Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0113-KDIPT1-1.4012.273.2023.2.ŻR
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2023-06-19
Teza: Niepodleganie opodatkowaniu podatkiem VAT sprzedaży udziału w działce zabudowanej.
Słowa kluczowe: majątek-majątek osobisty; nieruchomości-nieruchomość zabudowana; podatnik
Zagadnienia: Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III. Podatnicy, płatnicy i przedstawiciele podatkowi-Rozdział 1. Podatnicy i płatnicy-Podatnicy
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 15-ust. 1; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 15-ust. 2

Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe
==================================================

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
----------------------------------------------------

13 kwietnia 2023 r. wpłynął Pani wniosek z 11 kwietnia 2023 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy niepodlegania opodatkowaniu podatkiem VAT sprzedaży udziału w działce zabudowanej nr 1.

Uzupełniła go Pani – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 13 czerwca 2023 r. (data wpływu 14 czerwca 2023 r.) oraz z 14 czerwca 2023 r. (data wpływu 16 czerwca 2023 r.). Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego
-------------------------

Nabycie udziału w działce powstało wskutek dziedziczenia spadku po rodzicach, zatem nie było opodatkowane podatkiem dochodowym, PCC, VAT ani żadnym innym. Nie było faktury, w formie spadku po rodzicach. Po ojcu (25% udziału na 10 osób) 31.03.2015 r. Po mamie (75% udziału na 10 osób) 31.10.2019 r.

Nie wykorzystuje Pani działki w żaden sposób. Nie korzysta Pani. Nie wystąpiła taka sytuacja. Nie odprowadzała Pani (jedynie uiszczała Pani opłaty za podatek od nieruchomości do Gminy \`(...)\`).

Od momentu dziedziczenia działka nie była wykorzystywana do prowadzenia żadnej działalności gospodarczej przez Panią, w żaden sposób nie była też podmiotem najemcy. Nie podejmowała też Pani żadnych działań marketingowych, ani też do żadnych działalności gospodarczych, aby uatrakcyjnić działkę.

Kupiec zgłosił się sam. Na podstawie Poświadczenia Dziedziczenia spisanego przez notariusza \`(...)\` spisanego w obecności wszystkich spadkobierców, udzieliła Pani i współwłaściciele pełnomocnictwa bratu \`(...)\`, aby Panią reprezentował do sprzedaży działki i do konsultacji w ważnych ze sprzedażą i spadkobiercami, poczynił działania, które miały doprowadzić do sprzedaży działki. Na terenie działki stoi dom mieszkalny jednorodzinny i budynki gospodarcze. Kupujący nie był zainteresowany kupnem domu mieszkalnego, więc powstał podział działki numer 2, tak aby wydzielić budynek mieszkalny od reszty działki. Powstała zatem działka numer 3 (działka z domem mieszkalnym niebędąca przedmiotem sprzedaży) o powierzchni 0,2283 ha oraz działka nr 1 (przedmiot sprzedaży) o powierzchni ok. 2,5000 ha (dwa hektary pięć tysięcy kwadratowych). W ramach tego zabiegu uzyskano również projekt rozbiórki części nieruchomości gospodarczej, na której granicy podziału kupujący we własnym zakresie ją rozebrał. Rozebrał ją przed zakupem, ponieważ prawo nie pozwala na podział działki wraz z budynkiem znajdującym się na jej części. Na podstawie uzyskano również projekt rozbiórki w marcu 2023 r., na której rozebrano część nieruchomości gospodarczej.

Obecnie nieruchomość jest wolna od wszelkich długów, w szczególności od należnych, a nie uiszczonych podatków oraz innych ciężarów publiczno-prawnych, w tym zobowiązań podatkowych - nie ciąży na niej żadne prawa rzeczowe, osobiste prawa dożywocia, ani żadne prawa wobec nabywcy umowy sprzedaży.

Nie jest Pani płatnikiem podatku VAT, ani nie jest Pani podatnikiem podatku od towarów i usług, nie prowadzi Pani żadnej działalności.

Udział we współwłasności całej nieruchomości objętej KW Nr \`(...)\` – jako nabyty na podstawie spadkobrania, tak po ojcu, jak i po mamie – stanowią majątek osobisty.

Oświadcza Pani, że zgodziła się na sprzedaż swoich udziałów w terminie do 31.12.2021 r. (termin ten został przesunięty do 14.04.2023 r.). Przedmiotem sprzedaży jest działka. Do dnia sprzedaży działki nie była i nie będzie wydana żadna decyzja o pozwoleniu na budowę. Posiada Pani tylko udział (1/10 nieruchomości mieszkalnej w wyniku podziału spadku po rodzicach ), po ojcu \`(...)\` (25% udziału na 10 osób) 31.03.2015 r., po mamie \`(...)\`. (75% udziału na 10 osób) 31.10.2019 r.

