Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPP3/443-90/11/PK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2011-04-29
Teza: opodatkowanie usług pośrednictwa których przedmiotem są instrumenty finansowe
Słowa kluczowe: stawka; usługi-usługi finansowe; zwolnienie
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko, przedstawione we wniosku z dnia 14 stycznia 2011r. (data wpływu 19 stycznia 2011r.), uzupełnionym pismem z dnia 15 kwietnia 2011r. (data wpływu 18 kwietnia 2011r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania usług pośrednictwa których przedmiotem są instrumenty finansowe - **jest nieprawidłowe**.

UZASADNIENIE

W dniu 19 stycznia 2011r. wpłynął do tut. organu ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług, w zakresie opodatkowania usług pośrednictwa których przedmiotem są instrumenty finansowe. Ww. wniosek został uzupełniony pismem z dnia 15 kwietnia 2011r. będącym odpowiedzią na wezwanie tut. organu z dnia 6 kwietnia 2011r. znak: IBPP3/443-90/11/PK, IBPP3/443-91/11/PK, IBPP3/443-92/11/PK.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawca jest osobą fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą. W ramach prowadzonej działalności Wnioskodawca świadczy usługi pośrednictwa w nabywaniu i obejmowaniu instrumentów finansowych przez fundusze inwestycyjne typu venture capital działające na rynku wysokich technologii. Fundusze te nabywają i obejmują udziały lub akcje w spółkach kapitałowych o profilu technologicznym, znajdujących się na wczesnym lub wzrostowym etapie rozwoju. Uzupełniającymi instrumentami jakie mogą również obejmować fundusze w tych spółkach są instrumenty dłużne, tj. na przykład pożyczki. Istota tego typu inwestycji polega na przyspieszeniu rozwoju spółki w oparciu o dodatkowy kapitał pochodzący z objęcia instrumentów finansowych przez fundusz, a następnie, zazwyczaj po kilku latach, zbyciu z zyskiem tych instrumentów.

Praktyka rynkowa prowadzenia funduszy inwestycyjnych typu venture capital, podobnie jak innych funduszy inwestycyjnych, zakłada zlecenie prowadzenia działalności funduszu, tzw. podmiotom zarządzającym, poprzez podpisanie umowy o zarządzanie funduszem lub portfelem inwestycyjnym funduszu w zamian za określone wynagrodzenie. W ramach tej umowy podmiot zarządzający prowadzi pełen zakres działalności statutowej funduszu.

Obecnie Wnioskodawca posiada podpisaną umowę z jednym podmiotem zarządzającym (zwanym dalej „Podmiotem Zarządzającym”), której przedmiotem jest świadczenie usług pośrednictwa w obejmowaniu przez fundusz inwestycyjny zamknięty, dedykowany do inwestowania w aktywa niepubliczne (Art. 196 Ustawy z dnia 27 maja 2004 o funduszach inwestycyjnych), instrumentów finansowych w postaci udziałów, akcji lub instrumentów o charakterze dłużnym, np. pożyczki. Podmiot Zarządzający posiada podpisaną umowę o zarządzanie portfelem inwestycyjnym tego funduszu z Towarzystwem Funduszy Inwestycyjnych (na podstawie Art. 46 ust. 3 Ustawy z dnia 27 maja 2004 o funduszach inwestycyjnych), które w świetle Ustawy z dnia 27 maja 2004 o funduszach inwestycyjnych tworzy fundusz inwestycyjny, zarządza nim i reprezentuje fundusz w stosunkach z osobami trzecimi.

Zakres przedmiotowy umowy pomiędzy Podmiotem Zarządzającym a Wnioskodawcą obejmuje usługi pośrednictwa w zakresie nabywania instrumentów finansowych przez fundusz. Zakres szczegółowych czynności w ramach tej usługi obejmuje:

*   przekazywanie Podmiotowi Zarządzającemu danych kontaktowych do podmiotów, stanowiących potencjalne cele inwestycyjne dla funduszu (tj. podmiotów, których udziały lub akcje, mogą stanowić przedmiot objęcia przez fundusz);
*   przekazywanie Podmiotowi Zarządzającemu podstawowych informacji charakteryzujących te podmioty (np. informacja o strukturze właścicielskiej, dane o przychodach, zyskach, ofercie); na podstawie tych danych Podmiot Zarządzający dokonuje wstępnej selekcji podmiotów oraz uzupełniając je we własnym zakresie prowadzi dalszy proces przygotowywania inwestycji funduszu.

W oparciu o stan prawny obowiązujący w 2010 roku w zakresie podatku od towarów i usług, Wnioskodawca uznał, że opisany powyżej zakres działalności, tj. pośrednictwo w obejmowaniu instrumentów finansowych, zalicza się w 2010 roku w świetle Ustawy z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 64, poz. 535 z późn. zm.) do działalności zwolnionej od podatku od towarów i usług. Stanowisko takie Wnioskodawca opiera m.in. na zakresie Załącznika 4 do niniejszej ustawy, który obejmował PKWiU 67.13.10-00.90 „Usługi pomocnicze związane z pośrednictwem finansowym, pozostałe, gdzie indziej niewymienione”, które mieści usługi pośrednictwa w obejmowaniu instrumentów finansowych oraz na interpretacji Indywidualnej z dnia 22/1/2008 (Sygnatura IP-PP2-443-617/07-2/PK) wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie w analogicznej sprawie.

Z uwagi na wchodzące w życie w 2011 zmiany w zakresie podatku od towarów i usług (Dz. U. 2010 Nr 126, poz. 1476), w tym m.in. skreślenie z ustawy Załącznika nr 4, Wnioskodawcę interesuje czy tak jak to miało miejsce w roku 2010, również po niniejszej nowelizacji, działalność Wnioskodawcy w zakresie opisanym powyżej, którą planuje realizować w 2011 w takim samym zakresie, również będzie miała status działalności zwolnionej od podatku od towarów i usług.

Ponadto, z uwagi na rozważane przez Wnioskodawcę poszerzenie zakresu świadczonych usług na podstawie umowy Wnioskodawcy z Podmiotem Zarządzającym, Wnioskodawcę interesuje status planowanych do wykonywania usług w świetle nowych regulacji podatku od towarów i usług, wprowadzonych ww. nowelizacją.

Zakres nowych planowanych usług obejmuje:

1.  inne niż powyżej opisane usługi z zakresu pośrednictwa w obejmowaniu, nabywaniu lub zbyciu instrumentów finansowych przez fundusz aktywów niepublicznych, realizowane na rzecz Podmiotu Zarządzającego, obejmujące w szczególności następujące czynności:
    *   aktywne poszukiwanie potencjalnych projektów inwestycyjnych dla funduszu na rynku,
    *   skompletowanie danych o potencjalnych projektach inwestycyjnych wymaganych przez fundusz do wstępnej selekcji (w oparciu o wywiad z zarządzającymi projektami i dostępne na rynku dane),
    *   organizacja i pasywne uczestnictwo w celach informacyjnych w spotkaniach negocjacyjnych pomiędzy właścicielami projektów a Podmiotem Zarządzającym, wypełnienie wstępnej dokumentacji inwestycyjnej - podstawowych warunków porozumienia wspólników (na podstawie wyników negocjacji prowadzonych pomiędzy właścicielami projektów a Podmiotem Zarządzającym),
    *   uzupełnienie informacji o projektach inwestycyjnych wymaganych przez Podmiot Zarządzający na dalszym etapie przygotowania potencjalnej inwestycji (zebranie na podstawie wywiadu z zarządzającymi projektami i materiałów dostępnych na rynku, informacji o planowanych kierunkach rozwojowych, o budżecie inwestycyjnym, o prognozach finansowych, o rynkach i konkurencji),
    *   organizacja i pasywne uczestnictwo w celach informacyjnym w kolejnym etapie spotkań negocjacyjnych pomiędzy Podmiotem Zarządzającym a właścicielami i zarządzającymi projektem, wypełnienie dokumentacji inwestycyjnej w oparciu o wyniki negocjacji pomiędzy właścicielami i zarządzającymi projektem a Podmiotem Zarządzającym,
    *   aktywne poszukiwanie potencjalnych kupujących na posiadane przez fundusz instrumenty finansowe
    *   zebranie podstawowych danych o potencjalnych kupujących na posiadane przez fundusz instrumenty finansowe
    *   organizacja i pasywne uczestnictwo w celach informacyjnych w spotkaniach negocjacyjnych pomiędzy potencjalnymi kupującymi posiadanych przez fundusz instrumenty finansowe a Podmiotem Zarządzającym
    *   wypełnienie dokumentacji dotyczącej zbycia posiadanych przez fundusz instrumentów finansowych w oparciu o wyniki negocjacji pomiędzy potencjalnymi kupującymi a Podmiotem Zarządzającym
2.  usługi z zakresu zarządzania portfelem inwestycyjnym funduszu aktywów niepublicznych (art. 196 Ustawy z dnia 27 maja 2004 o funduszach inwestycyjnych) realizowane w oparciu o umowę pomiędzy Wnioskodawcą a Podmiotem Zarządzającym, posiadającym umowę z Towarzystwem Funduszy Inwestycyjnych o zarządzanie funduszem aktywów niepublicznych (na podstawie art. 46 ust. 3 Ustawy z dnia 27 maja 2004 o funduszach inwestycyjnych), której zakres przedmiotowy jest szerszy lub tożsamy z zakresem przedmiotowym umowy pomiędzy Wnioskodawcą a Podmiotem Zarządzającym.

Wnioskodawca w imieniu Podmiotu Zarządzającego, tj. w oparciu o zakres informacji pożądanych przez Podmiot Zarządzający (np. informacja o strukturze właścicielskiej, dane o przychodach, zyskach, ofercie, dane kontaktowe), pozyskuje dane podmiotów, stanowiących potencjalne cele inwestycyjne funduszu, którym zarządza Podmiot Zarządzający, a następnie przekazuje te dane na rzecz Podmiotu Zarządzającego, celem przeprowadzenia przez Podmiot Zarządzający dalszych czynności związanych z procesem inwestycyjnym, tj. procesem nabywania instrumentów finansowych.

Czynności podejmowane przez Wnioskodawcę nie obejmują bezpośredniej realizacji transakcji nabywania udziałów lub akcji, rozumianej jako podpisywanie umowy sprzedaży udziałów lub akcji. Natomiast scharakteryzowany zakres czynności podejmowanych lub planowanych do podjęcia przez Wnioskodawcę odnosi się do następujących instrumentów finansowych: udziały, akcje, instrumenty dłużne, np. pożyczki, pożyczki konwertowane na akcje lub udziały.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy planowana do realizacji w 2011 roku działalność Wnioskodawcy w zakresie usług pośrednictwa w obejmowaniu instrumentów finansowych przez fundusz, ograniczona do czynności przekazywania Podmiotowi Zarządzającemu danych kontaktowych do podmiotów, stanowiących potencjalne cele inwestycyjne dla funduszu (tj. podmiotów, których udziały lub akcje, mogą stanowić przedmiot objęcia przez fundusz) oraz przekazywanie Podmiotowi Zarządzającemu podstawowych informacji publicznie dostępnych charakteryzujących te podmioty (np. informacja o strukturze właścicielskiej, dane o przychodach, zyskach, ofercie), stanowi działalność zwolnioną z podatku od towarów i usług?

Zdaniem Wnioskodawcy, zakres usług pośrednictwa w pełni wpisuje się „usługi, których przedmiotem są instrumenty finansowe, o których mowa w ustawie z dnia 29 lipca 2005r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz. U. z 2010 . Nr 211, poz. 1384), z wyłączeniem przechowywania tych instrumentów i zarządzania nimi, oraz usługi pośrednictwa w tym zakresie”, tj. art. 43 ust. 1 pkt 41 ustawy z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 z późn. Zm.), a zatem na mocy ustawy stanowi działalność zwolnioną z podatku od towarów i usług.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu tym podatkiem podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Stosownie do art. 5a ww. ustawy towary lub usługi będące przedmiotem czynności, o których mowa w art. 5, wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, są identyfikowane za pomocą tych klasyfikacji, jeżeli dla tych towarów lub usług przepisy ustawy lub przepisy wykonawcze wydane na jej podstawie powołują symbole statystyczne.

Konsekwencją powyższego zapisu jest fakt, iż w sytuacji gdy prawodawca nie dokonał przywołania stosownego symbolu PKWiU dla danego towaru lub usługi w przepisach w zakresie podatku VAT klasyfikacji należy dokonać na podstawie cech charakterystycznych dla danego świadczenia i takim właśnie świadczeniem są usługi w zakresie udzielania pożyczek, będące przedmiotem niniejszej interpretacji, dla których prawodawca nie dokonał odwołania do statystyk publicznych.

Co do zasady stosownie do art. 41 ust. 1 w związku z art. 146a ww. ustawy stawka podatku w okresie od 1 stycznia 2011r. do dnia 31 grudnia 2013r. wynosi 23% z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1 oraz art. 146f.

Przy czym ustawodawca od powyższej zasady ustanowił szereg wyjątków, a jednym z nich jest zwolnienie od podatku usług, których przedmiotem są instrumenty finansowe, o których mowa w ustawie z dnia 29 lipca 2005r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz. U. z 2010r. Nr 211, poz. 1384), z wyłączeniem przechowywania tych instrumentów i zarządzania nimi, oraz usługi pośrednictwa w tym zakresie (art. 43 ust. 1 pkt 41 ustawy o VAT).

Zgodnie z art. 2 ust. 1 i art. 3 pkt 1 ww. ustawy przez instrumenty finansowe w rozumie się:

1.  papiery wartościowe;
2.  niebędące papierami wartościowymi:
    1.  tytuły uczestnictwa w instytucjach wspólnego inwestowania,
    2.  instrumenty rynku pieniężnego,
    3.  opcje, kontrakty terminowe, swapy, umowy forward na stopę procentową, inne instrumenty pochodne, których instrumentem bazowym jest papier wartościowy, waluta, stopa procentowa, wskaźnik rentowności lub inny instrument pochodny, indeks finansowy lub wskaźnik finansowy, które są wykonywane przez dostawę lub rozliczenie pieniężne,
    4.  opcje, kontrakty terminowe, swapy, umowy forward na stopę procentową oraz inne instrumenty pochodne, których instrumentem bazowym jest towar i które są wykonywane przez rozliczenie pieniężne lub mogą być wykonane przez rozliczenie pieniężne według wyboru jednej ze stron,
    5.  opcje, kontrakty terminowe, swapy oraz inne instrumenty pochodne, których instrumentem bazowym jest towar i które są wykonywane przez dostawę, pod warunkiem, że są dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym lub w alternatywnym systemie obrotu,
    6.  niedopuszczone do obrotu na rynku regulowanym ani w alternatywnym systemie obrotu opcje, kontrakty terminowe, swapy, umowy forward oraz inne instrumenty pochodne, których instrumentem bazowym jest towar, które mogą być wykonane przez dostawę, które nie są przeznaczone do celów handlowych i wykazują właściwości innych pochodnych instrumentów finansowych,
    7.  instrumenty pochodne dotyczące przenoszenia ryzyka kredytowego,
    8.  kontrakty na różnicę,
    9.  opcje, kontrakty terminowe, swapy, umowy forward dotyczące stóp procentowych oraz inne instrumenty pochodne odnoszące się do zmian klimatycznych, stawek frachtowych, uprawnień do emisji oraz stawek inflacji lub innych oficjalnych danych statystycznych, które są wykonywane przez rozliczenie pieniężne albo mogą być wykonane przez rozliczenie pieniężne według wyboru jednej ze stron, a także wszelkiego rodzaju inne instrumenty pochodne odnoszące się do aktywów, praw, zobowiązań, indeksów oraz innych wskaźników, które wykazują właściwości innych pochodnych instrumentów finansowych.

Gdzie przez papiery wartościowe - rozumie się:

1.  akcje, prawa poboru w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 15 września 2000r. - Kodeks spółek handlowych (Dz. U. Nr 94, poz. 1037, z późn. zm.), prawa do akcji, warranty subskrypcyjne, kwity depozytowe, obligacje, listy zastawne, certyfikaty inwestycyjne i inne zbywalne papiery wartościowe, w tym inkorporujące prawa majątkowe odpowiadające prawom wynikającym z akcji lub z zaciągnięcia długu, wyemitowane na podstawie właściwych przepisów prawa polskiego lub obcego,
2.  inne zbywalne prawa majątkowe, które powstają w wyniku emisji, inkorporujące uprawnienie do nabycia lub objęcia papierów wartościowych określonych w lit. a, lub wykonywane poprzez dokonanie rozliczenia pieniężnego (prawa pochodne).

