Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0113-KDIPT1-2.4012.704.2018.6.KW
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2019-01-10
Teza: brak obowiązku stosowania mechanizmu odwrotnego obciążenia (Mieszkaniec-Spółdzielnia-Wykonawca usługi)
Słowa kluczowe: obciążenia-odwrotne obciążenie; spółdzielnie; usługi; usługi-usługi budowlane
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 8; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 17; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział III-Rozdział 1-art. 17a

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r., poz. 800, z późn. zm.) Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 25 września 2018 r. (data wpływu 27 września 2018 r.), uzupełnionym pismem z dnia 14 grudnia 2018 r. (data wpływu 18 grudnia 2018 r.), o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie braku obowiązku stosowania mechanizmu odwrotnego obciążenia **– jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 27 września 2018 r. wpłynął do tutejszego Organu ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie braku obowiązku stosowania mechanizmu odwrotnego obciążenia oraz podatku dochodowego od osób fizycznych.

Przedmiotowy wniosek został uzupełniony pismem z dnia 14 grudnia 2018 r. poprzez doprecyzowanie opisu sprawy, przeformułowanie pytania nr 2 (oznaczonego jako pytanie nr 3 wniosku) oraz własnego stanowiska.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny (ostatecznie sformułowany w uzupełnieniu wniosku).

1.  Spółdzielnia Mieszkaniowa … z siedzibą we … – otrzymała dofinansowanie unijne z programu POIŚ (skrót od Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko) z NFOŚ (skrót: Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska – (środki pochodzą z Unii Europejskiej – Instytucją Pośredniczącą jest NFOŚ) – jako pożyczka niskooprocentowana z możliwością uzyskania tzw. „premii termomodernizacyjnej” bezzwrotnej po zakończeniu inwestycji i uzyskaniu odpowiednich wartości energooszczędności, co wykaże audyt ex post. W związku z podpisaniem umowy z dnia 26.01.2018 r. w II kwartale 2018 roku rozpoczęto realizację projektu – jedną ze składowych rozliczeń projektu jest wypłacanie dodatkowego wynagrodzenia dla zespołu pracowników (pracownicy zatrudnieni w Spółdzielni na podstawie umów o pracę) Spółdzielni zaangażowanego w realizację projektu i tak powstała wątpliwość dot. opodatkowania podatkiem od osób fizycznych wynagrodzeń pracowników przysługujących im za wykonywanie działań na rzecz realizacji powierzonego zadania.

Beneficjentem dotacji jest Spółdzielnia Mieszkaniowa z …, Uczestnikami są Pracownicy ww. Spółdzielni realizujący zadania umowy o dofinansowanie, natomiast Wykonawcą prac dot. umowy o dofinansowanie jest profesjonalna firma budowlana świadcząca usługi termomodernizacji.

W związku z powyższym Spółdzielnia formułuje Pytanie nr 1: Czy Spółdzielnia część wynagrodzenia pracownika wynikającą z realizacji zadań powierzonych w ramach realizacji projektu UE powinna opodatkować podatkiem od osób fizycznych i go uiścić w ustawowych terminach?

1.  Spółdzielnia Mieszkaniowa z siedzibą we … – jest Zarządcą nieruchomości mieszkalnych i komercyjnych na osiedlu … we \`(...)\` Jest także czynnym płatnikiem podatku VAT. W ramach współpracy z różnymi kontrahentami takimi jak np. X (centralne ogrzewanie – spuszczanie wody z instalacji c.o.), Y (wymiana liczników wody), Z (wymiana podzielników ciepła) często dochodzi do sytuacji, gdy na potrzeby Mieszkańców osiedla – lokali mieszkalnych (np. wykonywany remont w mieszkaniu przez Mieszkańca/Użytkownika) Wnioskodawca realizuje usługi dot. Wariant 1 – spuszczana jest przez X woda z instalacji grzewczej; Wariant 2 – wymieniany jest przez Y podzielnik ciepła; Wariant 3 – wymieniany jest przez Z licznik wody. Kosztami takiej usługi obciążana przez firmy X, Y, Z jest wprost Spółdzielnia, gdyż to z nią wiąże ją umowa w Wariancie nr 1 – dostawy mediów – ciepła; Wariant nr 2 – umowa współpracy dot. wymiany podzielników wody; Wariant 3 – umowa na rozliczanie kosztów ciepła przy użyciu podzielników i usługi z tym związane. Spółdzielnia natomiast zobligowana jest we właściwym czasie do refakturowania ww. kosztów wprost na Mieszkańca lub Użytkownika mieszkania. Kontrahent X jest czynnym płatnikiem podatku VAT i nie korzysta ze zwolnienia dot. art. 113 ust. 1 i 9 z 11.03.2004 r. Kontrahent Y jest czynnym płatnikiem podatku VAT i nie korzysta ze zwolnienia dot. art. 113 ust. 1 i 9 z 11.03.2004 r. Kontrahent Z jest czynnym podatnikiem podatku VAT i nie korzysta ze zwolnienia dot. art. 113 ust. 1 i 9 z 11.03.2004 r. Klasyfikacja statystyczna opisywanych usług to 43.22.11.0 oraz 43.22.12.0. Obydwie pozycje klasyfikacji statystycznej występują w załączniku nr 14 do ustawy o VAT. Mieszkańcy płacą za wykonywane usługi przez firmę X, Y, Z poprzez refakturę wystawianą przez Spółdzielnię. W związku z powyższym powstaje Pytanie nr 2: Czy relacja Mieszkaniec-Spółdzielnia-Wykonawca usługi (dostawca mediów, dostawca podzielnika lub dostawca licznika) wiążą odwrotne obciążenie podatkiem VAT z racji domniemania relacji Inwestor-Generalny Wykonawca-Podwykonawca?
2.  Spółdzielnia Mieszkaniowa posiada także umowę z firmą Y dot. możliwości wykonania przez Pracowników Spółdzielni (Konserwatorów) drobnych napraw gwarancyjnych, za które firma Y zwraca poniesione koszty poprzez wystawioną przez Spółdzielnie fakturę. Są to głównie usługi wymiany liczników wody lub weryfikacji poprawności działania licznika. Wykonanie tejże usługi przez Pracowników Spółdzielni staje się dla firmy Y bardziej opłacalne niż wysyłanie do tak drobnej usługi całej ekipy montażowej. Podobna kwestia dot. firmy Z, która preferuje wymianę jednego podzielnika ciepła poprzez Pracownika Spółdzielni niż kierowanie ekipy montażowej na osiedle Wnioskodawcy w celu wykonania tak małego zakresu prac.

Umowa z firmą X dot. dostawy ciepła – przewiduje także dokonywanie usług spuszczania wody z instalacji na zlecenie Spółdzielni (bez określania, czy wynika to z potrzeby zakresu eksploatacji nieruchomości Spółdzielni, jako Zarządcy, czy też ze względu na prośby/wnioski Mieszkańców, Użytkowników mieszkań, którzy np. remontują swoje mieszkania). Firma X nie daje możliwości zlecania usług przez Mieszkańców/Użytkowników Wnioskodawcy – Stroną w umowie jest dla nich tylko i wyłącznie Spółdzielnia Mieszkaniowa.

Umowa z firmą Y przewiduje wymiany podzielników ciepła według zleceń Spółdzielni – jednak w wypadku pojedynczych zgłoszeń przewiduje możliwość wykonania usługi przez Pracownika Spółdzielni (Konserwatora) i Spółdzielnia fakturuje wtedy za tę usługę firmę Y – jest to bardziej opłacalne dla firmy Y niż wysyłanie zespołu monterów na 1 zlecenie. Firma Y nie daje możliwości zlecania usług przez Mieszkańców/Użytkowników Wnioskodawcy – Stroną w umowie jest dla nich tylko i wyłącznie Spółdzielnia Mieszkaniowa.

Umowa z firmą Z przewiduje tylko dostawę liczników wody – usługa wymiany jest po stronie pracowników Spółdzielni. Jednak usługi gwarancyjne powinna wykonać firma Z a preferuje zlecenie wykonania wymiany (bo zazwyczaj o taką usługę chodzi) Pracownikom Spółdzielni.

Firma X nie daje możliwości zlecania usług przez Mieszkańców/Użytkowników Wnioskodawcy – Stroną w umowie jest dla nich tylko i wyłącznie Spółdzielnia Mieszkaniowa.

Klasyfikacja statystyczna wykonywanych usług to 43.22.11.0 oraz 43.22.12.0. Mieszkańcy płacą za wykonywane usługi przez firmę X, Y, Z poprzez refakturę wystawianą przez Spółdzielnię. Wymienione klasyfikacje statystyczne występują w załączniku nr 14 do ustawy o VAT.

Pytanie nr 3: Czy aspekt odwrotnego obciążenia VAT dotyczy firm Y, Z w powyżej opisywanej relacji ze Spółdzielnią związany z realizacją usług wymiany wodomierzy, podzielników ciepła przez Pracowników Spółdzielni – Konserwatorów w mieszkaniach Mieszkańców Spółdzielni – wymaga zastosowania przepisów art. 17 ust. 1 pkt 7, 8 i ust. 1c-2b ustawy o VAT?

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania.

1.  Czy relacja Mieszkaniec-Spółdzielnia-Wykonawca usługi (dostawca mediów, dostawca podzielnika lub dostawca licznika) wiąże odwrotne obciążenie podatkiem VAT z racji domniemania relacji Inwestor-Generalny Wykonawca-Podwykonawca? (oznaczone jako pytanie nr 2 wniosku ORD-IN)
2.  (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu wniosku) Czy aspekt odwrotnego obciążenia VAT dotyczy firm Y, Z w powyżej opisywanej relacji ze Spółdzielnią związany z realizacją usług wymiany wodomierzy, podzielników ciepła przez Pracowników Spółdzielni – Konserwatorów w mieszkaniach Mieszkańców Spółdzielni – wymaga zastosowania przepisów art. 17 ust. 1 pkt 7, 8 i ust. 1c-2b ustawy o VAT? (oznaczone jako pytanie nr 3 wniosku ORD-IN)

Zdaniem Wnioskodawcy (ostatecznie sformułowanym w uzupełnieniu wniosku):

Ad. 1 oraz Ad. 2 (oznaczone we wniosku jako Ad. 2 oraz Ad. 3)

Zainteresowany stoi na stanowisku, iż zgodnie z zał. nr 11 i 14 do ustawy o VAT trudno powiązać jednoznacznie, iż usługi typu:

1.  spuszczanie wody z instalacji c.o.,
2.  wymiana liczników wody oraz
3.  wymiana podzielników ciepła

\-są pracami (robotami budowalnymi) stanowiącymi wykonanie usług budowalnych w rozumieniu ww. załączników ustawy o VAT. W opinii Spółdzielni są to usługi związane z realizacją zależności Zarządca/Administrator z Mieszkańcem/Użytkownikiem lokalu mieszkalnego stąd nie ma tutaj zastosowania zakres odwrotnego obciążenia podatkiem VAT. To, że wykonuje je firma zewnętrzna, której te prace zleca nie bezpośrednio Mieszkaniec a Spółdzielnia (Zarządca/Administrator budynku) nie powinno stanowić tej samej relacji jaka wynika z robót budowlanych w zakresie Inwestor-Generalny Wykonawca-Podwykonawca. Stąd też Spółdzielnia nie stosuje zasady odwrotnego obciążenia podatkiem VAT w zakresie usług ww.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest nieprawidłowe.

Stosownie do art. 5a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2018 r., poz. 2174), zwanej dalej „ustawą”, towary lub usługi będące przedmiotem czynności, o których mowa w art. 5, wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, są identyfikowane za pomocą tych klasyfikacji, jeżeli dla tych towarów lub usług przepisy ustawy lub przepisy wykonawcze wydane na jej podstawie powołują symbole statystyczne.

Zatem, na wstępie należy zauważyć, że dla udzielenia odpowiedzi w zakresie zastosowania bądź niezastosowania mechanizmu odwrotnego obciążenia dla świadczeń objętych wnioskiem, istotne jest prawidłowe ich zaklasyfikowanie wg symbolu PKWiU. Tym samym wydając przedmiotową interpretację Organ oparł się na wynikającym z treści wniosku opisie sprawy, tj. na podanej przez Wnioskodawcę klasyfikacji dla czynności wskazanych we wniosku.

Zauważyć należy, że zgodnie z poz. 7.3 Zasad Metodycznych Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług zawartych w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 października 2008 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (PKWiU) – dalej: „PKWiU”, zaliczanie danego produktu do odpowiedniego grupowania jest obowiązkiem producenta (względnie usługodawcy). Wynika to z faktu, że właśnie producent (usługodawca) posiada wszystkie informacje niezbędne do właściwego zaliczenia produktu do odpowiedniego grupowania PKWiU, tj. informacje dotyczące rodzaju użytego surowca, technologii wytwarzania, konstrukcji i przeznaczenia wyrobu lub charakteru usługi.

Należy jednak podkreślić, że dokonana przez producenta (usługodawcę) klasyfikacja nie może naruszać zasad budowy i logiki struktury PKWiU. W razie trudności przy zaliczaniu wyrobu (towaru) lub usługi do odpowiedniego grupowania PKWiU można wystąpić w tej sprawie do organów statystycznych. Procedury udzielania informacji w sprawie standardów klasyfikacyjnych (w tym Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług) określa Komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 24 stycznia 2005 r. w sprawie trybu udzielania informacji dotyczących standardów klasyfikacyjnych.

Tut. Organ nie jest uprawniony do przyporządkowywania formalnego towarów i usług do określonego grupowania klasyfikacyjnego. Podkreślić należy, że kwestie dotyczące zaklasyfikowania towaru lub usługi do właściwego grupowania statystycznego nie mieszczą się w ramach określonych w art. 14b § 1 ww. ustawy Ordynacja podatkowa, zgodnie z którym Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, na wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Tak więc niniejszą interpretację wydano w oparciu o grupowania PKWiU wskazane przez Wnioskodawcę we wniosku.

W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek z elementów opisu sprawy (w szczególności w przypadku błędnej klasyfikacji PKWiU wymienionych we wniosku czynności) lub zmiany stanu prawnego, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Przez towary – stosownie do art. 2 pkt 6 ustawy – rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

Według art. 7 ust. 1 ustawy przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Na podstawie art. 8 ust. 1 ustawy, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).

Stosownie do art. 8 ust. 2a ustawy, w przypadku gdy podatnik, działając we własnym imieniu, ale na rzecz osoby trzeciej, bierze udział w świadczeniu usług, przyjmuje się, że ten podatnik sam otrzymał i wyświadczył te usługi.

Pod pojęciem usługi (świadczenia) należy rozumieć każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie). Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa zalicza do grona usług każde świadczenie, które nie jest dostawą w myśl art. 7 ustawy. Zauważyć również należy, iż usługą będzie tylko takie świadczenie, w przypadku którego istnieje bezpośredni konsument, odbiorca świadczenia odnoszący korzyść o charakterze majątkowym.

W związku z powyższym czynność podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności. Przy czym związek pomiędzy otrzymywaną płatnością a świadczeniem na rzecz dokonującego płatności musi mieć charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można powiedzieć, że płatność następuje w zamian za to świadczenie.

Na mocy art. 15 ust. 1 ustawy, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Pod pojęciem działalności gospodarczej, na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy, rozumie się wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

W myśl art. 17 ust. 1 pkt 7 ustawy, podatnikami są również osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne nabywające towary wymienione w załączniku nr 11 do ustawy, z zastrzeżeniem ust. 1c, jeżeli łącznie spełnione są następujące warunki:

1.  dokonującym ich dostawy jest podatnik, o którym mowa w art. 15, u którego sprzedaż nie jest zwolniona od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 i 9,
2.  nabywcą jest podatnik, o którym mowa w art. 15, zarejestrowany jako podatnik VAT czynny,
3.  dostawa nie jest objęta zwolnieniem, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 2 lub art. 122.

W załączniku nr 11 do ustawy znajduje się wykaz towarów, o których mowa w ww. art. 17 ust. 1 pkt 7 ustawy.

Przepis art. 17 ust. 1 pkt 8 ustawy wskazuje, że podatnikami są również osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne nabywające usługi wymienione w załączniku nr 14 do ustawy, jeżeli łącznie spełnione są następujące warunki:

1.  usługodawcą jest podatnik, o którym mowa w art. 15, u którego sprzedaż nie jest zwolniona od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 i 9,
2.  usługobiorcą jest podatnik, o którym mowa w art. 15, zarejestrowany jako podatnik VAT czynny.

W przypadkach wymienionych w ust. 1 pkt 4, 5, 7 i 8, usługodawca lub dokonujący dostawy towarów nie rozlicza podatku należnego (art. 17 ust. 2 ustawy).

Stosownie do art. 17 ust. 1h ustawy, w przypadku usług wymienionych w poz. 2-48 załącznika nr 14 do ustawy, przepis ust. 1 pkt 8 stosuje się, jeżeli usługodawca świadczy te usługi jako podwykonawca.

Ww. załącznik nr 14 do ustawy, obowiązujący od dnia 1 stycznia 2017 r., zawiera (w poz. 2-48) zamkniętą listę usług budowlanych identyfikowanych przy pomocy Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (PKWiU), podlegających mechanizmowi odwróconego obciążenia w przypadku świadczenia tych usług przez podwykonawców.

Zatem powyższy przepis art. 17 ust. 1 pkt 8 ustawy wprowadza mechanizm polegający na przesunięciu obowiązku rozliczenia podatku VAT na podatnika, na rzecz którego świadczona jest usługa budowlana wymieniona w załączniku nr 14 do ustawy w poz. 2-48, jeżeli usługodawcą jest podatnik, o którym mowa w art. 15, u którego sprzedaż nie jest zwolniona od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 i ust. 9, natomiast usługobiorcą jest podatnik, o którym mowa w art. 15, zarejestrowany jako podatnik VAT czynny. Przy czym – zgodnie z art. 17 ust. 1h ustawy – mechanizm ten ma zastosowanie, jeżeli usługodawca świadczy te usługi jako podwykonawca. Jednocześnie zauważyć należy, że przy każdej z usług wymienionych w poz. 2-48 załącznika nr 14 do ustawy, podano również symbol klasyfikacji statystycznej PKWiU, co wskazuje, że tylko konkretne usługi sklasyfikowane pod danym symbolem, wymagają rozliczania podatku na zasadzie odwróconego obciążenia.

W świetle powyższego nabywca usług budowlanych wymienionych w poz. 2-48 załącznika nr 14 do ustawy, świadczonych przez podwykonawcę, staje się odpowiedzialny za rozliczenia podatku VAT od tych usług.

Natomiast transakcje, których przedmiotem jest świadczenie wymienionych w załączniku nr 14 do ustawy usług budowlanych, realizowane przez wykonawcę (generalnego wykonawcę) na rzecz inwestora (np. dewelopera budowlanego), podlegają opodatkowaniu według zasad ogólnych, tj. podatek VAT rozliczany jest przez wykonawcę (generalnego wykonawcę), natomiast inwestor otrzymuje fakturę na kwotę należności za wykonane usługi zawierającą podatek VAT.

Wskazać w tym miejscu należy, że ustawa o podatku od towarów i usług nie definiuje pojęcia „podwykonawca”, w związku z tym dla prawidłowego rozumienia tego terminu wystarczające będzie posłużenie się powszechnym jego znaczeniem wynikającym z wykładni językowej. Zgodnie z definicją zawartą w internetowym wydaniu Słownika języka polskiego, podwykonawca to firma lub osoba wykonująca pracę na zlecenie głównego wykonawcy (http://sjp.pwn.pl/sjp/podwykonawca;2503008).

Z kolei przy dalszych „podzleceniach” przyjąć należy podejście, zgodnie z którym podwykonawca zlecający jest – w stosunku do swojego podwykonawcy – głównym wykonawcą swojego zakresu prac (i w konsekwencji rozliczy „podzlecone” usługi budowlane na zasadzie odwróconego obciążenia).

Podsumowując przywołane wyżej regulacje należy stwierdzić, że mechanizm odwróconego obciążenia ma zastosowanie przy rozliczaniu podatku z tytułu świadczenia usług budowlanych wymienionych w załączniku nr 14 do ustawy (poz. 2-48), objętych wskazanymi w tym załączniku symbolami PKWiU, przez podwykonawcę. Podwykonawcą będzie każdy podmiot będący usługodawcą, który nie jest generalnym wykonawcą w ramach danej inwestycji budowlanej, przyjmującym zlecenie wykonania tej inwestycji bezpośrednio od inwestora.

Fakt zgłoszenia, lub nie, głównemu inwestorowi powierzenia prac podwykonawcy, pozostaje bez wpływu na posiadanie statusu podwykonawcy w rozumieniu ustawy o VAT. Status podwykonawcy wynika bowiem bezpośrednio z zawartych pisemnych umów, a w przypadku ich braku – świadczą o tym statusie okoliczności i charakter wykonywanych usług.

A zatem, rozliczanie podatku na zasadzie mechanizmu odwróconego obciążenia ma zastosowanie jeśli spełnione są następujące warunki:

*   świadczenie dotyczy usług wymienionych w załączniku nr 14 do ustawy (poz. 2-48), objętych wskazanymi tam symbolami PKWiU,

*   usługobiorca jest podatnikiem zarejestrowanym jako podatnik VAT czynny,

*   usługodawcą jest podatnik, o którym mowa w art. 15, u którego sprzedaż nie jest zwolniona od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 i 9 ustawy,

*   usługodawca świadczy usługi jako podwykonawca, czyli usługodawca nie jest generalnym wykonawcą usług.

Ustalenie, czy dana usługa podlega rozliczeniu zgodnie z mechanizmem odwróconego obciążenia, czy też zastosowanie będzie miała ogólna zasada rozliczenia podatku, ma charakter indywidualny. Oznacza to, że w każdym konkretnym przypadku należy zbadać, czy dane świadczenie jest usługą wymienioną w załączniku nr 14 do ustawy oraz czy usługa ta jest świadczona przez podwykonawcę. Dla zastosowania odwrotnego obciążenia konieczne jest spełnienie obu ww. przesłanek łącznie.

W odniesieniu do pytania nr 1 (oznaczonego we wniosku ORD-IN jako pytanie nr 2) należy wskazać w pierwszej kolejności, że – jak wynika z okoliczności sprawy – Spółdzielnia na potrzeby Mieszkańców nabywa od firm X, Y i Z usługi odpowiednio: spuszczania wody z instalacji grzewczej, wymiany podzielników ciepła oraz liczników wody – zaliczane do usług budowlanych wymienionych w poz. 2-48 załącznika nr 14 do ustawy. Następnie Spółdzielnia odsprzedaje ww. usługi budowlane Mieszkańcom. Zatem w opisanym przypadku Spółdzielnia jako główny wykonawca nabywa usługi budowlane wymienione w załączniku nr 14 do ustawy od firm X, Y i Z, działających w charakterze podwykonawców.

Mając powyższe na uwadze – wbrew twierdzeniu Spółdzielni – skoro Wnioskodawca i firmy X, Y i Z są czynnymi zarejestrowanymi podatnikami podatku VAT, a świadczone przez ww. firmy X, Y i Z usługi, sklasyfikowane pod symbolami PKWiU 43.22.11.0 i 43.22.12.0, są usługami wymienionymi w załączniku nr 14 do ustawy, to w przedmiotowej sprawie są spełnione przesłanki wynikające z art. 17 ust. 1 pkt 8 ustawy w zw. z art. 17 ust. 1h ustawy. A zatem ww. usługi spuszczania wody z instalacji grzewczej, wymiany podzielników ciepła oraz liczników wody wykonywane przez firmy X, Y i Z podlegają opodatkowaniu z zastosowaniem mechanizmu odwrotnego obciążenia.

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy w zakresie pytania nr 1 (oznaczonego we wniosku jako pytanie nr 2) należało uznać za nieprawidłowe.

Z kolei odnośnie pytania nr 2 (oznaczonego we wniosku ORD-IN jako pytanie nr 3) należy wskazać, że z przedstawionego opisu sprawy wynika, że Spółdzielnia Mieszkaniowa posiada umowę z firmą Y dotyczącą możliwości wykonania przez Pracowników Spółdzielni (Konserwatorów) drobnych napraw gwarancyjnych, za które firma Y zwraca poniesione koszty poprzez wystawioną przez Spółdzielnie fakturę. Są to głównie usługi wymiany liczników wody lub weryfikacji poprawności działania licznika. Wykonanie tejże usługi przez Pracowników Spółdzielni staje się dla firmy Y bardziej opłacalne niż wysyłanie do tak drobnej usługi całej ekipy montażowej. Podobna kwestia dotyczy firmy Z, która preferuje wymianę jednego podzielnika ciepła poprzez Pracownika Spółdzielni niż kierowanie ekipy montażowej na osiedle Wnioskodawcy w celu wykonania tak małego zakresu prac. Następnie mieszkańcy płacą za wykonywane usługi przez firmę Y, Z poprzez refakturę wystawianą przez Spółdzielnię.

Mając na uwadze powyższe w świetle powołanych przepisów stwierdzić należy, że w analizowanym przypadku jakkolwiek Spółdzielnia świadczy na rzecz firm Y i Z usługi wymienione w załączniku nr 14 do ustawy, to z okoliczności sprawy nie wynika, aby firmy X i Y działały na rzecz jakiegokolwiek podmiotu. Przedstawiony zatem przez Wnioskodawcę model transakcji nie wpisuje się w mechanizm odwrotnego obciążenia, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 8 ustawy.

Ponadto z przedstawionego opisu sprawy oraz zadanego we wniosku pytania nr 2 (oznaczonego jako pytanie nr 3) wynika jednoznacznie, że przedmiotem interpretacji są usługi wymiany wodomierzy oraz podzielników ciepła świadczone przez firmy Y i Z. Tym samym rozstrzygnięcie w zakresie zastosowania mechanizmu odwrotnego obciążenia na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 7 ustawy, który odnosi się do towarów, w okolicznościach niniejszej sprawy nie znajduje uzasadnienia.

W konsekwencji należy uznać, że dla świadczonych przez Wnioskodawcę usług na rzecz firm

Y i Z nie znajdzie zastosowania mechanizm odwrotnego obciążenia, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 7 i pkt 8 ustawy. Oznacza to, że ww. usługi objęte zakresem pytania nr 2 (oznaczonego we wniosku jako pytanie nr 3), wykonywane przez Wnioskodawcę na zlecenie firm Y i Z, podlegają opodatkowaniu podatkiem VAT na zasadach ogólnych.

Wobec powyższego, oceniając całościowo stanowisko Spółdzielni w zakresie pytania nr 2 (oznaczonego jako pytanie nr 3 wniosku), należało uznać je za nieprawidłowe. Jakkolwiek Wnioskodawca wywodzi prawidłowy skutek prawny w postaci braku zastosowania mechanizmu odwrotnego obciążenia, jednakże jest on oparty na odmiennej niż tut. Organ argumentacji.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Tut. Organ informuje, iż wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem wniosku (zapytania) Zainteresowanego. Inne kwestie przedstawione we wniosku, które nie zostały objęte pytaniem, nie mogą być – zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej – rozpatrzone.

Ponadto jako element opisu sprawy przyjęto, że nabywane przez Spółdzielnię usługi objęte zakresem pytania nr 2 (oznaczonego we wniosku ORD-IN jako pytanie nr 3) są refakturowane na Mieszkańców.

Końcowo należy jeszcze raz podkreślić, że tut. Organ nie jest uprawniony do przyporządkowywania formalnego towarów i usług do określonego grupowania klasyfikacyjnego. Kwestie dotyczące zaklasyfikowania towaru lub usługi do właściwego grupowania statystycznego nie mieszczą się w ramach określonych w art. 14b § 1 ww. ustawy Ordynacja podatkowa, zgodnie z którym Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, na wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Tak więc niniejszą interpretację wydano w oparciu o grupowanie PKWiU wskazane przez Zainteresowanego we wniosku.

Zaznacza się także, że zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Zainteresowany ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). Wydając przedmiotową interpretację tut. Organ oparł się na wynikającym z treści wniosku opisie sprawy. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek z elementów opisu sprawy (w szczególności w przypadku błędnej klasyfikacji PKWiU wymienionych we wniosku czynności) lub zmiany stanu prawnego, wydana interpretacja traci swą aktualność.

Ponadto wskazać należy, że niniejszą interpretacją załatwiono wniosek dotyczący stanu faktycznego w zakresie podatku od towarów i usług. Natomiast odnośnie wniosku w części dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych, zostanie wydane odrębne rozstrzygnięcie.

Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1.  z zastosowaniem art. 119a;
2.  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3.  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych (art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej).

Powyższe unormowania należy odczytywać łącznie z przepisami art. 33 ustawy z 23 października 2018 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy – Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2193), wprowadzającymi regulacje intertemporalne.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w dwóch egzemplarzach (art. 47 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, z późn. zm.) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała.