cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
פסקי רב מרדכי
דאס ספר גייט אויפן סדר פונעם רי"ף וואו ער ברענגט די הלכות פונעם תלמוד אין צוגאב צו פילע תשובות, מנהגים און פסקים פון די פריערדיגע אשכנזישע ראשונים, ווי רבינו גרשום און נאך, ביז צו די חכמי דורו וואו ער ברעהנגט אסאך פון זיינע רבי'ס ווי דער מהר"ם ראטנבורג און נאך. בסך הכל ציטירט ער אין דעם ספר פסקים פון איבער דריי הונדערט פארשידענע רבנים און גדולים.
דאס ספר האט פארמאגט נאך אין זיין צייט א גרויסע חשיבות און איז איבערגעשריבן געווארן פיל מאל, וואס דערפאר איז נאטורליך אריינגעפאלן אסאך גרייזן. ווי אויך איז עס שפעטער אריינגעדרוקט געווארן ביים סוף פון די גמרות. מען קען דערפון אויך אסאך לערנען איבער דער היסטאריע פון יענער צייט.
ווערסיעס
אזוי ארום איז מיט דער צייט פון דעם ספר געשאפן געווארן צוויי מהודורות: מרדכי הארוך פון די בני עסטרייך וועלכער איז מער ווי הגהות אויף די הלכות פונעם רי"ף און מרדכי הקצר פון די בני ריינוס (דייטשלאנד) וואס איז ווי א צוגאב און הוספה צו די הלכות פונעם רי"ף. אין די ש"ס'ן איז אריינגערוקט געווארן די הלכות פון די בני ריינוס. טייל פון די פסקים פון דער גרעסערע מהדורה זענען למעשה צוגעשטעלט געווארן צו דער קורצערער ווערסיע, דורך רבי שמואל בן אהרן פון שלעטשטאט, און געדרוקט געווארן אונטערן נאמען הגהות מרדכי.
דער חיד"א שרייבט אז ער האט געזען דעם כתב יד פון דער גרעסערער מהדורה און עס האט אויך "הלכות ארץ ישראל וחלה", ליקוטים איף פרק "אלו הלוקין" פון מסכת מכות, פרק "אלו הנשרפין" פון מסכת סנהדרין און אויף מסכת זבחים וואס דאס אלעס איז דאן נישט געווען אין די דרוקן. אויך שרייבט ער אז דער פירוש אויף די הלכות קטנות וואס איז געדרוקט ביי אונז, איז נישט פונעם מרדכי.
דער מרדכי אויף פרק ערבי פסחים באלאנגט אויך נישט צו דעם ספר הלכות. מען איז משער אז ער האט עס מסדר געווען ווי א תוספות פאר זיין רבי'ן רבנו פרץ און ס'איז בטעות אריין אין זיין הלכה חיבור.
דרוקסאגראפיע
אין יאהר ה'רמ"ד מיטן ערשטן דרוק פון די פראנצויזיש-אשכנזישע גמרא האט מען אויך ארייגעדרוקט דעם מרדכי אינעם זעלבן באנד און אזוי אויך שפעהטער אין ה'רס"ט צוזאמען מיטן רי"ף.
אין יאר ה'ש"כ האט מען געדרוקט באזונדער דעם מרדכי אויף גאנץ ש"ס.
וועבלינקען
קאטעגאריע:ספרי הלכה
יעקב הורוויץ
רבי יעקב הורוויץ זצ"ל (ה'תר"ן - מוצאי יום כפור ה'תש"ג), ראש בית דין אין לינסק.
אפשטאם
רבי יעקב איז געבוירן אין יאר ה'תר"ן (אומגעפער), צו זיין פאטער הרב מאיר הורוויץ רב אין לינסק, א זון פון הרב אברהם חיים הורוויץ (דער צווייטער) , רב אין לינסק, א זון פון הרב מנחם מענדל הורוויץ, רב אין לינסק, א זון פון הרב אברהם חיים הורוויץ, רב אין לינסק, א זון פון הרב נפתלי צבי הורוויץ, דער ראפשיצער רב. און צו זיין מוטער מרת הינדא רחמה א טאכטער פון הרב נפתלי צבי פרנס, פון צאנז, אן אייניקל פון מגלה עמוקות.
רבנות
רבי יעקב האט נאך אריינגעכאפט צו קענען די צדיקים פון פריערדיגען דור, אויף די עלטער האט ער זיך בארימט "כ'האב נאך זוכה געווען צו זעהן דעם גארליצער רב זאגן לא-ל אשר שבת, און צוויי שנירליך טרערן האבן זיך גיגאסען פון די אויגן".
נאך זיין חתונה האט רבי יעקב געגעסן קעסט ביי זיין שוויגער (זיין שווער האט שוין נישט געלעבט) אין א יאוואראוו, פון דארט האט ער זיך אנגעהויבן צו דרייען ביים בעלזער רב רבי ישכר דוב רוקח.
הסתלקות
רבי יעקב איז דערשאסן געווארן אין זעסלאוו מוצאי יום כפור ה'תש"ג, הי"ד.
פאמיליע
רבי יעקב האט געהייראט מרת אידל א טאכטער פון הרב אלימלך רובין, באקאנט אלס רבי מיילך יאווארעווער. זייערע קינדער:
רעפערענצן
קאַטעגאָריע:לינסק
דעאדאראנט
קליין|150px|דעאדאראנט אין א שמיראכץ פארעם. דעאדאראנט איז א קאסמעטיק מיטל קעגן קערפער שטונק אדער עיפוש וואס איז פאראורזאכט פון שווייס. בעיקר באניצט מען דעאדאראנט אויף די פאַכוועס. עס קען קומען אין פארעם פון א שפריץ אדער שמיראכץ.
וועבלינקן
קאַטעגאָריע:ריינקייט
יעקב אבוחצירא
רבי יעקב אבוחצירא גערופן אביר יעקב (תקס"ו - כ' טבת ה'תר"ם; 1805 - 4טן יאנואר 1880) איז געווען פון די גדולי הרבנים פון מאראקא. ער איז באקאנט מיט דעם נאמען 'אביר יעקב', און ער איז געווען דער זיידע פון באבא סאלי.
לעבנסגעשיכטע
הרב אבוחצירא איז געבוירן געווארן אין ה'תקס"ו (1805) און געוואקסן אין דער שטאט טאפילאלט אין מאראקא. אין זיין יוגנט האט ער געלערנט ביי זיין פאטער, רבי מסעוד, דעם גאנצן תנ"ך מיט די טעמי המקרא און נאך דעם די גאנצע ששה סדרי משנה און דעם גאנצם ש"ס גמרא.
נאך ווען ער האט געקריגן א סמיכה להוראה, איז ער געווארן דעם רב און דעם פירער פון דער קהילה און תאפילאלת. און ער איז געווען אויך א מגיד מישרים און א דרשן. ער האט גיוואלט ארויף גיין קיין ארץ ישראל, נאר וועגן דעם התנגדות פון דעם תאפילאלת'ס קהילה, איז ער געבליבן ביי זיי. 6 מאל, האט ער פרובירט ארויף גיין ביז שנת תר"מ (1879), דאס זעקסטע מאל, אז הער האט צו-גערעדט אויף זייערע הארץ, און זיי האבן היים געלאזט ארויף גיין. זיין טענה איז געווען, אז זיין זון, רבי מסעוד, קען אונטערנעמען זיין שטעלע און ווערן א רב און דעם פירער פון דער קהילה. ער האט פארלאזט מאראקא און ער איז אריבער דורך אלזשיר, און טוניסיע, ליביע און מצרים. און ט"ו טבת, ער איז געקומען צו דער שטאט אלעקסאנדריע, דארט האט ער פארבריינגט א ביסל, און י"ז טבת האט הער געקומען צום דער שטאט דימאנהור, דארט איז ער איינגשטאנען ביי משה סרוסי, און דארטן, און דימאנהור איז ער קראנק געווארן און ער איז אוועק, כ' טבת תר"מ (4טן יאנואר 1880) און דארטן האט מען אים באגראבן.
נאך זיין פטירה
הרב יעקב אבוחצירא האט איבער געלאזט פיר זין און איין טאכטער: רבי מסעוד, רבי אהרון, רבי אברהם ורבי יצחק, און די טאכטער אסתר (ללה סטי). די באוואוסטע קינדער פון רבי מסעוד זענען: רבי ישראל, וואס איז באוואוסט מיטן נאמען באבא סאלי, הרב יצחק אבוחצירא דער רב פון דער שטאט רמלה, און הרב דוד אבוחצירא. א גרויסער טייל פון די אייניקלעך פון דער פאמיליע, וואס זענען געווען מיט עם אונטער וועגנס קיין ארץ ישראל, זענען צוריק געפארן קיין מאראקא, און דער אנדערע טייל זענען געקומען קיין ארץ ישראל.
זיינע ספרים
אין 2013, איז ארויס א נייע מהדורה פון דער גאנצער סעט פון זיינע ספרים, מיט טייטשן והערות דורך עוז והדר, וועגן בקשה פון זיין אייניקל רבי דוד אבוחצירא פון נהריה, מיט דעם הילף פון דעם חרידישן נגיד הערשי פרידמן. דער פאדרוקט, האט געמאכט געווארן דורך אסאך תלמידי חכמים, און דעם שפיץ פון הרב מנחם מענדל פאמעראנץ.
קאַטעגאָריע:רבנים אין מאראקא
הערב
קליין|250px|צעשטעל פון א הערב א הערב, אין דער אייראפעאישער טראדיציע, איז א דעסן וואס געהערט א געוויסן מענטש (אדער א גרופע מענטשן) וואס זיי ניצן אין פארשידענע אופֿנים. אין היסטאריע, די ריטערס פֿלעג ניצן זיי כדי זיך אונטערשיידן פון די פון די שונאים'ס זעלנערס. א הערב האט א פֿארמעלע באַשרײַבונג וואס מ'רופֿט א בלאַזאן.