Oświadcza Pani, że żadnych więcej udziałów Pani nie posiada. Mieszka Pani w domu, który jest własnością Gminy \`(...)\` .

**Uzupełnienie zdarzenia przyszłego**

Działkę, którą otrzymała Pani po rodzicach nie wykorzystywała Pani w żaden sposób, nie miała Pani takiej potrzeby, żeby z niej korzystać.

Nr działki, który zamierza Pani sprzedać, to 1.

Na pytanie Organu: Czy wszystkie wskazane we wniosku informacje dotyczą działki/udziału w działce, który zamierza Pani sprzedać? odpowiedziała Pani: Tak, dotyczą działki.

W dalszej kolejności na pytanie: W jaki sposób wykorzystywała/wykorzystuje Pani swój udział w działce, będącej przedmiotem sprzedaży? W szczególności:

a) Czy korzystała lub korzysta z niej Pani dla celów prowadzenia działalności gospodarczej? Jeśli tak, w jakim okresie lub okresach i w jaki sposób Pani z niej korzystała lub korzysta?

b) Czy korzystała lub korzysta Pani z niej dla swoich celów osobistych (w jaki sposób?)?

c) Czy oddawała lub oddaje ją Pani w najem, dzierżawę albo do używania na podstawie innych umów? Jeśli tak, to proszę wskazać:

\- W jakim okresie udostępniała Pani ww. działkę (swój udział) osobom trzecim?

\- Czy udostępniała Pani ww. działkę (swój udział) odpłatnie czy bezpłatnie?

d) Czy z tytułu ww. zawartej umowy odprowadzała Pani podatki? Jeżeli tak, jakie to były podatki?

wskazała Pani, że nie wykorzystywała swojego żadnego udziału i nie korzystała do żadnych działalności gospodarczej, ani żadnej innej, nie korzystała do żadnych celów osobistych, nie oddawała w dzierżawę ani w najem osobom trzecim. Działki nie udostępniała Pani ani bezpłatnie, ani odpłatnie. Z tytułu umowy nie odprowadzała Pani żadnego podatku, tylko uiszczała Pani opłatę za podatek od nieruchomości do Urzędu Gminy w … .

Odpowiadając na pytanie: Czy prowadziła lub prowadzi Pani jakieś działania, żeby uatrakcyjnić nieruchomość (działkę) dla celów sprzedaży lub podnieść jej wartość? wskazała Pani, że nie prowadziła i nie prowadzi żadnej działalności aby uatrakcyjnić dla celów sprzedaży.

W szczególności, czy:

a) Ogrodziła Pani nieruchomość, odpowiedziała Pani, że nie ogrodziła nieruchomości.

b) Wydzieliła Pani drogę wewnętrzną, odpowiedziała Pani, że nie wydzieliła drogi wewnętrznej.

c) Uzbroiła nieruchomość (działkę),odpowiedziała Pani, że nie uzbroiła działki.

d) Podjęła Pani działania w celu jej uzbrojenia,odpowiedziała Pani, że nie podejmowała żadnych działalności w celu uzbrojenia działki.

e) Wydzieliła albo podzieliła Pani nieruchomość (działkę)? odpowiedziała Pani, że nie wydzieliła ani nie podzieliła nieruchomości, nie prowadziła.

f) Kiedy prowadziła Pani te działania? odpowiedziała Pani, że żadnych tych działań ani innych nie prowadziła.

Następnie na pytanie: Czy przed sprzedażą działki (1/10 udziału) zawarła/będzie Pani lub inny współwłaściciel zawierała umowę przedwstępną sprzedaży działki z nabywcą? wskazała Pani: Przed sprzedażą działki (udziału 1/10 udziału) nie zawierałam ani inny współwłaściciel żadnej umowy sprzedaży działki z żadnym nabywcą.

Na pytanie: Jeśli zawarła/będzie Pani lub inny współwłaściciel zawierała umowę przedwstępną z nabywcą, to należy wskazać:

a) Jakie prawa i obowiązki wynikające z postanowień ww. umowy zawartej z przyszłym nabywcą, ciążą na Kupującym a jakie na Sprzedającym?

b) Czy w umowie przedwstępnej sprzedaży zostały ustalone warunki, które muszą być spełnione w celu zawarcia ostatecznej umowy sprzedaży, przenoszącej własność działki na nabywcę? Jeśli tak, to jakie? odpowiedziała Pani: Umowę zawarł z nabywcą brat …, któremu dała Pani pełnomocnictwo. Obowiązek prawa – to Sprzedający ma dostarczyć odpis zwykły Księgi Wieczystej, wypis rejestru gruntu, wypis aktu poświadczenia dziedziczenia, dokumentacji umowy przedwstępnej. Informację, że nieruchomość jest wolna od wszelakich długów.

Następnie odpowiadając na pytanie: Czy przed sprzedażą działki (1/10 udziału) udzieliła/udzieli Pani lub inny współwłaściciel nabywcy działki pełnomocnictwa (zgody, upoważnienia) w celu występowania w Pani imieniu w sprawach dotyczących przedmiotowej działki?

a) Jeżeli tak, to do uzyskania jakich konkretnie decyzji i pozwoleń udzieliła Pani pełnomocnictw nabywcy do występowania w Pani imieniu?

b) Jakich czynności dokona nabywca do momentu sprzedaży przez Panią udziału w działce w związku z udzielonym pełnomocnictwem? wskazała Pani: Nie udzielała Pani pełnomocnictwa nabywcy.

Na pytanie: Czy nieruchomość (działka) jest objęta miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego? Jeśli tak:

a) Jakie jest przeznaczenie działki według planu?

b) Czy plan został ustalony na Pani wniosek?

odpowiedziała Pani: Jest objęta.

W dalszej kolejności na pytanie: Czy ww. działkę wykorzystywała/wykorzystuje Pani lub inny współwłaściciel wyłącznie do czynności zwolnionych od podatku od towarów i usług? Jeżeli tak, należy wskazać, jaką działalność zwolnioną z opodatkowania podatkiem VAT wykonywała/wykonuje Pani lub inny współwłaściciel wraz z podaniem podstawy prawnej zwolnienia. wskazała Pani: Działka nie jest wykorzystywana przez współwłaścicieli w żaden sposób.

Następnie na pytanie: Czy z tytułu nabycia ww. działki przysługiwało Pani prawo do odliczenia podatku naliczonego? odpowiedziała Pani: Nie przysługiwało.

W odpowiedzi na pytanie: Czy dla nieruchomości (działki) jest wydana decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu albo taka decyzja będzie wydana do momentu planowanej sprzedaży? Jeśli tak, kto i w jakim celu wystąpił albo wystąpi o tę decyzję? wskazała Pani: Do dnia wydania działki nie była wydana decyzja o pozwoleniu na budowę.

Następnie na pytanie: Czy występowała Pani lub będzie występowała o zmianę przeznaczenia terenu bądź o decyzję o wyłączeniu gruntów z produkcji rolnej dla tej działki? odpowiedziała Pani: Nie występowałam, ani nie będę występowała.

Na pytanie: Czy wcześniej sprzedawała Pani inne nieruchomości? Jeśli tak – proszę wskazać:

a) Jakie to były nieruchomości? Ile ich było?

b) Kiedy je Pani sprzedała?

odpowiedziała Pani: Nie sprzedawałam.

Następnie na pytanie: Czy zamierza Pani nabywać inne nieruchomości w celu ich sprzedaży? wskazała Pani: Nie zamierzam.

W odpowiedzi na pytanie: Czy jest Pani rolnikiem ryczałtowym w myśl art. 2 ust. 19 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. od podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 931 ze zm.)? Zgodnie z tym przepisem:

Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o rolniku ryczałtowym – rozumie się przez to rolnika dokonującego dostawy produktów rolnych lub świadczącego usługi rolnicze, korzystającego ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 3, z wyjątkiem rolnika obowiązanego na podstawie odrębnych przepisów do prowadzenia ksiąg rachunkowych.

wskazała Pani: Nie jestem.

Następnie na pytanie: Czy wykorzystywała lub wykorzystuje Pani działkę do działalności rolniczej w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług? Jeśli tak – czy sprzedawała Pani płody rolne z działki, które pochodziły z Pani własnej działalności rolniczej (Jeśli tak, proszę wskazać: jakie to były płody rolne, kiedy je Pani sprzedawała, czy sprzedaż była opodatkowana podatkiem VAT)? odpowiedziała Pani: Nie wykorzystuję ani nie wykorzystywałam.

Na pytanie: Czy przed sprzedażą jest/będzie dokonana rozbiórka wszystkich budynków/budowli lub ich części i na dzień sprzedaży działka będzie niezabudowana? odpowiedziała Pani: Przed sprzedażą nieruchomości zostało wydane pozwolenie na rozbiórkę, decyzja nr … części budynku gospodarczego nr ewid. \`(...)\`. i ta część budynku została rozebrana na koszt kupującego. Pozostałe budynki gospodarcze zostaną rozebrane po podpisaniu umowy sprzedaży. Na dzień sprzedaży działka będzie zabudowana budynkiem gospodarczym o nr ewid. \`(...)\`.

Odpowiadając na pytanie: Czy naniesienia budowlane znajdujące się na ww. działce stanowią budynki w rozumieniu przepisów art. 3 pkt 2 ww. ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2021 r. poz. 2351 ze zm.)? wskazała Pani: Znajduje się budynek gospodarczy.

Następnie na pytanie: Czy naniesienia budowlane znajdujące się na działce stanowią budowle w rozumieniu przepisów art. 3 pkt 3 ww. ustawy Prawo budowlane? odpowiedziała Pani: Nie stanowią.

Na pytanie: Czy na działce będącej przedmiotem sprzedaży znajdują się urządzenia budowlane, o których mowa w art. 3 pkt 9 ww. ustawy Prawo budowlane ? Jeśli tak, to należy wskazać, jakie oraz z którym budynkiem/budowlą są one powiązane? wskazała Pani: Nie znajdują się urządzenia budowlane.

W dalszej kolejności na pytanie: Jaki jest symbol PKOB, nazwa grupowania oraz wyszczególnienie budynków/budowli, wg Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych wprowadzonej rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB) (Dz. U. 1999 Nr 112 poz. 1316 ze zm.)? wskazała Pani: Nie jest mi znane.

Na pytanie: Czy budynki/budowle są trwale związane z gruntem? odpowiedziała Pani: Tak, są trwale związane z gruntem.

Następnie na pytanie: Czy budynki/budowle zostały nabyte, czy wybudowane przez Panią? Należy wskazać datę nabycia lub wybudowania tych budynków/budowli. wskazała Pani: Budynki zostały nabyte w spadku po rodzicach.

Na pytanie: Kiedy nastąpiło pierwsze zasiedlenie budynków/budowli lub ich części w rozumieniu art. 2 pkt 14 ustawy o podatku od towarów i usług? Należy wskazać dokładną datę. wskazała Pani: Pierwsze zasiedlenie nastąpiło około 1980 r.

Dalej na pytanie: Jeżeli nastąpiło pierwsze zasiedlenie części budynków/budowli, to należy wskazać w jakiej części? odpowiedziała Pani: Pierwsze zasiedlenie nastąpiło dawno – nie wiem.

Następnie odpowiadając na pytanie: Czy pomiędzy pierwszym zasiedleniem budynków/budowli lub ich części a ich dostawą upłynie okres dłuższy niż 2 lata? wskazała Pani: Tak.

Na pytanie: Kiedy nastąpiło pierwsze zajęcie do używania przez pierwszego użytkownika budynków/budowli? Należy wskazać dokładną datę. wskazała Pani: Pierwsze zajęcie do używania pierwszego użytkownika nastąpiło – nie znam daty.

W dalszej kolejności na pytanie: W przypadku, gdy budynki/budowle zostały nabyte przez Panią, to czy nabycie tych budynków/budowli nastąpiło w ramach transakcji opodatkowanych, zwolnionych czy niepodlegających opodatkowaniu podatkiem VAT oraz czy ww. transakcje zostały udokumentowane fakturą z wykazaną kwotą podatku VAT? odpowiedziała Pani: Nie zostały opodatkowane.

Następnie na pytanie: Czy z tytułu nabycia budynków/budowli przysługiwało Pani prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony? Jeżeli nie, to należy wskazać przyczyny. wskazała Pani: Nie przysługiwało w związku ze spadkiem.

Dalej na pytanie: W przypadku, gdy budynki/budowle zostały wytworzone przez Panią, to czy z tytułu wytworzenia/wybudowania budynków/budowli przysługiwało Pani prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego? Jeżeli nie, to należy wskazać przyczyny. odpowiedziała Pani: Nie przysługiwało.

Na pytanie: Czy przed nabyciem przez Panią w drodze spadku, ww. budynki/budowle były wykorzystywane przez poprzedniego właściciela? Jeśli tak, należy opisać w jaki sposób. odpowiedziała Pani: Były wykorzystywane do działalności rodziców (działalność rolnicza).

Następnie na pytanie: Czy budynki/budowle były do dnia sprzedaży przedmiotem najmu, dzierżawy, użyczenia, itp.? Jeżeli tak, to należy wskazać:

a) Kiedy budynki/budowle lub ich części zostały oddane w najem, dzierżawę, użyczenie (należy wskazać dzień, miesiąc i rok)?

b) Czy to udostępnienie miało charakter odpłatny czy nieodpłatny?

wskazała Pani: Nie były oddawane w najem.

Na pytanie: Czy budynki/budowle były do dnia sprzedaży wykorzystywane przez Panią wyłącznie na cele działalności zwolnionej od podatku od towarów i usług? Jeżeli tak, to jaką działalność zwolnioną z opodatkowania podatkiem VAT, do której były do dnia sprzedaży wykorzystywane budynki/budowle, Pani wykonywała/wykonuje – należy podać podstawę prawną zwolnienia? odpowiedziała Pani: Nie były wykorzystywane.

W dalszej kolejności na pytanie: Czy ponosiła Pani nakłady na ulepszenie budynków/budowli w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, w wysokości wyższej niż 30% wartości początkowej budynków/budowli? odpowiedziała Pani: Nie ponosiłam żadnych nakładów.

Pytanie (przedstawione w uzupełnieniu wniosku)
----------------------------------------------

Czy transakcja udziału 1/10 musi być powiększona o podatek od towarów i usług?

Pani stanowisko w sprawie (doprecyzowane w uzupełnieniu wniosku)

W związku z otrzymaniem spadku po rodzicach nastąpiła wspólna decyzja o zbyciu nieruchomości. Kupujący trafił do Pani i współwłaścicieli sam, Pani i współwłaściciele nie ogłaszali nieruchomości.

Kwestią dogadania sprzedaży była oczywiście cena, jak ustalenie jaką dokładnie część tej działki kupujący będzie potrzebował. Po ustaleniach okazało się, że interesuje go całość poza budynkiem mieszkalnym. Pani działania co do sprzedaży ograniczyły się jedynie do podzielenia tej działki w odpowiedni sposób. Nie były to ruchy polegające na zwiększeniu atrakcyjności, itp. Były to jedynie zabiegi pozwalające na jej zbycie.

Jest Pani osobą niepracującą (opiekuje się Pani niepełnosprawną córką), nigdy nie zajmowała się Pani handlem nieruchomościami, owa jest Pani pierwszą, jaką chce w życiu sprzedać. Nie jest Pani także zarejestrowana ani czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

W Pani ocenie, i wiedzy jaką Pani posiada, działka, która podlega sprzedaży, nie powinna zostać opodatkowana podatkiem VAT.

Udział w działce, który podlega sprzedaży, nie powinien być opodatkowany podatkiem VAT.

Ocena stanowiska
----------------

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
----------------------------------------

Zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 931 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:

Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:

Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy:

Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).

Stosownie do treści art. 2 pkt 6 ustawy:

Przez towary rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

Towarem jest także udział w prawie własności lub użytkowania wieczystego nieruchomości. Jest to zgodne z normami unijnymi, gdyż w myśl art. 15 ust. 2 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347 z 11 grudnia 2006 r. s. 1 ze zm.), zwanej dalej Dyrektywą 2006/112/WE Rady:

Państwa członkowskie mogą uznać za rzeczy:

1) określone udziały w nieruchomości,

2) prawa rzeczowe dające ich posiadaczowi prawo do korzystania z nieruchomości,

3) udziały i inne równoważne udziałom tytuły prawne dające ich posiadaczowi prawne lub faktyczne prawo własności lub posiadania nieruchomości lub jej części.

Zgodnie z art. 2 pkt 22 ustawy:

Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o sprzedaży - rozumie się przez to odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.

Zatem należy stwierdzić, że w sytuacji, gdy przedmiotem dostawy są towary w rozumieniu powołanego wyżej przepisu i gdy czynność ta prowadzi do przeniesienia prawa do rozporządzania tymi towarami jak właściciel, mamy do czynienia z dostawą w ujęciu art. 7 ust. 1 ustawy podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Należy więc przyjąć, że w oparciu o definicję zawartą w art. 2 pkt 6 ustawy, zbycie działek (udziałów w działkach), traktowane jest jako czynność odpłatnej dostawy towarów, o której mowa w art. 7 ust. 1 ustawy, podlegającej opodatkowaniu na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy.

Problematyka współwłasności została uregulowana w art. 195-221 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1360 ze zm.), zwanej dalej Kodeksem cywilnym.

W myśl art. 195 Kodeksu cywilnego:

Własność tej samej rzeczy może przysługiwać niepodzielnie kilku osobom (współwłasność).

W przypadku współwłasności nieruchomości określonej w częściach ułamkowych, każdy ze współwłaścicieli ma określony ułamkiem udział w nieruchomości.

Jak wynika z art. 196 § 1 ustawy - Kodeks cywilny:

Współwłasność jest albo współwłasnością w częściach ułamkowych, albo współwłasnością łączną.

W myśl art. 198 Kodeksu cywilnego:

Każdy ze współwłaścicieli może rozporządzać swoim udziałem bez zgody pozostałych współwłaścicieli.

Podkreślić należy, że współwłaściciel ma względem swego udziału pozycję wyłącznego właściciela. Rozporządzanie udziałem polega na tym, że współwłaściciel może zbyć swój udział.

Zaznaczenia wymaga, że na gruncie przepisów ustawy o podatku od towarów i usług, również zbycie udziału w towarze (np. współwłasności nieruchomości) stanowi odpłatną dostawę towarów. Powyższe potwierdził NSA w uchwale 7 sędziów z 24 października 2011 r., sygn. akt I FPS 2/11.

Jednak nie każda czynność stanowiąca dostawę towarów, w rozumieniu art. 7 ustawy, bądź świadczenie usług zdefiniowane w art. 8 ustawy o VAT podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, ponieważ aby dana czynność podlegała opodatkowaniu tym podatkiem, musi być wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem jest podatnikiem podatku od towarów i usług.

