Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB1/415-888/13-4/EC
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2013-11-21
Teza: 1) Czy w związku z otrzymaniem w ramach likwidacji spółki jawnej (Spółki X) środków pieniężnych, udziałów spółki Y oraz wierzytelności z tytułu odpłatnego zbycia części udziałów Spółki Y Wnioskodawca powinien rozpoznać dochód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych? 2) W jaki sposób, Wnioskodawca powinien ustalić przychód oraz koszt uzyskania przychodu w przypadku odpłatnego zbycia udziałów Spółki Y otrzymanych w ramach likwidacji spółki jawnej (Spółki X)? 3) Czy spłata na rzecz Wnioskodawcy wierzytelności otrzymanej w ramach likwidacji spółki jawnej (Spółki X) będzie wiązała się z powstaniem po stronie Wnioskodawcy dochodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?
Słowa kluczowe: działalność-działalność gospodarcza; działalność-likwidacja działalności; koszt-koszty uzyskania przychodów; likwidacja; podmiot-przekształcanie podmiotów; spółki-spółka jawna; spółki-spółka osobowa; spółki-spółka z ograniczoną odpowiedzialnością; udział; udział-zbycie udziałów; wierzytelność; zbycie; środek-środki pieniężne
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 10; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 14; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 17; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 4-art. 22

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pana przedstawione we wniosku z dnia 09.08.2013r. (data wpływu 12.08.2013 r.) oraz uzupełnieniu wniosku z dnia 30.10.2013 r. (data wpływu 04.11.2013 r.) uzupełniającym braki formalne na wezwanie Nr IPPB1/415-888/13-2/EC z dnia 23.10.2013 r. (data nadania 24.10.2013 r., data doręczenia 30.10.2013 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie:

*   skutków podatkowych otrzymania z tytułu likwidacji spółki jawnej środków pieniężnych pochodzących z przychodów spółki jawnej i opodatkowanych u Wnioskodawcy przed likwidacją oraz otrzymania spłaty wierzytelności - **jest prawidłowe,**

*   w pozostałym zakresie - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 12.08.2013 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych otrzymania z tytułu likwidacji spółki jawnej (środków pieniężnych, udziałów oraz wierzytelności), zbycia udziałów oraz spłaty wierzytelności.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawca jest osobą fizyczną mającą miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i podlega obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów (przychodów) w rozumieniu art. 3 ust. 1 Ustawy PIT, tj. nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu.

W przyszłości Wnioskodawca stanie się wspólnikiem spółki z o.o. z siedzibą na terytorium Rzeczypospolitej (dalej: Spółka X). Spółka X prowadząc działalność w formie spółki z ograniczoną odpowiedzialnością nabędzie udziały innej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (dalej: Spółką Y).

Spółka X nabędzie udziały Spółki Y w związku z wniesionym do Spółki X wkładem niepieniężnym, przy czym czynność wniesienia wkładu niepieniężnego do Spółki X w postaci udziałów Spółki Y będzie stanowiła czynność, o której mowa w art. 12 ust. 4d ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2011 r. nr 74, poz. 397 ze zmianami); (dalej: Ustawy CIT). W zamian za otrzymane w drodze wkładu niepieniężnego udziały Spółki Y, Spółka X wyda podmiotom wnoszącym do niej wkład wyłącznie udziały. W szczególności nie będzie miała miejsce jakakolwiek zapłata w gotówce, o której mowa w art. 12 ust. 4d Ustawy CIT. Ponadto, w ramach planowanych procesów restrukturyzacyjnych przewiduje się, że Spółka X zostanie przekształcona w spółkę jawną a w późniejszym czasie zlikwidowana w trybie przepisów art. 67 i następne ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz. U. nr 94, poz. 1037 ze zmianami); (dalej: KSH).

Na moment likwidacji Spółki X działającej w formie spółki jawnej, wspólnikom — w tym Wnioskodawcy — mogą zostać wydane aktywa posiadane przez spółkę jawną, na które składać się będą najprawdopodobniej środki pieniężne, udziały Spółki Y oraz wierzytelności Spółki X z tytułu odpłatnego zbycia części udziałów Spółki Y.

Po likwidacji Spółki X (spółki jawnej) i wydaniu wspólnikom w tym Wnioskodawcy w ramach likwidacji udziałów Spółki Y możliwa jest sytuacja, w której Wnioskodawca dokona odpłatnego zbycia otrzymanych udziałów Spółki Y.

Wnioskodawca pismem z dnia 30.10.2013 r. (data wpływu 04.11.2013 r.) będącym odpowiedzią na wezwanie, doprecyzował opis zdarzenia przyszłego poprzez wskazanie, iż:

*   Spółka X (spółka z o.o.) oraz powstała z jej przekształcenia spółka jawna, w której Wnioskodawca będzie wspólnikiem będzie prowadziła działalność gospodarczą w myśl art. 5a pkt 6 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Przedmiotem działalności Spółki X (spółki z o.o.) będzie sprzedaż towarów handlowych oraz obrót udziałami i akcjami. Spółka jawna, powstała z przekształcenia Spółki X (spółki z o.o.), będzie kontynuowała działalność prowadzoną przez spółkę z o.o., z wyłączeniem jednak obrotu akcjami i udziałami (przedmiotem działalności spółki jawnej pozostanie zatem sprzedaż towarów handlowych). Obrót wierzytelnościami nie będzie przedmiotem działalności Spółki X (spółki z o.o.) ani powstałej z jej przekształcenia spółki jawnej.

*   Środki pieniężne otrzymane przez Wnioskodawcę w związku z likwidacją spółki jawnej będą pochodzić z wkładów wniesionych do Spółki X (spółki z o.o.), transakcji podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych (gdy transakcja będzie realizowana przed przekształceniem) lub transakcji podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych od dochodów z pozarolniczej działalności gospodarczej (gdy transakcja będzie realizowana po przekształceniu). W szczególności, gdy źródłem środków pieniężnych będzie transakcja realizowana przez spółkę jawną, podlegająca opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych to potencjalny dochód z takiej transakcji (nadwyżka przychodów nad kosztami ich uzyskania) będzie podlegała opodatkowaniu przez Wnioskodawcę proporcjonalnie do posiadanego przez niego udziału w zyskach spółki jawnej.

W związku z powyższym zadano następujące pytania.

1.  Czy w związku z otrzymaniem w ramach likwidacji spółki jawnej (Spółki X) środków pieniężnych, udziałów spółki Y oraz wierzytelności z tytułu odpłatnego zbycia części udziałów Spółki Y Wnioskodawca powinien rozpoznać dochód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?
2.  W jaki sposób, Wnioskodawca powinien ustalić przychód oraz koszt uzyskania przychodu w przypadku odpłatnego zbycia udziałów Spółki Y otrzymanych w ramach likwidacji spółki jawnej (Spółki X)?
3.  Czy spłata na rzecz Wnioskodawcy wierzytelności otrzymanej w ramach likwidacji spółki jawnej (Spółki X) będzie wiązała się z powstaniem po stronie Wnioskodawcy dochodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?

Zdaniem Wnioskodawcy:

Ad. 1

Zdaniem Wnioskodawcy otrzymanie środków pieniężnych, udziałów Spółki Y oraz wierzytelności z tytułu odpłatnego zbycia części udziałów Spółki Y nie będzie opodatkowane u Wnioskodawcy podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Wnioskodawca pragnie zauważyć, iż do 1 stycznia 2011 r. w Ustawie PIT obowiązywał art. 24 ust. 3, w myśl którego - W razie zawiadomienia naczelnika urzędu skarbowego o likwidacji działalności gospodarczej, dochód ustala się przy zastosowaniu do wartości ustalonej według cen zakupu pozostałych na dzień likwidacji towarów handlowych, materiałów (surowców) podstawowych i pomocniczych, półwyrobów, wyrobów gotowych, braków i odpadków oraz rzeczowych składników majątku związanego z wykonywaną działalnością, niebędących środkami trwałymi - takiego wskaźnika procentowego, jaki wynika z udziału dochodu w przychodach w okresie ostatnich trzech miesięcy poprzedzających miesiąc, w którym nastąpiła likwidacja działalności, a jeżeli w tym okresie dochód nie wystąpił - w toku podatkowym poprzedzającym rok, w którym nastąpiła likwidacja. Za datę likwidacji działalności gospodarczej uważa się datę określoną w zawiadomieniu, o którym mowa w zdaniu poprzednim. Nie ustala się dochodu na dzień likwidacji, jeżeli:

1.  w wyniku zmiany formy prawnej lub połączenia przedsiębiorstw składniki majątku objęte remanentem zostały wniesione w formie wkładu lub aportu do nowo powstałego lub istniejącego przedsiębiorcy;
2.  nastąpiła całkowita lub częściowa zmiana branży;
3.  osoba fizyczna wniosła w formie wkładu lub aportu do spółki cywilnej albo spółki handlowej składniki majątku objęte remanentem;
4.  nastąpiło przekształcenie spółki cywilnej w spółkę handlową lub osobowej spółki handlowej w inną osobową spółkę handlową albo w kapitałową spółkę handlową.

Ponadto zgodnie z art. 44 ust. 4 Ustawy PIT obowiązującym do dnia 31 grudnia 2010 r.: podatek od dochodu, o którym mowa w art. 24 ust. 3, ustala się w formie ryczałtu w wysokości 10% tego dochodu. Podatek jest płatny w terminie płatności zaliczki za ostatni miesiąc prowadzenia działalności, a w przypadku podatników, którzy wybrali kwartalny sposób wpłacania zaliczek - w terminie płatności zaliczki za ostatni kwartał prowadzenia działalności.

W tym przypadku podatnik jest obowiązany w terminie płatności tego podatku złożyć w urzędzie skarbowym spis pozostałych na dzień likwidacji towarów handlowych, materiałów (surowców) podstawowych i pomocniczych, półwyrobów, wyrobów gotowych, braków i odpadków oraz rzeczowych składników majątku związanego z wykonywaną działalnością, w tym także dzieł sztuki, eksponatów muzealnych i aparatury audiowizualnej, niebędących środkami trwałymi, wycenionych według cen zakupu, jeżeli wydatki na ich nabycie zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodów.

Ustawą z dnia 25 listopada 2010 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz. U. z 2010 r. nr 226 poz. 1478 ze zm.), przepisy art. 24 ust. 3 oraz art. 4 ust. 4 Ustawy PIT zostały uchylone. W zamian ustawodawca wprowadził do Ustawy PIT przepisy art. 24 ust. 3a-3e, a także art. 14 ust. 2 pkt 16 i 17 oraz ust. 3 pkt 10-12 tej ustawy. Jak czytamy w uzasadnieniu projektu ustawy (druk nr 3500), celem uchylenia i wprowadzenia nowych przepisów było zakończenie toczonych w orzecznictwie sporów na temat podwójnego opodatkowania majątku wydawanego w ramach likwidacji.

W zakresie dotyczącym likwidacji spółki projekt zakłada zróżnicowanie zasad opodatkowania otrzymanego przez wspólnika likwidowanej spółki majątku, w zależności od tego, w jakiej formie majątek ten jest przez wspólnika otrzymywany - tj. w formie pieniężnej czy niepieniężnej. I tak, w przypadku otrzymania przez wspólnika:

1.  środków pieniężnych - ich wartość nie będzie stanowiła przychodu; przyjęcie tego rozwiązania zmierza do wyeliminowania podwójnego opodatkowania, na które wskazywało orzecznictwo. W związku z powyższym z przychodów podlegających opodatkowaniu wyłączono przychód odpowiadający wartości środków pieniężnych otrzymanych przez wspólnika z tytułu likwidacji spółki;
2.  innych składników majątku - ich wartość będzie stanowiła przychód u wspólnika dopiero w momencie zbycia składnika majątku otrzymanego w wyniku likwidacji spółki. Będzie to skutkowało opodatkowaniem faktycznie uzyskanego przychodu. Propozycja ta uwzględnia utrzymanie braku podmiotowości w podatku dochodowym spółek niebędących osobami prawnymi. Koncepcja opodatkowania faktycznie uzyskanego przychodu (w momencie jego realizacji np. sprzedaży) upraszcza system podatkowy. Wymaga to wyraźnego wskazania w Ustawie PIT, że przychód nie powstaje w związku z otrzymaniem w wyniku likwidacji spółki, niepieniężnych składników majątku, a powstaje dopiero w momencie ich zbycia.

W związku z powyższym przyjęto, że do przychodów z działalności gospodarczej zaliczać się będzie przychody z odpłatnego zbycia składników majątku otrzymanych w związku z likwidacją spółki niebędącej osobą prawną lub wystąpienia wspólnika z takiej spółki, Analogicznie, przychód powstanie w przypadku odpłatnego zbycia składników majątku pozostałych na dzień likwidacji działalności gospodarczej prowadzonej samodzielnie.

Z przychodu tego wyłączony natomiast będzie przychód z odpłatnego zbycia składników majątku, jeżeli od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiła likwidacja działalności prowadzonej samodzielnie, likwidacja spółki niebędącej osobą prawną lub wystąpienie wspólnika z takiej spółki, do dnia ich odpłatnego zbycia upłynęło sześć lat i nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej.

W tym przypadku koszt uzyskania tych przychodów określić należy w wysokości wydatków na nabycie albo wytworzenie przedmiotu wkładu przez spółkę lub przez wspólnika, niezaliczonych uprzednio do kosztów uzyskania przychodu w jakiejkolwiek formie, w tym przez odpisy amortyzacyjne. Przyjęcie powyższej reguły uznania za koszt wydatków „historycznych” wspólnika, jest konsekwencją założenia nieustalania przychodu na moment wniesienia wkładu do spółki niebędącej osobą prawną.

Takie same zasady opodatkowania przewidziano w przypadku otrzymania innych niż środki pieniężne składników majątku w związku z likwidacją działalności gospodarczej prowadzonej samodzielnie.

W ślad więc za interpretacją historyczną oraz obecnym brzmieniem przepisów zdaniem Wnioskodawcy:

1.  zgodnie z art. 14 ust. 3 pkt 10 przychodem podlegającym opodatkowaniu podatkiem PIT nie będą otrzymane przez Wnioskodawcę środki pieniężne w ramach likwidacji spółki jawnej.
2.  zgodnie z art. 14 ust. 3 pkt 12 przychodem podlegającym opodatkowaniu podatkiem PIT nie będą również otrzymane w ramach likwidacji udziały w spółce kapitałowej.

Ad. 2.

Zdaniem Wnioskodawcy, w wyniku odpłatnego zbycia udziałów Spółki Y, Wnioskodawca osiągnie przychód ze źródła kapitały pieniężne w wysokości uzyskanego wynagrodzenia z tytułu odpłatnego zbycia udziałów Spółki Y. Natomiast kosztem uzyskania przychodu będą wydatki poniesione przez Spółki X na nabycie zbywanych przez Wnioskodawcę udziałów Spółki Y odpowiadające nominalnej wartości udziałów Spółki X wydanych w zamian za otrzymane przez Spółkę X udziały Spółki Y.

W przypadku zbycia udziałów Spółki Y, nabytych przez Wnioskodawcę w ramach likwidacji spółki jawnej (Spółki X), należy odwołać się do brzmienia przepisu art. 10 ust. 1 pkt 7 Ustawy PIT, w myśl którego źródłami przychodów są kapitały pieniężne i prawa majątkowe, w tym odpłatne zbycie praw majątkowych innych niż wymienione w pkt 8 lit. a-c. Natomiast zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a Ustawy PIT za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się m.in. należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, przychody z odpłatnego zbycia udziałów w spółkach mających osobowość prawną oraz papierów wartościowych. Przy czym przy ustalaniu wartości tych przychodów stosuje się odpowiednio przepisy art. 19 Ustawy PIT (art. 17 ust. 2 Ustawy PIT).

Z powyższego można więc wywieść, iż przychodem podlegającym opodatkowaniu będzie wynagrodzenie należne Wnioskodawcy z tytułu zbycia udziałów, o ile bez uzasadnionej przyczyny nie odbiega ona od wartości rynkowej tych praw (tutaj Udziałów Spółki Y).

Stosownie do art. 30b ust. 1 i ust. 2 pkt 4 Ustawy PIT, od dochodów uzyskanych z (…) odpłatnego zbycia udziałów w spółkach mających osobowość prawną (\`(...)\`) podatek dochodowy wynosi 19% uzyskanego dochodu, którym jest różnica między sumą przychodów uzyskanych z tytułu odpłatnego zbycia udziałów w spółkach mających osobowość prawną a kosztami uzyskania przychodów, określonymi na podstawie art. 22 ust. 1f lub art. 23 ust. 1 pkt 38 Ustawy PIT.

W związku z powyższym oraz z uwagi na fakt, że to spółka przekształcana (Spółka X) nabędzie udziały Spółki Y zastosowanie znajdzie art. 16 ust. 1 pkt 8 Ustawy CIT (zawierający analogiczne regulacje jak art. 23 ust. 1 pkt 38 Ustawy PIT), zgodnie z którym wydatki na nabycie udziałów w spółce mającej osobowość prawną są jednak kosztem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia tych udziałów.

Z powyższego wynika, że niezależnie od tego czy udziały będą nabywane przez Spółki X wydatki na nabycie udziałów ustalone w oparciu o odpowiednie regulacji Ustawy CIT będą mogły stanowić koszt uzyskania przychodu, ale dopiero w momencie uzyskania przychodu ze zbycia tych udziałów. Specyfika przedmiotowej sprawy powoduje jednak, że udziały Spółki Y będą zbywane przez Wnioskodawcę, podczas gdy udziały te będą nabywane przez Spółkę X. Pomimo tego, w ocenie Wnioskodawcy będzie on uprawniony do rozpoznania kosztu uzyskania przychodu w wysokości wydatków poniesionych przez Spółkę X. Wykładnia systemowa i celowościowa przepisów wprost prowadzi bowiem do wniosku, iż zarówno w przypadku procesu przekształcenia spółki z o.o. w spółkę osobową, jak i likwidacji spółki osobowej, zastosowanie ma zasada kontynuacji wyceny poszczególnych składników majątkowych dla celów Podatkowych. W przypadku przekształcenia przemawia za tym chociażby art. 22g ust. 12 Ustawy PIT. Na zasadę kontynuacji wyceny składników majątkowych w przypadku likwidacji pośrednio wskazuje natomiast art. 22g ust. 1a w związku z art. 22h ust. 1 pkt 4 lit. a i b Ustawy PIT. Faktem jest, iż przytaczane regulacje dotyczą bezpośrednio środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, niemniej jednak obrazują one istotę zasady braku wpływu przekształcenia w spółkę osobową i likwidacji spółki osobowej na zasady wyceny poszczególnych składników majątkowych.

Biorąc powyższe pod uwagę, skoro zatem wydatki na nabycie udziałów będą ponoszone przez Spółkę X i nie będą przez Spółkę X w okresie jej istnienia zaliczone do kosztów uzyskania przychodu, a wskazywane procesy przekształcenia i likwidacji nie wpływają na wycenę składników majątkowych dla celów podatkowych, należy uznać, iż wydatki poniesione przez Spółkę X ustalone w oparciu o odpowiednie regulacje Ustawy CIT będą kosztem uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia udziałów Spółki Y rozpoznawanym przez Wnioskodawcę - wspólnika zlikwidowanej spółki jawnej (Spółki X), który otrzymał przedmiotowe udziały w wyniku likwidacji tej spółki. Jak zostało przy tym wskazane, Spółka X nabędzie udziały Spółki Y w związku z wniesionym do Spółki X wkładem niepieniężnym, przy czym czynność wniesienia wkładu niepieniężnego do Spółki X w postaci udziałów Spółki Y będzie stanowiła czynność, o której mowa w art. 12 ust. 4d Ustawy CIT, a w zamian za otrzymane w drodze wkładu niepieniężnego udziały Spółki Y, Spółka X wyda podmiotom wnoszącym do niej wkład wyłącznie udziały. Tymczasem, zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 8e Ustawy CIT, nie uważa się za koszty uzyskania przychodu wydatków poniesionych przez spółkę nabywającą przy wymianie udziałów; wydatki te - w wysokości odpowiadającej nominalnej wartości udziałów (akcji) wydanych udziałowcom (akcjonariuszom) spółki, której udziały są nabywane, powiększonych o zapłatę w gotówce, o której mowa w art. 12 ust. 4d - są jednak kosztem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia tych udziałów (akcji).

W rezultacie, w wyniku odpłatnego zbycia udziałów Spółki Y, Wnioskodawca osiągnie przychód ze źródła kapitały pieniężne w wysokości uzyskanego wynagrodzenia z tytułu odpłatnego zbycia udziałów Spółki Y. Kosztem uzyskania przychodu będą natomiast wydatki poniesione przez Spółki X na nabycie zbywanych przez Wnioskodawcę udziałów Spółki Y odpowiadające nominalnej wartości udziałów Spółki X wydanych w zamian za otrzymane przez Spółkę X udziały Spółki Y.

Ad. 3

Zdaniem Wnioskodawcy, spłata na rzecz Wnioskodawcy wierzytelności otrzymanej w ramach likwidacji spółki jawnej (Spółki X) nie będzie wiązała się z powstaniem po stronie Wnioskodawcy dochodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Spłata wierzytelności - poza określonymi wprost w Ustawie PIT przypadkami, jak chociażby tych, o których mowa w art. 14 ust. 2 pkt 7 Ustawy PIT — nie skutkuje powstaniem przychodu po stronie wierzyciela. Ponadto, w odniesieniu do przedmiotowej sprawy za takim stanowiskiem przemawiają chociażby wskazywane już w ramach uzasadnienia pytań oznaczonych nr 1 i 2 regulacje, zgodnie z którymi:

1.  otrzymanie jakichkolwiek składników majątkowych, w tym środków pieniężnych, czy też wierzytelności w ramach likwidacji spółki jawnej nie wiąże się z powstaniem przychodu na gruncie Ustawy PIT,
2.  opodatkowane podatkiem dochodowym od osób fizycznych może być jedynie ewentualne odpłatne zbycie składników majątkowych otrzymanych w ramach likwidacji spółki jawnej, przy czym w takiej sytuacji dochód odpowiada różnicy miedzy wartością otrzymanego przysporzenia z tytułu zbycia składnika majątkowego a wydatkami poniesionymi w przeszłości przez spółkę na nabycie danego składnika majątkowego.

W przedmiotowej sprawie możliwa jest sytuacja, w której to w ramach likwidacji jawnej (Spółki X) na rzecz Wnioskodawcy wydane zostaną wierzytelności Spółki X wynikające z odpłatnego zbycia części udziałów Spółki Y. Zbycie udziałów Spółki Y przez Spółkę X będzie czynnością wiążącą się z powstaniem przychodu po stronie Spółki X (gdy zbycie nastąpi w okresie, gdy Spółki X będzie podatnikiem podatku dochodowego) bądź wspólników Spółki X, w tym Wnioskodawcy (gdy zbycie nastąpi w okresie, gdy Spółka X będąc spółką jawną nie będzie podatnikiem podatku dochodowego).

W świetle powyższego, nie powinno budzić wątpliwości, iż w przedstawionym stanie przyszłym spłata na rzecz Wnioskodawcy wierzytelności otrzymanej w ramach likwidacji spółki jawnej (Spółki X) nie będzie wiązała się z powstaniem po stronie Wnioskodawcy dochodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego w zakresie otrzymania z tytułu likwidacji spółki jawnej:

*   środków pieniężnych pochodzących z przychodów spółki jawnej i opodatkowanych u Wnioskodawcy przed likwidacją oraz otrzymania spłaty wierzytelności - **jest prawidłowe,**

*   w pozostałym zakresie – **jest nieprawidłowe.**

Przekształcenie spółki kapitałowej w spółkę osobową nie jest traktowane jak likwidacja spółki kapitałowej i powstanie nowego podmiotu (spółki osobowej) a jedynie jako proces zmierzający do zmiany formy prawnej prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej.

Zasady przekształcania spółek prawa handlowego regulują przepisy ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz. U. Nr 94, poz. 1037 ze zm.).

Zgodnie z art. 551 § 1 wskazanej ustawy spółka jawna, spółka partnerska, spółka komandytowa, spółka komandytowo - akcyjna, spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, spółka akcyjna (spółka przekształcana) może być przekształcona w inną spółkę handlową (spółkę przekształconą). Z dniem przekształcenia, tj. z chwilą wpisu spółki przekształconej do rejestru, spółka przekształcana staje się spółką przekształconą, a sąd rejestrowy z urzędu wykreśla spółkę przekształcaną (art. 552 Kodeksu spółek handlowych). Jednocześnie, wspólnicy spółki przekształcanej, uczestniczący w przekształceniu, stają się wspólnikami spółki przekształconej (art. 553 § 3 ww. ustawy). Zgodnie z zasadą wskazaną w art. 553 § 1 Kodeksu spółek handlowych, spółce przekształconej przysługują wszystkie prawa i obowiązki spółki przekształcanej (tzw. sukcesja uniwersalna). W ramach tej sukcesji, majątek spółki przekształcanej (którego składniki są wyceniane w związku z procesem przekształcenia) staje się majątkiem spółki przejmowanej.

Kwestię sukcesji praw i obowiązków podatkowych, związanych z transformacjami podmiotowymi reguluje ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.). Ogólna zasada w tym zakresie wyrażona została w art. 93a § 2 pkt 1 lit. b) w związku z art. 93 § 1 powoływanej ustawy, zgodnie z którym osobowa spółka handlowa powstała w wyniku przekształcenia spółki kapitałowej, wstępuje we wszelkie przewidziane w przepisach prawa podatkowego prawa i obowiązki przekształcanej spółki. Taki stan prawny pozwala jednoznacznie stwierdzić, iż proces przekształcenia się spółek jest związany z sukcesją podatkową spółki przekształconej. Skutkiem takiego przekształcenia jest utrata podmiotowości prawnej, przez spółkę przekształcaną, natomiast spółka przekształcona uzyskuje podmiotowość prawną z dniem wpisu do rejestru sądowego. Przewidziana w Ordynacji podatkowej zasada następstwa prawnego ma charakter sukcesji uniwersalnej, czyli oznacza przejście praw i obowiązków z jednego podmiotu (względnie z dwóch lub więcej, w zależności od rodzaju transformacji) na inny podmiot (podmioty).

Zgodnie z art. 4 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz. U. Nr 94, poz. 1037 ze zm.- określanego dalej skrótem K.s.h.) spółka osobowa to - spółka jawna, spółka partnerska, spółka komandytowa i spółka komandytowo-akcyjna.

W myśl art. 22 § 1 Ks.h., spółka jawna jest spółką osobową, która prowadzi przedsiębiorstwo pod własną firmą.

W celu określenia skutków prawno-podatkowych dotyczących zdarzenia przyszłego opisanego we wniosku wskazać należy na przepisy regulujące kwestię rozwiązania spółki osobowej, a więc m. in. spółki jawnej.

Zgodnie z art. 58 Kodeksu spółek handlowych, rozwiązanie spółki powodują:

1.  przyczyny przewidziane w umowie spółki,
2.  jednomyślna uchwała wszystkich wspólników,
3.  ogłoszenie upadłości spółki,
4.  śmierć wspólnika lub ogłoszenie jego upadłości,
5.  wypowiedzenie umowy spółki przez wspólnika lub wierzyciela wspólnika,
6.  prawomocne orzeczenie sądu.

Stosownie do art. 67 § 1 ww. Kodeksu, w przypadkach określonych w art. 58 należy przeprowadzić likwidację spółki, chyba że wspólnicy uzgodnili inny sposób zakończenia działalności spółki.

W świetle powyższych przepisów, wskazać należy, iż skoro spółka osobowa ma na celu prowadzenie przedsiębiorstwa to, zgodnie z ustawą o podatku dochodowym od osób fizycznych, wspólnicy spółki osobowej prowadzą działalność gospodarczą w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zgodnie z art. 82 Kodeksu spółek handlowych, z majątku spółki spłaca się przede wszystkim zobowiązania spółki oraz pozostawia się odpowiednie kwoty na pokrycie zobowiązań niewymagalnych lub spornych. Pozostały majątek dzieli się między wspólników stosownie do postanowień umowy spółki. w przypadku braku stosownych postanowień umowy spłaca się wspólnikom udziały. Nadwyżkę dzieli się między wspólników w takim stosunku, w jakim uczestniczą oni w zysku. Rzeczy wniesione przez wspólnika do spółki tylko do używania zwraca się wspólnikowi w naturze.

Z przedstawionego zdarzenia przyszłego wynika, iż Wnioskodawca jest wspólnikiem spółki z o.o. (dalej Spółka X). Spółka X nabędzie udziały innej spółki z o.o. (dalej: Spółką Y). Spółka X nabędzie udziały Spółki Y w związku z wniesionym do Spółki X wkładem niepieniężnym. W zamian za otrzymane w drodze wkładu niepieniężnego udziały Spółki Y Spółka X wyda podmiotom wnoszącym do niej wkład wyłącznie udziały. Następnie Spółka X zostanie przekształcona w spółkę jawną a w późniejszym czasie spółka jawna zostanie zlikwidowana.

Na moment likwidacji Spółki X działającej w formie spółki jawnej, wspólnikom w tym Wnioskodawcy - mogą zostać wydane aktywa posiadane przez spółkę jawną, na które składać się będą środki pieniężne, udziały Spółki Y oraz wierzytelności Spółki X z tytułu odpłatnego zbycia części udziałów Spółki Y. Po likwidacji Spółki X (spółki jawnej) i wydaniu wspólnikom, w tym Wnioskodawcy, w ramach likwidacji udziałów Spółki Y możliwa jest sytuacja, w której Wnioskodawca dokona odpłatnego zbycia otrzymanych udziałów Spółki Y.

Przechodząc na grunt ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, tut. organ stwierdza co następuje.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 361 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Zgodnie z art. 5a pkt 6 ww. ustawy, ilekroć w ustawie jest mowa o działalności gospodarczej albo pozarolniczej działalności gospodarczej, oznacza to działalność zarobkową:

1.  wytwórczą, budowlaną, handlową, usługową,
2.  polegającą na poszukiwaniu, rozpoznawaniu i wydobywaniu kopalin ze złóż,
3.  polegającą na wykorzystywaniu rzeczy oraz wartości niematerialnych i prawnych

\- prowadzoną we własnym imieniu bez względu na jej rezultat, w sposób zorganizowany i ciągły, z której uzyskane przychody nie są zaliczane do innych przychodów ze źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1, 2 i 4-9.

Stosownie do treści art. 5a pkt 26 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ilekroć w ustawie jest mowa o spółce niebędącej osobą prawną – oznacza to spółkę niebędącą podatnikiem podatku dochodowego. Jeżeli pozarolniczą działalność gospodarczą prowadzi spółka niemająca osobowości prawnej – w myśl art. 5b ust. 2 ww. ustawy – przychody wspólnika z udziału w takiej spółce, określone na podstawie art. 8 ust. 1, uznaje się za przychody ze źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3, tj. z pozarolniczej działalności gospodarczej.

Jak wynika z treści art. 8 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, przychody z udziału w spółce niebędącej osobą prawną, ze wspólnej własności, wspólnego przedsięwzięcia, wspólnego posiadania lub wspólnego użytkowania rzeczy lub praw majątkowych u każdego podatnika określa się proporcjonalnie do jego prawa do udziału w zysku (udziału) oraz, z zastrzeżeniem ust. 1a, łączy się z pozostałymi przychodami ze źródeł, z których dochód podlega opodatkowaniu według skali, o której mowa w art. 27 ust. 1. W przypadku braku przeciwnego dowodu przyjmuje się, że prawa do udziału w zysku (udziału) są równe. Zasady wyrażone w ust. 1 stosuje się odpowiednio do rozliczania kosztów uzyskania przychodów, wydatków niestanowiących kosztów uzyskania przychodów i strat oraz ulg podatkowych związanych z prowadzoną działalnością w formie spółki niebędącej osobą prawną (art. 8 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy).

Zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawodawca dokonał podziału przysporzeń majątkowych uzyskiwanych przez podatników na różne źródła przychodów. Zgodnie z tym przepisem odrębnymi źródłami przychodów są m.in.:

*   pozarolnicza działalność gospodarcza (art. 10 ust. 1 pkt 3),

*   kapitały pieniężne i prawa majątkowe, w tym odpłatne zbycie praw majątkowych innych niż wymienione w pkt 8 lit. a)-c) (art. 10 ust. 1 pkt 7).

Z powyższego jednoznacznie wynika, iż pozarolnicza działalność gospodarcza, zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jest odrębnym od pozostałych źródłem przychodów, przy czym kwalifikacja uzyskiwanego przysporzenia majątkowego do tego źródła przychodów uzależniona jest od spełnienia warunków określonych w art. 5a pkt 6 cyt. ustawy, w którym zostało zdefiniowane (definicja legalna) pojęcie działalność gospodarcza.

Zgodnie z art. 14 ust. 1 ww. ustawy, za przychód z działalności, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3, (pozarolniczej działalności gospodarczej) uważa się kwoty należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont. U podatników dokonujących sprzedaży towarów i usług opodatkowanych podatkiem od towarów i usług za przychód z tej sprzedaży uważa się przychód pomniejszony o należny podatek od towarów i usług.

Co do zasady, do przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej należą wszystkie przychody osiągane w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą, określone w art. 14 ust. 1 i 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, z wyjątkiem przychodów wymienionych w art. 14 ust. 3 tej ustawy.

Analizując zagadnienie rozwiązania bez przeprowadzenia postępowania likwidacyjnego spółki osobowej (w rozpatrywanym przypadku spółki jawnej, w której Wnioskodawca zamierza być wspólnikiem), należy wskazać, że z dniem 1 stycznia 2011 r., mocą ustawy z dnia 25 listopada 2010 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz. U. Nr 226, poz. 1478), wprowadzono do ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych regulacje prawne (art. 14 ust. 3 pkt 10, art. 14 ust. 3 pkt 12 lit. b), i art. 14 ust. 2 pkt 17) mające na celu sprecyzowanie sposobu opodatkowania wspólników w przypadku zakończenia działalności spółki niebędącej osobą prawną.

W myśl art. 14 ust. 3 pkt 10 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, do przychodów, o których mowa w ust. 1 i 2, nie zalicza się środków pieniężnych otrzymanych przez wspólnika spółki niebędącej osobą prawną z tytułu likwidacji takiej spółki.

Wyjaśnić należy, iż celem wprowadzenia od 1 stycznia 2011 r. do ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych powyższego przepisu art. 14 ust. 3 pkt 10 było uniknięcie podwójnego opodatkowania środków pieniężnych otrzymywanych przez wspólnika spółki osobowej w związku z jej likwidacją będących skutkiem operacji gospodarczych pochodzących ze źródła przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej (art. 10 ust. 1 pkt 3 powoływanej wyżej ustawy), w wyniku których wspólnik wykazał już – stosownie do treści art. 8 ustawy – przychody i koszty uzyskania tych przychodów, niezależnie od faktu dokonania wypłaty na rzecz tego wspólnika uzyskanej przez spółkę osobową nadwyżki uzyskanych przychodów nad poniesionymi kosztami.

W związku z powyższym wykładnia przepisu art. 14 ust. 3 pkt 10 powoływanej ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych powinna być dokonywana z uwzględnieniem wykładni celowościowej tego przepisu, tj. jego ratio legis.

Jak wynika z ratio legis przepisu art. 14 ust. 3 pkt 10 ustawy ma on zastosowanie tylko do środków pieniężnych otrzymanych w związku z likwidacją spółki osobowej, pochodzących z przychodów zaliczanych do źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 powoływanej ustawy z „pozarolniczej działalności gospodarczej” i to tylko takich, które zostały opodatkowane podatkiem dochodowym. Zatem przepis ten nie ma zastosowania do środków pieniężnych otrzymanych w związku z likwidacją spółki osobowej, które pochodzą z takich przychodów uzyskanych przez spółkę, które na gruncie przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zaliczane są do źródeł innych niż określone w art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy (np. z kapitałów pieniężnych, czy z praw majątkowych - pkt 7 tego artykułu) oraz do środków które nie były u podatnika opodatkowane.

Z przedstawionego zdarzenia przyszłego wynika, że środki pieniężne, które Wnioskodawca otrzyma w wyniku likwidacji spółki jawnej pochodzić będą z:

*   wkładów wniesionych do spółki X z o.o.,

*   transakcji realizowanych przez spółkę X z o.o.,

*   transakcji realizowanych przez spółkę jawną.

Biorąc pod uwagę powyższe przepisy oraz przedstawione zdarzenie przyszłe stwierdzić należy, że z wyłączenia na podstawie art. 14 ust. 3 pkt 10 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych mogą korzystać tylko środki pieniężne pochodzące z zysków spółki jawnej opodatkowanych u Wnioskodawcy w czasie jej istnienia. Natomiast środki pochodzące z wkładów wniesionych do spółki X z o.o. i transakcji realizowanych przez spółkę X z o.o. stanowią przychód Wnioskodawcy nie korzystający z wyłączenia o którym mowa w art. 14 ust. 3 pkt 10 ww. ustawy.

Odnosząc się natomiast do problematyki w zakresie skutków podatkowych otrzymania przez Wnioskodawcę z tytułu likwidacji spółki jawnej udziałów w spółkach kapitałowych i wierzytelności wyjaśnić należy, iż wykładnia przepisów art. 14 ust. 2 pkt 17 i ust. 3 pkt 12 powoływanej ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych tak samo jak wcześniej dokonana wykładnia art. 14 ust. 3 pkt 10 winna być dokonywana również z uwzględnieniem wykładni celowościowej tych przepisów tj. ich ratio legis.

Zgodnie z art. 14 ust. 2 pkt 17 lit. b) ww. ustawy, przychodem z działalności gospodarczej są przychody z odpłatnego zbycia składników majątku otrzymanych w związku z likwidacją spółki niebędącej osobą prawną lub wystąpieniem wspólnika z takiej spółki.

Z treści art. 14 ust. 3 pkt 12 lit. b) ww. ustawy wynika natomiast, iż do przychodów, o których mowa w ust. 1 i 2, nie zalicza się przychodów z odpłatnego zbycia składników majątku otrzymanych w związku z likwidacją spółki niebędącej osobą prawną lub wystąpieniem wspólnika z takiej spółki – jeżeli od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiła likwidacja działalności gospodarczej prowadzonej samodzielnie, likwidacja spółki niebędącej osobą prawną lub nastąpiło wystąpienie wspólnika z takiej spółki, do dnia ich odpłatnego zbycia upłynęło sześć lat i odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej.

Jak wynika z ratio legis przepisów art. 14 ust. 2 pkt 17 i ust. 3 pkt 12 powoływanej ustawy, mają one zastosowanie tylko do składników majątku otrzymanych w związku z likwidacją spółki osobowej, których odpłatne zbycie spowodowałoby w tej spółce przychód zaliczany do źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych tj. przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej. Jeżeli zatem został otrzymany składnik majątku z tytułu likwidacji spółki osobowej, który w przypadku zbycia przez tą spółkę, nie powodowałby powstania przychodu z działalności gospodarczej, wówczas przepisów tych nie stosuje się (np. w przypadku otrzymania z tytułu likwidacji majątku takiej spółki udziałów w spółkach kapitałowych, akcji lub praw majątkowych).

W świetle powyższego stwierdzić należy, że tylko w przypadku gdy został otrzymany inny niż środki pieniężne składnik majątku z tytułu likwidacji spółki osobowej, który w przypadku zbycia przez tą spółkę, powodowałby powstanie przychodu z działalności gospodarczej podlegającego opodatkowaniu w trakcie jej działalności (art. 14 ust. 1 lub art. 14 ust. 2 pkt 1 wówczas stosuje się przepisy art. 14 ust. 2 pkt 17 i ust. 3 pkt 12 powoływanej ustawy.

W myśl z art. 18 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, za przychód z praw majątkowych uważa się w szczególności przychody z praw autorskich i praw pokrewnych w rozumieniu odrębnych przepisów, praw do projektów wynalazczych, praw do topografii układów scalonych, znaków towarowych i wzorów zdobniczych, w tym również z odpłatnego zbycia tych praw.

Wierzytelność jest prawem podmiotowym, które w stosunku zobowiązaniowym przysługuje wierzycielowi. Przy podziale praw na majątkowe i niemajątkowe podstawę będzie stanowił interes, jaki one realizują. Prawa majątkowe związane są z interesem ekonomicznym danego podmiotu. Będą to, więc także wierzytelności, wynikające ze stosunków zobowiązaniowych, w wysokości wartości świadczeń majątkowych (np. wierzytelności).

Przychody z odpłatnego zbycia udziałów w spółce z o.o. pomimo tego, że stanowią majątek spółki osobowej, zaliczane są do przychodów z kapitałów pieniężnych. (art. 10 ust. 1 pkt 7 w związku z art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a ww. ustawy).

Taka kwalifikacja przychodów wynika z treści definicji pozarolniczej działalności gospodarczej zawartej w art. 5a pkt 6 ww. ustawy, w myśl której przychodami z tej działalności mogą być tylko takie przychody, które nie są zaliczane do innych przychodów ze źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1, 2 i 4-9 ww. ustawy.

Wyjątek stanowi tylko taka sytuacja, w której obrót udziałami w spółkach kapitałowych jest przedmiotem działalności gospodarczej, a przychody uzyskane z tego tytułu, pomimo, że wymienione w katalogu zawartym w art. 17 ust. 1 ww. ustawy stanowią realizację przedmiotu działalności gospodarczej, a więc stanowią przychód, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy PIT – z pozarolniczej działalności gospodarczej.

Z opisu zdarzenia przyszłego wynika, iż w wyniku likwidacji spółki jawnej Wnioskodawca otrzyma wierzytelności i udziały spółki z o.o. Przedmiotem likwidowanej spółki jawnej nie jest nie jest obrót wierzytelnościami, akcjami i udziałami.

W przedstawionym zdarzeniu przyszłym zostaną otrzymane składniki majątku z tytułu rozwiązania spółki osobowej, które w przypadku zbycia przez spółkę nie powodowałby powstania przychodu z działalności gospodarczej. Zatem do otrzymanej wierzytelności i udziałów spółki „Y” nie będą miały zastosowania przepisy art. 14 ust. 2 pkt 17 i ust. 3 pkt 12 cytowanej ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W konsekwencji, w okolicznościach wskazanych w opisie zdarzenia przyszłego, tj. w przypadku rozwiązania spółki jawnej w momencie otrzymania przez Wnioskodawcę udziałów spółki Y oraz wierzytelności powstanie u Niego przychód, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 7 w zw. z art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a i art. 18 ustawy, czyli z kapitałów pieniężnych i praw majątkowych.

Przy czym dochód stanowić będzie nadwyżka przychodu nad kosztami ich uzyskania określonymi na zasadach wynikających z art. 22 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, zgodnie z którym kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23.

W przypadku natomiast gdy Wnioskodawca zbędzie udziały spółki „Y” otrzymane w wyniku likwidacji uzyska on przychód z kapitałów pieniężnych (art. 17 ust. 1 pkt 6 updof).

Taka kwalifikacja przychodów wynika z treści definicji pozarolniczej działalności gospodarczej zawartej w art. 5a pkt 6 ustawy PIT, w myśl której przychodami z tej działalności mogą być tylko takie przychody, które nie są zaliczane do innych przychodów ze źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1, 2 i 4-9 ustawy PIT.

Wyjątek stanowi tylko taka sytuacja, w której obrót udziałami w spółkach kapitałowych jest przedmiotem działalności gospodarczej, a przychody uzyskane z tego tytułu, pomimo, że wymienione w katalogu zawartym w art. 17 ust. 1 ustawy PIT stanowią realizację przedmiotu działalności gospodarczej, a więc stanowią przychód, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy PIT – z pozarolniczej działalności gospodarczej (z opisu problemu nie wynika, żeby taka sytuacja zachodziła w niniejszej sprawie).

W konsekwencji (o ile obrót udziałami w spółkach mających osobowość prawną nie jest przedmiotem działalności gospodarczej spółki osobowej) przychód z odpłatnego zbycia udziałów w spółkach mających osobowość prawną otrzymanych w związku z likwidacją spółki osobowej – niezależnie od okresu jaki upłynął od likwidacji spółki osobowej lub wystąpienia wspólnika z takiej spółki – stanowi przychód z kapitałów pieniężnych. Stosownie do art. 30b ust. 2 pkt 4 ustawy PIT dochodem będzie różnica sumy przychodów uzyskanych z odpłatnego zbycia udziałów w spółkach mających osobowość prawną a kosztami uzyskania przychodów określonymi na podstawie art. 22 ust. 1f lub art. 23 ust. 1 pkt 38 ustawy PIT.

Stosownie do art. 30b ust. 2 pkt 4 ustawy PIT dochodem będzie różnica sumy przychodów uzyskanych z odpłatnego zbycia udziałów w spółkach mających osobowość prawną a kosztami uzyskania przychodów określonymi na podstawie art. 22 ust. 1f lub art. 23 ust. 1 pkt 38 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Odnosząc się do kwestii sposobu ustalenia kosztów uzyskania przychodów w przypadku odpłatnego zbycia udziałów otrzymanych w ramach likwidacji spółki jawnej wskazać należy, że ustawodawca regulując zasady ustalania kosztów uzyskania przychodów ze sprzedaży akcji, uzależnił je od sposobu nabycia (objęcia) zbywanych akcji.

Zgodnie bowiem z art. 22 ust. 1f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w przypadku odpłatnego zbycia udziałów (akcji) w spółce albo wkładów w spółdzielni objętych w zamian za wkład niepieniężny, na dzień zbycia tych udziałów (akcji) albo wkładów, koszt uzyskania przychodów ustala się w wysokości:

1.  nominalnej wartości objętych udziałów (akcji) albo wkładów z dnia ich objęcia - jeżeli te udziały (akcje) albo wkłady zostały objęte w zamian za wkład niepieniężny w innej postaci niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część;
2.  przyjętej dla celów podatkowych wartości składników przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części, wynikającej z ksiąg i ewidencji, o których mowa w art. 24a ust. 1, określonej na dzień objęcia tych udziałów (akcji), wkładów, nie wyższej jednak niż ich wartość nominalna z dnia objęcia.

Jak wynika z powyższego, ustalenie kosztów uzyskania przychodu w oparciu o cyt. wyżej art. 22 ust. 1f ww. ustawy może nastąpić jedynie w przypadku odpłatnego zbycia udziałów (akcji) w spółce objętych w zamian za wkład niepieniężny (aport).

W przypadku natomiast zbycia udziałów (akcji), objętych w zamian za wkład pieniężny zastosowanie znajduje art. 23 ust. 1 pkt 38 powołanej ustawy, zgodnie z którym nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wydatków na objęcie lub nabycie udziałów albo wkładów w spółdzielni, udziałów (akcji) w spółce mającej osobowość prawną oraz innych papierów wartościowych, a także wydatków na nabycie tytułów uczestnictwa lub jednostek uczestnictwa w funduszach kapitałowych; wydatki takie są jednak kosztem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia tych udziałów (akcji), wkładów oraz innych papierów wartościowych, w tym z tytułu wykupu przez emitenta papierów wartościowych, a także z odkupienia tytułów uczestnictwa lub jednostek uczestnictwa w funduszach kapitałowych, albo umorzenia jednostek uczestnictwa, tytułów uczestnictwa oraz certyfikatów inwestycyjnych w funduszach kapitałowych, z zastrzeżeniem ust. 3e.

Wskazać należy, iż całokształt okoliczności przedstawionych we wniosku wskazuje, że przychody z tytułu odpłatnego zbycia udziałów należy zakwalifikować do źródła określonego w art. 10 ust. 1 pkt 7 ustawy, tj. kapitałów pieniężnych.

Dochód stanowić będzie nadwyżka przychodu nad kosztami jego uzyskania, określonymi na podstawie art. 23 ust. 1 pkt 38 – w wysokości wartości rynkowej akcji (udziałów) przyjętej za podstawę opodatkowania w momencie ich otrzymania w związku z likwidacją spółki jawnej.

Odnosząc się do skutków podatkowych spłaty na rzecz Wnioskodawcy wierzytelności otrzymanej w ramach likwidacji spółki jawnej w pierwszej kolejności ocenić należy, czy realizacja tych wierzytelności przez spółkę jawną spowodowałaby powstanie przychodu do opodatkowania podatkiem dochodowym.

Jeżeli będą to "wierzytelności ze sprzedaży" (w rozumieniu przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego - wierzytelności ze sprzedaży udziałów lub akcji w spółkach kapitałowych lub certyfikatów inwestycyjnych), wówczas spłata takich wierzytelności nie powinna stanowić przychodu. Zauważyć należy, że przychód ze sprzedaży udziałów w spółkach kapitałowych lub ze sprzedaży papierów wartościowych (akcji lub certyfikatów inwestycyjnych), na gruncie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, u wspólników SKA zaliczany jest do kapitałów pieniężnych i powstaje w momencie, gdy staje się należny (art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a w zw. z art. 11 ust. 1 PDOFizU), a nie otrzymany (co z kolei wiąże się ze spłatą wierzytelności z tego tytułu). W konsekwencji tego należy stwierdzić, iż spłata wierzytelności jest obojętna podatkowo, gdyż stanowi kasową realizację kwot przychodu, w stosunku do których „przychód do opodatkowania” powstał w momencie gdy stal się on należny.

Również spłata wierzytelności pochodzących ze sprzedaży udziałów przez Spółkę X sp. z o.o. jest neutralna podatkowo, gdyż stanowi kasową realizację kwot przychodu, w stosunku do których „przychód do opodatkowania” powstał w momencie gdy stał, się on należny, a spółka jawna otrzymała te wierzytelności w wyniku przekształcenia sp. z o.o.

Reasumując:

*   otrzymanie z tytułu likwidacji spółki jawnej środków pieniężnych pochodzących z przychodów spółki jawnej i opodatkowanych u Wnioskodawcy przed likwidacją nie spowoduje powstania przychodu z działalności gospodarczej,

*   otrzymanie udziałów spółki Y oraz wierzytelności powoduje powstanie przychodu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, tj. z kapitałów pieniężnych i praw majątkowych,

*   przychody z odpłatnego zbycia udziałów w spółkach posiadających osobowość prawną, należy zaliczyć do przychodów z kapitałów pieniężnych. Koszty uzyskania przychodu należy ustalić na podstawie art. 23 ust. 1 pkt 38 – w wysokości wartości rynkowej akcji (udziałów) przyjętej za podstawę opodatkowania w momencie ich otrzymania w związku z likwidacją spółki jawnej,

*   spłata wierzytelności pochodzących ze sprzedaży udziałów przez Spółkę X sp. z o.o. i spółkę jawną jest dla Wnioskodawcy neutralny podatkowo.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.