אין מאדערנע צײַטן ניצט מען נאכאלץ הערבן פארשידענע אינסטיטוציעס און אויך יחידים (למשל אסאך אוניווערסיטעטן האבן פרינציפן וויאזוי צו ניצן זייער הערב).
קליין|רעכטס|300px|הערבן פון די מיטגליד שטאטן פונעם [[אייראפעישן פארבאנד און דער EU פֿאן.]]
רעפערענצן
קאַטעגאָריע:סימבאלן
לב המפרץ באן סטאנציע
לב המפרץ באן סטאנציע איז א ישראל באנען פאסאזשירן באן סטאנציע וואס באדינט דעם מזרח טייל פון חיפה און דעם שטעטל נשר.
פלאצירונג
די סטאנציע געפינט זיך אויף דער צפון-דרום בארטן ליניע אין מזרח חיפה.
וועבלינקען
קאַטעגאָריע:באן סטאנציעס אין ישראל
גליקלעך ווילאָו שטאָט
Fun Willow Town איז אַ יאַפּאַניש טעלעוויזיע אַנימע באזירט אויף Kenneth Graham ס קינדער ליטעראַטור, Tanoshii Kawabe. 26 עפּיסאָודז אין גאַנץ. בראָדקאַסט פון 7 אקטאבער 1993 צו 31 מערץ 1994 אויףטעלעוויזיע טאָקיאָ, די פּראָדוקציע סטאַנציע.
Fun Willow Town איז אַ יאַפּאַניש טעלעוויזיע אַנימע באזירט אויף Kenneth Graham ס קינדער ליטעראַטור, Tanoshii Kawabe. 26 עפּיסאָודז אין גאַנץ. בראָדקאַסט פון 7 אקטאבער 1993 צו 31 מערץ 1994 אויףטעלעוויזיע טאָקיאָ, די פּראָדוקציע סטאַנציע .גליקלעך ווילאָו שטאָטגליקלעך ווילאָו שטאָט
ראשיזם
ראַשיזם (רוסיש: рашизм) איז דער ניט-אָפיציִעלער נאָמען פון דער פּאָליטישער אידעאָלאָגיע און סאָציִאַלער פּראַקטיק פונעם רוסלענדישן מאַכט-רעזשים אינעם אָנהייב פונעם XXI יאָהר-הונדערט, וועלכע באַזירן זיך אויפן געדאנק פון אַ "באַזונדערער ציוויליזאַציִאָנערער מיסיע" פונעם "גרויסן רוסישן פאָלק", אויף טאָטאַליטאַריזם און אימפּעריאַליזם פונעם סאָוועטישן טיפּ, אויף אויסנוצן דאָס רוסישע פּראַוואָסלאַווע קריסטנטום אַלס מאָראַלישע דאָקטרינע.
דער טערמין "ראַשיזם" שטאַמט פונעם ענגלישן נאָמען פון רוסלאַנד – Russia.
וועבלינקען
קאַטעגאָריע:אימפעריאליזם קאַטעגאָריע:קריסטנטום קאטעגאריע:רוסלאנד
באסניע און הערצעגאווינע
thumb|250px|left באסניע און הערצעגאווינע (באסניש, קראאטיש, סערביש גלחיש: Bosna i Hercegovina; באסניש און סערביש קיריליש: Босна и Херцеговина) איז א לאנד אין דרום־מזרח אייראפע. זי גרענעצט קראאטיע צו צפון, מערב און דרום, סערביע צו מזרח, און מאנטענעגרא צו דרום־מזרח. , באסניע און הערצעגאווינע האט נאר א קליינעם בארטן פון 26 ק"מ ביים אַדריאַטישן ים, ארום דער שטאט נעום. דאס לאנד האט א סאך בערג, אבער ס'איז פלאך אין צפון־מזרח. רוב פון לאנד האט ווארעמע זומערן און קאלטע, שנייעדיגע ווינטערן, אבער דער דרומדיקער שפיץ האט א מיטלענדישן קלימאט.
דער שטח פון באסניע און הערצעגאווינע איז 51,000 קוואדראט ק"מ, און זיין באפעלקערונג איז 4,600,000. די באפעלקערונג באשטייט פון סערבישע (מערסטנס פראוואסלאוונער), באסניאקן (מוסולמענער) און קראאטן (קאטאליקן). די הויפשטאט איז סאראיעווא.
היסטאריע
ביז דער ערשטער וועלט מלחמה איז באסניע און הערצעגאווינע געווען א פראווינץ אין דער אטאמאנישער אימפעריע. נאכהער איז זי געווארן א טייל פונעם נייעם לאנד יוגאסלאוויע. ווען יוגאסלאוויע האט זיך צעשפאלטן אין די אנהייב 1990ער יארן, איז דאס לאנד געווארן זעלבשטענדיג.
יידן אין באסניע און הערצעגאווינע
קליין|300px|א שול אין [[סאראיעווא]] יידישע סוחרים האבן זיך באזעצט אין סאראיעווא אין 1541. די טערקן האבן אוועקגעשטעלט א יידישן פערטל אין סאראיעווא, און די יידן זענען געווען שטארק באגרענעצט, אזוי ווי אין אלע מוסולמענישע לענדער. ווען באסניע און הערצעגאווינע איז אריבער צו דער עסטרייך אונגארישער אימפעריע האבן די יידן באקומען עמאנציפאציע.
רעפערענצן
קאַטעגאָריע:לענדער אין אייראפע
מרדכי יששכר בער לייפער
רבי מרדכי יששכר בער לייפער ( טבת ה' תשט '' ז, 31סטן דעצעמבער 1955 – י"ז תשרי ה'תשפ"א, 5טן אקטאבער 2020) איז געווען דער דריטער פיטסבורגער רבי.
ביאגראפיע
ער איז געבוירן געווארן אין ניו יארק, צו זיין טאטע רבי אברהם אבא לייפער און מאמע רחל, טאכטער פון הרב איתמר נאדווארנער. אין 1970 האָט זײן משפּחה אימיגרירט קיין ארץ ישראל און האבן זיך באזעצט אין אשדוד.
דער רבי האט געלערנט אין דער גראדנער ישיבה אין שטאט, און אין דער טשעבינער ישיבה אין ירושלים.
ער האט חתונה געהאט מיט אביבה מרים, טאכטער פון הרב יצחק יצחק ליבעס, אב"ד אגודת ישראל. נאך זיין חתונה האט ער פאר א תקופה געוואוינט אין ניו יארק. אין תשמ״ג האָט ער ווידער אימיגרירט קיין ארץ ישראל. י טבת ה'תש"ן איז זיין פאטער געשטארבן, און ער איז געקרוינט געווארן אלס ממלא מקום, אין עלטער פון 34 יאר. אונטער זיין פירערשאפט האט דאס פיטסבורגער חסידות זיך שטארק פארברייטערט אין שטאט, און ער האט אויפגעשטעלט א נעץ פון מוסדות.
דער רבי האט פונקט ווי זיין פאָטער פארפאסט פילע וועלט-בארימטע ניגונים. טייל פון זיינע ניגונים זענען געווארן גאר בארימט איבער דער גאנצער וועלט, צווישן זיי איז דער ניגון ״וידע כל פעול״ פאר ראש השנה, ״ק-ה רבון״ פאר שבת, און פיל פיל מער.
אין תשס"ד האט ער ארויסגעגעבן זיין ספר ״פתגמי אורייתא״.
וועט דער טויטליכער קאראנאווירוס האט אויסגעבראכן, האט דער רבי אויסגעפאלגט אלע זיכערהייט-אנווייזונגען וואס די דאקטוירים האבן געהייסן, אבער טראץ זיין פארזיכטיגקייט, איז ער ליידער אנגעשטעקט געווארן מיט דעם ווירוס, און ער איז אפגעפירט געווארן צום לאניאדא שפיטאל, וואו ער איז געווען עטליכע וואכן, ביז ער איז ליידער נפטר געווארן י"ז תשרי ה'תשפ"א.
נאך זיין פטירה האבן זיינע חסידים באנייעט א נייע בית החיים, און דער רבי איז דארטן באגראבן געווארן דער ערשטער.
טויזנטער חסידים און אנהענגער האבן זיך באטייליגט ביי זיין טרויעריגער לויה.
וועבלינקען
קאַטעגאָריע:אדמורי"ם אין ארץ ישראל קאַטעגאָריע:קרבנות פון דער קאוויד-19 מגיפה קאַטעגאָריע:אשדוד קאַטעגאָריע:יידישע קאמפאזיטארן
12טן סעפטעמבער
12 סעפטעמבער איז דער 255סטער טאג פון יאר (256סטער טאג אין אן עיבור יאר) אינעם גרעגאריאנישן קאלענדאר. ביז צום סוף יאר, בלייבן נאך 110 טעג.
פייערטעג
12
שלמה יעקב אייכנשטיין
רבי שלמה יעקב אייכנשטיין זצ"ל (ה'תק"ץ - כ"ו כסלו ה'תרמ"ו), פון סטריא.
אפשטאם
רבי שלמה יעקב איז געבוירן אין יאר ה'תק"ץ (אומגעפער), דער צווייטער זון צו זיין פאטער, הרב יצחק אייזיק אייכנשטיין רבי אין זידיטשוב, באקאנט אלס דער מהרי"א, א זון פון הרב ישכר בעריש אייכנשטיין רב אין זידיטשוב, דער פערטער זון פון הרב יצחק אייזיק אייכנשטיין פון סאפרין.
רבנות
רבי שלמה יעקב האט געוואוינט אין סטרי.
הסתלקות
רבי שלמה יעקב איז נפטר געווארן ביים צווייטן לעכטל פון חנוכה כ"ו כסלו ה'תרמ"ו, אין ליגט אין סטרי.
