Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPP3/443-1036/09-2/KG
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2010-01-20
Teza: Wnioskodawczyni nie działa w charakterze podatnika podatku od towarów i usług, a zatem planowana sprzedaż nieruchomości o której mowa we wniosku nie będzie podlegać opodatkowaniu tym podatkiem gdyż nie będzie stanowić czynności wykonywanych w ramach działalności gospodarczej.
Słowa kluczowe: budynek-budynek mieszkalny; działalność-działalność gospodarcza; działki; grunty-grunt zabudowany; majątek-majątek osobisty
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 15

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2007 r. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy, przedstawione we wniosku z dnia 09.11.2009r. (data wpływu 13.11.2009r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania dostawy domu jednorodzinnego dwulokalowego - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 13.11.2009r. wpłynął ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania dostawy domu jednorodzinnego dwulokalowego.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawczyni wraz z małżonkiem (dalej jako „Właściciele”) nieprowadzący działalności gospodarczej nabyli w dniu 11.09.2007r. do majątku osobistego dwie działki (o nr 68 i 69) zabudowane dwukondygnacyjnym budynkiem mieszkalnym (zabudowa bliźniacza). W dniu 14.04.2008r. Właściciele uzyskali pozwolenie na wyburzenie bliźniaka oraz budowę domu jednorodzinnego dwulokalowego. Z kolei w dniu 18.07.2008 r. uzyskali również decyzję na budowę na przedmiotowych działkach domu jednorodzinnego.

W dalszej kolejności dokonany został podział działek 68 i 69 na 68/1 i 68/2 oraz 69/1 i 69/2 (w celu przeniesienia działek do różnych ksiąg wieczystych) a następnie scalenie działek:

1.  68/2 oraz 69/2 (obecnie działka 94 na której wybudowany został dom jednorodzinny dwulokalowy - obecnie planowany do sprzedaży),
2.  68/1 oraz 69/1 (obecnie działka 93 na której znajduje się budynek jednorodzinny, w którym Właściciele zamierzają zamieszkać).

Jednocześnie Właściciele oświadczają, że w momencie zakupu działek nie zakładali ich odsprzedaży. Pierwotnie miała to być forma lokaty środków pieniężnych i przeznaczenie jednego lokalu na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych Właścicieli a w przyszłości zabezpieczenie potrzeb mieszkaniowych, niepełnoletnich obecnie dzieci. Planowana sprzedaż nieruchomości posadowionych na działce nr 94 spowodowana została przede wszystkim ogólnym kryzysem finansowym na rynku i brakiem środków na wykończenie domu jednorodzinnego (działka nr 93), w którym Właściciele zamierzają zamieszkać.

Jednocześnie Właściciele oświadczają że są czynnymi zawodowo osobami. Wnioskodawczyni jest zatrudniona w pełnym wymiarze czasu w banku, a mąż prowadzi działalność gospodarczą w zakresie doradztwa i konsultingu na rynku wydawniczym i mediów.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

Czy sprzedaż domu jednorodzinnego dwu lokalowego posadowionego na działce 94, którego nabywcami będą dwie różne osoby podlegać będzie opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług?

W ocenie Właścicieli, planowana sprzedaż domu jednorodzinnego dwulokalowego obejmującego majątek osobisty Właścicieli nie nastąpi w ramach działalności gospodarczej (handlowej). W efekcie, sprzedaż nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług (Właściciele nie wystąpią jako podatnicy VAT).

W art. 5 ustawy o podatku od towarów i usług ustawodawca określił katalog czynności podlegających opodatkowaniu VAT (zakres przedmiotowy). Zalicza się do nich:

1.  odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju;
2.  eksport towarów;
3.  import towarów;
4.  wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju;
5.  wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.

Z kolei w art. 15 ustawy zdefiniowane zostało pojęcie podatnika (zakres podmiotowy) obowiązanego rozliczać należny podatek od towarów i usług. I tak podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody, również wówczas, gdy czynność została wykonana jednorazowo w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności w sposób częstotliwy.

