Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPB2/4511-1-151/15-2/WS
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2015-05-04
Teza: Podateku dochodowego od osób fizycznych w zakresie obowiązku podatkowego.
Słowa kluczowe: obowiązek-obowiązek podatkowy; umowa-umowa darowizny; wyłączenie
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749, z późn. zm.) oraz § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 30 stycznia 2015 r. (data wpływu 3 lutego 2015 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie obowiązku podatkowego – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 3 lutego 2015 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług, podatku od czynności cywilnoprawnych oraz podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie obowiązku podatkowego.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawca prowadzi aktualnie jednoosobową działalność gospodarczą. Ojciec Wnioskodawcy (dalej jako: Darczyńca) prowadzi również jednoosobową działalność gospodarczą o przeważającym profilu działalności oznaczonym kodem PKD 68.20.Z - wynajem i zarządzanie nieruchomościami własnymi lub dzierżawionymi. W swojej działalność skupia się na wynajmie trzech nieruchomości, do których przysługuje mu prawo własności lub prawo użytkowania wieczystego.

Wnioskodawca ma otrzymać w drodze darowizny zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym z zobowiązań, które wchodzą w skład jednoosobowej działalności gospodarczej Darczyńcy. Prowadzona przez Darczyńcę działalność gospodarcza w sposób organizacyjny polega na tym, że każda z nieruchomości jest w pełni wyodrębnionym w ramach struktury organizacyjnej działalności Darczyńcy oddziałem. W szczególności każda z nieruchomości ma odrębnego zarządcę. Zarządcy ci wykonują czynności związane z najmem takie jak: wydanie nieruchomości najemcy, usługi porządkowe, kontrola stanu technicznego nieruchomości, obsługa techniczna w zakresie napraw i remontów, itp.

Dla każdej z nieruchomości Darczyńca posiada osobne umowy na dostawę energii elektrycznej, gazu, wody, odprowadzenie ścieków, ochrona obiektu. Również do każdej nieruchomości przypisane są odrębne zobowiązania wynikające z umowy cywilnoprawnej zawartej z zarządcą każdej z nieruchomości. Działalność gospodarcza Darczyńcy została zatem podzielona w sposób organizacyjny, funkcjonalny i finansowy na trzy części, z których każda posiada przymioty do prowadzenia takiej działalności samodzielnie, w oderwaniu od pozostałych części.

Darczyńca posiada również dla każdego z oddziałów osobne konta bankowe. Ponadto poza księgowością prowadzoną dla całej działalności, dla każdego oddziału odrębnie jest prowadzona ewidencja księgowa zdarzeń gospodarczych, co umożliwia przyporządkowanie przychodów i kosztów oraz należności i zobowiązania każdego z oddziałów. W chwili obecnej Darczyńca nie zawierał umów o pracę z pracownikami, którzy przypisani byliby wyłącznie do tylko jednej z nieruchomości (oddziałów) i takich umów również nie zamierza zawierać w przyszłości. Darczyńca jest obecnie pracodawcą, lecz jedynie dla osób, które są aktualnie na zwolnieniach lub urlopach macierzyńskich.

Zamiarem Darczyńcy jest przekazanie w drodze darowizny na rzecz Wnioskodawcy jednego z oddziałów składających się ze składników materialnych i niematerialnych, w tym z zobowiązań. W skład darowizny będą wchodziły nieruchomość położona w danej miejscowości oraz wszystkie umowy z dostawcami usług i zarządcami każdej z nieruchomości. Wobec braku pracowników przypisanych do jednej z nieruchomości przedmiotem darowizny nie będą stosunki pracy.

Po przeprowadzeniu transakcji, przedmiotem działalności gospodarczej Wnioskodawcy będzie nadal najem nieruchomości przy wykorzystaniu otrzymanych składników majątkowych, zachowana zostanie zatem ciągłość i kontynuacja działalności gospodarczej w zakresie wynajmu i zarządzania nieruchomością. Przedmiotem natomiast działalności gospodarczej Darczyńcy będzie wynajem i zarządzanie nieruchomością położoną w (…). W efekcie umów darowizn Darczyńcy na rzecz Wnioskodawcy i jego brata dojdzie zatem do podziału aktualnej działalności Darczyńcy na trzy części z, których każda prowadzić będzie odrębnie i całkowicie działalność w zakresie wynajmu i zarządzania nieruchomością. Samodzielność taka i wyodrębnienie organizacyjne, finansowe i funkcjonalne występuje jednak już obecnie, w chwili przed dokonaniem planowanych umów darowizny.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania.

1.  Czy w świetle art. 2 pkt 27e ustawy o VAT wydzielony zespół składników majątkowych z jednoosobowej działalności gospodarczej Darczyńcy, który będzie podlegał przekazaniu w drodze darowizny na rzecz m.in. Wnioskodawcy będzie stanowić zorganizowaną część przedsiębiorstwa i w związku z tym transakcja ta będzie wyłączona z opodatkowania podatkiem od towarów i usług?
2.  Czy w razie pozytywnej interpretacji w zakresie pytania 1 dojdzie do opodatkowania czynności darowizny podatkiem od czynności cywilnoprawnych w części dotyczącej przejęcia przez Wnioskodawcę długów i ciężarów albo zobowiązań darczyńcy przenoszonych w drodze Umowy darowizny?
3.  Czy otrzymana darowizna przez Wnioskodawcę zgodnie z opisanym zdarzeniem przyszłym będzie podlegała opodatkowaniu na gruncie podatku dochodowego od osób fizycznych?

Tutejszy organ informuje, że przedmiotem niniejszej interpretacji jest odpowiedź na pytanie nr 3 - w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych. Natomiast w odniesieniu do pytania nr 1 - w zakresie podatku od towarów i usług oraz pytania nr 2 – w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych, wydane zostały odrębne rozstrzygnięcia.

Zdaniem Wnioskodawcy, w odniesieniu do podatku dochodowego od osób fizycznych, transakcja darowizny będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn co wyklucza zastosowanie przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy o PIT.

Zgodnie z treścią art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy o PIT, przepisów tej ustawy nie stosuje się do przychodów podlegających przepisom ustawy o podatku od spadków i darowizn. W pierwszej kolejności zatem należy rozstrzygnąć, czy planowana czynność, polegająca na nieodpłatnym przeniesieniu własności rzeczy i/lub praw, będzie mogła znaleźć się w zakresie przedmiotowym i podmiotowym stosowania ustawy od spadków i darowizn.

W myśl art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn, podatkowi od spadków i darowizn podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, m.in. tytułem darowizny.

Z powyższych przepisów wynika zatem, iż każda darowizna, bez względu na przedmiot darowizny, a zatem również darowizna składników materialnych stanowiących zorganizowaną część przedsiębiorstwa, dokonana na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej podlega przepisom o podatku od spadków i darowizn, co wyklucza jej opodatkowanie podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Jednocześnie, ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie zawiera pojęcia „darowizna”, dlatego należy w tym zakresie odwołać się do odpowiednich przepisów ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.).

Zgodnie z art. 888 § 1 ww. ustawy przez umowę darowizny darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swego majątku. Natomiast z treści art. 890 § 1 wynika, iż oświadczenie darczyńcy powinno być złożone w formie aktu notarialnego, przy czym umowa darowizny zawarta bez zachowania tej formy staje się ważna, jeżeli przyrzeczone świadczenie zostało spełnione. Z kolei w myśl art. 889 Kodeksu cywilnego nie stanowią darowizny następujące bezpłatne przysporzenia:

1.  gdy zobowiązanie do bezpłatnego świadczenia wynika z umowy uregulowanej innymi przepisami kodeksu;
2.  gdy kto zrzeka się prawa, którego jeszcze nie nabył albo które nabył w taki sposób, że w razie zrzeczenia się prawo jest uważane za nie nabyte.

Zatem daną czynność można uznać za darowiznę, jeżeli posiada cechy tegoż zobowiązania, tzn. gdy zostanie złożone oświadczenie Darczyńcy o przekazaniu darowizny oraz oświadczenie obdarowanego o jej przyjęciu, a ponadto czynność musi polegać na nieodpłatnym świadczeniu Darczyńcy (kosztem jego majątku) na rzecz obdarowanego, pod warunkiem, że czynność ta nie została wymieniona w treści cytowanego art. 889 ustawy.

Z przedstawionego we wniosku opisu zdarzenia przyszłego wynika, ze Wnioskodawca zamierza otrzymać w drodze darowizny zespół składników materialnych niematerialnych w tym zobowiązania. Mając na względzie, iż darowizna wskazanych we wniosku składników majątku nastąpi nieodpłatnie, stwierdzić należy, że zrealizują się warunki do objęcia tej czynności podatkiem od spadków i darowizn. Wobec objęcia czynności zakresem ustawy o spadkach i darowiznach wymienione przychody podlegające ustawie o podatku od spadków i darowizn nie będą podlegać zgodnie z treścią art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy o PIT opodatkowaniu podatkiem dochodowym. Wyłączenie z zakresu opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych występuje ponadto niezależnie czy uzyskane przychody te zostały faktycznie opodatkowane podatkiem od spadków i darowizn, czy też zostały objęte zwolnieniem, co wynika również z literalnego brzmienia powołanego przepisu ustawy PIT.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Zgodnie z generalną zasadą powszechności opodatkowania wyrażoną w art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r., poz. 361, ze zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

W myśl natomiast art. 2 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy, przepisów tej ustawy nie stosuje się do przychodów podlegających przepisom o podatku od spadków i darowizn.

Z literalnego brzmienia powołanego przepisu wynika zatem, że wyłączeniu spod działania przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych podlegają przychody podlegające przepisom o podatku od spadków i darowizn.

Z przedstawionego we wniosku opisu zdarzenia przyszłego wynika, że Wnioskodawca ma otrzymać w drodze darowizny zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym z zobowiązań, które wchodzą w skład jednoosobowej działalności gospodarczej Darczyńcy.

W myśl art. 888 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 121), przez umowę darowizny darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swego majątku.

Darowizna należy do czynności, których celem jest dokonanie aktu przysporzenia majątkowego bez ekwiwalentu i polega najczęściej na przesunięciu jakiegoś dobra majątkowego z majątku darczyńcy do majątku obdarowanego. Świadczenie ma charakter nieodpłatny, gdy druga strona umowy nie zobowiązuje się do jakiegokolwiek świadczenia w zamian za uczynioną darowiznę.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t.j. Dz. U. z 2015 r., poz. 86 ze zm.), podatkowi od spadków i darowizn podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem m.in. darowizny.

W związku z powyższym otrzymanie przez Wnioskodawcę zespołu składników materialnych i niematerialnych, w tym z zobowiązań, nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, na mocy zacytowanego przepisu ww. art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, ul. Św. Mikołaja 78/79, 50-126 Wrocław, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.