Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPP2/443-663/12-2/KG
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2012-09-20
Teza: prawo do zastosowania zwolnienia z opodatkowania świadczonych usług szkoleniowych (podwykonawstwo)
Słowa kluczowe: podwykonawstwo; szkolenie; usługi-usługi szkoleniowe; zwolnienie; środek-środki publiczne
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 2-art. 43

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012 poz. 749) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 9 lipca 2012 r. (data wpływu 13 lipca 2012 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie:

*   zwolnienia z opodatkowania świadczonych usług szkoleniowych w sytuacji gdy Wnioskodawca w zakresie wykonywanych czynności występuje jako podwykonawca beneficjenta środków publicznych bądź środków pochodzących ze środków unijnych – **jest prawidłowe,**

*   zwolnienia z opodatkowania świadczonych usług szkoleniowych w sytuacji gdy Wnioskodawca w zakresie wykonywanych czynności występuje jako kolejny podwykonawca beneficjenta środków publicznych bądź środków pochodzących ze środków unijnych – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 13 lipca 2012 r. wpłynął ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do zastosowania zwolnienia z opodatkowania świadczonych usług szkoleniowych.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą. Strona nie jest płatnikiem podatku VAT. Podatnik korzysta ze zwolnienia podmiotowego zgodnie z art. 113 ust. 1 ustawy o VAT. Przedmiotem wykonywanej działalności jest prowadzenie szkoleń z zakresu rozwijania umiejętności trenerskich zarówno niedoświadczonych jak i doświadczonych trenerów, szkoleń z zakresu: komunikacji, budowania zespołu, prezentacji, wystąpień publicznych, coachingu, mediacji, mentoringu.

Podatnik informuje, żadne z organizowanych przedmiotowych szkoleń mających za zadanie uzyskiwanie lub podnoszenie wiedzy do celów zawodowych nie są prowadzone w formach i na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach. Podatnik nie posiada akredytacji w rozumieniu przepisów o systemie oświaty w zakresie opisanych w stanie faktycznym szkoleń, ani nie jest jednostką objętą systemem oświaty w rozumieniu przepisów o systemie oświaty.

Szkolenia te są prowadzone z reguły na zlecenia dużych firm szkoleniowych, które to startują w przetargach organizowanych przez jednostki administracji publicznej, bądź pozyskują na ten cel środki unijne. Szkolenia te w całości są finansowane ze środków publicznych. Firmy szkoleniowe zatrudniają Podatnika jako wykładowcę do przeprowadzenia szkolenia. Po wykonaniu usługi szkoleniowej Podatnik wystawia tym firmom rachunek na ustaloną wcześniej kwotę.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy usługi świadczone przez Podatnika w zakresie prowadzonych szkoleń związanych z kształceniem zawodowym mogą korzystać ze zwolnienia z podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 29 ppkt c ustawy o VAT w sytuacji, gdy wykonuje te usługi jako podwykonawca innej firmy szkoleniowej, jeśli jego wynagrodzenia pochodzą ze środków unijnych lub środków pochodzących z budżetów jednostek samorządu terytorialnego czyli ze środków publicznych w rozumieniu ustawy o finansach publicznych?

Zdaniem Wnioskodawcy, zapis art. 43 ust. 1 pkt 29 ppkt c ustawy o VAT ma zastosowanie do sytuacji w jakiej się znajduje. Szkolenia, które prowadzi Wnioskodawca są niewątpliwie szkoleniami kształcenia zawodowego lub podnoszącymi kwalifikacje zawodowe dla osób korzystających z tych szkoleń.

Zgodnie z Rozporządzeniem Rady (WE) nr 1777/2005 z dnia 17.10.2005r. ustanawiającym środki wykonawcze do dyrektywy 77/388/EWG (zastąpionej przez aktualnie obowiązującą Dyrektywę 2006/112/WE) w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 288/1 z 29.10.2005 r. artykuł 14) „kształcenie i przekwalifikowanie zawodowe obejmują nauczanie pozostające w bezpośrednim związku z branżą lub zawodem, tak samo jak nauczanie mające na celu uzyskanie lub uaktualnienie wiedzy do celów zawodowych. Czas trwania kursu w zakresie kształcenia zawodowego bądź przekwalifikowania nie ma znaczenia do tego celu”.

Szkolenia te finansowane są w całości ze środków unijnych, bądź też finansowane są z budżetu jednostek samorządu terytorialnego, które podobnie jak środki unijne są środkami publicznymi. Jeśli Wnioskodawca wykonuje szkolenia jako podwykonawca prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą w tym zakresie - jego usługa jest usługą ściśle związaną z usługą świadczoną przez dużą firmę szkoleniową - podobnie jak firma zlecająca mu przeprowadzenie szkolenia - powinien być zwolniony od podatku VAT.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za nieprawidłowe.

W myśl art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (tekst jedn. z 2011 r. Dz. U. Nr 177, poz. 1054), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy, przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7.

Stosownie do art. 41 ust. 1 ustawy, stawka podatku wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1. Przy czym w myśl art. 146a ust. 1 ustawy w okresie od dnia 1 stycznia 2011r. do dnia 31 grudnia 2013r., z zastrzeżeniem art. 146f, stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 1 i 13, art. 109 ust. 2 i art. 110, wynosi 23%.

Zarówno w treści ustawy o podatku od towarów i usług, jak i w przepisach wykonawczych do niej, ustawodawca przewidział opodatkowanie niektórych czynności stawkami obniżonymi bądź zwolnienie od podatku.

Stosownie zaś do treści art. 43 ust. 1 pkt 26 ustawy zwalnia się od podatku usługi świadczone przez:

1.  jednostki objęte systemem oświaty w rozumieniu przepisów o systemie oświaty, a) w zakresie kształcenia i wychowania,
2.  uczelnie, jednostki naukowe Polskiej Akademii Nauk oraz jednostki badawczo-rozwojowe, w zakresie kształcenia na poziomie wyższym,

\- oraz dostawę towarów i świadczenie usług ściśle z tymi usługami związane.

Z uregulowań zawartych w wyżej cytowanym art. 43 ust. 1 pkt 26 lit. a ustawy wynika, że zwolnienie od podatku od towarów i usług obejmuje usługi w zakresie kształcenia i wychowania świadczone przez jednostki objęte systemem oświaty w rozumieniu przepisów o systemie oświaty oraz dostawę towarów i świadczenie usług ściśle z tymi usługami związane.

Zatem aby możliwe było skorzystanie z niniejszego zwolnienia, przewidzianego w powołanym przepisie ustawy, dany podmiot musi być jednostką objętą systemem oświaty w rozumieniu przepisów o systemie oświaty oraz musi świadczyć usługi w zakresie kształcenia. Natomiast jeśli chodzi o kwestię wychowania, należy wskazać, iż jest ona przypisana podmiotom, do których uczęszczanie jest obowiązkowe i regulowane przepisami. Zatem to szkoły obowiązkowe mają za zadanie realizować program wychowywania.

Równocześnie na podstawie uregulowań zawartych w pkt 29 niniejszego artykułu, zwalnia się od podatku usługi kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego, inne niż wymienione w pkt 26:

1.  prowadzone w formach i na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach, lub
2.  świadczone przez podmioty, które uzyskały akredytację w rozumieniu przepisów o systemie oświaty - wyłącznie w zakresie usług objętych akredytacją, lub
3.  finansowane w całości ze środków publicznych

\- oraz świadczenie usług i dostawę towarów ściśle z tymi usługami związane.

Z uregulowań zawartych w wyżej cytowanych przepisach wynika, że zwolnieniu od podatku podlega świadczenie usług szkoleniowych w zakresie kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego prowadzone w formach i na zasadach przewidzianych w innych niż podatkowe (odrębnych) przepisach. Ze zwolnienia korzystają również takie usługi szkolenia, które prowadzone są przez podmioty posiadające akredytację w rozumieniu przepisów o systemie oświaty. Wreszcie zwolnienie z podatku od towarów i usług obejmuje usługi w zakresie kształcenia zawodowego i przekwalifikowania zawodowego w całości finansowane ze środków publicznych – zwolnienie wynikające z art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. c ustawy.

W tym miejscu wskazać należy, iż w dniu 01 lipca 2011r. weszły w życie przepisy rozporządzenia wykonawczego Rady (WE) nr 282/2011 z dnia 15 marca 2011r. ustanawiającego środki wykonawcze do Dyrektywy 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. U. L z 2011 r. Nr 23.3).

Rozporządzenie Rady nr 282/2011 wiąże wszystkie państwa członkowskie i jest stosowane bezpośrednio. Oznacza to, iż przepisy tego rozporządzenia z dniem 01 lipca 2011r. stają się częścią porządku prawnego, obowiązującego na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej, bez konieczności ich implementacji w drodze ustawy.

Przepis art. 44 ww. rozporządzenia nr 282/2011 wyjaśnia co należy rozumieć przez usługi kształcenia zawodowego i przekwalifikowania. W myśl tego przepisu usługi w zakresie kształcenia zawodowego i przekwalifikowania świadczone na warunkach określonych w art. 132 ust. 1 lit. i) Dyrektywy 2006/112/WE obejmują nauczanie pozostające w bezpośrednim związku z branżą lub zawodem, jak również nauczanie mające na celu uzyskanie lub uaktualnienie wiedzy do celów zawodowych. Czas trwania kursu w zakresie kształcenia zawodowego bądź przekwalifikowania nie ma w tym przypadku znaczenia.

Natomiast, stosownie do art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2009 r. nr 157, poz. 1240 ze zm.) środkami publicznymi są:

1.  dochody publiczne;
2.  środki pochodzące z budżetu Unii Europejskiej oraz niepodlegające zwrotowi środki z pomocy udzielanej przez państwa członkowskie Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA);
3.  środki pochodzące ze źródeł zagranicznych niepodlegające zwrotowi, inne niż wymienione w pkt 2;
4.  przychody budżetu państwa i budżetów jednostek samorządu terytorialnego oraz innych jednostek sektora finansów publicznych pochodzące:
    1.  ze sprzedaży papierów wartościowych,
    2.  z prywatyzacji majątku Skarbu Państwa oraz majątku jednostek samorządu terytorialnego,
    3.  ze spłat pożyczek i kredytów udzielonych ze środków publicznych,
    4.  z otrzymanych pożyczek i kredytów,
    5.  z innych operacji finansowych;
5.  przychody jednostek sektora finansów publicznych pochodzące z prowadzonej przez nie działalności oraz pochodzące z innych źródeł.

Do środków, o których mowa w ust. 1 pkt 2, zgodnie z art. 5 ust. 3 pkt 1 ww. ustawy, zalicza się:

1.  środki pochodzące z funduszy strukturalnych, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Rybackiego, z wyłączeniem środków, o których mowa w pkt 5 lit. a i b;
2.  niepodlegające zwrotowi środki z pomocy udzielanej przez państwa członkowskie Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA), z wyłączeniem środków, o których mowa w pkt 5 lit. c i d:
    1.  Norweskiego Mechanizmu Finansowego 2009-2014,
    2.  Mechanizmu Finansowego Europejskiego Obszaru Gospodarczego 2009-2014,
    3.  Szwajcarsko-Polskiego Programu Współpracy;
3.  środki przeznaczone na realizację programów przedakcesyjnych oraz Programu Środki Przejściowe;
4.  środki na realizację Wspólnej Polityki Rolnej:
    1.  Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej "Sekcja Gwarancji",
    2.  Europejskiego Funduszu Rolniczego Gwarancji,
    3.  Europejskiego Funduszu Rolniczego Rozwoju Obszarów Wiejskich;
5.  środki przeznaczone na realizację:
    1.  programów w ramach celu Europejska Współpraca Terytorialna, o których mowa w rozdziale III rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1080/2006 z dnia 5 lipca 2006 r. w sprawie Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego i uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1783/1999 (Dz. Urz. UE L 210 z 31.07.2006, str. 1),
    2.  programów, o których mowa w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1638/2006 z dnia 24 października 2006 r. określającym przepisy ogólne w sprawie ustanowienia Europejskiego Instrumentu Sąsiedztwa i Partnerstwa (Dz. Urz. UE L 310 z 09.11.2006, str. 1),
    3.  Norweskiego Mechanizmu Finansowego 2004-2009,
    4.  Mechanizmu Finansowego Europejskiego Obszaru Gospodarczego 2004-2009;
6.  inne środki.

Jak powyższe wskazuje, ustawa o finansach publicznych wymienia wprost co należy uznać za środki publiczne. Przepisy zaliczają do środków publicznych dochody publiczne, środki pochodzące z budżetu Unii Europejskiej oraz wskazane przychody budżetu państwa, budżetu jednostek samorządu terytorialnego oraz przychody jednostek sektora finansów publicznych pochodzące z różnych źródeł (pkt 4 i 5). Środkami publicznymi są również środki pochodzące z funduszy strukturalnych.

Ze złożonego wniosku wynika, iż Wnioskodawca prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą. Podatnik korzysta ze zwolnienia podmiotowego zgodnie z art. 113 ust. 1 ustawy o VAT. Przedmiotem wykonywanej działalności jest prowadzenie szkoleń z zakresu rozwijania umiejętności trenerskich zarówno niedoświadczonych jak i doświadczonych trenerów, szkoleń z zakresu: komunikacji, budowania zespołu, prezentacji, wystąpień publicznych, coachingu, mediacji, mentoringu.

Podatnik informuje, żadne z organizowanych przedmiotowych szkoleń mających za zadanie uzyskiwanie lub podnoszenie wiedzy do celów zawodowych nie są prowadzone w formach i na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach. Podatnik nie posiada akredytacji w rozumieniu przepisów o systemie oświaty w zakresie opisanych w stanie faktycznym szkoleń, ani nie jest jednostką objętą systemem oświaty w rozumieniu przepisów o systemie oświaty.

Szkolenia są prowadzone z reguły na zlecenia dużych firm szkoleniowych, które to startują w przetargach organizowanych przez jednostki administracji publicznej, bądź pozyskują na ten cel środki unijne. Szkolenia te w całości są finansowane ze środków publicznych. Firmy szkoleniowe zatrudniają Podatnika jako wykładowcę do przeprowadzenia szkolenia.

Na tle tak przedstawionych okoliczności sprawy Wnioskodawca powziął wątpliwości odnośnie prawa do zastosowania zwolnienia od podatku VAT w odniesieniu do świadczonych usług szkoleniowych.

Z uwagi na fakt, iż Wnioskodawca nie jest jednostką objętą systemem oświaty w rozumieniu przepisów o systemie oświaty, a świadczone usługi szkoleniowe są innymi niż wskazane w art. 43 ust. 1 pkt 26 ustawy o VAT, zatem zwolnienie określone w tym przepisie nie ma do Wnioskodawcy zastosowania.

Ze złożonego wniosku wynika ponadto, iż Podatnik nie posiada akredytacji w rozumieniu przepisów o systemie oświaty w zakresie prowadzonych szkoleń. Szkolenia mające za zadanie uzyskiwanie lub podnoszenie kwalifikacji zawodowych nie są prowadzone w formach i na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach.

Tym samym zastosowania w przedmiotowym przypadku nie może znaleźć przepis art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. a i b ustawy o VAT.

Ze złożonego wniosku wynika, iż mamy do czynienia z dwiema sytuacjami:

*   Wnioskodawca występuje w charakterze bezpośredniego podwykonawcy usługi szkoleniowej, gdy firma zlecająca przeprowadzenie szkolenia jest beneficjentem środków pochodzących z Unii Europejskiej,
*   Wnioskodawca występuje w charakterze kolejnego podwykonawcy usługi szkoleniowej, gdy firma szkoleniowa będąca zleceniodawcą Wnioskodawcy startuje w przetargach organizowanych przez jednostki administracji publicznej.

W tym miejscu należy wyjaśnić, iż w art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. c ustawy nie stanowi o tym, aby źródłem finansowania danej usługi były środki publiczne, lecz aby dana usługa była finansowana ze środków publicznych, a co za tym idzie ustawodawca położył nacisk na konkretną usługę, czynność wykonywaną pomiędzy usługodawcą, a usługobiorcą — przy czym nie można mylić tego ostatniego z beneficjentem ostatecznym usługi.

Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że tylko szkolenia w zakresie kształcenia zawodowego i przekwalifikowania zawodowego przeprowadzane przez podmiot będący podwykonawcą bezpośredniego beneficjenta środków można uznać za szkolenia finansowane ze środków publicznych. Takiego przymiotu nie będą miały szkolenia prowadzone przez kolejnego podwykonawcę, bowiem w momencie, gdy pierwszy podwykonawca skorzysta z usług kolejnego podmiotu świadczącego na jego rzecz określoną usługę, zapłata nie będzie już dokonana środkami publicznymi, pomimo faktu, iż pierwotnym źródłem finansowania nadal pozostaje UE (lub budżet Państwa).

Odnosząc przedstawione okoliczności sprawy do powołanych powyżej przepisów, stwierdzić należy, iż świadczone przez Wnioskodawcę, jako bezpośredniego podwykonawcę beneficjenta pomocy, usługi polegające na prowadzeniu szkoleń mających na celu zdobycie lub uaktualnienie wiedzy związanej z wykonywanym zawodem, są usługami kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 29 ustawy, a z uwagi na fakt, iż są one w całości finansowane ze środków publicznych – usługi te korzystają ze zwolnienia od podatku VAT przewidzianego w art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. c ustawy.

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy w tej części należało uznać za prawidłowe.

Odnosząc się do sytuacji, w której Wnioskodawca występuje jako kolejny podwykonawca firmy szkoleniowej należy wskazać, iż środki pieniężne, które otrzyma Wnioskodawca jako podmiot świadczący usługi szkoleniowe na rzecz firmy zlecającej, która to świadczy usługi na rzecz otrzymującego środki unijne na ten cel (np. jednostki administracji publicznej), nie stanowią środków publicznych.

Mając powyższe na uwadze, należy stwierdzić, iż zwolnienie przewidziane w ww. przepisie nie ma zastosowania dla świadczonych przez Wnioskodawcę usług realizowanych w ramach szkoleń zawodowych jako kolejny podwykonawca dla firmy szkoleniowej. W tej sytuacji zastosowanie ma podstawowa stawka podatku tj. 23 %, w myśl art. 41 ust. 1 ustawy w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy.

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy w tej części należało uznać za nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t. jedn. Dz. U. z 2012, poz. 270). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.