cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Lekki Port
Ibudo naa jẹ inawo nipasẹ awọn oludokoowo aladani ati ẹgbẹ kan ti awọn banki ti o ti ṣe inawo iṣẹ akanṣe pẹlu $1.5 bilionu bi Oṣu Kẹta ọdun 2021. Ibudo okun ni lati gba to 90 saare ti ilẹ. O nireti lati pari ni 2023 ati awọn iṣẹ lati bẹrẹ ni idaji akọkọ.
12448 Mr. Tompkins
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Lekki Port
Apẹrẹ
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/56/Harbourbldg1.jpg/320px-Harbourbldg1.jpg|left|thumb|320x320px| Ẹnu ile Lekki ibudo Ifilelẹ ti ibudo naa, pẹlu ifilelẹ ti ikanni isunmọ, iyika titan, ati awọn agbada ibudo ti jẹ yo lati awọn iṣapeye ti o da lori awọn iṣẹ ibudo, awọn idiyele ikole, ati awọn amugbooro iwaju ti o ṣeeṣe.
Awọn imọran omi fifọ meji ti o yatọ meji ni a lo fun omi fifọ akọkọ: Oke rubble kan pẹlu mojuto geo-apo fun awọn apakan eti okun ati omi bibajẹ idapọpọ fun awọn apakan ti o han diẹ sii.
Awọn keji fifo omi ti a rọpo nipasẹ a idankan. Idena naa ni mojuto lati yanrin, ti fipa ṣe olodi nipasẹ aabo Layer geo-bag, isọdọtun ni ẹgbẹ abo, ati eti okun atọwọda ni ẹgbẹ okun.
Ibudo naa ni awọn ebute mẹta: ebute eiyan, ebute omi ati ebute olopobobo ti o gbẹ.
Eiyan ebute
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/4d/Harbourseaside-lekki-port3en.jpg/320px-Harbourseaside-lekki-port3en.jpg|left|thumb|320x320px| Lapapọ wiwo ti abo (bii Oṣu Keje ọdun 2022), ni abẹlẹ Agbegbe Iṣowo Ọfẹ Ibugbe eiyan naa ni apẹrẹ ibẹrẹ ti awọn 14 mita, pẹlu agbara fun gbigbe siwaju si awọn mita 16.5. Ibudo naa ni anfani lati mu 2.5 milionu awọn apoti boṣewa ẹsẹ-ẹsẹ fun ọdun kan.
Eru ebute ti o lomi
Ibudo ẹru omi n mu awọn ọkọ oju omi to 45,000 DWT (tonnage iwuwo ti o ti ku) ati pe o le faagun lati de agbara ti 160,000 DWT. Awọn olomi (gẹgẹbi epo pẹtiroli tabi Diesel) ni a mu ni ile-iṣẹ ojò kan nitosi ibudo naa. Agbegbe ibi iduro ti ni ipese pẹlu awọn apa ikojọpọ. O tun ti sopọ nipasẹ awọn opo gigun ti epo pẹlu omi fifọ.
olopobobo ebute ti o gbe
Opopona olopobobo wa ni apa iwọ-oorun ti ebute eiyan naa. Gigun quay to wa ti 300m le gba ọkọ oju-omi kilasi Panamax kan (75,000 DWT). Awọn ọja olopobobo ni a mu wa si awọn agbegbe ibi ipamọ, gẹgẹbi awọn silos ati awọn ile itaja, nipasẹ awọn ọna gbigbe ti o bo. Agbara ebute olopobobo wa ni ayika merin milionu tonnu ti olopobobo gbigbẹ lododun.
Ibẹrẹ iṣẹ
Ni Oṣu Keje Ọjọ kini, Ọdun 2022, ọkọ oju omi akọkọ, "Zhen Hua 28" lati Ilu Hongkong, ti de ni ibudo okun jinjin ti Lekki. Ọkọ naa mu awọn ọkọ oju omi Super Post Panamax mẹta si Shore (STS) ati awọn cranes Rubber Tyred mẹwa.
Isakoso ibudo kede pe ibudo naa yoo ṣii nipasẹ Oṣu Kẹsan 2022.
14274 Landstreet
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
George Weah
George Weah tí àpèjá orúkọ rẹ̀ ń jẹ́ George Manneh Oppong Weah (ọjọ́ìbí 1 oṣù kẹwàá ọdún 1966) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù-ẹlẹ́sẹ̀ tẹ́lẹ̀ àti olóṣèlú ọmọ orílẹ̀ èdè Liberia. Òun ni Ààrẹ ilẹ̀ Làìbéríà lọ́wọ́́lọ́wọ́. Wọ́n dìbò yàn án lọ́dún 2018. Kí ó tó di Ààrẹ, jẹ́ ọmọ ilé ìgbìmọ̀ aṣòfin-àgbà tí orílẹ̀ èdè náà. Kí ó tó di òṣèlú, ó jẹ́ gbajúgbajà ìlúmọ̀ọ́kà agbábọ́ọ̀lù ṣiṣẹ́. Ọ̀pọ̀lọpọ̀ ọkọ̀ agbábọ́ọ̀lù ló ti gba bọ́ọ̀lù fún ní òkè-òkun. Àyè agbábọ́ọ̀lù-sáwọ̀n (Striker) ni ó máa ń wà nínú àwọn ọkọ̀ agbábọ́ọ̀lù tí ó ti ṣiṣẹ́.
12820 Robinwilliams
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
4985 Fitzsimmons
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
1641 Tana
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Alfred Naqqache
thumb|Alfred Naqqache je Aare orile-ede Lebanoni tele.
2752 Wu Chien-Shiung
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
2563 Boyarchuk
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
(149450) 2003 CE14
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Kehinde Fadipe
Kẹ́hìndé Fádípẹ̀ (tí a bí ní 17 Oṣù kẹfà, Ọdún 1983) jẹ́ òṣèrèbínrin ní Ilẹ̀gẹ̀ẹ́sì tí a bí sí ọwọ́ àwọn òbí tí n ṣe ará orílẹ̀-èdè Nàìjíríà
Ìsẹ̀mí rẹ̀
Wọ́n bí Kẹ́hìndé Fádípẹ̀ ní Ilé-ìwòsàn St Mary tí ó wà ní ìlú Lọ́ndọ̀nù ní ọdún 1983. Ó kọ́kọ́ gba oyè-ẹ̀kọ́ nínu ìmọ̀ èdè Gẹ̀ẹ́sí ṣááju kí ó tó gba oyè gíga láti Royal Academy of Dramatic Art ní ọdún 2009.
Àkọ́kọ́ ipa rẹ̀ tí ó ṣe gbòógì wáyé ní ọdún 2009 nígbà tí ó fi kópa nínu eré kan tí a pe àkọ́lé rẹ̀ ní Ruined, èyítí ó gba àmì-ẹ̀yẹ ti Pulitzer. Ní ọdún 2011 ó kópa nínu eré. tẹlifíṣọ̀nù kan tí BBC gbé kalẹ̀ tí àkọ́lé rẹ̀ jẹ́ The Body Farm, èyí tí ó dá lóri ìwé kan tí Patricia Cornwell kọ ní ọdún 1994. Ó darapọ̀ mọ́ àwọn olùkópa lóri abala ẹ̀kẹẹ̀ta eré Misfits níbití ó ti kópa gẹ́gẹ́ bi Melissa.
19081 Mravinskij
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Asafa Powell
Asafa Powell, CD (ojoibi 23 November 1982) je asereidaraya ara Jamaika yo gba eso wura Olimpiki.
79129 Robkoldewey
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
4770 Lane
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
2611 Boyce
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Drug Trafficking in Nigeria
Òwò gbígbé oògùn-olóró lọ sí ilẹ̀ mìíràn láti tà á jẹ́ ẹ̀sẹ̀ tó lágbára ni Orílé èdè Nàìjíríà. Ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ènìyàn ló rí iṣẹ́ yìí bí i òwò tó lérè lóri. Àwọn Ọ̀daràn ènìyàn ló máa ń ṣiṣẹ́ yìí. Èyí fi hàn wí pé kò kì í ṣe àwọn nìkan lọ máa ń mú lọ sókè òkun láti fi ṣìwò burúkú yìí. Èyí ti di ohun ìbàjẹ́ láwùjọ wa débi wí pé àwọn ènìyàn tí à ń fi ojú wò gan-an ti ń ṣe é. Àwọn ènìyàn bí àlùfáà, páṣítọ̀ àti àwọn ènìyàn ńláńlá mìíràn.
Òwò yìí ti jẹ́ ọ̀nà kíkówójọ fún àwọn ọ̀wọ́ Ọ̀daràn púpọ̀, tí ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ọwọ́ yìí tì ń kópa nínú àwọn ìwà ìbàjẹ́ bí i Dídigunjalè, Sísọ àwọn ọmọ ènìyàn di Ẹrú àti ẹ̀ṣẹ̀ Onírìnàjò láti ìlú kan sí òmíràn.
2986 Mrinalini
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
3206 Wuhan
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Pierre-Georges Arlabosse
thumb|Pierre-Georges Arlabosse je Aare orile-ede Lebanoni tele.
16079 Imada
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Halima Tayo
}}
Halima Tayo Alao (tí a bi ní ọjọ́ kẹfà oṣù Kejìlá ọdún 1956) jé ayaworan ilé àti minisita teleri fún eto adugbo àti ilé nígbà sáà isejoba ààre Umaru Yar'Adua. O dipò náà mú larin ọjọ́ kẹrindínlógún oṣù keje ọdun ọdún 2007 sí ọjọ́ kàndínlọ́gbọ̀n oṣù Kẹ̀wá ọdún 2008.
Àárò ayé àti èkó rè
A bí Halima Tayo Alao ní December 6, 1956. O ka ìwé primari àti Sekondiri rè ní ìpínlè Kano, o tèsíwájú láti gba àmì-èye B.Sc àti M.Sc rè ni Yunifásitì ti Ahmadu Bello, ipinle Kaduna ni odun 1981, o tún gba àmì-èye master degree ní public administration ní yunifásitì ìlú Ìlorin(2003). O lo Advanced Management and Leadership Programme ní ilé-ìwé oko òwò ti Yunifasiti Oxford, Halima tún jé omo egbe Nigerian Institute of Architects
6334 Robleonard
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Halima Tayo
Isé rè
Alao darapo mó osise ìjoba Kwárà State ní odun 1982. O di akowe fún èka ìjoba Ìpinlè Kwara tí o wà fún Ilé àti ilè, ki o to dipe o di akowe fun eka ise àti irin ajo. O ti je alaga ìjoba agbegbe ìbílè àti akowe ìpínlè Kwara lórí òrò oun to ún se tobinrin. Laarin odun 2005 sí 2006, o je Federal minister of State fún ètò eko kotodipe o di Federal Minister of State fun ètò ilera ara.
Isé rè gegebi minisita fún ètó ilé àti adugbo
Ààré Umaru Yar'Adua yàn Alao sípò Minisita fun ètò Ilé àti adugbo ní 26 July 2007. sùgbón ayó kuro nípò náà ní October 29, 2008. Ìdí ti wón sope wón fí yó nípò náà nipé óun ma ún nija gbogbo igba pèlú Chuka Odom, minisita fun state ati asoju egbé oselu Progressive Peoples Alliance. John Odey ní eni tí a yàn láti ropo rè ni 17 December, 2008.
Mudashiru Lawal
A bi Mudashiru Babatunde "Muda" Lawal ni odun (8 June 1954 ni Abeokuta o ku ni 6 July 1991 ni ilu  Ibadan). O je agba boolu-arin boolu-elese ara fun orile ede  Naijiria. Muda ni eni ti o ti figba kan ri sise atun-oko se nigba ti o sawari ebun gbigbaboolu afesegba,ti o si pinu yaan laayo gege bi ise oojo re. Won gba Mudashiru sinu agbaboolu agba | Super Eagle gege bi eni ti o le di aarin gbungbun mu fun awon akegbe re lori papa ni odun 1975. Bakan naa ni o tun darapo mo egbe agbaboolu ibile ti Shooting Stars F.C. ti o wa ni Ibadan.
Ẹ̀pà
Ẹ̀pà jẹ́ ohun jíjẹ eléso ti a ń rí láti inú ilẹ̀, tí àwọn ọmọ rẹ̀ sì ma ń wà nínú apó tàbí èpo (pord). Òun àti ẹ̀wà pèlú gbogbo ìran tí wọn bá pín sí jẹ́ ọmọ ìyá kan náà. oríṣiriṣi orúkọ ni àwọn elédè àgbáyé ń pèé.
43955 Fixlmüller
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
22167 Lane-Cline
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
4301 Boyden
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Habib Pacha Es-Saad
thumb|Habib Paşa Al-Sa'd je Aare orile-ede Lebanoni tele.
Ike Shorunmu
Ike Shorunmu'je agbaboolu-elese ara Naijiria.
Chioma Okoye
Chioma Okoye jẹ́ òṣèré, ònkọ̀wé àti agbéréjáde tí ó wá láti ìlú Aguleri-Otu, èyí tí ó n bẹ ní ìjọba agbègbè ti Ìwọ-òòrùn Anámbra, orílẹ̀-èdè Nàìjíríà. Ó ti kópa nínu fíìmù Nollywood tó lé ní 100 láti ìgbà tí ó ti bẹ̀rẹ̀ ní ọdún 2002. Lẹ́hìn gbígba ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn àmì-ẹ̀yẹ, Chioma ti di àwòkọ́ṣe nínu ìdi-iṣẹ́ fíìmù Nollywood. Ó jẹ́ aláàkóso Purple Ribbon Entertainment.
Ìbẹ̀rẹ̀pẹ̀pẹ̀ ayé àti ẹ̀kọ́ rẹ̀
A bí Chioma ní ìlú Kàdúná níbi tí ó dàgbà sí pẹ̀lú àwọn ẹbí rẹ̀. Orúkọ ìyá rẹ̀ n jẹ́ Òkóyè Nàómì, bẹ́ẹ̀ ṣì ni orúkọ bàbá rẹ̀ (olóògbé) jẹ́ Alàgbà Joseph Òkóyè, eni tí ó kú ní Oṣù Kẹẹ̀rin Ọjọ́ Ọgbọ̀n, Ọdún 2013. Chioma lọ sí ilé-ìwé Faith Nursery and Primary school ní Ìpínlẹ̀ Kàdúná àti Christ the King Seminary Nnobi ni Ìpínlẹ̀ Anámbra. Lẹ́hìn náà, ó lọ sí Yunifásítì ìlú Èkó níbití ó ti kẹ́ẹ̀kọ́ Ìtàn-àkọọ́lẹ̀.
Iṣẹ́ ìṣe rẹ̀
Chioma bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ eré ṣíṣe nípasẹ̀ Pete Edochie tí ó jẹ́ àbúrò bàbá/ìyá rẹ̀. Ó rí ànfàní yìí ní ìgbà kan tí ó tẹ̀lé Pete Edochie lọ sí ibi tí wọ́n gbé ṣe ìpèsè eré. Ipa àkọ́kọ́ rẹ̀ wáyé nínu fíìmù No Shaking, èyítí ó ṣe ní àjọṣepọ̀ pẹ̀lú àwọn òṣèré bíi Victor Osuagwu àti Sam Loco Efe. Lẹ́hìn náà ló tún kópa nínu eré Nothing Spoil pẹ̀lú àjọṣepọ̀ Chinedu Ikedieze, Osita Iheme, àti Uche Ogbuagu. Ó gbé àkọ́kọ́ fíìmù rẹ̀ jáde tí àkọ́lé rẹ̀ jẹ́ Aso-Ebi Girls. Lẹ́hìn tí ó ti hàn nínu ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn fíìmù tó lórúkọ, ṣíṣe ìfihàn nínu fíìmù Abuja Connection (2003) mú ìrànlọ́wọ́ bá òkìkí rẹ̀ nídi iṣẹ́ fíìmù.
(196297) 2003 FA
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Itokasi
en:List of minor planets: 196001–197000
6738 Tanabe
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
1215 Boyer
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Dave Chappelle
David Khari Webber Chappelle (ọjọ́ìbí August 24, 1973) jẹ́ aláwàdà orí-ìtàgé, òṣeré, olùkọ̀wé, àti olóòtú ará Amẹ́ríkà. Chappelle ti gba ọ̀pọ̀lọpọ̀ ẹ̀bùn fún iṣẹ́ àwàdà rẹ̀, nínú wọn ni two Ẹ̀bùn Emmy méjì àti Ẹ̀bùn Grammy mẹ́ta, wọ́n tún fún ní Ẹ̀bùn Mark Twain. He is known for his satirical comedy sketch series Chappelle's Show (2003–2006). The series, co-written with Neal Brennan, ran until Chappelle quit the show in the middle of production of the third season. After leaving the show, Chappelle returned to performing stand-up comedy across the U.S. By 2006, Chappelle was called the "comic genius of America" by Esquire and, in 2013, "the best" by a Billboard writer. In 2017, Rolling Stone ranked him No. 9 in their "50 Best Stand Up Comics of All Time."
10389 Robmanning
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
1832 Mrkos
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Simi Johnson
Ayé rè
A bí Johnson sínú idile Alfred Latunde àti Harriet Susan Johnson ní Island ìpinlè Èkó. Òun ni abikenyin àwon òbí rè. Baba rè jé agbejoro àti adari àkókó ti National Bank ti Nàìjíríà ní odun 1933. Johnson lo ilé-ìwé CMS Girl's School ní Eko. Ní àárín odun 1954 sí odun 1957, o lo kàwé ní ilé-ìwé Sunderland Technical College àti Yunifásitì ti Durham ki o to di Dokita èyin. Johnson gba àmì-èye nínú isé abe èyin.
Ní orílè-èdè Nàìjirià, o sisé pèlú ijoba ní èka eto ilera. Johnson bèrè isé pèlú ní 14 July 1958 ìjoba gégé bi alabe eyín, nibi tí o ti sisé ni General Hospital ti Eko láti odub 1958 si 1960s.
Jíjà fún ètó Obinrin
Johnson wà lara àwon tó bèrè women's right advocates. Nígbà isejoba Shagari, Johnson di minisita fún idagbasoke awujo.
Ikú rè
Simisola di ologbe ní odun 2000 ni omo odun aadorin.
Ijanikin
thumb|A statue at Acocoed, Ijanikin, Lagos thumb|Ijanikin Post Office Ijanikin jẹ agbegbe ti o wa ni agbegbe Oto-Awori ti Ojo, Ipinle Eko, Nigeria.
Eniyan
Ijanikin gan-an ni awon Aworis ti wa nibe niwon igba ti won gbagbo pe awon ni won koko gbe ilu naa. Àṣà ìbílẹ̀ ìlú náà ni olóòṣà tí wọ́n ń pè ní Onijanikin Ijanikin.
Ẹkọ
Ijanikin jẹ ile si ọpọlọpọ awọn ile-ẹkọ ẹkọ olokiki pẹlu College obirin ti ijoba apapo ti ilu Eko, Oto/Ijanikin ati tun ile-iwe girama ijọba ipinlẹ Eko, Oto/ijanikin
Nesta Carter
thumb|Nesta Carter 2010 je asereidaraya ara Jamaika yo gba eso wura Olimpiki.
3987 Wujek
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Igbeyawo Ipa
Igbeyawo ipa je ohun kan ti owopo ni ilu naijiria ni to ri wipe ijoba apapo ati ijoba ipinle o tii fi awon ofin lele lati daa duro, ni eto omode wi.
Ilu naijiria je ilu ti igbeyawo ipa wopo ju ni ile alawo dudu, eto omo eniyan. ofin eto awon omode lodi si igbeyawo omo ti ko to omo odun mejidini ogun. olodi si ofin ilu nigeria. awon ipinle ti ofin ati ilana musulumi ti gbile kuna lati ti gba pe ofin ijoba apapo to wipe omo gbodo pe omo odun mejidi ni ogun ki o gbeyawo tabi ki o to lo si ile oko.
oje ohun ti o bani ninuje lati gbo pe ni nkan bi ogun odun lehin ti ijoba ti fi ofin lele nipa eto omode, sibe-sibe, won si n fi awon omodebinrin fun oko tipatipa ni ilu nigeria. Awon ijoba ipinle ni ilu naijiria gbodo bere ni pajawiri lati gba awon ofin ati ilana igbewayo wole pelu ilana ati eto awon omode.
24837 Mšecké Žehrovice
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Igbeyawo Ipa
Ni osu kejo ati Osu kewa ni odun 2021, awon osise eto omoniyan se iforowani lenu wo lati odo awon omobirin ti odun won bere lati odun merinla de mokandinlogun, apapo awon ajo ti kiise ti ijoba nsise takuntakun lati ri ni aridaju wipe won fi opin si igbeyawo awon omode ati ifiyajeni ninu igbeyawo ni ipinle imo ati kano.
Ipa awon egbe ajafeto omoniyan
Egbe apapo awon ti o mmoju to eto omo eniyan se asayan ipinle Imo ati kano ni to ri orisihrishi asa, ofin ati ilana, won kowe ranshe si eka ijoba ti won mojuto awon obinrin lati le se iforo wa ni lenuwo sugbon ko si ifesipada.
Eri fi han wipe ni ilu Imo and Kano, awon odomobirin oki fibe ni ominira lati ka iwe, lati mojuto ilera arawon atiwipe ko fibee si abo ti onipon fun awon obinrin, ninu awon odomobirin ti won fe fifun oko fi ogbon yera.
Ni ipinle Kano, awon ajo ati won moju to eto omo eniyan wipe awon ebi ma nfi awon obinrin fun oko lai jeki won mo nka ti o ye ki won mo ni pa eni ti won fefe, ilana ati asa igbeyawo won je nka ti oni se pelu ofin sharia, ofin esin, ati ofin ibile ni tori wipe awon obinrin ko ni anfani lati se ipinnu ara eni.
Awon obi mi so wipe, awon inowo ma ndiku ti won ba tete fi awon omobinrin won fun oko, awon omobinrin imi ni wipe ipo nkan ma nnira fun awon lehin igbeyawo, awon imi oki kawe nitori wipe kosi owo, awon oko imi o kii fe ki iyawo won ma se ise osu.
Nitori igbeyawo ipa ti owopo ni ipinle imo ati kano, ose pataki lati jeki gbogbo eniyan ni orile ede nigeria mo ni pa awon ofin ati ilana igbeyawo tobojumu ati abo to peye fun awon odomobinrin ni orile ede nigeria.
Fun awon eri aridaju ati ayewo to peye, ale kansi ifipa fo mobinrin foko ni orile ede nigeria asa ni ilana esin, ati asa,
Ifipa fo mo fun igbeyawo je ohun ti owo po ni orile nigeria ju ilu kilu lo ni ile alawodudu.
Agbajopo Ijoba agbaye ni ipade won ni odun 2020 wipe ida metalelogoji awon odomobinrin ti won je omo odun ogun ati merinlelogun ni won ti fifun igbeyawo ni orile ede nigeria.
ifipa fi obinrin fun oko je ohun ti ma ni damu won ni gbogbo ona ni igbesi aye won.
ipinle mokanla ninu ipinle mefalelogbon ni orile ede nigeria ni won ko ti gba ofin eto omode wole si ipinle won.
Ilana ati ofin isin musulumi ni awo ariwa na tun dakun popo ninu isoro fifi awon odomobirin kekee fun oko ati asa idabe pelu gbogbo isapa orile ede nigeria lari ri pe won se ohun gbogbo ni ilana ati ofin agbaye.
eri fi han wipe ni ilu ariwa ni orile ede nigeria, ida mejidi ni ogorin awon obinrin ti ma si ile oko ki won to di omodun mejidiniogun.
Eto nlo ni ilu kano lati ri ni aridaju wipe abo to peye wa fun awon odomobirin atipe wipe won gbodo da asha fifi awon odomobinrin to won ti pe odun mejidilogun foko ni idaduro.
Ipinle imo je okan lara ipinle ti won koko gba asa eto awon omode wole, ni ojo kerin, osu kejo odun 2014, ede igbo ni won ma nso ni ilu imo, pupo niniu won ni won ma nse esin christiani. eri fi han wipe won ti pari ise won nipa didabobo won odomobirin kuro lowo awon afipa foko fun ni.
Ni ilu Imo, oje ohun ti olodi si ofin ibile fun obinrin lati loyun lai loko to ba si ti ri be, won ni lati wa okunrin agbalagba fun to onfe lati fe iyawo ki omo won le ni baba.
Opolopo awon odomobinrin ti won fi fun oko lehin igba ti won ti loyun ni awon obi won ni wipe won ti ba asa ati ise ibile je, won ko si ni fi aye sile fun awon ebi won lati gba owo ori won.
Racheal je odomobinrin omo marundinlogun lati ilu Imo, ore kun re fun ni oyun nigba ti osi nlo si ile iwe grammar lowo, osa jade lati ma lo gbe ninu ile alakoku fun ose meji lai le pada si ilewe mo.
mosa jade nitori iberu pe mo loyun nitori wipe isoro yen yo ti poju ti mo ba ngbe pelu awon molebi mi, asemi ni anfani tim nmba fe oko.
pelu iranlowo awon egbon ati aburo re, o ma npa da sile ni nkan bi agogo meji oru lati wa je onje ale nigba ti ibinu awon obi re bati lole die.
Odomokunrin na ni mo fi oju kan ni igba akoko ni ile baba, mo si bere lowo iya mi pe tani eniyen, iya mi wipe oko mi niyen, omo ogbon odun ni, mi o ni ni anfani lati maa gbe ile awon obi mi mo pelu awon omo mi, odidandan fun mi lati lo maa gbe pelu oko mi, mi o si fe si.
Odomobinrin Obinna je omo odun marundinlogun, eni to funloyun je oluko ni ileiwe re, omodun ogota ni igba ti o nlo si ile iwe grammar, awon obi re dawo riran lo si ile iwe duro, won si le si ita.
Privat-Antoine Aubouard
Itokasi
}
73491 Robmatson
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
22875 Lanejackson
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
11967 Boyle
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
5432 Imakiire
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
23274 Wuminchun
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Ijegun
Abule Ijegun jẹ agbegbe igberiko ariwa ni Alimosho Local Government Area ti Ipinle Eko, Nigeria.
Agbegbe naa jẹ ile fun awọn oko epo.
Itan
Ni Oṣu Karun ọjọ marun din logun, ọdun 2008, Ijegun ni iparun nla kan ti bugbamu nla kan, ti o pa eniyan 100, lẹhin ti akọmalu kan ti kọlu ti o si jo opo epo kan.
Bugbamu opo gigun ti epo miiran waye ni ọdun 2019.
58365 Robmedrano
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Michael Frater
thumb|Michael Frater, eléré idaraya ọmọ ilu Jamaika je asereidaraya ara Jamaika yo gba eso wura Olimpiki.
5345 Boynton
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
5807 Mshatka
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Mz Kiss
Akindele Justina Omowunmi (tí a bí ní ọjọ́ kínní oṣù kẹsàn ọdun 1992), tí ọ̀pọ̀lọpọ̀ mọ̀ sí Mz Kiss jẹ́ akọrin ọmọ Orílẹ̀-èdè Nàìjíríà.
Mainframe Films and Television Productions
Mainframe Films and Television Productions (eyiti a mọ ni Mainframe Studios tabi Mainframe Films) jẹ ile-iṣẹ iṣelọpọ fiimu ti won da si le ni 1991 nipasẹ oṣere fiimu fiimu ti Nigeria ati olupilẹṣẹ fiimu, Tunde Kelani.. Lati igba idasilẹ ni ọdun 1991, ile-iṣẹ iṣelọpọ ti ṣe ọpọlọpọ awọn fiimu olokiki ti Naijiria..
20768 Langberg
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Charles Debbas
thumb|Charles Debbas je Aare orile-ede Lebanoni tele.
2118 Flagstaff
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
20347 Wunderlich
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
1520 Imatra
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
4387 Tanaka
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Igi Àgbọn
Igi àgbọn tí ìnagijẹ rè ń jẹ́ (Cocos nucifera) ní èdè Latin jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹbí igi tí ó ń jẹ́ (Arecaceae), tí ó sì njẹ́ ọ̀kan ṣoṣo tí ó ṣẹ́kù nínú àwọn igi ti wọ́ ń pè ní (genus Cocos).
2116 Mtskheta
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
21706 Robminehart
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Igi Àgbọn
Èso àgbọn wúlò púpọ̀ nítorí ẹgbàá-gbèje ìwòs̀an tí ó sòódó sínú rẹ̀, níbi jíjẹ, mímu omi rẹ̀, lílò rẹ̀ láti fi ṣe oògùn tàbí ìpara àti bẹ́ẹ̀ bẹ́ẹ̀ lọ. Àgbọn yàtọ̀ gidi gidi sí àwọn èso tí ó kù nítorí inú àti omi rẹ̀ tí mọ́ kangá.
Lílò àgbọn
Àgbọn tí ó bá ti gbó kákạ́ ni wọ́n ma ń jẹ tàbí fi ṣe òróró tí a ń lò fún ohun jíjẹ, pàá pàá jùlọ àgbọn gbígbẹ. Eérú tàbí èédú tí wọ́n bá rí kó níbi jíjó kókódu rè ni wọ́n fi ń ṣe àwọn ohun èlò mìíràn.
12270 Bozar
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Gbenga Omotoso
Gbenga Omotoso (tí wọ́n bí ní ọjọ́ 11 oṣù November, ọdún 1961) jẹ́ akọ̀ròyìn àti òǹkọ̀wé. Òun ni olóòtú ìwé-ilròyìn The Nation títí tí wọ́n fi yàn án sípò Commissioner tó ní ṣe pèlú Lagos State Ministry of Information and Strategy. Gómínà Ìpínlẹ̀ Èkó, ìyẹn Babajide Sanwo-Olu mu ṣèbúra láti wọ iṣẹ́ ní ọdún 2019.
Ìgbésí ayé àti ètò ẹ̀kọ́ rẹ̀
Ọjọ́ kọkànlá oṣù kọkànlá ọdún 1961 ni wọ́n bí Omotoso. Ó wá láti Ipinle Osun, tó wà ní apá Gúúsù mọ́ Ìwọ-Oòrùn ilẹ̀ Nàìjíríà. Ó kẹ́kọ̀ọ́ gboyè B.A nínú ìmọ̀ èdè Gẹ̀ẹ́sì àti Lítíréṣọ̀ ní University of Benin (Nigeria) ní ọdún 1984. Ó tẹ̀síwájú láti gboyè Masters nínú ẹ̀kọ́ Public and International Affairs ní University of Lagos, Akoka, tí ó parí ní ọdún 2007.
Iṣẹ́ rẹ̀
Omotoso ti lo ọdún márùndínlógójì nínù iṣẹ́ ìròyìn. Ó bẹ̀rẹ̀ gẹ́gé bíi akẹ́kọ̀ọ́ tó ń kọ́ nípa iṣẹ́ olóòtú ní ilẹ́-iṣẹ́ ìwé-ìròyìn The Guardian. Ó padà di igbákejì olóòtú ti Guardian Express, níbi tí ó ti di olóòtú Saturday Guardian. Ní ọdún 1999, ní ìbẹ̀ẹ̀rè ìwé-ìròyìn Comet, wọ́n yàn án sípò aṣáájú-ọ̀nà olóòtú ìwé ìròyìn.
Ní ọdún 2006, ó tún di olóòtú aṣáájú-ọ̀nà ti ìwé-ìròyìn The Nation. Ó ti ṣètọ́jú ìwé kan "Àkọsílẹ̀ Olóòtú" ní The Nation, níbi ti ó ti kọ̀wé lórí àwọn ọ̀ràn inú ìlú, látàri lílo ọ̀nà àwàdà láti fi ṣàfihàn àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ náà. Ó jẹ́ ọmọ ẹgbẹ́ Nigeria Guild of Editors (NGE) àti Nigeria Union of Journalist (NUJ).
Ó jẹ́ olùfẹ́ eré-ìdárayá lọ́pọ̀lọpọ̀, pàápàá jù lọ bọ́ọ̀lù àfọwọ́gbá. Ó ti ní láti fi ẹ̀bùn rẹ̀ hàn níbi ìṣàfihàn kan tó ti bá bọ́ọ̀lù náà pẹ̀lú akọ́ṣẹ́mọṣẹ́ agbábọ́ọ̀lù tó wà ní ipò ogún lágbàáyé, tí orúkọ rẹ̀ ń jẹ́ Aruna Quadri, tí ó sì ṣe dáadáa.
Timaya
Inetimi Timaya Odon (ojoibi 15 August 1980), ti gbogbo eniyan mo si ti oruko re n je Timaya, je olorin ati akorin Naijiria. O wa lati Odi, Bayelsa ipinle. Oun ni oludasile DM Records Limited. Iṣẹ adashe rẹ bẹrẹ ni ọdun 2005 pẹlu itusilẹ ti “Dem Mama”, eyiti o tun han lori awo-orin akọkọ rẹ, Itan Otitọ ti tu silẹ ni ọdun to nbọ. Awo-orin keji rẹ Gift ati Grace ti tu silẹ ni ọdun 2008.
11040 Wundt
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
6582 Flagsymphony
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
3396 Muazzez
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
26376 Roborosa
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
(183501) 2003 FU4
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
5290 Langevin
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
10300 Tanakadate
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
7699 Božek
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
34919 Imelda
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Oge Okoye
Oge Okoye (tí a bí ní 16 Oṣù Kọkànlá, Ọdún 1980) jẹ́ òṣèré ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà. Ó wá láti Nnewi ní Ìpínlẹ̀ Anámbra. Ìlú Lọ́ndọ̀nù ni a bí Oge Okoye sí kí ó tó di pé ó gbèrò láti wá gbé ní Ìlú Èkó pẹ̀lú àwọn ẹbí rẹ̀. Ó parí ilé-ìwé alákọ̀ọ́bẹ̀rẹ̀ rẹ̀ ní Ìlú Lọ́ndọ̀nù ṣááju kí ó tó wá sí Nàìjíríà. Nígbàtí ó padà sí Nàìjíríà, ó tún lọ sí Ilé-ẹ̀kọ́ alákọ̀ọ́bẹ̀rẹ̀ University Primary School ní ìlú Enúgu, kí ó tó tún wá lọ sí Holy Rosary College fún ètò-ẹ̀kọ́ girama rẹ̀.
Ó tún jẹ́ olùgbéréjáde àti afẹwàṣiṣẹ́. Ó ti hàn nínu ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn àtẹ̀jáde fún oge ṣíṣe àti àwọn ìkéde ìpolówó ọjà lóri tẹlifíṣọ̀nù. Ó ti fi ìgbàkan jẹ́ aṣojú ìpolówó ọjà fún àwọn ilé-iṣẹ́ bi Globacom àti MTN_Nigeria, àwọn méjéèjì jẹ́ ilé-iṣẹ́ ti Nàìjíríà tó n rí sí ìbáraẹnisọ̀rọ̀ lóri ẹ̀rọ. .
Agbowa-ikosi
Àgbọ́wá-Ìkòsì jẹ́ ìlú ìṣẹ̀mbáyé kan ní ìpínlẹ̀ Èkó ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà. Lára ohun tó ṣe iyebíye nípa ìlú yìí ni pé; ojú-ọ̀nà wọn ló jẹ́ èkejì nínú àwọn ojú pópó tí wọ́n lo ọ̀dà tó dára jù láti fi tẹ́ ẹ.
Ìtàn
Agbègbè kan ti wọ́n ń pè ní Egunbaṣewo ní Àgbọ́wá-Ìkòsì ti ṣẹ̀ wá. A pín ìlú náà sí àwọn agbègbè tó pọ̀, bíi;(Itún); Aledo, Oríwù, Àgbọ́wá, Kòsómi ati Ẹhindi. Olórí Itún ló n ṣàkóso ọ̀kọ̀ọ̀kan nínú àwọn agbègbè wọ̀nyí, àti pé Olórí Ìlú gan-an ni agbègbè kọ̀ọ̀kan maá ń pe adarí wọn. Ìgbà tó yá ni wọ́n sọ ipò aṣáájú yìí di Baálẹ̀ àti Ọba.
Lọ́dún 1956, Aláyélúwà, Ọba Edward Aláúsá Thomas OLÚFUWÀ ni wọ́n gbé adé lé lórí, gẹ́gẹ́ bíi ọba àkọ́kọ́ nílùú Àgbọ́wá-Ìkòsì, láti agboolé Ògúntólú-Olúfuwà. Àwọn agboolé márùn-ún ni wọ́n ṣàdéhùn pé áwọn yóò máa jọba nílùú ọ̀hún. Ṣùgbọ́n Baálẹ̀ ló n ṣàkóóso àwọn ìgbèríko tó yí i ká, bíi; Ìkòsì, IGBENE, Oko-Ito, Òkè-Olisa, Gbẹ̀rígbẹ̀ àtàwọn yóokù. Gbogbo àwọn baálẹ̀ náà ni wọ́n maá n waá jábọ̀ fún Ọba Àgbọ́wá-Ìkòsì, (ìyẹn Abọ́wá tìlúu Àgbọ́wá-Ìkòsì). Àwọn olóyè kan náà wà tí wọn n ṣiṣẹ́ pẹ̀lú Abọ́wá, ṣùgbọ́n ìpele-ìpele la tò wọ́n sí. Fún àpẹẹrẹ, Olóyè Olísà, oùn ni igbákejì Ọba. Bẹ́ẹ̀ ni Olóyè Àró, Olúwo, Ọ̀dọ̀fin àti Balógun.
Lásìkò ogun, ìlú Àgbọ́wá-Ìkòsì ni olú agbègbè ìjọba Ìkòsì, èyí tí wọ́n pè ní Ìkòsì District Council. Ibẹ̀ ni ibùdó tí àwọn eèyàn n farapamọ́ sí, pàápàá lati Ìmọ̀ta, Ìbẹ̀fun, Ọ̀tà ati Òwu. Àgọ́-Ìmọ̀ta làwọn ará Ìmọ̀ta farapamọ́ sí ní tiwọn, àwọn ará Ìbẹ̀fun farapamọ́ sí Àgọ́-Ìbẹ̀fun, àwọn ti Ọ̀tà farapamọ́ sí Àgọ́-Ọ̀tà bẹ́ẹ̀ làwọn ara Òwu farapamọ́ sí Àgọ́-Òwu. Gbogbo àwọn ogúnléendé yìí ló padà sí ìgbèríko wọn lẹ́yìn ogun. Ṣùgbọ́n àwọn kan dúró, wọn kò padà, àfi àwọn ará Òwu (Jagun-jagun ni ọ̀pọ̀ wọn), ṣùgbọ́n wọ́n ṣèlérí fún àwọn ará Agbọ́wá-Ìkòsì pé àwọn kò ní yọ wọ́n lẹ́nu rárá.
Nípa ìlú náà
Kilómítà márùndínlógójì, ni ìhà àríwá agbègbè Ẹ̀pẹ́ ní ìlú Àgbọ́wá-Ìkòsì wa, ó tún wà ní àríwá lẹ́bàá odò títí dé ibi tó fi lọọ fi ẹ̀gbẹ́ k'ẹ̀gbẹ́ pẹ̀lú odò ọ̀sà l'Ékòó àti odò Ìkòròdú, ọ̀pọ̀ àwọn ọmọ ìlú àtàwọn àlejò ni wọ́n jọ n gbé pọ̀ nínú ìlú Àgbọ́wá-Ìkòsì.
Lára àwọn ìlú tó súnmọ́ Àgbọ́wá-Ìkòsì ni: Ọ̀tà-Ìkòsì, Òkun Ìkòsì, Òrúgbó-Ìddó, Ìgbálú, ÌGBẸ́NẸ́, Òkè-Olísà, Gbẹ̀rígbẹ̀, Òkò-Ito, Ìmọ̀pé, Ìmọ̀ta, Odò Àyándelú Adó-Ìkòsì, Òwu, Ìgánké àti bẹ́ẹ̀ bẹ́ẹ̀ lọ.
Àwọn ayẹyẹ
Àgbọ́wá-Ìkòsì ni àkọ́kọ́ nínú àwọn ìlú tó wà lágbègbè Ẹ̀pẹ́ àti ilẹ̀ Ìjẹ̀bú tó ya ọjọ́ kan sọ́tọ̀ lati máa ṣayẹyẹ ìlú náà ati ọjọ́ tí wọ́n fi n rántí àwọn ọmọ ìlú. Ọjọ́ náà ni wọ́n n pè ní Ọjọ́ Àgbọ́wá, ẹgbẹ́ àwọn ọmọ ìlú tí wọ̀n pé ní Àgbọ́wá Development Association (ADA)ló n ṣagbátẹrù rẹ̀.
Ohun tó yẹ ká mọ̀ nípa ìlú náà
Àwọn mẹ́rin ló ti jọba ìlú Àgbọ́wá-Ìkòsì:
Ọba Eeward Aláúsá Thomas OLÚFUWÀ wà lórí ìtẹ́ láti ọdún 1956 sí 1972
Ọba Ahmed Kọ́láwọlé Hassan wà lórí ìtẹ́ láti ọdún 1973 sí 2006
Ọba Akinlolú Bọ́lájí Joseph Odùmẹ́ẹ́rù náà wà lórí ìtẹ́ láti ọdún  2007 sí 2012
Olóyè Shakirudeen Odùfowórà, Oùn ni adelé láti ọdún 2012 títí di àkókò yìí
Ọrọ̀ ajé
Ọ̀pọ̀ àwọn ọmọ ìlú Àgbọ́wá-Ìkòsì ni wọ́n jẹ́ àgbẹ̀ tí àwọn kan sì n ṣiṣẹ́ apẹja, bó tiẹ̀ jẹ́ pé wọ́n tún fi àwọn òwò pẹ́pẹ̀pẹ́ mi in kún un.
1785 Wurm
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Dwight Thomas
je asereidaraya ara Jamaika yo gba eso wura Olimpiki.
18099 Flamini
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Tom Holland
Thomas Stanley Holland (tí a bí ní ọjọ́ kínní oṣù kẹfà ọdún 1996) jẹ́ òṣèré ọmọ orílẹ̀ èdè Britain. Ara àwọn àmì ẹyẹ rẹ̀ ni British Academy Film Award àti saturn awards mẹ́ta. Àwọn àtẹ̀jáde míràn ti pèé ní òṣèré tí ó gbajúmọ̀ jùlọ ní ìran rẹ̀.
Holland di gbajúmọ̀ káàkiri orílẹ̀ èdè nígbà tí ó ṣeré gẹ́gẹ́ bi Spider-Man/Peter Parker nínú eréMarvel Cinematic Universe (MCU) mẹ́fà, ó bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú Captain America: Civil War (2016). Ní ọdún tó tẹ̀le, Holland gba àmì-ẹ̀yẹ BAFTA Rising Star Award, ó tún ṣeré nínú Spider-Man: Homecoming, Far From Home (2019), No Way Home (2021), Uncharted (2022), The Devil All the Time (2020), Cherry (2021).
Ilokulo Omo Obinrin Ni Orile Ede Naijiria.(Girls Child Labour in Nigeria)
Ìlòkulò ọmọ obìnrin ní orílẹ èdè Nàìjíríà jẹ́ ìsẹ̀lẹ̀ tó ń sẹlẹ̀ sí ọmọ obìnrin tó wà láàrin ọdún máàrún sí mẹ́rìnlá tó ń lọ́wọ́ sí  akitiyan ọrọ̀ ajé  yàtò sí ẹ̀kọ́ ìwé àti ̀igbà ìsinmi wọn. Lílo ọmọbìnrin ní ìlòkulò ní Orílẹ̀ èdè Nàìjíríà ti di ìwà Ìbàjẹ́ tó tànkálẹ̀ látàrí  ọrọ̀ inú ilé sùgbọ́́n àwọn okùnfà míràn bíi àseyọrí ètò ẹ̀kọ́,  ìpele ẹ̀kọ́ òbí, ẹgbẹ́ aláàbárìn, ìbéèrè fún alábásisẹ́ nínú ilé àti òsìsẹ́ alábálòpọ̀, gbogbo eléyìí ló ń sokùn fa tí ìlòkulò ọmọ obìnrin se pọ ní orílẹ̀ èdè Nàìjíríà. Láfikún, ní ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwùjọ ìgbèríko àti mùsùlúmí ní ariwa orílẹ̀ èdè Nàìjíríà,nígbàmíràn wọn a máa rán àwọn ọmọdé tàbí obìnrin ẹléhàá nísẹ́.
Ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ọ̀dọ́mọdébìnrin yìí a máa ṣiṣẹ́ gẹǵẹ́ bíi olùrànlọ́wọ́ nínú ilé, olùrànlọ́wọ́ ilé ìtajà, oníkiri ọjà lójú pópó. Lílo àwọn ọ̀dọ́mọdébìnrin nínú akitiyan ètò ọrọ̀ ajé ti fi wọ́n hàn  sí ewu ìbálòpọ̀, àìrí ìtójú látọ̀dọ̀ òbí àti ìlòkulò. Láfikún,iṣẹ wọn yìí kò lẹ́ẹ̀tó lábé òfin àti pé kò ní ànfààní kankan gẹ́gẹ́ bíi òṣìṣẹ́.
Ńi Orílẹ̀ èdè Nàìjíríà,àwọn okùnfà bíi òsì àti àìríṣẹ́ṣe òbí,ìsílo kúrò ní ìgbèríko sí ìlú, ìwọ̀n ẹbí tí ó tóbi,àwọn àsà bíi ìlóbìnrin púpọ̀   jẹ́ orírun fún ìlòkulò ọmọ, àwọn èyí tí ó jẹyọ láti àwùjọ, iye ènìyàn  àti ọrọ̀ ajé. Àwọn okùnfà míràn ni ilé ẹ̀kọ́ pínpín tó kéré, àìrí àyẹ̀wò àti iye owó ẹ̀kọ́ tó gaara. Síwájú síi láìpẹ́, ìjà àti ìgbésùnmọ̀mí ti fa ìyípadà lábẹ́nú fún àwọn ènìyàn,ìbàjẹ́ ohun èlò ilé ẹ̀kọ́ àti mímú àwọn ọmọ lọ fún ìlòkulò.Jùbẹ́́ẹ̀lo,ọ̀pọ̀ ìpànìyàn láwùjọ látowọ́ àwọn kanranjọ́ngbọ́n agbésùnmoọ̀mi ́ní àríwá orílẹ̀ èdè Nàìjíríà  ti sokùnfà pípọ̀ àwọn ọmọ òrukàn àti àwọn ọmọ  tó ń jìyà ìpalára látàrí ìlòkulò.
926 Imhilde
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
3866 Langley
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
5122 Mucha
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Omi Àgbọn
Omi Àgbọn ni omi tí ó mọ́ kangá tí a má ń rí nínú àgboṇ tí ó bá ti gbó dára dára. Bí agbọn ṣe ń gbó sí ni ẹran inú àgbọn ma ń yíra padà sí. Omi àgbọn yàtọ̀ sí wàrà (milk) àgbọ́n. Wàrà àgbọn ni wọ́n ma ń rí láti ara rírẹ́ tàbí híha tinú àgbọn pọ̀ mọ́ra wọn tí wọ́n sì fún kí omi inú rẹ̀ ó lè jáde.
Ìwúlò Omi Àgbọn
Omi àgbọn lè ṣeé lò gẹ́gẹ́ bí ohun mímu ìgbafẹ́ ẹlẹ́riùdòdò, ṣíṣe ìwòsàn fún ìgbẹ́ gbuuru, tàbí fífúni lókun lẹ́yìn eré ìdárayá. Pàá pàá jùlọ, ó tún wúlò fún ìtọ́jú àìsàn ẹ̀jẹ̀ ríru àti láti mú ̣ara le kalẹ̀ fún eré ìdárayá.
21469 Robschum
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
9032 Tanakami
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
The Voice Nigeria
Voice Nigeria jẹ ẹya Nigeria ti awọn TV jara The Voice
(180103) 2003 FX6
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
7382 Bozhenkova
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
7683 Wuwenjun
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
20534 Bozeman
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
1021 Flammario
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
(191323) 2003 KN
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Kemar Bailey-Cole
je asereidaraya ara Jamaika yo gba eso wura Olimpiki.
Idumota Market
Ọja idumota jẹ ọja ti o wa ni Lagos Island, agbegbe jijin ni agbegbe ijọba ibilẹ ti Ipinle Lagos. O jẹ ọkan ninu awọn Atijọ julọ ati pe o jẹ ọkan ninu awọn ọja ti o tobi julọ ni Iwọ-oorun Afirika ati pe ẹgbẹẹgbẹrun awọn alagbẹdẹ n gbe ni awọn ile oriṣiriṣi ni ọja naa. [1] Oja naa pẹlu Ọja Orilẹ-ede Alaba eyiti o jẹ ile-iṣẹ pinpin akọkọ fun fidio ile ati orin ni Ipinle Eko, ati ọkan ninu eyiti o tobi julọ ni Nigeria.
Ikole
Oja Idumota gbajugbaja to je wi pe oja to tobi julo ni won ti fowo si ni aago meje aro. Ọja naa ni ọpọlọpọ awọn ile giga giga ati diẹ ninu awọn iwọn to awọn itan 5 tabi diẹ sii.
Awọn onibara ati Awareness
Ni ọdun 2010, Ijọba ipinlẹ Eko wó diẹ ninu awọn ẹya ti ko tọ si lati mu ilọsiwaju ọkọ ayọkẹlẹ ati gbigbe eniyan ni ati ni ayika ọja naa.
Agbegbe
idumota lo jẹ iranti iranti ologun, ti a npè ni Soja Idumota, eyiti a kọ gẹgẹ bi iranti fun awọn ọmọ ogun Naijiria ti n ṣiṣẹ ni Agbofinro Iwo-oorun Afirika. Aworan Eyo ati ile-iṣọ aago tun jẹ awọn arabara diẹ ni Idumota.
8752 Flammeus
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
12287 Langres
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
2946 Muchachos
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Windows Vista
Windows Vista je sistemu isise komputa ti Microsoft se fun awon komputa adani.
1813 Imhotep
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
5193 Tanakawataru
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
3628 Božněmcová
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
4153 Roburnham
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
3570 Wuyeesun
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
12412 Muchisachie
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
4987 Flamsteed
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
115449 Robson
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
David Crosby
David Van Cortlandt Crosby (tí wón bí ní ọjọ́ kẹrìnlá oṣù kẹjọ, ọdún 1914, tí ó sì kú ní ọjọ́ kejìdínlógún, ọdún 2023) jẹ́ akọrin àti olórin ọmọ orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà. Ohun tí ó kọ́kọ́ sọ ọ́ di gbajúmọ̀ ni jíjẹ́ ọmọ ẹgbẹ́ ẹ "the Byrds." Crosby ṣe ìfilọ́lẹ̀ àwọn àwo-orin adáṣe mẹ́jọ, bótilẹ̀jẹ́pé lẹ́ẹ̀kọ̀ọ̀kan ni, lákòókò iṣẹ́ rẹ̀. Àwọ rẹ̀ kan tí ó ṣìfilọ́lẹ̀ ní ọdún 1197 ni àkọ́lé rẹ̀ jẹ́ "Tí MO Bá Le Rántí Orúkọ Mi Nìkan (If I Could Only Remember My Name)."
(211489) 2003 KP
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Àwọn Obìnrin Akọ̀yà ìlú Abẹ́òkúta
Àwọn obìnrin ajìjà-n-gbara tàbí Àwọn Obìnrin Akọ̀yà Ìlú Abẹ́òkúta ti ọdún 1940, jẹ́ ẹgbẹ́ ìgbìmọ̀ tó múnádóko, tó sì ní já fún ẹ̀tọ́ àwon obìnrin ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà.
Àwọn egbé Obìnrin Abẹ́òkúta fi ẹ̀hónú wọn hàn sí ètó ìṣèjọba amúnisìn àwọn Gẹ̀ẹ́sì, ẹgbẹ́ yí lòdì sí kí àwọn obìnrin má a san owó-orí ní Ìlẹ̀ Nàìjíríà.
Àwọn obìnrin Ìlú Abẹ́òkúta yìí gbàgbọ́ pé lábẹ́ ìjọba amúnisìn, àwon ètó ọrọ̀ aje wọn kò tẹ̀síwájú, lákòókò tí owó-orí tí ìjọba ń gbà tún pọ̀ sí i.
Bákań nàa, àwọn ẹgbẹ́ obìnrin yìí sọ wí pé kò yẹ rárá kí wọ́n má a san owó-orí lọ́tọ̀, ní wọ̀n ìgbà tí àwọn ọkọ wọn ti ní san-án. Síwájú sí i, ó yẹ kí àwọn obìnrin náà lẹ́tọ̀ọ́ láti ṣe aṣojú ní ìṣèjọba agbègbè.
Gẹ́gẹ́bí èròńgbà wọn, ìjọba gba àbádòfin kí wọ́n fún àwọn obìnrin láyè láti kópa. Wọ́n sì fún àwọn mẹ́rin láyè láti ṣe aṣojú ìjọba ní agbegbe. Òpin sí débá kí obìnrin má a san owó-óri ní Ìlú ẹ̀gbá áti ilẹ́ Nàìjííríà. thumb|Ìpàtẹ ọjà èso [[obì]] Ìlú Abẹ́òkúta jẹ́ Ìlú tí àwọn ẹ̀yà Yorùbá ń gbé, tí ó sì wà ní gúúsù ìwọ̀-oòrùn Nàìjíríà.
Ní ọdún 1830 ni wọ́n dá Ìlú Abẹ́òkúta sílẹ̀, tí àwọn Ẹ̀gbá àti  Òwu jẹ́ olùgbé àkọ́kọ́ lórí ilẹ̀ náà.
Ní ọdún 1850, tí ètó ìjọba amúnisìn ti Ilu Gẹ̀ẹ́sì bẹ̀rẹ̀ láti fa ìṣàkóso rẹ̀ sí Ìlú Abẹ́òkúta àti àwọn àdéhùn pẹ̀lú àwon omo bíbí Ègbá. Ìwé Àdéhùn yìí ló fàyè gba àwọn gbogbo Ìlú Ègbá lápapọ́ ki ìbáṣepọ tó dán mọ́rán le wà lórí ètò ọrọ̀ ajé wọn láti ileto kan si miran ati ibodè ikan dè miíràn. Kí ààlà ati ètò ọrọ̀ ajé wọn pẹ̀lú Ìlú Èkó fún ìgbáradì ètò òmìnìra túnbọ́ rọrùn láti leè bọ́ lọ́wọ́ ìṣèjọba amúnisìn ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì.
Àdéhùn yìí ti fún àwọn èèyàn Ègbá ní òmìnìra tó ní órí ètòlorọ̀ eto-ọrọ tiwọn, ṣùgbọ́n ní ìkẹhìn, ìjọba Gẹ̀ẹ́sì wá ọ̀nà láti làjà ní ètò àdáṣe lẹ́hìn ìdààmú olóṣèlú kan ní ọdún 1897. Ìjọba Gẹ̀ẹ́sì bẹ̀ẹ̀rẹ̀ àtúntò ètò òṣèlú
kaní iiòkó,o, e-pupa, obì,aà ati aṣàdìrẹ.n. íi ipariọdúnn 1800s,Ìlú  Aéòkúuta tidi Ìlú ńlá tó lókìkí tó sì gbàjúmọ̀ lórí ètò ọrọ̀ ajé láàrín àwọn Ìlú míràn  íio àìjíríàaàati éewọ́n dádúró bí Ìlú tó ti gba òmìnìiratirẹ̀.
1342 Brabantia
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
5064 Tanchozuru
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Maureen Okpoko
Maureen Okpoko jẹ́ òṣèré ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà. Ní ọdún 2016, ó rí yíyàn fún àmì-ẹ̀yẹ Africa Movie Academy fún ẹ̀ka ti òṣèré amúgbálẹ́gbẹ̀ẹ́ tí ó dára jùlọ.
Iṣẹ́ ìṣe rẹ̀
Ní ọdún 2013, ó kópa nínu eré Golden Egg, pẹ̀lú àjọṣepọ̀ Justus Esiri. Nínu ìfọ̀rọ̀wánilẹ́nuwò kan ti ọdún 2015, ó sọ di mímọ̀ wípé fíìmù Duplex ni fíìmù tí ó pe òun níjà jùlọ. Nígbàtí ó n sọ̀rọ̀ lóri irú ipa tí kò leè ṣe nínu fíìmù, ó ṣàlàyé wípé òun kì yóò kó ipa oníhòhò. Okpoko ti tún ṣàfihàn nínu ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn eré tẹlifíṣọ̀nù tí Nàìjíríà tó fi mọ́ Dear Mother, Clinic Matters, Neta, University Mafias, Sorrowful Child, Sacrifice the Baby, Red Scorpion àti Baby Oku. Ní ọdún 2015, òun pẹ̀lú Majid Michel àti Beverly Naya jọ kópa nínu eré The Madman I Love. Okpoko tún jẹ́ ọ̀kan nínu àwọn òṣèré tí ó kópa nínu eré Uche Jombo kan tí àkọ́lé rẹ̀ n jẹ́ Good Home (2016), pẹ̀lú àjọṣepọ̀ Okey Uzoeshi àti Ṣeun Akíndélé. Fíìmù náà dá lóri ṣíṣe àlàyé gbígbé ọmọènìyàn fi ṣiṣẹ́, pẹ̀lú bí ó ti ṣe n ṣẹlẹ̀ ní Nàìjíríà.
5090 Wyeth
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
17879 Robutel
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
18368 Flandrau
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
10645 Brač
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
4031 Mueller
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Owu
Ẹ̀yà Owu jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ọmọ Yorùbá ní Ìwọ̀-Oòrùn Áfíríkà. Ago-Owu ní Abeokuta ni ibi ti àwọn Owu ti pọ̀jù sí, káàkiri ile Yoruba ni a sì ti máa ń rí àwọn Owu. Àjọṣepọ̀ ìjọba ilẹ̀ Yorùbá gbòòrò kọjá ilẹ̀ Nàìjíríà dé Orílẹ̀-èdè Benin àti Togo.
15160 Wygoda
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Owu
Orísun
Àkọsílẹ̀ ìtàn àwọn Owu kọ́kọ́ wáyé lẹ́yìn ìtẹ̀dó wọn ní Ago-Owu ní ọdún 1820. Ìtàn àròsọ Yorùbá mú wa gbàgbọ́ pé àwọ Owu tẹ̀dó sí agbègbè kan tààrà lẹ́ẹ̀bá odò Odò Ọya ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà. Ìṣílọ wọn sí apá Gúúsù wáyé látàrí ogun ẹ̀yà tó bẹ́ sílẹ̀. Láìfarajọ àwọn ìletò tẹ́lẹ̀, àwọn Owu ò gbìyànjú láti bá àwọn ọmọ ogun Ìbàdàn jà, dípò èyí, wọ́n tẹ̀dó pẹ̀lú àlàáfíà nítorí àwọn aláṣẹ ìlú Ìbàdàn ti rán àwọn òjíṣẹ́ àlàáfíà sí wọn lẹ́yìn tí wọ́n ti gbọ́ pé àwọn Owu ń bọ̀ láti wá kógun ja ìlú wọn. Àwọn olórí ìlú Ìbàdàn fi ilẹ̀ fún àwọn Owu láti máa gbé, wọ́n sì tàn láti Ita Lisa títí dé Owu Ipole lágbègbè Ikire.
Àjọ̀dún ọdún ìbílẹ̀ Owu
Ìdí kan pàtàkì tí wọ́n fi ń ṣàjọyọ̀ àjọ̀dún Owu ni láti dúpẹ́ lọ́wọ́ Ọlódùmarè fún ìpèsè gbogbo àìní wọn. Àṣà ṣíṣayẹyẹ ọdún yìí bẹ̀rẹ̀ ní ọdún 1999, ó sì ti kó ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ìlọ́wọ́sí àwọn ará Owu mọ́ra àti àwọn ènìyàn káàkiri ayé. Ní ọjọ́ kẹsàn-án oṣù kẹwàá, ọdún 2010, Olowu ti ilu Owu, tí ń ṣe Adegboyega Dosunmu Amororo II ṣe ìkéde ìta gbangba pé òpin ọ̀sẹ̀ kejì ní oṣù kẹwàá ni àwọn yóò máa ṣe àjọyọ̀ àti ìdúpẹ́ lọ́wọ́ Olódùmarè. Ìkéde yìí wáyé láti àjọ̀dún ọdún ìbílẹ̀ Owu pẹ̀lú àjọ̀dún Ọmọ Olówu. Àjọ̀dú Ọmọ Olówu yìí dàpọ̀ mọ́ àjọ̀dún iṣu tuntun, èyí tí Olówu fúnra rẹ̀ sọ, tí gbogbo ènìyàn sì tẹ́wọ́gbà á pẹ̀lú àtẹ́wọ́. Àwọn ènìyàn tó fi ìjókòó yẹ́ àjọ̀dún ti ọdún 2010 náà sí ni Ọọ̀ni Ifẹ̀ tẹ́lẹ̀ rí, tí ń ṣe Oba Okunade Sijuade Olubuse II (tó ti wàjà), Ààrẹ ilẹ̀ Nàìjíríà tẹ́lẹ̀ rí àti Balógun ti Owu, tí ń ṣe Olúṣẹ́gun Ọbásanjọ́, Chief of staff sí ààrẹ Goodluck Jonathan, Olóyè Mike Oghiedome, igbákejì Gómìnà ti ipinle Ogun nígbà kan rí àti alákòóso ECOMOG, tí ń ṣe Rtd General Tunji Olurin.
12173 Lansbergen
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
(211536) 2003 RR11
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Isaac Okoronkwo
Isaac Okoronkwo (ojoibi May 1, 1978 in Nbene, Nigeria) je agbaboolu-elese ara Naijiria.
41800 Robwilliams
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
2373 Immo
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
10392 Brace
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Kẹ́mi Afọlábí
(tí wọ́n bí ní ọjọ́ kẹrìndínlọ́gbọ̀n oṣù kẹrin ọdún 1978) jẹ́ gbajúmọ̀ òṣèrébìnrin, oǹkọ̀tàn àti olóòtú sinimá àgbéléwò ọmọ ìpínlẹ̀ Ògùn, ṣùgbọ́n tí àwọn òbí rẹ̀ bí sí ìpínlẹ̀ Èkó lórílẹ̀ èdè Nàìjíríà.
Ìgbà èwe àti aáyan ìkẹ́kọ̀ọ́
Kẹ́mi bẹ̀rẹ̀ ìkẹ́kọ̀ọ́ rẹ̀ ní ilé-ìwé A-Z International School àti ilé-ìwé Our Lady of Apostles School, ní ìpínlẹ̀ Èkó lórílẹ̀ èdè Nàìjíríà fún ẹ̀kọ́ gírámà rẹ̀. Lẹ́yìn èyí, ó kàwé gboyè nípa ìmọ̀ òfin ni ifáfitì ìjọba àpapọ̀ ti ó kalẹ̀ sí ìlú Èkó, the University of Lagos. Lẹ́yìn tó dára pọ̀ mọ́ ìṣe sinimá àgbéléwò, Kẹ́mi tí gba àmìn ẹ̀yẹ tí ilé iṣẹ́ City People ṣe gẹ́gẹ́ bí òṣèrébìnrin tó dára jùlọ lọ́dún 2016, lọ́dún kan náà, ó gba àmìn ẹ̀yẹ gẹ́gẹ́ bí òṣèrébìnrin to gbajúmọ̀ jùlọ láti owó Odua Image Awards. Kẹ́mi Afolábí jẹ́ abilékọ, ó sìn tí bímọ kan péré.
Civic Tower (Lagos)
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/0e/Civic_Towers.jpg/220px-Civic_Towers.jpg|thumb| Wiwo eriali Civic tower ati awọn agbegbe agbegbe, Victoria Island, Lagos thumb|Àwòrán àlẹ ti Civic Tower Civic tower, ti a tun npe ni Civic Center Towers, Civic Towers, jẹ ile-iṣẹ oní pètésì merindinlogun(16) kan ni ìpínlè Eko (awọn miiran sọ pe marundinlogun ni). Kò jinna si Civic Center ni Ozumba Mbadiwe Avenue, Victoria Island, ìpínlè Eko. A si ni ọdun 2015, onisowo Uzor Christopher si ni ó nií. thumb|Àwòrán ẹ̀gbẹ́ Civic Tower Ni ọjọ 20, Oṣu Keje ọdun 2018(20 July 2018), won kun ilé Civic tower ati awọn ilé míràn ní Civic center ní àwò pupa láti se iranti ayeye adota ti special Olympics.
5183 Robyn
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
29845 Wykrota
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
11379 Flaubert
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
24232 Lanthrum
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Windows 7
Windows 7 je iru Microsoft Windows, to je sistemu isise ti Microsoft se fun awon komputa adani.
12603 Tanchunghee
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
(172460) 2003 RT11
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
1320 Impala
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
18128 Wysner
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
9954 Brachiosaurus
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
5088 Tancredi
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
2588 Flavia
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Tom Hiddleston
Thomas William Hiddleston (tí a bí ní ọjọ́ kẹsàn-án oṣù kejì ọdun 1981) jẹ́ òṣèré ọmọ orílẹ̀ èdè Britain. Ó gbajúmọ̀ káàkiri orílẹ̀ èdè nígbà tí ó bẹ̀rẹ̀ sí ń kópa gẹ́gẹ́ bi Loki nínú àwọn eré Marvel Cinematic Universe (MCU), ó bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú Thor ní ọdún 2011, ó sì ti farahàn nínú àwọn eré mìíràn bi Avengers, Ant-Man and the Wasp: Quantumania tí ó jáde ní ọdún 2023, àti Loki tí ó jáde ní ọdún 2021.
Ó bẹ̀rẹ̀ sí ń ṣeré nínú àwọn fíìmù ní ere Joanna Hogg tí àkọ́lé rẹ̀ jẹ́ Unrelated (2007) àti nínúArchipelago (2010). Ní ọdún 2011, Hiddleston kópa F. Scott Fitzgerald nínú fíìmù Woody Allen tí àkòrí rẹ̀ jẹ́ Midnight in Paris, àti ere Steven Spielberg tí àkòrí rẹ̀ jẹ́ War Horse. Ní ọdún kan náà, ó gba àmì-ẹ̀yẹ Empire Award for Best Male Newcomer. Àwọn eré míràn tí ó ti kópa ni m Terence Davies' The Deep Blue Sea (2012), Jim Jarmusch's romantic vampire film Only Lovers Left Alive (2013) àti Guillermo del Toro's Crimson Peak (2015).
Chido Onumah
Chido Onumah (tí wọ́n bí ní ọjọ́ 10 oṣù April, ọdún 1966) jẹ́ akọ̀ròyìn, òǹkọ̀wé àti ajàfẹ́tọ̀ọ́ ọmọnìyàn. Ó ti ṣiṣẹ́ fún bíi ogún ọdún gẹ́gẹ́ bíi akọ̀ròyìn, òǹkọ̀wé, ajàfẹ́tọ̀ọ́ ọmọnìyàn àti oníṣẹ́ ìròyìn ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà, Ghana, Canada, India, Orílẹ̀ èdè America, Caribbean àti Europe. Ó kẹ́kọ̀ọ́ gboyè PhD nínú ẹ̀kọ́ Communication and Journalism láti Autonomous University of Barcelona, ní UAB, orílẹ̀-èdẹ̀ Spain. Ilé-iṣẹ́ tó ń rí sí ètò ààbò ní orílẹ̀-èdẹ̀ Naijiria ni ó mu tí wọ́ sì tí í mọ́lé nígbà tí ó wà ní páápá ọkọ̀ òfurufú ti Abuja, bí ó ṣe ń ti Spain bọ̀ nítorí ó wọ ẹ̀wù tí wọ́n kọ "we are all Biafrans" sí.
Ètò ẹ̀kọ́ rẹ̀
Onumah kẹ́kọ̀ọ́ gboyè ní University of Calabar, tó wà ní ipinle Cross River, ní orílẹ̀-èdè Naijiria, ó sì gba M.A nínú ẹ̀kọ́ iṣẹ́ ìròyìn láti University of Western Ontario, ní London, Ontario, Canada. Ó tún gba PhD kan nínú ẹ̀kọ́ ìbáraẹnisọ̀rọ̀ àti iṣẹ́ ìròyìn láti Autonomous University of Barcelona, UAB, Spain.
Ìwé àtẹ̀jáde
Onumah jẹ́ òǹkọ̀wé, ó sì ti kọ ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìwé bíi:
Runtown
Douglas Jack Agu (ti a bi 19 August 1989), ti a mọ si nipasẹ orukọ ipele rẹ Runtown, jẹ akọrin Naijiria, akọrin ati olupilẹṣẹ.
A bi Runtown ni ojo kokandinlogun osu kejo ​​odun 1989 ni Ipinle Enugu ni Naijiria. O ti ko eko alakobere re ni ilu Eko. Lẹhinna, o gbe pẹlu iya rẹ si Abuja lẹhin ikú baba rẹ. Ni ọdun 2007, o ṣe idasilẹ akọrin akọkọ rẹ, Runtown, ti a ṣe nipasẹ Soge. Lẹ́yìn náà, ó lọ sí Èkó pẹ̀lú Phyno, ó sì bẹ̀rẹ̀ sí ṣe ìfọwọ́sowọ́pọ̀ pẹ̀lú àwọn òṣèré bíi J-Martins àti Timaya ní ọdún 2007.
Ni 2008, Runtown ṣe ajọṣepọ pẹlu Phyno, wọn si da Penthauze Music silẹ ni Eko. Labẹ aami igbasilẹ Penthauze, o tu awọn orin meji silẹ Party Bii 1980 rẹ ati Pikin Iṣẹ iṣe .Lẹhinna ni 2014, o fowo si iwe adehun pẹlu Eric-Ọpọlọpọ Idalaraya, aami igbasilẹ ti Prince Okwudili Umenyiora, Alakoso ti Dilly Motors. Paapaa, Runtown lọ si ile-iwe njagun ni Ilu New York lati kawe Isakoso Njagun.
5022 Roccapalumba
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
5568 Mufson
jẹ́ plánẹ́tì kékeré ní ibi ìgbàjá ástẹ́rọ́ìdì.
Àjàkálẹ̀ àrùn Nipha
Àjàkálẹ̀ àrùn Nipha  jẹ́ àrùn kan tó jákè jáko ní kòkò àìfojúrí Nipha ń ṣokùfà rẹ̀. Àrùn yí ma ń fojú han lára ẹni tí ó ba ko nípa kí ẹni náà ó ní àìsàn Ibà,Ikọ́, Orí fífọ́, Àìlè mí Kanlẹ̀ àti Iye méjì Èyí tún lè mú kí alásìn yí ó dákú lọ gbọnrangandan.
Ohun tí ó ń ṣokùnfà àrùn yí
Kòkòrò àrùn Nípha ni ó jẹ́ ọ̀kan nínú ẹbí kòkòrò tí  Ẹnipafírọ́ọ́sì tí má ń gbe nínú ẹjẹ̀ ohun abẹ̀mí. Kòkòrò arùn àìfojúrí yí ni ó a lè kó nípa jíjẹ lalára èso tí ẹyẹ Àdán bá ti fẹnu bà. Ẹ̀wẹ̀, àrùn yí lè tàn kálẹ̀ láti ọ̀dọ̀ ọmọnìyàn sí ọmọnìyàn tàbi ẹranko sí eranko, bákan náà láti ọ̀dọ̀ ẹranko sí ènìyà àti ènìyàn sí ẹranko nígbà tí a bá ní ìfaragbà yálà èémí, ẹ̀jẹ̀, sínsín ẹni tí ó àrùn yí àti bẹ́ẹ̀ bẹ́ẹ̀ lọ. Ìṣèwádí àrùn yí lò m ń dá lè orí ììfiléde ìwádí tí ó bá jáde láti iyàrá ayàfiẹ̀wò jáde.
Ṣiṣẹ́ Ìwòsàn àti ọ̀nà ìpèsè Oògùn rẹ̀
Títọ́jú aláìsàn tí ó ní àrùn Nipha ni pípèsè ìtọ́jú tó péye. Ní àsìkò ọdún 2018, kòì tíì sí Oògùn kan pàtó fún ìtọ́jú àrùn náà. Àmọ́, ṣíṣọ́ra-ẹni nípa sísúnmọ́ ẹyẹ àdán, Ẹlẹ́dẹ̀ àti kí a má jẹ dàbínù tútù ni ọ̀nà kan pàtàkì tí a fi lè ṣọ́ ara wa kúrò níbi ìkọlù àrùn náà. Àwọn tí wọ́n kò àrùn Nípa ni ọdún 2018 ń lọ sí nkan bí ọgọ́ta ó lè mẹ́wàá tí ìdá 75 nínú àwọn wọ̀nyí sì dèrò ọ̀run. Ní inú oṣù Karùn ún ọdú 2018, yí kan náà, àwọn .ẹ́tàdínlógún ni wọ́n gbèkuru jẹ lọ́wọ́ ẹbora ní Ìpínlẹ̀ Ke ra la ní orílẹ̀-èdè India.
Ìtàn bí àjàkálẹ̀ àrùn yí ṣe bẹ̀rẹ̀
Wọ́n kọ́kọ́ kẹ́fín sí àrùn yí ní ọdún 1988, nígbà tí ó bẹ́ sílẹ̀ ní orílẹ̀-èdè Malaysia, tí wọ́n sì àmúpamọ́ rẹ̀ ní ọdún 1999. .
Àwọn àmì tí a fi lè mọ ẹni tí ó bá ní àrùn Nipha
Lẹ́yìn ọjọ́ mẹ́rìnlá tí aláìsàn bá ti lùgbàdì àrùn yí ni yóò ma bẹ̀rẹ̀ sí ní àìsàn Ibà, orí- fífọ́, ìṣe iyè méjì àti sise ségesège ọpọlọ aláìsàn náà. Àwọn àmì yí lè sun síwájú kí ó sì di ara wíwú, tí ó sì lè fa kí ọpọlọ ẹni náà ó pajúdé. Èyí ni àmì tó búrú jùlọ tí àrùn Nípa ń fún ni. Ẹ̀wẹ̀, aláìsà náà tún lè ma kojú ìṣòro níbi ọ̀rọ̀ sísọ, àti àwọ ibi kọ́lọ́fín ara. Àwọn aláìsàn tí wọ́n ní kòkòrò àrùn Nipha tí wọn kò lè má kanlẹ̀ ni wọ́n ní ànfàní àti kò àrùn náà bá èlò mìíràn kíá kíá.
Àwọn ewu rẹ̀
Àwọn òṣìṣẹ́ ilé Ìwòsàn ni wọ́n ní wà ní ipò ewu jùlọ nítorí wípé àwọn ni wọ́n ń ṣètọ́jú àwọn aláìsàn fúndí èyí, ó ṣeé ṣe kí wọ́n tètè kò àrùn yí lára àwọn aláìsàn tí wọ́n ń tọ́jú.