Interpretacja indywidualna
Sygnatura: ITPB1/415-1006b/11/TK
Organ: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy
Data wydania: 2011-12-08
Teza: Zakres możliwości zastosowania art. 25a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych do dochodu uzyskanego z tytułu pełnienia funkcji dyrektora w spółce cypryjskiej.
Słowa kluczowe: Cypr; dochód; dyrektor; spółki-spółka kapitałowa; wynagrodzenia
Przepisy: [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 5-art. 25 (uchylony); [PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 5-art. 25a (uchylony)

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy, działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 3 października 2011 r. (data wpływu 7 października 2011 r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie możliwości zastosowania art. 25a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych do dochodu uzyskanego z tytułu pełnienia funkcji dyrektora w spółce cypryjskiej – **jest prawidłowe.**

UZASADNIENIE

W dniu 7 października 2011 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie w zakresie możliwości zastosowania art. 25a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych do dochodu uzyskanego z tytułu pełnienia funkcji dyrektora w spółce cypryjskiej.

W przedmiotowym wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawca jest osobą fizyczną mającą miejsce zamieszkania w Polsce oraz podlegającą w Polsce obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów (przychodów) bez względu na miejsce położenia źródeł przychodów (nieograniczony obowiązek podatkowy).

Wnioskodawca pełni funkcje w zarządach spółek kapitałowych z siedzibą w Polsce, a także zasiada w radzie nadzorczej spółki kapitałowej z siedzibą w Polsce. Wnioskodawca w związku z pełnieniem wyżej wymienionych funkcji uzyskiwał przychody, które rozliczał jako przychody uzyskiwane ze stosunku pracy oraz z działalności wykonywanej osobiście.

Wnioskodawca nie prowadzi we własnym imieniu indywidualnej działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. 2007, Nr 155, poz. 1095).

Wnioskodawca jest właścicielem więcej niż 5% udziałów (w przeliczeniu na prawa głosu) w spółce kapitałowej prawa cypryjskiego (spółka typu private company limited by shares będąca odpowiednikiem spółki z ograniczoną odpowiedzialnością prawa polskiego) z siedzibą i zarządem na terytorium Republiki Cypru, która podlega tam opodatkowaniu od całości swoich dochodów, bez względu na miejsce ich osiągania, z zastrzeżeniem postanowień umów o unikaniu podwójnego opodatkowania, których stroną jest Cypr (dalej jako: „Spółka Cypryjska"). Spółka Cypryjska prowadzi działalność holdingową (poprzez posiadanie odpowiednich udziałów, akcji w innych spółkach, spółkach zależnych, zapewnia sobie nad nimi kontrolę, z wyłączeniem zarządzania nimi).

Spółka Cypryjska nie jest zarejestrowana na Cyprze jako podatnik od towarów i usług oraz nie jest zarejestrowana w żadnym innym państwie Unii Europejskiej jako podatnik podatku od wartości dodanej. Spółka Cypryjska nie jest też zarejestrowana w Polsce jako podatnik podatku od towarów i usług.

Z uwagi na potrzebę strukturalnego rozdzielenia kapitału od bieżącego zarządzania i nadzoru w Spółce Cypryjskiej, czyli funkcji właściciela (inwestora kapitałowego) od funkcji menedżera, ewentualnie członka rady nadzorczej, Wnioskodawca jest powoływany na funkcję dyrektora zwykłego (ang. director), dyrektora alternatywnego (ang. alternate director) Spółki Cypryjskiej (których obowiązki polegają m.in. na przewodniczeniu posiedzeniom zarządu oraz corocznym zgromadzeniom wspólników, uczestniczeniu w posiedzeniach komitetów zarządu, wspieraniu wyboru i oceny członków zarządu, kierowaniu oraz przekazywaniu zarządowi ustaleń dotyczących kierowania spółką, ustalaniu porządku posiedzeń zarządu we współpracy z dyrektorem wykonawczym i sekretarzem spółki, zapewnieniu, aby strategiczne cele zostały zdefiniowane i przekazane zarządowi do zatwierdzenia, oraz aby wszystkie istotne kwestie zostały rozpatrzone przez zarząd w ciągu roku, zbadaniu, ocenie, zatwierdzeniu oraz podpisaniu sprawozdań finansowych spółki, wspieraniu w powołaniu audytorów i współpracy z audytorami, wspieraniu w rozwoju planów strategicznych spółki), dyrektora zarządzającego (ang. managing director) lub wykonawczego (ang. executive director) tej spółki (którego obowiązki polegają ogólnie na rekomendowaniu rocznego budżetu do zatwierdzenia przez zarząd oraz należytego zarządzania zasobami organizacji zgodnie z wytycznymi dotyczącymi budżetu, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa i regulacjami, nadzór nad działaniami zarządu, włączając w to weryfikację kontraktów, umów, dokumentów bankowych, nadzór nad zagranicznymi inwestycjami spółki, przedstawianiu rekomendacji, wspieraniu zarządu, weryfikację i nadzorowanie wykonania budżetu spółki, jej planów finansowych, w celu zabezpieczenia interesu inwestorów, doradzaniu zarządowi odnośnie przyszłych inwestycji spółki, włączając w to dystrybucję zysku lub dywidend).

Powołanie Wnioskodawcy na wyżej opisane stanowiska w Spółce Cypryjskiej odbywa się na podstawie uchwały walnego zgromadzenia wspólników. Wnioskodawca jest na podstawie takiej uchwały wpisany jako członek rady dyrektorów (director) do rejestru prowadzonego przez cypryjskie Ministerstwo Handlu, Przemysłu i Turystyki, Departament Rejestru Spółek i Syndyków Mas Upadłościowych w Nikozji. Wpis w tym rejestrze zgodnie z prawem cypryjskim nie jest konstytutywny, lecz deklaratoryjny (konstytutywna w tym względzie jest uchwała zgromadzenia wspólników).

Obowiązki i uprawnienia Wnioskodawcy wynikające z powołania na opisane stanowiska są określone odpowiednio w akcie założycielskim i statucie spółki. Zgodnie z prawem cypryjskim Wnioskodawca może działać na mocy samej uchwały walnego zgromadzenia wspólników Spółki Cypryjskiej i nie jest wymagane podpisanie dodatkowej umowy (np. cywilnoprawnej lub o pracę). W związku z tym Wnioskodawca działa na podstawie samej tylko wyżej opisanej uchwały, która szczegółowo określa zakres obowiązków Wnioskodawcy (opisanych wyżej).

Z tytułu pełnienia ww. funkcji i wykonywania obowiązków z nimi związanych, Wnioskodawca pobiera stosowne wynagrodzenie. Wypłacane wynagrodzenie jest przyznane opisaną uchwałą.

Zgodnie z uchwałą wynagrodzenie jest przelewane na rachunek bankowy wskazany przez Wnioskodawcę i jest wypłacane miesięcznie lub kwartalnie. Zgodnie z uchwałą wspólnicy Spółki Cypryjskiej mogą postanowić o wypłacie Wnioskodawcy premii za wykonanie jego obowiązków.

Jeśli chodzi o odpowiedzialność Wnioskodawcy wobec osób trzecich za pełnienie opisanych funkcji to zgodnie z prawem cypryjskim dyrektorzy (Wnioskodawca) nie ponoszą odpowiedzialności w stosunku do osób trzecich z tytułu obowiązków wykonanych na mocy tej uchwały, t.j. wykonania opisanych funkcji.

Jest to zgodne ze statutem (umową) Spółki Cypryjskiej, w której w jednym z punktów jest zawarte postanowienie, zgodnie z którym każdy dyrektor lub inny funkcjonariusz spółki w czasie trwania umowy spółki otrzyma rekompensatę wypłaconą z aktywów należących do Spółki Cypryjskiej za szkody lub odpowiedzialność jaką poniesie w związku z wykonywaniem jego obowiązków, włączając w to odpowiedzialność ponoszoną przez niego w trakcie procedury cywilnoprawnej lub karnej, w zakresie której ma zostać wydany na jego korzyść wyrok lub w zakresie której ma zostać uniewinniony, w tym przez sąd w związku z zastosowaniem procedury opartej o przesłankę braku należytej staranności, naruszenia obowiązków lub naruszenia zaufania. Ponadto, zgodnie z tą klauzulą w statucie spółki żaden dyrektor lub funkcjonariusz spółki nie będzie odpowiedzialny za jakąkolwiek stratę, szkodę lub niepowodzenie, które mogą zajść lub być poniesione przez spółkę w związku z wykonaniem obowiązków związanych z pełnieniem funkcji.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych (oznaczone we wniosku nr 2).

Czy do wynagrodzenia otrzymywanego przez Wnioskodawcę od Spółki Cypryjskiej w zamian za wykonywanie obowiązków związanych z pełnieniem w tej spółce funkcji dyrektora alternatywnego (ang. alternate director) oraz dyrektora wykonawczego (ang. executive director), będzie miał zastosowanie artykuł 25a ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. - o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jednolity, Dz. U. z 2010 roku, Nr 51, poz. 307), innymi słowy czy w przypadku, gdy wartość wynagrodzenia przekracza kwoty wymienione w art. 25a ust. 2 tego artykułu Wnioskodawca ma obowiązek sporządzenia dokumentacji podatkowej, o której mowa w tym artykule?

W ocenie Wnioskodawcy, zgodnie z art. 25a ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych podatnicy dokonujący transakcji z podmiotami powiązanymi z tymi podatnikami – w rozumieniu art. 25 ust. 1 i 4 - lub transakcji, w związku z którymi zapłata należności wynikających z takich transakcji dokonywana jest bezpośrednio lub pośrednio na rzecz podmiotu mającego miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd na terytorium lub w kraju stosującym szkodliwą konkurencję podatkową, są obowiązani do sporządzenia dokumentacji podatkowej takiej (takich) transakcji, obejmującej:

1.  określenie funkcji, jakie spełniać będą podmioty uczestniczące w transakcji (uwzględniając użyte aktywa i podejmowane ryzyko);
2.  określenie wszystkich przewidywanych kosztów związanych z transakcją oraz formę i termin zapłaty;
3.  metodę i sposób kalkulacji zysków oraz określenie ceny przedmiotu transakcji;
4.  określenie strategii gospodarczej oraz innych działań w jej ramach - w przypadku gdy na wartość transakcji miała wpływ strategia przyjęta przez podmiot;
5.  wskazanie innych czynników - w przypadku gdy w celu określenia wartości przedmiotu transakcji przez podmioty uczestniczące w transakcji uwzględnione zostały te inne czynniki;
6.  określenie oczekiwanych przez podmiot obowiązany do sporządzenia dokumentacji korzyści związanych z uzyskaniem świadczeń - w przypadku umów dotyczących świadczeń (w tym usług) o charakterze niematerialnym.

Obowiązek, o którym mowa w ust. 1, obejmuje transakcję lub transakcje między podmiotami powiązanymi, w których łączna kwota (lub jej równowartość) wynikająca z umowy lub rzeczywiście zapłacona w roku podatkowym łączna kwota wymagalnych w roku podatkowym świadczeń przekracza równowartość:

1.  30.000 euro - w przypadku świadczenia usług, sprzedaży lub udostępnienia wartości niematerialnych i prawnych, albo
2.  50.000 euro - w pozostałych przypadkach.

Z przepisu powyższego jasno wynika, że stosuje się go tylko do „transakcji", jednak samo pojęcie „transakcji" nie zostało zdefiniowane w przepisach prawa podatkowego. W związku z brakiem stosownej definicji ustawowej, zakres pojęciowy sformułowania "transakcja " należy poddać wykładni opartej o dyrektywy wykładni prawa podatkowego, t.j. w pierwszej kolejności odczytać przy użyciu wykładni językowej prawa podatkowego, w tym szczególnie zgodnie z dyrektywą języka potocznego (w oparciu o słownik języka polskiego) oraz prawniczego (w oparciu o orzecznictwo organów stosujących przepisy podatkowe). Celem potwierdzenia prawidłowości wyniku wykładni językowej warto również odczytać treść tego sformułowania przy pomocy wykładni celowościowej i systemowej prawa podatkowego.

Zgodnie z definicją „transakcji" zawartą w Słowniku internetowym języka polskiego PWN „transakcja" to: 1. „operacja handlowa dotycząca kupna lub sprzedaży towarów lub usług”, 2. „umowa handlowa na kupno lub sprzedaż towarów lub usług; też: zawarcie takiej umowy”.

Znaczenie to należy uzupełnić o zawartą w słowniku PWN Biznes (bardziej odpowiednim do odczytywania sformułowań ekonomicznych w zakresie regulacji odnośnie cen transferowych) definicję sformułowania „transakcja", która stanowi, że jest to „akt kupna-sprzedaży, umowa, np. bankowa, handlowa zawarta na giełdzie".

W powyższych definicjach jest jednoznacznie mowa o umowach „handlowych", których przykładem jest umowa bankowa. Akcent w definicjach zdecydowanie położony jest na charakter „handlowy", gospodarczy umów, co potwierdza również definicja „transakcji" w liczbie mnogiej, które to pojęcie powinno być rozumiane zgodnie ze słownikiem PWN Biznes jako „akty kupna-sprzedaży, będące wynikiem działań gospodarczych stron zawierających transakcje". W komentarzu do tego hasła jest wprost mowa: współcześnie to umowy, zawarte w wyniku transakcji i płatności z nich wynikające są zazwyczaj realizowane przez banki; transakcje zawierane na giełdzie to transakcje giełdowe; w handlu zagranicznym wyróżnia się transakcje kompensacyjne, polegające na wzajemnym powiązaniu transakcji importowych i eksportowych z wyłączeniem obiegu pieniądza, który w tych transakcjach pełni funkcję jednostki rozrachunkowej i nie występuje jako środek płatniczy, np.: clearing, barter, kompensata. Jak wynika z powyższego, sformułowania „transakcja" nie należy rozumieć jako każdą czynność prawną lub faktyczną, a tylko taką, która dokonywana jest między przedsiębiorcami, ma charakter „handlowy", gospodarczy (przymiotnik „handlowy" oznacza zgodnie z internetowym słownikiem języka polskiego coś w ramach „handlu", czyli działalności polegającej na kupnie, sprzedaży lub wymianie towarów i usług). Z powyższej wykładni językowej jasno wynika, że przepisy art. 25a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stosuje się wyłącznie do czynności prawnych lub faktycznych, które odbywają się między przedsiębiorcami powiązanymi i mają charakter operacji w ramach ich działalności gospodarczej, handlowych, a nie do wszystkich stosunków prawnych lub faktycznych pomiędzy spółką a udziałowcem, czy też pomiędzy przedsiębiorcami powiązanymi. Innymi słowy dwoje przedsiębiorców powiązanych może zawrzeć umowę w sferze prywatnej, poza działalnością gospodarczą (np. umowę darowizny, pożyczki), która nie będzie podlegać regulacjom z zakresu cen transferowych, w tym obowiązkowi dokumentacyjnemu, o którym mowa w art. 25a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Taką wykładnię językową należy uzupełnić o wykładnię odnoszącą się do celu, funkcji art. 25a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, który wynika bezpośrednio z regulacji OECD, które były źródłem przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w zakresie tzw. cen transferowych. Głównym źródłem tych regulacji są „Wytyczne w sprawie cen transferowych dla przedsiębiorstw wielonarodowych oraz administracji podatkowych" (Dom Wydawniczy ABC, 2004, oryg. Transfer Pricing Guidelines for Multinational Enterprises and Tax Administrations). Sam tytuł Wytycznych wskazuje na to, że mają one zastosowanie jedynie do podmiotów działających przy transakcji w charakterze przedsiębiorcy (ang. enterprise). W punkcie 8 Wstępu do Wytycznych wprost jest mowa o tym, że: „Następujące zasady dotyczące opodatkowania przedsiębiorstw międzynarodowych (MNE) zostały inkorporowane w Modelu Konwencji Podatkowej OECD w zakresie podatków od dochodu i majątku, które stanowią podstawę dla rozległej sieci dwustronnych traktatów podatkowych zawartych między państwami członkowskimi OECD oraz państwami niebędącymi członkami tej organizacji".

Taki cel regulacji potwierdzają również często inne fragmenty Wytycznych, np. punkt 12 Wstępu do Wytycznych, zgodnie z którym: „Ceny transferowe są znaczące zarówno dla podatników jak i administracji podatkowych, gdyż determinują w dużej części dochód oraz wydatki, a tym samym zyski opodatkowane przedsiębiorstw powiązanych w różnych jurysdykcjach podatkowych". Jak widać wykładnia celowościowa potwierdza rezultat wykładni językowej.

Dodatkowo wykładnię językową i funkcjonalną potwierdza wykładnia systemowa. Wszystkie regulacje OECD, o które oparte są polskie przepisy podatkowe w zakresie cen transferowych wskazują na to, że przepisy w zakresie tzw. cen transferowych stosuje się jedynie do „przedsiębiorstw powiązanych" (ang. associated enterprises), czyli podmiotów prowadzących działalność gospodarczą, a nie do wszystkich czynności prawnych lub faktycznych między podmiotami powiązanymi. W szczególności art. 25a nie stosuje się do czynności prawnych pozostających poza zakresem działalności gospodarczej, takich jak np. sprawowanie funkcji w zarządzie spółki za wynagrodzeniem (wykonywane poza działalnością gospodarczą, czyli jako działalność wykonywana osobiście), świadczenie usług za wynagrodzeniem w stosunku pracy, darowizna wspólnika na rzecz spółki, itp.

Powyższe rozumienie potwierdzają również interpretacje indywidualne wydawane przez organy podatkowe, np.: „Pod pojęciem transakcji należy rozumieć umowę lub umowy zawarte z tym samym partnerem lub tymi samymi partnerami przedmiotem której lub których są dobra i usługi objęte jedną ceną. Oznacza to, że transakcją w rozumieniu tych przepisów może być np. umowa nabycia lub sprzedaży jednego dobra, umowa sprzedaży szeregu dóbr lub wykonanie szeregu usług, dla których określono łączną cenę itp." (zob. interpretacja Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w Warszawie z dnia 11 grudnia 2006 r., sygn. 1472/ROP1/423-301/06/DP).

Niektóre organy podatkowe odwołują się także do słownikowej definicji pojęcia "transakcja". Przykładowo, zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu, „przez pojęcie „transakcja" należy rozumieć operację handlową dotyczącą kupna lub sprzedaży towarów lub usług bądź też umowę handlową na kupno lub sprzedaż towarów lub usług (zob. interpretacja z dnia 24 grudnia 2008 r., sygn. ILPB3/423-637/08-2/HS).

Biorąc pod uwagę wyżej opisaną wykładnię oraz to, że Wnioskodawca wykonuje opisane funkcje poza swoją działalnością gospodarczą oraz rozlicza wynagrodzenie z tytułu opisanych funkcji w Spółce Cypryjskiej w ramach źródła przychodów w postaci działalności wykonywanej osobiście (opodatkowane jako dochód ze źródła: działalność wykonywana osobiście), a nie ze źródła przychodów w postaci pozarolniczej działalności gospodarczej należy uznać, że art. 25a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie będzie miał tutaj zastosowania i w konsekwencji Wnioskodawca nie ma obowiązków przewidzianych w tym artykule, niezależnie od kwot wynagrodzenia za pełnienie funkcji.

Prawidłowość takiego stanowiska potwierdzają interpretacje indywidualne przepisów prawa polskiego wydawane w podobnych sprawach np. interpretacja Ministra Finansów z dnia 29 kwietnia 2011 r. o sygn. IPPB2/415-195/11-2/MS1, interpretacja z tego samego dnia o sygnaturze IPPB2/415-194/11-2/MS1 oraz interpretacja z dnia 31 maja 2011 r. o sygnaturze IPPB1/415-310/11-3/AM.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Odnosząc się do powołanych przez Wnioskodawcę interpretacji organów podatkowych, wskazać należy, iż rozstrzygnięcia w nich zawarte dotyczą tylko konkretnych, indywidualnych spraw, podatników w określonym stanie faktycznym i w tych sprawach rozstrzygnięcia w nich zawarte są wiążące. Nie stanowią one materialnego prawa podatkowego i nie mają mocy powszechnie obowiązującej.

Tutejszy organ informuje, iż przedmiotem niniejszej interpretacji jest odpowiedź na pytanie oznaczone we wniosku nr 2. W zakresie pytań nr 1 i 3 rozstrzygnięcia zostaną zawarte w odrębnych interpretacjach.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu datowania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy ul. Jana Kazimierza 5, 85-035 Bydgoszcz po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu - do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach - art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, 87-100 Toruń, ul. Św. Jakuba 20.