פאמיליע
רבי שלמה יעקב האט געהייראט בזיווג ראשון א טאכטער פון הרב יוסף ראטטענבערג פון קוזובה. זיינע קינדער:
בזיווג שני האט רבי שלמה יעקב געהייראט מרת חיה א טאכטער פון הרב אברהם הורוויץ, רב אין שענדישאוו.
רעפערענצן
אייכנשטיין, שלמה יעקב קאַטעגאָריע:זידיטשוב
שדרות באן סטאנציע
31.51505°N, 34.5854°W שדרות באן סטאנציע איז א באן סטאנציע פון ישראל באנען. זי געפינט זיך מזרח פון שאסיי 34 נאנט צום אריינגאנג צו דער שטאט, און באדינט די איינוואוינער פון שדרות און די ארומיגע זידלונגען. צייטווייליק איז זי די סוף־סטאנציע פון דער הוד השרון-שדרות פארשטאטישער ליניע.
היסטאריע
די סטאנציע איז געעפנט געווארן דעם 24סטן דעצעמבער 2013 פאר באנען אין דער צפונדיקער ריכטונג. ווען מען ענדיגט די אשקלון-באר שבע אייזנבאן־ליניע אין 2015 וועט פארן פון שדרות א סטאבילע דינסט דרומדיק קיין נתיבות, אופקים, באר שבע און דימונה.
געבוי פון דער סטאנציע
די סטאנציע האט צוויי פעראנען, לאנג 300 מעטער. די באן ליניע געפינט זיך מערב פון שאסיי 34, און די צוטריט צו די פעראנען איז דורך א טונעל אונטערן שאסיי.
די דיילי ווירע
די דיילי ווירע (ענגליש: The Daily Wire) איז אַן אַמעריקאַניש קאָנסערוואַטיווע מעריע פֿירמע. בען בען שפירא און דזשערעמי באָרינג האָבן געשאַפֿט עס אין 2015.
באקסהארן
קליין|באקסהארן באָקסהאָרן Trigonella foenum-graecum איז אַ מין פֿלאַנץ פֿון דער משפּחה פֿון די קטניות Leguminosae. די קערנדלעך פֿון דער פֿלאַנץ באַדינען אַלס געװירץ. די תימנים רופֿן עס חילבע, אין ענגליש רופֿט מען עס פֿעניוגריק. קאַטעגאָריע:געווירצן
אור זרוע לצדיק
אור זרוע לצדיק איז א ליקוט ספר צוזאמגענומען די תורות און חידושים פון אלע ספרים פונעם חתם סופר אויף די הייליגע טעג אנגעהויבן פון חודש אלול ביז שמיני עצרת.
יעדע שטיקל האט א קעפל מיטן תוכן פון וואס עס ווערט ארויסגעברענגט אין דעם פאלגענדן ציטאט.
דער ספר אנטהאלט צוויי-הונדערט ניין-און-אכציג זייטן און איז ארויסגעגעבן געווארן דורך מכון חתם סופר אין יאר תשמ"ה אין ירושלים.
קאטעגאריע:ספרי קודש
קראָפּי
‟קראָפּי„ געווען אַן ומקאָוועדיק צונעמעניש פֿאַר די געזעלשאַפֿט פֿון פֿאַראייניקטע אירישמען, אַן איריש נאַציאַנאַליסט אָרגאַניזאַציע האָט געמאַכט אין 1791.
גיי מרחץ
קליין|250px|א געי שוויץ באד אין אמעריקע א גיי מרחץ, אדער גיי סאַאונע איז א בית מרחץ וווהין עס גיין האמאסעקסועלע מאנסבילן באדן, טרינקען, זיצן ארום דעם באר און האָבן געשלעכטלעכע באַציִוּנגען אין פריוואטע פארמאכטע צימערן.
קאַטעגאָריע:באדן קאַטעגאָריע:האמאסעקסואליטעט
עפולה באן סטאנציע
עפולה באן סטאנציע איז א ישראל באנען סטאנציע אויף דער טאָל ליניע, וואס באדינט די שטעט עפולה און אייבער עפולה. די סטאנציע איז פלאצירט צווישן עפולה און אייבער עפולה, און האט געעפנט חול המועד סוכות תשע״ז.
ששון סומך
ששון סומך (א' תשרי תרצ"ד יום ראש השנה הראשון העברי, 21סטן סעפטעמבער 1933, באגדאד - 18טן אויגוסט, 2019 תל אביב יפו) איז געווען א פראפעסאָר אין דעם דעפּאַרטמענט פון אראביש און איסלאמישער שטודיום אין תל אביב אוניווערסיטעט. ער איז באלוינט געווארן מיטן ישראל פרייז אין אוראליסטישן שטודיום פאר יאָר 2005, און דער EMAT מיזרחדיקער פרייז פאר 2008.
עפולה באן סטאנציע
עפולה סטאנציע איז די וויכטיקסטע און צענטראלסטע אויף דער טאל ליניע.
ששון סומך
קאַטעגאָריע:פראפעסארן
מזי כהן
מזי כהן (געבוירן ה'תשי"ט 1959) איז א באקאנטע זינגערין אין מדינת ישראל.
זי האט געזינגען אויף אסאך אלבאמען און מיט אסאך שפילער און זינגער. און אויך לידער פון דזשעז אויף ענגליש.
איהר ערשטער אלבאם "מזי כהן" האט זי ארויס געגעבן אין יאר 1987 מיט אירע שותפים רני ערן און איתי גרדון. שפעטער אין יאר 1992 האט זיך ארויס געגעבן איר באקאנטן אלבאם "מעברים".
איר מאן איז יושי שדה.
קאַטעגאָריע:ישראלדיקע זינגערס
סלייד גרין באן סטאנציע
סלייד גרין  איז א נאציאנאלע באן סטאנציע אין סלייד גרין, לאנדאנער בארא פון בעקסלי, לאנדאן, אויף דער נארד קענט ליניע וואס פארבינדט די פארשטעט (דעפטפארד, גריניטש, טשארלטאן, וואוליטש ביז דארטפארד, קענט) אויפן דרום ברעג פון דעם טעמז מיט די צענטראל-לאנדאן סטאנציעס.
היסטאריע
סלייד גרין סטאנציע איז געעפנט געווארן אום 1טן יולי 1900 מיטן נאמען סליידס גרין דורך דער דרום־מזרחדיקער אייזנבאן. אין 1953 האט מען געענדערט איר נאמען צו סלייד גרין
סאדאיסטערן
אין די נישט שפיץ שעה׳ן פארן:
וועבלינקען
קאַטעגאָריע:באן סטאנציעס אין לאנדאן קאַטעגאָריע:טעמזלינק סטאנציעס
אימפרעסאריא (בוך)
אימפּרעסאַריאָ איז א דינע זכרונות בוך אנגעשריבן איו יודיש פון הערי דעל (אהרן דעלאטיצקי) פון זיינע מעמוארן אלס אימפרעסאריא ביי יודן אין ניו יארק.
עס איז ערשינען אין יאר ה'תשכ"ז אין ניו יארק מיט א קורצן אריינפיר-ווארט פון משה שטארקמאן.
אינהאלט
דער בוך איז צעטיילט אין צוויי טיילן: אין די ערשטע שרייבט ער זיין לעבנס איבערלעבונגען אנגעפאנגען פון זיין קינדהייט אין שטעטל מיקאלייעווע, ווילנער גובערניע, און דערנאך זיין פאמיליע'ס אריבערציען קיין אמעריקע. וואו ער האט צוליב זיין גרויס אינטערעסע אין יודישער קונסט און מוזיק אנגעפאנגען מיט זיינע חלומות צו וועהרן אן אימפרעסאריא אין זיין געגנט פון בראָנזוויל און מזרח ניו יארק.
ווייטער דערציילט ער זיינע שוועריגקייטן ביים ארויסגעבן זיין יערליכן טעאטער און קונסט זשורנאל. און ווי ביים צווייטן אויסגאבע האט א קריטיקער אנגעשריבן אן אומפריינדליך ארטיקל און ער איז דעריבער געווען געצוואונגען צו גיין פּעדלען איבער די סטעיטס מיט קראוואטן און שניפסן.
שפעטער האט ער מיט די הילף פון זיין איידעם דזשאו ראזאליס געעפנט א געשעפט מיטן נאמען טאַי סיטי אויף בראדוועי און 47 סטריט. און נאך דער גרויסער הצלחה האט ער געעפנט נאך עטלעכע אפטיילונגען ביז ער איז שוין געווען אן עושר און ער האט געקענט צוריק אנהויבן זיין קאריערע אלס אימפרעסאריא.
אינעם צווייטן טייל באשרייבט באזונדער זיינע באגעגענישן מיט די דעמאלטדיגע וויכטיגע יודישע פערזענליכקייטן און קורצע שטריכן איבער זייער ביאגראפיע און פערזענליכקייט.
מייק בורשטיין
מייקל בורשטײן (בינע נאמען: מאטעלע; געבוירן אין ניו יארק דעם 1טן יולי 1945) איז א פאפולערער ישראלדיקער פילם און טעאטער אקטיאר און זינגער אויף יידיש, ענגליש און העברעאיש און נאך שפראכן.
אימפרעסאריא (בוך)
אינהאלט
אט איז א טייל פון זיי: אב. קאהאן, סאל היוראק, מאריס שווארץ, דזשעני גראסינגער (אייגנטומער פון גראסינגער האטעל), דעני קעי, שלום סעקונדע, יעקב פ. אדלער, אברהם רייזען, דוד בן גוריון, חיים ווייצמאן, דוד דובינסקי, שלום אש, מאריס ראזענפעלד, אדאלף העלד, מרדכי ירדני און נאך.
מייק בורשטיין
ער קען בסך הכל אכט שפראכן.
