Interpretacja indywidualna
Sygnatura: 0111-KDIB2-3.4015.150.2024.2.AD
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Data wydania: 2024-08-20
Teza: Zachowanie prawa do ulgi mieszkaniowej.
Słowa kluczowe: nieruchomości-nabycie nieruchomości; ulga-ulga mieszkaniowa
Zagadnienia: Podatek od spadków i darowizn-Rozdział 4 Wysokość podatku-Ulga mieszkaniowa
Przepisy: [PSD] Ustawa o podatku od spadków i darowizn-Rozdział 4-art. 16-ust. 1-pkt 2

**Interpretacja indywidualna** – **stanowisko prawidłowe**

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od spadków i darowizn jest prawidłowe.

**Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej**

19 czerwca 2024 r. wpłynął Pani wniosek z 19 czerwca 2024 r. o wydanie interpretacji indywidualnej. Wniosek dotyczy podatku od spadków i darowizn w zakresie zachowania prawa do ulgi mieszkaniowej – wpływu nabycia mieszkania na współwłasność na prawo do ulgi mieszkaniowej. Uzupełniła go Pani w odpowiedzi na wezwanie – w piśmie z 21 lipca 2024 r. (wpływ 21 lipca 2024 r.).

Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego
-------------------------

W (…) (2024 r.) odziedziczyła Pani w spadku w II grupie podatkowej (po zmarłej (…) siostrze babci) mieszkanie o powierzchni (…) m2 z komórką lokatorską ((…) m2) oraz garażem indywidualnym w hali garażowej ((…) m2) położone w (…). Spadek jest indywidualny, testament został sporządzony notarialnie jeszcze przed zawarciem małżeństwa. Wniosek o stwierdzenie spadku aktualnie jest w trakcie procesowania. Chciałaby Pani skorzystać z ulgi mieszkaniowej w podatku od spadków i darowizn, nie zamierza Pani sprzedawać mieszkania ani go wynajmować w ciągu kolejnych 5 lat, będzie Pani w nim zameldowana na pobyt stały i będzie Pani w nim mieszkać.

Planuje Pani z mężem zakup nowego mieszkania deweloperskiego w (\`(...)\`) ((…) m2) z miejscem postojowym w hali garażowej oraz komórką lokatorską. Umowę chcieliby Państwo podpisać w bieżącym roku (2024 r.), przeniesienie własności będzie miało miejsce w przyszłym roku (2025 r.).

### Pytanie

Czy zakup mieszkania (współwłasność) wpłynie na prawo do skorzystania przeze Panią z ulgi mieszkaniowej na mieszkanie o pow. (…) m2 nabyte w drodze spadku?

### Pani stanowisko w sprawie

Pani zdaniem, zachowa Pani prawo do ulgi mieszkaniowej do mieszkania o pow. (…) m2 nabytego w drodze spadku indywidualnego, pomimo późniejszego planowanego zakupu mieszkania deweloperskiego na współwłasność z mężem.

Ocena stanowiska
----------------

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
----------------------------------------

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t. j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1774 ze zm.):

Podatkowi od spadków i darowizn, zwanemu dalej „podatkiem”, podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem dziedziczenia, zapisu zwykłego, dalszego zapisu, zapisu windykacyjnego, polecenia testamentowego.

Ustawa o podatku od spadków i darowizn nie zawiera definicji pojęcia „spadek”, dlatego należy w tym zakresie odwołać się do przepisów ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1610 ze zm.).

Zgodnie z art. 922 § 1 i § 2 Kodeksu cywilnego:

Prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób stosownie do przepisów księgi niniejszej.

Nie należą do spadku prawa i obowiązki zmarłego ściśle związane z jego osobą, jak również prawa, które z chwilą jego śmierci przechodzą na oznaczone osoby niezależnie od tego, czy są one spadkobiercami.

Stosownie do art. 924 ww. ustawy:

Spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy.

Natomiast stosownie do art. 925 tej ustawy:

Spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku.

Stosownie do art. 1025 § 1 i 2 ww. ustawy:

Sąd na wniosek osoby mającej w tym interes stwierdza nabycie spadku przez spadkobiercę. Notariusz na zasadach określonych w przepisach odrębnych sporządza akt poświadczenia dziedziczenia.

Domniemywa się, że osoba, która uzyskała stwierdzenie nabycia spadku albo poświadczenie dziedziczenia, jest spadkobiercą.

Z powołanych powyżej przepisów wynika, że datą nabycia majątku w drodze dziedziczenia jest data otwarcia spadku, czyli data śmierci spadkodawcy. Prawomocne postanowienie sądu lub akt poświadczenia dziedziczenia mają charakter deklaratoryjny i stwierdzają jedynie nabycie przez spadkobiercę spadku, które nastąpiło z chwilą śmierci spadkodawcy.

Zgodnie z art. 5 ustawy o podatku od spadków i darowizn:

Obowiązek podatkowy ciąży na nabywcy własności rzeczy i praw majątkowych.

W myśl art. 6 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:

Obowiązek podatkowy powstaje przy nabyciu w drodze dziedziczenia – z chwilą przyjęcia spadku.

Stosownie do art. 6 ust. 4 ww. ustawy:

Jeżeli nabycie niezgłoszone do opodatkowania stwierdzono następnie pismem, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą sporządzenia pisma; jeżeli pismem takim jest orzeczenie sądu, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą uprawomocnienia się orzeczenia. W przypadku gdy nabycie nie zostało zgłoszone do opodatkowania, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą powołania się przez podatnika przed organem podatkowym na fakt nabycia.

Zatem datą nabycia majątku w drodze dziedziczenia jest data otwarcia spadku, czyli data śmierci spadkodawcy, natomiast obowiązek podatkowy powstaje z datą uprawomocnienia się postanowienia o nabyciu spadku lub z datą wpisu do Rejestru Spadkowego aktu poświadczenia dziedziczenia.

Art. 14 ust. 1 i 2 ww. ustawy stanowi, że:

Wysokość podatku ustala się w zależności od grupy podatkowej, do której zaliczony jest nabywca.

Zaliczenie do grupy podatkowej następuje według osobistego stosunku nabywcy do osoby, od której lub po której zostały nabyte rzeczy i prawa majątkowe.

W myśl art. 14 ust. 3 ww. ustawy:

Do poszczególnych grup podatkowych zalicza się:

1) do grupy I – małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, zięcia, synową, rodzeństwo, ojczyma, macochę i teściów;

2) do grupy II – zstępnych rodzeństwa, rodzeństwo rodziców, zstępnych i małżonków pasierbów, małżonków rodzeństwa i rodzeństwo małżonków, małżonków rodzeństwa małżonków, małżonków innych zstępnych;

3) do grupy III – innych nabywców.

Stosownie do treści art. 16 ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn:

W przypadku nabycia własności (współwłasności) budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie, spółdzielczego prawa do domu jednorodzinnego albo udziału w takim prawie:

1) w drodze dziedziczenia, zapisu zwykłego, zapisu windykacyjnego, dalszego zapisu, polecenia testamentowego, darowizny lub polecenia darczyńcy przez osoby zaliczane do I grupy podatkowej,

2) w drodze dziedziczenia, zapisu zwykłego, zapisu windykacyjnego, dalszego zapisu lub polecenia testamentowego przez osoby zaliczane do II grupy podatkowej,

3) w drodze dziedziczenia, zapisu zwykłego, zapisu windykacyjnego, dalszego zapisu lub polecenia testamentowego przez osoby zaliczane do III grupy podatkowej, które sprawowały opiekę nad wymagającym takiej opieki spadkodawcą, na podstawie pisemnej umowy z podpisem notarialnie poświadczonym, przez co najmniej dwa lata od dnia poświadczenia podpisów przez notariusza

\- nie wlicza się do podstawy opodatkowania ich czystej wartości do łącznej wysokości nieprzekraczającej 110 m2 powierzchni użytkowej budynku lub lokalu. W przypadku nabycia części (udziału) budynku mieszkalnego lub lokalu albo udziału w spółdzielczym prawie do budynku mieszkalnego lub lokalu ulga przysługuje stosownie do wielkości udziału.

Zgodnie z art. 16 ust. 2 ww. ustawy:

Ulga, o której mowa w ust. 1, przysługuje osobom, które łącznie spełniają następujące warunki:

1) spełniają wymogi określone w art. 4 ust. 4;

2) nie są właścicielami innego budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość bądź będąc nimi przeniosą własność budynku lub lokalu na rzecz zstępnych, Skarbu Państwa lub gminy w terminie 6 miesięcy od dnia złożenia zeznania podatkowego albo zawarcia umowy darowizny w formie aktu notarialnego;

3) nie przysługuje im spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego lub wynikające z przydziału spółdzielni mieszkaniowej: prawo do domu jednorodzinnego lub prawo do lokalu w małym domu mieszkalnym, a w razie dysponowania tymi prawami przekażą je zstępnym lub przekażą do dyspozycji spółdzielni, w terminie 6 miesięcy od dnia złożenia zeznania podatkowego albo zawarcia umowy darowizny w formie aktu notarialnego;

4) nie są najemcami lokalu lub budynku lub będąc nimi rozwiążą umowę najmu w terminie 6 miesięcy od dnia złożenia zeznania podatkowego albo zawarcia umowy darowizny w formie aktu notarialnego;

5) będą zamieszkiwać będąc zameldowanymi na pobyt stały w nabytym lokalu lub budynku i nie dokonają jego zbycia przez okres 5 lat:

a) od dnia złożenia zeznania podatkowego lub zawarcia umowy darowizny w formie aktu notarialnego - jeżeli w chwili złożenia zeznania lub zawarcia umowy darowizny nabywca mieszka i jest zameldowany na pobyt stały w nabytym lokalu lub budynku,

b) od dnia zamieszkania potwierdzonego zameldowaniem na pobyt stały w nabytym lokalu lub budynku - jeżeli nabywca zamieszka i dokona zameldowania na pobyt stały w ciągu roku od dnia złożenia zeznania podatkowego lub zawarcia umowy darowizny w formie aktu notarialnego.

Z przedstawionego zdarzenia wynika, że odziedziczyła Pani w spadku w II grupie podatkowej (po zmarłej siostrze babci) mieszkanie o pow. (…) m2 z komórką lokatorską ((…) m2) oraz garażem ((…) m2). Wniosek o stwierdzenie spadku jest w trakcie procesowania. Chciałaby Pani skorzystać z ulgi mieszkaniowej w podatku od spadków i darowizn, nie zamierza Pani sprzedawać mieszkania ani go wynajmować w ciągu kolejnych 5 lat; będzie Pani w nim zameldowana na pobyt stały; będzie w nim Pani mieszkać. Planuje Pani z mężem zakup nowego mieszkania na współwłasność; przeniesienie jego własności ma nastąpić w 2025 r.

Ma Pani wątpliwość czy zakup mieszkania wpłynie na Pani prawo do skorzystania z ulgi mieszkaniowej w stosunku do nabytego w drodze spadku mieszkania.

Jak słusznie Pani wskazała – zgodnie z art. 14 ust. 3 ustawy o podatku od spadków i darowizn – nabywając spadek od siostry babci, zalicza się Pani do II grupy podatkowej jako zstępna rodzeństwa.

Celem norm zawartych w treści ww. art. 16 ustawy o podatku od spadków i darowizn jest nieobciążanie osób najbliższych darczyńcy oraz bliskich i najbliższych spadkodawcy skutkami podatkowymi z tytułu przyrostu majątkowego w postaci nieruchomości bądź lokalu, gdy nie dysponują budynkiem lub lokalem mieszkalnym i zamierzają zamieszkiwać w nabytym lokalu lub budynku przez 5 lat.

Należy zauważyć, że spełnienie warunków do skorzystania z ulgi wynikającej z art. 16 ustawy o podatku od spadków i darowizn należy oceniać na chwilę nabycia, czyli dzień śmierci spadkodawcy (a nie na moment powstania obowiązku podatkowego).

Istotne więc jest, czy na dzień śmierci spadkodawcy, spadkobierca był właścicielem innego budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, dysponował spółdzielczym lokatorskim lub własnościowym prawem do lokalu, prawem do domu jednorodzinnego lub do lokalu w małym domu mieszkalnym, bądź był najemcą lokalu lub budynku. Jeśli tak to należy ustalić czy ww. tytuł prawny do budynku lub lokalu mieszkalnego istnieje nieprzerwanie od momentu śmierci spadkodawcy do momentu powstania obowiązku podatkowego i złożenia zeznania podatkowego w związku nabyciem spadku.

Skorzystać z ulgi mieszkaniowej może zatem spadkobierca, który na moment nabycia spadku (śmierci spadkodawcy) nie posiadał żadnego z ww. tytułów prawnych do lokalu lub nieruchomości lub będąc w ich posiadaniu przeniesie te prawa na określone w art. 16 ust. 2 pkt 2-4 podmioty lub rozwiąże umowę najmu w określonym terminie od złożenia zeznania podatkowego.

Dla spełnienia warunków do skorzystania z ulgi, należy więc sprawdzić, czy w chwili nabycia spadku jakieś budynki lub lokale stanowią własność spadkobiercy. Warunek ten nie dotyczy natomiast tych lokali lub budynków, które zostały przez korzystającego z ulgi nabyte w późniejszym czasie.

Skoro na dzień otrzymania spadku, tj. (…) 2024 r. (dzień śmierci spadkodawczyni), nie posiadała Pani innego lokalu lub budynku oraz – jak wynika z opisu zdarzenia – spełniła Pani pozostałe warunki określone w art. 16 ust. 2 pkt 2-5 ustawy o podatku od spadków i darowizn (będzie Pani zameldowana w nabytym lokalu i będzie Pani w nim mieszkać przez 5 lat), to będzie Pani mogła skorzystać z ulgi mieszkaniowej.

Na prawo to nie będzie miało wpływu nabycie w późniejszym czasie (tj. po (…) 2024 r.) mieszkania bez względu na to czy nabędzie go Pani na własność czy na współwłasność z mężem.

Dodatkowe informacje
--------------------

**Informacja o zakresie rozstrzygnięcia**

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

**Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji**

\- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli: Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia i zastosuje się Pani do interpretacji.

\- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

\- Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
--------------------------------------------------------

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

\- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

\- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji
-----------------------------------------

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa.