Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPB2/415-22/09-2/ES
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2009-03-25
Teza: Opodatkowanie podatkiem dochodowym od osób fizycznych przychodu z tytułu ustanowienia bezpłatnej służebności gruntowej na rzecz Wnioskodawczyni i Jej syna.
Słowa kluczowe: grunty; przychód-przychód podlegający opodatkowaniu; służebność; służebność-służebność gruntowa; świadczenie-świadczenie nieodpłatne
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. u. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. u. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pani, przedstawione we wniosku z dnia 18 grudnia 2008 r. (data wpływu – 2 stycznia 2009 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych ustanowienia nieodpłatnej służebności gruntowej – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 2 stycznia 2009 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania sprzedaży gruntów oraz podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych ustanowienia nieodpłatnej służebności gruntowej.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawczyni wraz ze swoim synem są współwłaścicielami gruntu stanowiącego gospodarstwo rolne o powierzchni 1,64 ha, które nabyła wraz z mężem 5 listopada 1975 r. we współwłasności małżeńskiej. Po śmierci męża w dniu (…)1985 r. w drodze spadku odziedziczyła wraz z synem po 1/2 części masy spadkowej.

W wyniku zakończenia postępowania spadkowego Zainteresowana została właścicielką 3/4 gruntów, a w 1/4 syn. w roku 1994 Wnioskodawczyni wyszła za mąż przyjmując nazwisko dwuczłonowe. Fakt ten został odnotowany w dziale ll-właściciel KW.

Jako właścicielka nabytego w 1975 r. gruntu w 1/2 oraz w drodze spadku 1/2 masy spadkowej wystąpiła wraz z synem do Burmistrza Miasta i Gminy z projektem podziału przedmiotowej działki na mniejsze z przeznaczeniem do sprzedaży. Decyzją z dnia 14 lutego 2008 r. Burmistrz zatwierdził projekt podziału działki w ten sposób, iż ww. działka została podzielona na działki o numerach: x/3; x/4; x/5; x/6; x/7; x/8; x/9; x/10; x/11 bez zmiany granic.

Ponadto Zainteresowana wyjaśniła, iż w Planie Zagospodarowania Przestrzennego działki te są przeznaczone pod zabudowę jednorodzinną (plan obowiązuje dłużej niż 5 lat). Podziału działek dokonał również właściciel sąsiedniego gruntu.

Po podziale dokonali w dniu 22 kwietnia 2008 r. u notariusza zamiany działek nr x/4 oraz x/5 na działkę nr x/14 stanowiące wąskie pasy ziemi - w celu regulacji granicy między ich nieruchomościami.

Wnioskodawczyni poinformowała również, że dodatkowo sąsiad w tym akcie notarialnym ustanowił służebność gruntową swojej działki nr x/13 (wydzielonej pod przyszłą drogę) na rzecz każdoczesnego właściciela działki nr x/3 oraz nr x/7. Służebność gruntowa dotyczy przejazdu i prawa do przeprowadzenia mediów przez jego działkę do działek stanowiących ich własność. Służebność ta jest nieodpłatna i bezterminowa.

Po podziale i zamianie (wg aktualnego wypisu z rejestru gruntów) sprzedaży podlegać będą działki nr:

*   x/3 ; x/7 ; x/9 ; x/11;
*   x/10 wraz z działką nr x/14 (działka nr x/14 nabyta od sąsiada w drodze zamiany);
*   x/8 wraz z działką nr x/6 (działka nr x/6 przeznaczona w planie jako grunt rolny, sprzedawana jako działka polepszająca warunki działki x/8);
*   wraz z wymienionymi działkami sprzedawane będą udziały w działce x/9, stanowiącą w przyszłości drogę dojazdową.

Działki stanowią majątek osobisty, a sprzedaż ich nastąpi z tego majątku nie związanego z pozarolniczą działalnością gospodarczą (zarówno Wnioskodawczyni oraz jej syn nie prowadzą pozarolniczej działalności gospodarczej oraz nie są czynnymi podatnikami podatku od towarów i usług).

Przedmiotowe grunty nie były wykorzystywane do prowadzenia działalności rolniczej, a tym samym nie były dokonywane dostawy produktów rolnych, jak również nie były przedmiotem umowy najmu lub dzierżawy.

Wnioskodawczyni wskazuje, iż w przedmiotowej sprawie syn otrzymał interpretację indywidualną wydaną przez Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu w dniu 27 października 2008 r. nr LPP2/443-702/08-4/ISN.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie dotyczące podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych ustanowienia nieodpłatnej służebności gruntowej.

Czy u Wnioskodawczyni i jej syna ustanowienie na ich rzecz bezpłatnej służebności gruntowej stanowi przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych ?

Tut. organ informuje, że przedmiotem niniejszej interpretacji jest udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych ustanowienia nieodpłatnej służebności gruntowej.

W kwestii pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania sprzedaży gruntów została wydana w dniu 25 marca 2009 r. odrębna interpretacja nr (…).

Zdaniem Wnioskodawczyni, zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jedn.: Dz. u. z 2000r. Nr 14, poz. 176, z późn. zm.), przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-16, art. 17 ust. 1 pkt 6 i 9, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Aby więc podatnik uzyskał przychód, musi dojść do nieodpłatnego świadczenia. Świadczenie jest natomiast cechą stosunku zobowiązaniowego i nie wynika z ograniczonych praw rzeczowych jakim jest służebność gruntowa (vide: art. 244 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. - Kodeks cywilny, Dz. u. Nr 16, poz. 93, z późn. zm.).

Na podstawie tej definicji należy przyjąć, że wartość nieodpłatnie otrzymanego ograniczonego prawa rzeczowego (jakim jest służebność) nie stanowi przychodu podatkowego dla podmiotu będącego właścicielem nieruchomości władnącej. Stanowisko takie prezentują również organy podatkowe. Na przykład w decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Gdańsku czytamy :"Pojęcie nieodpłatnego świadczenia" nie zostało zdefiniowane w ustawie z dnia 26 lipca 1991 r. w doktrynie i orzecznictwie NSA przyjmuje się, że przez nieodpłatne świadczenie należy rozumieć te wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze, których skutkiem jest nieodpłatne (tj. niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu) przysporzenie w majątku określonego podmiotu mające konkretny wymiar. Należy mieć na uwadze, iż w myśl art. 353 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. - Kodeks cywilny (Dz. u. Nr 16 poz. 93, z późn. zm.) "świadczenie" zarówno odpłatne jak i nieodpłatne stanowi przedmiot stosunku zobowiązaniowego. a zatem do nieodpłatnego świadczenia dochodzi nie przy każdym zdarzeniu prawnym lub gospodarczym, ale wówczas, gdy tym zdarzeniem jest taki stosunek zobowiązaniowy, w którym korzyść uzyskuje jedna ze stron. Zgodnie z treścią art. 285 § 1 i 2 Kodeksu cywilnego nieruchomość można obciążyć na rzecz właściciela innej nieruchomości (nieruchomości władnącej) prawem, którego treść polega bądź na tym, że właściciel nieruchomości władnącej może korzystać w oznaczonym zakresie z nieruchomości obciążonej, bądź na tym, że właściciel nieruchomości obciążonej zostaje ograniczony w możności dokonywania w stosunku do niej określonych działań, bądź też na tym, że właścicielowi nieruchomości obciążonej nie wolno wykonywać określonych uprawnień, które mu względem nieruchomości władnącej przysługują na podstawie przepisów o treści i wykonywaniu własności (służebność gruntowa). Służebność gruntowa może mieć jedynie na celu zwiększenie użyteczności nieruchomości władnącej lub jej oznaczonej części. Służebność jest ograniczonym prawem rzeczowym związanym z własnością nieruchomości władnącej i przysługuje każdoczesnemu właścicielowi oraz każdej innej osobie wykonującej prawo własności w imieniu właściciela (najemcy, dzierżawcy, pracownicy, domownicy). Umowa ustanowienia służebności powoduje powstanie określonych praw, które nie mają charakteru zobowiązaniowego, a rzeczowy.

Podsumowując, w ocenie Wnioskodawczyni nieodpłatna służebność gruntowa polegająca na prawie przechodu, przejazdu oraz przeprowadzenia wszelkich przyłączy i sieci mediów w tym wodnokanalizacyjnych, z dostępem do nich przez działkę nr x/13 - nie stanowi dla Niej nieodpłatnego świadczenia podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawczyni w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawczyni.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. u. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.