Obrót akcjami lub udziałami podmiotów działających na rynku wysokich technologii PRZEZ Podmiot Zarządzający niewątpliwie należy zaliczyć do działalności której przedmiotem są instrumenty finansowe o których mowA W art. 43 ust. 1 pkt 41 ustawy o VAT. Jednakże chcąc odpowiedzieć na pytanie Wnioskodawcy należy się zastanowić czy działalność przez niego wykonywana ma za przedmiot instrumenty finansowe, a jeżeli tak to czy działalność ta stanowi pośrednictwo w tym zakresie.

Pomocne w tym zakresie jest orzeczenie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości w sprawie C-235/00 gdzie Trybunał stwierdził, że „poprzez wprowadzenie wyjątku od zwolnienia uregulowanego w art. 13(B)(d)(5) dla transakcji dotyczących papierów wartościowych, sformułowanie „z wyjątkiem zarządzania i przechowywania", które pojawia się w tym przepisie, poddaje zarządzanie i przechowywanie ogólnemu systemowi Dyrektywy, w ramach którego podatkowi VAT podlegają wszystkie transakcje, z wyjątkiem wyraźnie przewidzianych derogacji. Wynika z tego zatem, że usługi o charakterze administracyjnym, które nie zmieniają sytuacji prawnej lub finansowej stron, nie są objęte zwolnieniem określonym w art. 13(B)(d)(5).” Następnie, jak stwierdził Trybunał „w pkt 70 wyroku w sprawie SDC, z brzmienia art. 13(B)(d)(3), (4) i (5) VI Dyrektywy wynika, że żadna z transakcji opisanych w tych przepisach nie dotyczy operacji związanych z dostarczaniem informacji finansowych, co zatem nie jest objęte zwolnieniem przewidzianym tymi przepisami”.

Gwoli wyjaśnienia należy dodać że art. 13(B)(d)(3), (4) i (5) VI Dyrektywy przewidywał, iż nie naruszając innych przepisów Wspólnoty, Państwa Członkowskie zwalniają, na warunkach, które ustalają w celu zapewnienia właściwego i prostego zastosowania zwolnień od podatku i zapobieżenia oszustwom podatkowym, unikaniu opodatkowania lub nadużyciom:

1.  transakcje, łącznie z negocjacjami, dotyczące depozytu i bieżących rachunków, płatności, transferów, długów, czeków i papierów wartościowych, z wyjątkiem jednakże odzyskiwania długów i faktoringu;
2.  transakcje, łącznie z negocjacjami, dotyczące waluty, banknotów i monet używanych jako prawny środek płatniczy, z wyjątkiem przedmiotów kolekcjonerskich; za "przedmioty kolekcjonerskie" uważa się monety ze złota, srebra lub innego metalu lub banknoty, które nie są zwykle używane jako prawny środek płatniczy oraz monety o wartości numizmatycznej;
3.  transakcje, łącznie z negocjacjami, z wyjątkiem zarządzania i przechowywania, dotyczące akcji, udziałów w spółkach lub stowarzyszeniach, obligacji i innych rodzajów papierów wartościowych, za wyjątkiem:
    *   dokumentów ustanawiających własność towarów,
    *   praw lub papierów wartościowych, określonych w art. 5 ust. 3,

Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że czynności przekazywania Podmiotowi Zarządzającemu danych kontaktowych do podmiotów, stanowiących potencjalne cele inwestycyjne dla funduszu (tj. Podmiotów, których udziały lub akcje, mogą stanowić przedmiot objęcia przez fundusz) oraz przekazywanie Podmiotowi Zarządzającemu podstawowych informacji publicznie dostępnych charakteryzujących te podmioty (np. Informacja o strukturze właścicielskiej, dane o przychodach, zyskach, ofercie) nie jest działalnością której przedmiotem są instrumenty finansowe, a tym samym również ewentualne pośrednictwo w tym zakresie nie będzie stanowiło usługi pośrednictwa w dziedzinie instrumentów finansowych. Tym samym przedmiotowe usługi świadczone przez Wnioskodawcę nie będą korzystały ze zwolnienia przewidzianego w art. 43 ust. 1 pkt 41 ustawy o VAT i będą opodatkowane stawką podstawową VAT 23%.

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy należy uznać za nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania niniejszej interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, 31-511 Kraków po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. Ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. Ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. Ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.