Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 2461-IBPB-2-1.4514.601.2016.2.HK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2017-02-07
Teza: Czy podlega opodatkowaniu otrzymanie spłaty w związku z częściowym działem spadku i zniesieniem współwłasności?
Słowa kluczowe: obowiązek-obowiązek podatkowy; spadek; spłata
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2017 r., poz. 201) oraz § 7 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U., poz. 643) – Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Rozwoju i Finansów, stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z 27 października 2016 r. (data wpływu do Biura – 7 listopada 2016 r.), uzupełnionym 2 i 4 stycznia 2017 r., o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych otrzymania spłaty w związku z częściowym działem spadku – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 7 listopada 2016 r. wpłynął do Biura ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej m.in. podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych otrzymania spłaty w związku z częściowym działem spadku.

Wniosek nie spełniał wymogów formalnych, dlatego w piśmie z 22 grudnia 2016 r. znak: 2461-IBPB-2-2.4511.972.2016.1.MK 2461-IBPB-2-1.4514.601.2017.1.HK, wezwano o jego uzupełnienie.

Wniosek uzupełniono 2 i 4 stycznia 2017 r.

W przedmiotowym wniosku został m.in. przedstawiony następujący stan faktyczny:

Dnia 3 marca 2012 r. zmarła matka Wnioskodawczyni. Dnia 16 maja 2016 r. sporządzono akt poświadczenia dziedziczenia, w wyniku którego stwierdzono, iż Wnioskodawczyni nabyła udziały w wysokości 3/20 części spadku.

W skład spadku wchodzą udziały w wysokości 1/2 części we współwłasności w dwóch nieruchomościach:

1.  mniejszej o pow. 0,0529 ha – zabudowanej budynkiem mieszkalnym o pow. 130 m2,
2.  większej o pow. 0,0740 ha – niezabudowanej.

Wnioskodawczyni 10 sierpnia 2016 r. złożyła w Urzędzie Skarbowym druk SD-Z2, w którym wskazała, iż wartość rynkowa mniejszej nieruchomości wynosiła 8.000 zł, zaś większej nieruchomości – 52.000 zł (w tym: 40.000 zł – budynek mieszkalny).

W dniu 12 sierpnia 2016 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał zaświadczenie, w którym stwierdził, że podatek od spadków i darowizn z tytułu dziedziczenia nie należy się, gdyż zastosowano zwolnienie od tego podatku.

W dniu 17 sierpnia 2016 r. spadkobiercy dokonali częściowego działu spadku i zniesienia współwłasności obejmującego wyłącznie działkę o pow. 0,0740.

Strony w akcie notarialnym wskazały, iż wartość całej nieruchomości wynosi 51.800 zł, a więc wartość udziału Wnioskodawczyni wynosi 3.885 zł.

Strony oświadczyły, iż zniesienie współwłasności nastąpiło bez spłat, natomiast w wyniku częściowego działu spadku Wnioskodawczyni otrzymała kwotę 8.000 zł, a więc kwotę wskazaną w druku SD-Z2.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy – w związku z dokonanym częściowym działem spadku dotyczącym jednej nieruchomości i otrzymaną spłatą – Wnioskodawczyni zobowiązana jest zapłacić podatek, a jeśli tak w jakiej wysokości?

Zdaniem Wnioskodawczyni, z uwagi na fakt, iż otrzymała ona spłatę 8.000 zł, a więc wartość swojego udziału wskazanego w druku SD-Z2, co do tej nieruchomości nie jest ona zobowiązana do płacenia podatku od czynności cywilnoprawnych.

Wnioskodawczyni zaznaczyła, iż dział spadku był tylko częściowym działem spadku i biorąc pod uwagę, że pozostała jeszcze druga nieruchomość o wartości dużo wyższej niż nieruchomość, co do której dokonano działu spadku, całkowity udział Wnioskodawczyni w spadku po swojej matce nie został przewyższony.

Ponadto Wnioskodawczyni nadmieniła, że podatek od czynności cywilnoprawnych został pobrany od jej siostry, czyli osoby, która otrzymała jej udział w wysokości 2% spłaty przekazanej na rzecz Wnioskodawczyni, tj. kwoty 160 zł.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawczyni w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Na wstępie należy zaznaczyć, iż przedmiotem niniejszej interpretacji jest ocena stanowiska Wnioskodawcy tylko w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych. W pozostałym zakresie wniosku zostanie wydane odrębne rozstrzygnięcie.

Przepis art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz.U. z 2016 r., poz. 223, ze zm.) zawiera zamknięty katalog czynności podlegających opodatkowaniu tym podatkiem.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy podatkowi temu podlegają następujące czynności cywilnoprawne:

1.  umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych,
2.  umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku,
3.  (uchylona)
4.  umowy darowizny − w części dotyczącej przejęcia przez obdarowanego długów i ciężarów albo zobowiązań darczyńcy,
5.  umowy dożywocia,
6.  umowy o dział spadku oraz umowy o zniesienie współwłasności − w części dotyczącej spłat lub dopłat,
7.  (uchylona)
8.  ustanowienie hipoteki,
9.  ustanowienie odpłatnego użytkowania, w tym nieprawidłowego, oraz odpłatnej służebności,
10.  umowy depozytu nieprawidłowego,
11.  umowy spółki.

Podatkowi od czynności cywilnoprawnych podlegają też zmiany ww. umów, jeżeli powodują one podwyższenie podstawy opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych oraz orzeczenia sądów, w tym również polubownych, oraz ugody, jeżeli wywołują one takie same skutki prawne (art. 1 ust. 1 pkt 2 i 3 ww. ustawy).

Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem ust. 2, powstaje z chwilą dokonania czynności cywilnoprawnej lub, stosownie do pkt 3 z chwilą uprawomocnienia się orzeczenia sądu, doręczenia wyroku sądu polubownego lub zawarcia ugody − od przedmiotów opodatkowania określonych w art. 1 ust. 1 pkt 3.

Z przedstawionego we wniosku opisu stanu faktycznego wynika, że 3 marca 2012 r. zmarła matka Wnioskodawczyni. Dnia 16 maja 2016 r. sporządzono akt poświadczenia dziedziczenia, w wyniku którego stwierdzono, iż Wnioskodawczyni nabyła udziały w wysokości 3/20 części spadku.

W skład spadku wchodzą udziały w wysokości 1/2 części we współwłasności w dwóch nieruchomościach:

1.  mniejszej o pow. 0,0529 ha – zabudowanej budynkiem mieszkalnym o pow. 130 m2,
2.  większej o pow. 0,0740 ha – niezabudowanej.

Wnioskodawczyni 10 sierpnia 2016 r. złożyła w Urzędzie Skarbowym druk SD-Z2, w którym wskazała, iż wartość rynkowa mniejszej nieruchomości wynosiła 8.000 zł, zaś większej nieruchomości – 52.000 zł (w tym: 40.000 zł – budynek mieszkalny).

W dniu 12 sierpnia 2016 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał zaświadczenie, w którym stwierdził, że podatek od spadków i darowizn z tytułu dziedziczenia nie należy się, gdyż zastosowano zwolnienie od tego podatku.

W dniu 17 sierpnia 2016 r. spadkobiercy dokonali częściowego działu spadku i zniesienia współwłasności obejmującego wyłącznie działkę o pow. 0,0740.

Strony w akcie notarialnym wskazały, iż wartość całej nieruchomości wynosi 51.800 zł, a więc wartość udziału Wnioskodawczyni wynosi 3.885 zł.

Strony oświadczyły, iż zniesienie współwłasności nastąpiło bez spłat, natomiast w wyniku częściowego działu spadku Wnioskodawczyni otrzymała kwotę 8.000 zł, a więc kwotę wskazaną w druku SD-Z2.

Zdaniem Wnioskodawczyni, z uwagi na fakt, iż otrzymała ona spłatę 8.000 zł, a więc wartość swojego udziału wskazanego w druku SD-Z2, co do tej nieruchomości nie jest ona zobowiązana do płacenia podatku od czynności cywilnoprawnych.

Należy zauważyć, iż art. 1 ust. 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych zawiera zamknięty katalog czynności podlegających opodatkowaniu tym podatkiem. Jako czynność podlegająca opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych nie została wymieniona spłata lecz nabycie rzeczy lub prawa majątkowego.

Jak wynika z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. f) ustawy podatkowi temu podlegają umowy o dział spadku oraz umowy o zniesienie współwłasności w części dotyczącej spłat i dopłat.

W przypadku umowy o dział spadku lub o zniesienie współwłasności obowiązek podatkowy, zgodnie z treścią art. 4 pkt 5 ww. ustawy, ciąży na podmiocie nabywającym rzeczy lub prawa majątkowe ponad udział w spadku lub we współwłasności.

Stosownie natomiast do art. 6 ust. 1 pkt 5 ustawy podstawę opodatkowania przy umowie o zniesienie współwłasności lub o dział spadku stanowi wartość rynkowa rzeczy lub prawa majątkowego nabytego ponad wartość udziału we współwłasności lub spadku.

Przepisy ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych opodatkowują dział spadku, jeżeli wiąże się z obowiązkiem spłat lub dopłat. Spłata stanowi wyrażoną w pieniądzu równowartość udziału w majątku spadkowym i występuje wówczas przy dziale spadku, gdy całość majątku spadkowego przyznano jednemu lub kilku ze spadkobierców. Natomiast dopłata ma wyrównać różnice powstałe wskutek fizycznego podziału majątku między spadkobierców, gdy zachodzą rozbieżności między faktycznie przyznaną im częścią majątku a udziałem w spadku.

Jak wyżej wskazano umowa o dział spadku, przewidująca obowiązek spłaty podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. f) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Zgodnie z treścią art. 4 pkt 5 ww. ustawy obowiązek podatkowy w tym przypadku ciąży na podmiocie nabywającym rzeczy lub prawa majątkowe ponad udział w spadku lub we współwłasności.

W przedstawionym zdarzeniu obowiązek podatkowy nie będzie ciążył na Wnioskodawczyni. Otrzyma ona bowiem jedynie spłatę udziału w masie spadkowej a nie własność rzeczy lub prawa majątkowego.

Wobec powyższego, stanowisko Wnioskodawczyni, że w przedstawionym stanie faktycznym nie jest ona zobowiązana do płacenia podatku od czynności cywilnoprawnych, należało uznać za prawidłowe, aczkolwiek z innych powodów, niż wskazane przez Wnioskodawczynię.

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, 31-511 Kraków, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2016 r., poz. 718, ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Administracji Skarbowej w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.