אימפרעסאריא (בוך)
אינהאלט
דער בוך וועלכער איז באצירט מיט בילדער פון זיין פאמיליע און בארימטע ארטיסטן, אנטהאלט הונדערט צוויי-און-זיבעציג זייטן און איז א היסטארישער אוצר פאר די יודישע מוזיק אין אמעריקע אין יענע יארן.
מייק בורשטיין
ביאגראפיע
זיינע ערשטע פארשטעלונגען זיינען געווען ווען ער איז געווען זיבן יאר אלט ביי א אויפטריט פון זיין טאטן פסח'קע בורשטיין אין בוענאס איירעס. ער איז ארויף אויף דער בינע דעם ערשטן מאל ווען ער איז געווען 3 יאר אלט.
ער איז באוווּסט מיט זיין קוני לעמל פיגור אין די ישראל סעריע פילמען.
וועבלינקען
קאַטעגאָריע:פילם אקטיארןקאטעגאריע:יידישע אקטיארן קאַטעגאָריע:טעאטער אקטיארן קאטעגאריע:יידיש שפראך זינגערס קאַטעגאָריע:ישראלדיקע זינגערס קאטעגאריע:מענטשן פון ניו יארק קאטעגאריע:לעבעדיגע מענטשן
פראנאם
אַ פּראָנאָם איז אַ וואָרט וואָס מען ניצט במקום אַ סובסטאַנטיוו. מען ניצט אַ פראָנאָם למשל פאַר אַן אָביעקט וואָס מען האָט שוין דערמאָנט פֿריער. דהייַנו: "נעכטן האָב איך געזען משה. ער איז אַריבערגעגאַנגען די גאַס."
פּראָנאָמען אין כּלל־ייִדיש
נאָמינאַטיוו:
אַקוזאַטיוו:
חוני המעגל
קליין| ציון התנא חוני המעגל חוני המעגל, איז געווען א תנא, וואס ווערט דערמאנט צוויי מאל אין משניות.
פראנאם
פּראָנאָמען אין כּלל־ייִדיש
דאַטיוו:
חוני המעגל
זיין צייט
חוני המעגל איז געווען אין די צייט פון דריטן דור זוגות, פון פינפטן דור נאך די אנשי כנסת הגדולה.
פראנאם
פּראָנאָמען אין כּלל־ייִדיש
נאך א פרעפאזיציע ניצט מען געוויינלעך די דאטיווע פארעם.
רעפערענצן
קאַטעגאָריע:גראמאטיק
חוני המעגל
איבער אים
חוני המעגל איז געווען ווי א שטוב מענטש ביים אייבערשטן, ווי קינד וואס ערלויבט זיך אלעס צו בעטען ביי זיין פאטער.
זעט אויך
רשימה:תנאים
רעפרענצען
קאטעגאריע:תנאים
1966
נאבעל פריזן
קאַטעגאָריע:20סטער י"ה
קבר-קירך
די קבר-קלויסטער איז אַ צערקווע אין אַלט ירושלים װוּ די פראוואסלאוונע, קאַטױלישע און קאָפּטישע קריסטן גלױבן אַז יעזוס איז געשטאָרבן. די צערקווע שטײט אינעם סוף פֿון װיִאַ דאָלאָראָזאַ.
קאַטעגאָריע:ירושלים קאַטעגאָריע:קלויסטערס
עד העונג הבא
עד העונג הבא איז דער ערשטער אלבאם פון דער מכשפות טרופע, וואס האט זיך געבויעט אין די יארן פון 1992 ביז 1997 אין מדינת ישראל צווישן די זינגערס, זיי האבן געהאלפען פארשפרייטן די ראק און ראל שיטה.
דער ניגון פון די קאסעטע "עד העונג הבא", איז זייער אויפגעכאפט אין ישראל, מען הערט דאס אסאך זינגען אויף ישראל ראדיא. קאַטעגאָריע:אלבאמען
כ"ז אדר ב'
זעט אויך
כ"ז באדר ב'
זייערס
קליין|[[צינק, א מעטאל, רעאגירט מיט זאלצזייערס, א זייערס]] א זײערס איז א כעמישע סובסטאנץ וואס רעאגירט מיט א באזע. געוויינלעך האבן זייערסן א זויערן טעם, און זיי רעאגירן מיט געוויסע מעטאלן, למשל קאלציום, און מיט באזעס, למשל נאטריום-קארבאנאט צו שאפן זאלצן. די שטארקייט פון א זייערס ווערט געמאסטן מיט pH, וואס נידעריקער איז שטערקער דאס זייערס.
טאג-טעגליכע ביישפילן פון זייערסן זענען עסיגזייערס (וואס מען טרעפט אין עסיג, א צעפירונג), שוועבל-זייערס (א פליסיקייט, געניצט אין אויטא באטעריעס) און וויין-זייערס (א הארטער קערפער, געניצט ביים באקן). אויך א גאז ווי כלאר-וואסערשטאף קען ווערן א זייערס ווען מען צעלאזט אים אין וואסער. שטארקע זייערסן זענען צעפרעסעוודיק. דער זויערער טעם פון א לימאן קומט פון ציטרישע זייערס.
ס'זענען פאראן עטלעכע וועגן צו שילדערן א זייערס. דער ערשטער וואס האט פרובירט דאס איז געווען דער פראנצויזישער כעמיקער, אנטואן לאוואואזיע, וואס האט באמערקט אז זייערסן אנטהאלטן אקסיגען. פונקט וועגן דעם האט אקסיגען אן אנדער נאמען "זויערשטאף".
ווען א זייערס ווערט געמישט מיטם וואסער, ווערט עס צענומען אין יאנען, דאס הייסט דיסאציאציע: א פאזיטיווער וואסערשטאף יאן +H (פראטאן) ווערט אפגעריסן פונעם זייערס און ווערט פארבונדן מיטן וואסער צו שאפן א הידראניום יאן H3O+. אז מען שרייבט HA פאר אן אלגעמיינעם זייערס, קען מען פארשרייבן דעם פראצעס:
אין מענטשלעכע קערפער
זייערסן שפילן וויכטיקע ראלעס אין דעם מענטשלעכן קערפער. דאס זאַלץ־זייערס וואס געפֿינט זיך אין דעם בויך העלפֿט פֿאַרדייאונג דורך איינברעכן גרויסע און קאמפלעקסע עסן־מאלעקולן. אמינאזייערסן זענען נייטיק כדי די קערפער־געוועבן זאלן וואַקסן און זאלן ווערן פֿאַרראכטן. נוקלעאישע זייערסן זענן וויכטיק פאר דער פֿאַבריקאַציע פֿון DNA און RNA און כדי צו טראנסמיטירן אייגנקייטן צו אפשטאמלינגען דורך גענעס. קארבאנישע זייערס איז וויכטיק צו היטן די גלייכוואָג פון pH אין דעם קערפער. קאַטעגאָריע:כעמישע פארבינדונגען
פרשת מסעי
מסעי איז די צענטע און לעצטע סדרה אין ספר במדבר. די סדרה הייבט אן קאפיטל ל"ג פסוק א' און קאנטשעט ביים סוף פונעם ספר קאפיטל ל"ו פסוק י"ג.
בדרך כלל ליינט מען פרשת מסעי צוזאמען מיט דער פריעדיקער פרשה, מטות. נאר זעלטן זענען די צוויי סדרות באזונדער, אין אן עיבור יאר, ווען ראש השנה געפאלט דאנערשטיק, ד"ה א יאר מיטן קביעות השג אדער החא. אויך אין ארץ ישראל, ווען פסח געפאלט שבת, ד"ה א יאר מיטן קביעות בשז אדער גכז. אזוי וועט אויסקומען אז מען וועט קענען ליינען פרשת דברים דעם שבת פאר תשעה באב.
הפטורה
מען ליינט די צווייטע הפטורה פון די תלת דפורענותא (די הפטורות פון די דריי וואכן), "שמעו", ירמיה פון קאפיטל ב' פסוק ד' ביז פסוק כ"ח.
23סטן אפריל
דעם 23סטן אפריל איז דער 113טער טאג פון יאר (114טער אין אן עיבור־יאר) אינעם גרעגאריאנישן קאלענדאר. ביז צום סוף יאר, בלייבן נאך 252 טעג.
פייערטעג
23
קאצמאן
קאצמאַן אדער קיצמאַן ( קיצמאַן; ; ) איז א שטעטל אין מערב אוקראינע, 20 ק"מ צפון־מערב פון טשערנאוויץ, אין דעם היסטארישן ראיאן בוקאווינא.
היסטאריע
קאצמאן ווערט ערשט דערמאנט אין א דאקומענט פון 1413. פון 1800 איז קאצמאן געווען אין דער עסטרייכער אימפעריע. נאך דער ערשטער וועלט-מלחמה ביז דער צווייטער וועלט-מלחמה איז קאצמאן געווען אין רומעניע.
יידישע היסטאריע
פון 1928 ביז 1936 איז געווען רב אין קאצמאן הרב ברוך האגער, וואס איז שפעטער געווארן דער סערעטער רבי.
אין 1930 האבן געוואוינט אין קאצמאן 647 יידן.
רעפערענצן
קאַטעגאָריע:בוקאווינע קאַטעגאָריע:אוקראינע קאַטעגאָריע:אידישע יישובים אין אייראפע
טאבעלע פון קלאוויאטור דורכוועגן
דעסקטאפ דורכוועגן
פאלגענד איז א רשימה פון געוויינטלעכע קלאוויאטור דורכוועגן וואס מען ניצט אין היינטיגע קאמפיוטער סיסטעמען: מיקראסאפט ווינדאס, מאקאס, KDE און GNOME.
עגיפטישע באוואפנטע קרעפטן
די עגיפּטישע באַוואפנטע קרעפטן (אראביש: "القوات المسلحة المصرية‎") זענען די מיליטערישע קרעפטן פון מצרים.
