Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBI/1/415-1305/11/WRz
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2012-01-23
Teza: Czy najem lokalu użytkowego jest opodatkowany podatkiem dochodowym od osób fizycznych?
Słowa kluczowe: działalność-działalność gospodarcza-pozarolnicza działalność gospodarcza; najem
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 1-art. 2

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawczyni, przedstawione we wniosku z dnia 23 września 2011 r. (data wpływu do Organu 28 września 2011 r.), uzupełnionym w dniach 16, 19 i 20 grudnia 2011r. oraz 10 stycznia 2012 r., o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie:

*   sposobu opodatkowania dochodów uzyskanych z najmu lokalu częściowo wykorzystywanego na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej - **jest prawidłowe**,
*   określenia źródła przychodów do którego należy zaliczyć przychody uzyskiwane z tyt. najmu ww. lokalu - **jest nieprawidłowe**.

UZASADNIENIE

W dniu 12 września 2011 r. wpłynął do Organu ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie, dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych m.in. w zakresie sposobu opodatkowania dochodów uzyskanych z najmu lokalu częściowo wykorzystywanego na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej oraz określenia źródła przychodów do którego należy zaliczyć przychody uzyskiwane z ww. tytułu. Wniosek powyższy nie spełniał wymogów formalnych, dlatego też pismami z dnia 6 grudnia 2011 r. Znak: IBPP2/443-1088/11/ASz, IBPP2/443-1089/11/ASz, IBPBI/1/415-1024/11/WRz oraz z dnia 7 stycznia 2012 r. Znak: IBPBI/1/415-1024/11/WRz, IBPBI/1/415-1305/11/WRz wezwano do jego uzupełnienia, co też nastąpiło w dniach 16, 19 i 20 grudnia 2011 r. oraz 10 stycznia 2012 r.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawczyni jest przedsiębiorcą prowadzącym jednoosobową działalność gospodarczą, opodatkowaną w formie „ryczałtu”. Jest również czynnym podmiotowo i zarejestrowanym podatnikiem podatku VAT. Wraz z mężem (nieprowadzącym działalności gospodarczej), ze środków wspólnych, zakupiła nieruchomość lokalową, która tym samym „weszła” do majątku wspólnego małżonków. Wnioskodawczyni planuje przeznaczyć część nieruchomości na wynajem, a część wykorzystać w ramach prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej. Dochody z wynajmu będą rozliczane, wyłącznie przez Wnioskodawczynię oraz będą opodatkowane, jako dochody z najmu prywatnego na „zasadach ogólnych”. Kwoty uzyskane z najmu stanowić mają wsparcie budżetu małżeństwa w spłacie uzyskanego kredytu (pozyskanego na zakup tej nieruchomości). Dochody z najmu Wnioskodawczyni zamierza rozliczać w całości sama, ponieważ samodzielnie będzie zarządzać nieruchomością. Wnioskodawczyni nie prowadzi działalności gospodarczej obejmującej swym zakresem najmu. Uzyskany dochód nie będzie stanowił również głównego, ani przeważającego źródła dochodu. Przed oddaniem nieruchomości lokalowej w najem i przed wykorzystaniem jej na cele prowadzonej działalności gospodarczej, poniesione zostały nakłady na konieczne remonty i adaptacje. W uzupełnieniu wniosku, dokonanym pismem z dnia 14 grudnia 2011 r., Wnioskodawczyni wskazała, że przedmiotem najmu będą lokale użytkowe przeznaczone na cele gospodarcze. Następnie powyższe wskazanie pismem z dnia 7 stycznia 2012 r., doprecyzowała, wyjaśniając, iż w nieruchomości, o której mowa we wniosku znajdują się dwa samodzielne lokale użytkowe, prawnie niewyodrędnione (funkcjonowanie jednego lokalu jest niezależne od drugiego). W jednym z nich Wnioskodawczyni prowadzi działalność gospodarczą (zakład fryzjerski), a drugi przeznaczony jest na wynajem pod działalność gospodarczą. W ww. nieruchomości znajduje się jedno główne wejście, wspólny dla obu lokali korytarz, toaleta i kotłownia.

