przychodów, o których mowa w ust. 2 pkt 1, nie zalicza się przychodów z odpłatnego zbycia wykorzystywanych na potrzeby związane z działalnością gospodarczą oraz przy prowadzeniu działów specjalnych produkcji rolnej: budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu, gruntu lub udziału w gruncie albo prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, związanych z tym budynkiem lub lokalem, spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziału w takim prawie. Przepis art. 30e stosuje się odpowiednio.

Z cytowanych powyżej przepisów wynika, że co do zasady - przychody z odpłatnego zbycia składników majątku wykorzystywanych w działalności gospodarczej (z wyjątkiem nieruchomości mieszkalnych wymienionych w art. 14 ust. 2c ww. ustawy) stanowią przychód z działalności gospodarczej.

Wobec powyższego w celu właściwego zakwalifikowania skutków działań podjętych przez Wnioskodawczynię do właściwego źródła przychodu należy ocenić zamiar, okoliczności i cel działań związanych z odpłatnym zbyciem udziałów w nieruchomościach i ruchomościach, o których mowa we wniosku.

Z przedstawionego we wniosku opisu wynika, że za życia KR ruchomości oraz tzw. Nieruchomość Fabryczna, były ujęte w jego ewidencji środków trwałych. Za życia TR udział w Nieruchomości Fabryczna był ujęty w ewidencji środków trwałych prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. Obecnie Udziały w składnikach majątku są wydzierżawiane przez Wnioskodawczynię na podstawie umów dzierżawy na rzecz spółek P sp. z o.o. i P spółka z o.o. sp. k. Umowy dzierżawy zostały zawarte przez KR z ww. spółkami w 2017 r., a w wyniku spadkobrania po KR, stroną umowy dzierżawy, w miejsce KR (jako wydzierżawiającego) został m.in. TR , a następnie w wyniku spadkobrania po TR , stroną umowy dzierżawy została m.in. Wnioskodawczyni. Udziały w składnikach majątku, których właścicielem jest Wnioskodawczyni są wykorzystywane do działalności gospodarczej przez ww. spółki, które nie amortyzują przedmiotowych udziałów w składnikach majątku, których właścicielem jest Wnioskodawczyni. Wnioskodawczyni nie prowadzi działalności gospodarczej. Wnioskodawczyni nie wprowadziła do ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych posiadanych przez siebie udziałów w składnikach majątku, ani nie amortyzuje ich. Według wiedzy Wnioskodawczyni, udziały w ww. składnikach majątku, nie były także wprowadzone do ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych przez spadkodawcę TR , ani przez niego amortyzowane.

Wobec powyższego podkreślenia wymaga, że nieruchomości były ujmowane jako środki trwałe w księdze przychodów i rozchodów KR , nie są natomiast ujmowane w ewidencji środków trwałych działalności gospodarczej Wnioskodawczyni, której to działalności gospodarczej Wnioskodawczyni w ogóle nie prowadzi.

Zatem, jak wynika z powyższego, nabyty w spadku udział we współwłasności nieruchomości (nieruchomości Fabrycznej) oraz udział w ruchomościach stanowi majątek prywatny Wnioskodawczyni, gdyż ww. składniki majątku nie stanowią składników majątku w działalności gospodarczej prowadzonej przez Wnioskodawczynię. W związku z tym, skutki podatkowe czynności odpłatnego zbycia i czynności datio in solutum ww. nieruchomości i ruchomości (udziałów) należy oceniać w kontekście przesłanek z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jako niestanowiące przychodu z pozarolniczej działalności gospodarczej.

Moment przeniesienia prawa własności w prawie podatkowym określany jest zgodnie z normami prawa cywilnego.

Zgodnie z art. 922 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2020 r., poz. 1740, z późn. zm.), spadek stanowią prawa i obowiązki majątkowe zmarłego, które z chwilą jego śmierci przechodzą na jedną lub kilka osób, stosownie do przepisów ustawy. Nie należą do spadku prawa i obowiązki zmarłego ściśle związane z jego osobą, jak również prawa, które z chwilą jego śmierci przechodzą na oznaczone osoby niezależnie od tego, czy są one spadkobiercami (art. 922 § 2 Kodeksu cywilnego). Zgodnie z art. 922 § 3 Kodeksu cywilnego, do długów spadkowych należą także koszty pogrzebu spadkodawcy w takim zakresie, w jakim pogrzeb ten odpowiada zwyczajom przyjętym w danym środowisku, koszty postępowania spadkowego, obowiązek zaspokojenia roszczeń o zachowek oraz obowiązek wykonania zapisów zwykłych i poleceń, jak również inne obowiązki przewidziane w przepisach księgi niniejszej. W myśl art. 924 Kodeksu cywilnego, spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy, natomiast stosownie do art. 925 ww. Kodeksu, spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku. W myśl art. 926 § 1 Kodeksu cywilnego, powołanie do spadku wynika z ustawy albo z testamentu. Natomiast, zgodnie z art. 1025 § 1 Kodeksu cywilnego, prawomocne postanowienie sądu o nabyciu spadku, czy też akt poświadczenia dziedziczenia sporządzony przez notariusza, potwierdza jedynie prawo spadkobiercy do tego spadku od momentu jego otwarcia.

W analizowanej sprawie, aby ustalić skutki podatkowe odpłatnego zbycia udziału w Nieruchomości Fabrycznej (znajdującej się w …, którą stanowią działki nr x4, x5, x6, x8 i x7/2), najpierw należy ustalić moment jej nabycia przez Wnioskodawczynię (udziałów), a następnie również charakter czynności datio in solutum.

Jak wskazano wcześniej, w przypadku odpłatnego zbycia (następującego od dnia 1 stycznia 2019 r.) nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości i praw majątkowych, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w związku z wprowadzonym przepisem art. 10 ust. 5 ww. ustawy (czyli nabytych w drodze spadku), decydujące znaczenie w kwestii opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych ma moment nabycia przez spadkodawcę.

Spadkodawca TR nabył nieruchomość, tj. Nieruchomość Fabryczną położoną w …, którą stanowią działki nr x4, x5, x6, x8 i x7/2, w dniu 18 stycznia 2018 r., tj. w drodze spadku po zmarłym w tym dniu KR. Zatem, w sytuacji odpłatnego zbycia przez Wnioskodawczynię udziału w ww. nieruchomości (Nieruchomości Fabrycznej) nabytego w spadku, pięcioletni okres, o którym mowa w art. 10 ust. 1 lit. a) w zw. z ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, liczy się od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie nieruchomości przez spadkodawcę, tj. TR , czyli okres ten upłynie z dniem 31 grudnia 2023 r.

Należy wyjaśnić, że użyty w przepisie art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych termin „odpłatne zbycie”, oznacza każde przeniesienie prawa własności nieruchomości lub praw majątkowych w zamian za korzyść majątkową. Termin odpłatne zbycie obejmuje zatem szeroki zakres umów. W myśl art. 155 Kodeksu cywilnego - umowa sprzedaży, zamiany, darowizny, przekazania nieruchomości lub inna umowa zobowiązująca do przeniesienia własności rzeczy co do tożsamości oznaczonej przenosi własność na nabywcę, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej albo że strony inaczej postanowiły. Tym samym określenie „zbycie” odnosi się do wszystkich przypadków przeniesienia własności, nie ogranicza się wyłącznie do sprzedaży czy zamiany, lecz ma zastosowanie do wszystkich czynności prawnych, których skutkiem jest przeniesienie prawa własności do całej rzeczy lub udziału. Pod pojęciem „odpłatnego zbycia” należy rozumieć zatem każde zdarzenie i każdą czynność prawną, w wyniku których dochodzi do przeniesienia prawa własności nieruchomości lub praw (lub udziału w nich) za wynagrodzeniem. Terminem przeciwstawnym do zbycia odpłatnego jest zbycie nieodpłatne, to jest takie, gdy za zbytą rzecz lub prawo zbywca nie otrzymuje świadczenia wzajemnego, przenosząc ich własność pod tytułem darmym.

Należy podkreślić, że „płatność” nie musi mieć charakteru pieniężnego w postaci konkretnego przepływu gotówkowego. Płatność może oznaczać również uzyskanie świadczenia wzajemnego w postaci zapłaty w naturze (otrzymanie w zamian innych rzeczy lub praw), działania, zaniechania lub znoszenia. Innymi słowy, pod pojęciem płatności nie należy rozumieć wyłącznie zapłaty ceny w pieniądzu (zwiększenie aktywów zbywcy) - płatnością może być również zwolnienie z długu, czy potrącenie wzajemnych, wymagalnych wierzytelności (zmniejszenie pasywów zbywcy).

