cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Journalism
Ìròyìn ẹlẹ́jẹ̀
Radio broadcasting increased in popularity starting in the 1920s, becoming widespread in the 1930s. While most radio programming was oriented toward music, sports, and entertainment, radio also broadcast speeches and occasional news programming. Radio reached the peak of its importance during World War II, as radio and newsreels were major sources of up-to-date information on the ongoing war. In the Soviet Union, radio would be heavily utilized by the state to broadcast political speeches by leadership. These broadcasts would very rarely have any additional editorial content or analysis, setting them apart from modern news reporting. The radio would however soon be eclipsed by broadcast television starting in the 1950s.
Television
Starting in the 1940s, United States broadcast television channels would air 10-to-15-minute segments of news programming one or two times per evening. The era of live-TV news coverage would begin in the 1960s with the assassination of John F. Kennedy, broadcast and reported to live on a variety of nationally syndicated television channels. During the 60s and 70s, television channels would begin adding regular morning or midday news shows. Starting in 1980 with the establishment of CNN, news channels began providing 24-hour news coverage, a format which persists through today.
Ethics and standards
While various existing codes have some differences, most share common elements including the principles of – truthfulness, accuracy, objectivity, impartiality, fairness and public accountability – as these apply to the acquisition of newsworthy information and its subsequent dissemination to the public.
Bill Kovach and Tom Rosenstiel propose several guidelines for journalists in their book The Elements of Journalism. Their view is that journalism's first loyalty is to the citizenry and that journalists are thus obliged to tell the truth and must serve as an independent monitor of powerful individuals and institutions within society. In this view, the essence of journalism is to provide citizens with reliable information through the discipline of verification.
Some journalistic Codes of Ethics, notably the European ones, also include a concern with discriminatory references in news based on race, religion, sexual orientation, and physical or mental disabilities. The Parliamentary Assembly of the Council of Europe approved in 1993 Resolution 1003 on the Ethics of Journalism which recommends journalists to respect the presumption of innocence, in particular in cases that are still sub judice.
In the UK, all newspapers are bound by the Code of Practice of the Independent Press Standards Organisation. This includes points like respecting people's privacy and ensuring accuracy. However, the Media Standards Trust has criticized the PCC, claiming it needs to be radically changed to secure the public trust of newspapers.
This is in stark contrast to the media climate prior to the 20th century, where the media market was dominated by smaller newspapers and pamphleteers who usually had an overt and often radical agenda, with no presumption of balance or objectivity.
Because of the pressure on journalists to report news promptly and before their competitors, factual errors occur more frequently than in writing produced and edited under less time pressure. Thus a typical issue of a major daily newspaper may contain several corrections of articles published the previous day. Perhaps the most famous journalistic mistake caused by time pressure was the Dewey Defeats Truman edition of the Chicago Daily Tribune, based on early election returns that failed to anticipate the actual result of the 1948 US presidential election.
Codes of ethics
There are over 242 codes of ethics in journalism that vary across various regions of the world. The codes of ethics are created through an interaction of different groups of people such as the public and journalists themselves. Most of the codes of ethics serve as a representation of the economic and political beliefs of the society where the code was written. Despite the fact that there are a variety of codes of ethics, some of the core elements present in all codes are: remaining objective, providing the truth, and being honest.
Journalism does not have a universal code of conduct; individuals are not legally obliged to follow a certain set of rules like a doctor or a lawyer does. There have been discussions for creating a universal code of conduct in journalism. One suggestion centers on having three claims for credibility, justifiable consequence, and the claim of humanity. Within the claim of credibility, journalists are expected to provide the public with reliable and trustworthy information, and allowing the public to question the nature of the information and its acquisition. The second claim of justifiable consequences centers on weighing the benefits and detriments of a potentially harmful story and acting accordingly. An example of justifiable consequence is exposing a professional with dubious practices; on the other hand, acting within justifiable consequence means writing compassionately about a family in mourning. The third claim is the claim of humanity which states that journalists are writing for a global population and therefore must serve everyone globally in their work, avoiding smaller loyalties to country, city, etc.
Olumuyiwa Jibowu
Olumuyiwa Jibowu (August 26, 1899 - June 1, 1959) je asedajo ara Nigeria to je omo Afrika akoko ninu Ile-Ejo Gigajulo ile Naijiria.
Daniela Hantuchová
Daniela Hantuchová (ọjọ́-ìbí 23 Oṣù Kẹ́rin 1983) jẹ́ agba tenis ara Slofakia.
16214 Venkatachalam
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
464 Megaira
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
6333 Helenejacq
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
7072 Beijingdaxue
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Hilda Baci
Hilda Effiong Bassey tí ọ̀pọ̀lopọ̀ ènìyàn mọ̀ sí Hilda Baci (a bi ní Ọjọ́ ogún oṣù Kẹ́sàn-án, ọdun 1996) jẹ́ aláṣè àti òṣèrébìnrin ọmọ orilẹ-èdè Nàìjíríà. Ní Osù Kẹ́jọ ọdún 2021, o jáwé olúborí nínú idije "Jollof Faceoff”.
Ìpìlẹ̀ àti Iṣẹ́ rẹ̀
Hilda wá láti ìjọba ìbílẹ̀ Nsit Ubium, Ìpínlẹ̀ Akwa Ibom, Nàìjíríà. Wọ́n bi ní ọjọ́ ogún oṣù Kẹsàn-án, ọdún 1996. Ó kàwé gboyẹ̀ pẹ̀lú àmì-ẹ̀yẹ nínú ìmò sociology ní Yunifásítì Madonna, Okija. Òun ni olóòtú ètò "Dine on A Budget" ní orí ìkànnì Pop Central TV, Dstv Channel 189.
Iṣẹ́ rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí òṣèré
Èyí ni àtòjọ awọn fíìmù tí o tí kópa
Ìgbìyanjú rẹ̀ láti kọjá gbèdéke Guiness Record
Ní oṣù Kẹta 2023, Hilda fí léde pé òun yó gbìyànjú láti wákàtí tí ó pọ̀ jùlọ nínú ìtàn ọmọ ènìyàn. Ẹni tí ó dáná fún wákàtí tí ó pọ̀ jùlọ tẹ́lẹ̀ ni Lata Tondon ó dáná fún wákàtí ẹ̀ta dín ní àádọ́rùn àti àrún dín ní àádọ́ta ìṣẹ́jú (87 hours 45 minutes) ní ọdún 2019.
Ní ọjọ́ kọkànlá oṣù karùn-ún ọdún 2023, ó bẹ̀rẹ̀ iná dídá náà, ó sì pe àpèlé rẹ̀ ní "Cook-a-thon". Ó kọjá gbèdéke tí Lata Tondon gbé kalẹ̀ ní ọjọ́ kẹ̀ẹ́dógún oṣù karùn-ún ọdún 2023, ní dédé ago mẹ́jọ ku ìsẹ́jú mẹ́ẹ̀dógún àárọ̀ ọjọ́ náà, Hilda fi ìsẹ́jú márùn-ún kọjá gbèdéke Lata.
Hilta ni lọ́kàn láti dáná fún wákàtí mẹ́rìndínlọ́gọ́rùn-ún(96hrs).
Àwọn òtòkùlú ènìyàn ní Nàìjíríà ni ó ti kàn sí Hilda láti ìgbà tí ó ti bẹ̀rẹ̀ iná dídá, àwọn bi: Gómìnà Ìpínlẹ̀ Èkó, Babajide Sanwo-Olu; Olùṣọ́ àgùntàn àgbà ti ìjọ Harvester International, Bolaji Idowu; àti olórin Tiwa Savage.
Ígbákejì ààrẹ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà, Ọ̀jọ̀gbọ́n Yemi Osinbajo tún pèé lórí ẹ̀rọ ìbánisọ̀rọ̀ láti gbá níyànjú nígbà tí ó ń dáná lọ́wọ́. Ọ̀pọ̀ àwọn ọmọ Nàìjíríà ni ó ti ya wo ọgbà ilé tí ó ń ti dáná láti fi àtìlẹ́yìn wọn hàn, àwọn míràn sì ń kéde rẹ̀ lórí ẹ̀rọ ayélujára. .
Diesel Locomotive Factory, Marhowrah
The Diesel Locomotive Factory, Marhowrah jẹ́ àpapọ̀ ilé iṣẹ́ ọkọ̀ ojú-irin ti GE ti orílẹ̀ èdè Amẹ́ríkà pẹ̀lú àwọn reluwé ti orílẹ̀-èdè India fún ṣíṣe ọkọ̀ ojú irin tí ìwọ̀n agbára gíga rẹ̀ tó 1000 tí wọ́n rọ fún bíi ọdún mẹ́wàá síwájú si láti ṣiṣẹ́ lórí àwọn òpópónà ojú-irin orílẹ̀-èdè India. Ilé iṣẹ́ yìí wà ní Marhaura (tí wọ́n sì tún máa ń kọ ọ́ báyìí Marhowrah) tí wọ́n sì bẹ̀rẹ̀ ṣíṣe ọkọ̀ náà ní oṣù kẹsàn-án ọdún 2018.
Ilé iṣẹ́ náà sì tún ṣe ibi ìtúnkọ̀ ṣe méjì ni ìlú Gandhidham ní Gujarat àti Roza ní Uttar Pradesh.
Daniel Kablan Duncan
Daniel Kablan Duncan je Alakoso Agba orile-ede Côte d'Ivoire.
308 Polyxo
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Itọ́
Itọ́ ni omi ara tí ó ń sun láti ibùsun kan nínú ẹnu yálà lára ènìyàn tàbí ẹranko. Lára ènìyàn, itọ́ tí ó ń sun tó ìdá 99.5 omi pẹ̀lú (electrolytes), kẹ̀lẹ̀bẹ̀, ẹ̀jẹ̀ funfun, epithelial cells níbi tí DNA ti ma ń sun jáde.
Iṣẹ́ tí itọ́ ń ṣe
Itọ́ ma ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí ìbomirin ẹnu, rínrin óúnjẹ ó sì tún ma ń ṣiṣẹ́ ìgbémì, tí ó sì tún ń ìrọ̀rùn ìgbé ọ̀rọ̀ jáde kí ẹnu ó má ba gbẹ.
Seydou Diarra
Seydou Diarra je Alakoso Agba orile-ede Côte d'Ivoire.
18659 Megangross
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
ALDH1A3
Aldehyde dehydrogenase 1 family, member A3, tí a tún mọ̀ sí ALDH1A3 tàbí retinaldehyde dehydrogenase 3 (RALDH3), jẹ́ enzyme nínú àwọn ènìyàn tí  ALDH1A3 gene, ń kóòdù fún
6273 Kiruna
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
9059 Dumas
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
6882 Sormano
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
16215 Venkatraman
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Katie Hall
je oloselu ara Amerika ati Asoju ni Ile Asoju Amerika tele.
4843 Mégantic
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Alemitu Bekele Aga
Àṣèyọri
Ni ọdun 1998, Aga kopa ninu idija agbaye ti Cross Country ni Marrakech, Morocco	nibi to ti gbe ipo keji ninu idije ẹgbẹ. Ni ọdun 2008, Arabinrin naa jawe olubori ti Marathon Benelux.
43667 Dumlupınar
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
(5227) 1986 PE
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
111696 Helenorman
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Nestlé
Nestlé S.A. (English: / <span title="/ˈ/: primary stress follows">ˈ n <span title="/ɛ/: 'e' in 'dress'">ɛ s l <span title="/eɪ/: 'a' in 'face'">eɪ, <span title="/ˈ/: primary stress follows">ˈ n <span title="/ɛ/: 'e' in 'dress'">ɛ s <span title="/əl/: 'le' in 'bottle'">əl  , <span title="/ˈ/: primary stress follows">ˈ n <span title="/ɛ/: 'e' in 'dress'">ɛ s l <span title="/i/: 'y' in 'happy'">i  / , tì a mó télè si: / <span title="/ˈ/: primary stress follows">ˈ n <span title="/ɛ/: 'e' in 'dress'">ɛ s <span title="/əl/: 'le' in 'bottle'">əl z  / ) jẹ́ ilé-iṣẹ̀ aṣońjẹ ti orílè-èdè Swiss, tí olú-iléesé wọn wà ní Vevey, Vaud, Switzerland. Ó jẹ́ ilé-iṣẹ́ asońje tí ó tóbi jùlo ní àgbáyé bí a bá fi òṣùwòn owó pípa wolé àti awon òṣùẁòn mìíràn láti ọdún 2014.
Afang soup
Obe afangi (ti a ko gbodo sipe ni obe okazi tabi obe ukazi, obe ti awọn ti o wa ní ìyá gúúsù-iwo oorun ile Naijiria), je obe ti o ṣẹda lati ọdọ awọn Efiki ni Ìpínlẹ̀ Cross River ati awọn Ibibio ni Ìpínlẹ̀ Akwa Íbọm ni ìyá gúúsù ilẹ Nàìjíríà. O jẹ oúnjẹ ti oni okiki gidigan ni ile Nàìjíríà àti àwọn apá kankan ni Afrika. Òsé pataki paapa ni ọdọ àwọn Ibibio ati awọn ara Anangi ti Ìpínlẹ̀ Akwa Íbọm ati Ìpínlẹ̀ Cross River ti wọn ti gba ounjẹ yii gẹgẹ bíi lara àṣà àti ìṣe wọn. A man jẹ oúnjẹ yii nile, ati ni oriṣiriṣi ayẹyẹ bíi igbeyawo, ìtoku, ati ajọdun paapa ni ìyá guusu- iwọ oorun ile Naijiria. Ọbẹ afangi je obe ti ọ ni aanfani lọpọlọpọ lara atipe owo ti a yóó na lati ṣe lè ba apo onikaluku mu. Awọn eroja ti a ma fi se ọbẹ afangi ni eran, ẹja,epo pupa, èdè, ata,shaki, ẹfọ gbure, ewe gbure, alubosa, iyọ, ati bebe lọ.
Roger Scruton
Roger Scruton je is a Englishamoye to gbajumo pataki fun ipa re si imoye Aesthetics sugbon to tun gbajumo fun ise re lori oloselu. Ohun ni Elegbe Iwadi Agba ni Gbangan awon Eko Kant ati Wittgenstein.
Faizul Waheed
Faizul Waheed (tí wọ́n tún mọ̀ sí Faizul Waheed Qāsmī; Wọ́n bí ní ọdún 1964, tí ó sì fi ayé lẹ̀ ní ọjọ́ kìíní oṣù kẹfà, ọdún 2021) Jẹ́ Ọ̀jọ̀gbọ́n ẹ̀sìn Ìsìláàmù, onímọ̀ òfin ẹ̀sìn Ìsìláàmù àti onímọ̀ ìtumọ̀ Kòrání Jammu àti Kashmir, tí ó jẹ́ olórí àwọn Múfútí fún Markaz-ul-Ma'arif, ẹgbẹ́ àwọn olùkọ́ fún ẹ̀sìn Ìsìláàmù ní Bathindi, Jammu. Ó kọ Haiz al-Mannān, Kòránì àkọ́kọ́ tó tú sí àti ní àlàyé ní Èdè Gojri
Igbó òkè Cameroon
jẹ́ àwọn igbó tí ó wà ní àwọn òkè Gulf of Guinea tí ó sì pàlà láàrin orílẹ̀-èdè Cameroon àti Nàìjíríà. Agbègbè ibè kún fún àwọn igi àti koríko, àwọn igi ibè ń díkù si, àwọn koríko rẹ̀ ń sì pò si nítorí iṣẹ́ àgbẹ̀ tí wọ́n ń ṣe níbẹ̀.
6275 Kiryu
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Gbenga Adefaye
Gbenga Adefaye jẹ́ Akọ̀ròyìn orílẹ̀-èdè Nàìjíríà, alákòóso àti ọ̀jọ̀gbọ́n ilé-iṣẹ́ ìwé-ìròyìn, pẹ̀lú ìrírí fún Ọgbọ̀n ọdún ní ilẹ̀-iṣẹ́ ìròyìn Nàìjíríà. Òun ni olórí àwọn olóòtú fún Vanguard media (Ìwé ìròyìn) àti olórí ní Nigerian Institute of Journalism. Àti wí pé, ó ti fi ìgbà kan jẹ́ Ààrẹ fún Nigerian Guild of Editors (láti ọdún 2008 wọ 2013) àti a jẹ́ ọ̀kan lára ọmọ ẹgbẹ́ tó sẹ ìgbìmọ̀ aṣojú fún Fásítì Èkó, Ìpínlẹ̀ Èkó, Nàìjíríà.
Ẹ̀kọ́ rẹ̀
Ó gba oyè ìparí ẹ̀kọ́ rẹ̀ nínú Iṣẹ́ Ìròyìn láti Fásitì Èkó, Nsukka ní ọdún 1984 àti oyè Másítàsì rẹ̀ ní Iṣẹ́ Ìròyìn ní Fáṣítì Èkó, Ìpínlẹ̀ Èkó ní ọdún 1988
Igbèsè Ayé Re
Gbenga bẹ̀rẹ̀ igbese ayé rè gẹ́gẹ́ bíi onìròyìn pẹ̀lú the Nigerian Television Authority ní Ọdún 1985. Ó dára pọ mó the Vanguard Media ní ọdún 1986 àti ó sì dìde láti dí oniroyin/a kọ̀wé fún Feature Writer to Editorial Training Manager/Chief Sub-editor and ó si jẹ́ àwọn tó tún ìwé àti agbarijo adarí tí ilé ìṣe Vanguard (ìwé ìròyìn). Ní àfikún, Mr. Gbenga Adefaye wọn yán láti sì àwọn ẹ̀gbẹ́ the Provost of the Nigerian Institute of Journalism, pẹ̀lú àfihàn láti September 1, 2020 pẹ̀lú àwọn the Governing council of the institute.
Ẹ̀gbẹ́
Gbenga jẹ́ igbá-kejì arẹ́, Ife Development Board (IDB) àti Alága tí àwùjọ Ile-Ife.
31065 Beishizhang
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Pascal Affi N'Guessan
Pascal Affi N'Guessan je Alakoso Agba orile-ede Côte d'Ivoire.
32 Pomona
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
10925 Ventoux
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
16075 Meglass
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
78432 Helensailer
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
55477 Soroban
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Ilu Mowo
Ilu Mowo je ilu kan ni ijoba ibile Agbadarigi ni ipinle Eko. Lowolowo bayii, kosi ojulowo Baale ni ilu Mowo, nitori faakaja awon omo oye
9554 Dumont
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
23617 Duna
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Agbẹjọ́rò Àgbà ilẹ̀ Nàìjíríà
Agbẹjọ́rò Àgbà ilẹ̀ Nàìjíríà
14032 Mego
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Auguste Denise
Auguste Denise je Alakoso Agba orile-ede Côte d'Ivoire.
203 Pompeja
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Charles Konan Banny
Charles Konan Banny je Alakoso Agba orile-ede Côte d'Ivoire.
Ni Oṣu Kẹsan ọdun 2021, Konan Banny ti jade lọ si Yuroopu fun awọn idi ilera.
Jeremiah Haralson
je oloselu ara Amerika ati Asoju ni Ile Asoju Amerika tele.
4994 Kisala
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
13258 Bej
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
4306 Dunaevskij
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
2682 Soromundi
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
9038 Helensteel
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
29647 Poncelet
jẹ́ pílánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ásítẹ́rọ́ìdì.
8353 Megryan
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
4825 Ventura
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
4208 Kiselev
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
21503 Beksha
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Kamuku National Park
Kamuku National Park jẹ́ ọ̀kan lára àwọn pápá ìṣeré Nàìjíríà tí ó wà ní Ìpínlẹ̀ Kàdúná, Nàìjíríà, pẹ̀lú ilẹ̀ tí ó tó a 1,120 km2.
123818 Helenzier
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Kamuku National Park
Ìtàn àti ibi tí ó wà
Pápá ìṣeré náà wà ní ìwọ̀ oòrùn Ìpínlẹ̀ Kaduna, ó sì wà lẹ́gbẹ̀ẹ́ Kwiambana Game Reserve. Àjọ Native Authority Forest Reserve of Birnin Gwari ni ó da kalẹ̀ ní oin 1936 lábé ìjọba àríwá orílẹ̀ èdè Nàìjíríà.
3652 Soros
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
3774 Megumi
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
13117 Pondicherry
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
16219 Venturelli
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
1962 Dunant
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Afrominettia
Afrominettia jẹ́ ọ̀wọ́ tàbí irú kòkòrò kékẹeré tí ó ń gúnyẹ̀ẹ́ tí ó sì jẹ́ ẹbí Lauxaniidae.
Alemitu Bekele Degfa
Alemitu Bekele Degfa ni a bini ọjọ kejila, óṣu september, ọdun 1977 jẹ elere sisa lobinrin ti órilẹ Ethiopia to da lori metres ti ẹgbẹrun marun.
Àṣèyọri
Bekele pari pẹlu ipo keje ninu ere olympic ti ọdun 2008. Ni ọdun 2009, Arabinrin naa gba ami ẹyẹ ọla ti wura ninu idije ti inu ile ti ilẹ Ethiopia. Ni ọdun 2010, Degfa kopa ninu idije ere sisa ti ilẹ Ethiopia ti ẹgbẹrun marun metres pẹlu iṣẹju 52.20 ati iṣẹju aya kẹrin lèèlogun. Ni ọdun 2010, Degfa kopa ninu Cup Continental ti IAAF to si gba ami ẹyẹ ọla ti silver. Ni ọdun 2011, Degfa gba órukọ fun Üsküdar Belediyespor ni Cinque Mulini.
39558 Kishine
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
19678 Belczyk
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
3718 Dunbar
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
1305 Pongola
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
9878 Sostero
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
ALDH1L1
10-formyltetrahydrofolate dehydrogenase jẹ́ enzyme nínú ara àwọn ènìyàn tí  ALDH1L1 gene máa ń kóòdù fún.
(4939) 1986 QL1
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
2792 Ponomarev
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Hassan Gouled Aptidon
Hassan Gouled Aptidon (Somali: Xasan Guuleed Abtidoon. Arabic: حسن جولد أبتيدون) (October 15, 1916 - November 21, 2006) lo je Aare akoko orile-ede Djibouti lati 1977 de 1999.
Okomu National Park
Okomu National Park, tí a mọ̀ tẹ́lẹ̀ sí Okomu Wildlife Sanctuary, jẹ́ igbó kan tí ó wà ní inú Okomu Forest Reserve ní ìjọba ìbílẹ̀ Ovia South-West ti Ìpínlẹ̀ Ẹdó, orílẹ̀ èdè Nàìjíríà. Pápá ìṣeré náà wà fi kìlómítà ọgọ́ta jìnà sí Benin City. Igbó tí ó wà ní ẹgbẹ́ pápá ìṣeré náà jẹ́ ilé fún àwọn oríṣiríṣi àwọn ẹranko, pẹ̀lú pẹ̀lú àwọn tí irú wọn ti fẹ́ parun ní ilẹ̀ àgbáyé. Igbó náà ń dínkù si nítorí abúlé tí ó wà níbẹ̀, ó sì jẹ́ ìdásí mẹ́ta títóbi rẹ̀ tẹ́lẹ̀. Àwọn ilé isé kọ̀kan tún ń gegi nínú igbó náà.
2753 Duncan
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
7049 Meibom
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Mekdes Bekele
Mekdes Bekele Tadese ni a bini ọjọ ogun, óṣu January, ọdun 1987 jẹ elere sisa lobinrin to da lori steeplechase ti ẹgbẹrun mẹta metres.
Àṣèyọri
Ni ọdun 2006, Mekdes kopa ninu idije agbaye ti Junior ti Beijing China to si gba ipo kẹta ninu metres ti ẹgbẹrun mẹta. Ni ọdun naa, Arabinrin naa yege ninu ere gbogbo ilẹ Afirica to waye ni Algiers, Algeria to si gbe ipo keji. Ni ọdun 2007, Mekdes kopa ninu idije agbaye to waye ni Osaka, Japan to si gbe ipo ogun. Ni ọdun 2008, Mekdes kopa ninu idije Ilẹ Afirica to waye ni Addis Ababa, Ethiopia to si gbe ipo keji. Ni ọdun 2010, Mekdes kopa ninu idije Ilẹ Afirica to waye ni Nairobi, Kenya ni bi to ti gbe ipo kẹfa. Ni ọdun 2012, Mekdes kopa ninu idije ilẹ Afirica to waye ni Porto Novo, Benin to si gbe ipo kẹrin.
499 Venusia
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
14669 Beletic
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
9609 Ponomarevalya
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
3368 Duncombe
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Edina Gallovits-Hall
thumbnail|right je agba tenis ara Romania.
17543 Sosva
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Ajàkálẹ̀-àrùn COVID-19 ní Làìbéríà
Àjàkálẹ̀ Àrùn COVID-19 ni wọ́n fìdí rẹ̀ múlẹ̀ wípé ó tàn dé orílẹ̀-èdè Liberia ní àárín oṣù kẹta ọdún 2020.
Bí ó ṣe bérẹ̀
Ní ọjọ́ Kejìlá oṣù Kíní ọdún 2020, Àjọ ìṣọ̀kan tí ó ń rí sí ìlera ní àgbáyé fìdí àrùn Kòrónà tí a tún ń pè ní Kofid-19 ní orílẹ̀-m àgbáyé ní ọjọ́ Kejìlá oṣù Kínní ní ọdún 2020. Tí wọ́n sì fìdí rẹ̀ múlẹ̀ wípé àrùn yí bẹ̀rẹ̀ ní ìlú kan tí wọ́n ń pè ní Wuhan, ní ẹkùn Hubei ní orílẹ̀-èdè China. Àmọ́ ó tó ọjọ́ Kẹtalélọ́gbọ̀n oṣù Kejìlá ọdún 2019 kí wọ́n tó fi tó àjọ ìṣòkan àgbáyé létí. Wọ́n tún fìdí rẹ̀ múlẹ̀ siwájú si wípé bí àrùn yí bá ti mú ènìyàn, oun ni ó ń fa ìfúnpinpin ní ní inú káà ọ̀fun ati àyà, tí ó sì ma ń fa kàtá tàbí kí ènìyàn ó ma wú ikọ́ tàbí sín léra léra. Iye ìjàmbá tí àrùn Kòrónà ti fà lágbáyé kéré sí iye ìjàmbá tí àìsàn àrùn ọ̀fun SARS ti fà láti ọdún 2003. Àmọ́ iye àwọn ènìyàn tí wọ́n tó àrùn Kòrónà látàrí ríràn tí ó ń ràn kálẹ̀ ti.pọ̀ ju ti SARS lọ, bí ó ti lẹ̀ jẹ́ wípé ìtànkálé àrùn COVID-19 ń gbópọn si lójojúmọ́ tí ó sì ti ṣekú pa ọ̀pọ̀lọpò ènìyàn lágbáyé
Oṣù kẹta ọdún 2020
Ẹni kẹta tí ó fara kó àrùn COVID-9 jẹ́ ẹni tí ó ń darí ìrìn-àjò bò láti orílẹ̀-èdè kan. Lẹ́yìn tí ẹni kẹ́ta ti fara káṣá tán, ilé-iṣẹ́ ìjọba tí ó ń rí sí ìlera kéde ètò ìlera pàjáwìrì ní orílẹ̀-èdè Liberia ní ọjọ́ kejìlélógún oṣù kẹta.
Ahmed Dini Ahmed
Ahmed Dini Ahmed je Alakoso Agba orile-ede Djibouti tele.
Ajàkálẹ̀-àrùn COVID-19 ní Làìbéríà
Oṣù kẹta ọdún 2020
Ní ọjọ́ kẹrìnlá oṣù kẹta, orílẹ̀-èdè olómìnira Ivory Coast kéde títi ibodè ilẹ̀ rẹ̀ pa pẹ̀lú orílẹ̀-èdè Liberia àti orílẹ̀-èdè Guinea léte ati dènà ajàkálẹ̀ àrùn COVID-9.
Ní ọjọ́ kẹtàdínlọ́gbọ̀n oṣù kẹta, ilé-iṣẹ́ àṣojú ilẹ̀ Amẹ́ríkà kó lára àwọn ọmọ orílẹ̀-èdè rẹ̀ kúrò ní orílẹ̀-èdè Liberia. Nígbà tí oṣù kẹta yóò fi parí, àwọn aláàrẹ̀ mẹ́ta yí náà nìkan ni wọ́n ṣì rí tí wọn kò sì rí òmíràn mọ́.
Oṣù kẹrin ọdún 2020
Ní ọjọ́ kẹrin oṣù kẹrin, orílẹ̀-èdè Liberia pàdánù ẹni akọ́kọ́ ní oṣù kẹrin. Ní ọjọ́ Karùún oṣù kẹrin ilé-iṣẹ́ aṣojú orílẹ̀-èdè Germany pẹ́lú àjọṣepọ̀ Europian Union ṣe agbékalẹ̀ ọkọ̀ òfurufú kan tí yóò kó gbogbo ọmọ orílẹ̀-èdè wọn kúrò. Ní ọjọ́ keje oṣù kẹrin, Ààrẹ George Weah  yan ìgbìmọ̀ alákòódo tuntun amúṣẹ́ṣe pàjáwìrì fún ajàkálẹ̀ àrùn COVID-9 lábẹ́ adarí alákòóso olú ìlú  Monrovia, ìyẹn Abilékọ Mary Broh. P7pọ̀ nínú àwọn akọ́ṣẹ́mọṣẹ́ ni eọ́n jáyà lórí bí Abilékọ Broh yóò ṣe lè darí ìgbìmò amúṣẹ́ṣe náà láì ní ìmò tó peregedé nípa ètò ìlera, amọ́ yíyan sípò rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí aláṣẹ ìgbìmò ọ̀hún ló lọ́wọ́ ajọ ìṣọ̀kan agbàyé nínú, pàá pàá jùlọ ilé-iṣẹ́ tí ó ń rí sí ìlera ní agbáyé.WHO.
Ní ọjọ́ kẹjọ oṣù kẹrin, Ààrẹ George Weah kéde òfin kónílé-ó-gbélé tí ó bẹ̀rẹ̀ ní ọjọ́ Kẹwàá tí yóò sì wà ní mímúlò fún ọ̀sẹ̀ mẹ́ta. Gbogbo àwọn ilé-ẹ̀kọ́, ilé-ìjọsìn, ilé;ìgbafẹ́ òun ìtura ni wọ́n wà ní títì pa jákè-jádò orílẹ̀-èdè náà. Àjọ elétò ìlera ti Orílẹ̀-èdè Lineria ti ṣe akọsílẹ̀ iye àwọn ènìyàn tí wọ́n tàn lu gúdẹ àìsàn àrùn Kòrónà láti mẹ́rìnlá sí mọ́kanlélọ́gbọ̀n, tí wọ́n sì padánù ẹnìkan péré sí ọwọ́ ikú àìsàn COVID-9. Ilé ìgbìmọ̀ aṣòfin orílẹ̀-èdè Liberia ṣòfin Wíwọ ìbòjú ní àkókò àtànkálẹ̀ àrùn kòrónàfún gbogbo ọmọ.orílẹ̀-èdè Liberia, amọ́ wọ́n ní ṣíse òfin náà.ní dan dan rújú. As of that date, 29 confirmed cases were healthcare workers (out of 101 total confirmed cases). Láàrín oṣù yí, wọ́n ti ní akọsílẹ̀ tí ó tó ọgọ́rùún kan ati méjìdínlógójì, tí ó mú iye gbogbo àwọn aláàrẹ̀ COVID-9 lápapọ̀ jẹ́ ọgọ́rùún kan ati mọ́kanlélógójì ènìyàn. Àwọn márùndínláàdọ́ta ni ara wọn ti yá gágá tí wọ́n sì ti padà sí ilé wọn, àwọn mẹ́rìndínlógún ni wón ti papò dà, nígbà tí àwọn àádọ́rin ṣìwà pẹ̀lú àrùn náà.
Oṣù Karùún ọdún 2020
Iye àwọn tí wọ́n ní arùn náà tún lé méje si nínú oṣù Karùún, iye àwọn tí wọ́n ṣaláìsí jẹ́ mọ́kànlá, iye àwọn tí wọ́n rí ìwòsàn gba jẹ́ ọgọ́rùún kan ó lé méjìlá, nígbà tí àwọn mẹ́rìnlélọ́gọ́rún ṣì wà pẹ́lú àìsàn náà níparí oṣù Karùún.
Oṣù Kẹfà ọdún 2020
Ní ọjọ́ kejìlélógún oṣù Kẹfà, Ààrẹ George Weah kéde àfikún òfin kónílé-ó-gbélé sí ọgbọ̀n ọjọ́ dípò ọjọ́ mèẹ̀dógún tó ti wà tẹ́lẹ̀
Nínú oṣù yí, wọ́n tú ní akọsílẹ̀ ènìyàn ọgọ́rùún márùún ó dín ní ẹyọ kan ṣoṣo, tí ó mú kí gbogbo àwọn tí wọ́n ti ní àrùn Kòrónà jẹ́ ọgọ́rùún méje ó lé láàdórin, àwọn tí wọ́n gbèkuru jẹ lọ́wọ́ ẹbọra jẹ́ mẹ́rìndínlógójì, àwọn ènìyàn ọgọ́rùún mẹ́ta ó lé mẹ́rìnlélógún ti gba ìwòsàn tí ó sì ku àwọn ọgọ́rùún mẹ́rin àti ogún ènìyàn tí àìsàn yí ṣì wà lára wọn níparí oṣù kẹfà.
Oṣù keje ọdún 2020
Nínú oṣù kẹjọ, wọ́n tún ní akọsílẹ̀ ènìyàn ọgọ́rin ó lé mẹ́rin ènìyàn tí ó fara káṣá àrùn COVID-9, àwọn tí wọ́n ṣaláìsí jẹ́ márùndínláàdọ́jọ, iye àwọn tí ara wọn yá gágá lé kún sí ọgọ́rùún mẹ́fà ati àádóje, nígbà tí àwọn tó kù tí àárẹ̀ náà wà lára wọn jẹ́ ọgọ́rùún mẹ́rin ati mókanlélógójì.
Àwọn ìgbésẹ̀ ìjọba
Orílẹ̀-èdè Liberia jẹ́ ọ̀kan lára àwọn orílẹ̀-èdè tí ó kọ́kọ́ bẹ̀rẹ̀ sí ní ṣe ayẹ̀wò fún àwọn èrò inú ọkọ̀ òfurufú fún arùn COVID-9. Ní ọjọ́ kẹtàlá oṣù kẹta, orílẹ̀-èdè China ṣe ìtọrẹ àánú nípa fífún ìjọba orílẹ̀-èdè Liberia ní àwọn irinṣẹ́ ìlera lórisirísi.
Ní ọjọ́ kẹtàlá oṣù kẹrin àjọ tí ó ń rí sí okòwò lágbaáyé forí owó tùlù tulu kan tí wọn kò sọ iye tí jẹ́ jin orílẹ̀-èdè náà. oríṣiríṣi àríwísí ni ó ti ń jà ràn-ìn ràn-ìn bóyá kí wọ́n ma dárúkọ àwọn ènìyàn tí wọ́n ti ní arùn Kòrónà fáráyé gbọ́, amọ́ ìpinnu ilé-iṣẹ́ ètò ìlera àgbà fún.orílẹ̀-èdè Liberia ni wípé àwọn kò ní orúkọ ẹnikẹ́ni léde wípé ó ní àrùn COVID-9. Ṣùgbọ́n, wọ́n ní láti fi orúkọ àwọn adarí ìjọba bí Ààrẹ ati àwọn.mìíra léde kí èyí lè jẹ́ àwòkọ́ṣe fún ẹnikẹ́ni tó bá ní àrùn COVID-9 wípé kìí ṣe òpin ayé àti wípé bí wọn kò bá yọjú, ó léwu fún wọn púpọ̀.
21010 Kishon
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
2881 Meiden
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
7555 Venvolkov
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
7332 Ponrepo
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
3123 Dunham
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
14790 Beletskij
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
12099 Meigooni
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
48424 Souchay
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
ALDH1L2
Aldehyde dehydrogenase 1 family, member L2 ti  ALDH1L2  jẹ́ enzyme nínú ara àwọn ènìyàn tí ALDH1L2 gene máa ń kóòdù fún. ALDH1L2 jẹ́  isoform nínú mitochondrial tí ó fẹ́ fara pẹ́, ALDH1L1, tí ó máa ń sọ 10-formyltetrahydrofolate di tetrahydrofolate àti carbon dioxide.
2271 Kiso
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Àtòjọ Orúkọ Àwọn Agbábọ́ọ̀lù Àfẹsẹ̀gbá Ìdíje Àgbábuta Orílẹ̀-èdè Gẹ̀ẹ́sì
Èyí ni Àtòjọ Orúkọ Àwọn Agbábọ́ọ̀lù Àfẹsẹ̀gbá Ìdíje Àgbábuta Orílẹ̀-èdè Gẹ̀ẹ́sì tí wọ́n ti kópa nínú ìdíje Àgbábuta Bọ́ọ̀lù Àfẹsẹ̀gbá tí orílẹ̀ èdè Gẹ̀ẹ́sì fún ìgbà ọ̀ọ́dúnrún tàbí jù bẹ́ẹ̀.
Àtòjọ Orúkọ Àwọn Agbábọ́ọ̀lù Àfẹsẹ̀gbá Ìdíje Àgbábuta Orílẹ̀-èdè Gẹ̀ẹ́sì
A ṣe Àtòjọ yìí nípa wíwò iye ìgbà tí agbábọ́ọ̀lù àfẹsẹ̀gbá kópa. Bí èyí bá dọ́gba láàrin agbábọ́ọ̀lù méjì tàbí jù bẹ́ẹ̀ lọ, àtòjọ yìí yóò wá wáyé nípa wíwo ọdún tí wọ́n kọ́kọ́ kópa nínú ìdíje náà, bí èyí bá tún dọ́gba, àtòjọ yóò wáyé nípa àtò alúfábẹ́ẹ̀tì tí ó bẹ̀rẹ̀ orúkọ wọn. Àtúnṣe lórí àtò yìí wáyé kẹ́yìn lọ́jọ́ Kejìlá oṣù kìíní ọdún 2020. .
(6292) 1986 QQ2
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Ekaterina Makarova
thumbnail|right je agba tenis.
Mariano Rajoy
Mariano Rajoy Brey (ojoibi 27 March 1955) je oloselu ara Spain ti Egbe Araalu ati Alakoso Agba adiboyan lati 21 November 2011. O gba ibura ni 20 Deòember 2011.
2290 Helffrich
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Ilé-ọmọ
Ilé-omo jẹ́ èyà ara obìnrin tàbí abo eranko nínú èyi tí ọmọ inú ma ń dàgbà sí tí ó sì ma ń rí oúnjẹ àti àwọn nǹkan míràn tí ó nílò kí ó tó di ìgbà ibí. Ilé-ọmọ jáde sí ojú ara obìnrin (eléyìí jẹ́ ọ̀nà tí ọmọ ma ń gbà jáde nigba ìbí). Nígbà tí ìyá bá lóyún, Ilé ọmọ ma ń tóbi si láti gba ọmọ bí ọmọ bá ṣe ń tóbi si.
Ní ososù, àwọn ìyípadà kan ma ń dé bá ilé ọmọ láti gbáradì fún oyún, nígbà yìí ni àwọn èlò tí ó ń gbé ẹ̀jẹ̀ lọ sínú ara ma pọ̀ si, ara ilé ọmọ sì ma tóbi si, àwọ̀ míràn a tún bo ilé ọmọ, bí obìnrin bá lóyún lásìkò yìí, àwọn ìgbáradì yìí ma mú kí ọmọ yẹ̀, bí obìnrin kò bá sì lóyún láàrin ìgbà náà, àwọ̀ tí ó bo ilé omo ma kúrò, yó sì jáde láti ojú ara obìnrin, èyí ma ń ṣẹlẹ̀ lósosù, èyí sì ló ma ń fa àlejò òṣùṣù tí àwọn obìnrin ma ń ní.
1052 Belgica
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
10433 Ponsen
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
4273 Dunhuang
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
7645 Pons
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
19694 Dunkelman
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
522 Helga
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
245 Vera
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Alcee Hastings
Alcee Lamar Hastings (ọjọ́ìbí September 5, 1936) je oloselu ara Amerika ati Asoju ni Ile Asoju Amerika fún ìpínlẹ̀ Florida.
(5766) 1986 QR3
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
12278 Kisohinoki
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
18809 Meileawertz
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Elena Baltacha
je agba tenis.
ALDH3B2
Aldehyde dehydrogenase family 3 member B2 jẹ́ enzyme nínú ara àwọn ènìyàn tí  ALDH3B2 gene máa ń kóòdù  fún.
Yunifásitì Adekunle Ajasin
thumb|Senate building ti Yunifásitì Adekunle Ajasin ní Akungba Akoko, Ìpínlè Ondo. 04 Yunifásitì Adekunle Ajasin, Akungba-Akoko (AAUA) jẹ́ ọ̀kan lára àwọn Yunifásitì ìjọba ìpínlè Ondo. Yunifásitì náà wà ní Akungba Akoko, Ìpínlẹ̀ Òndó, Nàìjíríà.
Ìtàn
Ìjọba ìpínlè Ondo kókó dá Yunifásitì Adekunle Ajasin kalè gẹ́gẹ́ bi Yunifásítì Obafemi Awolowo ní ọdún 1982, adarí Yunifásitì náà nígbà yẹn ni Olóyè Michael Adekunle Ajasin. Ìjọba ológun tí ó tẹ́le yí orúkọ Yunifásitì náà dà sí Yunifásitì ìpínlè Ondo ní ọdun 1985.
13226 Soulié
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
85179 Meistereckhart
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Augustus F. Hawkins
je oloselu ara Amerika ati Asoju ni Ile Asoju Amerika tele.
Tadelech Bekele
Tadelech Bekele ni a bini ọjọ kọkanla, óṣu April, ọdun 1991 jẹ elere sisa lóbinrin ti ilẹ Ethiopia.
Àṣèyọri
Ni ọdun 2012, Tadelech yege ninu Idaji Marathon ti České Budějovice pẹlu wakati 1:10:54. Ni ọdun naa, Arabinrin naa yege ninu Prague Grand Prix to jẹ ere ti ẹgbẹrun marun pẹlu wakati 15:48. Ni 2014, Tadelech yege Idaji Marathon ti Berlin pẹlu wakati 1:10:05. Ni ọdun 2014 ati 2015, Tadelech kopa ninu Marathon ti Berlin to si pari pẹlu ipo kẹrin. Ni ọdun 2017 ati 2018, Tadelech yege ninu Marathon ti Amsterdam Ni ọdun 2018, Tadelech kopa ninu Marathon ti London to si gbe ipo kẹta pẹlu wakati 2:21:40.
Abdallah Mohamed Kamil
Abdallah Mohamed Kamil je Alakoso Agba orile-ede Djibouti tele.
10875 Veracini
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Old Oyo National Park
Old Oyo National Park jẹ́ ọ̀kan lára àwọn pápá ìṣeré ní orílẹ̀ èdè, tí ó wà ní àríwá Ìpínlẹ̀ Ọ̀yọ́ àti gúúsù Ìpínlẹ̀ Kwara, Nàìjíríà. Pápá ìṣeré náà gba ilẹ̀ tí ó tó 2,512 km2 ní àríwá Ìpínlẹ̀ Oyo, Gúúsù ìwọ̀ oòrùn orílẹ̀ èdè Nàìjíríà. Pápá ìṣeré náà wà ní ibi tí ilẹ̀ àti oríṣiríṣi àwọn ẹranko Wà. Ilẹ̀ pápá ìṣeré náà pín dé ìjọba ìbílẹ̀ mọ́kànlá, mẹ́wàá wà nínú Ìpínlẹ̀ Ọ̀yọ́, ẹyọ̀kan tó kù sì wà nínú Ìpínlẹ̀ Kwara. Ilẹ̀ ibẹ̀ jẹ́ ilé fún oríṣiríṣi koríko àti àwọn ẹranko bi buffaloes, bushbuck àti oríṣiríṣi àwọn ẹyẹ. Àwọn ìlú tí ó sún mọ́ pápá ìṣeré náà ni Saki, Iseyin, Igboho, Sepeteri, Tede, Kishi àti Igbeti.
6999 Meitner
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
6865 Dunkerley
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
5110 Belgirate
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
(6118) 1986 QX3
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Aldehyde dehydrogenase 4 family, member A1
Delta-1-pyrroline-5-carboxylate dehydrogenase, mitochondrial jẹ́ enzyme nínú ara àwọn ènìyàn tí  ALDH4a1 gene máa ń kóòdù fún.
4039 Souseki
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
21450 Kissel
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Lateef Adegbite
Ìbí àti ètò-ẹ̀kọ́
Abdul-Lateef Oladimeji Adegbitẹ ni a bi ni Ogúnjọ́ oṣù kẹta ọdún 1933 sínú ẹbí Mùsùlùmí Ẹ̀gbá ti o múná ní ìlú Abẹ́òkúta, Ìpínlẹ̀ Ògùn. Gẹ́gẹ́ bí àkọsílẹ̀ kan, Ó lọ sí ilé-ìwé Methodist Abeokuta sùgbọ́n Ó sọ fúnrararẹ̀ pé Ò ún kọ́kọ́ lọ sí ilé-ẹ̀kọ́ Arabiki lẹhinna ni O un wọ ilé-ẹ̀kọ́ alakọbẹrẹ ti Paulu Mímọ́ (St Paul) ní Ìgbórè, Abẹ́òkúta ní ọdún 1942. Nígbàtí Adegbitẹ di ọmọ ọdún mẹsan ní Ó gba ìwè-ẹ̀kọ́ sikolashipu láti lọ sí ilé-ìwé gíga ti Ọba (King's College) ní Èkó níbití O ti jẹ́ ọ̀kanlára àjọ olùdásílẹ̀ àti àarẹ orílẹ̀ àkọ́kọ́ fún àwùjọ akọ́ ẹ̀kọ́ mùsùlùmí ti orílẹ̀ èdè Naijiria Muslim Students Society of Nigeria. Ó parí ilé-ẹ̀kọ́ ní ọdún 1956.
Iṣẹ́
Adegbitẹ jẹ́ ààrẹ ìgbìmọ̀ ti Olympic ti ilẹ̀ Naijiria Nigeria Olympic Committee láti ọdún 1972 sí ọdún 1985. Ó jẹ́ olórí-asíwájú àti alága ti ìgbìmọ̀ ìṣàkóso Yunifásítì ilu Maiduguri láti ọdún 1984 sí ọdún 1990. Ó di ọmọ ẹgbẹ́ ìgbìmọ̀ aláṣẹ ìgbìmọ̀ okoowo ti ìpínlẹ̀ Èkó. Lehinna Ó di ọ̀gá àgbà ti iṣẹ́ àti ìṣèdúró. Wọ́n fi oyè alakoso tí ó ga jùlọ ní ilẹ̀ Naijiria (Commander of the order of the Niger (CON)) dá Adegbitẹ lọ́lá. Ó tún jẹ àwọn oyè ìbílẹ̀ bi i séríkí ti ilẹ̀ Ẹ̀gbá àti Bàbá Àdínì ti Musulumi Ẹ̀gbá. Ní ọjọ́ kẹsan oṣù kẹta ọdún 2011, Aarẹ Goodluck Jonathan yan an gẹ́gẹ́ bi alága ìgbìmọ̀ lórí àkọsílẹ̀ ìmọ̀ lórí aàbò àti ojuṣe abẹ́lé (Chairman, Presidential Committee on Public Awareness on Security and Civic Responsibilities).
Dọ́kítà Lateef Adegbitẹ jẹ́ arákùnrin si olóògbé olókìkí àti ògbóǹtarìgì akọìtàn ọ̀jọ̀gbọ́n Saburi Biobaku (1918-2001), ẹni tí o tí jẹ gíwá Yunifásítì ti Èkó tẹ́lẹ̀.
Olórí Mùsùlùmí
Adegbitẹ sọ nínú ìwé ìròyìn ti oṣù kẹwa ọdún 2003 pé tí wọ́n ba le yi ilẹ̀ Amẹ́ríkà àti àwọn alájọṣepọ̀ rẹ lọ́kàn padà láti gbà pé gbogbo ìpayà tí o nmulẹ kákàkiri àgbáyé yí ò dínkù tí ìdájọ́ òdodo bá lè fi ẹsẹ̀ múlẹ̀ ní àárín ìla-oorun. Ẹ fún àwọn ará Palestini ní ilẹ̀ wọn padà, ko si ni si àyè fún Osama Bin Ladens tí ayé yi láti gbérí. Láì sí ìdajọ òdodo, ko le si alaafia. Nígbàtí UNESCO ṣe ètò àpérò lórí ọ̀rọ̀ àwọn ẹ̀sìn ní Àbújá ní oṣù kejìlá ọdún 2003, wọ́n pe Adégbìtẹ́ láti sọ̀rọ̀ lórí ipa tí àwọn olùdarí ẹ̀sìn ńkó láti dẹ́kun rògbòdìyàn.
6305 Helgoland
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Lateef Adegbite
Ikú rẹ̀
Dọ́kítà Adegbitẹ kú sí ìlú Èkó ní ọjọ́ kejìdínlọ́gbọ̀n, oṣù kẹsan ọdún 2012.
Barkat Gourad Hamadou
Barkat Gourad Hamadou je Alakoso Agba orile-ede Djibouti tele.
Ògbómọ̀sọ́
Ògbómọ̀sọ́ jẹ́ ìlú ní ìpínlẹ̀ Ọ̀yo ní apá ìwò-oòrùn oriĺè-èdè Nàìjíríaì. A dá ìlú Ògbómọ̀sọ́ sílẹ̀ ní 17th Century. Àpapọ̀ iye àwọn ènìyàn tí ó wà níbè gẹ́gẹ́ ètò ìkànìyàn ọdún 2006 sọ jẹ́ 645,000. Yorùbá pó́ńbélé ni ọ̀pọ̀ àwọn òlùgbé Ògbómọ̀sọ́. Iṣẹ́ àgbẹ́ iṣu, gbágùúdá, àgbàdo àti ewé sìgá jẹ́ lára àwọn iṣẹ́ tó gbajúmọ̀ jùlo ni Ògbómọ̀sọ́.
3291 Dunlap
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Ààre Kúrunmí Ìjàyè
Ààre Kúrunmí Ìjàyè jé jagun jagun, alágbára, akínkanjú àti òkan lára àwon akoni ìgbà ìwásè tí ó ní agbára, ogbón àti oògùn púpò. Ó jé omo bíbí àti asíwájú tàbí adarí ìlú Ìjàyè lásìkò tirè ní ìpílè Òyó ní àsìkò 1831-1862
Ìgbésí ayé rè
Ààre Kúrunmí ni ó jé oníyàwó púpò tí ó sì lo òpò ìgbésí ayé rè lójú ogun, níbi tí ó ti ma n jà fitafita tí ó sì n kó òpò erù àti erú. Kúrunmí bá òpòlopò ìlú jagun tí ó sì ségun won.
Ìtàpórógan rè pèlú Ìbàdàn
Ònà méjì ni ìtàn tí ó rò mó Ààre Kúrunmí Ìjàyè tí ó sokùn fa ikú rè. Àkókó ni wípé gégé bí ìtàn se so, Ààre Kúrunmí ko ìréje ìdí nìyí tí òun àti Aláàfin Ọ̀yọ́ìgbà náà oba Àláàfin Àdélú tí ó jé omo bíbí Aláàfin Àtìbà tí ó gbésè fi gbéná wojú ara won látàrí wípé Ààre Kúrunmí kò láti San ìsákólè odoodun fún Òyó. Ààre Kúrunmí fé láti GBA òmìnira fún ìlú re (Ìjàyè) kúrò lábé àse àti ìmúni sìn ìlú [Ọ̀yọ́]]sùgbón, òrò náà kèkí púpò. Nígbà tí Aláàfin Àdélú rí wípé Kúrunmí ti tàpá sí àse àti òfin ìlú Òyó, ó gbé onísé oba dìde wípé kí wón lo fun ní àrokò méjì kan kí ó mú èyí tí ó wùú. Àrokò àkókó ni àrokò àlááfíà, èkejì ni àrokò ogun. Àmó, Ààre Kúrunmí mú àrokò ogun. Nípa ìdí èyí, àwon ìlú tí ó yi ká bí: Ede,Ìbàdàn,àti Ègbá bèé, wón ròó kí ó mú àrokò àláfíà kí ó má se bá Òyó jagun, Kúrunmí gégé bí ológun ti tafà ogun ná ó sì n retí ìjà Òyó.
Bákan náà ni abala kejì ìtàn yìí ní àìgbóra eni yé ni ó fa ìjà láàrín àwon omo ìyá méta ilú Ìjàyè,ìlú ìbàdàn àti Òyó Àtìbà tí wón sì jo dìgbò-lùjà látàrí ìlú wo ni yóò jé adarí ilè Yorùbá láàrín Ìjàyè, Ìbàdàn, àti Òyó túntún (Òyó Àtìbà) léyìn tí Òyó àkókó yi subú nínú ogun Òyó àti Fulani lábé Aláàfin Látoósà láti lè gbé àse ilè Yorùbá ró ní odún 1855. Ààre Kúrunmí àti ìlú Ìbàdàn ni wón jó dámi ìjà kaná, tí ìtàn sì tún fìdí rè múlè wípé olùpolongo èsin Kírísítì olùsó àgùntàn Bowen tí ó dá ìjo Baptist sílè náà be Ààre Kúrunmí láti má se jagun, kàkà kí ó gbà n se ló wolé lo gbé Bíbélì àti ètù ìbon jádé tí ó sì n sofún okùsó náà wípé ogun ni òun yóò mú nítorí jagun jagun ni àwon baba nlá òun báyìí ni Bowen sofún Kúrunmí wípé ìhìn rere ni òun wá polowo re kìí sogun, léyìn èyí ni a gbó pé olùsó náà kúrò ní Ìjàyè tí ó sì lo dá ìjo rè sílè ní ìlú Abeokuta. Èmí sonú púpò nínú ogun abélé Ìbàdàn àti Ìjàyè yìí tí Ààre Kúrunmí sì ségun Ìbàdàn fún ìgbà àkókó tí ó sì mú Basòrun Ògúnmólá tí ó jé olórí ológun ìlè Ìbàdàn lásìkò náà lérú, ó soó mólè nídìí òkan nínú àwon òrìsà Ògún rè, tí ó sì n fun ní eerú (ashes) jé dípò ónjé gidi. Ìtàn sopé òkan lára àwon ìyàwó Ààre Kúrunmí ni tí ó jé agbèyìn bebo jé ni ó yó kélé lo tú Basòrun Ògunmólá sílè láàrín òru. Kété tí Ògúnmólá padà dé Ìbàdàn ni ó lo wà àwon omo ogun kúnra pèlú ìrànlówó ogórùún àti mókànlélógójì ìlú (141), láti fi bá Ààre Kúrunmí jà. Nínú ogun eléèkejì yí ni àwon omo Kúrunmí márùún kú sí, pèlú bí àwon omo ogun Ìbàdàn ti pa àwon omo re márúún tí wón sì gbé orí òkan nínú won ránsé sí bàbá won (Kúrunmí). Ikú àwon omo yìí dùún gidigidi.
Ikú rè
Orísirísi atótónu ló wáyé lórí ikú Ààre Kúrunmí. Òpò ní n se ni ojú tìí nígbà tí ó pàdánù ogun náà sówó Ìbàdàn tí ó sì fi bínú bé sínú odò Òsé, àwon kan ní n se ló pokùn so, bákan náà ni ìtàn kan tún so pe wón paá lójú ogun tí wón sì gbé òkú rè wálé láti siín, sùgbón won kò rí orípa ibojì rè títí di òní, àwon kan tún so pé Ààre Kúrunmí kú sínú ilé rè ni tí wón sì sín sí ègbé odò Òsé. Wón tún fi kun wípé sájú kí wón tó sin Ààre Kúrunmí, wón kókó sin àwon erú méta sáájú kí wón tó sin Ààre Kúrunmí níbàámu pèlú ìsèse.
Agodi Gardens
Ìtàn
Orúkọ ọgbà náà tẹ́lẹ̀ ni Agodi Zoological and Botanical Gardens, wọ́n dá Agodi Gardens kalẹ̀ ní ọdún 1967. Ìkún omi Ogunpa tí ó ṣẹlẹ̀ ní ọdún 1980 ba ọgbà náà jẹ́, ó sì gbé ọ̀pọ̀ àwọn ẹranko ọgbà náà lọ. Ìjọba Ìpínlẹ̀ Ọ̀yọ́ sì tún ọgbà náà ṣe ní ọdún 2012, wọ́n sì tun sí ní ọgbà Agodi ní ọdún 2014.
9612 Belgorod
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
14115 Melaas
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
(7080) 1986 RS1
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Stephanie Mills
Stephanie Dorthea Mills (ojoibi March 22, 1957) je akorin, akoro-orin ati osere ara Amerika. Mills gbajumo nigba to kopa ninu ere oritage The Wiz gege bi "Dorothy" lati odun 1975 titi de 1977. Orin re, "Home" lati inu ere na di onipo kinni ni Amerika fun chart R&B ati ikan ninu awon orin re to gbajumo julo. Mills gba Ebun Grammy fun Akorin Obinrin R&B Didarajulo fun orin re "Never Knew Love Like This Before" ni odun 1981.
4214 Veralynn
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
8980 Heliaca
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
13849 Dunn
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
8200 Souten
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Meseret Belete
Meseret Belete Tola ni a bini ọdun kẹrin dinlọgbọn, óṣu september, ọdun 1999 jẹ elere sisa lobinrin. Arabinrin naa ṣóju fun ilẹ Ethiopia ni ere ilẹ Afirica ni ọdun 2019 ni Rabat. Meseret gba ami ẹyẹ ọla ti idẹ ninu idaji marathon ti awọn óbinrin.
4409 Kissling
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Meseret Belete
Àṣèyọri
Ni ọdun 2018, Meseret yege ninu idaji Marathon ti Gothenburg to waye ni Sweden. Ni ọdun 2018, Arabinrin naa kopa ninu idije Agbaye ti Idaji Marathon tonwaye ni Valencia, Spain to si gbe ipo kẹfa ninu ere awọn óbinrin nibi to ti gba ami ẹyẹ ti ọla wura pẹlu wakati 3:22:27. Ni ọdun 2019, Meseret kopa ninu ere ilẹ Afirica to waye ni Rabat, Morocco to si gbe ipo kẹta.
Taslim Olawale Elias
Taslim Olawale Elias (November 11, 1914 – August 14, 1991) je oludajo ara Naijiria. O je Aare Ile-Ejo Idajo Akariaye ati Oludajo Agba Ile-Ejo Gigajulo ile Naijiria tele. Bakanna o kopa ninu isodotun ati atunse awon ofin Naijiria.
Charles Hayes
je oloselu ara Amerika ati Asoju ni Ile Asoju Amerika tele.
2808 Belgrano
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Eleni Daniilidou
je agba tenis.
21914 Melakabinoff
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Àmì ẹ̀yẹ Lámèyítọ́ Fíímù Nollywood àti ilẹ̀ Adúláwọ̀
Àmì ẹ̀yẹ lámèyítọ́  Fíímù Nollywood àti ilẹ̀ Adúláwọ̀  jẹ́ ayẹyẹ tí ó má ń wáyé lẹ́ẹ̀kan ṣoṣo lọ́dún fún àwọn òṣèré fíímù àti sinima àgbéléwò nílẹ̀ Adúláwọ̀. Wọ́n ti ń  ṣé rí ní orílẹ̀ èdè Amẹ́ríkà láti ìgbà tí wọ́n ti da sílẹ̀ láti ọjọ́ Kẹtàdínlógún  oṣù Kẹ́jọ, ọdún  2011 (September 17, 2011).
Ayẹyẹ àmì ẹyẹ yìí tí ẹlẹ́kẹ̀ẹ́rin irú rẹ̀ wáyé ní ọjọ Kẹtàlá oṣù Kẹsàán, ọ̀dún 2014  (13 September 2014) ní gbọ̀gàn sininmá Saban,Beverly Hills, ní California.
Irú rẹ̀ ẹlẹ́kẹfà wáyé ní ọ̀jọ́ Kọkàndínlógún  oṣù Kọkàn ọdún 2016 ní gbọ̀gàn  ceremony was held on November 19 at Alex ,Glendale, California. Tí àwọn òṣèré bí Stephanie Okereke, Mike Ezuruonye àti Obi Emelonye wà lára àwọn fi ẹ̀bùn nàá ṣèfà jẹ.
Àwọn ìsọ̀rí tí ó pín sí
Àwọn wọ̀nyí ni ìsọ̀rí tí ayẹyẹ ẹ̀bùn náà pín sí ní ọdún 2014 :
4683 Veratar
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
26715 South Dakota
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
9217 Kitagawa
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
30 Days in Atlanta
30 Days in Atlanta jẹ́ fíìmù àgbéléwò ti orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí ó jáde ní ọ̣dún 2014. Ó jẹ́ fíìmù apanilẹ́rìn-ín tí Patrick Nnamani kọ, tí Ayo Makun ṣe agbátẹrù rẹ̀, tí Roberts Peters sì jẹ́ olùdarí fíìmù náà. Ipinle Eko àti ìlú Atlanta ni a ti ya fíìmù ọ̀un, tí ó sì jáde fún wíwò ní sinimá ni ọjọ́ kọkànlélọ́gbọ̀n, oṣù kẹwàá, ọdún 2014. Bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé fíìmù náà ní ọ̀pọ̀lọpọ̀ àríwísí àti lámèétọ́ lọ́lọ́kan-ò-jọ̀kan, ó pàpà wà lára àwọn fíìmù tí ọ̀pọ̀ ènìyàn wò ní ọdún 2015 káàkiri àwọn sinimá ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà.
Àhunpọ̀ Ìtàn
Ní Ipinle Eko, ọmọ orílẹ̀-èdè Naijiria kan (Ayo Makun), tí ó tẹ̀dọ̀ sí ìlú Warri, tí ó sì kúndùn láti máa panilẹ́rìn-ín lọ́pọ̀lọpọ̀ àti ọ̣mọ àbúrò bàbá rẹ̀ kan tó kàwé (Ramsey Nouah), tó sì nímọ̀ nípa ẹ̀rọ ayárabíàṣá, ni a rí pé oníṣòwò kan Dr. Johnson Adetola Briggs (Majid Michel) àti ìyàwó rẹ̀ (Juliet Ibrahim) pè síbi ayẹyẹ pàtàkì kan ní Ìlú Lekki ní Lekki Gardens Estate ní Ipinle Eko. Láìròtẹ́lẹ̀, Akpos jẹ ẹ̀bùn ńlá kan láti lo ọgbọ̀n ọjọ́ ní ìlú Atlanta, ó sì pinnu láti lọ pẹ̀lú ọmọ àbúrò bàbá rẹ̀.
Ní kété tí wọ́n dé ibùdókọ̀- ọ̣kọ̀-òfurufú, ni wọ́n pàdé olóṣèlú ti ilè Naijiria kan tí wọ́n mọ̀ bí ẹ̣ní mowó, tí wọ́n sì kí i. Ibí tí wọ́n ti ń rìn láti fójú ní oúnjẹ ni Akpos ti kọ́kọ̀ rí ohun alákọ̀ọ́kọ́ tó yà á lẹ́nu. Ó rí ọmọ òyìnbó kan tí ó kọ̀rọ̀ sí ìyá rẹ̀ lẹ́nu tí ìyá rẹ̀ ò sì bá a wí, ó sì gbé ọ̀rọ̀ náà yẹ̀wò sí ìṣẹ̀lẹ̀ tó máa ń ṣẹ̀ ní ìlú rẹ̀ ní Naijiria. Èyí sì mú u kí ó bi ọmọ náà ní ìbéèrè àmọ́ ìyá ọmọ náà bá Akpos wí.
Mọ́tò
Ọkọ̀ tàbí Mọ́tò (ni ó wá láti inú èdè vehiculum ) ni ó jẹ́ ẹ̀rọ tí ó ń gbé ènìyàn tàbí ẹrù láti ibìkan sí ibòmíràn. Ọkọ̀ lè jẹ́ kẹ̀kẹ́ Alùpùpù, kẹ̀kẹ́, ọkọ̀ àjàgbé, Rélùwéè, ọkọ̀ ojú-omi, ọkọ̀ akérò, ọkọ̀ akérò ojú-omi, ọkọ̀ òfurufú, bàlúù ati bẹ́ẹ̀ bẹ́ẹ̀ lọ. Àwọn ọkọ̀ arinlẹ̀ ni a pín sí Àwọn ọkọ̀ tí wọ́n ń lo ipá tí s mọ̀ sí (force) láti fi lè kúrò ní ojú kan sí òmíràn Webstore.anis.org
30 Days in Atlanta
Àhunpọ̀ Ìtàn
Ó ṣe alábàápàdé ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìṣẹ̀lẹ̀ àjèjì mìíràn ní Amerika. Wọ́n ṣe ọ̀pọ̀lọ̣pọ̀ fàájì ní ìlú náà, ó sì ní ìgbà kan tí wọ́n pàdé ọ̀rẹ́ wọn kan, Okiemute (Desmond Elliot) tí wọ́n mọ̀ láti Naijiria. Lẹ́yìn tí wọ́n kíra tí wọ́n sì yọ̀ tán, ọ̀rẹ́ wọn yìí pè wọ́n wá sí ilé-oúnjẹ kan. Ní ibi tí wọ́n ti ń jẹun, Akpos tún rí ìṣẹ̀lẹ̀ abàmì mìíràn, ó rí obìnrin kan tó ń san owó oúnjẹ tí òun àti ọ̣kọ rẹ̀ jọ rà, lẹ́yìn tí wọ́n jẹ̣un tán. Ó sì tún gbọ́ àwọn ọmọ Naijiria kan tí wọ́n ń sọ̀rọ̀ nípa àìmọ̀ọ́ṣe ilé-oúnjẹ náà. Lẹ́yìn ìgbà díẹ̀, ó rí arábìrin kan Kimberly (Karlie Redd)  tí ó nífẹ̀ẹ́ sí, àmọ́ Okiemute gbà á nímọ̀ràn pé kó má kọnu ìfẹ́ si nítorí bàbá arábìnrin náà.
Lẹ́yìn ìgbà díẹ̀, Richards fi èrò ọkàn rẹ̀ hàn sí Akpos pé òun fẹ́ fé ̣ Kimberly, Akpos sì fi ọkàn rẹ̀ balẹ̀ pé òun máa gbè é lẹ́yìn. Bí àwọn mẹ́tẹ̀ẹ̀ta ṣáà ṣe ń sọ̀rọ̀, Kimberly sọ fún Akpos pé bàbá òun nífẹ̀ẹ́ sí àwàdà tí ó ṣe lọ́jọ́ sí àti pé ó máa wùn ún láti fún Akpos níṣẹ́ níbi ilé-oúnjẹ wọn kí ó ba lè máa fi àwọn ọ̀rọ̀ àwàdà rẹ̀ pa àwọn ènìyàn lẹ́rìn-ín. Richards lòdì sí àbá yẹn, ó sì gbìyànjú láti mú kí Akpos kọ̀ láti ṣe iṣẹ́ náà nítorí pé bí àwọn agbófinró bá gbá Akpos mú pé ó ń ṣiṣẹ́ ní ìlú náà, wọ́n le tì í mọ́lé, àmó Akpos fi tayọ̀tayọ̀ gba iṣẹ́ náà.
Lọ́jọ́ burúkú kan tí èṣù gbomi, Richards àti Akpos wọ ọkọ̀, àmọ́ Richards gbàgbé àpò owó rẹ̀ sí ilé, kò sì sí owó tí wọ́n máa fi san awakọ̀ náà. Awakọ̀ ṣáà gbaṣọ lọ́rùn wọn, ó sì já wọn bọ́lẹ̀. Bàbá Kimberly ni Ọlọ́run fi kẹ́ wọn lọ́jọ́ náà, tí ó padà wá ràn wọ́n lọ́wọ́. Ó gbé wọn dé ilé rẹ̀, àwọn ẹbí rẹ̀ sì ṣe wọ́n lálejò. Ibẹ̀ ni Akpos ti rí arábìrin kan, Clara tí ó sì kẹnu ìfẹ́ sí.
13376 Dunphy
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
30 Days in Atlanta
Àhunpọ̀ Ìtàn
Akpos bá ara rẹ̀ láàrin àwọn onítẹ́tẹ́ kan, ó sì dara pọ̀ mọ́ wọn láti máa ta tẹ́tẹ́. Àwọ̣n onítẹ́tẹ́ yìí gbìyànjú láti gbé owó rẹ̀ sálọ àmọ́ Akpos fi ìwà jàgídíjàgan rẹ̀ hàn wọ́n nígbà tí ó fọ́gò mọ́ ara rẹ̀ lórí láti ṣẹ̀rù bà wọ́n, àmọ́ àwọn arákùnrin yìi ́feré ge nítorí wọ́n gbọ́ ariwo ọkọ̀ àwọn ọlọ́pàá.
Akpos àti Richards ní ìpèníjà mélòó kan nínú ìbáṣepọ̀ wọn pẹ̀lú Kimberly àti Clara. Àmọ́ lẹ́yìn gbogbo ìpèníjà ọ̀hún, àwọn obìnrin méjèèjì gbà láti tẹ̀lé wọn padà sí Naijiria.
Ìtàn ilẹ̀ Bòtswánà
Ìtàn ilẹ̀ Bòtswánà
Earl F. Hilliard
jẹ́ ẹni tí a bí ní ọjọ́ kẹsàn-án oṣù kẹrin ọdún 1942, ó jẹ́ Òṣèlú ní ilẹ̀ Amẹ́ríkà láti orílè-èdè U.S. Alabama tó ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí Igbá-kejì rẹ̀, ní ìgbèríko keje ni Ìpínlẹ̀ orílè-èdè Amẹ́ríkà.
21392 Helibrochier
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Ìtanná
Ìtanná (Electricity) ni sayensi, imo-ero, onise-ona ati àwon isele eleda to je mo bi awon adijo ina se wa ati bi won se n sanlo. Itanna n fa orisirisi isele oni-tanna, bi monamona, ina ojukan, ifasara gberingberin onina ati isanlo iwo onitanna ninu waya ina. Bakan naa, itanna gba idasile ati igbasodo iranka gberingberin onina bi awon iru radio laye.
Ninu itanna, awon adijo n se awon papa onigberingberin onina ti won n sise lori awon adijo miiran. Itanna n sele nitori orisirisi awon iru siseeda:
Ninu iseero onitanna, itanna unje lilo fun:
Awon isele onitanna ti je gbigbeka lati igba aye atijo, sibesibe ilosiwaju ninu sayensi re ko sele titi di orundun ketadinlogun ati kejidinlogun. Awon imulo alamuse fun itanna sibesibe si kere, yio si di opin orundun okandinlogun ki awon oniseero o to le lo ni ile-ise ati ibugbe. Igbale iyara ninu oroiseona onitanna ni asiko yi se awon ile-ise ati awujo di otun. Nitoripe itanna se lo lorisirisi ona lati pese okun gba laye mulo ninu opo imulo alainiye bi irinna, igbegbonna, itanmole, ibanisoro, ati isirokomputa. Agbara onitanna ni igbaeyin ile-ise awujo odeoni, be si ni yio ri lojowaju.
Òróró
Òróró jẹ́ ohun èlò kan tí ó gbajúmọ̀ tí wọ́n jẹ́ kẹ́míkà tí wọ́n ṣe láti ara hydrocarbons tí ó sì tún jẹ́ ́̀hydrophobic tí wọn kò fi omi sínú rẹ̀ rárá. Òróró sábà ma ń jẹ́ ohun tí ó lè gbaná látàrí surface active tí ó wà nínú rẹ̀.
Òróró ohun àlùmọ́nì
Àwọn ohun àlùmọ́nì bíi epo bẹntiróò tí wọ́n ti ṣàtúnṣe rẹ̀, tí wọ́n sì ti yọ àwọn òróró kọ̀ọ̀kan nínú rẹ̀ tí wọ́n ń rọ sínú ọkọ̀.
Ìlò òróró
Óróró lè jẹ́ èyí tí a rí fàyọ láti ara ẹranko, ewébẹ̀ tàbí èyí tí wọ́n fi àwon kẹ́míkà ṣe àgbékalẹ̀ wọn. A lè lo òróró bíi olive oil fún óúnjẹ sísè. A lè lo irúfẹ́ òróró míràn fún àwọn ohun èlò ẹ̀rọ ilé wa bíi ọkọ̀, alùpùpù àti bẹ́ẹ̀ bẹ́ẹ̀ lọ. A lè lo àwọn òróró bì mineral oil fùn ìtọ́jú àwọn aláàrẹ̀ nílé ìwòsàn, bẹ́ẹ̀ ni àwọn òróró kan wà tí àwọn ẹlẹ́sìn ma ń lò ̀lọ́nà ọ̀tọ̀ láti fi ṣe àdúrà tàbí ìyàsímímọ́ nínú ẹ̀sìn wọn.