טאבעלע פון קלאוויאטור דורכוועגן
דעסקטאפ דורכוועגן
דורכוועגן וואס זענען נוהג אין רוב אפליקאציעס.
וועב בלעטערערס
קאַטעגאָריע:קאמפיוטעריי
ביקור חולים שפיטאל
קליין|געביידע פון ביקור חולים שפיטאל ביקור חולים איז אַ שפּיטאָל געגרינדעט אין די מיטן 19 יאָרהונדערט אין דער אַלטשטאָט פון ירושלים. אין 1925 איז דער שפּיטאָל אריבער צו אַ נייַעם ארט אויף דער נביאים גאס. דער שפיטאל האט 200 בעטן.
עגיפטישע באוואפנטע קרעפטן
זיי זענען די גרעסטע אין אפריקע, און די מיטל מזרח. עס איז געגרינדעט אין 1922, און באשטייט פון דער מצרי אַרמיי, עגיפטישער ים־פלאט, מצרי לופט כוחות און מצרי לופט פארטיידיגונגס כוחות.
וואפן
עגיפטן האט אויך כעמישע און ביאלאגישע וואפן.
וועב לינקען
קאטעגאריע:מיליטער קאטעגאריע:עגיפטן
ביקור חולים שפיטאל
אין דעצעמבער 2012, איז דער שפּיטאָל געווארן אַ טייל פון דעם שערי צדק מעדיצין־צענטער.
קאַטעגאָריע:שפיטעלער קאַטעגאָריע:ירושלים
ביגלזווייד באן סטאנציע
ביגלזווייד (Biggleswade) איז א באן סטאנציע וואס באדינט דאס שטעטל ביגלזווייד אין בעדפארדשיר, ענגלאנד. די סטאנציע ווערט באדינט דורך טעמזלינק און גרויס-נארדערן.
באדינונגען
פעראן 1 ווערט באניצט פאר דרומדיקע באדינונגען (קיין לאנדאן און דרום ענגלאנד), און פעראן 4 פאר צפונדיקע באדינונגען (קיין פיטערבארא). די געווענלעכע באדינונג איז 2 באנען א שעה אין יעדער ריכטונג צווישן הארשאם און פיטערבארא (טעמזלינק). אין די שפיץ שעה ווערט די סטאנציע באדינט דורך גיכע באנען צווישן פיטערבארא און לאנדאן קינגס קראס.
וועבלינקען
קאַטעגאָריע:טעמזלינק סטאנציעס קאַטעגאָריע:באן סטאנציעס אין בעדפארדשיר
1997
1997 איז דאס יאר ניינצן זיבן און ניינציג וואס האט אנגעהויבן מיטוואך.
נאבעל פריזן
קאַטעגאָריע:1990ער
אלדא מארא
קליין|אלדא מארא אין 1978 אַלדא מארא (איטאליעניש: Aldo Moro; 23סטן סעפטעמבער 1916 – 9טן מיי 1978) איז געווען אן איטאליעישער פאליטיקער, און דער 39סטער פרעמיער מיניסטער פון איטאליע. די טעראר ארגאניזאציע די "רויטע בריגאדעס" האבן אים דערמארדעט אין 1978 נאך א תפיסה פון 55 טעג.
אַלדא מארא איז געבוירן געווארן דעם 23סטן סעפטעמבער 1916 אין מאליע, פוליע פראווינץ. ער האט שטודירט געזעצן אינעם אוניווערסיטעט פון בארי, און אין 1941 איז ער געווארן א פראפעסאר דארטן. פון 1939 ביז 1942 איז ער געווען פרעזידנט פון דער פעדעראציע פון קאטוילישע סטודענטן אין איטאליענישע אוניווערסיטעטן אין בארי.
ער איז געווען א לעקטאר פון געזעץ אין בארי צוואנציק יאר.
קאַטעגאָריע:איטאליענער קאַטעגאָריע:פרעמיער מיניסטארן
דיסלדארף
דיסלדאָרף איז די הויפּטשטאָט פונעם דײַטשן לאַנד נאָרד ריין-וועסטפֿאַליע און די זיבעט־מערסט־באַפֿעלקערטע שטאָט אין דײטשלאַנד. דיסלדאָרף איז אַן אינטערנאַציאָנאַלער ביזנעס און פֿינאַנץ צענטער, וואָס ליגט אויפֿן רײן.
דיסלדאָרף האָט אַן אינטערנאַציאָנאַל לופֿטפֿעלד און אַן אוניווערסיטעט.
קאַטעגאָריע:שטעט אין דייטשלאנד
די דריטע דזשהאד (פילם)
די דריטע דזשהאד (עהנגליש: The Third Jihad: Radical Islam's Vision For America) איז א 2008 דאקומענטארער פילם איבער די געפאַהר פון ראדיקאלער איסלאם וועלכע וויל פארשפרייטן די שאַריאַ געזעצן אין די פרייע דעמאקראטישע לענדער, געשאפן דורך אן אמעריקאנער מוסלעמעהנער דר. זודי דזשאסער.
דער פילם ברענגט ארויס די שרעקעדיגע פאקט אז אפילו די מכלומרשט פריעדליכע מוסלעמענער זעהען אלס זייער רעליגיעהזער פליכט אז איסלאם זאל רעגולירן די וועלט און טאלעריהרן נישט אנדערע רעליגיעס. זיי נוצן אויס די פרייהייט פון רעליגיע און וואָרט וואס די דעמאקראטישע לענדער געבן זיי, כדי זיי אונטערצוברעהנגען. און ווי סאודי אראביע נוצט איהר געלט וואס זיי פארדיענען פון די אויל, צו אויסלעהרנען און פארשפּרייטן די עקסטרעהמע איסלאמישע לעהרנונג.
דער פילם דעקט אויף דאקומענטן, ווידיאו'ס און בילדער ווי מען זעהט אז דער פראבלעהם איז פיהל גרעסער ווי מען מיינט, נאר די פרייע וועלט מאכט זיך צו די אויגן אונטער די מאַסקע פון זיין פּאליטיש-קארעקט און טאלעראנץ פאר יעהדעם.
דער פילם קריטיקיהרט דאס וואס די פרייע וועלט געבט זיך אונטער ווען די מוסלעמעהנער פארפיהרן ווען מ'פארשעמט זייער רעליגיע.
ניו יארק סיטי פאליציי און ניו יארק טיימס
די ניו יארק סיטי פאליציי פלעהגט עס נוצן צו טרענירן די פאליציאנטן אבער האבן עס אויפגעהערט דערנאך וואס די מוסלעמענער האבן פראטעסטירט און פארלאנגט רעי קעלי צו רעזיגניהרן - וואס די אינצידענט האט נאר אויפגעוויזן ווי ביטער גערעכט די פילם איז.
די ניו יארק טיימס איז אויך געשטאנען צו זייער זייט און עס פאלש אנגערופן א האספולער פילם.
וועבלינקען
קאַטעגאָריע:2008 פילמען קאַטעגאָריע:איסלאם קאַטעגאָריע:על-קאידא קאַטעגאָריע:טאליבאן קאַטעגאָריע:טעראר קאַטעגאָריע:אמעריקאנישע פילמען קאַטעגאָריע:קנאות קאַטעגאָריע:דאקומענטארע פילמען קאַטעגאָריע:אראביש-שפראכיגע פילמען קאַטעגאָריע:ענגליש שפראכיגע פילמען
שירים במיץ עגבניות
שירים במיץ עגבניות איז אן אלבאם פון דעם ישראל'ישן זינגער מתי כספי, עס איז געזונגען מיט א סטיל פון הומאר און ליצנות.
עס איז ארויס אין 1989.
כספי איז א באקאנטער זינגער וואס האט געשריבן איבער טויזנט לידער, און ארויסגעגעבן אסאך אלבאמען, אבער דער טייפ "שירים במיץ עגבניות" האט נישט געהאט א סאך הצלחה און איז נישט אויפגעכאפט צווישן די ישראלישע לידער.
וועבלינקען
קאַטעגאָריע:אלבאמען
הארטפארדשיר
האַרטפֿארדשיר איז א גראפנשאפט אין דרום ענגלאנד. האַרטפֿארדשיר גרענעצט באקינגהאמשיר צו מערב, בעדפארדשיר צו צפון, קעמברידזשיר צו צפון־מזרח, עסעקס צו מזרח און גרויסלאנדאן צו דרום. האַרטפֿארדשיר באדעקט היינט א שטח פון 1,643 קוואדראט ק"מ.
די גראפנשאפט שטאט איז הארטפארד.
וועבלינקען
קאַטעגאָריע:גראפנשאפטן אין ענגלאנד *
האנסלוי מערב אונטערגרונט סטאנציע
האנסלוי מערב איז א לאנדאנער אונטערגרונט סטאנציע אין האנסלוי, מערב לאנדאן, אויפן היטרוי צווייג פון דער פיקאדילי ליניע. די סטאנציע געפינט זיך אויף באט ראד און איז אין טראוולקארט זאנע 5.
די סטאנציע האט צוויי פעראנען.
היסטאריע
די סטאנציע האט געעפנט אום 21סטן יולי 1884 מיטן נאמען האנסלוי באראקן אויף דער דיסטריקט באן (היינט די דיסטריקט ליניע). די סטאנציע איז געווען די סוף־סטאנציע פון דער פארלענגערטער ליניע. אום 1טן דעצעמבער 1925 האט מען געגעבן נייע נעמען צו די סטאנציעס אין האנסלוי און די סטאנציע האט באקומען איר היינטיקן נאמען האנסלוי מערב. אום 13טן מערץ 1933 האט מען דערלענגערט די פיקאדילי ליניע קיין האנסלוי מערב. די דיסטריקט ליניע דינסטן האבן אויפגעהערט אום 9טן אקטאבער 1964.
רבי יעקב (פילם)
רבי יעקב (פראנצויזיש: Les Aventures de Rabbi Jacob) איז א 1973 קאמישער פראנצויזישער פילם.
