Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPP2/443-660a/13/AD
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2013-10-21
Teza: Zwolnienie od podatku usług szkoleniowych.
Słowa kluczowe: opodatkowanie; szkolenie; usługi
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 2-art. 43

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 2 lipca 2013 r. (data wpływu 8 lipca 2013 r.), uzupełnionym w dniach 13 września i 14 października 2013 r. (daty wpływu), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie zwolnienia od podatku usług szkoleniowych polegających na przygotowaniu i przeprowadzeniu warsztatów aktywizacji zawodowej i coachingu – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 8 lipca 2013 r. został złożony wniosek, uzupełniony w dniach 13 września i 14 października 2013 r., o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie zwolnienia od podatku usług szkoleniowych polegających na przygotowaniu i przeprowadzeniu warsztatów aktywizacji zawodowej i coachingu.

W złożonym wniosku oraz jego uzupełnieniach, przedstawiono następujący stan faktyczny.

Prowadzi Pani działalność gospodarczą w zakresie PKD (2007) 8559.B „Pozostałe formy edukacji gdzie indziej niesklasyfikowane”. Wykonuje Pani działania w ramach umów z Ośrodkami Pomocy Społecznej, których przedmiotem jest zorganizowanie i przeprowadzenie szkoleń współfinansowanych ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego. Celem projektów jest m. in. przekwalifikowanie zawodowe osób aktualnie nieaktywnych zawodowo, aktywizacja społeczno-zawodowa osób zagrożonych wykluczeniem społecznym, pomoc w wejściu lub powrocie na rynek pracy, zdobycie podstawowych umiejętności do podjęcia pracy. W ramach projektów pn: „…”, „…”, „…”, „…” itp. Ośrodki zleciły Pani, w drodze przetargów, przeprowadzenie usług polegających na przygotowaniu i przeprowadzeniu szkoleń m. in. z zakresu „Warsztaty aktywizacji zawodowej” (odbudowanie zdolności i nabycie umiejętności niezbędnych do wejścia na rynek pracy poprzez nabycie umiejętności przygotowania dokumentów aplikacyjnych, przygotowania się do rozmowy kwalifikacyjnej, pozyskiwanie ofert zatrudnienia, dopasowanie swoich kwalifikacji do oczekiwań pracodawcy) i „Coaching” (zbudowanie lepszej relacji z samym sobą, większa akceptacja, świadomość swoich wartości potrzeb oraz osiągnięcie pierwotnie postawionego celu zawodowego).

Wyżej wymienione umowy obejmują tylko część działań zaprogramowanych przez MOPS i OPS wykonywanych w ramach projektów. Kolejnym etapem realizacji projektów są inne kursy specjalistyczne zawodowe. Planowane rezultaty projektów, to wzrost kompetencji społecznych i zawodowych, nabycie umiejętności i kwalifikacji niezbędnych do świadczenia pracy i podjęcia zatrudnienia, podniesienia motywacji do wejścia na otwarty rynek pracy, nabycie umiejętności liderskich. Płatności dokonywane są na podstawie wystawianych faktur. Wystawiane są one za zrealizowane poszczególne moduły szkolenia, które są wyodrębnione w umowach wraz z ceną, tworząc kwotę główną umowy. Ponadto uczestnicy szkoleń nie ponoszą żadnych kosztów związanych z uczestnictwem w działaniach. Wiedza zdobyta na szkoleniach prowadzonych przez firmę ma na celu uzyskanie i uaktualnienie umiejętności - kompetencji koniecznych do podjęcia i wykonywania czynności zawodowych, które zostały sklasyfikowane zgodnie z rozporządzeniem Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 27 kwietnia 2010r. (Klasyfikacja Zawodów i Specjalności). Przedmiotowe szkolenia wpisują się w zakres kształcenia, podnoszenia kwalifikacji przekwalifikowania w branżach i zawodach (w tym: kelnerzy, hostessy, pracownicy usług domowych, gospodarze budynków, osoby do towarzystwa, pracownicy usług osobistych gdzie indziej niesklasyfikowanych, sprzedawcy na targowiskach i bazarach, sprzedawcy sklepowi, pracownicy sprzedaży, opiekunowie dziecięcy, pracownicy domowej opieki osobistej).

Zdaniem Pani, prowadzone szkolenia są usługą, w której dominuje czynnik pomocy społecznej osobom w trudnej sytuacji na rynku pracy, mający na celu edukację tych osób i szkolenie grupowe (w niektórych przypadkach również indywidualne), przygotowujące te osoby do powrotu na rynek pracy oraz wyboru optymalnych obszarów zawodowych, jak również dalszych form kształcenia. Oferowane szkolenia są grupową formą szkolenia osób dorosłych, prowadzą do rozpoznania własnego potencjału społeczno-zawodowego, co jest niezbędne w podejmowaniu pracy zarobkowej. Interpretacja wydana przez Ministerstwo Rozwoju Regionalnego z dnia 31 stycznia 2012 r. sygn. DZF-IV-82252-54-IK/12 wskazująca stanowisko Instytucji Zarządzającej Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki (POKL) stanowi, że wszystkie szkolenia w ramach POKL powinny stanowić usługi kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego, gdyż „Jednym z celów głównych Programu jest wzrost zatrudnienia. Stąd, generalnie przedmiot szkoleń realizowanych w ramach POKL wiąże się z kształceniem zawodowym lub przekwalifikowaniem zawodowym zdefiniowanym w przepisach prawa podatkowego. Z uwagi na powyższe, w opinii instytucji zarządzającej POKL wszystkie szkolenia w ramach POKL powinny być zwolnione z podatku od towarów i usług, o ile są finansowane w conajmniej 70% ze środków publicznych”.

Umowy o świadczenie usług z danego projektu MOPS-y i GOPS-y zawierają bezpośrednio z Pani firmą, która nie jest jednostką objętą systemem oświaty, nie działa w rozumieniu przepisów o pomocy społecznej i opieki medycznej. Do przeprowadzenia ww. szkoleń zatrudnia Pani wykwalifikowaną kadrę w danej dziedzinie (między innymi nauczycieli, psychologów, terapeutów, radców prawnych, doradców zawodowych itp.) na umowę zlecenie lub umowę o dzieło. Wszystkie szkolenia finansowane są w całości ze środków publicznych i ze środków UE.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy świadczone usługi szkoleniowe, finansowane ze środków publicznych i środków pozyskanych z UE, przeprowadzane w celu pozyskania przez bezrobotnych pracy, w celu odnalezienia się na rynku pracy, podlegają zwolnieniu od VAT?

Zdaniem Wnioskodawcy, świadczone usługi korzystają ze zwolnienia VAT.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Stosownie do dyspozycji art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze zm.), opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl postanowień art. 8 ust. 1 ustawy, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).

Stawka podatku - zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy - wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1.

Stosownie do treści art. 146a pkt 1 ustawy, w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2013 r., z zastrzeżeniem art. 146f, stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 1 i 13, art. 109 ust. 2 i art. 110, wynosi 23%.

Na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 26 ustawy, zwalnia się od podatku usługi świadczone przez:

1.  jednostki objęte systemem oświaty w rozumieniu przepisów o systemie oświaty, w zakresie kształcenia i wychowania,
2.  uczelnie, jednostki naukowe Polskiej Akademii Nauk oraz jednostki badawczo – rozwojowe, w zakresie kształcenia na poziomie wyższym

*   oraz dostawę towarów i świadczenie usług ściśle z tymi usługami związane.

W świetle ust. 1 pkt 29 ww. artykułu, zwalnia się od podatku usługi kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego, inne niż wymienione w pkt 26:

1.  prowadzone w formach i na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach, lub
2.  świadczone przez podmioty, które uzyskały akredytację w rozumieniu przepisów o systemie oświaty - wyłącznie w zakresie usług objętych akredytacją, lub
3.  finansowane w całości ze środków publicznych

*   oraz świadczenie usług i dostawę towarów ściśle z tymi usługami związane.

Wskazane wyżej regulacje zawarte w art. 43 ust. 1 pkt 26 i 29 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. stanowią odzwierciedlenie prawa unijnego, gdyż w świetle art. 132 ust. 1 lit. i) Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L 347 str. 1 ze zm.), zwolnione jest kształcenie dzieci lub młodzieży, kształcenie powszechne lub wyższe, kształcenie zawodowe lub przekwalifikowanie, łącznie ze świadczeniem usług i dostawą towarów ściśle z taką działalnością związanych, prowadzone przez odpowiednie podmioty prawa publicznego lub inne instytucje działające w tej dziedzinie, których cele uznane są za podobne przez dane państwo członkowskie.

Cytowany przepis umiejscowiony został w rozdziale 2 tego aktu, zatytułowanym „Zwolnienia dotyczące określonych czynności wykonywanych w interesie publicznym”, co oznacza, iż usługi szkoleniowe na gruncie Dyrektywy VAT podlegają zwolnieniu od podatku wyłącznie, gdy są wykonywane w interesie publicznym, tzn. wypełniają obowiązki, jakie ciążą na danym państwie wobec jego obywateli.

W tym kontekście wskazać należy - co wielokrotnie podkreślał Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej - że zakres zwolnień przewidzianych w Dyrektywie nie może być interpretowany w sposób rozszerzający. Czynności zwolnione zgodnie z Dyrektywą stanowią autonomiczne pojęcia prawa wspólnotowego, a ich ujednolicona interpretacja ma służyć unikaniu rozbieżności w stosowaniu systemu podatku od wartości dodanej w poszczególnych państwach członkowskich. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem „pojęcia używane do opisania zwolnień wymienionych w art. 13 Szóstej Dyrektywy powinny być interpretowane w sposób ścisły, ponieważ stanowią one odstępstwa od ogólnej zasady, zgodnie z którą podatkiem VAT objęta jest każda dostawa towarów i każda usługa świadczona odpłatnie przez podatnika” (wyrok TSUE z dnia 19 listopada 2009 r. C-461/08 w sprawie Don Bosco Onroerend Goed BV).

Ponadto należy nadmienić, że w dniu 1 lipca 2011 r. weszły w życie przepisy rozporządzenia Rady (UE) nr 282/2011 z dnia 15 marca 2011 r. ustanawiające środki wykonawcze do Dyrektywy 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L 77/1 ze zm.). Rozporządzenie to wiąże wszystkie państwa członkowskie i jest stosowane bezpośrednio.

Definicja zawarta w art. 44 tego rozporządzenia określa, że usługi w zakresie kształcenia zawodowego i przekwalifikowania zapewniane na warunkach określonych w art. 132 ust. 1 lit. i) Dyrektywy 2006/112/WE Rady obejmują nauczanie pozostające w bezpośrednim związku z branżą lub zawodem, jak również nauczanie mające na celu uzyskanie lub uaktualnienie wiedzy do celów zawodowych. Czas trwania kursu w zakresie kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania nie ma w tym przypadku znaczenia.

Analiza powołanej wyżej regulacji art. 43 ust. 1 pkt 26 lit. a) ustawy o podatku od towarów i usług prowadzi do wniosku, że warunkiem zwolnienia od podatku usług w zakresie kształcenia jest spełnienie przesłanki o charakterze podmiotowym odnoszącej się do usługodawcy, który musi być jednostką objętą systemem oświaty w rozumieniu przepisów o systemie oświaty. Z kolei, aby móc skorzystać ze zwolnienia od podatku, na podstawie ust. 1 pkt 29 powyższego artykułu, szkolenia muszą obejmować nauczanie pozostające w bezpośrednim związku z konkretną branżą, czy zawodem oraz muszą mieć na celu uzyskanie, czy uaktualnienie wiedzy do celów zawodowych. Dodatkowo należy spełnić jeden ze wskazanych poniżej warunków, tj.:

*   formy i zasady tych szkoleń wynikają z odrębnych od podatkowych aktów prawnych,
*   na świadczone szkolenia uzyskuje się akredytację w rozumieniu przepisów o systemie oświaty,
*   szkolenia są finansowane w całości ze środków publicznych.

Środkami publicznymi - w myśl art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 885 ze zm.) - są:

1.  dochody publiczne;
2.  środki pochodzące z budżetu Unii Europejskiej oraz niepodlegające zwrotowi środki z pomocy udzielanej przez państwa członkowskie Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA);
3.  środki pochodzące ze źródeł zagranicznych niepodlegające zwrotowi, inne niż wymienione w pkt 2;
4.  przychody budżetu państwa i budżetów jednostek samorządu terytorialnego oraz innych jednostek sektora finansów publicznych pochodzące:

1.  ze sprzedaży papierów wartościowych,
2.  z prywatyzacji majątku Skarbu Państwa oraz majątku jednostek samorządu terytorialnego,
3.  ze spłat pożyczek i kredytów udzielonych ze środków publicznych,
4.  z otrzymanych pożyczek i kredytów,
5.  z innych operacji finansowych;

6.  przychody jednostek sektora finansów publicznych pochodzące z prowadzonej przez nie działalności oraz pochodzące z innych źródeł.

Zgodnie z brzmieniem art. 5 pkt 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (t. j. Dz. U. z 2009 r. Nr 84, poz. 712 ze zm.), przez beneficjenta rozumie się osobę fizyczną, osobę prawną lub jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, której ustawa przyznaje zdolność prawną, realizującą projekty finansowane z budżetu państwa lub ze źródeł zagranicznych na podstawie decyzji lub umowy o dofinansowanie projektu.

W pkt 3 powołanego artykułu wskazano, że instytucja pośrednicząca, to organ administracji publicznej lub inna jednostka sektora finansów publicznych, której została powierzona, w drodze porozumienia zawartego z instytucją zarządzającą, część zadań związanych z realizacją programu operacyjnego; instytucja pośrednicząca pełni funkcje instytucji pośredniczącej w rozumieniu art. 2 pkt 6 rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1260/1999 (Dz. Urz. UE L 210 z 31.07.2006, str. 25-78).

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że świadczy Pani między innymi usługi szkoleniowe polegające na przygotowaniu i przeprowadzeniu warsztatów aktywizacji zawodowej i coachingu na rzecz osób bezrobotnych, a także zagrożonych wykluczeniem społecznym. Umowy o świadczenie ww. usług OPS zawierały bezpośrednio z Pani firmą, która nie jest jednostką objętą systemem oświaty. Do przeprowadzenia ww. szkoleń zatrudnia Pani wykwalifikowaną kadrę w danej dziedzinie (nauczycieli, psychologów, terapeutów, radców prawnych itp.). Wszystkie szkolenia finansowane są w całości ze środków publicznych i ze środków UE.

Analiza przedstawionego stanu faktycznego oraz treści powołanych przepisów prowadzi do stwierdzenia, że ww. usługi nie korzystają ze zwolnienia od podatku określonego w art. 43 ust. 1 pkt 26 lit. a) ustawy, gdyż firma Pani nie jest jednostką objętą systemem oświaty w rozumieniu przepisów o systemie oświaty. Usługi te jednak są zwolnione od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 lit c ustawy, gdyż – jak wynika z treści wniosku – przeprowadzone szkolenia są usługami kształcenia zawodowego finansowanymi w 100% ze środków publicznych.

Jednocześnie należy wskazać, że w kwestii zwolnienia od podatku usług szkoleniowych innych niż warsztaty aktywizacji zawodowej i warsztaty w formie coachingu, wydano postanowienie nr ITPP2/443-660b/13/AD.

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, Al. Zwycięstwa 16/17, 80-219 Gdańsk, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.