cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
עדווארד גריג
ביאגראפיע
גריג איז געבוירן געווארן אין בערגען, נארוועגיע, דעם 15טן יוני 1843, צו אלעקסאנדער גריג, א סוחר, און יהודית האגערופ. גריג האט אנגעהויבן צו לערנען מוזיק אינעם עלטער פון 6 יאר. ווען גריג איז געווען 15, איז ער אנגעקומען אין דער לייפציגער קאנסערוואטאריע. גריג האט זייער ליב געהאט צו לערנען מוזיק. אין 1863, איז גריג אריבערגעפארן קיין קאפנהאגן. דארטן האט ער זיך דערקענט מיט ריקאַרד נאָרדראַאַקן. נאכן פריצייטיקן טויט פון זיין פריינד האט גריג אויסקאמפאנירט זיין בארימטן "לוויהדיקן מארש".
אין 1867 האט גריג חתונה געהאט מיט נינא האגערופן, זיין קוזינע. א יאר שפעטער, איז זייער איינציקע קינד געבוירן געווארן, אלעקסאנדרא, וואס איז אבער אומגעקומען צוויי יאר שפעטער.
אין 1874-1876 האט גריג קאמפאנירט "פער גינט", זיין בארימטסטע מוזיק יצירה.
עדווארד גריג איז געשטארבן אין 1907.
בארימטע מוזיקאלישע שאפונגען
גריג איז בארימט פאר "פער גינט" און דעם "לוויהדיקן מארש", אבער ער האט אויך קאמפאנירט א פידל סאנאטע.
זעט אויך
קאַטעגאָריע:נארוועגער קאַטעגאָריע:קאמפאזיטארן
הויפט זייט/כ"א אייר
כ"א אייר היום ששה ושלשים יום שהם חמשה שבועות ויום אחד לעומר. [ לייגט צו נאך היסטארישע פאסירונגען…]
אייר 21 קאַטעגאָריע:מוסטער היינט אין היסטאריע he:תבנית:כ' באייר
לאנדאנער בארא
לאנדאנער באראס האבן א באפעלקערונג צווישן 150,000 און 300,000.
לאנדאנער בארא ראטן פארזארגן כמעט אלע לאקאלע־רעגירונג דינסטן; דער גרויסלאנדאן אויטאריטעט שפילט א סטראטעגישע ראלע.
וועבלינקען
*
רפאל שלמה לאניאדא
הרב רפאל שלמה לאַניאַדא (ה'תרל"ו – ה'תרפ"ה) איז געווען א מקובל,  דער ערשטער ראש ישיבה פון  די פורת יוסף און "אוהל מועד" ישיבות, און א מיטגליד פון דער וועד פון  דער ספרדישער געמיינדער ירושלים.
ביאגראפיע
אין יאר ה'תר"ס (1900) איז ער ארויף אין ארץ ישראל און האט זיך באזעצט אין ירושלים. אין יענער תקופה האט ער אנגעהויבן לערנען מיט תלמידים אין דער תלמוד תורה פון די בוכארן אין ירושלים. נאך דער גרינדונג פון דער "אוהל מועד" ישיבה אין ירושלים אין יאר ה'תרס"ז, האט מען אים באשטימט צו ווערן ראש ישיבה, ביז יאר ה'תרע"ד, ווען מען האט פארמאכט די ישיבה צוליב דעם שווערן עקאנאמישן מצב ביים אויסברוך פון דער  ערשטער וועלט-מלחמה.
ווען די פורת יוסף ישיבה האט געעפנט, איז ער געווארן דארט ראש ישיבה פון אייר ה'תרפ"ג, און די געוועזענע תלמידים און ר״מים פון דער "אוהל מועד" זענען אריבערגעגאנגען מיט אים.
ער איז נפטר געווארן ט"ו שבט ה'תרפ"ה (9טן פעברואר 1925) נאך א קראנקייט, און מען האט אים באערדיגט אין הר הזיתים אין ירושלים.
זיינע תלמידים
קאַטעגאָריע:מקובלים קאַטעגאָריע:ספרדישע ראשי ישיבות
קאַטעגאָריע:נקבר אין הר הזיתים קאַטעגאָריע:ראשי ישיבות אין ארץ ישראל קאַטעגאָריע:רבנים אין ירושלים
טעאבאלדס גראוו באן סטאנציע
די סטאנציע געפינט זיך אין טראוולקארט זאנע 7.
היסטאריע
טעאבאלדס גראוו סטאנציע האט געעפנט דעם 1טן אקטאבער 1891 דורך דער גרויסאיסטערן אייזנבאן. פון 1909 האט זיך קיין פאסאזשירן באן נישט אפגעשטעלט דא. אין 1960 האט מען עלעקטריפיצירט די ליניע און זי געעפנט צו פאסאזשירן און די סטאנציע האט באקומען איר היינטיקן נאמען.
די לי וואלי ליניעס זענען געווארן א טייל פון דער לאנדאנער איבערגרונט אין 2015.
באדינונגען
די נארמאלע נישט שפיץ־שעה׳ן באדינונג איז:
וועבלינקען
קאַטעגאָריע:באן סטאנציעס אין הארטפארדשיר
שטעלע
א שטעלע איז אן אקטיוויטעט אדע אן אמט וואס א מענטש טוט, און געוויינלעך ווערט ער באלוינט דערפאר. די שטעלע קען מען האבן אלס אנגעשטעלטער, אדער מען הייבט אן אייגענעם ביזנעס. אמאל האלט מען א שטעלע אויף א קורצער צייט, אבער מען קען מעגלעך האלטן א שטעלע צענדליקע יארן.
ווען איינע האלט א שטעלע אדער א סעריע פון שטעלעס וואס האבן א שייכות הייסט עס א קאריערע.
וועבלינקען
קאַטעגאָריע:עקאנאמיע
אוניווערסיטעט פון לאנדאן
רעפערענצן
לאנדאן קאַטעגאָריע:לאנדאן
ניקאלא טעסלא
קליין|טעסלא'ס געבורטארט ניקאלאַ טעסלאַ (10טן יולי, 1856 - 7טן יאנואר, 1943; סערביש: Никола Тесла) איז געווען א סערבישער ערפינדער, פיזיקער, מעכאנישער אינזשעניר, און עלעקטרישער אינזשעניר. ער איז געבוירן געווארן אין סמיליאן, עסטרייך אונגארישע אימפעריע (היינט אין דער רעפובליק פון קראאטיע. שפעטער איז ער געווארן אן אמעריקאנער בירגער.
טעסלא האט דערפינדן א פריערע פארעם פון ראדיא. זיינע הויפט ערפינדונגען זענען געווען אין די פעלדער פון מאגנעטיזם און עלעקטריע. ער איז בעסט באוואוסט פאר זיינע ביישטייערונגען וואס האבן געצויגן צו דער אנטוויקלונג פון בייטשטראם. בייטשטראם האט א מעלה איבער גלייכשטראם, אז מען פארלירט נישט אזוי פיל ענערגיע ווען ער ווערט טראנסמיטירט איבער לאנגע אפשטאנדן.
טעסלא איז געשטארבן אין דעם ניי יארקער האטעל דעם 7טן יאנואר, 1943.
לעבנסגעשיכטע
זיין ערשטע שטעלע האט ער באקומען אין 1881 ארבעטן אלס א טעלעגראף אפערירער אין בודאפעשט. ער האט ערפינדן א הילכער פאר טעלעפאנען.
ער האט געפלאנעוועט די טעלעפאן סיסטעם אין רומעניע.
אין 1884 האט ער אימיגרירט אין די פאראייניגטע שטאטן, וואו ער האט אנגעהויבן ארבעטן ביי טאמעס עדיסאן.
רעפערענצן
קאַטעגאָריע:סערבער קאַטעגאָריע:פיזיקער קאַטעגאָריע:ערפינדערס
מסכת כריתות
מסכת כריתות איז די זיבעטע מסכתא פון סדר קדשים אין משניות, די מסכתא האנדלט ארום דעם הארבן עונש כרת, און דעם קרבן חטאת און אשם.
קאנאדע וואטער סטאנציע
היסטאריע
מען האט געעפנט די סטאנציע דעם 19טן אויגוסט 1999 אויף דער מזרח לאנדאן ליניע, און די יובילי ליניע באדינונג האט אנגעהויבן אום 17טן סעפטעמבער 1999.
מסכת כריתות
נעמען פון די פרקים אין דער מסכתא
קאטעגאריע:משניות קאטעגאריע:גמרא
קאנאדע וואטער סטאנציע
וועבלינקען
קאַטעגאָריע:יובילי ליניע סטאנציעס קאַטעגאָריע:לאנדאנער איבערגרונט סטאנציעס
בראשית (לבנה-זאנד)
קליין|אַ פֿולער גרייס מאָדעל פֿונעם "בראשית" לבנה-זאָנד בראשית (בערעשיט) איז געווען אַ ביישפּיל פֿון אַ קליינער לבנה־זאָנד (א ראָבאָטישער לבנה-לאַנדער און פֿאָרשער). ער איז פֿינאַנצירט געוואָרן אין ישראל דורך אַ פּריוואַטער גרופּע און איז פּלאַנירט געוואָרן צו לאַנדן אויף דער לבנה. דער זאָנד איז ערשט גערופֿן "שפּערל", און איז אָפֿיציעל גערופֿן "בראשית" אין דעצעמבער 2018.
דעם 11טן אַפּריל 2019 האָט אַן IMU איינהייט דורכגעפֿאַלן און אָנגעהויבט אַ נאָכפֿאָלג פֿון געשעענישן וואָס האָבן געלאָשן דעם הויפט מאָטאָר, און דער זאָנד האָט געקראַכט אויף דער לבנה. דעם 13טן אַפּריל איז "בראשית 2" אַנאָנסירט געווען.
