Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0111-KDIB2-3.4014.32.2020.1.JKU
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2020-02-27
Teza: skoro udzielenie pożyczek przez Pożyczkodawcę na rzecz Pożyczkobiorcy podlega uregulowaniom wynikającym z ustawy o podatku od towarów i usług (omawiane pożyczki są z tego podatku zwolnione) – to na mocy art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych zawarcie opisanych umów pożyczek, nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.
Słowa kluczowe: czynności-czynności cywilnoprawne; obowiązek-obowiązek podatkowy; podatek-podatek od towarów i usług; podmiot-podmioty powiązane; pożyczka; spółki
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 i art. 14r ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2019 r., poz. 900, ze zm.) – Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Zainteresowanych przedstawione we wniosku wspólnym z 20 stycznia 2020 r. (data wpływu – 24 stycznia 2020 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych zawarcia umów pożyczki – **jest prawidłowe**.

UZASADNIENIE

W dniu 24 stycznia 2020 r. wpłynęło do Organu uzupełnienie pisemne wniosku dokonane przez Zainteresowanych. Uzupełnienie to stanowiło odpowiedź na wezwanie Organu z 10 stycznia 2020 r. znak: 0111-KDIB3-1.4012.784.2019.1.IK. Wniosek pierwotny (złożony w dniu 20 listopada 2019 r.) dotyczył jedynie zagadnienia z zakresu podatku od towarów i usług.

W ww. uzupełnieniu Zainteresowani rozszerzyli zakres wniosku poprzez wskazanie, że w sprawie znajdują także zastosowanie przepisy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Nadto w dniu 20 stycznia 2020 r. od ww. wniosku uiszczono opłatę.

W związku z powyższym za dzień wpływu wniosku w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych uznaje się dzień wpływu wniosku do Organu uzupełnienia rozszerzającego zakres wniosku o podatek od czynności cywilnoprawnych, tj. 24 stycznia 2020 r.

**We wniosku złożonym przez:**

*   Zainteresowanego będącego stroną postępowania: B. S.A. („Pożyczkobiorca”),
*   Zainteresowanego niebędącego stroną postępowania: P. S.A. („Pożyczkodawca”)

**przedstawiono następujący stan faktyczny/zdarzenie przyszłe:**

Zainteresowany będący stroną postępowania („Pożyczkodawca”) jest osobą prawną mającą siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i podlegającą w Polsce opodatkowaniu podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów, bez względu na miejsce ich osiągania. Pożyczkodawca jest również czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Przeważającym przedmiotem działalności Pożyczkodawcy ujawnionym w rejestrze przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego jest produkcja pozostałych podstawowych chemikaliów organicznych (PKD 20,14,Z,), w szczególności produkcja (\`(...)\`).

W przeszłości Pożyczkodawca emitował obligacje, nabywał obligacje innych spółek oraz udzielał pożyczek pieniężnych na rzecz podmiotów powiązanych w rozumieniu art. 11a ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Pożyczkodawca nie ma jednak w statucie spółki – w części dotyczącej przedmiotu działalności – ujętej pozycji „pozostałe formy udzielania kredytów” (PKD 64,92,Z,).

Pożyczkodawca nie wyklucza jednak, że taka pozycja może pojawić się w jego statucie w przyszłości.

Zainteresowany niebędący stroną postępowania („Pożyczkobiorca”) jest osobą prawną mającą siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i podlegającą w Polsce opodatkowaniu podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów, bez względu na miejsce ich osiągania. Pożyczkobiorca jest również czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Przeważającym przedmiotem działalności Pożyczkobiorcy ujawnionym w rejestrze przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego jest wytwarzanie produktów przemiału zbóż (PKD 10,61,Z), w szczególności produkcja mąki.

Pożyczkodawca i Pożyczkobiorca są podmiotami powiązanymi w rozumieniu art. 11a ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Pożyczkodawca udzielił na rzecz Pożyczkobiorcy pożyczki na podstawie pisemnej umowy pożyczki. Pożyczka została udzielona w celu sfinansowania nabycia przez Pożyczkobiorcę pszenicy lub żyta („Zapasy”) do produkcji mąki. Z tytułu pożyczki, Pożyczkodawca otrzyma wynagrodzenie w postaci odsetek. Wierzytelność Pożyczkodawcy z tytułu udzielonej pożyczki została zabezpieczona zastawem rejestrowym na Zapasach oraz przelewem istniejących oraz przyszłych praw z umów ubezpieczenia w zakresie Zapasów. Pożyczkodawca rozważa w przyszłości udzielenie na rzecz Pożyczkobiorcy kolejnych pożyczek. W przyszłych umowach pożyczki, oprócz wynagrodzenia w formie odsetek, mogą występować także inne formy wynagrodzenia Pożyczkodawcy, takie jak w szczególności prowizje. Nie jest wykluczone, że wierzytelności z tytułu pożyczek udzielonych w przyszłości również będą zabezpieczone.

Tak samo jako w przypadku już udzielonej pożyczki, także w stosunku do przyszłych pożyczek Pożyczkodawca będzie każdorazowo udzielał pożyczki środków pieniężnych stanowiących jego aktywa w ujęciu bilansowym i cywilistycznym (jego majątek), wykorzystywane do prowadzenia przez niego działalności gospodarczej. Środki pochodzące ze spłaty pożyczki przez Pożyczkobiorcę w tym odsetki będą wchodziły w skład aktywów (majątku) Pożyczkodawcy, związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą.

Pożyczka została udzielana w formie bezgotówkowej i w takiej też formie zostanie spłacona przy wykorzystaniu rachunków bankowych posiadanych przez Pożyczkodawcę i Pożyczkobiorcę. Także przyszłe pożyczki będą udzielane i spłacane w formie bezgotówkowej.

W dalszej części wniosku, Pożyczkodawca i Pożyczkobiorca są łącznie zwani „Zainteresowanymi”.

W związku z powyższym opisem zadano m.in. następujące pytanie:

W odniesieniu do już zawartej umowy pożyczki oraz przyszłych umów pożyczki pomiędzy Pożyczkodawcą a Pożyczkobiorcą, czy udzielenie pożyczki przez Pożyczkodawcę na rzecz Pożyczkobiorcy będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych?

Zdaniem Zainteresowanych, w odniesieniu do już zawartej umowy pożyczki oraz przyszłych umów pożyczki pomiędzy Pożyczkodawcą a Pożyczkobiorcą udzielenie pożyczki nie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku zostały wskazane w katalogu czynności cywilnoprawnych w art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych i tym samym zostały objęte zakresem ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Jednakże, w ocenie Zainteresowanych, w odniesieniu do już zawartej umowy pożyczki oraz przyszłych umów pożyczki pomiędzy Pożyczkodawcą a Pożyczkobiorcą udzielenie pożyczki nie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Stosownie do art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, inne niż umowa spółki i jej zmiany:

1.  w zakresie, w jakim są opodatkowane podatkiem od towarów i usług,
2.  jeżeli przynajmniej jedna ze stron jest zwolniona od podatku od towarów i usług z tytułu dokonania tej czynności, z wyjątkiem:
    *   umów sprzedaży i zamiany, których przedmiotem jest nieruchomość lub jej część, albo prawo użytkowania wieczystego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub prawo do miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym lub udział w tych prawach,
    *   umów sprzedaży udziałów i akcji w spółkach handlowych;

Mając na uwadze, że umowa pożyczki stanowiąca czynność cywilnoprawną na gruncie art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych nie została wskazana w powyższym katalogu wyjątków należy przyjąć, że znajduje do niej zastosowanie ogólna zasada, zgodnie z którą czynność zwolniona z podatku od czynności cywilnoprawnych nie podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Skoro natomiast udzielenie pożyczki przez Pożyczkodawcę na rzecz Pożyczkobiorcy stanowi odpłatne świadczenie usług, o którym mowa w art. 8 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług i jednocześnie jest czynnością zwolnioną z opodatkowania na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o podatku od towarów i usług, to w konsekwencji nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Z uwagi na zakres niniejszej interpretacji przywołano powyżej tylko tę część stanowiska Zainteresowanych, która odnosi się do zagadnienia dotyczącego podatku od czynności cywilnoprawnych.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Zainteresowanych w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Na wstępie zaznacza się, iż przedmiotem niniejszej interpretacji jest ocena stanowiska Zainteresowanych wyłącznie w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych. W pozostałym zakresie wniosku, dotyczącym podatku od towarów i usług, zostało wydane odrębne rozstrzygnięcie – interpretację z 03 lutego 2020 r. znak: 0111-KDIB3-1.4012.784.2019.2.IK.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz.U. z 2019 r., poz. 1519, ze zm.) podatkowi temu podlegają umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku.

Stosownie do art. 720 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz.U. z 2019 r., poz.1145, ze zm.) przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości.