W związku z powyższym zadano m.in. następujące pytanie:

Czy wobec zawarcia umowy najmu części zakupionej nieruchomości (lokalu objętego wspólnością majątkową małżeńską) jedynie przez Wnioskodawczynię, przysługiwać Jej będzie prawo do zachowania opodatkowania najmu na zasadach ogólnych (PIT- 36)? (pytanie oznaczone we wniosku nr 1)

Zdaniem Wnioskodawczyni, ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 51, poz. 307), wyraźnie rozróżnia źródła przychodów oraz sposób opodatkowania dochodów z poszczególnych źródeł. Stosownie do przepisów tej ustawy, odrębnymi źródłami przychodów są określone w art. 10 ust. 1 pkt 3 i 6:

*   pozarolniczą działalność gospodarcza,
*   najem, podnajem, dzierżawa, poddzierżawa oraz inne umowy o podobnym charakterze, w tym również dzierżawa, poddzierżawa działów specjalnych produkcji rolnej oraz gospodarstwa rolnego lub jego składników na cele nierolnicze albo na prowadzenie działów specjalnych produkcji rolnej, z wyjątkiem składników majątku związanych z działalnością gospodarczą.

Treść definicji działalności gospodarczej zawartej w art. 5a pkt 6 ustawy, daje podstawę by przyjąć, iż dla uznania określonej działalności za działalność gospodarczą konieczne jest m.in. łączne spełnienie trzech warunków:

*   prowadzenie w celu osiągnięcia dochodu - przy czym nawet ewentualna strata będąca wynikiem tej działalności nie pozbawia jej statusu działalności gospodarczej, bowiem istotny jest sam zamiar osiągnięcia dochodu,
*   wykonywanie w sposób ciągły, jednakże przesłanki tej nie należy rozumieć jako konieczność wykonywania działalności bez przerwy. Istotny jest zamiar powtarzalności określonych czynności celem osiągnięcia dochodu. Przy czym o ciągłości, w przypadku najmu, nie przesądza wynajmowanie danej nieruchomości przez kilka lat lecz powtarzalność podejmowanych działań,
*   prowadzenie w sposób zorganizowany - co oznacza, iż podejmowane działania są podporządkowane obowiązującym regułom, normom i służą osiągnięciu celu, mają wpływ na racjonalność gospodarowania posiadanymi środkami, a tym samym uczestnictwa w obrocie gospodarczym.

W myśl art. 14 ust. 2 pkt 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, przychodem z działalności gospodarczej są również przychody z najmu, podnajmu, dzierżawy, poddzierżawy oraz z innych umów o podobnym charakterze, składników majątku związanych z działalnością gospodarczą.

Wyżej wymieniony przepis koreluje z brzmieniem art. 10 ust 1 pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, dotyczącym źródła przychodu jakim jest najem, wykluczając z tego katalogu składniki majątku związane z działalnością gospodarczą.

Przechodząc do opisanego zdarzenia przyszłego, wskazać należy, iż przedmiotowy najem nie będzie miał szerokiego zakresu, bowiem dotyczy jedynie części zakupionego przez małżonków lokalu, co z kolei nie wskazuje, że może on być prowadzony w sposób zorganizowany i profesjonalny. Zorganizowany sposób działania w obrocie gospodarczym oznacza prowadzenie działalności w sposób metodyczny, systematyczny i uporządkowany, który wiąże się z planowanym charakterem działań i realizacją poszczególnych zamierzeń w sposób ciągły. Istotnym przejawem działania w sposób zorganizowany jest również to, że dana aktywność koncentruje się na podejmowaniu działań zmierzających zarówno do utrzymania źródła przychodu w zakresie najmu nieruchomości, jak i do rozszerzenia tego źródła.

Przesłanka osiągania dochodu, co prawda będzie w zdarzeniu przyszłym wypełniona, bowiem będzie to najem za odpłatnym czynszem, jednakże dochód ten nie będzie miał znacznego wymiaru. Uzyskane kwoty mają mieć charakter uzupełniający przy spłacie zaciągniętego przez małżonków kredytu. Głównym źródłem uzyskiwanego dochodu jest działalność gospodarcza prowadzona przez Wnioskodawczynię, przy czym w zakres tej działalności nie wchodzi najem lokali.

Reasumując, Wnioskodawczyni stoi na stanowisku, iż pomimo prowadzenia przez Nią działalności gospodarczej opodatkowanej zryczałtowanym podatkiem dochodowym, będzie ona miała prawo do opodatkowania najmu na zasadach ogólnych, określonych w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych (PIT 36), bowiem przedmiotem najmu będzie część prywatnego lokalu wchodzącego w skład wspólności majątkowej małżonków. Wynajmowanie części nieruchomości (lokalu) w zakresie przedstawionym przez Wnioskodawczynię nie wypełnia przesłanek pojęcia działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Na tle przedstawionego zdarzenia przyszłego stwierdzam co następuje:

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 3 i 6 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 51, poz. 307 ze zm.), odrębnymi źródłami przychodów są m.in.:

*   pozarolnicza działalność gospodarcza (pkt 3),
*   najem, podnajem, dzierżawa, poddzierżawa oraz inne umowy o podobnym charakterze, w tym również dzierżawa, poddzierżawa działów specjalnych produkcji rolnej oraz gospodarstwa rolnego lub jego składników na cele nierolnicze albo na prowadzenie działów specjalnych produkcji rolnej, z wyjątkiem składników majątku związanych z działalnością gospodarczą (pkt 6).

Powyższe przepisy wskazują, że najem stanowi odrębne od działalności gospodarczej źródło przychodu, choć może także istnieć najem, który prowadzony jest w ramach działalności gospodarczej.

Jednakże w przypadku, gdy przedmiotem najmu są składniki majątku związane z działalnością gospodarczą, albo najem lub dzierżawa jest przedmiotem tej działalności, zgodnie z treścią art. 14 ust. 2 pkt 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wynajmowanie lub wydzierżawianie nieruchomości traktowane jest jako pozarolnicza działalność gospodarcza. W myśl bowiem tego przepisu przychodem z działalności gospodarczej są również przychody z najmu, podnajmu, dzierżawy, poddzierżawy oraz z innych umów o podobnym charakterze, składników majątku związanych z działalnością gospodarczą.

Zatem przychód uzyskany z tytułu najmu części nieruchomości wykorzystywanej w ramach i na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej nie będzie stanowił przychodu ze źródła określonego w art. 10 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (najem, dzierżawa itp.), lecz będzie przychodem ze źródła określonego w art. 10 ust. 1 pkt 3 tj. pozarolniczej działalności gospodarczej.

W myśl art. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz. U. Nr 144, poz. 930 ze zm.), ustawa ta reguluje opodatkowanie zryczałtowanym podatkiem dochodowym niektórych przychodów (dochodów) osiąganych przez osoby fizyczne:

*   prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą,
*   osiągające przychody z tytułu umowy najmu, podnajmu, dzierżawy, poddzierżawy lub innych umów o podobnym charakterze, jeżeli umowy te nie są zawierane w ramach prowadzonej pozarolniczej działalności gospodarczej.

Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, osoby fizyczne osiągające przychody z pozarolniczej działalności gospodarczej mogą opłacać zryczałtowany podatek dochodowy w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych.

Stosownie natomiast, do treści art. 2 ust. 1a ww. ustawy, osoby fizyczne osiągające przychody z tytułu umowy najmu, podnajmu, dzierżawy, poddzierżawy lub innych umów o podobnym charakterze, jeżeli umowy te nie są zawierane w ramach prowadzonej pozarolniczej działalności gospodarczej, mogą opłacać ryczałt od przychodów ewidencjonowanych.

W myśl art. 8 ust. 1 pkt 3 lit. e ww. ustawy, opodatkowania w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych, z zastrzeżeniem art. 6 ust. 1b, nie stosuje się do podatników, osiągających w całości lub w części przychody z tytułu świadczenia usług wymienionych w załączniku nr 2 do ustawy. Pod poz. 28 tego załącznika, tj. Wykazu usług, których świadczenie wyłącza podatnika z opodatkowania ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych, oznaczonych według polskiej klasyfikacji wyrobów i usług, wymieniono wynajem i usługi zarządzania nieruchomościami własnymi lub dzierżawionymi, sklasyfikowanych wg PKWiU z 2008r. pod symbolem 68.20.1. Przy czym, wyłączenie to nie dotyczy przychodów osiąganych z tytułu najmu, podnajmu, dzierżawy, poddzierżawy lub innych umów o podobnym charakterze, o których mowa w art. 6 ust. 1a. Zauważyć należy, iż możliwość opodatkowania prowadzonej działalności gospodarczej w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych oraz wysokość stawki tego ryczałtu, zależą wyłącznie od faktycznego rodzaju świadczonych w ramach tej działalności usług. W myśl art. 4 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, działalność usługowa to pozarolnicza działalność gospodarcza, której przedmiotem są czynności zaliczone do usług zgodnie z Polską Klasyfikacją Wyrobów i Usług wprowadzoną rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 29 października 2008 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (PKWiU) (Dz. U. Nr 207, poz. 1293 i Nr 220, poz. 1435 oraz z 2009 r. Nr 33, poz. 256 i Nr 222, poz. 1753) wydanym na podstawie art. 40 ust. 2 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej (Dz. U. Nr 88, poz. 439, z późn. zm.), z zastrzeżeniem pkt 2 i 3. W konsekwencji, wynajmowanie (w tym podnajmowanie) składnika majątku związanego z pozarolniczą działalnością gospodarczą, oznacza uzyskiwanie w ramach tej działalności przychodów z najmu (podnajmu) nawet w sytuacji, gdy najem nie jest formalnie przedmiotem prowadzonej działalności gospodarczej. Fakt uzyskiwania przychodów z tego tytułu wyłącza w ogólności możliwość opodatkowania prowadzonej działalności gospodarczej w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych.

Z treści złożonego wniosku wynika m.in., iż Wnioskodawczyni prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą, opodatkowaną w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych, lecz nie prowadzi działalności gospodarczej obejmującej swym zakresem najmu. Wraz z mężem (nieprowadzącym działalności gospodarczej), ze środków wspólnych, zakupiła nieruchomość lokalową, w której znajdują się dwa niewyodrębnione prawnie lokale użytkowe. Wnioskodawczyni ma zamiar przeznaczyć część nieruchomości na wynajem, a część wykorzystywać w ramach prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej.

W świetle przedstawionego zdarzenia przyszłego stwierdzić należy, iż brak prawnego wyodrębnienia ww. lokali oznacza, iż stanowią one jeden składnik majątku (jeden środek trwały). Z uwagi na fakt, iż ww. nieruchomość będzie wykorzystywana na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej – stanowi składnik majątku związany z tą działalnością. W konsekwencji w świetle cytowanych przepisów prawa podatkowego, wynajem części tego składnika majątku, będzie skutkować utratą przez Wnioskodawczynię prawa do opodatkowania prowadzonej działalności gospodarczej w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych.

Uzyskany z tytułu ww. najmu części nieruchomości przychód będzie przychodem z działalności gospodarczej, o którym mowa w cytowanym przepisie art. 14 ust. 2 pkt 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W konsekwencji dochód z tego tytułu, będzie opodatkowany na tzw. zasadach ogólnych, a więc wg skali określonej w art. 27 ust. 1 ww. ustawy, tj. w ramach źródła przychodów jakim jest pozarolnicza działalność gospodarcza (art. 10 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy), a nie najem nieruchomości (art. 10 ust. 1 pkt 6 tej ustawy).

Mając powyższe na względzie, stanowisko Wnioskodawczyni w zakresie:

*   sposobu opodatkowania dochodów uzyskanych z najmu lokalu częściowo wykorzystywanego na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej - jest prawidłowe,
*   określenia źródła przychodów do którego należy zaliczyć przychody uzyskiwane z tyt. najmu ww. lokalu - jest nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Nadmienia się, iż w zakresie stanu faktycznego przedstawionego we wniosku oraz w zakresie podatku od towarów i usług wydano odrębne rozstrzygnięcia.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, 31-511 Kraków, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.