Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBII/2/415-14/12/NG
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2012-04-06
Teza: Czy środki pieniężne uzyskane ze sprzedaży lokalu mieszkalnego nabytego przez wnioskodawczynię w drodze dziedziczenia, które zostaną przeznaczone w okresie krótszym niż dwa lata na spłatę kredytu zaciągniętego wspólnie z mężem na zakup lokalu mieszkalnego wraz z garażem korzystają ze zwolnienia od podatku dochodowego od osób fizycznych?
Słowa kluczowe: cel-cele mieszkaniowe; kredyt; nieruchomości-sprzedaż nieruchomości; spadek; zbycie-odpłatne zbycie
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2; [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że Pani stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 02 stycznia 2012 r. (data wpływu do tut. Biura 04 stycznia 2012 r.), uzupełnionym w dniu 13 marca 2012 r., o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie możliwości zwolnienia z opodatkowania wydatkowanego na spłatę kredytu przychodu ze sprzedaży nabytego w drodze spadku oraz działu spadku lokalu mieszkalnego – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 04 stycznia 2011 r. wpłynął do tut. Biura ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie możliwości zwolnienia z opodatkowania wydatkowanego na spłatę kredytu przychodu ze sprzedaży nabytego w drodze spadku oraz działu spadku lokalu mieszkalnego.

W związku z brakami formalnymi, pismem z dnia 02 marca 2012 r. Znak: IBPBII/2/415-14/12/NG wezwano do uzupełnienia wniosku. Uzupełnienia dokonano w dniu 13 marca 2012 r.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawczyni na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego z dnia 16 lutego 2009 r. w przedmiocie stwierdzenia nabycia spadku oraz postanowienia z dnia 30 czerwca 2009 r. w przedmiocie działu spadku nabyła spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego wraz z wkładem budowlanym położonym w J.

Matka wnioskodawczyni będąca spadkodawczynią zmarła 11 listopada 2008 r. Sąd Rejonowy w postanowieniu z dnia 16 lutego 2009 r. stwierdził, że spadek nabyli mąż oraz dwoje dzieci (w tym wnioskodawczyni) - każde z nich po 1/3 części.

W skład majątku spadkowego po matce wchodziło 1/2 spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego wraz z wkładem budowlanym oraz 1/2 działki o powierzchni 0,0547 ha stanowiącej grunty orne.

Postanowieniem z dnia 30 czerwca 2009 r. w przedmiocie podziału majątku wspólnego rodziców wnioskodawczyni i działu spadku po matce wnioskodawczyni Sąd Rejonowy stwierdził, że wchodzące w skład majątku wspólnego oraz spadku spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego wraz z wkładem budowlanym oraz działka o powierzchni 0,0547 ha o łącznej wartości 150 000,00 zł zostały w całości przyznane wnioskodawczyni bez obowiązku spłat i dopłat. Ponadto na mocy przedmiotowego postanowienia ustanowiona została na rzecz ojca wnioskodawczyni służebność osobista mieszkania w przedmiotowym lokalu mieszkalnym.

Z kolei na mocy umowy z dnia 25 listopada 2009 r. na rzecz wnioskodawczyni ustanowiona została odrębna własność przedmiotowego lokalu. Nabyta w drodze dziedziczenia nieruchomość stanowi majątek odrębny wnioskodawczyni.

W dniu 31 grudnia 2011 r. wnioskodawczyni zawarła przedwstępną umowę sprzedaży ww. lokalu mieszkalnego.

W dniu 02 sierpnia 2010 r. wnioskodawczyni zawarła wraz z mężem przedwstępną umowę sprzedaży lokalu mieszkalnego wraz z garażem. Umowa przyrzeczona ma zostać zawarta do 01 marca 2012 r. Przedmiotowa nieruchomość wejdzie w skład majątku wspólnego wnioskodawczyni oraz jej małżonka. Strony umowy ustaliły cenę nieruchomości na kwotę 137 168 zł, z czego kwota 120 639 zł stanowi cenę lokalu mieszkalnego, zaś 16 529 zł stanowi cenę garażu. Na zakup nieruchomości wnioskodawczyni wraz z mężem wzięła kredyt w wysokości 137 168 zł. Wnioskodawczyni zamierza dokonać spłaty tego kredytu z pieniędzy uzyskanych ze sprzedaży mieszkania nabytego w drodze dziedziczenia.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy środki pieniężne uzyskane ze sprzedaży lokalu mieszkalnego nabytego przez wnioskodawczynię w drodze dziedziczenia, które zostaną przeznaczone w okresie krótszym niż dwa lata na spłatę kredytu zaciągniętego wspólnie z mężem na zakup lokalu mieszkalnego wraz z garażem korzystają ze zwolnienia od podatku dochodowego od osób fizycznych?

Zdaniem wnioskodawczyni, zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wolne od podatku dochodowego od osób fizycznych są dochody z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych jeżeli od dnia zbycia nieruchomości nie później niż w okresie do dwóch lat od końca roku podatkowego, w którym nastąpiło odpłatne zbycie przychód uzyskany ze zbycia tej nieruchomości został wydatkowany na własne cele mieszkaniowe. Jak wynika z treści art. 21 ust. 25 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przez wydatki na własne cele mieszkaniowe należy rozumieć m.in. spłatę kredytu oraz odsetek od kredytu zaciągniętego przez podatnika przed dniem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości.

Zdaniem wnioskodawczyni przesłanka przeznaczenia środków na własne cele mieszkaniowe zostaje spełniona także, gdy kredyt na zakup lokalu mieszkalnego został zaciągnięty wspólnie przez małżonków. W takim przypadku wydaje się, że ze zwolnienia będą korzystały środki przeznaczone na spłatę kredytu w wysokości odpowiadającej udziałowi wnioskodawczyni w zobowiązaniu kredytowym. W ocenie wnioskodawczyni, mając na uwadze treść art. 43 § 1 ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy, oboje małżonkowie mają równe udziały w zobowiązaniu kredytowym.

Mając powyższe na uwadze, zdaniem wnioskodawczyni, zwolnione od podatku dochodowego od osób fizycznych będą środki uzyskane ze sprzedaży nieruchomości w części przeznaczonej na spłatę połowy zaciągniętego na zakup lokalu mieszkalnego kredytu. Nie będą korzystały natomiast ze zwolnienia środki przeznaczone na spłatę kredytu w części przeznaczonej na zakup garażu.

Na tle przedstawionego zdarzenia przyszłego stwierdzam, co następuje:

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2010 r. Nr 51, poz. 307 ze zm.) podlegającym opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych źródłem przychodu jest m. in. odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów,

\-jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

Z powyższego wynika, że w przypadku sprzedaży nieruchomości decydujące znaczenie w kwestii opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych, ma moment jej nabycia.

Z opisanego we wniosku stanu faktycznego wynika, że dnia 11 listopada 2008 r., zmarła matka wnioskodawczyni. Wraz z pozostałymi spadkobiercami wnioskodawczyni nabyła spadek w udziale 1/3 każdy. Do masy spadkowej wchodził m.in. udział w wysokości ½ w spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego.

Następnie w dniu 30 czerwca 2009 r. Sąd Rejonowy w postanowieniu w przedmiocie podziału majątku wspólnego rodziców wnioskodawczyni i działu spadku, stwierdził że ww. spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego wraz z wkładem budowlanym oraz działka o powierzchni 0,0547 ha o łącznej wartości 150 000 zł zostają w całości przyznane wnioskodawczyni bez obowiązku spłat i dopłat. Wnioskodawczyni zawarła w dniu 31 grudnia umowę przedwstępną sprzedaży przedmiotowego mieszkania.

Zgodnie z art. 924 i 925 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku, natomiast otwarcie spadku następuje z chwilą śmierci spadkodawcy. Oznacza to, że z chwilą śmierci należące do spadkodawcy prawa i obowiązki stają się spadkiem, który podlega przepisom prawa spadkowego, a data śmierci (chwila śmierci) spadkodawcy ustala, kto staje się spadkobiercą oraz co wchodzi w skład masy spadkowej. Tak więc dniem nabycia spadku przez wnioskodawczynię i pozostałych spadkobierców jest data śmierci spadkodawczyni. Postanowienie Sądu o stwierdzeniu nabyciu spadku potwierdza jedynie prawo spadkobiercy do tego spadku od momentu jego otwarcia.

Z instytucją działu spadku mamy do czynienia w sytuacji, w której spadek przypada kilku spadkobiercom. Jeżeli spadek dziedziczy kilku spadkobierców, każdy z nich, z chwilą otwarcia spadku, nabywa ułamkowo oznaczony udział spadkowy (odpowiednie udziały w przedmiotach należących do spadku), a nie poszczególne przedmioty wchodzące do spadku. Dochodzi wówczas do powstania wspólności majątku spadkowego. Wspólność ta nie jest tożsama ze wspólnością w częściach ułamkowych w rozumieniu art. 196 § 1 Kodeksu cywilnego, gdyż jej przedmiotem jest spadek, a nie rzecz. Wspólnością objęte są wszystkie prawa majątkowe podlegające dziedziczeniu i istniejące w chwili otwarcia spadku, a więc także prawa z istoty swej podzielne. W wyniku działu spadku prawa majątkowe objęte spadkiem przyznane poszczególnym spadkobiercom, stosownie do wielkości ich udziałów, przechodzą na nich, ustaje więc wspólność majątku spadkowego. Umowa o dział spadku lub prawomocne orzeczenie sądowe o dziale spadku stanowią tytuł własności rzeczy, które w dziale przypadły poszczególnym spadkobiercom. Na skutek działu spadku następuje konkretyzacja składników masy spadkowej przypadających poszczególnym spadkobiercom. Dział spadku jest więc czynnością wtórną do nabycia spadku, nie można nabyć własności rzeczy tylko i wyłącznie w drodze działu spadku, bez nabycia spadku.

Jeżeli udział w nieruchomości nabytej w wyniku działu jest zgodny z udziałem posiadanym przed działem spadku - nie następuje nabycie podlegające opodatkowaniu, ponieważ w ten sposób nie ulega powiększeniu zarówno zakres dotychczasowego władztwa tej osoby nad rzeczą (nieruchomością), jak i stan jej majątku osobistego. Dział spadku, w wyniku którego udział w nieruchomości nie zwiększył się, zmienia wyłącznie charakter własności. Jednakże nabycie nieruchomości w drodze działu spadku w części przekraczającej udział spadkowy (nawet wówczas, jeżeli nabycie to następuje nieodpłatnie) stanowi nabycie w myśl art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy.

Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że wartość otrzymanej przez wnioskodawczynię nieruchomości i prawa w wyniku sądowego działu spadku przekracza wartość udziału w spadku (1/3). Zatem w odniesieniu do tego udziału w spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego, który wnioskodawczyni otrzymała w wyniku działu spadku (2/3), a który przekracza jej udział nabyty w spadku (1/3), datą nabycia jest dzień uprawomocnienia postanowienia sądu o dziale spadku. Z przedstawionego we wniosku zdarzenia wynika, iż uprawomocnienie się postanowienia miało miejsce w 2009 r.

W tym samym roku na mocy umowy z dnia 25 listopada 2009 r. spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego zostało przekształcone w odrębną własność lokalu.

Wyjaśnić w tym miejscu należy, iż spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego jest ograniczonym prawem rzeczowym. Jest to prawo zbywalne, przechodzi na spadkobierców i podlega egzekucji. Umożliwia ono korzystanie z lokalu oraz rozporządzanie tym prawem, z pewnymi ograniczeniami, na zasadach zbliżonych do prawa własności. Świadczy o tym chociażby umiejscowienie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego w Księdze Drugiej Kodeksu cywilnego – „Własność i inne prawa rzeczowe”. Natomiast ustanowienie prawa odrębnej własności lokalu mieszkalnego powoduje, że osoba, której przysługuje to prawo, uzyskuje pełnię uprawnień właścicielskich do lokalu mieszkalnego oraz prawo do udziału w związanej z tym lokalem nieruchomości gruntowej.

W sytuacji, w której wnioskodawczyni nabyła spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego, a następnie nastąpiło ustanowienie na jej rzecz prawa odrębnej własności tego lokalu w trybie ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (t. j. Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1116 ze zm.), za datę nabycia lokalu, którą uwzględnia się do liczenia 5-letniego terminu określonego w art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, należy uznać datę nabycia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego. To samo dotyczy udziału w gruncie i częściach wspólnych budynku.

Mając na względzie powołane uregulowania prawne oraz opisany we wniosku stan faktyczny stwierdzić należy, iż ustanowienie 25 listopada 2009 r. odrębnej własności przedmiotowego lokalu mieszkalnego i przeniesienie na wnioskodawczynię tego prawa stanowi tylko zmianę formy własności na inną, a nie nowe nabycie w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Biorąc pod uwagę przedstawione we wniosku zdarzenie oraz przytoczone powyżej przepisy prawa stwierdzić należy, iż wnioskodawczyni nabyła spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego w dwóch datach, w różny sposób tj.:

*   udział wynoszący 1/6 (1/3 x 1/2) w dniu 11 listopada 2008 r. w drodze spadku po matce,
*   udział wynoszący 5/6 w dniu 30 czerwca 2009 r. w drodze postanowienia Sądu w przedmiocie podziału majątku wspólnego rodziców wnioskodawczyni i działu spadku po matce.

Zatem odnośnie przychodu, który wnioskodawczyni uzyska ze sprzedaży lokalu mieszkalnego przypadającego na udział nabyty w 2008 r. w spadku po matce (o ile sprzedaż mieszkania nastąpi przed 01 stycznia 2014 r.) zastosowanie znajdą przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym na dzień 31 grudnia 2008 r. Ustawą z dnia 06 listopada 2008 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 209, poz. 1316 ze zm.) zmieniono zasady opodatkowania przychodów z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zgodnie z art. 8 ust. 1 tej ustawy, do przychodu (dochodu) z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nabytych lub wybudowanych (oddanych do użytkowania) w okresie od dnia 01 stycznia 2007 r. do dnia 31 grudnia 2008 r., stosuje się zasady określone w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym na dzień 31 grudnia 2008 r.

Zgodnie z art. 30e ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w ww. brzmieniu od dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) – c) podatek dochodowy wynosi 19% podstawy obliczenia podatku. W myśl art. 30e ust. 2 ww. ustawy podstawą obliczenia podatku, o której mowa w ust. 1, jest dochód stanowiący różnicę pomiędzy przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw określonych zgodnie z art. 19, a kosztami ustalonymi zgodnie z art. 22 ust. 6c i 6d, powiększoną o sumę odpisów amortyzacyjnych, o których mowa w art. 22h ust. 1 pkt 1, dokonanych od zbywanych nieruchomości lub praw.

Przy czym przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych oraz innych rzeczy, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8, jest wartość wyrażona w cenie określonej w umowie, pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia. Jeżeli jednak cena, bez uzasadnionej przyczyny, znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, przychód ten określa organ podatkowy lub organ kontroli skarbowej w wysokości wartości rynkowej (art. 19 ust. 1 ww. ustawy).

Pojęcie kosztów odpłatnego zbycia nie zostało przez ustawodawcę zdefiniowane w ustawie, należy zatem stosować językowe rozumienie tego wyrażenia, zgodnie z którym za koszty odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych uważa się wszystkie wydatki poniesione przez zbywającego, które są konieczne, aby transakcja mogła dojść do skutku (wszystkie niezbędne wydatki bezpośrednio związane z tą czynnością). Można do takich kosztów zaliczyć np.: koszty wyceny sprzedawanej nieruchomości przez rzeczoznawcę majątkowego, wydatki związane ze sporządzeniem przez notariusza umowy cywilnoprawnej, koszty i opłaty sądowe, o ile były ponoszone przez zbywcę. Pomiędzy tymi wydatkami a dokonanym zbyciem musi istnieć związek przyczynowo - skutkowy.

Co ważne, jeżeli w związku z zawarciem umowy sprzedaży wnioskodawczyni poniesie koszty odpłatnego zbycia nieruchomości – to będą one dotyczyły całego lokalu mieszkalnego. Wnioskodawczyni powinna je zatem rozdzielić proporcjonalnie do wysokości udziału nabytego w 2008 r. oraz w 2009 r.

Stosownie natomiast do art. 22 ust. 6d ww. ustawy za koszty uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), nabytych w drodze spadku, darowizny lub w inny nieodpłatny sposób, uważa się udokumentowane nakłady, które zwiększyły wartość rzeczy i praw majątkowych, poczynione w czasie ich posiadania oraz kwotę zapłaconego podatku od spadków i darowizn w takiej części, w jakiej wartość zbywanej rzeczy lub prawa przyjęta do opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn odpowiada łącznej wartości rzeczy i praw majątkowych przyjętej do opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn. Wysokość nakładów, o których mowa w art. 22 ust. 6c i 6d , ustala się na podstawie faktur VAT w rozumieniu przepisów o podatku od towarów i usług oraz dokumentów stwierdzających poniesienie opłat administracyjnych (art. 22 ust. 6e ustawy).

W sytuacji opisanej we wniosku uzyskany dochód z odpłatnego zbycia będzie opodatkowany 19% podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Podstawą obliczenia podatku dochodowego z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości będzie dochód stanowiący różnicę pomiędzy przychodem z odpłatnego zbycia udziału w lokalu mieszkalnym ustalonym na dzień zbycia, a kosztami o których mowa w art. 22 ust. 6d ustawy tj. udokumentowanymi nakładami, które zwiększyły wartość rzeczy i praw majątkowych, poczynionymi w czasie ich posiadania oraz ewentualnie kwotą zapłaconego podatku od spadków i darowizn, o ile podatek został uiszczony.

Dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) nabytych w 2008 r. nie łączy się z dochodami (przychodami) z innych źródeł stosownie do art. 30e ust. 5 ww. ustawy. Jak wynika z art. 30e ust. 4 ustawy podatek jest płatny w terminie złożenia zeznania, o którym mowa w art. 45, za rok podatkowy, w którym nastąpiło odpłatne zbycie. Podatek ten należy wykazać w zeznaniu o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) za rok podatkowy w którym nastąpiło zbycie nieruchomości (PIT -36).

Ponadto zauważyć należy, że ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym na dzień 31 grudnia 2008 r. nie przewidywała zwolnienia przychodu uzyskanego ze sprzedaży nieruchomości przed upływem okresu wskazanego w art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy w zależności od sposobu jego wydatkowania.

Należy w tym miejscu nadmienić, że jedyną ulgą jaką przewidywały przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych obowiązujące na dzień 31 grudnia 2008r. była tzw. ulga meldunkowa zawarta w art. 21 ust. 1 pkt 126 ww. ustawy w brzmieniu obowiązującym na dzień 31 grudnia 2008 r.

Natomiast w stosunku do udziału w lokalu mieszkalnym nabytego przez wnioskodawczynię w 2009 r. w drodze postanowienia Sądu o podziale majątku wspólnego rodziców i dziale spadku zastosowanie znajdą przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym od dnia 01 stycznia 2009 r. (o ile sprzedaż mieszkania nastąpi przed dniem 01 stycznia 2015 r.). Albowiem ustawą z dnia 06 listopada 2008 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 209, poz. 1316 ze zm.) zmieniono następnie m. in. zasady opodatkowania przychodów z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Nowe zasady opodatkowania, zgodnie z art. 14 ustawy zmieniającej, mają zastosowanie do dochodów (poniesionej straty) od dnia 01 stycznia 2009 r.

Wyjaśnić należy, iż podstawę opodatkowania z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości i praw nabytych po dniu 31 grudnia 2008 r. ustala się na podobnych zasadach jak te obowiązujące na dzień 31 grudnia 2008 r.

Zatem dla obliczenia dochodu z odpłatnego zbycia udziału w sprzedanej nieruchomości wynoszącego 5/6, nabytego w wyniku postanowienia Sądu o podziale majątku wspólnego rodziców i dziale spadku również zastosowany zostanie art. 30e ust. 1 i 2 oraz art. 22 ust. 6d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, gdyż przepisy te obowiązują nadal po 31 grudnia 2008 r.

Uzyskany dochód z odpłatnego zbycia będzie opodatkowany 19% podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Podstawą obliczenia podatku dochodowego z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości będzie dochód stanowiący różnicę pomiędzy przychodem z odpłatnego zbycia udziału wynoszącego 5/6 w lokalu mieszkalnym ustalonym na dzień zbycia, a kosztami, o których mowa w art. 22 ust. 6d ustawy tj. udokumentowanymi nakładami, które zwiększyły wartość rzeczy i praw majątkowych, poczynionymi w czasie ich posiadania oraz kwotą zapłaconego podatku od spadków i darowizn, o ile podatek ten został uiszczony.

W zeznaniu podatkowym (PIT-39) za rok, w którym według wnioskodawczyni ma zostać zawarta umowa przyrzeczona sprzedaży mieszkania wnioskodawczyni winna wykazać przychody i koszty dotyczące zbycia udziału nabytego w drodze postanowienia Sądu o podziale majątku wspólnego rodziców i dziale spadku.

Jednakże należy wyjaśnić, iż stosownie do treści art. 21 ust. 1 pkt 131 ww. ustawy wolne od podatku dochodowego są dochody z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych, o których mowa w art. 30e, w wysokości, która odpowiada iloczynowi tego dochodu i udziału wydatków poniesionych na własne cele mieszkaniowe w przychodzie z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych, jeżeli począwszy od dnia odpłatnego zbycia, nie później niż w okresie dwóch lat od końca roku podatkowego, w którym nastąpiło odpłatne zbycie, przychód uzyskany ze zbycia tej nieruchomości lub tego prawa majątkowego został wydatkowany na własne cele mieszkaniowe; udokumentowane wydatki poniesione na te cele uwzględnia się do wysokości przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych.

Zatem w odniesieniu do dochodu ze sprzedaży nieruchomości, w części przypadającej proporcjonalnie na udział nabyty w całej nieruchomości istnieje możliwość jego przeznaczenia na własne cele mieszkaniowe.

Powyższe zwolnienie obejmować będzie taką część dochodu uzyskanego z tytułu odpłatnego zbycia, jaka proporcjonalnie odpowiada udziałowi poniesionych wydatków na własne cele mieszkaniowe w osiągniętych przychodach z odpłatnego zbycia udziału wynoszącego 5/6 w lokalu mieszkalnym.

W sytuacji gdy przychód z odpłatnego zbycia zostanie w całości przeznaczony na cele mieszkaniowe, to wówczas uzyskany z tego tytułu dochód przypadający na udział 5/6 będzie w całości korzystał ze zwolnienia od podatku dochodowego.

Dochód zwolniony należy zatem obliczyć według następującego wzoru:

dochód zwolniony = D x W/P

gdzie:

D – dochód ze sprzedaży,

W – wydatki poniesione na cele mieszkaniowe,

P – przychód ze sprzedaży.

Stosownie do art. 21 ust. 25 pkt 1 i 2 ww. ustawy, za wydatki poniesione na cele, o których mowa w ust. 1 pkt 131, uważa się:

1.wydatki poniesione na:

1.  nabycie budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu, a także na nabycie gruntu lub udziału w gruncie albo prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, związanych z tym budynkiem lub lokalem,
2.  nabycie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie, prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziału w takim prawie,
3.  nabycie gruntu pod budowę budynku mieszkalnego lub udziału w takim gruncie, prawa użytkowania wieczystego takiego gruntu lub udziału w takim prawie, w tym również z rozpoczętą budową budynku mieszkalnego, oraz nabycie innego gruntu lub udziału w gruncie, prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, jeżeli w okresie, o którym mowa w ust. 1 pkt 131, grunt ten zmieni przeznaczenie na grunt pod budowę budynku mieszkalnego,
4.  budowę, rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub remont własnego budynku mieszkalnego, jego części lub własnego lokalu mieszkalnego,
5.  rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub adaptację na cele mieszkalne własnego budynku niemieszkalnego, jego części, własnego lokalu niemieszkalnego lub własnego pomieszczenia niemieszkalnego

\-położonych w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego albo w Konfederacji Szwajcarskiej,

2.wydatki poniesione na:

1.  spłatę kredytu (pożyczki) oraz odsetek od tego kredytu (pożyczki) zaciągniętego przez podatnika przed dniem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), na cele określone w pkt 1,
2.  spłatę kredytu (pożyczki) oraz odsetek od tego kredytu (pożyczki) zaciągniętego przez podatnika przed dniem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), na spłatę kredytu (pożyczki), o którym mowa w lit. a),
3.  spłatę każdego kolejnego kredytu (pożyczki) oraz odsetek od tego kredytu (pożyczki) zaciągniętego przez podatnika przed dniem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), na spłatę kredytu (pożyczki), o których mowa w lit. a) lub b)

\-w banku lub w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, mających siedzibę w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego albo w Konfederacji Szwajcarskiej, z zastrzeżeniem ust. 29 i 30.

Na podstawie art. 21 ust. 26 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, przez własny budynek, lokal lub pomieszczenie, o których mowa w ust. 25 pkt 1 lit. d) i e), rozumie się budynek, lokal lub pomieszczenie stanowiące własność lub współwłasność podatnika lub do którego podatnikowi przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udział w takich prawach.

Dodatkowo ustawodawca w art. 21 ust. 29 ww. ustawy wskazuje, iż w przypadku gdy kredyt (pożyczka), o którym mowa w ust. 25 pkt 2 lit. a)-c), stanowi część kredytu (pożyczki) przeznaczonego na spłatę również innych niż wymienione w tych przepisach zobowiązań kredytowych (pożyczkowych) podatnika, za wydatki poniesione na cele, o których mowa w ust. 1 pkt 131, uważa się wydatki przypadające na spłatę kredytu (pożyczki) określonego w ust. 25 pkt 2 lit. a)-c) oraz zapłacone odsetki od tej części kredytu (pożyczki), która proporcjonalnie przypada na spłatę kredytu (pożyczki), o których mowa w ust. 25 pkt 2 lit. a)-c).

Należy również wskazać, iż przepis ust. 1 pkt 131 nie ma zastosowania do tej części wydatków, o których mowa w ust. 25 pkt 2, które podatnik uwzględnił korzystając z ulg podatkowych, w rozumieniu Ordynacji podatkowej, przy opodatkowaniu podatkiem dochodowym oraz do tej części wydatków, o których mowa w ust. 25 pkt 2, którymi sfinansowane zostały wydatki określone w ust. 25 pkt 1, uwzględnione przez podatnika korzystającego z ulg podatkowych, w rozumieniu Ordynacji podatkowej, przy opodatkowaniu podatkiem dochodowym (art. 21 ust. 30). Innymi słowy, przepis ten zapobiega sytuacji, kiedy podatnik dwukrotnie odliczałby ten sam wydatek – raz jako poniesiony np. na zakup lokalu mieszkalnego, za drugim zaś razem jako wydatek na spłatę kredytu, który finansowałby ten właśnie zakup. W przepisie tym ustanowiono zatem zakaz dwukrotnego odliczania i korzystania z ulg w odniesieniu do tych samych wydatków.

W świetle powyższego należy stwierdzić, że zgodnie z wyżej cytowanym art. 21 ust. 25 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, zwolnienie ma zastosowanie do przychodów, które zostały przeznaczone na spłatę kredytu oraz odsetek od tego kredytu zaciągniętego na cele mieszkaniowe. Istotne jest to, aby kredyt zaciągnięty był przed uzyskania przychodu ze zbycia.

Natomiast aby ustalić w jakiej wysokości wnioskodawczyni może przychód ze sprzedaży lokalu mieszkalnego, który stanowił jej majątek osobisty wydatkowany na spłatę kredytu zaciągniętego wspólnie z mężem na zakup innego lokalu uwzględnić do obliczenia dochodu zwolnionego, należy odnieść się do regulacji ustroju wspólności majątkowej małżeńskiej, zawartej w przepisach Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego.

Zgodnie z art. 31 § 1 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. Nr 9, poz. 59 ze zm.) z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków. Do majątku osobistego każdego z małżonków należą m.in. przedmioty majątkowe nabyte przez dziedziczenie, zapis lub darowiznę, chyba że spadkodawca lub darczyńca inaczej postanowił (art. 33 pkt 1 ww. ustawy).

Ustrój wspólności ustawowej, obejmujący dorobek obojga małżonków, ukształtowany został przez ustawodawcę jako wspólność łączna, bezudziałowa. Wspólność ta charakteryzuje się tym, że w czasie jej trwania małżonkowie nie mają określonych udziałów w majątku wspólnym, nie mogą zatem rozporządzać udziałami, a także nie mogą żądać podziału majątku objętego wspólnością.

Mając na uwadze powyższe oraz przedstawione we wniosku zdarzenie przyszłe, należy stwierdzić, że wnioskodawczyni aby skorzystać ze zwolnienia zawartego w art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, może przeznaczyć środki ze sprzedaży lokalu mieszkalnego, w części przypadającej na udział nabyty w 2009 r., należącego do jej majątku odrębnego na spłatę kredytu hipotecznego zaciągniętego wspólnie z mężem. Nie musi wydatku dzielić na pół w stosunku do swojego udziału w zobowiązaniu kredytowym, skoro jest ono objęte wspólnością ustawową. Przy czym dotyczy to spłaty tej części kredytu, która zostanie przeznaczona na zakup innego lokalu mieszkalnego. Przedmiotowemu zwolnieniu nie będzie natomiast podlegała ta część przychodu uzyskanego ze sprzedaży udziału w lokalu mieszkalnym nabytego w 2009 r., która przypadnie na spłatę tej części kredytu, która zostanie przeznaczona na zakup garażu. Albowiem zakup garażu nie został wskazany w przepisie art. 21 ust. 25 pkt 1 jako cel mieszkaniowy. Tym samym spłatę kredytu w tej części wyklucza wprost art. 21 ust. 29 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Podsumowując stwierdzić należy, że w przedmiotowym przypadku 1/6 przychodu ze sprzedaży lokalu mieszkalnego w części odpowiadającej udziałowi nabytemu w spadku po matce będzie podlegała opodatkowaniu na podstawie przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym na dzień 31 grudnia 2008 r. To oznacza, że przychód ze zbycia przedmiotowego udziału nie korzysta ze zwolnienia zawartego w art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy, albowiem przedmiotowe zwolnienie dotyczy przychodów uzyskanych ze sprzedaży nieruchomości (udziałów w nieruchomości) nabytych od dnia 01 stycznia 2009 r.

Natomiast sprzedaż pozostałego udziału w wysokości 5/6 będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem dochodowym na zasadach obowiązujących od dnia 01 stycznia 2009 r., albowiem nabycie tego udziału nastąpiło w 2009 r. w drodze postanowienia Sądu o podziale majątku wspólnego rodziców i dziale spadku. To oznacza, że przychód uzyskany ze sprzedaży ww. udziału w wysokości 5/6, jeśli zostanie przeznaczony na spłatę kredytu hipotecznego zaciągniętego na zakup lokalu mieszkalnego będzie podlegał zwolnieniu, niezależnie od okoliczności, że zbywana nieruchomość wchodziła w skład majątku odrębnego wnioskodawczyni, natomiast lokal mieszkalny oraz kredyt wchodzą w skład majątku wspólnego wnioskodawczyni i jej męża.

Zwolnieniu nie będzie podlegała jedynie ta część przychodu, która zostanie przeznaczona na spłatę kredytu zaciągniętego na pokrycie kosztów zakupu garażu.

Wnioskodawczyni uważa, że przysługuje jej przedmiotowe zwolnienie zawarte w art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych bez rozróżnienia daty nabycia udziałów w nieruchomości oraz nieprawidłowo wskazuje w jakiej części przychód ze sprzedaży lokalu mieszkalnego będzie podlegał przedmiotowemu zwolnieniu. Dlatego też stanowisko wnioskodawczyni należało w całości uznać za nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, ul. Kraszewskiego 4a, 35-016 Rzeszów, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem Organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.