Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IP-PB3-423-167/08-2/ECH
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2008-05-08
Teza: Czy partycypacje zwrotne w kosztach budowy mieszkań wpłacane w przyszłości w trybie art. 29a ustawy o niektórych formach popierania budownictwa mieszkaniowego nie stanowią przychodów podatkowych w świetle art. 12 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych?.
Słowa kluczowe: budowa; koszt; mieszkanie; opodatkowanie; partycypacja; przychód-powstanie przychodu; wpłata
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 2-art. 12

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2007 r. Nr 112, poz. 770) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Towarzystwo B.X, przedstawione we wniosku z dnia 13.02.2008r. (data wpływu 14.02.2008r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie powstania przychodu do opodatkowania - **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 14.02.2008r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie powstania przychodu do opodatkowania z wpłacanych partycypacji zwrotnych w kosztach budowy mieszkań.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Spółka funkcjonuje na podstawie ustawy z dnia 26 października 1995r., o niektórych formach popierania budownictwa mieszkaniowego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1070 z późn. zm.), i rozpocznie inwestycję polegającą na budowie lokali mieszkalnych na wynajem. Wybudowane lokale będą stanowiły środki trwałe, od których spółka będzie dokonywała odpisów amortyzacyjnych. Środki na budowę lokali mieszkalnych finansowane będą w 60% kredytem z X Funduszu Mieszkaniowy, w 20% z Urzędu Miejskiego (który jest jedynym wspólnikiem spółki) i w 20% z wniesionej przez partycypanta kwoty partycypacji. Partycypantem mogą być pracodawcy, a także osoby prawne i fizyczne. Po zawarciu stosownej umowy z Towarzystwem B.X i wniesieniu kwoty 20% kosztów budowy lokalu, partycypant nabędzie prawo do dysponowania lokalem tj. uzyska możliwość wskazania osoby, która będzie najemcą danego mieszkania. Wniosek wstępny dla ww. inwestycji o udzielenie kredytu ze środków X Funduszu Mieszkaniowego został złożony przez Spółkę w dniu 30.09.2007r., natomiast pierwsze wpłaty partycypacji będą dokonane w miesiącu sierpniu bieżącego roku.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy partycypacje zwrotne w kosztach budowy mieszkań wpłacane w przyszłości w trybie art. 29a ustawy o niektórych formach popierania budownictwa mieszkaniowego nie stanowią przychodów podatkowych w świetle art. 12 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych?.

Zdaniem Wnioskodawcy, partycypacje zwrotne wpłacane na podstawie art. 29 i 29a ustawy nie stanowią przychodu podatkowego na podstawie art. 12 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, gdyż jest to dla przyjmującego zobowiązanie wobec wpłacającego, które nie ma charakteru przysporzenia majątkowego trwałego, definitywnego i bezzwrotnego, a tylko takie byłyby przychodami podatkowymi (podobnie jak wyrok z dnia 7 stycznia 1998r. sygn. Akt SA/Sz783/98 i z 4 maja 1998r. sygn. Akt SA/Sz1305/97).

Jak stwierdza orzecznictwo sądowo-administracyjne z istoty podatku wynika, że jest on ciężarem publicznoprawnym od przyrostu majątkowego (dochodu), a zatem przychodem jako źródłem dochodu jest tylko ta wartość, która wchodząc do majątku podatnika może powiększyć jego aktywa. W wymiarze ekonomicznym umowę o partycypację zawartą w trybie art. 29 i 29a można przyrównać do kaucji, tzn. w momencie zwrócenia kwota zwrócona ponad kwotę otrzymaną stanowi koszt zwracającego, a poniżej kwoty otrzymanej – przychód. W związku z powyższym kwota partycypacyjna opłacana przez osobę fizyczną nie będzie stanowiła dla X przychodu dla celów podatkowych w momencie jej wpłaty.

Po przeanalizowaniu przedstawionego stanu faktycznego oraz obowiązującego stanu prawnego stwierdzam, co następuje:

Zasady działania towarzystw budownictwa społecznego określone zostały w rozdziale 4 ustawy z dnia 26 października 1995 r. o niektórych formach popierania budownictwa mieszkaniowego (t.j. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1070 ze zm.). Zgodnie z art. 23 ust. 1 powołanej ustawy towarzystwa budownictwa społecznego mogą być tworzone w formie:

1.  spółek z ograniczoną odpowiedzialnością,
2.  spółek akcyjnych,
3.  spółdzielni osób prawnych.

Z treści art. 27 ust. 1 cytowanej ustawy wynika z kolei, iż przedmiotem działania towarzystwa jest budowanie domów mieszkalnych i ich eksploatacja na zasadach najmu.

Towarzystwo może również:

1.  nabywać budynki mieszkalne,
2.  przeprowadzać remonty i modernizację obiektów przeznaczonych na zaspokajanie potrzeb mieszkaniowych na zasadach najmu,
3.  wynajmować lokale użytkowe znajdujące się w budynkach towarzystwa,
4.  sprawować na podstawie umów zlecenia zarząd budynkami mieszkalnymi i niemieszkalnymi niestanowiącymi jego własności, z tym że powierzchnia zarządzanych budynków niemieszkalnych nie może być większa niż powierzchnia zarządzanych budynków mieszkalnych,
5.  prowadzić inną działalność związaną z budownictwem mieszkaniowym i infrastrukturą towarzyszącą (art. 27 ust. 2 ww. ustawy).

Art. 29 ust. 1 tej ustawy stanowi, że pracodawca, działając w celu uzyskania lokali mieszkalnych dla swoich pracowników, a także osoby prawne mające interes w uzyskaniu lokali mieszkalnych przez wskazane przez nie osoby trzecie mogą zawierać z towarzystwem umowy w sprawie partycypacji w kosztach budowy tych lokali. Zgodnie natomiast z art. 29 ust. 2 ustawy powiat, gmina lub związek międzygminny, działając w celu podnajmowania lokali mieszkalnych osobom fizycznym, może zawierać z towarzystwem umowy w sprawie partycypacji w kosztach budowy lokali mieszkalnych, których będzie najemcą. Pracodawcy, a także inne osoby, które zawarły z towarzystwem umowę w sprawie partycypacji w kosztach budowy lokali mieszkalnych, z wyłączeniem umów, o których mowa w ust. 2, mogą bez zgody towarzystwa dokonywać przeniesienia praw i obowiązków wynikających z tych umów na rzecz wskazanych przez siebie najemców (art. 29 ust. 4).

Z przepisu art. 29a ww. ustawy wynika z kolei, iż osoba fizyczna może zawrzeć z towarzystwem umowę w sprawie partycypacji w kosztach budowy lokalu mieszkalnego, którego będzie najemcą. Kwota partycypacji w kosztach budowy lokalu mieszkalnego uzyskana od osób, o których mowa wyżej, nie może przekroczyć 30 % kosztów budowy tego lokalu. W przypadku zakończenia najmu i opróżnienia lokalu kwota partycypacji, o której mowa w ust. 1, podlega zwrotowi najemcy nie później niż w terminie 12 miesięcy od dnia opróżnienia lokalu. W dniu zwrotu kwota partycypacji powinna odpowiadać kwocie stanowiącej odsetek aktualnej wartości odtworzeniowej lokalu równy udziałowi wniesionej przez najemcę kwoty partycypacji w kosztach budowy lokalu. W przypadku gdy umowa najmu uzależnia termin zwrotu kwoty partycypacji od zawarcia umowy najmu danego lokalu z następnym najemcą, zwrot kwoty partycypacji następuje z dniem zawarcia tej umowy, jednak nie później niż w terminie, o którym mowa w ust. 3. Towarzystwo może uzależnić zawarcie umowy najmu opróżnionego lokalu mieszkalnego od wniesienia przez nowego najemcę kwoty partycypacji w wysokości wypłaconej poprzedniemu najemcy. Ww. partycypacja jest jedną z form popierania budownictwa mieszkaniowego. Kwota partycypacji w kosztach budowy lokalu mieszkalnego stanowi wydatek na nabycie prawa do korzystania z lokalu mieszkalnego na zasadach najmu. Ww. kwota partycypacji nie jest formą odpłatności. Najemca przekazuje czasowo na rzecz Towarzystwa określoną kwotę partycypacji, która w każdym momencie, w przypadku zakończenia najmu i opróżnienia lokalu, może podlegać zwrotowi (w dniu zwrotu kwota partycypacji powinna odpowiadać kwocie stanowiącej odsetek aktualnej wartości odtworzeniowej lokalu równy udziałowi wniesionej przez najemcę kwoty partycypacji w kosztach budowy lokalu).

Kwestę przychodów podatkowych reguluje natomiast art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 roku o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz. U. z 2000 r., Nr 54 poz. 654 ze zm.), zgodnie z którym przychodami są w szczególności otrzymane pieniądze, wartości pieniężne, jak również inne, nie wymienione szczegółowo w ustawie zdarzenia, których skutkiem jest przyrost majątku podatnika. Bez znaczenia również jest źródło pochodzenia tych środków. Należy zatem zauważyć, iż z samej istoty podatku dochodowego wynika, że jest on ciężarem publicznoprawnym od przyrostu majątkowego (dochodu), a zatem przychodem może być tylko ta wartość, która definitywnie wchodzi do majątku podatnika. W związku z powyższym, użyty w cytowanym wyżej przepisie termin „otrzymane” należy rozumieć jako uzyskane definitywnie. Zatem jako przychody podatkowe kwalifikowane są jedynie bezzwrotne przysporzenia majątkowe. Kwota partycypacji wnoszona przez najemcę stanowiąca w swej istocie świadczenie zwrotne, nie wypełnia dyspozycji art. 12 ust. 1 pkt 1 wyż. cyt. ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Zatem zarówno przepis art. 29a ustawy o niektórych formach popierania budownictwa mieszkaniowego jak i przedstawione zdarzenie przyszłe wskazują, że kwota partycypacyjna wpłacana towarzystwu budownictwa społecznego przez przyszłych najemców ma charakter zwrotny. W związku z powyższym kwota partycypacyjna opłacona przez partycypanta nie stanowi przychodu Spółki dla celów podatkowych w momencie jej wpłacenia przez osoby fizyczne, prawne lub pracodawców. Natomiast przychód podatkowy będzie stanowić kwota partycypacji w momencie jej rozliczenia w związku z zakończeniem najmu i opróżnieniem lokalu.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy jest prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.