Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB5/423-659/11-6/JC
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2011-10-03
Teza: Czy zgodnie z art. 9a w związku z art. 11 ustawy o CIT nie powstaje obowiązek sporządzenia dokumentacji podatkowej dotyczącej cen transferowych pomiędzy podmiotami powiązanymi w związku z przystąpieniem przez Spółkę do Umowy cash-poolingu, zarówno w stosunku do transakcji zachodzących pomiędzy jej Uczestnikami, jak i transakcji pomiędzy Uczestnikami a Agentem?
Słowa kluczowe: agent; cash pooling; dokumentacja; obowiązek; podmiot-podmioty powiązane; transakcja
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 1-art. 9a (uchylony)

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki, przedstawione we wniosku z dnia 28.07.2011 r. (data wpływu 29.07.2011 r.) uzupełnionym pismem z dnia 02.08.2011 r. (data wpływu 05.08.2011 r.), pismem z dnia 25.08.2011 r. (data wpływu 29.08.2011 r.) oraz pismem z dnia 19.09.2011 r. (data nadania 19.09.2011 r., data wpływu 21.09.2011 r.) stanowiącym odpowiedź na wezwanie Nr IPPB5/423-659/11-4/JC z dnia 09.09.2011 r. (data nadania 09.09.2011 r., data doręczenia 14.09.2011 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie sporządzania dokumentacji, o której mowa w art. 9a ww. ustawy, w związku z zawarciem umowy cash poolingu – **jest prawidłowe**.

UZASADNIENIE

W dniu 29.07.2011 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie sporządzania dokumentacji, o której mowa w art. 9a ww. ustawy, w związku z zawarciem umowy cash poolingu.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawca (dalej: „Spółka”) oraz inne spółki z grupy kapitałowej U. (dalej: „Grupa”) rozważają przystąpienie do umowy cash-poolingu polegającej na zarządzaniu płynnością finansową (dalej: „Umowa cash-poolingu”). Ta kompleksowa usługa finansowa oferowana przez D. (dalej: „Bank”) będzie obejmować szereg powiązanych ze sobą czynności, mających na celu umożliwienie polskim spółkom należącym do Grupy optymalizację gospodarowania wolnymi środkami finansowymi oraz ograniczenie obciążeń związanych z niedoborami środków finansowych, w szczególności optymalizację kosztów związanych z niedoborem środków finansowych.

Szczegółowo, realizacja Umowy cash-poolingu będzie przebiegała następująco:

1.  Założenia Umowy cash-poolingu. Założenia zaprezentowanego systemu rozliczeń w ramach Umowy cash-poolingu są następujące:
    *   uczestnikami Umowy cash-poolingu będą U. Sp. z o.o., Wi. Sp. z o.o., WS. Sp. z o.o., W. Sp. z o.o., G. Sp. z o.o., GS. Sp. z o.o., A. Sp. z o.o., R. Sp. z o.o., C. Sp. z o.o. w organizacji (dalej: „Uczestnicy”) natomiast U. Sp. z o.o. pełnić będzie dodatkowo rolę Agenta;
    *   na koniec każdego dnia salda na rachunkach Uczestników będą zerowane przez Bank poprzez przejęcie przez Agenta wierzytelności Banku w stosunku do pozostałych Uczestników Umowy cash-poolingu oraz przejęcie przez Agenta nadwyżki środków pieniężnych („salda dodatnie”) znajdujących się na rachunkach pozostałych Uczestników (dokładny opis przebiegu tej operacji przedstawiono w pkt 2 poniżej);
    *   zgodnie z Umową cash-poolingu Bank przeprowadzać będzie rozliczenie struktury (odwrócenie sald) raz w roku w dniu ustalonym przez strony umowy. Odwrócenie sald może być także dokonywane w chwili wyłączenia Uczestnika innego niż Agent ze struktury albo w chwili rozwiązania Umowy cash-poolingu. Rozliczenie struktury odbędzie się w kwotach netto wynikających z transakcji przejęcia wierzytelności i przejęcia sald dodatnich;
    *   każdy z Uczestników będzie posiadał odrębne rachunki bankowe w ramach Umowy cash-poolingu, rachunek Agenta będzie przy tym jednocześnie pełnił funkcję rachunku konsolidacyjnego, służącego dodatkowo Bankowi do rozliczenia transakcji przejęcia wierzytelności i sald dodatnich od Banku celem wyzerowania kont Uczestników (zwany dalej: „RK”);
    *   dodatkowo w innym banku w Holandii zostanie utworzony drugi rachunek konsolidacyjny Agenta (dalej: „RK2”), również będący rachunkiem technicznym;
    *   na początku kolejnego dnia roboczego, w przypadku powstania salda dodatniego na RK, na zlecenie Agenta lub upoważnionego przez niego podmiotu Bank przeleje wskazaną w zleceniu kwotę na RK2;
    *   z tytułu świadczenia usług Bank pobierze prowizję miesięczną należną od każdego Uczestnika. Bank będzie również rozliczał odsetki należne od lub dla poszczególnych Uczestników z tytułu powstania na ich rachunku salda ujemnego lub dodatniego.
    *   w razie zajścia takiej potrzeby Bank może udzielić Uczestnikom lub Agentowi dodatkowo kredytu w rachunkach służących realizacji Umowy cash-poolingu.
2.  Operacje na Koniec dnia roboczego - zerowanie sald na rachunkach Uczestników.
    1.  Przejęcie sald dodatnich przez Agenta. Na koniec każdego dnia roboczego:
        *   Agent przejmie od Banku wszystkie salda dodatnie wynikające z rachunków Uczestników z wyłączeniem salda dodatniego Agenta w Banku;
        *   Bank dokona przeksięgowania na RK salda dodatniego Agenta z jego rachunku;
        *   z tytułu przejęcia długów dodatnich, Bank zapłaci Agentowi wynagrodzenie w wysokości ich wartości nominalnej, wynagrodzenie zostanie zapłacone przez uznanie RK;
        *   w związku z zapłatą wynagrodzenia, na podstawie art. 519 § 1 Kodeksu cywilnego, Agent wstąpi w miejsce dłużnika tj. Banku, który zostanie z długu zwolniony.
    2.  Przejęcie wierzytelności przez Agenta. Na koniec każdego dnia roboczego:
        *   Agent spłaci Bankowi wszystkie wierzytelności wynikające z rachunków Uczestników (mających salda ujemne) z wyłączeniem wierzytelności wobec Agenta wynikających z jego rachunku. Spłata nastąpi poprzez obciążenie RK;
        *   Bank dokona przeksięgowania na RK wierzytelności przysługującej Bankowi wobec Agenta z tytułu ujemnego salda na jego rachunku;
        *   w związku ze spłatą, na podstawie art. 518 § 1 pkt 3 Kodeksu cywilnego, Agent wstąpi w prawa zaspokojonego wierzyciela, tj. Banku (subrogacja).
3.  Sposób naliczania odsetek.
    *   Bank będzie:
        1.  naliczał należne od Uczestników odsetki z tytułu powstania ujemnego salda na ich rachunkach;
        2.  należne Uczestnikom odsetki z tytułu powstania dodatnich sald na ich rachunkach.
    *   Odsetki będą rozliczane w okresach miesięcznych.
    *   Odsetki będą pobierane i wypłacane w pierwszym dniu roboczym miesiąca następującego po miesiącu, za który dokonywane jest rozliczenie odsetek.
    *   Wysokość odsetek należnych Uczestnikom z tytułu powstania salda dodatniego oraz należnych od Uczestników z tytułu sald ujemnych może być różna i zostanie ustalona w umowie z Bankiem.
    *   Bank nie będzie naliczał odsetek od salda ujemnego Uczestników w części w jakiej łączna wartość salda ujemnego Uczestników nie przekracza salda dodatniego na RK powstałego po dokonaniu transferu części salda dodatniego z RK na RK2.
    *   W przypadku dokonania transferu części salda dodatniego z RK na RK2 odsetki od wytransferowanej na RK2 części salda dodatniego będą naliczane przez holenderski bank, w którym prowadzone będzie RK2.
    *   Po przekazaniu przez bank z siedzibą w Holandii na RK odsetek powstałych od salda dodatniego na RK2, zostanie dokonany proporcjonalny podział tych odsetek pomiędzy Uczestników. Udział każdego z Uczestników w kwocie odsetek przekazanych na RK będzie proporcjonalny do udziału danego Uczestnika w saldzie dodatnim zgromadzonym na RK2 w poszczególnych dniach w wyniku dokonania transferu z RK.

W piśmie uzupełniającym z dnia 25.08.2011 r. Spółka wskazała:

*   Spółka jest podmiotem powiązanym z Agentem w rozumieniu ustawy o CIT. Niemniej jednak, żadna z tych dwóch spółek nie posiada udziałów w drugiej oraz nie mają one bezpośrednio wspólnego udziałowca.
*   Bank, który będzie świadczyć przedmiotowe usługi cash-pooling nie jest podmiotem powiązanym w rozumieniu ustawy o CIT z Agentem ani z innymi Uczestnikami Umowy cash-poolingu. Spółka podkreśla, iż w przyszłości możliwe jest, iż do Umowy cash-pooling przystąpią inne podmioty z Grupy U., które również nie będą podmiotami powiązanymi z Bankiem w rozumieniu ustawy o CIT.
*   Bank w Holandii, który będzie prowadzić drugi rachunek konsolidacyjny (RK2) Agenta nie jest podmiotem powiązanym w rozumieniu ustawy o CIT z Agentem ani z żadnym innym Uczestnikiem cash poolingu. Agent będzie posiadać w banku w Holandii rachunek bankowy, z uwagi na fakt, iż będzie on także uczestnikiem odrębnego cash poolingu wraz z innymi, zagranicznymi podmiotami z grupy U. Agent zamierza podpisać odrębną umowę z bankiem w Holandii w tym zakresie.
*   Dodatkowo Spółka wskazała:
    1.  W odniesieniu do punktu 2, Spółka podkreśla, iż rachunek Agenta będzie jednocześnie rachunkiem konsolidacyjnym (RK) wykorzystywanym w rozliczeniach wynikających z Umowy cash-poolingu.
    2.  Sposób naliczania odsetek opisany w punkcie 3 odnosi się wyłącznie do odsetek wynikających z Umowy cash-poolingu.
    3.  Planuje się, iż rozliczenia w ramach Umowy cash-poolingu zaczną funkcjonować najwcześniej od 1 listopada 2011 r.

Z kolei, w piśmie z dnia 19.09.2011 r. Spółka wskazała:

*   Agent nie będzie zawierać z Uczestnikami (w tym z Wnioskodawcą) odrębnych umów w związku z uczestnictwem w Umowie cash-poolingu. Spółka zaznacza, iż nie wyklucza się, iż w przyszłości - odrębnie od Umowy cash-poolingu zostaną zdefiniowane usługi administracyjno-finansowe związane z rozliczaniami wynikającymi z systemu cash-pooling np. prowadzenie ewidencji lub analiz wewnętrznych. Jeśli takie usługi zostaną zdefiniowane w przyszłości, to wówczas zostanie zawarta odpowiednia umowa (odrębnie od Umowy cash-poolingu) pomiędzy Spółką i Agentem określająca wynagrodzenie dla Agenta z tytułu świadczonych usług.
*   Agent nie będzie świadczyć na rzecz Uczestników (w tym Wnioskodawcy) usług na podstawie Umowy cash-poolingu. Jego rola, w zakresie Umowy cash-poolingu będzie ograniczać się do technicznej funkcji sprowadzającej się do posiadania przez Agenta rachunku konsolidacyjnego (RK) służącego konsolidacji sald na rachunkach poszczególnych Uczestników.
*   Agent nie będzie otrzymywać wynagrodzenia w ramach Umowy cash-poolingu.
*   Uczestnicy nie będą świadczyć sobie wzajemnie żadnych usług w ramach Umowy cash-poolingu, w związku z czym, nie będą otrzymywać żadnego wynagrodzenia z tego tytułu.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy zgodnie z art. 9a w związku z art. 11 ustawy o CIT nie powstaje obowiązek sporządzenia dokumentacji podatkowej dotyczącej cen transferowych pomiędzy podmiotami powiązanymi w związku z przystąpieniem przez Spółkę do Umowy cash-poolingu, zarówno w stosunku do transakcji zachodzących pomiędzy jej Uczestnikami, jak i transakcji pomiędzy Uczestnikami a Agentem?

Zdaniem Wnioskodawcy:

W związku z przystąpieniem przez Spółkę do Umowy cash-poolingu, zarówno w stosunku do transakcji zachodzących pomiędzy jej Uczestnikami, jak i transakcji pomiędzy Uczestnikami a Agentem, nie powstaje obowiązek sporządzenia dokumentacji podatkowej dotyczącej cen transferowych pomiędzy podmiotami powiązanymi na podstawie art. 9a w związku z art. 11 ustawy o CIT.

Zgodnie z art. 9a ustawy o CIT podatnicy dokonujący transakcji z podmiotami powiązanymi z tymi podatnikami - w rozumieniu art. 11 ust. 1 i 4 ustawy o CIT są obowiązani do sporządzenia dokumentacji podatkowej do takiej (takich) transakcji, obejmującej:

*   określenie funkcji, jakie spełniać będą podmioty uczestniczące w transakcji (uwzględniając użyte aktywa i podejmowane ryzyko),
*   określenie wszystkich przewidywanych kosztów związanych z transakcją oraz formę i termin zapłaty,
*   metodę i sposób kalkulacji zysków oraz określenie ceny przedmiotu transakcji,
*   określenie strategii gospodarczej oraz innych działań w jej ramach - w przypadku gdy na wartość transakcji miała wpływ strategia przyjęta przez podmiot,
*   wskazanie innych czynników - w przypadku gdy w celu określenia wartości przedmiotu transakcji przez podmioty uczestniczące w transakcji uwzględnione zostały te inne czynniki,
*   określenie oczekiwanych przez podmiot obowiązany do sporządzenia dokumentacji korzyści związanych z uzyskaniem świadczeń - w przypadku umów dotyczących świadczeń (w tym usług) o charakterze niematerialnym.

Powyższy obowiązek, na podstawie art. 9a ust. 2 ww. ustawy o CIT, obejmuje: transakcję lub transakcje między podmiotami powiązanymi, w których łączna kwota (lub jej równowartość) wynikająca z umowy lub rzeczywiście zapłacona w roku podatkowym łączna kwota wymagalnych w roku podatkowym świadczeń przekracza równowartość:

*   100.000 EURO - jeżeli wartość transakcji nie przekracza 20% kapitału zakładowego, określonego zgodnie z art. 16 ust. 7, albo
*   30.000 EURO - w przypadku świadczenia usług, sprzedaży lub udostępnienia wartości niematerialnych i prawnych, albo
*   50.000 EURO - w pozostałych przypadkach.

Definicja podmiotów powiązanych umieszczona została w art. 11 ust. 1 i 4 ustawy o CIT.

Jeżeli więc:

*   podatnik podatku dochodowego mający siedzibę (zarząd) lub miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, zwany dalej „podmiotem krajowym”, bierze udział bezpośrednio lub pośrednio w zarządzaniu przedsiębiorstwem położonym za granicą lub w jego kontroli albo posiada udział w kapitale tego przedsiębiorstwa, albo
*   osoba fizyczna lub prawna mająca miejsce zamieszkania albo siedzibę (zarząd) za granicą, zwana dalej „podmiotem zagranicznym”, bierze udział bezpośrednio lub pośrednio w zarządzaniu podmiotem krajowym lub w jego kontroli albo posiada udział w kapitale tego podmiotu krajowego, albo
*   te same osoby prawne lub fizyczne równocześnie bezpośrednio lub pośrednio biorą udział w zarządzaniu podmiotem krajowym i podmiotem zagranicznym lub w ich kontroli albo posiadają udział w kapitale tych podmiotów, albo
*   podmiot krajowy bierze udział bezpośrednio lub pośrednio w zarządzaniu innym podmiotem krajowym lub w jego kontroli albo posiada udział w kapitale innego podmiotu krajowego, albo
*   te same osoby prawne lub fizyczne równocześnie bezpośrednio lub pośrednio biorą udział w zarządzaniu podmiotami krajowymi lub w ich kontroli albo posiadają udział w kapitale tych podmiotów

\- i jeżeli w wyniku takich powiązań zostaną ustalone lub narzucone warunki różniące się od warunków, które ustaliłyby między sobą niezależne podmioty, i w wyniku tego podmiot nie wykazuje dochodów albo wykazuje dochody niższe od tych, jakich należałoby oczekiwać, gdyby wymienione powiązania nie istniały - dochody danego podmiotu oraz należny podatek określa się bez uwzględnienia warunków wynikających z tych powiązań.

Powyższe przepisy stanowią zatem, że dla powstania wymogu sporządzania dokumentacji podatkowej między podmiotami powiązanymi konieczne jest jednoczesne ziszczenie się dwóch warunków:

1.  musimy mieć do czynienia z transakcją oraz;
2.  taka transakcja musi być realizowana pomiędzy podmiotami powiązanymi.

