Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPB3/423-520b/11/MT
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2011-12-29
Teza: W opisanej sytuacji tzw. dobrowolnego umorzenia własnych udziałów za wynagrodzeniem (nabycia własnych udziałów za wynagrodzeniem, w celu ich umorzenia), na Wnioskodawcy nie będą ciążyć obowiązki płatnika, bowiem czynność ta nie będzie wiązać się z uzyskaniem przez jego wspólnika dochodu z tytułu udziału w zyskach osoby prawnej.
Słowa kluczowe: płatnik; udział-umorzenie udziałów
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 1-art. 10 (uchylony); [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6-art. 26

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki, przedstawione we wniosku z dnia 27 września 2011 r. (data wpływu 6 października 2011 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie braku po stronie Spółki obowiązków płatnika w związku z nabyciem własnych udziałów za wynagrodzeniem, w celu ich umorzenia (tzw. umorzenie dobrowolne) - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 6 października 2011 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych m.in. w kwestii istnienia po stronie Spółki obowiązków płatnika w związku z nabyciem własnych udziałów za wynagrodzeniem, w celu ich umorzenia (tzw. umorzenie dobrowolne).

W przedmiotowym wniosku przedstawiono następujące zdarzenia przyszłe.

„W.” Sp. z o.o. (dalej: Spółka albo Wnioskodawca), jest firmą specjalizującą się w usługach związanych z naprawą, remontami, przeglądami wagonów oraz budową nowych wagonów kolejowych. 100% jej udziałów jest własnością „G.” Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie (dalej: „G.”). Wkład założycielski do Spółki był pokryty gotówkowo przez dwa podmioty ją tworzące. Tworząc Spółkę, „G.” objął w niej za gotówkę udziały stanowiące 90% udziałów Spółki. Następnie „G.” nabył odpłatnie od drugiego z założycieli Spółki pozostałe 10% udziałów, objętych również za gotówkę.

Po pewnym czasie nastąpiło podwyższenie kapitału zakładowego Wnioskodawcy, w ramach którego „G.” objął nowo wyemitowane udziały w zamian za wkład niepieniężny w postaci zorganizowanej części przedsiębiorstwa. Działalność gospodarcza prowadzona obecnie przez Spółkę, pierwotnie prowadzona była bowiem w formie wyodrębnionego w „G.” zakładu naprawy taboru kolejowego (dalej: Zakład). Zakład w ramach „G.” stanowił zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu przepisów prawa podatkowego, co zostało potwierdzone stosownymi interpretacjami przepisów prawa podatkowego. W wyniku restrukturyzacji przeprowadzanej w „G.”, zdecydowano się wnieść Zakład w formie wkładu niepieniężnego (aportu) do Spółki.

Zatem, posiadane obecnie przez „G.” udziały w Spółce były obejmowane za wkład gotówkowy oraz za wkład niepieniężny w postaci zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

W chwili obecnej Wnioskodawca planuje nabyć od swojego jedynego udziałowca udziały własne w celu ich umorzenia. Ze względu na fakt, że identyfikacja poszczególnych udziałów nie jest możliwa (udziały w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością, inaczej akcje niż w spółce akcyjnej, nie mają numeru ani serii), Spółka nie będzie w stanie wskazać, czy umarzane udziały zostały objęte w zamian za wkład pieniężny, nabyte od drugiego udziałowca, czy objęte za Zakład. Wartość nominalna umarzanych udziałów przekroczy wartość nominalną udziałów objętych za wkład pieniężny.

Umorzenie zostanie przeprowadzone na podstawie art. 199 § 1 oraz § 2 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz. U. Nr 94, poz. 1937 ze zm.), tj. za zgodą wspólnika w drodze nabycia udziałów przez Spółkę (umorzenie dobrowolne).

Wynagrodzenie przysługujące „G.” z tytułu umorzenia udziałów zostanie określone uchwałą zgromadzenia wspólników Wnioskodawcy. Z uwagi na fakt, że „G.” jest i - po przeprowadzeniu umorzenia - pozostanie jedynym udziałowcem Spółki, strony nie zamierzają występować o niezależną wycenę wartości umarzanych udziałów. W konsekwencji, nie można wykluczyć, że wypłacone przez Wnioskodawcę wynagrodzenie za udziały będzie różniło się od ich wartości nominalnej oraz wartości rynkowej umarzanych udziałów.

W związku z powyższym zadano następujące pytania.

1.  Czy prawidłowe jest stanowisko Spółki, zgodnie z którym planowane przez nią umorzenie udziałów za wynagrodzeniem w wysokości różniącej się od wartości nominalnej i/lub wartości rynkowej tych udziałów będzie dla niej neutralne na gruncie przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (w szczególności, nie będzie skutkować uzyskaniem przez Spółkę przychodu podatkowego)?
2.  Czy prawidłowe jest stanowisko Spółki, zgodnie z którym planowane przez nią umorzenie udziałów za wynagrodzeniem nie będzie oznaczać dla niej obowiązku pobrania zryczałtowanego podatku dochodowego?

Niniejsza interpretacja indywidualna stanowi ocenę stanowiska Wnioskodawcy w zakresie pytania drugiego. Wniosek Spółki w zakresie pytania pierwszego jest przedmiotem odrębnego rozstrzygnięcia.

Zdaniem Spółki, nie będzie ona zobowiązana do pobrania zryczałtowanego podatku dochodowego w momencie wypłaty wynagrodzenia na rzecz „G.” z tytułu nabycia udziałów w celu umorzenia.

Wnioskodawca wskazuje, że w sytuacji, gdy udziały zbywane w celu umorzenia objęte zostały przez wspólnika w zamian za przedsiębiorstwo lub jego zorganizowaną część, zgodnie z art. 10 ust. 1b ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, odpłatne zbycie rozliczane będzie na zasadach ogólnych.

Dodatkowo podnosi, że z dniem 1 stycznia 2011 r. zmianie uległy zasady opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych dochodów uzyskanych z odpłatnego zbycia udziałów (objętych za wkład inny niż w postaci przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa) na rzecz spółki w celu ich umorzenia. Z dniem 1 stycznia 2011 r. uchylono bowiem art. 10 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych i - w konsekwencji - dochód uzyskany od dnia 1 stycznia 2011 r. ze zbycia na rzecz spółki w celu umorzenia udziałów (objętych za wkład inny niż w postaci przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa) podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych na zasadach ogólnych, tj. bezpośrednio przez podatnika.

Tak więc, w ocenie Spółki, po dniu 1 stycznia 2011 r., niezależnie od sposobu nabycia lub objęcia udziałów, w przypadku ich odpłatnego zbycia na rzecz Spółki w celu umorzenia, dochody uzyskane z tego tytułu podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych na zasadach ogólnych, tj. nie są kwalifikowane jako dochody z tytułu udziału w zyskach osób prawnych i podatek dochodowy powinien zostać rozliczony bezpośrednio przez podatnika.

W konsekwencji, w przypadku realizacji planowanego nabycia własnych udziałów w celu umorzenia na Wnioskodawcy (który wypłacać będzie „G.” wynagrodzenie z tytułu udziałów nabytych w celu umorzenia) nie będą ciążyć obowiązki płatnika zryczałtowanego podatku wynikające z art. 26 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. To udziałowiec (tj. „G.”) będzie bowiem zobowiązany do samodzielnego rozliczenia dochodu uzyskanego w wyniku przedmiotowej transakcji.

W związku z powyższym, Spółka uznaje, iż planowane przez nią umorzenie udziałów za wynagrodzeniem nie będzie oznaczać dla niej obowiązku pobrania zryczałtowanego podatku dochodowego.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Obowiązki płatnika na gruncie podatku dochodowego od osób prawnych normuje art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t. j. Dz. U. z 2011 r. Nr 74, poz. 397 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem, osoby prawne i jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz będące przedsiębiorcami osoby fizyczne, które dokonują wypłat należności z tytułów wymienionych w art. 21 ust. 1 oraz w art. 22 ust. 1, są obowiązane, jako płatnicy, pobierać, z zastrzeżeniem ust. 2, w dniu dokonania wypłaty, zryczałtowany podatek dochodowy od tych wypłat.

Z uwagi na fakt, że przedmiotem wniosku w zakresie pytania drugiego jest kwestia powstania obowiązku poboru zryczałtowanego podatku dochodowego od dochodów (przychodów) od osoby prawnej będącej wspólnikiem spółki z ograniczona odpowiedzialnością, należy odnieść się do art. 22 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Przepis ten dotyczy dochodów (przychodów) z dywidend oraz innych przychodów z tytułu udziału w zyskach osób prawnych mających siedzibę lub zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Podatek dochodowy od tych należności został ustalony w wysokości 19% uzyskanego przychodu.

Na mocy art. 10 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, dochodem (przychodem) z udziału w zyskach osób prawnych, z zastrzeżeniem art. 12 ust. 1 pkt 4a i 4b, jest dochód (przychód) faktycznie uzyskany z tego udziału (akcji), w tym także:

1.  dochód z umorzenia udziałów (akcji);
2.  (uchylony);
3.  wartość majątku otrzymanego w związku z likwidacją osoby prawnej;
4.  dochód przeznaczony na podwyższenie kapitału zakładowego, a w spółdzielniach - dochód przeznaczony na podwyższenie funduszu udziałowego oraz dochód stanowiący równowartość kwot przekazanych na ten kapitał (fundusz) z innych kapitałów (funduszy) osoby prawnej;
5.  w przypadku połączenia lub podziału spółek - dopłaty w gotówce otrzymane przez udziałowców (akcjonariuszy) spółki przejmowanej, spółek łączonych lub dzielonych; w przypadku podziału spółek, jeżeli majątek przejmowany na skutek podziału, a przy podziale przez wydzielenie majątek przejmowany na skutek podziału lub majątek pozostający w spółce, nie stanowią zorganizowanej części przedsiębiorstwa - ustalona na dzień podziału nadwyżka nominalnej wartości udziałów (akcji) przydzielonych w spółce przejmującej lub nowo zawiązanej nad kosztami nabycia lub objęcia udziałów (akcji) w spółce dzielonej, obliczonymi zgodnie z art. 15 ust. 1k albo art. 16 ust. 1 pkt 8;
6.  jeżeli podział spółki następuje przez wydzielenie, kosztem uzyskania przychodów jest wartość lub kwota wydatków poniesionych przez udziałowca (akcjonariusza) na objęcie lub nabycie udziałów (akcji) w spółce dzielonej, ustalona w takiej proporcji, w jakiej pozostaje u tego udziałowca wartość nominalna unicestwianych udziałów (akcji) w spółce dzielonej do wartości nominalnej udziałów (akcji) przed podziałem;
7.  zapłata, o której mowa w art. 12 ust. 4d;
8.  wartość niepodzielonych zysków w spółkach kapitałowych w przypadku przekształcenia tych spółek w spółki osobowe; przychód określa się na dzień przekształcenia.

Należy przy tym podkreślić, że na mocy art. 10 ust. 1b omawianej ustawy przepisu ust. 1 pkt 1 nie stosuje się w przypadku umorzenia udziałów (akcji) objętych za wkład niepieniężny w postaci przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części – dochody związane z tą czynnością podlegają opodatkowaniu na zasadach ogólnych (art. 18 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych), z uwzględnieniem przepisów intertemporalnych zawartych w ustawie z dnia 27 lipca 2002 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. Nr 141, poz. 1179 ze zm.), mocą której dodano przepis art. 10 ust. 1b do ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Ponadto, z dniem 1 stycznia 2011 r. – mocą art. 2 pkt 4 ustawy z dnia 25 listopada 2010 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz. U. Nr 226, poz. 1478) – uchylono pkt 2 w art. 10 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Tym samym, na gruncie przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2011 r., dochód uzyskany z odpłatnego zbycia udziałów (akcji) na rzecz spółki, w celu umorzenia tych udziałów (akcji) nie należy do kategorii dochodów (przychodów) z udziału w zyskach osób prawnych. Oznacza to, że tzw. dobrowolne umorzenie udziałów (akcji) zostało wyłączone z kategorii czynności, które mogą powodować powstanie dochodu (przychodu), o którym mowa w art. 22 ust. 1 analizowanej ustawy.

Wobec powyższego, skutki podatkowe umorzenia udziałów (akcji) spółki kapitałowej są przede wszystkim uzależnione od trybu, w jakim jest dokonywane to umorzenie. I tak:

1.  w przypadku umorzenia dobrowolnego, które następuje poprzez zbycie akcji przez wspólnika na rzecz spółki, w celu ich umorzenia, dochód wspólnika z tego tytułu nie należy do kategorii przychodów (dochodów) z tytułu udziału w zyskach osoby prawnej i podlega opodatkowaniu na zasadach ogólnych – w drodze samoobliczenia podatku przez podatnika (wspólnika);
2.  w przypadku umorzenia przymusowego, dochód wspólnika z tego tytułu co do zasady należy do kategorii dochodów (przychodów) z tytułu udziału w zyskach osób prawnych, podlegających opodatkowaniu zryczałtowanym podatkiem dochodowym od osób prawnych pobieranym przez płatnika, z zastrzeżeniem art. 10 ust. 1b ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

A zatem, na gruncie przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2011 r. nabycie udziałów (akcji) własnych w celu ich umorzenia (tzw. dobrowolne umorzenie udziałów/akcji), nie wiąże się z obowiązkiem poboru przez spółkę nabywającą te udziały (akcje) zryczałtowanego podatku dochodowego od osób prawnych od dochodów wspólnika uzyskanych z tego tytułu.

W konsekwencji, w opisanej w zdarzeniu przyszłym sytuacji tzw. dobrowolnego umorzenia własnych udziałów za wynagrodzeniem (nabycia własnych udziałów za wynagrodzeniem, w celu ich umorzenia), na Wnioskodawcy nie będą ciążyć obowiązki płatnika, bowiem czynność ta nie będzie wiązać się z uzyskaniem przez jego wspólnika dochodu z tytułu udziału w zyskach osoby prawnej.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu jej datowania.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, ul. Emilii Plater 1, 10-562 Olsztyn po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.