Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPB-1-2/4510-746/15/MS
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2016-01-25
Teza: Czy w przypadku wniesienia do Spółki Akcyjnej (celem jej dokapitalizowania) wkładu niepieniężnego w postaci akcji własnych Spółki, dających poniżej 51% praw głosu w Spółce, skupionych uprzednio w tym celu z GPW, Spółka będzie zobowiązana do rozpoznania dochodu (straty) w wysokości różnicy pomiędzy przychodem w wysokości wartości nominalnej Akcji objętych w zamian za ww. wkład a kosztem uzyskania przychodu w wysokości wydatków poniesionych na ww. skup akcji własnych, będących przedmiotem wkładu, z GPW?
Słowa kluczowe: akcja; dochód; przychód; spółki-spółka akcyjna; wkład-wkłady niepieniężne
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2015 r., poz. 613 ze zm.) oraz § 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. z 2015 r., poz. 643), Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko Spółki przedstawione we wniosku z 4 listopada 2015 r. (data wpływu do tut. BKIP 9 listopada 2015 r.), o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych m.in. w zakresie skutków podatkowych wniesienia wkładu niepieniężnego do Spółki Akcyjnej w postaci akcji własnych Spółki w zamian za akcje Spółki Akcyjnej, dających poniżej 51% praw głosu w Spółce (pytanie oznaczone we wniosku Nr 1) – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 9 listopada 2015 r. wpłynął do tut. BKIP wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych m.in. w zakresie skutków podatkowych wniesienia wkładu niepieniężnego do Spółki Akcyjnej w postaci akcji własnych Spółki w zamian za akcje Spółki Akcyjnej, dających poniżej 51% praw głosu w Spółce.

We wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawca (dalej też: „Spółka”) jest polskim rezydentem podatkowym i podlega na terytorium Polski opodatkowaniu od całości swoich dochodów bez względu na miejsce ich osiągania (nieograniczony obowiązek podatkowy).

Wnioskodawca jest holdingową spółką akcyjną działającą w Grupie (dalej: „Grupa”), której akcje jednocześnie notowane są na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie (dalej: „GPW”). W przyszłości planowane jest wprowadzenie przez Grupę programu motywacyjnego, adresowanego m.in. do wybranych osób zatrudnionych w Spółce na umowę o pracę i/lub osób pełniących w Spółce funkcje członków zarządu i/lub do osób współpracujących ze Spółką czy też ze spółkami w Grupie na podstawie umów cywilnoprawnych (dalej: „Osoby Fizyczne”). W założeniu program będzie opierał się na przyznaniu na rzecz powyższych Osób Fizycznych akcji - pod warunkiem spełnienia przez nie określonych w programie wymogów/osiągnięć określonych w programie celów (dalej: „Program Motywacyjny”).

Zgodnie z założeniami Programu Motywacyjnego, Osoby Fizyczne, do których będzie on skierowany, będą miały możliwość objęcia/nabycia po cenach preferencyjnych (niższych od rynkowych) określonej ilości akcji w Spółce. Akcje mogą pochodzić z nowej emisji lub być odkupione od innych akcjonariuszy, w szczególności w ramach planowanego skupu przez Spółkę akcji własnych z Giełdy Papierów Wartościowych, przy czym te skupione akcje były w przeszłości emitowane w ramach typowych emisji czyli bez wskazywania szczególnie uprawnionych do nabycia, w tym Osób Fizycznych.

Nabywanie przez Osoby Fizyczne akcji będzie dokonywane na podstawie uchwały (zwyczajnego lub nadzwyczajnego) walnego zgromadzenia akcjonariuszy Spółki. Uchwała taka stanowić będzie, że emitowane lub skupione akcje mogą być przeznaczone dla określonych grup osób np. pracowników, członków zarządu (nie wymieniając ich imiennie) czyli Osób Fizycznych lub uchwała ta będzie upoważniać (na zasadzie delegacji) zarząd/radę nadzorczą Spółki do zdecydowania i wskazania (np. w formie uchwały) komu te skupione akcje będę odsprzedane (o dalszych losach akcji) a zarząd/rada nadzorcza w drodze uchwały jako podmioty uprawnione do nabycia wskaże Osoby Fizyczne.