Pojęcia „podatnik” i „działalność gospodarcza”, na potrzeby podatku od towarów i usług, zostały określone w art. 15 ust. 1 i ust. 2 ustawy.

Według zapisu art. 15 ust. 1 ustawy:

Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy:

Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Powyższe przepisy pozwalają stwierdzić, że dostawa towarów podlegać będzie opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług wyłącznie wówczas, gdy dokonywana będzie przez podmiot mający status podatnika, działającego w takim charakterze w odniesieniu do danej transakcji.

Definicja działalności gospodarczej, zawarta w ustawie o podatku od towarów i usług ma charakter uniwersalny, pozwalający na objęcie pojęciem „podatnik” tych wszystkich podmiotów, które prowadzą określoną działalność, występując w profesjonalnym obrocie gospodarczym. Tym samym, nie jest działalnością handlową, a zatem i gospodarczą sprzedaż majątku osobistego, który nie został nabyty ani też wykorzystany w trakcie jego posiadania w celu jego odsprzedaży i nie jest związany z prowadzoną działalnością gospodarczą.

Dla ustalenia, czy osoba dokonująca transakcji sprzedaży nieruchomości jest podatnikiem podatku VAT istotne jest stwierdzenie, że prowadzi ona działalność gospodarczą w rozumieniu przepisów ustawy. Zatem, kiedy osoba fizyczna dokonuje sprzedaży swojego majątku osobistego, a czynność ta wykonywana jest okazjonalnie i nie zmierza do nadania jej stałego charakteru, nie oznacza to prowadzenia działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy.

Nie jest podatnikiem podatku od towarów i usług ten, kto jako osoba fizyczna dokonuje okazjonalnych transakcji, za które nie jest przewidziana ściśle regularna zapłata oraz nie prowadzi zorganizowanej czy zarejestrowanej działalności gospodarczej. Dokonywanie określonych czynności incydentalnie, poza sferą prowadzonej działalności gospodarczej, nie pozwala na uznanie danego podmiotu za podatnika w zakresie tych czynności.

Jednocześnie wykorzystywanie składników majątku, tj. takie wykorzystywanie majątku, które charakteryzuje się powtarzalnością lub długim okresem trwania, które polega na czerpaniu dochodów ze składnika majątku wskazuje na prowadzenie działalności gospodarczej. Należy stwierdzić, że każdy, kto dokonuje czynności, które zmierzają do wykorzystania nieruchomości dla celów działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy powinien być uznany za podatnika podatku od towarów i usług.

W kwestii opodatkowania dostawy nieruchomości istotne jest, czy zbywca w celu dokonania sprzedaży podjął aktywne działania w zakresie obrotu nieruchomościami, angażując środki podobne do wykorzystywanych przez producenta, handlowca i usługodawcę w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług, co skutkuje koniecznością uznania go za podmiot prowadzący działalność gospodarczą w rozumieniu tego przepisu, a więc za podatnika podatku od towarów i usług, czy też sprzedaż nastąpiła w ramach zarządu majątkiem prywatnym.

W tym miejscu podkreślić należy, że pojęcie „majątku prywatnego” nie występuje na gruncie analizowanych przepisów ustawy, jednakże wynika z wykładni art. 15 ust. 2 ustawy, w której zasadnym jest odwołanie się do treści orzeczenia TSUE w sprawie C-291/92 (Finanzamt Uelzen v. Dieter Armbrecht), które dotyczyło kwestii opodatkowania sprzedaży przez osobę, będącą podatnikiem podatku od wartości dodanej, części majątku niewykorzystywanej do prowadzonej działalności gospodarczej, a służącej jej do celów prywatnych. „Majątek prywatny” to zatem taka część majątku danej osoby fizycznej, która nie jest przez nią przeznaczona ani wykorzystywana dla potrzeb prowadzonej działalności gospodarczej. Ze wskazanego orzeczenia wynika zatem, że podatnik musi w całym okresie posiadania danej nieruchomości wykazywać zamiar wykorzystywania części nieruchomości w ramach majątku osobistego. Przykładem takiego wykorzystania nieruchomości mogłoby być np. wybudowanie domu dla zaspokojenia własnych potrzeb mieszkaniowych. Potwierdzone to zostało również w wyroku TSUE z 21 kwietnia 2005 r., sygn. akt C-25/03 Finanzamt Bergisch Gladbach v. HE, który stwierdził, że majątek prywatny to mienie wykorzystywane dla zaspokojenia potrzeb własnych.

Z orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 15 września 2011 r. w sprawach połączonych Jarosław Słaby przeciwko Ministrowi Finansów (C-180/10) oraz Emilian Kuć i Halina Jeziorska-Kuć przeciwko Dyrektorowi Izby Skarbowej w Warszawie (C-181/10) wynika, że czynności związane ze zwykłym wykonywaniem prawa własności nie mogą same z siebie być uznawane za prowadzenie działalności gospodarczej. Sama liczba i zakres transakcji sprzedaży nie mogą stanowić kryterium rozróżnienia między czynnościami dokonywanymi prywatnie, które znajdują się poza zakresem zastosowania dyrektywy, a czynnościami stanowiącymi działalność gospodarczą.

Inaczej jest natomiast – wyjaśnił Trybunał – w wypadku, gdy zainteresowany podejmuje aktywne działania w zakresie obrotu nieruchomościami, angażując środki podobne do wykorzystywanych przez producentów, handlowców i usługodawców w rozumieniu art. 9 ust. 1 akapit drugi Dyrektywy. Zatem za podatnika należy uznać osobę, która w celu dokonania sprzedaży gruntów angażuje podobne środki wykazując aktywność w przedmiocie zbycia nieruchomości porównywalną do działań podmiotów zajmujących się profesjonalnie tego rodzaju obrotem, tj. działania wykraczające poza zakres zwykłego zarządu majątkiem prywatnym.

Należy wskazać, że przyjęcie, że dana osoba fizyczna sprzedając nieruchomości działa w charakterze podatnika prowadzącego działalność gospodarczą, w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy, wymaga ustalenia, że jej działalność w tym zakresie przybiera formę zawodową (profesjonalną), czego przejawem jest taka aktywność tej osoby w zakresie obrotu nieruchomościami, która może wskazywać, że jej czynności przybierają formę zorganizowaną, np. nabycie terenu przeznaczonego pod zabudowę, jego uzbrojenie, wydzielenie dróg wewnętrznych, działania marketingowe podjęte w celu sprzedaży działek, wykraczające poza zwykłe formy ogłoszenia, uzyskanie decyzji o warunkach zagospodarowania terenu (zabudowy), czy wystąpienie o opracowanie planu zagospodarowania przestrzennego dla sprzedawanego obszaru, prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie usług developerskich lub innych tego rodzaju usług o zbliżonym charakterze. Przy czym na tego rodzaju aktywność „handlową” wskazywać musi ciąg powyżej przykładowo przytoczonych okoliczności, a nie stwierdzenie jedynie faktu zaistnienia pojedynczych z nich.

Z opisu sprawy wynika, że zamierza Pani sprzedać udział w nieruchomości położonej w miejscowości \`(...)\`, działka nr 1. Nieruchomość zabudowana jest budynkiem gospodarczym. Nabyła Pani nieruchomość w drodze spadku po rodzicach. Nie jest Pani podatnikiem podatku od towarów i usług, nie prowadzi Pani żadnej działalności. Działkę, którą otrzymała Pani po rodzicach, nie wykorzystywała Pani w żaden sposób. Nie oddawała Pani działki w dzierżawę ani w najem osobom trzecim. Działki nie udostępniała Pani ani bezpłatnie, ani odpłatnie. Nie prowadziła Pani i nie prowadzi żadnej działalności, aby uatrakcyjnić działkę dla celów sprzedaży. Nie udzielała Pani pełnomocnictwa nabywcy. Udzieliła Pani pełnomocnictwa bratu do sprzedaży działki i do konsultacji w ważnych ze sprzedażą i spadkobiercami oraz by poczynił działania, które miały doprowadzić do sprzedaży działki.

W kontekście powyższych rozważań istotna jest ocena, czy z przedstawionego we wniosku opisu sprawy wynika, że podejmowała Pani działania charakterystyczne dla profesjonalnego obrotu nieruchomościami. Ocena ta powinna przy tym uwzględniać nie tylko samodzielne znaczenie poszczególnych kryteriów kwalifikacji określonych działań jako cech charakteryzujących działalność handlową, ale też brać pod uwagę całokształt tychże działań, ich wzajemne uzupełnianie się i przydatność z punktu widzenia tego rodzaju działalności gospodarczej.

Jak wynika z opisu sprawy, brat …, któremu dała Pani pełnomocnictwo, zawarł umowę przedwstępną z Kupującym.

Kwestie dotyczące stosunków cywilnoprawnych między podmiotami, w tym kwestie dotyczące przeniesienia własności nieruchomości, reguluje Kodeks cywilny.

Zgodnie z art. 535 Kodeksu cywilnego:

Przez umowę sprzedaży sprzedawca zobowiązuje się przenieść na kupującego własność rzeczy i wydać mu rzecz, a kupujący zobowiązuje się rzecz odebrać i zapłacić sprzedawcy cenę.

