Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPP3/443-904/13/JP
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2013-10-18
Teza: ustalenie podstawy opodatkowania dla planowanych transakcji sprzedaży towarów na rzecz fundacji charytatywnych oraz prawa do pełnego odliczenia podatku naliczonego w związku z zakupem towarów, które następnie sprzedawane są po cenach niższych niż koszt zakupu na rzecz fundacji charytatywnych
Słowa kluczowe: dostawa-dostawa towarów; obrót; odliczenia-odliczenie podatku od towarów i usług; opodatkowanie-podstawa opodatkowania; podatek-podatek naliczony; rabaty
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1-art. 86; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 29 (uchylony); [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 29a; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 30b; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział VI-art. 30c

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 749 ze zm.) oraz § 2 i § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) – Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z 15 lipca 2013r. (data wpływu 18 lipca 2013r.) o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie ustalenia podstawy opodatkowania dla planowanych transakcji sprzedaży towarów na rzecz fundacji charytatywnych oraz prawa do pełnego odliczenia podatku naliczonego w związku z zakupem towarów, które następnie sprzedawane są po cenach niższych niż koszt zakupu na rzecz fundacji charytatywnych – **jest prawidłowe**.

UZASADNIENIE

W dniu 18 lipca 2013r. wpłynął ww. wniosek o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie ustalenia podstawy opodatkowania dla planowanych transakcji sprzedaży towarów na rzecz fundacji charytatywnych oraz prawa do pełnego odliczenia podatku naliczonego w związku z zakupem towarów, które następnie sprzedawane są po cenach niższych niż koszt zakupu na rzecz fundacji charytatywnych.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawca sp. z o.o. (Spółka, Wnioskodawca) jest podmiotem prowadzącym działalność handlową w hipermarketach wielobranżowych oraz supermarketach spożywczych. Spółka jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku VAT.

Aktualnie Spółka rozważa sprzedawanie żywności oraz innych towarów (chemii gospodarczej, itp.) na rzecz fundacji prowadzących działalność w obszarze pomocy społecznej, działalności charytatywnej itp. (fundacje charytatywne). Towary sprzedawane na rzecz wskazanych organizacji byłyby następnie dystrybuowane przez te podmioty na rzecz osób potrzebujących. Zgodnie z zamierzeniami Spółki, sprzedaż dotyczyłaby towarów mających krótki termin przydatności do spożycia lub posiadających pewne wady utrudniające lub uniemożliwiające standardową sprzedaż w prowadzonych przez Wnioskodawcę obiektach handlowych, ale nierzutujące na jakość samego produktu (np. rozerwane opakowanie).

Spółka odlicza na ogólnych zasadach podatek VAT naliczony związany z nabyciem przedmiotowych produktów. Produkty te w momencie nabycia są przeznaczane do normalnej detalicznej sprzedaży opodatkowanej w marketach. Dopiero wskutek późniejszych okoliczności, takich jak upływ większej części terminu przydatności do spożycia lub uszkodzenia opakowania w przechowywaniu lub w transporcie, jedynym możliwym sposobem zbycia towarów jest sprzedaż na rzecz fundacji.

Spółka planuje sprzedawać powyższe towary na rzecz fundacji charytatywnych ze stałą zryczałtowaną kwotę miesięczną odnoszącą się do całości sprzedawanych towarów lub z zastosowaniem kilku zryczałtowanych kwot odnoszących się do poszczególnych grup produktów. Jednocześnie Spółka zakłada, że towary te byłyby sprzedawane na analogicznych zasadach, w tym w szczególności z zastosowaniem takich samych warunków cenowych, na rzecz fundacji niepowiązanych w rozumieniu art. 32 ust. 2 ustawy o VAT, jak i na rzecz jednego podmiotu powiązanego z Wnioskodawcą w rozumieniu tego przepisu (Fundacja…).

Spółka przewiduje, że stosowane ceny ryczałtowe będą dość niskie, w szczególności niższe niż cena nabycia tych towarów przez Spółkę. Należy jednak pamiętać, że w momencie sprzedaży nie będzie innej możliwości zbycia tych towarów. Alternatywą byłoby zniszczenie lub oddanie towarów do utylizacji, co wiązałoby się z dodatkowymi kosztami, byłoby nieracjonalnym marnotrawstwem i nie stanowiłoby sprzedaży opodatkowanej VAT. Sprzedaż towarów na rzecz fundacji jest więc nie tylko uzasadniona społecznie, ale też ekonomicznie. Zwiększa ona sprzedaż opodatkowaną Spółki w aspekcie bezpośrednim – z uwagi na dokonaną transakcję, a także w aspekcie pośrednim – poprzez oddziaływanie marketingowe.

Innymi słowy, z punktu widzenia Spółki planowaną sprzedaż towarów po cenach niższych niż koszt nabycia na rzecz fundacji uzasadniają następujące okoliczności:

*   towary te nie mają wartości handlowej lub ich wartość handlowa jest bardzo niska (w rozumieniu skutecznej możliwości ich sprzedaży w prowadzonych przez Spółkę hipermarketach wielobranżowych oraz supermarketach spożywczych),
*   w celu zapewnienia odpowiedniego wizerunku Wnioskodawcy oraz utrzymania czystości w prowadzonych obiektach handlowych konieczne jest m.in. bieżące usuwanie z tych obiektów towarów z uszkodzonymi opakowaniami, z których mogłaby wysypać się zawartość (np. proszki do prania). Z uwagi na skalę działalności prowadzonej przez Wnioskodawcę, sprzedaż takich towarów na rzecz fundacji może pozwolić na uniknięcie istotnych kosztów ich przechowywania poza powierzchnią sklepów,
*   mając na uwadze chęć utrzymania lub poprawienia pozycji na konkurencyjnym rynku podmiotów prowadzących sklepy wielkopowierzchniowe, jak również uwzględniając oczekiwania konsumentów, koniecznym działaniem Spółki jest stałe utrzymywanie atrakcyjnej oferty produktowej w prowadzonych sklepach, jak również odpowiednia prezentacja tych produktów. Również z tego powodu Spółka na bieżąco zastępuje produkty spożywcze ze zbliżającym się terminem ważności (po ewentualnych obniżkach cen na te produkty) na ich nowsze partie, jak również systematycznie usuwa z powierzchni sklepów inne towary, których opakowania są uszkodzone,
*   sprzedaż towarów na rzecz fundacji jako działanie Spółki w ramach społecznej odpowiedzialności biznesu (CRS) realizuje cel marketingowy w postaci utrwalenia się w świadomości potencjalnych klientów wizerunku jako odpowiedzialnego i racjonalnego podmiotu, troszczącego się o najuboższych (tj. osób wspieranych przez fundacje).

Mając powyższe na uwadze, planowana sprzedaż towarów na rzecz fundacji podejmowana jest przez Wnioskodawcę w ramach prowadzonej działalności gospodarczej i w bezpośrednim związku z tą działalnością. Działania te podejmowane będą bowiem przede wszystkim w celu zabezpieczenia sprzedaży i atrakcyjności oferty produktowej Spółki.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

1.  Czy na gruncie opisanego powyżej zdarzenia przyszłego Spółka słusznie uważa, że podstawą opodatkowania dla planowanych transakcji sprzedaży towarów na rzecz fundacji charytatywnych jest ustalona zryczałtowana kwota?
2.  Czy Wnioskodawca zachowuje prawo do pełnego odliczenia podatku naliczonego w związku z zakupem towarów w zakresie, w jakim następnie towary te sprzedawane są po cenach niższych niż koszt zakupu na rzecz fundacji charytatywnych?

Stanowisko Wnioskodawcy:

Ad 1.

W ocenie Spółki, podstawą opodatkowania dla planowanych transakcji sprzedaży towarów na rzecz fundacji jest ustalona zryczałtowana kwota (zryczałtowana kwota miesięczna odnosząca się do całości sprzedawanych towarów lub suma kilku zryczałtowanych kwot odnoszących się do poszczególnych grup produktów).

Zgodnie z treścią art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Na podstawie przepisu art. 2 pkt 22 ustawy VAT, ilekroć w ustawie jest mowa o sprzedaży rozumie się przez to odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.

Zgodnie z zasadą wynikającą z przepisu art. 29 ust. 1 ustawy o VAT, podstawą opodatkowania jest obrót. Obrotem jest natomiast kwota należna z tytułu sprzedaży, pomniejszona o kwotę należnego podatku. Kwota należna obejmuje całość świadczenia należnego od nabywcy lub osoby trzeciej. Obrót zwiększa się o otrzymane dotacje, subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze mające bezpośredni wpływ na cenę (kwotę należną) towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika, pomniejszone o kwotę należnego podatku.

Z kolei stosownie do treści art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z 5 lipca 2001r. o cenach (tekst jedn. Dz.U. 2013, poz. 385 ze zm.), przez cenę należy rozumieć wartość wyrażoną w jednostkach pieniężnych, którą kupujący jest obowiązany zapłacić przedsiębiorcy za towar lub usługę; w cenie uwzględnia się podatek od towarów i usług oraz podatek akcyzowy, jeżeli na podstawie odrębnych przepisów sprzedaż towaru (usługi) podlega obciążeniu podatkiem od towarów i usług oraz podatkiem akcyzowym. Z przepisu art. 2 ust. 1 tej ustawy wynika natomiast, że ceny towarów i usług uzgadniają strony zawierające umowę (\`(...)\`).

Mając powyższe na uwadze Wnioskodawca stoi na stanowisku, iż pod względem ekonomicznym posiada swobodę w oferowaniu różnego rodzaju szczególnych zasad sprzedaży, w tym również tych, które zakładają zastosowanie w konkretnych sytuacjach oraz na rzecz określonej kategorii jednolitych odbiorców cen niższych niż koszt zakupu.

Jedynym ograniczeniem w tym zakresie są przepisy art. 32 ustawy o VAT, wskazujące przesłanki, przy spełnieniu których organ podatkowy może określić wysokość obrotu na podstawie wartości rynkowej pomniejszonej o kwotę podatku, wskutek zaistnienia między nabywcą a dokonującym dostawy towarów lub usługodawcą związku wynikającego z powiązań o charakterze rodzinnym lub z tytułu przysposobienia, kapitałowym, majątkowym lub wynikającym ze stosunku pracy.

Zgodnie bowiem z art. 32 ust. 1 ustawy o VAT, w przypadku gdy nabywca oraz dostawca towarów są podmiotami powiązanymi w rozumieniu art. 32 ust. 2 oraz w przypadku gdy wynagrodzenie jest:

1.  niższe od wartości rynkowej, a nabywca towarów lub usług nie ma zgodnie z art. 86, 88 i 90 oraz z przepisami wydanymi na podstawie art. 92 ust. 3 pełnego prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego,
2.  niższe od wartości rynkowej, a dokonujący dostawy towarów lub usługodawca nie ma zgodnie z art. 86, 88 i 90 oraz z przepisami wydanymi na podstawie art. 92 ust. 3 pełnego prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, a dostawa towarów lub świadczenie usług są zwolnione od podatku,
3.  wyższe od wartości rynkowej, a dokonujący dostawy towarów lub usługodawca nie ma zgodnie z art. 86, 88 i 90 oraz z przepisami wydanymi na podstawie art. 92 ust. 3 pełnego prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego

\- organ podatkowy określa wysokość obrotu na podstawie wartości rynkowej pomniejszonej o kwotę podatku, jeżeli okaże się, że związek ten miał wpływ na ustalenie wynagrodzenia z tytułu dostawy towarów lub świadczenia usług.

Należy podkreślić, iż w oparciu o ten przepis organ podatkowy może ustalić podstawę opodatkowania w wysokości odpowiadającej wartości rynkowej przedmiotu świadczenia w sytuacji łącznego spełnienia następujących przesłanek:

*   istnienie związku między kontrahentami, o którym mowa w art. 32 ust. 2 ustawy o VAT,
*   ustalenie ceny nieodpowiadającej cenie rynkowej w warunkach określonych w przepisach,
*   wykazanie, że przyczyną ustalenia takiej ceny był związek pomiędzy kontrahentami.

W ocenie Wnioskodawcy, wskazany powyżej przepis art. 32 ust. 1 ustawy o VAT nie znajduje zastosowania do sytuacji opisanej w opisie zdarzenia przyszłego. W przypadku sprzedaży na rzecz fundacji niepowiązanych wynika to wprost z braku spełnienia przesłanki powiązania pomiędzy stronami.

W przypadku natomiast Fundacji …, jak wskazano w opisie zdarzenia przyszłego, cena sprzedaży oraz pozostałe warunki sprzedaży na rzecz fundacji powiązanej z Wnioskodawcą w rozumieniu art. 32 ust. 2 ustawy o VAT oraz na rzecz fundacji niepowiązanych, są analogiczne. Jednocześnie sprzedaż na rzecz tych podmiotów towarów po cenach niższych niż koszt zakupu jest uzasadniona ekonomicznie – Spółka prawdopodobnie nie byłaby w stanie sprzedać tych towarów po wyższych cenach, a ich sprzedaż na rzecz fundacji może dodatkowo wpłynąć na ograniczenie kosztów utylizacji lub kosztów magazynowania niesprzedanych towarów. Dodatkowo, przyczyną ustalenia ceny zryczałtowanej nie będzie związek pomiędzy kontrahentami, ale podane powyżej powody natury ekonomicznej.

Biorąc zatem pod uwagę przytoczone przepisy prawa oraz przedstawiony opis zdarzenia przyszłego wniosku należy stwierdzić, iż określając podstawę opodatkowania, Wnioskodawca powinien jako obrót przyjąć faktycznie zastosowaną kwotę należną z tytułu sprzedaży towarów na rzecz poszczególnych fundacji, niezależnie od tego, czy są powiązane, czy też nie. Tym samym, na podstawie art. 29 ust. 1 ustawy o VAT, w opisanej sytuacji podstawą opodatkowania (obrotem) dla spółki będzie kwota faktycznie należna od danego nabywcy (tzn. cena pomniejszona o należny podatek). Jednocześnie, w odniesieniu do sprzedaży towarów na rzecz podmiotu powiązanego nie zachodzą przesłanki określone w art. 32 ust. 1 ustawy o VAT, ponieważ przyczyną ustalenia ceny niższej od kosztu zakupu nie będzie związek pomiędzy kontrahentami.

Ad 2.

W ocenie Spółki, Wnioskodawca zachowuje prawo do odliczenia podatku naliczonego w związku z zakupem towarów w zakresie, w jakim następnie towary te sprzedawane są po cenach niższych niż koszt zakupu na rzecz fundacji.

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

W świetle powyższego przepisu, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, w związku z nabyciem których podatek został naliczony, są wykorzystywane do czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest niewątpliwy i bezsporny związek zakupów z wykonanymi czynnościami opodatkowanymi, tzn. których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego). Przedstawiona wyżej zasada wyklucza możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są w ogóle wykorzystywane do czynności opodatkowanych.

Prawo do odliczenia podatku naliczonego przysługuje podatnikowi pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno tzw. przesłanek pozytywnych wskazanych powyżej, tj. m.in. tego, że zakupy będą wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, a także niezaistnienia przesłanek negatywnych określonych w art. 88 ustawy o VAT.

