Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPB2/415-901/14/RS
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2015-01-07
Teza: Warunki skorzystania z ulgi prorodzinnej na pełnoletnie, uczące się dziecko.
Słowa kluczowe: dzieci i młodzież; odliczenia-odliczenie od podatku; rodzice; ulga-ulga prorodzinna
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6-art. 27

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749 z późn. zm.) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko - przedstawione we wniosku z dnia 1 października 2014 r. (data wpływu 6 października 2014 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie zastosowania odliczeń w ramach ulgi prorodzinnej - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 6 października 2014 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie zastosowania odliczeń w ramach ulgi prorodzinnej.

We wniosku tym zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Syn Wnioskodawcy jest studentem, ma 21 lat. W dniu 29 marca 2014 r. został ojcem, a w dniu 28 czerwca 2014 r. wziął ślub. Ani on ani jego żona nie mają stałego źródła utrzymania, w związku z czym cała trójka (syn, synowa i wnuczka) pozostają na wyłącznym utrzymaniu Wnioskodawcy wraz z małżonką, jako dziadków.

Zgodnie z przepisem art. 173 ustawy o szkolnictwie wyższym, syn Wnioskodawcy mógłby otrzymywać stypendium socjalne, jednakże stosownie do art. 179 ust. 4 pkt 3 tej ustawy, do dochodów studenta wlicza się dochody uzyskiwane przez rodziców, opiekunów prawnych lub faktycznych studenta i będące na ich utrzymaniu dzieci niepełnoletnie, dzieci pobierające naukę do 26 roku życia, a jeżeli 26 rok życia przypada w ostatnim roku studiów, do ich ukończenia, oraz dzieci niepełnosprawne bez względu na wiek. Art. 179 ust. 5 pkt 1 stanowi, że „miesięczną wysokość dochodu na osobę w rodzinie studenta uprawniającego do ubiegania się o stypendium socjalne ustala się na zasadach określonych w ustawie z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, z uwzględnieniem ust. 4, z zastrzeżeniem, że do dochodu nie wlicza się dochodów, o których mowa w ust. 4 pkt 3, jeżeli student jest samodzielny finansowo.

Student jest samodzielny finansowo, jeżeli on lub jego małżonek spełnia łącznie następujące warunki:

1.  posiadał stałe źródło dochodów w ostatnim roku podatkowym;
2.  posiada stałe źródło dochodów w roku bieżącym;
3.  jego miesięczny dochód w okresach, o których mowa w pkt 1 i 2, nie jest mniejszy niż 1,30 sumy kwot określonych w art. 5 ust. 1 i art. 6 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych;
4.  nie złożył oświadczenia o prowadzeniu wspólnego gospodarstwa domowego z rodzicami bądź jednym z nich.

Syn ani synowa nie spełniają powyższych warunków, które pozwoliłyby uznać syna za studenta samodzielnego finansowo, w związku z czym jako ich dochody dolicza się dochody uzyskiwane przez Wnioskodawcę wraz z małżonką jako rodziców syna i dziadków wnuczki. Po doliczeniu tych dochodów do dochodów (zerowych) syna nie przysługuje jemu stypendium socjalne i studiujący syn oraz jego żona (20 lat) i córka (4 miesiące) pozostają na wyłącznym utrzymaniu Wnioskodawcy i jego małżonki.

Ani syn ani też synowa nie osiągają żadnych dochodów podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy skoro studiujący, 21-letni syn, pomimo zawarcia związku małżeńskiego, pozostaje faktycznie (wraz ze swoją rodziną) na wyłącznym utrzymaniu Wnioskodawcy i Jego małżonki i w myśl ustawy o szkolnictwie wyższym nie jest samodzielny finansowo, ponieważ nie pracuje i nie posiada stałego źródła dochodów, a tym samym nie może ubiegać się o stypendium socjalne, wykazując jako swój dochód „zero” a jego dochodami są dochody rodziców – Wnioskodawcy wraz z żoną jako jego rodzicom przysługuje tzw. ulga prorodzinna na niego (syna) lub na niego (syna) i na wnuczkę, przewidziana w art. 27f ust. 1 w zw. z art. 27f ust. 6 oraz art. 6 ust. 4 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?

Zdaniem Wnioskodawcy, na podstawie ww. przepisów, w przedstawionym stanie faktycznym jest uprawniony do skorzystania z odliczenia od podatku w ramach tzw. ulgi prorodzinnej do czasu ukończenia przez syna studiów, do osiągnięcia przez niego 26-go roku życia, jeżeli oczywiście w tym samym czasie nie uzyskuje on żadnych dochodów.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest nieprawidłowe.

W myśl art. 27f ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r., poz. 361 z późn. zm.), od podatku dochodowego obliczonego zgodnie z art. 27, pomniejszonego o kwotę składki, o której mowa w art. 27b, podatnik ma prawo odliczyć kwotę obliczoną zgodnie z ust. 2 na każde małoletnie dziecko, w stosunku do którego w roku podatkowym:

1.  wykonywał władzę rodzicielską;
2.  pełnił funkcję opiekuna prawnego, jeżeli dziecko z nim zamieszkiwało;
3.  sprawował opiekę poprzez pełnienie funkcji rodziny zastępczej na podstawie orzeczenia sądu lub umowy zawartej ze starostą.

Zgodnie z art. 27f ust. 2 ustawy, w brzmieniu wprowadzonym ustawą z dnia 23 października 2014 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2014 r. poz. 1644) i mającym zastosowanie do dochodów uzyskanych od 1 stycznia 2014 r., odliczeniu podlega za każdy miesiąc kalendarzowy roku podatkowego, w którym podatnik wykonywał władzę, pełnił funkcję albo sprawował opiekę, o których mowa w ust. 1, w stosunku do:

1.  jednego małoletniego dziecka - kwota 92,67 zł, jeżeli dochody podatnika:
    1.  pozostającego przez cały rok podatkowy w związku małżeńskim i jego małżonka, nie przekroczyły w roku podatkowym kwoty 112.000 zł,
    2.  niepozostającego w związku małżeńskim, w tym również przez część roku podatkowego, nie przekroczyły w roku podatkowym kwoty 56.000 zł, za wyjątkiem podatnika samotnie wychowującego małoletnie dziecko wymienionego w art. 6 ust. 4, do którego ma zastosowanie kwota dochodu określona w lit. a;
2.  dwojga małoletnich dzieci - kwota 92,67 zł na każde dziecko;
3.  trojga i więcej małoletnich dzieci - kwota:
    1.  92,67 zł odpowiednio na pierwsze i drugie dziecko,
    2.  166,67 zł na trzecie dziecko,
    3.  225 zł na czwarte i każde kolejne dziecko.

Zgodnie z art. 27f ust. 2a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, za dochody, o których mowa w ust. 2 pkt 1, uważa się dochody uzyskane łącznie w danym roku podatkowym, do których mają zastosowanie zasady opodatkowania określone w art. 27, art. 30b i art. 30c, pomniejszone o kwotę składek, o których mowa w art. 26 ust. 1 pkt 2 i 2a.

Odliczenie, o którym mowa w ust. 2 pkt 2 lub 3, przysługuje podatnikowi określonemu w ust. 1, który co najmniej przez jeden dzień roku podatkowego wykonywał władzę, pełnił funkcję lub sprawował opiekę, o których mowa w ust. 1, w stosunku do więcej niż jednego dziecka (art. 27f ust. 2b ww. ustawy).

W myśl art. 27f ust. 2c ustawy, odliczenie, o którym mowa w ust. 1, nie przysługuje, poczynając od miesiąca kalendarzowego, w którym dziecko:

1.  na podstawie orzeczenia sądu zostało umieszczone w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych,
2.  wstąpiło w związek małżeński.

W przypadku, gdy w tym samym miesiącu kalendarzowym w stosunku do dziecka wykonywana jest władza, pełniona funkcja lub sprawowana opieka, o których mowa w ust. 1, każdemu z podatników przysługuje odliczenie w kwocie stanowiącej 1/30 kwoty obliczonej zgodnie z ust. 2 za każdy dzień sprawowania pieczy nad dzieckiem (art. 27f ust. 3 ustawy).

Z przepisu art. 27f ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wynika, że odliczenie dotyczy łącznie obojga rodziców, opiekunów prawnych dziecka albo rodziców zastępczych pozostających w związku małżeńskim. Kwotę tę mogą odliczyć od podatku w częściach równych lub w dowolnej proporcji przez nich ustalonej.

Według art. 27f ust. 5 ww. ustawy, odliczenia dokonuje się w zeznaniu, o którym mowa w art. 45 ust. 1, podając liczbę dzieci i ich numery PESEL, a w przypadku braku tych numerów - imiona, nazwiska oraz daty urodzenia dzieci. Na żądanie organów podatkowych lub organów kontroli skarbowej, podatnik jest obowiązany przedstawić zaświadczenia, oświadczenia oraz inne dowody niezbędne do ustalenia prawa do odliczenia, w szczególności:

1.  odpis aktu urodzenia dziecka;
2.  zaświadczenie sądu rodzinnego o ustaleniu opiekuna prawnego dziecka;
3.  odpis orzeczenia sądu o ustaleniu rodziny zastępczej lub umowę zawartą między rodziną zastępczą a starostą;
4.  zaświadczenie o uczęszczaniu pełnoletniego dziecka do szkoły.

W świetle art. 27f ust. 6 przepisy ust. 1-5 stosuje się odpowiednio do podatników utrzymujących pełnoletnie dzieci, o których mowa w art. 6 ust. 4 pkt 2 i 3, w związku z wykonywaniem przez tych podatników ciążącego na nich obowiązku alimentacyjnego oraz w związku ze sprawowaniem funkcji rodziny zastępczej. Przepisy art. 6 ust. 8 i 9 stosuje się odpowiednio do dzieci, o których mowa w ust. 1 i 6 (art. 27f ust. 7 ww. ustawy).

Treść art. 27f ust. 6 w powiązaniu z art. 6 ust. 4 pkt 2 i 3 wskazuje, że odliczenie kwoty określonej w ust. 2 przysługuje również podatnikowi, który utrzymywał dzieci pełnoletnie:

*   bez względu na ich wiek, które zgodnie z odrębnymi przepisami otrzymywały zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny lub rentę socjalną,
*   do ukończenia 25 roku życia uczące się w szkołach, o których mowa w przepisach o systemie oświaty, przepisach o szkolnictwie wyższym lub w przepisach regulujących system oświatowy lub szkolnictwo wyższe obowiązujących w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie, jeżeli w roku podatkowym nie uzyskały dochodów podlegających opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27 lub art. 30b w łącznej wysokości przekraczającej kwotę stanowiącą iloraz kwoty zmniejszającej podatek oraz stawki podatku, określonych w pierwszym przedziale skali podatkowej, o której mowa w art. 27 ust. 1, z wyjątkiem renty rodzinnej,

*   w związku z wykonywaniem obowiązku alimentacyjnego lub sprawowaniem funkcji rodziny zastępczej.

Z przytoczonych regulacji wynika zatem, że podatnik ma prawo odliczyć kwotę ulgi prorodzinnej na każde małoletnie dziecko, w stosunku do którego w roku podatkowym: wykonywał władzę rodzicielską, pełnił funkcję opiekuna prawnego, jeżeli dziecko z nim zamieszkiwało, sprawował opiekę poprzez pełnienie funkcji rodziny zastępczej na podstawie orzeczenia sądu lub umowy zawartej ze starostą. Ulga przysługuje także na dzieci po osiągnięciu przez nie pełnoletności, wymienione w art. 6 ust. 4 pkt 2-3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, które rodzic utrzymuje w związku z wykonywaniem obowiązku alimentacyjnego i które nie uzyskały dochodów podlegających opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27 lub art. 30b w łącznej wysokości przekraczającej kwotę stanowiącą iloraz kwoty zmniejszającej podatek oraz stawki podatku, określonych w pierwszym przedziale skali podatkowej, o której mowa w art. 27 ust. 1, z wyjątkiem renty rodzinnej.

Podkreślenia wymaga przy tym, iż wszelkie ulgi i zwolnienia podatkowe stanowią odstępstwo od generalnej zasady powszechności opodatkowania wyrażonej w art. 84 Konstytucji RP oraz art. 9 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Dlatego też możliwość skorzystania z ulgi podatkowej to przywilej, który wiąże się ze spełnieniem ściśle określonych przez ustawodawcę warunków. Niedopełnienie natomiast któregokolwiek z nich skutkuje utratą prawa do ulgi.

Jak wynika z przedstawionego zdarzenia przyszłego, syn Wnioskodawcy jest studentem, ma 21 lat. W dniu 29 marca 2014 r. został ojcem, a w dniu 28 czerwca 2014 r. wziął ślub. Ani on ani jego żona nie mają stałego źródła utrzymania, w związku z czym cała trójka (syn, synowa i wnuczka) pozostają na wyłącznym utrzymaniu Wnioskodawcy wraz z małżonką, jako dziadków.

Ani syn ani synowa nie spełniają warunków wynikających z ustawy o szkolnictwie wyższym, które pozwoliłyby uznać syna za studenta samodzielnego finansowo, w związku z czym jako ich dochody dolicza się dochody uzyskiwane przez Wnioskodawcę wraz z małżonką jako rodziców syna i dziadków wnuczki. Po doliczeniu tych dochodów do dochodów (zerowych) syna nie przysługuje jemu stypendium socjalne i studiujący syn oraz jego żona (20 lat) i córka (4 miesiące) pozostają na wyłącznym utrzymaniu Wnioskodawcy i jego małżonki.

Ani syn ani też synowa nie osiągają żadnych dochodów podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

W świetle zacytowanych wyżej przepisów oraz przedstawionego zdarzenia przyszłego stwierdzić należy, że w sytuacji gdy syn Wnioskodawcy zawarł związek małżeński, to zaistniała przesłanka, zawarta w przepisie art. 27f ust. 2c pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, uniemożliwiająca skorzystanie z omawianej ulgi, poczynając od miesiąca kalendarzowego, w którym syn wstąpił w związek małżeński. Okoliczności utraty prawa do skorzystania z omawianej ulgi nie zmienia sytuacja na którą powołuje się Wnioskodawca, że syn studiuje, nie jest samodzielny finansowo ani też nie może ubiegać się o stypendium socjalne.

W konsekwencji, w rozliczeniu podatkowym za 2014 r. Wnioskodawca ma możliwość dokonania odliczeń w ramach ulgi prorodzinnej, ale wyłącznie za miesiące przed wstąpieniem w związek małżeński pełnoletniego uczącego się syna, którego utrzymywał w związku z wykonywaniem obowiązku alimentacyjnego, tj. do maja 2014 r., oraz przy spełnieniu pozostałych warunków zawartych w art. 27f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Natomiast począwszy od czerwca 2014 r., Wnioskodawcy nie przysługuje prawo do skorzystania z ulgi, o której mowa w art. 27f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Wnioskodawcy nie przysługuje także prawo do dokonania odliczeń od podatku dochodowego na córkę swojego pełnoletniego syna, bowiem omawiana preferencja podatkowa przysługuje – stosownie do art. 27f ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – podatnikowi, który w roku podatkowym wykonywał władzę rodzicielska, pełnił funkcję opiekuna prawnego lub sprawował opiekę poprzez pełnienie funkcji rodziny zastępczej w stosunku do dziecka, co w niniejszej sprawie nie ma miejsca.

Jednocześnie informuje się, że stosownie do art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej Minister właściwy do spraw finansów publicznych, na wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Oznacza to, że niniejsza interpretacja została wydana wyłącznie w indywidualnej sprawie Wnioskodawcy i nie wywołuje skutków prawnych dla innych podmiotów (tj. małżonki). Żona Wnioskodawcy chcąc uzyskać interpretację indywidualną powinna wystąpić z odrębnym wnioskiem o jej wydanie.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu datowania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, ul. Staromłyńska 10, 70-561 Szczecin, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.