Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBI/2/423-788/14/MO
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2014-07-15
Teza: Czy przychody z tytułu organizowanych szkoleń na rzecz gmin i powiatów korzystają ze zwolnienia przedmiotowego na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 40 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych? (pytanie oznaczone we wniosku nr 2)
Słowa kluczowe: dochód-dochody wolne od podatku; stowarzyszenia; szkolenie; zwolnienie-zwolnienie przedmiotowe
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 4

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. Nr 112, poz. 770 ze zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy, przedstawione we wniosku z 24 marca 2014 r. (data wpływu do tut. BKIP 3 kwietnia 2014 r.), uzupełnionym 30 czerwca 2014 r., o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych m.in. w zakresie ustalenia, czy przychody z tytułu organizowanych szkoleń na rzecz gmin i powiatów korzystają ze zwolnienia przedmiotowego na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 40 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (pytanie oznaczone we wniosku nr 2) – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 3 kwietnia 2014 r. wpłynął do tut. BKIP wniosek o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych m.in. w zakresie ustalenia, czy przychody z tytułu organizowanych szkoleń na rzecz gmin i powiatów korzystają ze zwolnienia przedmiotowego na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 40 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Wniosek nie spełniał wymogów formalnych, dlatego też pismem z 18 czerwca 2014 r. Znak: IBPBI/2/423-393/14/MO, wezwano do ich uzupełnienia. Uzupełnienia wniosku dokonano 30 czerwca 2014 r.

We wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Związek Gmin i Powiatów (zwany dalej: „Związkiem”) jest dobrowolnym i samorządnym stowarzyszeniem jednostek samorządu terytorialnego, powołanym na podstawie art. 84 ustawy o samorządzie gminnym i art. 75 ustawy o samorządzie powiatowym oraz funkcjonującym w oparciu o ustawę Prawo o stowarzyszeniach. W ramach Związku zrzeszonych jest obecnie 116 gmin (w tym wszystkie 19 miast na prawach powiatu) i 8 powiatów. W obecnej postaci Związek działa od 1999 r. Związek nie prowadzi działalności gospodarczej. Wszystkie podejmowane przez Związek inicjatywy i działania służą integracji regionu i rozpowszechnianiu najlepszych wzorców w zakresie rozwoju lokalnego. Działalność Związku opiera się na idei współpracy z innymi organizacjami - zarówno krajowymi, jak i zagranicznymi - które wspólnie ze Związkiem realizują różnorodne przedsięwzięcia służące stymulowaniu rozwoju regionu.

Misją Związku Gmin i Powiatów jest m.in.: wspieranie idei samorządności lokalnej z uwzględnieniem historycznych więzi i kulturowego dziedzictwa, integrowanie na płaszczyźnie regionalnej gmin i powiatów należących do Związku, kształtowanie wspólnej polityki samorządów lokalnych i lobbingu samorządowego oraz promocji osiągnięć członków Związku, wspieranie inicjatyw na rzecz rozwoju gmin i powiatów, wymiana doświadczeń i upowszechnianie modelowych rozwiązań w zakresie rozwoju lokalnego i zarządzania w gminach i powiatach. Związek prowadzi działalność na rzecz zrzeszonych w nim gmin i powiatów członkowskich oraz ogółu społeczności województwa.

Celami Związku są:

1.  upowszechnianie idei samorządności lokalnej i regionalnej oraz wspieranie jej rozwoju,
2.  podtrzymywanie tradycji narodowej, pielęgnowanie polskości oraz rozwoju świadomości narodowej, obywatelskiej i kulturowej,
3.  podtrzymywanie tożsamości regionalnej mieszkańców regionu …, ich odpowiedzialności za ochronę dziedzictwa kulturowego, historycznego i przyrodniczego oraz walorów środowiska naturalnego, piękna przyrody i krajobrazu regionu,
4.  ochrona wspólnych interesów członków Związku,
5.  kształtowanie wspólnej polityki samorządów lokalnych,
6.  promowanie osiągnięć gmin i powiatów zrzeszonych w Związku,
7.  wspomaganie rozwoju wspólnot i społeczności lokalnych,
8.  wspomaganie rozwoju gospodarczego, w tym rozwoju przedsiębiorczości,
9.  wspieranie rozwoju obszarów wiejskich,
10.  wspieranie uczestnictwa gmin i powiatów zrzeszonych w Związku w programach Unii Europejskiej oraz skutecznego wykorzystania unijnych środków pomocowych,
11.  prowadzenie działań na rzecz integracji europejskiej oraz rozwijania kontaktów i współpracy między społeczeństwami,
12.  wspieranie integracji środowisk samorządowych,
13.  działanie na rzecz rozwoju nauki, edukacji, oświaty i wychowania (zwłaszcza jeśli chodzi o zagadnienia będące przedmiotem działalności samorządu terytorialnego),
14.  działanie na rzecz ochrony środowiska naturalnego,
15.  działanie na rzecz ochrony i promocji zdrowia,
16.  wspieranie rozwoju infrastruktury komunikacyjnej i transportowej na poziomie lokalnym i regionalnym z uwzględnieniem zasad transportu zrównoważonego oraz podejmowanie inicjatyw dotyczących rozwoju turystyki w regionie;
17.  popularyzowanie wiedzy o regionie,
18.  wspomaganie członków w realizacji ich zadań;
19.  wspieranie międzyregionalnej współpracy zagranicznej gmin i powiatów (w tym zwłaszcza współpracy transgranicznej).

Działalność Związku obejmuje następujące zadania:

1.  wyrażanie opinii i reprezentowanie wspólnych interesów członków Związku wobec administracji rządowej (centralnej i wojewódzkiej) oraz samorządowej szczebla wojewódzkiego, jak również innych organizacji samorządowych, gospodarczych i społecznych oraz mediów;
2.  organizowanie współpracy i wymiany informacji między samorządem lokalnym a Sejmikiem i Zarządem Województwa;
3.  promocja społeczności lokalnych regionu oraz osiągnięć gmin i powiatów należących do Związku (w tym wzorcowych i innowacyjnych rozwiązań wypracowanych w gminach i powiatach);
4.  prowadzenie działalności informacyjnej, konsultacyjnej i programowej, zwłaszcza z wykorzystaniem narzędzi planowania strategicznego, mającej na celu wspólne rozwiązywanie problemów samorządu terytorialnego regionu oraz promocji nowoczesnych metod działania administracji publicznej, jak również wymiana doświadczeń w zakresie wykonywania zadań własnych samorządu lokalnego oraz zadań zleconych;
5.  opiniowanie projektów aktów prawnych, regulujących działalność samorządu lokalnego;
6.  podejmowanie własnych inicjatyw prawodawczych w istotnych kwestiach dotyczących statusu prawnego samorządu lokalnego;
7.  występowanie z inicjatywami na rzecz rozwoju lokalnego i regionalnego w województwie;
8.  organizowanie programów kształcenia i szkolenia polityków samorządów lokalnych oraz radnych i urzędników samorządowych;
9.  wspieranie rozwoju współpracy i wymiany doświadczeń w zakresie rozwoju gospodarczego, kulturalnego, oświatowego i społecznego, regionalnego i lokalnego rynku pracy, ochrony środowiska naturalnego, służby zdrowia oraz organizacji usług publicznych między gminami i powiatami należącymi do Związku;
10.  wspieranie rozwoju obszarów wiejskich Regionu, w tym prowadzenie działań na rzecz odnowy wsi oraz upowszechnianie doświadczeń w zakresie rozwoju wsi;
11.  wspieranie wymiany kulturalnej, edukacyjnej i sportowej między gminami i powiatami należącymi do Związku;
12.  prowadzenie działalności wydawniczej i informacyjnej, dotyczącej problematyki samorządu lokalnego w regionie oraz działań i osiągnięć stowarzyszonych gmin, powiatów oraz Związku;
13.  działanie na rzecz zwiększenia ilości przejść granicznych, ich pojemności oraz świadczonych usług na ich terenie;
14.  podejmowanie działań na rzecz wzajemnej pomocy między członkami Związku, zwłaszcza w zakresie zapobiegania oraz zwalczania skutków klęsk żywiołowych;
15.  podejmowanie działań w zakresie ubezpieczeń wzajemnych członków Związku oraz ubezpieczeń pracowników samorządowych;
16.  pomoc członkom Związku w nawiązywaniu współpracy z gminami i powiatami za granicą, nawiązywaniu umów o współpracy z miastami, gminami i powiatami bliźniaczymi;
17.  wspieranie wymiany doświadczeń między członkami Związku a gminami i powiatami za granicą;
18.  wspieranie rozwoju partnerskiej współpracy między miastami, powiatami i gminami oraz realizacji wspólnych projektów z partnerami z Unii Europejskiej, a także pozyskiwanie dodatkowych źródeł finansowania swojej działalności, m.in. ze środków pomocowych UE;
19.  tworzenie samodzielnie lub wespół z innymi podmiotami, stowarzyszeń, fundacji, organizacji, przedsiębiorstw, zakładów lub jednostek organizacyjnych w celu realizacji celów oraz zadań Związku;
20.  podejmowanie wszystkich innych zadań zmierzających do osiągnięcia celów statutowych Związku.

Na dochody Związku składają się między innymi:

1.  składki członkowskie (gmin i powiatów);
2.  darowizny, spadki i zapisy;
3.  wpływy z majątku Związku;
4.  wpływy z prowadzonej działalności statutowej;
5.  wpływy z ofiarności publicznej;
6.  dotacje i subwencje;
7.  środki pomocowe Unii Europejskiej oraz innych instytucji pomocowych.

Cały dochód Związku przeznaczony jest na jego działalność statutową. Przez ostatnie 12 lat tj. w latach 2001-2012, Związek Gmin i Powiatów wykazywał stratę księgową i podatkową. Wynik finansowy za 2013 r. wyniósł brutto 331.689,16 zł. Spowodowane jest to reorientacją działań stowarzyszenia i wprowadzoną polityką oszczędności. Związek Gmin i Powiatów prowadzi dla swoich członków różne szkolenia, które są finansowane w 100% przez sam Związek oraz z opłat jednostek samorządu terytorialnego. Szkolenia nie przynoszą Związkowi dodatkowego dochodu (są deficytowe). W ramach posiadanych środków finansowych pochodzących wyłącznie ze składek członkowskich, znajdujących się na koncie bankowym, Związek lokuje kwoty, z których ma przychody tytułem oprocentowania.

W związku z powyższym zadano m.in. następujące pytanie:

Czy przychody z tytułu organizowanych szkoleń na rzecz gmin i powiatów korzystają ze zwolnienia przedmiotowego na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 40 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych? (pytanie oznaczone we wniosku nr 2)

Zdaniem Wnioskodawcy, inne przychody (tj. z tytułu organizowanych szkoleń dla gmin i powiatów członkowskich) są środkami finansowymi nieopodatkowanymi. Jako stowarzyszenie, które jest organizacją społeczną niezarabiającą na ww. szkoleniach, a przeznaczającą te dochody na działalność statutową (nie na działalność gospodarczą), korzysta ze zwolnienia przedmiotowego wynikającego z art. 17 ust. 1 pkt 40 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Na tle przedstawionego zdarzenia przyszłego stwierdzam, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz.U. z 2014 r., poz. 851 dalej: „ustawa o pdop”), opodatkowaniem podatkiem dochodowym podlegają dochody osób prawnych i spółek kapitałowych w organizacji, zwanych dalej „podatnikami”. Wnioskodawca działający w formie stowarzyszenia posiada osobowość prawną, tak więc jako osoba prawna jest podatnikiem podatku dochodowego od osób prawnych, a w konsekwencji podlega ogólnym regułom podatkowym przewidzianym w ustawie o pdop.