Stosownie do treści art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem ust. 2, powstaje z chwilą dokonania czynności cywilnoprawnej.

Natomiast zgodnie z art. 4 pkt 7 ww. ustawy obowiązek podatkowy w podatku od czynności cywilnoprawnych, przy umowie pożyczki ciąży na biorącym pożyczkę.

W przypadku umowy pożyczki stawka podatku wynosi – zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy – 0,5 %.

Jak wynika z treści art. 1 ust. 4 ww. ustawy, czynności cywilnoprawne podlegają podatkowi, z zastrzeżeniem ust. 4a i 5, jeżeli ich przedmiotem są:

1.  rzeczy znajdujące się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub prawa majątkowe wykonywane na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
2.  rzeczy znajdujące się za granicą lub prawa majątkowe wykonywane za granicą, w przypadku gdy nabywca ma miejsce zamieszkania lub siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i czynność cywilnoprawna została dokonana na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

W związku z powyższymi regulacjami prawnymi należy stwierdzić, że umowa pożyczki podlega generalnie opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych i obowiązek uiszczenia tego podatku ciąży na biorącym pożyczkę.

Z przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego wynika, że Pożyczkodawca udzielił na rzecz Pożyczkobiorcy pożyczki na podstawie pisemnej umowy pożyczki. Z tytułu pożyczki, Pożyczkodawca otrzyma wynagrodzenie w postaci odsetek. Pożyczkodawca rozważa w przyszłości udzielenie na rzecz Pożyczkobiorcy kolejnych pożyczek.

W związku z tym należy podkreślić, że jakkolwiek zapytanie Zainteresowanych dotyczy opodatkowania umowy pożyczki udzielonych przez Pożyczkodawcę na rzecz Pożyczkobiorcy podatkiem od czynności cywilnoprawnych, to jednak w pierwszej kolejności rozstrzygnięcia wymaga kwestia czy opisane we wniosku pożyczki podlegają regulacjom ustawy o podatku od towarów i usług, bowiem ocena ta ma zasadnicze znaczenie dla ewentualnego objęcia ww. umów podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Objęcie tej czynności regulacjami w zakresie podatku od towarów i usług skutkować może wyłączeniem obowiązku podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

W interpretacji indywidualnej z 03 lutego 2020 r., znak: 0111-KDIB3-1.4012.784.2019.2.IK, wydanej w trybie art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej potwierdził stanowisko Zainteresowanych, zgodnie z którym: „w odniesieniu do już zawartej umowy pożyczki praz przyszłych umów pożyczki między Pożyczkodawcą a Pożyczkobiorcą udzielenie pożyczki przez Pożyczkodawcę na rzecz Pożyczkobiorcy stanowi odpłatne świadczenie usług, o którym mowa w art. 8 ust.1 ustawy o podatku od towarów i usług i jest jednocześnie czynnością zwolnioną z opodatkowania na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o podatku od towarów i usług”.

A zatem, skoro udzielenie pożyczek przez Zainteresowanego będącego stroną postępowania (Pożyczkodawcę) na rzecz Zainteresowanego niebędącego stroną postępowania (Pożyczkobiorcę) podlega uregulowaniom wynikającym z ustawy o podatku od towarów i usług (omawiane pożyczki są z tego podatku zwolnione) – to na mocy art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych zawarcie opisanych umów pożyczek, nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Reasumując, Zainteresowany niebędący stroną postępowania jako pożyczkobiorca nie będzie zobowiązany do zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych z tytułu zawarcia przedmiotowych umów pożyczek.

Wobec powyższego stanowisko Zainteresowanych należało uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Zainteresowanych i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym oraz zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Zainteresowanych i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze stanem faktycznym (zdarzeniem przyszłym) podanym przez Zainteresowanych w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1.  z zastosowaniem art. 119a;
2.  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3.  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych (art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej).

Powyższe unormowania należy odczytywać łącznie z przepisami art. 33 ustawy z 23 października 2018 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy – Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2193), wprowadzającymi regulacje intertemporalne.

Zainteresowanemu będącemu stroną postępowania (art. 14r § 2 Ordynacji podatkowej) przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, ze zm.).

Skargę wnosi się w dwóch egzemplarzach (art. 47 § 1 ww. ustawy) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała lub drogą elektroniczną na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 54 § 1a ww. ustawy), w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy). W przypadku pism i załączników wnoszonych w formie dokumentu elektronicznego odpisów nie dołącza się (art. 47 § 3 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.