Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBI/2/423-526/09/AM
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2009-07-30
Teza: Czy składka na ubezpieczenie opłacana przez Spółkę z tytułu zawarcia umowy ubezpieczenia OC stanowi koszt uzyskania przychodu dla Spółki? (pytanie oznaczone we wniosku Nr 3)
Słowa kluczowe: członkowie-członkowie zarządu-odpowiedzialność członków zarządu; koszt-koszty uzyskania przychodów; odpowiedzialność-odpowiedzialność cywilna; składki; ubezpieczenia-ubezpieczenia osobowe; umowa-umowa ubezpieczenia
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki, przedstawione we wniosku z dnia 27 kwietnia 2009 r. (data wpływu do tut. BKIP 05 maja 2009 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej m.in. podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów Spółki składki na ubezpieczenie opłacanej przez Spółkę z tytułu zawarcia umowy ubezpieczenia OC (pytanie oznaczone we wniosku Nr 3) - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 05 maja 2009 r. wpłynął do tut. BKIP wniosek. o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej m.in. podatku dochodowego od osób prawnych m.in. w zakresie możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów Spółki składki na ubezpieczenie opłacanej przez Spółkę z tytułu zawarcia umowy ubezpieczenia OC (pytanie oznaczone we wniosku Nr 3).

Wniosek nie spełniał wymogów formalnych dlatego też pismami z dnia 22 maja i 23 lipca 2009 r. wezwano do ich uzupełnienia. Braki formalne uzupełniono w dniu 27 maja i 29 lipca 2009 r.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca jest spółką kapitałową podlegającą w Polsce obowiązkowi podatkowemu w podatku dochodowym od osób fizycznych.

W dniu 06 października 2008 Spółka zawarła ze Spółką Ubezpieczeniową Oddział w Polsce - umowę ubezpieczenia szkód powstałych w następstwie roszczeń z tytułu odpowiedzialności członków organów Niepublicznej Spółki Kapitałowej. Umowa zawarta jest na okres 1 roku. Ubezpieczeniem objęci są członkowie organów spółki, założyciele spółki oraz pracownicy, przy czym ochrona ubezpieczeniowa dotyczy wyłącznie pracownika, który zostanie współpozwany wraz z członkiem organów lub założycielem Spółki lub roszczenie wskazuje na nieprawidłowe działanie jakiego dopuścił się pracownik pełniący funkcje zarządcze lub nadzorcze.

Na dzień złożenia wniosku jeden z członków Zarządu jest jednocześnie pracownikiem Spółki, drugi natomiast wykonuje swoją funkcję na podstawie uchwały Zgromadzenia Wspólników o powołaniu. Skład Zarządu Spółki może ulec zmianie osobowej, może również ulec zmianie liczba osób podlegających ubezpieczeniu.

Składka ubezpieczeniowa określana jest w jednej, globalnej kwocie uiszczanej za okres jednego roku.

W uzupełnieniu ujętym w piśmie z dnia 27 lipca 2009 r. (fax) wyjaśniono, że pytanie Nr 3, sformułowane we wniosku o udzielenie interpretacji przepisów prawa podatkowego w pozycji 50, dotyczy zakwalifikowania do kosztów uzyskania przychodów Spółki składki na ubezpieczenie opłacanej przez Spółkę z tytułu zawarcia umowy ubezpieczenia OC. Składka ta ma charakter zryczałtowany tj. opłacana jest w jednej, globalnej kwocie w związku z zawarciem umowy ubezpieczenia. Warunkiem zawarcia i obowiązywania mowy ubezpieczenia jest opłacanie przez Spółkę składki (zgodnie z art. 805 Kodeksu cywilnego). Wartość składki nie jest zależna od ilości osób ubezpieczonych, ale od przedmiotu prowadzonej działalności. Opłacenie składki przez Spółkę jest równoznaczne z objęciem ubezpieczeniem, na zasadach określonych w umowie, wszystkich ubezpieczonych; Spółka nie może opłacić składki ubezpieczeniowej tylko za jedną grupę ubezpieczonych np. za członków Zarządu Spółki.

W związku z powyższym zadano m.in. następujące pytanie:

Czy prawidłowe jest stanowisko, że wartość składki ubezpieczeniowej opłacanej przez Wnioskodawcę stanowi koszt uzyskania przychodu dla Spółki? (pytanie oznaczone we wniosku Nr 3)

W ocenie Wnioskodawcy, składka ubezpieczeniowa z tytułu ubezpieczenia OC członków Zarządu stanowi koszt uzyskania przychodu dla Spółki. Stanowisko to wynika przede wszystkim z istoty tego ubezpieczenia, którego przedmiotem jest ubezpieczenie roszczeń przede wszystkim spółki w stosunku do członków zarządu z tytułu szkód wyrządzonych przez nich w związku ze sprawowaniem swojej funkcji. A zatem to spółka jest beneficjentem ewentualnego odszkodowania wypłacanego przez ubezpieczyciela. Należy również podkreślić, iż roszczenia z tytułu szkody wyrządzonej osobom trzecim wskutek działania zarządu kierowane są przede wszystkim do Spółki, a nie konkretnych osób fizycznych. To zatem Spółka ponosi ciężar wypłaty należnego odszkodowania na rzecz osób poszkodowanych działaniami zarządu. Przysługuje jej natomiast roszczenie regresowe wobec członków organu, które, w przypadku posiadania ubezpieczenia OC, zaspakajane jest przez ubezpieczyciela, którego majątek gwarantuje beneficjentom ubezpieczenia pewność otrzymania należnego im odszkodowania. Z powyższych względów w ocenie Wnioskodawcy, wartość składki zapłaconej przez Spółkę z tytułu ubezpieczenia OC członków organów Spółki stanowi koszt uzyskania przychodu dla Spółki, albowiem poniesiona została w celu zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów.

Wnioskodawca podtrzymuje w całości stanowisko przedstawione we wniosku o interpretację, przy czym uzupełnia to stanowisko, jak niżej:

Składki z tytułu ubezpieczania OC, opłacane na zasadach określonych w umowie ubezpieczenia, stanowią koszt uzyskania przychodu dla Spółki. Analiza przepisów kodeksu spółek handlowych (w szczególności dotyczących odpowiedzialności odszkodowawczej członków zarządu) jak i przepisów prawa pracy (w szczególności dotyczących odpowiedzialności materialnej i porządkowej pracowników) pozwala Spółce na sformułowanie tezy, że roszczenia osób trzecich tj. innych niż Spółka, dotyczące działania wyżej wymienionych osób jako członków organów Spółki lub pracowników Spółki, kierowane są przede wszystkim do Spółki, a nie do konkretnych osób ubezpieczonych. Zawierając umowę ubezpieczenia OC Spółka działa w celu zabezpieczenia źródła przychodów. Zgodnie bowiem z pkt 4.4 OWU ubezpieczyciel zobowiązany jest zwrócić Spółce kwotę wszelkich odszkodowań, które Spółka wypłaca w celu pokrycia odpowiedzialności, wniosek należy wyciągnąć odnośnie roszczeń kierowanych przez Spółkę wobec Ubezpieczonych. W takiej bowiem sytuacji Spółka otrzymuje należne jej odszkodowanie bezpośrednio od Ubezpieczyciela. Jak z powyższego wynika jedynym beneficjentem świadczeń z tytułu umowy ubezpieczenia jest Spółka. Okoliczność ta realizuje przesłankę kwalifikacji wydatku w postaci składki na ubezpieczenie OC jako zabezpieczenia źródła uzyskania przychodu wskazaną w art. 15 ust 1 updop. Spółka wskazuje przy tym na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 września 2008r. (sygn. akt III SA/Wa 870/08, w którym Sąd podkreślił, iż Ustawodawca w żaden sposób nie dał podstaw do zawężania pojęcia kosztów uzyskania przychodów i zaliczania do nich jedynie wydatków bezpośrednio związanych z konkretnymi przychodami. Podobnie wypowiedział się tenże Sąd w sprawie o sygn. akt III SA/Wa 656/08 stanowiąc, że każdy koszt, który został poniesiony w sposób bezpośredni lub pośredni, rzeczywisty lub potencjalny (tzn. w intencji podatnika poniesiony w celu zwiększenia przychodu, choćby niezasadnie z punktu widzenia ekonomicznego) może być uznany za koszt uzyskania przychodu.

Na tle przedstawionego stanu faktycznego stwierdzam co następuje:

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t. j. Dz. U. z 2000 r. nr 54, poz. 654 ze zm.), kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1. Kosztami uzyskania przychodów są zatem wszelkie racjonalne i gospodarczo uzasadnione wydatki związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, których celem jest osiągnięcie przychodów lub zabezpieczenie bądź zachowanie źródła przychodów i które nie zostały wyłączone z kosztów na podstawie art. 16 ust. 1. Z powyższego wynika, że określony wydatek, nie wymieniony w katalogu wydatków nie stanowiących kosztów podatkowych, może stanowić koszt uzyskania przychodu pod warunkiem, że między tym wydatkiem a osiągnięciem przychodu zachodzi związek przyczynowo-skutkowy tego typu, że poniesienie wydatku ma lub może mieć wpływ na powstanie, zwiększenie lub zachowanie źródła przychodu podatnika.

Spółka ponosi wydatki z tytułu składki ubezpieczenia OC, opłacanej na zasadach określonych w umowie ubezpieczeniowej. Ze stanu faktycznego przedstawionego we wniosku wynika, że ubezpieczeniem objęci są członkowie organów spółki, założyciele spółki oraz pracownicy, przy czym ochrona ubezpieczeniowa dotyczy wyłącznie pracownika, który zostanie współpozwany wraz z członkiem organów lub założycielem Spółki lub roszczenie wskazuje na nieprawidłowe działanie jakiego dopuścił się pracownik pełniący funkcje zarządcze lub nadzorcze.

Opłacana składka na ubezpieczenie od odpowiedzialności cywilnej nie ma na celu osiągnięcia przychodu przez Spółkę; ma na celu chronić od odpowiedzialności osoby, których nieprawidłowe działanie jest przyczyną roszczenia skierowanego do Spółki. A to przecież osoby fizyczne, przyjmując pełnienie określonych obowiązków za określone wynagrodzenie, winne przejąć odpowiedzialność za skutki swoich działań.

Jednocześnie, na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 59 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, nie uważa się za koszt uzyskania przychodów składek opłaconych przez pracodawcę z tytułu zawartych lub odnowionych umów ubezpieczenia na rzecz pracowników, z wyjątkiem umów dotyczących ryzyka grup 1, 3 i 5 działu I oraz grup 1 i 2 działu II wymienionych w załączniku do ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o działalności ubezpieczeniowej (Dz. U. Nr 124, poz. 1151) jeżeli uprawnionym do otrzymania świadczenia nie jest pracodawca i umowa ubezpieczenia w okresie pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym ją zawarto lub odnowiono, wyklucza:

1.  wypłatę kwoty stanowiącej wartość odstąpienia od umowy,
2.  możliwość zaciągania zobowiązań pod zastaw praw wynikających z umowy,
3.  wypłatę z tytułu dożycia wieku oznaczonego w umowie.

Biorąc powyższe pod uwagę, kosztem uzyskania przychodów mogą być opłacone przez pracodawcę składki z tytułu zawartych lub odnowionych na rzecz pracowników umów ubezpieczenia:

1.  na życie (grupa 1 dział I),
2.  na życie, jeżeli są związane z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym (grupa 3 dział I),
3.  wypadkowe i chorobowe, jeśli są uzupełnieniem ubezpieczeń grupy 1-4 działu I (grupa 5 dział I),
4.  wypadku, w tym wypadku przy pracy i choroby zawodowej (grupa 1 dział II),
5.  ubezpieczenie choroby (grupa 2 dział II).

Nie będą natomiast kosztem uzyskania przychodów składki płacone z tytułu umów ubezpieczenia innych niż wymienione powyżej. Ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej mieszczą się w innych grupach ryzyka, to jest w dziale II grupa 10 - 13, a zatem nie mogą być uznane za koszty uzyskania przychodów pracodawcy opłacającego składki na rzecz osób objętych tym ubezpieczeniem.

Dodatkowo stosownie do art. 16 ust. 1 pkt 38a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, podatnicy nie mogą zaliczać do kosztów uzyskania przychodów wydatków na rzecz osób wchodzących w skład rad nadzorczych, komisji rewizyjnych lub organów stanowiących osób prawnych, z wyjątkiem wynagrodzeń wypłacanych z tytułu pełnionych funkcji.

Reasumując, w świetle powyższego, wydatki poniesione przez Spółkę w związku z opłacaniem składek z tytułu ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej nie stanowią kosztu uzyskania przychodów. Bez znaczenia jest, czy osoby objęte tym ubezpieczeniem są jej pracownikami czy też nie.

Odnosząc się do powoływanych w uzupełnieniu wniosku wyroków stwierdzić należy, że zostały one wydane w indywidualnych sprawach i nie są wiążące dla organu wydającego interpretację.

Stanowisko Wnioskodawcy uznano zatem za nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Nadmienić należy, iż w sprawie będącej przedmiotem pytań oznaczonych we wniosku Nr 1 i 2 wydano odrębną interpretację.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a 43-300 Bielsko-Biała.