cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Staevenisse
D'r is nog aoltied een supermart op de Voorstraete, mà vroeger gieng je vò groente nae Mao van Saore of vò zoute vis nae Lambregt de visboer. 'Ao je vroeger de Brak om te feêsten, tegenwoordig 'ei je de Stove, je weet wè naest 't ouwe gemeênt'uus. Oak bin d’r vee toeristen te vinden in de zeumer. De meêste bin Belzen en Duitsers en die zitte op de campieng an 't Scheld.
Geschiedenisse
Staevenisse wor voo 't eest 'enoemd as eiland in een oorkonde uut 1206. Dit eiland is in 1509 overstroômd en wier herdiekt in 1599. De naem Staevenisse is op'ebouwd uut nisse, een landtonge, en staeve. Dit kan betrekking ao op de eigenaar vant land.
Steavenisse is een voorstraetdurp waarbie de oôdstraete lopt van de haevene an het Keeten nae de hervormde kerke. De kerke is 'ebouwd in 1910 as vervanging van de te klein 'eworren vooganger uut 1617. De toren uut 1672 en een kapel mee een grafmonument voo ambachtsheer Hieronymus van Tuyll van Serooskerken († 1669), 'emikt deu Rombout Verhulst, binne van de oorspronkeleke kerke over'ebleven. Bie de haevene vant durp stit de Staevenisser Meule, een korenmeule uut 1801.
In 1653 liet Hieronymus van Tuyll van Serooskerke buten 't dorp een deu waeter omgeven slot bouwen, mee dromhene tunen en bossen. Alleêne een deel van de gracht en een stik van de grachtmuur is nog anwezig. In 1944 wiern de beweuners van Staevenisse 'eëvacueerd omdat een deel van Tole deu de Duutse bezetter wor 'eïnundeerd.
Mee de ramp van 1953 was Staevenisse eên van de zwaerst 'etroffen durpen, er verdroenk'n 153 mensen, weeronger Lin Potappel. Een monument an de weg naar Smerdiek herinnert an de ramp. De aev'n wier nae de Ramp as zwakke plekke in wier mie sluting bedreigd. Weges verzet 'iertegen bin de aev'ndieken ver'oôgd en is in 1977 een keersluus 'ebouwd, de aev'n is nu in gebruuk as jachtaev'n.
Tummerbedrief Roôzemond uut de Voorstraete is voo zovarde bekend één van de ouwste femiliebedrieven van Nederland. Het bedrief is opericht rond 1650 as durpstummerbedrief. Noe ist in han'n van de 10e generaotie.
Lardiers
Lardiers is 'n hemeênte in 't departement Alpes-de-Haute-Provence, in de rehio Provence-Alpes-Côte d'Azur, in Frankriek.
Geograofische informaotie
Lardiers lei op de coördinaot'n 44°3’ 0’’ N 5°42’ 46’’ L (44,0577777778; 5,71277777778). 't Oppervlak omslit 30,08 km².
Bevolkienge
In 1999, vogges 't Bureau van de Statistiek'n in Frankriek, 'aod Lardiers 'n inweunersantal van 124. De bevolkiengsdichteid bedroe 3,8 mins'n per km².
Ier-a onder vog 'n grafiek mee de bevolkiengshroei verdeêld over de jaer'n, vogges 't INSEE.
Saint-Bonnet-Tronçais
Saint-Bonnet-Tronçais is 'n hemeênte in 't departement Allier, in de rehio Auvergne, in Frankriek.
Thorame-Haute
Thorame-Haute is 'n hemeênte in 't departement Alpes-de-Haute-Provence, in de rehio Provence-Alpes-Côte d'Azur, in Frankriek.
Saint-Bonnet-Tronçais
Geograofische informaotie
Saint-Bonnet-Tronçais lei op de coördinaot'n 46°39’ 0’’ N 2°41’ 38’’ L (46,6608333333; 2,69388888889). 't Oppervlak omslit 27,98 km².
Thorame-Haute
Geograofische informaotie
Thorame-Haute lei op de coördinaot'n 44°5’ 0’’ N 6°33’ 22’’ L (44,0977777778; 6,55611111111). 't Oppervlak omslit 108,35 km².
Saint-Bonnet-Tronçais
Bevolkienge
In 2004, vogges 't Bureau van de Statistiek'n in Frankriek, 'aod Saint-Bonnet-Tronçais 'n inweunersantal van 789. De bevolkiengsdichteid bedroe 28,5 mins'n per km².
Ier-a onder vog 'n grafiek mee de bevolkiengshroei verdeêld over de jaer'n, vogges 't INSEE.
Thorame-Haute
Bevolkienge
Ier-a onder vog 'n grafiek mee de bevolkiengshroei verdeêld over de jaer'n, vogges 't INSEE.
Elvis Presley
thumb|Elvis Presley promoat Jailhouse Rock, 1957
Elvis Aaron Presley (Tupelo (Mississippi), 8 jannewari 1935 – Memphis (Tennessee), 16 auhustus 1977) was 'n Amerikaons zanger en acteur. Um is wereldwied bekend onger de bienaemen The King of Rock of ok wè The King. Elvis geldt as 'n van de succesvolste en populairste soloartiesten aller tiejen.
Panevėžys
thumb|200px|waepen Panevėžys Panevėžys is een stad in Litouw'n en di den op vier ni hroste stad. Tevens is 't den oôdstad van 't helieknaemihe district Panevėžys. Panevėžys ei twi zustersteeën, Hoes (Nederland) en Lünen (Duutsland). Panevėžys lig in 't centrum van 1 van de vuuf rehio's van Litouw'n, Aukštaitija. Panevėžys besli 50 km2 en ei meer as 115.000 inweuners. Panevėžys is 'n zusterplekke van Goes.
Waeter
Panevėžys lig an de rivier de Nevėžis, den op vuuf ni langsen rivier van Litouw'n, wir a de stad ok ni vernoemd is. Ok lig in Panevėžys de Senvagė (vertaold: den ouwe rivierbeddieng), 't symbool voe de stad en een hewilde plekke voe recreaotie. Tevens lig in Panevėžys 't kunstmaotig aneleide Ekranas meer.
Dialect
De inweuners van Panevėžys praoten in een zwak dialect, wat a besti uut de verlengieng van de korte medeklienkers, zoda de beklemtoônieng iets verplekt wor.
Bekende inweuners
Panevėžys ei een paer bekende inweuners, die an over den aele waereld bekend zien:
Arhentinië
Arhentinië (Spaons:Argentina) is een land in Zuud-Amerika 't a hrens an de lan'n Chili, Bolivia, Paraguay, Brezilië en Uruguay. Den offisjele taele is Spaons en den oôdstad Buenos Aires. In Arhentinië lig ok een hedeêlte van de bergkeet'n de Andes. Arhentinië is nae Brezilië 't groôste land van Zuud-Amerika. 't Zuujelek deel wor ok we Patagonië 'enoemt. Saeme mee 't zuujelek deel van Chili bin dit de lan'n die 't kortste bie de Zuudpoôl ligge. Arhentinië bezit ok een deel van 't eiland Vuurland. De Nederlandse koniengin Máxima Zorreguieta komt uut Arhentinië.
Provincies
Arhentinië besti uut 23 provincies (provincias) en een federaol district (distrito federal), Buenos Aires. De provincies zien wee onderverdeêld in departement'n, be'alve 't federaol district dat a onderverdeêld is in partidos.
Rehio's
Arhentinië is onder te verdeêln in zes rehio's, naemelijk:
Sport
Arhentinië ei in 1978, 1986 en 2022 't waereldkampioenschap voebal 'ewonne.
Bekende voeballers binne Diego Maradona (1960-2020) en Lionel Messi (1987).
Oranjezon
right Oranjezon is 'n duungebied an de noordpunt van Walcheren. 't Leit op 't grondgebied van de gemeênte Ter Veêre, weunkernen Oôskappel en De Polder. 't Is, nae Westerschouwen, eên van de groôste duungebieden in Zeêland. De dunen bin soms wè ander'aolleve kilometer dik, en 't strand strek z'n eige over vier kilometer uut.
Geschiedenisse
Begin twintegste eêuwe goenge ze de dunen vò 't drienkwaeter gebruke. In de dunen kon dan zuver kwelwaeter opgepompt ore en mee de leidienge nae de mensen toe verplaetst. Daerom bin d'r noe nog onnatuurlek rechte dulfjes en kanaeltjes te vinden.
Vandaeg d'n dag is 't gebied bie 't Zeêuws Landschap in be'eer. 't Landschap ei vee gedae om de natuur wee 'n bitje 'duunachtiger' te maeken. Daeveu moch vee van 't dennenbos gekap ore, en moch de Amerikaonse veugelkes verdwiene.
Natuur
thumb|250px|Oranjezon Sind de dennebossen gekapt bin, bin d'r vee kruudachtige planten vo in de plekke gekomme. Zò vin je in Oranjezon 't duunviooltje, de vroegelienk, 't muzenoortje, d'n driedistel, de kleine leêuwetand, de meidoorn, d'n egelantier en de braemestruuk. Sommege van die bossen è ze laete stae. Je kunne d'r ok typische zandbeêsten vinde as de levendbaerende 'agedisse.
Ok al om 't bos nie te laete vrommegroeien è konikpaeretjes en Schotse 'oôglanders in 't bos gezet. Ok bin d'r reeën en dam'erten te vinden. Die bin 'ier nie mee opzet gekomme. Reeën bin deu de jaeren vanuut Braebant glad deur Beveland nae Walcheren gelope. De dam'erten van Oranjezon stamme uut 'n 'ertekamp bie butenplekke Zeeduin. In 1944, bie de Inundatie van Walcheren, bin ze vriegelaete; in de dunen vonden ze ulder plekke.
Toegankelijk'eid
Deêlen van 't strand bin wè gratis toegankelijk. Vanof de parkeerplekke loôpt d'r 'n pad nae 't strand mee an tweê kanten pikkedraed (zòda je de natuur nie in komt). 'n Deêl van dit strand is bekend om zien naektrecreaotie.
Afrikaonse sukerveugels
Afrikaânse suukerveugels maek'n deêl uut van de zangveugels. Ze komm'n allin voe in 't zuuden van Afrika. Ze eet'n vurral nectar mè ok we insecten, die an ze in de lucht vliehend vang'n of van de blèrn plukk'n. Ze zien saemen mie de femielje Chaetopidae, de rotsspriengers, heheêl hebon'n an zuudelijk Afrika.
Suukerveugels zien vrie hroôt, wat a kom vanwehe der lange staert. Bie 't ventje kan de staert tot wè twiderde van zen lichaemshewicht beslaene. Ze èn een brunig veêr'nkleêd en een lange snaevel voe 't eetn van de nectar zodan ze varre in de bloemen kunn'n komme. Der tonge mie een kwastvurmihe punt verhemakkelijk 't eetn van de nectar nog meêr.
Suukerveugels leven in struukhewas en veln mie rooibos. De protea, een dominante plante in 't rooibos, verstrekt de suukerveugels nectar, biedt een schuulplekke en lever nestmateriaol. Suukerveugels bouw'n een komvurmig nest van twiehen en ar plantaârdig materiaâl in de vurke van een takke, ierin worn twi eiers eleid.
Oewel an ze meêr op honiengzuugers lieken, zien ze toch meêr verwant mie de honiengeters.
Bernisse
Bernisse kan verwieze nae:
Bernisse (gemeênte)
thumb|Kaertje van Bernisse
Bernisse is een voormaelige gemeênte op Voorne-Putt'n.
Op 1 jannawari 2015 wier Bernisse saeme mit de gemeênte Spiekenisse saemengevoegd tot de nieuwe gemeênte Nissewaerd.
Krimpenerwaerd
Krimpenerwaerd kan verwieze nae:
Antoing
thumb|Liggienge
Antoing (Picardisch: Antweon) is 'n gemeênte en stad in de Belse provincie Enegouwe. D'r weune 7.700 mins'n (2022).
Talissieu
Talissieu is 'n hemeênte in 't departement Ain, in de rehio Rhône-Alpes, in Frankriek.
Geograofische informaotie
Talissieu lei op de coördinaot'n 45°52’ 0’’ N 5°43’ 0’’ L (45,8666666667; 5,71666666667). 't Oppervlak omslit 4,8 km².
Bevolkienge
In 2005, vogges 't Bureau van de Statistiek'n in Frankriek, 'aod Talissieu 'n inweunersantal van 446. De bevolkiengsdichteid bedroe 92,9 mins'n per km².
Ier-a onder vog 'n grafiek mee de bevolkiengshroei verdeêld over de jaer'n, vogges 't INSEE.
Kats
250px|thumb|Liggieng van Kats 250px|thumb|Kerkje van Kats an de buutenkante Kats is 'n durp op Noôrd-Beveland, d'r wonen 435 personen (1 januari 2008). In de Middeleêuwen wier Kats aors genoemd, naemelijk Suburchdike; 't mot een welvarend durp bin hewist. Tijdens 'n stormvloed op 5 november 1530 verdween echter 'eel Noord-Beveland in de golven. In Kats kwaeme 150 mensen om. 't Durp ei 'n jachthaven. Bie Kats ligt 'n landschapstuun van 4 hectare mie meer dan duzend soorten rozen; De Zeeuwse Rozentuun. Kats is van vaors te 'erkennen an de ouwe portaalkraenen, die binne bluuve staen nae de Deltawerreken.
Zijdestaerten
De femielje Hypocoliidae besti slechs uut veugel, de zijdestaert, die a voekom van Sudan en 't Midden Oôssen tot Pakistan en Turkmenistan.
De femielje Hypocoliidae is volhens sommihe mensen nauwe verwant mie de pestveugels (Bombycillidae), mè are meên'n da'n ze meêr verwant zien an de buulbuuls. De zijdestaert is nie zeldzaem.
Indeêlieng
De femielje Hypocoliidae besti slechs uut 1 soôrt, naemelijk:
Wullem III van 'Olland
Wullem de Goeie (1287 – Valenciennes, 7 juni 1337) was, van 1304 toet an z'n dood, as Wullem I graef van 'Enegouwe, en as Wullem III graef van 'Olland en Zeêland.
Turriers
Turriers is 'n hemeênte in 't departement Alpes-de-Haute-Provence, in de rehio Provence-Alpes-Côte d'Azur, in Frankriek.
Geograofische informaotie
Turriers lei op de coördinaot'n 44°24’ 0’’ N 6°10’ 11’’ L (44,4022222222; 6,16972222222). 't Oppervlak omslit 19,86 km².
Bevolkienge
In 2005, vogges 't Bureau van de Statistiek'n in Frankriek, 'aod Turriers 'n inweunersantal van 404. De bevolkiengsdichteid bedroe 20,5 mins'n per km².
Ier-a onder vog 'n grafiek mee de bevolkiengshroei verdeêld over de jaer'n, vogges 't INSEE.
Toponiem
Een plekkenaem (Grieks: topos=plekke, nomos=naem) is hewoonwig de naem van een plekke. Een toponiem is de heograofische entiteit van een plekke dus stit 't helieke an een plekkenaem. Een toponiem wor vaok ofeleid van opvall'nde object'n in de buurte.
Geschiedenis toponiem'n
Durpen, steeën, hehuchjes en buurtschapp'n dank'n der naem vaok an een persoôn, een bepaeld opvall'nd object of een bepaelde hebeurtenis die a di plekke von. Sommihe naemen stamm'n a uut de Romeinse tied, as Noviomagus (Nijmehen) en Trajectum ad Mosam (Maestricht). Aore naemen, eindihend op -horst, -laer en -bos stamm'n uut onheveêr duzend ni Christus. Vee naemen zien ni aol die eêuwen verbasterd as a Byzueden (ten zuuden van) Bazuin wier.
Achternaemen
Ok zien vee achternaemen ontstaen uut de plekkenaem. Naemen as van Kruiningen kunn'n der oorsprong vinn'n in Kruniengen, van Woerden in Woerden, enzovoort.
Boek'n
Der zien ok boek'n die an naemen van topohrafische plekk'n verklaeren, onder are: 1989, uitg, Meertens Instituut
Langste plekkenaemen
Der zien verbijsterend lange plekkenaemen te vin'n op de waereld, zo lange as a'j deskundihe mo zien om ze uut te spreken. De langste zien de volhende:
Gelderland
Gelderland (Nedersaksisch: Gelderlaand) is 'n provincie van Nederland die a in 't oôssen van 't land leit. Ze hrenst an Limburg, Noord-Braebant, Zuud-'Olland, Utrecht, Flevoland, Overiessel en Duutsland. Oôdstad me nie de hroste plekke is Arnem.
Heografie
A je kiekt nae 't oppervlak van Gelderland is 't d'n hroste provincie van Nederland. De hroste stad in Gelderland is Nijmegen 'evolgd deur d'n oôdstad Arnem en Aepeldoorn. Aore hroote plekke bin Ede, Barneveld, Zutphen, Tiel en Doetinchem.
Hrofweg kan je Gelderland is drie deêle opsplitsen.
Aore Gelderse hebieden bin ut Riek van Nijmegen, ut Land van Maos en Waol, de Liemers, de Gelderse vallei, d'n Bommelerwaerd en d'n Iesselvallei.
Gelderland wor doorkruust deur de Rien mie zien aftakkingen Waol en Iessel. De Maos vormt d'n hrens mie Noord-Braebant. De hoôgste punten binne de Torenberg en de Aerdmansberg bie Aepeldoorn (107 meter boven NAP) en de Posbank bie Rhenen (110 meter boven NAP). Zou Limburg nie bie Nederland ‘ebleve binne in 1815 dan zouwe dit de hoôgste punten van Nederland weze.
Inweunerantal
D' ontwikkelieng van 't inweunerantal:
Provincie
De Provinciaole Staeten van Gelderland è 55 zeêtels (vò 2011 waeren dat 'r 53). Sins de verkieziengen van maerte 2023 is de verdeêlienge zoô:
Oliefkleur bin partijen van Gedeputeerde Staeten.
Gemeênten
Sins 2019 ei Gelderland 51 gemeênten.
Mogneneins
Mogneneins is 'n hemeênte in 't departement Ain, in de rehio Rhône-Alpes, in Frankriek.
Geograofische informaotie
Mogneneins lei op de coördinaot'n 46°8’ 0’’ N 4°49’ 0’’ L (46,1333333333; 4,81666666667). 't Oppervlak omslit 8,57 km².
Bevolkienge
In 2004, vogges 't Bureau van de Statistiek'n in Frankriek, 'aod Mogneneins 'n inweunersantal van 632. De bevolkiengsdichteid bedroe 73,5 mins'n per km².
Ier-a onder vog 'n grafiek mee de bevolkiengshroei verdeêld over de jaer'n, vogges 't INSEE.
Crupilly
Crupilly is 'n hemeênte in 't departement Aisne, in de rehio Picardie, in Frankriek.
Geograofische informaotie
Crupilly lei op de coördinaot'n 49°55’ 0’’ N 3°45’ 22’’ L (49,9261111111; 3,75611111111). 't Oppervlak omslit 3,52 km².
Bevolkienge
In 1999, vogges 't Bureau van de Statistiek'n in Frankriek, 'aod Crupilly 'n inweunersantal van 64. De bevolkiengsdichteid bedroe 18,3 mins'n per km².
Ier-a onder vog 'n grafiek mee de bevolkiengshroei verdeêld over de jaer'n, vogges 't INSEE.
Brissy-Hamégicourt
Geograofische informaotie
Brissy-Hamégicourt lei op de coördinaot'n 49°44’ 0’’ N 3°22’ 52’’ L (49,7444444444; 3,38111111111). 't Oppervlak omslit 12,38 km².
Le Brusquet
Le Brusquet is 'n hemeênte in 't departement Alpes-de-Haute-Provence, in de rehio Provence-Alpes-Côte d'Azur, in Frankriek.
Brissy-Hamégicourt
Bevolkienge
Ier-a onder vog 'n grafiek mee de bevolkiengshroei verdeêld over de jaer'n, vogges 't INSEE.
Le Brusquet
Geograofische informaotie
Le Brusquet lei op de coördinaot'n 44°9’ 0’’ N 6°18’ 37’’ L (44,1616666667; 6,31027777778). 't Oppervlak omslit 22,25 km².
Bevolkienge
In 2004, vogges 't Bureau van de Statistiek'n in Frankriek, 'aod Le Brusquet 'n inweunersantal van 995. De bevolkiengsdichteid bedroe 44,2 mins'n per km².
Crottet
Crottet is 'n hemeênte in 't departement Ain, in de rehio Rhône-Alpes, in Frankriek.
Geograofische informaotie
Crottet lei op de coördinaot'n 46°16’ 0’’ N 4°53’ 34’’ L (46,2780555556; 4,89277777778). 't Oppervlak omslit 12,12 km².
Els Borst
thumb|Els Borst
Crottet
Bevolkienge
Ier-a onder vog 'n grafiek mee de bevolkiengshroei verdeêld over de jaer'n, vogges 't INSEE.
Els Borst
Else Borst-Eilers, algemeên bekend as Els Borst (Amsterdam, 22 maerte 1932 - Bilthoven, 10 feberwari 2014), was 'n Nederlandse politica vò D66. Nae 'n loôpbaen in de medische wereld wordt ze in tweê kabinè'n achtereên minister vaan Volksgezondeid.
Els Borst wier op 10 feberwari 2014 doôd aangetroffen bie d'r uus in Bilthoven. De pliesie meldde op 13 feberwari 2014 dat Borst werschienliek om het leêven is gekomen deu een misdrief en dat bliek later ok 't geval.
South Carolina
thumb|Kaerte van South Carolina
South Carolina (Zeêuws: Zuud-Carolina) is 'n staet van d'n Vereênigde Staeten.
In South Carolina weune 5.084.000 mensen (2018) op 'n oppervlakte van 83.000 km².
Op 23 meie 1788 trad South Carolina as 8e staet toe tot de Vereênigde Staeten.
Celles (België)
thumb|Liggienge
Celles (Picardisch: Ch(i)èl) is 'n gemeênte en plekke in de Belse provincie Enegouwe. D'r weune 5.700 mins'n (2022).
Bevolkienge
Volgens de Vereênigde Naties wiere d'r op 15 november 2022 acht miljard mins'n op aerde.
Dich- en dinbevolkt
Een hebied mie rillatief weinig bevolkienge eêt dinbevolkt en 'n hebied mie vee bevolkienge dichbevolkt. Nederland is 'n dichbevolkt land. Binn'n Nederland zien wee hebied'n as de Randstad dichbevolkt en hebied'n as Friesland en Zeêland dinbevolkt.
Penduduk
Poppendamme
250px|rechts|thumb|Spulletje an de Poppendamsewegt in [[1962.]] Poppendamme is 'n g'ucht in de gemeênte Ter Veere, wat-a gerekend oor toet de weunkern Grieps, daer-a't kortbie leit. T'n zuje van Poppendamme leit de buurtschap Kapel 'Oôgelande; kort nae 't zuudoôsten leit ok 't g'ucht Ter Bottienge. De plekke ei ongeveêr vuuftig inweuners. De meêste bebouwinge is geconcentreerd bie de krusienge tussen de Poppendamsewegt en de Zwagermanwegt.
In d'omgevienge is de plekke bekend om z'n bieëlozze.
Almazán
thumb|250px|Locaotie Almazán thumb|250px|Almazán Almazán, in 't Arâbisch ‘de versterkte plekke’, is een hemêente in de provincie Soria, in de Spaânse Autonome Rehio Kastilië en León, in Spanje.
Situerieng
Almazán bevin zen eihen 32 km ten zuud'n van de oôdstad van de provincie en 192 km ten zuude'n van Madrid. Almazán is de oôdstad van de gelieknaemihe hemeênte, en ok van 't herechelijke deêl 't a dezelve naem draeg. Der is neffen een kern van diensen vurrral een uutgebreid landelijk, ahrârisch hebied.
Demohrafie
Binn'n de hemeênte Almazán bestaen der plekken die an deur de hemeênteraad wor'n beheêrd die an de 30 inweuners nie overtreffen. Dit zien: Almántiga, Balluncar, Cobertelada, Covarrubias, Fuentelcarro en Lodares del Monte y Tejerizas.
Economie
Vurral de landbouwsector speêl een hroôte rol. Ok de meubelindustrie speêl in Almazán een rol.
Geschiedenisse
De rehio was escheien in twi deêl'n (een territoriâle scheidieng die a beston uut een zeker antal steëen verbon'n deur hemeênschappelijke eihenschapp'n. De twi deêl'n bestoengen uut 40 steëen, wivan 24 op 't platteland en 16 in de berhen.
De stad wier ereheêrd deur de burhemeêster, zes venters hielp'n um (drie van de klasse van de Hidalgo’s en drie eêrbiedwaerdihe mensen uut 't volk) Almazán mikken deêl uut van 't markiezaât ‘del Conde de Altamira’, dit ziende wiern ze verbon'n an de reheriengslijn van de Hurtado de Mendoza’s.
Een bekende inweuner van Almazán was Diego Laínez (1512-1565), een Spaânse jezuïtische monnik, een methezel van den eilihen Ignatius van Loyola en zen opvolher as heneraâl van de jezuïeten, en ie was eên van de mist belangrieke persoôn'n op 't Concilie van Trente. Ie was heboôr'n in Almazán, en ie studeêr'n filosofie an de universiteit van Alcalá de Henares en theologie an de universiteit van Paries, wir a 't en kennis maek'n mie den eilihen Ignatius. In 1534 wier 't en bevestigd in de kerke van Montmartre in Frankriek en in 1537 wier 't en ontbooien ni Rome. In 1545 wier 't en als machtènde theoloog ni 't Concilie van Trente estuurd, wir a 't en deêlnam an de zittieng'n en zijn woordje ni voôr'n broch. Vanaf 1556 vervieng 'n ‘San Ignacio’ as heneraâl van de jezuïeten, wir a 'n, in Rome, tot zen doôd bleef.
Monument'n
thumb|250px|De kerke van San Miguel Uutblienkers van de Romaonse stijl en nie te verheet'n de stijl uut de Renaissance, barok en hotiek in Almazán zien:
Cultuur
De plekke Almazán ken ienkele educatieve centra:
Ok zien der 't bioscoop-theater Calderon, 't culturele centrum Tirso de Molina en de Aula Cultural de San Vicente.
Sport
't Voetbalteam van Almazán is de Sociedad Deportiva Almazán, die a verschill'nde maelen in de 3e divisie ei espeêld.
Biezonder'eden
In 2006 wier 't antrokkelijke nummer mie de eêste pries van de Sorteo Extraordinario de Navidad verkocht in deze hemeênte. De loteriecommissie van Almazán verkoch 145 reêksen van de ‘Gordo de Navidad’-pries, 20297 kaertjes, die an een pries van 375 miljoen euro vertehenwoôrdihen. Ze wiern volledig uutverkocht en verdeêld over Almazán en de naebie-elehen hemeênte Berlanga de Duero. 't Is den eêste keêr da iemand uut de provincie Soria de ‘Gordo de Navidad’ win.
Tenay
Tenay is 'n hemeênte in 't departement Ain, in de rehio Rhône-Alpes, in Frankriek.
Geograofische informaotie
Tenay lei op de coördinaot'n 45°55’ 0’’ N 5°30’ 0’’ L (45,9166666667; 5,5). 't Oppervlak omslit 13,12 km².
Bevolkienge
In 1999, vogges 't Bureau van de Statistiek'n in Frankriek, 'aod Tenay 'n inweunersantal van 1 086. De bevolkiengsdichteid bedroe 82,3 mins'n per km².
Ier-a onder vog 'n grafiek mee de bevolkiengshroei verdeêld over de jaer'n, vogges 't INSEE.
Saint-Clément (Allier)
Saint-Clément is 'n hemeênte in 't departement Allier, in de rehio Auvergne, in Frankriek.
Geograofische informaotie
Saint-Clément lei op de coördinaot'n 46°3’ 0’’ N 3°42’ 19’’ L (46,0627777778; 3,70527777778). 't Oppervlak omslit 25,98 km².
Ubraye
Geograofische informaotie
Ubraye lei op de coördinaot'n 43°54’ 0’’ N 6°41’ 51’’ L (43,9091666667; 6,6975). 't Oppervlak omslit 35,65 km².
Saint-Clément (Allier)
Bevolkienge
In 1999, vogges 't Bureau van de Statistiek'n in Frankriek, 'aod Saint-Clément 'n inweunersantal van 330. De bevolkiengsdichteid bedroe 13,1 mins'n per km².
Ubraye
Bevolkienge
In 2004, vogges 't Bureau van de Statistiek'n in Frankriek, 'aod Ubraye 'n inweunersantal van 110. De bevolkiengsdichteid bedroe 3,2 mins'n per km².
Ier-a onder vog 'n grafiek mee de bevolkiengshroei verdeêld over de jaer'n, vogges 't INSEE.
Pont-à-Celles
thumb|Liggienge
Pont-à-Celles (Waols/Picardisch: Pont-a-Cele) is 'n gemeênte en plekke in de Belse provincie Enegouwe. D'r weune 17.000 mins'n (2022).
Jussy (Aisne)
Jussy is 'n hemeênte in 't departement Aisne, in de rehio Picardie, in Frankriek.
Geograofische informaotie
Jussy lei op de coördinaot'n 49°43’ 0’’ N 3°13’ 56’’ L (49,7208333333; 3,23222222222). 't Oppervlak omslit 13,37 km².
Bevolkienge
In 1999, vogges 't Bureau van de Statistiek'n in Frankriek, 'aod Jussy 'n inweunersantal van 1 289. De bevolkiengsdichteid bedroe 96,2 mins'n per km².
Ier-a onder vog 'n grafiek mee de bevolkiengshroei verdeêld over de jaer'n, vogges 't INSEE.
Alaincourt (Aisne)
Alaincourt is 'n hemeênte in 't departement Aisne, in de rehio Picardie, in Frankriek.
Geograofische informaotie
Alaincourt lei op de coördinaot'n 49°45’ 0’’ N 3°22’ 35’’ L (49,7652777778; 3,37638888889). 't Oppervlak omslit 5,9 km².
Bevolkienge
In 1999, vogges 't Bureau van de Statistiek'n in Frankriek, 'aod Alaincourt 'n inweunersantal 465. De bevolkiengsdichteid bedroe 78,8 mins'n per km².
Ier-a onder vog 'n grafiek mee de bevolkiengshroei verdeêld over de jaer'n, vogges 't INSEE.
Nepal
thumb|De berg [[Mount Everest.]]
Nepal (Nepalees: संघीय लोकतान्त्रिक गणतन्त्र नेपाल) is'n land tussen China en India. Kathmandu is de oôdstad van Nepal. In Nepal leit de hoôgste berg ter waereld, de 8.848 meter hoôge Mount Everest. Dizze berg mikt deel uut van de Himalaya, een gebergte ontsto deurdat het Indiase subcontinent lang eleje tegen de Aziaotische plaete is an'ekomme en de hele boel omhoôg 'edrukt heit. Uut Nepal komme de bekende Gurkha-soldaot'n die deu 't Britse leher over de ele waereld ingezet worre. 't Land is errum en nie echt ontwikkeld. Bergtoerisme briengt wat geld op. D'r weune noe meer as 20 meljoen mênsen, de bevolkieng groeit harde.
Crozet (Ain)
Crozet is 'n hemeênte in 't departement Ain, in de rehio Rhône-Alpes, in Frankriek.
Geograofische informaotie
Crozet lei op de coördinaot'n 46°16’ 0’’ N 6°0’ 45’’ L (46,2805555556; 6,0125). 't Oppervlak omslit 27,47 km².
Bevolkienge
In 1999, vogges 't Bureau van de Statistiek'n in Frankriek, 'aod Crozet 'n inweunersantal van 1 349. De bevolkiengsdichteid bedroe 48,7 mins'n per km².
Ier-a onder vog 'n grafiek mee de bevolkiengshroei verdeêld over de jaer'n, vogges 't INSEE.
Colombia
Colombia (Spaons:Colombia) is een land in Zuud-Amerika 't a hrens an de lan'n Panama, Venezuela, Brezilië, Peru en Ecuador. Ok hrens 't et in 't noôrn an de Caribische Zeê en in 't wessen an de Hroôten Oceaon. Den oôdstad is Bogotá.
Bestierlijke indeêlienge
Colombia is inedeêld in 32 verschill'nde dippartement'n en een oôdsteedlijk district. Vee inweuners tellnde dippartement'n zien wee onderverdeêld in rehio's, mè dis nie aoltied 't heval. 't Laegste bestiersniveau is dat van de municipio, de hemeênte. Voe de rest èn ok de dippartement'n weinig te zène.
Kortjeen
thumb|De dorspkerk van Kortgene thumb|Urgel in de Griffermeerde Gemeênte van het durp. Kortjeen (Nederlands: Kortgene) is 'n stadje op Noôrd-Beveland an het Veêrse meer. 't ei 1847 inweuners (1 jannewari 2008). Tot de jaeren '60 voer 'ier de veêrdienste van Wolfersdiek nae Kortjeen.
Thézillieu
Thézillieu is 'n hemeênte in 't departement Ain, in de rehio Rhône-Alpes, in Frankriek.
Geograofische informaotie
Thézillieu lei op de coördinaot'n 45°53’ 0’’ N 5°36’ 0’’ L (45,8833333333; 5,6). 't Oppervlak omslit 26,25 km².
Bevolkienge
In 1999, vogges 't Bureau van de Statistiek'n in Frankriek, 'aod Thézillieu 'n inweunersantal van 299. De bevolkiengsdichteid bedroe 11,1 mins'n per km².
Vierkante kilemeter
Een vierkante kilemeter (km2) is een SI-eên'eid van oppervlakte en 't is 't oppervlak van een vierkant van 1000 bie 1000 meter. Een vierkante kilemeter sti dus helieke an 1.000.000 vierkante meter. De vierkante kilemeter wor mistal hebruukt om hrottere hebieden an te heven, kleinere hebieden zien bieni aoltied in vierkante meter.
Thézillieu
Bevolkienge
Ier-a onder vog 'n grafiek mee de bevolkiengshroei verdeêld over de jaer'n, vogges 't INSEE.
Vierkante kilemeter
Ouwe maete
Vroeger wier voe hroôte oppervlakt'n vaok de bunder hebruukt, een maete die a van streek tot streek verschill'n.
Quadratmeter
Groôt-Abeêle
Groôt-Abeêle is'n buurtschappe in de Zeêuwse hemeênte Vlissienge, tun noôrden van Oôst-Soeburg en nie var tun zuuwen van de Middelburgse Erasmuswieke. 't Bestaet uut'n straete mee'n paer uuzen, wìvan sommige redelijk bezienswaerdig bin. Blikvanger is't negentiende-eêuwse eêrenuus Huize Abeele, uut 1848. In vroeger tiede was Groôt-Abeêle een populaire pleisterplekke voh dagjesmeêssen uut Vlissiengen en Middelburg. Der stoenge drie herbergen. Klein-Abeêle was'n nog kleiner ge'ucht, enkele onderde meters ten noôrden van Groôt-Abeêle an de Ouwe Vlissiengseweg. De leste resten van dit ge'ucht bin bie de inundaotie van Walchren in 1944 verdweêne.
Deur't graeve van't Kanaol deu Walchren omstreêks 1870, kwam een deêl van de Abeêlseweg an de overzieje van't kanaol te leiën. Tegen't kanaol an, lans de tramlijn Vlissienge - Middelburg, ontwikkelde zuch'n nieuw buurtschappe: Nieuwe Abeêle (eertieds hemeênte Oôst- en West-Soeburg, noe in de hemeênte Middelburg). B'alve landarbeiders die wêrrekte op de boerderieën an en ron de Abeêlseweg, kwaeme oôk arbeiders van de tremmaatschappij in Nieuwe Abeêle weune. thumb|left|Twì uuzen in Groôt-Abeêle (Uuze Abeêle rechs)
Tokio
Tokio is d'n oôdstad van Japan en heit 13.929.000 inweuners (2019).
Zuudhorn
thumb|Liggienge thumb|Kaerte
In Zuudhorn weune 8.300 mense (2022).
Lienks nae buten
links|thumb|Zuudhorn
Brumetz
Geograofische informaotie
Brumetz lei op de coördinaot'n 49°6’ 0’’ N 3°9’ 41’’ L (49,1027777778; 3,16138888889). 't Oppervlak omslit 7,24 km².
Bevolkienge
In 2005, vogges 't Bureau van de Statistiek'n in Frankriek, 'aod Brumetz 'n inweunersantal van 202. De bevolkiengsdichteid bedroe 28,1 mins'n per km².
Ier-a onder vog 'n grafiek mee de bevolkiengshroei verdeêld over de jaer'n, vogges 't INSEE.
Montagnat
Montagnat is 'n hemeênte in 't departement Ain, in de rehio Rhône-Alpes, in Frankriek.
Geograofische informaotie
Montagnat lei op de coördinaot'n 46°10’ 0’’ N 5°17’ 4’’ L (46,1708333333; 5,28444444444). 't Oppervlak omslit 13,75 km².
Bevolkienge
In 1999, vogges 't Bureau van de Statistiek'n in Frankriek, 'aod Montagnat 'n inweunersantal van 1 421. De bevolkiengsdichteid bedroe 103,0 mins'n per km².
Ier-a onder vog 'n grafiek mee de bevolkiengshroei verdeêld over de jaer'n, vogges 't INSEE.
Juvigny (Aisne)
Juvigny is 'n hemeênte in 't departement Aisne, in de rehio Picardie, in Frankriek.
Geograofische informaotie
Juvigny lei op de coördinaot'n 49°26’ 0’’ N 3°19’ 9’’ L (49,4483333333; 3,31916666667). 't Oppervlak omslit 13,85 km².
Curitiba
Curitiba is 'n stad in Zuud-Brezilië en is de oôdstad van de staet Paraná. Op 2016 ao de gemeênte Curitiba 1.893.997 inweuners.
Juvigny (Aisne)
Bevolkienge
In 2004, vogges 't Bureau van de Statistiek'n in Frankriek, 'aod Juvigny 'n inweunersantal van 293. De bevolkiengsdichteid bedroe 20,6 mins'n per km².
Ier-a onder vog 'n grafiek mee de bevolkiengshroei verdeêld over de jaer'n, vogges 't INSEE.
Beaumont (België)
thumb|Liggienge
Beaumont (Picardisch/Waels: Biômont) is 'n gemeênte en stad in de Belse provincie Enegouwe. D'r weune 7.200 mins'n (2022).
Cnidaria
De netelbeêsten (Cnidaria) zien een stamme uut de superstamme van de Radiata die a voe 't hroste deêl besti uut kwall'n en blombeêsten. De ribkwall'n worn echter nie onderverdeêld onder de netelbeêsten. Alle netelbeêsten leven in 't waeter.
Anatomie
Netelbeêsten zien in feite nie meêr as een soppig zakje mie een mond. Rond der mond zitt'n de beruchte tentaokels, wiran netelcell'n an zitt'n, hespecialiseêrde cell'n die an bie anraekieng harpoentjes wigschieten. Dit wor hebruukt om proôien te vang'n, die an deur de harpoentjes verlamd worn. Netelbeêsten beschikk'n over een maehe, een opperuud, een zenuwstelsel, mè z'èn hin anus.
Jonge
Een jonge kwal za'j nie ziene as een kwal, wan jonge kwall'n zien allaen te ziene in de vurm van een poliepe. Poliep'n zitt'n vast an de hrond en der mond en der tentaokels steekn de lucht in. Kwall'n direntehen drieven mie de stroômieng mee, ze kunn'n nie tehen de stroômieng in zwemm'n. Ze plantn der eihen zowè heslachtelijk as onheslachtelijk voe.
Taxonomie
Tot de stamme van de Cnidaria be'oôrn koraolen, kwall'n en zeêanemoon'n. De volhende klassen be'oôrn tot de netelbeêsten:
Le Caire
Le Caire is 'n hemeênte in 't departement Alpes-de-Haute-Provence, in de rehio Provence-Alpes-Côte d'Azur, in Frankriek.
Geograofische informaotie
Le Caire lei op de coördinaot'n 44°22’ 0’’ N 6°3’ 38’’ L (44,3702777778; 6,06055555556). 't Oppervlak omslit 17,63 km².
Bevolkienge
In 1999, vogges 't Bureau van de Statistiek'n in Frankriek, 'aod Le Caire 'n inweunersantal van 76. De bevolkiengsdichteid bedroe 4,5 mins'n per km².
Ier-a onder vog 'n grafiek mee de bevolkiengshroei verdeêld over de jaer'n, vogges 't INSEE.
Uvernet-Fours
Uvernet-Fours is 'n hemeênte in 't departement Alpes-de-Haute-Provence, in de rehio Provence-Alpes-Côte d'Azur, in Frankriek.
Geograofische informaotie
Uvernet-Fours lei op de coördinaot'n 44°21’ 0’’ N 6°37’ 37’’ L (44,3619444444; 6,62694444444). 't Oppervlak omslit 135,44 km².
Cuffies
Cuffies is 'n hemeênte in 't departement Aisne, in de rehio Picardie, in Frankriek.
Geograofische informaotie
Cuffies lei op de coördinaot'n 49°24’ 0’’ N 3°19’ 13’’ L (49,4058333333; 3,32027777778). 't Oppervlak omslit 5,02 km².
Bevolkienge
In 1999, vogges 't Bureau van de Statistiek'n in Frankriek, 'aod Cuffies 'n inweunersantal van 1 496. De bevolkiengsdichteid bedroe 299,2 mins'n per km².
Ier-a onder vog 'n grafiek mee de bevolkiengshroei verdeêld over de jaer'n, vogges 't INSEE.
Ierland (land)
Ierland is 'n West-Europees land wat a grenst an 't Verenigd Koninkriek. 't Land beslaet onheveêr 5/6 deêl van 't eiland Ierland. De rest bestit uut Noord-Ierland. De oôdstad is Dublin. 't Eiland ligt in de Atlantischen Oceaon en de Ierse Zeê. Ierland is aoltied een errum land 'ewist, deerom bin d'r vee mensen naer de VS 'emigreerd. In de 19e eeuwe kwamme d'r zelf nog hongersnoôden voo. De leste jaeren ist stikke riek 'eworre aol ist land aerdig 'ereakt deu de crisis van 2008.
Een bekende Ierse band is U2.
Bezienswaerdighe'en
thumb|250px|links|[[Ben Bulben, in de buurte van Sligo]]
Media
Ierse kranten bin o.a. de
Ierse televisiezenders bin o.a.:
Ierse radiozenders bin o.a.:
Nieuwpoôrt (België)
thumb|Liggienge thumb|De Mart van Nieuwpoôrt
Nieuwpoôrt (Nederlands: Nieuwpoort, West-Vlaoms: Nieuwpôort) is 'n vissersplekke in West-Vlaonderen, gelege an de Noôrdzeê. De stad is ok erg toeristisch. Er wor gevist op gornet. De stad is bekend vanwege de Slag bie Nieuwpoort in 't jaer 1600. D'r weune 11.000 mins'n (2022).
Thil (Ain)
Thil is 'n hemeênte in 't departement Ain, in de rehio Rhône-Alpes, in Frankriek.
Geograofische informaotie
Thil lei op de coördinaot'n 45°49’ 0’’ N 5°1’ 0’’ L (45,8166666667; 5,01666666667). 't Oppervlak omslit 5,2 km².
Bevolkienge
In 1999, vogges 't Bureau van de Statistiek'n in Frankriek, 'aod Thil 'n inweunersantal van 949. De bevolkiengsdichteid bedroe 182,5 mins'n per km².
Ier-a onder vog 'n grafiek mee de bevolkiengshroei verdeêld over de jaer'n, vogges 't INSEE.
Allemant (Aisne)
Allemant is 'n hemeênte in 't departement Aisne, in de rehio Picardie, in Frankriek.
Geograofische informaotie
Allemant lei op de coördinaot'n 49°27’ 0’’ N 3°27’ 16’’ L (49,4616666667; 3,45444444444). 't Oppervlak omslit 5,13 km².
Bevolkienge
In 1999, vogges 't Bureau van de Statistiek'n in Frankriek, 'aod Allemant 'n inweunersantal van 117. De bevolkiengsdichteid bedroe 23,4 mins'n per km².
Bruunvis
}
Allemant (Aisne)
Bevolkienge
Ier-a onder vog 'n grafiek mee de bevolkiengshroei verdeêld over de jaer'n, vogges 't INSEE.
Bruunvis
De bruunvis of 't zeêverke (Latien Phocoena phocoena) is 'n zeêzoogdier uut de femielje Bruunvissen (Phocoenidae) binn'n de orde Walvissen (Cetacea). Mie maximaol eên meter tachtig lank en zestig kilo zwaer is 't 'n betrekkelik kleine walvis. Ie komt ok voe in de Noôrdzeê en dichte an de Zeêuwse kuste. De Bruunvis eet hoofzaekelik gornet en vissen.
Brunehamel
Brunehamel is 'n hemeênte in 't departement Aisne, in de rehio Picardie, in Frankriek.
Geograofische informaotie
Brunehamel lei op de coördinaot'n 49°46’ 0’’ N 4°10’ 58’’ L (49,7705555556; 4,18277777778). 't Oppervlak omslit 8,9 km².
Bevolkienge
In 1999, vogges 't Bureau van de Statistiek'n in Frankriek, 'aod Brunehamel 'n inweunersantal van 511. De bevolkiengsdichteid bedroe 57,4 mins'n per km².
Ier-a onder vog 'n grafiek mee de bevolkiengshroei verdeêld over de jaer'n, vogges 't INSEE.
Saint-Didier-la-Forêt
Saint-Didier-la-Forêt is 'n hemeênte in 't departement Allier, in de rehio Auvergne, in Frankriek.
Geograofische informaotie
Saint-Didier-la-Forêt lei op de coördinaot'n 46°13’ 0’’ N 3°20’ 41’’ L (46,2261111111; 3,34472222222). 't Oppervlak omslit 33,59 km².
Bevolkienge
In 1999, vogges 't Bureau van de Statistiek'n in Frankriek, 'aod Saint-Didier-la-Forêt 'n inweunersantal van 360. De bevolkiengsdichteid bedroe 10,6 mins'n per km².
Cugny
Cugny is 'n hemeênte in 't departement Aisne, in de rehio Picardie, in Frankriek.
Geograofische informaotie
Cugny lei op de coördinaot'n 49°42’ 0’’ N 3°9’ 15’’ L (49,7080555556; 3,15416666667). 't Oppervlak omslit 9,4 km².
Bevolkienge
In 1999, vogges 't Bureau van de Statistiek'n in Frankriek, 'aod Cugny 'n inweunersantal van 503. De bevolkiengsdichteid bedroe 52,9 mins'n per km².
Ier-a onder vog 'n grafiek mee de bevolkiengshroei verdeêld over de jaer'n, vogges 't INSEE.
Juvincourt-et-Damary
Juvincourt-et-Damary is 'n hemeênte in 't departement Aisne, in de rehio Picardie, in Frankriek.
Geograofische informaotie
Juvincourt-et-Damary lei op de coördinaot'n 49°26’ 0’’ N 3°53’ 35’’ L (49,4472222222; 3,89305555556). 't Oppervlak omslit 29,82 km².
Bevolkienge
In 1999, vogges 't Bureau van de Statistiek'n in Frankriek, 'aod Juvincourt-et-Damary 'n inweunersantal van 370. De bevolkiengsdichteid bedroe 12,3 mins'n per km².
Garderen
thumb|Garderen liet in 't noôrdoôst'n
Garderen (Nedersaksisch: Garder) is 'n plekke in de gemeênte Barneveld, provincie Gelderland, mie 2.200 inweuners (2022). Van 1812 toet 1817 wast 'n eige gemeênte.
Garderen liet op de Veluwe.
Montagnieu (Ain)
Montagnieu is 'n hemeênte in 't departement Ain, in de rehio Rhône-Alpes, in Frankriek.
Geograofische informaotie
Montagnieu lei op de coördinaot'n 45°48’ 0’’ N 5°28’ 0’’ L (45,8; 5,46666666667). 't Oppervlak omslit 6,2 km².
Bevolkienge
In 2004, vogges 't Bureau van de Statistiek'n in Frankriek, 'aod Montagnieu 'n inweunersantal van 439. De bevolkiengsdichteid bedroe 70,8 mins'n per km².
Ier-a onder vog 'n grafiek mee de bevolkiengshroei verdeêld over de jaer'n, vogges 't INSEE.
Zegveld
thumb|Liggienge frameless|rechts
Zegveld is 'n plekke in de gemeênte Woerden en 'n voormaelige gemeênte in de provincie Utrecht.
In Zegveld weune 2.300 mense (2021).
Zijdestaert
}
thumb|Eiers
De zijdestaert (Hypocolius ampelinus) is de enigse soôrt uut de femielje Hypocoliidae. De zijdestaert broei in Irak, Pakistan, Iran en Turkmenistan. De zijdestaert overwinter bie de Rooie Zeê, zelfs tot in Sudan, op 't Arabisch Schiereiland, tot an de Perzische Holf en West-India. De zijdestaert is ok zeldzaem an de oôstelijke Middelandse Zeêkust. De zijdestaert is vurral te ziene is struukhewas, tuunen en palmboôm'n.
Voedsel en leg
Zijdestaerten leven vurral van bessen, viehen, daodels, ok eetn ze insecten en are onhewervelden. Der nest wor deur beie ouwers emikt, verborhen in de struuken. Ze lèn 3 tot 5 eiers. De jonge zien heêlbruun van kleure. Buuten de broedtied om leven ze in kleine hroepjes.
Kenmerken en verwanschap
De ventjes van de zijdestaert zien ehaâl bruunhries mie een zwart masker rond der oôhen, wat an de wuufjes missen. Zijdestaerten èn een vrie dikke snaevel en een zwarte punt an de staert. Ze lieken op de zijdevliehenvangers, wibie an ze, saemen mie de pestveugels, soms worn inedeêld. Ok wor ezeit an ze verwantschap èn mie de buulbuuls.
Zijdestaerten zien standveugels of korteafstandstrokkers. Ze zien nie zeldzaem.
Cruzilles-lès-Mépillat
Geograofische informaotie
Cruzilles-lès-Mépillat lei op de coördinaot'n 46°13’ 0’’ N 4°52’ 53’’ L (46,2255555556; 4,88138888889). 't Oppervlak omslit 11,84 km².
Bevolkienge
In 2004, vogges 't Bureau van de Statistiek'n in Frankriek, 'aod Cruzilles-lès-Mépillat 'n inweunersantal van 743. De bevolkiengsdichteid bedroe 63,0 mins'n per km².
Ier-a onder vog 'n grafiek mee de bevolkiengshroei verdeêld over de jaer'n, vogges 't INSEE.
Bastaerdhoniengveugels
De bastaerdhoniengveugels zien een femielje uut de orde van de zangveugels die an voekomm'n van tropisch Zuud-Azië en Zuudoôst-Azië tot India en de Filippijn'n. Bastaerdhoniengveugels leven in paertjes of kleine hroepjes in tuunen, boômen en struukhewas.
Kenmerken
't Zien kleine, en over 't alhemeên saai hekleurde veugels. Allin de ventjes van sommihe soôrten zien fel hekleurd. Ze èn een kromme snaevel, een korte staert en lange buustong'n. Dit is voe 't eetn van nectar te verhemakkelijk'n. Ok eetn ze vee bessen, spinn'n en are onhewerveln. Bastaerdhoniengveugels zien belangriek voe 't verspreien van de zaeden van planten wiran bessen an zitt'n.
Broeien
Bastaerdhoniengveugels bouw'n een buudelvurmig nist van plantemateriaol en spinnewabben. Dit nest wor an de takken van een boôm ebouwd, zoda 't er een angn'd nist ontsti. Der zit mè 1 inhang in. 't Broedsel besti uut twi tot vier eiers.
Indeêlieng
De bastaerdhoniengveugels bestaen uut twi heslachten en onheveêr 45 à 50 soôrten, naemelijk:
Le Castellard-Melan
Le Castellard-Melan is 'n hemeênte in 't departement Alpes-de-Haute-Provence, in de rehio Provence-Alpes-Côte d'Azur, in Frankriek.
Geograofische informaotie
Le Castellard-Melan lei op de coördinaot'n 44°11’ 0’’ N 6°7’ 32’’ L (44,1883333333; 6,12555555556). 't Oppervlak omslit 25,74 km².
Bevolkienge
In 1999, vogges 't Bureau van de Statistiek'n in Frankriek, 'aod Le Castellard-Melan 'n inweunersantal van 52. De bevolkiengsdichteid bedroe 2,0 mins'n per km².
Ier-a onder vog 'n grafiek mee de bevolkiengshroei verdeêld over de jaer'n, vogges 't INSEE.
Avicii
Avicii (echte naem Tim Bergling; Stockholm, 8 september 1989 - Muskat, 20 april 2018) was 'n Zweedse DJ. Ie ei verschillende waereldhits g'aod zòas "Wake Me Up!", "I Could Be the One" en "Levels".
Pier Gerlofs Donia
thumb|Grutte Pier z'n staondbeeld in zijn geboôrtedurp [[Kimswerd (door Anne Woudwijk)]]
Pier Gerlofs Donia (1480 - 1520), beter bekend as Grutte Pier ("Groôte Pier") was 'n Friese vrie'eidsstrijder, bekend om z'n groôte lief en kracht. Deu de Schieringer en Vetkoperse Twisten lag z'n durp in puun. Daerop sloeg d'n an 't vechten tege de 'Ollanders. Dikkels oort 'n mee 'n zwaerd afgebeêld.
Ie wier eên van de bekendste piraoten uut z'n tied. In de groôste zeêslag uut z'n leve nam d'n nie minder as 28 schepen in. Ie is eên van de bekendste Friese helden uut de geschiedenisse en wor in Friesland tot op d'n dag van vandaeg 'erdocht.
Harley-Davidson
thumb|'T logo van Harley-Davidson thumb|De chopper Captain America uut de film Easy Rider in het Duutse Zweirad- und NSU-Museum Harley-Davidson is 'n motormerk uut d'n VS. In 1903 begon 't bedrief, nu eit veel motor'n. Vee motorclubs zien hericht op Harley-Davidson waoronder d'n Hells Angels. Harley-Davidson werd eerst hebruukt doore 't Amerikaanse leher. De hrootste concurrent is 't Japanse Kawasaki.
Diksmuje
thumb|Liggienge thumb|'t Staduus
Diksmuje (Nederlands: Diksmuide, West-Vlaems: Diksmude, volksmond: Smude) is een stad in West-Vlaonderen. De stad leit in de Westoek, an de IJzer en de Handzamevaert. De gemeênte telt 17.000 inweuners (2022).
Diksmuide stit bekend as de 'Butterstad', verwiezend nae de bloeiende zuvelandel die eeuwenlang één van de belangriekste welvaertspijlers van de stad was. De stad is echter het bekendst van de Eerste Weareldoôrlog, wibie ze het 'ard te verduren ao aan het front. Een restant uiut dizze periode is de beruchte Doôdengang, één van de gevaerlukste stellingen van het Belgisch leger. De IJzertoren die nea de oôrlog wier opgetrokken is zowel een vredesmonument as een ereteken voo de Vlaemse soldaoten die an het front omkwamme.
Culoz
Culoz is 'n hemeênte in 't departement Ain, in de rehio Rhône-Alpes, in Frankriek.
Bevolkienge
In 2005, vogges 't Bureau van de Statistiek'n in Frankriek, 'aod Culoz 'n inweunersantal van 2 914. De bevolkiengsdichteid bedroe 150,2 mins'n per km².
Biologie
thumb|275px|Teêkenienge adenovirus Biologie betekend letterlijk de leêr van 't leven. De biologie ouwt d'r eige bezig mie de leêvende natuur, in tehenstellieng tot de natuurkunde die a zen eihen bezig ouw mie de levelôze natuur. Biologie ouwt d'r eihen bezig mie orhanismes en derhelijke.
De biologische orhanismen worn mistal verdeêld in 6 rieken:
De zes rieken kunne wee onderverdeêld worn in drie domein'n: de archaea, de bacteriën en de eukaryoot'n.
Soms is der ok nog spraeke van een 7e riek:
Wommelgem
thumb|Liggienge
Wommelgem is 'n gemeênte en plekke in de Belhische provincie Antwerpen. D'r weune 13.000 mins'n (2022).
Giessen
Mee Giessen kan bedoeld ore:
Thoiry (Ain)
Thoiry is 'n hemeênte in 't departement Ain, in de rehio Rhône-Alpes, in Frankriek.
Geograofische informaotie
Thoiry lei op de coördinaot'n 46°14’ 0’’ N 5°58’ 50’’ L (46,2372222222; 5,98055555556). 't Oppervlak omslit 28,93 km².
Bevolkienge
In 1999, vogges 't Bureau van de Statistiek'n in Frankriek, 'aod Thoiry 'n inweunersantal van 4 063. De bevolkiengsdichteid bedroe 140,1 mins'n per km².
Ier-a onder vog 'n grafiek mee de bevolkiengshroei verdeêld over de jaer'n, vogges 't INSEE.
Giessen (plekke)
thumb|Liggienge thumb|Fort Giessen
Tsjoektsjenzeê
thumb|250px|Locaotie Tsjoektsjenzeê De Tsjoektsjenzeê (Russisch: Чукотское море; Tsjoekotskoje more) ofwè de Tsjoekotkazeê is een rillatief kleine zeê in de Noôrdelijke Ieszeê tehen den Oôst-Siberische Zeê en de Beaufortzeê an. De Tsjoektsjenzeê besli 595.000 km2.
Giessen (plekke)
Giessen (Braebants: Giesse) is 'n plekke in de gemeênte Altena (Noord-Braebant) mie 1.600 inweuners (2022).
Toet 1973 wast 'n eige gemeênte. Sinsdien wast deêl van de gemeênte Woudrichem en sins 2019 is 't bie de nieuwe gemeênte Altena.
Ambleny
Ambleny is 'n hemeênte in 't departement Aisne, in de rehio Picardie, in Frankriek.
Tsjoektsjenzeê
De Tsjoektsjenzeê lig tussen Alaska (VS) en Tsjoekotka, een autonoom district van Rusland. Ten zuden van de Tsjoektsjenzeê lig de Straete van Berieng, de verbindieng mie de Beriengzeê. De Tsjoektsjenzeê is slechs 4 maen'n per jaer toehankelijk vanwehe 't pakies en is vrie ondiepe, 56% is minder dan 50 meter diepe. De Tsjoektsjenzeê herberg hroôte hoeveelheden diersoôrten, wironder walrussen, zeê'onden en walvissen. An de kust leven Aleoetenstern'n en ijsbeêr'n.
Ambleny
Geograofische informaotie
Ambleny lei op de coördinaot'n 49°22’ 0’’ N 3°11’ 4’’ L (49,3808333333; 3,18444444444). 't Oppervlak omslit 17,32 km².
Bevolkienge
In 1999, vogges 't Bureau van de Statistiek'n in Frankriek, 'aod Ambleny 'n inweunersantal van 1.112. De bevolkiengsdichteid bedroe 64,7 mins'n per km².
Tsjoektsjenzeê
Plekk'n an de Tsjoektsjenzeê
Plekk'n an de Tsjoektsjenzeê zien:
Ambleny
Bevolkienge
Ier-a onder vog 'n grafiek mee de bevolkiengshroei verdeêld over de jaer'n, vogges 't INSEE.
Tsjoektsjenzeê
Eilan'n
De hroste eilan'n in de Tsjoektsjenzeê zien: