Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IBPBII/1/415-449/10/MK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach
Data wydania: 2010-07-21
Teza: Jakie są skutki podatkowe przyznania członkowi Rady Programowej Radia diety?
Słowa kluczowe: dieta; obowiązek-obowiązek społeczny
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko wnioskodawczyni przedstawione we wniosku z dnia 19 kwietnia 2010r. (data wpływu do tut. Biura – 21 kwietnia 2010r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych przyznania członkowi Rady Programowej Radia diety:

*   w części dotyczącej zwolnienia diety z podatku dochodowego – **jest prawidłowe,**
*   w części dotyczącej uwzględnienia w diecie kosztów podróży z miejsca zamieszkania do siedziby Radia – **jest nieprawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 21 kwietnia 2010r. wpłynął do tut. Biura ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych przyznania członkowi Rady Programowej Radia diety.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji uchwałą z września 2008r. powołała wnioskodawczynię w skład Rady Programowej Spółki Polskie Radio, Regionalna Rozgłośnia w R. – Radio R. S.A. Z tytułu członkostwa w Radzie Programowej wnioskodawczyni otrzymywała miesięcznie dietę w kwocie 277,00 zł. Radio jako płatnik sporządziło informację o dochodzie za 2009r. na informacji PIT-11, co zobowiązuje według wnioskodawczyni do zapłacenia podatku z tytułu uzyskanego dochodu.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

1.  Czy ww. dieta jest „innym źródłem” przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, czy dietą otrzymaną przez osoby wykonujące czynności związane z pełnieniem obowiązków społecznych i obywatelskich, w rozumieniu art. 21 ust. 1 pkt 17 ww. ustawy?
2.  Czy dietę należy rozliczyć w zeznaniu PIT-37 i odprowadzić podatek?

Wnioskodawczyni powołanie w skład Rady Programowej Radia rozumie jako czynność związaną z pełnieniem obowiązków społecznych i obywatelskich, a co za tym idzie, jej dochód roczny w kwocie 3.047,00 zł powinien być zwolniony z obowiązku podatkowego i wykazany przez płatnika na dokumencie PIT-R.

Wnioskodawczyni, powołując ustawę z dnia 29 grudnia 1992r. o radiofonii i telewizji (Dz. U. z 2004r. Nr 253, poz. 2531) rozdział 4, zacytowała art. 28a pkt 4: „członkom Rady Programowej przysługuje dieta wypłacana przez spółkę w wysokości ustalonej przez Krajową Radę”. Kwotę 277,00 zł „Radio” przekazuje na konto wnioskodawczyni, bez jej zaangażowania. Wnioskodawczyni sądzi, że jest w tej „diecie” uwzględniony koszt podróży z miejsca zamieszkania do siedziby Radia i nie podlega opodatkowaniu.

Na tle przedstawionego stanu faktycznego stwierdzam co następuje:

Zgodnie z zasadą powszechności opodatkowania wyrażoną w art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2000r. Nr 14, poz. 176 ze zm. oraz t. j. Dz. U. z 2010r. Nr 51, poz. 307 ze zm. – w brzmieniu obowiązującym od 31 marca 2010r.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji Podatkowej zaniechano poboru podatku.

W art. 10 ust. 1 ww. ustawy zostały określone źródła przychodów:

*   w pkt 2 - działalność wykonywana osobiście;
*   w pkt 9 - inne źródła.

Z treści przepisu art. 13 pkt 5 ww. ustawy wynika, iż za przychody z działalności wykonywanej osobiście, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 2, uważa się przychody otrzymywane przez osoby wykonujące czynności związane z pełnieniem obowiązków społecznych lub obywatelskich, bez względu na sposób powoływania tych osób, nie wyłączając odszkodowania za utracony zarobek, z wyjątkiem przychodów, o których mowa w pkt 7.

Z przepisu art. 20 ust. 1 ww. ustawy wynika, iż za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i 17 oraz przychody nieznajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach.

Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 17 ww. ustawy wolne od podatku dochodowego są diety oraz kwoty stanowiące zwrot kosztów, otrzymywane przez osoby wykonujące czynności związane z pełnieniem obowiązków społecznych i obywatelskich - do wysokości nieprzekraczającej miesięcznie kwoty 2.280 zł.

Zgodnie z ukształtowanym przez doktrynę poglądem, z obowiązkami społecznymi i obywatelskimi mamy do czynienia w przypadku czynności i zadań związanych z pełnieniem funkcji publicznych i państwowych jakimi są obowiązki wynikające z funkcji np. radnego, posła czy senatora. Będą to przede wszystkim obowiązki związane z uczestniczeniem obywateli w sprawowaniu władzy publicznej (zarówno wykonawczej, sądowniczej, jak i ustawodawczej). Dotyczy to również określonych funkcji w ramach organizacji o charakterze społecznym (organizacje pozarządowe), w tym również w ramach wolontariatu. Powyższe oznacza, że pojęcie obowiązków społecznych i obywatelskich jest spełnione w przypadku czynności i zadań związanych z pełnieniem funkcji publicznych i państwowych, a takimi niewątpliwie są obowiązki członka Rady Programowej.

Zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 29 grudnia 1992r. o radiofonii i telewizji (t. j. Dz. U. z 2004r. Nr 253, poz. 2531 ze zm.) publiczna radiofonia i telewizja realizuje misję publiczną, oferując, na zasadach określonych w ustawie, całemu społeczeństwu i poszczególnym jego częściom, zróżnicowane programy i inne usługi w zakresie informacji, publicystyki, kultury, rozrywki, edukacji i sportu, cechujące się pluralizmem, bezstronnością, wyważeniem i niezależnością oraz innowacyjnością, wysoką jakością i integralnością przekazu.

Z przepisu art. 28a ust. 2 tej ustawy wynika, iż kadencja rady programowej trwa 4 lata, a jej członkowie reprezentują społeczne interesy i oczekiwania związane z działalnością programową spółki.

Przepis art. 28a ust. 4 ww. ustawy stanowi, iż członkom rady programowej przysługuje dieta wypłacana przez spółkę w wysokości ustalonej przez Krajową Radę.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, iż Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji uchwałą z września 2008r. powołała wnioskodawczynię w skład Rady Programowej Spółki Polskie Radio, Regionalna Rozgłośnia w R. – Radio R. S.A.

Z tytułu członkostwa w Radzie Programowej wnioskodawczyni w 2009r. otrzymywała miesięcznie dietę w kwocie 277,00 zł.

Biorąc pod uwagę stan faktyczny wniosku oraz powołane powyżej przepisy prawa należy stwierdzić, iż diety w wysokości 277,00 zł miesięcznie przyznane wnioskodawczyni w 2009r. w związku z członkostwem w Radzie Programowej należy zakwalifikować do przychodów, o których mowa w art. 13 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, tj. do przychodów otrzymywanych przez osoby wykonujące czynności związane z pełnieniem obowiązków społecznych lub obywatelskich (a co wyklucza ich zakwalifikowane do przychodów z innych źródeł, o których mowa w art. 20 ust. 1 ustawy), które zwolnione są z podatku dochodowego na mocy i w granicach określonych art. 21 ust. 1 pkt 17 tej ustawy. Przy czym na płatniku, którym jest Spółka Polskie Radio, Regionalna Rozgłośnia w R. – Radio R. S.A. – ciążył obowiązek wystawienia za 2009r. informacji o wypłaconych wnioskodawczyni kwotach z tytułu pełnienia obowiązków społecznych i obywatelskich – PIT-R.

Na mocy delegacji ustawowej zawartej w art. 45b pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zostało wydane rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 24 kwietnia 2008r. w sprawie określenia niektórych wzorów oświadczeń, deklaracji i informacji podatkowych obowiązujących w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych (Dz. U. Nr 74, poz. 445 ze zm.). Przy czym zgodnie z treścią § 1 pkt 3 lit. d) ww. rozporządzenia został określony wzór Informacji o wypłaconych podatnikowi kwotach z tytułu pełnienia obowiązków społecznych i obywatelskich (PIT-R), będący załącznikiem Nr 12 do rozporządzenia.

W punkcie 1 objaśnień zawartych na str. 2 formularza PIT-R stwierdzono, iż informację PIT-R mają obowiązek wypełnić płatnicy, o których mowa w art. 41 ust. 1 ustawy, dokonujący wypłat należności wolnych od podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b i pkt 17 ustawy, osobom z tytułu pełnienia obowiązków społecznych i obywatelskich (art. 13 pkt 5 i 6 ustawy).

Z punktu 2 objaśnień wynika, iż w części D:

1.  w kolumnie b – płatnik wykazuje ogólną kwotę wypłat dokonanych należności w danym miesiącu, z uwzględnieniem kwot wolnych od podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 16 lit b) i pkt 17 ustawy,
2.  w kolumnie c – płatnik wykazuje kwoty diet i innych należności, wypłacone osobom pełniącym obowiązki społeczne i obywatelskie, wolne od podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b ustawy,
3.  w kolumnie d – płatnik wykazuje kwoty diet oraz kwoty stanowiące zwrot kosztów, wypłacone osobom pełniącym obowiązki społeczne i obywatelskie, wolne od podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 17 ustawy,
4.  w kolumnie e – płatnik wykazuje nadwyżkę między kwotą wypłaconych należności a sumą kwot wolnych od podatku dochodowego, która podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym.

W punkcie 3 objaśnień stwierdzono, iż sumę kwot wykazanych w kolumnie e płatnik wykazuje w wierszu 7 część E informacji PIT-11 oraz w rocznym obliczeniu podatku PIT-40.

Natomiast w pkt 4 objaśnień wskazano, iż w sytuacji gdy płatnik wypłaca osobie fizycznej jedynie należności z tytułu pełnienia obowiązków społecznych i obywatelskich i należności te nie przekraczają kwot wolnych od podatku dochodowego, płatnik nie ma obowiązku sporządzania informacji PIT-11, a jedynie informację PIT-R. Jeden egzemplarz informacji płatnik przesyła do urzędu skarbowego według miejsca zamieszkania podatnika, drugi egzemplarz przekazuje podatnikowi.

Jeżeli zatem wnioskodawczyni uzyskała od ww. płatnika w 2009r. wyłącznie diety w kwotach miesięcznych wynoszących 277,00 zł, to wartość tych diet nie stanowi przychodu podlegającego wykazaniu w zeznaniu podatkowym za 2009r., ponieważ diety te są zwolnione z podatku dochodowego na postawie powołanego powyżej art. 21 ust. 1 pkt 17 ustawy.

Z wniosku wynika, iż wnioskodawczyni sądzi, że w „diecie” uwzględniony jest koszt podróży z miejsca zamieszkania do siedziby „Radia”.

Nie można utożsamiać diety z kosztami podróży. Należy mianowicie przyjąć zasadę, że kryterium rozumienia pojęcia „dieta” musi mieć w pierwszej kolejności charakter kryteriów ustawowych, a tylko pomocniczo (w kwestiach nie rozstrzygniętych przez ustawy) może odwoływać się do znaczeń pozaprawnych. Do uznania określonego świadczenia za „dietę” konieczne jest, aby świadczenie było w taki właśnie sposób nazwane przez ustawę i następowało w wykonaniu ustawowego uprawnienia do tego rodzaju świadczenia. W przypadku natomiast przepisu art. 21 ust. 1 pkt 17 w. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych brak jest tego rodzaju odesłania w oparciu, o które byłoby możliwe wyjaśnienie o jakiego rodzaju należności w tym wypadku chodziło ustawodawcy. Wobec braku tego rodzaju odesłania należało odwołać się do znaczenia słownikowego pojęcia „dieta”.

Określenie pojęcia „dieta” nie jest jednoznaczne i zawiera definicje wielorodzajowe.

Zgodnie ze Słownikiem Języka Polskiego – Wydawnictwo Naukowe PWN 1997-2010 dieta:

1.  sposób odżywiania, ograniczony jakościowo i ilościowo,
2.  suma przeznaczona na koszty utrzymania pracownika w podróży służbowej,
3.  wynagrodzenie dzienne z tytułu pełnienia szczególnych obowiązków lub funkcji, np. posła.

Biorąc pod uwagę treść art. 28a ust. 4 oraz art. 21 ust. 1 pkt 17 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych należy zauważyć, że w odniesieniu do niniejszej spawy wykładnia pojęcia „dieta”, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 17 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, odnosi się do wynagrodzenia dziennego z tytułu pełnienia szczególnych obowiązków lub funkcji członka Rady Programowej Radia. Nie dotyczy natomiast zwrotu kosztów dojazdu członka Rady Programowej z miejsca zamieszkania do siedziby Radia.

Zgodnie z treścią art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wolne od podatku dochodowego są diety i inne należności za czas podróży osoby niebędącej pracownikiem – do wysokości określonej w odrębnych ustawach lub przepisach wydanych przez ministra właściwego do spraw pracy w sprawie wysokości oraz warunków ustalania należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej, z tytułu podróży służbowej na obszarze kraju oraz poza granicami kraju, z zastrzeżeniem ust. 13.

Przy czym z przepisu art. 21 ust. 1 ww. ustawy wynika, iż przepis ust. 1 pkt 16 lit. b stosuje się, jeżeli otrzymane świadczenia nie zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodów i zostały poniesione:

1.  w celu osiągnięcia przychodów lub
2.  w celu realizacji zadań organizacji i jednostek organizacyjnych działających na podstawie przepisów odrębnych ustaw, lub
3.  przez organy (urzędy) władzy lub administracji państwowej albo samorządowej oraz jednostki organizacyjne im podległe lub przez nie nadzorowane, lub
4.  przez osoby pełniące funkcje obywatelskie, o których mowa w art. 13 pkt 5, w związku z wykonywaniem tych funkcji.

Należy zauważyć, iż w powołanym art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b ustawy ustawodawca posłużył się terminem „podróż” bez określenia „służbowa”, dlatego też zakres tego zwolnienia jest szerszy, ponieważ nie ogranicza się ono jedynie do podróży służbowych, ale do wszelkich podróży osób niebędących pracownikami, pod warunkiem, że wypłacone diety i inne należności nie zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodów świadczeniobiorców, oraz zostały poniesione w celu realizacji zadań organizacji i jednostek organizacyjnych działających na podstawie przepisów odrębnych ustaw.

Odrębnymi przepisami, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b ww. ustawy są przepisy odpowiednio:

*   rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2002r. w sprawie wysokości oraz warunków ustalania należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej na obszarze kraju (Dz. U. Nr 236, poz. 1990 ze zm.),
*   rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2002r. w sprawie wysokości oraz warunków ustalania należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej poza granicami kraju (Dz. U. Nr 236, poz. 1991 ze zm.).

Jeżeli płatnik (Regionalna Rozgłośnia w R. – Radio R. S.A.) zwraca członkowi Rady Programowej (wnioskodawczyni) koszty przejazdu z miejscowości zamieszkania do miejscowości, gdzie znajduje się siedziba Radia, zastosowanie w sprawie może mieć rozporządzenie w sprawie wysokości oraz warunków ustalania należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej na obszarze kraju. Koszt ten zwolniony jest z podatku dochodowego na mocy art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b ustawy, ale w granicach (limitach) określonych w ww. rozporządzeniu. Kwota zwrotu ponad te limity stanowi przychód wnioskodawczyni, o którym mowa w art. 13 ust. 5 ustawy, natomiast na płatniku ciąży obowiązek poboru i odprowadzenia zaliczki na podatek na zasadach określonych w art. 41 ust. 1 i art. 42 ustawy.

Biorąc powyższe pod uwagę należy stwierdzić, iż stanowisko wnioskodawczyni:

*   w części dotyczącej zwolnienia diety z podatku dochodowego – jest prawidłowe,
*   w części dotyczącej uwzględnienia w diecie kosztów podróży z miejsca zamieszkania do siedziby Radia – jest nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, ul. Kraszewskiego 4a, 35-016 Rzeszów, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.