Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBI/1/415-872/11/RM
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2011-11-25
Teza: Dot. skutków podatkowych odpłatnego zbycia ogółu praw i obowiązków w spółce jawnej.
Słowa kluczowe: przychód-przychód z praw majątkowych; przychód-źródła przychodu; spółki-spółka jawna; udział-zbycie udziałów w spółce; zbycie-zbycie praw
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 4

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy, przedstawione we wniosku z dnia 19 sierpnia 2011r. (data wpływu do tut. Biura 24 sierpnia 2011r.), uzupełnionym w dniach 04 i 09 listopada 2011r., o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych odpłatnego zbycia ogółu praw i obowiązków w spółce jawnej – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 24 sierpnia 2011r. wpłynął do tut. Biura ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie, dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych odpłatnego zbycia ogółu praw i obowiązków w spółce jawnej. Wniosek powyższy nie spełniał wymogów formalnych, dlatego też pismem z dnia 26 października 2011r. Znak: IBPBI/1/415-872/11/BK wezwano do jego uzupełnienia, co też nastąpiło w dniach 04 i 09 listopada 2011r.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca przez pięć lat był wspólnikiem w spółce jawnej, w której według umowy każdy z trzech wspólników miał po 33,3% udziałów. Wkład własny Wnioskodawcy wynosił dokładnie 11.200 zł. Po upłynięciu tego okresu Wnioskodawca postanowił odejść ze spółki aby zająć się stworzeniem swojej własnej działalności bazującej na portalach internetowych. Zarobione w ten sposób środki zamierza inwestować w rozwój działalności oraz pomoc charytatywną (głównie schroniska dla zwierząt oraz domy dziecka). Swoje udziały (czyli suma pięcioletniej pracy) sprzedał wspólnikom za określoną kwotę. W tym celu podpisano umowę, z której wynika, że pieniądze będą Wnioskodawcy wypłacane co miesiąc przez okres pięciu lat. Roczny dochód nie będzie większy niż 70.000 zł. Po kliku miesiącach Wnioskodawca zaczął się jednak zastanawiać czy powinien od miesięcznej przesyłanej mu kwoty odprowadzać podatek dochodowy, a jeżeli tak to na jakich zasadach i w jakiej wysokości. Zdaniem Wnioskodawcy w orzeczeniach organów podatkowych zgodne jest stanowisko, że do wysokości kwoty wniesionego wkładu nie płaci się podatku zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 50 updof, rozbieżne są jednak, jak twierdzi, stanowiska dot. zakresu opodatkowania ww. przychodu:

1.  w pierwszym przypadku kwota musi być opodatkowana i jednocześnie pomniejszona o wkład wniesiony przez wspólnika,
2.  w drugim kwota pozostała nie musi być opodatkowana, ponieważ takowy podatek był odprowadzany każdego miesiąca w czasie prowadzenia działalności przez osobę, która takową działalność prowadziła (w tym przypadku przez Wnioskodawcę).

Wnioskodawca zaznacza także, że odszedł ze spółki dokładnie 01 stycznia 2011 roku i do 15 dnia każdego miesiąca wypłacane są mu pieniądze, w związku ze sprzedażą udziałów w firmie.

W uzupełnieniu wniosku Wnioskodawca wskazał m.in., że:

*   wypłacane środki otrzymuje zgodnie z warunkami podpisanej umowy w związku ze sprzedażą ogółu praw i obowiązków jakie posiadał w spółce jawnej, w której miał 33,3% udziałów. Środki zgodnie z umową wypłacane będą Wnioskodawcy w każdym miesiącu prze okres 5 lat licząc od dnia 01 styczna 2011r.
*   podpisanie umowy sprzedaży ogółu praw i obowiązków nastąpiło 31 grudnia 2010r. Stwierdzenie Wnioskodawcy „odszedłem ze spółki dokładnie 01 stycznia 2011 roku” związane było z tym, iż tego dnia zaczęła obowiązywać Wnioskodawcę oraz Jego wspólników umowa sprzedaży ogółu praw i obowiązków spółki jawnej.
*   data zawarcia umowy sprzedaży ogółu praw i obowiązków w spółce jawnej na rzecz wspólników to 31 grudnia 2010r.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

Czy w sytuacji otrzymania pieniędzy w związku ze sprzedażą ogółu praw i obowiązków w spółce jawnej, należy te pieniądze opodatkować?

Jaki procentowo podatek należy uiścić w sytuacji konieczności opodatkowania ww. pieniędzy? Czy można odliczyć wkład własny do firmy za ten rok podatkowy a w kolejnych latach już rozliczać się normalnie?

Czy podatek można zapłacić łącznie do kwietnia 2012r., czy należy go uiszczać co miesiąc?

Zdaniem Wnioskodawcy, drugie z ww. stanowisk prezentowanych przez organy podatkowe jest mu bliższe, nie dlatego, że nie musiałby płacić podatku, lecz z powodu uzasadnienia, które wydaje mu się logiczne. Kwota generowana przez firmę w ciągu pięciu lat działalności, której był wspólnikiem była opodatkowana. Każdego miesiąca podatek był odprowadzany do urzędu skarbowego. Większa część pieniędzy przeznaczana była na inwestycje, oszczędności oraz wypłaty dla pracowników. W zależności od danego miesiąca określona suma była dzielona i przeznaczana dla Wnioskodawcy i dwóch wspólników. Tak więc wniesiony wkład oraz praca, którą wkładali w rozwój firmy procentowały, co po pięciu latach umożliwiło wygenerowanie określonego majątku. Z tego też względu nielogicznym jest z punktu widzenia Wnioskodawcy opodatkowywanie po raz kolejny tych pieniędzy, które już podlegały wcześniej takiemu opodatkowaniu.

Na tle przedstawionego stanu faktycznego stwierdzam co następuje:

W myśl art. 10 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000r. Kodeks spółek handlowych (Dz. U. Nr 94, poz. 1037 ze zm. – określanego w dalszej części skrótem „K.s.h.”), ogół praw i obowiązków wspólnika spółki osobowej może być przeniesiony na inną osobę tylko wówczas, gdy umowa spółki tak stanowi. Ogół praw i obowiązków wspólnika spółki osobowej może być przeniesiony na inną osobę tylko po uzyskaniu pisemnej zgody wszystkich pozostałych wspólników, chyba że umowa spółki stanowi inaczej (art. 10 § 2 K.s.h.). Powyższe unormowania dopuszczają możliwość przeniesienia udziału rozumianego jako ogół praw i obowiązków wspólnika w spółce osobowej na osoby trzecie lub pozostałych wspólników, gdy umowa spółki tak stanowi.

Zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2010r. Nr 51, poz. 307 ze zm.), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Przy czym stosownie do treści art. 10 ust. 1 pkt 7 ww. ustawy, jednym ze źródeł przychodów są kapitały pieniężne i prawa majątkowe, w tym odpłatne zbycie praw majątkowych innych niż wymienione w pkt 8 lit. a-c.

Z kolei, w myśl przepisu art. 18 ww. ustawy, za przychód z praw majątkowych uważa się w szczególności przychody z praw autorskich i praw pokrewnych w rozumieniu odrębnych przepisów, praw do projektów wynalazczych, praw do topografii układów scalonych, znaków towarowych i wzorów zdobniczych, w tym również z odpłatnego zbycia tych praw.

Przepisy ustawy podatkowej mimo, iż posługują się terminem „prawa majątkowe”, nie definiują tego pojęcia, a zawarty w art. 18 ustawy katalog tych praw jest jedynie przykładowy, na co wskazuje użyte przez ustawodawcę sformułowanie „w szczególności”. Należy zatem przyjąć, iż do katalogu praw majątkowych objętych zakresem regulacji art. 18 ww. ustawy można zaliczyć także inne prawa nie wymienione w tym przepisie.

Zauważyć w tym miejscu należy, że przez prawa majątkowe, o których mowa w cyt. art. 18 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, należy rozumieć prawa podmiotowe, które mogą występować w trzech postaciach: roszczeń, uprawnień kształtujących i zarzutów. Jednym z podziałów praw podmiotowych, jaki jest dokonywany w doktrynie, jest podział na prawa majątkowe i prawa niemajątkowe. Podstawą dokonania tego podziału jest interes, jaki one realizują. Prawa majątkowe związane są z interesem ekonomicznym danego podmiotu. W doktrynie prawa podatkowego (por. np. A.Gomułowicz, J.Małecki, Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych, Komentarz, Warszawa 2002 s. 93, 153-154) przy definiowaniu praw majątkowych sięga się do wykładni systemowej i powszechnie stosowanego tego terminu na gruncie prawa cywilnego. Prawa majątkowe to, najogólniej rzecz ujmując, prawa podmiotowe pozostające w ścisłym związku z ekonomicznym interesem uprawnionego, związane z jego majątkiem charakteryzujące się dwoma podstawowymi cechami, tj.:

*   zbywalnością (mogą być przedmiotem obrotu),
*   posiadaniem określonej wartości majątkowej.

W świetle powyższego, ogół praw i obowiązków w spółce osobowej (m.in. spółka jawna) stanowi prawo majątkowe w ww. rozumieniu, a zatem przychód uzyskany przez osobę fizyczną z tytułu jego zbycia, będzie podlegał opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych jako przychód z praw majątkowych, o którym mowa w cytowanym powyżej art. 18 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W stosunku do przychodów ze sprzedaży udziału w spółce jawnej, rozumianego jako ogół praw i obowiązków z tytułu uczestnictwa w spółce osobowej, ustawodawca nie określił żadnych szczególnych rozwiązań. Oznacza to, że w tym przypadku zastosowanie będą miały ogólne reguły dotyczące ustalania przychodów i kosztów uzyskania przychodów.

W myśl art. 11 ust. 1 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Zatem przychód ze sprzedaży ogółu praw i obowiązków wspólnika w spółce jawnej, powstanie w momencie otrzymania lub postawienia do dyspozycji osobie fizycznej pieniędzy lub wartości pieniężnych i będzie przychodem z praw majątkowych, a więc źródła przychodów określanego w art. 10 ust. 1 pkt 7 w związku z art. 18 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Przez pojęcie "otrzymane" - zgodnie ze Słownikiem języka polskiego - należy rozumieć takie pieniądze i wartości pieniężne, które zostały podatnikowi dane. Mając na uwadze istnienie wielu form rozliczeń, należy uznać, że otrzymane pieniądze to nie tylko wypłacona gotówka, ale również kwota, która wpłynęła na rachunek bankowy podatnika. Natomiast "postawionymi do dyspozycji" są takie pieniądze i wartości pieniężne, które podatnik - wykazując określoną aktywność - ma możliwość włączyć do swojego władztwa. Innymi słowy, podatnik ma możliwość skorzystania z tychże pieniędzy, a nie jest to uzależnione od dodatkowej zgody osoby stawiającej określone środki do dyspozycji.

Definicja przychodu zawarta w art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ma charakter ogólny. Wszędzie tam, gdzie przepisy szczególne inaczej zastrzegają rozumienie pojęcia konkretnego przychodu z danego źródła, definicja ta nie znajduje zastosowania. Ustawodawca w art. 11 ust. 1 ww. ustawy, wskazuje na wyjątki od ogólnej definicji przychodu.

We wskazanych przez ustawodawcę zastrzeżeniach zawartych w art. 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nie zostały wymienione przychody z praw majątkowych (art. 18 ustawy). Wobec tego uznać należy, iż otrzymywane przez Wnioskodawcę kwoty z tytułu zbycia ogółu praw i obowiązków spółki jawnej będą stanowiły dla Wnioskodawcy przychód w dacie otrzymania środków finansowych.

Z kolei zgodnie z ogólną zasadą określoną w art. 22 ust. 1 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23. W świetle tego przepisu należy przyjąć, że kosztami uzyskania przychodów ze sprzedaży udziału (ogółu praw i obowiązków) w spółce jawnej będą udokumentowane wydatki poniesione uprzednio na nabycie tego udziału. Jednocześnie należy zauważyć, że wartość wkładu wnoszonego przez wspólnika do spółki winna być określona w zawartej umowie spółki jawnej.

Dochód uzyskany z praw majątkowych – w przedmiotowej sprawie ze zbycia ogółu praw i obowiązków - zgodnie z art. 9 ust. 1a ustawy, podlega kumulacji z dochodami ze wszystkich źródeł przychodów, z zastrzeżeniem art. 29-30c, art. 30e oraz art. 44 ust. 7e i 7f, opodatkowanymi na tzw. zasadach ogólnych, czyli według skali określonej w art. 27 ust. 1 ww. ustawy, uzyskanymi w ciągu roku podatkowego.

W myśl art. 27 ust. 1 ustawy, podatek dochodowy, z zastrzeżeniem art. 29-30e, pobiera się od podstawy jego obliczenia według następującej skali:


| Podstawa obliczenia podatku z złotych | Podatek wynosi 
| Ponad | do |  
|  | 85.528 | 18% minus kwota zmniejszająca podatek 556 zł 02 gr 
| 85.528 |  | 14.839 zł 02 gr + 32% nadwyżki ponad 85.528 zł 

Ze skali podatkowej, zawartej w art. 27 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wynika, iż ustawodawca określa poszczególne przedziały (szczeble) dochodowe. Do części dochodów znajdujących się w poszczególnych przedziałach zostaje zastosowana inna (wyższa) stawka podatkowa. Zatem stawka podatku dochodowego od osób fizycznych uzależniona jest od sumy dochodów ze wszystkich źródeł przychodów, z zastrzeżeniem art. 29-30c, art. 30e oraz art. 44 ust. 7e i 7f, opodatkowanych na tzw. zasadach ogólnych, uzyskanych przez podatnika w danym roku podatkowym.

Stosownie do art. 45 ust. 1 ww. ustawy, podatnicy są obowiązani składać urzędom skarbowym zeznanie, według ustalonego wzoru, o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym, w terminie do dnia 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym, z zastrzeżeniem ust. 7 i 8.

Reasumując, należności otrzymane lub postawione dyspozycji Wnioskodawcy z tytułu zbycia ogółu praw i obowiązków w spółce jawnej, będą podlegały opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych jako przychód z praw majątkowych, o którym mowa w art. 18 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Przychód ze sprzedaży udziału w spółce jawnej, powstanie w momencie otrzymania lub postawienia do dyspozycji pieniędzy lub wartości pieniężnych, tj. w momencie otrzymywania spłat poszczególnych rat. Dochód z tego źródła podlega kumulacji z dochodami z innych źródeł, opodatkowanymi na tzw. zasadach ogólnych czyli według skali określonej w art. 27 ust. 1 ww. ustawy, uzyskanymi w ciągu roku podatkowego i należy go wykazać w zeznaniu rocznym, składanym w terminie do dnia 30 kwietnia roku następującego po roku, w którym zostały otrzymane lub postawione do dyspozycji.

Jednocześnie zauważyć należy, iż w sytuacji opisanej we wniosku nie znajdzie zastosowania powołany we wniosku art. 21 ust. 1 pkt 50 ww. ustawy, w brzmieniu obowiązującym w 2011r. (a tego właśnie roku i lat następnych dotyczą skutki podatkowe przedstawionego we wniosku stanu faktycznego). Zgodnie z tym przepisem, wolne od podatku dochodowego są przychody otrzymane w związku ze zwrotem udziałów lub wkładów w spółdzielni, do wysokości wniesionych udziałów lub wkładów do spółdzielni. Przepis ten, dotyczy więc zwolnienia od podatku dochodowego przychodu otrzymanego w związku ze zwrotem udziałów lub wkładów w spółdzielni, a zatem nie dotyczy przedstawionego we wniosku stanu faktycznego, tj. sprzedaży udziału w spółce jawnej.

Z uwagi na powyższe stanowisko przedstawione we wniosku należało uznać na nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, 31-511 Kraków, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.