Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPB3/4510-330/15-3/MK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2015-10-02
Teza: Czy otrzymane środki pieniężne od firmy ubezpieczeniowej stanowiące zwrot poniesionych wydatków na zapłatę odszkodowania i kosztów procesu sądowego stanowią przychody podatkowe ?
Słowa kluczowe: koszt-koszty procesowe; odszkodowania; przychód; przychód-przychód podlegający opodatkowaniu; środek-środki pieniężne
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 2-art. 12

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz, 613) oraz § 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r. poz. 643) - Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko - przedstawione we wniosku z dnia 1 lipca 2015 r. (data wpływu 8 lipca 2015 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie ustalenia przychodów - **jest prawidłowe, jednakże z innych względów niż wskazane przez Wnioskodawcę.**

UZASADNIENIE

W dniu 8 lipca 2015 r. wpłynął ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie możliwości zaliczenia kosztów uzyskania przychodów wydatków z tytułu odszkodowania i kosztów procesu oraz powstania przychodu w związku z otrzymanymi środkami pieniężnymi od ubezpieczyciela.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

Wnioskodawca ~ Szpital wskazał, że w ramach prowadzonej działalności leczniczej wykonał na pacjencie zabieg medyczny (pobranie materiału do badania) w celu przeprowadzenia badania diagnostycznego. Pobrany materiał został następnie zbadany przez Szpital a wynik dokonanej analizy medycznej przez pracownika szpitala dał rezultat wskazujący, iż pacjent nie ma znamion choroby. Na podstawie tego badania pacjent nie został poddany procesowi leczenia.

Po upływie 10 miesięcy od dokonania badania diagnostycznego pacjent zgłosił się z tymi samymi dolegliwościami, które zostały poddane ponownie badaniu. W wyniku tych badań u pacjenta stwierdzono poważną chorobę i rozpoczęto proces leczenia, ale po kilku latach pacjent zmarł. Po śmierci pacjenta jego rodzina wystąpiła do sądu cywilnego z pozwem o wypłatę odszkodowania za błąd medyczny (błędna diagnoza), którego wynikiem była śmierć pacjenta.

Sąd Okręgowy w 2014 roku wydal wyrok w którym to zasądził na rzecz członków rodziny zmarłego pacjenta zapłatę odszkodowania oraz zwrot kosztów procesu sądowego. Wyrok ten został zaskarżony do Sądu Apelacyjnego ale bezskutecznie. Orzeczenie stało się prawomocne i podlegało wykonaniu. Szpital po uprawomocnieniu się wydanego wyroku dokonał zapłaty odszkodowania i poniesionych kosztów procesu sądowego na rzecz członków rodziny zgodnie z wyrokiem. Zdaniem Szpitala poniesione wydatki na zapłatę odszkodowania i kosztów procesu sądowego powinny stanowić koszty uzyskania przychodów i powinny być ujęte w rozliczeniach podatku dochodowego.

Szpital posiada polisę ubezpieczeniową obejmującą tego typu zdarzenia medyczne a co za tym idzie firma ubezpieczeniowa dokonuje wypłaty odszkodowania za zasądzone odszkodowania i koszty sądowe dla pacjentów. W praktyce zdarza się tak, iż ubezpieczyciel wypłaca środki pieniężne w terminie późniejszym niż zapłata odszkodowania i kosztów procesu sądowego przez Szpital,

W przedstawionym stanie faktycznym Szpital dokonał zapłaty zasądzonego odszkodowania i kosztów procesu sądowego. Jednocześnie Szpital zapłacił podatek od tzw. kosztów niebędących kosztami uzyskania przychodów. Następnie po kilku miesiącach otrzymał zwrot tych wydatków od firmy ubezpieczeniowej. Firma ubezpieczeniowa zwróciła część kwoty zapłaconej poszkodowanym do wysokości objętej polisą.

Szpital otrzymane środki pieniężne od firmy ubezpieczeniowej potraktował jako przychody podatkowe i uwzględnił je w przychodach w dniu ich otrzymania na rachunek bankowy.

W związku z powyższym zadano następujące pytania.

1.  Czy poniesione wydatki na zapłatę odszkodowania i kosztów procesu sądowego stanowią koszty uzyskania przychodów ?
2.  Czy otrzymane środki pieniężne od firmy ubezpieczeniowej stanowiące zwrot poniesionych wydatków na zapłatę odszkodowania i kosztów procesu sądowego stanowią przychody podatkowe ?

Przedmiot niniejszej interpretacji indywidualnej stanowi odpowiedź na pytanie drugie. Wniosek Jednostki w zakresie pytania pierwszego zostanie rozpatrzony odrębną interpretacją indywidualną.

Zdaniem Wnioskodawcy, w odniesieniu do zwrotu poniesionych wydatków przez firmę ubezpieczeniową uzyskane środki pieniężne stanowią przychody podatkowe na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o CIT.

Z przepisu tego wynika, że przychodami są w szczególności otrzymane pieniądze, czyli przysporzenia majątkowe. Przepisy ustawy wyłączają z przychodów podatkowych niektóre rodzaje przysporzeń majątkowych o czym stanowi art. 12 ust. 4 ustawy o CIT. Z przepisu tego wynika, że do przychodów nie zalicza się zwróconych innych wydatków nie zaliczonych do kosztów uzyskania przychodów (art. 12 ust. 4 pkt 6a).

W związku z tym, jeżeli dany wydatek był zaliczony do kosztów podatkowych i następnie doszło do jego zwrotu to otrzymana kwota zwrotu stanowi przychód podatkowy. W przedstawionym stanie faktycznym mamy do czynienia z przypadkiem, gdzie wydatek został zaliczony do kosztów uzyskania przychodów, tak więc, jeżeli podatnik uzyska zwrot takiego wydatku będzie on dla niego stanowił przychód podatkowy w rozumieniu przepisów ustawy o CIT.

Reasumując, zdaniem Szpitala, poniesiony wydatek na zapłatę odszkodowania i kosztów postępowania sądowego stanowi koszt uzyskania przychodów a uzyskany zwrot tego wydatku stanowi przychód podatkowy.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego w zakresie rozpoznania przychodu jest prawidłowe, jednakże z innych względów niż wskazane przez Wnioskodawcę.

Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t. j. Dz.U. z 2014 r., poz. 851, ze zm.) nie zawiera definicji przychodu. Przepis art. 12 tej ustawy regulujący kwestię przychodów nie wymienia źródeł przychodu, lecz określa zdarzenia, których wystąpienie powoduje powstanie obowiązku podatkowego. Przez przykładowe wyliczenie zawarte w kolejnych ustępach art. 12 ustawodawca precyzuje więc jedynie rodzaje przychodów. Ponadto wylicza jakiego rodzaju wpływy pieniężne podmiotu gospodarczego nie są zaliczane do przychodów.

Zgodnie z przepisem art. 12 ust. 1 pkt 1 tej ustawy: przychodami, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4 oraz art. 14, są w szczególności otrzymane pieniądze, wartości pieniężne, w tym również różnice kursowe.

Na podstawie art. 12 ust. 1 omawianej ustawy można stwierdzić, że - co do zasady - przychodem jest każda wartość wchodząca do majątku podatnika, powiększającą jego aktywa, mającą definitywny charakter, którą może on rozporządzać jak własną.

Ustawodawca przewidział jednocześnie wyjątki od ww. reguły. Zgodnie z art. 12 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, za przychody związane z działalnością gospodarczą i z działami specjalnymi produkcji rolnej, osiągnięte w roku podatkowym, uważa się także należne przychody, choćby nie zostały jeszcze faktycznie otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont. Przepis ten pozwala ujmować dla celów podatkowych przychody, które jeszcze nie zostały otrzymane przez podatnika, ale są mu należne, tj. stanowią przedmiot wymagalnych świadczeń. Możliwość ta dotyczy jednak wyłącznie przychodów związanych z działalnością gospodarczą i z działami specjalnymi produkcji rolnej.

Reasumując, odszkodowanie, które otrzyma Szpital, będzie przychodem podatkowym w momencie jego otrzymania. W konsekwencji zaś stanowisko, że otrzymane odszkodowanie od ubezpieczyciela stanowić będzie przychód na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy w dniu jego faktycznego otrzymania („w odniesieniu do zwrotu poniesionych wydatków przez firmę ubezpieczeniową uzyskane środki pieniężne stanowią przychody podatkowe na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o CIT”) - uznać należy za prawidłowe.

Niemniej jednak podnieść należy, że zgodnie z art. 12 ust. 4 pkt 6a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych do przychodów nie zalicza się zwróconych innych wydatków niezaliczonych do kosztów uzyskania przychodów.

Aby dany wydatek mógł być zaliczony do kategorii „innych wydatków”, o których mowa w art. 12 ust. 4 pkt 6a cytowanej ustawy, konieczne jest, by „wydatek ten nie został zaliczony do kosztów uzyskania przychodów” w rozumieniu ustawy oraz by wydatek został wcześniej przez podatnika poniesiony, a następnie zwrócony podatnikowi.

Przy czym wydatek poniesiony powinien być odpowiednikiem wydatku zwróconego. Tak więc „wydatek zwrócony” to ten sam, a nie taki sam wydatek, który został poniesiony.

Zatem należy stwierdzić, że kwota pieniężna otrzymana przez Szpital nie może być uznana za pożytek, o którym mowa w art. 12 ust. 4 pkt 6a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ponieważ stanowi ona odszkodowanie będące wykonaniem świadczenia z umowy ubezpieczenia, a nie zwrot wydatków poniesionych przez Szpital niezaliczonych do kosztów uzyskania przychodów. Wobec tego w analizowanej sprawie nie został spełniony jeden z warunków art. 12 ust. 4 pkt 6a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, o których mowa powyżej, dlatego w przedmiotowej sprawie nie znajdzie zastosowania art. 12 ust. 4 pkt 6a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, a otrzymane od ubezpieczyciela odszkodowanie stanowi - w myśl art. 12 ust. 1 pkt 1 tej ustawy - przychód podatkowy.

Reasumując - przychody, które uzyskał Szpital z tytułu otrzymanego odszkodowania należy traktować jako przychody podlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych,

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, ul. Emilii Plater 1, 10-562 Olsztyn, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację - w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu - do usunięcia naruszenia prawa, (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach - art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie z art, 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św, Jakuba 20, 87-100 Toruń.