W ramach Programu Motywacyjnego akcje mogą być nabywane przez Osoby Fizyczne od Spółki lub od innej spółki wchodzącej w skład Grupy (dalej: „Spółka Akcyjna”), działającej w charakterze administratora Programu Motywacyjnego, będącej spółką kapitałową, polskim rezydentem podatkowym i podlegającej nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w Polsce, która nabędzie te akcje wyłącznie w celu przeniesienia ich własności na Osoby Fizyczne.

Alternatywnie, Program Motywacyjny zostanie przeprowadzony przez Spółkę, ale nie w oparciu o własne akcje, ale o akcje emitowane przez Spółkę Akcyjną. W oparciu o takie alternatywne rozwiązanie, przewiduje się, że akcje w Spółce Akcyjnej będą mogły zostać objęte lub nabyte przez Osoby Fizyczne a uprawnienie do ich nabycia będzie wynikało wprost z uchwały (zwyczajnego lub nadzwyczajnego) walnego zgromadzenia akcjonariuszy Spółki Akcyjnej.

Osoby Fizyczne uczestniczące w Programie Motywacyjnym będą mogły czerpać korzyści finansowe z przyznanych (objętych) przez nie akcji poprzez pobieranie dywidendy, możliwość sprzedaży innym podmiotom oraz ich umorzenia, czyli sytuacji, w której Spółka lub Spółka Akcyjna nabędzie od Osób Fizycznych akcje celem ich umorzenia lub umorzy w trybie umorzenia przymusowego lub automatycznego i wypłaci w zamian za to ich wartość rynkową, wyższą niż cena, którą zapłaciły Osoby Fizyczne przy ich nabyciu, co spowoduje spadek wartości pozostałych akcji Spółki lub Spółki Akcyjnej.

Należy zaznaczyć, że Program Motywacyjny nie przewiduje aby uprawnienie do nabycia akcji wynikało w wcześniejszych opcji, warrantów czy też innych instrumentów finansowych uprawniających Osoby Fizyczne do objęcia akcji na warunkach preferencyjnych. Nabycie akcji warunkowane będzie tylko spełnieniem przez Osoby Fizyczne określonych warunków oraz ich decyzją o nabyciu akcji. W przypadku gdy Osoby Fizyczne będą nabywały akcje Spółki od Spółki Akcyjnej oraz w przypadku nabywania akcji Spółki Akcyjnej w ramach rozwiązania alternatywnego, Program Motywacyjny będzie finansowany ze środków własnych Spółki Akcyjnej otrzymanych poprzez dofinansowanie kapitałów od Spółki.

W celu zapewnienia finansowania Spółki Akcyjnej, tj. w celu zwiększenia płynności finansowej tejże spółki i przeprowadzenia przez nią Programu Motywacyjnego z korzyścią dla całej Grupy, Spółka może dokonać:

*   wkładu pieniężnego (gotówkowego) do Spółki Akcyjnej, lub
*   wkładu niepieniężnego do Spółki Akcyjnej w postaci akcji własnych Spółki (poniżej 50%), skupionych uprzednio w tym celu przez Spółkę z GPW (za gotówkę)

\-w zamian za nowo wyemitowane akcje Spółki Akcyjnej (dalej: „Akcje”). Przewiduje się przy tym, że zdecydowana większość wkładu wniesionego przez Spółkę będzie stanowiła tzw. agio emisyjne, czyli nadwyżkę wartości wkładu nad nominalną wartością wydanych Akcji, która zostanie odniesiona na kapitał zapasowy lub inne niż kapitał zakładowy (akcyjny) kapitały celowe Spółki Akcyjnej.

Niewykluczone, że w przyszłości Spółka dokona następnie wniesienia całości posiadanych przez siebie Akcji jako wkładu niepieniężnego do innej spółki kapitałowej, tj. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Polsce (dalej: „Spółka Kapitałowa”), będącej polskim rezydentem podatkowym i podlegającej nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu na terytorium Polski - w zamian za udziały w kapitale zakładowym tej spółki.

Na chwilę obecną, z uwagi na planowane przeprowadzenie Programu Motywacyjnego, w wyniku którego również Osoby Fizyczne nabędą akcje w Spółce Akcyjnej, Spółka nie jest jednak w stanie określić, czy wnoszone Akcje będą stanowić poniżej, czy powyżej 50% akcji w Spółce Akcyjnej, tj. czy na skutek aportu w postaci Akcji w Spółce Akcyjnej, Spółka Kapitałowa uzyska bezwzględną większość praw głosu w Spółce Akcyjnej.

Możliwa jest również sprzedaż przez Wnioskodawcę objętych uprzednio Akcji, przy czym nie będzie to sprzedaż dokonywana do osób uprawnionych na obejmowanie akcji na postawie Programu Motywacyjnego, a cena sprzedaży będzie odpowiadać ich wartości rynkowej.

W związku z powyższym zadano m.in. następujące pytanie:

Czy w przypadku wniesienia do Spółki Akcyjnej (celem jej dokapitalizowania) wkładu niepieniężnego w postaci akcji własnych Spółki, dających poniżej 51% praw głosu w Spółce, skupionych uprzednio w tym celu z GPW, Spółka będzie zobowiązana do rozpoznania dochodu (straty) w wysokości różnicy pomiędzy przychodem w wysokości wartości nominalnej Akcji objętych w zamian za ww. wkład a kosztem uzyskania przychodu w wysokości wydatków poniesionych na ww. skup akcji własnych, będących przedmiotem wkładu, z GPW? (pytanie oznaczone we wniosku Nr 1)

Zdaniem Wnioskodawcy, w przypadku wniesienia do Spółki Akcyjnej wkładu niepieniężnego w postaci akcji własnych Spółki, dających poniżej 51% praw głosu, skupionych uprzednio w tym celu z GPW, Spółka będzie zobowiązana do rozpoznania dochodu (straty) w wysokości różnicy pomiędzy przychodem w wysokości wartości nominalnej Akcji objętych w zamian za ww. wkład a kosztem uzyskania przychodu w wysokości wydatków poniesionych na ww. skup akcji własnych, będących przedmiotem wkładu, z GPW.

Jak stanowi art. 12 ust. 1 pkt 7 Ustawy CIT, przychodem podlegającym opodatkowaniu jest nominalna wartość udziałów (akcji) w spółce kapitałowej objętych w zamian za wkład niepieniężny w innej postaci niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część. Przepisy art. 14 ust. 1-3 stosuje się przy tym odpowiednio.

Zdaniem Wnioskodawcy, art. 12 ust. 1 pkt 7 Ustawy CIT powinien być rozumiany w ten sposób, że dla podatnika podatku CIT wnoszącego do spółki kapitałowej wkład niepieniężny w innej postaci niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część przychodem jest wartość nominalna udziałów lub akcji w tej spółce kapitałowej, objętych w zamian za wkład niepieniężny w innej postaci niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część, przy czym wartość nominalna nie musi być wartością rynkową przedmiotowych udziałów lub akcji.

Jak wynika bowiem z regulacji zawartych w przepisach Kodeksu spółek handlowych, wartość nominalna jest wielkością stałą wynikającą z umowy bądź statutu spółki, a zmiana jej wysokości może nastąpić wyłącznie w drodze stosownej decyzji w tym zakresie organu spółki, tj. zgromadzenia wspólników, nie zaś decyzji organu podatkowego. Co za tym idzie, organy podatkowe nie są, w ocenie Wnioskodawcy, uprawnione, na mocy przywołanych przepisów, do szacowania przychodu podatnika (tj. wnoszącego), określonego jako nominalna wartość udziałów spółki przyjmującej aport, przekazanych na rzecz wnoszącego, w sytuacji, gdy część wartości rynkowej przedmiotu wkładu odniesiono na kapitał zapasowy.

