Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPP1/443-1050/13-2/JL
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2013-12-10
Teza: Czynność udzielenia pożyczki będzie czynnością podlegającą opodatkowaniu VAT na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług (tj. Dz.U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze zm.; dalej jako: Ustawa o VAT”), a w konsekwencji zwolnioną z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 38 Ustawy o VAT.
Słowa kluczowe: pożyczka; usługi-usługi finansowe
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VIII-Rozdział 2-art. 43

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki przedstawione we wniosku z dnia 11.10.2013 r. (data wpływu 14.10.2013 r.) o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania usługi udzielenia pożyczki – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 14.10.2013 r. wpłynął ww. wniosek o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania usługi udzielenia pożyczki.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawca jest spółką z ograniczoną odpowiedzialnością (dalej jako: „Spółka” lub „Wnioskodawca”) utworzoną i funkcjonującą na podstawie obowiązujących przepisów kodeksu spółek handlowych. Przedmiotem działalności spółki jest kupno i sprzedaż nieruchomości na własny rachunek oraz sprzedaż resorów samochodowych. Ponadto Spółka jest podatnikiem podatku od towarów i usług (dalej jako: „VAT”). W ramach prowadzonej działalności zdarza się, że Spółka udziela odpłatnie pożyczek zarówno podmiotom będącym podatnikiem VAT, jak i niebędącym. Spółka planuje udzielić oprocentowanej pożyczki innemu podmiotowi będącemu osobą prawną, ale niebędącym wspólnikiem Spółki. Przedmiotowa pożyczka zostanie udzielona w ramach prowadzonej przez Wnioskodawcę działalności gospodarczej. Zgodnie z zapisami umowy Spółki działalność Wnioskodawcy obejmuje działalność finansową w zakresie udzielania pożyczek (PKD 64.99.Z - pozostała finansowa działalność usługowa, gdzie indziej niesklasyfikowana, z wyłączeniem ubezpieczeń i funduszy emerytalnych). Pożyczka zostanie udzielona odpłatnie, zgodnie z umową pożyczki Wnioskodawca będzie uprawniony do wynagrodzenia w formie odsetek (w wysokości określonej przez przepisy prawa). W przyszłości, w zależności od uwarunkowań biznesowych Spółka może udzielić kolejnych pożyczek, bądź zaprzestać ich udzielania. Jak zostało wskazane na wstępie Spółka jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem VAT w Polsce, a pożyczkobiorca może być osobą prawną prowadzącą działalność gospodarczą na terenie RP, jako zarejestrowany czynny podatnik VAT w Polsce, lub niezarejestrowanym podatnikiem VAT.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy udzielenie przez Wnioskodawcę planowanej pożyczki będzie czynnością podlegającą opodatkowaniu VAT?

Zdaniem Wnioskodawcy, czynność udzielenia pożyczki będzie czynnością podlegającą opodatkowaniu VAT na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług (tj. Dz.U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze zm.; dalej jako: Ustawa o VAT”), a w konsekwencji zwolnioną z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 38 Ustawy o VAT.

Czynność udzielenia pożyczki jako świadczenie na gruncie VAT.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Działalność gospodarcza, zgodnie z ust. 2 tego artykułu obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody, również wówczas, gdy czynność została wykonana jednorazowo w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania w sposób częstotliwy. Działalność gospodarcza obejmuje również czynności polegające na wykorzystaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Definicja działalności gospodarczej, zawarta w Ustawie o VAT ma charakter uniwersalny pozwalając na objęcie pojęciem podatnika tych wszystkich podmiotów, które prowadzą określoną działalność występując w profesjonalnym obrocie gospodarczym. Ponadto, podatnikiem staje się również ten, kto wykonał czynność podlegającą opodatkowaniu jednorazowo, ale w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności w sposób częstotliwy.

W przedmiotowej sytuacji, bezsporne jest, że działalność Spółki jako pożyczkodawcy będzie stanowić element prowadzonej przez niego działalności gospodarczej, bowiem działalność pożyczkowa uwzględniona jest w umowie Spółki, jako pozostała finansowa działalność usługowa, gdzie indziej niesklasyfikowana, z wyłączeniem ubezpieczeń i funduszy emerytalnych (PKD 64.99.Z).

Powyższe jednoznacznie wskazuje, że wymogi zawarte w art. 15 ust. 1 ustawy o VAT w przypadku Spółki będą spełnione i w rezultacie, w związku z działalnością polegającą na udzielaniu pożyczek Spółka winna być traktowana jako podatnik VAT.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu VAT podlega m.in. odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Zaś stosownie do definicji świadczenia usług zamieszczonej w art. 8 ust. 1 ustawy o VAT rozumie się przez to „każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nie mającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów”. Ze wskazanych przepisów wynika, że właściwie każde świadczenie niebędące dostawą towarów polegające na działaniu, zaniechaniu lub tolerowaniu czyjegoś zachowania stanowi co do zasady usługę w rozumieniu ustawy o VAT.

Powyższe wskazuje, że aby zaistniało opodatkowane VAT świadczenie usług, muszą wystąpić łącznie następujące okoliczności:

*   występuje świadczenie ze strony świadczeniodawcy, działającego w charakterze podatnika VAT na rzecz świadczeniobiorcy,
*   świadczenie to ma charakter odpłatny,
*   nie stanowi ono dostawy towarów.

Spółka stoi na stanowisku, że czynność udzielania potyczek stanowi usługę w rozumieniu art. 8 ust. 1 Ustawy o VAT, jako, że:

*   w przypadku czynności udzielenia pożyczki występuje świadczenie w postaci udostępnienia przez Spółkę pożyczkobiorcy określonej kwoty pieniędzy na umówiony czas,
*   dokonując tej czynności Spółka będąca pożyczkodawcą działa w charakterze podatnika VAT, a w szczególności - udzielenie pożyczki stanowi element prowadzonej przezeń działalności gospodarczej (PKD 64.99.Z) mającej na celu osiągnięcie zysku w postaci odsetek
*   jest to czynność o charakterze odpłatnym - Spółka bowiem otrzyma wynagrodzenie za udostępnienie kapitału pożyczkobiorcy w postaci odsetek, co wskazuje, że udzielenie pożyczki ma charakter świadczenia wzajemnego - Spółka zobowiązuje się do udostępnienia za wynagrodzeniem kapitału pożyczkobiorcy, zaś ten ma możliwość korzystania z udostępnionych mu środków,
*   nie stanowi ono dostawy towarów - Spółka pragnie zwrócić uwagę, że pieniądze nie stanowią na gruncie VAT towarów, a tym samym ich odpłatne udostępnienie nie może być uznawane za dostawę towarów za wynagrodzeniem.

Powyższe znalazło potwierdzenie w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 23 marca 2008 roku, w sprawie o sygn. I SA/Wr 1748/07, oraz interpretacjach indywidualnych, np. interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z dn. 14 kwietnia 2010 r., (sygn. ITPP2/443-89/10/RS) oraz Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dn. 08 marca 2010 r., (sygn. IPPP1-443-98/10-2/AS).

W opinii Spółki, co znalazło również potwierdzenie w licznych pismach organów podatkowych i opiniach przedstawicieli doktryny prawa podatkowego, podatnikami VAT z tytułu udzielenia pożyczki są również te podmioty, których podstawową działalnością nie jest udzielanie pożyczek ale wszystkie te, dla których odpłatne udzielanie pożyczek stanowi element bieżącej działalności gospodarczej.

W związku z powyższym, w ocenie Spółki, czynność udzielenia pożyczki pomiędzy dwoma podmiotami, gdzie pożyczkodawca (Spółka) jest podatnikiem VAT, lub w przypadku, gdy dwa podmioty są podatnikami VAT, dokonana za wynagrodzeniem w ramach prowadzonej działalności gospodarczej stanowi świadczenie usług podlegające opodatkowaniu VAT.

Jak już zostało wskazane przez Spółkę, zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT opodatkowaniu VAT podlega m.in. odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Ponadto, stosownie do art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, podatnikami VAT są m.in. osoby prawne wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Mając na uwadze powyższe, czynności polegające na odpłatnym (podlegającym oprocentowaniu) udzielaniu pożyczek pieniężnych przez podatnika VAT co do zasady stanowią odpłatne świadczenie usług i podlegają opodatkowaniu podatkiem VAT. Udzielenie pożyczek przez podmiot prowadzący działalność gospodarczą, w związku z jej prowadzeniem, można identyfikować i zaliczać do zawodowej płaszczyzny jednostki, a więc uznać za rodzącą obowiązki w podatku VAT, nawet gdy te czynności nie znajdują się w jej zakresie przedmiotowym. Stanowisko to potwierdzają organy podatkowe - np. Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi w Interpretacji z dnia 8 sierpnia 2012 r., nr IPTPP2/443-561/12-2/PR stwierdził: „Czynności polegające na udzielaniu pożyczek pieniężnych podlegających oprocentowaniu stanowią odpłatne świadczenie usług i podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Udzielanie pożyczek przez podatnika podatku od towarów i usług spełnia przesłanki uznania tych czynności za podlegające opodatkowaniu, niezależnie od częstotliwości i celu ich udzielenia, czy statusu nabywcy. Udzielanie bowiem pożyczek przez podmiot prowadzący działalność gospodarczą, w związku z jej prowadzeniem, można identyfikować i zaliczać do zawodowej płaszczyzny jednostki, a więc uznać za rodzącą obowiązki w podatku od towarów i usług, nawet gdy te czynności nie znajdują się w jej zakresie przedmiotowym”.

Usługa udzielenia pożyczki jako usługa zwolniona z opodatkowania VAT.

Co do zasady, stosownie do art. 41 ust. 1 w zw. z art. 146 a pkt 1 Ustawy o VAT, stawka podatku VAT wynosi 23%. Jednakże zarówno w treści wskazanej ustawy, jak i w przepisach wykonawczych do niej, ustawodawca przewidział opodatkowanie niektórych czynności stawkami obniżonymi podatku VAT lub zwolnienie od podatku. Zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 38 Ustawy VAT, zwalnia się z podatku od towarów i usług usługi udzielania kredytów lub pożyczek pieniężnych oraz usługi pośrednictwa w świadczeniu usług udzielenia kredytów lub pożyczek, a także zarządzanie kredytami lub pożyczkami pieniężnymi przez kredytodawcę lub pożyczkodawcę.

Zgodnie z treścią art. 720 § 1 k.c., przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego pożyczkę określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości.

W ocenie Spółki, nie budzi wątpliwości, że planowana przez nią transakcja opisana w zdarzeniu przyszłym spełnia przytoczoną powyżej definicję pożyczki. Dodatkowo, jak wskazane zostało przez Spółkę w opisie zdarzenia przyszłego, umowa pożyczki, która zostanie zawarta pomiędzy Spółką a pożyczkobiorcą stanowić będzie świadczenie odpłatne, za które Spółka (będąca pożyczkodawcą) otrzyma od pożyczkobiorcy wynagrodzenie wskazane w treści umowy. W myśl art. 5 ust. 1 ustawy o VAT „opodatkowaniem podatkiem od towarów i usług \[…\] podlegają:

1) odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju”.

Ponadto, jak zostało wskazane we wcześniejszej części niniejszego uzasadnienia, art. 8 ust. 1 tejże ustawy definiuje świadczenie usług na terytorium kraju jako każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7”. A zatem zawarcie odpłatnej umowy pożyczki pomiędzy dwoma podmiotami mającymi siedzibę na terytorium RP stanowić będzie odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Zdaniem Spółki, w świetle powyższego czynność udzielenia pożyczki będzie czynnością podlegającą opodatkowaniu VAT, ale zwolnioną z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o VAT, jako usługa udzielania pożyczek pieniężnych.

Przedstawione przez Spółkę stanowisko znajduje również potwierdzenia w interpretacjach indywidualnych Ministra Finansów, m.in. w interpretacjach indywidualnych:

*   Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dn. 15 maja 2013 roku (sygn. IPPP3/443-384/13-2/MKw),

*   Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 12 kwietnia 2012 roku (sygn. IPPP1/443-145/12-2/Igo),

*   Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z dnia 26 kwietnia 2012 roku (sygn. IPTPP1/443-111/12-2/MW,

*   Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 27 czerwca 2012 roku (sygn. ILPP1/443-332/12-2/AI),

*   Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z dnia 8 sierpnia 2012 roku (sygn. IPTPP2/443-561/12-3/PR).

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Tut. Organ informuje ponadto, że z dniem 1 kwietnia 2013 r. zmianie uległa definicja działalności gospodarczej – art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, który otrzymał brzmienie: „działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych”.

Powyższy fakt nie miał jednak wpływu na rozstrzygnięcie w analizowanej sprawie.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.