W myśl art. 453 Kodeksu cywilnego, jeżeli dłużnik w celu zwolnienia się z zobowiązania spełnia za zgodą wierzyciela inne świadczenie, zobowiązanie wygasa. Jednakże gdy przedmiot świadczenia ma wady, dłużnik obowiązany jest do rękojmi według przepisów o rękojmi przy sprzedaży.

Świadczenie w miejsce wykonania (datio in solutum) jest umową, na mocy której obie strony (dłużnik i wierzyciel) wyrażają zgodę na umorzenie istniejącego dotąd zobowiązania, jeśli dłużnik zamiast pierwotnie ustalonego, spełni inne świadczenie. Przyjmuje się, że umowa, o której mowa w ww. przepisie ma charakter odpłatnej umowy rozporządzającej, gdyż wierzyciel w miejsce dotychczasowego roszczenia uzyskuje inne. Płatność za świadczenie (wynagrodzenie) nie musi mieć bowiem charakteru pieniężnego, może oznaczać również uzyskanie świadczenia wzajemnego w postaci zapłaty w naturze (otrzymanie w zamian innych rzeczy lub praw), działania, zaniechania lub znoszenia. I tak, przeniesienie na wierzyciela własności rzeczy lub prawa w zamian za zwolnienie z długu, jest odpłatnym zbyciem tej rzeczy lub prawa, nie następuje bowiem pod tytułem darmym. Zwolnienie z długu ma dla dłużnika określoną wartość majątkową, gdyż nie jest już on zobowiązany do zapłaty określonej kwoty pieniężnej – na rzecz wierzyciela spadkodawcy.

Do stwierdzenia powstania przychodu warunkiem koniecznym jest uzyskanie przysporzenia majątkowego. Wskazać należy w tym miejscu na definicję przywołaną w komentarzu do ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a wywiedzioną przez Adama Bartosiewicza, który definiuje odpłatne zbycie jako: „przeniesienie prawa własności rzeczy lub praw, o których mowa, na inną osobę za wynagrodzeniem. Podstawową formą odpłatnego zbycia będzie sprzedaż oraz zamiana. Zgodnie z zasadą swobody umów, odpłatne zbycie może nastąpić także w innej formie”, po czym dodaje: „cena odpłatnego zbycia wyrażona w umowie nie musi być wyrażona w pieniądzu (wartościach pieniężnych). Nie jest bowiem wykluczone, że zapłatą za przeniesienie własności rzeczy lub przeniesienie praw będzie inna forma przysporzenia majątkowego”. (A. Bartosiewicz, R. Kubacki, Podatek dochodowy od osób fizycznych. Komentarz, Lex, 2010, wyd. II). Tym samym wynagrodzenie można określić nie tylko w pieniądzu, ale także poprzez inne określenie jego wartości, np. zwolnienie z długu, czy potrącenie wzajemnych wymagalnych wierzytelności.

Należy wskazać, że użyty w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych termin „odpłatne zbycie”, oznacza każde przeniesienie prawa własności lub praw majątkowych w zamian za korzyść majątkową. Termin ten obejmuje zatem szeroki zakres umów i pozostaje bez znaczenia, czy do odpłatnego zbycia dochodzi w drodze zniesienia współwłasności, działu spadku, umowy zamiany lub sprzedaży, czy też – jak to m.in., będzie miało miejsce w analizowanym przypadku w drodze „Czynności 1 datio in solutum”, tj. przeniesienia na rzecz P sp. z o.o. w trybie art. 453 ustawy Kodeks cywilny, prawa własności udziału w nieruchomości w zamian za zwolnienie się przez Wnioskodawczynię jako spadkobierczynię z zobowiązania, z tytułu spłaty długów spadkowych. „Płatność” bowiem nie musi mieć charakteru pieniężnego w postaci konkretnego przepływu gotówkowego, może oznaczać także uzyskanie świadczenia wzajemnego w postaci zapłaty w naturze (otrzymanie w zamian innych rzeczy lub praw), działania, zaniechania lub znoszenia. Innymi słowy, pod pojęciem płatności nie należy rozumieć wyłącznie zapłaty w pieniądzu, płatnością może także zbyć zwolnienie z długu, czy potrącenie wzajemnych, wymagalnych wierzytelności (zmniejszenie pasywów zbywcy).

W związku z powyższym należy stwierdzić, że w analizowanej sprawie małoletnia Wnioskodawczyni reprezentowana przez przedstawiciela ustawowego zamierza w 2021 r. dokonać przeniesienia na spółkę P sp. z o.o. udziału we współwłasności nieruchomości (Nieruchomości Fabrycznej) w zamian za zwolnienie z długu spadkowego, w ramach czynności świadczenia w miejsce wykonania (datio in solutum) na podstawie art. 453 Kodeksu cywilnego. Wartość długu, z którego Wnioskodawczyni zostanie zwolniona w zamian za przeniesienie udziału w nieruchomości, będzie dla Wnioskodawczyni przychodem podatkowym, z tytułu odpłatnego zbycia udziału w nieruchomości, w myśl art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Wobec powyższego wskazać należy, że dla Wnioskodawczyni planowana w 2021 r. czynność przeniesienia prawa własności udziału w nieruchomości (Nieruchomości Fabrycznej, którą stanowią działki nr x4, x5, x6, x8 i x7/2), na rzecz P spółka z o.o., celem zwolnienia się z obowiązku spłaty długu (tj. spadek po TR obciążają zobowiązania finansowe, do których spłaty zobowiązana jest m.in. Wnioskodawczyni jako spadkobierca), stanowić będzie formę odpłatnego zbycia. Innymi słowy, Wnioskodawczyni dokona odpłatnego zbycia nieruchomości (udziału) w zamian za zwolnienie z długu. Zwolnienie z długu będzie miało więc dla Wnioskodawczyni określoną wartość majątkową, gdyż w jego wyniku przestanie być zobowiązana wobec wierzyciela spadkodawcy do zapłaty określonej kwoty pieniężnej. Wartość długu, z którego Wnioskodawczyni zostanie zwolniona w zamian za przeniesienie prawa własności nieruchomości (udziału) będzie dla Niej wynagrodzeniem za przeniesienie ww. prawa własności, a więc przychodem podatkowym.

Powyższe wyczerpie dyspozycję przepisu art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) w zw. z ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz będzie dokonane przez upływem pięcioletniego terminu określonego w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) w zw. z ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Skoro, jak wskazano wyżej, przeniesienie prawa własności nieruchomości (udziału) w zamian za zwolnienie z długu mieści się w zakresie przedmiotowym pojęcia odpłatnego zbycia, a od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie ww. nieruchomości (udziału), do planowanego zbycia nie upłynie pięć lat, to zbycie będzie stanowiło źródło przychodu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) w zw. z ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Stosownie do treści art. 30e ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, od dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) podatek dochodowy wynosi 19% podstawy obliczenia podatku.

Podstawą obliczenia podatku, o której mowa w ust. 1, jest dochód stanowiący różnicę pomiędzy przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw określonym zgodnie z art. 19, a kosztami ustalonymi zgodnie z art. 22 ust. 6c i 6d, powiększoną o sumę odpisów amortyzacyjnych, o których mowa w art. 22h ust. 1 pkt 1, dokonanych od zbywanych nieruchomości lub praw (art. 30e ust. 2 ww. ustawy).

Zgodnie z art. 19 ust. 1 cyt. ustawy, przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych oraz innych rzeczy, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8, jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie, pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia. Jeżeli jednak cena, bez uzasadnionej przyczyny, znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, przychód ten określa organ podatkowy w wysokości wartości rynkowej. Przepis art. 14 ust. 1 zdanie drugie stosuje się odpowiednio.

Ustalenie kosztów uzyskania przychodu odbywa się zgodnie z art. 22 ust. 6c lub 6d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w zależności od tego, czy zbywaną nieruchomość, udział lub prawo nabyto odpłatnie, czy nieodpłatnie.

Natomiast, zgodnie z art. 22 ust. 6d ww. ustawy, za koszty uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), nabytych w drodze spadku, darowizny lub w inny nieodpłatny sposób, uważa się udokumentowane nakłady, które zwiększyły wartość rzeczy i praw majątkowych, poczynione w czasie ich posiadania oraz kwotę zapłaconego podatku od spadków i darowizn w takiej części, w jakiej wartość zbywanej rzeczy lub prawa przyjęta do opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn odpowiada łącznej wartości rzeczy i praw majątkowych przyjętej do opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn. Do kosztów uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości i praw, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), nabytych w drodze spadku zalicza się również udokumentowane koszty nabycia lub wytworzenia poniesione przez spadkodawcę oraz przypadające na podatnika ciężary spadkowe, w takiej części, w jakiej wartość zbywanej rzeczy lub zbywanego prawa odpowiada łącznej wartości rzeczy i praw majątkowych nabytych przez podatnika. Przez ciężary spadkowe, o których mowa w zdaniu drugim, rozumie się spłacone przez podatnika długi spadkowe, zaspokojone roszczenia o zachowek oraz wykonane zapisy zwykłe i polecenia, również w przypadku, gdy podatnik spłacił długi spadkowe, zaspokoił roszczenia o zachowek lub wykonał zapisy zwykłe i polecenia po dokonaniu odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c).

Wysokość nakładów, o których mowa w ust. 6c i 6d, ustala się na podstawie faktur VAT w rozumieniu przepisów o podatku od towarów i usług oraz dokumentów stwierdzających poniesienie opłat administracyjnych (art. 22 ust. 6e ww. ustawy).

W art. 22 ust. 6d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jako koszty uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości wymieniono przypadające na podatnika ciężary spadkowe, którymi są między innymi spłacone przez podatnika długi spadkowe. Przy czym spłata długów spadkowych może nastąpić również po sprzedaży nieruchomości.

Natomiast kwestię odpowiedzialności za długi spadkowe regulują przepisy Kodeksu cywilnego.

W myśl art. 1030 Kodeksu cywilnego, do chwili przyjęcia spadku spadkobierca ponosi odpowiedzialność za długi spadkowe tylko ze spadku. Od chwili przyjęcia spadku ponosi odpowiedzialność za te długi z całego swego majątku. Jednakże, stosownie do treści art. 1031 § 2 Kodeksu cywilnego, w razie przyjęcia spadku z dobrodziejstwem inwentarza spadkobierca ponosi odpowiedzialność za długi spadkowe tylko do wartości ustalonego w wykazie inwentarza albo spisie inwentarza stanu czynnego spadku. Zgodnie z art. 1034 § 1 Kodeksu cywilnego, do chwili działu spadku spadkobiercy ponoszą solidarną odpowiedzialność za długi spadkowe. Jeżeli jeden ze spadkobierców spełnił świadczenie, może on żądać zwrotu od pozostałych spadkobierców w częściach, które odpowiadają wielkości ich udziałów. Natomiast, od chwili działu spadku spadkobiercy ponoszą odpowiedzialność za długi spadkowe w stosunku do wielkości udziałów (art. 1034 § 2 Kodeksu cywilnego).

Wnioskodawczyni wskazała, że spadek po TR obciążają zobowiązania finansowe, w związku z powyższym, zgodnie z art. 22 ust. 6d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, kwota długu spadkowego stanowić będzie koszt uzyskania przychodów, w takiej części, w jakiej wartość zbywanej rzeczy lub zbywanego prawa (o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit a)-c) odpowiada łącznej wartości rzeczy i praw majątkowych nabytych przez spadkobiercę, tj. Wnioskodawczynię.

Zatem spłacone przez Wnioskodawczynię - przypadające na Nią - długi spadkowe Wnioskodawczyni będzie mogła odliczyć jako koszty uzyskania przychodu, o których mowa w art. 22 ust. 6d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych od przypadającego na Nią przychodu uzyskanego z tytułu odziedziczonej nieruchomości (udziału), w odniesieniu do czynności odpłatnego zbycia udziału w Nieruchomości Fabrycznej dokonanego zarówno w drodze „Czynności 1 datio in solutum”, jak i umowy sprzedaży udziału w nieruchomości, tj. wskazanej we wniosku „Czynności 2 - sprzedaż części udziału we współwłasności Nieruchomości Fabrycznej” na rzecz P spółka z o.o.

W tym miejscu jeszcze raz należy zauważyć, że zgodnie z art. 22 ust. 6d ww. ustawy, odliczeniu będą podlegały przypadające na Wnioskodawczynię ciężary spadkowe w takiej części, w jakiej wartość zbywanej rzeczy lub zbywanego prawa odpowiada łącznej wartości rzeczy i praw majątkowych nabytych przez Wnioskodawczynię.

W myśl art. 30e ust. 4 ww. ustawy, po zakończeniu roku podatkowego podatnik jest obowiązany w zeznaniu podatkowym, o którym mowa w art. 45 ust. 1a pkt 3 (PIT-39), wykazać:

1.  dochody uzyskane w roku podatkowym z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) i obliczyć należny podatek dochodowy od dochodu, do którego nie ma zastosowania art. 21 ust. 1 pkt 131, lub
2.  dochody, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131.

Dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) nie łączy się z dochodami (przychodami) z innych źródeł (art. 30e ust. 5 ww. ustawy).

W myśl art. 30e ust. 7 ww. ustawy, w przypadku niewypełnienia warunków określonych w art. 21 ust. 1 pkt 131 podatnik jest obowiązany do złożenia korekty zeznania, o którym mowa w art. 45 ust. 1a pkt 3, i do zapłaty podatku wraz z odsetkami za zwłokę; odsetki nalicza się od następnego dnia po upływie terminu płatności, o którym mowa w art. 45 ust. 4 pkt 4, do dnia zapłaty podatku włącznie.

Natomiast stosownie do art. 45 ust. 1a pkt 3 cyt. ustawy, w terminie określonym w ust. 1 podatnicy są obowiązani składać urzędom skarbowym odrębne zeznania, według ustalonych wzorów, o wysokości osiągniętego w roku podatkowym dochodu (poniesionej straty) z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych opodatkowanych na zasadach określonych w art. 30e.

Odnosząc się do „Czynności 3 datio in solutum” - polegającej na przeniesieniu udziału we współwłasności w ruchomościach wchodzących w skład spadku po spadkodawcy, w celu zwolnienia się przez Wnioskodawczynię jako spadkobierczynię z zobowiązania, z tytułu spłaty długów spadkowych, podkreślić należy, że Wnioskodawczyni jako ruchomości wskazała: ruchomości w tym środki trwałe szczegółowo wskazane i opisane w wycenie ruchomości P spółka z o.o. sp. k. z sierpnia/września 2018 r. oraz aktualizacji wyceny z dnia 19 września 2019 r.

Podkreślić należy, że przepis art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. d) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jako źródło przychodu określa również odpłatne zbycie innych rzeczy - jeżeli nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej. W tym przypadku ustawodawca określił jednak inny okres, po upływie którego przychód z odpłatnego zbycia innych rzeczy (ruchomości) nie powstaje. Jest to okres pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie. Ponadto, w przypadku nienastępującego w wykonaniu działalności gospodarczej odpłatnego zbycia innych rzeczy (art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. d ww. ustawy), nie ma zastosowania przepis art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W odniesieniu do odpłatnego zbycia - nabytych w drodze spadku - innych rzeczy (np. ruchomości), dniem nabycia przez podatnika jest data śmierci spadkodawcy, stosownie do przywołanego wcześniej art. 925 Kodeksu cywilnego.

Z uwagi na brak definicji pojęcia „nieruchomości” i „rzeczy” w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych, należy odwołać się do odpowiednich przepisów prawa cywilnego.

Zgodnie z art. 45 ustawy Kodeks cywilny, rzeczami są tylko przedmioty materialne. Można również wskazać przepis art. 46 § 1 Kodeksu cywilnego, który stanowi, że nieruchomościami są części powierzchni ziemskiej stanowiące odrębny przedmiot własności (grunty), jak również budynki trwale z gruntem związane lub części takich budynków, jeżeli na mocy przepisów szczególnych stanowią odrębny od gruntu przedmiot własności.

Zawartą w art. 45 Kodeksu cywilnego legalną definicję rzeczy, w literaturze powszechnie akceptuje się w ten sposób, że przedmiotami materialnymi są takie części przyrody, w stanie pierwotnym lub przetworzonym, które są na tyle wyodrębnione spośród innych (naturalnie lub sztucznie) w sposób umożliwiający ich traktowanie w stosunkach społecznych i gospodarczych jako dobra samoistne. Na pojęcie „rzeczy” składają się więc dwie cechy o charakterze konstytutywnym: materialny ich charakter i wyodrębnienie z przyrody, czyli muszą mieć samoistny byt materialny. Stąd też, rzeczami są wyłącznie materialne części przyrody, przy czym nie ma znaczenia ich wartość materialna, chodzi tu o materialną postać.

Zgodnie z art. 47 § 1-3 Kodeksu cywilnego, część składowa rzeczy nie może być odrębnym przedmiotem własności i innych praw rzeczowych. Częścią składową rzeczy jest wszystko, co nie może być od niej odłączone bez uszkodzenia lub istotnej zmiany całości albo bez uszkodzenia lub istotnej zmiany przedmiotu odłączonego. Przedmioty połączone z rzeczą tylko dla przemijającego użytku nie stanowią jej części składowych.

Zatem, nabycie przez Wnioskodawczynię w drodze spadku po TR innych rzeczy (np. ruchomości, które nie stanowią nieruchomości lub ich części, praw majątkowych w myśl art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c ww. ustawy), nastąpiło w dniu 18 września 2019 r. W konsekwencji, okres pół roku, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. d) ww. ustawy, upłynął z dniem 31 marca 2020 r.

Wobec powyższego, jak wskazano wcześniej - nienastępujące w wykonywaniu działalności gospodarczej - odpłatne zbycie przez Wnioskodawczynię ruchomości, tj. w drodze „Czynności 3 datio in solutum” polegające na przeniesieniu udziału we współwłasności w ruchomościach wchodzących w skład spadku po ww. spadkodawcy, nie będzie stanowiło źródła przychodu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. d) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym, bowiem nastąpi po upływie okresu pół roku, o którym mowa w tym przepisie.

Wobec powyższego, nabyte przez Wnioskodawczynię w spadku udział we współwłasności składników majątkowych (nieruchomości, ruchomości), stanowią majątek prywatny Wnioskodawczyni, ponieważ nie stanowią składnika majątku w indywidualnie prowadzonej działalności gospodarczej Wnioskodawczyni. W związku z tym, przychód uzyskany z odpłatnego zbycia przez Wnioskodawczynię (w drodze umowy sprzedaży i czynności datio in solutum) udziałów w nieruchomościach i ruchomościach nie będzie stanowił przychodu z pozarolniczej działalności gospodarczej. Skutki podatkowe tej czynności należy ocenić w kontekście przesłanek z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) i lit. d) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Mając na uwadze powołane przepisy prawa oraz opis zdarzenia przyszłego przedstawiony we wniosku stwierdzić należy, że przeniesienie przez Wnioskodawczynię na rzecz P sp. z o.o. prawa własności nieruchomości, tj. udziału (Nieruchomości Fabrycznej obejmującej działki ewidencyjne o numerach x4, x5, x6, x8, x7/2), nabytego w drodze spadku, celem zwolnienia się z obowiązku spłaty długu spadkowego, będzie stanowiło dla Wnioskodawczyni przysporzenie majątkowe i formę odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, bowiem ww. czynność przeniesienia prawa własności nieruchomości (udziału) zostanie dokonana przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie. Zatem, wskazana we wniosku „Czynność 1 - datio in solutum”, tj. przeniesienie na P spółka z o.o. części udziału Wnioskodawczyni we współwłasności nieruchomości (Nieruchomości Fabrycznej obejmującej działki ewidencyjne o numerach x4, x5, x6, x8, x7/2) w zamian za zwolnienie z długu spadkowego, jak również „Czynność 2 - sprzedaż części udziału we współwłasności Nieruchomości Fabrycznej” na rzecz P spółka z o.o., będą stanowiły dla Wnioskodawczyni źródło przychodu opodatkowanego zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) w związku z art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w sytuacji gdy zostanie dokonana do dnia 31 grudnia 2023 r., ponieważ nie minie określony w tych przepisach okres pięciu lat. W takiej sytuacji dochód z tytułu ww. odpłatnego zbycia będzie podlegał opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 30e ww. ustawy.

Podstawę obliczenia podatku z tytułu odpłatnego zbycia udziału w ww. Nieruchomości Fabrycznej, dokonanej zarówno w drodze umowy sprzedaży, jak i czynności datio in solutum, czyli ze źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) ww. ustawy, stanowić będzie dochód, tj. różnica między uzyskanym przychodem z odpłatnego zbycia, a kosztami uzyskania przychodu, ustalonymi zgodnie z art. 22 ust. 6d ww. ustawy. Do kosztów uzyskania przychodów z tego tytułu, Wnioskodawczyni zgodnie z art. 22 ust. 6d ww. ustawy, będzie mogła zaliczyć przypadającą na Nią kwotę długu spadkowego w takiej części, w jakiej wartość zbywanej rzeczy lub zbywanego prawa odpowiada łącznej wartości rzeczy i praw majątkowych nabytych przez Wnioskodawczynię.

Natomiast, nienastępujące w wykonywaniu działalności gospodarczej planowane odpłatne zbycie przez Wnioskodawczynię ruchomości, tj. w drodze „Czynności 3 datio in solutum” polegające na przeniesieniu udziału we współwłasności w ruchomościach wchodzących w skład spadku po ww. spadkodawcy, które Wnioskodawczyni nabyła w dniu 18 września 2019 r. nie będzie stanowiło źródła przychodu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. d) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym, bowiem nastąpi po upływie okresu pół roku, o którym mowa w tym przepisie.

Nadmienić należy, że wydając niniejszą interpretację indywidualną tutejszy Organ zapoznał się z powołanymi przez Wnioskodawczynię orzeczeniami. Jednocześnie zauważyć należy, że w polskim systemie prawnym orzeczenia sądów nie są źródłem powszechnie obowiązującego prawa i są wiążące jedynie w sprawach, w których zapadły. Stosownie do treści art. 87 ustawy z dnia 2 kwietnia 1997 r. – Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 78, poz. 483, z późn. zm.), nie są one źródłem powszechnie obowiązującego prawa i tym samym nie mogą być wiążące dla Organu wydającego interpretację indywidualną. Zatem, powołane przez Wnioskodawczynię wyroki nie mają zastosowania, ani konsekwencji wiążących w odniesieniu do żadnego innego zdarzenia przyszłego (czy też stanu faktycznego).

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji indywidualnej.

Podkreślić należy, że procedura wydawania indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego nie podlega regułom przewidzianym dla postępowania podatkowego, czy kontrolnego. Organ wydający interpretacje opiera się wyłącznie na opisie stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego przedstawionego we wniosku – nie prowadzi postępowania dowodowego. Zgodnie z art. 14b § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2020 r., poz. 1325, z późn. zm.), składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ podatkowy jest ściśle związany przedstawionym we wniosku opisem zdarzenia przyszłego. Zainteresowany ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu zdarzenia przyszłego. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem zdarzenia przyszłego podanym przez Wnioskodawczynię w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu opisu sprawy przedstawionego we wniosku, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność. Ponadto wskazać należy, że interpretacje prawa podatkowego wydawane są w indywidualnej sprawie zainteresowanego, co wynika z art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, w związku z czym, niniejsza interpretacja jest wiążąca dla Wnioskodawczyni jako osoby występującej z wnioskiem, nie wywiera natomiast skutku prawnego dla innych osób.

Zgodnie z art. 14na § 1 ustawy Ordynacja podatkowa przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1.  z zastosowaniem art. 119a;
2.  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3.  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych (art. 14na § 2 ustawy Ordynacja podatkowa).

Powyższe unormowania należy odczytywać łącznie z przepisami art. 33 ustawy z dnia 23 października 2018 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy – Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r., poz. 2193, z późn. zm.), wprowadzającymi regulacje intertemporalne.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w …, za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, z późn. zm.). Skargę wnosi się w dwóch egzemplarzach (art. 47 § 1 ww. ustawy) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała, lub drogą elektroniczną na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 54 § 1a ww. ustawy), w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy). W przypadku pism i załączników wnoszonych w formie dokumentu elektronicznego odpisów nie dołącza się (art. 47 § 3 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W przypadku wnoszenia skargi w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego i stanu epidemii jako najwłaściwszy proponuje się kontakt z wykorzystaniem systemu teleinformatycznego ePUAP.