Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0112-KDIL1-3.4012.717.2018.3.KS
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2019-02-12
Teza: Uznanie Wnioskodawcy za podatnika w trybie odwrotnego obciążenia z tytułu nabywanych od usług wynajmu sprzętu wraz z operatorem oraz prawo do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktur wystawianych na rzecz Wnioskodawcy.
Słowa kluczowe: konsorcjum; obciążenia-odwrotne obciążenie; odliczenia-prawo do odliczenia; operator; usługi-usługi wynajmu
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 8; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 15; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 17; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 17a; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1-art. 86; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106 (uchylony); [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106a; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106b; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106c; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106d; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106e; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106f; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106g; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106h; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106i; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106j; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106k; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106l; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106m; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106n; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106o; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106p; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział XI-Rozdział 1-art. 106q

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r., poz. 800, z późn. zm.) Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 20 listopada 2018 r. (data wpływu 23 listopada 2018 r.) uzupełnionym pismem z dnia 15 stycznia 2019 r. (data wpływu 17 stycznia 2019 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie uznania Wnioskodawcy za podatnika w trybie odwrotnego obciążenia z tytułu nabywanych od X usług wynajmu sprzętu wraz z operatorem oraz prawa do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktur wystawianych przez X na rzecz Wnioskodawcy – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 23 listopada 2018 r. wpłynął do tutejszego organu ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie uznania Wnioskodawcy za podatnika w trybie odwrotnego obciążenia z tytułu nabywanych od X usług wynajmu sprzętu wraz z operatorem oraz prawa do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktur wystawianych przez X na rzecz Wnioskodawcy. Wniosek został uzupełniony pismem z dnia 15 stycznia 2019 r. (data wpływu 17 stycznia 2019 r.) o doprecyzowanie opisu sprawy.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny oraz zdarzenie przyszłe.

Spółka Z (zwana dalej także: Wnioskodawcą, Spółką) jest przedsiębiorstwem zajmującym się produkcją maszyn i urządzeń dla sektora A oraz świadczącym usługi dla A i C – działalność opodatkowana podatkiem VAT. Spółka wytwarza również sprzęt stosowany w systemach przeładunkowych, zespołach transportowych, (…). Spółka jest także znaczącym producentem przenośników, (…). Spółka oferuje również możliwość zaprojektowania i wytworzenia maszyn i urządzeń w ilościach jednostkowych, dostosowanych do indywidualnego zapotrzebowania klienta.

Jednym z nowych kierunków działalności Spółki jest świadczenie usług remontowych, inwestycyjnych (w tym modernizacyjnych) i utrzymania ruchu. W ramach posiadanych kompetencji i zasobów Spółka oferuje realizację inwestycji – w branżach konstrukcyjnej, mechanicznej, elektrycznej, budowlanej, realizacje remontów i napraw, utrzymanie ruchu, serwisów naprawczych, realizację usług doraźnych, usługi ustawiania, diagnostyki, serwisu i montażu urządzeń.

Spółka jest czynnym, zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług, u którego sprzedaż nie jest zwolniona od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 lub ust. 9 ustawy o podatku od towarów i usług.

W ramach prowadzonej działalności gospodarczej Spółka dokonuje na rzecz podmiotów zewnętrznych, w szczególności podmiotów należących do Grupy Kapitałowej Y zarówno dostaw towarów jak i świadczenia usług, opodatkowanych podatkiem VAT. Przedmiotem świadczonych usług są w szczególności usługi serwisowe, remontowe, inwestycyjne, utrzymania ruchu, budowlane, budowlano-montażowe, montażowe.

W ramach prowadzonej działalności, Wnioskodawca zawarł w dniu 06.04.2017 r. Umowę Współdziałania („Konsorcjum”) nr (…) z firmą X (dalej: „X”), celem wspólnej realizacji na rzecz spółki Y (dalej: Zamawiający) zadania pod nazwą: „(…)”, numer postępowania przetargowego: (…). Zadanie, o którym wyżej mowa, realizowane jest na podstawie Umowy nr (…) z dnia 25.05.2017 r. (dalej: Kontrakt, Umowa) zawartej między Y (Zamawiający) a ww. Konsorcjum (jako Wykonawcą).

Przedmiotem ww. Kontraktu zawartego między Konsorcjum a Zamawiającym jest kompleksowa realizacja świadczenia usług w zakresie zadania pt.: „(…)”. Zgodnie z § 1 ust. 2 Kontraktu, zakres Przedmiotu Umowy, doprecyzowany w Załączniku nr 3 do Umowy „Wymagania w zakresie wykonania Przedmiotu Umowy”, obejmuje cztery części:

1.  I część – Praca urządzenia wyposażonego w widły i hak (np. ładowarka kołowa) spełniającego wymóg udźwigu dynamicznego (w ruchu) min. 8 Mg oraz podnoszenia ładunku na wysokość 3,5-4 m – zakres realizowanych w tej części czynności obejmuje m.in.:
    *   Transport (…) w kontenerach (…),
    *   Transport płyt (…) na dystansie ok. 50 m,
    *   Załadunek płyt (…) na platformy kolejowe,
    *   Rozładunek, transport na plac (…) kontenerów (…),
    *   Transport na plac (…),
    *   Transport (…) w kadziach na dystansie ok. 100 m,
    *   Transport materiałów eksploatacyjnych na dystansie ok. 100-200 m,
    *   Transport (…) na dystansie ok. 100 m,
    *   Transport (…) na dystansie ok. 200-300 m,
    *   Inne prace transportowe wg potrzeb,
    *   Transport (…) na dystansie ok. 200-300 m,
2.  II część – Praca ładowarki kołowej o pojemności łyżki min. 3,5 m3 – zakres realizowanych w tej części czynności obejmuje m.in.:
    *   Przygotowanie (…) na placu (…),
    *   Załadunek (…) do kontenerów na placu (…) oraz hali (…),
    *   Transport (…) na stanowisko (…),
    *   Transport (…) z hali (…) na plac (…) na dystansie ok. 200-300 m,
    *   Transport (…) z boksów (…) do hali (…) na dystansie ok. 50-300 m,
    *   Transport materiałów (…) na dystansie ok. 200-300 m,
    *   Załadunek (…) na środki transportu,
    *   Załadunek (…) na samochody,
    *   Podgarnianie piasku (…) w rejonie Wydziału 1,
    *   Realizacja innych czynności wg potrzeb,
    *   Załadunek (…) w hali (…),
    *   Okresowa obsługa Magazynu (…),
3.  III część – Praca sprzętu transportowo-budowlanego (ładowarka kołowa o pojemności łyżki min. 3,5 m3, koparka gąsienicowa ze zmiennym osprzętem) w zakresie obsługi składowisk Wydziału 3 i linii przygotowania (…) – zakres realizowanych w tej części czynności obejmuje m.in.:
    *   Obsługa (…) polegająca na cyklicznym ich wybieraniu i opróżnianiu (…),
    *   Przemieszczanie oraz załadunek (…),
    *   Załadunek (…) na środki transportu oraz pryzmowanie na składowiskach (…),
    *   Doraźne (…) oraz załadunek (…),
    *   Załadunek (…) na środki transportu,
    *   Załadunek (…) na środki transportu,
    *   Załadunek na środki transportu (…),
    *   (…),
    *   Realizacja innych prac sprzętowych wg potrzeb,
4.  IV część – Praca dwóch pojazdów samowyładowczych o ładowności min. 18 Mg – zakres realizowanych w tej części czynności obejmuje m.in.:
    *   Transport (…) na dystansie ok. 0,5 km,
    *   Transport (…) na dystansie do 4 km,
    *   Transport (…),
    *   Transport (…) z linii przygotowania (…) w wyznaczone miejsce,
    *   Transport (…) na składowisko (…) lub inne miejsce,
    *   Transport (…), odległość ok. 300-1000 m,
    *   Realizacja pozostałych prac transportowych wg potrzeb.

W ramach realizacji Przedmiotu Umowy, Konsorcjum zobowiązane jest zapewnić sprzęt transportowy, dźwigowy, zaplecze techniczno-socjalne oraz materiały niezbędne do realizacji Przedmiotu Umowy. Konsorcjum zapewnia obsługę sprzętową poprzez jednostki transportowe, wyposażone w sprawne urządzenia kontrolujące prace środka transportu, tzw. liczniki motogodzin. Konsorcjum zobowiązane jest zapewnić sprzęt wraz z operatorami – wykwalifikowaną obsługę (operatorów, kierowców) w ilości niezbędnej do realizacji przedmiotu zamówienia oraz posiadających stosowne uprawnienia do operowania/kierowania maszynami/pojazdami silnikowymi i spełniających wymagania określone w przepisach ustawy – Prawo o ruchu drogowym i ustawy o transporcie drogowym. Po stronie Konsorcjum leży także zaopatrywanie sprzętu w paliwo i materiały eksploatacyjne.

Konsorcjum ponosi pełną odpowiedzialność materialną za powierzony mu do przewozu materiał, w przypadku jego niedoboru, zniszczenia lub zaginięcia, niezależnie od okoliczności, w jakich to nastąpiło. Konsorcjum ponosi pełną odpowiedzialność materialną za wyrządzone szkody i uszkodzenie mienia w trakcie wykonywania usług umowy.

Wynagrodzenie za realizację Przedmiotu Umowy na rzecz Konsorcjum zostało ustalone w kwocie ryczałtowej, obejmującej koszty wykonania usługi, koszty wszelkich niezbędnych czynności zabezpieczających i tymczasowych, koszty wszelkich niezbędnych materiałów, pracy urządzeń, a także koszty przeprowadzenia wszelkich czynności zmierzających do prawidłowego wykonania Przedmiotu Umowy.

Jednocześnie w Umowie ustalone zostały ryczałtowe kwoty wynagrodzenia należnego za każdą część realizacji Umowy, przysługującego Konsorcjum za zrealizowane w okresie jednego miesiąca prace.

Wobec powyższego fakturowanie za każdą część prac wykonanych w danym miesiącu, następuje na ustaloną za daną część kwotę miesięcznego ryczałtu, na podstawie faktury wystawianej raz w miesiącu. Załącznikiem do faktury jest protokół odbioru usługi podpisany przez przedstawicieli Zamawiającego. Faktury za zrealizowane na podstawie Umowy prace są wystawiane na Zamawiającego przez Wnioskodawcę działającego w charakterze Lidera Konsorcjum.

