Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0114-KDIP4-2.4012.752.2025.2.SKJ
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2025-12-16
Teza: Zwolnienie na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 33 li. a usług
archeologicznych.
Słowa kluczowe: fundacje
usługi-usługi kulturalne
Zagadnienia: Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII.
Wysokość opodatkowania -Rozdział 2. Zwolnienia -
Zwolnienia przedmiotowe-Usługi kulturalne świadczone
przez instytucje o charakterze kulturalnym lub wpisane
do rejestru instytucji kultury
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział
VIII-Rozdział 2-art. 43-ust. 1-pkt 33-lit. a

## Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,
    stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego
    zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

## Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

1 października 2025 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej,
    który dotyczy zwolnienia od podatku VAT świadczenia usług archeologicznych.
    Uzupełnili go Państwo – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 20 listopada 2025 r. (data
    wpływu 25 listopada 2025 r.). Treść wniosku jest następująca:

## Opis zdarzenia przyszłego

Fundacja A. (dalej jako: „Fundacja”) jest podmiotem, który działa w oparciu o ustawę z dnia
    6 kwietnia 1984 r. o fundacjach oraz ustawę z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności
    pożytku publicznego i wolontariacie.
    Fundacja jest czynnym podatnikiem VAT. Fundacja nie prowadzi działalności gospodarczej
    i nie figuruje w rejestrze przedsiębiorców. Nie jest organizacją pożytku publicznego, ale
    prowadzi działalność pożytku publicznego. Jest instytucją o charakterze kulturalnym.
    Głównym celem Fundacji A. jest podtrzymywanie i upowszechnianie tradycji narodowej
    oraz rozwój świadomości narodowej, obywatelskiej i kulturowej poprzez prowadzenie
    badań archeologicznych.
    Fundacja realizuje oraz będzie realizować swoje cele statutowe poprzez:
    (...)
    W ramach prowadzonej działalności Fundacja będzie wykonywać badania archeologiczne
    (dalej także jako: usługi archeologiczne), które - w zależności od rodzaju - obejmują
    następujące czynności:
    (...)
    Badania archeologiczne odbywają się na podstawie decyzji Wojewódzkiego Urzędu
    Ochrony Zabytków, który może w decyzji doprecyzować wymogi dotyczące badań
    opisanych przez archeologa we wniosku o wydanie pozwolenia na badania archeologiczne
    z odpowiednimi kwalifikacjami, w postaci tzw. planu badań.
    Celem badań archeologicznych jest ochrona materialnego dziedzictwa kulturowego
    człowieka jako źródła Informacji o przeszłości. Konieczność prowadzenia badań
    archeologicznych nakładają następujące akty prawne:
        Konstytucja Rzeczpospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. 1997.78.483 ze
        zm.), gdzie w art. 5 stwierdza się, że Rzeczpospolita Polska „strzeże dziedzictwa
        narodowego oraz zapewnia ochronę środowiska, kierując się zasadą
        zrównoważonego rozwoju”;
        Europejska Konwencja o Ochronie Dziedzictwa Archeologicznego, Valletta 1992 (Dz.
        U. 96. 120. 564), tzw. Konwencja Maltańska, w której sformułowano zasady
        zarządzania dziedzictwem;
        Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U.
        2024 poz. 1292 ze zm.; dalej: ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami)
        przenosząca na grunt prawa krajowego zapisy ww. konwencji.
    Zgodnie z powyższymi aktami prawnymi, badaniami archeologicznymi obejmuje się
    substancję zabytkową zagrożoną działalnością człowieka będącą przejawem rozwoju
    technologicznego i cywilizacyjnego, przejawiającą się głównie realizacją inwestycji
    budowlanych.
    Fundacja wykonuje oraz będzie wykonywać odpłatnie badania archeologiczne na rzecz
    inwestorów, którzy przy uzyskiwaniu pozwolenia na budowę zostali zobligowani do
    prowadzenia robót ziemnych pod nadzorem archeologa w celu przeprowadzenia badań
    archeologicznych na obszarze inwestycji i w jej granicach na obszarze i w granicach
    inwestycji budowlanej, w związku z nieodwracalnym przeobrażeniem terenu, które
    pociągałoby za sobą zniszczenie zabytków zalegających w ziemi. Są to tzw. archeologiczne
    badania ratownicze.
    Ponadto Fundacja realizuje oraz będzie realizować usługi archeologiczne w zakresie
    analiz, opinii i opracowań, polegające na realizacji projektów badawczych i współudziale w
    projektach. Usługi wykonywane są na rzecz zleceniodawców, którzy są podmiotami

    prywatnymi, firmami, urzędami administracji, placówkami muzealnymi, fundacjami,
    stowarzyszeniami i instytucjami naukowymi.
    Osiągane dochody Fundacja zamierza przeznaczyć w całości na realizację celów
    statutowych i rozwój prowadzonej działalności. Fundacja zakłada realizację własnych
    projektów badawczych, rozwój w zakresie interdyscyplinarnym poprzez wdrażanie
    technologii cyfrowych.
    Ponadto rozwinięcie nieodpłatnej działalności popularyzacyjnej i edukacyjnej. W
    szczególności celem jest popularyzacja odkrytych zabytków archeologicznych i wyników
    badań, w różnych postaciach wydawniczych (książki, broszury) oraz w wersji cyfrowej
    (monografie, filmy, bazy danych, biblioteki cyfrowe), które Fundacja zamierza udostępniać
    nieodpłatnie.
    Ponadto należy wskazać, że świadczone przez Fundację usługi badań archeologiczna
    podlegają lub będą podlegały opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
    Jednocześnie usługi te, w związku z przedmiotem którego dotyczą, będą usługami
    kulturalnymi. W związku z tym Fundacja, na moment świadczenia usług badań
    archeologicznych jest i będzie innym podmiotem uznanym za instytucję o charakterze
    kulturalnym na podstawie przepisów ustawy z dnia 25 października 1991 r. o
    organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej (Dz. U. 2024 poz. 87). Jak zostało
    wskazane w stanie faktycznym, Fundacja działa w oparciu o przepisy ustawy o fundacjach
    z dnia 6 kwietnia 1984 r. (Dz. U. 2023 poz. 166).
    Terenem działania Fundacji jest cały obszar Rzeczypospolitej Polskiej. Na podstawie art. 1
    ustawy o fundacjach, fundacja może być ustanowiona dla realizacji zgodnych z
    podstawowymi interesami Rzeczypospolitej Polskiej celów społecznie lub gospodarczo
    użytecznych, w szczególności takich, jak: ochrona zdrowia, rozwój gospodarki i nauki,
    oświata i wychowanie, kultura i sztuka, opieka i pomoc społeczna, ochrona środowiska
    oraz opieka nad zabytkami. Natomiast ustawa z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności
    pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. 2024 poz. 1491 ze zm.) reguluje m.in. zasady
    prowadzenia działalności pożytku publicznego, gdzie działalnością pożytku publicznego
    jest działalność społecznie użyteczna, prowadzona w sferze zadań publicznych
    określonych w ustawie, co w szczególności obejmuje zadania w zakresie kultury, sztuki,
    ochrony dóbr kultury i dziedzictwa narodowego. Zgodnie z art. 3 ww. ustawy, działalność
    pożytku publicznego mogą prowadzić organizacje pozarządowe rozumiane jako
    niebędące jednostkami sektora finansów publicznych, w rozumieniu ustawy o finansach
    publicznych, i niedziałające w celu osiągnięcia zysku, osoby prawne lub jednostki
    organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, którym odrębna ustawa przyznaje
    zdolność prawną, w tym fundacje i stowarzyszenia.
    Działalność pożytku publicznego może być prowadzona także przez:
    1. osoby prawne i jednostki organizacyjne działające na podstawie przepisów o stosunku
      Państwa do Kościoła Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej, o stosunku Państwa do
      innych kościołów i związków wyznaniowych oraz o gwarancjach wolności sumienia i
      wyznania, jeżeli ich cele statutowe obejmują prowadzenie działalności pożytku
      publicznego;
    2. stowarzyszenia jednostek samorządu terytorialnego;
    3. spółdzielnie socjalne; oraz
    4. spółki akcyjne i spółki z ograniczoną odpowiedzialnością oraz kluby sportowe będące
      spółkami działającymi na podstawie przepisów ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r. o
      sporcie (Dz. U. 2024 poz. 1488 ze zm.), które nie działają w celu osiągnięcia zysku oraz
      przeznaczają całość dochodu na realizację celów statutowych oraz nie przeznaczają
      zysku do podziału między swoich udziałowców, akcjonariuszy i pracowników.
    Zgodnie ze swoim statutem, Fundacja realizuje swoje cele poprzez prowadzenie odpłatnej
    i nieodpłatnej działalności pożytku publicznego. Fundacja wykonuje usługi kulturalne,

