Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB3/423-657/11-2/DP
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2011-11-04
Teza: Czy nominalna wartość udziałów w podwyższonym kapitale zakładowym Spółki, wydanych na rzecz jej wspólnika w związku z wniesieniem udziałów w Spółce nabywanej w ramach tzw. wymiany udziałów, będzie stanowiła koszt nabycia w przypadku likwidacji Spółki nabywanej?
Słowa kluczowe: kapitał-kapitał zakładowy-podwyższenie kapitału zakładowego; koszt; likwidacja; nabycie; spółki-spółka kapitałowa; udział; wartość-wartość nominalna; wspólnik
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 1-art. 10 (uchylony); [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 2-art. 12; [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 3-art. 16

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy, przedstawione we wniosku z dnia 29 lipca 2011 r. (data wpływu 8 sierpnia 2011 r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie ustalenia kosztów nabycia udziałów w spółce kapitałowej - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 8 sierpnia 2011 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie ustalenia kosztów nabycia udziałów w spółce kapitałowej.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujący stan faktyczny:

1.  Spółka — jest polską spółką kapitałową, polskim rezydentem dla celów podatkowych \[Spółka\].
2.  Spółka w najbliższej przyszłości prawdopodobnie obejmie 100 % udziałów w innej spółce kapitałowej z siedzibą w Polsce \[Spółka nabywana\]. Spółka nabywana prowadzi działalność usługową (wynajem powierzchni handlowych). Spółka nabywana posiada m.in. nieruchomości, które zaliczyła do środków trwałych \[ŚT\] oraz wartości niematerialne i prawne \[WNiP\]. ŚT i WNiP są wprowadzone do ewidencji środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych \[Ewidencja\] Spółki nabywanej. Spółka nabywana posiada również inne składniki majątku, nie stanowiące ŚT lub WNiP, np. gotówkę i należności (z tytułu wynajmu powierzchni handlowej).
3.  Udziały w Spółce nabywanej zostaną wniesione aportem do Spółki przez wspólnika Spółki nabywanej, w zamian za co Spółka wyda na jego rzecz udziały w swoim podwyższonym kapitale zakładowym (wymiana udziałów).
4.  W celu uproszczenia struktury kapitałowej, rozważana jest likwidacja Spółki nabywanej, a w konsekwencji przeniesienie własności całego majątku należącego do Spółki nabywanej na Spółkę. Niewykluczone jest, że majątek Spółki nabywanej (w tym ŚT oraz WNiP), zostaną wydane Spółce w ramach procesu likwidacji, w naturze.
5.  Wartość majątku likwidacyjnego otrzymana przez Spółkę będzie najprawdopodobniej stanowiła jej przychód podlegający opodatkowaniu, gdyż nie będą spełnione przesłanki do zwolnienia przychodu określone w art. 22 ust. 4 updop.
6.  Składniki majątkowe Spółki nabywanej, które mają zostać przekazane Spółce w ramach likwidacji nie zostały objęte przez Spółkę nabywaną w zamian za aport w postaci przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa.
7.  Po likwidacji Spółki nabywanej, Spółka będzie kontynuowała działalność prowadzoną przez Spółkę nabywaną (w tym wykorzystywała otrzymane w wyniku likwidacji ŚT i WNiP).

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy nominalna wartość udziałów w podwyższonym kapitale zakładowym Spółki, wydanych na rzecz jej wspólnika w związku z wniesieniem udziałów w Spółce nabywanej w ramach tzw. wymiany udziałów, będzie stanowiła koszt nabycia w przypadku likwidacji Spółki nabywanej?

Stanowisko Wnioskodawcy

1.  Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 3 updop, dochodem (przychodem) z udziału w zyskach osób prawnych jest m.in. wartość majątku otrzymanego w związku z likwidacją osoby prawnej.
2.  jednocześnie, zgodnie z art. 12 ust. 4 pkt 3 updop do przychodów nie zalicza się; „zwróconych udziałów lub wkładów w spółdzielni, umorzenia udziałów lub akcji w spółce, w tym kwot otrzymanych z odpłatnego zbycia udziałów (akcji) na rzecz spółki w celu umorzenia tych udziałów (akcji) oraz wartości majątku otrzymanego w związku z likwidacją osoby prawnej - w części stanowiącej koszt ich nabycia bądź objęcia, a także zwróconych udziałowcom (akcjonariuszom) dopłat wniesionych do spółki zgodnie z odrębnymi przepisami - w wysokości określonej w złotych na dzień ich faktycznego wniesienia”.
3.  Należy zatem ustalić jak należy rozumieć określenie koszt nabycia lub objęcia” udziałów w Spółce nabywanej — koszt ten bowiem, zgodnie z dyspozycją art. 12 ust. 4 pkt 3 updop pomniejszy przychód otrzymany przez Spółkę w związku z likwidacją Spółki nabywanej. Zdaniem Spółki, kosztem tym (tj. kosztem nabycia udziałów Spółki nabywanej) jest wartość nominalna udziałów Spółki wydana przez Spółkę w zamian za aport udziałów Spółki nabywanej.
4.  Art. 12 ust. 4 pkt 3 updop nie precyzuje jak należy rozumieć określenie „koszt nabycia bądź objęcia”. Zgodnie z internetowym słownikiem PWN (http://sjp.pwn.pl) - nabyć - nabywać oznacza „otrzymać coś na własność, płacąc za to” lub „zyskać coś lub zdobyć” Podobnie Uniwersalny Słownik Języka Polskiego PWN, tom K-O, 2003 - nabyć-nabywać to „otrzymać coś na własność, zwykle za pieniądze, kupić (kupować)” oraz „osiągnąć (osiągać) coś, dojść (dochodzić) do czegoś, zyskać (zyskiwać) coś, zdobyć (zdobywać)”.
5.  W przypadku Spółki, nie ulega wątpliwości, że kosztem tym będzie wartość nominalna udziałów wydawanych przez Spółkę w zamian za aport - koszt ten bowiem Spółka poniosła, aby nabyć/objąć udziały w Spółce nabywanej — jest to wydatek dokonany przez Spółkę, aby uzyskać własność udziałów Spółki nabywanej, dokonany wprawdzie nie w pieniądzu, ale poprzez zwiększenie jej pasywów.
6.  W dotychczasowym orzecznictwie sądowym nie budzi wątpliwości kwestia, że kosztem nabycia udziałów mogą być nie tylko sumy (środki pieniężne) wydatkowane przez Spółkę na nabycie udziałów Spółki nabywanej. W szczególności kosztem tym są np. udziały/akcje własne wydawane w zamian za aport. Wojewódzki Sąd Administracyjny \[WSA\] w Białymstoku w wyroku z 28 kwietnia 2008 roku (I SA/Bk 155/08) wskazał;: „Z pewnością wydatek odzwierciedla najczęściej jakąś wartość (sumę) pieniężną, nie oznacza to jednak, że tylko pieniądz stanowi o wydatku. Pieniądz to jedna z najstarszych i najczęściej wykorzystywanych instytucji ekonomicznych. Współcześnie wyróżnia się trzy jego podstawowe funkcje: miernik wartości, środek płatniczy, środek tezauryzacji (zob. Leksykon finansów, red. J, Głuchowski, Warszawa 2001, s. 208). Trzeba przy tym zauważyć i podkreślić, że o ile w przypadku funkcji miernika wartości pieniądz wydaje się być niezastąpiony, tak funkcję środka płatniczego przy wymianie dóbr i usług coraz częściej pełnią także inne instytucje, w tym weksle, czeki, akredytywy. Już powyższe daje podstawy do stwierdzenia, że pojęcie „wydatek” nie może być ograniczane jedynie do pieniędzy, jako że obok pieniędzy funkcjonują też inne rodzaje środków płatniczych”.
7.  Podobnie, w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 24 maja 2004 roku (FSK 57/04) Sąd wskazał, że; „Skoro wspólnik (tu: Skarb Państwa) przekazał do spółki (funduszu) określoną wartość majątkową, powinien otrzymać w zamian określony ekwiwalent. Jest nim przyznany wspólnikowi zespół praw korporacyjnych i majątkowych, których zakres wyznaczają otrzymane przez niego akcje (por. J. Frąckowiak, Kodeks handlowy - Komentarz, praca zbiorowa, Wyd. Prawnicze PWN, Warszawa 1998, s. 398 i nast.). Wartość tych akcji stanowi po stronie spółki (Funduszu) wydatek na objęcie udziałów stanowiący w przypadku odpłatnego zbycia akcji koszt uzyskania przychodu z tego właśnie źródła (art. 16 ust. 1 pkt 8 p.d.p.)”
8.  Za taką interpretacją przemawia również wykładnia celowościowa - transakcja wymiany udziałów, o której mowa w art. 12 ust. 4d updop, jest szczególną postacią aportu w formie niepieniężnej. W odróżnieniu jednak od stanów faktycznych ujętych w hipotezie normy jaką można wyprowadzić z art. 12 ust. 1 pkt 7 updop, wymiana udziałów nie powoduje powstania przychodu podatkowego, a realizacja wszelkich konsekwencji w podatku dochodowym zostaje przesunięta na moment m.in. dyspozycji otrzymanych tą drogą udziałów.
9.  Co więcej, taki właśnie koszt (tj. wartość nominalna udziałów Spółki wydawanych w zamian za aport udziałów Spółki nabywanej) byłaby kosztem pomniejszającym przychód z odpłatnego zbycia udziałów Spółki nabywanej. Zgodnie bowiem z obowiązującym od 1 stycznia 2011 r. art. 16 ust. 8e updop nie uważa się za koszty uzyskania przychodów: „wydatków poniesionych przez spółkę nabywającą przy wymianie udziałów; wydatki te - w wysokości odpowiadającej nominalnej wartości udziałów (akcji) wydanych udziałowcom (akcjonariuszom) spółki, której udziały są nabywane, powiększonych o zapłatę w gotówce, o której mowa w art. 12 ust. 4d - są jednak kosztem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia tych udziałów (akcji)”.
10.  Zgodnie z opublikowanym przez Ministerstwo Finansów „Projektem z dnia 4 marca 2010 r.: Założenia do projektu ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz ustawy o podatku dochodowy od osób fizycznych” ustawodawca wskazuje, iż kwestia ustalania kosztów dla spółki nabywającej udziały (tj. Spółki) budzi obecnie wątpliwości: „Należy zatem wprowadzić przepis określający wysokość kosztów uzyskania przychodu u spółki nabywającej udziały (akcje), w drodze wymiany udziałów, na poziomie wartości nominalnej wydanych przez nią udziałów (akcji) skorygowanej o wartość ewentualnej zapłat w gotówce. Koszty te będą uwzględnianie przy obliczaniu podstawy opodatkowania dopiero w przypadku odpłatnego zbycia nabytych za nie udziałów (akcji)”.Podobnie w uzasadnieniu do ustawy wprowadzającej zmiany w updop: „Wątpliwości budzi natomiast sposób ustalania kosztów uzyskania przychodów przez spółkę nabywającą, która w zamian za otrzymane udziały (akcje) wydaje swoje udziały (akcje) wraz z ewentualną dopłatą w gotówce. W dodawanym przepisie art. 16 ust. 1 pkt 8e wskazano, że koszty te będą ustalane w wysokości nominalnej wartości udziałów (akcji) wydanych przez spółkę nabywającą, skorygowanej o wartość ewentualnej zapłaty w gotówce. Koszt te będą uwzględniane przy obliczaniu podstawy opodatkowania dopiero w przypadku odpłatnego zbycia nabytych za nie udziałów (akcji)”.
11.  Zdaniem Spółki, brak jest podstaw do tego, aby różnicować sytuację podatników likwidujących spółkę od podatników zbywających jej udziały (i w związku z tym w odmienny sposób interpretować określenia „koszt nabycia” z art. 12 ust. 4 pkt 3 updop i „wydatki na nabycie” z art. 16 ust. 8e updop).
    1.  Stanowisko prezentowane przez Spółkę podzielają również organy podatkowe. Np.
        1.  w interpretacji Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 16 listopada 2010 r. (IPPB5/423- 534/10-6/DG) organ podzielił następujące stanowisko podatnika: „Reasumując, zdaniem Wnioskodawcy kosztem nabycia udziałów będzie dla Spółki A nominalna wartość udziałów wydana Inwestorowi w ramach wymiany udziałów w zamian za otrzymane udziały w Spółce B. W związku z powyższym, wartość nominalna wydanych przez Spółkę A udziałów, w momencie likwidacji Spółki, analogicznie jak w przypadku odpłatnego zbycia udziałów, pomniejszać będzie przychód do opodatkowania uzyskany, przez Spółkę z tytułu otrzymania majątku likwidacyjnego Spółki B”
        2.  w interpretacji Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 21 lipca 2009 r. (IPPB3/423-295/09-2/AG) organ uznał, iż do wyliczenia wartości wydatków związanych z nabyciem lub objęciem udziałów (akcji) innej spółki wniesionych do Spółki będącej wnioskodawcą, co do zasady należy przyjąć wartość nominalną wydanych udziałów Spółki w zamian za wniesiony aport”.
12.  Podsumowując, kosztem nabycia udziałów, o którym mowa w art. 12 ust. 4 pkt 3 updop, będzie wartość nominalną udziałów wydanych przez Spółkę na rzecz podmiotu wnoszącego aportem udziały w Spółce nabywanej.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.