cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
באקען זיך מיט דיין פלייש
באַקען זיך מיט דיין פלייש (ענגליש: "Meet Your Meat") איז א 2002 קורצער דאקומענטארער פילם איבער די גרויזאמע אקטן וואס קומען פאר ביי די אינדוסטריעלע פלייש-פאבריקן, געשאפן דורך די פיטא ארגאניזאציע.
וועבלינקען
קאטעגאריע:ענגליש שפראכיגע פילמען קאטעגאריע:אמעריקאנישע פילמען קאטעגאריע:2002 פילמען
גיי, הונט. גיי! (טעלעוויזיע סעריע)
'''גיי, הונט. גיי!' (ענגליש: Go, Dog. Go!'') איז אן אמעריקאנישע אנימירטע טעלעוויזיע סעריע באשאפן דורך אדם פלצמאן פאר נעטפליקס. זי האט אנגעהויבן דעם 26 יאנואר 2021.
כאראקטערן
די סעריע איז מערסטנס וועגן די הינט וואס וואוינען אין דעם פיקטיוון פאוסטאן שטאָט.
וועבלינקען
קאַטעגאָריע:טעלעוויזיע סעריעס פאר קינדער קאַטעגאָריע:אנימירטע טעלעוויזיע סעריעס
חיים לענסקי
קליין|חיים לענסקי חיים לענסקי (העברעיִש: חיים לנסקי; 1905 – 1943 ) איז געווען אַ העברעיִשער דיכטער.
ביִאָגראַפיע
ער איז געבוירן געוואָרן 1905 אין דער שטאָט סלאָנים פון דער גראָדנער גובערניע (דעמלט – אין באַשטאַנד פון דער רוסלענדישער אימפּעריע, איצט – אין באַשטאַנד פון ווײַסרוסלאַנד). חיים לענסקי האָט באַקומען אַ טראַדיציִאָנעלן ייִדישן חינוך. ערשטע לידער האָט ער אָנגעשריבן אין דער עלטער פון 12 יאָר. אין 1921 האָט ער זיך איבערגעצויגן קיין ווילנע און זיך געלערנט דאָרט אין לערער-סעמינאַר "תרבות". האַרבסטצײַט אין 1923 איז דער דיכטער אומלעגאַל איבערגעגאַנגען די סאָוועטישע גרענעץ כדי קומען צו זײַן פאָטער, וועלכער האָט געאַרבעט אלס בארג-אינזשעניער אין באַקו. די סאָוועטישע גרענעץ-וואַך האָט אים פאַרהאַלטן און ער איז אָנגעקומען קיין באַקו נאָר אין סוף 1924. דאָרט האָט האָט ער פאַרדינט אויפן לעבן מיט אונטעריכטן העברעיִש און מיט פאַרעפנטלעכן דערציילונגען און לידער אויף ייִדיש אין דער אָרטיקער ייִדישער פּרעסע. אין 1925 איז אַריבערגעפאָרן קיין לענינגראַד. דאָרט האָט ער געלעבט ביז 1934 און געאַרבעט ווי אַ פּשוטער אַרבעטער אין אַרטעל "עמל", וועלכע איז געגרינדעט געוואָרן דורך דער ציוניסטישער באַוועגונג "החלוץ".
איינצײַטיק האָט חיים לענסקי געשריבן לידער אויף העברעיִש און געשיקט זיי קיין ארץ ישראל, וווּ זיי זײַנען פאַרעפנטלעכט געוואָרן אין אַלמאַנאַכן "כתובים" (1928 – 1930), "גלים" (1929 – 1930), "מאזניים" (1930 – 1933 און 1935 – 1939) און "גיליונות" (1934 – 1937). חיים לענסקי האָט אונטערגעהאַלטן אַ קאָרעספּאָנדענץ מיט חיים נחמן ביאַליקן, וועלכער האָט הויך געשעצט דעם טאַלאַנט פונעם יונגן דיכטער און געפּרוּווט העלפן אים פאַרלאָזן דעם ראַטנפאַרבאַנד און עולה זײַן.
אין 1934 איז חיים לענסקי אַרעסטירט געוואָרן און פאַרמשפּט אויף 5 יאָר פון לאַגערן "פאַר קאָנטררעוואָלוציִאָנערער טעטיקייט" (פאַר דעם, וואָס ער האָט פאַרפאַסט לידער אויף העברעיִש און איבערשיקט זיי אין אויסלאַנד). האַרבסטצײַט 1939 איז דער דיכטער באַפרײַט געוואָרן. מע האָט אים ניט דערלויבט וווינען אין לענינגראַד און ער האָט זיך באַזעצט אין מאַלאַיאַ ווישעראַ, 150 קילאָמעטער פון לענינגראַד. אין 1941 האָט מען אים ווידער אַרעסטירט און געשיקט אין לאַגער. ידיעות וועגן אים רײַסן זיך איבער אַרום 1943. ס'איז דאָ פאַרשיידענע סברות וועגן זײַן אומקום.
חיים לענסקיס לידער, בתוכם אָנגעשריבענע אין לאַגערן, האָט מען איבערגעפירט קיין ישראל אין 1958 און אַרויסגעגעבן. דאָס איז אַן אוניקאַלער ליטעראַרישער דענקמאָל, וועלכער דערציילט אויף העברעיִש וועגן סטאַליניסטישע לאַגערן.
וועבלינקען
קאַטעגאָריע:ליטווישע יידן קאַטעגאָריע:סאוועטישע דיכטער קאַטעגאָריע:יידישע דיכטער
מאביל-עפ
עפּל זענען אזאָנע קליינע פראגראמען וואס מ׳קען דאונלאודן אויף סמארטפאונס און אויף טאבלעטן
עץ חיים
קליין|250px|די אלטע געביידע אין [[יפו גאס (ירושלים)|יפו גאס (2010)]] קליין|250px|פאטאגראפיע פון די אנהייב יארן פונעם 20סטן יארהונדערט פון די מלמדים אין ישיבת "עץ חיים", ווען זי איז געווען פלאצירט אין דער '[[חורבה' שול.]]
ישיבת עץ חיים איז דער נאמען פון אן אוראלטער ישיבה פונעם אלטן יישוב אין ירושלים, וואס שליסט איין א תלמוד תורה, ישיבה און א כולל.
היסטאריע
י"ח סיון ה'תר"א (יוני 1841) האט הרב שמואל סאלאנט געגרינדעט דעם "עץ חיים" תלמוד תורה. די קלאסן זענען געווען פארשפרייט צווישן פארשידענער חדרים אין דער אלטשטאט. ערשט אין תרי"ז (1857) האט מען צענטראליזירט די תלמידים אין א גרופע געביידעס אינעם חצר פון דער חורבה שול, צוזמען מיטן ירושלימער בית דין, ווען מ'האט געגעבן צו דער תלמוד תורה דעם נאמען "ישיבת עץ חיים".
די נשיאים פונעם מוסד זענען געווען הרב ישעיה בארדאקי, הרב שמואל סאלאנט, הרב משה יהודה לייב פון קוטנא און הרב שמעון זרחי פון טאבריג.
די ערשטע ראשי ישיבה זענען געווען הרב שמואל סלנט און הרב משה נחמיה כהנאוו. פון תרי"ז ביז תרכ"ה האט געדינט אויך הרב משה יהודה לייב פון קוטנא, און נאך דער פטירה פון הרב כהנאוו האט געדינט הרב אליעזר דן רלב"ג (תרמ"ז-תרנ"ה).
ווען הרב איסר זלמן מעלצער איז ארויפגענומען קיין ארץ ישראל אין תרפ"ה (1925) האט מען אים באשטימט ראש ישיבה ביז זיין פטירה. מען האט באשטימט הרב אריה לעווין משגיח פון דער תלמוד תורה.
נאך דער פטירה פון הרב מעלצער האט מען באשטימט זיין איידעם הרב אהרן קאטלער ראש ישיבה, און ווען ער איז געווען אין ארץ ישראל האט ער געזאגט א שיעור אין דער ישיבה יעדע וואך.
היינט
אין דער ראם פון דער תלמוד תורה לערנען מער ווי 500 תלמידים, אויך זענען פאראן נאך צווייגן פון דער תלמוד תורה, אין רמות און אין גבעת שאול געגנט, ביתר עילית.
באקאנטע תלמידים פון עץ חיים
קאַטעגאָריע:ישיבות אין ירושלים
27סטן נאוועמבער
27 נאוועמבער איז דער 331סטער טאג פון יאר (332סטער טאג אין אן עיבור־יאר). אינעם גרעגאריאנישן קאלענדאר. ביז צום סוף יאר, בלייבן נאך 34 טעג.
געבוירן
נאוועמבער 27
דעמאקראטישע רעפובליק פון קאנגא
די דעמאקראטישע רעפובליק פון קאנגא, פריער זאַאירע, איז א לאנד אין צענטראלער אפריקע, מיט א קורצן בארטן אויפן אטלאנטישן אקעאן (37 ק"מ). זי איז דאס דריטע לאנד אין אפריקע לויט שטח נאך סודאן און  אלזשיר, און דאס 12טע גרעסטע אין דער וועלט. די דעמאקראטישע רעפובליק פון קאנגא, מיט א באפעלקערונג פון כמעט 71 מיליאן, איז דאס 18טע מערסטע באפעלקערט לאנד אין דער וועלט. איר הויפשטאט איז קינשאזע.
דאס לאנד גרענעצט די צענטראלע אפריקאנער רעפובליק און סודאן צו צפון; אוגאנדע, רוואנדע און בורונדי צו מזרח; זאמביע און  אנגאלא צו דרום; און די רעפובליק פון קאנגא און דעם אטלאנטישן אקעאן צו מערב. אויך צו מזרח איז טאנזאניע אריבער דער טאנגאניקע אזערע. דער איינציגער צוטריט צום אקעאן איז דער 37 ק"מ אטלאנטישער בארטן ביי מואנדע, און דאס 9 ק"מ ברייט מויל פונעם קאנגא טייך וואס פליסט אריין אין איינגאס פון גינע.
יידישע געמיינדע
די ערשטע יידן זענען געקומען אין קאנגא פון מזרח אייראפע אין 1907 ווען דאס לאנד איז געווען א בעלגישע קאלאניע. די געמיינדע איז געוואקסן ביז 2,500 מענטשן. ווען בעלגיע האט פארלאזט קאנגא אין 1960 האבן רוב פון די יידן עמיגרירט. אין 2011 האט קינשאזע א קליינע קהילה פון 150 יידן מיט א שול, א שולע און א חב"ד הויז. אויך וואוינען עטלעכע יידן אין לומומבאשי אין דרום־מזרח קאנגא.
פתח תקוה קרית אריה באן סטאנציע
32.10615°N, 34.86234°W די פתח תקוה - קרית אריה באן סטאנציע איז א פאסאזשירן באן סטאנציע פון ישראל באנען. זי געפינט זיך אין צפון־מערב פון דער שטאט פתח תקוה, אין דער אינדוסטריעלער זאנע קרית אריה. די סטאנציע געפינט זיך אויף דער ירקון ליניע וואס ציט זיך צווישן תל אביב און כפר סבא. מען האט געעפנט די סטאנציע נפתחה מוצאי שבת דעם 3טן מיי 2008.‏‏
רוטעס
צוויי באנען פארן יעדע שעה אין ביידע ריכטונגען, און אין די שפיץ צייטן, דריי באנען א שעה.
רעפערענצן
קאַטעגאָריע:באן סטאנציעס אין ישראל קאַטעגאָריע:פתח תקוה
לאזורקע
לאַזורקע אדער הימלבלוי איז א העלער בלוי קאליר, האלבוועג צווישן בלוי און ציאן.
קאַטעגאָריע:קאלירן
Azure (color) תכלת
16טן דעצעמבער
16 דעצעמבער איז דער 350סטער טאג (351סטער אין אן עיבור־יאר), אין דער 49סטער וואך אינעם גרעגאריאנישן קאלענדאר. ביז צום סוף יאר, בלייבן נאך 15 טעג.
געשטארבן
1922 - אליעזר בן יהודה, זשורנאַליסט און לעבעדיקער פֿון דער העברעישער שפּראַך
פאסירונגען
16
19טן יולי
דעם 19טן יולי איז דער 200טער טאג פון יאר (201טער אין אן עיבור־יאר) אינעם גרעגאריאנישן קאלענדאר. ביז צום סוף יאר, בלייבן נאך 165 טעג.
פייערטעג
19
יוסף
קליין| יוסף ואסנת (ציור) יוֹסֵף -איז געווען דער עלטערער זון פון יעקב און רחל. מען רופט אים יוסף הצדיק. אין פסוק שטייט אז זיין מאמע רחל האט אים געגעבן דעם נאמען ווייל זי איז געווען קינדערלאז יארן לאנג און יעצט האט זי געבעטן נאך א זון: "וַתִּקְרָא אֶת שְׁמוֹ יוֹסֵף, לֵאמֹר יֹסֵף ה' לִי בֵּן אַחֵר" (בראשית פרק ל' כ"ד). יוסף איז געווען יעקב'ס בן זקונים. ער איז נפטר געווארן א' תמוז.
אטמיאטריע
ווי אזוי די לופט האט א השפעה אויף מענטשן.
יוסף
יוסף און זיין משפחה
יוסף האט חתונה מיט אסנת אין מצרים. זיי האבן געהאט צוויי קינדער, מנשה און אפרים.
זעט אויך
קאַטעגאָריע:קינדער פון יעקב
די וואך
זיי זענען פאפולער צוליב זייער ב'טעמ'ט און געשמאק צו ליינען
נאך א גוטע נקודה האט די וואך, איז די "עמך בילדער", וועלכע איז א חידוש פון דער גרינדער און בעה"ב ר' הערשל רובינשטיין, ווען ער טוט כסדר אריינלייגן בילדער פון עמך אידן, צו איז דאס ביים ארבעט, אדער ווי זיי גרייטן זיך צו א יו"ט, בילדער ווי עמך-אידן רוען זיך אויס אין קעמפ אדער מיאמי, היינט ווערט דאס שוין נאכגעמאכט דורך פולע אנדערע אויסגאבעס, אבער אלע זענען מודה אז די ארבעט וואס הערשל רובינשטיין לייגט אריין אין די בילדער קען מען נישט נאכמאכן, וועלכע איז א פאכמאנישע שטיק פאר זיך.
די וואך טוט כסדר ארויס געבן איהאלטס רייכע "ביילאגעס" ווי נאך די זומער, געבן זיי ארויס א ביכל "די זומער" מיט הערליכע שיינע בילדער
אדער יעדע יו"ט ווען זיי גיבן ארויס הערליכע בילדער ביכלעך פון אלטע צדיקים און פון די אלע סארט לעבן
די גראפיקער פון די וואך זענען דער בארימטער היימישער גראפיקער יאסי גאלדבערגער, יענקי אייזנבאך, און מאיר צימער, די נייעס און עמך אפטיילונגען ווערן געשריבן און דיזיינט דורך מענדעלע שרייבער.
דער אנפירער איז הערשי רובינשטיין, א פאטאגראף וואס איז פאפולער ביי רבי'שע שמחות.
דער זשורנאל אנטהאלט א רייכע זאמלונג פון צענדליגע רובריקן, אינטערוויו'ס און ארטיקלען, פאר אינג און אלט צוגלייך. פרשת משפטים, תשע"ט האבן זיי צוטיילט זייער מאגאזין אין צוויי, די ערשטע טייל איז די געווענליכע אויסגאבע מיט בילדער פון רבי'שע הויפן און נייעס, און די צווייטע ביכל האבן זיי א נאמען געגעבן די וואך אין שריפט, וואס אנהאלט צענדליגע וועכנטליכע רובריקן, אינטערוויוס און ארטיקלען.
וואך https://www.ivelt.com/forum/viewtopic.php?f=91&t=10180 אויף אידישע וועלט קאַטעגאָריע:פרומע מאגאזינען קאַטעגאָריע:פרומע צייטונגען
אסטראלאגיע
אסטראלאגיע איז איז א גלייבונג אז די מזלות און שטערן האבן כוחות וואס זענען משפיע אויף דער וועלט, אויף די מענטשן און אלע באשעפענישן.
אין יידישקייט
ערליכע יודען גלייבן אז דער מענטש האט א מעגליכקייט זיך צודערהייבן העכערן מזל, און זיך פירן צוזאמען מיט זיין מזל אויף א בעסערן וועג, כאטש זיין מזל צייגט און פירט אויף אנדערע וועגן.
וועבלינקען
קאַטעגאָריע:מיסטיק קאַטעגאָריע:פלאנעטן קאַטעגאָריע:פלאנעטן פון דער זון סיסטעם קאַטעגאָריע:קאלענדארן
ח
אין לשון קודש איז ח' איינער פון די פיר אותיות וואס מ'רעדט אויס פונעם האלדז: א', ה', ח' און ע'. אשכנזישע יידן רעדן אויס דעם ח' היינט ווי א כ', אבער ספרדישע יידן האבן נאך די מסורה ארויסרעדן דעם ח' פונעם האלדז, בפרט תימנישע יידן. דער אות ח' נעמט נישט קיין דגש.
ווען א חית איז דער לעצטער אות פון א ווארט
אין יידיש טרעפט מען דעם ח' מערסטנס אין ווערטער פון לשון קודש, און מען רעדט אים אויס גענוי ווי א כ'.
אין גימטריא ח = 8.
פארשטעלונג פון אות ח'
לינקס|חיתן דער אות ח' ווערט פארגעשטעלט דא אין די פאלגנדע פאנטן (פון רעכטס אויף לינקס): פרנק-ריהל, אריאל, דוד, כתב רש"י, כתב סת"ם, האנטשריפט, חיים.
דער קאד 05D7 רעפרעזענטירט ח' אין יוניקאד.
רעכטס|ברייל חית איז די פארשטעלונג פונעם אות ח' אין ברייל.
דער פעניקישער חית זעט אויס אזוי: פיניקית
זעט אויך
קאַטעגאָריע:אלף בית
וולאדימיר קעפן
װלאדימיר קעפּן איז געװען אַ רוסיש געבױרענער דײַטשער קלימאַטאָלאָג. ער האָט געטײַלט די װעלט אין קלימאַט געגנטן, װאָס מע רופֿט קעפּן'ס קלימאַט קלאַסיפֿיקאַציִע.
קאַטעגאָריע:וויסנשאפטלער קאַטעגאָריע:רוסן
דובער פון ליובאוויטש
רבי דובער (שניאורי) פון ליובאוויטש (ט' כסלו ה'תקל"ד - ט' כסלו ה'תקפ"ח), באקאנט אלס דער מיטלער רבי.
אפשטאם
רבי דובער איז געבוירן ט' כסלו ה'תקל"ד, אין דער אומגעבונג פון ליאזנא, (א קליין שטעטל אין ווייסרוסלאנד נעבן וויטעבסק וואס האט דעמאלס געהערט צו פוילן), צו זיין פאטער הרב שניאור זלמן דער בעל התניא. און צו זיין מוטער מרת שטערנא א טאכטער הרב יהודה לייב סג"ל פון די אנגעזענע יידן אין וויטעבסק.
רבנות
אין יאר ה'תקנ"א האט רבי דובער איבערגענומען דאס אנפירן מיט די יונגע חסידים. נאך זיין פאטער'ס פטירה אין יאר ה'תקע"ג האט מען אויפגענומען רבי דובער אלס ממלא מקום פון פאטער. אין דעם זעלבן יאר י"ח אלול האט דער מיטלער רבי זיך באזעצט אין ליובאוויטש. אין דעם יאר ה'תקע"ד האט דער מיטעלער רבי אויפגעשטעלט א ספעציעלן קאמיטעט צוריק אויפצושטעלן די יידישע שטעטלעך אין ווייסרוסלאנד וואס זענען פארניכטערט געווארן אין קריגס צייט.
דער מיטעלער רבי האט ארויסגעוויזן א געוואלדיגע ליבשאפט צו ארץ ישראל און אירע איינוואוינער. אין יאר ה'תקע"ג אומגעפער האט ער געגרינדעט א ישוב פאר די חב"ד חסידים אין חברון, און ער איז געווען פון די ערשטע וואס האבן איינגעפירט די פושקעס פון רמבעה"נ פאר יידן וואס וואוינען אין ארץ ישראל.
הסתלקות
רבי דובער איז נפטר געווארן אין ניעזין, ט' כסלו ה'תקפ"ח.
פאמיליע
די רביצין פון רבי דובער האט געהייסן מרת שיינא. זייערע קינדער:
רעפערענצען
קאטעגאריע:אדמורי"ם קאַטעגאָריע:ליובאוויטש
זיי מענטשליך
זיי מענטשליך (ענגליש: Be Human) איז א 1936 קורצע אנימאציע שווארץ-און--ווייסער פילם.
אינעם פילם זעהט בעטי באפ ווי איהר שכן פייניגט באשעפענישן רופט זי אהן גרעמפי וואס ער קומט און שטראפט דעם מענטש מיט שלעק אז ער דארף לויפן אויף א דרייעדיגער פלאטפארמע ביז ער זאגט שוין צו אז ער וועט עס מער נישט טוהן.
וועבלינקען
קאטעגאריע:ענגליש שפראכיגע פילמען קאטעגאריע:אמעריקאנישע פילמען קאטעגאריע:1936 פילמען קאטעגאריע:בעלי חיים
שמעון יעקבסאן
הרב סימאן יעקבסאָן (געבוירן ד׳ טבת ה'תש"ז, דעם 8טן דעצעמבער 1956) איז אַן אמעריקאנער חרדישער ליובאוויטשער לעקטאר, מחבר און אַרויסגעבער פון דער צייטונג אלגעמיינער זשארנאל און פארזיצער פונעם צענטער פארן זינדפולן לעבן.
ביאגראפיע
יעקבסאָן איז געבוירן און דערצויגן געוואָרן אין דער קרוין הייטס קוואַרטאַל אין ניו יאָרק צו צביה און גרשון בער יעקבסאָן, דער גרינדער פון דער "אַלגעמיינער זשורנאַל" צײַטונג. זיין משפּחה פון זיין פאטער'ס זייַט שטאמט פון דער שטאָט קוטאַיסי אין גרוזיע. ער האט געלערנט אין ישיבת תומכי תמימים אין ניו יארק, אין ישיבת תומכי תמימים אין מאריסטאון און אין דער צענטראלער ליובאוויטשער ישיבת תומכי תמימים - 770 און געדינט אלס דער "חוזר" פון דעם ליובאוויטשער רבי און האט אויסגעארבעט די שמועסן פונעם רבי'ן. אין 1979 איז ער באַשטימט געוואָרן צו פירן דעם קאָמיטעט וואס האט אויסגעארבעט די שמועסן פונעם רבי'ן און איז געווען אין רעגולער קאָנטאַקט מיט דעם רבי'ן וועגן די פראגעס און ענטפֿערס וואָס זענען דיסקוטירט געוואָרן אין די ארבעט פון די קאמיטעט. אין אדר תשמ"ג האָט ער חתונה געהאַט מיט דער טאָכטער פון הרב צבי הירש גנזבורג, אַ מיטגליד פון דער ארגאניזאציע צעירי אגודת חב"ד אין ניו יארק, און ער האָט צוויי זין.
יעקבסאָן שרײַבט פֿאַר דער צײַטונג אַלגעמיינער זשורנאַל, זינט 2005 איז ער דער דירעקטאָר און אַרויסגעבער פֿון דער צײַטונג. זיין ברודער איז דער באוואוסטן רב יוסף יצחק יעקבסאָן.
זיינע ביכער
אין 1995 האָט ער אַרויסגעגעבן זײַן ערשטע בוך , דער וועג צום לעבן מיט זינען, וואָס איז אַן אויסצוג פון דער תורות פונעם ליובאַוויטשער רבי’ן אויף פאַרשיידענע לעבנס ענינים, און אַן ערשט ביאגראפיע פונעם רבי’ן. דער בוך איז ערידזשנאַלי ארויס אין ענגליש און איז איבערגעזעצט אין 12 שפּראַכן, און איז געהאלטן אַ בעסצעלער אין דער וועלט
קאַטעגאָריע:אמעריקאנער ארטאדאקסישע אידן קאַטעגאָריע:ליובאוויטשער חסידים קאַטעגאָריע:יידיש-שפראך שרייבער
היטרוי טערמינאל 5 סטאנציע
היטרוי טערמינאל 5 סטאנציע איז א לאנדאנער אונטערגרונט און באן סטאנציע וואס באדינט היטרוי ערפארט טערמינאל 5. די סטאנציע איז א סוף-סטאנציע אויפן היטרוי צווייג פון דער פיקאדילי ליניע און פאר די היטרוי עקספרעס באדינונגען קיין פאדינגטאן אין צענטראל לאנדאן.
די אונטערגרונט סטאנציע איז אין טראוולקארט זאנע 6.
היסטאריע
די סטאנציע האט געעפנט אום 27סטן מערץ 2008.
וועבלינקען
קאַטעגאָריע:פיקאדילי ליניע סטאנציעס קאַטעגאָריע:היטרוי ערפארט קאַטעגאָריע:באן סטאנציעס אין לאנדאן
פעדאבער
פּעדאָבער (ענגליש: Pedobear, "פעדאפיל" + "בער") איז אן אינטערנעט דערשיינונג וואס האט דערגרייכט פאפולערקייט אויף 4chan. פּעדאָבער איז אפט געניצט צו לאכן פון באניצער וואס בעטן אדער פאסט סעקסואלישע בילדער פון קינדער אויף 4chan.
פּעדאָבער האט ערשטנס באווייזט זיך אויף 2channel, א פאפולערע בוליטאן בארד סיסטעם אין יאפאן, און איז גערופן "קומאַ" ("בער" אין יאפאניש) אדער "זיכערהייט בער".
וועבלינקען
קאטעגאריע:אינטערנעט דערשיינונגען
צביקה גענדלמאן
צבי "צביקה" גענדלמאן (געבוירן דעם 12טן סעפטעמבער 1956) איז דער בירגערמייסטער פון חדרה.
קאַטעגאָריע:בירגערמייסטערס קאַטעגאָריע:חדרה קאַטעגאָריע:לעבעדיגע מענטשן
סלאוועניש
סלאוועניש איז א דרום-סלאווישע שפראך. זי איז די אפיציעלע שפראך פון סלאוועניע און איינע פון די אפיציעלע שפראכן פונעם אייראפעישן פארבאנד.
קאַטעגאָריע:סלאוועניע
אראסטאטיקע
עראסטאטיק איז די שטודיע פון גאזן וואס באוועגן זיך נישט.
קאַטעגאָריע:פיזיק
קווינסוויי אונטערגרונט סטאנציע
קווינסוויי איז א לאנדאנער אונטערגרונט סטאנציע אויף דער צענטראלער ליניע. די סטאנציע געפינט זיך אין דער סיטי פון וועסטמינסטער אויפן גרענעץ מיט דער קעניגלעכער בארא פון קענזינגטאן און טשעלסי, ראג קווינסוויי און בייסוואטער ראד.
די סטאנציע איז אין טראוולקארט זאנע 1.
היסטאריע
די סטאנציע האט געעפנט אויף דער צענטראלער לאנדאן באן אום 30סטן יולי 1900 מיטן נאמען "קווינס ראד". דעם היינטיקן נאמען האט זי באקומען דעם 9טן סעפטעמבער 1946,
דרום האמפסטעד באן סטאנציע
דרום האמפסטעד (South Hampstead) איז א לאנדאנער איבערגרונט סטאנציע אויף דער וואטפארד ליניע. די סטאנציע געפינט זיך אויף לודון גאס אין דער לאנדאנער בארא פון קאמדן אומגעפער 500 מעטער דרום פון סוויס קאטעדזש אונטערגרונט סטאנציע. די סטאנציע איז אין טראוולקארט זאנע 2.
היסטאריע
די סטאנציע האט געעפנט אין 1879 מיטן נאמען 'לודון גאס סטאנציע. אין 1917 איז די סטאנציע פארמאכט געווארן, און האט געעפנט נאכאמאל אין 1922 מיטן היינטיגן נאמען.
אמעריקאנער בירגערקריג
דער אמעריקאנער בירגערקריג איז אנגעגאנגען אין די פאראייניגטע שטאטן אין די יארן 1861 - 1865, צווישן די שטאטן פונעם פארבאנד (25 צפונדיקע שטאן) און די קאנפעדעראציע שטאטן (11 דרומדיקע שטאטן, וואס האבן געמאלדן אז זיי שיידן זיך פונעם פארבאנד). די דרומדיקע שטאטן האבן געמאלדן אז זיי שיידן זיך פונעם פארבאנד נאכן זיג פון אברהם לינקאלן און דער רעפובליקאנער פארטיי אין די 1860 פרעזידענט וואלן. לינקאלן מיט זיין פארטיי האבן זיך געשטעלט אנטקעגען דער פארשפרייט פון שקלאפעריי וואס די דרומדיקע שטאטן האבן געהאלטן נייטיג פאר זייער עקאנאמיע.
