Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPP2/443-626/09/PH
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2009-10-14
Teza: „1.Czy darowizna opisanego przez Wnioskodawcę przedsiębiorstwa na rzecz syna podlega wyłączeniu od stosowania ustawy o podatku od towarów i usług w oparciu o art. 6 pkt 1 ww. ustawy? 2.Czy darowizna przedsiębiorstwa na rzecz syna pociąga za sobą obowiązek skorygowania deklaracji podatkowych podatku naliczonego od dokonanych zakupów dla darczyńcy, jeżeli prowadził on sprzedaż wyłącznie opodatkowaną podatkiem VAT?”
Słowa kluczowe: czynności-czynności niepodlegające opodatkowaniu; darowizna; korekta-korekta podatku; obowiązek-obowiązek podatkowy; podatek-podatek naliczony; przedsiębiorstwa; przekazanie-przekazanie nieodpłatne
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 1-art. 5; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział II-Rozdział 2-art. 7.; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1-art. 86; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 2 -art. 91

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działając w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy, przedstawione we wniosku z dnia 20 lipca 2009r. (data wpływu 11 sierpnia 2009r.), uzupełnionym pismem z dnia 24 września 2009r. (data wpływu 28 września 2009r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie skutków podatkowych przekazania synowi, w formie darowizny, prowadzonego przez Wnioskodawcę przedsiębiorstwa **– jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 11 sierpnia 2009r. wpłynął ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie skutków podatkowych przekazania synowi, w formie darowizny, prowadzonego przez Wnioskodawcę przedsiębiorstwa.

Ww. wniosek został uzupełniony pismem z dnia 24 września 2009r. (data wpływu 28 września 2009r.), będącym odpowiedzią na wezwanie tut. organu z dnia 10 września 2009r.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Działalność typu zakład piekarniczo-cukierniczy prowadzona jest od dnia 24 października 1979r. W piśmie z dnia 24 września 2009r., będącym uzupełnieniem ww. wniosku, Wnioskodawca wyjaśnił, iż ma syna i chciałby, aby w przyszłości przejął on po Wnioskodawcy całe przedsiębiorstwo, w tym wszystkie ruchomości i nieruchomości wchodzące w skład, wszystkie prawa, w tym prawo do używania nazwy, prawa wynikające z zawartych w ramach działalności umów, wszystkie środki trwałe, magazyn, należności, zobowiązania, stan kasy i konta bankowego, klientów oraz dostawców, technologię – czyli całość przedsiębiorstwa jako zorganizowany zespół składników materialnych i niematerialnych.

Ponadto Wnioskodawca wskazał, iż prowadzi działalność wyłącznie opodatkowaną podatkiem VAT, w całości. Syn po przejęciu przedsiębiorstwa będzie również prowadził działalność opodatkowaną wyłącznie tym podatkiem. Po dokonaniu darowizny Wnioskodawca przystąpi do likwidacji swojej działalności, tj. powiadomi o terminie przeprowadzonej inwentaryzacji, następnie ją przeprowadzi, a jej stan wyniesie 0 (zero), gdyż wcześniej wszystkie składniki zostały darowane. W następnej kolejności Wnioskodawca wystąpi o wykreślenie z ewidencji działalności oraz REGON. Wnioskodawca wyśle do Urzędu ostatni VAT-7 oraz VAT-Z.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

1.  Czy darowizna opisanego przez Wnioskodawcę przedsiębiorstwa na rzecz syna podlega wyłączeniu od stosowania ustawy o podatku od towarów i usług w oparciu o art. 6 pkt 1 ww. ustawy?
2.  Czy darowizna przedsiębiorstwa na rzecz syna pociąga za sobą obowiązek skorygowania deklaracji podatkowych podatku naliczonego od dokonanych zakupów dla darczyńcy, jeżeli prowadził on sprzedaż wyłącznie opodatkowaną podatkiem VAT?

Stanowisko Wnioskodawcy:

Ad. 1

Art. 7 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług wymienia, iż przekazanie towaru bez wynagrodzenia, a w szczególności ich darowizna podlega ustawie o VAT z uwzględnieniem art. 6 pkt 1. Zgodnie z nim, przepisów ustawy nie stosuje się do transakcji zbycia przedsiębiorstwa. W rozumieniu tego przepisu zbycie może mieć również charakter darmy (nieodpłatny). W znaczeniu tego przepisu, przedsiębiorstwo to zespół składników materialnych i niematerialnych, o których mowa w art. 551 Kodeksu cywilnego. Opisane w stanie faktycznym przedsiębiorstwo spełnia te przesłanki. Opisana powyżej czynność nie podlega podatkowi VAT.

Ad. 2

Nie podlega obowiązkowi skorygowania deklaracja VAT ani nabywcy, ani darczyńcy, ponieważ nabywca przedsiębiorstwa również będzie prowadził działalność opodatkowaną (art. 91 ustawy o VAT).

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Wstępnie Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach zauważa, iż w piśmie z dnia 24 września 2009r. (data wpływu 28 września 2009r.) Wnioskodawca dokonał istotnych zmian zarówno w zakresie zadanego pytania, jak też we własnym stanowisku, w porównaniu do treści zawartych we wniosku interpretację indywidualną z dnia 20 lipca 2009r. Ponieważ ww. pismo Wnioskodawcy z dnia 24 września 2009r. było konsekwencją wezwania tut. organu z dnia 10 września 2009r., przyjęto, że pytania oraz własne stanowiska Wnioskodawcy przedstawione w tym właśnie piśmie są ostateczne i w tej wersji zostały one przywołane powyżej. Podjęte w niniejszej interpretacji rozstrzygnięcie odnosi się do tej właśnie wersji pytań i stanowisk własnych Wnioskodawcy.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej również ustawą o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Ilekroć w ustawie o podatku od towarów i usług jest mowa o sprzedaży, należy przez to rozumieć odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów (art. 2 pkt 22 ww. ustawy). Pojęcie dostawy towarów ustawodawca zdefiniował w art. 7 ust. 1 tej ustawy. Zgodnie z tym przepisem pod pojęciem tym należy rozumieć przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. W myśl natomiast art. 6 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług, przepisów ustawy nie stosuje się do transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

Pojęcie „transakcji zbycia”, należy rozumieć w sposób zbliżony do terminu „dostawy towarów”, w ujęciu art. 7 ust. 1 ustawy, tzn. „zbycie” obejmuje wszelkie czynności, w ramach których następuje przeniesienie prawa do rozporządzania przedmiotem jak właściciel np. sprzedaż, zamianę, darowiznę, przeniesienie własności w formie wkładu niepieniężnego (aportu).

Przepisy ustawy o VAT nie definiują terminu „przedsiębiorstwo”. Z tej przyczyny dla celów określenia zakresu pojęcia „przedsiębiorstwo” wykorzystuje się regulację zawartą w art. 55¹ ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. - Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.), który to przepis stanowi, że przedsiębiorstwo jest zorganizowanym zespołem składników niematerialnych i materialnych przeznaczonym do prowadzenia działalności gospodarczej.

Obejmuje ono w szczególności:

1.  oznaczenie indywidualizujące przedsiębiorstwo lub jego wyodrębnione części (nazwa przedsiębiorstwa);
2.  własność nieruchomości lub ruchomości, w tym urządzeń, materiałów, towarów i wyrobów, oraz inne prawa rzeczowe do nieruchomości lub ruchomości;
3.  prawa wynikające z umów najmu i dzierżawy nieruchomości lub ruchomości oraz prawa do korzystania z nieruchomości lub ruchomości wynikające z innych stosunków prawnych;
4.  wierzytelności, prawa z papierów wartościowych i środki pieniężne;
5.  koncesje, licencje i zezwolenia;
6.  patenty i inne prawa własności przemysłowej;
7.  majątkowe prawa autorskie i majątkowe prawa pokrewne;
8.  tajemnice przedsiębiorstwa;
9.  księgi i dokumenty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Zatem składniki materialne i niematerialne wchodzące w skład przedsiębiorstwa powinny pozostawać ze sobą we wzajemnych relacjach w ten sposób, iż można mówić o nich jako o zespole, a nie zbiorze pewnych elementów. Istotne jest, aby w zbywanym przedsiębiorstwie zachowane zostały funkcjonalne związki pomiędzy poszczególnymi składnikami, tak żeby przekazana masa mogła posłużyć kontynuowaniu określonej działalności gospodarczej.

Jeżeli zatem warunki, o których mowa w art. 55¹ Kodeksu cywilnego, zostaną spełnione, to zamierzona przez Wnioskodawcę czynność (darowizna) będzie nosiła znamiona zbycia przedsiębiorstwa, do której zastosowanie będzie miał przepis art. 6 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług, a w konsekwencji czynność ta nie będzie podlegała przepisom ustawy o VAT.

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15 ustawy, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Stosownie do art. 90 ust. 1 ww. ustawy, w stosunku do towarów i usług, które są wykorzystywane przez podatnika do wykonywania czynności, w związku z którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, jak i czynności, w związku z którymi takie prawo nie przysługuje, podatnik obowiązany jest do odrębnego określenia kwot podatku naliczonego związanych z czynnościami, w stosunku do których podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego. Jeżeli nie jest możliwe wyodrębnienie całości lub części kwoty podatku naliczonego, dającej podatnikowi prawo do odliczenia, podatnik może w celu ustalenia tej kwoty zastosować proporcję określoną zgodnie z ust. 2-10 powołanego artykułu.

Zgodnie z art. 91 ust. 1 ustawy, po zakończeniu roku, w którym podatnikowi przysługiwało prawo obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego zgodnie z obliczoną proporcją, jest on obowiązany dokonać korekty, zgodnie z zasadami określonymi w art. 90 ust. 2-9.

Stosownie do art. 91 ust. 4 powołanego artykułu, korekty tej dokonuje się również w przypadku, gdy nastąpi sprzedaż towarów, które na podstawie przepisów o podatku dochodowym były zaliczone przez podatnika do środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych podlegających amortyzacji a także grunty, bądź zgodnie z ust. 7 nastąpi zmiana prawa do odliczenia podatku naliczonego od danego towaru lub usługi.

Obowiązek skorygowania podatku naliczonego od wcześniej nabytych towarów, środków trwałych wykorzystywanych przez podatnika do wykonywania czynności opodatkowanych, które są następnie przedmiotem zbycia (aportu) przedsiębiorstwa, reguluje art. 91 ust. 9 ustawy. Zgodnie z tym przepisem w przypadku zbycia przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa, korekta określona w ust. 1-8 jest dokonywana odpowiednio przez nabywcę przedsiębiorstwa lub nabywcę zakładu (oddziału).

Z opisu zdarzenia przyszłego wynika, iż Wnioskodawca chciałby aby w przyszłości jego syn przejął po nim całe przedsiębiorstwo, w tym wszystkie ruchomości i nieruchomości wchodzące w jego skład, wszystkie prawa, w tym prawo do używania nazwy, prawa wynikające z zawartych w ramach działalności umów, wszystkie środki trwałe, magazyn, należności, zobowiązania, stan kasy i konta bankowego, klientów oraz dostawców, technologię – czyli całość przedsiębiorstwa - jako zorganizowany zespół składników materialnych i niematerialnych.

Wnioskodawca prowadzi działalność w całości opodatkowaną podatkiem VAT, syn po przejęciu przedsiębiorstwa będzie również prowadził wyłącznie działalność opodatkowaną tym podatkiem. Po dokonaniu darowizny Wnioskodawca przystąpi do likwidacji swojej działalności, tj. powiadomi o terminie przeprowadzonej inwentaryzacji, następnie przeprowadzi ją, a jej stan wyniesie 0 (zero), gdyż wcześniej wszystkie składniki zostaną darowane. W następnej kolejności Wnioskodawca wystąpi o wykreślenie z ewidencji działalności oraz REGON, oraz wyśle do Urzędu ostatni VAT-7 oraz VAT-Z.

Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, iż przekazanie synowi, w formie darowizny, przedsiębiorstwa (w rozumieniu w art. 55¹ Kodeksu cywilnego), wyłączone jest spod działania ustawy o podatku od towarów i usług tj. nie podlega opodatkowaniu tym podatkiem oraz nie wiąże się dla darczyńcy (Wnioskodawcy) z obowiązkiem skorygowania podatku naliczonego, odliczonego w związku z nabyciem składników majątkowych (m.in. towarów handlowych i środków trwałych) wchodzących w skład przedsiębiorstwa. Jednakże czynność ta nakłada na nabywcę (obdarowanego) obowiązek dokonywania stosownych korekt w zakresie podatku naliczonego, co wynika z art. 91 ust. 9 ustawy o podatku od towarów i usług. Jeżeli jednak darczyńca (Wnioskodawca) prowadził wyłącznie sprzedaż opodatkowaną i nie był zobowiązany do dokonywania korekt, o których mowa w art. 91 ust. 1-8 ww. ustawy o podatku od towarów i usług, to również nabywca przedsiębiorstwa (syn), o ile również będzie prowadził wyłącznie sprzedaż opodatkowaną, nie będzie zobowiązany do korekty podatku naliczonego, stosownie do postanowień art. 91 ust. 9 ustawy o podatku od towarów i usług.

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy należy uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania interpretacji.

Należy zaznaczyć, iż analiza przedmiotu umów cywilnoprawnych nie mieści się w zakresie określonym przez art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa, zgodnie z którym minister właściwy do spraw finansów publicznych, na pisemny wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). W związku z powyższym, Minister Finansów nie jest uprawniony do oceny, czy majątek Wnioskodawcy, wskazany we wniosku, jest przedsiębiorstwem w rozumieniu doktryny prawa cywilnego.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Zgodnie z przepisem § 1 pkt 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 28 sierpnia 2008r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania ministra właściwego do spraw finansów publicznych, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz. U. Nr 163, poz. 1016) skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.