Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ILPP2/443-729/10-3/JK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu
Data wydania: 2010-07-30
Teza: Prawo do odzyskania podatku naliczonego
Słowa kluczowe: gmina; inwestycje; odliczenia; odliczenia-odliczenie podatku; odliczenia-odliczenie podatku od towarów i usług; projekt; Unia Europejska (Wspólnota Europejska); urząd; zwrot; środek
Przepisy: [VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1-art. 86

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Gminy, przedstawione we wniosku z dnia 12 maja 2010 r. (data wpływu 20 maja 2010 r.) uzupełnionym pismem z dnia 22 czerwca 2010 r. (data wpływu 28 czerwca 2010 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do obniżenia podatku VAT w związku z realizacją projektu – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 20 maja 2010 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do obniżenia podatku w związku z realizacją projektu. Ww. wniosek został uzupełniony pismem z dnia 22 czerwca 2010 r. (data wpływu 28 czerwca 2010 r.) o doprecyzowanie stanu faktycznego.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

W styczniu 2010 roku Gmina Miejska podpisała umowę o dofinansowanie projektu . Projekt realizowany jest w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego dla Województwa x na lata 2007-2013. Priorytet II Rozwój społeczeństwa informacyjnego na x („Społeczeństwo informacyjne”), Działanie 2.2 Rozwój usług elektronicznych. Zakończenie realizacji projektu planuje się na II kwartał 2011 r.

Głównym celem projektu jest informatyzacja administracji Gminy, w wyniku której Gmina będzie przygotowana do świadczenia e-usług na rzecz mieszkańców, powiatu i regionu. Cel ten będzie realizowany poprzez zakup niezbędnego sprzętu, oprogramowania i aplikacji, który pozwoli na uruchomienie e-usług dla ludności, jak również integrację systemu z e-usługami na poziomie krajowym (e-PUAP 2). Ponadto projekt przyczyni się m.in. do usprawnienia działań administracji, tworzenia nowych i udoskonalenia istniejących cyfrowych zasobów informacji, stworzenia przejrzystej i przyjaznej obywatelowi komunikacji z administracją publiczną, zwiększenia dostępności usług dla osób niepełnosprawnych i starszych. Realizatorem projektu jest Urząd .– jednostka organizacyjna Gminy, powołana na podstawie ustawy o samorządzie gminnym.

Do wniosku aplikacyjnego złożonego do instytucji zarządzającej RPO W 2007-2013 zostało dołączone oświadczenie o kwalifikowalności VAT – koszt podatku został określony jako niemożliwy do odzyskania. Podstawą do uznania VAT-u jako wydatku kwalifikowanego w przedmiotowym projekcie był art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.). Przepis ten mówi, iż podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne nie mające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel i rezultat takiej działalności. Art. 15 ust. 6 powyższej ustawy, który brzmi: nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych, jak również art. 86 ust. 1 wspomnianej ustawy, który mówi, iż obniżenie kwoty podatku lub zwrot różnicy podatku należnego zależy od zakresu, w jakim nabywane są usługi i towary związane ze sprzedażą opodatkowaną.

Gmina jest czynnym płatnikiem VAT z tytułu czynności wykonywanych na podstawie umów cywilnoprawnych dotyczących wieczystego użytkowania, dzierżawy i sprzedaży działek. Czynności te nie są więc w żaden sposób związane ze zrealizowanym projektem.

Urząd …realizator projektu) jest czynnym płatnikiem VAT, lecz nie odlicza i nie odzyskuje podatku VAT z tytułu czynności będących w zakresie projektu.

W uzupełnieniu sprawy Zainteresowany wskazał, iż faktury VAT związane z realizacją przedmiotowego projektu wystawiane są na Urząd (realizator projektu). Wskazał również, iż efekt realizowanego projektu nie jest i nie będzie wykorzystywany do czynności opodatkowanych.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy Gmina ma możliwość nie odliczania i nie odzyskiwania ponoszonego w ramach realizowanego projektu podatku VAT?

Zdaniem Wnioskodawcy, na podstawie art. 15 ust. 1, art. 15 ust. 6 oraz art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), nie ma on faktycznej i prawnej możliwości do obniżania odzyskiwania kwoty podatku należnego przy nabyciu towarów i usług związanych z projektem.

Stanowisko Gminy w przedmiotowej sprawie potwierdza interpretacja Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 30 maja 2008 r. (nr IP-PP2-443-615) w sprawie dotyczącej rozliczenia VAT podczas budowy drogi współfinansowanej ze środków Unii Europejskiej.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej ustawą, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Natomiast, w myśl art. 15 ust. 6 ustawy, nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Jednostki samorządu terytorialnego takie jak gminy, powiaty czy województwa, są innymi niż organy władzy publicznej uczestnikami sektora finansów publicznych, zatem nie korzystają z wyłączenia z opodatkowania, o którym mowa w art. 15 ust. 6 ustawy, lecz są objęte zwolnieniem wskazanym w § 12 ust. 1 pkt 12 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 grudnia 2009 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 224, poz. 1799 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem, zwalnia się od podatku czynności związane z wykonywaniem zadań publicznych nałożonych odrębnymi przepisami, wykonywane w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność przez jednostki samorządu terytorialnego, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.), w celu wykonywania zadań gmina może tworzyć jednostki organizacyjne, a także zawierać umowy z innymi podmiotami, w tym z organizacjami pozarządowymi.

Gmina może też prowadzić działalność gospodarczą wykraczającą poza zadanie o charakterze użyteczności publicznej, aczkolwiek wyłącznie w przypadkach i formie określonych w odrębnej ustawie – art. 9 ust. 2 i ust. 3 ww. ustawy.

Art. 11a ust. 1 powołanej ustawy stanowi, iż organami gminy są rada gminy i wójt (burmistrz, prezydent miasta).

Zgodnie z art. art. 33 ust. 1 cyt. ustawy, wójt (burmistrz, prezydent miasta) wykonuje zadania przy pomocy urzędu gminy (miasta).

Jak wynika z powyższego, Gmina jest samorządową osobą prawną, która nie ma własnych struktur organizacyjnych, wobec czego nałożone na nią zadania wykonuje za pośrednictwem urzędu gminy. Urząd nie jest jednak jednostką organizacyjną w rozumieniu powołanego wyżej art. 9 ustawy, lecz wyłącznie zorganizowanym zespołem osób i środków służących do pomocy organowi administracyjnemu. Stąd też urząd jest jednostką pomocniczą służącą do wykonywania zadań gminy oraz obsługi techniczno-organizacyjnej gminy.

Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 28 lipca 2006 r. w sprawie szczególnych zasad rachunkowości oraz planów kont dla budżetu państwa, budżetów jednostek samorządu terytorialnego oraz niektórych jednostek sektora finansów publicznych (Dz. U. Nr 142, poz. 1020 ze zm.), urząd gminy nie ma możliwości prowadzenia odrębnej ewidencji księgowej, dotyczącej rozliczeń podatku od towarów i usług dla samorządowych osób prawnych oraz dla ich urzędów, obsługujących od strony techniczno-organizacyjnej te osoby prawne.

Biorąc pod uwagę nierozerwalne i niepodzielne powiązania podmiotowe gminy i urzędu gminy, również na gruncie podatku od towarów i usług należy stwierdzić, iż nie występuje odrębna od podmiotowości gminy podmiotowość urzędu gminy. Zatem, Urząd Gminy działając w imieniu Gminy realizuje zadania własne Gminy. Natomiast zdolność prawną i zdolność do dokonywania czynności prawnych ma Gmina, nie zaś Urząd Gminy. To zaś oznacza, że obciąża ją obowiązek zarejestrowania w tym charakterze, o ile ma zamiar wykonywać czynności podlegające opodatkowaniu.

Zatem, podatnikiem podatku od towarów i usług z tytułu całej działalności (Gminy i Urzędu Miasta) jest wyłącznie Gmina, jako jednostka samorządu terytorialnego, posiadająca osobowość prawną. Natomiast Urząd Gminy, realizując zadania spoczywające na samorządowej osobie prawnej, a skutkujące obowiązkiem podatkowym w podatku od towarów i usług, występuje wyłącznie jako aparat pomocniczy, działający w imieniu i na rzecz ww. osoby prawnej.

Z opisu sprawy wynika, że w styczniu 2010 roku Gmina Miejska podpisała umowę o dofinansowanie projektu. Głównym celem projektu jest informatyzacja administracji Gminy, w wyniku której Gmina będzie przygotowana do świadczenia e-usług na rzecz mieszkańców, powiatu i regionu. Projekt realizowany jest w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego dla Województwa x na lata 2007-2013. Realizatorem projektu jest Urząd – jednostka organizacyjna Gminy, powołana na podstawie ustawy o samorządzie gminnym.

Gmina jest czynnym płatnikiem VAT z tytułu czynności wykonywanych na podstawie umów cywilnoprawnych dotyczących wieczystego użytkowania, dzierżawy i sprzedaży działek. Czynności te nie są więc w żaden sposób związane ze zrealizowanym projektem.

Urząd (realizator projektu) jest czynnym płatnikiem VAT, lecz nie odlicza i nie odzyskuje podatku VAT z tytułu czynności będących w zakresie przedmiotowego projektu. Faktury VAT związane z realizacją przedmiotowego projektu wystawiane są na Urząd – realizatora projektu. Efekt realizowanego projektu nie jest i nie będzie wykorzystywany do czynności opodatkowanych.

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Wykładnia literalna i celowościowa cyt. wyżej przepisu, jednoznacznie wskazują, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wyłącznie w sytuacji, kiedy zostaną spełnione następujące warunki:

*   odliczenia dokonuje podatnik podatku od towarów i usług,

*   towary i usługi, przy nabyciu których podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.

Przedstawiona wyżej zasada wyklucza możliwość dokonania odliczenia podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku oraz niepodlegających temu podatkowi.

Według art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy, kwotę podatku naliczonego stanowi, z zastrzeżeniem ust. 3-7 suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.

Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego powstaje w rozliczeniu za okres, w którym podatnik otrzymał fakturę albo dokument celny, z zastrzeżeniem pkt 2-5 oraz ust. 11, 12, 16 i 18 (art. 86 ust. 10 pkt 1 ustawy).

W myśl art. 88 ust. 4 ustawy, obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się również do podatników, którzy nie są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni, zgodnie z art. 96, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 86 ust. 20.

Prawo podatnika do odliczenia podatku naliczonego przy zakupach towarów i usług wykorzystywanych do wykonywania czynności opodatkowanych (art. 86 ust. 1 ustawy), kształtuje się w danym okresie rozliczeniowym stosownie do art. 86 ust. 10-15 ustawy. Zdarzeniem uprawniającym do obniżenia podatku należnego – co wprost wynika z art. 86 ust. 10 ustawy – jest przy tym, zazwyczaj otrzymanie faktury lub dokumentu celnego, a ewentualne późniejsze rozliczenie podatku jest konsekwencją już nabytego prawa do obniżenia kwoty podatku należnego.

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że faktury dokumentujące zakupy związane z realizacją inwestycji zostały wystawione na Urząd Gminy – realizatora projektu, a nie na podmiot będący – zgodnie z treścią umowy – beneficjentem inwestycji, tj. Gminę. Zakupy związane z realizacją projektu będącego przedmiotem sprawy nie są i nie będą wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.

Dokumenty księgowe (faktury VAT, deklaracje VAT) powinny być wystawiane i sporządzane przez Urząd Miejski z numerem identyfikacji podatkowej Gminy – jeśli dotyczą czynności przypisanych prawnie tej Gminie. Ponadto, stwierdzić należy, że ww. przepisy nie pozwalają na zamienne posługiwanie się numerami identyfikacji podatkowej przez Urząd Gminy i Gminę. Podatnikiem podatku od towarów i usług jest Gmina, a Urząd Gminy może działać wyłącznie w charakterze jednostki pomocniczej organu wykonawczego. W przypadku, gdy Gmina jest stroną umowy, to faktura na zakup usługi powinna zawierać NIP Gminy.

Wobec powyższego, skoro faktury dotyczące przedmiotowej inwestycji wystawiane są na Urząd Gminy, należy stwierdzić, że Gminie nie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego od wydatków związanych z projektem, wynikającego z tych faktur.

Jednakże w przypadku, gdyby faktury zostały wystawione prawidłowo na beneficjenta inwestycji, tj. na Gminę, to również nie przysługiwałoby jej prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących poniesione wydatki związane z realizacją inwestycji, gdyż nie są one związane z wykonywaniem przez Gminę czynności opodatkowanych.

Zgodnie z art. 87 ust. 1 ustawy, w przypadku gdy kwota podatku naliczonego, o której mowa w art. 86 ust. 2, jest w okresie rozliczeniowym wyższa od kwoty podatku należnego, podatnik ma prawo do obniżenia o tę różnicę kwoty podatku należnego za następny okres lub do zwrotu różnicy na rachunek bankowy.

Zasady dokonywania zwrotu różnicy podatku na rachunek bankowy podatnika określone zostały w art. 87 ust. 2-6 ustawy.

W zakresie ww. przedsięwzięcia nie ma również możliwości uzyskania zwrotu podatku na zasadach określonych w rozdziale 9 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 grudnia 2009 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 224, poz. 1799 ze zm.). Ewentualny zwrot na podstawie tych przepisów obwarowany jest pewnymi warunkami, które podatnik winien spełnić. Wśród warunków tych ustawodawca wymienia m.in. pochodzenie środków finansowych ze źródeł określonych w § 7 ust. 3 i ust. 4 cyt. rozporządzenia, a w zakresie środków pochodzących z Unii Europejskiej podpisanie umowy o dofinansowanie przed dniem 1 maja 2004 r. Ponieważ Wnioskodawca nie spełnia tych warunków, nie ma możliwości ubiegania się o zwrot podatku VAT na podstawie przepisów rozdziału 9 ww. rozporządzenia.

Reasumując, Wnioskodawca w ramach realizacji projektu nie ma możliwości odzyskania ponoszonego podatku od towarów i usług.

Ponadto należy zauważyć, iż organy podatkowe nie są kompetentne do rozstrzygania wątpliwości podatników odnośnie możliwości zaliczania wartości podatku od towarów i usług do kosztów kwalifikowanych. Kwestię tę rozstrzygają bowiem przepisy regulujące zasady korzystania ze środków pomocowych. Zasady i przepisy podatkowe przywołane w uzasadnieniu niniejszej interpretacji mogą być jedynie pomocne Wnioskodawcy przy dokonywaniu oceny, czy podatek VAT w tej sytuacji powinien być kosztem kwalifikowanym.

Tut. Organ informuje, iż w zakresie prawa do odzyskania przez Urząd podatku naliczonego z faktur wystawionych na Urząd zostało wydane postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania z dnia 30 lipca 2010 r. nr ILPP2/443-729/10-4/JK.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, ul. Św. Mikołaja 78/79, 50-126 Wrocław po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.