    które mają za zadanie ochronę materialnego dziedzictwa kulturowego człowieka jako
    źródła informacji o przeszłości. Z tego względu, Wnioskodawca jako fundacja objęta
    przepisami ustawy o fundacjach oraz art. 3 ustawy o działalności pożytku publicznego i o
    wolontariacie, podejmująca działalność w zakresie kultury i świadcząca usługi kulturalne,
    stanowi inny podmiot uznany na podstawie odrębnych przepisów za instytucję o
    charakterze kulturalnym. Zyski, które Fundacja osiąga/osiągnie z tytułu świadczenia usług
    objętych zakresem pytań, są/będą przeznaczane przez Fundację w całości na kontynuację
    lub doskonalenie świadczonych usług. Fundacja, w ramach świadczenia usług badań
    archeologicznych, nie wykonuje/nie będzie wykonywała czynności, o których mowa w art.
    43 ust. 19 ustawy o podatku od towarów i usług.
    Fundacja nie wyklucza jednak wykonywania czynności, o których mowa w art. 43 ust. 19
    ustawy o podatku od towarów i usług w ramach swojej działalności, niemniej jednak
    czynności te nie będą miały związku ze świadczonymi usługami kulturalnymi oraz nie są
    przedmiotem pytań we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej.
    Pytania
    1. Czy opisane w zdarzeniu przyszłym usługi badań archeologicznych stanowią usługi
    kulturalne, zwolnione z podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 33 lit. a
    ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2025 poz. 775 ze zm.), dalej także jako
    ustawa o VAT)?
    2. W przypadku odpowiedzi twierdzącej na pytanie nr 1, czy zwolnienie usług
    archeologicznych z art. 43 ust. 1 pkt 33 lit. a ustawy o VAT znajdzie zastosowanie w
    przypadku uzyskiwania przez Fundację systematycznych zysków z tej działalności?
    Państwa stanowisko w sprawie
    Ad. 1
    Mając na względzie przedstawiony stan faktyczny, według Wnioskodawcy, opisane w
    zdarzeniu przyszłym usługi badań archeologicznych stanowią usługi kulturalne, zwolnione
    z podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 33 lit. a ustawy o VAT.
    Fundacja spełnia warunki art. 43 ust. 1 pkt 33 lit. a ustawy, ponieważ po pierwsze jest
    instytucją o charakterze kulturalnym, na podstawie Ustawy o fundacjach oraz Ustawy o
    działalności pożytku publicznego i wolontariacie, a po drugie świadczona usługa jest
    usługą kulturalną, gdyż polega na upowszechnianiu i ochronie kultury.
    Jak stanowi art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5
    ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub
    jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy
    towarów w rozumieniu art. 7 (...).
    Na mocy art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, podatnikami są osoby prawne, jednostki
    organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące
    samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub
    rezultat takiej działalności.
    Na podstawie art. 41 ust. 1 ustawy o VAT, stawka podatku od towarów i usług wynosi 22%,
    z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust.
    1.
    Natomiast stosownie do treści art. 146aa ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, w okresie od dnia 1
    stycznia 2019 r. do końca roku następującego po roku, dla którego wartość relacji, o której
    mowa w art. 38a pkt 4 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, jest nie
    większa niż 43% oraz wartość, o której mowa w art. 112aa ust. 5 tej ustawy, jest nie
    mniejsza niż -6%, stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 1 i 13, art. 109 ust. 2, art.
    110 i art. 138i ust. 4 wynosi 23%.

    Zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 33 ustawy o VAT, zwalnia się od podatku usługi kulturalne
    świadczone przez:
    a) podmioty prawa publicznego lub inne podmioty uznane na podstawie odrębnych
      przepisów za instytucje o charakterze kulturalnym lub wpisane do rejestru instytucji
      kultury, prowadzonego przez organizatora będącego podmiotem tworzącym
      instytucje kultury w rozumieniu przepisów o organizowaniu i prowadzeniu działalności
      kulturalnej, oraz dostawę towarów ściśle z tymi usługami związaną,
    b) indywidualnych twórców i artystów wykonawców, w rozumieniu przepisów o prawie
      autorskim i prawach pokrewnych, wynagradzane w formie honorariów, w tym za
      przekazanie lub udzielenie licencji do praw autorskich lub praw do artystycznego
      wykonania utworów.
    W myśl art. 43 ust. 17 ustawy o VAT, zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 18, 18a, 22-
    24, 26, 28, 29, 31, 32 i 33 lit. a, nie mają zastosowania do dostawy towarów lub
    świadczenia usług ściśle związanych z usługami podstawowymi, jeżeli:
    1) nie są one niezbędne do wykonania usługi podstawowej, zwolnionej zgodnie z ust. 1
      pkt 18, 18a, 22-24, 26, 28, 29, 31, 32 i 33 lit. a lub
    2) ich głównym celem jest osiągnięcie dodatkowego dochodu przez podatnika, przez
      konkurencyjne wykonywanie tych czynności w stosunku do podatników
      niekorzystających z takiego zwolnienia.
    Według art. 43 ust. 17a ustawy o VAT, zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 18a, 23, 26,
    28, 29 i 33 lit. a, mają zastosowanie do dostawy towarów lub świadczenia usług ściśle
    związanych z usługami podstawowymi, dokonywanych przez podmioty świadczące usługi
    podstawowe.
    Zgodnie z art. 43 ust. 18 ustawy o VAT zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 31, 32 i 33
    lit. a, stosuje się, pod warunkiem, że podmioty wykonujące czynności, o których mowa w
    tych przepisach, nie osiągają w sposób systematyczny zysków z tej działalności, a w
    przypadku ich osiągnięcia są one przeznaczane w całości na kontynuację lub doskonalenie
    świadczonych usług. Jak stanowi art. 43 ust. 19 ustawy o VAT. zwolnienie, o którym mowa
    w ust. 1 pkt 33, nie ma zastosowania do:
    1) usług związanych z filmami i nagraniami na wszelkich nośnikach;
    2) wstępu:
    a) na spektakle, koncerty, przedstawienia i imprezy w zakresie twórczości i wykonawstwa
      artystycznego i literackiego,
    b) do wesołych miasteczek, parków rozrywki, cyrków, dyskotek, sal balowych.
    c) do parków rekreacyjnych, na plaże i do innych miejsc o charakterze kulturalnym;
    3) wstępu oraz wypożyczania wydawnictw w zakresie usług świadczonych przez
      biblioteki, archiwa, muzea i innych usług związanych z kulturą;
    4) usług związanych z produkcją filmów i nagrań na wszelkich nośnikach;
    5) działalności agencji informacyjnych;
    6) usług wydawniczych;
    7) usług radia i telewizji, z zastrzeżeniem ust. 1 pkt 34;
    8) usług ochrony praw.
    Na podstawie przytoczonych przepisów, zwolnieniu z VAT podlegają usługi kulturalne oraz
    dostawa towarów ściśle z tymi usługami związana, dokonywane przez:
    1) podmioty prawa publicznego,

    2) podmioty uznane na podstawie odrębnych przepisów za instytucje o charakterze
      kulturalnym,
    3) podmioty wpisane do rejestru instytucji kultury, prowadzonego przez organizatora
      będącego podmiotem tworzącym instytucje kultury w rozumieniu przepisów o
      organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej.
    Powyższe zwolnienie ma zatem charakter podmiotowo-przedmiotowy, tj. możliwość
    skorzystania ze zwolnienia zależy od tego, czy dany podmiot mieści się w katalogu
    podmiotów wskazanych w przepisie art. 43 ust. 1 pkt 33 lit. a ustawy o VAT oraz świadczy
    usługi kulturalne w rozumieniu tego przepisu.
    Definicja usługi kulturalnej.
    Ustawa o VAT nie zawiera definicji usług kulturalnych, konieczne jest zatem zastosowanie
    odpowiednich metod wykładni prawa. Zgodnie ze słownikiem PWN, kultura to:
    1) materialna i umysłowa działalność społeczeństw oraz jej wytwory,
    2) społeczeństwo rozpatrywane ze względu na jego dorobek materialny i umysłowy,
    3) odpowiednio wysoki poziom rozwoju społeczeństwa w jakimś zakresie,
    4) umiejętność obcowania z ludźmi,
    5) sztuczna hodowla komórek, tkanek, organów lub całych mikroorganizmów,
    6) rodzaj, gatunek lub odmiana rośliny uprawiane na danym terenie w celach
      użytkowych; też: teren uprawy tej rośliny i sama uprawa
    7) struktura gleby uprawnej osiągana w wyniku zabiegów agrotechnicznych i racjonalnej
      gospodarki; też: te zabiegi i gospodarka.
    Jak wynika z powyższego, kultura to m.in. materialna i umysłowa działalność społeczeństw
    oraz jej wytwory, a także społeczeństwo rozpatrywane ze względu na jego dorobek
    materialny i umysłowy.
    Natomiast na podstawie art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 25 października 1991 r. o
    organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej (Dz. U. 2024 poz. 87), działalność
    kulturalna w rozumieniu tej ustawy polega na tworzeniu, upowszechnianiu i ochronie
    kultury.
    Zgodnie z art. 3 pkt 9 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad
    zabytkami (Dz. U. z 2024 poz. 1292 ze zm.), badania konserwatorskie to działania mające
    na celu rozpoznanie historii i funkcji zabytku, ustalenie użytych do jego wykonania
    materiałów i zastosowanych technologii, określenie stanu zachowania tego zabytku oraz
    opracowanie diagnozy, projektu i programu prac konserwatorskich, a jeżeli istnieje taka
    potrzeba, również programu prac restauratorskich.
    Według art. 3 pkt 11 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad
    zabytkami, badania archeologiczne to działania mające na celu odkrycie, rozpoznanie,
    udokumentowanie i zabezpieczenie zabytku archeologicznego. Zatem za usługi kulturalne,
    w ocenie Wnioskodawcy, można uznać usługi dotyczące dorobku materialnego i
    umysłowego społeczeństwa. Za tego typu usługi można uznać działania mające na celu
    odkrycie, rozpoznanie, udokumentowanie i zabezpieczenie zabytku archeologicznego.
    Jak zostało wskazano w zdarzeniu przyszłym, usługi archeologiczne obejmują oraz będą
    obejmować takie czynności jak:
    1) Kwerenda archiwalna, analiza źródeł: historycznych, kartograficznych,
      ikonograficznych, danych cyfrowych i przestrzennych,
    2) Analiza antropologiczna, analiza geofizyczna i geologiczna, datowanie C14, analiza
      dendrochronologiczna i inne rodzaje analiz specjalistycznych, których konieczność
      stosowania wynika z interdyscyplinarnego charakteru badań archeologicznych. Analizy

      obejmują czynności od pobrania próbek/pozyskania materiału do badań, do
      przeprowadzenia interpretacji ich wyników w formie opracowania,
    3) Odhumusowanie terenu badań (stanowiska archeologicznego) pod ścisłym nadzorem
      archeologa, wykonywane ręcznie lub maszynowo,
    4) Wytyczenie stanowiska, rozumiane jako wytyczenie punktów odniesienia do osnowy
      geodezyjnej, wykonywanie pomiarów z użyciem GPS, lub innych urządzeń
      umożliwiających pomiary i dokumentację w odniesieniu do współrzędnych
      geograficznych,
    5) Wykonanie dokumentacji zabytków nieruchomych - obiektów archeologicznych. Jest to
      dokumentacja fotograficzna, rysunkowa i opisowa, wykonywana zgodnie ze sztuką,
    6) Eksploracja obiektów archeologicznych,
    7) Wykonanie inwentaryzacji i zabezpieczenie zabytków ruchomych - artefaktów,
    8) Wykonanie badań archeologicznych nieinwazyjnych,
    9) Wykonanie badań archeologicznych powierzchniowych,
    10) Wykonanie naukowego opracowania wyników badań.
    W ocenie Wnioskodawcy celem powyższych usług archeologicznych jest ochrona
    materialnego dziedzictwa kulturowego człowieka jako źródła informacji o przeszłości. W
    konsekwencji, zdaniem Wnioskodawcy opisane usługi archeologiczne stanowią usługi
    kulturalne, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 33 ustawy o VAT.
    Stanowisko Wnioskodawcy potwierdzają wydawane interpretacje podatkowe oraz
    orzeczenia sądów administracyjnych, m.in.:
        wyrok WSA w Krakowie z 24 czerwca 2021 r., sygn. I SA/Kr 546/21, w którym
        wskazano, iż: „ustawa nie podaje definicji pojęcia „usług kulturalnych”. Jego
        znaczenie należy zatem ustalić na podstawie dostępnej metody wykładni.
        Odnosząc się do znaczenia terminu „usługi kulturalne” w języku potocznym,
        możemy stwierdzić, że pod pojęciem tym kryją się usługi odnoszące się do kultury,
        w zakresie kultury, itp. Natomiast kultura to: „całokształt materialnego i duchowego
        dorobku ludzkości, a także ogół wartości, zasad i norm współżycia przyjętych przez
        dane zbiorowości; wszystko to, co powstaje dzięki pracy człowieka, co jest
        wytworem jego myśli i działalności. (...) Jak wynika z przepisów ustawy o
        organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej, działalność kulturalna polega
        na tworzeniu, upowszechnianiu i ochronie kultury”;
        interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 20 grudnia
        2021 r., sygn. 0113-KDIPT1-1.4012.697.2021.2.WL, celem usług, które będą
        świadczone przez Państwa Stowarzyszenie, tj. usług archeologicznych, depozytu i
        konserwacji zbiorów jest poznanie i ochrona materialnego dziedzictwa
        kulturowego, co jest równoznaczne z upowszechnianiem kultury, tym samym ww.
        usługi są usługami kulturalnymi. Zatem, spełniona będzie również przesłanka o
        charakterze przedmiotowym;
        interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 29 listopada
        2017 r., sygn. 0112-KDIL1-2.4012.447.2017.2.J, w której wskazano, iż: „jak wynika z
        powołanych powyżej przepisów ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności
        kulturalnej, działalność kulturalna polega na tworzeniu, upowszechnianiu i

        ochronie kultury. Celem świadczonych przez Wnioskodawcę usług
        archeologicznych jest poznanie i ochrona materialnego dziedzictwa kulturowego,
        co jest równoznaczne z upowszechnianiem kultury, tym samym ww. usługi są
        usługami kulturalnymi. Tym samym, spełniona będzie również przesłanka o
        charakterze przedmiotowym”;
        interpretacja indywidualna Naczelnika Izby Skarbowej w Poznaniu z 7 lipca 2016 r.,
        sygn. ILPP3/4512-1-103/16-3/MR, w której organ stwierdził, że: „usługi związane z
        ratowaniem zabytków archeologicznych, prowadzeniem prac archeologicznych
        oraz sprawowaniem nadzoru naukowego nad pracami podlegającymi ochronie
        konserwatorskiej można uznać za usługi kulturalne w rozumieniu art. 43 ust. 1 pkt
        33 ustawy”; oraz
        interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 26 kwietnia
        2022 r., sygn. 0113-KDIPT1-1.4012.62.2022.2.WL.
    Przesłanka podmiotowa.
    Art. 43 ust. 1 pkt 33 lit. a wskazuje, że ze zwolnienia z podatku VAT korzystają - świadczące
    usługi kulturalne - podmioty prawa publicznego lub inne podmioty uznane na podstawie
    odrębnych przepisów za instytucje o charakterze kulturalnym lub wpisane do rejestru
    instytucji kultury, prowadzonego przez organizatora będącego podmiotem tworzącym
    instytucje kultury w rozumieniu przepisów o organizowaniu i prowadzeniu działalności
    kulturalnej, oraz dostawę towarów ściśle z tymi usługami związaną.
    Powyższy przepis stanowi implementację art. 132 ust. 1 lit. n Dyrektywy 2006/112/WE
    Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od towarów i
    usług (Dz. Urz. UE. L Nr 347, str. 1 ze zm.), zgodnie z którym państwa członkowskie
    zwalniają świadczenie niektórych usług kulturalnych, a także dostawę towarów ściśle z
    nimi związanych, przez podmioty prawa publicznego lub inne instytucje kulturalne uznane
    przez dane państwo członkowskie. Należy wskazać, że art. 43 ust. 1 pkt 33 lit. a ustawy
    wymienia trzy grupy podmiotów. Po pierwsze, podmioty prawa publicznego. Po drugie,
    inne podmioty uznane na podstawie odrębnych przepisów za instytucje o charakterze
    kulturalnym. Po trzecie, podmioty wpisane do rejestru instytucji kultury, prowadzonego
    przez organizatora będącego podmiotem tworzącym instytucje kultury w rozumieniu
    przepisów o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej. Jeśli chodzi o drugą
    grupę podmiotów należy podkreślić, że analizowany przepis nie odsyła do ustawy o
    organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej. Czyni to jedynie w odniesieniu do
    trzeciej grupy podmiotów. Zatem te odrębne przepisy, które uznają fundacje za instytucje
    o charakterze kulturalnym, nie muszą być tożsame ze wspomnianą wyżej ustawą.
    Na podstawie art. 3 ust. 1 ww. ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności
    kulturalnej, działalność kulturalną mogą prowadzić osoby prawne, osoby fizyczne oraz
    jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej. Art. 1 ww. ustawy w ustępie
    3 stanowi, że minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego może
    wspierać finansowo, w ramach mecenatu państwa, realizację planowanych na dany rok
    zadań związanych z polityką kulturalną państwa, prowadzonych przez instytucje kultury i
    inne podmioty nienależące do sektora finansów publicznych.
    W konsekwencji ustawa o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej dopuszcza
    świadczenie usług kulturalnych przez inne podmioty niż podmioty prawa publicznego.
    Świadczy o tym treść art. 3 ust. 1 tej ustawy, w którym wskazano, że działalność kulturalną
    mogą prowadzić osoby prawne, osoby fizyczne oraz jednostki organizacyjne
    nieposiadające osobowości prawnej. Zgodnie z wyrokiem TSUE z 3 kwietnia 2003 r., w
    sprawie C-144/00, w którym stwierdzono, że: „Artykuł 13 część A ust. 1 lit. n szóstej
    dyrektywy 77/388 dotyczący zwolnienia z podatku od wartości dodanej niektórych usług

    kulturalnych świadczonych przez instytucje prawa publicznego lub przez inne instytucje
    kulturalne uznane przez dane Państwo Członkowskie należy interpretować w ten sposób,
    że wyrażenie „inne instytucje kulturalne” nie wyklucza solistów występujących
    indywidualnie. Zasada neutralności podatkowej wymaga, aby indywidualnych
    wykonawców, pod warunkiem, że ich usługi są uznawane za kulturalne, można było
    traktować, tak jak to ma miejsce w przypadku instytucji kulturalnych, jak instytucje
    podobne do podmiotów prawa publicznego świadczące niektóre usługi kulturalne, o
    których mowa w tym przepisie.”
    Na podstawie art. 1 ustawy o fundacjach, fundacja może być ustanowiona dla realizacji
    zgodnych z podstawowymi interesami Rzeczypospolitej Polskiej celów społecznie lub
    gospodarczo użytecznych, w szczególności takich, jak: ochrona zdrowia, rozwój
    gospodarki i nauki, oświata i wychowanie, kultura i sztuka, opieka i pomoc społeczna,
    ochrona środowiska oraz opieka nad zabytkami.
    Natomiast ustawa z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o
    wolontariacie (tj. Dz. U. z 2024 r. poz. 1491 ze zm.) reguluje m.in. zasady prowadzenia
    działalności pożytku publicznego, gdzie działalnością pożytku publicznego jest działalność
    społecznie użyteczna, prowadzona w sferze zadań publicznych określonych w ustawie, co
    w szczególności obejmuje zadania w zakresie kultury, sztuki, ochrony dóbr kultury i
    dziedzictwa narodowego.
    Zgodnie z art. 3 ww. ustawy działalność pożytku publicznego mogą prowadzić organizacje
    pozarządowe rozumiane jako niebędące jednostkami sektora finansów publicznych, w
    rozumieniu ustawy o finansach publicznych, i niedziałające w celu osiągnięcia zysku,
    osoby prawne lub jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, którym
    odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, w tym fundacje i stowarzyszenia.
    Działalność pożytku publicznego może być prowadzona także przez:
    1) osoby prawne i jednostki organizacyjne działające na podstawie przepisów o stosunku
      Państwa do Kościoła Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej, o stosunku Państwa do
      innych kościołów i związków wyznaniowych oraz o gwarancjach wolności sumienia i
      wyznania, jeżeli ich cele statutowe obejmują prowadzenie działalności pożytku
      publicznego,
    2) stowarzyszenia jednostek samorządu terytorialnego,
    3) spółdzielnie socjalne,
    4) spółki akcyjne i spółki z ograniczoną odpowiedzialnością oraz kluby sportowe będące
      spółkami działającymi na podstawie przepisów ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r. o
      sporcie (Dz. U. z 2024 r. poz. 1488 ze zm.), które nie działają w celu osiągnięcia zysku
      oraz przeznaczają całość dochodu na realizację celów statutowych oraz nie
      przeznaczają zysku do podziału między swoich udziałowców, akcjonariuszy i
      pracowników.
    Jak zostało wykazane wcześniej, w ocenie Wnioskodawcy, Fundacja wykonywać będzie
    usługi kulturalne, które mają za zadanie ochronę materialnego dziedzictwa kulturowego
    człowieka jako źródła informacji o przeszłości.
    Z tego względu, Wnioskodawca jako fundacja objęta przepisami art. 3 ustawy o
    działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, podejmująca działalność w zakresie
    kultury, stanowi instytucje o charakterze kulturalnym w rozumieniu art. 43 ust. 1 pkt 33 lit.
    a ustawy o VAT.
    Stanowisko Wnioskodawcy potwierdzają wydawane interpretacje podatkowe oraz
    orzeczenia sądów administracyjnych, m.in.:
        Interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 31 marca
        2021 r., sygn. 0114-KDIP4-2.4012.654.2020.2.KS, w której organ uznał, że

        „Wnioskodawca jest podmiotem działającym na podstawie art. 3 ustawy z dnia 24
        kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i wolontariacie. Wnioskodawca
        posiada status prawny Fundacji oraz prowadzi działalność w sferze zadań
        publicznych, o których mowa w art. 4 tej ustawy. Wobec tego należy stwierdzić, że
        Wnioskodawca wypełnia przesłanki podmiotowe wynikające z art. 43 ust. 1 pkt 33
        lit. a ustawy o VAT”;
        Interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 26 lipca 2018
        r., nr 0114-KDIP4.4012.286.2018.2.KR, w której wskazano, iż: „pod pojęciem innych
        podmiotów uznanych na podstawie odrębnych przepisów za instytucje o
        charakterze kulturalnym w rozumieniu art. 43 ust. 1 pkt 33 lit. a ustawy uznaje się
        również podmioty wymienione w art. 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o
        działalności pożytku publicznego i o wolontariacie prowadzące działalność pożytku
        publicznego, tj. działalność w sferze zadań publicznych mieszczących się w pojęciu
        usług kulturalnych pod warunkiem, że podmioty te nie osiągają w sposób
        systematyczny zysków z tej działalności, a w przypadku ich osiągnięcia są one
        przeznaczane w całości na kontynuację lub doskonalenie świadczonych usług’’;
        interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 29 listopada
        2017 r., sygn. 0112-KDIL1-2.4012.447.2017.2.J, w której wskazano, iż „ustawodawca
        krajowy uznaje za instytucję kulturalną również fundacje, czyniąc to w wyżej
        wskazanej ustawie o fundacjach. Zatem, spełniony jest warunek przewidziany w art.
        43 ust. 18 ustawy, co pozwala stwierdzić, że Wnioskodawca spełnia przesłankę
        podmiotową do zastosowania zwolnienia przewidzianego w art. 43 ust. 1 pkt 33 lit.
        a ustawy”; oraz
        interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 26 kwietnia
        2022 r., sygn. 0113-KDIPT1-1.4012.62.2022.2.WL.
    W konsekwencji, jak wskazano na wstępie, zdaniem Wnioskodawcy opisane w zdarzeniu
    przyszłym usługi badań archeologicznych stanowią usługi kulturalne, zwolnione z podatku
    od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 33 lit. a ustawy o VAT.
    Ad. 2.
    Zdaniem Wnioskodawcy, zwolnienie usług archeologicznych z art. 43 ust. 1 pkt 33 lit. a
    znajdzie zastosowanie w przypadku uzyskiwania przez Fundację systematycznych zysków
    z tej działalności. Jak zostało wskazane w opisie zdarzenia przyszłego, Fundacja będzie
    osiągać systematyczne dochody z wykonywanych usług archeologicznych. Osiągane
    dochody Fundacja będzie przeznaczać w całości na realizację celów statutowych i rozwój
    prowadzonej działalności, w szczególności poprzez realizację własnych projektów
    badawczych, rozwój w zakresie interdyscyplinarnym poprzez wdrażanie technologii
    cyfrowych, a także rozwinięcie nieodpłatnej działalności popularyzacyjnej i edukacyjnej. W
    szczególności celem jest popularyzacja odkrytych zabytków archeologicznych i wyników
    badań, w różnych postaciach wydawniczych (książki, broszury) oraz w wersji cyfrowej
    (monografie, filmy, bazy danych, biblioteki cyfrowe), które Fundacja zamierza udostępniać
    nieodpłatnie.
    Z tego względu w ocenie Wnioskodawcy należy uznać, że spełnia warunki art. 43 ust. 18
    ustawy o VAT, tj. w przypadku osiągania systematycznych zysków z tej działalności, zyski te

    przeznaczane są w całości na kontynuację lub doskonalenie świadczonych usług. Z tego
    względu uzyskiwanie systematycznych dochodów nie wyłącza prawa do zastosowania
    zwolnienia z art. 43 ust. 1 pkt 33 lit. a ustawy o VAT.

## Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

## Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j.
    Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:
      Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem”,
      podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium
      kraju.
    W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:
      Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się
      przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (...).
    Stosownie natomiast do postanowień art. 8 ust. 1 ustawy:
      Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde
      świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej
      niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu
      art. 7 (...).
    Z powyższych uregulowań wynika, że przez usługę należy rozumieć każde świadczenie na
    rzecz danego podmiotu niebędące dostawą towarów. Z uwagi na powyższe unormowania,
    pod pojęciem usługi (świadczenia) należy rozumieć każde zachowanie się na rzecz innej
    osoby, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na
    rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie, bądź też tolerowanie, znoszenie
    określonych stanów rzeczy).
    Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa
    zalicza do grona usług każde świadczenie. Zauważyć jednak należy, że usługą będzie tylko
    takie świadczenie, w przypadku którego istnieje bezpośredni konsument, odbiorca
    świadczenia odnoszący korzyść o charakterze majątkowym.
    W związku z powyższym, czynność podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy
    wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może
    zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności. Przy czym związek pomiędzy
    otrzymywaną płatnością a świadczeniem na rzecz dokonującego płatności musi mieć
    charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można powiedzieć, że płatność następuje w
    zamian za to świadczenie.
    Podkreślenia wymaga, że na gruncie podatku od towarów i usług dana czynność może być
    albo odpłatna albo nieodpłatna. Jeśli tylko czynność została wykonana za
    wynagrodzeniem, to jest ona odpłatna. Nie ma żadnego znaczenia, czy wynagrodzenie to
    pokrywa koszty świadczenia tej czynności poniesione przez podatnika, ewentualnie kreuje
    dla podatnika zysk. Także czynności wykonane „po kosztach” ich świadczenia, bądź
    poniżej tych koszów, są czynnościami odpłatnymi, o ile tylko pobrano za nie
    wynagrodzenie.
    Definicja świadczenia usług stanowi dopełnienie definicji dostawy towarów i tym samym
    opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają wszystkie czynności odpłatnego
    obrotu profesjonalnego.
    Przepisy ustawy o podatku od towarów i usług oraz rozporządzeń wykonawczych do tej
    ustawy, przewidują dla niektórych towarów i usług stawki obniżone lub zwolnienie od
    podatku.

    Zakres oraz zasady zwolnień od podatku od towarów i usług zostały zdefiniowane w art.
    43 ustawy.
    Stosownie do treści art. 43 ust. 1 pkt 33 ustawy:
      Zwalnia się od podatku usługi kulturalne świadczone przez:
      a) podmioty prawa publicznego lub inne podmioty uznane na podstawie odrębnych
      przepisów za instytucje o charakterze kulturalnym lub wpisane do rejestru instytucji
      kultury, prowadzonego przez organizatora będącego podmiotem tworzącym
      instytucje kultury w rozumieniu przepisów o organizowaniu i prowadzeniu
      działalności kulturalnej, oraz dostawę towarów ściśle z tymi usługami związaną,
      b) indywidualnych twórców i artystów wykonawców, w rozumieniu przepisów o
      prawie autorskim i prawach pokrewnych, wynagradzane w formie honorariów, w
      tym za przekazanie lub udzielenie licencji do praw autorskich lub praw do
      artystycznego wykonania utworów.
    Ponadto, zgodnie z art. 43 ust. 17 ustawy:
      Zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 18, 18a, 22-24, 26, 28, 29, 31, 32 i 33 lit. a,
      nie mają zastosowania do dostawy towarów lub świadczenia usług ściśle związanych
      z usługami podstawowymi, jeżeli:
      1) nie są one niezbędne do wykonania usługi podstawowej, zwolnionej zgodnie z ust.
      1 pkt 18, 18a, 22-24, 26, 28, 29, 31, 32 i 33 lit. a lub
      2) ich głównym celem jest osiągnięcie dodatkowego dochodu przez podatnika, przez
      konkurencyjne wykonywanie tych czynności w stosunku do podatników
      niekorzystających z takiego zwolnienia.
    Na mocy art. 43 ust. 17a ustawy:
      Zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 18a, 23, 26, 28, 29 i 33 lit. a, mają
      zastosowanie do dostawy towarów lub świadczenia usług ściśle związanych z
      usługami podstawowymi, dokonywanych przez podmioty świadczące usługi
      podstawowe.
    Jak stanowi art. 43 ust. 18 ustawy:
      Zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 31, 32 i 33 lit. a, stosuje się, pod warunkiem
      że podmioty wykonujące czynności, o których mowa w tych przepisach, nie osiągają
      w sposób systematyczny zysków z tej działalności, a w przypadku ich osiągnięcia są
      one przeznaczane w całości na kontynuację lub doskonalenie świadczonych usług.
    Z kolei na podstawie art. 43 ust. 19 ustawy:
      Zwolnienie, o którym mowa w ust. 1 pkt 33, nie ma zastosowania do:
      1) usług związanych z filmami i nagraniami na wszelkich nośnikach;
      2) wstępu:
      a) na spektakle, koncerty, przedstawienia i imprezy w zakresie twórczości i
      wykonawstwa artystycznego i literackiego,
      b) do wesołych miasteczek, parków rozrywki, cyrków, dyskotek, sal balowych,
      c) do parków rekreacyjnych, na plaże i do innych miejsc o charakterze kulturalnym;
      3) wstępu oraz wypożyczania wydawnictw w zakresie usług świadczonych przez
      biblioteki, archiwa, muzea i innych usług związanych z kulturą;
      4) usług związanych z produkcją filmów i nagrań na wszelkich nośnikach;
      5) działalności agencji informacyjnych;
      6) usług wydawniczych;

      7) usług radia i telewizji, z zastrzeżeniem ust. 1 pkt 34;
      8) usług ochrony praw.
    Analizując powołane wyżej regulacje dotyczące zwolnienia od podatku VAT
    przewidzianego w art. 43 ust. 1 pkt 33 ustawy w zakresie usług kultury, zauważyć należy,
    że warunkiem zastosowania ww. zwolnienia od podatku jest spełnienie przesłanki o
    charakterze podmiotowym odnoszącej się do usługodawcy, jak również przedmiotowym,
    dotyczącym rodzaju świadczonych usług. Niespełnienie chociażby jednej z ww. przesłanek
    powoduje, że zwolnienie nie będzie miało zastosowania.
    Odnosząc się do zwolnienia od podatku VAT wynikającego z art. 43 ust. 1 pkt 33 ustawy
    należy wskazać, że przepis ten stanowi odzwierciedlenie regulacji zawartych w art. 132
    ust. 1 lit. n Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r., w sprawie wspólnego
    systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE 347 z 11 grudnia 2006 str. 1 ze zm.),
    który stanowi, że;
      Państwa członkowskie zwalniają od podatku od towarów i usług świadczenie
      niektórych usług kulturalnych, a także dostawę towarów ściśle z nimi związanych,
      przez podmioty prawa publicznego lub inne instytucje kulturalne uznane przez dane
      państwo członkowskie.
    Ustawodawca zwalnia od podatku usługi kulturalne świadczone przez ściśle określone
    grupy podmiotów. Polski prawodawca określił te podmioty, wymieniając je w ww.
    przepisie, jako: podmioty prawa publicznego; podmioty uznane na podstawie odrębnych
    przepisów za instytucje o charakterze kulturalnym; podmioty wpisane do rejestru
    instytucji kultury, prowadzonego przez organizatora będącego podmiotem tworzącym
    instytucje kultury w rozumieniu przepisów o organizowaniu i prowadzeniu działalności
    kulturalnej; indywidualni twórcy i artyści wykonawcy, w rozumieniu przepisów o prawie
    autorskim i prawach pokrewnych, wynagradzani w formie honorariów, w tym za
    przekazanie lub udzielenie licencji do praw autorskich lub praw do artystycznego
    wykonania utworów.
    Określając katalog podmiotów, które mogą na podstawie odrębnych przepisów zostać
    uznane za instytucje o charakterze kulturalnym, w rozumieniu cytowanego art. 43 ust. 1
    pkt 33 lit. a ustawy, należy przywołać regulacje ustawy z 25 października 1991 r. o
    organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 87),
    definiujące pojęcie działalności kulturalnej, jak i krąg podmiotów, które mogą tę
    działalność prowadzić.
    Na podstawie art. 1 ust. 1 ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej:
      Działalność kulturalna w rozumieniu niniejszej ustawy polega na tworzeniu,
      upowszechnianiu i ochronie kultury.
    Art. 1 ust. 3 ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej stanowi, że:
      Minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego może
      wspierać finansowo, w ramach mecenatu państwa, realizację planowanych na dany
      rok zadań związanych z polityką kulturalną państwa, prowadzonych przez instytucje
      kultury i inne podmioty nienależące do sektora finansów publicznych.
    W myśl art. 2 ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej:
      Formami organizacyjnymi działalności kulturalnej są w szczególności: teatry, opery,
      operetki, filharmonie, orkiestry, instytucje filmowe, kina, muzea, biblioteki, domy
      kultury, ogniska artystyczne, galerie sztuki oraz ośrodki badań i dokumentacji w
      różnych dziedzinach kultury.
    Zgodnie natomiast z art. 4 ust. 1 ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności
    kulturalnej:

