Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0115-KDIT2-1.4011.177.2018.1.KK
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2018-05-30
Teza: Sprzedaż nieruchomość nabytej częściowo w spadku a częściowo w darowiźnie od męża.
Słowa kluczowe: darowizna; dziedziczenie; małżeństwo; małżonkowie-majątek wspólny małżonków; nieruchomości-sprzedaż nieruchomości; spadek
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 10

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r., poz. 800 z późn. zm.) Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 26 marca 2018 r. (data wpływu 30 marca 2018 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych sprzedaży lokalu mieszkalnego w części dotyczącej udziału w nim nabytego w drodze darowizny od męża (pyt. nr 2) - **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 30 marca 2018 r. wpłynął do tutejszego organu ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych sprzedaży nieruchomości.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

W dniu 20 stycznia 2016 r. zmarł małżonek Wnioskodawczyni. Pozostawił po sobie testament, w którym cały posiadany majątek pozostawił Wnioskodawczyni. W skład masy spadkowej wchodził między innymi udział w nieruchomości:

*   ¼ udziału w nieruchomości, którą otrzymał w darowiźnie od matki małżonki, która wg aktu notarialnego z dnia 9 kwietnia 1996 r. „darowała córce i zięciowi, małżonkom, udział w wysokości ½ części we wskazanej nieruchomości do majątku dorobkowego (wspólność ustawowa)”. Podatek od wskazanej darowizny został pobrany w przywołanym akcie.

Ponadto chwilę przed śmiercią, tj. dnia 19 stycznia 2016 r. małżonek Wnioskodawczyni przekazał w darowiźnie udział, między innymi w lokalu mieszkalnym, który uprzednio zgodnie z aktem notarialnym z dnia 27 stycznia 2010 r. małżonkowie nabyli do majątku wspólnego (wspólność ustawowa). Podatek od wskazanej darowizny podlegał zwolnieniu.

Wnioskodawczyni rozważa sprzedaż wymienionych wyżej nieruchomości.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania:

1.  Czy według art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych źródłem przychodu jest również odpłatne zbycie nieruchomości nabytej do majątku wspólnego, w przypadku gdy zbycie ma miejsce przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym na podstawie dziedziczenia nastąpiło nabycie przez małżonka pozostałego przy życiu udziału w nieruchomości ponad własny udział po ustaniu wspólności majątkowej wskutek śmierci drugiego z małżonków, w sytuacji gdy od nabycia nieruchomości przez obojga małżonków do majątku wspólnego minęło pięć lat?
2.  Czy według art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych źródłem przychodu jest również odpłatne zbycie nieruchomości nabytej do majątku wspólnego, w przypadku gdy zbycie ma miejsce przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym na podstawie darowizny nastąpiło nabycie przez małżonka udziału w nieruchomości ponad własny udział po ustaniu wspólności majątkowej wskutek darowizny, w sytuacji gdy od nabycia nieruchomości przez obojga małżonków do majątku wspólnego minęło pięć lat?

Niniejsze rozstrzygnięcie dotyczy skutków podatkowych odpłatnego zbycia lokalu mieszkalnego w części dotyczącej udziału w nim nabytego w drodze darowizny od męża (pyt. nr 2). W pozostałym zakresie zostanie wydane odrębne rozstrzygnięcie.

Zdaniem Wnioskodawczyni (w zakresie pyt. nr 2) powołując się na wyrok NSA II FPS 2/17 z dnia 15 maja 2017 r. dla celów opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych, odpłatnego zbycia nieruchomości określonej w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nabytej przez współmałżonka w wyniku dziedziczenia, datą jej nabycia w rozumieniu tego przepisu jest dzień nabycia tej nieruchomości do majątku wspólnego.

Poczyniona darowizna dzień przed śmiercią wywołuje skutek analogiczny jak dziedziczenie, gdyż istotą działań jest cel analogiczny jak przy dziedziczeniu, czyli przekazanie majątku małżonce. Forma prawna przyjęta w przeprowadzonych działaniach nie powinna wywoływać odmiennych skutków podatkowych.

W związku z powyższym jako dzień nabycia wskazanej nieruchomości należy traktować dzień nabycia nieruchomości do majątku wspólnego i od końca roku, w którym nastąpiło to zdarzenie (2010 rok) będzie liczony okres pięcioletni zarówno do ½ udziału własnego Wnioskodawczyni jak i ½ udziału darowanego tuż przed śmiercią przez męża Wnioskodawczyni.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawczyni w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest nieprawidłowe.

Zgodnie z przepisem art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2018 r., poz. 200 z późn. zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Stosownie do art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy, źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

1.  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2.  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3.  prawa wieczystego użytkowania gruntów,
4.  innych rzeczy,

*   jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a-c - przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, a innych rzeczy - przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie; w przypadku zamiany okresy te odnoszą się do każdej z osób dokonującej zamiany.

Powyższy przepis formułuje generalną zasadę, że sprzedaż nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie rodzi obowiązek podatkowy w postaci zapłaty podatku dochodowego. Tym samym jeżeli odpłatne zbycie nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości nastąpiło po upływie 5 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie - nie jest źródłem przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a tym samym przychód uzyskany ze sprzedaży nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości w ogóle nie podlega opodatkowaniu.

Odnosząc powyższe uregulowania prawne na grunt rozpatrywanej sprawy w kontekście zawartego we wniosku pytania nr 2 określenia wymaga moment, od którego należy liczyć bieg pięcioletniego terminu z powołanego wyżej art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Z przedstawionego we wniosku opisu zdarzenia wynika, że tuż przed śmiercią, 19 stycznia 2016 r., małżonek Wnioskodawczyni przekazał jej w darowiźnie udział w lokalu mieszkalnym, który uprzednio (w styczniu 2010 r.) małżonkowie nabyli do majątku wspólnego (wspólność ustawowa).

Wskazać należy, że stosunki majątkowe między małżonkami zostały uregulowane w ustawie z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2017 r., poz. 682).

Zgodnie z art. 31 § 1 ww. ustawy, z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków.

Do majątku osobistego każdego z małżonków należą m.in. przedmioty majątkowe nabyte przez dziedziczenie, zapis, darowiznę, chyba że spadkodawca lub darczyńca inaczej postanowił (art. 33 pkt 2 ww. ustawy).

Z kolei zgodnie z art. 888 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2017 r., poz. 459, z późn. zm.) przez umowę darowizny darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swego majątku.

W wyroku z dnia 13 grudnia 2016 r., sygn. akt II FSK 3003/14, który zapadł w analogicznej sprawie, tj. dotyczył skutków podatkowych odpłatnego zbycia nieruchomości nabytej w części od małżonka w drodze darowizny Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że: nie ulega wątpliwości w orzecznictwie oraz literaturze, że przez nabycie przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym następuje odpłatne zbycie, w tym m.in. prawa majątkowego w postaci udziału w nieruchomości, o którym stanowi ten przepis przyjmować należy potoczne i dość szerokie rozumienie tego pojęcia. Oznacza ono każde przeniesienie na nabywcę własności rzeczy lub określonego prawa majątkowego w ramach spadku, innej jednostronnej czynności, na podstawie aktu prawnego, umowy sprzedaży, zamiany, darowizny lub innej umowy zobowiązującej do przeniesienia własności rzeczy oznaczonej co do tożsamości (por. np. wyrok NSA z dnia 7 kwietnia 2016 r., II FSK 313/14, publ. CBOSA; T. Marciniuk, Podatek dochodowy od osób fizycznych. Komentarz, C.H. Beck, 2008, str. 165-166). Akcentuje się jednocześnie, że nie wszystkie temu podobne czynności prawne stanowią przedmiot nabycia w rozumieniu analizowanego przepisu. (…) w orzecznictwie Sądu Najwyższego wyrażono wprost pogląd, że mimo, iż małżeńska wspólność majątkowa jest wspólnością bezudziałową (art. 31 K.r.o.), to darowanie przez małżonków przedmiotu wchodzącego w skład ich majątku wspólnego pozwala na przyjęcie, że małżonek-darczyńca, rozporządził udziałem wynoszącym 1/2 część przedmiotu darowizny (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 maja 2000 r., II CKN 542/00, publ. LEX nr 559927).

Jeżeli zatem małżonkowie pozostający w ustroju wspólności ustawowej tak rozporządzili posiadanym przez siebie udziałem w lokalu mieszkalnym, że Wnioskodawczyni na skutek darowizny dokonanej na Jej rzecz stała się jedynym właścicielem tego lokalu, to przedmiot majątkowy wchodzący w skład majątku wspólnego małżonków stał się majątkiem odrębnym Wnioskodawczyni. Przy czym, okoliczność ta nie świadczy bynajmniej o tym, że Wnioskodawczyni stała się właścicielem lokalu mieszkalnego tylko i wyłącznie na skutek zawarcia umowy darowizny, albowiem w momencie dokonania darowizny była już współwłaścicielem tej nieruchomości na prawach ustawowej wspólności małżeńskiej. Dokonano zatem jedynie przesunięcia udziału w nieruchomości.

Wobec powyższego, ww. darowizna dokonana 19 stycznia 2016 r. stanowi nabycie, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w części przekraczającej udział, jaki Wnioskodawczyni posiadała w majątku wspólnym.

Powyższe oznacza, że Wnioskodawczyni w opisanej przez siebie sytuacji nabyła udział opisanym we wniosku lokalu mieszkalnym w dwóch etapach, tj.:

*   w 2010 r., w momencie nabycia lokalu mieszkalnego do majątku wspólnego małżonków – w części mieszczącej się w Jej udziale w majątku wspólnym,
*   w 2016 r., gdy na mocy umowy darowizny małżonek darował Wnioskodawczyni swój udział w ww. nieruchomości – w części przekraczającej udział Wnioskodawczyni w majątku wspólnym.

Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że planowana sprzedaż opisanego lokalu mieszkalnego w części dotyczącej udziału w nim nabytego w 2010 r. do majątku wspólnego nie spowoduje powstania przychodu z uwagi na upływ pięcioletniego terminu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Natomiast sprzedaż ta w części odnoszącej się do udziału w ww. lokalu, który Wnioskodawczyni nabyła w 2016 r. na skutek darowizny od małżonka, w sytuacji kiedy dokonana zostanie przed końcem 2021 r., a zatem przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło jego nabycie (2016), będzie stanowiła źródło przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, zaś dochód ze sprzedaży tego udziału będzie podlegał opodatkowaniu 19% podatkiem dochodowym.

Wyjaśnić przy tym należy, że uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 maja 2017 r., sygn. akt II FPS 2/17 - na którą powołuje się Wnioskodawczyni - nie znajduje w przedmiotowej sprawie zastosowania, albowiem czynności darowizny nie można utożsamiać z nabyciem w spadku.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze stanem faktycznym podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona interpretacja traci swoją aktualność.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, ul. Emilii Plater 1, 10-562 Olsztyn w dwóch egzemplarzach (art. 47 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, z późn. zm.) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała.