Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB2/436-309/10-4/AF
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2010-10-05
Teza: należy stwierdzić, że od otrzymanych pożyczek Wnioskodawca zobowiązany był, co do zasady, do zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych. Jeżeli natomiast zmiany umowy spółki związane z udzielonymi spółce pożyczkami przez wspólnika były opodatkowane podatkiem od towarów i usług, powyższe czynności były wyłączone z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych zgodnie z art. 2 pkt 4 lit. a) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych i wówczas na Wnioskodawcy nie ciążył obowiązek zapłaty ww. podatku.
Słowa kluczowe: czynności-czynności opodatkowane podatkiem od towarów i usług; podatek-podatek od czynności cywilnoprawnych; pożyczka; umowa-umowa pożyczki
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1a; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki, przedstawione we wniosku z dnia 21.08.2010 r. (data wpływu 30.08.2010 r.) uzupełnionym pismem z dnia 27.09.2010. r. (data nadania 27.09.2010 r. data wpływu 30.09.2010 r.) na wezwanie z dnia 15.09.2010 r. Nr IPPB2/436-309/10-2/AF oraz Nr IPPP2/443-647/10-2/RR o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie opodatkowania umów pożyczek - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 30.08.2010 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie opodatkowania umów pożyczek.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

Spółka komandytowa otrzymała pożyczkę od osoby prowadzącej działalność gospodarczą, która w zakresie przedmiotowym działalności posiada m.in. świadczenie usług pośrednictwa finansowego.

Pożyczkodawca jako osoba fizyczna jest jednocześnie wspólnikiem spółki komandytowej (Wnioskodawcy). Z tego tytułu do rozliczeń podatku dochodowego dolicza przychody i koszty wynikające z procentowego udziału w spółce komandytowej, ale zgodnie z przepisami nie ujmuje tego w księgach rachunkowych działalności. Są to dwa odrębne źródła przychodów i kosztów.

Pismem z 15.09.2010 r. Nr IPPB2/436-309/10-2/AF oraz Nr IPPB2/443-647/10-2/PR wezwano Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania:

W zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych:

*   uzupełnienie stanu faktycznego przedstawionego we wniosku dotyczącego podatku od czynności cywilnoprawnych poprzez wskazanie: daty zawarcia umowy pożyczki, a także miejsca zawarcia umowy pożyczki oraz gdzie znajdowały się pieniądze w chwili jej zawarcia (terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub terytorium kraju).

W zakresie podatku od towarów i usług:

*   sprecyzowanie pytania/pytań w obrębie podatku od towarów i usług oraz wskazanie jakiego zakresu ustawy o podatku od towarów i usług dotyczy pytanie/pytania,

*   przedstawienie własnego stanowiska odnoszącego się do zadanego pytania/pytań z zakresu podatku od towarów i usług.

Wezwanie skutecznie doręczono 21.09.2010 r. Wnioskodawca uzupełnił wniosek w terminie pismem z dnia 27.09.2010 r. (data nadania 27.09.2010 r., data doręczenia 30.09.2010 r.) informując, że pytanie dotyczyło wyłącznie podatku od czynności cywilnoprawnych. Odniesienie się do ustawy o podatku od towarów i usług miało na celu jedynie wskazanie, że jedna ze stron transakcji, w tym przypadku pożyczkodawca jest podatnikiem podatku VAT i czynność udzielenia pożyczki została wykonana w ramach prowadzonej działalności. W związku z tym uzupełnienie wniosku dotyczy podatku od czynności cywilnoprawnych. Wnioskodawca wskazał, że umowy pożyczki zawarte były dnia: 14.10.2008 r., 08.12.2008 r., 14.01.2009 r., 13.02.2009 r., 28.04.2009 r., 08.03.2010 r. Miejscem zawarcia umów pożyczek jest Polska. Pieniądze w chwili zawarcia umów znajdowały się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

Czy z tytułu czynności pozyskania pożyczki od osoby prowadzącej działalność gospodarczą, posiadającej w zakresie przedmiotowym działalności pozostałe formy udzielania pożyczek - PKWiU 65,22 będącej podatnikiem podatku od towarów i usług, jednocześnie posiadającej udziały w spółce pożyczkobiorcy spółce komandytowej, należało opłacić podatek od czynności cywilnoprawnej w wysokości 0,5% na podstawie art. 1 ust. 3 pkt 1?

Niniejsza interpretacja dotyczy podatku od czynności cywilnoprawnych. Wniosek w zakresie podatku od towarów i usług zostanie rozpatrzony odrębnie.

Zdaniem Wnioskodawcy

Według oceny Wnioskodawcy pożyczkobiorca zwolniony jest z uiszczenia podatku od czynności cywilnoprawnych. Przepis art. 1 ust. 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych zawiera katalog czynności podlegających opodatkowaniu tym podatkiem.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b ww. ustawy podatkowi temu podlegają umowy pożyczki. W ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych przewidziano jednak sytuacje, w których czynność mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy jest wyłączona z opodatkowania.

Zgodnie z art. 2 pkt 4 ustawy nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, jeżeli przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej czynności jest:

1.  opodatkowana podatkiem od towarów i usług,
2.  zwolniona z podatku od towarów i usług, z wyjątkiem transakcji na nieruchomościach.

W tej sytuacji w pierwszej kolejności należy brać pod uwagę przepisy ustawy o VAT, tj. fakt, że pożyczka objęta będzie u pożyczkodawcy regulacjami ustawy o VAT, co będzie skutkować wyłączeniem obowiązku podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 ustawy o PCC. Nie ma przy tym znaczenia fakt, że usługa ta (Wnioskodawca ma na myśli uzyskane przez pożyczkodawcę odsetki, na które wystawi Wnioskodawcy fakturę), na mocy art. 43 ust. 1 ustawy o VAT jest zwolniona z VAT.

Na tle przedstawionego stanu faktycznego, stwierdzam, co następuje:

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że Wnioskodawca otrzymał pożyczki od osoby prowadzącej działalność gospodarczą, która w zakresie przedmiotowym działalności posiada m.in. świadczenie usług pośrednictwa finansowego. Pożyczkodawca, jako osoba fizyczna, jest jednocześnie wspólnikiem Wnioskodawcy - spółki komandytowej. Z uwagi na fakt, iż umowy pożyczki zawarte były w okresie od 14.10.2008 r. do 08.03.2010 r. w przedmiotowej sprawie znajdą zastosowanie przepisy ustawy z dnia 9 września 2000 roku o podatku od czynności cywilnoprawnych (t. j. Dz. U. z 2007 r. Nr 68, poz. 450 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym do 21 kwietnia 2010 r.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 9 września 2000 roku o podatku od czynności cywilnoprawnych (t. j. Dz. U. z 2007 r. Nr 68, poz. 450 ze zm.), podatkowi temu podlegają:

1.  następujące czynności cywilnoprawne:
    1.  umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych,
    2.  umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku,
    3.  (uchylona),
    4.  umowy darowizny – w części dotyczącej przejęcia przez obdarowanego długów i ciężarów albo zobowiązań darczyńcy,
    5.  umowy dożywocia,
    6.  umowy o dział spadku oraz umowy o zniesienie współwłasności – w części dotyczącej spłat lub dopłat,
    7.  (uchylona),
    8.  ustanowienie hipoteki,
    9.  ustanowienie odpłatnego użytkowania, w tym nieprawidłowego, oraz odpłatnej służebności,
    10.  umowy depozytu nieprawidłowego,
    11.  umowy spółki;
2.  zmiany umów wymienionych w pkt 1, jeżeli powodują one podwyższenie podstawy opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych, z zastrzeżeniem ust. 3 pkt 4;
3.  orzeczenia sądów, w tym również polubownych, oraz ugody, jeżeli wywołują one takie same skutki prawne, jak czynności cywilnoprawne w pkt 1 lub 2.

Stosownie do zapisu art. 1 ust. 3 pkt 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych w przypadku umowy spółki za zmianę umowy spółki przy spółce osobowej uważa się wniesienie lub podwyższenie wkładu, którego wartość powoduje zwiększenie majątku spółki albo podwyższenie kapitału zakładowego, pożyczkę udzieloną spółce przez wspólnika, dopłaty oraz oddanie przez wspólnika spółce rzeczy lub praw majątkowych do nieodpłatnego używania.

Zgodnie z art. 1 ust. 5 ustawy w przypadku spółki osobowej umowa spółki oraz jej zmiana podlega podatkowi jeżeli w chwili dokonania czynności na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej znajduje się siedziba tej spółki.

Elementami przedmiotowo istotnymi określonej w art. 720 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) umowy pożyczki są: obowiązek pożyczkodawcy przeniesienia na własność pożyczkobiorcy określonej ilości pieniędzy albo rzeczy oznaczonych co do gatunku oraz obowiązek pożyczkobiorcy zwrotu tej samej ilości pieniędzy albo rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości.

W związku z powyższym pożyczka udzielona spółce przez wspólnika podlega co do zasady opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych jako zmiana umowy spółki.

W ustawie przewidziano jednak sytuacje, w których czynność cywilnoprawna mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy nie podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Stosownie do art. 2 pkt 4 ww. ustawy nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, jeżeli przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej czynności jest:

1.  opodatkowana podatkiem od towarów i usług,
2.  zwolniona z podatku od towarów i usług, z wyjątkiem:

*   umów sprzedaży i zamiany, których przedmiotem jest nieruchomość lub jej część, albo prawo użytkowania wieczystego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub prawo do miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym lub udział w tych prawach,
*   umowy spółki i jej zmiany,
*   umowy sprzedaży udziałów i akcji w spółkach handlowych.

Zaznaczyć jednakże należy, że o wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych nie decyduje okoliczność, że strony tej umowy posiadają status podatnika podatku od towarów i usług lecz wyłącznie fakt, że przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej konkretnej czynności jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług lub jest z tego podatku zwolniona, z wyjątkami wymienionymi powyżej.

W związku z tym podkreślić należy, iż jakkolwiek zapytanie Wnioskodawcy dotyczy opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych zmiany umowy spółki przy pożyczce udzielonej spółce przez wspólnika, to jednak w pierwszej kolejności rozstrzygnięcia wymaga kwestia, czy powyższe czynności podlegają regulacjom ustawy o podatku od towarów i usług, bowiem ocena ta ma zasadnicze znaczenie dla ewentualnego objęcia jej podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Objęcie tej czynności opodatkowaniem podatkiem od towarów i usług skutkuje bowiem wyłączeniem obowiązku podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 ww. ustawy.

Jednakże tutejszy Organ, zgodnie ze złożonym wnioskiem, nie rozstrzyga w niniejszej interpretacji, czy czynności zmiany umowy spółki są opodatkowane podatkiem od towarów i usług.

Zgodnie z art. 4 pkt 9 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych obowiązek podatkowy przy umowie spółki cywilnej ciąży na wspólnikach, a przy pozostałych umowach spółki – na spółce. Podstawę opodatkowania stanowi przy umowie spółki przy pożyczce udzielonej spółce przez wspólnika stanowi kwota lub wartość pożyczki, natomiast stawka podatku wynosi 0,5% (art. 6 ust. 1 pkt 8 lit. d) i art. 7 ust. 1 pkt 9 ustawy).

Reasumując należy stwierdzić, że od otrzymanych pożyczek Wnioskodawca zobowiązany był, co do zasady, do zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych. Jeżeli natomiast zmiany umowy spółki związane z udzielonymi spółce pożyczkami przez wspólnika były opodatkowane podatkiem od towarów i usług, powyższe czynności były wyłączone z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych zgodnie z art. 2 pkt 4 lit. a) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych i wówczas na Wnioskodawcy nie ciążył obowiązek zapłaty ww. podatku.

Stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za nieprawidłowe, bowiem zgodnie z zapisem art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych w brzmieniu obowiązującym w datach zawarcia umów pożyczek, przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania zmiany umowy spółki musiała być opodatkowana podatkiem od towarów i usług, aby czynność ta nie podlegała podatkowi od czynności cywilnoprawnych, a nie jak wskazał Wnioskodawca objęta u pożyczkodawcy regulacjami ustawy o VAT (tj. na podstawie art. 43 ust. 1 ustawy o VAT jest zwolniona z VAT) .

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistniałego zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1 Maja 10, 09-402 Płock.