Interpretacja indywidualna
Sygnatura: IPTPB2/415-166/11-2/ASZ
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi
Data wydania: 2011-06-28
Teza: Opodatkowanie przychodów z tytułu diet i zwrotu kosztów podróży przysługujące osobom pełniącym funkcje w Zarządzie i Komisji Rewizyjnej Stowarzyszenia?
Słowa kluczowe: dieta; działalność-działalność wykonywana osobiście; koszt-zwrot kosztów; stowarzyszenia
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 13

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 5a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 28 kwietnia 2011 r. (data wpływu 9 maja 2011 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania przychodów z tytułu diet i zwrotu kosztów podróży przysługujących osobom pełniącym funkcje w Zarządzie i Komisji Rewizyjnej Stowarzyszenia – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 9 maja 2011 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania przychodów z tytułu diet i zwrotu kosztów podróży przysługujących osobom pełniącym funkcje we władzach Stowarzyszenia.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawca jest zarejestrowaną w Krajowym Rejestrze Sądowym organizacją członkowską o charakterze stowarzyszenia, posiadającą osobowość prawną, której działalność ma na celu zrównoważony rozwój obszarów zależnych od rybactwa, a w szczególności:

1.  opracowanie Lokalnej Strategii Rozwoju dla obszaru 11 gmin,
2.  wspieranie działań na rzecz realizacji Strategii dla obszaru gmin, o których mowa w pkt 1,
3.  promocję obszarów rybackich położonych w gminach, o których mowa w pkt 1,
4.  mobilizowanie ludności do wzięcia aktywnego udziału w procesie rozwoju obszarów rybackich położonych w gminach, o których mowa w pkt 1,
5.  upowszechnianie i wymianę informacji o inicjatywach związanych z aktywizacją ludności na obszarach rybackich położonych w gminach, o których mowa w pkt 1,
6.  wspieranie działań na rzecz ochrony środowiska i zrównoważonego rozwoju obszarów rybackich.

Stowarzyszenie opiera się na społecznej pracy jej członków, którymi mogą być:

*   podmioty sektora publicznego: w tym gminy i powiaty,

*   podmioty sektora gospodarczego: w tym osoby prawne, osoby fizyczne,

*   podmioty sektora społecznego: w tym stowarzyszenia i związki.

Podstawą prawną działania stowarzyszenia są przepisy: ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. Prawo o stowarzyszeniach (Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 855 ze zm.), ustawy z dnia 3 kwietnia 2009 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rybackiego (Dz. U. z 2009 r. Nr 72, poz. 619), rozporządzenia Rady (WE) nr 1198/2006 z dnia 27 lipca 2006 r. w sprawie Europejskiego Funduszu Rybackiego (Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Nr L 223 z dnia 15 sierpnia 2006 r., str. 1), a także przepisy rozporządzenia Komisji (WE) nr 498/2007 z dnia 26 marca 2007r., ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1198/2006 w sprawie Europejskiego Funduszu Rybackiego (Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Nr L 120 z dnia 10 maja 2007r., str. 1) oraz własny statut (w załączeniu).

Statut ten przewiduje w paragrafie 17 ust. 1, iż władzami Stowarzyszenia są: Walne Zebranie Członków, Zarząd, Komitet oraz Komisja Rewizyjna, a także stanowi w paragrafie 17 ust. 6, iż pełnienie funkcji we władzach Stowarzyszenia ma charakter nieodpłatny, przy czym osobom pełniącym funkcje we władzach Stowarzyszenia przysługują:

1.  zwrot kosztów podróży odbywanej w związku z realizacją zadań statutowych,
2.  diety z tytułu udokumentowanego wykonywania zadań statutowych

\- w wysokości i na warunkach określonych Regulaminem świadczeń dla osób pełniących funkcje we władzach Stowarzyszenia, uchwalonym przez Walne Zebranie Członków.

Stosowny Regulamin świadczeń dla osób pełniących funkcje we władzach Stowarzyszenia (w załączeniu) przewiduje, iż osobom pełniącym funkcje we władzach Stowarzyszenia, tj. Zarządzie, Komitecie i Komisji Rewizyjnej przysługują następujące świadczenia:

1.  zwrot kosztów podróży odbywanej w związku z realizacją zadań statutowych – według obowiązujących przepisów w postaci rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2002 r. w sprawie wysokości oraz warunków ustalania należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej na obszarze kraju (Dz. U. Nr 236, poz. 1990 ze zm.) - przy zachowaniu zasady dogodności w czasie i racjonalności kosztów w przypadku, gdy podróż odbywana jest środkami lokomocji nie należącymi do Stowarzyszenia,
2.  diety z tytułu udokumentowanego wykonywania zadań statutowych w formie udziału:

*   w posiedzeniach władz Stowarzyszenia, tj. Zarządu, Komitetu i Komisji Rewizyjnej,
*   w spotkaniach operacyjnych związanych z wdrażaniem Lokalnej Strategii Rozwoju Obszarów Rybackich organizowanych przez Biuro Stowarzyszenia,
*   w wysokości i na warunkach określonych w tymże Regulaminie.

Tak więc, obok typowych władz stowarzyszenia, jak Zarząd, czy Komisja Rewizyjna, w Stowarzyszeniu tym istnieje również Komitet, do którego wyłącznej kompetencji - stosownie do zapisu paragrafu 24 ust. 4 Statutu - należy wybór operacji, zgodnie z rozporządzeniem Rady (WE) nr 1198/2006 z dnia 27 lipca 2006r. w sprawie Europejskiego Funduszu Rybackiego (Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Nr L 223 z dnia 15 sierpnia 2006 r., str. 1), a także przepisami rozporządzenia Komisji (WE) nr 498/2007 z dnia 26 marca 2007 r., ustanawiającymi szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1198/2006 w sprawie Europejskiego Funduszu Rybackiego (Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Nr L 120 z dnia 10 maja 2007 r., str. 1), które mają być realizowane w ramach opracowanej przez Stowarzyszenie Lokalnej Strategii Rozwoju. Z tego względu wobec wymienienia Komitetu jako władzy Stowarzyszenia i wskazanego powyżej zakresu kompetencji Komitetu można mieć wątpliwość, czy jest on organem stanowiącym osoby prawnej, o którym mowa w art. 13 pkt 7 updof.

W związku z powyższym zadano następujące pytania.

1.  Czy diety i zwrot kosztów podróży, przysługujące w myśl Statutu Stowarzyszenia, osobom pełniącym funkcje w Zarządzie i Komisji Rewizyjnej, podlegają podatkowi dochodowemu od osób fizycznych jako przychód wymieniony w art. 13 pkt 7 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (updof), czy też – jeśli zważyć, iż praca w stowarzyszeniu ma charakter wykonywania czynności związanych z pełnieniem obowiązków społecznych - przychody takie należałoby zakwalifikować jako przychody - otrzymywane przez osoby wykonujące czynności związane z pełnieniem obowiązków społecznych lub obywatelskich, bez względu na sposób powoływania tych osób, nie wyłączając odszkodowania za utracony zarobek – o których mowa w art. 13 pkt 5 updof ze skutkiem zwolnienia kwot otrzymanych z tego tytułu z podatku dochodowego na mocy przepisu art. 21 ust. 1 pkt 17 updof, przewidującego zwolnienie do wysokości nieprzekraczającej miesięcznie kwoty 2.280 zł?
2.  Czy diety i zwrot kosztów podróży, przysługujące w myśl Statutu Stowarzyszenia, osobom pełniącym funkcje w Komitecie, podlegają podatkowi dochodowemu od osób fizycznych jako przychód wymieniony w art. 13 pkt 7 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (updof), czy też - jeśli uznać, iż Komitet nie jest organem stanowiącym osoby prawnej i oprzeć się na generalnej zasadzie, iż praca w stowarzyszeniu ma charakter wykonywania czynności związanych z pełnieniem obowiązków społecznych - przychody takich osób należałoby zakwalifikować jako przychody - otrzymywane przez osoby wykonujące czynności związane z pełnieniem obowiązków społecznych lub obywatelskich, bez względu na sposób powoływania tych osób, nie wyłączając odszkodowania za utracony zarobek - o których mowa w art. 13 pkt 5 updof ze skutkiem zwolnienia kwot otrzymanych z tego tytułu z podatku dochodowego na mocy przepisu art. 21 ust. 1 pkt 17 updof przewidującego zwolnienie do wysokości nieprzekraczającej miesięcznie kwoty 2.280 zł?

Zdaniem Wnioskodawcy, przychody osób pełniących funkcje we władzach Stowarzyszenia w postaci Zarządu i Komisji Rewizyjnej, a także – mimo istotnych wątpliwości – również Komitetu stanowią przychody w rozumieniu art. 13 pkt 7 ustawy z dnia 21 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych podlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym, a tym samym kwoty uzyskane z tego tytułu nie korzystają ze zwolnienia przewidzianego w przepisie art. 21 ust. 1 pkt 17 updof.

Odpowiedź na pytanie nr 1 stanowi przedmiot niniejszej interpretacji. Wniosek w zakresie pytania oznaczonego nr 2 zostanie rozpatrzony odrębną interpretacją Nr IPTPB2/415-166/11-3/ASZ.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z przepisem art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2010 r. Nr 51, poz. 307), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

W art. 10 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy, do źródeł przychodów podlegających opodatkowaniu zaliczona została działalność wykonywana osobiście. W ramach tego źródła przychodów w art. 13 ustawodawca m.in. wyróżnił:

*   w pkt 5 - przychody otrzymywane przez osoby wykonujące czynności związane z pełnieniem obowiązków społecznych lub obywatelskich, bez względu na sposób powoływania tych osób, nie wyłączając odszkodowania za utracony zarobek, z wyjątkiem przychodów, o których mowa w pkt 7,

*   w pkt 7 - przychody otrzymywane przez osoby, niezależnie od sposobu ich powoływania, należące do składu zarządów, rad nadzorczych, komisji lub innych organów stanowiących osób prawnych.

W świetle powyższych przepisów – przychody otrzymywane przez osoby wykonujące czynności związane z pełnieniem obowiązków społecznych lub obywatelskich oraz osoby należące do składów zarządów, rad nadzorczych, komisji (\`(...)\`)- stanowią wyodrębnione kategorie przychodów podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym.

Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 17 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wolne od podatku dochodowego są diety oraz kwoty stanowiące zwrot kosztów, otrzymywane przez osoby wykonujące czynności związane z pełnieniem obowiązków społecznych i obywatelskich - do wysokości nie przekraczającej miesięcznie kwoty 2.280 zł.

Przepisy prawa podatkowego nie definiują pojęcia „obowiązków społecznych lub obywatelskich”. Zgodnie zaś z ukształtowanym przez doktrynę poglądem wyrażenie „osoby wykonujące czynności związane z pełnieniem obowiązków społecznych i obywatelskich” należy rozumieć bardzo szeroko, nie ma bowiem legalnej definicji tego wyrażenia ani w przepisach podatkowych, ani też w innych przepisach prawa. W świetle Słownika języka polskiego (Warszawa 1993r. t. II str. 435 i III str. 296) wyraz „społeczny” oznacza między innymi „zorganizowany, przeznaczony dla społeczeństwa, do obsługiwania społeczeństwa, do zaspokojenia jego potrzeb, będący przedstawicielem społeczeństwa, pracujący dla społeczeństwa, dla dobra ogółu”. Jeśli chodzi o wyraz „obywatelski”, to oznacza on „obowiązek obywatelski, prawa obywatelskie, Komitet, Sąd obywatelski, Straż obywatelską zorganizowaną z osób prywatnych, ochotników, niefachowców, do doraźnej pomocy władzom, jako instytucje tymczasowe”. Za pełnienie obowiązków obywatelskich i społecznych należy więc uznać działalność posłów i senatorów, radnych i innych przedstawicieli samorządu terytorialnego, składów komisji wyborczych powołanych do przeprowadzenia wyborów do Sejmu i Senatu Rzeczypospolitej Polskiej, składów inspekcji Państwowej Komisji Wyborczej i inspekcji wojewódzkich komisarzy wyborczych powołanych do przeprowadzenia wyborów do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw, Trybunału Stanu, ławników sądów powszechnych” (Podatkowe Komentarze Becka – Podatek dochodowy od osób fizycznych, Rok 2006, pod redakcją J. Marciniuka).

Jak wynika z powyższego, z obowiązkami społecznymi i obywatelskimi mamy do czynienia w przypadku czynności i zadań związanych z pełnieniem funkcji publicznych i państwowych jakimi są obowiązki wynikające z funkcji np. radnego, posła, czy senatora. Będą to przede wszystkim obowiązki związane z uczestniczeniem obywateli w sprawowaniu władzy publicznej (zarówno wykonawczej, sądowniczej, jak i ustawodawczej). Dotyczy to również określonych funkcji w ramach organizacji o charakterze społecznym (organizacje pozarządowe), w tym również w ramach wolontariatu.

Powyższe oznacza, że pojęcie obowiązków społecznych i obywatelskich jest spełnione w przypadku czynności i zadań, związanych z pełnieniem funkcji publicznych i państwowych. Natomiast faktu pełnienia funkcji członka Zarządu, czy Komisji Rewizyjnej w Stowarzyszeniu nie należy utożsamiać z pełnieniem obowiązków społecznych i obywatelskich. Członkowie Stowarzyszenia nie reprezentują całej społeczności, reprezentują jedynie określoną grupę osób, działają w jej interesie, nie sprawują również funkcji publicznych – nie zawiadują sprawami państwowymi i nie uczestniczą w działaniu instytucji publicznej. Pojęcie obowiązków społecznych i obywatelskich odnosi się zatem do zadań publicznych i państwowych, a nie do czynności związanych z pełnieniem określonych funkcji w organach statutowych, choćby miały one charakter społeczny.

Z przedstawionego przez Wnioskodawcę stanu faktycznego wynika, iż władzami Stowarzyszenie mającego na celu zrównoważony rozwój obszarów zależnych od rybactwa, są: Walne Zebrania Członków, Zarząd, Komitet oraz Komisja Rewizyjna. Statut Stowarzyszenia przewiduje, iż pełnienie funkcji we władzach Stowarzyszenia ma charakter nieodpłatny. Regulamin świadczeń dla osób pełniących funkcje we władzach Stowarzyszenia uchwalony przez Walne Zebranie Członków przewiduje, iż osobom pełniącym funkcje w Zarządzie i Komisji Rewizyjnej przysługują świadczenia z tytułu zwrotu kosztów podróży oraz diety za posiedzenie.

Dla wyjaśnienia należy podkreślić, iż zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. Prawo o stowarzyszeniach (t. j. Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 855 ze zm.), stowarzyszenie podlega obowiązkowi wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego, o ile przepis ustawy nie stanowi inaczej. Z art. 17 ust. 1 tej ustawy wynika natomiast, że stowarzyszenie uzyskuje osobowość prawną i może rozpocząć działalność z chwilą wpisania do Krajowego Rejestru Sądowego.

Ponadto z powołanej powyżej ustawy Prawo o stowarzyszeniach nie wynika aby członkom zarządu, komisji i innych organów stowarzyszenia przysługiwały diety i kwoty stanowiące zwrot kosztów. Zatem fakt, że Stowarzyszenie zamierza wypłacać diety członkom Zarządu i Komisji Rewizyjnej Stowarzyszenia w związku z pełnieniem przez nich funkcji we władzach Stowarzyszenia, nie daje podstaw do zastosowania przedmiotowego zwolnienia, gdyż świadczenia te nie zostały określone przez ustawodawcę, tj. świadczenie nie będzie następowało w wykonaniu ustawowego uprawnienia do jego wypłaty - nie zostało przewidziane w ustawie - ustawodawca nie zakwalifikował tych świadczeń do kategorii diet lub zwrotu kosztów.

Należy ponadto podkreślić, że zwolnienie określone w art. 21 ust. 1 pkt 17 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, dotyczy przychodów ze źródła określonego w art. 13 pkt 5 tej ustawy. Przy czym, z uwagi na wyłączenie zawarte w art. 13 pkt 5, ustawa wyklucza jego stosowanie w odniesieniu do przychodów określonych w art. 13 pkt 7 ww. ustawy, tj. do świadczeń otrzymywanych przez osoby, niezależnie od sposobu ich powoływania, należące do składu zarządów, rad nadzorczych, komisji lub innych organów stanowiących osób prawnych. Samo nazwanie świadczeń – „dietą” bądź „kwotą stanowiącą zwrot kosztów” nie wystarczy, aby w istocie nimi było, skoro sam ustawodawca nie przewidział w Prawie o stowarzyszeniach wypłaty takich należności. Należy mieć na uwadze, że ze zwolnienia określonego w art. 21 ust. 1 pkt 17 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych korzystają diety oraz kwoty stanowiące zwrot kosztów, otrzymywane przez osoby wykonujące czynności związane z pełnieniem obowiązków społecznych i obywatelskich, a bycie członkiem zarządu, rady czy komisji takim obowiązkiem nie jest.

Mając powyższe na względzie, stwierdzić należy, iż wszystkie przychody uzyskiwane przez osobę fizyczną, w związku z pełnieniem jej obowiązków na podstawie powołania do organu osoby prawnej należy uznawać, w świetle art. 13 pkt 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, za przychody z działalności wykonywanej osobiście, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 2, jako przychody otrzymywane przez osoby, niezależnie od sposobu ich powoływania, należące do składu zarządów, rad nadzorczych, komisji lub innych organów stanowiących osób prawnych. Argumentem przemawiającym za powyższym stanowiskiem jest fakt, że dana osoba fizyczna otrzymuje świadczenie od osoby prawnej tylko dlatego, że łączą ją z osobą prawną zależności w związku z pełnioną funkcją w organie osoby prawnej i świadczenie to otrzymywane jest właśnie w związku z wykonywaną funkcją.

Reasumując, mając na uwadze powołane przepisy prawne należy uznać, iż należności (diety, zwrot kosztów podróży) otrzymywane przez członków Zarządu oraz Komisji Rewizyjnej Stowarzyszenia stanowią przychody, o których mowa w art. 13 pkt 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Wobec powyższego, świadczenia te nie mieszczą się w zakresie zwolnienia przedmiotowego, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 17 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, ul. Kośnego 70, 45-372 Opole, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Łodzi, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Piotrkowie Trybunalskim, ul. Wronia 65, 97-300 Piotrków Trybunalski.