Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0113-KDIPT2-2.4011.957.2021.2.DA
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2022-01-13
Teza: skutki podatkowe odpłatnego zbycia nieruchomości
Słowa kluczowe: majątek-podział majątku; małżonkowie-majątek wspólny małżonków; nieruchomości; rozwód; zbycie-odpłatne zbycie
Zagadnienia: Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Źródła przychodów.
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 10-ust. 1-pkt 8; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 10-ust. 6

**Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe**

Szanowny Panie,

stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych w 2019 r. jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
----------------------------------------------------

21 września 2021 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku dochodowego od osób fizycznych między innymi w zakresie skutków podatkowych dokonanego przez Wnioskodawcę w 2019 r. odpłatnego zbycia lokalu mieszkalnego wraz z miejscami parkingowymi. Uzupełnił go Pan – w odpowiedzi na wezwanie – pismem złożonym 30 grudnia 2021 r. Treść wniosku i jego uzupełnienia jest następująca:

Opis stanu faktycznego
----------------------

Wnioskodawca wspólnie z żoną był właścicielem mieszkań oraz miejsc parkingowych. W dniu 23 sierpnia 2007 r. małżonkowie zakupili do majątku wspólnego lokal mieszkalny stanowiący odrębną własność położony przy ul. … w …, Rep. nr … (dalej: lokal mieszkalny nr 1) oraz 11 października 2011 r. zakupili lokal mieszkalny stanowiący odrębną własność położony przy ul. … w …, Rep. nr … (dalej: lokal mieszkalny nr 2). Między Wnioskodawcą i Jego żoną do momentu rozwodu istniała ustawowa wspólność majątkowa małżeńska. W trakcie trwania małżeństwa nie były zawierane żadne umowy rozszerzające/wyłączające wspólność majątkową małżeńską. Lokal mieszkalny nr 1 został nabyty na cele mieszkalne w związku z planowanym przeniesieniem się całą 5-osobową rodziną do Polski. W momencie jego nabycia Wnioskodawca z żoną byli od 12 lat małżeństwem z trójką dzieci. Żona mieszkała od 22 lat w Niemczech, a Wnioskodawca w ogóle nie posiadał obywatelstwa polskiego. W związku ze sporadyczną obecnością w Polsce/… wykończenie lokalu zajęło około 2 lata. Ponieważ decyzja o przeniesieniu do Polski odsuwała się w czasie, m.in. z powodu opóźnienia otwarcia szkoły niemieckiej w …, ww. lokal był wynajmowany okresowo prywatnym najemcom w najmie długoterminowym. Lokal mieszkalny nr 2 (o połowę mniejszy) był zakupiony w tym samym budynku na cele mieszkalne dla rodziców żony Wnioskodawcy, którzy mieli się do niego wprowadzić, jak tylko Wnioskodawca z rodziną przeniesie się do Polski. Lokal ten wykorzystywany był przeważnie na własne cele mieszkaniowe/noclegi własne (alternatywa hotelu), w okresach częstych wizyt w Polsce, ale też wynajmowany na cele mieszkalne w najmie długoterminowym w latach rzadkich odwiedzin w …. W stosunku do lokalu mieszkalnego nr 1 Wnioskodawca dokonał tylko drobnych napraw bieżących i malowania jeden raz w okresie 10 lat posiadania, zaś w stosunku do lokalu mieszkalnego nr 2 dokonał tylko drobnych napraw bieżących i malowania jeden raz w okresie 7 lat posiadania. Żaden z ww. lokali nie był wykorzystywany do prowadzenia jakiejkolwiek działalności gospodarczej, lokal nr 1 po wykończeniu był przez większość czasu wynajmowany i lokal nr 2 również, ale okresowo wykorzystywany na własne cele noclegowe podczas odwiedzin w ….

W dniu 8 grudnia 2016 r. Sąd Rejonowy w … orzekł rozwód i zgodnie z aktem notarialnym z 10 lutego 2017 r., Rep. nr …, zawarto umowę o podział majątku wspólnego, w której stwierdzono, że nieruchomości położone na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, nabyte wspólnie przez byłych małżonków staną się wyłączną własnością Wnioskodawcy. W wyniku podziału majątku Wnioskodawca nabył część nieruchomości należącą do byłej żony i tym samym stał się jedynym właścicielem ww. mieszkań i miejsc parkingowych.

W dniu 8 czerwca 2018 r. został sprzedany lokal mieszkalny nr 2 wraz z miejscami parkingowymi oraz 18 stycznia 2019 r. został sprzedany lokal mieszkalny nr 1 wraz z miejscami parkingowymi. Lokal nr 1 został nabyty przez mieszkających w nim najemców, bez oferowania go na rynku, zaś lokal nr 2 został sprzedany przez pośrednika nieruchomości (zgodnie z umową rozwodową kwota ze sprzedaży została przekazana byłej małżonce Wnioskodawcy). Dokonane przez Wnioskodawcę odpłatne zbycie przedmiotowych lokali mieszkalnych nie nastąpiło w wykonywaniu działalności gospodarczej, Wnioskodawca zbył oba lokale jako osoba fizyczna nieprowadząca działalności gospodarczej. Oprócz ww. lokali Wnioskodawca nigdy nie sprzedawał innych nieruchomości.

Wnioskodawca posiada także inne nieruchomości oprócz wskazanych we wniosku.

Pytanie
-------

Czy dokonanie sprzedaży nieruchomości, w części nabytej w drodze podziału majątku wspólnego małżonków, wiąże się z koniecznością uiszczenia podatku dochodowego od osób fizycznych?

Przedmiotem interpretacji jest odpowiedź na pytanie Wnioskodawcy w części dotyczącej skutków podatkowych odpłatnego zbycia lokalu mieszkalnego nr 1 wraz z miejscami parkingowymi. W części dotyczącej skutków podatkowych odpłatnego zbycia lokalu mieszkalnego nr 2 wraz z miejscami parkingowymi zostanie wydane odrębne rozstrzygnięcie.

Pana stanowisko w sprawie
-------------------------

Wnioskodawca wskazuje, że w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 sierpnia 2017 r., sygn. akt II FSK 2012/15, stwierdzono, że Sąd w pełni podziela stanowisko Sądu wyrażone w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 maja 2017 r., sygn. akt II FPS 2/17. W przedmiotowej uchwale stwierdzono, że dla oceny skutków podatkowych odpłatnego zbycia nieruchomości kluczowy jest moment poniesienia wydatku na nabycie tego składnika do majątku wspólnego małżonków i to, że tego wydatku (w momencie jego poniesienia) nie można przypisać jednemu bądź drugiemu małżonkowi w udziałach w określonej wielkości. Wspólność małżeńska (łączna) to bowiem wspólność bezudziałowa, a w czasie jej trwania małżonkowie nie mogą rozporządzać swoimi prawami do majątku wspólnego jako całości. Wspólność ta jest wspólnością masy majątkowej, a to oznacza, że obejmuje cały zbiór praw majątkowych takich jak własność i inne prawa. W przypadku nabycia nieruchomości przez małżonków pozostających w majątkowej wspólności małżeńskiej, nie ma możliwości określenia tego w jakich częściach nastąpiło nabycie nieruchomości, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Nie jest możliwe nabycie nieruchomości w określonym udziale przez małżonków pozostających we wspólności majątkowej małżeńskiej i działających jednocześnie, co wynika z istoty wspólności małżeńskiej. Skoro z uwagi na wspólność majątkową nie można wyodrębnić udziałów, które małżonkowie nabyli w chwili nabycia nieruchomości, w małżeństwie przyjmuje się, że małżonkowie nabyli prawo majątkowe wspólnie, w całości. Co za tym idzie, nie można użyć terminu nabycia określonego w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, od daty ustania ustawowej wspólności małżeńskiej. Nie ma zatem podstaw prawnych, by w warunkach niniejszej sprawy, termin nabycia udziału w lokalu mieszkalnym liczyć od umowy zawarcia umowy ustanawiającej rozdzielność majątkową. Jako datę nabycia nieruchomości przyjąć trzeba datę nabycia do majątku wspólnego małżonków. W związku z powyższym, sprzedaż nieruchomości nie stanowi dla Wnioskodawcy źródła przychodu określonego w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) ustawy o podatku od osób fizycznych, gdyż została dokonana po upływie pięciu lat, licząc od końca roku, w którym nastąpiło ww. nabycie. W związku z tym, na Wnioskodawcy nie ciąży obowiązek zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych, jak również z tytułu tej sprzedaży nie jest On zobowiązany do składania deklaracji PIT-39.

Ocena stanowiska
----------------

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
----------------------------------------

Zgodnie z przepisem art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2018 r. poz. 1509 ze zm.), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

W myśl art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

a) nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,

b) spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,

c) prawa wieczystego użytkowania gruntów,

‒ jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonywaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a)-c) – przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

Przytoczony przepis formułuje generalną zasadę, zgodnie z którą nienastępujące w wykonaniu działalności gospodarczej odpłatne zbycie nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz praw określonych w tym przepisie przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, stanowi źródło przychodu podlegające opodatkowaniu i rodzi obowiązek podatkowy w postaci zapłaty podatku dochodowego. Tym samym, jeżeli odpłatne zbycie nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz ww. praw nastąpi po upływie pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie – nie jest źródłem przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a tym samym kwota uzyskana ze sprzedaży nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz ww. praw w ogóle nie podlega opodatkowaniu.

Zatem, przychód z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości lub jej części oraz udziału w nieruchomości nie powstanie, jeżeli spełnione są łącznie dwa warunki:

\- odpłatne zbycie nieruchomości nie następuje w wykonywaniu działalności gospodarczej oraz

\- zostało dokonane po upływie pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło jej nabycie.

Wobec powyższego, w przypadku sprzedaży nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ww. ustawy decydujące znaczenie w kwestii opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych uzyskanego z tego tytułu dochodu ma moment ich nabycia.

Zgodnie z art. 10 ust. 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w przypadku odpłatnego zbycia po ustaniu wspólności majątkowej małżeńskiej, nabytych do majątku wspólnego małżonków lub wybudowanych w trakcie trwania wspólności majątkowej małżeńskiej nieruchomości lub nabytych do majątku wspólnego małżonków praw majątkowych, określonych w ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), okres, o którym mowa w tym przepisie, liczy się od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło ich nabycie do majątku wspólnego małżonków lub ich wybudowanie w trakcie trwania wspólności majątkowej małżeńskiej.

Przepis ten dodany został przez art. 1 pkt 4 ustawy z dnia 23 października 2018 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r., poz. 2159). Powyższa zmiana weszła w życie z dniem 1 stycznia 2019 r. i ma zastosowanie do dochodów (przychodów) uzyskanych od tego dnia.

Zważywszy na fakt, że lokal mieszkalny nr 1 wraz z miejscami parkingowymi oraz lokal mieszkalny nr 2 wraz z miejscami parkingowymi zostały nabyte pierwotnie przez Wnioskodawcę w ramach wspólności majątkowej małżeńskiej, to należy odnieść się do przepisów ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2020 r. poz. 1359 ze zm.).

Zgodnie z art. 31 § 1 ww. Kodeksu, z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków.

Ustrój wspólności ustawowej obejmujący dorobek obojga małżonków ukształtowany został przez ustawodawcę jako wspólność łączna, bezudziałowa. Wspólność ta charakteryzuje się tym, że w czasie jej trwania małżonkowie nie mają określonych udziałów w majątku wspólnym, nie mogą zatem rozporządzać udziałami, a także nie mogą żądać podziału majątku objętego wspólnością – art. 35 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Obojgu małżonkom przysługuje pełne prawo do całości majątku wspólnego. Zważywszy na tak ukształtowaną sytuację prawną małżonków objętych wspólnością ustawową, definitywne nabycie w czasie jej trwania nieruchomości oznacza nabycie przez każdego z małżonków tego prawa w całości, a nie w określonym ułamkowo udziale.

Co do zasady wspólność majątkowa trwa tak długo jak małżeństwo. Ustawowy ustrój majątkowy między małżonkami może ulec zniesieniu lub ograniczeniu na skutek zawartej między nimi umowy (art. 47 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego), na skutek orzeczenia sądu (art. 52 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego) albo z mocy prawa np. w razie ubezwłasnowolnienia jednego z małżonków (art. 53 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego).

Z chwilą ustania wspólności ustawowej, wspólność dotychczas bezudziałowa zostaje zastąpiona przez współwłasność w częściach ułamkowych. Od tej chwili małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym, niezależnie od tego, w jakim stopniu każdy z nich przyczynił się do jego powstania.

Odnosząc powyższe na grunt rozpatrywanej sprawy, należy wskazać, że w sytuacji sprzedaży dokonanej przez Wnioskodawcę w 2019 r. lokalu mieszkalnego nr 1 nabytego wraz z miejscami parkingowymi w wyniku podziału majątku wspólnego 10 lutego 2017 r. po ustaniu wspólności majątkowej małżeńskiej, a uprzednio nabytego do majątku wspólnego małżonków w 2007 r., okres czasu, o którym mowa w powołanym przepisie art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, należy liczyć od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie do majątku wspólnego małżonków (art. 10 ust. 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych). Zatem w odniesieniu do ww. nieruchomości, przyznanej w wyniku podziału majątku wspólnego, nabycie miało miejsce w 2007 r., co oznacza, że w myśl powołanego przepisu prawa, pięcioletni okres w przypadku Wnioskodawcy należy liczyć od końca roku 2007. W tym stanie sprawy pięcioletni okres, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w odniesieniu do ww. nieruchomości upłynął z końcem 2012 r.

Mając na uwadze przedstawiony we wniosku opis stanu faktycznego oraz powołane wyżej przepisy prawa, stwierdzić należy, że sprzedaż w 2019 r. lokalu mieszkalnego nr 1 wraz z miejscami parkingowymi, przyznanego Wnioskodawcy w wyniku podziału majątku wspólnego małżonków, nabytego w 2007 r. do majątku wspólnego Wnioskodawcy i Jego byłej żony, nie stanowi dla Niego źródła przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 10 ust. 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a w konsekwencji Wnioskodawca nie jest zobowiązany do zapłaty z tego tytułu podatku dochodowego i złożenia zeznania o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) PIT-39.

Dodatkowe informacje
--------------------

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
-------------------------------------

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Pana i stanu prawnego, który obowiązuje w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Procedura wydawania indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego nie podlega regułom przewidzianym dla postępowania podatkowego, czy kontrolnego. Organ wydający interpretacje opiera się wyłącznie na opisie stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego przedstawionego we wniosku – nie prowadzi postępowania dowodowego. Postępowanie w sprawie wydania interpretacji indywidualnej ma na celu wyjaśnienie wątpliwości co do sposobu zastosowania przepisów prawa podatkowego materialnego do określonego stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego. Przedmiotem interpretacji wydanej na podstawie art. 14b ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540 ze zm.) jest sam przepis prawa. Rolą postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów podatkowych nie jest ustalanie stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego), stanowi to bowiem domenę ewentualnego postępowania podatkowego. To na podatniku ciąży obowiązek udowodnienia w toku tego postępowania okoliczności faktycznych, z których wywodzi on dla siebie korzystne skutki prawne. Organ nie prowadzi postępowania dowodowego, ograniczając się do analizy okoliczności podanych we wniosku. W stosunku do tych okoliczności wyraża swoje stanowisko, które zawsze musi być jednak ustosunkowaniem się do poglądu (stanowiska) prezentowanego w danej sprawie przez wnioskodawcę. Jeżeli zatem, przedstawiony we wniosku stan faktyczny będzie różnił się od występującego w rzeczywistości, wówczas wydana interpretacja nie będzie Pana chroniła w zakresie rzeczywiście zaistniałego stanu faktycznego.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
-------------------------------------------

· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli: Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pan do interpretacji.

· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
--------------------------------------------------------

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji
-----------------------------------------

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540 ze zm.).