Stosownie do art. 7 ust. 1 ustawy o pdop, przedmiotem opodatkowania podatkiem dochodowym jest dochód bez względu na rodzaj źródeł przychodów z jakich dochód ten został osiągnięty; w wypadkach, o których mowa w art. 21 i 22, przedmiotem opodatkowania jest przychód. Z art. 7 ust. 2 ustawy o pdop wynika z kolei, że dochodem jest, z zastrzeżeniem art. 10 i 11, nadwyżka sumy przychodów nad kosztami ich uzyskania, osiągnięta w roku podatkowym; jeżeli koszty uzyskania przychodów przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą.

Tak ustalony dochód stanowi – co do zasady – przedmiot opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych lub może być przedmiotem zwolnienia z opodatkowania, na podstawie art. 17 ust. 1 ustawy o pdop. Przepis ten zawiera bowiem katalog dochodów wolnych od podatku, czyli innymi słowy, wyłącza z podstawy opodatkowania dochody uzyskane z tytułów w nim wymienionych.

W myśl art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o pdop, przychodami, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4 oraz art. 14, są w szczególności otrzymane pieniądze, wartości pieniężne, w tym również różnice kursowe.

Natomiast zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 40 ustawy o pdop, wolne od podatku są składki członkowskie członków organizacji politycznych, społecznych i zawodowych – w części nieprzeznaczonej na działalność gospodarczą.

Przystępując do analizy ww. przepisów zauważyć należy, że w orzecznictwie zarówno Sądu Najwyższego, jak i Naczelnego Sądu Administracyjnego, a także w piśmiennictwie ukształtowany jest pogląd, w myśl którego przepisy prawa podatkowego należy wykładać ściśle i zgodnie z ich literalnym brzmieniem, a jedynie w sytuacjach wątpliwych, gdy językowa wykładnia nie doprowadza do ustalenia jednoznacznej treści normy prawnej, należy skorzystać z innych metod wykładni w taki sposób, by wyinterpretowana norma spójna była z innymi normami skorelowanymi, jak również by jednocześnie w pełni odzwierciedlała intencje racjonalnego ustawodawcy. Stanowisko to ma swoje oparcie przede wszystkim w założeniu, że źródłem wiedzy, zarówno dla podatnika, jak i organów stosujących prawo, jest i zawsze będzie tylko językowe znaczenie norm prawnych, albowiem przekaz językowy rozumiany jako możliwy sens słów jest powszechną metodą komunikowania się ustawodawcy z podatnikiem i organami stosującymi prawo.

Na mocy cytowanego przepisu, zwolnione od podatku dochodowego są kwoty otrzymane przez organizacje polityczne, społeczne i zawodowe od zrzeszonych w nich podmiotów, wpłacone z tytułu członkowstwa w tych organizacjach, o ile nie są przeznaczane na działalność gospodarczą. Jednocześnie należy wskazać, że ww. regulacja nie przewiduje żadnych innych ograniczeń zarówno odnośnie przeznaczenia uzyskanych w ten sposób środków, jak i terminu ich wydatkowania.

Aby dokonać prawidłowej wykładni powyższego przepisu niezbędne jest określenie, co należy rozumieć pod pojęciem składki członkowskiej oraz jakie podmioty zaliczane są do ww. organizacji.

Zgodnie z definicją słownikową „składka członkowska” to „kwota pieniężna wpłacana, zwykle regularnie i obowiązkowo przez jedną osobę do wspólnej kasy, na jakiś wspólny cel, wkład jednej osoby we wspólny fundusz” – (Uniwersalny słownik języka polskiego, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2003). Z powyższej definicji wynika, że składka członkowska nie może wiązać się ze świadczeniem wzajemnym pomiędzy opłacającym składkę, a podmiotem pobierającym składkę. Ponadto podnieść należy, że składka członkowska wynika z faktu przystąpienia do organizacji i jest związana z pozostawaniem jej członkiem.

