Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPB2/436-3/11/TJ
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2011-04-07
Teza: Opodatkowanie podatkiem od czynności cywilnoprawnych umowy sprzedaży udziału w nieruchomości.
Słowa kluczowe: nieruchomości; podatek-podatek od towarów i usług; sprzedaż
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1a; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zmianami) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2007 r. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki przedstawione we wniosku z dnia 5 stycznia 2011 r. (data wpływu 10 stycznia 2011 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie opodatkowania umowy sprzedaży udziału w nieruchomości – **jest prawidłowe** o ile opisana we wniosku czynność podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

UZASADNIENIE

W dniu 10 stycznia 2011 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie opodatkowania umowy sprzedaży udziału w nieruchomości.

W przedmiotowym wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawca zamierza nabyć od kontrolowanej przez siebie spółki z o.o. ułamkowy udział (9/10) we współwłasności nieruchomości zabudowanej. W 1991 r. nieruchomość ta została wprowadzona do ewidencji środków trwałych spółki z o.o. jako hala magazynowa, a jej wartość początkową przyjęto w wysokości 407 960 zł. W 2003 r. spółka z o.o. rozpoczęła przebudowę hali magazynowej w market budowlany. Przebudowa zakończyła się w dniu 30 września 2005 r. Łączna wartość nakładów poniesionych na modernizację budynku wyniosła ponad 3 500 000 zł. W okresie od dnia 30 września 2005 r. do dnia 1 września 2010 r. budynek był wykorzystywany na własne potrzeby spółki z o.o. (prowadzenie sprzedaży). W związku z zawartą w dniu 22 czerwca 2010 r. umową najmu, w dniu 1 września 2010 r. budynek został nieodpłatnie przekazany innemu przedsiębiorcy celem przystosowania budynku do jego potrzeb i dokonania stosownych sprawdzeń. Zgodnie z umową najemca rozpoczął płacenie czynszu od dnia 1 października 2010 r. Nieruchomość stanowi jeden przedmiot prawa własności, nie są planowane podziały nieruchomości poprzez prawne wydzielenie jej części, np. w postaci samodzielnych lokali. Zarówno Wnioskodawca, jak i spółka z o.o. są podatnikami podatku od towarów i usług.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

1.  Czy nabycie udziału we współwłasności zabudowanej nieruchomości, w stanie faktycznym opisanym we wniosku, będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych?
2.  Czy Wnioskodawca będzie miał prawo do odliczenia podatku naliczonego zawartego w cenie udziału we współwłasności zabudowanej nieruchomości na zasadach określonych w art. 86 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług?

Przedmiot niniejszej interpretacji stanowi odpowiedź na pytanie pierwsze. W pozostałym zakresie zostanie wydane odrębne rozstrzygnięcie.

Zdaniem Wnioskodawcy, w zakresie pytania pierwszego, pomimo iż zadane pytanie dotyczy podatku od czynności cywilnoprawnych, to ze względu na brzmienie art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, dla opodatkowania opisanej transakcji tym podatkiem istotne znaczenie ma jej kwalifikacja na gruncie podatku od towarów i usług. Konieczne jest bowiem rozstrzygnięcie, czy transakcja ta podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług czy też jest od tego podatku zwolniona. W ocenie Wnioskodawcy konieczne jest więc ustalenie czy sprzedaż udziału w zabudowanej nieruchomości stanowi odpłatną dostawę towarów czy odpłatne świadczenie usług, w rozumieniu ustawy o VAT. Od jej poprawnego zakwalifikowania zależy bowiem sposób jej opodatkowania podatkiem VAT.

Wnioskodawca wskazuje, że art. 2 pkt 6 ustawy o VAT definiuje towary jako rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii. Natomiast udział we współwłasności nieruchomości nie może być zgodnie z art. 45 Kodeksu cywilnego uznany za rzecz. Wątpliwości może budzić jednak kwestia, czy udział we współwłasności nieruchomości jest rzeczą w rozumieniu powołanego przepisu ustawy o VAT. Wnioskodawca wyjaśnia, że w orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że udział we współwłasności nie może być zrównany z częścią rzeczy (budynku). Na potwierdzenie powyższego powołuje wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 października 2008 r., sygn. I FSK 1242/07, w którym sąd stwierdził, że: „Nie ma więc podstaw prawnych do uznania, by część budynku, o której mowa w art. 2 pkt 6 ustawy o podatku od towarów i usług utożsamiać z udziałem w tym budynku. Ustawodawca polski chcąc uznać udział w nieruchomości czy to budynkowej, czy to gruntowej za towar w rozumieniu ww. ustawy powinien wyraźnie to określić. W prawie podatkowym zasadą jest bowiem ścisła wykładnia" oraz tożsame z nimi wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 26 stycznia 2010 r., sygn. I SA/Po 987/09 i w Warszawie z dnia 30 marca 2010 r., sygn. VIII SA/Wa 866/09.

W konsekwencji, według Wnioskodawcy, sprzedaż udziału we współwłasności nieruchomości należy uznać, za sprzedaż prawa, a nie materialnej części rzeczy (zabudowanej nieruchomości). Oznacza to, że transakcja opisana we wniosku nie mieści się w definicji dostawy towarów określonej w art. 7 ust. 1 ustawy o VAT i powinna być kwalifikowana jako odpłatne świadczenie usług (art. 8 ust. 1 ustawy o VAT). Na potwierdzenie przedstawionego stanowiska wnioskodawca powołuje poglądy prezentowane w doktrynie prawa podatkowego oraz orzecznictwo sadów administracyjnych, w tym na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 marca 2010 r., sygn. VIII SA/Wa 866/09 oraz inne wyroki wskazane w jego uzasadnieniu.

Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia, w ocenie Wnioskodawcy, należy przyjąć, że sprzedaż udziału we współwłasności nieruchomości będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług według stawki 23%. Wykluczone jest bowiem objęcie opisanej we wniosku transakcji zwolnieniem określonym w art. 43 ust. 1 pkt 10 albo zwolnieniem określonym w art. 43 ust. 1 pkt 10a ustawy o VAT ponieważ mają one zastosowanie wyłącznie do dostawy budynków i budowli, nie do świadczenia usług.

W konsekwencji zgodnie z art. 2 pkt 4 lit. a) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych należy uznać, że transakcja opisana we wniosku nie spowoduje po stronie Wnioskodawcy powstania obowiązku podatkowego w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe, o ile opisana we wniosku czynność podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Ustawa z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t. jedn. Dz. U. z 2010 r. Nr 101, poz. 649) zawiera zamknięty katalog czynności objętych opodatkowaniem. Oznacza to, że opodatkowaniu podlegają wyłącznie czynności enumeratywnie wskazane w art. 1 ust. 1, w tym wymieniona w pkt 1 lit. a) umowa sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych.

W ustawie przewidziano jednak sytuacje, w których czynność cywilnoprawna mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy nie podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Stosownie do art. 2 pkt 4 wskazanej ustawy, podatkowi nie podlegają czynności cywilnoprawne, inne niż umowa spółki i jej zmiany, jeżeli przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej czynności jest:

1.  opodatkowana podatkiem od towarów i usług,
2.  zwolniona z podatku od towarów i usług, z wyjątkiem:

1.  umów sprzedaży i zamiany, których przedmiotem jest nieruchomość lub jej część, albo prawo użytkowania wieczystego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub prawo do miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym lub udział w tych prawach,
2.  (uchylone),
3.  umowy sprzedaży udziałów i akcji w spółkach handlowych;

Przepis ten ustanawia zasadę, że podatkowi od czynności cywilnoprawnych podlegają wyłącznie czynności cywilnoprawne podejmowane w ramach obrotu nieprofesjonalnego, natomiast obrót zawodowy (profesjonalny) objęty został podatkiem od towarów i usług. Z jego treści wynika zasada rozgraniczenia obowiązku podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych od obowiązku podatkowego w podatku od towarów i usług, jak również zasada wzajemnego wykluczenia tych obowiązków. Powyższe oznacza, że nie podlegają podatkowi od czynności cywilnoprawnych te czynności cywilnoprawne, których dokonanie rodzi obowiązek podatkowy w podatku od towarów i usług.

Zaznaczyć jednakże należy, że o wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych nie decyduje okoliczność, że strony tej umowy posiadają status podatnika podatku od towarów i usług lecz wyłącznie fakt, że przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej konkretnej czynności jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług lub jest z tego podatku zwolniona.

Wskazać również należy, że w przypadku umowy sprzedaży i zamiany, której przedmiotem jest nieruchomość lub jej część, prawo użytkowania wieczystego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub prawo do miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym lub udział w tych prawach, o wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych decyduje okoliczność, że przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej konkretnej czynności jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług. Powyższe oznacza, że zwolnienie ww. umowy sprzedaży lub zamiany z opodatkowania podatkiem od towarów i usług spowoduje, że czynność taka podlegać będzie opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Z przedstawionego we wniosku opisu zdarzenia przyszłego wynika, że Wnioskodawca planuje nabyć od kontrolowanej przez siebie spółki ułamkowy udział we współwłasności nieruchomości zabudowanej.

W związku z tym podkreślić należy, iż jakkolwiek zapytanie Wnioskodawcy dotyczy opodatkowania umowy sprzedaży udziału w nieruchomości podatkiem od czynności cywilnoprawnych, to jednak w pierwszej kolejności wymaga rozstrzygnięcia kwestia opodatkowania powyższej transakcji podatkiem od towarów i usług, bowiem ocena ta ma zasadnicze znaczenie dla ewentualnego objęcia jej podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Odnosząc się do powyższego wskazać należy, że jeżeli w opisanej we wniosku sytuacji jedna ze stron umowy sprzedaży, z tytułu dokonanej transakcji podlegała będzie opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, czynność taka wyłączona będzie z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych, w związku z wystąpieniem wyjątku, o którym mowa w art. 2 pkt 4 lit. a) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Jeżeli natomiast planowana umowa sprzedaży będzie zwolniona z podatku VAT, to umowa ta podlegać będzie opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, co wynika z art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, Al. Zwycięstwa 16/17, 80-219 Gdańsk po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.