Działalność gospodarcza obejmuje również czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych. Jak z powyższego wynika, o ile zakres przedmiotowy opodatkowania został jednoznacznie zdefiniowany (art. 5 ustawy), o tyle w ocenie Właścicieli, na skutek szerokiego zakresu pojęcia „podatnik” jego właściwe zastosowanie ma zasadnicze znaczenie dla ustalenia obowiązku opodatkowania danej czynności. Opodatkowaniu będą podlegały bowiem tylko te czynności w przypadku których spełniony został zarówno podmiotowy, jak i przedmiotowy zakres opodatkowania, tzn. zaistniała czynność określona jako opodatkowana, która została wykonana przez podmiot mający cechę podatnika.

Zdaniem Właścicieli osoba fizyczna dokonująca dostawy towarów będzie podatnikiem tylko w odniesieniu do tych czynności, które wykonane zostały w ramach działalności gospodarczej. Wykonywanie określonych czynności - będących dostawą towarów czy też świadczeniem usług - niemające miejsca w ramach działalności gospodarczej, nie jest działaniem w charakterze podatnika, a w konsekwencji - nie podlega opodatkowaniu. Definiując pojęcie działalności gospodarczej ustawodawca odwołał się do zamiaru wykonywania czynności w sposób częstotliwy. Przez zamiar częstotliwości prowadzenia działalności należy, zdaniem Właścicieli rozumieć chęć, wolę powtarzalnego a nie jednorazowego wykonywania określonych czynności, składających się na istotę prowadzonej działalności. Jednocześnie zamiar dokonywania sprzedaży w sposób częstotliwy musi istnieć w chwili nabycia, a nie w okresie późniejszym. W przedmiotowej sprawie Właściciele nabywając działki do majątku osobistego nie mieli zamiaru ich odsprzedaży. Transakcję zbycia nieruchomością będącej budynkiem dwulokalowym, również nie można nazwać transakcją częstotliwą. Dwóch nabywców jest konsekwencją z jednej strony konstrukcji budynku, z drugiej zaś rynku - nie było chętnych do nabycia całego budynku. W efekcie nie zostaje spełniona definicja działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy.

Problematyka sprzedaży gruntów budowlanych lub przeznaczonych pod zabudowę jej konsekwencje na gruncie podatku VAT były wielokrotnie przedmiotem orzekania przez sądy administracyjne. Praktyka ta znajduje zastosowanie również wobec sprzedaży nieruchomości zabudowanych. Należy przede wszystkim zauważyć, iż NSA w wydanym składzie siedmiu sędziów wyroku z dnia 29.10.2007r. (sygn. akt I FPS 3/07) wyraził pogląd, iż przepisy art. 15 ust. 1 i 2 ustawy powinny być rozumiane w ten sposób, że warunkiem sine qua non uznania, iż dany podmiot działa w charakterze podatnika podatku VAT jest ustalenie, że działa on jako producent, handlowiec, usługodawca pozyskujący zasoby naturalne, rolnik lub jako osoba wykonująca wolny zawód. NSA wywiódł, iż ani formalny status danego podmiotu, jako podatnika zarejestrowanego, ani okoliczność że dana czynność została wykonana wielokrotnie lub jednorazowo, lecz z zamiarem częstotliwości nie mogą przesądzać o opodatkowaniu tej czynności be każdorazowego ustalenia, iż w odniesieniu do konkretnej czynności podmiot ten występował w charakterze podatnika podatku VAT. Uzasadniając wyrażone stanowisko NSA stwierdził, że jeśli dana czynność została wykonana poza zakresem działań producenta, handlowca, usługodawcy, pozyskującego zasoby naturalne, rolnika czy wykonującego wolny zawód, to z tytułu wykonania takiej czynności dany podmiot nie może być uznany za podatnika podatku VAT i to bez względu na fakt czy czynność tę (sprzedaż działek) wykonał jednorazowo, ale w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności jednorazowo w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności w sposób częstotliwy czy tez wielokrotnie. Sąd dodał także, iż taka właśnie s6ytuacja występuje w przypadku sprzedaży przez daną osobę jej majątku prywatnego. Majątek taki bowiem nabywany jest przede wszystkim na własne potrzeby danej osoby a nie z przeznaczeniem na działalność handlową, a zatem jego sprzedaż zarówno w całości jak i w częściach jednemu lub wielu nabywcom z zyskiem lub bez nie może być uznana za działalność handlową ze skutkiem w postaci uznania tej osoby za podatnika podatku VAT. NSA podkreślił przy tym, że zwłaszcza w przypadku działalności gospodarczej w zakresie handlu, zamiar częstotliwego wykonywania czynności może być ujawniony już w momencie nabycia towaru, a nie w momencie jego sprzedaży. Nie można bowiem pominąć tego, iż przez pojęcie „handel” należy rozumieć dokonywanie w sposób zorganizowany zakupów towarów w celu ich odsprzedaży.

Z kolei WSA w wyroku z 24.06.2009 r. (sygn. akt I SA/Wr 98/09) orzekł, że: „przyjęcie, iż dana osoba fizyczna sprzedając przeznaczone pod zabudowę grunty działa w charakterze podatnika VAT - jako handlowiec - wymaga ustalenia, że jej aktywność w tym zakresie przybiera formę zawodową (profesjonalna), czyli stałą (powtarzalność czynności i chęć ich kontynuacji), 8 w konsekwencji zorganizowaną. Także samo nabycie gruntów musi nastąpić w celach handlowych, nie zaś w innych celach. Nie jest działalnością handlową sprzedaż majątku osobistego (prywatnego), który nie został nabyty w celach odsprzedaży (handlowych), lecz spożytkowania w celach osobistych. W każdym przypadku decydujące znaczenie powinien mieć zamiar nabycia gruntów, które następnie są sprzedawane przez nabywcę. Jeżeli z okoliczności sprawy wynika, że zamiarem nabycia było późniejsze odsprzedanie gruntów, to zasadniczo należałoby takiego sprzedawcę w zakresie tej sprzedaży uznać za podatnika VAT. Jeżeli natomiast sprzedawca gruntów nabywał te grunty do majątku prywatnego, dopuszczając wprawdzie możliwość odsprzedaży, lecz nie było to jego głównym celem, to wówczas - w zakresie dokonanej sprzedaży gruntów - nie powinien być traktowany jak podatnik VAT”.

WSA w wyroku z 07.11.2008 r. (sygn. akt III SA/Wa 1517/08) orzekł natomiast, że w przypadkach w których udokumentowano zamiar budowy na działce domu jednorodzinnego i zgromadzono dokumenty wskazujące, na sposób zagospodarowania działki - brak jest podstaw, aby przypisać podatnikowi, że nabycia gruntu dokonano z pierwotnym zamiarem jej dalszej odsprzedaży. Dokonana zmiana zamierzeń podatnika, rezygnacja z budowy domu jednorodzinnego a także pierwotnego sposobu wykorzystania gruntu, w tym również podział działki na 5 mniejszych celem jej szybszej sprzedaży - nie powoduje opodatkowania sprzedaży działek podatkiem VAT.

Tak więc, w sytuacji, w której dany podmiot dokonuje sprzedaży towarów z majątku prywatnego (nie nabytego w celu odprzedaży, choć z dopuszczeniem takiej możliwości) - nie można uznać, iż z tego tytułu staje się on podatnikiem VAT w zakresie tych czynności, choćby nawet takich transakcji (sprzedaży gruntów) było kilka lub nawet kilkanaście.

W konkluzji, mając na uwadze takt, iż:

1.  nabycie nieruchomości zostało dokonane przez Właścicieli w celu zaspokojenia ich własnych potrzeb mieszkaniowych,
2.  Właściciele w momencie zakupu nie zakładali odsprzedaży nieruchomości,
3.  sprzedaż działek nie nastąpi w ramach działalności gospodarczej (handlowej),
4.  sprzedawana nieruchomości obejmuje majątek osobisty Właścicieli, w następstwie sprzedaży przedmiotowych nieruchomości nie powstanie obowiązek opodatkowania podatkiem VAT.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2004 r. Nr 54, poz. 535 ze zm.), opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Ustawodawca przez towary rozumie rzeczy ruchome, jak również wszelkie postacie energii, budynki, budowle lub ich części, będące przedmiotem czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT, które są wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, a także grunty – art. 2 pkt 6 cyt. ustawy.

W myśl art. 7 ust. 1 cyt. ustawy przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.