Moment przeniesienia własności nieruchomości został określony w art. 155 § 1 Kodeksu cywilnego, w myśl którego:

Umowa sprzedaży, zamiany, darowizny, przekazania nieruchomości lub inna umowa zobowiązująca do przeniesienia własności rzeczy co do tożsamości oznaczonej przenosi własność na nabywcę, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej, albo że strony inaczej postanowiły.

Z kolei umowa przedwstępna została uregulowana w art. 389-396 ustawy Kodeks cywilny.

Zgodnie z art. 389 § 1 i § 2 Kodeksu cywilnego:

Umowa, przez którą jedna ze stron lub obie zobowiązują się do zawarcia oznaczonej umowy (umowa przedwstępna), powinna określać istotne postanowienia umowy przyrzeczonej.

Jeżeli termin, w ciągu którego ma być zawarta umowa przyrzeczona, nie został oznaczony, powinna ona być zawarta w odpowiednim terminie wyznaczonym przez stronę uprawnioną do żądania zawarcia umowy przyrzeczonej. Jeżeli obie strony są uprawnione do żądania zawarcia umowy przyrzeczonej i każda z nich wyznaczyła inny termin, strony wiąże termin wyznaczony przez stronę, która wcześniej złożyła stosowne oświadczenie. Jeżeli w ciągu roku od dnia zawarcia umowy przedwstępnej nie został wyznaczony termin do zawarcia umowy przyrzeczonej, nie można żądać jej zawarcia.

Umowa przedwstępna jest więc jedynie zobowiązaniem do przeniesienia własności, lecz własności nie przenosi. Kupujący nie otrzymuje na mocy tej umowy żadnych uprawnień właścicielskich. Właścicielem zostaje dopiero dzięki zawarciu umowy przyrzeczonej.

Tym samym, zgodnie z powyższymi normami prawa cywilnego – umowa przedwstępna, będąca przyrzeczeniem zawarcia właściwej umowy sprzedaży, nawet jeśli sporządzona została w formie aktu notarialnego, nie powoduje przeniesienia prawa własności nieruchomości.

Analiza przedstawionego opisu sprawy w świetle powołanych przepisów prawa prowadzi do wniosku, iż w przedmiotowej sprawie nie wystąpią okoliczności, które wykraczałyby poza ramy czynności związanych ze zwykłym wykonywaniem prawa własności. Wobec powyższego należy uznać, że w okolicznościach wskazanych w opisie sprawy, sprzedaż udziału w działce nr 1 nie będzie stanowiła działalności gospodarczej podlegającej opodatkowaniu VAT, gdyż brak jest przesłanek świadczących o takiej Pani aktywności w przedmiocie zbycia ww. udziału w działce, która to aktywność byłaby porównywalna do działań podmiotów zajmujących się profesjonalnie tego rodzaju obrotem (brak przesłanek zawodowego – stałego i zorganizowanego charakteru takiej działalności).

W związku z powyższym, w przedmiotowej sprawie brak jest przesłanek pozwalających uznać, że dokonując sprzedaży udziału w działce 1 wystąpi Pani w charakterze podatnika w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy, prowadzącego działalność gospodarczą, w myśl art. 15 ust. 2 ustawy. Jak wcześniej wyjaśniono, aby uznać określoną sprzedaż za opodatkowaną podatkiem VAT nie wystarcza stwierdzić jedynie dostawy towarów, lecz wymagane jest określenie podmiotu dokonującego dostawy za występującego w związku ze sprzedażą jako podatnika podatku od towarów i usług.

W rozpatrywanej sprawie planowaną sprzedaż udziału w działce 1 należy uznać za czynność związaną ze zwykłym wykonywaniem prawa własności. W związku z tym, będzie Pani korzystała z przysługującego Pani prawa do rozporządzania własnym majątkiem, która to czynność oznacza działanie w sferze prywatnej, do której unormowania ustawy o podatku od towarów i usług nie mają zastosowania. Skutkiem powyższego, sprzedaż udziału w działce nr 1 nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Mając na uwadze przedstawiony we wniosku opis sprawy oraz powołane regulacje ustawy o podatku od towarów i usług stwierdzam, że z tytułu sprzedaży udziału w działce 1 nie będzie Pani działać w charakterze – zdefiniowanego w art. 15 ust. 1 ustawy – podatnika VAT, prowadzącego działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy, zatem sprzedaż udziału w działce zabudowanej nr 1 nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 7 ust. 1 ustawy.

Tym samym Pani stanowisko uznałem za prawidłowe.

### Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
-------------------------------------

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Należy zauważyć, że stosownie do art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej:

Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, na wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną).

Zatem niniejsza interpretacja nie wywiera skutków prawnych dla pozostałych współwłaścicieli działki będącej przedmiotem sprzedaży.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
-------------------------------------------

· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli: Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.

· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
--------------------------------------------------------

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w \`(...)\` . Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.; dalej jako „PPSA”.

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji
-----------------------------------------

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 ze zm.).