Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPB2/415-274/14-2/WS
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2014-06-04
Teza: Obowiązki platnika.
Słowa kluczowe: akcja; instrumenty-pochodne instrumenty finansowe; kapitał-kapitały pieniężne; obowiązek-obowiązek płatnika; płatnik
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) oraz § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko, przedstawione we wniosku z dnia 28 lutego 2014 r. (data wpływu 5 marca 2014 r.) o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych realizacji praw wynikających z akcji fantomowych – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 5 marca 2014 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych realizacji praw wynikających z akcji fantomowych.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

Wnioskodawca w roku 2013 wyemitował akcje fantomowe - niebędące papierem wartościowym, niemające formy dokumentu pochodne instrumenty finansowe, dla których instrumentem bazowym jest akcja Wnioskodawcy. Z akcji fantomowych nie wynikają jakiekolwiek uprawnienia udziałowe, korporacyjne ani majątkowe, za wyjątkiem prawa do otrzymania pieniężnego ekwiwalentu za akcję Wnioskodawcy. Akcje fantomowe są niezbywalne.

Akcje fantomowe zostały wyemitowane w celu wypłaty zmiennych składników wynagrodzenia pracownikom Wnioskodawcy, w ramach realizacji obowiązku wypłaty części wynagrodzenia w instrumentach finansowych wynikającego z § 6 pkt 6 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 2 grudnia 2011 roku w sprawie zasad ustalania przez dom maklerski polityki zmiennych składników wynagrodzeń osób zajmujących stanowiska kierownicze (Dz.U. z 2011 roku, Nr 263, poz. 1569). Szczegółowe zasady naliczania i przyznawania akcji fantomowych ustalone są w wewnętrznych regulaminach obowiązujących u Wnioskodawcy. Emisja i przyznanie akcji fantomowych nastąpiło poprzez skierowanie przez Wnioskodawcę do uprawnionych pracowników ofert zawarcia umów dotyczących objęcia akcji fantomowych. Akcje fantomowe zostały wyemitowane z dniem zawarcia tych umów. Liczba naliczonych poszczególnym pracownikom akcji fantomowych była uzależniona od wysokości przyznanych zmiennych składników wynagrodzenia oraz od wartości akcji Wnioskodawcy, ustalonej jako średnia arytmetyczna wartości księgowej jednej akcji, liczonej z uwzględnieniem zysku bieżącego oraz z wyłączeniem wypłat z kapitałów zapasowego i rezerwowego, z okresu 12 miesięcy kalendarzowych poprzedzających miesiąc naliczenia.

Po upływie czasu określonego w uchwale zarządu Wnioskodawcy dotyczącej emisji akcji fantomowych następuje ich przeliczenie na gotówkę oraz wypłata pracownikom, przy czym przeliczenie następuje według ceny akcji Wnioskodawcy ustalonej jako średnia arytmetyczna wartości księgowej jednej akcji, liczonej z uwzględnieniem zysku bieżącego oraz z wyłączeniem wypłat z kapitałów zapasowego i rezerwowego, z okresu 12 miesięcy kalendarzowych poprzedzających miesiąc, w którym dokonywana jest wypłata.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania.

Czy przychód uzyskiwany przez pracowników Wnioskodawcy w wyniku przeliczenia na gotówkę i wypłaty ekwiwalentu akcji fantomowych wyemitowanych przez Wnioskodawcę stanowi przychód z kapitałów pieniężnych, określony w art. 17 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych i podlegający opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 30b tejże ustawy?

Zdaniem Wnioskodawcy, przychód uzyskiwany przez pracowników Wnioskodawcy w wyniku przeliczenia na gotówkę i wypłaty ekwiwalentu akcji fantomowych wyemitowanych przez Wnioskodawcę stanowi przychód z kapitałów pieniężnych, określony w art. 17 ust. 1 pkt 10 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i podlega opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 30b tejże ustawy.

