Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0114-KDIP4-3.4012.70.2023.2.RK
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2023-04-14
Teza: Brak uznania nieodpłatnego udostępnienia Oprogramowania.
Słowa kluczowe: przekazanie-przekazanie nieodpłatne; usługi-usługa nieodpłatna
Zagadnienia: Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI. Podstawa opodatkowania-Podstawa opodatkowania - zasady ogólne
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 8

Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe
==================================================

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
----------------------------------------------------

14 lutego 2023 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie podatku od towarów i usług, który dotyczy braku uznania nieodpłatnego udostępnienia Oprogramowania (\`(...)\`) za odpłatne świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług.

Treść wniosku jest następująca:

**Opis zdarzenia przyszłego**

A. Spółka Akcyjna („Wnioskodawca”) jest zarejestrowanym, czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług („podatek VAT”) w Polsce, prowadzącym działalność, o której mowa w (\`(...)\`) ustawy (\`(...)\`).

W ramach prowadzonej działalności, Wnioskodawca realizuje projekt pn. „(…)” („Projekt”), dofinansowany z Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój na mocy umowy pomiędzy Wnioskodawcą a Narodowym Centrum Badań i Rozwoju („NCBiR”) z dnia 3 lipca 2019 r.

Celem Projektu jest opracowanie i wdrożenie autorskiego systemu transakcyjnego wykorzystywanego do obsługi (\`(...)\`) o znormalizowanych parametrach instrumentów. Nowy system transakcyjny zwiększy atrakcyjność i efektywność usług świadczonych przez Wnioskodawcę na rzecz uczestników rynku np. domów maklerskich, dystrybutorów informacji, emitentów, inwestorów. Rezultaty prac związanych z Projektem, Wnioskodawca zamierza wdrożyć w swojej działalności, jak również oferować na sprzedaż innym podmiotom z branży, zainteresowanym takimi rozwiązaniami. W ramach wskazanych wyżej prac projektowych, Wnioskodawca wytworzył m.in. oprogramowanie umożliwiające (\`(...)\`)

Oprogramowanie (\`(...)\`) będzie jedną z możliwości dołączenia i uzyskania dostępu do Platformy Transakcyjnej i nie będzie stanowić jedynego rozwiązania w tym zakresie. Wnioskodawca planuje udostępnienie Oprogramowania (\`(...)\`), bez pobierania z tego tytułu wynagrodzenia, w szczególności jego przyszłym użytkownikom, tj. (\`(...)\`)

Oprogramowanie (\`(...)\`) będzie udostępnione z wykorzystaniem serwisów zawierających publicznie dostępne repozytorium kodów źródłowych (np. GitHub, GitLab). W związku z taką formą udostępnienia Wnioskodawca udzieli otwartej licencji (tzw. licencji open-source), w ramach której każdy będzie mógł dowolnie używać Oprogramowania (\`(...)\`), w tym będzie uprawniony do kopiowania, dalszego rozpowszechniania, modyfikowania oraz tworzenia na tej podstawie własnego oprogramowania (tzw. utwory zależne), a następnie jego używania i wprowadzania do obrotu na dowolnych warunkach komercyjnych.

Jednocześnie warunki udzielonej otwartej licencji do Oprogramowania (\`(...)\`), będą wyłączały, w maksymalnym zakresie dopuszczalnym przez prawo, odpowiedzialność Wnioskodawcy za Oprogramowanie (\`(...)\`), jego ewentualne wady i błędy oraz za modyfikacje. Grono odbiorców, do których Wnioskodawca zamierza dotrzeć udostępniając Oprogramowanie (\`(...)\`) do używania, a co za tym idzie do testowania i zbierania informacji o błędach lub innych nieprawidłowościach, to:

(\`(...)\`)

Opisane w niniejszym wniosku planowane udostępnienie Oprogramowania (\`(...)\`) w ramach licencji open source, przyczyni się do efektywniejszej realizacji całego Projektu. Pozwoli na zaangażowanie użytkowników i zewnętrznych programistów w testowanie wypracowanego oprogramowania jeszcze przed etapem jego wdrożenia, co jest kluczowe z punktu widzenia Wnioskodawcy.

Wnioskodawca zakłada, że pozyska informacje od podmiotów wyspecjalizowanych z branży IT, co do prawidłowego funkcjonowania Oprogramowania (\`(...)\`), zasadności przyjętych założeń i rozwiązań.

Wnioskodawca jest przekonany, że takie działanie pozwoli także na wykrycie błędów czy braków w Oprogramowaniu (\`(...)\`) oraz na dostosowanie tego produktu do oczekiwań docelowych użytkowników i finalnie wpłynie korzystnie na jakość gotowego produktu. Tym samym Wnioskodawca liczy na wymianę wiedzy i doświadczeń z sektorem polskich przedsiębiorców, w tym z branży IT, co ma na celu ulepszenie projektowanych rozwiązań, a także szeroką promocję i reklamę Wnioskodawcy, jako dostawcy nowoczesnych rozwiązań technologicznych w zakresie obrotu instrumentami finansowymi. Takie podejście stosuje wiele innych instytucji finansowych i giełd.

Całość powyżej opisanego działania Wnioskodawcy ma na celu efektywne i sprawne wdrożenie nowego systemu transakcyjnego oraz szeroką promocję i reklamę Wnioskodawcy, jako spółki nowoczesnej również pod względem technologicznym, dostosowującej się na bieżąco do oczekiwań rynku. Wnioskodawca pragnie podkreślić, że Oprogramowanie (\`(...)\`) – na każdym etapie korzystania – będzie zawierało w widocznym miejscu logo Wnioskodawcy (jego znak towarowy) oraz informację, że zostało przez Wnioskodawcę wyprodukowane. Podsumowując zatem, intencją Wnioskodawcy jest udostępnienie Oprogramowania (\`(...)\`) bez pobierania wynagrodzenia:

(\`(...)\`)

Wnioskodawca pragnie wskazać, że wydatki ponoszone w ramach Projektu, w tym na wytworzenie Oprogramowania (\`(...)\`), na gruncie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, klasyfikowane będą jako koszty prac rozwojowych. Tym samym będą one również amortyzowane poprzez odpisy amortyzacyjne.

Ponadto Wnioskodawca wskazuje, iż udostępnienie Oprogramowania (\`(...)\`), na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług, kwalifikuje jako świadczenie usługi elektronicznej. Wszelkie powyższe informacje stanowią elementy stanu faktycznego i nie są przedmiotem pytań przedstawionych w niniejszym wniosku.

**Pytanie (oznaczone we wniosku nr 2)**

Czy planowane udostępnienie przez Wnioskodawcę Oprogramowania (\`(...)\`), bez pobierania z tego tytułu wynagrodzenia, dla wskazanego w stanie faktycznym grona odbiorców, które ma na celu pozyskanie wiedzy praktycznej w zakresie udostępnionego narzędzia oraz szeroką promocję i reklamę Wnioskodawcy, na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług stanowić będzie odpłatne świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług i w konsekwencji będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem VAT?

**Państwa stanowisko w sprawie**

Zdaniem Wnioskodawcy, planowane udostępnienie przez Wnioskodawcę Oprogramowania (\`(...)\`), bez pobierania z tego tytułu wynagrodzenia, dla wskazanego w stanie faktycznym grona odbiorców, które ma na celu pozyskanie wiedzy praktycznej w zakresie udostępnionego narzędzia oraz szeroką promocję i reklamę Wnioskodawcy, nie będzie stanowić odpłatnego świadczenia usług w rozumieniu art. 8 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług i w konsekwencji nie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem VAT.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 VATu opodatkowaniu podatkiem VAT podlegają:

1\. odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju;

2\. eksport towarów;

3\. import towarów na terytorium kraju;

4\. wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju;

5\. wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.

Na podstawie art. 7 ust. 1 VATu przez dostawę towarów rozumie się przeniesienia prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.

Jak wynika z art. 8 ust. 1 VATu świadczeniem usług, jest każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, która nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 VATu.

Dodatkowo, zgodnie z art. 8 ust. 2 VATu za odpłatne świadczenie usług uznaje się również:

1\. użycie towarów stanowiących część przedsiębiorstwa podatnika do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika, w tym w szczególności do celów osobistych podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, jeżeli podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów lub ich części składowych;

2\. nieodpłatne świadczenie usług na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, oraz wszelkie inne nieodpłatne świadczenie usług do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika.

Jak wskazuje się w art. 15 ust. 1 VATu podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, bez względu na rezultat takiej działalności.

Jednocześnie – jak zostało już wskazane w opisie zdarzenia przyszłego – Wnioskodawca prowadzi rynek regulowany zgodnie z art. 21 ust. 1-3a ustawy z 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowym.

W ramach prowadzonej działalności gospodarczej Wnioskodawca zapewnia możliwość obrotu giełdowego instrumentami finansowymi dopuszczonymi do tego obrotu. W celu polepszenia realizacji świadczonych przez Wnioskodawcę usług, przystąpił do Projektu, którego celem jest opracowanie i wdrożenie autorskiego systemu transakcyjnego (Platformy Transakcyjnej) wykorzystywanego m.in. do obsługi giełd papierów wartościowych.

Platforma Transakcyjna zwiększy atrakcyjność i efektywność usług świadczonych przez Wnioskodawcę na rzecz uczestników rynku, w szczególności domów maklerskich, dystrybutorów informacji, emitentów oraz inwestorów. Rezultaty prac związanych z Projektem, Wnioskodawca zamierza wdrożyć w swojej działalności, jak również oferować na sprzedaż innym podmiotom z branży, zainteresowanym takimi rozwiązaniami. W ramach prac projektowych, Wnioskodawca wytworzył Oprogramowanie (\`(...)\`), które ma umożliwić uzyskanie dołączenia i dostępu do Platformy Transakcyjnej.

Wnioskodawca dostrzega na obecnym etapie potrzebę dopracowania Oprogramowania (\`(...)\`), usprawnienia jego funkcjonalności, jak również ewentualnego rozszerzenia o dodatkowe elementy, istotne z perspektywy użytkowników. W tym celu planuje on udostępnienie Oprogramowania (\`(...)\`) do testowania, bez pobierania z tego tytułu wynagrodzenia.

Udostępniając Oprogramowanie (\`(...)\`), Wnioskodawca dąży bezpośrednio do osiągnięcia kluczowych z jego punktu korzyści polegających na tym, że:

‒ użytkownicy, poprzez testowanie Oprogramowania, dostarczą Wnioskodawcy informacji o funkcjonalności produktu, zasadności przyjętych założeń i rozwiązań technicznych, ewentualnych obszarach wymagających dopracowania bądź rozszerzenia;

‒ Wnioskodawca liczy, że tym sposobem zostaną zidentyfikowane ewentualne błędy lub braki w Oprogramowaniu (\`(...)\`), które będą mogły zostać naprawione jeszcze przed etapem wdrożenia efektów Projektu i ich sprzedaży;

‒ w związku z wymianą wiedzy i doświadczeń, którą niewątpliwie sprowokuje udostępnienie szerokiemu gronu odbiorców Oprogramowania (\`(...)\`), Wnioskodawca liczy na promocję i reklamę swojej działalności, w tym jako dostawcy nowoczesnych rozwiązań technologicznych w zakresie obrotu instrumentami finansowymi.

Zdaniem Wnioskodawcy, planowane udostępnienie przez Wnioskodawcę Oprogramowania (\`(...)\`), bez pobierania z tego tytułu wynagrodzenia, dla wskazanego w stanie faktycznym grona odbiorców, które ma na celu pozyskanie wiedzy praktycznej w zakresie udostępnionego narzędzia oraz szeroką promocję i reklamę Wnioskodawcy, nie będzie stanowić odpłatnego świadczenia usług podlegającego opodatkowaniu podatkiem VAT w myśl art. 8 ust. 2 VATu.

Mając na uwadze powyższe, zdaniem Wnioskodawcy wskazane w opisie zdarzenia przyszłego działanie nie wypełnia dyspozycji art. 8 ust. 2 VATu, bowiem jest nierozerwalnie związane z wykonywaną przez Wnioskodawcę działalnością gospodarczą oraz nie jest świadczeniem na cele osobiste Wnioskodawcy, ani jego pracowników.

Przytoczony uprzednio art. 8 ust. 2 VATu wprost określa, kiedy nieodpłatne świadczenie usług przez podatnika należy kwalifikować jako świadczenie odpłatne na gruncie VATu i w konsekwencji podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT. Zgodnie z tym przepisem, za odpłatne uznaje się:

‒ użycie towarów stanowiących część przedsiębiorstwa podatnika do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika oraz

‒ nieodpłatne świadczenie usług na rzecz podatnika lub jego pracowników, a także

‒ każde wszelkie inne świadczenie usług, które nie ma związku z działalnością gospodarczą podatnika.

Wnioskodawca stoi na stanowisku, iż przepis art. 8 ust. 2 VATu, nie będzie miał w tym przypadku zastosowania, bowiem planowane udostępnienie Oprogramowania (\`(...)\`) stanowić będzie czynność związaną z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą, a ponadto nie będzie dokonywane na cele osobiste Wnioskodawcy lub jego pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia.

Art. 8 ust. 2 VATu znajduje zastosowanie do tych nieodpłatnych świadczeń, tj. włącza je do opodatkowania podatkiem VAT, jeżeli jest ono świadczone na cele inne niż działalność gospodarcza podatnika. Konsekwentnie, opodatkowaniu podatkiem VAT będą podlegać te nieodpłatne usługi, które nie mają związku z prowadzoną działalnością, a więc nie mają wpływu na przyszłe obroty przedsiębiorstwa, jego zyski, wizerunek, odbiór przez kontrahentów.

Wynika to zarówno z literalnej wykładni przepisów prawa, jak również z utrwalonego stanowiska organów podatkowych (por. interpretacja indywidualna DKIS z 12 lutego 2020 r., 0113-KDIPT1-2.4012.746.2019.2.IR).

Prezentowane stanowisko jest również zgodne z poglądem doktryny wyrażonym w komentarzu do art. 8 ust. 2 VATu (Bartosiewicz Adam, VAT. Komentarz, wyd. XVI, Opublikowano WKP 2022): „…wszelkiego rodzaju działania o charakterze reklamowo-promocyjnym, w ramach których nieodpłatnie świadczy się usługi, nie podlegają opodatkowaniu, jako że wówczas świadczenie usług następuje na cele związane z prowadzoną działalnością. Wydaje się, że można generalnie zaakceptować ten kierunek wykładni, aczkolwiek z tym zastrzeżeniem, że cel promocyjny podjętych działań nieodpłatnych musi być rzeczywisty (a nie symulowany), zaś efekt tych działań możliwy do osiągnięcia.”

Podsumowując zatem, w kontekście powyższego, Wnioskodawca pragnie podkreślić, iż planowane udostępnienie Oprogramowania (\`(...)\`), bez pobierania z tego tytułu wynagrodzenia, dla wskazanego w stanie faktycznym grona odbiorców, będzie nierozerwalnie związane z działalnością gospodarczą Wnioskodawcy. Zatem skoro planowane udostępnienie Oprogramowania (\`(...)\`) na zasadach opisanych w niniejszym związku, będzie w sposób ścisły związane z prowadzoną przez Wnioskodawcę działalnością gospodarczą, to nie będzie ono stanowić odpłatnego świadczenia usług podlegającego opodatkowaniu podatkiem VAT na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 8 ust. 2 VATu.

**Ocena stanowiska**

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

**Uzasadnienie interpretacji indywidualnej**

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2022 r. poz. 931 ze zm.), zwanej dalej ustawą,
--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Jak stanowi art. 7 ust. 1 ustawy,

przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

W myśl art. 2 pkt 6 ustawy

towarami są rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

Z kolei, stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy,

przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 ustawy w tym również:

1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;

2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;

3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Należy zauważyć, że z treści powołanego wyżej art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy wynika, że dostawa towarów i świadczenie usługi co do zasady podlegają opodatkowaniu wówczas, gdy są wykonywane odpłatnie. Aby uznać dane świadczenie za odpłatne musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Obydwa warunki muszą być spełnione łącznie, aby świadczenie podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Wskazać należy, że kwestia odpłatności była wielokrotnie przedmiotem rozstrzygnięć Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W wyroku z 15 lipca 1982 r. w sprawie Hong‑Kong Trade Development Council TSUE stwierdził, że czynności podlegają opodatkowaniu jedynie wtedy, gdy zostały wykonane odpłatnie. Analizując głębiej ten problem TSUE w wyroku z 8 marca 1988 r. w sprawie Apple and Pear Development Council stwierdził, że czynność można uznać za dokonaną odpłatnie, gdy istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie dostawcy towaru lub usługi, a ponadto odpłatność za otrzymane świadczenie (towar lub usługę) pozostaje w bezpośrednim związku z czynnością, która miałaby być opodatkowana tym podatkiem.

Zatem pod pojęciem odpłatności świadczenia usług rozumieć należy prawo podmiotu świadczącego usługę do żądania od odbiorcy usługi lub osoby trzeciej zapłaty ceny lub ekwiwalentu (np. w postaci świadczenia wzajemnego).

W konsekwencji należy stwierdzić, że opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega tylko to świadczenie (usługa), w przypadku którego istnieje konsument, tj. odbiorca świadczenia odnoszący z niego choćby potencjalną korzyść. Dopóki nie istnieje podmiot, który odnosiłby lub powinien odnosić konkretne korzyści o charakterze majątkowym związanym z danym świadczeniem, dopóty świadczenie to nie jest usługą podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Należy podkreślić, że przepisy dotyczące funkcjonowania podatku od towarów i usług w krajach członkowskich Unii Europejskiej podlegają harmonizacji na zasadach określonych w Dyrektywie 2006/112/WE/Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347 str. 1 ze zm.).

Uszczegółowieniem zasad obowiązywania i funkcjonowania podatku VAT określonych w dyrektywie są wyroki Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

TSUE w wyroku z 27 października 2011 r. w sprawie C-93/10 Finanzamt Essen-Nord Ost przeciwko GFKL Financial Services AG wskazał, że „(…) w ramach systemu podatku VAT czynnościami podlegającymi opodatkowaniu są transakcje między stronami, przewidujące zapłatę ceny lub inne wynagrodzenie. Zatem jeżeli czynność polega jedynie na świadczeniu jednej ze stron, bez bezpośredniego wynagrodzenia, nie ma podstawy opodatkowania, w związku z czym świadczenie takie nie podlega podatkowi VAT (zob. wyrok z 29 października 2009 r. w sprawie C-246/08 Komisja przeciwko Finlandii, Zb. Orz. s. I-10605, pkt 43). W tym świetle świadczenie usługi następuje „odpłatnie” w rozumieniu art. 2 pkt 1 szóstej dyrektywy VAT, a zatem podlega opodatkowaniu, tylko jeżeli pomiędzy usługodawcą a usługobiorcą istnieje stosunek prawny, w ramach którego następuje wymiana świadczeń wzajemnych, gdyż świadczenie otrzymywane przez usługodawcę stanowi rzeczywiste odzwierciedlenie wartości usługi świadczonej usługobiorcy (ww. wyrok w sprawie MKG‑Kraftfahrzeuge‑Factoring, pkt 47). Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem „świadczenie usług dokonywane odpłatnie” w rozumieniu art. 2 pkt 1 szóstej dyrektywy wymaga bezpośredniego związku między wyświadczoną usługą a otrzymanym wynagrodzeniem (wyrok z 29 lipca 2010 r. w sprawie C-40/09 Astra Zeneca UK, Zb. Orz. s. I-7505, pkt 27 i przytoczone orzecznictwo)” (pkt 17-19).

W wyroku z 27 marca 2014 r. w sprawie C-151/13 Le Rayon d’Or SARL przeciwko Ministre de l’Économie et des Finances Trybunał wskazał, że „(…) aby świadczenie usług mogło być uznane za „odpłatne” w rozumieniu tej dyrektywy, nie wymaga ona, aby świadczenie wzajemne za taką usługę było uzyskane bezpośrednio od jej odbiorcy. Świadczenie wzajemne może pochodzić także od osoby trzeciej (zob. podobnie wyrok Loyalty Management UK i Baxi Group, C-53/09 i C-55/09, EU:C:2010:590, pkt 56)” (pkt 34).

Odpłatność określana jest przez strony umowy i jeśli strony ustalą zapłatę, wówczas wykonane świadczenie staje się odpłatne. W przypadku istnienia świadczenia wzajemnego otrzymanego przez dokonującego dostawy/świadczącego usługę, należy uznać czynności wykonywane w ramach zawartej umowy odpowiednio za odpłatną dostawę towarów/odpłatne świadczenie usług określone w art. 7 i w art. 8 ustawy, podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych.

Podkreślić ponadto należy, że w ściśle określonych przypadkach, również nieodpłatne świadczenie usług należy uznać za spełniające definicję odpłatnego świadczenia usług, które na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, podlega opodatkowaniu podatkiem VAT.

I tak, stosownie do art. 8 ust. 2 ustawy,

za odpłatne świadczenie usług uznaje się również:

1) użycie towarów stanowiących część przedsiębiorstwa podatnika do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika, w tym w szczególności do celów osobistych podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, jeżeli podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów lub ich części składowych;

2) nieodpłatne świadczenie usług na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, oraz wszelkie inne nieodpłatne świadczenie usług do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika.

Zatem dla ustalenia, czy konkretne nieodpłatne świadczenie usług podlega opodatkowaniu na mocy art. 8 ust. 2 pkt 2 ustawy, istotne jest ustalenie celu takiego świadczenia. Jeżeli nieodpłatne świadczenie wpisywało się będzie w cel prowadzonej działalności, wtedy przesłanka uznania takiej nieodpłatnej czynności za odpłatne świadczenie usług podlegające opodatkowaniu nie zostanie spełniona. Za usługi niezwiązane z prowadzeniem działalności gospodarczej należy uznać wszelkie usługi, których świadczenie odbyło się bez związku z potrzebami tej działalności.

Opodatkowaniu podlegają natomiast te usługi, których cel nie wiąże się z prowadzoną działalnością. Chodzi tu o świadczenie takich usług, które nie mają żadnego wpływu na przyszłe obroty przedsiębiorstwa, jego zyski, wizerunek, odbiór przez kontrahentów obecnych lub potencjalnych. Dotyczyć to będzie więc takich czynności, które zostały wykonane w ramach działalności gospodarczej, lecz nie na jej potrzeby. Stwierdzenie takie uzależnione jednak jest od konkretnych okoliczności, jakie w danej sprawie występują.

Należy również wskazać, że opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług zgodnie z zasadą powszechności opodatkowania podlegają wszelkie transakcje, których przedmiotem jest dostawa towarów lub świadczenie usług, pod warunkiem, że są one realizowane przez podatników w rozumieniu ustawy i są wykonywane w ramach działalności gospodarczej.

Stosownie do art. 15 ust. 1 ustawy,

podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy,

działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

W opisie sprawy wskazali Państwo że są Państwo zarejestrowanym, czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług.

W ramach prowadzonej działalności, realizują Państwo projekt pn. „(…)” („Projekt”).

Celem Projektu jest opracowanie i wdrożenie autorskiego systemu transakcyjnego wykorzystywanego do obsługi giełd papierów wartościowych i innych niż giełdy, platform obrotu o znormalizowanych parametrach instrumentów. Nowy system transakcyjny zwiększy atrakcyjność i efektywność usług świadczonych przez Państwa na rzecz uczestników rynku np. domów maklerskich, dystrybutorów informacji, emitentów, inwestorów. Rezultaty prac związanych z Projektem, zamierzają Państwo wdrożyć w swojej działalności, jak również oferować na sprzedaż innym podmiotom z branży, zainteresowanym takimi rozwiązaniami. W ramach wskazanych wyżej prac projektowych, wytworzyli Państwo m.in. oprogramowanie umożliwiające domom maklerskim dołączenie i tym samym dostęp do Platformy Transakcyjnej tworzonej w ramach Projektu („Platforma Transakcyjna”) poprzez jej interfejsy – w celu m.in. składania zleceń, zawierania transakcji czy odbioru informacji rynkowych („Oprogramowanie (\`(...)\`)”).

Oprogramowanie (\`(...)\`) będzie jedną z możliwości dołączenia i uzyskania dostępu do Platformy Transakcyjnej i nie będzie stanowić jedynego rozwiązania w tym zakresie. Planują Państwo udostępnienie Oprogramowania (\`(...)\`), bez pobierania z tego tytułu wynagrodzenia, w szczególności jego przyszłym użytkownikom, tj. domom maklerskim oraz podmiotom świadczącym usługi technologiczne dla domów maklerskich.

Oprogramowanie (\`(...)\`) będzie udostępnione z wykorzystaniem serwisów zawierających publicznie dostępne repozytorium kodów źródłowych (np. GitHub, GitLab). W związku z taką formą udostępnienia udzielą Państwo otwartej licencji (tzw. licencji open-source), w ramach której każdy będzie mógł dowolnie używać Oprogramowania (\`(...)\`), w tym będzie uprawniony do kopiowania, dalszego rozpowszechniania, modyfikowania oraz tworzenia na tej podstawie własnego oprogramowania (tzw. utwory zależne), a następnie jego używania i wprowadzania do obrotu na dowolnych warunkach komercyjnych.

Jednocześnie warunki udzielonej otwartej licencji do Oprogramowania (\`(...)\`), będą wyłączały, w maksymalnym zakresie dopuszczalnym przez prawo, odpowiedzialność Państwa za Oprogramowanie (\`(...)\`), jego ewentualne wady i błędy oraz za modyfikacje. Grono odbiorców, do których Państwo zamierza dotrzeć udostępniając Oprogramowanie (\`(...)\`) do używania, a co za tym idzie do testowania i zbierania informacji o błędach lub innych nieprawidłowościach, to sektor małych i średnich przedsiębiorstw, domy maklerskie, dostawcy oprogramowania, programiści.

Opisane planowane udostępnienie Oprogramowania (\`(...)\`) w ramach licencji open source, przyczyni się do efektywniejszej realizacji całego Projektu. Pozwoli na zaangażowanie użytkowników i zewnętrznych programistów w testowanie wypracowanego oprogramowania jeszcze przed etapem jego wdrożenia, co jest kluczowe z Państwa punktu widzenia. Zakładają Państwo, że pozyskają informacje od podmiotów wyspecjalizowanych z branży IT, co do prawidłowego funkcjonowania Oprogramowania (\`(...)\`), zasadności przyjętych założeń i rozwiązań. Są Państwo przekonani, że takie działanie pozwoli także na wykrycie błędów czy braków w Oprogramowaniu (\`(...)\`) oraz na dostosowanie tego produktu do oczekiwań docelowych użytkowników i finalnie wpłynie korzystnie na jakość gotowego produktu. Tym samym liczą Państwo na wymianę wiedzy i doświadczeń z sektorem polskich przedsiębiorców, w tym z branży IT, co ma na celu ulepszenie projektowanych rozwiązań, a także szeroką promocję i reklamę Państwa, jako dostawcy nowoczesnych rozwiązań technologicznych w zakresie obrotu instrumentami finansowymi. Takie podejście stosuje wiele innych instytucji finansowych i giełd.

Całość Państwa działań ma na celu efektywne i sprawne wdrożenie nowego systemu transakcyjnego oraz szeroką promocję i reklamę Państwa, jako spółki nowoczesnej również pod względem technologicznym, dostosowującej się na bieżąco do oczekiwań rynku. Oprogramowanie (\`(...)\`) – na każdym etapie korzystania – będzie zawierało w widocznym miejscu Państwa logo (znak towarowy) oraz informację, że zostało przez Państwa wyprodukowane.

W świetle tak przedstawionego opisu sprawy mają Państwo wątpliwości, czy planowane udostępnienie Oprogramowania (\`(...)\`) bez pobierania z tego tytułu wynagrodzenia stanowić będzie odpłatne świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 2 ustawy o VAT.

Jak wynika z wniosku udostępnią Państwo nieodpłatnie Oprogramowanie (\`(...)\`), które będzie dawało możliwość dołączenia i uzyskania dostępu do Platformy Transakcyjnej. Państwa intencją jest udostępnienie Oprogramowania (\`(...)\`) bez pobierania wynagrodzenia docelowym użytkownikom tego oprogramowania, tj. domom maklerskim (bez których Państwa działalność gospodarcza nie mogłaby istnieć) oraz dostawcom oprogramowania dla domów maklerskich, co ułatwi podłączenie do nowego systemu transakcyjnego, korzystnie wpłynie na relacje biznesowe, a docelowo zwiększy Państwa zyski z prowadzonej działalności gospodarczej. Udostępnienie Oprogramowania programistom pozwoli Państwu na pozyskanie informacji o tym oprogramowaniu od podmiotów zewnętrznych, specjalistów z branży IT, środowiska skupionego wokół platform jak GitHub i pomoże udoskonalić późniejszy gotowy produkt, a także będzie promować (\`(...)\`) jako spółkę nowoczesną pod względem technologicznym. Jak wskazali Państwo w opisie sprawy za ewentualne wady i błędy oraz modyfikacje nie będą ponosili Państwo odpowiedzialności.

W analizowanej sprawie planowanego udostępnienia Oprogramowania (\`(...)\`), bez pobierania z tego tytułu wynagrodzenia, nie można za czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Jak wynika z opisu sprawy opracowane przez Państwa i udostępnione nieodpłatnie Oprogramowanie będzie częścią realizowanego przez Państwa Projektu polegającego na stworzeniu Platformy Transakcyjnej. Wskazali Państwo, że nieodpłatne udostępnienie Oprogramowania w ramach licencji open source przyczyni się do efektywniejszej realizacji Projektu. Zatem nie można uznać, że udostępnienie Oprogramowania (\`(...)\`) będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, na podstawie art. 8 ust. 2 ustawy. W analizowanej sprawie nie będzie miało miejsca nieodpłatne świadczenie usług na cele osobiste. Przepis art. 8 ust. 2 pkt 2 ustawy odnosi do nieodpłatnego świadczenia usług na cele inne niż działalność gospodarcza. Oznacza to, że o opodatkowaniu nieodpłatnego świadczenia usług decyduje bezpośrednio cel tego świadczenia. Jeżeli dane usługi nie są związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, wówczas ich świadczenie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Natomiast gdy związek ten wystąpi, nieodpłatne świadczenie usług nie podlega opodatkowaniu VAT.

W przedstawionym przez Państwa opisie sprawy nieodpłatne udostępnienie Oprogramowania (\`(...)\`) ma związek z prowadzoną przez Państwa działalnością gospodarczą. Jak sami Państwo wskazali, całość Państwa działań ma na celu efektywne i sprawne wdrożenie nowego systemu transakcyjnego, a także promocję i reklamę Państwa jako spółki nowoczesnej pod względem technologicznym.

Ponadto wskazać należy, że art. 8 ust. 2 pkt 1 nie ma w przedmiotowej sprawie zastosowania, gdyż nie dochodzi do użycia towarów stanowiących część Państwa przedsiębiorstwa.

Tym samym planowane udostępnienie Oprogramowania (\`(...)\`), bez pobierania z tego tytułu wynagrodzenia, nie będzie stanowić odpłatnego świadczenia usług w rozumieniu art. 8 ust. 2 ustawy o VAT, a w konsekwencji nie będzie stanowić czynności podlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów.

Tym samym, Państwa stanowisko jest **prawidłowe.**

Dodatkowe informacje
--------------------

### Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

### Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

‒ Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli: Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.

‒ Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

‒ Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
--------------------------------------------------------

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (\`(...)\`). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

‒ w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

‒ w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji
-----------------------------------------

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 ze zm.).