Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPPP2/4512-807/15-2/MJ
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie
Data wydania: 2015-11-13
Teza: W zakresie: uznania zapłaconego podatku za nienależny i jego zwrotu
Słowa kluczowe: podatek; podatek-zwrot podatku
Przepisy: [OP][WIS] Ustawa Ordynacja podatkowa-Dział III-Rozdział 1-art. 21; [OP][WIS] Ustawa Ordynacja podatkowa-Dział III-Rozdział 10-art. 81; [OP][WIS] Ustawa Ordynacja podatkowa-Dział III-Rozdział 9 -art. 72; [OP][WIS] Ustawa Ordynacja podatkowa-Dział III-Rozdział 9 -art. 75; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1-art. 87; [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział X-Rozdział 2-art. 99

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613) oraz § 6 pkt 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r. poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Strony - przedstawione we wniosku z dnia 11 sierpnia 2015 r. (data wpływu 13 sierpnia 2015 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług oraz przepisów ustawy Ordynacja podatkowa w zakresie:

*   uznania zapłaconego podatku za nienależny – **jest prawidłowe;**
*   zwrotu nienależnego podatku – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 13 sierpnia 2015 r. wpłynął ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług oraz przepisów ustawy Ordynacja podatkowa w zakresie uznania zapłaconego podatku za nienależny oraz jego zwrotu.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca – komornik sądowy - prowadzi postępowanie egzekucyjne przeciwko dłużnikowi w sprawie sygn. akt X. Dłużnik ten był podatnikiem podatku VAT w dacie 23 października 2013 r. Zgodnie z wnioskiem wierzyciela w wyżej opisanej sprawie X, (również będącego podatnikiem podatku VAT) egzekucja została skierowana do ruchomości, tj. samochodu ciężarowego marki A., rok produkcji 1999 . Pomimo, iż odbyły się dwie licytacje tejże ruchomości (w lipcu i wrześniu 2013 r.) pojazd nie znalazł nabywcy, a wierzyciel złożył oświadczenie, że chce ten pojazd przejąć na własność. Będąc związanym deklaracją wierzyciela, komornik na podstawie § 22 ust. 2 Rozporządzenia wystawił fakturę nr 2/2013 z dnia 23 października 2013 r. Z uwagi na kolejne interwencje stron postępowania egzekucyjnego, komornik wystawił kolejno:

*   fakturę VAT- korekta 3/2013 z dnia 14 listopada 2013 r.
*   fakturę VAT - korekta 1/2015 z dnia 7 maja 2015 r.

Z uwagi na zaistnienie okoliczności niezależnej i niedającej się wcześniej przewidzieć, organ egzekucyjny był zobligowany do wystawienia faktury VAT - korekta 1/2015 z dnia 7 maja 2015 r. oraz faktury VAT - korekta 2/2015 z dnia 22 maja 2015 r. Okoliczność tę stanowiło zaskarżenie czynności egzekucyjnej oraz będące jej następstwem wydanie orzeczenia, tj. postanowienia Sądu Rejonowego w B. z dnia 26 marca 2015 r. w sprawie prowadzonej pod sygn. akt X, w którym to sąd uchylił wcześniejszą czynność komornika i nakazał komornikowi wydanie postanowienia o odmowie przejęcia ww. pojazdu na własność wierzycielowi oraz umorzenie postępowania co do egzekucji z niego prowadzonej. Na skutek uchylenia przez sąd czynności komornika, tj. uchylenia w całości postanowienia z dnia 15 stycznia 2015 r. organ egzekucyjny był także zobligowany do zwrotu na rzecz wierzyciela żądanej uprzednio sumy pieniężnej, w tym sumy pieniężnej na poczet podatku VAT od tej transakcji. Podatek od towarów i usług wynosił 7479 zł (słownie: siedem tysięcy czterysta siedemdziesiąt dziewięć złotych 00/100 groszy) - kwota ta wynika z faktury VAT- korekty 3/2013 z dnia 14 listopada 2013 r. dotyczącej z kolei faktury VAT 2/2013 z dnia 23 października 2013 r. Kwota podatku została przekazana w listopadzie 2013 r. w podanej powyżej wysokości.

Aktualnie, z uwagi na fakt, że Sąd uchylił tę czynność komornika, która sprowadzała się do przyznania pojazdu na własność wierzycielowi, czynność ta została wyeliminowana z obrotu prawnopodatkowego, a podatek od towarów i usług winien zostać uznany za nienależny. Komornik Sądowy, jako płatnik podatku, zwróciła się pismem z dnia 11 maja 2015 r. do Naczelnika Urzędu Skarbowego z wnioskiem o zwrot kwoty 7479 zł tytułem uiszczonego podatku od towarów i usług, jednak pismem z dnia 10 czerwca 2015 r. o sygn. X. otrzymała odpowiedź odmowną.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania:

1.  Czy uchylenie przez sąd czynności egzekucyjnej polegającej na transakcji wyrażającej się w przejęciu na własność przez wierzyciela ruchomości w postaci pojazdu mechanicznego, w sytuacji gdy organ egzekucyjny będący płatnikiem podatku od towarów i usług uiścił ten podatek, będzie skutkowało tym, że uiszczony podatek winien zostać uznany za nienależny?
2.  Czy opisana powyżej w pytaniu nr 1 sytuacja skutkuje zwrotem podatku od towarów i usług w pełnej wysokości?
3.  Jeżeli odpowiedź na pytanie nr 2 jest twierdząca - czy opisana powyżej w pytaniu nr 1 sytuacja przy uwzględnieniu, że kwota podatku od towarów i usług została wpłacona przez płatnika podatku ze środków podatnika (tj. wierzyciela) skutkuje zwrotem podatku na rzecz płatnika - podmiotu, który realnie go uiścił (tj. komornika) czy na rzecz podatnika podatku (tj. wierzyciela)?

Stanowisko Wnioskodawcy:

W ocenie Wnioskodawcy w oparciu o treść przepisów Rozporządzenia (par. 22 ust. 1 i 7 w zw. z par. 14 ust. 1 oraz przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r., poz. 699) (art. 73 par. 1 pkt 2) kwota uiszczonego w listopadzie 2013 r. podatku od towarów i usług w wysokości 7479 zł winna zostać uznana za podatek nienależny i jako taka zwrócona w całości podmiotowi, który ją uiścił - czyli płatnikowi podatku, tj. komornikowi, który następnie byłby zobowiązany do jej zwrotu podatnikowi, tj. wierzycielowi.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego w zakresie:

*   uznania zapłaconego podatku za nienależny – **jest prawidłowe;**
*   zwrotu nienależnego podatku – **jest nieprawidłowe.**

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 z późn. zm.), zwanej dalej ustawą o VAT, opodatkowaniu ww. podatkiem, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Stosownie do art. 7 ust. 1 ustawy o VAT, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumnie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Podatnikami według zapisu art. 15 ust. 1 ustawy o VAT – są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Z kolei w świetle treści art. 18 ustawy o VAT, organy egzekucyjne określone w ustawie z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2005 r., Nr 229, poz. 1954 z późn. zm.) oraz komornicy sądowi wykonujący czynności egzekucyjne w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania cywilnego są płatnikami podatku od dostawy, dokonywanej w trybie egzekucji, towarów będących własnością dłużnika lub posiadanych przez niego z naruszeniem obowiązujących przepisów.

Zgodnie z art. 99 ust. 1 ustawy o VAT, podatnicy, o których mowa w art. 15, są obowiązani składać w urzędzie skarbowym deklaracje podatkowe za okresy miesięczne w terminie do 25. dnia miesiąca następującego po każdym kolejnym miesiącu, z zastrzeżeniem ust. 2-10, art. 130c i art. 133.

W myśl art. 87 ust. 1 ustawy o VAT, w przypadku gdy kwota podatku naliczonego, o której mowa w art. 86 ust. 2, jest w okresie rozliczeniowym wyższa od kwoty podatku należnego, podatnik ma prawo do obniżenia o tę różnicę kwoty podatku należnego za następne okresy lub do zwrotu różnicy na rachunek bankowy.

Stosownie do art. 21 § 1 pkt 1 oraz § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r., poz. 613), zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania. Jeżeli przepisy prawa podatkowego nakładają na podatnika obowiązek złożenia deklaracji, a zobowiązanie podatkowe powstaje w sposób określony w § 1 pkt 1, podatek wykazany w deklaracji jest podatkiem do zapłaty, z zastrzeżeniem § 3.

Natomiast w myśl art. 81 § 1 i § 2, jeżeli odrębne przepisy nie stanowią inaczej, podatnicy, płatnicy i inkasenci mogą skorygować uprzednio złożoną deklarację. Skorygowanie deklaracji następuje przez złożenie korygującej deklaracji wraz z dołączonym pisemnym uzasadnieniem przyczyn korekty, z zastrzeżeniem § 3.

Zgodnie z art. 72 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, za nadpłatę uważa się kwotę nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku.

Nadpłata powstaje, z zastrzeżeniem § 2, z dniem zapłaty przez podatnika podatku nienależnego lub w wysokości większej od należnej (art. 73 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej).

Z kolei w świetle art. 75 § 1 i § 2 pkt 1 lit. b) oraz § 3 Ordynacji podatkowej, jeżeli podatnik kwestionuje zasadność pobrania przez płatnika podatku albo wysokość pobranego podatku, może złożyć wniosek o stwierdzenie nadpłaty podatku. Uprawnienie to przysługuje również podatnikom, których zobowiązanie podatkowe powstaje w sposób przewidziany w art. 21 § 1 pkt 1, jeżeli w deklaracjach innych niż wymienione w art. 73 § 2 pkt 2 i 3, z wyjątkiem deklaracji dotyczącej zaliczek na podatek dochodowy, wykazali zobowiązanie podatkowe nienależne lub w wysokości większej od należnej i wpłacili zadeklarowany podatek. W przypadkach, o których mowa w § 2 pkt 1 lit. a i b, podatnik, płatnik lub inkasent równocześnie z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty są obowiązani złożyć skorygowane zeznanie (deklarację).

Zgodnie z art. 77b § 1 Ordynacji podatkowej, zwrot nadpłaty następuje:

1.  na wskazany rachunek bankowy podatnika, płatnika lub inkasenta obowiązanego do posiadania rachunku bankowego;
2.  w gotówce, jeżeli podatnik, płatnik, inkasent nie są obowiązani do posiadania rachunku bankowego, chyba że żądają zwrotu nadpłaty na rachunek bankowy.

Z treści wyżej cytowanych przepisów wynika, że osoby prowadzące działalność gospodarczą, w ramach której wykonują czynności opodatkowane podatkiem VAT, zobowiązane do składania deklaracji podatkowych w urzędzie skarbowym. Podatek wykazany w deklaracji jest podatkiem do zapłaty. Niemniej jednak, podatnik może skorygować uprzednio złożoną deklarację składając wraz z deklaracją korygującą pisemne uzasadnienie. Ponadto, jeżeli podatnik w deklaracji podatkowej wykazał zobowiązanie podatkowe nienależne lub w wysokości większej od należnej i wpłacił zadeklarowany podatek, może złożyć wniosek o stwierdzenie nadpłaty, do którego należy dołączyć skorygowaną deklarację podatkową.

Natomiast z treści wniosku wynika, że Wnioskodawca prowadzi postępowanie egzekucyjne przeciwko dłużnikowi, który był podatnikiem podatku VAT w dacie 23 października 2013 r. Zgodnie z wnioskiem wierzyciela (również będącego podatnikiem podatku VAT) egzekucja została skierowana do ruchomości, tj. samochodu ciężarowego. Pomimo dwóch licytacji pojazd nie znalazł nabywcy, a wierzyciel złożył oświadczenie, że chce ten pojazd przejąć na własność. Będąc związanym deklaracją wierzyciela, Wnioskodawca wystawił fakturę VAT. W związku z zaskarżeniem czynności egzekucyjnej, Sąd Rejonowy wydał w dniu 26 marca 2015 r. postanowienie, w którym uchylił czynność komornika i nakazał mu wydanie postanowienia o odmowie przejęcia pojazdu na własność wierzycielowi oraz umorzenie postępowania co do egzekucji z niego prowadzonej. Na skutek uchylenia przez sąd czynności komornika, organ egzekucyjny był zobligowany do zwrotu na rzecz wierzyciela żądanej uprzednio sumy pieniężnej, w tym sumy pieniężnej na poczet podatku VAT od tej transakcji.

W tak przedstawionym stanie faktycznym Wnioskodawca, komornik sądowy, ma wątpliwości czy uiszczony podatek VAT od opisanej transakcji powinien zostać uznany za nienależny, czy powinien zostać zwrócony w pełnej wysokości oraz komu należy się ten zwrot – komornikowi czy wierzycielowi.

W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że skoro unieważniono czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT, i od której podatek należny został zapłacony, to w myśl przepisów Ordynacji podatkowej podatek ten stanowi nadpłatę, która podlega zwrotowi. Niemniej jednak czynność unieważnienia transakcji uprzednio opodatkowanej podatkiem VAT powinna zostać uwzględniona w ewidencji podatkowej prowadzonej dla potrzeb tego podatku. Tym samym powstanie obowiązek złożenia korekty deklaracji podatkowej, do której należy dołączyć pisemne uzasadnienie. Zatem w przypadku przedstawionym przez Wnioskodawcę niewątpliwie powstanie nadpłata podatku od towarów i usług, która powinna zostać zwrócona na podstawie wniosku o stwierdzenie nadpłaty i korekty deklaracji podatkowej. Ponieważ czynności tych może dokonać wyłącznie podatnik podatku VAT, to tylko on jest uprawniony do uzyskania nadpłaty podatku, i bez znaczenia pozostaje fakt, że podatek ten został zapłacony przez płatnika.

W konsekwencji stanowisko Wnioskodawcy w tak przedstawionym stanie faktycznym należało uznać za prawidłowe w zakresie uznania zapłaconego podatku za nienależny, oraz nieprawidłowe w zakresie zwrotu nienależnie zapłaconego podatku.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.