W przedstawionym powyżej opisie zdarzenia przyszłego Spółka będzie nabywać towary w celu wykorzystania ich do wykonywania standardowych czynności opodatkowanych, tzn. w celu dalszej odsprzedaży zarówno na rzecz klientów obiektów handlowych Spółki. Nie ulega wątpliwości, że również sprzedaż na rzecz fundacji z zastosowaniem ceny niższej niż koszt zakupu stanowi czynność opodatkowaną podatkiem VAT. Ustawa o VAT nie zawiera bowiem przepisów, które ograniczałyby lub wykluczały prawo podatnika do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia towarów, nawet jeżeli część z nich została sprzedana po cenie niższej od ceny zakupu. Spółka pragnie przy tym podkreślić, że utrata wartości handlowej przez niektóre towary jest niemożliwym do uniknięcia skutkiem prowadzenia działalności w sklepach wielkopowierzchniowych. W tej sytuacji sprzedaż ich na rzecz fundacji jest racjonalnym rozwiązaniem. Zamiast niszczyć lub utylizować towary, Spółka będzie je sprzedawać za stosunkowo niewielkie kwoty (z VAT).

W świetle powyższego Wnioskodawcy będzie przysługiwać prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o pełną kwotę podatku naliczonego wykazanego na fakturach z tytułu nabycia towarów, które zostały w późniejszym etapie przeznaczone do dalszej odsprzedaży na rzecz fundacji i sprzedane na rzecz tych podmiotów po cenach niższych niż wartość zakupu.

Stanowisko Spółki w odniesieniu do pytania nr 1 i 2 wniosku potwierdzają również liczne interpretacje organów podatkowych (przykładowo: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacjach z 14 lutego 2013 r., sygn. IPPP1/443-6/13-2/lgo oraz z 25 lutego 2013 r., sygn. IPPP1/443-1187/12-3/AP, Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach w interpretacji z 16 grudnia 2011 r., sygn. IBPP1/443-1404/11/AW, Pierwszy Wielkopolski Urząd Skarbowy w Poznaniu w interpretacji z 20 czerwca 2007 r., sygn. ZP/443-60/07).

Mając na uwadze treść zaprezentowanego uzasadnienia stanowisko Spółki należy uznać za prawidłowe. Spółka wnosi o potwierdzenie tej prawidłowości w interpretacji indywidualnej, o którą występuje niniejszym wnioskiem.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2011 r., Nr 177, poz. 1054 ze zm.), opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Stosownie do art. 7 ust. 1 ww. ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…). Przy czym towarami – w myśl art. 2 pkt 6 ustawy o VAT – są rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

W myśl zaś art. 8 ust. 1 cyt. ustawy, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).

Z kolei sprzedażą – na podstawie art. 2 pkt 22 ww. ustawy – jest odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.

Kwestie dotyczące podstawy opodatkowania reguluje art. 29 ustawy o VAT. W myśl ust. 1 tego artykułu, podstawą opodatkowania jest obrót, z zastrzeżeniem ust. 2–21, art. 30–32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5. Obrotem jest kwota należna z tytułu sprzedaży, pomniejszona o kwotę należnego podatku. Kwota należna obejmuje całość świadczenia należnego od nabywcy lub osoby trzeciej. Obrót zwiększa się o otrzymane dotacje, subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze mające bezpośredni wpływ na cenę (kwotę należną) towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika, pomniejszone o kwotę należnego podatku.

Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 5 lipca 2001 r. o cenach (Dz.U. z 2013 r., poz. 385), przez cenę rozumie się wartość wyrażoną w jednostkach pieniężnych, którą kupujący jest obowiązany zapłacić przedsiębiorcy za towar lub usługę; w cenie uwzględnia się podatek od towarów i usług oraz podatek akcyzowy, jeżeli na podstawie odrębnych przepisów sprzedaż towaru (usługi) podlega obciążeniu podatkiem od towarów i usług oraz podatkiem akcyzowym.

Ceny towarów i usług, jak stanowi art. 2 ust. 1 ww. ustawy o cenach, uzgadniają strony zawierające umowę (…).

Podstawę opodatkowania zmniejsza się o kwoty udokumentowanych, prawnie dopuszczalnych i obowiązkowych rabatów (bonifikat, opustów, uznanych reklamacji i skont) i o wartość zwróconych towarów, zwróconych kwot nienależnych w rozumieniu przepisów o cenach oraz zwróconych kwot dotacji, subwencji i innych dopłat o podobnym charakterze, z zastrzeżeniem ust. 4a i 4b (art. 29 ust. 4 ustawy o VAT).

Z przytoczonego wyżej przepisu art. 29 ustawy wynika, iż udzielenie rabatu, o ile nie sprzeciwiają się temu inne niż podatkowe przepisy prawa, jest ściśle skorelowane z konkretną transakcją, w związku z którą zostało zastosowane i powoduje obniżenie ceny dostarczanych towarów lub świadczonych usług, wpływa na zmniejszenie obrotu, a tym samym podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług.

Z punktu widzenia podstawy opodatkowania, można wyróżnić następujące rodzaje rabatów:

*   rabaty przyznane przed ustaleniem ceny i dokonaniem sprzedaży – niemające wpływu na podstawę opodatkowania, w rozumieniu art. 29 ust. 1 ustawy, ponieważ kwotą należną z tytułu sprzedaży jest kwota żądana od nabywcy pomniejszona już o udzielony rabat;
*   rabaty przyznane po dokonaniu sprzedaży – bonifikaty, opusty, uznane reklamacje i skonta – wpływające na obniżenie wcześniej ustalonej kwoty osiągniętego obrotu; do tych rabatów ma zastosowanie art. 29 ust. 4 ustawy, a udzielenie takiego rabatu wymaga odpowiedniego udokumentowania (w przypadku sprzedaży dokumentowanej fakturą VAT – fakturą korygującą; w przypadku sprzedaży ewidencjonowanej na kasie rejestrującej – ewidencją korekt).

W świetle powyższego stwierdzić należy, iż przepisy ustawy nie ograniczają podatnika w swobodzie ustalania ceny, czyli możliwa jest sprzedaż po cenie niższej niż rzeczywista wartość danych towarów lub usług. Taka sytuacja nie różni się niczym od normalnej sprzedaży towaru z zyskiem. Obrotem jest kwota należna z tytułu sprzedaży i nie ma znaczenia, że podatnik w danej chwili sprzedaje ten towar bądź usługę za cenę znacznie niższą. Wskazać jednak należy, że w określonych sytuacjach organ może określić inną wysokość obrotu. Zgodnie bowiem z art. 32 ust. 1 ustawy o VAT, w przypadku gdy między nabywcą a dokonującym dostawy towarów lub usługodawcą istnieje związek, o którym mowa w ust. 2, oraz w przypadku gdy wynagrodzenie jest:

1.  niższe od wartości rynkowej, a nabywca towarów lub usług nie ma zgodnie z art. 86, 88 i 90 oraz z przepisami wydanymi na podstawie art. 92 ust. 3 pełnego prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego,
2.  niższe od wartości rynkowej, a dokonujący dostawy towarów lub usługodawca nie ma zgodnie z art. 86, 88 i 90 oraz z przepisami wydanymi na podstawie art. 92 ust. 3 pełnego prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, a dostawa towarów lub świadczenie usług są zwolnione od podatku,
3.  wyższe od wartości rynkowej, a dokonujący dostawy towarów lub usługodawca nie ma zgodnie z art. 86, 88 i 90 oraz z przepisami wydanymi na podstawie art. 92 ust. 3 pełnego prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego

– organ podatkowy określa wysokość obrotu na podstawie wartości rynkowej pomniejszonej o kwotę podatku, jeżeli okaże się, że związek ten miał wpływ na ustalenie wynagrodzenia z tytułu dostawy towarów lub świadczenia usług.

W myśl art. 2 pkt 27b ustawy o podatku od towarów i usług przez wartość rynkową rozumie się całkowitą kwotę, jaką, w celu uzyskania w danym momencie danych towarów lub usług, nabywca lub usługobiorca na takim samym etapie sprzedaży jak ten, na którym dokonywana jest dostawa towarów lub świadczenie usług, musiałby, w warunkach uczciwej konkurencji, zapłacić niezależnemu dostawcy lub usługodawcy na terytorium kraju; w przypadku gdy nie można ustalić porównywalnej dostawy towarów lub świadczenia usług, przez wartość rynkową rozumie się:

1.  w odniesieniu do towarów – kwotę nie mniejszą niż cena nabycia towarów lub towarów podobnych, a w przypadku braku ceny nabycia, koszt wytworzenia, określone w momencie dostawy,
2.  w odniesieniu do usług – kwotę nie mniejszą niż całkowity koszt poniesiony przez podatnika na wykonanie tych usług.

Stosowanie do art. 32 ust. 2 ustawy, związek, o którym mowa w ust. 1, istnieje, gdy między kontrahentami lub osobami pełniącymi u kontrahentów funkcje zarządzające, nadzorcze lub kontrolne zachodzą powiązania o charakterze rodzinnym lub z tytułu przysposobienia, kapitałowym, majątkowym lub wynikające ze stosunku pracy. Związek ten istnieje także, gdy którakolwiek z wymienionych osób łączy funkcje zarządzające, nadzorcze lub kontrolne u kontrahentów.

Przez powiązania rodzinne, o których mowa w ust. 2, rozumie się małżeństwo oraz pokrewieństwo lub powinowactwo do drugiego stopnia. (art. 32 ust. 3 ustawy o VAT)

Przez powiązania kapitałowe, o których mowa w ust. 2, rozumie się sytuację, w której jedna z osób lub jeden z kontrahentów posiada prawo głosu wynoszące co najmniej 5% wszystkich praw głosu lub dysponuje bezpośrednio lub pośrednio takim prawem. (art. 32 ust. 4 ustawy o VAT)

Natomiast art. 32 ust. 5 ustawy stanowi, że przepisy ust. 1–4 nie mają zastosowania w przypadku transakcji zawieranych pomiędzy podmiotami powiązanymi, w odniesieniu do których właściwy organ podatkowy, na podstawie ustawy – Ordynacja podatkowa, wydał decyzję o uznaniu prawidłowości wyboru i stosowania metody ustalania ceny transakcyjnej między podmiotami powiązanymi.

Mając na uwadze powyższe przepisy należy wskazać, iż dla zastosowania przez organ podatkowy szczególnej procedury określania obrotu, nie jest wystarczające spełnienie tylko niektórych powyższych przesłanek. Konieczne jest bowiem łączne spełnienie przesłanek:

*   istnienie związku między kontrahentami,
*   ustalenie ceny nieodpowiadającej cenie rynkowej w warunkach określonych w przepisach,
*   wykazanie, że przyczyną ustalenia takiej ceny był związek pomiędzy kontrahentami.

Z opisu przedstawionego zdarzenia przyszłego wynika, że Wnioskodawca będący podmiotem prowadzącym działalność handlową w hipermarketach wielobranżowych oraz supermarketach spożywczych rozważa sprzedawanie żywności oraz innych towarów (chemii gospodarczej, itp.) na rzecz fundacji prowadzących działalność w obszarze pomocy społecznej, działalności charytatywnej itp. (fundacje charytatywne).

Zgodnie z zamierzeniami Wnioskodawcy, sprzedaż dotyczyłaby towarów mających krótki termin przydatności do spożycia lub posiadających pewne wady utrudniające lub uniemożliwiające standardową sprzedaż w prowadzonych przez Wnioskodawcę obiektach handlowych, ale nierzutujące na jakość samego produktu (np. rozerwane opakowanie).

Produkty te w momencie nabycia są przeznaczane do normalnej detalicznej sprzedaży opodatkowanej w marketach. Dopiero wskutek późniejszych okoliczności, takich jak upływ większej części terminu przydatności do spożycia lub uszkodzenia opakowania w przechowywaniu lub w transporcie, jedynym możliwym sposobem zbycia towarów jest sprzedaż na rzecz fundacji.

Wnioskodawca planuje sprzedawać powyższe towary na rzecz fundacji charytatywnych za stałą zryczałtowaną kwotę miesięczną odnoszącą się do całości sprzedawanych towarów lub z zastosowaniem kilku zryczałtowanych kwot odnoszących się do poszczególnych grup produktów. Towary te byłyby sprzedawane na analogicznych zasadach, w tym w szczególności z zastosowaniem takich samych warunków cenowych, na rzecz fundacji niepowiązanych w rozumieniu art. 32 ust. 2 ustawy o VAT, jak i na rzecz jednego podmiotu powiązanego z Wnioskodawcą w rozumieniu tego przepisu (Fundacja …).

Wnioskodawca przewiduje, że stosowane ceny ryczałtowe będą dość niskie, w szczególności niższe niż cena nabycia tych towarów przez Wnioskodawcę, jednak w momencie sprzedaży nie będzie innej możliwości zbycia tych towarów. Alternatywą byłoby zniszczenie lub oddanie towarów do utylizacji, co wiązałoby się z dodatkowymi kosztami, byłoby nieracjonalnym marnotrawstwem i nie stanowiłoby sprzedaży opodatkowanej VAT. Sprzedaż towarów na rzecz fundacji jest nie tylko uzasadniona społecznie, ale też ekonomicznie. Zwiększa ona sprzedaż opodatkowaną Wnioskodawcy w aspekcie bezpośrednim – z uwagi na dokonaną transakcję, a także w aspekcie pośrednim – poprzez oddziaływanie marketingowe.

Planowana sprzedaż towarów na rzecz fundacji podejmowana jest przez Wnioskodawcę w ramach prowadzonej działalności gospodarczej i w bezpośrednim związku z tą działalnością. Działania te podejmowane będą bowiem przede wszystkim w celu zabezpieczenia sprzedaży i atrakcyjności oferty produktowej Wnioskodawcy.

Należy zauważyć, że podatnik ma prawo swobodnie układać swoje interesy tak, aby działalność gospodarcza była dla niego opłacalna pod względem ekonomicznym, w tym stosując znaczne upusty cenowe, jeśli jest to w jego uznaniu zasadne dla osiągnięcia tego celu. Trzeba przy tym wyraźnie zaznaczyć, że stosowanie znacznych rabatów jest niedopuszczalne w zakresie, w jakim ma ono służyć tzw. obejściu przepisów prawa i uniknięciu opodatkowania danej czynności. Tak więc każdy zastosowany upust winien być uzasadniony ekonomicznie i prowadzić w końcowym efekcie do osiągnięcia celu jaki został wytyczony dla działalności gospodarczej, tj. zarobku.

Z przedstawionych okoliczności sprawy wynika, że Wnioskodawca zamierza sprzedawać towary fundacjom prowadzącym działalność społeczną, charytatywną itp. po stałych zryczałtowanych cenach, będących niskimi cenami, w szczególności będącymi cenami niższymi niż cena nabycia tych towarów przez Wnioskodawcę. Należy zatem przyjąć, że Wnioskodawca zamierza sprzedawać te towary na rzecz fundacji z udzieleniem rabatów transakcyjnych w chwili ustalenia ceny.

Fakt udzielenia rabatu w formie zastosowania stałej, zryczałtowanej ceny dla danego towaru lub grupy towarów znany będzie nabywcom wcześniej. Powyższe oznacza, że przedmiotowa sprzedaż następować będzie po cenie uwzględniającej rabat, tj. stałej cenie zryczałtowanej dla danego towaru lub grupy towarów. Przy czym zwrócić należy również uwagę na fakt, iż warunkiem dokonania zakupów po stałej zryczałtowanej cenie jest spełnienie określonych warunków, tj. w zakupie towarów po zryczałtowanych cenach mogą wziąć udział fundacje prowadzące określoną działalność w obszarze pomocy społecznej, działalności charytatywnej, itp. Dla wszystkich takich podmiotów zasady sprzedaży będą identyczne (analogiczne).

Są to więc rabaty udzielone przed ustaleniem ceny – tym samym nie mają one wpływu na podstawę opodatkowania w rozumieniu art. 29 ust. 1 ustawy o VAT, ponieważ kwotą należną z tytułu sprzedaży jest kwota żądana od nabywcy, a więc w takim przypadku kwota uwzględniająca już przyznany rabat. W przedmiotowej sprawie należy podkreślić, że sprzedaż towaru po niższej cenie, tzw. cenie zryczałtowanej następuje na rzecz określonego klienta (fundacji) z przeznaczeniem na rzecz osób potrzebujących, a zatem nie jest wynikiem przypadku, lecz wynika z relacji istniejących pomiędzy kontrahentami.

Jak już zaznaczono powyżej, przepisy ustawy o VAT nie ograniczają podatnika w swobodzie ustalania ceny (udzielenia rabatu), czyli możliwa jest sprzedaż po cenie niższej (nawet znacznie) niż rzeczywista wartość danego towaru czy usługi.

Wyjątek od powyższych zasad ogólnych zachodzi w sytuacjach wskazanych w przywołanym już wcześniej art. 32 ustawy o podatku od towarów i usług w przypadku gdy istniejące między kontrahentami powiązania rodzinne, kapitałowe, majątkowe lub wynikające ze stosunku pracy mają wpływ na ustalenie ceny.

Z przedstawionych okoliczności sprawy wynika, że pomiędzy Wnioskodawcą a jedną z fundacji zachodzą powiązania o których mowa w tym właśnie przepisie. Jednoczenie Wnioskodawca przedstawiając opis zdarzenia przyszłego wskazał z jakich przyczyn dochodzi do znacznego obniżenia ceny oraz na jakich zasadach ściśle określone podmioty będą mogły dokonywać zakupów towarów po cenach ryczałtowych.

Z opisu sprawy przedstawionego przez Wnioskodawcę wynika, że ceny ryczałtowe towarów, które będą mogły nabywać fundacje spowodowany jest takimi okolicznościami jak upływ większej części terminu przydatności do spożycia lub uszkodzeniem opakowania (rozerwanie) w przechowywaniu lub transporcie. W takim przypadku jedynym możliwym sposobem zbycia jest sprzedaż na rzecz fundacji. Alternatywą byłoby zniszczenie lub oddanie do utylizacji. Z wniosku wynika, że sprzedaż na rzecz fundacji towarów, których Wnioskodawca nie może skutecznie sprzedać w prowadzonych hipermarketach wielobranżowych oraz supermarketach spożywczych, byłaby prowadzona na analogicznych zasadach w tym z zastosowaniem takich samych warunków cenowych dla wszystkich fundacji – niepowiązanych oraz jednego podmiotu powiązanego (Fundacja …).

Okoliczności sprawy wskazują zatem, że zachodzące pomiędzy Wnioskodawcą a jedną z fundacji powiązania nie wpływają na ustalenie wynagrodzenia z tytułu dostawy towarów po obniżonych cenach ryczałtowych. Związek ten nie będzie miał wpływu na wartość transakcji zawieranych pomiędzy Wnioskodawcą a fundacją powiązaną, wprawdzie przyjęta przez strony transakcji cena ryczałtowa będzie niższa od wartości rynkowej, jednakże wynikało to będzie z okoliczności przywołanych powyżej i rabat udzielony przed ustaleniem ceny dotyczy towarów dostępnych dla wszystkich fundacji charytatywnych.

Należy mieć na uwadze, że stosując upusty cenowe i mając na uwadze obowiązek dokumentowania zdarzeń gospodarczych zgodnie ze stanem faktycznym, podatnik powinien ten fakt udokumentować odpowiednimi dowodami, z których jednoznacznie wynikać będzie jakim odbiorcom towarów i w jakich okolicznościach oraz w jakim zakresie upust przysługuje. Przy czym należy pamiętać, że rabat obniża kwotę należną (podstawę opodatkowania) z tytułu dostawy konkretnego towaru opodatkowanego właściwą dla niego stawką podatku od towarów i usług.

Biorąc zatem pod uwagę powyższe okoliczności oraz przytoczony art. 32 ustawy wskazujący na możliwość szacowania obrotu na podstawie wartości rynkowej pomniejszonej o kwotę podatku, gdy są zachowane wymienione tam warunki, należy stwierdzić, że opis zdarzania przyszłego nie wskazuje by w przypadku fundacji powiązanej z Wnioskodawcą zachodziły przesłanki w nim określone. Również w odniesieniu do transakcji zwieranych z pozostałymi fundacjami charytatywnymi kupującymi towary ze znacznym rabatem (tj. po kwotach zryczałtowanych) – niepowiązanych z Wnioskodawcą w sposób o którym mowa w art. 32 ustawy, przepis ten nie będzie miał zastosowania.

Zatem, określając podstawę opodatkowania, w ramach sprzedaży wybranych towarów w specjalnej cenie (tj. po cenie ryczałtowej uwzględniającej określony upust) Wnioskodawca powinien jako obrót przyjąć rzeczywistą kwotę należną z tytułu sprzedaży.

Tym samym, w przedmiotowej sprawie podstawą opodatkowania (obrotem) dla Wnioskodawcy – zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy o VAT – będzie kwota faktycznie należna od określonej fundacji charytatywnej – tj. cena (kwota) ryczałtowa – pomniejszona o należny podatek.

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy, należało uznać za prawidłowe

Odnosząc się natomiast do prawa Wnioskodawcy do odliczenia podatku naliczonego od zakupu towarów sprzedanych z dużym rabatem wskazać należy przede wszystkim, iż podstawowa zasada dotycząca odliczenia podatku zawarta została w art. 86 ust. 1 ustawy o VAT. Zgodnie z tym przepisem, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Kwotę podatku naliczonego – stosownie do art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a cyt. ustawy o VAT – stanowi suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług, z uwzględnieniem rabatów określonych w art. 29 ust. 4.

Jak wynika z powyższego, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, w związku z nabyciem których podatek został naliczony, są wykorzystywane do czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest niewątpliwy i bezsporny związek zakupów z wykonanymi czynnościami opodatkowanymi. Przedstawiona wyżej zasada wyklucza możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są w ogóle wykorzystywane do czynności opodatkowanych.

Prawo do odliczenia podatku naliczonego przysługuje podatnikowi w określonych terminach, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno tzw. przesłanek pozytywnych wskazanych powyżej, tj. m.in. tego, że zakupy będą wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, a także niezaistnienia przesłanek negatywnych określonych w art. 88 ustawy o VAT.

W przedmiotowej sytuacji Wnioskodawca będzie nabywać towary w celu wykorzystania ich do wykonywania czynności opodatkowanych – w celu dalszej odsprzedaży. Sprzedaż tych towarów, nawet po cenie niższej niż cena zakupu, niewątpliwie uznać należy za czynność opodatkowaną podatkiem od towarów i usług.

Ustawa o VAT nie zawiera przepisów, które by ograniczały lub wykluczały prawo podatnika do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia towarów, nawet jeżeli zostały one zakupione w celu ich dalszej sprzedaży po cenie niższej niż cena ich zakupu.

W świetle powyższego Wnioskodawcy będzie przysługiwać prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o pełną kwotę podatku naliczonego wykazanego na fakturach dokumentujących nabycie towarów, przeznaczonych do dalszej odsprzedaży, które następnie będą sprzedawane na rzecz fundacji po obniżonej, zryczałtowanej cenie, z uwagi na krótki termin przydatności do spożycia czy też posiadanie pewnych wad utrudniających lub uniemożliwiających ich standardową sprzedaż w prowadzonych przez Wnioskodawcę obiektach handlowych ale nierzutujacych na jakość samych produktów (np. rozerwane opakowanie).

Mając powyższe na uwadze powyższe, stanowisko Wnioskodawcy w myśl którego Wnioskodawca zachowuje prawo do odliczenia podatku naliczonego w związku z zakupem towarów w zakresie, w jakim następnie towary te sprzedawane są po cenach niższych niż koszt zakupu na rzecz fundacji, należało uznać za prawidłowe.

W konsekwencji powyższego, stanowisko Wnioskodawcy oceniane całościowo należało uznać za prawidłowe.

Jednocześnie wskazać należy, iż zgodnie z art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa minister właściwy do spraw finansów publicznych, na pisemny wniosek zainteresowanego, wydaje w jego indywidualnej sprawie, pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Jak wynika z treści powołanych przepisów, przedmiotem wniosku o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego może być ocena prawna danego stanu faktycznego bądź zdarzenia przyszłego, dotyczącego wnioskodawcy, dokonywana na gruncie przepisów prawa podatkowego. Organ wydający interpretację rozstrzyga, czy zainteresowany prawidłowo ocenia kwestię wpływu zaistnienia opisanej sytuacji faktycznej na obowiązki i uprawnienia wynikające z unormowań prawa podatkowego, zatem przedmiotem tych rozstrzygnięć nie może być ocena poprawności umów cywilnoprawnych zawieranych pomiędzy stronami, bowiem oceny tej może dokonać jedynie organ pierwszej instancji w prowadzonym postępowaniu kontrolnym lub podatkowym.

Końcowo wskazać należy, iż interpretacji udzielono przy założeniu, że zawierane z fundacjami umowy są prawnie skuteczne i nie zmierzają do obejścia przepisów prawa podatkowego. Zaznaczyć w tym miejscu należy, iż zgodnie z art. 199a § 1 i 2 Ordynacji podatkowej, właściwy organ podatkowy dokonując ustalenia treści czynności prawnej, uwzględnia zgodny zamiar stron i cel czynności, a nie tylko dosłowne brzmienie oświadczeń woli złożonych przez strony czynności, a jeżeli pod pozorem dokonania czynności prawnej dokonano innej czynności prawnej, skutki podatkowe wywodzi się z tej ukrytej czynności prawnej.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Zgodnie z przepisem § 1 pkt 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 28 sierpnia 2008r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania ministra właściwego do spraw finansów publicznych, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz. U. Nr 163,

poz. 1016) skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, 31-511 Kraków po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.