קאַטעגאָריע:מלחמות קאַטעגאָריע:אמעריקאנישע היסטאריע
אייפעד
אריינפיר
דער איי-פּעד iPad איז אן עלעקטראנישער טאַבלעט ערפינדן דורך עפל אין יאר 2010 למספרם, פרעזענטירט דורך עפל׳ס דעמאלטסדיגן הויפט־פארוואלטער סטיוו דזשאבס.
דער אייפעד איז איינס פון די אומצאליגע קאלאסאלע סוקסעסן פון עפל, פארקויפנדיג איין מיליאן שטיק אין בלויז זיבן און צוואנציג טעג נאכן ערשיינען!
לויט א שטודיע פון סטאטיסטיקא דאמינירט דער אייפעד אין דער טאבלעטן אינדוסטריע, האבנדיג קרוב צו צוויי הונדערט מיליאן אייפעדס פארקויפט ביי דער ענדע פון 2020 קאַטעגאָריע:עלעקטראניק קאַטעגאָריע:טעכנאלאגיע
אהרן מרדכי רוקח
קליין הרב אהרן מרדכי רוקח (געבוירן ז' חשוון ה'תשל"ו) ער איז דער איינציגסטער זון פון דעם בעלזער רב, רבי ישכר דוב רוקח.
ביאגראפיע
הרב אהרן מרדכי רוקח איז געבוירן געווארן חשון תשל"ו צו זיין פאטער, דער בעלזער רב, און זיין מוטער, די רעביצין מרת שרה רוקח, א טאכטער פונעם וויזשניצער רבי'ן און פון מרת לאה אסתר האגער. ער איז געבוירן געווארן איבער צען יאר נאך דער חתונה פון זיינע עלטערן. מ'האט אים א נאמען געגעבן נאכן פריערדיגן בעלזער רב, רבי אהרן רוקח, און נאך זיין זיידן, הרב מרדכי רוקח, בילגורייער רב. אלס קינד פלעגט ער לערנען אין בעלזער חדר אין דער געגנט פון זכרון משה אין ירושלים.
אלול תשמ"ח לויטן באפעל פון זיין טאטע דער בעלזער רב, האט ער אויפגעהערט צו לערנען אין בעלזער מוסדות און אנשטאט דעם האט ער געלערנט מיט פריוואטע מלמדים וואס זיין טאטע האט גענומען פאר איהם (איינער פון זיי איז רבי פנחס פריעדמאן, מחבר ספר פרי הדר און משוש דודים וואס פלעגט לערנען חברותא צוזאמען אינאיינעם מיט'ן בעלזער רב אליין) ביז עס איז געקומען די צייט פון זיין חתונה.
26סטן יאנואר
26סטן יאנואר איז דער 26סטער טאג פון יאר, אין דער פערטער וואך אינעם גרעגאריאנישן קאלענדאר. ביז צום סוף יאר, בלייבן נאך 339 טעג (340 אין אן עיבור־יאר).
פייערטעג
26
אהרן מרדכי רוקח
ביאגראפיע
חשון תשמ"ט איז פארגעקומען די בר מצוה אויף א גרויסע פארנעם.
תשנ"ב איז ער געווארן א חתן, מיט מרת שרה לאה לעמבערגער, טאכטער פון רבי שמעון מאקאווער און פון מרת חנה שפרינצא, טאכטער פון רבי אלחנן היילפרין. די חתונה איז געווען ט"ו באב ה'תשנ"ג אין א ריזיגן שאטער אין באטייליגונג פון טויזנטער חסידים.
אזוי ווי דער בעלזער רב פארט נישט כמעט ארויס פון ארץ ישראל די לעצטע צוואנציג יאר, שיקט ער זיין זון אלס שליח צו פארשידענע פלעצער וואו עס געפונען זיך בעלזער קהילות כדי זיי צו מחזק זיין און צו פראווען מיט זיי שבתים.
אין תש"ע האט זיין פאטער אים ממנה געווען צו זיין דער מסדר קידושין פון די בעלזער חסידים.
קינדער
רבי אהרן מרדכי און זיין ווייב מרת שרה לאה האבן 13 קינדער:
רעפערענצן
קאַטעגאָריע:בעלזא קאַטעגאָריע:רבנים אין ירושלים קאטעגאריע:האגער פאמיליע
געהאקטע לעבער
קאַטעגאָריע:יידישע קיך
ליסטע פון לענדער אן קיין מיליטער
לענדער וואס האבן נישט קיין מיליטער:
לענדער אן א מיליטער אבער מיט מיליטערישע קראפטן:
קאַטעגאָריע:מיליטער קאַטעגאָריע:לענדער לענדער
קענעדער אדלער
קליין|דער קענעדער אדלער, מיטװאך כ״ח תמוז תרע״ד דער קענעדער אַדלער איז געווען די פירנדע יידיש־שפראך צייטונג אין קאנאדע, פון כ' אלול תרס״ז ביז י״ז טבת תשמ״ט. דער קענעדער אַדלער איז געגרינדעט געווארן אין מאנטרעאל דורך הירש וואָלאָפסקי.
רעפערענצן
<references group="http://imjm.ca/location/2104" />
אטאמיזם
(ענגליש: Atomism, קומט פון דאס גריכיש ווארט ἄτομον) איז א אלטע נאטירלעכע פילאזאפיע וועלכע באנעמט זיך מיט באגיין אלע יסודות פון דער וועלט.
לינקען
קאַטעגאָריע:נאטור-וויסנשאפטן
אבזערוואציע פונעם טאל
קליין|230px|אבזערוואציע פונעם טאל אבזערוואַציע פונעם טאָל איז אַ וואלקן קראצער אין דער שטאָט סאַו פּאַולאָ. ער איז דער גרעסטער בנין אין בראזיל, 170 פֿיס הויך אויף 51 שטאק.
פארפלייצונג
קליין|פארפלייצונג נאענט צו [[קי וועסט, פלארידע, פאראייניגטע שטאטן פון א הוראגאן אין אקטאבער 2005]] א פֿאַרפֿלייצונג איז א נאטור-קאטאסטראפע ווען וואסער פארפלייצט א טרוקענעם שטח אין א קורצער צייט. א פארפלייצונג קען ווערן פון א שטורעם ווינט, אן ערדציטערניש אדער א טייך וואס פלוסט איבער אריבער זיינע ברעגן. א שטארקע פארפלייצונג קען גורם זיין שווערע פארלוסט פון פארמעגן און אפילו מענטשן קענען אומקומען צוליב דעם.
די תורה וויאזוי א מבול איז געקומען אין די צייטן פון נח ווען עס האט גערעגנט פערציק טעג אן אויפהער און האט פארפלייצט די וועלט.
טייך פארפלייצונג
א סך טייכן איבער דער וועלט פארפלייצן פון צייט צו צייט, אדער צוליב שווערע רעגן, אדער צוליב שמעלצן פון א סך שניי. דאס פאסירט גאנץ אפט וואו דער טייך קומט אראפ פון א בארג.
וועבלינקען
קאַטעגאָריע:וואסער קאַטעגאָריע:נאטירלעכע קאטאסטראפעס
אבזערוואציע פונעם טאל
וועבלינקען
קאַטעגאָריע:סאו פאולא
כולל נייעס
כולל נייעס איז א טוויטער אקאונט מיט איבער צעהן טויזנט נאכפאלגער, געפירט דורך א סאטמארער כולל אינגערמאן,
ביאגראפיע
כולל נייעס האט זיך געגרונדעט אין מאי יאר 2017 און עס איז פאָוקוסט ארומצושמירן סאטמערע פאליטיק און שמוץ
וועבלינקען
קאַטעגאָריע:
מילגרוים
מילגרוים איז די פרוכט פונעם בוים Punica granatum.
דער מילגרוים שטאמט פון פערסיע און איז געווען קולטיווירט אין גרוזיע, ארמעניע און דעם מיטלענדישן ראיאן שוין טויזנטער יאר.
מילגרוים זאפט
דאס איז לעצטנס באוואוסט געווארן גאר שטארק, אז דער זאפט פונעם מילגרוים, איז זייער ניצלעך פארן געזונט פונעם פיזישער געביין פונעם מענטש, ווייל עס שטארקט די 'אימיון סיסטעם' ממילא געבט דאס א קרעפטיגע שטופ צו ווערן געהיילט פון שווערע קרענק, און עס האט שוין אויפגעטוהן גאר אסאך ביי אסאך שווערע פעלער.
קאַטעגאָריע:פרוכט קאַטעגאָריע:פרוכט פון ארץ ישראל
ישראל גאטליב
ישראל גאטליב איז געווען דער זעקסטער בירגערמייסטער פון דער שטאט בני ברק.
IMAX
200px|קליין|דער IMAX אין [[אילת]] IMAX (אַקראָנים Image Maximum, בילד מאַקסימום), איז אַ פֿילמען פֿאָרמאַט פון דער IMAX פירמע, וואס ניצט דער וועלט'ס גרעסטן עקראן. א סטאַנדאַרט א IMAX עקראן איז הויך 16 מעטער און ברייט 22 מעטער.
וועבלינק
קאַטעגאָריע:פילמען
אינדוס
דער אינדוס ( סינדה;  אַל-סינד; גריכיש: Ινδός אינדאס) איז דער לענגסטער טייך אין פאקיסטאן און איינער פון די לענגסטער אין אזיע. ער איז לאנג 3,200 ק"מ, און זיין דרענאזש בעקן באדעקט 1,165,000 קוואדראט ק"מ. דער טייך איז דער מקור פונעם נאמען פון אינדיע. דער טייך הייבט אן אין טיבעט, און שטראמט פון דער הימאלייע אין א צפון-מערב ריכטונג דורך קאשמיר, און דערנאך קערט צו דרום לענגאויס פאקיסטאן. דער אינדוס גיסט אריין אינעם אראבישן ים נאנט צו קאראטשי.
אולאן באטאר
אולאַן באַטאר, ( אולאַנבאַטאַר), איז די הויפטשטאט און גרעסטע שטאט פון מאנגאליי. די שטאט איז אן אומאפהענגיקער מוניציפאליטעט וואס געהערט נישט צו קיין פראווינץ, און איר באפעלקערונג אין 2008 איז געווען א ביסל מער ווי 1 מיליאן.
אינדוס
באשרייבונג
טעקסט=|קליין|באבור גייט אריבער דעם אינדוס טייך. קליין|Satellite image of Indus River Basin דער טייך אינדוס פארזארגט וויכטיקע וואסער רעסורסן פאר פאקיסטאנ׳ס עקאנאמיע – ספעציעל פאר פונדזשאב פראווינץ, וואס איז דער מקור פארן גרעסטן טייל פון דעם לאנד׳ס לאנדווירטשאפטלעכער פראדוקציע, און סינדה. דאס ווארט פונדזשאב באדייט "לאנד פון פינף טייכן" און די פינף טייכן זענען   דזשעלום, טשענאב, ראווי, בעאס און סוטלעדזש, וואס אלע פֿליסן ענדלעך אין אינדוס אריין. אויך שטיצט דער אינדוס פיל שווערע אינדוסטריעס און גיט די הויפט פארזארג פון טרינקוואסער אין פאקיסטאן. קאַטעגאָריע:טייכן אין אזיע
אולאן באטאר
פלאצירט אין דעם צפון צענטראלן טייל פונעם לאנד, די שטאט ליגט אין דער הייך פון 2110 מעטער אין א טאָל לעבן דעם טול טייך. זי איז די קולטורעלע, אינדוסטריעלע און פינאציעלע הארץ פונעם לאנד. זי איז אויך דער צענטער פון מאנגאליי'ס שאסייען נעצווערק, און באהאפטן מיט א באן צו דער טראנס-סיבערישער באן און דעם כינעזישן באן נעצווערק.
די שטאט איז געגרינדעט געווארן אין 1639 אלס א נאמאדישער בודהיסטישער צענטער. זײַט 1778 איז זי פלאצירט אינעם טול טייך טאל. אינעם 20סטן יארהונדערט, האט אולאן באטאר אויסגעוואקסן א הויפט פאבריצירן צענטער.
רעפערענצן
47.92°N, 106.92°W
קאַטעגאָריע:הויפטשטעט אין אזיע קאַטעגאָריע:מאנגאליי
הויפט זייט/ב' סיון
ב' סיון היום ששה וארבעים יום שהם ששה שבועות וארבעה ימים לעומר.
סיון 02 קאַטעגאָריע:מוסטער היינט אין היסטאריע he:תבנית:ב' בסיוון
דזשיקאוו
קליין|150px|הערב דזשיקאוו איז א שטאט אויפן מזרח ברעג פונעם ווייסל דרום פונעם מויל פונעם סאן טייך, אין ריישער פראווינץ פון פוילן. זי געפינט זיך 50.35 גראד צפון און 21.40 גראד מזרח, אין וועסט גאליציע. די שטאט האט שוין געהייסן דזשיקאוו אינעם צענזוס פון 1765.
אין יאר תט"ו האט מען אויסגעהרגעט די יידן אין דזשיקאוו, און אין יאר תקי"ז איז געווען אן עלילת דם ווען מ'האט זיי באשולדיקט מיט הרגענען א קריסטליך יינגל, און זיי האבן געמערדט עטלעכע יידן. אבער שפעטער ווען דאס יינגל איז צוריקגעקומען צו דער שטאט לעבעדיגערהייט, האט די גראַפֿיניע טארנאווסקא באצאלט פארגיטיקונג צו דער יידישער קהילה פון דער שטאט.
אין תע"ח האט די גראפיניע טארנאווסקא געבארגט צו דער יידישער קהילה 1,000 פֿלארין צו בויען א שול. אין תקל"ט האבן וואלף און גימפל לעווקאוויטש באצאלט פארקויף-שטייער אלס קצבים צוזאמען מיט שמואל זעלמאנאוויטש.
זונטאג צום גדליה ת"ש האט די דייטשע ארמיי אינוואדירט די שטאט. דעמאלסט האבן געוואוינט אין דזשיקאוו 3800 יידן. א פאר וואכן שפעטער האבן די דייטשן געגנבעט פון די יידן זייער גאנצע פארמעגן און האבן זיי פארטריבן פון דער שטאט. אום חודש אב תש"ב האבן אויסגעזידלט די קהילה.
רעפערענצן
קאַטעגאָריע:אידישע יישובים אין אייראפע קאַטעגאָריע:גאליציע קאַטעגאָריע:שטעטלעך קאַטעגאָריע:שטעט און שטעטלעך אין פוילן
היכל
דער היכל איז דער טייל פונעם בית המקדש צווישן דעם קודש הקדשים און דעם אולם.
געבוי
דער היכל איז געווען לאנג 40 אמות און ברייט 20 אמות.
צווישן דעם היכל און דעם דביר (קודש קדשים) איז געווען א מחיצה. אין דעם משכן איז די מחיצה געווען א פרוכת, אין ערשטן בית א וואנט, וואס האט געהייסן אמה טרקסין, און אינעם צווייטן בית (וואס איז געווען הויך 100 אמות, צו הויך צו בויען א וואנט) איז געווען צוויי פרוכת'ן, מיט אן אמה פלאץ צווישן זיי.
צווישן דעם היכל און דעם אולם, זענען געווען צוויי טירן באדעקט מיט גאלד.
ניץ פונעם היכל
דריי עיקר כלים זענען געווען אין היכל:
אין דרום די מנורה, וואס מ'האט אנגעצינדן יעדן אוונט.
אין צפון דער שולחן, וואו די לחם הפנים זענען געליגן, מ'האט זיי באנייט יעדן שבת.
אין מיטן, א ביסל גערוקט צו דרום, דער גאלדענער מזבח, אויף וואס מ'האט מקטיר געווען דאס קטורת, און וואו מ'האט געשפריצט דאס בלוט פון געוויסע חטאות.
רעפערענצן
קאטעגאריע:בית המקדש
גינע-ביסאו
פיר עטנישע גרופעס וואוינען אין גינע-ביסאו: די באלאנטע, פֿולאני, מאלינקע און מאנדיאקא. בערך 1,600,000 מענשטן וואוינען אין גינע-ביסאו (2010).
גינע-ביסאו איז פריער געווען א פארטוגעזישע קאלאניע.
די אפֿיציעלע שפראַך פון לאַנד איז פארטוגעזיש, אבער נאר 2% פֿון דער באפֿעלקערונג רעדן פארטוגעזיש אלס ערשטע שפראך, און 33% רעדן אלס צווייטע שפראך. די נאציאנאלע שפראך איז קרעאל וואס כמעט אלע רעדן. די איינוואוינער פון גינע־ביסאו האבן פארשידענע רעליגיעס, קיין איינע פון זיי האט נישט קיין מערהייט. אין 2008 איז געווען געשאצט אז 40% פון דער באפֿעלקערונג זענען מוסולמענער און 22% קריסטן.
היסטאריע
גינע-ביסאו איז אמאל געווען אינעם גאַבו קעניגרייך, א טייל פון דער מאלי אימפעריע.
געאגראפיע
קליין|200px|טיפישע לאנדשאפט אין גינע-ביסאו קליין|200px|סאטעליט בילד פון גינע-ביסאו (2003) קליין|230px|זעלטענע זאלצוואסער [[היפאפאטאם|היפאפאטאמען אין אראַנגא אינזל]] גינע-ביסאו ליגט צווישן די 11° און 13° צפון גארטל ליניעס (אויסער א קליינעם שטח דרום פון 11°), און צווישן די 13°- און 17°- מערב מערידיאן ליניעס.
דאס לאנד איז גרויס 36,125 קוואדראט ק"מ, גרעסער פון טייוואן און בעלגיע, און ליגט ביי א נידעריגער הייך, נישט העכער ווי 300 מעטער.
וועבלינקען
קאַטעגאָריע:מערב אפריקע
תורה ארכיוו
א תורה ארכיוו איז אן עלעקטראנישער ארכיוו פון ספרים מיט א זוכמאשין דורך וואס מען קען אויסזוכן די ספרים.
DBS
'''די. בי. אס.''' איז איינע פון די מערסט פאפולערע ספרים ביבליאטעקן וואס מען קען בלעטערן אויפן קאמפיוטער. זיי האבן אן אייגענע סיסטעםוואס עס כאפט אזוי שטארק דעם אויג פון די מוציאי לאור, באשטייט בעיקר פון צוויי טיילן, כאטש עס האט נישט אזויפיל ספרים איז עס אבער
פרויקט השו"ת בר-אילן
וואס באשטייט פון אסאך מער טעקסט און בעיקר געצילט אויף שו"ת ספרים אבער דער חסרון איז אז עס איז מורא'דיג קאמפליצירט צו זוכן אינפארמאציע פאר דעם פשוט'ן מענטשן
אוצר החכמה
איז אבער אין גרעסטן טייל בלויז PDF פארמאט, און דער OCR איז נאכנישט גענוג שטארק
אוצרות התורה
די תורה אוצרות ביבליאָטעק איז אַ דאַטנבאזע מיט נאָענט צו 40,000 ספרים.
היברובוקס
היברובוקס (hebrewbooks) איז א ווירטואלער אוצר הספרים וואס טוט פארמאגן איבער פינף און פופציג טויזט ספרים, אנגעהויבן פון די ערשטע דרוקן ביז צו היינטיגע ספרים, צו וואס יעדער קען דערגרייכן פאר פריי פון אפצאל.
קאטעגאריע:דיגיטאלע ביבליאטעקן קאַטעגאָריע:תורה ביבליאטעקן
די עגונה
די עגונה איז א ראמאן געשריבן דורך חיים גראדע און ארויסגעגעבן פון יידיש-נאציאנאלן ארבעטער-פארבאנד אין לאס אנדזשעלעס אין יאהר 1961.
ווי דעהר מחבר שראהבט אין זאן הקדמה, האט די יודישע ליטעראטור נישט געגעהבן אן עכטער אָפּשפּיגלונג פון די דיינים און מורי-הוראות, אדער איז עס צי נעגאטיהוו אדער זענען זיי סימבאלישע לעגענדארישע העלדן. אלס איינער וואט האט זאהנע יונגע יאהרן פארבראכט אין בימ"ד און אין די ישיבות, און איז גיט באקאנט מיט די ת"ח און זייער געדאנקען-גאנג, וויל ער אינעם דאזיגן ראמאן אהערשטעלן זייער מענטשלעכן-רעאלן נסיונות אינעם  טאג-טעגלעכן לעבן.
דער שראהבער גייט טאקע אראהן היבש בפרטיות אין זייער פערזענלעכן פריוואטן לעבן.
דער ביך אנטהאלט 49 קאפיטלען אין א ס"ה פון 326 זאהטן.
געשיכטע
די רבנים האבן ארויסגעגעבן א מעלדונג זיך אפצושאקלען פונעם היתר און אפגעשטעלט די שכירות פונעם רב המתיר.
העלדן
קאטעגאריע:יידיש-שפראכיגע ביכער
הויפט זייט/ג' סיון
ג' סיון היום שבעה וארבעים יום שהם ששה שבועות וחמשה ימים לעומר.
סיון 03 קאַטעגאָריע:מוסטער היינט אין היסטאריע he:תבנית:ג' בסיוון
געלער טייך
דער געלער טײַך איז דער צווייטער לענגסטער טייך אין כינע (נאך דעם יאנגצע), און דער זעקסטער לענגסטער טייך אין דער וועלט. דער מקור פונעם מיסיסיפי איז אין די באַיאַן האַר בערג אין מערב כינע. דער געלער טייך פלוסט אדורך ניין פראווינצן פון כינע, און גיסט ארויס אינעם באהיי ים לעבן דער שטאט דאנג-יינג.
דער אויבערשטער טייל פונעם טייך ווערט פארפרוירן אין ווינטער. דער אונטערשטער טייל האט זיך געענדערט זיין קורס עטלעכע מאל.
וועבלינקען
קאַטעגאָריע:טייכן אין אזיע קאַטעגאָריע:כינע
צפון מאקעדאניע
צפֿון־מאַקעדאָניע, אפיציעל די רעפובליק פון צפון־מאקעדאניע (, רעפובליקאַ מאַקעדאניאַ ) איז א לאנד אין דעם צענטראלן באלקאנער האלבאינזל אין דרום-מזרח אייראפע. זי איז איינע פון די נאכפאלג לענדער פון דער אמאליגער יוגאסלאוויע, פון וועלכער זי האט פראקלאמירט זעלבשטענדיקייט אין 1991. א לאנד איינגעשלאסן לאנד, מאקעדאניע גרענעצט סערביע צו צפון, בולגאריע צו מזרח, גריכנלאנד צו דרום און אלבאניע צו מערב. זי באשטייט בערך די צפון־מערב העלפט פון דעם גרעסערן געאגראפישן ראיאן פון מאַקעדאָניע, וואָס נעמט איין אויך טיילן פון גריכנלאנד און בולגאַריע.
די הויפטשטאט און גרעסטע שטאט איז סקאָפּיע, מיט 506,926 באוווינער לויטן 2002 צענזוס. אנדערע שטעט זענען כולל ביטאלע, קומאנאווא, פרילעפ, טעטאווא, אהריד, וועלעס, שטיפ, קאטשאני, גאסטיוואר און סטרומיקע.
צפון־מאקעדאניע האט מער ווי 50 אזערעס און זעכצן בערג העכער ווי 2000 מעטער.
צפון־מאקעדאניע איז געווארן אַ מיטגליד פון די פֿאַראייניקטע פֿעלקער אין 1993 אָבער, צוליב אַ פּאָלעמיק מיט גריכנלאנד וועגן דעם נאָמען, האט מען זי אריינגלאזט מיטן פראוויזארישן נאמען די געוועזענע יוגאסלאווישע רעפובליק פון מאַקעדאָניע. אויך איז צפון־מאקעדאניע א מיטגליד אינעם אייראפע-ראט. זייט דעצעמבער 2005 קאנדידירט זי צו ווערן א מיטגליד פונעם אייראפעישן פארבאנד, און האט זיך געוואנדן צו ווערן א מיטגליד אין נאַטאָ.
רעפערענצן
קאַטעגאָריע:לענדער אין אייראפע
עטיאלאגיע
עטיאלאגיע (פון גריכיש αιτιολογία) איז די שטודיע פון די אורזאכן און פאקטארן פון פענאמענען, און ווערט גענוצט אין פארשידענע דיסציפלינען.
אין מעדיצין באדייט עטיאלאגיע דערגיין פון וואנעט מחלות קומען צו א מענטש.
אוולין הגואל
עוועלין הגואל (געבוירן 27סטן יאנואר 1961 י' שבט ה'תשכ"א קאזאבלנקא מאראקא) איז א ישראלישער פילם, טעלעוויזיע און טעאטער אקטריסע, געווינער פון צוויי אָפיר אַוואַרדס.
עטיאלאגיע
מען ניצט דעם טערמין עטיאלאגיע אויך אין פסיכאלאגיע, פילאסאפיע, ארכעאלאגיע און נאך.
אוולין הגואל
ביאגארפיע
געבוירן מאראקא ביי נאָמען אוולין כהן, אימיגרירט אין אַכט יאָר פון מאראקא צו דער שטאָט פון פתח תקווה.
עטיאלאגיע
קאַטעגאָריע:מעדיצין קאַטעגאָריע:פילאסאפיע
אוולין הגואל
ביאגארפיע
עוואלין הגואל איז אַ גוטע פרייַנד פון אוולין קאפלון און שטערנקלאר מיט איר אין דעם פילם איזה מקום נפלא. אוואלין קאַפּלאָן ווי ז'אנה, און אוואלין הגואל ווי אהובה.
קאַטעגאָריע:ישראלים קאַטעגאָריע:אקטיארן קאַטעגאָריע:ישראלישע ביאגראפיע שטומף
מנשה קליין
קליין|250px|דעקל פֿון איין באנד פֿון ספֿר משנה הלכות קליין|250px הרב מנשה קליין (א' ניסן ה'תרפ"ג - כ"ט אלול ה'תשע"א) איז געווען דער אונגווארער רב, און מחבר פון שו"ת "משנה הלכות". ער איז גערעכנט לויט טייל מענטשן פון די גרעסטע גדולים און אדמורי"ם היינט.
מען זאגט אז דער בריסקער רב האט אויף אים געזאגט אז אין זיינע 40 ספרים איז ער מכוון צו שיטת הראשונים, און וועגן דעם איז רבי משה שמואל שפירא געפארן אין יענער צייט וואס דער "משנה הלכות" איז ארויס געקומען (בערך אין יאר ה'תשכ"ח) ביז נתניה פון ירושלים דריי שעה נסיעה.
ר' מנשה קלײן איז אַ ניצול־השואה װעלכער שטאַמט פֿון אונגאַרן. נאך דער מלחמה איז ער אנגעקומען אין די פאראייניקטע שטאטן
משפחה
רבי מנשה קליין האט געהייראט בזיווג ראשון די טאכטער פון רבי יחיאל גערטנער פון לענטשנע. זיי האבן געהאט איין זון. בזיווג שני האט ער געהייראט א טאכטער פון הרב דוד שלמה פרענקל, מחבר פון "באר דוד". זייערע קינדער זענען:
23סטן אויגוסט
דעם 23סטן אויגוסט איז דער 235סטער טאג פון יאר (236סטער אין אן עיבור־יאר) אינעם גרעגאריאנישן קאלענדאר. ביז צום סוף יאר, בלייבן נאך 130 טעג.
פייערטעג און פאסירונגען
23
פיטנע
פֿיטנע ענגליש: "Fitna", אראביש: "فِتْنَة") איז א 2008 האלענדישער קורצע פילם דורך גירט וויילדערס, וועלכע ברעהנגט ארויס די שעדליכקייט פון די איסלאמישע רעליגיע.
דער פילם האט געהאט פראבלעהמען צו טרעפן א דיסטריבוטער, אזש אפילו אנליין האט עס פירמע אפגערופן.
וועב לינקען
קאטעגאריע:פילמען קאטעגאריע:איסלאם קאטעגאריע:טעראר
אלעגאריע
אלעגאריע איז די תורת המשל והמליצה.
אלעגאריע איז א ליטעראטישער זשאנער.
קאַטעגאָריע:זשאנערס
22סטן מערץ
דעם 22סטן מערץ איז דער 81סטער טאג פון יאר (82סטער טאג אין אן עיבור־יאר) אינעם גרעגאריאנישן קאלענדאר. ביז צום סוף יאר, בלייבן נאך 284 טעג.
פייערונגען
22
דזשעי דזשעי דער דזשעט פליגער
דזשעי דזשעי דער דזשעט פליגער (ענגליש: Jay Jay the Jet Plane) איז אן אמעריקאנישע טעלעוויזיע סעריע פאר קינדער. זי איז פארשפרייט געווען אויף The Learning Channel צווישן 1998 און 2007.
קאַטעגאָריע:טעלעוויזיע סעריעס פאר קינדער קאטעגאריע:אנימירטע טעלעוויזיע סעריעס
אווידיוס
לעבנסגעשיכטע
אווידיוס איז געבוירן געווארן אין סולמאנע, צפון איטאליע אין א גבירישער פאמיליע. ער האט שטענדיג געוואלט ווערן א דיכטער, אבער זיין פאטער האט זיך געשטעלט אז ער זאל ווערן אן אדוואקאט, און האט אים געשיקט שטודירן אין רוים. נאכן טויט פון זיין ברודער ביי די צוואנציג יאר, איז אווידיוס געפארן קיין אטען. ער האט געהייראט דריי מאל, אבער די ערשטע צוויי ווייבער האט גע'גט. ער האט געהאט איין טאכטער.
אין יאר 8 האט דער קייסער אויגוסטוס אים געשיקט אין גלות קיין טאמיס, אויפן שווארצן ים.
ער איז געשטארבן אין טאמיס (היינט קאנסטאנצא, רומעניע).
קאַטעגאָריע:רוימער קאַטעגאָריע:דיכטער
הארפנדן באן סטאנציע
האַרפנדן איז א באן סטאנציע וואס באדינט דאס שטעטל האַרפנדן, הארטפארדשיר, ענגלאנד. די סטאנציע געפינט זיך אויף דער מידלאנד הויפט ליניע און ווערט באדינט דורך טעמזלינק אויף דער טעמזלינק רוטעס קיין לאנדאן, גאטוויק פליפעלד, ברייטאן, ארפינגטאן און ריינהאם.
באדינונגען
די באנען ווערן אפערירט דורך טעמזלינק; צפון פארן זיי קיין לוטאן אדער בעדפארד, און דרום קיין ברייטאן און ריינהאם. אין די נישט שפיץ שעה׳ן פארן:
וועבלינקען
קאַטעגאָריע:טעמזלינק סטאנציעס קאַטעגאָריע:באן סטאנציעס אין הארטפארדשיר
בית שאן באן סטאנציע
בית שאן באן סטאנציע איז די ישראל באנען מזרח סוף־סטאנציע אויף דער טאָל ליניע, וואס באדינט די שטאט בית שאן. די סטאנציע האט געעפנט חול המועד סוכות תשע״ז.
רוטעס
קאַטעגאָריע:באן סטאנציעס אין ישראל
היטרוי טערמינאל 4 אונטערגרונט סטאנציע
היטרוי טערמינאל 4 איז א לאנדאנער אונטערגרונט סטאנציע אין מערב לאנדאן ביי היטרוי ערפארט, אויפן היטרוי צווייג פון דער פיקאדילי ליניע. די סטאנציע באדינט היטרוי טערמינאל 4 און געפינט זיך אין טראוולקארט זאנע 6.
היסטאריע
די סטאנציע האט געעפנט אום 12טן אפריל 1986 צו באדינען דעם נייעם היטרוי טערמינאל 4. די סטאנציע איז פלאצירט אויף אן איינוועג שלייף, און האט נאר איין פעראן.
וועבלינקען
}
קאַטעגאָריע:פיקאדילי ליניע סטאנציעס קאַטעגאָריע:היטרוי ערפארט
באלעגערונג פון מאריופאל
מאריופאל איז אינעם דאנעצקער גובערניע פין אוקראינע, און איז געפרעטענדירן דורך די דאנעצק מענטשנ'ס רעפובליק. רוסלענדישע ארמייען געבאלעגערן די שטאט אום 2טן מערץ, און ביסלעכווייז געאיבערענעמען. דורך 22 אפריל, אוקראינער ארמייען געצוריקטרעטן צו אזאווסטאל אייזן און שטאל פאבריק, א גרויס זאוואד הייזערבלאק.
דער רויטער קרייץ געבאשרייבן דער מצב אזוי "אפאקאליפטיש", און אוקראינער אינסטאנצן געזאגן רוסלאנד געפארשאפן א הומאניטאריש קריזיס אין מאריופאל, געזאגן 21,000 בירגערן האבן געשטארבן. אוקראינער אינסטאנצן אויך געזאגן 95% פון דער שטאדט איז געווען געצעשטערן דורך שלאכט.
די באלעגערונג געסופן אויף 20 מיי 2022, נאד די לעצט אוקראינער ארמייען אין אזאווסטאל אייזן און שטאל פאבריק געעוואקוירן אדער געאונטערגעבן צו רוסלאנד.
רוסלענדישע אינוואזיע קאַטעגאָריע:2022
מנחם מענדל פנחס שפירא
רבי מנחם מענדל פנחס שפירא זצ"ל (ה'תקצ"ח - ה'תרע"ב), רב אין לאנצהוט.
אפשטאם
רבי מענדל'ע איז געבוירן אין יאר ה'תקצ"ח (אומגעפער), צו זיין פאטער הרב אלעזר שפירא, רב אין לאנצהוט, א זון פון הרב צבי אלימלך שפירא, דער בני יששכר. און צו זיין מוטער מרת טויבע חוה א טאכטער פון הרב יהושע העשל האלעס פון דוקלא.
רבנות
נאך זיין פאטער'ס פטירה האט זיך געשאפן א רייבעריי איבער דעם רבנות אין לאנצהוט, דער שטעטישע קרייז האט געוואלט אויפנעמן רבי מענדל'ע אלס רב, דאגעגן דער חסידישער קרייז האט געוואלט דעם ברודער רבי שמחה, נאך א האלב יאר איז רבי מענדל'ע אויסגעוועלט געוווארן אלס עמטליכער רב.
הסתלקות
רבי מענדל'ע איז נפטר געווארן אין ה'תר"ע (אומגעפער).
פאמיליע
רבי מענדל'ע האט געהייראט אין לאנצהוט. זיינע קינדער:
ט"ו אדר א'
ט"ו אדר א' איז דער פופצעטער טאג פון אדר א' אין אן עיבור יאר. אום דעם טאג פייערט מען שושן פורים קטן.
זעט אויך
י"ה
פתח תקוה סגולה באן סטאנציע
32.11194°N, 34.90139°W די פתח תקוה סגולה באן סטאנציע איז א פאסאזשירן באן סטאנציע פון ישראל באנען. זי געפינט זיך אין צפון־מזרח פון דער שטאט פתח תקוה, לעבן דעם ירקונים איינקויף צענטער און נישט ווייט פון דער סגולה אינדוסטריעלער זאנע. די סטאנציע געפינט זיך אויף דער ירקון ליניע וואס ציט זיך צווישן תל אביב און כפר סבא. מען האט געעפנט די סטאנציע אין 2008.‏‏
רעפערענצן
קאַטעגאָריע:באן סטאנציעס אין ישראל קאַטעגאָריע:פתח תקוה
ארמון
ארמון איז א היימישע כשר'ע פירמע וואס פראדוציהרט א רייע פון וויינען און בראנפנס מיטן הכשר פון התאחדות הרבנים.
פראטאקאלן פון זקני-ציון
די פראטאקאלן פון זקני-ציון איז דער מערסט פארשפרייטסטער אנטיסעמיטישער דאקומענט אויף דער וועלט.
דאס בוך איז ערשט דערשינען אין דעם סוף פונעם 19סטן יארהונדערט, און האט געלייגט דעם הינטערגרונט פאר אנטיסעמיטיזם אינעם 20סטן יארהונדערט.
דאס בוך האט 100 בלעטער און איז צעטיילט אין 24 קאפיטלעך אדער "פראטאקאלן". עס איז געשריבן געווארן דורך אן אנאנימען שרייבער וועלכער איז געווען א מיטגלידער אין דער רוסישער געהיימער פאליציי אגענטור. די פראטאקאלן אינע'ם בוך זענען געזאגט צו זיין די מינוטן פון א קאנפערענץ פון אידישע פירער וואו זיי מאכן פלענער וויאזוי צו דאמינירן די וועלט. דער בוך איז פיל מיט אנטיסעמיטישע געדאנקען קעגן די אידן, ערגער ווי סיי וועלכע אנטיסעמיטישע בוך וואס איז נאר אמאל ארויסגעקומען.
אין אנפאנג האט דער בוך נישט געמאכט קיין רושם אין רוסלאנד ווייל עס איז פשוט נישט אויפגעכאפט געוווארן. אבער צענדליגע יארן שפעטער האבן א גרופע רוסן זיך גענומען נאכאמאל פארשפרייטן דאס בוך און דאסמאל איז עס גוט געגאנגען. אין יענע יארן האט רוסלאנד געליטן פון א שווערע ציווילע קריג און די אידן האבן דאס מערסטע געליטן פון יעדן ווייל אלעס איז אנגעלייגט געווארן אויף זיי. דער בוך האט זיך צום בעסטן אויפגעכאפט אין יענע צייטן און איז געווארן שטארק פארשפרייט אין גאנצן לאנד וואס האט ארויפגעברענגט די אנטיסעמיטיזם און דיסקרימינאציע צו די העכסטע שטאפלן אין צענדליגער יארן.
אין דעם העסליכן בוך "מיין קאמף", באציט זיך צו היטלער ימ"ש צו די פראטאקאלן פון די זקני־ציון, נוצנדיג דאס פאר אן איבערצייגונג פון די אידישע קאנספיראציע אז זיי ווילן דאמינירן די וועלט. דאס בוך איז ביי די צווייטע וועלט קריג געליינט געווארן דורך די נאציס און איז שפעטער ארומגעגאנגען אין גאנץ דייטשלאנד. נאך די קריג האבן די אראבער זיך באנוצט מיט דעם בוך אלס אן הסבר צו די זיגן וואס די ציונים האבן אפגעהאלטן אין די ערשטע יארן פון דער מדינה'ס גרינדונג. דאס בוך איז נאך היינט א הייסער ארטיקל צווישן נעא-נאצישע שטיצער און אנטיסעמיטישע גרופעס.
וועבלינקען
קאַטעגאָריע:דאקומענטן קאַטעגאָריע:אנטיסעמיטיזם קאַטעגאָריע:רוסלאנד
ישיבת בית יוסף (גייטסהעד)
די ישיבת בית יוסף אין גייטסהעד, באקאנט ווי די גייטסהעדער ישיבה, איז א ישיבה גדולה אין דער שטאט גייטסהעד, ענגלאנד. זי איז די גרעסטע ישיבה אין אייראפע וואס האט גרויסן פרעסטיזש ביים עולם.
היסטאריע
די ישיבה האט מען אויפגעשטעלט אין תרפ"ט. אין די ערשטע יארן האט די ישיבה געלערנט אין דער שול פון דער גייטסהעדער קהילה (די בלעכערנע שול). אין די יארן פון חורבן אייראפע האט די ישיבה געדינט ווי א שוצארט פאר הונדערטער בחורים פון דייטשלאנד און אנדערע לענדער וואס האבן באקומען אויטאריזאציע צו קומען וואוינען אין בריטאניע צוליב די פאדערונגען פון דער ישיבה.
דער גייטסהעדער שוחט, ר' דוד דרייאן, האט שטארק געוואלט אויפשטעלן א ישיבה אין דער שטאט. צוליב דעם האט ער געבעטן פונעם "חפץ חיים" אז ער זאל שיקן פון זיינע תלמידים צו פירן די ישיבה. דער חפץ חיים האט טאקע געשיקט צוויי פון זיינע בחורים, רבי נחמן לאנדינסקי, וואס איז געווארן דער ערשטער ראש ישיבה, און רבי אליעזר קאהאן, וואס איז געווארן דער ערשטער מנהל רוחני. זיי ביידע זענען געווען נאווהארדאקער בחורים, און זיי האבן אויפגעשטעלט די ישיבה אויפן נאווהארדאקער שטייגער, מיטן נאמען "ישיבת בית יוסף" אזוי ווי אלע נאווהארדאקער ישיבות.
נאכדעם וואס רבי לאנדינסקי איז אריבער אין די פאראייניגטע שטאטן, האט מען אויפגענומען די צוויי שוואגערס רבי לייב גורוויץ און רבי לייב לאפיאן צו פירן די ישיבה.
אין תש"ז (1947) האט מען באשטימט רבי משה שוואב צו ווערן משגיח רוחני פון דער ישיבה, ווען ער איז געווען אלט 30 יאר. שפעטער האט מען אויפגענומען רבי מתתיהו סאלאמאן, צו ווערן צווייטער משגיח. נאך רבי משה'ס פטירה איז ער געווארן משגיח. דער היינטיקער משגיח איז רבי מרדכי יוסף קארנאווסקי, און דער צווייטער משגיח איז רבי גרשון מילער.
הנהלה
די היינטיקע הנהלה איז:
אויך זענען ר"מים:
געוועזענע הנהלה
די פריערדיקע ראש ישיבות זענען:
די פריערדיקע משגיחים זענען געווען:
געוועזענע מנהלים: נאך רבי אליעזר'ס פטירה, האט מען באשטימט זיין איידעם רבי זאב כהן, א ר"מ אין דער ישיבה, צו ווערן מנהל-רוחני אין זיין ארט.
רעפערענצן
גייטסהעד קאַטעגאָריע:ענגלאנד
ברוך טאלידאנא
הרב ברוך טאָלידאַנאָ (געבוירן כ"ב אלול ה'תרמ"ג, 24סטן סעפטעמבער, 1883, פקיעין – נפטר ז' חשוון ה'תש"ל, 9טן אקטאבער 1969, תל אביב) איז געווען א לערער און איינער פון די גרינדער פונעם רמב"ם קווארטאל אין טבריה, א פארשער פון דער יידישער הלכהדיקער ליטעראטור.
ביאגרפיע
ער איז געבוירן געוואָרן אינעם דאָרף פקיעין אין אויבער גליל דעם 24סטן סעפטעמבער 1883 (כב אלול תרמג) צו זיין מוטער רביצין מרים רימו טאלידאנא און פאטער הרב יהודה טאלידאנא, וואס האט אימיגרירט קיין ישראל פון מעקנעס, מאראקא אין 1863, פון א פאמיליע פון ​​רבנים אין שפאניע. אלס קינד האט ער געלערנט אין טבריה ביי רבי יצחק הכהן, און שפעטער ביי רבי משה מאיר חי אליקים, און גלייכצייטיק געלערנט אין א ישיבה געפירט פון זיין פאטער.
משפחה
אין 1902 האט ער געהייראט מרת חנה, טאכטער ​​פון הרב יוסף דוד אבולאפיע, און צוזאמען האבן זיי זיבן קינדער. יהודה, דער יונגסטער פון זיי, איז אומגעקומען אין דער אומאפהענגיקייט מלחמה אין אשדוד. זיין זון איז שמואל טאלעדאנא טבריה.
זיינע חיבורים
קאַטעגאָריע:טבריה קאַטעגאָריע:ספרדישע רבנים קאַטעגאָריע:רב שטומף
רש"י אותיות
שמאל|ממוזער|250px|כתב רש"י רש"י אותיות איז א בוכשטאבן פאנט פון אלף בית וועלכע איז טראדיציאנאל געווען דער האנט-שריפט ביי די ספרדישע אידן. מען רופט דאס אזוי ווייל מען האט עס צום ערשטן מאל גענוצט ביי דרוקן רש"י'ס פירוש אויף די תורה.
אויך די לאדינא שפראך פלעג זיין געשריבן געווארן מיט די בוכשטאבן.
עס ווערט אנגערופן נאך רש"י ווייל אין דעם ערשטן דרוק פון פירוש רש"י, וועלכער איז טאקע געווען דאס סאמע ערשטע געדרוקטע יודישע ספר, האט דער דרוקער דאס גענוצט אונטערצושיידן דעם פירוש פון דער תורה זעלבסט. ביז צום היינטיקן טאג איז מען געוואוינט צו דרוק פירוש רש"י אויף תורה און אויף גמרא מיט די אותיות.
איראניש איז אז רש"י אליין, וועלכע האט געלעבט אין אשכנז, האט גאנץ זיכער נישט געקענט לייענען די אותיות וואס ווערט גערופן אויף זיין נאמען.
אלישע ראדין
אלישע ראָדין (1888 – 1946) איז געווען אַ ייִדישער און אַ העברעיִשער דיכטער.
רש"י אותיות
באזונדער איז דאס גענוצט געווארן אין די אמאליגע חסידישע און שאלות ותשובות ספרים, וויבאלד די רש"י אותיות זענען באטראכט געווארן אלס ווייניגער הייליג ווי די העברעאישע און נישט יעדער האט זיך געהאלטן פאר ראוי צו דרוקן זיין ספר אין די זעלבע אותיות ווי די חומש.
אלישע ראדין
ביִאָגראַפיע
ראָדין איז געבוירן געווארן אברהם אליהו ראָדין אינעם שטעטל אַמסטיסלאַוו, מאָהילעווער גובערניע, רוסלענדישע אימפּעריע (איצט – אין באַשטאַנד פון ווײַסרוסלאַנד). ער האָט געביטן זײַן נאָמען אויף אלישע.
רש"י אותיות
מוסר ספרים פלעגן אין אלגעמיין געדרוקט ווערן אין אותיות מרובעות.
אלישע ראדין
ביִאָגראַפיע
אלישע ראָדין האָט אָנטיילגענונמען אין דער ערשטער רוסישער רעוואָלוציע פון 1905 – 1907. שוין דעמלט האָט ער געשריבן לידער, תחילת – נאָר אויף ייִדיש. אין דער צווייטער העלפט פון די 1920ער יאָרן האָט ער צוליב רדיפות פון די העברעיִשע שרײַבער און פאַרבאָט אויף דער העברעיִשער קולטור אינעם ראַטנפאַרבאַנד אויפגעהערט צו שרײַבן ייִדיש און אָנגעהויבן שרײַבן לידער אין העברעיִש.
רש"י אותיות
די אותיות היינט צו טאג
היינט איז שוין דא אסאך וואס טוישן די ספרים אויף חומש אותיות, צוליב וואס דער המון עם אין ישראל קען דאס נישט לייענען. אין ישראל איז דא אפילו חומשים וואס דער פירוש רש"י איז מער נישט געדרוקט מיט רש"י אותיות.
אלישע ראדין
ביִאָגראַפיע
אלישע ראָדין איז אָריבערגעפאָרן קיין מאָסקווע. דאָרט האָט ער אָנטיילגענומען אין דער אָרבעט פון אַן אונטערערדישן סעמינאַר אויף צוצוגרייטן לערער פון העברעיִש. ער האָט זיך איבערגעשריבן מיט חיים נחמן ביאַליק, וועלכער האָט פאַרלאָזט דעם ראַטנפאַרבאַנד אין 1921. זינט 1929 האָט אלישע ראָדין געשיקט זײַנע העברעיִשע לידער און פאַרצייכענונגען אין תל-אָביבער צײַטונגען און זשורנאַלן ("דבר", "הארץ", "גיליונות" און אַנדערע). צוליב דעם, האָט מען אלישע ראָדינען אויסגעשלאָסן פונעם פאַרבאַנד פון סאָוועטישע שרײַבער. ער איז געווען אונטער השגחה פון נ.ק.וו.ד. ביזן סוף פון זײַן לעבן.
רש"י אותיות
די אותיות היינט צו טאג
אזוי אויך מיט די חסידישע פרויען לערנט מען דאס געווענליך נישט.
אבער אין אלגעמיין איז נאך רש"י, תוספות און די מערהייט מפרשים געדרוקט אין די אותיות.