Skoro w art. 12 ust. 1 pkt 7 Ustawy CIT przewidziano, że przychodem jest nominalna wartość udziałów/akcji objętych w zamian za wkład niepieniężny inny niż przedsiębiorstwo albo jego zorganizowana część, a więc wartość umownie określona przez strony, to twierdzenie, że „odpowiednie” stosowanie art. 14 ust. 1-3 Ustawy CIT miałoby polegać na ustalaniu przychodu wspólnika zawsze w wysokości wartości rynkowej obejmowanych udziałów/akcji, nie ma w ocenie Wnioskodawcy podstaw prawnych.

W przypadku przyjęcia takiego stanowiska należałoby ponadto przyjąć, że skoro wartość przychodu, o którym mowa w art. 12 ust. 1 pkt 7 Ustawy CIT powinna być wartością rynkową i może być szacowana przez organy podatkowe, to również przy ustalaniu kosztu uzyskania przychodów, na gruncie art. 15 ust. lk pkt 1 Ustawy CIT (który referuje do art. 12 ust. 1 pkt 7), powinna być brana pod uwagę wartość rynkowa udziałów lub akcji na dzień ich objęcia, a nie ich wartość nominalna, co stałoby w wyraźnej sprzeczności z art. 15 ust. lk Ustawy CIT.

Mając zatem na uwadze cel wprowadzenia art. 12 ust. 1 pkt 7 Ustawy CIT oraz jego logiczne konsekwencje związane z wprowadzeniem art. 15 ust. lk pkt 1 tejże ustawy, należy stwierdzić, że jako przychód traktowana powinna być nominalna wartość udziałów lub akcji w spółce kapitałowej. Możliwość odpowiedniego stosowania art. 14 ust. 1-3 Ustawy CIT, wynikająca z art. 12 ust. 1 pkt 7, dotyczy wyłącznie ustalania wartości rynkowej przedmiotu zbycia, a tym samym określenia wartości rynkowej aportu, a nie wartości obejmowanych udziałów, czy akcji.

Takie stanowisko zostało potwierdzone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w składzie 7 sędziów z 20 lipca 2015 r. (sygn. II FSK 1772/13): (\`(...)\`) należy przyjąć, że w świetle art. 12 ust. 1 pkt 7 w zw. z art. 14 ust. 1-3 u.p.d.o.p., organy podatkowe nie są uprawnione do określenia przychodu spółki wnoszącej aport z tytułu obejmowanych udziałów (akcji) w innej wysokości niż wartość nominalna objętych udziałów (akcji). Potwierdzenie, że przychodem z tytułu wniesienia aportu do spółki kapitałowej jest wartość nominalna obejmowanych udziałów (akcji) spółki, znajduje się w uzasadnieniu projektu ustawy z dnia 9 czerwca 2000 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (Nr druku: 1854), w którym ustawodawca określił wprost, iż celem wprowadzenia art. 12 ust. 1 pkt 7 jest wskazanie nowej kategorii przychodu, którym będzie wartość nominalna udziałów lub akcji w spółce (spółdzielni) objętych w zamian za wniesione do spółki lub spółdzielni wkłady niepieniężne w innej postaci niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część. Podkreślenia wymaga również fakt, że w powyższym uzasadnieniu nie pojawia się żadne odniesienie ani do wartości rynkowej, ani też do przepisów art. 14 ust. 1-3 u.p.d.o.p., a celem ustawodawcy było ustalenie nowej kategorii przychodów w wysokości nominalnej akcji lub udziałów. Jeżeli ustawodawca przyjąłby jako zasadę wartość rynkową obejmowanych udziałów (akcji), to nie ujmowałby w przepisach wprost, że przychodem wspólnika wnoszącego do spółki kapitałowej wkład niepieniężny w postaci innej niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część jest nominalna wartość takich obejmowanych udziałów (akcji).

Analogiczne stanowisko zostało następnie wyrażone także w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 1 września 2015 r. (sygn. II FSK 1693/13).

Biorąc powyższe argumenty pod uwagę, Wnioskodawca stoi na stanowisku, w świetle którego w przypadku objęcia przez Spółkę Akcji w zamian za wkład niepieniężny w postaci poniżej 50% akcji własnych Spółki, Spółka będzie zobowiązana do rozpoznania przychodu w wysokości wartości nominalnej Akcji objętych w zamian za ww. wkład.

Przechodząc natomiast do kwestii ustalenia kosztów uzyskania ww. przychodu, zdaniem Wnioskodawcy, należy odwołać się do art. 15 ust. lj pkt 2 Ustawy CIT, zgodnie z którym w przypadku objęcia udziałów (akcji) w spółce w zamian za wkład niepieniężny w postaci udziałów (akcji) w spółce, na dzień objęcia tych udziałów (akcji) ustala się koszt uzyskania przychodu w wysokości wartości:

1.  określonej zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 7, tj. w wartości nominalnej wnoszonych w formie wkładu niepieniężnego udziałów w spółce, w przypadku gdy zostały objęte w zamian za wkład niepieniężny w innej postaci niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część,
2.  określonej zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 8, w przypadku gdy udziały (akcje) w spółce, które są wnoszone w formie wkładu niepieniężnego, nie zostały objęte w zamian za wkład niepieniężny,
3.  określonej zgodnie z ust. 1k, w przypadku, gdy udziały (akcje) w spółce, które są wnoszone w formie wkładu niepieniężnego, zostały objęte w zamian za wkład niepieniężny w postaci przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części.

W ocenie Spółki, w związku z faktem, że akcje własne Spółki wnoszone do Spółki Akcyjnej nie zostały przez Spółkę „objęte w zamian za wkład niepieniężny”, w analizowanej sprawie nie znajdą zastosowania uregulowania art. 15 ust. lj pkt 2 lit. a) i c) Ustawy CIT. Z uwagi na fakt, że akcje własne Spółki, będące przedmiotem wkładu do Spółki akcyjnej, Spółka uprzednio skupi w tym celu z GPW (za gotówkę), koszt objęcia ww. akcji własnych powinien być ustalony przez Spółkę zgodnie z art. 15 ust. lj pkt 2 lit. b) Ustawy CIT.

Przepis ten w zakresie sposobu ustalenia kosztów odsyła natomiast do art. 16 ust. 1 pkt 8 Ustawy CIT, zgodnie z którym nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wydatków na objęcie lub nabycie m.in. udziałów (akcji) w spółce - wydatki takie są jednak kosztem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia tych udziałów (akcji).

Zdaniem Wnioskodawcy, z analizy powyższych uregulowań wynika, że kosztem uzyskania przychodu z tytułu objęcia Akcji będą dla Spółki wydatki poniesione na uprzedni skup akcji własnych Spółki z GPW (tj. środki pieniężne wydane przez Spółkę na ten skup) - taki wydatek Spółka poniesie bowiem w związku z pozyskaniem z rynku (tj. z GPW) akcji własnych, które w drodze aportu zostaną wniesione do Spółki Akcyjnej.

Reasumując, w ocenie Wnioskodawcy, na moment objęcia Akcji, Spółka będzie zobowiązana do rozpoznania dochodu (straty) w wysokości różnicy pomiędzy przychodem, tj. wartością nominalną Akcji wydanych na rzecz Spółki w zamian za aport akcji własnych a kosztem uzyskania przychodu w wysokości wydatków poniesionych przez Spółkę na uprzedni skup akcji własnych z GPW.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej w tym zakresie oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Interpretacja dotyczy opisanego zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania interpretacji.

Nadmienia się, że w zakresie pytań Nr 2-4 zostały wydane odrębne rozstrzygnięcia.

Należy zaznaczyć, że w niniejszej interpretacji nie dokonano oceny możliwości skupu przez Wnioskodawcę akcji własnych a następnie ich wniesienia, w kontekście uregulowań wynikających z Kodeksu spółek handlowych, gdyż tut. Organ nie jest uprawniany do wydawania interpretacji w zakresie prawa handlowego.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, ul. Świętego Mikołaja 78/79, 50-126 Wrocław po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.