Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPB-2-1/4514-617/15/KrB
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2016-03-03
Teza: Czy zakup działki, na którą składają się grunty oznaczone jako tereny mieszkaniowe, jako łąki trwałe oraz jako grunty orne, będzie korzystać ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 9 pkt 2 lit. a) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych?
Słowa kluczowe: czynności-czynności cywilnoprawne; gospodarstwa-gospodarstwa rolne; grunty-grunty rolne; nieruchomości-sprzedaż nieruchomości; obowiązek-obowiązek podatkowy; opodatkowanie-podstawa opodatkowania; podatek-podatek od czynności cywilnoprawnych; umowa-umowa sprzedaży; zwolnienie-zwolnienie przedmiotowe
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 4-art. 9

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r., poz. 613, z późn. zm.) oraz § 7 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U., poz. 643) – Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy, przedstawione we wniosku z 23 grudnia 2015 r. (data wpływu do Biura – 24 grudnia 2015 r.), uzupełnionym 23 lutego 2016 r., o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych zakupu nieruchomości:

*   w części dotyczącej działki oznaczonej jako tereny mieszkaniowe – **jest nieprawidłowe,**
*   w pozostałej części – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 24 grudnia 2015 r. wpłynął do Biura ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych zakupu nieruchomości.

Z uwagi na fakt, że wniosek nie spełniał wymogów formalnych, w piśmie z 11 lutego 2016 r. znak: IBPB-2-1/4514-617/15/KrB wezwano do jego uzupełnienia. Wniosek uzupełniono 23 lutego 2016 r.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca wraz z żoną prowadzi we wsi W. gospodarstwo rolne o powierzchni 32 ha. Małżonkowie posiadają współwłasność budynku mieszkalnego w ½ części z obcą osobą. Ich mieszkanie ma powierzchnię 80 m2. Rodzina Wnioskodawcy to 6 osób w wieku od 11 do 55 lat. Obecne mieszkanie jest ciasne i nie ma w nim miejsca dla następnej rodziny (ewentualnych następców).

W celu powiększenia gospodarstwa Wnioskodawca wraz z żoną zakupił w tej samej wsi, w której mieszka działkę o powierzchni 0,2441 ha zabudowaną budynkiem mieszkalnym i budynkami gospodarczymi. Zakupiona działka nie podlega obowiązkowi sporządzenia planu zagospodarowania przestrzennego. Powyższa nieruchomość weszła w skład gospodarstwa rolnego i go powiększyła w rozumieniu przepisów o podatku rolnym. U notariusza, na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych zapłacono podatek od czynności cywilnoprawnych w kwocie 4.800,00 zł.

W uzupełnieniu wniosku Wnioskodawca wskazał, że:

*   według stanu na dzień 5 października 2015 r. nabyte przez małżonków grunty były sklasyfikowane jako tereny:

\- mieszkaniowe, oznaczenie B o powierzchni 0,0805 ha,

\- łąki trwałe oznaczone jako ŁIV o powierzchni 0,0252 ha,

\- grunty orne oznaczone jako RIB o powierzchni 0,1384 ha.

*   gospodarstwo rolne jakie małżonkowie prowadzą wspólnie jest ich własnością objętą wspólnością majątkową małżeńską,
*   gospodarstwo rolne prowadzone przez małżonków jest gospodarstwem rolnym w rozumieniu przepisów ustawy o podatku rolnym, jego powierzchnia całkowita wynosi 32 ha,
*   nabyta nieruchomość weszła w skład prowadzonego wspólnie gospodarstwa rolnego.

W związku z powyższym zadano, po przeformułowaniu, następujące pytanie:

Czy nabyte grunty rolne oraz grunty zabudowane budynkiem mieszkalnym i budynkami inwentarskimi oraz budynki posadowione na tych gruntach wobec okoliczności, że grunty te wejdą w skład gospodarstwa rolnego będącego własnością nabywcy, będą korzystały ze zwolnienia w podatku od czynności cywilnoprawnych określonego w art. 9 pkt 2 ustawy?

Wnioskodawca, powołując się na art. 9 pkt 2 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, jest zdania, że wobec okoliczności, że miejscowość W. nie jest miastem, a nabyte grunty weszły w skład prowadzonego przez małżonków gospodarstwa rolnego przedmiotowe nabycie korzysta ze zwolnienia określonego w art. 9 pkt 2 ustawy. Według Wnioskodawcy grunty oraz budynki korzystają zatem ze zwolnienia, gdyż przepis powyższy zwolnienie uzależnia od spełnienia jednego z trzech warunków – w chwili dokonania czynności:

1.  nabyte grunty stanowią gospodarstwo rolne albo
2.  utworzą gospodarstwo rolne lub
3.  wejdą w skład gospodarstwa rolnego będącego własnością nabywcy.

Zdaniem Wnioskodawcy warunek określony w pkt 3 został spełniony, nabyte grunty weszły w skład gospodarstwa rolnego małżonków o powierzchni całkowitej 32 ha, a z treści powyższego przepisu nie wynika, że aby skorzystać ze zwolnienia grunty w momencie nabycia muszą być gruntami rolnymi.

Na tle przedstawionego stanu faktycznego stwierdzam, co następuje:

Na wstępie zaznacza się, iż w przedmiotowej sprawie – jako, że czynność cywilnoprawna została dokonana przed 1 stycznia 2016 r. – będą miały zastosowanie przepisy ustawy z dnia 09 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz.U. z 2015 r., poz. 626, z późn. zm.), w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2015 r.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych podatkowi temu podlegają umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych.

Podstawę opodatkowania przy umowie sprzedaży w myśl ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych stanowi wartość rynkowa rzeczy lub prawa majątkowego (art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy). Zgodnie z art. 6 ust. 2 ww. ustawy wartość rynkową przedmiotu czynności cywilnoprawnych określa się na podstawie przeciętnych cen stosowanych w obrocie rzeczami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem ich miejsca położenia, stanu i stopnia zużycia, oraz w obrocie prawami majątkowymi tego samego rodzaju, z dnia dokonania tej czynności, bez odliczania długów i ciężarów.

Przepis art. 7 ust. 1 lit. a) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych określa stawkę podatku, która wynosi od umowy sprzedaży nieruchomości, rzeczy ruchomych, prawa użytkowania wieczystego, własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego, spółdzielczego prawa do lokalu użytkowego oraz wynikających z przepisów prawa spółdzielczego: prawa do domu jednorodzinnego oraz prawa do lokalu w małym domu mieszkalnym – 2%,

O powstaniu obowiązku uiszczenia podatku od czynności cywilnoprawnej decyduje, w myśl art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, moment dokonania czynności cywilnoprawnej. Na podstawie art. 4 pkt 1 ww. ustawy obowiązek podatkowy przy umowie sprzedaży ciąży na kupującym.

W związku z przywołanymi przepisami, należy stwierdzić, że zawarcie umowy sprzedaży nieruchomości podlega generalnie opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych i obowiązek uiszczenia tegoż podatku ciąży na kupującym.

Należy zauważyć, że w przypadku umowy sprzedaży gdy stroną kupującą jest kilka podmiotów, tj. w sytuacji gdy występuje nabycie rzeczy na współwłasność (niezależnie od rodzaju tej współwłasności), obowiązek podatkowy ciąży na wszystkich kupujących. Podatnikami podlegającymi obowiązkowi podatkowemu na podstawie przepisów cyt. ustawy są wszyscy kupujący. Oznacza to, że jeśli obowiązek podatkowy ciąży na kilku podmiotach, to podmioty te są zobowiązane solidarnie do zapłaty podatku (art. 5 ww. ustawy).

Zatem w przypadku nabycia nieruchomości w drodze umowy sprzedaży przez dwóch kupujących (np. małżonków) – obowiązek zapłaty podatku ciąży na tych dwóch podmiotach kupujących rzecz na współwłasność.

Niezależnie od powyższego, w ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych przewidziano sytuacje, w których czynność mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy jest zwolniona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Zgodnie z art. 9 pkt 2 lit. a) wymienionej ustawy zwalnia się od podatku przeniesienie własności nieruchomości lub ich części, wraz z częściami składowymi, z wyjątkiem budynków mieszkalnych lub ich części znajdujących się na obszarze miast, w drodze umów sprzedaży, pod warunkiem, że w rozumieniu przepisów o podatku rolnym, w chwili dokonania czynności, nabyte grunty stanowią gospodarstwo rolne albo utworzą gospodarstwo rolne lub wejdą w skład gospodarstwa rolnego będącego własnością nabywcy.

Zwolnienie zawarte w art. 9 pkt 2 lit. a) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych ma charakter warunkowy, co oznacza, że umowa sprzedaży będzie zwolniona od podatku od czynności cywilnoprawnych, tylko wtedy, gdy w rozumieniu ustawy o podatku rolnym, w chwili dokonania czynności, nabywany grunt będzie stanowił gospodarstwo rolne albo utworzy gospodarstwo rolne lub wejdzie w skład gospodarstwa rolnego będącego własnością nabywcy.

Przepisy ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych nie definiują pojęcia „gospodarstwa rolnego”, odsyłając w tej kwestii do przepisów ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz.U. z 2013 r., poz. 1381, z późn. zm.).

Zgodnie z art. 1 ustawy o podatku rolnym opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. Art. 2 ust. 1 ustawy stanowi, że za gospodarstwo rolne uważa się obszar gruntów, o których mowa w art. 1, o łącznej powierzchni przekraczającej 1 ha lub 1 ha przeliczeniowy, stanowiących własność lub znajdujących się w posiadaniu osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej, w tym spółki, nieposiadającej osobowości prawnej.

Szczegółowe określenie, jakie rodzaje gruntów wchodzą w skład gospodarstwa rolnego zawarte zostało w rozporządzeniu Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków z dnia 29 marca 2001 r. (Dz.U. z 2015 r., poz. 542, z późn. zm.) oraz w załączniku nr 6 do tego rozporządzenia.

Stosownie do § 67 ww. rozporządzenia użytki gruntowe wykazywane w ewidencji dzielą się na następujące grupy:

1.  grunty rolne,
2.  grunty leśne,
3.  grunty zabudowane i zurbanizowane,
4.  użytki ekologiczne, oznaczone symbolem złożonym z litery "E" oraz symbolu odpowiedniego użytku gruntowego określającego sposób zagospodarowania lub użytkowania terenu, np. E-Ws, E-Wp, E-Ls, E-Lz, E-N, E-Ps, E-R,
5.  (uchylony),
6.  grunty pod wodami,
7.  tereny różne oznaczone symbolem -Tr.

Stosownie do § 68 ust. 1 ww. rozporządzenia grunty rolne dzielą się na:

1.  użytki rolne, do których zalicza się:
    1.  grunty orne, oznaczone symbolem - R,
    2.  sady, oznaczone symbolem - S,
    3.  łąki trwałe, oznaczone symbolem - Ł,
    4.  pastwiska trwałe, oznaczone symbolem - Ps,
    5.  grunty rolne zabudowane, oznaczone symbolem - Br,
    6.  grunty pod stawami, oznaczone symbolem - Wsr,
    7.  grunty pod rowami, oznaczone symbolem - W,
    8.  grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, oznaczone symbolem - Lzr,
2.  nieużytki, oznaczone symbolem - N.

Stosownie natomiast do treści § 68 ust. 3 ww. rozporządzenia grunty zabudowane i zurbanizowane dzielą się na:

1.  tereny mieszkaniowe, oznaczone symbolem - B,
2.  tereny przemysłowe, oznaczone symbolem - Ba,
3.  inne tereny zabudowane, oznaczone symbolem - Bi,
4.  zurbanizowane tereny niezabudowane lub w trakcie zabudowy, oznaczone symbolem - Bp,
5.  tereny rekreacyjno-wypoczynkowe, oznaczone symbolem - Bz,
6.  użytki kopalne, oznaczone symbolem - K,
7.  tereny komunikacyjne, w tym:
    1.  drogi, oznaczone symbolem - dr,
    2.  tereny kolejowe, oznaczone symbolem - Tk,
    3.  inne tereny komunikacyjne, oznaczone symbolem - Ti,
    4.  grunty przeznaczone pod budowę dróg publicznych lub linii kolejowych, oznaczone symbolem - Tp.

W świetle powyższej definicji gospodarstwo rolne stanowią wyłącznie grunty sklasyfikowane jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione lub zakrzewione na użytkach rolnych. To oznacza, że zwolnieniem określonym w art. 9 pkt 2 lit. a) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych może być objęty zakup tylko takich gruntów (tj. gruntów stanowiących użytki rolne lub gruntów zadrzewionych i zakrzewionych na użytkach rolnych), pod warunkiem, że w chwili dokonania czynności umowy kupna-sprzedaży grunty te stanowią gospodarstwo rolne albo utworzą gospodarstwo rolne lub wejdą w skład gospodarstwa rolnego będącego własnością nabywcy.

Z sytuacji przedstawionej we wniosku oraz w jego uzupełnieniu wynika, że Wnioskodawca wraz z żoną prowadzi gospodarstwo rolne o powierzchni całkowitej 32 ha. Gospodarstwo to stanowi współwłasność małżonków. W celu powiększenia posiadanego gospodarstwa Wnioskodawca wraz z żoną zakupił działkę o powierzchni 0,2441 ha, na którą według stanu na dzień 5 października 2015 r. składały się: tereny mieszkaniowe oznaczone jako B o powierzchni 0,0805 ha, łąki trwałe oznaczone jako ŁIV o powierzchni 0,0252 ha oraz grunty orne oznaczone jako RIB o powierzchni 0,1384 ha. Zakupiona działka weszła w skład ww. gospodarstwa rolnego. Z tytułu umowy kupna-sprzedaży działki Wnioskodawca wraz z żoną zapłacił u notariusza podatek od czynności cywilnoprawnych w kwocie 4.800,00 zł.

Wobec powyższego stwierdzić należy, że nabycie przez Wnioskodawcę wraz z żoną tytułem umowy kupna-sprzedaży działki oznaczonej w części jako tereny mieszkaniowe (stanowiącej część nieruchomości o powierzchni 0,0805 ha) nie korzysta ze zwolnienia podatkowego przewidzianego w powołanym wyżej art. 9 pkt 2 lit. a) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Grunty te bowiem nie stanowią, nie utworzą, jak również – wbrew twierdzeniu Wnioskodawcy – nie mogą wejść w skład gospodarstwa rolnego w rozumieniu przepisów ustawy o podatku rolnym. Tereny mieszkaniowe sklasyfikowane są bowiem w grupach odrębnych od gruntów rolnych i gruntów zadrzewionych i zakrzewionych na użytkach rolnych.

Mając na uwadze treść zacytowanych przepisów oraz stan faktyczny przedstawiony przez Wnioskodawcę należy uznać, że w odniesieniu do części działki oznaczonej jako tereny mieszkaniowe o powierzchni 0,0805 ha (stanowiącej część zakupionej działki o łącznej powierzchni 0,2441 ha) nie została spełniona przesłanka warunkująca zwolnienie z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych, określone w art. 9 pkt 2 lit. a) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

W takiej sytuacji, transakcja zakupu opisanej we wniosku oraz w jego uzupełnieniu działki oznaczonej w części jako tereny mieszkaniowe, podlegała opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Podstawę opodatkowania – zgodnie z art. 6 ust. 1 i 2 ww. ustawy – należało określić w oparciu o wartość rynkową tej części działki (wraz z jej częściami składowymi trwale z gruntem związanymi) na dzień podpisania umowy sprzedaży. Stosownie do art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych na kupującym z tytułu nabycia tej części działki ciążył obowiązek zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych. Tym samym w odniesieniu do tej części działki z tytułu jej zakupu zasadne było uiszczenie podatku od czynności cywilnoprawnych.

Stwierdzić przy tym należy, że wskazane przez Wnioskodawcę okoliczności, że miejscowość W. nie jest miastem a nabyte grunty weszły w skład gospodarstwa rolnego nie przesądzają o możliwości zastosowania zwolnienia określonego w art. 9 pkt 2 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Jak bowiem wyżej wskazano zwolnieniem określonym w art. 9 pkt 2 lit. a) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych może być objęty zakup gruntów, które sklasyfikowane zostały jedynie jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione lub zakrzewione na użytkach rolnych. W tej kategorii nie mieszczą się zatem tereny mieszkaniowe.

W tej części stanowisko Wnioskodawcy należało więc uznać za **nieprawidłowe.**

Natomiast w odniesieniu do pozostałych części zakupionej działki oznaczonych jako łąki trwałe oraz grunty orne (o powierzchni odpowiednio: 0,0252 ha oraz 0,1384 ha) stwierdzić należy, że jeżeli grunty te istotnie weszły w skład gospodarstwa rolnego stanowiącego własność Wnioskodawcy i jego żony, to należy uznać, że została spełniona przesłanka warunkująca zwolnienie z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych, określona w art. 9 pkt 2 lit. a) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. W takiej sytuacji, transakcja zakupu przez Wnioskodawcę i jego żonę ww. części zakupionej działki korzysta ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Dlatego w tej części stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za **prawidłowe.**

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Do wniosku Wnioskodawca dołączył dokumenty. Należy jednak zauważyć, że wydając interpretacje w trybie art. 14b Ordynacji podatkowej Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, nie przeprowadza postępowania dowodowego w związku z czym nie jest obowiązany, ani uprawniony do oceny (weryfikacji) dołączanych dokumentów; jest związany wyłącznie opisem stanu faktycznego przedstawionym przez Wnioskodawcę i jego stanowiskiem.

Przedmiotowa interpretacja – zgodnie ze złożonym wnioskiem została wydana wyłącznie dla Wnioskodawcy. Stosownie bowiem do art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej minister właściwy do spraw finansów publicznych, na wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). A zatem tylko Wnioskodawca może czerpać z wydanej interpretacji ochronę prawną.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, ul. Emilii Plater 1, 10-562 Olsztyn, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.