W przepisach prawa podatkowego ani cywilnego pojęcie „transakcja” nie zostało zdefiniowane. Z uwagi na brak definicji legalnej należy posłużyć się znaczeniem słownikowym. Zgodnie z internetową wersją Słownik Języka Polskiego PWN dostępną pod adresem www.sjp.pwn.pl termin „transakcja” należy zdefiniować jako:

1.  „operacja handlowa dotycząca kupna lub sprzedaży towarów lub usług”;
2.  „umowa handlowa na kupno lub sprzedaż towarów lub usług; też zawarcie takiej umowy.”

(wyd. internetowe http://sjp.pwn.pl/lista.php?co=transakcja)

Jako transakcję można określić więc usługę cash-poolingu świadczoną Uczestnikom oraz Agentowi przez Bank. Spółka oświadcza, że Bank, będący stroną transakcji w odniesieniu do każdego Uczestnika oraz Agenta, nie jest podmiotem powiązanym w rozumieniu art. 11 ustawy o CIT w stosunku do Uczestników i Agenta. Tym samym, nie jest spełniony drugi z ww. warunków niezbędny dla powstania obowiązku sporządzenia dokumentacji podatkowej.

Nie ulega natomiast wątpliwości, że podmiotami powiązanymi względem siebie, w myśl art. 11 ust. 4 ustawy o CIT, są Uczestnicy i Agent, jednakże udział Uczestników i Agenta w Umowie cash-poolingu nie powoduje powstania pomiędzy nimi transakcji tzn. nie następuje kupno ani sprzedaż towarów bądź usług. Z kolei brak powstania relacji, która spełniałaby znamiona transakcji oznacza, iż nie został spełniony pierwszy z dwóch ww. warunków, determinujących powstanie obowiązku sporządzania dokumentacji podatkowej. Z uwagi na powyższe, zdaniem Spółki nie powstaje obowiązek sporządzenia dokumentacji wskazanej w art. 9a ustawy o CIT, w związku z pełnieniem przez nią roli Uczestnika z tytułu zawarcia i realizacji Umowy cash-poolingu.

Takie stanowisko prezentują również organy podatkowe, m.in. Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji z dnia 22 kwietnia 2011 r., (sygn.: IPPB5/423-84/11-4/JC), zgodnie z którą „(\`(...)\`) uczestnicy systemu cash-pooling nie będą względem siebie stronami stosunków zobowiązaniowych (umów), a wypłata odsetek pomiędzy Spółką a tymi uczestnikami systemu nie będzie dokonywana w ramach świadczenia usług. Skoro uczestnicy systemu cash-pooling nie będą świadczyć sobie nawzajem usług, w ocenie Spółki, nie można mówić o transakcji pomiędzy uczestnikami tego systemu.”

Podobne stanowisko w kwestii występowania transakcji pomiędzy uczestnikami cash-poolingu, a także pomiędzy uczestnikami a agentem zaprezentował Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy w interpretacji z dnia 1 stycznia 2010 r., (sygn.:ITPB3/423-613b/09/DK) uznając, iż „(…) trudno z kolei w ich wzajemnych relacjach w ramach struktury cash poolingu doszukać się jakiegokolwiek przypadku kupna lub sprzedaży towarów bądź usług (czyli przypadków przeprowadzania transakcji pomiędzy Posiadaczami Rachunków oraz Posiadaczami Rachunków i Agentem). W tym przypadku brak transakcji oznacza nieziszczenie się pierwszego z dwóch w/w warunków, od których spełnienia zależy obowiązek sporządzania dokumentacji podatkowej.”

Ponadto należy wskazać, iż w ramach wykonania Umowy cash-poolingu będzie następowało rozliczenie odsetek pomiędzy Uczestnikami i Agentem. Wysokość odsetek będzie ustalona w umowie z Bankiem, który jest podmiotem niepowiązanym, dlatego też będą one ustalone na poziomie rynkowym. Usługa cash-poolingu oferowana przez Bank ma za zadanie dostarczyć mechanizm pozwalający na zarządzanie płynnością finansową grupy kapitałowej. Naliczanie i alokacja odsetek jest czynnością pomocniczą realizowaną przez Bank w ramach głównej usługi, a tym samym nie stanowi odrębnej transakcji, lecz jest integralną częścią Umowy cash-poolingu. Z tego względu Spółka uważa, że także czynność naliczania i alokacji odsetek przez Bank pomiędzy Uczestników i Agenta nie powodują powstania obowiązku sporządzania dokumentacji do Umowy cash-poolingu.

Takie stanowisko zaaprobował m.in. Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach w interpretacji z dnia 26 marca 2010 r., (sygn.: IBPBI/2/423-484/10/SD): „W stanie faktycznym przedstawionym przez Spółkę, Bank Szwedzki i Bank Polski nie są podmiotami powiązanym ani ze Spółką, ani z Pool Leaderem. Tym samym istotne elementy świadczenia usługi cash poolingu takie jak, zasady udostępnienia platformy umożliwiającej realizację uprawnień Pool Leadera przez Spółkę T są określane pomiędzy grupą kapitałową a Bankiem Szwedzkim - podmiotem niepowiązanym. Wynagrodzenie wypłacane przez Spółkę na rzecz Pool Leadera lub odsetki uzyskiwane w ramach uczestnictwa w cash poolingu nie stanowią obrotu z transakcji z podmiotami powiązanymi, a Spółka nie jest zobowiązana do przygotowania dokumentacji cen transferowych w tym zakresie.”

Zdaniem Spółki faktem mogącym rodzić obowiązek sporządzania dokumentacji, o której mowa w art. 9a ustawy o CIT, byłby stosunek umowny łączący podmioty powiązane w strukturze cash-poolingu, na podstawie którego jeden z nich wykonywałby konkretne usługi na rzecz pozostałych uczestników. Z taką sytuacją nie mamy jednak do czynienia w tym przypadku. Ani Uczestnicy ani Agent nie świadczą bowiem sobie wzajemnie usług i nie otrzymują z tego tytułu żadnego wynagrodzenia. Utworzone przez Agenta konto RK służy bowiem jedynie do technicznego rozliczenia umowy przez Bank poprzez zsumowanie sald wszystkich Uczestników. Faktycznej realizacji umowy, poprzez realizację operacji pomiędzy kontami Uczestników a RK oraz naliczanie, pobieranie i rozdysponowanie odsetek, dokonuje natomiast Bank świadczący usługi dla wszystkich Uczestników umowy.

Stanowisko Spółki znalazło swoje potwierdzenie w linii interpretacyjnej organów podatkowych np. w:

*   interpretacji Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 25 lutego 2011 r. sygn.: ILPB3/423-938/10-2/GC;
*   interpretacji Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z dnia 7 marca 2011 r., sygn.: IBPBI/2/423-1763/10/CzP;
*   interpretacji Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 22 kwietnia 2011 r., sygn.: IPPB5/423-84/11-4/JC;
*   interpretacji Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 7 stycznia 2010 r. sygn.: ITPB3/423-613b/09/DK;
*   interpretacji Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z dnia 8 stycznia 2010 r. sygn.: IBPBI/2/423-19/10/MS;
*   interpretacji Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z dnia 26 marca 2010 r., sygn.: IBPBI/2/423-484/10/SD;
*   interpretacji Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 25 czerwca 2010 r., sygn.: IPPB3/423-245/10-2/PD;
*   interpretacji Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 22 września 2010 r., sygn.: ILPB4/423-18/10-7/ŁM;
*   interpretacji Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 23 września 2010 r., sygn.: IPPB5/423-437/10-9/JC;
*   interpretacji Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 26 października 2010 r., sygn.: ILPB3/423-650/10-7/MM.

Podsumowując, Spółka stoi na stanowisku, iż przepływy wynikającej z realizacji Umowy cash-poolingu nie podlegają obowiązkowi sporządzenia dokumentacji transakcji z podmiotami powiązanymi zgodnie z zapisami art. 9a w związku z art. 11 ustawy o CIT.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Umowa cash-poolingu jest formą efektywnego zarządzania środkami finansowymi, stosowaną przez podmioty należące do jednej grupy kapitałowej lub podmioty powiązane ekonomicznie w jakikolwiek inny sposób. Sprowadza się ona do koncentrowania środków pieniężnych z jednostkowych rachunków poszczególnych podmiotów na wspólnym rachunku grupy (rachunek główny) i zarządzaniu zgromadzoną w ten sposób kwotą, przy wykorzystaniu korzyści skali. Pozwala to na kompensowanie przejściowych nadwyżek, wykazywanych przez jedne z podmiotów z przejściowymi niedoborami zaistniałymi u innych podmiotów. Dzięki temu, dochodzi do minimalizowania kosztów kredytowania działalności podmiotów z grupy poprzez kredytowanie się przy wykorzystaniu środków własnych grupy. W ramach porozumienia cash-poolingu uczestnicy wskazują podmiot organizujący cash-pooling i zarządzający systemem, tzw. Pool Leadera (Agenta), którym może być wyspecjalizowany bank, jak również (jak w przedstawionym zdarzeniu przyszłym) jednostka z grupy. Zarządzający systemem w ramach umowy zapewnia dla wszystkich uczestników systemu środki finansowe na pokrycie sald ujemnych, a w przypadku wystąpienia sald dodatnich na rachunkach uczestników to na jego rachunek trafiają środki finansowe.

Zgodnie z art. 9a ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (j. t. Dz. U. z 2011 r., Nr 74, poz. 397 ze zm.), podatnicy dokonujący transakcji z podmiotami powiązanymi z tymi podatnikami - w rozumieniu art. 11 ust. 1 i 4 - lub transakcji, w związku z którymi zapłata należności wynikających z takich transakcji dokonywana jest bezpośrednio lub pośrednio na rzecz podmiotu mającego miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd na terytorium lub w kraju stosującym szkodliwą konkurencję podatkową, są obowiązani do sporządzenia dokumentacji podatkowej takiej (takich) transakcji, obejmującej:

1.  określenie funkcji, jakie spełniać będą podmioty uczestniczące w transakcji (uwzględniając użyte aktywa i podejmowane ryzyko),
2.  określenie wszystkich przewidywanych kosztów związanych z transakcją oraz formę i termin zapłaty,
3.  metodę i sposób kalkulacji zysków oraz określenie ceny przedmiotu transakcji,
4.  określenie strategii gospodarczej oraz innych działań w jej ramach - w przypadku gdy na wartość transakcji miała wpływ strategia przyjęta przez podmiot,
5.  wskazanie innych czynników - w przypadku gdy w celu określenia wartości przedmiotu transakcji przez podmioty uczestniczące w transakcji uwzględnione zostały te inne czynniki,
6.  określenie oczekiwanych przez podmiot obowiązany do sporządzenia dokumentacji korzyści związanych z uzyskaniem świadczeń - w przypadku umów dotyczących świadczeń (w tym usług) o charakterze niematerialnym.

Powyższy obowiązek, na podstawie art. 9a ust. 2 ww. ustawy, obejmuje transakcję lub transakcje między podmiotami powiązanymi, w których łączna kwota (lub jej równowartość) wynikająca z umowy lub rzeczywiście zapłacona w roku podatkowym łączna kwota wymagalnych w roku podatkowym świadczeń przekracza równowartość:

1.  100.000 EURO - jeżeli wartość transakcji nie przekracza 20% kapitału zakładowego, określonego zgodnie z art. 16 ust. 7, albo
2.  30.000 EURO - w przypadku świadczenia usług, sprzedaży lub udostępnienia wartości niematerialnych i prawnych, albo
3.  50.000 EURO - w pozostałych przypadkach.

Definicja podmiotów powiązanych została umieszczona w art. 11 ust. 1 i 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. I tak, jeżeli:

1.  podatnik podatku dochodowego mający siedzibę (zarząd) lub miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, zwany dalej "podmiotem krajowym", bierze udział bezpośrednio lub pośrednio w zarządzaniu przedsiębiorstwem położonym za granicą lub w jego kontroli albo posiada udział w kapitale tego przedsiębiorstwa, albo
2.  osoba fizyczna lub prawna mająca miejsce zamieszkania albo siedzibę (zarząd) za granicą, zwana dalej "podmiotem zagranicznym", bierze udział bezpośrednio lub pośrednio w zarządzaniu podmiotem krajowym lub w jego kontroli albo posiada udział w kapitale tego podmiotu krajowego, albo
3.  te same osoby prawne lub fizyczne równocześnie bezpośrednio lub pośrednio biorą udział w zarządzaniu podmiotem krajowym i podmiotem zagranicznym lub w ich kontroli albo posiadają udział w kapitale tych podmiotów, albo
4.  podmiot krajowy bierze udział bezpośrednio lub pośrednio w zarządzaniu innym podmiotem krajowym lub w jego kontroli albo posiada udział w kapitale innego podmiotu krajowego, albo
5.  te same osoby prawne lub fizyczne równocześnie bezpośrednio lub pośrednio biorą udział w zarządzaniu podmiotami krajowymi lub w ich kontroli albo posiadają udział w kapitale tych podmiotów

\- i jeżeli w wyniku takich powiązań zostaną ustalone lub narzucone warunki różniące się od warunków, które ustaliłyby między sobą niezależne podmioty, i w wyniku tego podmiot nie wykazuje dochodów albo wykazuje dochody niższe od tych, jakich należałoby oczekiwać, gdyby wymienione powiązania nie istniały - dochody danego podmiotu oraz należny podatek określa się bez uwzględnienia warunków wynikających z tych powiązań.