וועבלינקען
קאטעגאריע:קאסמאסשיפן
הויפט זייט/כ"ב אייר
כ"ב אייר היום שבעה ושלשים יום שהם חמשה שבועות ושני ימים לעומר. אייר 22 קאַטעגאָריע:מוסטער היינט אין היסטאריע
he:תבנית:כ"ב באייר
מאקאס
מאַקאָס איז דער נאמען פון די אלע אפערירן סיסטעמען וואס עפל אינק. שטעלט אין זייער מאקינטאש קאמפיוטערס.
די ערשטע סיסטעמען הייסן יעצט "קלאסיק"; די היינטיגע סיסטעמען זענען "מאקאס X" (ד.ה. מאקאס צען). אין אקטאבער 2007 האט עפל ארויסגעלאזט די ווערסיע 10.5 מיטן נאמען "לעמפערט". די היינטיקע ווערסיע איז 10.12 מיטן נאמען ״סיערע״.
קאַטעגאָריע:אפערירן סיסטעמען קאַטעגאָריע:ווייכווארג
הארא
האָראַ אז א מין טאנץ וואס שטאמט פון רומעניע און מאלדאוויע און איז דער נאציאנאלער טאנץ פון ישראל.
קאַטעגאָריע:טאנץ
נתן געשטעטנער
הרב נתן געשטעטנער (כ"ח אדר ה'תרצ"ב - י"ד כסלו ה'תשע"א) איז געווען א גאון עצום און רב פון קרית אגו"י און ראש ישיבת פנים מאירות אין בני ברק.
ביאגראפיע
רבי נתן איז געבוירן געווארן אין תרצ"ב צו זיין פאטער רבי עמרם געשטעטנער און זיין מוטער, א טאכטער פון ר' שלמה שרייבער, א זון פון הרב יעקב עקיבא סופר, א זון פוו הרב  אברהם שמואל בנימין סופר, דער ״כתב סופר״, א זון פון הרב רבי משה סופר, דער ״חתם סופר״.
ער האט געלערנט ביים פאפער רב, רבי יוסף גרינוואלד. ער איז געווארן א מגיד שיעור אין דער ישיבה פונעם ערלויער רב. אין תש"ז האט ער געלערנט אין דער לאנדאנער מתיבתא.
ער האט חתונה געהאט מיט עטל, א טאכטער פון הרב מאיר חיים אונגער, אב"ד לאקנבאך.
אין תשמ"ב האט מען אים באשטימט רב פון שכונת אגודת ישראל אין בני ברק.
ער האט אויפגעשטעלט די "פנים מאירות" ישיבה אויפן נאמען פון זיין זיידן רבי מאיר אייזנשטאט. ער האט מחבר געווען פון פילע ספרים ווי אויך שו"ת "להורות נתן", "נתן פריו" און "ונתן לכהן".
קינדער און אייניקלעך משמשים ברבנות
די קינדער פון הרב נתן געשטעטנער און זיין ווייב עטל זענען:
קאַטעגאָריע:רבנים אין ישראל קאַטעגאָריע:ראשי ישיבות אין ישראל קאַטעגאָריע:חסידישע ראשי ישיבות קאַטעגאָריע:חסידישע רבנים
אראם כאטשאטוריאן
אַראַם כאַטשאַטוריאַן (6טן יוני 1903 - 1טן מיי 1978) איז געווען אן ארמענישער קלאסישער קאמפאזיטאר, בארימט פאר זיין אדאדזשיא פון ספארטאקוס און סייבער טאנץ.
ביאגראפיע
אראם כאַטשאַטוריאַן איז געבוירן געווארן אין 1903 אין טיפליס, רוסלענדישע אימפעריע (היינט טביליסי, גרוזיע) אין אן ארעמער ארמענישער משפחה.
בייזש
בייזש איז א זייער בלאסער געל-קרעם קאליר.
דאס ווארט שטאמט פון א וואלנער שטאף מיטן נאמען beige וואס האט נאך זיין נאטירלעכן קאליר. היינט ניצט מען דאס ווארט פאר א ריי פון העלע צופֿארבן וואס זען אויס גאנץ נייטראל, אויך פאר העלע ברוין שאַטירונגען.
זעט אויך
קאַטעגאָריע:קאלירן
גוש דן
קליין|250px|
גוש דן איז א געגנט אין צענטער פון ישראל. דאס איז די געגנט מיט דער גרעסטער באפעלקערונג אין ישראל.
עס איז די מעטראפאליטען שטח, פון שטאט תל אביב. די מעטראפאלין איז נישט געהעריג דעפינירט, און דערפאר האט עס נישט קיין לעגאלע סטאטוס. די הויפטשטאט איז תל אביב, און די רינג ארום, רמת גן בני ברק, הרצליה, און בת ים, חולון. די צווייטע רינג ראשון לציון, פתח תקוה רמלה און לוד. און אפילו א דריטע רינג וואס רעכנט אריין נתניה, רחובות, אשדוד.
אלעס צוזאמען באשטייט די באפעלקערונג פון די מעטראפאלין אומגעפער 3 מיליאן איינוווינער. און איז די מערסט באוווינטע געגנט אין ישראל. די שטח שפרייט זיך אויס פאר ניינציג קילאמעטער דרום-צפון, און צוואנציג קילאמעטער מזרח-מערב. לענגאויס די בארטן פון מיטלענדישער ים.
קליין|צענטער|1100px|
קאַטעגאָריע:געגנטן אין ישראל
מסכת מעילה
קליין מסכת מעילה איז די אכטע מסכתא פון סדר קדשים אין משניות, די מסכתא האנדלט ארום דעם איסור אין קרבן מעילה.
נעמען פון די פרקים אין דער מסכתא
קאטעגאריע:משניות קאטעגאריע:גמרא
נצרת
נצרת (אראביש: النَّاصِرَة, אַן-נאַשיראַ/אלנָּאצִרַה/א-נָּאסִירַה; פּינטלעך אַראַביש: נְּסִּרְאַתַּ או נשּׁראתּ או נְּשִּׂרְאַתַּ; בלטינית: Nazara) איז אן אראבישע שטאָט אין ישראל, און די הויפטשטאָט פון דער גליל געגנט. זי איז אויך געווען די היימשטאט פון אותו האיש. נצרת האט אַ באפעלקערונג פון 65,000, פון זיי זענען 69.6% מוסולמענישע אַראַבער און -30.4% אַראַבער-קריסטן.
מאדזשענטא
מאַדזשענטאַ (ענגליש: Magenta) איז דער ראָזע-וויאלעט קאָליר וואס מען באקומט פון מישן גלייַכע קוואנטיטעטן פון בלויען ליכט און רויטן ליכט, און איז דער קאָליר וואס דערגאנציקט גרין. דעריבער, פּיגמענט מיט א מאַדזשענטאַ פארב אַבזאָרבירט גרינע ליכט.
מאַדזשענטאַ איז איינער פון די מערסטע פארשפרייטע פֿאַרבן פון קאלירטן טינט פאר דרוקן אין געשעפט און אין שטוב, צוזאמען מיט געל און ציאַן. אין דעם RGB קאליר מאדעל, האט מאדזשענטא די קאארדינאטן (Red 255, Green 0, Blue 255) דאס איז די מאַקסימום קוואנטיטעט פון רויט און בלוי ליכט אן קיין גרינעם ליכט.
דער נאָמען פון דעם קאליר שטאמט פון דער שטאט מאַדזשענטאַ אין צפון איטאַליע. 200px|קליין|מאַדזשענטאַ-קאָלירטע בלומען
קאַטעגאָריע:קאלירן
זכר רב
זכר רב איז אן איטערעסאנט ספר'ל, פון בנימין מוספיא הספרדי מחבר פון מוסף הערוך אויפן ערוך.
קאַטעגאָריע:ספרי קודש
עמוס קאלעק
עמוס קאלעק (געבוירן דעם 15טן סעפטעמבער 1947 אין עין גב) איז א שרייבער, רעזשיסאר, סקרינשרייבער, פראדוצירער און פילם אקטיאר. ער איז דער זון פון תמר און טעדי קאלעק, וועלכער איז געווען לאַנגע יאָרן דער בירגערמייסטער פון ירושלים. ער האט גראַדואירט פונעם העברעישן אוניווערסיטעט אין פּסיכאָלאָגיע און פילאָסאָפֿיע.
זיין ערשטער ראָמאַן, "צי ניט פרעגן אויב איך ליבע איר" איז געווען אַדאַפּטיד צו אַ פילם, מיט אים געדינט ווי דער סקרינרייטער און פּראָדוצירער, ווי אויך דער הויפּט אַקטיאָר. קאָלעק האָט פֿאַרשריבן פֿאַרן פֿילם די לידער "ערשטער באַגעגעניש" געזונגען פֿון אילנה אביטל און "פֿרעג נישט צי איך האָב דיך ליב" געזונגען פֿון דוד בראַזאַ. ביידע לידער האָבן געשאַפֿן נורית הירש, אין 2017 איז אַרויס זײַן בוך "אַלון כרום".
קאָלעק האָט חתונה געהאַט מיט בערטש און האָט צוויי טעכטער. נאך עטליכע יאר, אין וועלכע ער האט געוואוינט אין ניו יארק, איז ער צוריק קיין ירושלים אין 2004. קאַטעגאָריע:ישראלים
קאַטעגאָריע:לעבעדיגע מענטשן קאַטעגאָריע:יידישע שרייבער
מ. פ. פרעסס
'''מ. פ. פרעסס''' איז געוועזן פאר יארן לאנג פון די צוויי גרעסטע פאבלישינג קאמפאניס אין דער אמעריקאנער אידישער גאס, צוזאמען מיט זייער קאנקורענט היברו פאבלישינג, און זיי גייען נאך היינט אן אויף א גרויסן פארנעם כאטש זיי קאנטראלירן שוין נישט אזויפיל פון דעם מארק.
ירושלים ארכעאלאגישער גארטן
קליין|250px|שמאל| דער ירושלים ארכעאלאגישער גארטן איז אַ טוריזם פּלאַץ וואָס ציט זיך צפון פון דעם עופל אין ירושלים, בייַ די פֿיס פון דער דרומדיקער וואַנט פון הר הבית, און כולל דעם דאווידסאָן צענטער מוזיי.
וובלינקען
קאַטעגאָריע:ירושלים
בערמאנדזי אונטערגרונט סטאנציע
בערמאנדזי איז א לאנדאנער אונטערגרונט סטאנציע, וואס געפינט זיך אין מזרח בערמאנדזי אין דער לאנדאנער בארא פון סאדארק, און באדינט אויך דעם מערבדיקן טייל פון ראדערייד. די סטאנציע געפינט זיך אויף דער יובילי ליניע און איז אין טראוולקארט זאנעס 2.
היסטאריע
מ׳האט געעפנט די סטאנציע אום 17טן סעפטעמבער 1999.
וועבלינקען
קאַטעגאָריע:יובילי ליניע סטאנציעס
Windows
left|thumb|250px|ווינדאס לאגא פון יאר 2021 Windows (טייטש: פֿענסטער'ס) איז א פּאָפּולערע אפערירן סיסטעם וואס ארבעט מיט א גראפישער באניצער אינטערפייס (GUI), ווינדאס איז איבערגצייג געווארן אין 1985 דורך מייקראסאפט עס קומט אין עטלעכע ווערסיעס, די לעצטע הױז־װערסיע איז Windows 10.
Windows איז דאס מערסטע באניצטע אפערירן סיסטעמען.
Windows ארבעט אויף עטלעכע פלאטפארמעס אזוי ווי דינערס, טאוול קאמפיוטערס, און צום מערסטנס פערזענלעכע קאמפיוטערס.
קאַטעגאָריע:מייקראסאפט
סילוועסטער סטאלאן
קליין|לינקס סילוועסטער גארדענציאָ "סלײַ" סטאַלאָן (ענגליש: Sylvester Gardenzio "Sly" Stallone, געבוירן דעם 6טן יולי 1946) איז אן אמעריקאנער אקטיאר, רעזשיסאר, פראדוצירער און סצענאר שרייבער. ער איז געווען איינער פון די גרעסטע באקס אפיס שלאגערס אין דער וועלט פון די 1970ער צו די 1990ער. סילוועסטער סטאלאָן איז אן אייקאן פון אקציע העלדן. ער האט געשפילט צוויי בארימטע פילם כאראקטערן: ראקי באלבאע, דער באקסער וואס האט דערפאלגרייך ארויסרופענען צו קעמפן פאר ליבע און כבוד, און דזשאן ראמבא, א העלדישער סאלדאט וואס האט געטאנען היציקע משימות.
מאקס נארדוי
מאַקס שמעון נאָרדוי (29סטן יולי 1849 - 23סטן יאנואר 1923) איז געווען א ציוניסטישער פירער, שרייבער און מיטגרינדער פון דער וועלט ציוניסטישער ארגאניזאציע צוזאמען מיט טעאדאר הערצל. ער איז אויך געווען דער פרעזידענט אדער וויצע-פרעזידענט פון א טייל ציוניסטישע קאנגרעסן.
ביאגראפיע
נארדוי איז געבוירן געווארן אין פעסט אין יאר תר"ט מיטן נאמען שמחה זידפעלד צו זיין פאטער גבריאל זידפעלד, אן ארטאדאקסישער ייד. אין זיין יוגנט האט ער געלערנט אין א חדר און האט דערנאך געלערנט אין א קאטוילישער שולע, און האט באקומען א דיפלאם אין מעדיצין אין דעם בודאפעסטער אוניווערסיטעט.
ער האט געהייראט א פראטעסטאנטישע קריסטליכע פרוי.
קאַטעגאָריע:אונגארישע יידן קאַטעגאָריע:ציוניסטן קאַטעגאָריע:יידישע דאקטוירים קאַטעגאָריע:יידישע שרייבער
איתמר ראזענבוים
קליין| מציבת הרב איתמר ראזנבוים אדמו"ר נאדווארנא רבי איתמר ראזענבוים (ה' תמוז ה'תרמ"ו - כ"ב סיון ה'תשל"ג) איז געווען אדמו"ר פון נאדווארנא.
אפשטאם
רבי איתמר איז געבוירן געווארן ה' תמוז תרמ"ו צו זיין פאטער רבי מאיר ראזנבוים פון קרעטשענעוו, א זון פון רבי מרדכי לייפער פון נאדווארנא, א זון פון רבי ישכר בערטשע לייפער פון נאדווארנא, און צו זיין מוטער, א טאכטער פון רבי יחיאל מיכל טירער פון דאראהוי.
אדמו"רות
ביי די פופצן יאר האט רבי איתמר אנגעהויבן פירן א רעביסטעווע אין טשערנאוויץ. אין תרע"ד, ביי דער ערשטער וועלט מלחמה, איז ער אריבער אין ווין און קרעטשענעוו. נאך דער צווייטער וועלט מלחמה האט ער זיך גצויגן אין אמעריקע. אין תשכ"ט האט ער אויפגעשטעלט זיין בית מדרש אין תל אביב.
הסתלקות
רבי איתמר איז נפטר געווארן כ"ב סיון תשל"ג און מ'האט אים באערדיקט אין הר הזיתים. ער האט שוין געהאט געזען אן אוראייניקל וואס האט געפירט א רביסטעווע.
פאמיליע
רבי איתמר האט געהייראט מרת מלכה, א טאכטער פון רבי אשר ישעיה פון קאלבאסאוו. זייערע קינדער:
רעפערענצן
קאַטעגאָריע:אדמורי"ם קאַטעגאָריע:נאדווארנא קאַטעגאָריע:נקבר אין הר הזיתים
ווארצל
ס'זענען פאראן צוויי סארטן ווארצלען:
עטלעכע פלאנצן טיילן קוקן אויס ווי ווארצלען, אבער זיינען עס נישט, ווייל זיי קענען פראדוצירן כלאראפיל, וואס שטאמט פון איבערערדיגע ארגאנען. אזוי איז די קארטאפל ניט קיין ווארצל, און אויך ניט דער קאלראבי.
קאַטעגאָריע:פלאנצן
באבאווער מחלוקת
די באבאווער מחלוקת איז א קריגעריי וואס קומט פאר אינערהאלב די באבאווער הויף וועלכע איז הויפטקווארטירט אין בארא פארק.
אפיציעל האט די מחלוקה אויסגעבראכן נאך די פטירה פון רבי נפתלי צבי האלבערשטאם ווען א טייל חסידים האבן געוואלט אויפנעמען זיין איידעם, רבי מרדכי דוד אונגער, אנשטאט זיין ברודער דער דעמאלטסדיגער רב הצעיר רבי בנציון, מיט די טענה פון חתנו כבנו און דערפאר באלאנגט עס מדין ירושה פאר איהם.
היסטאריע
ווען רבי שלמה איז נסתלק געווארן, האט מען אויפגענומען זיין עלצטן זוהן רבי נפתלי אלס ממלא מקומו און רבי בנציון אלס רב הצעיר.
אין די צייט איז רבי מרדכי דוד געווען א מגיד שיעור אין די ישיבה גדולה, און אלס אן איידעם האט ער געהאט א גרויס ווארט אין די קהילה.
נאך די פטירה פון רבי נפתלי, נאך אינמיטן די שבעה, איז רבי מרדכי דוד אריין אין ביהמ"ד און זיך געשטעלט אויפן רבין'ס פלאץ כאילו ער איז ממלא מקום. און מען האט איהם ארויסגעווארפן דורך פאליציי וואס זענען געווען פריוואט געדינגען אן קיין כח פון בי"ד אדער געריכט.
רוב עולם, בעיקר די עלטערע חסידים, זענען געבליבן מיט רבי בנציון; אבער א גרויס חלק - בעיקר יונגעלייט און בחורים וואס האבן געלערנט ביי רבי מרדכי דוד אין ישיבה - זענען ארויס וואנדערן אינאיינעם מיט די איידעמער.
אנפאנג האבן זיי געהאט גרויס געלט וויבאלד בן ציון דונער פון לאנדאן, א באבאווער אייניקל און א קרוב משפחה, האט צוגעזאגט זיי צו שטיצן. אבער נישט לאנג דערויף איז בן ציון דונער אוועקגעריסן געווארן יונגערהייט.
די טענות
פאלגענד זענען א טייל פון די טענות וואס זענען כסדר געגאנגען אהין און צוריק:
חתנו כבנו
די אנדערע טענה'ן אז דאס איז נישט לגבי ירושה און א איידעם קומט נישט בעפאר א ברודער.
רעאקציע צום פסק
דער פסק האט ארויסגערופן גרויס שטורעם אין דער חרדי'שער גאס, ווען טייל טענה'ן אז עס איז זייער איינזייטיג. און אנדערע זאגן עס איז געפסקנט בצדק וביושר.
רבי מרדכי דוד האט דערנאך געהאלטן די באוואוסטע אני שלום דרשה ווי ער האט ארויסגעברענגט אז ער איז גרייט זוך צו פירן ווי פסק אויפן תנאי אז דאס וועט ברענגען שלום. און ווי אויך האט ער דאן ארויסגברענגט זיין האפפענונג אז איין טאג וועט ער נאך באקומען די שוהל וואס איז פלאצירט אויף דער 48סטער גאס.
רבי חיים קאניעווסקי האט געשריבן אז צד 45 זאל איינהאלטן דעם פסק.
למעשה האבן זיי טיילווייז געפאלגט, אבער נאכדעם האבן זיי געשטיקט א עיקול און הזמנה פון בי"ד חושן משפט פאר די דיינים.
לינקען
קאַטעגאָריע:אידישע קאנטראווערסיעס קאַטעגאָריע:חסידים קאַטעגאָריע:באבוב קאַטעגאָריע:בארא פארק
ה'ר"ף
קאלענדאר
דאס יאר איז ״חסר״: סיי חשון סיי כסלו האבן 29 טעג.
אסתר תענית איז מוקדם.
האמעאפאטיע
האמעאפאטיע (פון גריכיש האמויאס- ὅμοιος- "ענליך" + פאַטהאס πάθος "לײַדן" ) איז א אנדער וועג צו היילן קראנקייטן. דער אויסטרעפער און גרינדער פון דעם וועג, סאמועל האנעמאן, א דאקטער אין דייטשלאנד, האט דאס ערפינדן אין יאר 1796. א דאקטער וואס היילט מיט האמעאפאטיע ווערט אנגערופן א האמעאפאַט.
היסטאריע
דר. סאמועל האנעמאן האט אנגעהויבן האמעאפאטיע אין יאר 1796 אין יענער צייט איז די אלגעמיינע שיטה פון היילונג (קאנווענציאנעלע מעדיצין —וואס סאמועל האנעמאן האט זי אנגערופן "אַללאפאטיע") געווען גאר צוריקגעשטאנען, און זי איז באשטאנען מערסטנס פון בלוט זויגן , ריינוגען און געבן שטארקע כעמיקאלן וואס גאר אפט האט עס מער געשאדט ווי אויפגעטוהן
דער הויפט פרינציפ
דער גרונד פון האמעאפאטיע און איר ערשטער און וויכסטיגסטער פרינציפ איז אז מען באהאנדלט א קראנקייט מיט א זאך וואס וועט גורם זיין אין א געזונטן מענטש די זעלבע סימפטאמען וואס זענען ערשינען אין דעם קראנקען, אין קורצן רופן זיי דאס דעם פרינציפ פון אייניגקייט.
די רעמעדי
די האמעאפאטישע מעדיצין וואס אין דעם האמעאפאטישן לעקסיקאן רופט מען די "רעמעדי" (דער באדייט פון דעם ווארט אין ענגליש איז א הייל מיטל, די רפואה), ווערט אהערגעשטעלט דורך אריינטון א זאך וואס איז גורם ביי א געזונטען מענטש סימפטאמען אין א באשטימטער מאס פליסיגקייט (וואסער אדער אלקאהאל)  און מיט שאקלען מיט קראפט די צוזאמענשטעל וועט - לויט דער דאזיגער שיטה - די גאנצע צוזאמשטעל באקומען דעם היילונג קראפט, שטערקער ווי די אריגינעלע אן  דער שעדליכקייט  פון דער אריגינעלער, כאטש אז אין א לאבאראטארישער אונטערזוכונג וועט מען נישט געפינען אין דער פליסיגקייט קיין שום טייל פון דעם אריגינעל, און נאכמער לויט דער האמעאפאטישער שיטה ווי מער מען וועט דאס אויפשאקלען מיט וואסער לויט די פרינציפן וועט די רעמעדי אלץ שטארקער ווערן. דאס אהערשטעלן די מעדיצין ווערט אנגערופן אין דער האמעאפאטישער שפראך פאטענטאציע וואס דאס טייטשט אין ענגליש קרעפטן, דאס שטארקער מאכן די קראפט, און לויט דער האמעאפאטישער שיטה יעדע מאל וואס מען לייגט אריין א טראפ פון דער אהערגעשטעלטער רעמעדי (נישט דער אריגינעלע באשטאנדטייל) און מישט עס נאכאמאל מיט וואסער ווערט עס אלס קרעפטיגער.
מען דארף דא באטאנען אז דאס אליין איז שוין א סיבה אז די רעמעדי זאל נישט האבן קיין אומגעוואונטשענע זייטיגע ווירקונג ווייל איר קראפט איז נישט מער ווי אויפוועקן דעם קערפער.
מיט קורצע ווערטער: די קלאסישע האמעאפאטיע איז אין אונטערשייד פון דער אללאפאטישער שיטה פון צוויי זייטן, איינס , דער האמעאפאט וועט באטראכטן דעם קראנקען און זיין קראנקייט לויט די סימפטאמען און נישט לויט דער קראנקייט זעלבסט צוויי , די מעדיצין, אז א האמעאפאט וועט באנוצן רעמעדיס וואס איז אהערגעשטעלט אויף דעם וועג ווי אויבן דערמאנט (און נישט ניצן קיין אריגינעלע כעמיקאלן אדער געוויקסן א.ד.ג.),.
די טעאריע
די ערטשע זאך איז דא א שטארקע אונטערשייד ווי אזוי מען באטראכט א קרענק א אללאפאט קוקט אויף קרענק מיט א פאקטישע קוק ד.ה. דער קערפער טוט נישט וועס ער דארף טוען אויב אזוי וואס דארף דער דאקטער יעצט טוען קודם דארף פרובירן צו זעהן אפשר קען ער אוועק נעמען דעם שטערער און פון זיך אליין וועט דער קערפער צוריק גיין צו זיין געווענליכע אויפירונג אויב מען נישט אזוי מאכן דאן גיבט מען א כעמיקאל אדער דעס גלייכן וואס ער זאל אויפטון וואס דער קערפער טוט נישט נישט אזוי לויט האמעאפאטיע נאר א קראנקייט ווערט באטראכט אז עפעס אינם אינערליכע טייל פונם קערפער האט פארלוירן איהר אינערליכע קראפט און ער פירט מער נישט אן די פירערשאפט פון א געוויסע טייל פונעם קערפער.
די טעאריע איז אז כדי צו היילן דעם קערפער זאל מען נישט מיט געוואלט פארענדערן די אומגעוואונטשענע סיפטאמען נאר טו אופן קערפער איינפלוסן ער זאל זיך פירן ווי עס ברויך ווייל נאר דאן איז ער אויסגעהיילט און א האמעאפאטישע רעמעדי וועט נישט מער ווי אויפוועקן און דערפרישן די נאטירלעכע היילונג קראפט וואס דער קערפער האט געזאלט פארמאגן נאטורלעך און דערנאך וועט די היילונג פאסירן דורך דעם קערפער זעלבסט, און אט די קראפט געפינט זיך טאקע אין דער רעמעדי, (אין אונטערשייד צו דער אללאפאטישער שיטה וואס דרויסנדיגע עלעמענטן ווערן אריינגעלייגט אינעם קערפער און ווירקן אין אים).
פארשידענע טעאריעס זענען שוין געזאגט געווארן ווי אזוי דער האמעאפאטיע רעמעדי ארבעט פארוואס א זאך וואס טוט גורם זיין סימפטאמען וועט היילן די סימפטאמען און פארוואס ווען מען נעמט איין קליינע טייל פון א זאך וועט דאס היילן.
מוז דא אבער ערווענט ווערן אז קיין איינע פון די טעאריעס האבן נישט קיין ערנסטע גרונדן און זענען קיינמאל נישט אויפגעוויזן געווארן אויף קיין שום וועג, און נאך א פונקט אז סאמועל האנאמאן האט נישט אנגעהויבן פון א טעאריע נאר פון א פאקטישער זאך אז א געוויסע זאך וואס האט געהיילט מעלעריע האט ביי א געזונטע מענטש גורם געווען די זעלבע סיפטאמען ווי מעלעריע ברענגט וואס האט אים צוגעברענגט צו טראכטן אז אייניג היילט אייניג.
וויכטיגע פונקטן
צוליב ווייל האמעאפאטיע רעמעדי קומט היילן דעם קערפער נאטורליך קען זי אויך נישט אויפטון מער ווי דער קערפער קען טוען נאטורליך צוליב דעם איז דא אסאך פעלער וואס אפילו די האמעאפאטען וועלן מודה זיין אז זיי קענען אויף די פאל נישט היילן ווייל דער קערפער איז שוין געשעדיגט אויף אזוי ווייט אז מען קען עס שוין נישט צוריקשטעלן.
נאך א וויכטיגע זאך איז אז ווען איהר נוצט האמעאפאטישע מעדעצין דארפט איהר צולייגן קאפ און ארויסהעלפן אין אייער היילונג אן דעם וועט די הצלחה זיין מילד
פארשידענע שיטות אין האמעאפאטיע
אין האמעאפאטיע אליין איז דא פארשידענע שיטות, בעיקר ווערט עס איינגעטיילט אין צוויי די קלאסישע און די מאדערנע.
די אריגינעלע קלאסישע האמעאפאטיע
די קלאסישע האמעאפאטיע איז די שיטה פון האמעאפאטיע וואס סאמועל האנעמאן האט אירע גרונדן אוועקגעשטעלט אין זיין בוך ארגאנאן פון רפואה וואס ער האט ארויסגעגעבן אין יאר 1810, וואס די קלאסישע האמעאפאטן פירן זיך לויט אים ביזן היינטיגן טאג ,
איין סימפטאם איין רעמעדי
נאכדעם וואס האנעמאן האט אוועקגעשטעלט זיין ערשטן פרינציפ האט ער אוועקגעשטעלט נאך צוויי פרינציפן איינס איין סיפמטאם צוויי איין רעמעדי לויט דער שיטה דארף דער האמעאפאט אויסהערן דעם פאציענט אלעס ארום זיין לעבנס געשיכטע פון געבורט כדי צו פארשטיין דעם מענטש מיט אלע פראבלעמען פיזיש, געפיליש און גייסטיש און צוזאמען נעמען אלע סימפטאמען און געבן בלויז איין רעמעדי וואס איז דאס מערסטע צוגעפאסט פאר דעם געוויסן פאציענט, דאס הייסט ער דארף אים געבן די מעדיצין וואס וועט גורם זיין ביי א געזונטן מענטש די אלע סימפטאמען. דער האמעאפאט וועט געווענליך נעמען צו הילף א בוך מאטעריא מעדיקא וואס דארט ווערט אויסגערעכנט פארשידענע רעמעדיס פאר וועלכע צוזאמנעם פון סימפטאמען זי איז א היילונגסמיטל.
עס איז זעלבסט פארשטענדליך אז טאקע צוליב דעם דארף זיך א האמעאפאט זיך גוט אויסלערנען דעם פאך און אויך ארבעטן מיט א באזונדערן צוגאנג פאר יעדן פאציענט באזונדער און נאך א גאר וויכטיגע פונקט אז ווען א פאציענט קומט אריין צו א האמעאפאט דארף ער זיין אינגאנצן אפען און איהם פארציילן אלעס פון זיין לעבנס געשיכטע ארום און ארום ווייל אויב ער פארפעלט אפילו איין איינצעלהייט וואס ער האלט פאר נישט וויכטיג צו פארציילן אדער ער וויל עס גאר באהאלטן צוליב בושה אדער צוליב אנדערע סיבות קען עס צוברעגען אז די באהאנדלונג זאל אינגאנצן נישט ווירקן.
א ערשטע באזוך פון א פאציענט ביי אן האמעאפאט נעמט בערך צוויי שטונדע ביז ער קומט צו א גרונטליכער אפשאצונג אויף דעם פאציענט, און אויך נאכדעם נישט אלעמאל וועט ער פארשריבן א רעמעדי אויפן ארט טיילמיל וועט ער דאס וועלן איבערטראכן און אייך הייסן צוריקקומען א שפעטערדיגע צייט צו אפנעמען אייער רעצעפט, און ערשט הייבט זיך עס נאר אן, ווייל נאך נעמען די רעמעדי פאר א באשטימטע תקופה דארפט איהר נאכאמאל באזוכן דעם האמעאפאט צו איבערקוקן די אויפטוען פון דעם רעמעדי א.א.וו. .
אויך איז נישט פארהאן קיין מעגליכקייט פאר א ערשיינונג ווי אן אויערן האמעאפאט אדער אן אויגן האמעאפאט ווייל יעדער האמעאפאט דארף באטראכטן דעם גאנצן מענטש פון אלע זייטן און צוליב דעם איז אויך דא אסאך א גרעסערע מעגליכקייט פאר א טעות.
עס איז אינטערסאנט צו אנצייכענען אז א קלאסישער האמעאפאט מיט א אלאפאט קוקן אזוי אנדערש אויף היילונג און קראנקייט אז זיי קענען זיך כמעט נישט צונויפרעדן.
מאדערנע האמעאפאטיע
די שיטה האט נאר אנגענומען די ערשטע העמעאפאטישע טעאריע די געזעץ פון אייניגקייט אבער ווי אזוי צו באנוצן די שיטה האבן זיי אוועקגעשטעלט זייער אייגענע שיטה אנדערש ווי האנעמאן האט אוועקגעשטעלט, אויב אזוי איז זעלבסטפארשטענדליך אז דער צוגאנג פונם דאקטער און די באהאנדלונג פון אזא דאקטער וועט נישט אויסזעהן קיין סאך אנדערש ווי די צוגאנג פון א אלאפאט, און נאכמער איהר וועט טרעפן אסאך דאקטוירים וואס פראקטיצירן ביידע שיטות.
אויך ווי א פארזעצונג צו די שיטה איז דא היינט צי טאג צובאקומען האמעאפאטישע צוזאמשטעלינגען וואס זענען צונויפגעשטעלט צו היילן א קראנקייט צום ביישפיל א צוזאמשטעלונג פאר א לונגען אנצינדונג.
אהערשטעלן א רעמעדי
האמעאפאטישע רעמעדיס קענען ווערן אהערגעשטעלט פון יעדע זאך וואס האט זיך אויפגעוויזן אז עס איז גורם אין א געזונטן מענטש געוויסע סימפטאמען.
דער מקור פון האמעאפאטישע רעמעדיס זענען מערסטענס פון פלאנצונגען מינעראלען און לעבעדיגע באשעפענישן אבער קיין שום זאך אין דער וועלט ווערט נישט אויסגעשלאסן אז מען זאל נישט מאכן פון איהר האמעאפאטישע רעמעדיס פאקטיש איז דער מקור פון 70% פון האמעאפאטישע רעמעדיס פון פלאנצונגען ( הערבס ) היינטיגע צייטן וערן רעמעדיס אויך געמאכט פון שעדליכע מאטריאלען ווי צום ביישפיל פון באצילן וויירעסעס און די רעמעדי ווערט באנוצט סיי לויט איהר סימפטאמען בילד און דורך מאדערנע האמעאפאטען פשוט צו היילן פון די שעדליכע מאטריאל א רעמעדי געמאכט פון באצילן זיך צו היילן פון א באצילן אטאקע די ערשטע זאך דארף ווערן קלאר פעסגעשטעלט גענוי וועלכע סימפטאמען די פלאנצונג צום ביישפיל איז גורם.
איר פארשפרייטונג און אנגענומען ווערן
די האמעאפאטישע טעאריע איז דערווייל נישט איבערגעוויזן געווארן פאקטיש און טאקע צוליב דעם זענען די וויסנשאפטלער וואס מאכן אוועק די גרונדן וואס האמעאפאטיע האט אוועקגעשטעלט סיי אז דאס וואס טוט פאראורזאכן די סימפטאמען וועלן נישט היילן זיי נישט היילן און בעיקר מאכן זיי אוועק אז נאכן אויסמישן מיט וואסער טוט זי בכלל עפעס העלפן בשעת אז אין לעבערטארישע אינטערזוכונגען טרעפט מען גארנישט.
די נאציאנאלע פארזיכערונג פירמעס אין די פאראייניגטע שטאטן פון אמעריקע דעקן נישט קיין האמעאפאטישע באהאנדלונגען און טאקע צוליב דעם איז אנגענומען אין די וועלט אז האמעאפאטישע באהאנדלונג איז פיהל טייערער ווי די אללאפאטישער כאטש דער אללאפאטישער דאקטער נעמט געווענליך מער פאר זיין באהאנדלונג אבער דער פאציענט שפירט דאס נישט ווייל נישט ער צאלט נאר דער פארזיכערונגס פירמע, ביי די פריוואטע פארזיכערונג פירמעס איז יא פארהאן אז זיי זאלן דעקן האמעאפאטישע באהאנדלונגען.
די פעדעראלע FDA פון די פאראייניגטע שטאטן פון אמעריקע האט אנערקענט אין האמעאפאטיע אלס א היילמיטל און האלט אן אויפזיכט אויף האמעאפאטישע רעמעדיס זינט יאהר 1938, זיי ווערן ביי איר באטראכט אלס א מעדיצין אבער נאר אין א קאטעגאריע פון מעדיצין וואס קען פארקויפט ווערן אן א רעצעפט פון א דאקטער (OTC מעדיקאמענטן).
אבער מען דארף דא באטאנען אז עס איז נישט פארהאן קיינער וואס האלט אז א האמעאפאטיש רעמעדי קען שאטן זיכער נישט ווען זי איז שוין אפאר מאל געמישט מיט אנדערע פליסיגקייטן אז עס געפינט נישט קיין איין מאלעקול פון דעם אריגינעלן באשטאנדטייל.
און אויך לייגן זיי צו אז ווען דער האמעאפאט טוט דאס נישט אנצייכענען פארן פאציענט קען עס זיין גאר שעדליך.
דער האמעאפאטישער בליק
די האמעאפאטען פון זייער זייט האבן אן ענטפער אויף אלע טענות :
פאר אלעם זאגן זיי אז ווער עס פארשטייט ווי אזוי האמעאפאטיע ארבעט וועט גלייך פארשטיין אז האמעאפאטיע קען נישט און דארף נישט איבערגעוויזן ווערן פאקטיש אויף דעם וועג וואס די אללאפאטישע שיטה ווערט איבערגעוויזן, דער סבה פאר דעם איז ווייל ווי אויבן דערמאנט אז דער טעכנישע גאנג ווי אזוי האמעאפאטיע ווירקט אויפן קערפער איז אז ער וועקט אויף דעם קערפערס נאטורליכע היילונגס מיטל לויט דעם ווען א האמעאפאטישע רעמעדי ווערט אריין געטוען אינם קערפער וועט מען נישט זעהן קיין שום דירעקטע ווירקונג נאר מען וועט זעהן ווי פלוצונג ווערט ער געזונט אבער דער פארבינדונג מיטן רעמעדי ווערט נישט געזעהן דאס איז גורם אז כאטש אלע פארשונגען ווייזן אז אסאך מענטשען וואס האבן גענומען די רעמעדיס זענען געזונט געווארן מער ווי די מענטשען וואס האבן נישט גענומען גארנישט אדער נאר גענומען א פלעסיבא אבער וויבאלד עס ווירקט נאר אויף דעם אויבענדערמענטע וועג אויסערליך קוקט עס אויס  בלויז ווי א פלעסיבא ווייל אלעמאל ווען עס ווירקט יא קען מען זיך שטעלן א פראגע ווער זאגט הונדערט פראצענט אז די רעמעדי האט דאס גורם געווען אויסער דעם וואס דער וויסענשאפטלער לויט זייער נייגונגען וועלן נישט אננעמען נאר א זאך וואס ווערט פאקטיש אויפגעוויזען.
נאך א וויכטיגע פונקט איז דא ביי האמעאפאטיע איז אז עס איז פיל שווערער פאר א האמעאפאט צו פעסטשטעלן ווי אזוי צו באהאנדלען דעם פאציענט ווי אויבן דערמאנט ווי ביי א אלאפאט ממילא מאכט זיך זייער אפט אז עס זענען פארהאן האמעאפאטען וואס טויגן נישט אומווייניגסטענס געזאגט.
רעפערענצן
קאַטעגאָריע:אלטערנאטיווע מעדיצין
יעקב יחזקיהו גרינוואלד (א)
קליין|250px|הרב יעקב יחזקיהו גרינוואלד, פאפער רב הרב יעקב יחזקיהו גרינוואלד (ה'תרמ"ב - ב' אדר ה'תש"א) איז געווען דער רב פון פאפא און מחבר פונעם ספר "ויגד יעקב".
ר' יעקב יחזקיהו איז געבוירן צו זיין פאטער ר' משה גרינוואלד, דער "ערוגת הבושם" פון חוסט.
ער איז געווען רב אין פילע שטעט, ליקוב, צעהלים, הוניאד, און רב פון עדת ישראל פאפא, אונגארן. ער איז דער גרינדער און ערשטער רבי פון פאפא חסידות.
ער האט מחבר געווען דאס ספר ויגד יעקב.
ער איז נפטר געווארן ב' אדר ה'תש"א.
זיין זון איז געווען הרב יוסף גרינוואלד, דער פאפער רב פון וויליאמסבורג.
זיינע תלמידים
גרינוואלד, יעקב קאַטעגאָריע:פאפא
סעגא מעגא דרייוו
קליין|לינקס
די סעגא מעגא דרייוו (ענגליש: Sega Mega Drive, יאפאניש: メガドライブ), באקאנט מיטן נאמען סעגא דזשענעסיס (Sega Genesis, יידיש: "סעגא בראשית") אין צפון אמעריקע, איז א 16 ביט ווידעא שפיל קאנסאל פונעם פירמע סעגא.
עס איז ערשטנס באפרייט געווארן אין יאפאן אין 1988. עס איז פארקויפט געווארן דערפון ארום פערציג מיליאן שטיק איבער דער גארער וועלט.
קאַטעגאָריע:סעגא
וועסטקאם פארק באן סטאנציע
וועסטקאָם פאַרק  איז א נאציאנאלע באן סטאנציע אין וועסטקאָם פאַרק, גריניטש, לאנדאן, אויף דער נארד קענט ליניע וואס פארבינדט די פארשטעט (דעפטפארד, גריניטש, טשארלטאן, וואוליטש ביז דארטפארד, קענט) אויפן דרום ברעג פון דעם טעמז מיט די צענטראל-לאנדאן סטאנציעס.
זי איז אין טראוולקארט זאנע 3.
היסטאריע
וועסטקאָם פאַרק סטאנציע איז געעפנט געווארן אום 1טן מיי 1879 דורך דער דרום־מזרחדיקער אייזנבאן.
סאדאיסטערן
אין די נישט שפיץ שעה׳ן פארן:
וועבלינקען
קאַטעגאָריע:באן סטאנציעס אין לאנדאן קאַטעגאָריע:טעמזלינק סטאנציעס
איבערישער האלבאינזל
קליין|דער איבערישער האלבאינזל אין אייראפע דער איבערישער האַלבאינזל (פארטוגעזיש, און, , ), אויך באוואוסט מיטן נאמען איבעריע, איז א האלבאינזל פלאצירט אינעם ווייטן דרום־מערב פון אייראפע וואס שליסט איין די היינטיקע סואווערענע שטאַטן שפאניע, פארטוגאל, אנדארע, און טייל פון פראנקרייך, ווי אויך די בריטישע טעריטאריע פון גיבראלטאר. ער גרענעצט צו דרום־מזרח און מזרח דעם מיטלענדישן ים, און צום צפון, מערב און דרום־מערב דעם אטלאנטישן אקעאן. דער צפון־מזרח עק פונעם האלבאינזל איז די פירענעען בארגקייט, וואס טיילט דעם האלבאינזל פונעם איבעריקן טייל פון אייראפע. צום דרום טוט ער זיך דערנענטערן צום צפון בארטן פון אפריקע.
ער איז דער צווייטער גרעסטער האלבאינזל אין אייראפע, מיט א שטח פון אומגעפער 582,000 קוואדראט ק"מ.
וועבלינקען
קאַטעגאָריע:האלבאינדזלען קאַטעגאָריע:אייראפע קאַטעגאָריע:אידישע יישובים אין אייראפע
זשאק קארטיער
קליין|זשאק קארטיער, לויט א בילד פונעם 18טן יארהונדערט זשאַק קאַרטיער (31סטן דעצעמבער 1491 - 1טן סעפטעמבער 1557) איז געווען א פראנצויזישער אויספארשער וואס האט תובע געווען די טעריטאריע פון קאנאדע פאר פראנקרייך.
ביאגראפיע
קארטיער איז געבוירן געווארן אין סאן-מאלא, פראנקרייך. פראנסוא דער ערשטער, מלך פון פראנקרייך האט אים געקליבן אויסזוכן "געוויסע אינזלען און לענדער אויף וואס ס'איז געזאגט אז זיי האבן גאר א סך גאלד און אנדערע ווערטפולע זאכן".
זיין צווייטע רייזע איז ער ארויסגעפארן דעם 19טן מיי 1535 מיט דריי שיפן.
דעם 23סטן מיי 1541 איז ארויסגעפארן אויף זיין דריטער און לעצטער רייזע קיין קאנאדע.
פון 1542 האט ער פארברענגט אין סאן-מאלא וואו ער איז געשטארבן אין 1557.
וועבלינקען
קאַטעגאָריע:פראנצויזן קאַטעגאָריע:אויספארשערס
איסר יהודה אונטערמאן
קליין|הרב איסר יהודה אונטערמאן, תש"ט הרב איסר יהודה אונטערמאן (י"ד ניסן ה'תרמ"ו - כ"ד שבט ה'תשל"ו) איז געווען דער אשכנזישער הויפט רב פון ישראל פון תשכ"ד ביז תשל"ב.
לעבנסגעשיכטע
איסר יהודה אונטערמאן איז געבוירן אין בריסק (היינט אין בעלארוס) צו זיין פאטער ר' אליהו און זיין מוטער שיינא.
ער האט געלערנט ביים בריסקער דיין, רבי שמחה זעליג ריגער, און ביי די צוועלף יאר איז ער געגאנגען לערנען מיט דער ערשטער חבורה וואס האבן געלערנט אין דער ענף עץ חיים ישיבה אין מאלטש אונטער רבי זלמן סענדער כהנא שפירא, און שפעטער אונטער רבי שמעון שקאפ. נאך זיין חתונה מיט רחל לאה יעלין האט ער געלערנט אין דעם כולל פון דער וואלאזשינער ישיבה, וואו ער האט באקומען היתר הוראה פון רבי רפאל שפירא און פון רבי שמחה זעליג ריגער], דעם בריסקער דיין. דערנאך האט ער אליין געעפנט א ישיבה אין ווישנעווע (נישט ווייט פון וואלאזשין) אין יאר תר"ע.
ער איז נפטר געווארן אין תשל"וֹ און באערדיגט אין הר הזיתים.
רבנות
אין תרפ"ד איז ער באשטימט געווארן רב פון ליווערפול, ענגלאנד, וואו ער האט געדינט אין דעם אמט 22 יאר. אין תש"ו איז ער געווארן דער דריטער הויפט רב פון תל אביב, ביז תשכ"ו, ווען ער איז באשטימט געווארן הויפט רב פון ישראל.
זיינע תורות זענען געדרוקט אין דעם ספר "שבט מיהודה".
רעפערענצן
קאַטעגאָריע:ליטווישע רבנים קאַטעגאָריע:ענגלישע רבנים קאַטעגאָריע:רבנים אין ישראל קאַטעגאָריע:הויפט רבנים קאַטעגאָריע:נקבר אין הר הזיתים
מסכת תמיד
מסכת תמיד איז די ניינטע מסכתא פון סדר קדשים אין משניות, די מסכתא האנדלט ארום דעם קרבן תמיד, און די טעגליכע עבודות אין בית המקדש.
נעמען פון די פרקים אין דער מסכתא
קאטעגאריע:משניות קאטעגאריע:גמרא
עוז והדר
קליין|א באנד פונעם ״עוז והדר״ ש״ס
עוז והדר איז אן תורה אנשטאלט וואס ערצייגט ספרים אויף א נייעם הערליכן פארמאט אז עס זאל זיך לערנען מיט א געשמאק, וואס ווערט אנגעפירט דורך הגאון ר' יהושע לייפער פון די גרויסע דיינים אין שיכון סקווירא, מאנסי, אן איידעם פון רבי משה ניישלאס אב"ד שיכון סקווירא, וואס האט זיך אנגעהויבן מיט א קליין כולל אין סקווירא שטעטל און זיך אויסגעוואקסן אויף א וועלטס פארנעם. דער אנשטאלט איז הויפטקווארטירט אין ירושלים, מיט צווייגן אין ביתר און בית שמש.
דער אנשטאלט באשעפטיגט זיך שוין 25 יאר אין דריקן די נייע מהדורה פון דעם תלמוד בבלי, אונטער הרב יוסף סאמעט און הרב עזריאל לוי אן אייניקל פון ר' שמואל שאול לוי, ראש הקהל פון עדת יראים אין פאריז).
היסטאריע
דער אנשטאלט איז געעפנט געווראן דורך א קליינעם כולל אין שיכון סקווירא, וואס נעמט זיך איבער ארבעטן מסכת גיטין אלס א דער ערשטער קערנדל פון דעם ש"ס פראיעקט. די ארבעט דריקט תוצאות, און תלמידי חכמים פון דער גאנצער וועלט, נעמען זיך צאם, צו העלפן צום גרויסן פרויקט, וואס שנעלערהייט האט א ריזיגע הצלחה. אז דער ש"ס פון עוז והדר, ווערט באקאנעט אלץ די בעסטע מהדורה, וואס א סך גדולי ישראל, אין דעם שפיץ הרב יוסף שלום אלישיב, לערנען מיט דעם. ארום דער גאנצער וועלט, און בפרט אין עולם הישיבות אלע ווילן דעם 'עוז והדר'ס' ש"ס צו לערנען.
א גרופע תלמידי חכמים פון ארץ ישראל בראשות הרב מנחם מענדל פאמעראנץ האלטן ביי מאכן א ביאור אויפן גאנצן תלמוד בבלי, זאל זיין קלאר צו יעדן איינעם. די מהדורה ווערט גערופן מתיבתא. די ערשטע מתיבתא גמרא'ס האט מען ארויסגעגעבן אין תשס"ה, און ביז תשע"ד זענען דא שוין 85 בענדער, און די ארבעט איז נאך נישט פארטיג.
די פירמע היינט צוטאג'ס
פאלגנד איז א טיילווייזער ליסטע פון ספרים וואס זענען איבערגעארבעט געווארן צו הערליכן פארעם אז עס איז א נסיון נישט צו ווערן קיין תלמוד חכם.
וועבלינקען
קאטעגאריע:ספרים אגיטירער קאַטעגאָריע:ארגאניזאציעס אין ישראל
לוצערן
'לוצערן איז די הויפטשטאט פון דער לוצערנער קאנטאן אין צפון־צענטראל שווייץ אויפן בארטן פון דער לוצערנער אזערע (Vierwaldstättersee). לוצערן איז לאנג א צענטער פון טוריזם, טראנספארט, טעלעקאמוניקאציע און רעגירונג. לוצערן האט די גרעסטע באפעלקערונג אין צענטראל־שווייץ.
לוצערן האט היינט עטלעכע 78,100 באוואוינער, אבער ווייניג יידן
לוצערנער יידנטום
די יידישע קהילה אין לוצערן איז געגרינדעט געווארן אין יאר 1867, מיט נאר צוואנציג משפחות און אן קיין ארגאניזירטע קהילה באדינונגען. נאך עטלעכע יאר איז אהין געקומען אברהם ערלאנגער וואס האט איינגעארדנט די ארטיגע יידן אין א קהילה, האט געבויט א מקווה (פון די איינציגע אין דער גארער שווייץ אין יענער תקופה). אויף סוכות האט ער געבויט א סוכה און אין יאר 1912 האט ער איניציאטירט אויפשטעלן די שטאטישע שול (וואס גייט אָן ביז היינט). ערלאנגער האט אויך געדינט ווי נשיא פון דער חברה קדישא אין לוצערן. נאך זיין פטירה האט מען געשריבן אויף אים אז ער איז געווען דער גרינדער פון דער קהילה. ביי איר שפיץ האט די קהילה געציילט עטלעכע 150 משפחות, אבער היינט וואוינען דארט נארך פערציג יידישע משפחות. די יידישע קהילה פירט א ישיבה קטנה אין דער אלטער שול אויף ברוכשטראסע און א מקוה פאר פרויען און פאר מענער.
כ"ד אדר ב'
זעט אויך
כ"ד באדר ב'
לוצערן
לוצערנער יידנטום
די שטאט האט אמאל געהאט דארט א ישיבה, געגרינדעט דורך רבי משה סאלאווייטשיק, וואס איז געווארן שטארק מפורסם אונטער דעם ראשי ישיבה רבי יצחק דוב קאפלמאן, וואס איז נפטר געווארן אין תשע״א. די ישיבה האט זיך פארמאכט סוף תשע"ה (2015) צוליב חובות.
וועבלינקען
קאַטעגאָריע:שטעט אין דער שווייץ
אוניווערסיטעט פון עדינבורג
קליין|דער "אלטער קאלעדזש" פונעם אוניווערסיטעט דער אוניווערסיטעט פון עדינבורג, געגרינדעט אין 1583, איז א פארשונג אוניווערסיטעט פלאצירט אין עדינבורג, די הויפטשטאט פון סקאטלאנד. דער אוניווערסיטעט, וואס געפינט זיך אין דער אלטשטאט, איז באשטימט געווארן דורך אונעסקא פאר א וועלט ירושה ארט. דער אוניווערסיטעט איז קלאסיפיצירט געווארן 20סטער אין דער וועלט אין 2011.
מנחם מענדיל האגער (זאבלאטאוו)
רבי מנחם מענדיל האגער זצ"ל (ה'ת"ר (אומגעפער) - ה'תר"ע (אומגעפער) ), רב אין זאבלאטאוו.
אוניווערסיטעט פון עדינבורג
ענדיבורג קאַטעגאָריע:סקאטלאנד
מנחם מענדיל האגער (זאבלאטאוו)
אפשטאם
רבי מנחם מענדיל איז געבוירן אין יאר ה'ת"ר (אומגעפער), צו זיין פאטער הרב יעקב האגער, רב אין זאבלאטאוו, א זון פון הרב דוד האגער, רב אין זאבלאטאוו, א זון פון הרב מנחם מענדיל האגער פון קאסאוו, "דער אהבת שלום", א זון פון הרב יעקב קאפיל חסיד. און צו זיין מוטער מרת הינדא א טאכטער פון הרב יהודה צבי אייכנשטיין פון ראזלא.
רבנות
נאך זיין פאטער'ס פטירה אין יאר ה'תרמ"א איז רבי מנחם מענדיל געווארן דער ממלא מקום פון פאטער אין זאבלאטאוו.
הסתלקות
רבי מנחם מענדיל איז נפטר געווארן אין יאר ה'תר"ע (אומגעפער) ).
פאמיליע
רבי מנחם מענדיל האט געהייראט מרת נעכעלע א טאכטער פון הרב יצחק לייביש טויב פון חאטין, א זון פון הרב משה חיים טויב א זון פון הרב יצחק אייזיק טויב פון קאלוב. זייערע קינדער:
רעפערענצן
קאטעגאריע:קאסאוו
שלום (צייטונג)
שָׁלוֹם (Şalom) איז א יידישע צייטונג געגרינדעט אין 1947 און ווערט פארעפנטליכט אין טערקיי. רוב פון דער צייטונג איז אויף טערקיש, אויסער איין בלאט געשריבן אין לאדינא.
זינט מערץ 2005 האבן זיי צוגעלייגט א ביילאגע אין לאדינא.
עס ווערט געליינט ביי ארום פינעף טויזנט, דאס מערהייט זענען אבאנירער וואס א טייל פון זיי זענען אויסער טערקיי.
מסכת מדות
מסכת מדות איז די צענטע מסכתא פון סדר קדשים אין משניות, די מסכתא האנדלט ארום אויסזעהן פון דעם בית המקדש און די עזרות.
נעמען פון די פרקים אין דער מסכתא
קאטעגאריע:משניות קאטעגאריע:גמרא
חיים מאיר יחיאל שפירא
רבי חיים מאיר יחיאל שפירא זצ"ל (ה'תקמ"ט - ט"ו אייר ה'תר"ט), באקאנט אלס דער שרף פון מאגלניצא.
רבנות
רבי חיים מאיר יחיאל איז געווען א תלמיד פון זיין זיידן, דער קאזשניצער מגיד, פון חוזה פון לובלין, פון ייד הקדוש, פון אפטער רב, פון דעם הייליגן רוזשינער און נאך צדיקים.
צוזאמען מיט רבי יצחק ווארקער איז ער געווען נשיא פונעם פוילישן כולל רבי מאיר בעל הנס פאר די ארימע יידן אין ארץ ישראל.
הסתלקות
רבי חיים מאיר יחיאל איז נפטר געווארן אין ווארשע, ט"ו אייר ה'תר"ט.
פאמיליע
רבי חיים מאיר יחיאל האט געהייראט מרת פייגא, א טאכטער פון הרב אלעזר ווייסבלום, פון ליזשענסק, א זון פון דעם נועם אלימלך. זייערע קינדער:
רעפערענצן
קאטעגאריע:פוילישע אדמורי"ם קאטעגאריע:קאזשניץ
די באוועגונג
די באוועגונג איז א צענטער־לינקע פאליטישע פארטיי אין ישראל וואס האט זיך פארמאסטן אין די כנסת וואלן 2013. די פירערין פון דער פארטיי איז ציפי ליבני. די פארטיי האט באקומען 6 מאנדאטן.
דעם 27סטן נאוועמבער 2012 האט לבני געמאלדן די נייע פארטיי "די באוועגונג" וואס גייט זיך פארמעסטן אין די קומענדיקע כנסת וואלן. דעם 3טן דעצעמבער האט דער כנסת קאמיטעט באשטימט אז זיבן דעפוטאטן פון דער קדימה פראקציע זענען אריבער צו דער באוועגונג פראקציע. די זיבן דעפוטאטן זענען: רחל אדאטא, מאדזשאלי וואהאבי, אורית זוארעץ, יואל חסון, ראבערט טיוויאיעוו, שלמה מאלא ומאיר שיטרית.
אין די 2013 וואלן האט די פארטיי באקומען 6 מאנדאטן: ציפי לבני, עמרם מצנע, עמיר פרץ, אלעזר שטערן, מאיר שיטרית, דוד צור.
קאַטעגאָריע:פאליטישע פארטייען אין ישראל
ראגוזא
ראַגוזאַ ( און נאכהער Ragusium; ) איז אן אוראלטע שטאט אין קראאטיע וואס ליגט לעבן דעם אדריאטישן ים. פריער איז די שטאט געווען אן אייגענע רעפובליק.
קאַטעגאָריע:שטעט אין אייראפע קאַטעגאָריע:קראאטיע
ווישנעווע
ווישנעווע (, ווישנעווא;, ווישניעווא) איז א שטעטל אין וואלאזשינער ראיאן, מינסקער וואבלאסט, בעלארוס, נישט ווייט פונעם גרענעץ מיט ליטע. ביזן ערשטן וועלט קריג איז די שטאט געווען אין אשמיאניער דיסטריקט, ווילנער גובערניע, רוסלענדישע אימפעריע; פון 1921-1939 איז זי געווען אין דעם וואלאזשינער דיסטריקט, נאווהארדיקער גובערניע פון דער צווייטער פוילישער רעפובליק.
אין 1907 האבן געוואוינט אין ווישנעווע 2650 מענטשן, פון זיי 1863 יידן. כמעט די גאנצע יידישע באפעלקערונג איז געווארן ליקווידירט דורך די נאציס ביים צווייטן וועלט קריג. אום 30סטן אויגוסט 1942 האבן די עס.עס. געהרגעט 1100 יידן פון ווישנעווע, און די איבערגעבליבענע יידן האט מען געפירט אין דער וואלאזשינער געטא. קיין יידן בלייבן נישט אין דער שטאט.
אין תר"ע האט הרב איסר יהודה אונטערמאן געעפנט א ישיבה אין ווישנעווע.
רעפערענצן
קאַטעגאָריע:שטעטלעך אין בעלארוס קאַטעגאָריע:אידישע יישובים אין אייראפע
נאציאנאלע באן
נאציאנאלע באן (National Rail) איז א האנדל-מארקע פון דער אסאסיאציע פון באן פארקער אונטערנעמונגען אין גרויסבריטאניע. אומגעפער צוואנציק פריוואטע געזעלשאפטן אפערירן די באנען זייט דעם פריוואטיזירן פון בריטישער באן. זיי זענען אומאפהענגיק, אבער זיי ניצן דעם נאמען "נאציאנאלע באן" פארן נאציאנאלן באן נעצווערק.
ליכט (לעמפל)
קליין|ליכטלעך א ליכט אדער לעמפל איז א מיטל צו שאפן ליכטיקייט. פאר דער ערפינדונג פון עלעקטריע איז א ליכט געווען כמעט דער איינציגער וועג צו זען ביינאכט. א ליכט דארף האבן ברענשטאף וואס קען זיין פליסיג אדער וואקס און א קנויט. ווען מען צינדט אן דעם קנויט ציט ער דעם ברענשטאף און ברענט.
נאציאנאלע באן
קאַטעגאָריע:באן טראנספארט אין גרויסבריטאניע
ליכט (לעמפל)
יידישקייט
ביי יידן צינדט מען ליכט:
אין דעם בית המקדש פלעג מען צינדן יעדן טאג די מנורה מיט איילבירטן אויל.
וואקסענע ליכט איז שוין אן אור אלטער מנהג צו צינדן ביי אידישע צערעמאניעס, צ.ב.ש. הבדלות ביי א חתונה, הבדלות מוצאי שבת קודש, יארצייט ליכט, און אפילו סתם א שבת בעפאר עס איז ארויסגעקומען די פאראפין וואס דעמאלטס איז דאס געווען דער איינציגער באנוצבארער כשר'ע ליכט וואס איז געווען אין עקזיסטענץ.
קאַטעגאָריע:יידישקייט קאַטעגאָריע:געצייג קאַטעגאָריע:פייער
פאלם טרי, ניו יארק
פאלם טרי איז א טאון אין ניו יארק, געגרינדעט אין יאר תשע"ט (2019). זי אינהאלט אין זיך בלויז דאס ווילידזש קרית יואל.
היסטאריע
צוליב דאס כסדרדיגע וואקסן פון קרית יואל האט זיך עטליכע מאל אויסגעפעלט צו אנעקסירן נאך שטחים צום ווילידש און דארט טוישן די זאנירונג כדי צו קענען בויען מער הייזער אויף די שטחים.
נאמען
קאַטעגאָריע:שטעטלעך אין ניו יארק
משה פרידמאן (דיין)
הרב משה פרידמאן איז דער דיין פון דער סאטמאר 53 ארונים שול אין בארא פארק, און דער מחבר פונעם ספר "הוסיף משה".
12טן יולי
דעם 12טן יולי איז דער 193סטער טאג פון יאר (194סטער אין אן עיבור־יאר) אינעם גרעגאריאנישן קאלענדאר. ביז צום סוף יאר, בלייבן נאך 172 טעג.
משה פרידמאן (דיין)
ביאגראפיע
ר' משה פרידמאן איז א זון פון רבי מענדל פרידמאן, א מגיד שיעור אין דער סאטמארער ישיבה גדולה, און דער פארפאסער פון דעם ספר ״זכרון מנחם״. זיין זון ר' משה האט צוגעלייגט צי דעם זיין ספר "הוסיף משה".
12טן יולי
פייערטעג
12
משה פרידמאן (דיין)
ביאגראפיע
ר' משה פרידמאן איז אן איידעם פון ר' יחזקאל ראטה, קארלסבורגער רב. מיט דעם שתדלנות פון זיין שווער איז ער געווארן אויפגענומען אלס דיין אין סאטמאר ביהמ"ד אויף 10טער עוועניו אין בארא פארק. ווען די ארונים האבן באזייטיגט ר' חיים דוד כ"ץ פון סאטמאר 53 האבן זיי אים איבערגעגעבן זיין פלאץ אלס דיין.
ער גיט אויך דעם הכשר אויף דער יאטקע פון די ארונים אין בארא פארק, צוזאמען מיט הרב אפרים שמעון לייכטאג.
קאַטעגאָריע:דיינים קאַטעגאָריע:סאטמאר קאַטעגאָריע:מענטשן פון בארא פארק
לעקן
קליין|א [[טיגער לעקט זיך זעלבס נאך א געשמאקע סעודה.]] לעקן איז דער אקט פון אריבערפירן דעם צינג איבער אן אויבערפלאך, טיפיש אדער צו איבערגעבן שפייאכץ אויף אן אויבערפלאך אדער צו זאמעלען פליסיגקייט אויפן צינג צו פארדייען אדער סתם צו שפירן פארגעניגען.
אסאך באשעפענישן און בעלי חיים צערטלען זיך, פוצן זיך, און טרונקען דורך די אקט פון לעקן.
וועבלינקען
קאטעגאריע:אויפפיר
גאולה אבן סער
גאולה אבן סער איז אַ ישראל זשורנאַליסטקע און ראַדיאָ און טעלעוויזיע פּערזענלעכקייט. זי פּרעזענטירט די פּראָגראַם "דער עולם הבוקר" אויף נעצווערק קאנאל 13. פריער "מאָרגן טוב ישראל" און "יומן" אויף קאַנאַל 1 און דערנאָך די הויפּט נייַעס אויף דער קאַנאַל ביז איר פּענסיע אין דעצעמבער 2018, די נייַעס זשורנאַל "די וואָך מיט גאולה" אויף קאן קאנאל 11 און די אקטועלע פראגראם און די טעגליכע אינטערוויוען "ערב ערב".
משפחה
גאולה איז די ווייב פון פאליטיקער גדעון סער. קאַטעגאָריע:ישראלים קאַטעגאָריע:זשורנאליסטן קאַטעגאָריע:לעבעדיגע מענטשן
מרקד על תלת
מרקד על תלת (יודיש: טאנצן אויף דריי) איז א חסידישע־מוזיק אלבאם ערשינען אום שבט תשס"ז, ארויסגעגעבן דורך נפתלי שניצלער פון מזמור.
אין דעם אלבאם זינגען יוסי מייער, יואלי שווארץ און יואלי גרינפעלד אלטע חסידישע לעבעדיגע ניגונים.
די מוזיק איז געשפילט דורך די פרייליך ארקעסטער מיט מענדי הערשקאוויטש.
עס איז געווען די ערשטע אלבאם צו זינגען פאר יוסי מייער, וועלכע האט איהם ארויפגעברענגט אויף דער מוזיק ארענע.
דער טיטל איז אינספירירט פון דער גמרא אין כתובות אז רב שמואל בר רב יצחק היה מרקד אתלת, וועלכע איז דאן באקאנט געווארן צוליב וואס רבי אהרן טייטלבוים האט ביי א משפחה חתונה כסדר געזאגט תורה אויף דער מימרא.
ניגונים
דער אלבאם פארמאגט ניינצן טרעקס מיט באקאנטע חסידישע היטס, ווי למשל:
וועבלינקען
קאַטעגאָריע:אידישע אלבאמען קאטעגאריע:מוזיק קאטעגאריע:סאטמאר
משה יצחק געווירצמאן
הרה"צ ר' משה יצחק געווירצמאן (י"ב טבת ה'תרמ"ב - י' תשרי ה'תשל"ז) (אדער ר' איציקל ווי ער איז גערופן געווארן בלשון חיבה) איז געווען דער ערשטער פשעווארסקער רבי אין אנטווערפן.