Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPTPP4/443-823/14-6/ALN
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi
Data wydania: 2015-03-25
Teza: Uznanie udostępniania przez Gminę budynku na rzecz Biblioteki za usługę podlegającą opodatkowaniu VAT niekorzystającą ze zwolnienia.
Słowa kluczowe: gmina; opodatkowanie-podstawa opodatkowania; podatek-podatek naliczony; podatnik; usługi
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 5; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 8

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749, z późn. zm.) oraz § 5a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko – przedstawione we wniosku z dnia 7 listopada 2014 r. (data wpływu 10 listopada 2014 r.) uzupełnionym pismami z dnia 16 lutego 2015 r. (data wpływu 18 lutego 2015 r.) oraz 20 marca 2015 r. (data wpływu 23 marca 2015 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie uznania czynności udostępniania przez Gminę budynku na rzecz Biblioteki za usługę podlegającą opodatkowaniu VAT niekorzystającą ze zwolnienia – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 10 listopada 2014 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie:

*   uznania czynności udostępniania przez Gminę budynku na rzecz Biblioteki za usługę podlegającą opodatkowaniu VAT niekorzystającą ze zwolnienia;

*   prawa do pełnego odliczenia podatku naliczonego wykazanego na fakturach dotyczących wydatków Inwestycyjnych i bieżących ponoszonych na budynek Bibliotecznego Centrum \`(...)\`,

*   okresu rozliczeniowego, w którym Gmina winna dokonać odliczenia podatku VAT naliczonego.

Wniosek uzupełniono pismami z dnia 16 lutego 2015 r. (data wpływu 18 lutego 2015 r.) oraz 20 marca 2015 r. (data wpływu 23 marca 2015 r.) o doprecyzowanie opisy sprawy.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe. (ostatecznie doprecyzowane w uzupełnieniach wniosku)

Gmina x (dalej: Gmina) jest zarejestrowanym, czynnym podatnikiem VAT. Na terenie Gminy działa Gminna Biblioteka Publiczna w x (dalej: Biblioteka). Biblioteka jest samorządową instytucją kultury, posiadającą odrębną od Gminy osobowość prawną, działającą w szczególności na podstawie ustawy z dnia 25 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej (Dz. U. z 1991. r. Nr 11 ,poz. 493). Biblioteka jest zarejestrowana jako podatnik VAT, korzystający z tzw. zwolnienia ze względu na obroty z VAT, zgodnie z brzmieniem art. 113 ustawy o VAT.

Gmina jest właścicielem nieruchomości zabudowanej, w której znajdował się stary budynek Urzędu Gminy. Od roku 2013 Gmina jest w trakcie realizacji inwestycji polegającej na przebudowie starego budynku Urzędu Gminy na Biblioteczne Centrum (dalej: „Inwestycja”). Biblioteczne Centrum (dalej: Centrum) po zakończeniu realizacji Inwestycji pozostanie własnością Gminy. Na dzień złożenia niniejszego wniosku Centrum nie zostało jeszcze oddane do użytkowania.

W związku z realizacją Inwestycji, Gmina ponosiła/ponosi/będzie ponosić wydatki między innymi na:

*   roboty budowlane i rozbiórkowe,

*   roboty instalacyjne oraz elektryczne,

*   budowę parkingu oraz placów przed Centrum, (dalej łącznie zwane jako: „Wydatki Inwestycyjne”).

Poniesione/ponoszone przez Gminę Wydatki Inwestycyjne były/są/będą udokumentowane fakturami VAT wystawionymi na Gminę przez dostawców/wykonawców z wykazanymi na nich kwotami VAT.

Gmina w celu sfinansowania Inwestycji zawarła w dniu 14 sierpnia 2013 r. umowę o dofinansowanie w formie dotacji z Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich do kwoty netto nakładów (kwoty obejmujące podatek VAT nie były/nie są objęte dofinansowaniem w ramach powyższej umowy). Gmina pragnie zaznaczyć, że wniosek o dofinansowanie przedmiotowej inwestycji nie zawierał pozycji (rubryki, pola itp.) przewidzianej dla wskazania zamiaru wykorzystania Centrum.

Ponadto, Gmina będzie ponosić wydatki bieżące związane z zapewnieniem prawidłowego funkcjonowania Centrum, np. drobne naprawy, zakup energii elektrycznej i innych mediów, zakup usług obcych itp.

Ponoszone przez Gminę wydatki bieżące związane z Centrum będą dokumentowane fakturami VAT wystawionymi na Gminę przez dostawców/wykonawców z wykazanymi na nich kwotami VAT.

Bezpośrednio od momentu zakończenia realizacji Inwestycji, Gmina zamierza rozpocząć obciążanie Biblioteki z tytułu korzystania z pomieszczeń Centrum w oparciu o miesięczne koszty dostawy lub zużycia mediów, jak np. energii elektrycznej, wody, telefonów stacjonarnych, ubezpieczenia oraz usług odprowadzania ścieków niezbędnych do zapewnienia prawidłowego funkcjonowania budynku (dalej: Media) zgodnie z porozumieniem o administrowaniu, które zostanie zawarte pomiędzy Gminą a Biblioteką. W konsekwencji, samo udostępnianie Centrum będzie miało zasadniczo charakter nieodpłatny, jednakże Gmina będzie obciążać Bibliotekę z tytułu dostawy Mediów.

Gmina pragnie wskazać, iż jeszcze przed momentem rozpoczęcia realizacji przedmiotowej Inwestycji miała i nadal ma zamiar udostępniać Centrum Bibliotece za zwrotem kosztów z tytułu Mediów. Tym samym, czynnikiem decydującym o podjęciu realizacji Inwestycji przez Gminę (a tym samym ponoszenia Wydatków Inwestycyjnych związanych z Inwestycją) był i nadal jest zamiar wykonywania czynności opodatkowanych VAT.

Po określeniu ilości zużytych przez Bibliotekę Mediów w danym okresie rozliczeniowym (m.in. na podstawie otrzymanych faktur od dostawców niektórych usług, np. energii elektrycznej) Gmina będzie wystawiała na rzecz Biblioteki stosowne faktury dokumentujące koszty ich nabycia lub wytworzenia (np. Gmina samodzielnie będzie dostawcą wody). Kwestie udostępniania i obciążania za zużycie Mediów, będą uregulowane w ramach ustaleń pomiędzy stronami (tj. Gminą a Biblioteką) w formie wspomnianego powyżej porozumienia o administrowaniu i będą ze sobą ściśle powiązane - gdyby bowiem przykładowo Gmina nie zamierzała udostępniać budynku Centrum na rzecz Biblioteki (np. gdyby Gmina samodzielnie wykorzystywała ten obiekt do prowadzenia działalności), nie byłoby konieczności uregulowania przedmiotowych kwestii pomiędzy Gminą a Biblioteką i obciążania Biblioteki wartością wydatków związanych ze zużyciem Mediów.

Wystawiane przez Gminę na rzecz Biblioteki faktury będą ujmowane w rejestrach sprzedaży Gminy.

Wartość netto wraz z należnym VAT z tytułu powyższego świadczenia Gmina planuje wykazywać w składanych deklaracjach VAT-7.

Gmina nie dokonała odliczenia VAT od powyższych wydatków poniesionych na Centrum, ponieważ w pierwszej kolejności kwestię tę Gmina zamierza potwierdzić w drodze interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego.

Gmina będzie na podstawie porozumienia o administrowaniu udostępniać budynek Centrum Bibliotecznego na rzecz Biblioteki i z tego tytułu będzie obciążać Bibliotekę z tytułu dostawy. Z tytułu udostępniania Budynku na rzecz Biblioteki Gmina będzie uzyskiwać od Biblioteki wartość (koszt) zużytych przez Bibliotekę Mediów. Gmina planuje udostępnić Centrum Bibliotece na podstawie porozumienia o administrowaniu, będącego umową cywilnoprawną.

Gmina będzie obliczała kwotę należną, z tytułu udostępniania Centrum w oparciu o miesięczne koszty dostawy lub zużycia mediów, tzn. energii elektrycznej, wody, telefonów stacjonarnych, ubezpieczenia, usług dostaw wody oraz odprowadzania ścieków, niezbędnych do zapewnienia prawidłowego funkcjonowania opisywanego budynku.

Podstawą obliczenia kwoty za media, którymi Gmina będzie obciążać Bibliotekę będą faktury otrzymane od dostawców usług, np. energii elektrycznej (opłaty licznikowe oraz opłaty ryczałtowe, opłaty stałe lub opłaty zmienne, telefonów stacjonarnych (abonament, opłaty za rozmowy i inne usługi), a także w oparciu o koszty nabycia lub wytworzenia w odniesieniu do usług dostawy wody (licznik) i odprowadzania ścieków (licznik, pomiar m3), które Gmina będzie świadczyć samodzielnie lub przez podwykonawców.

Wydatki Inwestycyjne będące przedmiotem zapytania, służyły/służą/będą służyły wytworzeniu nieruchomości w rozumieniu art. 2 pkt 14a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054, z późn. zm.).

Gmina jeszcze przed rozpoczęciem realizacji inwestycji zamierzała i nadal zamierza wykorzystywać nabyte towary i usługi wyłącznie do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług, tj. do czynności udostępniania Centrum na rzecz Biblioteki.

Gmina jeszcze przed rozpoczęciem realizacji inwestycji zamierzała i nadal zamierza wykorzystywać nabyte towary i usługi wyłącznie do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług, tj. do czynności udostępniania Centrum na rzecz Biblioteki. Gmina dysponuje m.in. Porozumieniem nr 104/2012 r. z dnia 28.12.2014 r. w sprawie sposobu wykorzystania budynku urzędu gminy po zakończeniu jego dotychczasowej funkcji, zawartym pomiędzy Gminą a Biblioteką, z którego wynika taki cel.

Wnioskodawca wskazał, że na moment sporządzania odpowiedzi na wezwanie budynek Bibliotecznego Centrum nie został oddany do użytkowania. Po oddaniu Centrum do użytkowania Gmina będzie je wykorzystywała wyłącznie do czynności udostępniania na rzecz Biblioteki.

Gmina udostępni Bibliotece wszystkie pomieszczenia w budynku Bibliotecznego Centrum.

Przedmiotem umowy pomiędzy Gminą a Biblioteką jest oddanie przez Gminę i przyjęcie przez Bibliotekę obowiązków administrowania Bibliotecznym Centrum, położonym w x wraz z wyposażeniem oraz z urządzeniami służącymi do obsługi. Biblioteka będzie wykorzystywała Centrum wyłącznie dla swoich potrzeb, tzn. zgodnie ze swoim statutem oraz aktami prawnymi, na podstawie których funkcjonuje.

Biblioteka nie podnajmuje/wynajmuje pomieszczeń Centrum podmiotom trzecim, lecz wszystkie pomieszczenia Centrum w całości będą wykorzystywane jedynie przez Bibliotekę do wykonywania zadań, dla których została powołana.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.(oznaczone we wniosku jako pytanie nr 1)

Czy w przedmiotowej sytuacji, po stronie Gminy dojdzie do odpłatnego świadczenia na rzecz Biblioteki usługi podlegającej opodatkowaniu VAT, niekorzystającej ze zwolnienia, polegającej na odpłatnym udostępnianiu Centrum?

Zdaniem Wnioskodawcy

W przedmiotowej sytuacji, Gmina będzie świadczyć na rzecz Biblioteki odpłatną, podlegająca opodatkowaniu VAT (niekorzystającą ze zwolnienia z VAT) usługę polegającą na odpłatnym udostępnianiu Centrum.

UZASADNIENIE

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, podatnikami są osoby prawe, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Stosownie natomiast do treści art. 15 ust. 6 ustawy o VAT, nie uważa się za podatników organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Zgodnie z przytoczonymi powyżej przepisami ustawy o VAT, w niektórych sytuacjach gminy mogą być podatnikami VAT z tytułu wykonywanych czynności. Taka sytuacja ma miejsce, o ile działania gminy są wykonywane na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych. Tym samym, w przypadku, gdy Gmina realizuje należące do niej zadania na podstawie umów cywilnoprawnych, tj. na warunkach i w okolicznościach właściwych również dla podmiotów prowadzących działalność gospodarczą - powinna być ona traktowana jako podatnik VAT, gdyż w przedmiotowym zakresie działa ona de facto w sposób analogiczny do tych podmiotów.

Gminy są wyposażone w osobowość prawną oraz w określonym zakresie wykonują samodzielnie działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT. Należy zatem uznać, iż spełniają zawartą w tym przepisie definicję podatnika VAT.

Natomiast, stosownie do art. 5 ust. 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu VAT podlegają m.in. odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy o VAT, przez dostawę towarów rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.

Natomiast zgodnie z art. 7 ust. 2 ustawy o VAT, przez dostawę towarów, rozumie się również przekazanie nieodpłatnie przez podatnika towarów należących do jego przedsiębiorstwa, w szczególności:

1.  przekazanie lub zużycie towarów na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia,
2.  wszelkie inne darowizny

\- jeżeli podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów lub ich części składowych.

Z uwagi na fakt, iż Gmina, nie przenosi prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, ani nie dochodzi w szczególności do przekazania lub zużycia towarów na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w przedstawionym stanie faktycznym, nie mamy do czynienia z odpłatną dostawą towarów, o której mowa w art. 7 ust. 1 i ust. 2 ustawy o VAT.

Z kolei, zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów.

Z brzmienia powołanych przepisów wynika, iż pojęcia dostawy towarów i świadczenia usług na gruncie ustawy o VAT uzupełniają się w tym sensie, iż co do zasady, czynności podejmowane przez podatników należy uznać za świadczenie usług, o ile nie stanowią one dostawy towarów. Takie skonstruowanie zakresu czynności opodatkowanych prowadzi do zapewnienia zasady powszechności opodatkowania.

Mając na względzie przedstawiony stan prawny oraz to, że udostępnione na rzecz Biblioteki Centrum pozostanie własnością Gminy, zdaniem Gminy, należy uznać, że świadczenie jego udostępniania na podstawie ustaleń pomiędzy Gminą a Biblioteką, na gruncie ustawy o VAT, będzie stanowić świadczenie usług przez Gminę na rzecz Biblioteki.

Kolejną kwestią, którą należy w takiej sytuacji rozważyć, jest odpłatność świadczonych przez Gminę usług. W opinii Gminy, daną usługę można uznać za odpłatną, jeśli pomiędzy obiema stronami transakcji istnieje stosunek prawny (została zawarta umowa), a za dokonaną usługę zostanie wypłacone wynagrodzenie.

Jak wskazano w opisie sprawy, Gmina zamierza udostępniać Centrum na rzecz Biblioteki do wykorzystywania na potrzeby własnej działalności, z drugiej strony zaś, zgodnie z ustaleniami, Biblioteka będzie zobowiązana do uiszczenia na rzecz Gminy wynagrodzenia z tytułu zużycia Mediów niezbędnych do funkcjonowania Centrum.

Przedmiotowy stosunek prawny będzie zatem dwustronnie zobowiązujący i wzajemny. Skoro wynagrodzenie za zużyte Media na rzecz Gminy będzie stanowiło obligatoryjny element powyższego stosunku zobowiązaniowego, to świadczenie Gminy na rzecz Biblioteki powinno, zdaniem Gminy, zostać uznane za odpłatne świadczenie usług dla potrzeb VAT. Co więcej, na gruncie ustawy o VAT nie zostały przewidziane czynności częściowo odpłatne. Zatem jeśli za daną usługę przewidziane jest wynagrodzenie (stanowiące w tym przypadku równowartość kosztu zużytych Mediów), to takie świadczenie należy uznać za odpłatne. Mamy tu bowiem do czynienia z pewnego rodzaju złożonym świadczeniem, dla którego należy jednakże ustalić jedno wspólne wynagrodzenie (niezależnie od tego jak zostało ono skalkulowane).

Jednocześnie Gmina wskazuje, że jej zdaniem, planowane udostępnienie Centrum do użytkowania Bibliotece na warunkach określonych w opisie sprawy nie będzie czynnością zwolnioną z VAT bądź wyłączoną z opodatkowania VAT.

Stanowisko Gminy znajduje potwierdzenie w wydawanych w imieniu Ministra Finansów interpretacjach indywidualnych, w podobnych sprawach. Przykładowo, w interpretacji indywidualnej z dnia 22 lipca 2014 r., o sygn. IPTPP2/443-297/14-4/JS, Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi odnosząc się do stanu faktycznego w zakresie opodatkowania i niekorzystania ze zwolnienia z VAT usługi udostępnienia sieci kanalizacji sanitarnej stwierdził, że: „Wskazać należy, że kwota opłat z tytułu kosztów związanych z dostawą energii elektrycznej, będzie należnością Wnioskodawcy, wynikającą z umowy, na podstawie której dojdzie do udostępnienia sieci kanalizacji sanitarnej, a więc będzie należnością z tytułu odpłatnego świadczenia usługi. Nie będzie odrębnym elementem, ale będzie tworzyć pewną całość, stanowiącą z ekonomicznego punktu widzenia jedno świadczenie. Bez usługi podstawowej - usługi udostępnienia sieci kanalizacji sanitarnej - odsprzedaż energii elektrycznej utraciłaby swój sens. Opłaty z tytułu dostawy energii elektrycznej będą służyć tylko zapewnieniu prawidłowego wykonania i korzystania z usługi głównej.

W świetle powyższego, udostępnienie do eksploatacji wybudowanych sieci kanalizacji sanitarnej w ramach umowy zawartej między Wnioskodawcą a Spółką, tj. czynności cywilnoprawnej, skutkować będzie uzyskiwaniem korzyści majątkowej po stronie Wnioskodawcy. Dlatego czynność ta będzie stanowić odpłatną usługę, o której mowa w art. 8 ust. 1 ustawy świadczoną przez podatnika VAT.”

Ponadto, w interpretacji indywidualnej z dnia 23 października 2013 r., sygn. ILPP1/443-662/13-4/AI, Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu w analogicznej sprawie, stwierdził, że „Na gruncie podatku od towarów i usług nie występują czynności częściowo odpłatne. Jeśli tylko czynność została wykonana za wynagrodzeniem, to jest ona odpłatna. Nie ma żadnego znaczenia, czy wynagrodzenie to pokrywa koszty świadczenia tej czynności poniesione przez podatnika ewentualnie kreuje dla podatnika zysk. Także czynności wykonane „po kosztach” ich świadczenia, bądź poniżej tych kosztów, są czynnościami odpłatnymi, o ile tylko pobrano za nie wynagrodzenie.

Biorąc pod uwagę przepisy ustawy oraz ww. okoliczności przedstawione przez Wnioskodawcę stwierdzić należy, że czynności wykonywane przez Wnioskodawcę na rzecz CKiP stanowią świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy. Wynika to, z faktu, że Wnioskodawca refakturuje na podmiot trzeci używający przedmiot użyczenia, koszty usług dotyczących udostępnionych do używania obiektów (świetlic wiejskich) w postaci należności za wodę oraz energię elektryczną i cieplną.

Zatem w przedstawionej sytuacji nie występuje nieodpłatne świadczenie usług przez Wnioskodawcę na rzecz ww. podmiotu, ale ma miejsce odpłatne udostępnianie świetlic wiejskich.”

Podobne stanowisko zostało wyrażone w interpretacji indywidualnej z dnia 26 września 2012 r., sygn. IBPPl/443-672/12/LSz, Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach w analogicznej sprawie stwierdził, że „Na gruncie podatku od towarów i usług nie występują czynności częściowo odpłatne. Jeśli tylko czynność została wykonana za wynagrodzeniem, to jest ona odpłatna. Nie ma żadnego znaczenia, czy wynagrodzenie to pokrywa koszty świadczenia tej czynności poniesione przez podatnika, ewentualnie kreuje dla podatnika zysk. Także czynności wykonane „po kosztach” ich świadczenia, bądź poniżej tych koszów, są czynnościami odpłatnymi, o ile tylko pobrano za nie wynagrodzenie.

Biorąc pod uwagę przepisy ustawy o podatku VAT oraz ww. okoliczności przedstawione przez Wnioskodawcę stwierdzić należy, że czynności wykonywane przez Wnioskodawcę na rzecz ww. podmiotów (jednostek budżetowych, stowarzyszeń, instytucji kultury, Rady Rodziców) stanowią świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o VAT. Wynika to z faktu, że Wnioskodawca refakturuje na podmioty trzecie używające przedmiotów użyczenia, koszty usług oraz dostaw towarów dotyczących udostępnianych do używania obiektów w postaci należności za wodę, energię elektryczną, cieplną, gaz, kanalizację, sprzątanie i środki czystości.

Zatem w przedstawionej sytuacji nie mamy do czynienia z nieodpłatnym świadczeniem usług przez Wnioskodawcę na rzecz ww. podmiotów, ale z odpłatnym udostępnianiem pomieszczeń”.

Podobne stanowisko zostało również wyrażone w interpretacji indywidualnej z dnia 16 lipca 2012 r., sygn. IBPP1/443-358/12/ES, w której Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach uznał, iż „W świetle powyższego uznać należy, iż opisana powyżej usługa użyczenia lokali użytkowych jest usługą złożoną tzn. taką, która łączy w sobie usługę sensu stricte użyczenia lokalu i przyporządkowane do niej usługi związane z zapewnieniem możliwości pełnowartościowego użytkowania użyczanego lokalu takie jak dostawa wody, energii elektrycznej, gazu, c.o., odprowadzania ścieków, wywozu śmieci, które są nierozerwalnie ze sobą związane. (\`(...)\`)

Należy zatem uznać, iż w przedmiotowej sprawie usługą podstawową jest wynikająca z umowy usługa użyczenia lokali użytkowych świadczona przez Wnioskodawcę na rzecz biorących w użyczenie ww. lokale, natomiast kwota opłat z tytułu kosztów związanych z zapewnieniem mediów (woda, energia elektryczna, gaz, c.o., odprowadzenie ścieków, wywóz śmieci) pozostaje w bezpośrednim związku z przedmiotem umowy. Stanowią one integralną część świadczonych przez Wnioskodawcę usług. Pełnią funkcję pomocniczą w stosunku do usługi zasadniczej jaką jest umowa użyczenia lokalu”.

Do podobnej sytuacji odniósł się również Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji indywidualnej z dnia 2 marca 2012 r., sygn. IPPP3/443-1549/11-2/KB, w której potwierdził, że „Wskazać należy, iż ww. kwota opłat z tytułu kosztów związanych z zapewnieniem mediów (energia elektryczna, woda, wywóz odpadów, odprowadzenie ścieków) jest należnością Wnioskodawcy, wynikającą z umowy na podstawie której doszło do udostępnienia lokalu, a więc jest należnością z tytułu odpłatnego świadczenia usługi. Nie jest odrębnym elementem, ale tworzy pewną całość, stanowiącą z ekonomicznego punktu widzenia jedno świadczenie. Bez usługi podstawowej - usługi użyczenia lokalu - odsprzedaż energii elektrycznej, wody, odbiór nieczystości, centralne ogrzewanie, utraciłoby swój sens. Opłaty z tytułu dostawy mediów służą tylko zapewnieniu prawidłowego wykonania i korzystania z usługi głównej.

A zatem, w przypadku świadczenia usługi użyczenia lokalu wraz z odsprzedażą mediów na potrzeby użytkownika lokalu, mamy do czynienia z jedną kompleksową usługą. Wobec powyższego przedmiotem opodatkowania jest skategoryzowana usługa, nie zaś zbiór wyodrębnionych w jej ramach usług”. Identyczne stanowisko zostało zaprezentowane również w interpretacji indywidualnej Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z dnia 11 maja 2012 r. o sygn. IBPP3/443-195/12/EJ oraz w interpretacji indywidualnej Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z dnia 27 listopada 2013 r., sygn. IPTPP4/443-698/13-2/OS.

Reasumując, zdaniem Gminy, w przedmiotowej sytuacji opisanej w stanie faktycznym (zdarzeniu przyszłym) niniejszego wniosku, Gmina będzie świadczyć na rzecz Biblioteki odpłatną, podlegająca opodatkowaniu VAT (niekorzystającą ze zwolnienia z VAT) usługę polegającą na odpłatnym udostępnianiu Centrum.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 z późn. zm.), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu ww. podatkiem podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy – przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.

Natomiast w art. 8 ust. 1 ustawy wskazano, że przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7.

Z treści powołanego wyżej przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy jednoznacznie wynika, że dostawa towarów i świadczenie usług, co do zasady podlegają opodatkowaniu VAT jedynie wówczas, gdy czynności te są wykonywane odpłatnie.

Ustawodawca jednakże przewidział od powyższej reguły wyjątki, które zostały zawarte – w przypadku dostawy towarów – w art. 7 ust. 2 oraz – w przypadku świadczenia usług – w art. 8 ust. 2 ustawy.

I tak, na mocy art. 8 ust. 2 ustawy – za odpłatne świadczenie usług uznaje się również:

1.  użycie towarów stanowiących część przedsiębiorstwa podatnika do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika, w tym w szczególności do celów osobistych podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, jeżeli podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów lub ich części składowych;
2.  nieodpłatne świadczenie usług na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, oraz wszelkie inne nieodpłatne świadczenie usług do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika.

Zgodnie z art. 8 ust. 2a ustawy – w przypadku, gdy podatnik, działając we własnym imieniu, ale na rzecz osoby trzeciej, bierze udział w świadczeniu usług, przyjmuje się, że ten podatnik sam otrzymał i wyświadczył te usługi.

Powyższy przepis jest odpowiednikiem art. 28 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz.Urz. UE L 347, s. 1 ze zm.), który stanowi, że w przypadku, kiedy podatnik działając we własnym imieniu, ale na rzecz osoby trzeciej, bierze udział w świadczeniu usług, przyjmuje się, że podatnik ten nabył i wyświadczył te usługi. Oznacza to, że podmiot świadczący (sprzedający) daną usługę nabytą we własnym imieniu, lecz na rzecz osoby trzeciej traktowany jest najpierw jako usługobiorca, a następnie jako usługodawca tej samej usługi. Przeniesienie ciężaru kosztów na inną osobę, nie może być zatem w żaden inny sposób potraktowane niż jako świadczenie usługi w tym samym zakresie. Zatem konsekwencją uznania podatnika biorącego udział w odsprzedaży usługi za świadczącego, jest wystawienie przez niego faktury dokumentującej wyświadczenie tej usługi.

Mając na uwadze powyższe przepisy należy wskazać, że pod pojęciem usługi (świadczenia) należy rozumieć każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie). Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa zalicza do grona usług każde świadczenie, które nie jest dostawą w myśl art. 7 ustawy. Pojęcie usługi zawarte w ustawie jest szersze od definicji usługi w rozumieniu klasyfikacji statystycznych. Zauważyć jednak należy, że usługą będzie tylko takie świadczenie, w przypadku którego istnieje bezpośredni konsument, odbiorca świadczenia odnoszący korzyść o charakterze majątkowym. W związku z powyższym czynność podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności. Przy czym związek pomiędzy otrzymywaną płatnością a świadczeniem na rzecz dokonującego płatności musi mieć charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można powiedzieć, że płatność następuje w zamian za to świadczenie.

Zatem, aby uznać dane świadczenie za odpłatne świadczenie, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy świadczoną usługą i przekazanym za nią wynagrodzeniem. Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę.

Wyjaśnić ponadto należy, że nie każda czynność stanowiąca dostawę towarów lub świadczenie usługi w rozumieniu art. 7 ust. 1 oraz art. 8 ust. 1 ustawy podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Aby dana czynność podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, musi być wykonana przez podatnika.

Jak wynika z art. 15 ust. 1 ustawy – podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Działalność gospodarcza – według art. 15 ust. 2 ustawy – obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Z kolei, stosownie do art. 15 ust. 6 ustawy – nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Powyższy zapis jest odzwierciedleniem art. 13 Dyrektywy 2006/112/WE Rady, zgodnie z którym krajowe, regionalne i lokalne organy władzy oraz inne podmioty prawa publicznego nie są uważane za podatników w związku z działalnością, którą podejmują lub transakcjami, których dokonują jako organy władzy publicznej, nawet jeśli pobierają należności, opłaty, składki lub płatności w związku z takimi działaniami lub transakcjami.

Jednakże w przypadku, gdy podejmują one takie działania lub dokonują takich transakcji, są uważane za podatników w odniesieniu do tych działań lub transakcji, gdyby wykluczenie ich z kategorii podatników prowadziło do znaczących zakłóceń konkurencji. W każdych okolicznościach podmioty prawa publicznego są uważane za podatników w związku z czynnościami określonymi w załączniku I, chyba, że niewielka skala tych działań sprawia, że mogą być one pominięte.

Z powołanych wyżej przepisów wynika, że jednostki samorządu terytorialnego są podatnikami podatku od towarów i usług w zakresie wszelkich czynności, które mają charakter cywilnoprawny, tzn. są przez nie realizowane na podstawie umów cywilnoprawnych. Będą to zatem wszystkie realizowane przez te jednostki (urzędy) czynności w sferze ich aktywności cywilnoprawnej, tylko w tym zakresie ich czynności mają charakter działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy.

Wyłączenie z grona podatników VAT organów władzy publicznej jest możliwe tylko wtedy, gdy wykonują one czynności w ramach przypisanych im specyficznych zadań i funkcji państwowych, np. w zakresie administracji, sądownictwa, obrony narodowej. Wówczas wyłączenie z opodatkowania nie prowadzi do naruszenia zasad konkurencji. Organy władzy publicznej są natomiast podatnikami VAT w zakresie czynności, które mają charakter cywilnoprawny, tzn. są realizowane na podstawie umów cywilnoprawnych.

Z opisu sprawy wynika, że Gmina jest zarejestrowanym, czynnym podatnikiem VAT. Na terenie Gminy działa Gminna Biblioteka Publiczna w x . Biblioteka jest samorządową instytucją kultury, posiadającą odrębną od Gminy osobowość prawną, działającą w szczególności na podstawie ustawy z dnia 25 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej (Dz. U. z 1991. r. Nr 11, poz. 493). Biblioteka jest zarejestrowana jako podatnik VAT, korzystający z tzw. zwolnienia ze względu na obroty z VAT, zgodnie z brzmieniem art. 113 ustawy o VAT.

Gmina będzie na podstawie porozumienia o administrowaniu udostępniać budynek Centrum Bibliotecznego na rzecz Biblioteki i z tego tytułu będzie obciążać Bibliotekę z tytułu dostawy. Z tytułu udostępniania Budynku na rzecz Biblioteki Gmina będzie uzyskiwać od Biblioteki wartość (koszt) zużytych przez Bibliotekę Mediów. Gmina planuje udostępnić Centrum Bibliotece na podstawie porozumienia o administrowaniu, będącego umową cywilnoprawną. Gmina będzie obliczała kwotę należną, z tytułu udostępniania Centrum w oparciu o miesięczne koszty dostawy lub zużycia mediów, tzn. energii elektrycznej, wody, telefonów stacjonarnych, ubezpieczenia, usług dostaw wody oraz odprowadzania ścieków, niezbędnych do zapewnienia prawidłowego funkcjonowania opisywanego budynku. Podstawą obliczenia kwoty za media, którymi Gmina będzie obciążać Bibliotekę będą faktury otrzymane od dostawców usług, np. energii elektrycznej (opłaty licznikowe oraz opłaty ryczałtowe, opłaty stałe lub opłaty zmienne, telefonów stacjonarnych (abonament, opłaty za rozmowy i inne usługi), a także o koszty nabycia lub wytworzenia w odniesieniu do usług dostawy wody (licznik) i odprowadzania ścieków (licznik, pomiar m3), które Gmina będzie świadczyć samodzielnie lub przez podwykonawców.

Przedmiotem umowy pomiędzy Gminą a Biblioteką jest oddanie przez Gminę i przyjęcie przez Bibliotekę obowiązków administrowania Bibliotecznym Centrum \`(...)\`, położonym w x wraz z wyposażeniem oraz z urządzeniami służącymi do obsługi. Biblioteka będzie wykorzystywała Centrum wyłącznie dla swoich potrzeb, tzn. zgodnie ze swoim statutem oraz aktami prawnymi, na podstawie których funkcjonuje.

Biblioteka nie podnajmuje/wynajmuje pomieszczeń Centrum podmiotom trzecim, lecz wszystkie pomieszczenia Centrum w całości będą wykorzystywane jedynie przez Bibliotekę do wykonywania zadań, dla których została powołana.

Mając na uwadze przedstawiony stan prawny i opis sprawy należy zauważyć, że każda czynność wykonana przez podatnika, której efektem jest świadczenie na rzecz drugiego podmiotu, jest w podatku od towarów i usług traktowana jako świadczenie usługi, bowiem usługą jest każde świadczenie wykonane przez podatników w ramach działalności, które nie jest dostawą towarów. Czynność może być albo odpłatna albo nieodpłatna.

Na gruncie podatku od towarów i usług nie występują czynności częściowo odpłatne. Jeśli tylko czynność została wykonana za wynagrodzeniem, to jest ona odpłatna. Nie ma żadnego znaczenia, czy wynagrodzenie to pokrywa koszty świadczenia tej czynności poniesione przez podatnika, ewentualnie kreuje dla podatnika zysk. Także czynności wykonane „po kosztach” ich świadczenia, bądź poniżej tych koszów, są czynnościami odpłatnymi, o ile tylko pobrano za nie wynagrodzenie.

Biorąc pod uwagę przepisy ustawy oraz ww. okoliczności przedstawione przez Wnioskodawcę stwierdzić należy, że czynności, które będą wykonywane przez Wnioskodawcę na rzecz Biblioteki stanowić będą świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy. Wynika to z faktu, że Wnioskodawca będzie refakturował na podmiot trzeci używający przedmiot porozumienia, koszty usług dotyczących udostępnianego do używania obiektu w postaci należności za energię elektryczną, wodę, telefony stacjonarne, za ubezpieczenie, usługę dostawy wody, odprowadzanie ścieków.

Zatem w przedstawionej sytuacji nie występuje nieodpłatne świadczenie usług przez Gminę na rzecz ww. podmiotu, ale ma miejsce odpłatne udostępnianie obiektu.

Strony stosunku cywilnoprawnego w ramach swobody w kształtowaniu łączących je stosunków zobowiązaniowych zawierają w porozumieniu kwestie użyczenia majątku oraz obciążania za media, które to kwestie są ze sobą ściśle powiązane. W konsekwencji wystąpi tu zobowiązanie cywilnoprawne, uregulowane w zawartej umowie, które należy traktować jako należność otrzymaną z tytułu odpłatnego świadczenia ww. usługi.

W analizowanej sprawie opłaty z tytułu ponoszonych przez Gminę kosztów związanych z zapewnieniem dostawy energii elektrycznej, wody, telefonów stacjonarnych, ubezpieczenia, usługi dostawy wody, odprowadzania ścieków stanowić będą wynagrodzenie za usługę w postaci udostępnienia nieruchomości będącej własnością Gminy na rzecz Biblioteki.

Z powyższego wynika, że warunek, o którym mowa w art. 8 ust. 2 ustawy, że świadczenie usługi jest nieodpłatne nie zostanie spełniony. Zatem czynności te będą podlegać opodatkowaniu podatkiem VAT na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 8 ust. 1 ustawy.

W świetle powyższych argumentów w analizowanej sprawie dojdzie po stronie Gminy do odpłatnego świadczenia na rzecz Biblioteki usługi podlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, polegającej na odpłatnym udostępnieniu budynku Bibliotecznego Centrum \`(...)\`.

Jednakże wykonywana czynność, która podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług może albo być opodatkowana właściwą stawką podatku VAT, albo może korzystać ze zwolnienia od tego podatku.

Należy zauważyć, ze ani przepisy ustawy, ani też rozporządzeń wykonawczych do ustawy nie przewidują zwolnienia dla świadczenia odpłatnych usług udostępniania budynku Bibliotecznego Centrum na rzecz Biblioteki.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem wniosku (zapytania) Zainteresowanego. Inne kwestie, które nie zostały objęte pytaniem wskazanym we wniosku, nie mogą być – zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej – rozpatrzone.

Niniejszą interpretacją załatwiono wniosek w części dotyczącej zdarzenia przyszłego w zakresie uznania czynności udostępniania przez Gminę budynku na rzecz Biblioteki za usługę podlegającą opodatkowaniu VAT niekorzystającą ze zwolnienia od tego podatku. Natomiast wniosek w pozostałej części został rozpatrzony odrębnym rozstrzygnięciem.

Zaznacza się także, że zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Zainteresowany ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego) podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.

Odnośnie natomiast powołanych przez Wnioskodawcę interpretacji indywidualnych, należy zauważyć, że interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane są w indywidualnych sprawach podatników i niewątpliwie kształtują sytuację prawną tych podatników w sprawach będących przedmiotem rozstrzygnięcia, lecz dotyczą konkretnych stanów faktycznych i nie mają mocy prawa powszechnie obowiązującego co oznacza, że należy je traktować indywidualnie.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Izba Skarbowa w Łodzi, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Piotrkowie Trybunalskim, ul. Wronia 65, 97-300 Piotrków Trybunalski.