Jak wyżej wskazano, Wykonawcą w ramach realizacji ww. zadania na rzecz Zamawiającego jest Konsorcjum zawarte między Wnioskodawcą (występującym jako Lider Konsorcjum) a X (Uczestnik Konsorcjum), zwanymi dalej łącznie „Partnerami Konsorcjum”. Firma X jest przedsiębiorcą jednoosobowym, prowadzącym działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ustawy o podatku od towarów i usług, polegającą m.in. na świadczeniu usług transportowych i sprzętowych. X posiada status podatnika VAT czynnego, u którego sprzedaż nie jest zwolniona z podatku VAT na podstawie art. 113 ust. 1 i 9 ustawy o VAT.

Szczegółowe zasady współpracy oraz wzajemnych rozliczeń między Partnerami Konsorcjum określa zawarte między nimi – Porozumienie Wykonawcze z dnia 23.06.2017 r. (…) (dalej: Porozumienie Wykonawcze) do wskazanej wyżej Umowy Konsorcjum (…) z dnia 06.04.2017 r. Porozumienie Wykonawcze określa w szczególności podział zadań i wynagrodzenia za realizację Kontraktu pomiędzy Partnerów Konsorcjum, sposób rozliczenia wykonanych zadań, zasady fakturowania i in. Liderem Konsorcjum w trakcie wykonywania Umowy Konsorcjum jest Wnioskodawca.

Zgodnie z art. 2 ust. 2 Porozumienia Wykonawczego łączna wartość usług do wykonania wynosi 6 432 000,00 zł netto, w tym wynagrodzenie poszczególnych Parterów wynosi:

2.1. łączna wartość usług do wykonania przez Lidera Konsorcjum wynosi 257 280,00 zł netto,

2.2. łączna wartość usług do wykonania przez X (dalej: Partnera Konsorcjum) wynosi 6 174 720,00 zł netto.

Zgodnie z art. 2 ust. 3 Porozumienia, do ww. wartości zostanie doliczony podatek VAT wg obowiązujących przepisów, chyba że dotyczyłoby to robót realizowanych przez Partnera Konsorcjum wymienionych w załączniku nr 14 do ustawy o VAT, opodatkowanych na zasadzie tzw. odwróconego obciążenia.

Jednocześnie Lider Konsorcjum oświadczył, że w ramach Porozumienia Wykonawczego Partner Konsorcjum posiada status podwykonawcy wobec Zamawiającego w rozumieniu przepisów ustawy o podatku VAT.

Każdy z Partnerów Konsorcjum będzie pokrywał własne koszty realizacji Kontraktu, i w ramach ustalonego podziału robót będzie zawierał umowy z dostawcami i podwykonawcami we własnym imieniu i na własne ryzyko, za które będą ponosić całkowitą odpowiedzialność w zakresie należytego wykonania Umowy Konsorcjum.

Wnioskodawca, pełniący funkcję Lidera Konsorcjum, wystawia Zamawiającemu jeden raz w miesiącu (zgodnie z Kontraktem z Zamawiającym) faktury VAT za usługi wykonane przez Partnerów Konsorcjum, potwierdzone przez Zamawiającego protokołem odbioru wykonanych usług.

X wystawia/będzie wystawiał na rzecz Wnioskodawcy – jako Lidera Konsorcjum – faktury VAT za usługi wykonane przez siebie i odebrane przez Lidera Konsorcjum i Zamawiającego, w oparciu o protokoły wykonanych usług.

Podział zakresu prac oraz wynagrodzenia pomiędzy Partnerami Konsorcjum określa Załącznik nr 1 do Porozumienia Wykonawczego – „Zakres rzeczowo-finansowy Przedmiotu Umowy Konsorcjum” z podziałem usług na Lidera i Partnera Konsorcjum, zgodnie z którym, przewidziane zostały następujące zadania wraz z wynagrodzeniem, realizowane przez Wnioskodawcę i X (kolejno: wykonawca, nazwa zadania, miesięczne wynagrodzenie ryczałtowe):

1.  X, zadanie 1 – praca sprzętu transportowo-budowlanego wraz z operatorem (ładowarka wyposażona w widły i hak), kwota 41 760,00 zł,
2.  Z – Nadzór i koordynacja nad prawidłową realizacją Zadania nr 1, kwota 1 740,00 zł,
3.  X – Zadanie 2 – praca sprzętu transportowo-budowlanego wraz z operatorem (ładowarka kołowa o poj. łyżki min. 3,5 m3), kwota 42 912,00 zł,
4.  Z – Nadzór i koordynacja nad prawidłową realizacją Zadania nr 2, kwota 1 788,00 zł,
5.  X – Zadanie 3 – praca sprzętu transportowo-budowlanego wraz z operatorem (ładowarka kołowa, koparka gąsienicowa), kwota 25 344,00 zł,
6.  Z – Nadzór i koordynacja nad prawidłową realizacją Zadania nr 3, kwota 1 056,00 zł,
7.  X – Zadanie 4 – praca sprzętu transportowo-budowlanego wraz z operatorem (dwa pojazdy samowyładowcze o ład. min. 18 t.), kwota 20 256,00 zł,
8.  Z – Nadzór i koordynacja nad prawidłową realizacją Zadania nr 4, kwota 844,00 zł.

Poszczególne Zadania, o których wyżej mowa, są wynagradzane odrębnie, tj. za każde Zadanie wykonane przez X w danym miesiącu przysługuje ryczałtowe miesięczne wynagrodzenie. Na podstawie comiesięcznych faktur, X wystawia na rzecz Wnioskodawcy faktury dokumentujące wykonany w ramach każdego z Zadań ustalony zakres prac.

Powyższe usługi realizowane są/będą przez X na rzecz Wnioskodawcy, zgodnie z Porozumieniem Wykonawczym do Umowy Konsorcjum, w ramach podwykonawstwa, bowiem będą następnie przedmiotem dalszego fakturowania przez Wnioskodawcę pełniącego funkcję Lidera Konsorcjum na rzecz Zamawiającego.

W związku z realizacją Kontraktu, X wystawił dotychczas, zgodnie z Porozumieniem Wykonawczym, następujące faktury za wykonanie poszczególnych Zadań w latach 2017-2018:

1.  Faktura VAT nr (…) z dnia 02.08.2017 r., tytułem „Poz. 1 – Praca ładowarki wyposażonej w widły i hak wg umowy (…), Poz. 2 – praca ładowarki wyposażonej w łyżkę o pojem. min 3,5 m3 wg umowy (…), Poz. 3 – Praca ładowarki i koparki wg umowy (…), Poz. 4 – Praca 2 pojazdów samowyładowczych wg umowy (…), na łączną kwotę faktury netto 130 272,00 zł (suma miesięcznych kwot ryczałtu za realizacje poszczególnych Zadań), VAT 29 962,56 zł, brutto 160 234,56 zł,
2.  Faktura VAT nr (…) z dnia 03.09.2017 r., tytułem – jak wyżej w pkt 1, na łączną kwotę faktury netto 130 272,00 zł (jw. w pkt 1), VAT 29 962,56 zł, brutto 160 234,56 zł,
3.  Faktura VAT nr (…) z dnia 30.09.2017 r., tytułem – jak wyżej w pkt 1, na łączną kwotę faktury netto 130 272,00 zł (jw. w pkt 1), VAT 29 962,56 zł, brutto 160 234,56 zł,
4.  Faktura VAT nr (…) z dnia 31.10.2017 r., tytułem – jak wyżej w pkt 1, na łączną kwotę faktury netto 130 272,00 zł (jw. w pkt 1), VAT 29 962,56 zł, brutto 160 234,56 zł,
5.  Faktura VAT nr (…) z dnia 30.11.2017 r., tytułem – jak wyżej w pkt 1, na łączną kwotę faktury netto 130 272,00 zł (jw. w pkt 1), VAT 29 962,56 zł, brutto 160 234,56 zł,
6.  Faktura VAT nr (…) z dnia 31.12.2017 r., tytułem – jak wyżej w pkt 1, na łączną kwotę faktury netto 130 272,00 zł (jw. w pkt 1), VAT 29 962,56 zł, brutto 160 234,56 zł,
7.  Faktura VAT nr (…) z dnia 31.01.2018 r., tytułem – jak wyżej w pkt 1, na łączną kwotę faktury netto 130 272,00 zł (jw. w pkt 1), VAT 29 962,56 zł, brutto 160 234,56 zł,
8.  Faktura VAT nr (…) z dnia 28.02.2018 r., tytułem – jak wyżej w pkt 1, na łączną kwotę faktury netto 130 272,00 zł (jw. w pkt 1), VAT 29 962,56 zł, brutto 160 234,56 zł,
9.  Faktura VAT nr (…) z dnia 31.03.2018 r., tytułem – jak wyżej w pkt 1, na łączną kwotę faktury netto 130 272,00 zł (jw. w pkt 1), VAT 29 962,56 zł, brutto 160 234,56 zł,
10.  Faktura VAT nr (…) z dnia 30.04.2018 r., tytułem – jak wyżej w pkt 1, na łączną kwotę faktury netto 130 272,00 zł (jw. w pkt 1), VAT 29 962,56 zł, brutto 160 234,56 zł,
11.  Faktura VAT nr (…) z dnia 31.05.2018 r., tytułem – jak wyżej w pkt 1, na łączną kwotę faktury netto 130 272,00 zł (jw. w pkt 1), VAT 29 962,56 zł, brutto 160 234,56 zł,
12.  Faktura VAT nr (…) z dnia 30.06.2018 r., tytułem – jak wyżej w pkt 1, na łączną kwotę faktury netto 130 272,00 zł (jw. w pkt 1), VAT 29 962,56 zł, brutto 160 234,56 zł,
13.  Faktura VAT nr (…) z dnia 31.07.2018 r., tytułem – jak wyżej w pkt 1, na łączną kwotę faktury netto 134 232,26 zł (jw. w pkt 1), VAT 30 873,42 zł, brutto 165 105,68 zł,
14.  Faktura VAT nr (…) z dnia 31.08.2018 r., tytułem – jak wyżej w pkt 1, na łączną kwotę faktury netto 134 232,26 zł (jw. w pkt 1), VAT 30 873,42 zł, brutto 165 105,68 zł,
15.  Faktura VAT nr (…) z dnia 30.09.2018 r., tytułem – jak wyżej w pkt 1, na łączną kwotę faktury netto 134 232,26 zł (jw. w pkt 1), VAT 30 873,42 zł, brutto 165 105,68 zł.

Usługi świadczone przez X na podstawie Porozumienia Wykonawczego, dokumentowane ww. fakturami (a także fakturami, które będą wystawiane w przyszłości), stanowią de facto usługi wynajmu sprzętu z operatorem, który to sprzęt jest wykorzystywany do świadczenia usług transportowych i sprzętowych związanych z obsługą technologiczną Wydziału 1, szczegółowo opisanych wyżej jako usługi objęte treścią Załącznika nr 3 do Umowy z dnia 25.05.2017 r. zawartej z Zamawiającym (tj. Y).

W złożonym uzupełnieniu Wnioskodawca wskazał, że zgodnie z przedstawionym we wniosku o wydanie interpretacji stanem faktycznym/zdarzeniem przyszłym, czynności wykonywane przez X na rzecz Wnioskodawcy polegają na świadczeniu usług wynajmu sprzętu z operatorem (ładowarki, koparki, pojazdy samowyładowcze), który służy do wykonywania robót związanych z obsługą technologiczną Wydziału 1, które to roboty nie stanowią stricte robót budowlanych. Są to usługi polegające na obsłudze technologicznej Wydziału 1 sprzętem transportowo-budowlanym – obsługa ta obejmuje czynności szczegółowo wskazane w opisie stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego jako czynności wymienione w Załączniku nr 3 do Umowy z Zamawiającym, takie jak przykładowo transport materiałów na halę (…), załadunek płyt na platformy, transport (…) i innych materiałów w ramach Wydziału 1 itp.

Zgodnie z podanymi we wniosku informacjami, wykonywanie powyższych czynności nie stanowi w ocenie Wnioskodawcy robót budowlanych – usługi te – mając na uwadze przedmiot umów zawartych z Zamawiającym – mają raczej charakter prac polegających na obsłudze technologicznej Wydziału 1.

Należy zauważyć, iż z uwagi na brak wyraźnego zakwalifikowania tego rodzaju usług w ramach Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług, a także mając na uwadze niewiążący charakter opinii w sprawie klasyfikacji statystycznych wydawanych przez Urząd Statystyczny lub inne podmioty działające na podstawie przepisów o statystyce publicznej, Wnioskodawca ma wątpliwości związane ze wskazaniem w sposób jednoznaczny, tj. jako element stanu faktycznego, do jakiego konkretnie grupowania PKWiU należą usługi świadczone przez X. Mając jednak na uwadze przedstawiony w stanie faktycznym opis usług nabywanych od X, wydaje się, że przedmiotowe usługi powinny być klasyfikowane w ramach symbolu 52.24.19.0. PKWiU, tj. jako pozostałe usługi przeładunku towarów.

Wnioskodawca poinformował również, że zgodnie z przedstawionym we wniosku o wydanie interpretacji stanem faktycznym/zdarzeniem przyszłym, czynności wykonywane przez niego na rzecz Zamawiającego, w związku z którymi nabywa/będzie nabywał on od X usługi wynajmu sprzętu z operatorem, polegają na kompleksowej realizacji usług w zakresie zadania pt.: „(…)”. We wniosku Wnioskodawca szczegółowo opisał, na czym polegają usługi świadczone na rzecz Zamawiającego (zakres wynikający z Załącznika nr 3 do Umowy z Zamawiającym) – chodzi o następujące rodzaje usług: Praca urządzenia wyposażonego w widły i hak (np. ładowarka kołowa) spełniającego wymóg udźwigu dynamicznego (w ruchu) min. 8 Mg oraz podnoszenia ładunku na wysokość 3,5-4 m, Praca ładowarki kołowej o pojemności łyżki min. 3,5 m3, praca sprzętu transportowo-budowlanego (ładowarka kołowa o pojemności łyżki min. 3,5 m3, koparka gąsienicowa ze zmiennym osprzętem) w zakresie obsługi składowisk Wydziału 3 i linii przygotowania i (…), praca dwóch pojazdów samowyładowczych o ładowności min. 18 Mg.

Zamawiający, w ramach Konsorcjum, zapewnia na rzecz Zamawiającego, sprzęt transportowy, dźwigowy wraz z operatorami, zaplecze techniczno-socjalne oraz materiały niezbędne do realizacji umowy.

Należy zauważyć, iż z uwagi na brak wyraźnego zakwalifikowania tego rodzaju usług w ramach Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług, a także mając na uwadze niewiążący charakter opinii w sprawie klasyfikacji statystycznych wydawanych przez Urząd Statystyczny w Łodzi lub inne podmioty działające na podstawie przepisów o statystyce publicznej, Wnioskodawca ma wątpliwości związane ze wskazaniem w sposób jednoznaczny, tj. jako element stanu faktycznego, do jakiego konkretnie grupowania PKWiU należą usługi świadczone na rzecz Zamawiającego. Mając jednak na uwadze przedstawiony w stanie faktycznym opis usług świadczonych na rzecz Zamawiającego, wydaje się, że przedmiotowe usługi również powinny być klasyfikowane w ramach symbolu 52.24.19.0. PKWiU, tj. jako pozostałe usługi przeładunku towarów.

Jednocześnie, w odniesieniu do powyższych uwag, Wnioskodawca pragnie zauważyć, że na gruncie najnowszego orzecznictwa sądów administracyjnych, w tym Naczelnego Sądu Administracyjnego, prezentowane jest stanowisko, zgodnie z którym nie ma podstaw, aby Organ wydający pisemną interpretację żądał od Wnioskodawcy wskazania dla świadczonych usług symbolu PKWiU. Jak podkreśla Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 11 października 2017 r., sygn. akt II FSK 2412/15, „(\`(...)\`) podanie symbolu klasyfikacji PKWiU dla danej usługi w rozpatrywanej sprawie, nie jest elementem stanu faktycznego, wymaganym we wniosku o udzielenie interpretacji w rozumieniu art. 14b § 3 o.p. We wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego skarżący opisał w sposób jednoznaczny i niewymagający interpretacji, jakie usługi świadczy. Przedstawił również własne stanowisko w sprawie oceny prawnej zagadnienia prawnego będącego przedmiotem wniosku. W konsekwencji prawidłowo WSA w Łodzi stwierdził, że obowiązkiem organu podatkowego było wydanie interpretacji podatkowej, zawierającej ocenę prawną tego stanowiska, albowiem stan faktyczny został przedstawiony w sposób wyczerpujący. Uzależnianie odpowiedzi na pytanie od podania symboli PKWiU stanowi przejaw nadmiernego formalizmu, nieznajdującego oparcia w art. 14b § 3 o.p. (\`(...)\`)”. Należy przy tym zauważyć, iż organy podatkowe wydające pisemne interpretacje nie są związane klasyfikacją dokonaną przez organ właściwy z zakresu statystyki publicznej ani też klasyfikacją dokonaną przez podatnika.

Podobne stanowisko wynika z wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 kwietnia 2018 r., sygn. akt I FSK 938/16, w którym Sąd wskazał, że „(\`(...)\`) przyjęcie, iż symbol PKWiU stanowi element jedynie stanu faktycznego wniosku o interpretację, z pominięciem jego również normatywnego charakteru, gdy dana norma prawa podatkowego odwołuje się do tegoż symbolu, skutkowałoby związaniem organu interpretacyjnego wskazaniem wnioskodawcy w tym zakresie, co w istocie przekreślałoby w niektórych przypadkach – jak w niniejszej sprawie, gdzie od odpowiedniego grupowania zależy stawka podatku VAT – sens interpretacji, bowiem organ, nie mogąc wskazać prawidłowej klasyfikacji statystycznej opisanej we wniosku usługi (towaru), musiałby podzielić stanowisko wnioskodawcy w tej kwestii, a co za tym idzie w kwestii stawki podatku (\`(...)\` )”.

Wobec powyższego, w ocenie Wnioskodawcy, opisał on dokładnie i szczegółowo przedmiot usług nabywanych od X jak i świadczonych przez Wnioskodawcę na rzecz Zamawiającego, a tym samym wskazywanie numeru PKWiU dla powyższych usług nie powinno stanowić obligatoryjnego elementu wniosku o interpretację, skoro Organ nie jest związany ani opinią organu statystycznego, ani symbolem PKWiU podanym przez Wnioskodawcę.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania.

1.  Czy w okolicznościach wskazanych w stanie faktycznym/zdarzeniu przyszłym, Wnioskodawca jest/będzie podatnikiem w trybie odwróconego obciążenia, tj. na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 8 ustawy o VAT z tytułu nabywanych od X usług wynajmu sprzętu wraz z operatorem (pytanie dotyczy stanu faktycznego zaistniałego i stanu przyszłego)?
2.  Zakładając, że odpowiedź na pytanie nr 1 będzie negatywna, tj. Wnioskodawca nie będzie podatnikiem w trybie odwróconego obciążenia z tytułu nabywanych usług wynajmu sprzętu z operatorem – czy wobec tego Wnioskodawcy przysługuje/będzie przysługiwać prawo do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktur wystawionych (opisanych w stanie faktycznym), które będą wystawiane przez X na zasadach ogólnych, tj. z wykazanym należnym podatkiem VAT, dokumentujących świadczone usługi wynajmu sprzętu z operatorem (pytanie dotyczy stanu faktycznego zaistniałego i stanu przyszłego)?

Zdaniem Wnioskodawcy:

Ad. 1

W okolicznościach wskazanych w stanie faktycznym/zdarzeniu przyszłym, prawidłowym będzie stanowisko, zgodnie z którym Wnioskodawca nie jest/nie będzie podatnikiem w trybie odwróconego obciążenia, tj. na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 8 ustawy o VAT z tytułu nabywanych od X usług wynajmu sprzętu wraz z operatorem.

Ad. 2

W konsekwencji stanowiska przedstawionego w odpowiedzi na Pytanie nr 1, przysługuje mu/będzie przysługiwać prawo do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktur wystawionych/które będą wystawiane przez X na zasadach ogólnych, tj. z wykazanym należnym podatkiem VAT, dokumentujących świadczone usługi wynajmu sprzętu z operatorem.

Uzasadnienie stanowiska Wnioskodawcy

Ad. 1

Stosownie do regulacji ustawy o VAT obowiązujących od dnia 1 stycznia 2017 r., rozliczanie podatku z tytułu wykonywania usług budowlanych przez podwykonawców, zasadniczo objęte jest mechanizmem odwróconego obciążenia. Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 8 ustawy o VAT, podatnikami są również osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne nabywające usługi wymienione w załączniku nr 14 do ustawy, jeżeli łącznie spełnione są następujące warunki:

1.  usługodawcą jest podatnik, o którym mowa w art. 15, u którego sprzedaż nie jest zwolniona od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 i 9,
2.  usługobiorcą jest podatnik, o którym mowa w art. 15, zarejestrowany jako podatnik VAT czynny.

Stosownie natomiast do art. 17 ust. 1h ustawy, w przypadku usług wymienionych w poz. 2-48 załącznika nr 14 do ustawy przepis ust. 1 pkt 8 stosuje się, jeżeli usługodawca świadczy te usługi jako podwykonawca. Zgodnie z art. 17 ust. 2 ustawy, w przypadkach wymienionych w ust. 1 pkt 4, 5, 7 i 8, usługodawca lub dokonujący dostawy towarów nie rozlicza podatku należnego.

Powołane wyżej przepisy ustawy o VAT wprowadzają mechanizm polegający na przeniesieniu obowiązku rozliczania podatku od towarów i usług na podatnika, na rzecz którego wykonana została ściśle określona usługa budowlana. Wskazane wyżej przepisy stanowią więc odstępstwo od generalnej zasady wyrażonej w art. 193 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej, zgodnie z którą osobą zobowiązaną do zapłaty VAT jest podatnik dokonujący dostawy towarów lub świadczenia usług, bowiem przenosi obowiązek rozliczenia VAT należnego ze sprzedającego na nabywcę.

Należy zauważyć, iż ustalenie, czy dana usługa podlega rozliczeniu zgodnie z mechanizmem odwrotnego obciążenia, czy też zastosowanie będzie miała ogólna zasada rozliczenia podatku – ma charakter indywidualny, co oznacza, iż każdorazowo należy zbadać czy dana usługa jest usługą wymienioną w załączniku nr 14 do ustawy o VAT oraz czy jest świadczona przez podwykonawcę. Przy czym dla zastosowania mechanizmu odwrotnego obciążenia konieczne jest spełnienie obu ww. przesłanek łącznie.

Odnosząc powyższe uwarunkowania na grunt przedstawionego stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego, należy stwierdzić, iż nie budzi wątpliwości spełnienie przesłanki dotyczącej realizacji przez X usług w warunkach podwykonawstwa. Jak przedstawiono w stanie faktycznym, usługi wynajmu sprzętu z operatorem świadczone przez X w ramach Umowy Konsorcjum na rzecz Wnioskodawcy (jako Lidera), są następnie przedmiotem dalszej odsprzedaży przez Wnioskodawcę działającego w charakterze Lidera na rzecz Zamawiającego, a więc ich realizacja następuje w warunkach podwykonawstwa.

Przedmiotowe usługi polegające na wynajmie sprzętu transportowo-budowlanego nie zostały wprost wymienione w załączniku nr 14 do ustawy o VAT.

Z objaśnień zawartych w PKWiU do sekcji F obejmującej „Obiekty Budowlane i Roboty Budowlane” wynika, że sekcja F nie obejmuje m.in. usług wynajmu maszyn i urządzeń budowlanych bez operatora, sklasyfikowanego w grupowaniu 77.32; natomiast wynajem sprzętu z operatorem należy klasyfikować w zakresie działu 41 (czyli roboty budowlane) w odpowiednich grupowaniach obejmujących roboty budowlane wykonywane z jego użyciem.

Podobne wytyczne znajduje się w objaśnieniach podatkowych Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 17 marca 2017 r., zatytułowanych „Stosowanie mechanizmu odwróconego obciążenia w transakcjach dotyczących świadczenia usług budowlanych”, gdzie wskazano, iż „(\`(...)\`) Zgodnie z objaśnieniami w PKWiU w Sekcji F „Obiekty budowlane i roboty budowlane” dział ten nie zawiera usług w zakresie wynajmu sprzętu bez operatora; usługi takie są sklasyfikowane w PKWiU 77.32.10.0, tym samym – jako że nie są one wymienione w załączniku nr 14 do ustawy o VAT – podlegają rozliczeniu na ogólnych zasadach”. Jak czytamy dalej w objaśnieniach, „(\`(...)\`) zgodnie z objaśnieniami w PKWiU w Sekcji F, „Obiekty budowlane i roboty budowlane” wynajem sprzętu z operatorem należy klasyfikować w zakresie tego działu w odpowiednich grupowaniach obejmujących roboty budowlane wykonywane z jego użyciem. Wynajem spychacza z obsługą mieści się w załączniku nr 14 pod pozycją 48: „Roboty związane z wykonywaniem pozostałych specjalistycznych robót budowlanych, gdzie indziej niesklasyfikowanych” (PKWiU 43.99.90.0), usługa ta będzie podlegała rygorom rozliczenia podatku VAT w ramach odwróconego obciążenia (\`(...)\`)”.

Mając na uwadze powyższe wskazówki, wydaje się więc, że możliwość zakwalifikowania usługi wynajmu sprzętu z operatorem jako usług objętych załącznikiem nr 14 do ustawy o VAT, podlegających opodatkowaniu na zasadzie odwróconego obciążenia, jest uwarunkowana uprzednim stwierdzeniem, że wynajmowany sprzęt będzie wykorzystywany do wykonywania określonych prac budowlanych, wymienionych w załączniku nr 14 do ustawy o VAT. Do takiego wniosku prowadzi treść ww. objaśnień, w których wskazano, że z użyciem sprzętu z operatorem mają być wykonywane roboty budowlane, klasyfikowane w ramach sekcji F w odpowiednich grupowaniach. Wobec powyższego należałoby uznać, że jeżeli wynajem sprzętu wraz z operatorem następuje celem realizacji robót innych niż roboty budowlane, tj. prace niewymienione w sekcji F PKWiU, to wówczas tego rodzaju wynajem nie powinien być klasyfikowany jako usługa budowlana objęta odwróconym obciążeniem.

Przechodząc do uzasadnienia stanowiska Wnioskodawcy na gruncie przedstawionego stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego, należy zauważyć, że usługi nabywane przez Wnioskodawcę od X, polegające na wynajmie sprzętu z operatorem (ładowarki, koparki, pojazdy samowyładowcze), służą do wykonywania robót związanych z obsługą technologiczną Wydziału 1, które to roboty nie stanowią stricte robót budowlanych. Są to usługi polegające na obsłudze technologicznej Wydziału 1 sprzętem transportowo-budowlanym – obsługa ta obejmuje czynności szczegółowo wskazane w opisie stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego jako czynności wymienione w Załączniku nr 3 do Umowy z Zamawiającym, takie jak przykładowo transport materiałów na halę (…), załadunek płyt na platformy, transport (…) i innych materiałów w ramach Wydziału 1 itp. Według oceny X, świadczącego ww. usługi na rzecz Wnioskodawcy, prace polegające na obsłudze technologicznej Wydziału 1, do których jest wykorzystywany wynajmowany przez X wraz z operatorem sprzęt budowlany, nie stanowią usług budowlanych, czego konsekwencją jest zakwalifikowanie przez X tych usług jako usług świadczonych na zasadach ogólnych z wykazanym należnym podatkiem VAT wg stawki 23%.

W ocenie Wnioskodawcy, ocena usług świadczonych przez X opisanych w stanie faktycznym/zdarzeniu przyszłym nie powinna być dokonywana w oderwaniu od kryterium celu, tj. usługi, do realizacji której jest wykorzystywany wynajmowany sprzęt. Mając na uwadze fakt, iż załącznik nr 14 do ustawy o VAT wyraźnie wskazuje, iż intencją ustawodawcy było zastosowanie procedury odwróconego obciążenia w odniesieniu do usług budowlanych, a także fakt, iż prace wykonywane przy użyciu wynajmowanego przez X sprzętu są pracami związanymi z bieżącą obsługą Wydziału 1 i nie mają charakteru robót budowlanych – należy uznać, iż nie znajduje uzasadnienia zastosowanie w przypadku świadczenia tych usług opodatkowanie w trybie odwróconego obciążenia na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 8 ustawy o VAT.

Stanowisko Wnioskodawcy zgodnie z którym, usługi wynajmu sprzętu wraz z operatorem nie będą podlegały opodatkowaniu w trybie odwróconego obciążenia, jeżeli ten sprzęt jest wykorzystywany do wykonywania robót innych niż roboty budowlane, znajduje potwierdzenie w przykładowej interpretacji Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 7 czerwca 2018 r., 0112-KDIL1-3.4012.232.2018.1.IT, w której organ potwierdził, że usługi polegające na wynajmie podnośnika koszowego z operatorem, celem dokonywania prac wycinkowych drzew, krzewów i in. nie stanowią usług objętych odwróconym obciążeniem.

Biorąc pod uwagę przedstawiony we wniosku stan faktyczny/stan przyszły oraz powyższą argumentację, zdaniem Wnioskodawcy należy stwierdzić, że do usług świadczonych przez X na rzecz Wnioskodawcy, dotyczących usług wynajmu sprzętu budowlanego wraz z operatorem dla celów związanych z obsługą technologiczną Wydziału 1, nie znajduje zastosowania mechanizm odwrotnego obciążenia przy rozliczaniu podatku należnego. X świadczy wprawdzie ww. usługi jako podwykonawca, o którym mowa w art. 17 ust. 1h ustawy o VAT, ale świadczone usługi nie stanowią usług budowlanych wymienionych w Załączniku nr 14 do ustawy o VAT. W konsekwencji, Wnioskodawca nie jest/nie będzie podatnikiem w trybie odwróconego obciążenia, tj. na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 8 ustawy o VAT z tytułu nabywanych od X usług wynajmu sprzętu wraz z operatorem.

Ad. 2

W konsekwencji stanowiska zaprezentowanego przez Wnioskodawcę w odpowiedzi na pytanie nr 1 złożonego wniosku, zgodnie z którym, Wnioskodawca nie jest/nie będzie podatnikiem w trybie odwróconego obciążenia, tj. na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 8 ustawy o VAT z tytułu nabywanych od X usług wynajmu sprzętu wraz z operatorem – należy uznać, iż Wnioskodawcy przysługuje/będzie przysługiwać prawo do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktur wystawionych (opisanych w stanie faktycznym)/które będą wystawiane przez Wykonawcę na zasadach ogólnych, tj. z wykazanym należnym podatkiem VAT, dokumentujących świadczone usługi wynajmu sprzętu wraz z operatorem.

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Mając na uwadze fakt, iż wskazane wyżej usługi, zgodnie z prezentowanym wyżej stanowiskiem w zakresie odpowiedzi na pytanie nr 1 wniosku, powinny podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na zasadach ogólnych, a ich nabywanie następuje w związku z wykonywaniem przez Wnioskodawcę czynności podlegających opodatkowaniu, tym samym Spółka będzie uprawniona dokonać obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, wynikającego z ww. faktur wystawionych (opisanych w stanie faktycznym)/wystawianych w przyszłości przez X, dokumentujących świadczone usługi wynajmu sprzętu z operatorem.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Na wstępie należy zauważyć, że przy określaniu prawidłowego sposobu opodatkowania dla danej usługi istotne jest właściwe jej zaklasyfikowanie wg symbolu PKWiU. Tym samym wydając przedmiotową interpretację tutejszy organ oparł się na podanych przez Wnioskodawcę klasyfikacjach.

Wskazać należy, że stosownie do pkt 1 komunikatu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 24 stycznia 2005 r. w sprawie trybu udzielania informacji dotyczących standardów klasyfikacyjnych (Dz. Urz. GUS z 2005 r. Nr 1, poz. 11), zgodnie z zasadami metodycznymi klasyfikacji zasadą jest, że zainteresowany podmiot sam klasyfikuje prowadzoną działalność, produkty (wyroby, usługi), towary, środki trwałe i obiekty budowlane według zasad określonych w poszczególnych klasyfikacjach i nomenklaturach, wprowadzonych rozporządzeniem Rady Ministrów lub stosowanych bezpośrednio na podstawie przepisów Wspólnoty Europejskiej. W związku z tym, że organy podatkowe nie są właściwe do klasyfikowania usług, a dla prawidłowego ich opodatkowania niezbędne jest ich zaklasyfikowanie do prawidłowego grupowania statystycznego, obowiązek ten spoczywa na Wnioskodawcy.

Niniejsza interpretacja nie rozstrzyga prawidłowości klasyfikacji usług nabywanych i świadczonych przez Wnioskodawcę w świetle PKWiU. Wobec tego została ona wydana przy założeniu, że Wnioskodawca poprawnie zakwalifikował usługi będące przedmiotem wniosku do odpowiednich grupowań PKWiU. Tutejszy organ nie jest bowiem uprawniony, w ramach określonych w art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej, do zajmowania stanowiska w zakresie prawidłowości formalnego przyporządkowania danej usługi do grupowania statystycznego.

W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek z elementów przedstawionego opisu sprawy (w szczególności w przypadku błędnej klasyfikacji PKWiU wymienionych we wniosku usług) lub zmiany stanu prawnego, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2018 r., poz. 2174, z późn. zm.) – zwanej dalej ustawą – opodatkowaniu ww. podatkiem podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Art. 7 ust. 1 ustawy stanowi, że przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Na mocy art. 8 ust. 1 ustawy – przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).

Na podstawie art. 5a ustawy – towary lub usługi będące przedmiotem czynności, o których mowa w art. 5, wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, są identyfikowane za pomocą tych klasyfikacji, jeżeli dla tych towarów lub usług przepisy ustawy lub przepisy wykonawcze wydane na jej podstawie powołują symbole statystyczne.

Należy wskazać, że od dnia 1 stycznia 2011 r. dla potrzeb podatku od towarów i usług stosuje się Polską Klasyfikację Wyrobów i Usług wprowadzoną rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 29 października 2008 r. (Dz. U. z 2008 r. Nr 207, poz. 1293, z późn. zm.).

Jak stanowi art. 15 ust. 1 ustawy – podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych – art. 15 ust. 2 ustawy.

Należy zauważyć, że w praktyce gospodarczej bardzo często inwestycje realizowane są przez wykonawców funkcjonujących w formie konsorcjum, które jest związkiem kilku przedsiębiorstw zawartym w celu dokonania wspólnego przedsięwzięcia. Występują różne modele konsorcjów, z których każde może mieć indywidualny charakter. To z postanowień konkretnej umowy konsorcjum wynika sposób jego organizacji i rozliczeń pomiędzy jego członkami a inwestorem, jak również zakres usług świadczonych przez poszczególnych członków konsorcjum.

W prawie cywilnym ani w prawie podatkowym nie występuje definicja konsorcjum, jednakże przyjmuje się, że zawarcie umowy konsorcjum możliwe jest na podstawie art. 3531 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2018 r., poz. 1025, z późn. zm.), w ramach tzw. swobody umów. W konsekwencji strony zawierające umowę konsorcjum mogą ją ukształtować w sposób dowolny, byleby jej treść lub cel nie sprzeciwiały się ustawie, zasadom współżycia społecznego oraz właściwości takiego stosunku. Konsorcjum nie jest podmiotem gospodarczym, nie posiada osobowości prawnej ani podmiotowości prawnej, nie musi być rejestrowane, ani mieć odrębnej nazwy czy też siedziby. Podmioty tworzące konsorcjum są, co do zasady, niezależne w swoich dotychczasowych działaniach (czyli w działaniach niezwiązanych z konsorcjum), a w działaniach związanych z konsorcjum realizują wspólne przedsięwzięcie objęte porozumieniem. Zawierając umowę konsorcyjną podmioty mogą określić, kto będzie reprezentował konsorcjum na zewnątrz (może to być także osoba trzecia). Co do zasady, konsorcja nie mają też wspólnego majątku (chociaż mogą mieć wspólne konto rozliczeniowe), a wszelkie formy płatności regulowane są przez firmę lub osobę reprezentującą konsorcjum.

Konsorcjum nie może być zatem uznane za podatnika VAT. Oznacza to, że relacji zachodzących pomiędzy stronami umowy konsorcjum (podatnikami VAT), dla potrzeb podatku od towarów i usług, nie należy oceniać na zasadach wewnętrznych rozliczeń konsorcjum, a przedsiębiorcy działający w ramach konsorcjum są odrębnymi podatnikami VAT. W konsekwencji działając w ramach konsorcjum powinni oni do wzajemnych rozliczeń stosować ogólne reguły wynikające z ustawy o podatku od towarów i usług oraz aktów wykonawczych do niej.

Na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 8 ustawy – podatnikami są również osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne nabywające usługi wymienione w załączniku nr 14 do ustawy, jeżeli łącznie spełnione są następujące warunki:

1.  usługodawcą jest podatnik, o którym mowa w art. 15, u którego sprzedaż nie jest zwolniona od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 i 9,
2.  usługobiorcą jest podatnik, o którym mowa w art. 15, zarejestrowany jako podatnik VAT czynny.

Jednakże zgodnie z art. 17 ust. 1h ustawy – w przypadku usług wymienionych w poz. 2-48 załącznika nr 14 do ustawy przepis ust. 1 pkt 8 stosuje się, jeżeli usługodawca świadczy te usługi jako podwykonawca.

W świetle art. 17 ust. 2 ustawy – w przypadkach wymienionych w ust. 1 pkt 4, 5, 7 i 8, usługodawca lub dokonujący dostawy towarów nie rozlicza podatku należnego.

Załącznik nr 14 do ustawy obowiązujący od dnia 1 stycznia 2017 r. zawiera (w poz. 2-48) zamkniętą listę usług identyfikowanych przy pomocy Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (PKWiU) podlegających mechanizmowi odwrotnego obciążenia w przypadku świadczenia tych usług przez podwykonawców.

Należy wskazać, że art. 17 ust. 1 pkt 8 ustawy wprowadza mechanizm polegający na przesunięciu obowiązku rozliczenia podatku VAT na podatnika, na rzecz którego świadczona jest usługa wymieniona w załączniku nr 14 do ustawy, jeżeli usługodawcą jest podatnik, o którym mowa w art. 15, u którego sprzedaż nie jest zwolniona od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 bądź 9, natomiast usługobiorcą jest podatnik, o którym mowa w art. 15, zarejestrowany jako podatnik VAT czynny. Przy czym, w przypadku usług wymienionych w poz. 2-48 załącznika nr 14 do ustawy mechanizm odwrotnego obciążenia ma zastosowanie, jeżeli usługodawca świadczy te usługi jako podwykonawca.

Ustawa nie definiuje pojęcia „podwykonawcy”, zatem dla prawidłowego rozumienia tego terminu wystarczające będzie posłużenie się powszechnym jego znaczeniem wynikającym z wykładni językowej. Zgodnie z definicją zawartą w internetowym wydaniu Słownika Języka Polskiego: „podwykonawca – to firma lub osoba wykonująca pracę na zlecenie głównego wykonawcy” (http://sjp.pwn.pl/sjp/podwykonawca;2503008).

Zatem powyższe uregulowania prawne dowodzą, że aby zaistniał mechanizm odwrotnego obciążenia dla transakcji w zakresie usług wymienionych w poz. 2-48 załącznika nr 14 do ustawy, to ich przedmiotem muszą być wyłącznie usługi, które są wykonywane w następującej relacji: podwykonawca – główny wykonawca.

Należy wskazać, że podwykonawca to dalszy wykonawca prac (częściowych lub całościowych) w ramach zleconej przez inwestora na rzecz głównego wykonawcy inwestycji budowlanej. A zatem podwykonawca jest podatnikiem działającym na zlecenie głównego wykonawcy.

Zatem aby stwierdzić, czy w realizacji danej inwestycji uczestniczy podwykonawca muszą wystąpić dwa rodzaje zleceń: pierwotne zlecenie udzielone głównemu wykonawcy oraz zlecenie udzielone przez głównego wykonawcę na rzecz kolejnego podmiotu, który pełni właśnie funkcję podwykonawcy. Tym samym konieczne jest uwzględnienie funkcji poszczególnych podmiotów uczestniczących w realizacji inwestycji budowlanej oraz charakteru relacji pomiędzy nimi.

Z opisu sprawy wynika, że Wnioskodawca – czynny, zarejestrowany podatnik podatku od towarów i usług – w ramach prowadzonej działalności gospodarczej dokonuje na rzecz podmiotów zewnętrznych, w szczególności podmiotów należących do Grupy Kapitałowej Y zarówno dostaw towarów jak i świadczenia usług, opodatkowanych podatkiem VAT. Przedmiotem świadczonych usług są w szczególności usługi serwisowe, remontowe, inwestycyjne, utrzymania ruchu, budowlane, budowlano-montażowe, montażowe.

W ramach prowadzonej działalności, Wnioskodawca zawarł w dniu 06.04.2017 r. Umowę Współdziałania („Konsorcjum”) z X (dalej: „X”), celem wspólnej realizacji na rzecz spółki Y (dalej: Zamawiający) zadania pod nazwą: „(…)”. Zadanie, o którym wyżej mowa, realizowane jest na podstawie Umowy nr (…) z dnia 25.05.2017 r. (dalej: Kontrakt, Umowa) zawartej między Y (Zamawiający) a ww. Konsorcjum (jako Wykonawcą).

Przedmiotem ww. Kontraktu zawartego między Konsorcjum a Zamawiającym jest kompleksowa realizacja świadczenia usług w zakresie zadania pt.: „(…)”. Zgodnie z § 1 ust. 2 Kontraktu, zakres Przedmiotu Umowy, doprecyzowany w Załączniku nr 3 do Umowy „Wymagania w zakresie wykonania Przedmiotu Umowy”, obejmuje cztery części:

1.  I część – Praca urządzenia wyposażonego w widły i hak (np. ładowarka kołowa) spełniającego wymóg udźwigu dynamicznego (w ruchu) min. 8 Mg oraz podnoszenia ładunku na wysokość 3,5-4 m – zakres realizowanych w tej części czynności obejmuje m.in.:
    *   Transport (…) z placu (…) oraz hali (…) na halę (…),
    *   Transport płyt (…) z hali (…) na plac wewnętrzny na dystansie ok. 50 m,
    *   Załadunek płyt (…) na platformy kolejowe,
    *   Rozładunek, transport na plac przygotowania (…) i załadunek na platformy kolejowe kontenerów (…),
    *   Transport na plac (…) i opróżnianie (…),
    *   Transport (…) w kadziach na dystansie ok. 100 m,
    *   Transport materiałów eksploatacyjnych na dystansie ok. 100-200 m,
    *   Transport (…) na dystansie ok. 100 m,
    *   Transport (…) na dystansie ok. 200-300 m,
    *   Inne prace transportowe wg potrzeb,
    *   Transport (…) na trasie (…), na dystansie ok. 200-300 m,
2.  II część – Praca ładowarki kołowej o pojemności łyżki min. 3,5 m3 – zakres realizowanych w tej części czynności obejmuje m.in.:
    *   Przygotowanie (…),
    *   Załadunek (…) do kontenerów na placu (…) oraz hali (…),
    *   Transport (…) na stanowisko (…),
    *   Transport (…) z hali (…) na plac (…) na dystansie ok. 200-300 m,
    *   Transport (…) z boksów (…) do hali (…) na dystansie ok. 50-300 m,
    *   Transport materiałów (…) na dystansie ok. 200-300 m,
    *   Załadunek (…) na środki transportu,
    *   Załadunek (…) na samochody,
    *   Podgarnianie piasku (…) w rejonie Wydziału 1,
    *   Realizacja innych czynności wg potrzeb,
    *   Załadunek (…) w hali (…),
    *   Okresowa obsługa Magazynu (…),
3.  III część – Praca sprzętu transportowo-budowlanego (ładowarka kołowa o pojemności łyżki min. 3,5 m3, koparka gąsienicowa ze zmiennym osprzętem) w zakresie obsługi składowisk Wydziału 3 i linii przygotowania (…) – zakres realizowanych w tej części czynności obejmuje m.in.:
    *   Obsługa (…) polegająca na cyklicznym ich wybieraniu i opróżnianiu (…),
    *   Przemieszczanie oraz załadunek (…),
    *   Załadunek (…) na środki transportu oraz pryzmowanie na składowiskach (…),
    *   Doraźne (…) oraz załadunek (…) zgromadzonych (…),
    *   Załadunek (…) na środki transportu,
    *   Załadunek (…) na środki transportu,
    *   Załadunek na środki transportu (…),
    *   (…),
    *   Realizacja innych prac sprzętowych wg potrzeb,
4.  IV część – Praca dwóch pojazdów samowyładowczych o ładowności min. 18 Mg – zakres realizowanych w tej części czynności obejmuje m.in.:
    *   Transport (…) na dystansie ok. 0,5 km,
    *   Transport (…) z placu (…) do linii (…) i/lub na składowisko (…) i in. miejsca na dystansie do 4 km,
    *   Transport (…),
    *   Transport (…) z linii przygotowania (…) w wyznaczone miejsce,
    *   Transport (..) na składowisko (…) lub inne miejsce,
    *   Transport odpowiednio przyg. (…) na (…), odległość ok. 300-1000 m,
    *   Realizacja pozostałych prac transportowych wg potrzeb.

W ramach realizacji Przedmiotu Umowy, Konsorcjum zobowiązane jest zapewnić sprzęt transportowy, dźwigowy, zaplecze techniczno-socjalne oraz materiały niezbędne do realizacji Przedmiotu Umowy. Konsorcjum zapewnia obsługę sprzętową poprzez jednostki transportowe, wyposażone w sprawne urządzenia kontrolujące prace środka transportu, tzw. liczniki motogodzin. Konsorcjum zobowiązane jest zapewnić sprzęt wraz z operatorami – wykwalifikowaną obsługę (operatorów, kierowców) w ilości niezbędnej do realizacji przedmiotu zamówienia oraz posiadających stosowne uprawnienia do operowania/kierowania maszynami/pojazdami silnikowymi i spełniających wymagania określone w przepisach ustawy – Prawo o ruchu drogowym i ustawy o transporcie drogowym. Po stronie Konsorcjum leży także zaopatrywanie sprzętu w paliwo i materiały eksploatacyjne.

Konsorcjum ponosi pełną odpowiedzialność materialną za powierzony mu do przewozu materiał, w przypadku jego niedoboru, zniszczenia lub zaginięcia, niezależnie od okoliczności, w jakich to nastąpiło. Konsorcjum ponosi pełną odpowiedzialność materialną za wyrządzone szkody i uszkodzenie mienia w trakcie wykonywania usług umowy.

Wynagrodzenie za realizację Przedmiotu Umowy na rzecz Konsorcjum zostało ustalone w kwocie ryczałtowej, obejmującej koszty wykonania usługi, koszty wszelkich niezbędnych czynności zabezpieczających i tymczasowych, koszty wszelkich niezbędnych materiałów, pracy urządzeń, a także koszty przeprowadzenia wszelkich czynności zmierzających do prawidłowego wykonania Przedmiotu Umowy.

Jednocześnie w Umowie ustalone zostały ryczałtowe kwoty wynagrodzenia należnego za każdą część realizacji Umowy, przysługującego Konsorcjum za zrealizowane w okresie jednego miesiąca prace.

Wobec powyższego fakturowanie za każdą część prac wykonanych w danym miesiącu, następuje na ustaloną za daną część kwotę miesięcznego ryczałtu, na podstawie faktury wystawianej raz w miesiącu. Załącznikiem do faktury jest protokół odbioru usługi podpisany przez przedstawicieli Zamawiającego. Faktury za zrealizowane na podstawie Umowy prace są wystawiane na Zamawiającego przez Wnioskodawcę działającego w charakterze Lidera Konsorcjum.

Wykonawcą w ramach realizacji ww. zadania na rzecz Zamawiającego jest Konsorcjum zawarte między Wnioskodawcą (występującym jako Lider Konsorcjum) a X (Uczestnik Konsorcjum), zwanymi dalej łącznie „Partnerami Konsorcjum”. Firma X jest przedsiębiorcą jednoosobowym, prowadzącym działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ustawy, polegającą m.in. na świadczeniu usług transportowych i sprzętowych. X posiada status podatnika VAT czynnego, u którego sprzedaż nie jest zwolniona z podatku VAT na podstawie art. 113 ust. 1 i 9 ustawy.

Szczegółowe zasady współpracy oraz wzajemnych rozliczeń między Partnerami Konsorcjum określa zawarte między nimi – Porozumienie Wykonawcze z dnia 23.06.2017 r. nr (…) (dalej: Porozumienie Wykonawcze) do wskazanej wyżej Umowy Konsorcjum nr (…) z dnia 06.04.2017 r. Porozumienie Wykonawcze określa w szczególności podział zadań i wynagrodzenia za realizację Kontraktu pomiędzy Partnerów Konsorcjum, sposób rozliczenia wykonanych zadań, zasady fakturowania i in. Liderem Konsorcjum w trakcie wykonywania Umowy Konsorcjum jest Wnioskodawca.

Zgodnie z art. 2 ust. 2 Porozumienia Wykonawczego łączna wartość usług do wykonania wynosi 6 432 000,00 zł netto, w tym wynagrodzenie poszczególnych Parterów wynosi:

2.1. łączna wartość usług do wykonania przez Lidera Konsorcjum wynosi 257 280,00 zł netto,

2.2. łączna wartość usług do wykonania przez X (dalej: Partnera Konsorcjum) wynosi 6 174 720,00 zł netto.

Zgodnie z art. 2 ust. 3 Porozumienia, do ww. wartości zostanie doliczony podatek VAT wg obowiązujących przepisów, chyba że dotyczyłoby to robót realizowanych przez Partnera Konsorcjum wymienionych w załączniku nr 14 do ustawy, opodatkowanych na zasadzie tzw. odwróconego obciążenia.

Każdy z Partnerów Konsorcjum będzie pokrywał własne koszty realizacji Kontraktu, i w ramach ustalonego podziału robót będzie zawierał umowy z dostawcami i podwykonawcami we własnym imieniu i na własne ryzyko, za które będą ponosić całkowitą odpowiedzialność w zakresie należytego wykonania Umowy Konsorcjum.

Wnioskodawca, pełniący funkcję Lidera Konsorcjum, wystawia Zamawiającemu jeden raz w miesiącu (zgodnie z Kontraktem z Zamawiającym) faktury VAT za usługi wykonane przez Partnerów Konsorcjum, potwierdzone przez Zamawiającego protokołem odbioru wykonanych usług.

X wystawia/będzie wystawiał na rzecz Wnioskodawcy – jako Lidera Konsorcjum – faktury VAT za usługi wykonane przez siebie i odebrane przez Lidera Konsorcjum i Zamawiającego, w oparciu o protokoły wykonanych usług.

Podział zakresu prac oraz wynagrodzenia pomiędzy Partnerami Konsorcjum określa Załącznik nr 1 do Porozumienia Wykonawczego – „Zakres rzeczowo-finansowy Przedmiotu Umowy Konsorcjum” z podziałem usług na Lidera i Partnera Konsorcjum, zgodnie z którym, przewidziane zostały następujące zadania wraz z wynagrodzeniem, realizowane przez Wnioskodawcę i X (kolejno: wykonawca, nazwa zadania, miesięczne wynagrodzenie ryczałtowe):

1.  X, zadanie 1 – praca sprzętu transportowo-budowlanego wraz z operatorem (ładowarka wyposażona w widły i hak), kwota 41 760,00 zł,
2.  Z – Nadzór i koordynacja nad prawidłową realizacją Zadania nr 1, kwota 1 740,00 zł,
3.  X – Zadanie 2 – praca sprzętu transportowo-budowlanego wraz z operatorem (ładowarka kołowa o poj. łyżki min. 3,5 m3), kwota 42 912,00 zł,
4.  Z – Nadzór i koordynacja nad prawidłową realizacją Zadania nr 2, kwota 1 788,00 zł,
5.  X – Zadanie 3 – praca sprzętu transportowo-budowlanego wraz z operatorem (ładowarka kołowa, koparka gąsienicowa), kwota 25 344,00 zł,
6.  Z – Nadzór i koordynacja nad prawidłową realizacją Zadania nr 3, kwota 1 056,00 zł,
7.  X – Zadanie 4 – praca sprzętu transportowo-budowlanego wraz z operatorem (dwa pojazdy samowyładowcze o ład. min. 18 t.), kwota 20 256,00 zł,
8.  Z – Nadzór i koordynacja nad prawidłową realizacją Zadania nr 4, kwota 844,00 zł.

Poszczególne Zadania, o których wyżej mowa, są wynagradzane odrębnie, tj. za każde Zadanie wykonane przez X w danym miesiącu przysługuje ryczałtowe miesięczne wynagrodzenie. Na podstawie comiesięcznych faktur, X wystawia na rzecz Wnioskodawcy faktury dokumentujące wykonany w ramach każdego z Zadań ustalony zakres prac.

Powyższe usługi realizowane są/będą przez X na rzecz Wnioskodawcy, zgodnie z Porozumieniem Wykonawczym do Umowy Konsorcjum, w ramach podwykonawstwa, bowiem będą następnie przedmiotem dalszego fakturowania przez Wnioskodawcę pełniącego funkcję Lidera Konsorcjum na rzecz Zamawiającego.

Usługi świadczone przez X na podstawie Porozumienia Wykonawczego, dokumentowane fakturami (a także fakturami, które będą wystawiane w przyszłości), stanowią de facto usługi wynajmu sprzętu z operatorem, który to sprzęt jest wykorzystywany do świadczenia usług transportowych i sprzętowych związanych z obsługą technologiczną Wydziału 1, szczegółowo opisanych wyżej jako usługi objęte treścią Załącznika nr 3 do Umowy z dnia 25.05.2017 r. zawartej z Zamawiającym (tj. Y).

Czynności wykonywane przez X na rzecz Wnioskodawcy polegają na świadczeniu usług wynajmu sprzętu z operatorem (ładowarki, koparki, pojazdy samowyładowcze), który służy do wykonywania robót związanych z obsługą technologiczną Wydziału 1, które to roboty nie stanowią stricte robót budowlanych. Są to usługi polegające na obsłudze technologicznej Wydziału 1 sprzętem transportowo-budowlanym – obsługa ta obejmuje czynności szczegółowo wskazane w opisie stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego jako czynności wymienione w Załączniku nr 3 do Umowy z Zamawiającym, takie jak przykładowo transport materiałów na halę (…), załadunek płyt na platformy, transport (…) i innych materiałów w ramach Wydziału 1 itp.

Jak wskazał Wnioskodawca usługi nabywane od X, powinny być klasyfikowane w ramach symbolu PKWiU 52.24.19.0., tj. jako pozostałe usługi przeładunku towarów.

Natomiast czynności wykonywane przez Wnioskodawcę na rzecz Zamawiającego, w związku z którymi Wnioskodawca nabywa/będzie nabywał od X usługi wynajmu sprzętu z operatorem, polegają na kompleksowej realizacji usług w zakresie zadania pt.: „(…)”. Są to następujące rodzaje usług: Praca urządzenia wyposażonego w widły i hak (np. ładowarka kołowa) spełniającego wymóg udźwigu dynamicznego (w ruchu) min. 8 Mg oraz podnoszenia ładunku na wysokość 3,5-4 m, Praca ładowarki kołowej o pojemności łyżki min. 3,5 m3, praca sprzętu transportowo-budowlanego (ładowarka kołowa o pojemności łyżki min. 3,5 m3, koparka gąsienicowa ze zmiennym osprzętem) w zakresie obsługi składowisk Wydziału 3 i linii przygotowania i (…), praca dwóch pojazdów samowyładowczych o ładowności min. 18 Mg.

Jak wskazał Wnioskodawca usługi świadczone na rzecz Zamawiającego powinny być klasyfikowane w ramach symbolu PKWiU 52.24.19.0., tj. jako pozostałe usługi przeładunku towarów.

Odnosząc się do wątpliwości Wnioskodawcy dotyczących uznania go za podatnika w trybie odwrotnego obciążenia z tytułu nabywanych od X usług wynajmu sprzętu wraz z operatorem należy wskazać, że ustalenie, czy dana usługa podlega rozliczeniu zgodnie z mechanizmem odwrotnego obciążenia na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 8 ustawy, czy też zastosowanie ma ogólna zasada rozliczenia podatku – ma charakter indywidualny. Oznacza to, że w każdym konkretnym przypadku należy zbadać, czy:

1.  dana usługa jest usługą wymienioną w załączniku nr 14 do ustawy (poz. 2-48),
2.  jest świadczona przez podwykonawcę,
3.  usługodawcą jest podatnik, o którym mowa w art. 15 ustawy, u którego sprzedaż nie jest zwolniona od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 bądź ust. 9 ustawy,
4.  usługobiorcą jest podatnik, o którym mowa w art. 15 ustawy, zarejestrowany jako podatnik VAT czynny.

Przy czym podkreślić należy, że dla zastosowania mechanizmu odwrotnego obciążenia konieczne jest spełnienie ww. przesłanek łącznie. W konsekwencji niespełnienie chociażby jednego z tych warunków eliminuje zastosowanie mechanizmu odwrotnego obciążenia.

W przedmiotowej sprawie Wnioskodawca nabywa od X usługi wynajmu sprzętu z operatorem (ładowarki, koparki, pojazdy samowyładowcze), który to sprzęt jest wykorzystywany do świadczenia usług transportowych i sprzętowych związanych z obsługą technologiczną Wydziału 1, które to roboty nie stanowią stricte robót budowlanych. Są to usługi polegające na obsłudze technologicznej Wydziału 1 sprzętem transportowo-budowlanym, np. transport materiałów na halę (…), załadunek płyt na platformy, transport (…) i innych materiałów w ramach Wydziału 1 itp. Jak wskazał Wnioskodawca nabywane usługi, powinny być klasyfikowane w ramach symbolu PKWiU 52.24.19.0., tj. jako pozostałe usługi przeładunku towarów. Ponadto czynności wykonywane przez Wnioskodawcę na rzecz Zamawiającego, w związku z którymi nabywa on usługi wynajmu sprzętu z operatorem, polegają na kompleksowej realizacji usług w zakresie zadania pt.: „(…)”. Usługi te również, jak wskazał Wnioskodawca, powinny być klasyfikowane w ramach symbolu PKWiU 52.24.19.0., tj. jako pozostałe usługi przeładunku towarów.

Wskazać należy, że przedmiotowe usługi wynajmu sprzętu z operatorem sklasyfikowane pod symbolem PKWiU 52.24.19.0, tj. pozostałe usługi przeładunku towarów, nie zostały wymienione w załączniku nr 14 do ustawy.

Mając na uwadze powyższe, skoro nabywane przez Wnioskodawcę usługi wynajmu sprzętu z operatorem, nie stanowią usług wymienionych przez ustawodawcę w załączniku nr 14 do ustawy jako te, do których ma zastosowanie mechanizm odwrotnego obciążenia, to tym samym w analizowanej sprawie nie są spełnione przesłanki wynikające z art. 17 ust. 1 pkt 8 ustawy. Przepis ten ma bowiem zastosowanie jedynie w odniesieniu do usług wymienionych w załączniku nr 14 do ustawy. W konsekwencji, przedmiotowe usługi nie wpisują się w mechanizm polegający na przesunięciu obowiązku rozliczenia podatku VAT na podatnika, na rzecz którego realizowane jest to świadczenie. Zatem rozliczenie podatku z tytułu nabycia usług wynajmu sprzętu wraz z operatorem w ramach realizacji zadania pt.: „(…)” powinno nastąpić na zasadach ogólnych przez X przy zastosowaniu właściwej stawki podatku, a Wnioskodawca nie jest podatnikiem zobowiązanym do rozliczenia podatku z tytułu nabycia tych usług na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 8 ustawy.

Podsumowując, w okolicznościach wskazanych w stanie faktycznym/zdarzeniu przyszłym, Wnioskodawca nie jest/nie będzie podatnikiem w trybie odwrotnego obciążenia, tj. na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 8 ustawy z tytułu nabywanych od X usług wynajmu sprzętu wraz z operatorem.

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy w zakresie pytania nr 1 jest prawidłowe.

Zasady wystawiania faktur regulują przepisy art. 106a-106q ustawy.

Stosownie do art. 106b ust. 1 pkt 1 ustawy – podatnik jest obowiązany wystawić fakturę dokumentującą sprzedaż, a także dostawę towarów i świadczenie usług, o których mowa w art. 106a pkt 2, dokonywane przez niego na rzecz innego podatnika podatku, podatku od wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze lub na rzecz osoby prawnej niebędącej podatnikiem.

Zgodnie z art. 106e ust. 1 pkt 1-15 ustawy – faktura powinna zawierać:

1.  datę wystawienia;
2.  kolejny numer nadany w ramach jednej lub więcej serii, który w sposób jednoznaczny identyfikuje fakturę;
3.  imiona i nazwiska lub nazwy podatnika i nabywcy towarów lub usług oraz ich adresy;
4.  numer, za pomocą którego podatnik jest zidentyfikowany na potrzeby podatku, z zastrzeżeniem pkt 24 lit. a;
5.  numer, za pomocą którego nabywca towarów lub usług jest zidentyfikowany na potrzeby podatku lub podatku od wartości dodanej, pod którym otrzymał on towary lub usługi, z zastrzeżeniem pkt 24 lit. b;
6.  datę dokonania lub zakończenia dostawy towarów lub wykonania usługi lub datę otrzymania zapłaty, o której mowa w art. 106b ust. 1 pkt 4, o ile taka data jest określona i różni się od daty wystawienia faktury;
7.  nazwę (rodzaj) towaru lub usługi;
8.  miarę i ilość (liczbę) dostarczonych towarów lub zakres wykonanych usług;
9.  cenę jednostkową towaru lub usługi bez kwoty podatku (cenę jednostkową netto);
10.  kwoty wszelkich opustów lub obniżek cen, w tym w formie rabatu z tytułu wcześniejszej zapłaty, o ile nie zostały one uwzględnione w cenie jednostkowej netto;
11.  wartość dostarczonych towarów lub wykonanych usług, objętych transakcją, bez kwoty podatku (wartość sprzedaży netto);
12.  stawkę podatku;
13.  sumę wartości sprzedaży netto, z podziałem na sprzedaż objętą poszczególnymi stawkami podatku i sprzedaż zwolnioną od podatku;
14.  kwotę podatku od sumy wartości sprzedaży netto, z podziałem na kwoty dotyczące poszczególnych stawek podatku;
15.  kwotę należności ogółem.

W związku z powyższym fakturę wystawia sprzedawca będący podatnikiem podatku od towarów i usług, w celu udokumentowania dostawy towarów lub wykonania usług. Faktura jest dokumentem o charakterze sformalizowanym (potwierdzającym zaistnienie zdarzenia gospodarczego), który powinien spełniać szereg wymogów przewidzianych przepisami prawa. Prawidłowość materialnoprawna faktury VAT zachodzi wówczas, jeżeli odzwierciedla ona prawdziwe zdarzenie gospodarcze, czyli w istocie stwierdza fakt dostawy towarów lub wykonania usługi.

Jak już wskazano w niniejszej interpretacji, nabycie przez Wnioskodawcę przedmiotowych usług wynajmu sprzętu wraz z operatorem nie jest objęte mechanizmem odwrotnego obciążenia. Tym samym faktury wystawiane przez X na rzecz Wnioskodawcy dokumentujące te czynności powinny zawierać stawkę i kwotę podatku.

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy – w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Stosownie do treści art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy – kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.

Z powyższego wynika, że związek zakupów z czynnościami opodatkowanymi jest jednym z podstawowych warunków, które musi spełnić podatnik, aby mógł skorzystać z prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Powyższy przepis wyklucza możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z nabyciem towarów i usług, które nie są wykorzystywane do czynności opodatkowanych.

Ustawodawca stworzył podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Przepis ten określa listę wyjątków, pozbawiających podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Jak stanowi art. 88 ust. 4 ustawy – obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się również do podatników, którzy nie są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni, zgodnie z art. 96, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 86 ust. 2 pkt 7.

Natomiast na mocy art. 88 ust. 3a pkt 7 ustawy – nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne w przypadku gdy wystawiono faktury, w których została wykazana kwota podatku w stosunku do czynności opodatkowanych, dla których nie wykazuje się kwoty podatku na fakturze – w części dotyczącej tych czynności.

Zatem w sytuacji gdy zostały wystawione faktury, w których została wykazana kwota podatku w stosunku do czynności opodatkowanych, dla których nie wykazuje się kwoty podatku na fakturze, podatnikowi nie przysługuje prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony wykazany w tej fakturze w części dotyczącej tych czynności.

W analizowanej sprawie przepis art. 88 ust. 3a pkt 7 ustawy nie ma zastosowania, ponieważ świadczenie przez X usług wynajmu sprzętu wraz z operatorem na rzecz Wnioskodawcy powinno zostać udokumentowana fakturami zawierającymi kwotę podatku. Ponadto, Wnioskodawca jest zarejestrowanym, czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług, a nabywane przez niego usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług. Zatem Wnioskodawca ma prawo do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktur wystawianych przez X dokumentujących nabycie usług, zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy.

Reasumując, Wnioskodawcy przysługuje/będzie przysługiwać prawo do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktur wystawionych/które będą wystawiane przez X na zasadach ogólnych, tj. z wykazanym należnym podatkiem VAT, dokumentujących świadczone usługi wynajmu sprzętu z operatorem.

Zatem stanowisko Wnioskodawcy w zakresie pytania nr 2 także jest prawidłowe.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Odnośnie powołanej przez Wnioskodawcę interpretacji indywidualnej należy zauważyć, że interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane są w indywidualnych sprawach podatników dotyczących konkretnych stanów faktycznych i nie mają mocy prawa powszechnie obowiązującego co oznacza, że należy je traktować indywidualnie i nie mogą one decydować o niniejszym rozstrzygnięciu.

Odnosząc się natomiast do powołanych przez Wnioskodawcę w przedmiotowym wniosku wyroków sądu, tj. wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 października 2017 r., sygn. akt II FSK 2412/15 oraz z dnia 26 kwietnia 2018 r., sygn. akt I FSK 938/16 tutejszy organ – nie negując tych orzeczeń, jako cennego źródła w zakresie wskazywania kierunków wykładni norm prawa podatkowego – pragnie wskazać na odmienne stanowisko niż prezentowane ww. wyrokach, które zostało przedstawione m.in. w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 24 lipca 2018 r., sygn. akt III SA/Gl 380/18, w którym Sąd wskazał:

„Kwestia dotycząca klasyfikacji statystycznej wyrobów i usług nie stanowi zagadnień prawa podatkowego w rozumieniu art. 3 ust. 1 O.p., a zatem nie może być przedmiotem interpretacji indywidualnej. Klasyfikacja danego towaru winna stanowić element opisu stanu faktycznego. Natomiast w przypadku, kiedy stanowi ona przedmiot oceny organu wykracza poza ramy przewidziane przez ustawodawcę i w konsekwencji stanowi podstawę do odmowy wszczęcia postępowania, co w rozpoznawanej sprawie miało właśnie miejsce. Organy podatkowe wydając interpretację indywidualną nie ustanawiają bowiem normy indywidualnej, nie rozstrzygają też o prawach i obowiązkach. Ich rola sprowadza się do przedstawienia poglądu dotyczącego rozumienia treści przepisów prawa podatkowego i sposobu ich zastosowania w odniesieniu do określonej sprawy indywidualnej. Nie dokonują przy tym władczych działań zmierzających do wskazania arbitralnych rozwiązań, gdyż ich rola sprowadza się do rozumienia normy prawnej – przepisu prawa podatkowego.

W kontekście powyższego prawidłowo w rozpoznawanej sprawie organy przyjęły, że żądanie wnioskodawcy nie dotyczy przepisów prawa podatkowego i wykracza poza ten zakres, a sposób skonstruowania problemowego zagadnienia we wniosku nie daje możliwości wydania interpretacji indywidualnej, zawierającej elementy wymagane dla tego rodzaju aktu i spełniającej funkcje przewidziane dla niego przez ustawodawcę. W szczególności, właściwie oceniły, że żądanie, w którym strona oczekiwała potwierdzenia dokonanej klasyfikacji towarów nie dotyczy przepisów prawa podatkowego, i wykracza poza ten zakres. Bo choć przepisy prawa podatkowego nie funkcjonują w legislacyjnej próżni, lecz odnoszą się także do instytucji, pojęć i zagadnień uregulowanych w innych przepisach prawa, to nie może to stanowić przesłanki do żądania od organu, aby udzielił interpretacji przepisów prawa wykraczającej poza jego kompetencje”.

Podobnie wypowiedział się Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w wyroku z dnia 15 grudnia 2017 r., sygn. akt I SA/Wr 1016/17, w którym wskazał:

„Natomiast w postępowaniu interpretacyjnym organ podatkowy nie ustala stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego), wiąże go bowiem stan faktyczny (zdarzenie przyszłe) opisany przez wnioskodawcę. Jeżeli zatem wnioskodawca twierdzi, że jego zdaniem określony wyrób należy zakwalifikować do danego grupowania PKWiU, organ obowiązany jest tę klasyfikację przyjąć i uwzględnić badając, jaką stawkę podatku należy zastosować. Dysponuje bowiem jedynie informacjami podanymi przez wnioskodawcę, których w żaden sposób nie weryfikuje. Dlatego też nie może stwierdzić, czy podana mu przez wnioskodawcę klasyfikacja będzie prawidłowa w rzeczywistym stanie faktycznym, ocenianym w ewentualnym postępowaniu podatkowym.

Zarówno w postępowaniu podatkowym, jak i postępowaniu interpretacyjnym, przystępując do określenia stawki, z zastosowaniem której opodatkowana jest dostawa określonych towarów lub świadczenie określonych usług, a zatem przystępując do zastosowania (interpretacji) przepisów ustawy podatkowej, organ musi już znać klasyfikację statystyczną towaru (usługi), jeżeli ma ją uwzględnić przy ustaleniu właściwej stawki.

Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał, że zaklasyfikowanie danej czynności do prawidłowego symbolu PKWiU powinno stanowić element opisu stanu faktycznego, a zatem jego brak w opisanym przez skarżącego we wniosku stanie faktycznym uniemożliwił organowi podatkowemu wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej ewentualnego obowiązku zastosowania do nabytych od dostawcy czynności mechanizmu odwrotnego obciążenia, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 8 u.p.t.u. Badanie przez organ podatkowy prawidłowości symbolu PKWiU, byłoby wyjściem poza zakres jego kompetencji. W ocenie Sądu, w sytuacji gdyby organ udzielający interpretacji dokonał analizy charakteru wykonanych przez dostawcę czynności dostawy drzwi i stolarki okiennej wraz z ich montażem pod kątem Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług zawartej w rozporządzeniu Rady Ministrów z 29 października 2008 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług, naruszyłby art. 14b § 1 w zw. z art. 3 pkt 2 O.p.”.

Wobec powyższego tutejszy organ nie może zgodzić się z podaną przez Wnioskodawcę argumentacją, zgodnie z którą „nie ma podstaw, aby organ wydający pisemną interpretację żądał od Wnioskodawcy wskazania dla świadczonych usług symbolu PKWiU”.

Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej, przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1.  z zastosowaniem art. 119a;
2.  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3.  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych (art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej).

Powyższe unormowania należy odczytywać łącznie z przepisami art. 33 ustawy z dnia 23 października 2018 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy – Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2193), wprowadzającymi regulacje intertemporalne.

Interpretacja dotyczy:

*   zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia;
*   zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, w dwóch egzemplarzach (art. 47 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, z późn. zm.) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała.