Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPP1/443-96/11-4/MP
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2011-04-19
Teza: Czy zbycie nieruchomości na drodze licytacji sądowej jest zwolnione od podatku VAT?
Słowa kluczowe: grunty-grunt niezabudowany; komornik; licytacja
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 15

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. u. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. u. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w przedstawione we wniosku z dnia 14 grudnia 2010 r. (data wpływu 17 stycznia 2011 r.), uzupełnionym pismem z dnia 30 marca 2011 r. (data wpływu 4 kwietnia 2011 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania dostawy nieruchomości niezabudowanych – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 17 stycznia 2011 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania dostawy nieruchomości niezabudowanych. Przedmiotowy wniosek uzupełniono pismem z dnia 30 marca 2011 r. o doprecyzowanie opisanego stanu faktycznego.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

W sprawie egzekucji przeciwko dłużnikowi jest prowadzona egzekucja z nieruchomości gruntowej niezabudowanej położonej w granicach działek oznaczonych w miejscowości, gmina n, dla której Sąd Rejonowy w Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą. Dłużnik nabył nieruchomość 28 września 1999 r. Ww. działki gruntowe są to grunty orne klasy RIVb. Nieruchomość została oszacowana przez biegłego sądowego na łączną kwotę: 107.994,00 zł. Biegły stwierdził, że do nieruchomości brak jest dojazdu. Należy ustanowić służebność gruntową przechodu i przejazdu przez działkę nr 122/11 na rzecz każdoczesnego właściciela ww. działek. Zgodnie z Uchwałą Rady Gminy z dnia 9 października 2002 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy. Przedmiotowe działki oznaczone są w planie symbolem 03 Mw, MN-teren istniejącego i projektowanego zainwestowania wiejskiego oraz zabudowy mieszkaniowej. Ustala się: trwałą adaptację istniejącej zabudowy zagrodowej i mieszkaniowej, obsługę komunikacyjną, minimalna linia zabudowy od dróg dojazdowych – 6,0 m, wymóg skablowania odcinka napowietrznej linii SN.

Dłużnik nie prowadzi działalności gospodarczej, nie jest płatnikiem podatku VAT. Dłużnik nabywając nieruchomość nie płacił podatku VAT tylko podatek rolny.

W uzupełnieniu z dnia 30 marca 2011 r. Wnioskodawca wskazał, iż:

1.  Dłużnik nie jest i nie był rolnikiem. Jest osobą fizyczną, nie prowadzi działalności gospodarczej.
2.  Dłużnik nie uprawiał gruntów rolnych (ziemia odłogowana), a więc nie sprzedawał produktów rolnych.
3.  Dłużnik nie jest podatnikiem podatku od towarów i usług.
4.  Grunt od momentu zakupu w roku 1999 był i jest odłogowany.
5.  Dłużnik nie dzierżawił gruntów.
6.  W roku 2009 Dłużnik sprzedał nieruchomość rolną niezabudowaną o powierzchni 0,2682 ha. Również w miejscowości gmina .
7.  Dłużnik nie występował z wnioskiem do Urzędu Gminy w o wydanie zgody na warunki zabudowy przedmiotowych działek.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy zbycie nieruchomości na drodze licytacji sądowej jest zwolnione od podatku VAT?

Zdaniem Wnioskodawcy, zbycie przedmiotowej nieruchomości gruntowej na drodze licytacji nie jest zwolnione od podatku VAT. w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego grunty usytuowane są m.in. pod zabudowę mieszkaniową.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. u. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu ww. podatkiem podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Na mocy art. 7 ust. 1 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

W myśl art. 2 pkt 6 ustawy w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2011 r. wprowadzonym ustawą z dnia 29 października 2010 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. u. Nr 226, poz. 1476), przez towary rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

Jak stanowi art. 45 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. u. Nr 16, poz. 93 ze zm.), rzeczami w rozumieniu niniejszego kodeksu są tylko przedmioty materialne.

Wyjaśnić jednocześnie należy, iż przedmiotami stosunków prawnych są dobra materialne i niematerialne. Wśród dóbr materialnych wyróżniamy m. in. rzeczy (Bednarek Małgorzata, „Mienie”, „Komentarz do art. 44-553 Kodeksu cywilnego”, Zakamycze 1997, komentarz do art. 45 k.c.). Rzeczy dzieli się na nieruchomości i rzeczy ruchome (Pasecki Kazimierz, „Kodeks cywilny, Księga pierwsza. Część ogólna. Komentarz”, Zakamycze 2003, komentarz do art. 45 k.c.).

Natomiast w myśl art. 46 § 1 ww. kodeksu, nieruchomościami są części powierzchni ziemskiej stanowiące odrębny przedmiot własności (grunty), jak również budynki trwale z gruntem związane lub części takich budynków, jeżeli na mocy przepisów szczególnych stanowią odrębny od gruntu przedmiot własności.

Zgodnie zatem z ww. przepisami, grunt spełnia definicję towaru wynikającą z art. 2 pkt 6 ustawy, a jego sprzedaż jest traktowana jako czynność odpłatnej dostawy towarów na terytorium kraju.

Nie każda czynność stanowiąca dostawę, w rozumieniu art. 7 powołanej wyżej ustawy, podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, bowiem aby dana czynność była opodatkowana tym podatkiem, musi być wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem jest podatnikiem podatku od towarów i usług.

Stosownie do art. 15 ust. 1 ustawy, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel i rezultat takiej działalności.

Działalność gospodarcza – mocą ust. 2 powołanego artykułu – obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody, również wówczas, gdy czynność została wykonana jednorazowo w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności w sposób częstotliwy. Działalność gospodarcza obejmuje również czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Zatem, stosując wykładnię językową przepisu stwierdzić można, iż działalnością gospodarczą jest działalność producenta, handlowca lub usługodawcy oraz rolnika, także wówczas gdy czynność podlegająca opodatkowaniu została wykonana jednorazowo w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania w sposób częstotliwy. Chociaż ustawa nie definiuje pojęcia „częstotliwości”, to przez zamiar wykonywania tej czynności w sposób częstotliwy należy rozumieć chęć, wolę powtarzalnego, a nie jednorazowego wykonywania określonych czynności składających się na istotę prowadzenia działalności. o kwestii częstotliwości nie decyduje czasookres wykonywania tej czynności (rok, dwa czy pięć lat), ani ilość dokonywanych transakcji. Decydującym kryterium jest powtarzalność czynności.

Skutkiem powyższego status podatnika podatku od towarów i usług, wynika z okoliczności dokonywania czynności podlegających opodatkowaniu tym podatkiem. Dla ustalenia czy osoba dokonująca transakcji sprzedaży gruntu jest podatnikiem podatku VAT, istotnym jest stwierdzenie, że prowadzi ona działalność gospodarczą w rozumieniu przepisów cytowanej wyżej ustawy. Dla celów ustalenia, czy dostawa działek wyczerpuje znamiona pojęcia „działalność gospodarcza” koniecznym jest ustalenie, czy zamiarem podmiotu wykonującego czynności jest ich dokonywanie w sposób częstotliwy. Ustawa o podatku od towarów i usług nie określa pojęcia „zamiar”, jak i nie precyzuje pojęcia „sposób częstotliwy”, w każdym przypadku należy badać czy intencją dokonującego określonej czynności, z którą łączą się skutki podatkowo-prawne było dokonywanie tej czynności wielokrotnie (więcej niż jednokrotnie). Natomiast przesłanki wskazujące na zamiar wykonywania pewnej czynności w sposób częstotliwy muszą istnieć w chwili wykonania usługi lub sprzedaży towaru.

Aby zatem dostawę towarów (nawet jednorazową) uznać za działalność gospodarczą należy wykazać, że w momencie jej realizacji podatnik miał zamiar dokonywać takich czynności wielokrotnie, a wykorzystywane przez niego towary czy usługi zostały nabyte w celu spożytkowania ich do wykonywania tej czynności.

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że Wnioskodawca prowadzi egzekucję z nieruchomości gruntowej niezabudowanej położonej w granicach działek oznaczonych numerami geodezyjnymi 122/7, 122/8, 122/9, 122/10 o łącznej powierzchni 0,4318 ha. Dłużnik nabył nieruchomość 28 września 1999 r., nie jest rolnikiem, nie prowadzi działalności gospodarczej (rolniczej i poza rolniczej), nie jest płatnikiem VAT. Grunt nie jest uprawiany (ziemia jest odłogowana od roku 1999), poza tym produkty rolne nie są sprzedawane. Ponadto dłużnik nie dzierżawił gruntów, a nabywając nieruchomość nie płacił podatku VAT tylko podatek rolny. Zgodnie z Uchwałą Rady Gminy w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy przedmiotowe działki oznaczone są w planie symbolem 03 Mw, MN-teren istniejącego i Projektowanego zainwestowania wiejskiego oraz zabudowy mieszkaniowej. w roku 2009 Dłużnik sprzedał nieruchomość rolną niezabudowaną o powierzchni 0,2682 ha.

Uwzględniając treść powołanych przepisów oraz opis sprawy wskazać należy, iż w przedmiotowej sprawie dłużnik – w związku z dostawą działek przeznaczonych pod zabudowę mieszkaniową – wystąpi w charakterze podatnika podatku VAT. Co prawda nabył nieruchomość w roku 1999, ale z opisu zawartego we wniosku nie wynika, aby w momencie nabycia celem dłużnika było jej wykorzystywanie na potrzeby osobiste albo rolnicze (w tym czasie ziemia była odłogowana). Ponadto w roku 2009 dłużnik zbył już nieruchomość niezabudowaną, natomiast obecnie nastąpi sprzedaż dalszych nieruchomości (4 działek), zatem czynność ta nie ma charakteru incydentalnego czy też sporadycznego, a częstotliwy i zorganizowany. w ten sposób dłużnik wypełni definicję działalności gospodarczej, o której mowa w art. 15 ust. 2 ustawy, i wystąpi – w związku z dostawą przedmiotowych działek – w charakterze podatnika podatku VAT, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług.

W myśl art. 113 ust. 13 pkt 1 lit. d ustawy o podatku od towarów i usług, podatnicy dokonujący dostawy terenów budowlanych oraz przeznaczonych pod zabudowę nie mogą korzystać z podmiotowego zwolnienia od tego podatku niezależnie od wielkości obrotów. Oznacza to, że podatnicy dokonujący dostaw tych towarów, niezależnie od wielkości swoich obrotów, są podatnikami tego podatku i stosownie do zapisu art. 96 ust. 1 tej ustawy, obowiązani są przed dniem wykonania pierwszej dostawy gruntów, złożyć naczelnikowi urzędu skarbowego zgłoszenie rejestracyjne w zakresie podatku od towarów i usług.

Na mocy art. 41 ust. 1 ustawy, stawka podatku wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1.

Jednocześnie zaznacza się, że w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2013 r. na podstawie art. 146a pkt 1 ustawy wprowadzonego art. 19 pkt 5 ustawy z dnia 26 listopada 2010 r. o zmianie niektórych ustaw związanych z realizacją ustawy budżetowej (Dz. u. Nr 238, poz. 1578 ze zm.) oraz zmienionego art. 9 pkt 1 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. u. Nr 257, poz. 1726), stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 1 i 13, art. 109 ust. 2 i art. 110, wynosi 23%, z zastrzeżeniem art. 146f.

Podatnik dokonujący dostawy przedmiotowych gruntów w niektórych przypadkach może jednakże skorzystać ze zwolnienia wynikającego z art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy, zgodnie z którym zwalnia się od podatku dostawę terenów niezabudowanych innych niż tereny budowlane oraz przeznaczone pod zabudowę.

W omawianej sprawie, komornik zamierza dokonać sprzedaży gruntu objętego miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego Gminy z przeznaczeniem pod budownictwo mieszkaniowe jednorodzinne. Tak więc, jego sprzedaż nie będzie korzystała ze zwolnienia na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy.

Przepis art. 18 ustawy o podatku od towarów i usług stanowi, iż organy egzekucyjne określone w ustawie z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. j. Dz. u. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954, ze zm.) oraz komornicy sądowi wykonujący czynności egzekucyjne w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania cywilnego są płatnikami podatku od dostawy, dokonywanej w trybie egzekucji, towarów będących własnością dłużnika lub posiadanych przez niego z naruszeniem obowiązujących przepisów.

Z treści powyższego przepisu wynika, że komornik sądowy jest płatnikiem podatku od dostawy towaru dokonywanej w trybie egzekucji, w przypadku gdy wykonuje czynności egzekucyjne. Przez czynność egzekucyjną należy rozumieć każde formalne, oparte na przepisach procesowych, działanie uprawnionego organu egzekucyjnego wywołujące skutek prawny dla prowadzonej egzekucji.

Obowiązki płatnika podatku VAT zostały określone w art. 8 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z tym przepisem, płatnikiem jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, obowiązana na podstawie przepisów prawa podatkowego do obliczenia i pobrania od podatnika podatku i wpłacenia go we właściwym terminie organowi podatkowemu. Podatnikiem natomiast, stosownie do art. 7 § 1 ww. ustawy, jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, podlegająca na mocy ustaw podatkowych obowiązkowi podatkowemu.

W myśl § 22 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 28 listopada 2008 r. (obowiązującego do dnia 31 marca 2011 r.) w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz. u. Nr 212, poz. 1337 ze zm.) organy egzekucyjne, określone w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz komornicy sądowi wykonujący czynności egzekucyjne w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego(Dz. u. Nr 43, poz. 296 ze zm.) w przypadku sprzedaży towarów, wystawiają w imieniu dłużnika i na jego rachunek faktury potwierdzające dokonanie sprzedaży tych towarów. Fakturę wystawia się, jeżeli na dłużniku spoczywa obowiązek podatkowy związany ze sprzedażą towarów.

Nadmienia się, iż od 1 kwietnia 2011 r. obowiązuje nowe rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 28 marca 2011 r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz. u. Nr 68, poz. 360), które w § 23 ust. 1 i ust. 2 reguluje ww. kwestie.

Z powyższych przepisów wynika, iż komornik sądowy dokonuje transakcji w imieniu podatnika - dłużnika. Prowadzona przez niego sprzedaż towarów będących własnością dłużnika będzie opodatkowana podatkiem od towarów i usług, gdy do rozliczenia tego podatku byłby zobowiązany dłużnik; w przypadku gdy powyższa czynność nie podlegałaby opodatkowaniu tym podatkiem lub byłaby od niego zwolniona, komornik sądowy nie będzie obowiązany do odprowadzenia podatku.

Mając na względzie powołane przepisy prawa oraz stan faktyczny sprawy wskazać należy, że z tytułu dostawy opisanych działek dłużnik wystąpił w charakterze podatnika. Przesądza o tym fakt, iż dostawa nie ma charakteru incydentalnego, a nabyciu nieruchomości towarzyszył zamiar jej późniejszego zbycia oraz wykorzystywania w sposób ciągły dla celów zarobkowych. Zatem w konsekwencji dostawa przedmiotowych działek dokonana przez Komornika Sądowego będzie podlegać regulacjom ustawy o podatku od towarów i usług. w przedmiotowej sprawie brak jest podstaw do zastosowania zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust 1 pkt 9 ustawy, zatem dostawa opodatkowana jest 23% stawką podatku.

Reasumując, sprzedaż działek w opisanym stanie faktycznym podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, według stawki 23%. Dłużnik wskutek sprzedaży podzielonego gruntu w opisanych okolicznościach stanie się podatnikiem podatku od towarów i usług, zatem Komornik Sądowy jest zobowiązany do odprowadzenia podatku z tytułu przeprowadzonej transakcji.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, ul. Św. Mikołaja 78/79, 50-126 Wrocław po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. u. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.