      Osoby prawne oraz jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej,
      których podstawowym celem statutowym nie jest prowadzenie działalności
      kulturalnej, mogą prowadzić taką działalność w szczególności w formie klubów,
      świetlic, domów kultury i bibliotek.
    Z powyższych przepisów wynika, że ustawa o organizowaniu i prowadzeniu działalności
    kulturalnej dopuszcza świadczenie usług kultury przez inne podmioty niż podmioty prawa
    publicznego. Świadczy o tym treść art. 3 ust. 1 tej ustawy, w którym wskazano, że:
      Działalność kulturalną mogą prowadzić osoby prawne, osoby fizyczne oraz jednostki
      organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej.
    Mając to na uwadze uzasadnione jest przy określeniu katalogu ww. podmiotów również
    odwołanie się do treści ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku
    publicznego i o wolontariacie (Dz. U. z 2025 r. poz. 1338). Przepisy art. 1 ust. 1 pkt 1 i art. 3
    ust. 1 oraz art. 4 ust. 1 pkt 16 ww. ustawy regulują m.in. zasady prowadzenia działalności
    pożytku publicznego, gdzie działalnością pożytku publicznego jest działalność społecznie
    użyteczna, prowadzona w sferze zadań publicznych określonych w ustawie, w
    szczególności obejmuje zadania w zakresie kultury, sztuki, ochrony dóbr kultury i
    dziedzictwa narodowego.
    W art. 3 tej ustawy ustawodawca określa, kto prowadzi działalność pożytku publicznego.
    Są to organizacje pozarządowe rozumiane jako niebędące jednostkami sektora finansów
    publicznych, w rozumieniu ustawy o finansach publicznych, i niedziałające w celu
    osiągnięcia zysku, osoby prawne lub jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości
    prawnej, którym odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, w tym fundacje i
    stowarzyszenia.
    Biorąc pod uwagę charakter działalności pożytku publicznego (obejmujący m.in. zadania w
    zakresie kultury, sztuki, ochrony dóbr kultury i dziedzictwa narodowego) oraz
    dookreślenie zakresu podmiotowego dla tego typu działalności należy uznać, że
    działalność określona w ww. ustawie o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie
    prowadzona przez takie podmioty wpisuje się w przesłanki art. 43 ust. 1 pkt 33 lit. a
    ustawy, uprawniające do zwolnienia od podatku od towarów i usług.
    Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1984 r. o fundacjach (Dz. U. z 2023 r., poz.
    166):
      Fundacja może być ustanowiona dla realizacji zgodnych z podstawowymi interesami
      Rzeczypospolitej Polskiej celów społecznie lub gospodarczo użytecznych, w
      szczególności takich, jak: ochrona zdrowia, rozwój gospodarki i nauki, oświata i
      wychowanie, kultura i sztuka, opieka i pomoc społeczna, ochrona środowiska oraz
      opieka nad zabytkami. Fundacje mogą ustanawiać osoby fizyczne niezależnie od ich
      obywatelstwa i miejsca zamieszkania bądź osoby prawne mające siedziby w Polsce
      lub za granicą (art. 2 ust. 1 ww. ustawy).
    Jak wynika z powołanych przepisów, pod pojęciem innych podmiotów uznanych na
    podstawie odrębnych przepisów za instytucje o charakterze kulturalnym w rozumieniu
    art. 43 ust. 1 pkt 33 lit. a ustawy uznaje się również fundacje oraz podmioty wymienione w
    art. 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o
    wolontariacie prowadzące działalność pożytku publicznego, tj. działalność w sferze zadań
    publicznych mieszczących się w pojęciu usług kulturalnych pod warunkiem, że podmioty
    te nie osiągają w sposób systematyczny zysków z tej działalności, a w przypadku ich
    osiągnięcia są one przeznaczane w całości na kontynuację lub doskonalenie świadczonych
    usług.
    Z opisu sprawy wynika, że działają Państwo w oparciu o ustawę o fundacjach, ustawę o
    działalności pożytku publicznego i o wolontariacie. Fundacja jest czynnym podatnikiem
    VAT. Fundacja nie prowadzi działalności gospodarczej i nie figuruje w rejestrze
    przedsiębiorców. Nie jest organizacją pożytku publicznego, ale prowadzi działalność

    pożytku publicznego. Fundacja na moment świadczenia usług badań archeologicznych
    jest i będzie innym podmiotem uznanym za instytucję o charakterze kulturalnym na
    podstawie przepisów ustawy z dnia 25 października 1991 r. o organizowaniu i
    prowadzeniu działalności kulturalnej. Głównym celem Fundacji jest podtrzymywanie i
    upowszechnianie tradycji narodowej oraz rozwój świadomości narodowej, obywatelskiej i
    kulturowej poprzez prowadzenie badań archeologicznych. Fundacja realizuje oraz będzie
    realizować swoje cele statutowe poprzez m.in.: prowadzenie badań naukowo-badawczych
    w dziedzinie archeologii i nauk historycznych, wykonanie fotograficznej, rysunkowej i
    opisowej dokumentacji zabytków nieruchomych - obiektów archeologicznych czy
    wykonywanie nieinwazyjnych oraz powierzchniowych badań archeologicznych. W ramach
    prowadzonej działalności Fundacja będzie wykonywać badania archeologiczne (usługi
    archeologiczne). Osiągane dochody Fundacja zamierza przeznaczyć w całości na realizację
    celów statutowych i rozwój prowadzonej działalności.
    Zatem, w okolicznościach niniejszej sprawy są Państwo podmiotem uznanym na
    podstawie odrębnych przepisów za instytucję o charakterze kulturalnym, a więc w
    analizowanym przypadku spełniona jest przesłanka podmiotowa określona w art. 43 ust. 1
    pkt 33 lit. a ustawy w związku z art. 132 ust. 1 lit. n Dyrektywy.
    Jak wyżej wskazano, warunkiem zastosowania zwolnienia od podatku jest spełnienie poza
    przesłanką o charakterze podmiotowym odnoszącą się do usługodawcy, również
    przesłanki przedmiotowej dotyczącej rodzaju świadczonych usług. Niespełnienie
    chociażby jednej z ww. przesłanek powoduje, że zwolnienie nie będzie miało zastosowania.
    Wobec powyższego należy ustalić, czy ww. usługi objęte zakresem zadanego pytania
    wypełniają przesłankę przedmiotową do zastosowania zwolnienia przewidzianego w art.
    43 ust. 1 pkt 33 lit. a ustawy. Treść tego przepisu wyraźnie wskazuje, że ze zwolnienia od
    podatku korzystać mogą wyłącznie usługi kulturalne oraz dostawa towarów lub
    świadczenie usług ściśle z tymi usługami związana.
    Ustawa nie podaje definicji pojęcia „usług kulturalnych”. Jego znaczenie należy zatem
    ustalić na podstawie dostępnej metody wykładni. W prawie podatkowym pierwszorzędne
    znaczenie ma wykładnia językowa. Zatem zgodnie z jej regułami, odnosząc się do
    znaczenia terminu „usługi kulturalne” w języku potocznym, możemy stwierdzić, że pod
    pojęciem tym kryją się usługi odnoszące się do kultury, w zakresie kultury itp. Natomiast
    kultura to „całokształt materialnego i duchowego dorobku ludzkości, a także ogół
    wartości, zasad i norm współżycia przyjętych przez dane zbiorowości; wszystko to, co
    powstaje dzięki pracy człowieka, co jest wytworem jego myśli i działalności. Kultura dzieli
    się na: materialną, której zakres pokrywa się z pojęciem cywilizacja, i duchową – ogół
    wytworów i osiągnięć z dziedziny sztuki, nauki, moralności funkcjonujących w postaci dzieł
    artystycznych, wierzeń, obyczajów, a także uznanych wartości, takich jak: prawda,
    sprawiedliwość, wolność, równość itp.” (Roman Smolski, Marek Smolski, Elżbieta Helena
    Stadtműller „Słownik Encyklopedyczny Edukacja Obywatelska” Wydawnictwo Europa,
    Warszawa 1999). Encyklopedia Popularna w haśle „kultura” podaje, że jest to „całokształt
    materialnego i duchowego dorobku ludzkości gromadzony, utrwalany i wzbogacany w
    ciągu jej dziejów, przekazywany z pokolenia na pokolenie; w skład tak pojętej kultury
    wchodzą nie tylko wytwory materialne i instytucje społeczne, ale także zasady współżycia
    społecznego, sposoby postępowania, wzory, kryteria ocen estetycznych i moralnych
    przyjęte w danej zbiorowości i wyznaczające obowiązujące zachowania” (Encyklopedia
    Popularna PWN, Wydanie XV, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1982).
    Przez potoczne rozumienie pojęcia „kultura” możemy zatem uznać całokształt wytworów
    materialnych i umysłowych społeczności.
    Zgodnie z regułami wykładni prawa, w sytuacji, gdy wykładnia językowa nie przynosi
    oczekiwanych rezultatów, wskazanym jest sięgnięcie do wykładni systemowej oraz
    funkcjonalnej. Wykładnia systemowa pozwala na ustalenie zakresu rozumienia pojęcia w
    znaczeniu w jakim posługują się nim inne akty prawne należące do systemu prawa
    (wykładnia systemowa zewnętrzna). W tym celu należy sięgnąć do ustawy wprost lub

    pośrednio odnoszącej się do działalności prowadzonej w sferze kulturalnej, tj. ustawy o
    organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej. Co prawda definicja działalności
    kulturalnej w języku prawnym, skonstruowana w oparciu o powyższy akt prawny nie
    będzie pełna, jednak pozwoli na sprecyzowanie terminów „kultura” oraz „usługi
    kulturalne” na potrzeby niniejszej interpretacji.
    Jak wynika z powołanych powyżej przepisów ustawy o organizowaniu i prowadzeniu
    działalności kulturalnej, działalność kulturalna polega na tworzeniu, upowszechnianiu i
    ochronie kultury. Właściwym więc wydaje się przyjęcie, że kultura to ogół wytworów i
    osiągnięć z dziedziny sztuki, funkcjonujących w postaci np. dzieł artystycznych, związanych
    z twórczością artystyczną (np. o charakterze literackim, naukowym, plastycznym,
    muzycznym).
    Reasumując, za usługi kulturalne możemy uznać usługi polegające na upowszechnianiu i
    ochronie kultury, przez którą należy rozumieć naturalne i kulturalne dziedzictwo ludzkości
    o charakterze materialnym i niematerialnym, w szczególności w zakresie historii, nauki i
    sztuki.
    Jak wskazali Państwo we wniosku, głównym celem Fundacji jest podtrzymywanie i
    upowszechnianie tradycji narodowej oraz rozwój świadomości narodowej, obywatelskiej i
    kulturowej poprzez prowadzenie badań archeologicznych. Celem badań archeologicznych
    jest ochrona materialnego dziedzictwa kulturowego człowieka jako źródła Informacji o
    przeszłości.
    Ponadto, z opisu sprawy wynika, że z zyski, które Fundacja osiąga/osiągnie z tytułu
    świadczenia usług objętych zakresem pytań, są/będą przeznaczane przez Fundację w
    całości na kontynuację lub doskonalenie świadczonych usług.
    Jednocześnie Fundacja, w ramach świadczenia usług badań archeologicznych, nie
    wykonuje/nie będzie wykonywała czynności, o których mowa w art. 43 ust. 19 ustawy o
    podatku od towarów i usług.
    Zatem, świadczone przez Państwa usługi archeologiczne stanowią usługi kulturalne. Tym
    samym spełniona jest również przesłanka przedmiotowa określona w art. 43 ust. 1 pkt 33
    lit. a ustawy o VAT.
    Zwolnienie przysługuje Państwu również przy uwzględnieniu okoliczności, że będą
    Państwo uzyskiwać systematyczne zyski z tej działalności, gdyż jak wskazali Państwo we
    wniosku – zyski, które Fundacja osiąga/osiągnie z tytułu świadczenia usług objętych
    zakresem pytań, są/będą przeznaczane przez Fundację w całości na kontynuację lub
    doskonalenie świadczonych usług. Spełniony jest zatem warunek przewidziany w art. 43
    ust. 18 ustawy.
    Zatem, Państwa stanowisko jest prawidłowe.

## Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
    Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego,
    który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
    · Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy
      z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.).
      Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie
      zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do
      interpretacji.
    · Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

      Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub
      zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem
      czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
      1) z zastosowaniem art. 119a;
      2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy
      z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
      3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
    · Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
      Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w
      decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej
      praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

## Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego
    Sądu Administracyjnego (...). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje
    ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
    (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
    Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę
    należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej
    (art. 53 § 1 PPSA):
    · w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa
      Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
    · w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres
      Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP
      (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia
    przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do
    zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz
    powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

## Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji
    podatkowej.