Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPB3/4510-625/16-3/MC
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2016-08-01
Teza: Konsekwencje podatkowe nabycia/zbycia Certyfikatów inwestycyjnych tj. zastosowania art.12 ust.1 w zw. z art.14 oraz art.15 ust.1 w zw. z art.16 ust.1 pkt 8 updop
Słowa kluczowe: certyfikaty-certyfikat inwestycyjny; koszt-koszty uzyskania przychodów; nabycie; przychód; udział-wymiana udziałów; zbycie
Przepisy: [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 2-art. 12; [CIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych-Rozdział 3-art. 15

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749, z późn. zm.) oraz § 4 pkt 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015r., poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko — przedstawione we wniosku z dnia 6 czerwca 2016 r. (data wpływu 6 czerwca 2016 r.), o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie skutków podatkowych związanych z nabyciem i zbyciem certyfikatów inwestycyjnych – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 6 maja 2016 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie skutków podatkowych związanych z nabyciem i zbyciem certyfikatów inwestycyjnych.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawca (dalej też: „Spółka”) jest spółką kapitałową mającą siedzibę na terenie Polski i podatnikiem podatku dochodowego od osób prawnych w Polsce. Spółka w ramach prowadzonej działalności nabyła certyfikaty inwestycyjne wyemitowane przez fundusz inwestycyjny zamknięty z siedzibą w Polsce (dalej: „Emitent”) działający na podstawie ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych (Dz.U. 2014.157). Organem Emitenta zarządzającym nim i reprezentującym go w stosunkach z osobami trzecimi będzie towarzystwo funduszy inwestycyjnych (TFI). Przed objęciem certyfikatów inwestycyjnych Emitent określił warunki emisji, w szczególności termin składania zapisów, ilość ofertowanych certyfikatów, maksymalny i minimalny poziom emisji oraz cenę emisyjną jednego certyfikatu.

Następnie Emitent skierował do Spółki ofertę nabycia określonej ilości certyfikatów inwestycyjnych. Kolejno, Spółka złożyła zapis na określoną ilość certyfikatów inwestycyjnych i zapis ten został przyjęty przez Emitenta. Iloczyn ilości certyfikatów inwestycyjnych i ich ceny emisyjnej stanowił łączną kwotę, do jakiej zapłaty zobowiązał się Wnioskodawca poprzez złożenie zapisu na certyfikaty inwestycyjne aby doszło do nabycia certyfikatów inwestycyjnych Emitenta w ramach emisji. W złożonym przez Wnioskodawcę formularzu zapisu na certyfikaty inwestycyjne, Wnioskodawca zobowiązał się do opłacenia nabywanych certyfikatów poprzez przeniesienie przez Wnioskodawcę własności udziałów polskiej spółki kapitałowej (dalej: „Udziały”) na rzecz Emitenta oraz częściowo poprzez wpłatę środków pieniężnych na rzecz Emitenta. Opłacenie emisji papierów wartościowych poprzez przeniesie Udziałów nastąpiło na mocy umowy z Emitentem oraz zgodnie z zapisami statutu Emitenta i ustawy o funduszach inwestycyjnych. Innymi słowy, Wnioskodawca wniósł Udziały do Emitenta w zamian za objęcie certyfikatów inwestycyjnych wyemitowanych przez Emitenta.

Wartość Udziałów została wyceniona według metody przyjętej przez Emitenta dla wyceny aktywów. Wartość ta była niższa niż iloczyn ilości certyfikatów inwestycyjnych i ich ceny emisyjnej, tj. niższa niż kwota do jakiej zapłaty był zobowiązany Wnioskodawca aby nabyć certyfikaty. Stąd też, pozostała kwota została opłacona przez Wnioskodawcę poprzez wpłatę środków pieniężnych na rzecz Funduszu. Po opłaceniu całości ceny za certyfikaty inwestycyjne w powyższy sposób, doszło do objęcia (nabycia) certyfikatów inwestycyjnych przez Spółkę, tj. Emitent dokonał przydziału certyfikatów inwestycyjnych na rzecz Spółki. Nabycie certyfikatów inwestycyjnych przez Spółkę, w ilości na którą nastąpi zapis, byłoby niemożliwe w przypadku nieopłacenia przez Spółkę całości ceny emisyjnej.

Tym samym Spółka poniosła wydatki na nabycie certyfikatów inwestycyjnych Emitenta w postaci przeniesienia własności Udziałów na rzecz Emitenta oraz środków pieniężnych. Łączna wartość tych wydatków odpowiadała wartości równej iloczynowi ilości nabytych certyfikatów inwestycyjnych, które nabył Wnioskodawca oraz ich ceny emisyjnej. Z tytułu przeniesienia własności Udziałów na rzecz Emitenta w ramach opłacenia emisji, Wnioskodawca rozpoznał przychód podatkowy w wysokości ceny za Udziały. Cena ta odpowiadała cenie emisyjnej certyfikatów inwestycyjnych opłaconych poprzez przeniesienie Udziałów na rzecz Emitenta. Spółka nabyła Udziały w drodze wkładu niepieniężnego od osoby fizycznej mających miejsce zamieszkania na terenie Polski (dalej: „Wspólnik”).

Nabyte przez Wnioskodawcę Udziały zapewniały Spółce bezwzględną większość praw głosów w spółce kapitałowej mającej siedzibę w Polsce (dalej: „Spółka Nabywana”). W związku z aportem doszło do podwyższenia kapitału zakładowego oraz emisji udziałów własnych przez Wnioskodawcę, które objął Wspólnik wnoszący aportem udziały w Spółce Nabywanej. Wnioskodawca wystąpił z wnioskiem o interpretację indywidualną, w której w stanowisku własnym wskazał, że w przypadku zbycia Udziałów Wnioskodawca powinien przyjąć koszt uzyskania przychodu w wysokości wartości nominalnej Udziałów własnych wydanych Wspólnikom W przyszłości Wnioskodawca może dokonać odpłatnego zbycia certyfikatów inwestycyjnych na rzecz osób trzecich oraz otrzymać wynagrodzenie za ich umorzenie w związku z ich wykupem przez Emitenta.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania.

1.  Czy przeniesienie Udziałów na rzecz Emitenta w ramach opłacenia emisji, będzie stanowiło odpłatne zbycie Udziałów i skutkowało przychodem podatkowym dla Wnioskodawcy w wysokości ceny za Udziały, która to odpowiadała cenie emisyjnej certyfikatów inwestycyjnych opłaconych poprzez przeniesienie Udziałów na rzecz Emitenta?
2.  Czy wydatki na nabycie certyfikatów inwestycyjnych od Emitenta, poniesione przez Wnioskodawcę, będą kosztem uzyskania przychodu Wnioskodawcy w przypadku odpłatnego zbycia certyfikatów inwestycyjnych na rzecz osób trzecich lub odpłatnego zbycia (wykupu) certyfikatów inwestycyjnych na rzecz Emitenta w celu ich umorzenia?
3.  Czy na tle przedstawionego opisu zdarzenia przyszłego wydatki na nabycie certyfikatów inwestycyjnych należy przyjąć w wysokości równej wartości nabytych certyfikatów inwestycyjnych z dnia ich nabycia, czyli wartości równej iloczynowi nabytych certyfikatów inwestycyjnych, które nabędzie Wnioskodawca oraz ich ceny emisyjnej?

Zdaniem Wnioskodawcy (Ad. 1) Zdaniem Wnioskodawcy przeniesienie Udziałów na rzecz Emitenta w ramach opłacenia emisji, będzie stanowiło odpłatne zbycie Udziałów i skutkowało przychodem podatkowym dla Wnioskodawcy w wysokości ceny za Udziały. Cena ta będzie odpowiadała cenie emisyjnej certyfikatów inwestycyjnych opłaconych poprzez przeniesienie Udziałów na rzecz Emitenta.

Wnioskodawca zwraca uwagę, iż zgodnie z utrwaloną już linią orzeczniczą, w momencie nabycia certyfikatów inwestycyjnych w funduszu inwestycyjnym w zamian za udziały w spółce kapitałowej dochodzi do odpłatnego zbycia tych udziałów. Podatnik przenosi bowiem w sposób definitywny prawa wynikające z udziałów na fundusz inwestycyjny. W zamian otrzymuje certyfikaty inwestycyjne o ekwiwalentnej wartości.

Tak wskazano m. in. w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 17 grudnia 2008 r. (sygn. akt I SA/Bk 517/08), wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 czerwca 2011 r. (II FSK 189/10), w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 8 października 2009 r. (sygn. akt I SA/Po 730/09), wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 listopada 2009 r. (II FSK 959/08), wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 grudnia 2009 r., (II FSK 939/08), wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 kwietnia 2011 r. (II FSK 2056/09), wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 listopada 2011 r. (II FSK 896/10).

W efekcie w momencie wniesienia udziałów lub akcji w spółce kapitałowej do funduszu inwestycyjnego podatnik rozpoznaje przychód ze zbycia akcji oraz udziałów w spółce (art. 12 ust. 1 w związku z art. 14 ustawy o CIT). Przychód ten powstaje w chwili przeniesienia własności udziałów bądź akcji na nabywcę - fundusz inwestycyjny, który w zamian za tak dokonaną zapłatę przydziela certyfikaty. Wartość certyfikatów, które nabywa podatnik stanowi zatem cenę, którą musi ponieść podatnik, aby je nabyć. Podatnik jest zobowiązany do wydania w zamian za certyfikaty udziałów, które zostaną przez fundusz inwestycyjny wycenione w wartości równej wydanym certyfikatom inwestycyjnym.

W odniesieniu do Wnioskodawcy oznacza to, iż w momencie opłacenia certyfikatów inwestycyjnych Udziałami dokonał on odpłatnego zbycia Udziałów na rzecz Emitenta. W tym także momencie Wnioskodawca rozpoznał przychód w wysokości ceny za Udziały. Cena ta będzie odpowiadała cenie emisyjnej certyfikatów inwestycyjnych opłaconych poprzez przeniesienie Udziałów na rzecz Emitenta. Powyższe jest zgodne ze stanowiskiem Ministra Finansów wyrażonym w szeregu interpretacji indywidualnych.

Dla przykładu można podać interpretację indywidualną z dnia 2 października 2015 r. wydaną przez Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu o sygn. ILPB4/4510-1-335/15-2/MC, w której Dyrektor potwierdził, że „poprzez wniesienie akcji lub udziałów w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością do funduszu w zamian za jednostki uczestnictwa dochodzi do ich zbycia na rzecz funduszu oraz do jednoczesnego nabycia innych papierów wartościowych – jednostek uczestnictwa/certyfikatów inwestycyjnych. (…) wartość pieniężna certyfikatów inwestycyjnych nabywanych przez wnioskodawcę w zamian za udziały spółki, zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o CIT, stanowić będzie jej przychód podatkowy na dzień objęcia certyfikatów”.

Ad. 2 i 3

Zdaniem Wnioskodawcy kosztem uzyskania przychodu Wnioskodawcy na moment zbycia certyfikatów inwestycyjnych lub otrzymania wynagrodzenia za ich umorzenie w związku z ich wykupem przez Emitenta, które Wnioskodawca opłacił Udziałami i środkami pieniężnymi, będą wydatki na nabycie certyfikatów, które należy przyjąć w wysokości wartości certyfikatów inwestycyjnych z dnia ich objęcia (nabycia), czyli jest to iloczyn ilości certyfikatów inwestycyjnych, które nabędzie Wnioskodawca oraz ceny emisyjnej każdego certyfikatu.

Odrębnym zdarzeniem od odpłatnego zbycia Udziałów w Spółkach kapitałowych jest zbycie certyfikatów inwestycyjnych bądź otrzymanie wynagrodzenia z tytułu umorzenia certyfikatów w związku z ich wykupem przez Emitenta. Zdaniem Wnioskodawcy, co zostało już wskazane na wstępie, w momencie opłacenia certyfikatów inwestycyjnych Udziałami dokonał on odpłatnego zbycia Udziałów na rzecz Emitenta. W tym także momencie Wnioskodawca rozpoznał przychód w wysokości ceny za Udziały. Cena ta będzie odpowiadała cenie emisyjnej certyfikatów inwestycyjnych opłaconych poprzez przeniesienie Udziałów na rzecz Emitenta. Jednocześnie ta wartość stanowiła jeden z wydatków, jaki Wnioskodawca poniósł, aby certyfikaty nabyć. Pozostałym wydatkiem jaki Wnioskodawca poniósł aby nabyć certyfikaty będzie kwota środków pieniężnych zapłaconych na rzecz Funduszu w ramach emisji. Łączna wartość tych wydatków będzie stanowiła wartość równą iloczynowi ilości nabytych certyfikatów inwestycyjnych, które nabył Wnioskodawca oraz ich ceny emisyjnej. Wnioskodawca zwraca uwagę, iż koszty uzyskania przychodu w przypadku zbycia certyfikatów inwestycyjnych zostały uregulowane przez ustawodawcę w przepisie art. 16 ust. 1 pkt 8 Ustawy CIT. Zgodnie z jego brzmieniem „Nie uważa się za koszty uzyskania przychodów (…) wydatków na objęcie lub nabycie udziałów albo wkładów w spółdzielni, udziałów (akcji) oraz papierów wartościowych, a także wydatków na nabycie tytułów uczestnictwa w funduszach kapitałowych; wydatki takie są jednak kosztem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia tych udziałów (akcji) oraz papierów wartościowych, w tym z tytułu wykupu przez emitenta papierów wartościowych, a także z odkupienia albo umorzenia tytułów uczestnictwa w funduszach kapitałowych, z zastrzeżeniem ust. 7e.”

W świetle wskazanej regulacji w momencie zbycia certyfikatów inwestycyjnych Wnioskodawca będzie uprawniony do rozpoznania kosztów uzyskania przychodów w wysokości wydatków, jakie poniósł na ich nabycie. Wydatki te są zaś będą równe wartości certyfikatów inwestycyjnych, do której opłacenia będzie zobowiązany Wnioskodawca. Wartość ta to iloczyn ilości certyfikatów inwestycyjnych i ich ceny emisyjnej. Wnioskodawca zwraca uwagę, iż cena za Udziały przeniesione na rzecz Emitenta stanowiła przychód Wnioskodawcy na dzień nabycia certyfikatów inwestycyjnych. Cena ta odpowiadała cenie emisyjnej certyfikatów inwestycyjnych opłaconych poprzez przeniesienie Udziałów na rzecz Emitenta. Konsekwentnie zatem uznać należy, iż skoro cena za Udziały stanowiła przychód podatkowy Wnioskodawcy, to sama wartość, obok kwoty opłaconej w gotówce, musi być uznana za koszt uzyskania przychodów Wnioskodawcy w dacie ich zbycia. Wnioskodawca, aby otrzymać certyfikaty inwestycyjne od Emitenta, był zobowiązany do ich opłacenia tj. wydania Udziałów oraz przekazania kwoty środków pieniężnych w łączonej wysokości równej wartości otrzymanych certyfikatów inwestycyjnych. Wartość Udziałów dla celów tej transakcji określa Emitent zgodnie z przepisem art. 128 ustawy o funduszach inwestycyjnych, czyli według metody przyjętej przez Fundusz dla wyceny aktywów netto. Nie jest zatem możliwe pokrycie certyfikatów inwestycyjnych środkami o wartości mniejszej albo większej. Wartości te muszą się pokrywać.

Taka wykładnia przepisów prawa podatkowego jest potwierdzana przez sądy administracyjne. W wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 marca 2010 (sygn. II FSK 1844/08) wskazano: „Zagadnieniem będącym przedmiotem sporu w niniejszej sprawie była czynność polegająca na zbyciu akcji (udziałów) w ramach wpłat na certyfikaty. Chodziło zatem o ustalenie – w dacie opłacenia certyfikatów inwestycyjnych akcjami (udziałami) – przychodu ze zbycia tych ostatnich, a nie z objęcia certyfikatów. Tenże bowiem zostanie rozpoznany w momencie sprzedaży lub umorzenia certyfikatów. Wówczas w świetle art. 23 ust. 1 pkt 38 u.p.d.o.f. kosztem uzyskania tego przychodu będą wydatki na nabycie certyfikatów inwestycyjnych. Ich wysokość odpowiadać będzie wartości tych certyfikatów z dnia przydziału w zamian za zapłatę dokonaną nie w pieniądzu, ale przez wniesienie do funduszu akcji (udziałów).” Co prawda wskazane orzeczenie zostało wydane na gruncie przepisów ustawy o podatku od dochodów od osób fizycznych, niemniej skutek prawnopodatkowy zastosowania odpowiedniej regulacji jest identyczny. W przypadku osób fizycznych jak i osób prawnych skutki zbycia certyfikatów inwestycyjnych są tożsame. Z tego względu należy zauważyć, iż we wskazanym orzeczeniu Naczelny Sąd Administracyjny wprost wskazał, iż kosztem uzyskania przychodu ze zbycia certyfikatów inwestycyjnych jest wartość certyfikatów inwestycyjnych z dnia ich nabycia przez podatnika. Taka wykładnia pokrywa się z tą zaprezentowaną przez Wnioskodawcę w niniejszym wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej. Tak też wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 22 lutego 2011 r. (sygn. III SA/Wa 1545/10): „Natomiast gdy przychód będzie następnie rozpoznany w chwili zbycia certyfikatów inwestycyjnych, to wówczas kosztem uzyskania tego przychodu będą wydatki na nabycie certyfikatów inwestycyjnych określone poprzez ich wartość z dnia przydziału w zamian za zapłatę dokonaną nie w pieniądzu, ale poprzez wniesienie do funduszu inwestycyjnego udziałów.”

Mając na uwadze powyższe, zdaniem Wnioskodawcy w przypadku zbycia certyfikatów inwestycyjnych bądź otrzymania wynagrodzenia za ich umorzenie w związku z ich wykupem przez Emitenta, Wnioskodawca będzie uprawniony do rozpoznania kosztu uzyskania przychodów w wysokości wartości wydatków, jakie poniesie na nabycie certyfikatów inwestycyjnych. W przypadku Wnioskodawcy wydatki te będą równe wartości certyfikatów inwestycyjnych, do których opłacenia będzie zobowiązany Wnioskodawca. Wartość ta będzie równa iloczynowi ilości certyfikatów inwestycyjnych i ich ceny emisyjnej. Powyższe twierdzenia są zgodne ze stanowiskiem Ministra Finansów wyrażonym w szeregu interpretacji indywidualnych.

Dla przykładu można wskazać:

*   interpretację indywidualną z dnia 2 października 2015 r. wydaną przez Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu o sygn. ILPB4/4510-1-335/15-2/MC,

*   interpretację indywidualną z dnia 2 października 2015 r. wydaną przez Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu o sygn. ILPB4/4510-1-337/15-4/ŁM,

*   interpretację indywidualną z dnia 12 lutego 2015 r. wydaną przez Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie o sygn. IPPB3/423-1171/14-2/JBB, w której Dyrektor potwierdził, że „Jeżeli Spółka rozpoznała przychód z tytułu objęcia certyfikatów, koszt uzyskania tego przychodu będą stanowiły wydatki związane z nabyciem certyfikatów, odpowiadające wartości za jaką nastąpiło nabycie certyfikatów, w myśl art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy, tj. w wysokości wartości wyrażonej ceny określonej w umowie objęcia certyfikatów.”,

*   interpretację indywidualną z dnia 30 maja 2012 r. wydaną przez Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie o sygn. IPPB3/423-130/12-2/DP,

*   interpretację wydaną przez Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 8 kwietnia 2011 r. o sygn. IPPB3/423-50/11-4/JB,

*   interpretację wydaną przez Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 3 marca 2011 r. o sygn. ILPB3/423-951/10-3/KS,

*   interpretację wydaną przez Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 30 września 2010 r. o sygn. IPPB3/423-468/10-4/JB,

*   interpretację wydaną przez Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z dnia 6 listopada 2009r. o sygn. IBPBI/2/423-959/09/MO.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej opisanego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Z 2016r., poz. 718 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.