Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPB1/415-105a/12/DP
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2012-04-25
Teza: Czy postanowienie umowne o zwolnieniu Wnioskodawcy, jako najemcy, z czynszu stanowi dla Wnioskodawcy przychód będący nieodpłatnym świadczeniem podlegającym wpisowi do podatkowej księgi przychodów i rozchodów, do kolumny „pozostałe przychody" na podstawie zapisu umowy?
Słowa kluczowe: administracja-administracja lokalna; przychód; umowa-umowa najmu; umowa-umowa wzajemna; świadczenie-świadczenie nieodpłatne
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 11

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy, działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pana przedstawione we wniosku z dnia 24 stycznia 2012 r. (data wpływu 30 stycznia 2012 r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie przychodów z nieodpłatnych świadczeń – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 30 stycznia 2012 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie przychodów z nieodpłatnych świadczeń.

W przedmiotowym wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

W ramach prowadzonej działalności gospodarczej prowadzi Pan kantor wymiany walut. Działalność gospodarcza opodatkowana jest na zasadach ogólnych. Na potrzeby działalności zawarł Pan w dniu 21 listopada 2011 r. umowę najmu lokalu do 1 marca 2013 roku, która przewiduje wykonanie na Pana koszt niezbędnych prac adaptacyjnych w lokalu, w celu przystosowania obiektu do prowadzonej działalności. Za wykonane prace jest Pan, jako najemca, zwolniony na podstawie zawartej umowy z opłacania czynszu do 28 lutego 2012 roku. Wynajmujący wystawi pierwszą fakturę z tytułu najmu za miesiąc marzec 2012 roku. Po zakończeniu umowy poczynione przez Pana nakłady przechodzą na własność Wynajmującego bez odszkodowania. Wartość czynszu ustalono na kwotę 3.500 zł brutto, a kwota poczynionych przez Pana nakładów na 10 stycznia 2012 r., tj. na dzień zakończenia adaptacji pomieszczenia wyniosła 19.000 zł.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie w zakresie przychodów z nieodpłatnych świadczeń.

Czy postanowienie umowne o zwolnieniu Wnioskodawcy, jako najemcy, z czynszu stanowi dla Wnioskodawcy przychód będący nieodpłatnym świadczeniem podlegającym wpisowi do podatkowej księgi przychodów i rozchodów, do kolumny „pozostałe przychody" na podstawie zapisu umowy?

Uważa Pan, iż wartość czynszu za okres od 21 listopada 2011 r. do 28 lutego 2012 r. ustalono w umowie, w świadczeniu jakim jest przeprowadzenie przez Pana adaptacji najmowanego lokalu. W związku z tym nie wystąpi nieodpłatne świadczenie, gdyż wydatki związane z adaptacją zastępują czynsz. Wartością świadczenia wzajemnego jest wartość nakładów. Nie ma zatem konieczności ujmowania w księdze przychodów i rozchodów wartości umownego czynszu na podstawie umowy w kolumnie „pozostałych przychodów".

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 361 ze zm.), za przychód z działalności gospodarczej, uważa się kwoty należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont. U podatników dokonujących sprzedaży towarów i usług opodatkowanych podatkiem od towarów i usług za przychód z tej sprzedaży uważa się przychód pomniejszony o należny podatek od towarów i usług.

W myśl art. 14 ust. 2 pkt 8 ww. ustawy, przychodem z działalności gospodarczej jest również wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń, obliczonych zgodnie z art. 11 ust. 2-2b, z zastrzeżeniem art. 21 ust. 1 pkt 125.

Stosownie do art. 11 ust. 2 ustawy, wartość pieniężną świadczeń w naturze, z zastrzeżeniem art. 2 ust. 2, określa się na podstawie cen rynkowych stosowanych w obrocie rzeczami lub prawami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca ich uzyskania.

Zgodnie z art. 11 ust. 2a ustawy, wartość pieniężną innych nieodpłatnych świadczeń ustala się:

1.  jeżeli przedmiotem świadczenia są usługi wchodzące w zakres działalności gospodarczej dokonującego świadczenia - według cen stosowanych wobec innych odbiorców,
2.  jeżeli przedmiotem świadczeń są usługi zakupione - według cen zakupu,
3.  jeżeli przedmiotem świadczeń jest udostępnienie lokalu lub budynku - według równowartości czynszu, jaki przysługiwałby w razie zawarcia umowy najmu tego lokalu lub budynku,
4.  w pozostałych przypadkach - na podstawie cen rynkowych stosowanych przy świadczeniu usług lub udostępnianiu rzeczy lub praw tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca udostępnienia.

Przepis art. 11 ust. 2b ustawy stanowi, że jeżeli świadczenia są częściowo odpłatne, przychodem podatnika jest różnica pomiędzy wartością tych świadczeń, ustaloną według zasad określonych w ust. 2 lub 2a, a odpłatnością ponoszoną przez podatnika.

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych, zaliczając nieodpłatne świadczenie do czynników kształtujących podstawę opodatkowania, nie precyzuje, co należy rozumieć pod tym pojęciem. W celu ustalenia jego znaczenia, w tym m.in. dla celów podatkowych, zasadne jest sięgnięcie w pierwszej kolejności do reguł wykładni gramatycznej. Należy zatem odwołać się do znaczenia jaki ten zwrot ma w języku potocznym. Zgodnie z wykładnią gramatyczną odpłacać to „oddawać komuś coś w zamian”, odpłatny zaś to „taki za który się płaci, wymagający zapłacenia, zwrot kosztów” (Nowy Słownik Języka Polskiego PWN, Warszawa 2002).

Dla celów podatkowych, przez nieodpłatne świadczenia należy więc rozumieć te wszystkie zdarzenia prawne lub gospodarcze, których skutkiem jest nieodpłatne, tj. nie związane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu, przysporzenie w majątku podatnika, mające konkretny wymiar finansowy. Wskazać przy tym należy, iż zgodnie z art. 353 § 2 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.), świadczenie może polegać na działaniu albo na zaniechaniu.

Powstanie przychodu ze świadczeń nieodpłatnych należy zatem rozważyć zawsze wtedy, gdy podatnik podatku dochodowego od osób fizycznych otrzymuje bez obowiązku świadczenia wzajemnego rzeczy lub prawa, bądź inne świadczenia lub też możliwość korzystania z rzeczy lub praw (w szczególności ze środków pieniężnych).

Z przedstawionego we wniosku opisu stanu faktycznego wynika, iż prowadzi Pan działalność kantorową. Na potrzeby działalności zawarł Pan umowę najmu lokalu, która przewiduje wykonanie na Pana koszt niezbędnych prac adaptacyjnych w celu przystosowania obiektu do prowadzonej działalności. W związku z wykonaniem prac jest Pan, jako najemca, na podstawie zawartej umowy zwolniony z czynszu do 28 lutego 2012 roku. Wynajmujący wystawi pierwszą fakturę z tytułu najmu za miesiąc marzec 2012 roku. Po zakończeniu umowy poczynione przez Pana nakłady przechodzą na własność Wynajmującego bez odszkodowania.

W myśl art. 659 § 1 Kodeksu cywilnego, przez umowę najmu wynajmujący zobowiązuje się oddać najemcy rzecz do używania przez czas oznaczony lub nieoznaczony, a najemca zobowiązuje się płacić wynajmującemu umówiony czynsz.

Czynsz może być oznaczony w pieniądzach lub w świadczeniach innego rodzaju (§ 2).

Umowa najmu musi mieć zatem charakter odpłatny. Musi być oznaczony czynsz (wynagrodzenie) za wynajęcie lokalu. Czynsz ten nie musi jednak mieć charakteru pieniężnego. Można się umówić, że tytułem czynszu najemca wykona określone świadczenia dla wynajmującego, np. przeprowadzi remont w wynajmowanym lokalu.

Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że okres zwolnienia z czynszu na gruncie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie powinien być utożsamiany z nieodpłatnym świadczeniem wynajmującego na rzecz najemcy, bowiem udostępnienie powierzchni (najem lokalu) w kontekście odpłatnej umowy zawartej na okres od 21 listopada 2011 r. do 1 marca 2013 r. nie spełnia przesłanki nieodpłatności, skoro podstawą do zwolnienia z czynszu jest wykonanie prac adaptacyjnych w wynajmowanym lokalu. Co do zasady nie dochodzi zatem do nieodpłatnego świadczenia.

Reasumując, mając na uwadze przedstawiony we wniosku opis stanu faktycznego oraz obowiązujące uregulowania prawne stwierdzić należy, iż zwolnienie Pana, jako najemcy, z czynszu przez Wynajmującego, nie stanowi dla Pana przychodu z nieodpłatnych świadczeń, tym samym wartość czynszu, z którego zapłaty został Pan zwolniony, ani jakakolwiek inna wartość nieodpłatnego świadczenia nie podlega ewidencjonowaniu w podatkowej księdze przychodów i rozchodów.

Należy przy tym zastrzec, iż przy wydawaniu niniejszej interpretacji tutejszy organ dokonał wyłącznie analizy okoliczności podanych we wniosku.

Procedura wydawania indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego nie podlega regułom przewidzianym dla postępowania podatkowego, czy kontrolnego. Organ wydający interpretację opiera się wyłącznie na opisie stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego podanego we wniosku – nie prowadzi postępowania dowodowego. Rolą postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów podatkowych nie jest bowiem ustalanie, czy przedstawiony we wniosku stan faktyczny (zdarzenie przyszłe) jest zgodny ze stanem rzeczywistym. Ustalenie stanu rzeczywistego stanowi domenę ewentualnego postępowania podatkowego. To na podatniku ciąży obowiązek udowodnienia w toku tego postępowania okoliczności faktycznych, z których wywodzi on dla siebie korzystne skutki prawne.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, ul. Staromłyńska 10, 70-561 Szczecin, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu - do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach - art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, 87-100 Toruń, ul. Św. Jakuba 20.