Towarami natomiast, w myśl art. 2 pkt 6 ww. ustawy są rzeczy ruchome, jak również wszelkie postacie energii, budynki i budowle lub ich części, będące przedmiotem czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, które są wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, a także grunty.

Stosownie do art. 29 ust. 5 cyt. ustawy, w przypadku dostawy budynków lub budowli trwale z gruntem związanych albo części takich budynków lub budowli z podstawy opodatkowania nie wyodrębnia się wartości gruntu.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ww. ustawy podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Działalność gospodarcza w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody, również wówczas, gdy czynność została wykonana jednorazowo w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności w sposób częstotliwy. Działalność gospodarcza obejmuje również czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Z przywołanych powyżej przepisów wynika, iż podatnicy dokonujący odpłatnej dostawy towaru, w tym także nieruchomości zarówno zabudowanej jak i niezabudowanej, winni taką transakcję opodatkować.

Aby jednak dostawę towarów (nawet jednorazową) uznać za działalność gospodarczą, należy wykazać, że w momencie jej realizacji podatnik miał zamiar dokonywać takich czynności wielokrotnie, a wykorzystywane przez niego towary czy usługi zostały nabyte w celu spożytkowania ich do wykonywania tej czynności.

Na uwagę zasługuje także fakt, iż uznanie danej osoby za podatnika w myśl ustawy, uzależnione jest od prowadzenia działalności gospodarczej bowiem wykonywanie czynności podlegających opodatkowaniu skutkuje powstaniem obowiązku podatkowego tylko wtedy, gdy czynność ta została wykonana w ramach działalności gospodarczej. Uzasadnionym zatem jest wykluczenie osób fizycznych z grona podatników, nawet jeżeli wykonują czynność dostawy towarów, jeśli zbywają część majątku osobistego, który nie został nabyty w celu jego sprzedaży.

Mając na uwadze powyższe uzasadnionym jest twierdzenie, że warunkiem opodatkowania danej czynności podatkiem od towarów i usług jest spełnienie dwóch przesłanek łącznie: po pierwsze dana czynność ujęta jest w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, po drugie - czynność została wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem był podatnikiem podatku od towarów i usług.

Z przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego wynika, że Wnioskodawczyni działa w sferze prywatnej, do której unormowania ustawy o podatku od towarów i usług nie mają zastosowania. W dniu 11.09.2007r. do majątku osobistego zakupiła wraz z mężem dwie działki zabudowane dwukondygnacyjnym budynkiem mieszkalnym. W dniu 14.04.2008r. Właściciele uzyskali pozwolenie na wyburzenie bliźniaka oraz budowę domu jednorodzinnego dwulokalowego. Z kolei w dniu 18.07.2008 r. uzyskali również decyzję na budowę na przedmiotowych działkach domu jednorodzinnego. W dalszej kolejności dokonany został podział działek 68 i 69 na 68/1 i 68/2 oraz 69/1 i 69/2 (w celu przeniesienia działek do różnych ksiąg wieczystych) a następnie scalenie działek:

1.  68/2 oraz 69/2 (obecnie działka 94 na której wybudowany został dom jednorodzinny dwulokalowy - obecnie planowany do sprzedaży),
2.  68/1 oraz 69/1 (obecnie działka 93 na której znajduje się budynek jednorodzinny, w którym Właściciele zamierzają zamieszkać).

W chwili obecnej, Wnioskodawczyni wraz z mężem zamierza dokonać sprzedaży gruntu zabudowanego budynkiem jednorodzinnym dwulokalowym.

Mając na uwadze powyższe okoliczności uznać należy, iż Wnioskodawczyni nie działa w charakterze podatnika podatku od towarów i usług, a zatem planowana sprzedaż nieruchomości o której mowa we wniosku nie będzie podlegać opodatkowaniu tym podatkiem gdyż nie będzie stanowić czynności wykonywanych w ramach działalności gospodarczej.

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za prawidłowe.

Ponadto zauważyć trzeba, iż niniejsza interpretacja dotyczy wyłącznie Wnioskodawczyni, tj. osoby składającej wniosek. W związku z tym skutki określone w art. 14k – 14m Ordynacji podatkowej mogą dotyczyć tylko Zainteresowanej.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej, ul. 1 Maja 10, 09-402 Płock.