Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB2/4514-307/16-4/AF
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2016-07-12
Teza: Przyjmując za Wnioskodawcą, że powyższa czynność cywilnoprawna (umowa pożyczki) była objęta zakresem podatku od towarów i usług, przedmiotowa umowa pożyczki korzystała z wyłączenia z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych, zgodnie z art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.
Słowa kluczowe: czynności-czynności cywilnoprawne; obowiązek-obowiązek podatkowy; opodatkowanie-przedmiot opodatkowania; pożyczka
Przepisy: [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 1a; [PCC] Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych-Rozdział 1-art. 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613 z późn. zm.) oraz § 7 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko - przedstawione we wniosku z dnia 7 czerwca 2016 r. (data wpływu 9 czerwca 2016 r.) uzupełnionym pismem z dnia 30 czerwca 2016 r. (data nadania 30 czerwca 2016 r., data wpływu 4 lipca 2016 r.) na wezwanie z dnia 20 czerwca 2016 r. Nr IPPB2/4514-307/16-2/AF (data doręczenia 24 czerwca 2016 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych zawarcia umowy pożyczki - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 9 czerwca 2016 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych zawarcia umowy pożyczki.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

Ośrodek jest samorządową instytucją kultury posiadającą osobowość prawną oraz będącą czynnym podatnikiem podatku VAT. W związku z realizacją projektu polegającego na termomodernizacji budynku Ośrodek otrzymał dofinansowanie z Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Umowa o dofinansowanie zakładała ponoszenie wydatków przez beneficjenta – Ośrodek, a następnie po weryfikacji dokumentów NFOŚiGW zwracał poniesione środki finansowe. Ośrodek aby zachować płynność finansową otrzymał od Organizatora czyli Gminy Miasta nieoprocentowaną, zwrotną pożyczkę. Miasto również współfinansowało projekt termomodernizacji, poprzez dotacje celowe które zostały przekazane Ośrodkowi na pokrycie wkładu własnego.

W rozumieniu ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej Miasto jest organizatorem Ośrodka. Organizator zapewnia środki niezbędne do funkcjonowania i utrzymania instytucji kultury (art. 12 ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej). Miasto jest jednostką samorządu terytorialnego, będącą czynnym podatnikiem VAT zgodnie z wyłączeniem ze zwolnienia, o której mowa w art. 15 ust. 6 ustawy o VAT.

Pismem z dnia 20 czerwca 2016 r. Nr IPPB2/4514-307/16-2/AF wezwano Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania poprzez uzupełnienie przedstawionego we wniosku stanu faktycznego poprzez wskazanie:

*   daty zawarcia umowy pożyczki,
*   czy czynność zawarcia umowy pożyczki była opodatkowana podatkiem od towarów i usług lub czy przynajmniej jedna ze stron była zwolniona od podatku od towarów i usług z tytułu dokonania tej czynności?

Wnioskodawca uzupełnił wniosek w terminie wskazując:

Ad. 1.

Data zawarcia umowy pożyczki - 11 września 2015 r.

Ad. 2

Wiedza pożyczkobiorcy w tym zakresie - Gmina Miasta w przypadku udzielenia pożyczki z środków własnych nie korzysta z wyłączenia z opodatkowania podatkiem VAT na mocy art. 15 ust. 6 ustawy, gdyż czynność ma charakter cywilnoprawny. Gmina Miasta - pożyczkodawca wystąpiło jako podatnik VAT (art. 15 ust. 1 ustawy VAT). Czynność udzielenia nieoprocentowanej pożyczki (jako wszelkie inne nieodpłatne świadczenia usług do celów innych niż działalność gospodarcza) podlegają opodatkowaniu w związku z uznaniem jej za odpłatne świadczenie usług o których mowa w art. 8 ust. 2 pkt 2, jednakże z uwagi na fakt, iż przedmiotowa usługa mieści się w zakresie czynności wymienionych w art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy korzysta ze zwolnienia od podatku.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy pożyczka pieniężna udzielona przez Gminę Miasta samorządowej instytucji kultury podlega zwolnieniu od czynności cywilnoprawnych ?

Zdaniem Wnioskodawcy, do umowy pożyczki udzielonej Ośrodkowi Kultury przez Gminę Miasta ma zastosowanie przepis art. 2 pkt 4 lit. b ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych „nie podlegają temu podatkowi czynności cywilnoprawne inne niż umowa spółki i jej zmiany, jeżeli przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej czynności jest zwolniona od podatku od towarów i usług z wyjątkiem wskazanych umów (dot. obrotu nieruchomościami i umów dot. obrotu akcjami)”.

Gmina Miasta udzieliła Ośrodkowi Kultury pożyczkę, czynność udzielenia pożyczki nie mieści się w zadaniach Miasta do którego zostało powołane wg odrębnych przepisów.

Umowa pożyczki zawarta między Ośrodkiem a Miastem ma charakter umowy cywilnej, w oparciu o art. 15 ust 6 ustawy o podatku od towarów i usług w przypadku tej umowy Miasto zostaje uznane za podatnika VAT. Miasto nie udziela pożyczki Ośrodkowi w ramach działalności gospodarczej. Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług opodatkowaniem VAT podlega odpłatne świadczenie usług, na równi z którym ustawa ta uznaje wszelkie inne nieodpłatne świadczenie usług do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika (art. 8 ust 2 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług).

W związku z powyższym zostały spełnione przesłanki do uznania czynności polegającej na udzieleniu nieodpłatnej pożyczki przez Miasto Ośrodkowi, za czynność podlegającą opodatkowaniu VAT.

Art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o VAT zwalnia od podatku usługi udzielenia pożyczek pieniężnych. Usługa udzielenia pożyczki Ośrodkowi przez Miasto będzie czynnością zwolnioną z VAT.

Reasumując Miasto w przypadku udzielenia pożyczki wystąpił jako podatnik VAT. Udzielenie nieodpłatnej pożyczki stanowi czynność podlegającą opodatkowaniu VAT. Zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 38 pożyczka korzysta ze zwolnienia VAT, a zatem w konsekwencji będzie również zwolniona z PCC (art. 2 pkt 4 lit. b ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych).

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej opisanego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Na wstępie należy zaznaczyć, że niniejsza interpretacja indywidualna dotyczy oceny stanowiska Wnioskodawcy wyłącznie w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 223) podatkowi temu podlegają umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku.

Art. 720 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2016 r., poz. 380) stanowi, że przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości.

Do elementów znamionujących umowę pożyczki należy obowiązek jej zwrotu. Przy czym, nie tyle dotyczy to oznaczenia terminu zwrotu, ile zaznaczenia samego obowiązku zwrotu – który, jak wskazuje się w orzecznictwie, w myśl art. 720 § 1 ww. ustawy, jest elementem przedmiotowo istotnym dla tego rodzaju umowy, bez którego nie ma umowy pożyczki.

W zależności od tego, jak zostanie ukształtowana przez strony umowa pożyczki, może ona przyjąć postać umowy nieodpłatnej bądź też odpłatnej, gdzie pożyczkobiorca zobowiązany będzie do zapłaty odsetek. Umowa pożyczki jest umową konsensualną. Dochodzi do skutku poprzez zgodne oświadczenia woli.

Natomiast zgodnie z art. 1 ust. 4 ww. ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych podatkowi temu podlegają czynności cywilnoprawne, z zastrzeżeniem ust. 4a i 5, jeżeli ich przedmiotem są:

1.  rzeczy znajdujące się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub prawa majątkowe wykonywane na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
2.  rzeczy znajdujące się za granicą lub prawa majątkowe wykonywane za granicą, w przypadku gdy nabywca ma miejsce zamieszkania lub siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i czynność cywilnoprawna została dokonana na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Z uwagi na powyższe, należy stwierdzić, że umowa pożyczki podlega podatkowi od czynności cywilnoprawnych, jeżeli w chwili zawarcia umowy jej przedmiot, tj. pieniądze znajdują się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Wówczas nie ma znaczenia, gdzie umowa została zawarta i gdzie mają miejsce zamieszkania (siedzibę) strony umowy.

