Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBII/1/4514-28/15/DP
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2015-04-24
Teza: Czy Wnioskodawca jest zobowiązany do odprowadzenia podatku od czynności cywilnoprawnych od zakupu akcji od osoby fizycznej, gdy celem zakupu jest odsprzedaż tych akcji innej osobie fizycznej – klientowi Wnioskodawcy?
Słowa kluczowe: akcja; akcja-zakup akcji; instrumenty-instrumenty finansowe; obowiązek-obowiązek podatkowy; pośrednictwo-pośrednictwo finansowe; umowa-umowa sprzedaży
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1a; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 2; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 4

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012 r., poz. 749, ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. Nr 112, poz. 770, ze zm.) – Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z 23 stycznia 2015 r. (data wpływu do Biura – 26 stycznia 2015 r.), uzupełnionym 26 lutego 2015 r. i 13 marca 2015 r., o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych zakupu akcji celem ich odsprzedaży – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 26 stycznia 2015 r. wpłynął do Biura ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych zakupu akcji celem ich odsprzedaży.

Z uwagi na fakt, że wniosek nie spełniał wymogów formalnych oraz treść wniosku wskazywała, że Wnioskodawca może oczekiwać również interpretacji w zakresie podatku od towarów i usług, w pismach z 11 lutego 2015 r. i 5 marca 2015 r. znak: IBPB II/1/4514-28/15/DP, IBPP2/4512-57/15/AB wezwano do jego uzupełnienia.

Ww. wniosek uzupełniono 26 lutego 2015 r. i 13 marca 2015 r. Wnioskodawca wskazał m.in., że oczekuje wydania interpretacji indywidualnej tylko w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca prowadzi działalność w zakresie usług pośrednictwa finansowego. Wnioskodawca wprowadził do swojej oferty usługę kupna i sprzedaży pracowniczych akcji spółek pozagiełdowych. Jest to zakup od osoby fizycznej posiadającej owe akcje. Zakup następuje na rachunek Wnioskodawcy. Następnie akcje zostają sprzedane osobie fizycznej – klientowi Wnioskodawcy.

W uzupełnieniu wniosku z 13 marca 2015 r. Wnioskodawca wskazał, że:

*   korzysta ze zwolnienia na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy o podatku od towarów i usług,
*   żadna ze stron (czynności zakupu akcji) nie jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług,
*   akcje spółek handlowych będą nabywane na podstawie umowy sprzedaży,
*   nie jest firmą inwestycyjną w rozumieniu przepisów ustawy o obrocie instrumentami finansowymi,
*   akcje są nabywane poza obrotem zorganizowanym.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy Wnioskodawca jest zobowiązany do odprowadzenia podatku od czynności cywilnoprawnych od zakupu akcji od osoby fizycznej, gdy celem zakupu jest odsprzedaż tych akcji innej osobie fizycznej – klientowi Wnioskodawcy?

Zdaniem Wnioskodawcy nie jest on zobowiązany do zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych, z uwagi na fakt, że nabywając akcje spółki handlowej czyni to z zamiarem ich odsprzedaży; jest to bowiem przedmiotem działalności gospodarczej Wnioskodawcy.

Uzasadniając swoje stanowisko Wnioskodawca wskazał, że nabywa akcje z zamiarem ich odsprzedaży, a marża nałożona przez niego generuje przychód.

Wnioskodawca zaznaczył, że przedmiotowe nabycie akcji następuje z zamiarem odsprzedaży, a nie polega na wyzbyciu się składników majątku.

Na podkreślenie swojego stanowiska Wnioskodawca powołał fragment wyroku z 14 października 2010 r. II FSK 1064/09, cyt.: „Warunkiem uznania konkretnej umowy sprzedaży udziałów w spółce z o.o. za wyłączoną z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych będzie ustalenie, czy czynność taka, dokonana przez zarejestrowanego podatnika podatku od towarów i usług, mieści się w zakresie prowadzonej przez niego działalności gospodarczej pojmowanej zgodnie z definicją tego pojęcia zawartą w art. 15 ust. 2 u.p.t.u. Do działań niezwiązanych z działalnością gospodarczą zalicza się czynności polegające na wyzbyciu się składnika majątkowego, który nie został uprzednio nabyty z zamiarem odsprzedaży.”

Na tle przedstawionego stanu faktycznego stwierdzam, co następuje:

Na wstępie zaznacza się że przedmiotem niniejszej interpretacji jest – zgodnie z wolą Wnioskodawcy wyrażoną we wniosku – ocena stanowiska Wnioskodawcy tylko i wyłącznie w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych. W niniejszej interpretacji nie ustosunkowano się więc do zagadnień z zakresu podatku od towarów i usług, przyjęto wypowiedź w zakresie podatku od towarów i usług jako element stanowiska nie podlegający ocenie.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz.U. z 2010 r., Nr 101, poz. 649, ze zm.) podatkowi temu podlegają umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych.

Obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem ust. 2, powstaje z chwilą dokonania czynności cywilnoprawnej (art. 3 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy). Na podstawie art. 4 pkt 1 cyt. ustawy obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem art. 5, ciąży przy umowie sprzedaży – na kupującym.

W myśl art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych podstawę opodatkowania stanowi przy umowie sprzedaży – wartość rynkowa rzeczy lub prawa majątkowego. Stawki podatku wynoszą przy umowie sprzedaży innych praw majątkowych 1% (art. 7 ust. 1 lit. b) ww. ustawy).

Zgodnie z art. 535 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. z 2014 r., poz. 121, ze zm.) przez umowę sprzedaży sprzedawca zobowiązuje się przenieść na kupującego własność rzeczy i wydać mu rzecz, a kupujący zobowiązuje się rzecz odebrać i zapłacić sprzedawcy cenę.

W powołanym przepisie jest mowa tylko o rzeczach, którymi w rozumieniu ww. Kodeksu są przedmioty materialne (art. 45 Kodeksu cywilnego), jednakże zgodnie z art. 555 Kodeksu cywilnego przepisy o sprzedaży rzeczy stosuje się odpowiednio do sprzedaży energii, praw oraz wody. Ustawa Kodeks cywilny nie zawiera w tym przedmiocie wyłączeń w odniesieniu do sprzedaży praw wynikających z papierów wartościowych.

W związku z przywołanymi przepisami, należy stwierdzić, że zawarcie umowy sprzedaży akcji, o którym mowa we wniosku, podlega generalnie opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych i obowiązek uiszczenia tegoż podatku ciąży na kupującym.

Niezależnie od powyższego, w ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych przewidziano sytuacje, w których czynność mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy jest zwolniona (wyłączona) z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Zgodnie z art. 2 ust. 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, inne niż umowa spółki i jej zmiany, jeżeli przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej czynności jest:

a. opodatkowana podatkiem od towarów i usług,

b. zwolniona z podatku od towarów i usług, z wyjątkiem:

*   umów sprzedaży i zamiany, których przedmiotem jest nieruchomość lub jej część, albo prawo użytkowania wieczystego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub prawo do miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym lub udział w tych prawach,
*   umowy sprzedaży udziałów i akcji w spółkach handlowych;

Stosownie natomiast do art. 9 pkt 9 ww. ustawy zwalnia się od podatku sprzedaż praw majątkowych, będących instrumentami finansowymi:

1.  firmom inwestycyjnym oraz zagranicznym firmom inwestycyjnym,
2.  dokonywaną za pośrednictwem firm inwestycyjnych lub zagranicznych firm inwestycyjnych,
3.  dokonywaną w ramach obrotu zorganizowanego,
4.  dokonywaną poza obrotem zorganizowanym przez firmy inwestycyjne oraz zagraniczne firmy inwestycyjne, jeżeli prawa te zostały nabyte przez te firmy w ramach obrotu zorganizowanego

\-w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz.U. Nr 183, poz. 1538, z późn. zm.).

Stosownie do art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz.U. z 2014 r., poz. 94, ze zm.), instrumentami finansowymi są papiery wartościowe. Natomiast art. 3 pkt 1 lit. a) ww. ustawy stanowi, że papierami wartościowymi są: akcje, prawa poboru w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych (Dz.U. z 2013 r, poz. 1030), prawa do akcji, warranty subskrypcyjne, kwity depozytowe, obligacje, listy zastawne, certyfikaty inwestycyjne i inne zbywalne papiery wartościowe, w tym inkorporujące prawa majątkowe odpowiadające prawom wynikającym z akcji lub z zaciągnięcia długu, wyemitowane na podstawie właściwych przepisów prawa polskiego lub obcego.

Zgodnie z art. 3 pkt 32 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi ilekroć w ustawie jest mowa o zagranicznej firmie inwestycyjnej – rozumie się przez to osobę prawną lub jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej z siedzibą na terytorium innego państwa członkowskiego, a w przypadku gdy przepisy danego państwa nie wymagają ustanowienia siedziby – z centralą na terytorium innego państwa członkowskiego, albo osobę fizyczną z miejscem zamieszkania na terytorium innego państwa członkowskiego, prowadzącą na podstawie zezwolenia właściwego organu nadzoru działalność maklerską na terytorium innego państwa członkowskiego, jak również zagraniczną instytucję kredytową.

W myśl natomiast art. 3 pkt 33 ww. ustawy ilekroć w ustawie jest mowa o firmie inwestycyjnej – rozumie się przez to dom maklerski, bank prowadzący działalność maklerską, zagraniczną firmę inwestycyjną prowadzącą działalność maklerską na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz zagraniczną osobę prawną z siedzibą na terytorium państwa należącego do OECD lub WTO, prowadzącą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej działalność maklerską.

Z opisu stanu faktycznego przedstawionego we wniosku oraz jego uzupełnieniu wynika, że Wnioskodawca prowadzi działalność w zakresie usług pośrednictwa finansowego. Wnioskodawca wprowadził do swojej oferty usługę kupna i sprzedaży pracowniczych akcji spółek pozagiełdowych. Jest to zakup od osoby fizycznej posiadającej owe akcje. Zakup następuje na rachunek Wnioskodawcy. Następnie akcje zostają sprzedane osobie fizycznej – klientowi Wnioskodawcy. Żadna ze stron z tytułu dokonania zakupu akcji nie jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług. Wnioskodawca jest zwolniony z podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2011 r., Nr 177, poz. 1054, ze zm.). Na podstawie ww. umowy sprzedaży nabywane są poza obrotem zorganizowanym akcje spółek handlowych. Wnioskodawca nie jest firmą inwestycyjną w rozumieniu przepisów ustawy o obrocie instrumentami finansowymi.

Mając powyższe na uwadze, stwierdzić należy, że zawierane – w sposób przedstawiony w opisie stanu faktycznego – umowy sprzedaży akcji podlegają regulacjom ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych jako umowy sprzedaży praw majątkowych, o których mowa w art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a) cyt. ustawy.

Zdaniem Wnioskodawcy umowy sprzedaży akcji nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, gdyż kupno akcji dokonywane jest w celu odsprzedaży i jest dokonywane w ramach działalności gospodarczej.

Z takim stwierdzeniem nie można się zgodzić.

W celu przesądzenia czy umowy sprzedaży akcji zawierane w warunkach przedstawionych przez Wnioskodawcę korzystają z wyłączenia od podatku od czynności cywilnoprawnych koniecznym jest ustalenie czy przedmiotowa sprzedaż stanowi czynność opodatkowaną podatkiem od towarów i usług lub czy jest z niego zwolniona. Te ustalenia – jako, że Wnioskodawca nie oczekuje interpretacji w zakresie podatku od towarów i usług – należy przyjąć za Wnioskodawcą.

Wnioskodawca w przesłanym uzupełnieniu wskazał, że żadna ze stron przedmiotowej umowy sprzedaży nie jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług, tym samym brak jest możliwości zastosowanie wyłączenia wynikającego z art. 2 ust. 4 lit. a), który stanowi, że nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne (…) jeżeli przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej czynności jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług.

W ww. uzupełnieniu Wnioskodawca wskazał również, że jest podmiotem, który korzysta ze zwolnienia na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy o podatku od towarów i usług. W konsekwencji – nawet, gdyby wskazane zwolnienie dotyczyło czynności opisanej we wniosku czyli nabycia akcji – niemożliwe jest zastosowanie wyłączenia z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych, gdyż z treści art. 2 ust. 4 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych jednoznacznie wynika, że nie podlegają podatkowi umowy cywilnoprawne zwolnione z podatku od towarów i usług z wyjątkiem umowy sprzedaży udziałów i akcji w spółkach handlowych.

Czynność cywilnoprawna polegająca na umowie kupna akcji w warunkach przedstawionych przez Wnioskodawcę, nie może być również zwolniona od podatku od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 9 pkt 9, z uwagi na fakt, że Wnioskodawca nie jest firmą inwestycyjną oraz przedmiotowe akcje nabywane są poza obrotem zorganizowanym.

Jednocześnie należy zwrócić uwagę, że wszelkie zwolnienia podatkowe są odstępstwem od zasady powszechności opodatkowania, a przepisy dotyczące zwolnień muszą być interpretowane ściśle, zgodnie przede wszystkim z ich wykładnią językową. Wykluczone jest zatem w tym przypadku zastosowanie wykładni rozszerzającej jak i zawężającej.

Podstawą do braku opodatkowania danej czynności podatkiem od czynności cywilnoprawnych nie jest – jak błędnie stwierdza Wnioskodawca – fakt, że dana czynność jest przedmiotem działalności gospodarczej (nabycie następuje w celu odsprzedaży). Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych nie zawiera takiej dyspozycji; jasno natomiast wytycza w jakich warunkach od danej czynności podatku od czynności cywilnoprawnych nie należy uiszczać. Warunki te, jak wyżej wykazano, w analizowanej sprawie nie są spełnione.

W związku z powyższym należy stwierdzić, że w przedstawionym stanie faktycznym czynność polegająca na zakupie akcji od osoby fizycznej w celu ich odsprzedaży innej osobie fizycznej podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a). W omawianym przypadku brak jest przesłanek do zastosowania wyłączenia lub zwolnienia z podatku od czynności cywilnoprawnych. Tym samym Wnioskodawca jest zobowiązany do odprowadzenia podatku od czynności cywilnoprawnych od zakupu przedmiotowych akcji w wysokości 1% podstawy opodatkowania.

Wobec powyższego, stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę oraz stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, 31-512 Kraków, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.