Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBII/2/423-4/08/AK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2009-03-04
Teza: Czy różnica pomiędzy wartością nominalną a wartością wynagrodzenia należnego udziałowcom z tytułu odsprzedaży udziałów w celu umorzenia stanowi przychód spółki?
Słowa kluczowe: udział-nabycie udziałów; umorzenie; wynagrodzenia; wynagrodzenia-wynagrodzenie udziałowców; zyski-udział w zyskach osób prawnych
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 1

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 08 grudnia 2008r. (data wpływu do tut. Biura 11 grudnia 2008r.), uzupełnionym w dniu 13 lutego 2009r. o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie skutków podatkowych nabycia udziałów za wynagrodzeniem w celu ich umorzenia - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 11 grudnia 2008r. wpłynął do tut. Biura ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie skutków podatkowych nabycia udziałów za wynagrodzeniem w celu ich umorzenia.

W związku z brakami formalnymi stwierdzonymi we wniosku, pismem z dnia 05 lutego 2009r. Znak: IBPB II/2/423-4/08/AK wezwano wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku. Uzupełnienia dokonano w dniu 13 lutego 2009r.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

Dnia 15 czerwca 2007r. w firmie utworzono nowe udziały dla dwóch krajowych osób fizycznych. Z tytułu utworzenia nowych udziałów zwiększono kapitał o 11 700 000,00 PLN, w tym: podstawowy - 150 000,00 PLN, zapasowy – 11 550 000,00 PLN.

W grudniu 2008r. spółka zgodnie z art. 199 Kodeksu spółek handlowych odkupiła od nowych wspólników udziały celem umorzenia. Udziały zostały odkupione za wynagrodzeniem 10 000 000,00 PLN. W momencie umorzenia udziałów (po spełnieniu warunków określonych w art. 199 Kodeksu spółek handlowych) zostanie pomniejszony kapitał o 11 700 000,00 PLN czyli o wartość nominalną udziałów.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy różnica pomiędzy wartością nominalną a wartością wynagrodzenia należnego udziałowcom z tytułu odsprzedaży udziałów stanowi przychód spółki?

Zdaniem spółki, zgodnie z art. 10 ustawy z dnia 15 lutego 1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych, kwota 1 700 000,00 PLN stanowi przychód spółki, stanowiący podstawę opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych.

Na tle przedstawionego stanu faktycznego stwierdzam co następuje.

Umarzanie udziałów w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością stanowi odrębną instytucję prawa prywatnego, uregulowaną przepisami ustawy z dnia 15 września 2000r. Kodeks spółek handlowych (Dz. U. Nr 94, poz. 1037 ze zm.). Umorzenie udziałów polega na ich prawnym unicestwieniu, tj. wygaśnięciu wszelkich praw, zarówno o charakterze majątkowym, jak i korporacyjnym, wynikających z udziałów. Kwestie związane z umorzeniem udziałów w spółce z o.o. reguluje art. 199 § 1 ww. ustawy. Zgodnie z treścią tego artykułu udział może być umorzony jedynie po wpisie spółki do rejestru i tylko w przypadku, gdy umowa spółki tak stanowi. Udział może być umorzony za zgodą wspólnika w drodze nabycia udziału przez spółkę (umorzenie dobrowolne) albo bez zgody wspólnika (umorzenie przymusowe). Przesłanki i tryb przymusowego umorzenia określa umowa spółki.

Umorzenie udziału wymaga uchwały zgromadzenia wspólników, która powinna określać w szczególności podstawę prawną umorzenia i wysokość wynagrodzenia przysługującego wspólnikowi za umorzony udział (art. 199 § 2 tej ustawy). Zgodnie z § 7 powołanego artykułu, w razie umorzenia wymagającego obniżenia kapitału zakładowego, umorzenie to następuje z chwilą obniżenia kapitału zakładowego. Ja wynika z art. 199 § 3 Kodeksu za zgodą wspólnika umorzenie udziału może nastąpić bez wynagrodzenia.

Z treści powołanych przepisów wynika, że nabycie udziałów w celu ich umorzenia jest szczególnym rodzajem czynności prawnej. Nie następuje ono na mocy umowy cywilnoprawnej, jak ma to miejsce w przypadku odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz. U. z 2000r. Nr 54, poz. 654 ze zm.), ale w oparciu o postanowienia uchwały zgromadzenia wspólników. Celem tej czynności nie jest nabycie dóbr – spółka nie otrzymuje żadnego realnego przysporzenia majątkowego od wspólnika w zamian za wypłacane wynagrodzenie. Jej istota polega na dokonaniu zmiany w strukturze kapitałowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością.

Zgodnie z art. 7 ust. 1 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych przedmiotem opodatkowania podatkiem dochodowym jest dochód bez względu na rodzaj źródeł przychodów, z jakich dochód ten został osiągnięty; w wypadkach, o których mowa w art. 21 i 22, przedmiotem opodatkowania jest przychód. Natomiast z art. 7 ust. 2 ww. ustawy wynika, że dochodem jest, z zastrzeżeniem art. 10 i 11, nadwyżka sumy przychodów nad kosztami ich uzyskania, osiągnięta w roku podatkowym; jeżeli koszty uzyskania przychodów przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą.

W myśl art. 10 ust. 1 ww. ustawy w brzmieniu obowiązującym do końca 2008r. dochodem (przychodem) z udziału w zyskach osób prawnych, z zastrzeżeniem art. 12 ust. 1 pkt 4a i 4b, jest dochód (przychód) faktycznie uzyskany z tego udziału (akcji), w tym także:

1.  dochód z umorzenia udziałów (akcji),
2.  dochód uzyskany z odpłatnego zbycia udziałów (akcji) na rzecz spółki, w celu umorzenia tych udziałów (akcji),
3.  wartość majątku otrzymanego w związku z likwidacją osoby prawnej,
4.  dochód przeznaczony na podwyższenie kapitału zakładowego, a w spółdzielniach - dochód przeznaczony na podwyższenie funduszu udziałowego oraz dochód stanowiący równowartość kwot przekazanych na ten kapitał (fundusz) z innych kapitałów (funduszy) osoby prawnej,
5.  w przypadku połączenia lub podziału spółek - dopłaty w gotówce otrzymane przez udziałowców (akcjonariuszy) spółki przejmowanej, spółek łączonych lub dzielonych,
6.  w przypadku podziału spółek, jeżeli majątek przejmowany na skutek podziału, a przy podziale przez wydzielenie majątek przejmowany na skutek podziału lub majątek pozostający w spółce, nie stanowią zorganizowanej części przedsiębiorstwa - ustalona na dzień podziału nadwyżka nominalnej wartości udziałów (akcji) przydzielonych w spółce przejmującej lub nowo zawiązanej nad kosztami nabycia lub objęcia udziałów (akcji) w spółce dzielonej, obliczonymi zgodnie z art. 15 ust. 1k albo art. 16 ust. 1 pkt 8; jeżeli podział spółki następuje przez wydzielenie, kosztem uzyskania przychodów jest wartość lub kwota wydatków poniesionych przez udziałowca (akcjonariusza) na objęcie lub nabycie udziałów (akcji) w spółce dzielonej, ustalona w takiej proporcji, w jakiej pozostaje u tego udziałowca wartość nominalna unicestwianych udziałów (akcji) w spółce dzielonej do wartości nominalnej udziałów (akcji) przed podziałem,
7.  zapłata, o której mowa w art. 12 ust. 4d.

Katalog dochodów z tytułu udziału w zyskach osób prawnych jest katalogiem otwartym, o czym świadczy użycie w przepisie art. 10 ust. 1 sformułowania „w tym także”. Oznacza to, iż wymienione w przepisach przykłady nie stanowią jedynych kategorii podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych. Istotne jest jednak aby dochody takie były faktycznie uzyskane przez podatnika (oddane do dyspozycji).

Z przedłożonego wniosku wynika, iż spółka zamierza dokonać dobrowolnego umorzenia udziałów za wynagrodzeniem. Wartość tego wynagrodzenia, należnego udziałowcom z tytułu odsprzedaży udziałów jest mniejsza niż wartość nominalna udziałów, o którą zostanie pomniejszony kapitał zakładowy spółki. Zatem udziały zostaną nabyte przez spółkę za wynagrodzeniem niższym, niż ich wartość nominalna. Następnie spółka dokona umorzenia nabytych udziałów.

Tym samym należy zauważyć, że różnica między wartością nominalną udziałów, a wartością wynagrodzenia należnego udziałowcom z tytułu zbycia udziałów nie została postawiona spółce do dyspozycji. Spółka bowiem w sensie ekonomicznym nic nie uzyskała i nie nastąpiło po jej stronie żadne przysporzenie majątkowe (spółka otrzymuje udziały, by je umorzyć).

Reasumując, różnice między wartością nominalną udziałów, a wartością wynagrodzenia należnego udziałowcom z tytułu zbycia udziałów nie będą podlegały opodatkowaniu, jako przychód z tytułu udziału w zyskach osób prawnych na podstawie art. 10 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Zatem stanowisko spółki należy uznać za nieprawidłowe.

We wniosku ORD-IN z dnia 08 grudnia 2008r. w pozycji 34 wnioskodawca wskazał, iż przedstawiona przez niego sytuacja dotyczy zdarzenia przyszłego. Natomiast w uzupełnieniu do wniosku wskazano, że przedmiotowa sytuacja nastąpiła w grudniu 2008r. a zatem wydana interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa S. Wyszyńskiego 2, 44-100 Gliwice, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.