Pożyczka podlega również podatkowi od czynności cywilnoprawnych, jeśli pieniądze będące przedmiotem pożyczki w chwili jej zawarcia znajdują się za granicą oraz nabywca – pożyczkobiorca ma miejsce zamieszkania lub siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a czynność zostanie dokonana na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Należy wskazać, że w ustawie przewidziano sytuacje, w których czynność cywilnoprawna mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy nie podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Stosownie do art. 2 pkt 4 ww. ustawy nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, inne niż umowa spółki i jej zmiany:

1.  w zakresie, w jakim są opodatkowane podatkiem od towarów i usług,
2.  jeżeli przynajmniej jedna ze stron jest zwolniona od podatku od towarów i usług z tytułu dokonania tej czynności, z wyjątkiem:
    *   umów sprzedaży i zamiany, których przedmiotem jest nieruchomość lub jej część, albo prawo użytkowania wieczystego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub prawo do miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym lub udział w tych prawach,
    *   umów sprzedaży udziałów i akcji w spółkach handlowych.

Zaznaczyć jednak należy, że o wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych nie decyduje okoliczność, że strony tej umowy posiadają status podatnika podatku od towarów i usług, lecz wyłącznie fakt, że przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej konkretnej czynności jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług lub jest z tego podatku zwolniona.

W związku z powyższym należy podkreślić, że jakkolwiek zapytanie Wnioskodawcy dotyczy opodatkowania umowy pożyczki podatkiem od czynności cywilnoprawnych, to jednak w pierwszej kolejności rozstrzygnięcia wymaga kwestia, czy powyższa czynność podlega regulacjom ustawy o podatku od towarów i usług, bowiem ocena ta ma zasadnicze znaczenie dla ewentualnego objęcia jej podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Objęcie umowy pożyczki zakresem podatku od towarów i usług może bowiem skutkować wyłączeniem obowiązku podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że Ośrodek jest samorządową instytucją kultury posiadającą osobowość prawną oraz będącą czynnym podatnikiem podatku VAT. W związku z realizacją projektu polegającego na termomodernizacji budynku Ośrodek otrzymał dofinansowanie z Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Umowa o dofinansowanie zakładała ponoszenie wydatków przez beneficjenta – Ośrodek, a następnie po weryfikacji dokumentów NFOŚiGW zwracał poniesione środki finansowe. Ośrodek aby zachować płynność finansową otrzymał od Organizatora czyli Gminy Miasta nieoprocentowaną, zwrotną pożyczkę. Miasto również współfinansowało projekt termomodernizacji, poprzez dotacje celowe które zostały przekazane Ośrodkowi na pokrycie wkładu własnego. W rozumieniu ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej Miasto jest organizatorem Ośrodka. Organizator zapewnia środki niezbędne do funkcjonowania i utrzymania instytucji kultury (art. 12 ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej). Miasto jest jednostką samorządu terytorialnego, będącą czynnym podatnikiem VAT zgodnie z wyłączeniem ze zwolnienia, o której mowa w art. 15 ust. 6 ustawy o VAT. Umowa pożyczki została zawarta 11 września 2015 r. Gmina Miasta w przypadku udzielenia pożyczki z środków własnych nie korzysta z wyłączenia z opodatkowania podatkiem VAT na mocy art. 15 ust. 6 ustawy, gdyż czynność ma charakter cywilnoprawny. Gmina Miasta - pożyczkodawca wystąpiło jako podatnik VAT (art. 15 ust. 1 ustawy VAT). Czynność udzielenia nieoprocentowanej pożyczki (jako wszelkie inne nieodpłatne świadczenia usług do celów innych niż działalność gospodarcza) podlegają opodatkowaniu w związku z uznaniem jej za odpłatne świadczenie usług o których mowa w art. 8 ust. 2 pkt 2, jednakże z uwagi na fakt, iż przedmiotowa usługa mieści się w zakresie czynności wymienionych w art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy korzysta ze zwolnienia od podatku.

Biorąc powyższe pod uwagę, należy wskazać, że przyjmując za Wnioskodawcą, że powyższa czynność cywilnoprawna (umowa pożyczki) była objęta zakresem podatku od towarów i usług, przedmiotowa umowa pożyczki korzystała z wyłączenia z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych, zgodnie z art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistniałego zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2016 r., poz. 718). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.