Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPP2/443-1730/09-2/ISN
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2010-02-18
Teza: Miejsce świadczenie usług inżynierskich.
Słowa kluczowe: czynności-czynności opodatkowane; podatek-podatek od towarów i usług; usługi; usługi-usługi inżynierskie; świadczenie-miejsce świadczenia usług; świadczenie-świadczenie usług
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 5; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 8; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki Cywilnej, przedstawione we wniosku z dnia 18 grudnia 2009 r. (data wpływu 21 grudnia 2009 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie obowiązku naliczania podatku VAT z tytułu świadczenia usług inżynierskich na rzecz kontrahenta malezyjskiego - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 21 grudnia 2009 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie obowiązku naliczania podatku VAT z tytułu świadczenia usług inżynierskich na rzecz kontrahenta malezyjskiego.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

Od czerwca 2008 r. Wnioskodawca świadczy usługi w zakresie utrzymania ruchu (tzn. nadzoru nad liniami produkcyjnymi) na terenie fabryki w X. Świadczone usługi polegają na nadzorze nad pracą linii, usuwaniu ewentualnych awarii, dokonywaniu planowych przeglądów, programowaniu sterowników, wprowadzaniu usprawnień i nowych rozwiązań technologicznych.

Zakres czynności wykonywanych przez pracowników:

*   bieżące utrzymanie sprawności maszyn/linii produkcyjnej w zakresie automatyki i układów sterowania oraz profilaktyka,
*   diagnostyka, programowanie oraz modyfikacja istniejącego oprogramowania PLC dla maszyn/linii produkcyjnych,
*   praca nad projektami zwiększającymi wydajność linii, współpraca z działem technicznym i działem produkcji,
*   współudział w modernizacji/projektach instalacji technologicznych, dostosowywanie systemów automatyki do specyfiki produktu przy współpracy z inżynierami procesu,
*   tworzenie i modyfikowanie systemu wizualizacji HMI pod kątem szybszej (wizualnej) oceny problemu oraz reakcji bezpośrednio na maszynie/linii produkcyjnej.
    
    Usługi świadczone są dla kontrahenta malezyjskiego, który dostarczył linie produkcyjne do firmy w X i jednocześnie w umowie sprzedaży ww. rozwiązań technologicznych zobowiązał się do zapewnienia ich obsługi inżynierskiej (utrzymania ruchu). Wnioskodawcę łączy umowa o współpracy tylko z malezyjskim kontrahentem i jest on jego jedynym klientem. Zainteresowany zatrudnia do wykonania ww. usług m.in. inżynierów serwisu i inżynierów automatyków.
    
    W związku z powyższym zadano następujące pytanie.
    
    Czy Spółka mogłaby skorzystać, zgodnie z art. 27 ust. 3 pkt 1 oraz ust. 4 pkt 3 ustawy o podatku od towarów i usług, z możliwości nie naliczania podatku VAT z tytułu świadczonych przez nią usług?
    
    Zdaniem Wnioskodawcy, zgodnie z art. 27 ust. 3 pkt 1 oraz art. 27 ust. 4 pkt 3 ww. ustawy, w związku z tym, iż usługi świadczone są dla kontrahenta posiadającego siedzibę na terytorium państwa trzeciego i polegają na utrzymaniu ruchu linii produkcyjnych, a więc są to usługi inżynierskie, może on skorzystać z możliwości nie naliczania podatku VAT z tytułu świadczonych przez niego usług.
    
    W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.
    
    Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu ww. podatkiem podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Przez świadczenie usług rozumie się, zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy, każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).
    
    W przypadku świadczenia usług bardzo istotnym dla prawidłowego rozliczenia podatku od towarów i usług jest określenie miejsca świadczenia danej usługi. Od poprawności określenia miejsca świadczenia zależeć będzie, czy dane świadczenie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług w Polsce, czy też nie.
    
    Ogólna reguła wyrażona w art. 27 ust. 1 ustawy stanowi, iż w przypadku świadczenia usług miejscem świadczenia jest miejsce, gdzie świadczący usługę posiada siedzibę, a w przypadku posiadania stałego miejsca prowadzenia działalności, z którego świadczy usługi - miejsce, gdzie świadczący usługę posiada stałe miejsce prowadzenia działalności; w przypadku braku takiej siedziby lub stałego miejsca prowadzenia działalności - miejsce stałego zamieszkania, z zastrzeżeniem ust. 2-6 i art. 28.
    
    I tak, na mocy art. 27 ust. 3 ustawy, w przypadku gdy usługi, o których mowa w ust. 4, są świadczone na rzecz:
    
    1.  osób fizycznych, osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej, posiadających siedzibę lub miejsce zamieszkania na terytorium państwa trzeciego, lub
    2.  podatników mających siedzibę lub miejsce zamieszkania na terytorium Wspólnoty, ale w kraju innym niż kraj świadczącego usługę
    
    \- miejscem świadczenia tych usług jest miejsce, gdzie nabywca usługi posiada siedzibę, stałe miejsce prowadzenia działalności, dla którego dana usługa jest świadczona, a w przypadku braku stałego miejsca prowadzenia działalności, stały adres lub miejsce zamieszkania.
    
    Zgodnie z ust. 4 pkt 3 powołanego artykułu, w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 listopada 2008 r., przepis ust. 3 stosuje się do usług: doradztwa w zakresie sprzętu komputerowego (PKWiU 72.1); w zakresie oprogramowania (PKWiU 72.2); prawniczych, rachunkowo -księgowych, badania rynków i opinii publicznej, doradztwa w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej i zarządzania (PKWiU 74.1); architektonicznych i inżynierskich (PKWiU 74.2) - z zastrzeżeniem ust. 2 pkt 1; w zakresie badań i analiz technicznych (PKWiU 74.3); przetwarzania danych i dostarczania informacji; tłumaczeń.
    
    Z dniem 1 grudnia 2008 r. weszła w życie ustawa z dnia 7 listopada 2008 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 209, poz. 1320).
    
    Od tego też dnia, na mocy ustawy zmieniającej, przepis art. 27 ust. 4 pkt 3 lit. d ustawy, stosuje się do usług: doradczych, inżynierskich, prawniczych, księgowych oraz usług podobnych do tych usług, w tym w szczególności usług architektonicznych i inżynierskich (PKWiU 74.2) - z zastrzeżeniem ust. 2 pkt 1.
    
    Zmiana brzmienia od dnia 1 grudnia 2008 r. powołanego przepisu spowodowała, iż wymieniony katalog usług stał się katalogiem przykładowym oraz otwartym, co oznacza, iż nie obejmuje wyłącznie ww. usług lecz również usługi o podobnym charakterze co wymienione.
    
    Przy czym, należy w tym miejscu zaznaczyć, że ww. usługi nie odnoszą się do specjalizacji (zawodu) podmiotu świadczącego usługę (prawnik, konsultant, księgowy, inżynier), lecz do natury świadczenia. Wymienione w tym przepisie specjalizacje służą jedynie zdefiniowaniu kategorii usług najczęściej wykonywanych w ramach tych specjalizacji.
    
    Natomiast „usługi podobne” oznaczają usługi podobne do usług wykonywanych przez konsultantów, inżynierów, biura konsultingowe, prawników, księgowych w takim zakresie, w jakim służą temu samemu celowi co powyższe.
    
    Należy w tym miejscu zastanowić się nad tym, co należy rozumieć przez „usługi inżynierskie”. Przez słowo „inżynier” rozumie się specjalistę mającego wyższe wykształcenie techniczne, czyli posiadającego wiedzę związaną z produkcją (wytwarzaniem) dóbr materialnych, jak też wiedzę o tych dobrach.
    
    Zatem, przez usługi inżynierskie należy rozumieć takie usługi, których świadczenie oparte jest na wykorzystaniu wiedzy, w szczególności, w zakresie nauk ścisłych, w tym technologii i praktycznych doświadczeń do projektowania, produkowania dóbr materialnych, jak i kontrolowania oraz analizowania tych procesów.
    
    W tym miejscu należy zwrócić uwagę, że na mocy Traktatu o przystąpieniu Polski do Unii Europejskiej z dniem 1 maja 2004 r. zaczęło obowiązywać w Polsce prawo Unii Europejskiej. Zgodnie z art. 43 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. U. UE L z 2006 r., Nr 347, poz. 1 ze zm.), miejscem świadczenia usług jest miejsce, w którym usługodawca ma siedzibę działalności gospodarczej lub stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej, z którego świadczy usługę lub, w przypadku braku takiej siedziby lub stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej, stałe miejsce zamieszkania lub zwykłe miejsce pobytu. Zasada ogólna wynikająca z tego przepisu ma zastosowanie wyłącznie po stwierdzeniu, iż do danej sytuacji nie można zastosować którejkolwiek z zasad szczególnych, wskazanych w art. 44-57 Dyrektywy.
    
    Art. 56 Dyrektywy 2006/112/WE reguluje miejsce świadczenia usług w przypadku usług niematerialnych. Przepis ten realizuje zasadę opodatkowania usług w kraju konsumpcji i ma zapewnić neutralne warunki konkurencji. W myśl art. 56 ust. 1 pkt c Dyrektywy, miejscem świadczenia usług konsultantów, inżynierów, firm konsultingowych, prawników, księgowych oraz innych podobnych usług, jak również przetwarzanie danych i dostarczanie informacji, wykonywanych na rzecz usługobiorców, mających siedzibę poza Wspólnotą lub na rzecz podatników mających siedzibę na terenie Wspólnoty, ale w innym państwie niż usługodawca, jest miejsce, w którym usługobiorca posiada siedzibę działalności gospodarczej lub stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej, na rzecz którego świadczone są usługi lub, w przypadku ich braku, stałe miejsce zamieszkania lub zwykłe miejsce pobytu.
    
    Powyższy przepis Dyrektywy, nie odwołuje się do klasyfikacji statystycznych w odniesieniu do definiowania przedmiotowego zakresu usług. Terminom użytym w Dyrektywie należy nadać znaczenie zgodne z intencją unijnego ustawodawcy i celem wprowadzenia danej regulacji. Prawodawca wspólnotowy w ww. przepisie Dyrektywy, celowo posługuje się zawodami wskazanymi w tym przepisie jako środkiem do zdefiniowania kategorii świadczeń.
    
    Wskazany przepis art. 56 ust. 1 pkt c Dyrektywy, ustanawia regułę miejsca świadczenia usług w stosunku do wszystkich usług inżynierów i ma szerszy zakres przedmiotowy niż jego polski odpowiednik. Ma on charakter precyzyjny, a także bezwarunkowy, w związku z tym nadaje się do bezpośredniego stosowania.
    
    Z opisu sprawy wynika, że Wnioskodawca od czerwca 2008 r. świadczy usługi w zakresie utrzymania ruchu (tzn. nadzoru nad liniami produkcyjnymi) na terenie fabryki w Ł. Świadczone usługi polegają na nadzorze nad pracą linii, usuwaniu ewentualnych awarii, dokonywaniu planowych przeglądów, programowaniu sterowników, wprowadzaniu usprawnień i nowych rozwiązań technologicznych.
    
    Do zakresu czynności wykonywanych przez pracowników Zainteresowanego należy:
    
    *   bieżące utrzymanie sprawności maszyn/linii produkcyjnej w zakresie automatyki i układów sterowania oraz profilaktyka,
    *   diagnostyka, programowanie oraz modyfikacja istniejącego oprogramowania PLC dla maszyn/linii produkcyjnych,
    *   praca nad projektami zwiększającymi wydajność linii, współpraca z działem technicznym i działem produkcji,
    *   współudział w modernizacji/projektach instalacji technologicznych, dostosowywanie systemów automatyki do specyfiki produktu przy współpracy z inżynierami procesu,
    *   tworzenie i modyfikowanie systemu wizualizacji HMI pod kątem szybszej (wizualnej) oceny problemu oraz reakcji bezpośrednio na maszynie/linii produkcyjnej.
    
    Usługi świadczone są dla kontrahenta malezyjskiego, który dostarczył linie produkcyjne do firmy w X. i jednocześnie w umowie sprzedaży ww. rozwiązań technologicznych zobowiązał się do zapewnienia ich obsługi inżynierskiej (utrzymania ruchu). Wnioskodawcę łączy umowa o współpracy tylko z malezyjskim kontrahentem i jest on jego jedynym klientem. Zainteresowany zatrudnia do wykonania ww. usług m.in. inżynierów serwisu i inżynierów automatyków.
    
    Mając na uwadze powyższe, w oparciu o powołane wyżej przepisy ustawy o podatku od towarów i usług oraz Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r., stwierdzić należy, że miejscem świadczenia, a tym samym opodatkowania usług będących przedmiotem pytania jest miejsce, gdzie usługobiorca posiada siedzibę swojej działalności, tj. państwo trzecie - Malezja.
    
    Reasumując, w związku z wykonywaniem usług inżynierskich na rzecz kontrahenta malezyjskiego, dla których miejscem świadczenia zgodnie z art. 27 ust. 3 pkt 1 w zw. z art. 27 ust. 4 pkt 3 ustawy nie jest terytorium kraju, Spółka nie nalicza podatku od towarów i usług z tytułu ich świadczenia.
    
    O sposobie rozliczania ewentualnego podatku i jego wysokości oraz o podmiocie zobowiązanym do jego rozliczenia przesądzają w takim przypadku przepisy kraju, w którym znajduje się miejsce świadczenia usług.
    
    Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.
    
    Jednocześnie tut. Organ zwraca uwagę, iż z dniem 1 stycznia 2010 r. (z wyjątkami określonymi w art. 8 tej ustawy), weszła w życie ustawa z dnia 23 października 2009 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 195, poz. 1504), zgodnie z którą uchylone zostały art. 27 i art. 28, a dodano art. 28a do art. 28o regulujące kwestię określenia miejsca świadczenia usług.
    
    Informuje się, że w niniejszej interpretacji załatwiono wniosek w części dotyczącej stanu faktycznego w zakresie obowiązku naliczania podatku VAT z tytułu świadczenia usług inżynierskich na rzecz kontrahenta malezyjskiego. Natomiast zdarzenie przyszłe w ww. zakresie zostało rozstrzygnięte w interpretacji indywidualnej z dnia 18 lutego 2010 r. Nr ILPP2/443-1730/09-3/ISN.
    
    Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, ul. Św. Mikołaja 78/79, 50-126 Wrocław po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu - do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach - art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).
    
    Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.