Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBI/2/423-1232/09/PP
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2010-01-12
Teza: Czy odsetki zapłacone od środków pieniężnych uzyskanych z emisji obligacji, które zostały przeznaczone na zakup i refinansowanie zakupu udziałów w spółce, stanowią koszty uzyskania przychodów w dacie ich poniesienia, zgodnie z art. 15 ust. 1?
Słowa kluczowe: kompensata; odsetki-odsetki od kredytu; pożyczka-odsetki od pożyczki; wydatek; zapłata
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki, przedstawione we wniosku z dnia 7 października 2009r. (data wpływu do tut. Biura 13 października 2009r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów odsetek zapłaconych od środków pieniężnych uzyskanych z emisji obligacji, które zostały przeznaczone na zakup i refinansowanie zakupu udziałów w spółce oraz momentu zaliczenia ich do kosztów uzyskania przychodów – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 13 października 2009r. wpłynął do tut. Biura wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów odsetek zapłaconych od środków pieniężnych uzyskanych z emisji obligacji, które zostały przeznaczone na zakup i refinansowanie zakupu udziałów w spółce oraz momentu zaliczenia ich do kosztów uzyskania przychodów.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Spółka zawarła umowę z bankiem na organizację, prowadzenie i obsługę emisji obligacji. Pozyskane środki Spółka przeznacza na finansowanie i refinansowanie inwestycji w finansowy i rzeczowy majątek trwały. Spółka w bieżącym roku pozyskała w wyniku emisji obligacji środki finansowe, które przeznaczyła na finansowanie oraz refinansowanie zakupu pakietu większościowego udziałów w spółce. Spółka w momencie zakupu udziałów tylko częściowo uruchomiła środki finansowe z emisji obligacji, gdyż dysponowała wolnymi środkami pieniężnymi finansującymi bieżącą działalność. Jednakże w terminie późniejszym musiała uruchomić emisję obligacji na refinansowanie zakupu udziałów. Spółka poprzez wpływ na zarządzanie spółką, zamierza osiągnąć w dłuższym okresie czasu korzyści ekonomiczne wynikające z przyrostu wartości spółki, uzyskania przychodów w postaci dywidendy, czy przychodów z transakcji handlowych.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy odsetki zapłacone od środków pieniężnych uzyskanych z emisji obligacji, które zostały przeznaczone na zakup i refinansowanie zakupu udziałów w spółce, stanowią koszty uzyskania przychodów w dacie ich poniesienia, zgodnie z art. 15 ust. 1?

Zdaniem Spółki, zapłacone odsetki od środków pieniężnych uzyskanych z emisji obligacji, które zostały przeznaczone na zakup i refinansowanie zakupu udziałów stanowią koszty uzyskania przychodów w miesiącu ich poniesienia.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1. Przepis ten daje możliwość zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wszelkich kosztów, po wyłączeniu zastrzeżonych w art. 16 ust. 1, zarówno bezpośrednich jak i pośrednich, pod warunkiem, że związane są z prowadzoną działalnością a ich poniesienie ma lub może mieć wpływ na wielkość przychodów. Niewątpliwie zakup większościowego pakietu udziałów w spółce, które Spółka kupiła z zamiarem osiągnięcia korzyści ekonomicznych ma związek z generowaniem w przyszłości przychodów między innymi z dywidendy, czy też z transakcji handlowych.

Nie ma w tym przypadku zastosowania art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy, który wyłącza z kosztów uzyskania przychodów wydatki na objęcie lub nabycie udziałów. Wydatki na nabycie udziałów zdaniem Spółki nie obejmują źródeł ich finansowania, są to w szczególności cena za udziały, wpłaty na kapitał zakładowy, podatek od czynności cywilnoprawnej. Ponadto odsetki od środków finansowych uzyskanych z emisji obligacji będą płacone przez Spółkę do momentu ich wykupu, dlatego też trudno jest wiązać ten wydatek z ceną nabycia, gdyż w momencie nabycia udziałów nie jest możliwe ustalenie właściwego kosztu odsetek.

Podobny pogląd wyraziło również Ministerstwo Finansów w piśmie z dnia 7 sierpnia 2002r. PB4/AK-8214-6905-192/02 opublikowanym w Biuletynie Skarbowym z dnia 24 kwietnia 2002 r.

Należy zwrócić uwagę, że odsetki można zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów po ich zapłaceniu, gdyż naliczone nie stanowią kosztów uzyskania przychodów - art. 16 ust. 1 pkt 11 w/w ustawy.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t. j. Dz. U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654 ze zm. – zwanej dalej „updop”), kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1 (…).

Treść przywołanego art. 15 ust. 1 updop wskazuje, iż definicja kosztów uzyskania przychodów – dla celów podatku dochodowego – składa się z dwóch podstawowych elementów, które łącznie tworzą swego rodzaju normatywną klauzulę generalną.

Pierwszy z tych elementów określić można mianem przesłanki pozytywnej, zakładającej spełnienie łączne dwóch warunków, tj.:

1.  konieczność faktycznego poniesienia wydatku,
2.  poniesienie wydatku musi nastąpić w celu osiągnięcia przychodu, względnie zabezpieczenia bądź zachowania źródła przychodów.

Tak więc dany podmiot gospodarczy ma możliwość zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów poniesionych wydatków po wyłączeniu tych, których możliwość odliczenia jest wprost ograniczona w ustawie - zarówno kosztów bezpośrednio związanych z uzyskiwanymi przychodami, jak i kosztów innych niż bezpośrednio związanych z przychodami - pod warunkiem, że ich poniesienie ma związek z prowadzoną działalnością gospodarczą, może mieć wpływ na wielkość osiągniętego przychodu, lub wiąże się z zachowaniem albo zabezpieczeniem źródła przychodów.

Jednak nie każdy wydatek ponoszony w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą stanowić może koszt uzyskania przychodów i jako taki zmniejszać podstawę opodatkowania. Skoro bowiem ustawodawca wyraźnie wiąże koszty uzyskania przychodów z określonym celem, to musi być ten cel widoczny. Ponoszone koszty winny omawiany cel realizować lub co najmniej zakładać realność celu.

Właściwa i zgodna z treścią ustawowej regulacji kwalifikacja kosztów uzyskania przychodów powinna brać pod uwagę:

1.  przeznaczenie wydatku (celowość, zasadność wydatku dla funkcjonowania podmiotu). Ze względu na szeroki zakres celowości, powinno poddawać się szczegółowej analizie czynniki wpływające na celowość w postaci racjonalności i efektywności;
2.  potencjalną możliwość (analizowaną w dacie poniesienia wydatku na podstawie obiektywnych przesłanek) przyczynienia się danego wydatku do osiągnięcia przychodu, względnie zachowania albo zabezpieczeniem źródła przychodów.

Ponadto obowiązkiem podatnika, jako odnoszącego ewidentną korzyść z faktu zaliczenia określonych wydatków w poczet kosztów uzyskania przychodów, jest wykazanie związku przyczynowo-skutkowego z osiąganymi przychodami, zgodnie z dyspozycją powołanego art. 15 ust. 1 updop.

Drugi z elementów zawartych w omawianym przepisie stanowi przesłankę negatywną, zgodnie z którą, ponoszony wydatek nie może być ujęty w zawartym w art. 16 ust. 1 updop katalogu wydatków nieuznawanych za koszty uzyskania przychodów. Do tego katalogu należą m.in. wydatki, które nie są zaliczane do kosztów podatkowych po przekroczeniu ustawowo określonych limitów, gdy nie spełnią określonych warunków, bądź ze względu na swój charakter bezwzględnie nie stanowią kosztów podatkowych, jak np. grzywny i kary pieniężne. Konstrukcja prawna przepisów określających wydatki nie uznawane za koszty nakazuje stosowanie ich z należytą ostrożnością i rozwagą, także dlatego, że samo wyliczenie kosztów, których nie uważa się za koszty uzyskania przychodów, nie stwarza domniemania, iż wszelkie pozostałe koszty, które nie są zamieszczone w art. 16 updop, zostaną ex lege uznane za koszty podlegające odliczeniu.

W przedstawionym stanie faktycznym Spółka wyemitowała obligacje w celu pozyskania środków na sfinansowanie zakupu pakietu większościowego udziałów w spółce. Z tą czynnością wiąże się obowiązek późniejszego wykupu obligacji, a także zapłaty odsetek, stanowiących wynagrodzenie obligatariuszy. Odsetki te są jednocześnie kosztem pozyskania kapitału na zakup udziałów. Wobec tego można uznać, że wydatki na zapłatę odsetek od obligacji spełniają przesłankę celowości z art. 15 ust. 1 updop - są ponoszone w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów.

Kwalifikacja prawna tych kosztów wymaga również uwzględnienia unormowań art. 16 ust. 1 updop. Powołany przepis zawiera katalog wydatków nie zaliczanych do kosztów podatkowych.

Na mocy art. 16 ust. 1 pkt 8 updop, nie uważa się za koszty podatkowe między innymi wydatków na objęcie lub nabycie udziałów albo akcji w spółce. Są one jednak kosztem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia tych udziałów i akcji (z zastrzeżeniem ust. 7e). Zgodnie z ugruntowaną linią orzeczniczą, za wydatki na nabycie udziałów i akcji uważa się przy tym wydatki bezpośrednio związane z dokonywanym nabyciem. Są nimi w szczególności cena nabycia, opłaty notarialne, prowizje biura maklerskiego. Wnioskodawca słusznie wskazuje, że należy odróżnić pojęcie wydatków na nabycie udziałów od źródeł finansowania tego rodzaju wydatków. W omawianym przypadku, zapłata odsetek jest związana ze źródłem finansowania zakupu udziałów, jakie stanowiła emisja obligacji. Odsetki te nie należą zatem do kosztów nabycia udziałów w rozumieniu art. 16 ust. 1 pkt 8 updop.

Dokonując kwalifikacji prawnej odsetek od obligacji, należy również odnieść się do regulacji art. 16 ust. 1 pkt 23 updop, w myśl którego, nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wydatków na wykup obligacji, pomniejszonych o kwotę dyskonta. Ponoszone przez emitenta koszty wykupu obligacji w części dotyczącej należności głównej nie stanowią zatem kosztów podatkowych. Wyłączenie to nie obejmuje natomiast wydatków na zapłatę należności ubocznych, w tym przedmiotowych odsetek wypłacanych obligatoriuszowi przez Spółkę.

W przypadku tych odsetek zastosowanie znajdzie art. 16 ust. 1 pkt 11 updop, dotyczący odsetek od zobowiązań. Na jego mocy odsetki związane z emisją obligacji będą kosztem podatkowym w momencie faktycznej zapłaty.

Reasumując, Wnioskodawca ma prawo potrącania odsetek od obligacji stanowiących źródło finansowania zakupów udziałów, jako kosztów uzyskania przychodów w momencie ich rzeczywistej zapłaty.

Stanowisko wnioskodawcy jest zatem prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, ul. Kośnego 70, 45-372 Opole po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.