די שפראך אינעם פילם איז בעיקר פראנצויזיש, מיט אביסל ענגליש, אראביש, העברעיאיש און יודיש.
געשיכטע
רבי יעקב איז א חסידישער רבי פון ניו יארק וועלכער פארט קיין פאריז צו דער בר מצוה פון זיין פלומעניק.
וויקטאר פיבער, א פראנצויזישער פאבריקאנט, פארט מיט זיין שאָפער, סאלאמאן, צו זיין טאכטער'ס חתונה. אויפן וועג געשעט אן עקסידענט און וויבאלד סאלאמאן זאגט זיך אפ צו ווייטער ארבעטן פאר אים ווייל עס ווערט שבת, זאגט ער אים אפ פונעם פאסטן.
פיבער וואנדערט אריין אין א באבל-גאם פאבריק, וואו מ'וויל הארגענען סאלימאן, א פירער פון א אראביש לאנד. דער יעניגער נעמט אים שפעטער אלס משכון אז ער זאל אים צוריקפירן צו זיין לאנד.
אינעם לופטפעלד טרעפן זיי רבי יעקב מיט זיין גבאי און טוישן זיך מיט זייער געשטאלט כדי זיך צו באהאלטן פון די פאליציי וועלכע מיינט אז פיבער איז א מערדער. אזוי ארום נעמט מען אויף פיבער און סאלימאן אין דער יודישער קהילה אינעם פלעצל, מיינענדיג אז זיי זענען רבי און גבאי.
עס איז ברייט באוואוסט די קאמישע טאנץ וואס רבי יעקב שטעלט אהער אין די גאסן פון פאריז.
לינקען
קאַטעגאָריע:קאמישע פילמען קאַטעגאָריע:פראנצויזישע פילמען קאַטעגאָריע:1973 פילמען קאַטעגאָריע:פילמען וועגן חסידים
יחיא אלשיך
רבי יחיא אלשיך הלוי (13טן יוני 1915 - 25סטן נאוועמבער 1996) איז א תימנישער רב, אן רב פונעם בית אלשיך בית המדרש.
קאַטעגאָריע:רבנישע לויים קאַטעגאָריע:תימנישע יידן קאַטעגאָריע:נקבר אין הר המנוחות
1945
נאבעל פריזן
קאַטעגאָריע:1940ער
אדער (טייך)
קליין|אדער אין [[ברעסלוי, אסטראוו טומסקי]] קליין|אדער אין [[ברעסלוי]] דער אָדער (טשעכיש, אונטער סארביש און פויליש: Odra, אויבער סארביש: Wódra) איז א טייך אין צענטראל-אייראפע. ער הייבט אן אין טשעכיי און פלוסט (מערסטן צפונדיק און צפון־מערבדיק) דורך מערב פוילן, און שפעטער ווערט 187 קילאמעטער פונעם גרענעץ צווישן פוילן און דייטשלאנד, א טייל פונעם אדער-נייסע גרענעץ. ענדלעך פליסט דער טייך אינעם שטעטין לאגון צפון פון שטעטין און דערנאך אין דריי צווייגן (די דזשיוונע, שווינע און פינע) וואס גיסן אריין אינעם פאמעראניע איינגאס פון דעם באלטישן ים.
געאגראפיע
דער אדער איז לאנג 854 קילאָמעטער (531 מייל): 112 קילאמעטער (70 מייל) אין טשעכיי, 742 קילאמעטער (461 מייל) אין פוילן (כולל 187 ק״מ (116 מייל) אויף דער גרענעץ צווישן דייטשלאַנד און פוילן) און איז דער צווייטער לענגעסטער טייך אין פוילן (נאָכן ווייסל). זיין דרענאזש־בעקן האט א שטח 118,861 קוואַדראַט קילאָמעטער, 106,056 קילאמעטער2 פון וואָס זענען אין פוילן (89%), 7,217 קילאמעטער2 אין טשעכיי (6%), און 5,587 קילאמעטער2  אין דייַטשלאַנד (5%). ער פלוסט אדורך די שלעזישע, אָפּאָלע, אונטער-שלעזישער, לובוש, און מערב-פּאָמעראַניע וואיעוואדעשאפטן פון פוילן און די לענדער פון בראַנדנבורג און מעקלענבורג-מערב פאמעראניע אין דייטשלאַנד.
די גרעסטע שטאט אויפן אדער איז ברעסלוי, אין אונטער-שלעזיע.
רעפערענצן
קאַטעגאָריע:טייכן אין אייראפע קאַטעגאָריע:טשעכיי קאַטעגאָריע:פוילן
25סטן יאנואר
25 יאנואר איז דער 25סטער טאג פון יאר, אין דער פערטער וואך אינעם גרעגאריאנישן קאלענדאר. ביז צום סוף יאר, בלייבן נאך 340 טעג (341 אין אן עיבור־יאר).
געשטארבן
25
1996
1996 איז דאס יאר ניינצן זעקס און ניינציג (אן עיבור יאר) וואס האט אנגעהויבן מאנטאג.
נאבעל פריזן
קאַטעגאָריע:1990ער
סטיוון היל
סטיוון היל ( 24סטן פעברואר 1922- 23סטן אויגוסט 2016) אויפן יידישן נאמען: שלמה הילל, איז א לאנגיעריגער אקטיאר אינעם אלגעמיינעם וועלט, געווארן ארטאדאקסיש אינמיטן פון זיין לעבן, און געקריגן אווארד'ס פארן זיין ארבעט און אקט, אלץ איינס פון די העכסט געלונגענע אקטיארן אין די לעצטע יארן.
ביאגראפיע
היל איז געבוירן געווארן שלמה קראַקאווסקי דעם 24סטן פעברואר 1922 אין סיאטל.
קאַטעגאָריע:מענטשן פון ראקלענד קאונטי
דזשיימס קלארק מאקסוועל
דזשיימס קלאַרק מאַקסוועל (13טן יוני 1831 – 5טן נאוועמבער 1879) איז געווען א סקאטישער פיזיקער און מאטעמאטיקער. ער האט פארמולירט די קלאסישע עלעקטראמאגנעטישע טעאריע, וואס האט פאראייניגט אלע עקספערימענטן און גלייכונגען פון עלעקטריע, מאגנעטיזם און אפטיק אין איין טעאריע. מאקסוועלס גלייכונגען האבן באוויזן אז עלעקטריע, מאגנעטיזם און ליכט זענען אלע מאניפעסטאציעס פון איין פענאמען, ד"ה דאס עלעקטראמאגנעטישע פעלד.
אין 1865, האט מאקסוועל דעמאנסטרירט אז עלעקטרישע און מאגנעטישע פעלדער פארן ארום ווי כוואליעס מיטן גיך פון ליכט. ער האט פארגעלייגט אז ליכט כוואליעט זיך אין דעם זעלבן מעדיום וואס איז דער גורם פון עלעקטרישע און מאגנעטישע פענאמענען. די פאראייניקונג פון ליכט מיט עלעקטרישע פענאמענען האט געברענגט צו זיין פאראויסזאג פונעם עקזיסטענץ פון ראדיא-כוואליעס. מאקסוועל ווערט אויך געהאלטן ווי א גרינדער פונעם מאדערנעם פעלד פון עלעקטרישער אינזשעניריע. אויך איז ער באקאנט פאר דער ערשטער קאליר־פאטאגראפיע אין 1861.
זיינע אויפדעקונגען האבן געהאלפן איינפירן די תקופה פון מאדערנער פיזיק, לייגנדיק די יסודות פאר אזעלכע פעלדער ווי ספעציעלע רעלאטיוויטעט און קוואנטן-מעכאניק. פיל פיזיקער האלטן מאקסוועל ווי דער 19טער־יארהונדערט וויסנשאפטלער וואס האט די גרעסטע השפעה אויף 20סטער־יארהונדערטן פיזיק. זיינע ביישטייערונגען ווערן ברייט גערעכנט צו זיין אויף דער זעלבער גרייס ווי אייזיק ניוטאן און אלבערט איינשטיין. אין אן אנקעטע פון די 100 מערסט פראמינענטע פיזיקער האט מען געוויילט מאקסוועל דער דריט־גרעסטן פיזיקער פון אלע צייטן, נאך נאר ניוטאן און איינשטיין. ביים ערשטן יארהונדערט פון מאקסוועל׳ס געבורט האט איינשטיין געשילדערט מאקסוועל׳ס ארבעט ווי די ״טיפסטע און מערסט פרוכבאר וואס פיזיק איז אדורכגעגאנגען זייט ניוטאנ׳ס צייטן״.
עלעקטראמאגנעטיזם
שוין אין 1855 האט מאקסוועל געהאט שטודירט עלעקטריע און מאגנעטיזם ווען מען האט פֿארגעליינט זיין "On Faraday's lines of force" (״וועגן פֿאראדיי׳ס קראפֿט־ליניעס״) צו דע קעמברידזש פילאסאפיע געזעלשאפט. אין דעם פאפיר האט ער פֿארגעלייגט א מער פשוטן מאדעל פון פֿאראדיי׳ס ארבעט, און וויאזוי עלעקטריע און מאגנעטיזם האבן א שייכות. ער האט געזאמלט אלץ וואס מען האט געוואוסט אין א פֿארבונדענעם געזעמעל פון דיפערענציאַל-גלייכונגען מיט 20 גלייכונגען אין 20 וואַריאַבלען. שפעטער האט ער פֿארעפֿנטלעכט די ארבעט אין "On Physical Lines of Force" (״וועגן פֿיזישע קראפֿט־ליניעס״) אין מערץ 1861.
בערך אין יאָר 1862, ווען ער האט געהאלטן לעקציעס אין קינג׳ס קאלעדזש, האט מאקסוועל אויסגערעכנט אז די גיך פון פראפאַגאַציע פון אן עלעקטראמאגנעטישן פֿעלד איז אומגעפֿער די גיך פון ליכט. ער האט געהאַלטן אז יש דברים בגו, ס׳איז נישט סתם צופֿעליג צוגעטראפֿן, זאָגנדיק, "מיר קענע נישט פֿארמיידן די אויסקום אז ליכט באשטייט פון קווערע כוואַליונגען פון דעם זעלבן מיטל וואָס איז דער גורם פון עלעקטרישע און מאגנעטישע פֿענאמענען."
מאקסוועל האט געוויזן ווייטער אז די גלייכונגען זאגן פֿאראויס דעם עקזיסטענץ פון כוואליעס פון אסצילירנדיגע עלעקטרישע און מאגנעטישע פֿעלדער וואס פֿארן אדורך ליידיגן רוים מיט א גיך וואס מען קען פֿאראויסזאגן פֿון פשוע עלעקטריע־עקספערימענטן; מיט די דאטן וואס זענען געווען דעמאלסט פֿאראן האט מאקסוועל גערעכנט א גיך פון 310,740,000 מעטער א סעקונדע. אין זיין 1864 פאפיר "א דינאמישע טעאריע פונעם עלעקטראמאגנעטישן פֿעלד", האט מאקסוועל געשריבן, "די השוואה פון די אויסקומען זענען משמע אז ליכט און מאגנעטיזם זענען צוויי אופַֿנים פונעם זעלבן סובסטאנץ, אז ליכט איז אן עלעקטראמאגנעטישע שטערונג וואס ווערט באוועגט אדורכן פֿעל לויט די געזעצן פון עלעקטראמאגנעטיזם".
מ׳האט באוויזן אז מאקסוועל האט רעכט, און זיין קוואנטיטאטיווע פארבינדונג צווישן ליכט און עלעקטראמאגנעטיזם ווערט גערעכנט איינעם פון די גרויסע אויפטוען פון דער 19טער־יארהונדערט מאטעמאטישער פיזיק.
מאקסוועל האט אויך איינגעפירט דעם באגריף פונעם עלעקטראמאגנעטישן פעלד גלייך צו די קראפט־ליניעס וואס פֿאראדיי האט געשילדערט.
רעפערענצן
קאַטעגאָריע:מאטעמאטיקער קאַטעגאָריע:פיזיקער
קאמעמבערט
left|thumb|250px|קאמעמבערט קעז קאַמעמבערט איז אַ סאָרט ווייכער פֿראַנצױזישער קעז װאָס שטאַמט פֿון נאָרמאַנדי און טראָגט דעם נאָמען פֿון אַ דאָרף אין דער דאָזיקער געגנט. דער קעז איז געמאַכט מיט פֿרישער מילך פֿון קי. דער קעז איז באַדעקט מיט װײַסן שימל און האָט אַ ביסל אַ שטינקענדיג גערוך. דער נאָרמאַלער קעז האָט 45 פּראָצענט פֿעט אונ 200 קאַלאָריִעס אין 100 גראַם.
קאַטעגאָריע:קעז
מר שושני
מר שושני געבוירן הלל פרלמן (אויך באוואוסט אלס פראפעסאר שושאני אדער דער חכם שושני; פראנצויזיש: Monsieur Chouchani; 9 טן יאנואר 1895, בריסק - 26 יאנואר 1968, דוראסנא, אורוגוויי) איז דער צונאמען פון א מיסטעריעזן אידישן חכם. , וועמענס אָריגינעל נאָמען איז געווען מיסטאָמע הלל פּערלמאַן. Shoshani האט געלערנט פילע סטודענטן אין עטלעכע לענדער - אין קלאסן און אין פּערזענלעך, אַרייַנגערעכנט באַוווסט פערזענלעכקייטן. זיין סטודענטן שילדערן אים ווי אַ קלוג תּלמיד און אַ פענאָמענאַל פילאָסאָף, מיט ויסגעצייכנט וויסן אין אַלע סאַבדזשעקץ פון יידישקייַט און ספּעציעל אין תלמוד און קבלה, ווי אויך אין מאטעמאטיק, פיזיק, די געשיכטע פון ​​פילאָסאָפיע, וועלט רעליגיאָנס, שפּראַכן, ליטעראַטור און מער. קאַטעגאָריע:ביאגראפיע שטומף
קאמאר
קליין קאמאַרן אדער מאסקיטן זענען א פאמיליע פון קליינע פליגן (Culicidae) וואס זויגן בלוט פון בעלי חיים מיט ווארבלען, כולל מענטשן. זייער לענג איז דורכשניטלעך פון א צענטל אינטש ביז א זיבעטל. זייער לעבנס דויער איז געוויינלעך פון צוויי טעג ביז געציילטע חודשים. די נקבה האט ספעציעלע שטעכער וועלכע קוקן אויס ווי א שטרוי, מיט וועלכע זי ציט אריין בלוט. זי קען ארייננעמען בלוט 1.7 מאל וויפיל זי וועגט. עטלעכע שעדליכע קראנקייטן ווערן אריבערגעפירט דורך קאמארן, און צוליב דעם טייל ביאלאגן האלטן אז קאמארן זענען די געפערלעכסטע און די טויטליכסטע בעל חיים אין דער וועלט.
זיי זענען טעטיג אין די זומער מאנאטן, און פארמערן זיך בעיקר אין וואסערן וואו זיי לייגן זייערע אייער אין די מיליאנען.
נאכן זיך האבן אנגעפילט מיט זויגערס בלוט, (טראצדעם וואס זיי צאפן אויכעט פיש, פויגלען און שלענג) וועט די מאמע לייגן די אייער אויף דעם אויבערפלאך פון די וואסער ( דערפאר וועלן זי זיך שטענדיג געפינען וואו עס דא טייכן אדער אנגעזאמלטע וואסער, און דערפאר איינע פון די וועגן זיי צו אויסראטן, איז דורך אויסטרוקענען אלע קליינע טייכלעך). אין פארלויף פון איר קורץ לעבן קען זי לייגן איבער 3,000 אייער. ענדערעש פון די נקבות, די זכרים שפייזן זיך בלויז מיט בלומען זאפט און נעקטאר. דער קאמאר איז פארשפרייט איבער דער גאנצער וועלט אהן קיין אויסנאם.
קאַטעגאָריע:אינסעקטן
חיים יעקב יוסף טויבער
רבי חיים יעקב יוסף טויבער איז דער דיין אין דער באבאווער קהילה. ער דינט אויך ווי דער פוסק פון חברת הצלה אין בארא פארק.
רבי חיים יעקב יוסף איז דער עלצטער איידים פון רבי שלמה האלבערשטאם, באבאווער רבי.
קאַטעגאָריע:באבוב קאַטעגאָריע:דיינים קאַטעגאָריע:אמעריקאנער רבנים
יאגדע
קליין|250px|געצייטיגטע יאגדעס אויף זייער ביימעל קליין|250px|נאך נישט אינגאנצן געצייטיגטע
יאגדע (וויסנשאפטלעכער נאמען: Vaccinium sect. Cyanococcus) איז א פרוכט אין פארם פון קליינע רונדכיקע טרויבן מיט א טיף בלוי-שווארצן קאליר.
בדיקת תולעים
לױט דער הלכה דארף מען קאנטראלירן די יאגדע פאר דעם געברויכן צו ס'איז ריין פון אינסעקטן (שרצים) אדער ווערים.
מצוות התלויות בארץ
דער יאגדע וואקסט זייער ווייניג אין ארץ ישראל, דערפאר דארף מען קאנטראלירן אויב זיי זענען פון ארץ ישראל דארף מען מיט זיי אויספירן (מקיים) די מצוות וואס זענען אנגעהאנגען ספעציעל פאר דעם לאנד ארץ ישראל (מצוות התלויות בארץ) : תרומות, מעשרות, שמיטה און ערלה.
שמיטה
דער דאטום וואס פאלט אויף דעם יאגדע די דינים פון שמיטה, הייבט זיך פון חודש אייר פון דעם זיבעטן יאר, ביז אין חודש תמוז דעם אכטן יאר.
דאנק טאג
דאַנק טאג אדער דאַנקטאג (ענגליש: Thanksgiving) איז א נאציאנאלע וועלטלעכע פעדעראלע חגא וואס ווערט געפייערט אין די פאראייניגטע שטאטן דעם פערטן דאנערשטיג פון נאוועמבער זינט 1941, און אין קאנאדע דעם צווייטן מאנטיג פון אקטאובער באשטימט אפיציעהל אין 1957.
סעקסואלער אנפאל
א סעקסואלער אנפאל איז אַן אַקט אין וואָס עמיצער טוט בכוונה אנרירן אן אנדערן מענטש אויף א סעקסואלער וועג אָן דעם מענטש'ס צושטימונג, צו מיט כח אדער סטראשונגן צווינגן אַ מענטש אנטייל צו נעמען אין אַ סעקסואלער אַקט קעגן זייער ווילן. דאָס איז אַ פאָרם פון סעקסואלער גוואַלדטאטן, וועלכע נעמט אריין סעקסואלער אביוס קעגן קינדער, אנרירן אומפאסיגע פלעצער אן קיין צושטימונג, רעיפ (געצוואונגענע דורכדרונג אינעם וואגינע, אַנוס, אָדער מויל, אָדער אַ סעקסואלער אנפאל ערמעגליכט דורך דראגס), אָדער פּייַניגן דאס מענטש אויף א סעקסואלן שטייגער.
יאגדע
רעפערענצען
קאטעגאריע:פרוכט קאַטעגאָריע:פרוכט פון ארץ ישראל
عنبية (نبات) fa:قره قات
דאנק טאג
אין יאפאן פייערט מען דעם ארבעטער דאנק טאג יערלעך דעם 23סטן נאוועמבער.