Na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 10 ww. ustawy za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się przychody z odpłatnego zbycia pochodnych instrumentów finansowych oraz z realizacji praw z nich wynikających. Przychód określony powyżej powstaje w momencie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, o czym stanowi art. 17 ust. 1b ustawy. Przez pochodne instrumenty finansowe zgodnie z definicją zawartą w art. 5a pkt 13 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, rozumie się instrumenty finansowe, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 roku o obrocie instrumentami finansowymi (Dz.U. z 2014 roku, poz. 94 j.t., ze zm.). Zgodnie natomiast z art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. c i d cytowanej ustawy instrumentami finansowymi są m.in. opcje, kontrakty terminowe, swapy, umowy forward na stopę procentową i inne instrumenty pochodne, których instrumentem bazowym jest bądź papier wartościowy, waluta, stopa procentowa, wskaźnik rentowności lub inny instrument pochodny, indeks finansowy lub wskaźnik finansowy, które są wykonywane przez dostawę lub rozliczenie pieniężne, bądź też towar i które są wykonywane przez rozliczenie pieniężne lub mogą być wykonane przez rozliczenie pieniężne według wyboru jednej ze stron. Art. 3 pkt 28a ustawy o obrocie instrumentami finansowymi definiuje natomiast instrumenty pochodne jako opcje, kontrakty terminowe, swapy, umowy forward oraz inne prawa majątkowe, których cena zależy bezpośrednio lub pośrednio od ceny lub wartości instrumentów finansowych, walut, stóp procentowych, rentowności, indeksów finansowych, wskaźników finansowych, towarów, zmian klimatycznych, stawek frachtowych, poziomów emisji, stawek inflacji lub innych oficjalnych danych statystycznych, a także innych aktywów, praw, zobowiązań, indeksów lub wskaźników (instrumentów bazowych) oraz instrumenty pochodne dotyczące przenoszenia ryzyka kredytowego.

Jest to definicja bardzo ogólna i mało precyzyjna, stąd pomocniczo można sięgnąć do definicji finansowego instrumentu pochodnego zawartej w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 12 grudnia 2001 roku w sprawie szczegółowych zasad uznawania, metod wyceny, zakresu ujawniania i sposobu prezentacji instrumentów finansowych (Dz.U. Nr 149, poz. 1674 z późn. zm.). W art. 3 pkt 4 rozporządzenia wymienione zostały cechy pochodnego instrumentu finansowego. Zgodnie z tym przepisem pochodnym instrumentem finansowym jest instrument, którego 1) wartość jest zależna od zmiany wartości instrumentu bazowego, to jest określonej stopy procentowej, ceny papieru wartościowego lub towaru, kursu wymiany walut, indeksu cen lub stóp, oceny wiarygodności kredytowej lub indeksu kredytowego albo innej podobnej wielkości i 2) nabycie nie powoduje poniesienia żadnych wydatków początkowych albo wartość netto tych wydatków jest niska w porównaniu do wartości innych rodzajów kontraktów, których cena zależy od zmiany warunków rynkowych i 3) rozliczenie nastąpi w przyszłości.

Akcje fantomowe wyemitowane przez Wnioskodawcę spełniają wszystkie wskazane wyżej kryteria, decydujące o uznaniu za pochodny instrument finansowy: instrumentem bazowym akcji fantomowej jest papier wartościowy (akcja Wnioskodawcy), którego wartość wpływa na wartość akcji fantomowych, nabycie akcji fantomowych nie powodowało poniesienia przez pracowników Wnioskodawcy żadnych wydatków, a realizacja praw wynikających z akcji fantomowych jest wykonywana przez rozliczenie pieniężne, które zostało odsunięte w czasie (nastąpi w przyszłości).

W związku z powyższym, wypłata ekwiwalentu za akcje fantomowe uzyskiwana przez pracowników Wnioskodawcy, stanowi przychód z realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 10 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i powinna podlegać opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 30b tejże ustawy.

Wnioskodawca wskazuje ponadto, że sam fakt pozostawania przez osoby otrzymujące przychód z realizacji praw z akcji fantomowych w stosunku pracy z Wnioskodawcą nie przesądza o kwalifikacji tego przychodu jako przychodu ze stosunku pracy, określonego w art. 12 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Pomiędzy pracodawcą a pracownikiem mogą być zawierane innego rodzaju umowy, z których pracownik uzyskuje przychód. W przedstawionym przypadku pomiędzy Wnioskodawcą a jego pracownikami zostały zawarte odrębne umowy, których przedmiotem było objęcie przez pracowników akcji fantomowych.

Wnioskodawca wskazuje, że przedstawione powyżej stanowisko znajduje potwierdzenie w aktualnym orzecznictwie sądów administracyjnych (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 26 listopada 2013 roku, sygn. ISA/Kr 1447/13; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 marca 2013 roku, sygn. II FSK 1433/11).

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest prawidłowe.

Na podstawie art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 361 ze zm.), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Zatem wszelkie dochody podatnika niewymienione enumeratywnie w katalogu zwolnień przedmiotowych oraz te, od których nie zaniechano poboru podatku podlegają opodatkowaniu.

Z przedstawionego we wniosku o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego opisu stanu faktycznego wynika, że Wnioskodawca w roku 2013 wyemitował akcje fantomowe - niebędące papierem wartościowym, niemające formy dokumentu pochodne instrumenty finansowe, dla których instrumentem bazowym jest akcja Wnioskodawcy. Z akcji fantomowych nie wynikają jakiekolwiek uprawnienia udziałowe, korporacyjne ani majątkowe, za wyjątkiem prawa do otrzymania pieniężnego ekwiwalentu za akcję Wnioskodawcy. Akcje fantomowe są niezbywalne.

Akcje fantomowe zostały wyemitowane w celu wypłaty zmiennych składników wynagrodzenia pracownikom Wnioskodawcy, w ramach realizacji obowiązku wypłaty części wynagrodzenia w instrumentach finansowych wynikającego z 6 pkt 6 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 2 grudnia 2011 roku w sprawie zasad ustalania przez dom maklerski polityki zmiennych składników wynagrodzeń osób zajmujących stanowiska kierownicze (Dz.U. z 2011 roku, Nr 263, poz. 1569).

W myśl art. 10 ust. 1 pkt 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jednym ze źródeł przychodów są m.in. kapitały pieniężne.

Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 10 ww. ustawy, za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się przychody z odpłatnego zbycia pochodnych instrumentów finansowych oraz z realizacji praw z nich wynikających.

Jak stanowi art. 5a pkt 13 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ilekroć w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych jest mowa o pochodnych instrumentach finansowych, oznacza to instrumenty finansowe, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz. U. z 2010 r. Nr 211, poz. 1384 z późn. zm.).

W myśl art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (t.j. Dz.U, z 2014 r. poz. 94 ze zm.), instrumentami finansowymi w rozumieniu ustawy są niebędące papierami wartościowymi:

1.  tytuły uczestnictwa w instytucjach wspólnego inwestowania,
2.  instrumenty rynku pieniężnego,
3.  opcje, kontrakty terminowe, swapy, umowy forward na stopę procentową, inne instrumenty pochodne, których instrumentem bazowym jest papier wartościowy, waluta, stopa procentowa, wskaźnik rentowności lub inny instrument pochodny, indeks finansowy lub wskaźnik finansowy, które są wykonywane przez dostawę lub rozliczenie pieniężne,
4.  opcje, kontrakty terminowe, swapy, umowy forward na stopę procentową oraz inne instrumenty pochodne, których instrumentem bazowym jest towar i które są wykonywane przez rozliczenie pieniężne lub mogą być wykonane przez rozliczenie pieniężne według wyboru jednej ze stron,
5.  opcje, kontrakty terminowe, swapy oraz inne instrumenty pochodne, których instrumentem bazowym jest towar i które są wykonywane przez dostawę, pod warunkiem, że są dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym lub w alternatywnym systemie obrotu,
6.  niedopuszczone do obrotu na rynku regulowanym ani w alternatywnym systemie obrotu opcje, kontrakty terminowe, swapy, umowy forward oraz inne instrumenty pochodne, których instrumentem bazowym jest towar, które mogą być wykonane przez dostawę, które nie są przeznaczone do celów handlowych i wykazują właściwości innych pochodnych instrumentów finansowych,
7.  instrumenty pochodne dotyczące przenoszenia ryzyka kredytowego,
8.  kontrakty na różnicę,
9.  opcje, kontrakty terminowe, swapy, umowy forward dotyczące stóp procentowych oraz inne instrumenty pochodne odnoszące się do zmian klimatycznych, stawek frachtowych, uprawnień do emisji oraz stawek inflacji lub innych oficjalnych danych statystycznych, które są wykonywane przez rozliczenie pieniężne albo mogą być wykonane przez rozliczenie pieniężne według wyboru jednej ze stron, a także wszelkiego rodzaju inne instrumenty pochodne odnoszące się do aktywów, praw, zobowiązań, indeksów oraz innych wskaźników, które wykazują właściwości innych pochodnych instrumentów finansowych.

Z kolei, zgodnie z § 3 pkt 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 12 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad uznawania, metod wyceny, zakresu ujawniania i sposobu prezentacji instrumentów finansowych (Dz.U. z 2001 r. Nr 149, poz. 1674 ze zm.) instrument pochodny – to instrument finansowy, którego:

1.  wartość jest zależna od zmiany wartości instrumentu bazowego, to jest określonej stopy procentowej, ceny papieru wartościowego lub towaru, kursu wymiany walut, indeksu cen lub stóp, oceny wiarygodności kredytowej lub indeksu kredytowego albo innej podobnej wielkości i
2.  nabycie nie powoduje poniesienia żadnych wydatków początkowych albo wartość netto tych wydatków jest niska w porównaniu do wartości innych rodzajów kontraktów, których cena podobnie zależy od zmiany warunków rynkowych, i
3.  rozliczenie nastąpi w przyszłości.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że Wnioskodawca w roku 2013 wyemitował akcje fantomowe - niebędące papierem wartościowym, niemające formy dokumentu pochodne instrumenty finansowe, dla których instrumentem bazowym jest akcja Wnioskodawcy.

Zatem stwierdzić należy, że w przypadku realizacji przez pracowników Wnioskodawcy praw wynikających z akcji fantomowych stanowiących pochodny instrument finansowy w drodze wypłaty ekwiwalentu, przysporzenie jakie uzyskują pracownicy Wnioskodawcy na gruncie przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych należy zakwalifikować do źródła przychodów, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 10 ww. ustawy

W myśl art. 30b ust. 1 ww. ustawy, od dochodów uzyskanych z odpłatnego zbycia papierów wartościowych lub pochodnych instrumentów finansowych, w tym z realizacji praw wynikających z tych instrumentów, z odpłatnego zbycia udziałów (akcji) oraz z tytułu objęcia udziałów (akcji) za wkład niepieniężny w postaci innej niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część, podatek dochodowy wynosi 19% uzyskanego dochodu.

Zgodnie z art. 30b ust. 2 pkt 3 ww. ustawy, dochodem z odpłatnego zbycia pochodnych instrumentów finansowych oraz z realizacji praw z nich wynikających jest różnica między sumą przychodów uzyskanych z tytułu odpłatnego zbycia pochodnych instrumentów finansowych oraz z realizacji praw z nich wynikających a kosztami uzyskania przychodów, określonymi na podstawie art. 23 ust. 1 pkt 38a.

Stosownie do art. 30b ust. 6 cytowanej ustawy, rozliczenie ww. dochodów następuje na zasadzie samoopodatkowania, tj. po zakończeniu roku podatkowego podatnik jest obowiązany w zeznaniu podatkowym, o którym mowa w art. 45 ust. 1a pkt 1 (PIT-38), wykazać dochody uzyskane w roku podatkowym z odpłatnego zbycia papierów wartościowych, w tym również dochody, o których mowa w art. 24 ust. 14, dochody z odpłatnego zbycia pochodnych instrumentów finansowych, a także dochody z realizacji praw z nich wynikających, z odpłatnego zbycia udziałów (akcji) oraz z tytułu objęcia udziałów (akcji) w spółce albo wkładów w spółdzielniach, w zamian za wkład niepieniężny w postaci innej niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część, i obliczyć należny podatek dochodowy.

Powyższe oznacza, że do rozliczenia przychodu (wypłaty gotówki) z tytułu realizacji przez pracowników Wnioskodawcy akcji fantomowych stanowiących pochodny instrument finansowy, w tym złożenia zeznania i zapłaty zryczałtowanego 19% podatku zobowiązani są wyłącznie pracownicy Wnioskodawcy, których prawa wynikające z akcji fantomowych zostaną zrealizowane. W tym zakresie na Wnioskodawcy nie ciążą zatem obowiązki płatnika.

Reasumując, w momencie realizacji praw wynikających z akcji fantomowych powstaje przychód z kapitałów pieniężnych w rozumieniu art. 17 ust. 1 pkt 10 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, podlegający opodatkowaniu z zastosowaniem 19% stawki podatkowej, zgodnie z art. 30b ust. 1 ww. ustawy.

Do rozliczenia uzyskanego przychodu z ww. tytułu, w tym złożenia zeznania i zapłaty zryczałtowanego 19% podatku zobowiązani są wyłącznie pracownicy Wnioskodawcy, których prawa wynikające z akcji fantomowych zostaną zrealizowane.

W związku z powyższym na Wnioskodawcy nie ciążą obowiązki płatnika.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, ul. Ratajczaka 10/12, 61-815 Poznań, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.