Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 1061-IPTPB2.4511.71.2016.1.IL
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi
Data wydania: 2016-03-18
Teza: Czy wartość odszkodowania, jakie otrzyma Wnioskodawczyni wraz z małżonkiem po zawarciu umowy końcowej stanowi źródło przychodu i będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem dochodowym?
Słowa kluczowe: odszkodowania; służebność-służebność przesyłu
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613, z późn. zm.) oraz § 5 pkt 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643), Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko – przedstawione we wniosku z dnia 15 stycznia 2016 r. (data wpływu 26 stycznia 2016 r.) o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie zwolnienia od podatku odszkodowania z tytułu ustanowienia służebności przesyłu **– jest prawidłowa.**

UZASADNIENIE

W dniu 26 stycznia 2016 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie zwolnienia od podatku odszkodowania z tytułu ustanowienia służebności przesyłu.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny:

Wnioskodawczyni wraz z małżonkiem są współwłaścicielami działek nr: 345/42, 345/11, i 345/51 o łącznej powierzchni 0,4781 ha, położonych w …. Do Wnioskodawczyni i Jej małżonka wystąpiła spółka deweloperska z wnioskiem o udostępnienie działki oznaczonej nr 345/42 celem zainstalowania urządzeń kanalizacyjnych oraz przyłącza kanalizacyjnego, koniecznych do funkcjonowania domów wybudowanych w niedalekim sąsiedztwie przez ww. spółkę (urządzenia przejdą na własność … S.A.). Niestety żaden z sąsiadów nie wyraził zgody na posadowienie ww. urządzeń. Spółka szukając rozwiązania sytuacji, powołując się na przepisy art. 305 Kodeksu cywilnego, zaproponowała Wnioskodawczyni i Jej małżonkowi zawarcie umowy służebności za odszkodowaniem. W dniu 8 października 2015 r. została zawarta notarialna umowa przedwstępna, która określa wysokość odszkodowania (za posadowienie urządzeń kanalizacyjnych) na kwotę 10 000,00 zł. Zgodnie z zapisami ww. umowy Spółka zobowiązała się do przywrócenia w terminie 30 dni terenu do stanu sprzed rozpoczęcia inwestycji, w szczególności wyrównania terenu, utwardzenia drogi, naprawienia szkód związanych z ewentualnymi uszkodzeniami drenażu działki, a także pokrycia kosztów nasadzeń roślin i drzewek uszkodzonych w wyniku prowadzonych prac. Jednocześnie Wnioskodawczyni i Jej małżonek udzielili pełnomocnictwa Spółce do ustanowienia nieodpłatnej służebności przesyłu na rzecz … S.A. Umowa końcowa nie została jeszcze zawarta.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie:

Czy wartość odszkodowania, jakie otrzyma Wnioskodawczyni wraz z małżonkiem po zawarciu umowy końcowej stanowi źródło przychodu i będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem dochodowym?

Tutejszy Organ informuje, że niniejsza interpretacja dotyczy Wnioskodawczyni, natomiast dla męża Wnioskodawczyni zostanie wydane odrębne rozstrzygnięcie.

Zdaniem Wnioskodawczyni, zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 120a ustawy o podatku dochodowym, wprowadzonym w życie w 2014 r. i mającym zastosowanie do dochodów uzyskanych od 1 stycznia 2014 r., wolne od podatku jest wynagrodzenie otrzymane za ustanowienie służebności przesyłu w rozumieniu przepisów prawa cywilnego.

W myśl art. 305 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U z 2014 r., poz. 121, ze zm.) nieruchomość można obciążyć na rzecz przedsiębiorcy, który zamierza wybudować lub którego własność stanowią urządzenia, o których mowa w art. 49 § 1, prawem polegającym na tym, że przedsiębiorca może korzystać w oznaczonym zakresie z nieruchomości obciążonej, zgodnie z przeznaczeniem tych urządzeń (służebność przesyłu).

Za urządzenia, o których mowa powyżej, uważa się urządzenia służące do doprowadzania lub odprowadzania płynów, pary, gazu, energii elektrycznej oraz inne urządzenia podobne (art. 49 § 1 ww. ustawy).

Stosownie do art. 305 § 1 Kodeksu cywilnego, jeżeli właściciel nieruchomości odmawia zawarcia umowy o ustanowienie służebności przesyłu, a jest ona konieczna dla właściwego korzystania z urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1, przedsiębiorca może żądać jej ustanowienia za odpowiednim wynagrodzeniem.

Jeżeli przedsiębiorca odmawia zawarcia umowy o ustanowienie służebności przesyłu, a jest ona konieczna do korzystania z urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1, właściciel nieruchomości może żądać odpowiedniego wynagrodzenia w zamian za ustanowienie służebności przesyłu (art. 305 § 2 Kodeksu cywilnego).

Jak wynika z powyższego, służebność przesyłu jest ustanawiana na rzecz przedsiębiorcy za odpowiednim wynagrodzeniem należnym od przedsiębiorcy na rzecz właściciela nieruchomości obciążonej. Wymaga to zawarcia stosownej umowy przez zainteresowane strony albo wydania orzeczenia sądu zapadającego na wniosek strony występującej z roszczeniem o ustanowienie służebności przesyłu. Uwzględniając cyt. powyżej przepisy Kodeksu cywilnego w powiązaniu z art. 21 ust.1 pkt 120a ustawy o podatku dochodowym, Wnioskodawczyni uważa, że jednorazowe odszkodowanie (wynagrodzenie), jakie otrzyma Wnioskodawczyni wraz z małżonkiem od spółki w związku ze służebnością oraz posadowieniem urządzeń kanalizacyjnych jest zwolnione od opodatkowania i nie podlega rozliczeniu w zeznaniu podatkowym składanym za dany rok podatkowy.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawczyni w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r., poz. 361, z późn. zm.) – opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlegają zatem wszelkie dochody osiągane przez podatnika, z wyjątkiem tych dochodów, które zostały enumeratywnie wymienione przez ustawodawcę jako zwolnione z podatku, bądź od których zaniechano poboru podatku, w drodze rozporządzenia wydanego przez Ministra Finansów.

W myśl art. 11 ust.1 ww. ustawy, przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19, art. 25b i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

W myśl art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, źródłami przychodów są inne źródła.

Natomiast w myśl art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 ww. ustawy uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14 dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12–14 i 17.

Do kategorii przychodów określonych w art. 20 ust. 1 w związku z art. 10 ust. 1 pkt 9 ww. ustawy zalicza się wszystkie te przychody, które nie zostały enumeratywnie wymienione jako źródła przychodów określonych w art. 10 ust. 1 pkt 1-8 powołanej ustawy.

Z przedstawionego we wniosku opisu stanu faktycznego wynika, że do Wnioskodawczyni i Jej małżonka wystąpiła spółka deweloperska z wnioskiem o udostępnienie działki oznaczonej nr 345/42 celem zainstalowania urządzeń kanalizacyjnych oraz przyłącza kanalizacyjnego, koniecznych do funkcjonowania domów wybudowanych w niedalekim sąsiedztwie przez ww. spółkę. Spółka, powołując się na przepisy art. 305 Kodeksu cywilnego, zaproponowała Wnioskodawczyni i Jej małżonkowi zawarcie umowy służebności za odszkodowaniem. W dniu 8 października 2015 r. została zawarta notarialna umowa przedwstępna, która określa wysokość odszkodowania za posadowienie urządzeń kanalizacyjnych na kwotę 10 000,00 zł. Zgodnie z zapisami ww. umowy spółka zobowiązała się do przywrócenia w terminie 30 dni terenu do stanu sprzed rozpoczęcia inwestycji, w szczególności wyrównania terenu, utwardzenia drogi, naprawienia szkód związanych z ewentualnymi uszkodzeniami drenażu działki, a także pokrycia kosztów nasadzeń roślin i drzewek uszkodzonych w wyniku prowadzonych prac. Jednocześnie Wnioskodawczyni i Jej małżonek udzielili pełnomocnictwa spółce do ustanowienia nieodpłatnej służebności przesyłu. Umowa końcowa nie została jeszcze zawarta.

W myśl art. 3051 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2014 r., poz. 121, z późn. zm.) nieruchomość można obciążyć na rzecz przedsiębiorcy, który zamierza wybudować lub którego własność stanowią urządzenia, o których mowa w art. 49 § 1, prawem polegającym na tym, że przedsiębiorca może korzystać w oznaczonym zakresie z nieruchomości obciążonej, zgodnie z przeznaczeniem tych urządzeń (służebność przesyłu).

Za urządzenia, o których mowa powyżej, uważa się urządzenia służące do doprowadzania lub odprowadzania płynów, pary, gazu, energii elektrycznej oraz inne urządzenia podobne (art. 49 § 1 ww. ustawy).

Stosownie do art. 3052 § 1 Kodeksu cywilnego, jeżeli właściciel nieruchomości odmawia zawarcia umowy o ustanowienie służebności przesyłu, a jest ona konieczna dla właściwego korzystania z urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1, przedsiębiorca może żądać jej ustanowienia za odpowiednim wynagrodzeniem.

Jeżeli przedsiębiorca odmawia zawarcia umowy o ustanowienie służebności przesyłu, a jest ona konieczna do korzystania z urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1, właściciel nieruchomości może żądać odpowiedniego wynagrodzenia w zamian za ustanowienie służebności przesyłu (art. 3052 § 2 Kodeksu cywilnego).

W świetle powyższego, służebność przesyłu jest ustanawiana na rzecz przedsiębiorcy za odpowiednim wynagrodzeniem należnym od przedsiębiorcy na rzecz właściciela nieruchomości obciążonej. Wymaga to zawarcia stosownej umowy przez zainteresowane strony albo wydania konstytutywnego orzeczenia sądu (postanowienia), zapadającego na wniosek strony występującej z roszczeniem o ustanowienie służebności przesyłu.

Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 120a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wolne od podatku dochodowego są wynagrodzenia otrzymane za ustanowienie służebności przesyłu w rozumieniu przepisów prawa cywilnego. Powołany powyżej art. 21 ust. 1 pkt 120a ustawy został wprowadzony ustawą z dnia 29 sierpnia 2014 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2014 r., poz. 1328).

W myśl art. 14 ww. ustawy zmieniającej przepisy art. 21 ust. 1 pkt 3, 3e i 49 oraz pkt 120a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawa, mają zastosowanie do dochodów uzyskanych od dnia 1 stycznia 2014 r.

Stosownie do art. 17 pkt 4 ustawy zmieniającej, przepis ustanawiający zwolnienie, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 120a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wszedł w życie 4 października 2014 r.

W tym stanie prawnym, uznać należy, że zwolnienie określone w art. 21 ust. 1 pkt 120a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych obejmuje wynagrodzenia otrzymywane z tytułu ustanowienia służebności przesyłu i ma zastosowanie do dochodów osoby fizycznej otrzymanych z tego tytułu po 1 stycznia 2014 r.

Mając na uwadze powyższe, odszkodowanie, które Wnioskodawczyni otrzyma od Spółki za obciążenie nieruchomości służebnością przesyłu tj. za posadowienie na gruncie urządzeń kanalizacyjnych oraz ograniczenie prawa własności Wnioskodawcy stanowi przychód z tzw. innych źródeł określony w art. 20 ust. 1 w. zw. z art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowego od osób fizycznych. Ww. odszkodowanie jest zwolnione z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 120a ww. ustawy.

W świetle powyższego, stanowisko Wnioskodawczyni w sprawie oceny prawnej opisanego stanu faktycznego w zakresie opodatkowania odszkodowania z tytułu ustanowienia służebności jest prawidłowe.

Tutejszy Organ zaznacza, że niniejsza interpretacja indywidualna stanowi rozstrzygnięcie w zakresie postawionego pytania dotyczącego zwolnienia od podatku dochodowego wypłaconego odszkodowania z tytułu ustanowienia służebności (posadowienie urządzeń kanalizacyjnych) i nie odnosi się do zwolnienia od opodatkowania ewentualnych innych otrzymanych w przyszłości świadczeń pieniężnych, chociażby pokrycia kosztów nasadzeń roślin i drzewek uszkodzonych w wyniku prowadzonych prac.

Zgodnie z art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613, z późn. zm.) Minister właściwy do spraw finansów publicznych na wniosek zainteresowanego wydaje w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Zatem interpretacja indywidualna wywiera skutki prawne w stosunku do tego podmiotu, do którego jest skierowana. Niniejsza interpretacja jest wiążąca dla Wnioskodawczyni jako osoby występującej z wnioskiem, natomiast nie dotyczy męża Wnioskodawczyni.

Jednocześnie Organ zauważa, że procedura wydawania indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego nie podlega regułom przewidzianym dla postępowania podatkowego, czy kontrolnego. Organ wydający interpretacje opiera się wyłącznie na opisie stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego przedstawionego we wniosku – nie prowadzi postępowania dowodowego. Przedmiotem interpretacji wydanej na podstawie art. 14b ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613, z późn. zm.) jest sam przepis prawa. Jeżeli zatem przedstawiony we wniosku stan faktyczny będzie różnił się od występującego w rzeczywistości, wówczas wydana interpretacja nie będzie chroniła Wnioskodawczyni w zakresie rzeczywiście zaistniałego stanu faktycznego.

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Łodzi, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Piotrkowie Trybunalskim, ul. Wronia 65, 97-300 Piotrków Trybunalski.