Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPP4/443-655/14-2/EWW
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2015-02-11
Teza: Podatek od towarów i usług w zakresie rozpoznania przez Spółkę importu usługi pożyczki i jej zwolnienia od podatku.
Słowa kluczowe: import-import usług; podatnik; pożyczka; usługi; świadczenie-miejsce świadczenia
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział I-art. 2; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 5; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 8; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 15; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 17; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 17a; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28b; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28c; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28d; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28e; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28f; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28g; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28h; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28i; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28j; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28k; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28l; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28m (uchylony); [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28n; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział V-Rozdział 3-art. 28o

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749, z późn. zm.) oraz § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki przedstawione we wniosku z dnia – brak daty sporządzenia (data wpływu 15 grudnia 2014 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie rozpoznania przez Spółkę importu usługi pożyczki i jej zwolnienia od podatku – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 15 grudnia 2014 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie rozpoznania przez Spółkę importu usługi pożyczki i jej zwolnienia od podatku.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawca jest spółką kapitałową wchodzącą w skład międzynarodowej grupy zajmującej się sprzedażą detaliczną obuwia (dalej: Grupa). Spółka prowadzi działalność gospodarczą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i jest zarejestrowana jako czynny podatnik VAT.

Przedmiotem działalności Spółki jest planowanie strategiczne, działalność zakupowa, marketingowa i rozwój sieci sprzedaży detalicznej obuwia oraz toreb skórzanych.

Spółka zamierza zaciągnąć pożyczkę od powiązanego podmiotu z Grupy, tj. spółki N., mającej siedzibę w Szwajcarii (dalej: Pożyczkodawca), który prowadził działalność gospodarczą w zakresie zarządzania znakami towarowymi. Pożyczkodawca nie ma siedziby ani stałego miejsca prowadzenia działalności na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, nie jest również zarejestrowany w kraju na potrzeby VAT. Należy wskazać, że udzielanie pożyczek nie stanowi podstawowego przedmiotu działalności Pożyczkodawcy, jednakże dotychczas wielokrotnie udzielał on pożyczek pozostałym podmiotom z Grupy.

Po zawarciu umowy pożyczki wynikające z niej zobowiązania Pożyczkodawcy zostaną zrealizowane poprzez bezpośredni transfer środków pieniężnych lub też w jakiejkolwiek innej formie, np. w drodze potrącenia wzajemnych należności.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania.

1.  Czy udzielenie pożyczki przez Pożyczkodawcę będzie stanowić dla Spółki import usług, o którym mowa w art. 2 pkt 9 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054, z późn. zm.  ustawy o VAT)?
2.  Jeśli stanowisko Wnioskodawcy w zakresie pytania oznaczonego nr 1 zostanie uznane za prawidłowe, czy import usług z tytułu udzielonej pożyczki będzie zwolniony z opodatkowania na gruncie art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o VAT?

Zdaniem Wnioskodawcy:

1.  W związku z udzieleniem pożyczki przez Pożyczkodawcę Spółka będzie podatnikiem z tytułu importu usług, o którym mowa w art. 2 pkt 9 ustawy o VAT.
2.  Import usług z tytułu udzielonej pożyczki będzie zwolniony z opodatkowania na gruncie art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o VAT.

Udzielanie pożyczek jako odpłatne świadczenie usług na gruncie ustawy o VAT

Zgodnie z katalogiem czynności opodatkowanych na gruncie ustawy o VAT, zawartym w art. 5 ust. 1 tejże ustawy, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega między innymi odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Jednocześnie należy wskazać, że przepis art. 8 ust. 1 ustawy o VAT stanowi, że „przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów”.

W przedmiotowej sprawie Wnioskodawca zamierza zawrzeć z Pożyczkodawcą umowę pożyczki. Ustawa o VAT nie definiuje pojęcia „pożyczki”, dlatego też, w ocenie Spółki, można w tym zakresie odwołać się do odpowiedniej regulacji Kodeksu cywilnego. Zgodnie z art. 720 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2014 r. poz. 121, z późn. zm.), przez umowę pożyczki „dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości”. Przeniesienie własności przedmiotu pożyczki (najczęściej określonej kwoty pieniężnej) może nastąpić w każdy przewidziany przez prawo sposób (np. poprzez wypłatę gotówki, czy też przelew bankowy)1 – wyrok Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 7 lutego 2013 r., sygn. I ACa 814/12, LEX nr 1289374.

W kontekście powyższego, udzielenie przedmiotowej pożyczki będzie stanowiło odpłatne świadczenie usług w rozumieniu art. 5 ust. 1 ustawy o VAT, ponieważ nie spełnia ono definicji dostawy towarów, rozumianej jako przeniesienie prawa do rozporządzania towarem jak właściciel. Ponadto, ze względu na fakt, że wynagrodzeniem Pożyczkodawcy będą należne mu odsetki, należy uznać, że udzielenie pożyczki stanowić będzie odpłatne świadczenie usług, podlegające opodatkowaniu VAT.

Istotna jest również analiza, czy w opisanych okolicznościach zachodzi przesłanka podmiotowa opodatkowania przedmiotowej usługi, tj. czy Pożyczkodawca działać będzie w charakterze podatnika VAT. Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Przez działalność gospodarczą, w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT uważa się natomiast wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Należy wskazać, że Pożyczkodawca prowadził działalność gospodarczą, która została wskazana w opisie zdarzenia przyszłego. Dodatkowo, udzielenie przez niego pożyczki ma na celu osiągnięcie zysku w postaci odsetek, co wynikać będzie ze stosownej umowy. Uwzględniając powyższe, Spółka pragnie zaznaczyć, że w jej ocenie Pożyczkodawca będzie podatnikiem z tytułu dokonania planowanej transakcji udzielenia pożyczki, kwalifikowanej jako odpłatne świadczenie usług. Spełniona zostanie bowiem zarówno przesłanka przedmiotowa i podmiotowa uznania przyszłej transakcji pożyczki za odpłatne świadczenie usług, podlegające opodatkowaniu na gruncie ustawy o VAT.

Podejście Spółki znajduje odzwierciedlenie w interpretacjach indywidualnych Ministra Finansów wydanych na gruncie ustawy o VAT. Przykładowo, w interpretacji indywidualnej z dnia 29 maja 2014 r., sygn. IPTPP2/443-234/14-2/JS, Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi stwierdził, że „czynności polegające na udzielaniu pożyczek pieniężnych podlegających oprocentowaniu stanowią odpłatne świadczenie usług i podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Udzielanie pożyczek przez podatnika spełnia przesłanki uznania tych czynności za podlegające opodatkowaniu, niezależnie od częstotliwości i celu ich udzielenia, czy statusu nabywcy”.

Miejsce opodatkowania pożyczki

W celu prawidłowego rozliczenia podatku VAT z tytułu świadczenia usług, kluczowe jest określenie miejsca świadczenia, a zatem miejsca opodatkowania usług. Zgodnie z ogólną zasadą wyrażoną w art. 28b ust. 1 ustawy o VAT, miejscem świadczenia (opodatkowania) usług, w przypadku świadczenia ich na rzecz podatnika, jest miejsce, w którym podatnik będący usługobiorcą posiada siedzibę działalności gospodarczej.

Ponadto, należy wskazać, że na potrzeby stosowania przepisów dotyczących miejsca świadczenia usług, wprowadzono odrębną definicję podatnika. Zgodnie z art. 28a ustawy o VAT, przez podatnika rozumie się m.in.: „podmioty, które wykonują samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w art. 15 ust. 2, lub działalność gospodarczą odpowiadającą tej działalności, bez względu na cel czy rezultat takiej działalności, z uwzględnieniem art. 15 ust. 6”.

Uwzględniając powyższe, w ocenie Wnioskodawcy, zarówno Pożyczkodawca, jak i Spółka będą spełniać powyższą przesłankę, gdyż wykonują samodzielnie działalność gospodarczą, co znajduje odzwierciedlenie w opisie zdarzenia przyszłego. Dlatego też, miejscem opodatkowania świadczonej na rzecz Spółki usługi będzie terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Rozliczenie importu usług przez Wnioskodawcę

Na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o VAT, podatnikami podatku od towarów i usług są m.in. osoby prawne będące usługobiorcami usług świadczonych przez podatników nieposiadających siedziby, stałego miejsca prowadzenia działalności lub stałego miejsca zamieszkania albo pobytu na terytorium kraju.

Zgodnie z opisem zdarzenia przyszłego, Pożyczkodawca nie posiada siedziby ani stałego miejsca prowadzenia działalności na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W konsekwencji, w opinii Spółki, będzie ona zobowiązana do odpowiedniego rozliczenia i udokumentowania importu usług z tytułu udzielenia jej przedmiotowej pożyczki.

W odniesieniu do rozpoznania przez Wnioskodawcę importu usług, należy wskazać, że pojęcie to zostało zdefiniowane w art. 2 pkt 9 ustawy o VAT jako świadczenie usług, z tytułu wykonania których podatnikiem jest usługobiorca, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 4. W konsekwencji, przedmiotowe świadczenie będzie stanowiło więc dla Spółki import usług, o którym mowa w art. 2 pkt 9 ustawy o VAT.

Powyższe stanowisko Spółki znajduje odzwierciedlenie w interpretacjach indywidualnych Ministra Finansów wydanych na gruncie ustawy o VAT. Przykładowo, w interpretacji indywidualnej z dnia 17 września 2013 r., sygn. IPPP3/443-531/13-4/KT, Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie zgodził się z podatnikiem, że w przypadku uzyskania przez niego pożyczek od podmiotu zagranicznego „dla ustalenia miejsca świadczenia przedmiotowych usług zastosowanie znajdzie ogólna zasada dotycząca miejsca świadczenia usług, tj. Wnioskodawca  polski podatnik VAT, jako nabywca usługi, winien rozpoznać po swojej stronie import usług, który będzie opodatkowany zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa na terytorium Polski”.

Zwolnienie z VAT usług w zakresie udzielania pożyczek

Spółka pragnie jednocześnie zauważyć, że zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o VAT, zwalnia się z opodatkowania usługi udzielania kredytów lub pożyczek pieniężnych oraz usługi pośrednictwa w świadczeniu usług udzielania kredytów lub pożyczek pieniężnych, a także zarządzanie kredytami lub pożyczkami pieniężnymi przez kredytodawcę lub pożyczkodawcę” \[Podkreślenie Wnioskodawcy\].

W konsekwencji, w opinii Spółki, otrzymanie przez nią pożyczki opisanej w zdarzeniu przyszłym będzie zwolnione z opodatkowania VAT.

Stanowisko Wnioskodawcy w zakresie opodatkowania i jednoczesnego zwolnienia transakcji pożyczki rozpoznanej po stronie usługobiorcy jako import usług potwierdzają liczne interpretacje podatkowe wydane w imieniu Ministra Finansów.

Przykładowo, w interpretacji indywidualnej z dnia 29 maja 2014 r., sygn. IPTPP2/443-234/14 2/JS, Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi uznał, że „zaciągnięcie przez Wnioskodawcę pożyczki od osoby prawnej, nieposiadającej siedziby działalności gospodarczej ani stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium kraju, należy uznać za import usług w rozumieniu art. 2 pkt 9 w związku z art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy, podlegający opodatkowaniu na terytorium kraju. Przy czym czynność ta korzysta ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy”.

Tożsame stanowisko organów podatkowych zawierają m.in.:

*   interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 28 marca 2014 r., sygn. IPPP3/443- 44/14-2/IG;
*   interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 4 września 2013 r., sygn. ITPP2/443-570/13/AK.

Podsumowując powyższe należy stwierdzić, że w ocenie Spółki, będzie ona opodatkowana VAT z tytułu planowanej czynności uzyskania pożyczki (import usług) i jednocześnie czynność ta podlegać będzie zwolnieniu określonemu w art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o VAT.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Tut. Organ informuje, że art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy obowiązuje w brzmieniu: „Podatnikami są również osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne nabywające usługi, jeżeli łącznie spełnione są następujące warunki:

1.  usługodawcą jest podatnik nieposiadający siedziby działalności gospodarczej oraz stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium kraju, a w przypadku usług, do których stosuje się art. 28e, podatnik ten nie jest zarejestrowany zgodnie z art. 96 ust. 4,
2.  usługobiorcą jest:
    *   w przypadku usług, do których stosuje się art. 28b – podatnik, o którym mowa w art. 15, lub osoba prawna niebędąca podatnikiem, o którym mowa w art. 15, zarejestrowana lub obowiązana do zarejestrowania zgodnie z art. 97 ust. 4,
    *   w pozostałych przypadkach – podatnik, o którym mowa w art. 15, posiadający siedzibę działalności gospodarczej lub stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium kraju lub osoba prawna niebędąca podatnikiem, o którym mowa w art. 15, posiadająca siedzibę na terytorium kraju i zarejestrowana lub obowiązana do zarejestrowania zgodnie z art. 97 ust. 4”.

W niniejszej interpretacji rozpatrzono wniosek w podatku od towarów i usług w zakresie rozpoznania przez Spółkę importu usługi pożyczki i jej zwolnienia od podatku. Natomiast w podatku od czynności cywilnoprawnych wydane zostanie odrębne rozstrzygnięcie.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, ul. Św. Mikołaja 78/79, 50-126 Wrocław, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.