Z powyższego wyraźnie wynika, iż aby mógł powstać wymóg sporządzania wspomnianej dokumentacji podatkowej, konieczne jest jednoczesne ziszczenie się dwóch warunków: musimy mieć do czynienia z transakcją oraz taka transakcja musi mieć miejsce pomiędzy podmiotami powiązanymi.

Pojęcie „transakcja” nie zostało zdefiniowane w przepisach prawa podatkowego ani cywilnego, zatem można uznać, iż nie posiada ono definicji legalnej. W takim przypadku należy posłużyć się znaczeniem słownikowym, w myśl którego (według Internetowego Słownika Języka Polskiego - http://sjp.pwn.pl) transakcja to operacja handlowa dotycząca kupna lub sprzedaży towarów lub usług lub umowa handlowa na kupno lub sprzedaż towarów lub usług, też zawarcie takiej umowy.

Z opisu zdarzenia przyszłego wynika, iż Wnioskodawca oraz inne spółki z Grupy kapitałowej rozważają przystąpienie do Umowy cash-poolingu polegającej na zarządzaniu płynnością finansową. Ta kompleksowa usługa finansowa oferowana przez Bank będzie obejmować szereg powiązanych ze sobą czynności, mających na celu umożliwienie polskim spółkom należącym do Grupy optymalizację gospodarowania wolnymi środkami finansowymi oraz ograniczenie obciążeń związanych z niedoborami środków finansowych, w szczególności optymalizację kosztów związanych z niedoborem środków finansowych.

W omawianym zdarzeniu przyszłym z pewnością mianem transakcji określić można usługę cash poolingu świadczoną przez Bank Uczestnikom Umowy. Jednak ponieważ Bank (będący stroną transakcji) nie jest powiązany w rozumieniu art. 11 ust. 1 i 4 ww. ustawy z Uczestnikami Umowy, w tym z Wnioskodawcą (czyli z drugą stroną transakcji), nie zostanie spełniony drugi z dwóch wspomnianych wyżej warunków, od których spełnienia zależy obowiązek sporządzenia dokumentacji podatkowej.

Z przedstawionego opisu transakcji cash poolingu wynika, że podmiotem oferującym spółkom z Grupy usługi w ramach Umowy będzie Bank. Spółki te nie zawierają natomiast transakcji między sobą.

Ponadto, Spółka w opisie zdarzenia przyszłego oraz we własnym stanowisku wskazała, iż ani Uczestnicy ani Agent nie świadczą sobie wzajemnie usług i nie otrzymują z tego tytułu żadnego wynagrodzenia. Utworzone przez Agenta konto RK służy bowiem jedynie do technicznego rozliczenia Umowy przez Bank poprzez zsumowanie sald wszystkich Uczestników. Faktycznej realizacji Umowy, poprzez realizację operacji pomiędzy kontami Uczestników a RK oraz naliczanie, pobieranie i rozdysponowanie odsetek, dokonuje natomiast Bank świadczący usługi dla wszystkich Uczestników Umowy.

Mając na uwadze powyższe, Spółka nie będzie zobowiązana do sporządzania dokumentacji podatkowej, o której mowa w art. 9a ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Tym samym, stanowisko Spółki należało uznać za prawidłowe.

Należy jednocześnie dodać, że procedura wydawania indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego nie podlega regułom przewidzianym dla postępowania podatkowego, czy kontrolnego. Organ wydający interpretację opiera się wyłącznie na opisie stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego podanego we wniosku – nie prowadzi postępowania dowodowego, które w przedmiotowej sprawie umożliwiłoby pełną ocenę umowy cash poolingu. Ocena ta zostanie poddana badaniu w prowadzonych przez organy skarbowe postępowaniach kontrolnych.

Tym samym, jeżeli przedstawione we wniosku zdarzenie przyszłe różni się od stanu faktycznego występującego w rzeczywistości, wówczas wydana interpretacja nie będzie chroniła Wnioskodawcy w zakresie dotyczącym rzeczywiście zaistniałego stanu faktycznego.

W odniesieniu do powołanych przez Wnioskodawcę interpretacji indywidualnych należy stwierdzić, że zostały wydane w indywidualnych sprawach i nie są wiążące dla organu wydającego przedmiotową interpretację.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku ul.1-ego Maja 10, 09-402 Płock.