Z kolei mając na uwadze fakt, że organizacje polityczne, społeczne i zawodowe zostały określone w analizowanym przepisie w sposób ogólny, zasadnym jest odwołanie się do kryterium celu powołania danej organizacji i przedmiotu jej działania. I tak:

*   organizacje polityczne to organizacje działające w celu osiągnięcia założonych celów poprzez zdobycie władzy lub wywieranie na nią określonych wpływów, np. partie polityczne;
*   organizacje społeczne – zrzeszają podmioty w celu realizacji określonych celów społecznych, działania na rzecz spraw społecznych;
*   organizacje zawodowe to podmioty zrzeszające przedstawicieli danego zawodu lub grup zawodowych, reprezentujące ich interesy, np. związki zawodowe, samorządy zawodowe.

Tym samym, podmiotami o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 40 ustawy o pdop, będą m.in. Związki Gmin i Powiatów, jako organizacje społeczne.

Należy również wskazać, że ustawa o pdop, nie zawiera definicji „działalności gospodarczej”. Należy zatem zgodnie z zasadami wykładni systemowej posiłkować się w tym zakresie definicjami przyjętymi na potrzeby innych ustaw. Zgodnie z art. 3 pkt 9 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.), ilekroć w ustawie jest mowa o działalności gospodarczej rozumie się przez to każdą działalność zarobkową w rozumieniu przepisów o swobodzie działalności gospodarczej, w tym wykonywanie wolnego zawodu, a także każdą inną działalność zarobkową wykonywaną we własnym imieniu i na własny lub cudzy rachunek, nawet gdy inne ustawy nie zaliczają tej działalności do działalności gospodarczej lub osoby wykonującej taką działalność - do przedsiębiorców.

Natomiast w myśl art. 2 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (t.j. Dz.U. z 2013 r., poz. 672 ze zm.), działalnością gospodarczą jest zarobkowa działalność wytwórcza, budowlana, handlowa, usługowa oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin ze złóż, a także działalność zawodowa, wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły.

W świetle powyższego, warunkiem skorzystania ze zwolnienia, przez organizacje wymienione w art. 17 ust. 1 pkt 40 ustawy o pdop, jest przeznaczenie otrzymanych przez nie składek członkowskich na dowolny cel, z wyłączeniem działalności gospodarczej.

Z opisu zdarzenia przyszłego wynika, że Związek Gmin i Powiatów prowadzi dla swoich członków różne szkolenia, które są finansowane w 100% przez Związek i z opłat jednostek samorządu terytorialnego. Wątpliwości Wnioskodawcy, dotyczą możliwości zwolnienia na mocy ww. art. 17 ust. 1 pkt 40 ustawy o pdop, przychodu z tytułu organizowanych szkoleń na rzecz gmin i powiatów.

W tym miejscu wskazać należy, że art. 17 ust. 1 pkt 40 ustawy o pdop, zwalnia z opodatkowania wyłącznie otrzymane składki członkowskie członków organizacji politycznych, społecznych i zawodowych w części nieprzeznaczonej na działalność gospodarczą. Z zakresu tego zwolnienia nie wynika, że dotyczy ono innych niż składki członkowskie środków (np. przychodów z tyt. organizacji szkoleń na rzecz gmin i powiatów). Bez znaczenia pozostaje fakt, że środki te Wnioskodawca przeznaczy na działalność statutową.

Tym samym, przychody jakie Wnioskodawca uzyska w związku z organizacją szkoleń na rzecz gmin i powiatów, nie będą korzystać ze zwolnienia z opodatkowania na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 40 ustawy o pdop.

Biorąc pod uwagę powyższe, stanowisko Wnioskodawcy należy uznać za nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Nadmienia się, że w sprawie będącej przedmiotem pytań oznaczonych we wniosku nr 1 i 3 wydano odrębne rozstrzygnięcia.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa S. Wyszyńskiego 2, 44-100 Gliwice, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z dnia 14 marca 2012 r., poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.