סעקסואלער אנפאל
אפטייטש
אין אַלגעמיין איז די אפטייטש פון סעקסואלער אנפאל, אן אומגעוואונטשענע סעקסואלער בארירונג. די נאציאנאלער צענטער פֿאַר וויקטימס פון פאַרברעכן זאגט:
דאנק טאג
היסטאריע
די חגא שטאמט נאך פון די ערשטע יארן וואס די אייראפעער האבן זיך באזעצט אין אמעריקע. ארגינעל איז עס געווען א פייער-טאהג נאכן צאַמזאמלען די תבואות פונעם פעלד נאכן הערבסט, וואס ביי יודן איז עס טראדיציאנאל דער יום טוב סוכות.
סעקסואלער אנפאל
אפטייטש
סעקסואעלער אנפעלער נעמען פילע פארמען אַרייַנגערעכנט איבערפעלער ווי רעיפ אָדער געפרואווטע רעיפ, ווי אויך אומגעבעטענע סעקסואלער בארירונג אָדער סטראשערייען. געווענליך ווערט גערעכנט א סעקסואלע אַטאַקע ווען איינער רירט אן סיי וועלכע טייל פון אן אנדער מענטש'ס קערפער אויף א סעקסואלן אופן, אפילו דורך קליידער, אן דעם מענטש'ס צושטימען.
דאנק טאג
מנהגים
אין די פאראייניגטע שטאטן פירט מען זיך צו מאכן גרויסע מאלצייטן מיט דער גאנצער פאמיליע אינאיינעם, א סך עסן אין דעם טאג א גאנצן אינדיק און קירבעס פּאַי אלס הויפט שפּייז ביי דער מאלצייט.
שלאכט פון ווערדון
די שלאַכט פון ווערדון איז געווען איינע פון די הויפּט שלאכטן וואס זענען פארגעקומען אויפן מערב פראנט. זי האט געדויערט צען חדשים אין 1916, און די צוויי קעגן זייטן האבן געליטן מיליאָן טויט, געוואונדעט און פעלנדיק.
בעל תפילה
דער בעל תפילה (אדער חזן אדער שליח ציבור), איז דער וואס איז מוציא דער ציבור אין חלקים פון דאווענען.
אמאל האבן אידן ניט געוואוסט ווי אזוי צו דאווענען האט דער שליח ציבור מוציא ידי חובה געווען אלע און דער קהל האט געדארפט ענטפערן אמן.
פלוטאקראטיע
פלוטאקראַטיע (פון גריכיש: πλουτος - פארמעגן, κρατος - הערשאפט) איז א נישט־דעמאקראטישע רעגירונג סיסטעם וואו די רעגירונס קראפט ליגט אין די הענט פון די מענטשן וואס פארמאגן קאפיטאל.
זעט אויך
קאַטעגאָריע:פאליטישע וויסנשאפט
קאלאמביע - דער טראגישער פארלוסט
קליין|דער מאנשאפט פון STS-107 קאלאמביע - דער טראגישער פארלוסט (ענגליש: Columbia - The Tragic Loss; העברעאיש: אנחנו נגיע בזמן) איז אן ישראלישער דאקומענטארער פילם אויף ענגליש און העברעאיש פון 2004 וועגן דער ישראלדיקער אסטראנויט אילן רמון, וועלכער איז אומגעקומען ביי דער קאסמאס שאטל קאלאמביע קאטאסטראפע. דער פילם איז רעזשיסירט געווארן דורך נפתלי גליקסבערג און איז געוויזן געווארן ביי פילע יידישע פילם פעסטיוואלן.
קליין|לאַסט ספּעציעליסט אילן רמון
דורכאויס דעם פילם רעדט רמון מיט זיינע קרובים, ווי אויך די ווייב פון אן אנדער אסטראנויט, און צו באאמטע פון NASA. ער ברענגט אויך ציטאטן פון זיין טאגבוך וואס איז געפונען צווישן די ברוכווארג.
טייל אינטערוויוער אינעם פילם, אריינגערעכנט זיין פאטער און געוויסע באאמטע, טוען שטארק קריטיקירן די נאכלעסיגקייט פון NASA צו פארפעלן נאכצוקוקן און זיכער מאכן אז זיי זענען טאקע זיכער צוריקצוקומען צו דער ערד.
כ"ט אדר ב'
נאר אין אן עיבור יאר.
טעג ווען כ"ט אדר ב' קען געפאלן:
זעט אויך
כ"ט באדר ב'
הויפט זייט/י"ג אלול
י"ג אלול
קיירא
קייראָ (אַראַביש: القاهرة) איז די גרעסטע און הויפטשטאט, פון עגיפטן מיט א געשאצטע באפעלקערונג, פון אַריבער 17 מיליאָן איינוווינער, צוזאמען מיט די מעטראפאליטען שטח, אזוי ארום איז קייראָ, די גרעססטע שטאָט אין אפריקע, און אין מיטל מזרח, און איינע פון די גרעסטע שטעט איבער די וועלט.
קיירא איז א היסטארישע שטאט, מיט אסאך אלטע געביידעס, דעריבער האט די פאראייניגטע פעלקער איר דעקלערט, אלס היסטארישע קולטור ארט אין די וועלט.
ווען גאמאל אבדול נאסער, איז געווארן פרעזידענט פון עגיפטן, האט קיירא זיך גענומען בליען, מיט א געוואלדיקן אימפעט, די געדרענג איז געווען שרעקליך, און היינט איז קיירא די צווייט מערסט געדרענגטע שטאט פון די וועלט, מיט די יארן האט די רעגירונג פרובירט אויסשפרייטן די באפעלקערונג, צו די געגנט אויסערן שטאט.
אין שטאט געפונען ערטער, וואס זענען אנערקענט אינטערנאציאנאל, די עגיפטישע מוזיי, די פארלאמענט, די קיירא פעסטונג, אלטשטאט, בן עזרא שול וואס לויט טראדיציע האט די רמב"ם געדאווענט דארט, ווי אויך פיראמידן.
געאגראפיע
קייראָ ליגט אין צפון עגיפטן, דער נילוס טייך האקט אדורך דער שטאט. די שטאָט איז צעטיילט אין צוויי: די אַלטשטאָט און די נייַשטאָט. די ניישטאט איז געבויט אויפן אייראפעישן נוסח מיט גרויסע הייזער, האָטעלן, ביורא בנינים, אאז"וו, בשעת די אלטשטאט איז געבויט געדיכט.
קייראָ עטלעכע וויכטיק זייטלעך, עטלעכע פון זיי בייַ אינטערנאַציאָנאַלע הייך: דער עגיפטישע מוזיי, דעם פּאַרליאַמענט, קייראָ קייראָ סיטאַדעל (די סיטאַדל), קאַן מאַרקעט צו-כאַלילי, אלט קייראָ און בן עזרא סינאַגאָג, און די גיזאַ פּיראַמידס וועלכע זענען אַרויס די שטאָט.
היסטאריע
די שטאָט איז געגרינדעט געווארן אין יאָר 969, דורך די אראבער, וואס האבן איינגענומען עגיפטן צו יענע צייט, די שטאט האט געדינט אלס וווינארט, פארן כאליף, אבער נישט אלס הויפטשטאט, ערשט אין יאר 1168 בערך איז קיירא געווארן הויפטשטאט פון עגיפטן. מיט די יארן ווען קיירא איז גרעסער געווארן, זענען אנדערע עלטערע שטעט אריינגערעכנט געווארן, אין די גרענעצן פון שטאט.
אין 972 איז דער על אזהאר מעטשעט אויפגעבויט געווארן, סאלאדין, האט געהערשט איבער עגיפטן צו יענער צייט. אין נאכפאלגנדע פינף הונדערט יאר, האט די שטאט עטליכע מאל געטוישט הענט.
אין 1340 האבן געוואוינט אין קיירא קרוב צו א האלבער מיליאן מענטשן, און קיירא איז געווען די גרעסטע שטאט מערב פון כינע. צווישן 1348 און 1517 האט קיירא געליטן פונעם שווארצן טויט מער ווי 50 מאל, און די באפעלקערונג איז אראפ ביז 200,000 מענטשן. נאכדעם ווען וואשקו דא גאמא האט געטראפן די ים רוטע אין אינדיע דורכן קאפ פון גוטער האפנונג אין 1498, איז קיירא ווייטער אראפ אין חשיבות, אזוי ווי די סוחרים האבן מער נישט געדארפט אדורכפארן די שטאט אונטערוועגס אין אינדיע.
דעם 22סטן יאנואר 1517, איז די שטאט איינגענומען געווארן דורך די אטאמאנישע אימפעריע, און איז געבליבן ביי זיי ביז 1882, מיט א קורצע איבעררייס 1798-1801, ווען נאפאלעאן באנאפארטע האט אינוואדירט דעם מיטל מזרח.
אין 1882 זענען די ארמייען פון גרויסבריטאניע אריין אין שטאט, און ארויסגעטריבן די טערקן, און ביז 1922, האט ענגלאנד געהערשט איבער עגיפטן, נאכדעם איז עגיפטן געווארן זעלבסטשטענדיק, מיט קיירא אלס הויפטשטאט, אבער בריטישע זעלנער זענען פארבליבן ביז 1956 אין עגיפטן.
יידישע היסטאריע
קראים האבן געוווינט אין קיירא, נאך איידער די אראבער זענען געקומען. יידן זענען אנגעקומען, נאכדעם, אין צוועלפטן יארהונדערט, האט די קהילה געבליט, דער רמב"ם האט דארט געוווינט, שפעטער ווען די מאמלוקן, זענען אריין איז די שטאט כמעט פארניכטעט געווארן, שפעטער זענען יידן פון שפאניע, אנגעקומען, אין ניינצטן יארהונדערט, זענען אנגעקומען יידן פון אייראפע, און אן אשכנזיש קהילה איז געגרינדעט געווארן.
צווילינג שטעט
קיירא האט 30 שוועסטער שטעט: