cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
אליהו מני
משפחה
ער איז געבוירן געווארן אין באגדאד אין חודש תמוז תקמ"ח צו רבי סלימאן, וועלכער איז געווען איינער פון די רייכסטע און אנגעזעענסטע פון ​​דער שטאט. ער האט אנגעהויבן זיינע לימודים אין בית זילכה מדרש ביי רבי עבדאללה סומך, און איז געווארן איינער פון זיינע באזונדערע תלמידים. שפעטער האט ער אפילו חתונה בזיווג שני געהאט מיט סמרה סומך, די שוועסטער פון רבי עבדאללה סומך, ער איז געווען א אפשטאמיגע פון ​​דוד המלך און דאס ווערט אנגעצייכנט אין זיין משפחה נאמען "מני" - פון דעם געיעג מ'גזע נ'ין י'שי.
ר' מאני'ס קינדסקינדער האבן געהערט צו א גרויסער און וויכטיקער משפחה אין דער געשיכטע פונעם יידישן יישוב אין חברון און ארץ ישראל. קאַטעגאָריע:רבנים פון בבל קאַטעגאָריע:רבנים אין ארץ ישראל קאַטעגאָריע:חברון
ה'שמ"ג
קאלענדאר
<tr valign="top" bgcolor=>
וויינוכה
וויינוכה אדער ניטלוכה (דייטש: Weihnukka; א לינגוויסטישער צונויפשטעל פון "וויינאכט" און "חנוכה") איז א פאפ קולטור נעאָלאָגיזם וואס באַדייט אַן אויפֿמיש פון די קריסטלעכע ניטל און די יידישע חנוכה.
די אמעריקאנישע דראמא טעלעוויזיע סעריע "די .O.C" האט געמאכט דער טערמין פאפולער. אין די סעריע, דער פיקטיווער כאראקטער סעט כהן מאכט די פֿייַערונג צו מאַניפֿעסטירן דער בילדונג ער האט באקומט אין אן אינטער-רעליגיע הויז מיט א יידישער פֿאָטער און א פראטעסטאנטישע מוטער (אבער די פֿייַערונג קען אויך ווערן אדאפטירט דורך אַבסאָלוט יידישע משפחות וועלכע פֿייַערן ניטל אלס א וועלטלעכע פֿייַערונג). "וויינוכה" איז אויך געפֿייערט אלס אן איראָנישע, אלטערנאטיווע פֿייַערונג, אזא ווי "פעסטיוואוס" פון "סיינפעלד". "USA טודיי" האט די פֿייַערונג געמאָלט אלס "די נייעסטע פאלשע פֿייַערונג וואס געזעלשאפטן ניצן צו מאכן געלט דער סעזאן."
27סטן מיי
דעם 27סטן מיי איז דער 147סטער טאג פון יאר (148סטער טאג אין אן עיבור־יאר) אינעם גרעגאריאנישן קאלענדאר. ביז צום סוף יאר, בלייבן נאך 218 טעג.
פייערטעג
27
אויף דער זייט ים
אויף דער זייט ים, בילדער פון אונזערע געלע און גרינע איז א יידיש בוך פון קורצע דערציילונגען, וואס זענען געשריבן דורך ישראל יוסף זעווין אונטער די פּענע-נעמען תשר"ק און יודקאָוויטש. עס איז דער פערטער פון די סעריע תשר"ק'ס בעסטע ערצעהלונגען דערשינען דורך פערלאג תשר"ק אין ניו יארק אין יאר 1910.
אינהאלט
דאס בוך איז א ליקוט פין זיינע דערציילונגען ווו ער שילדערט הומאריסטיש - אויפן סטיל פון שלום עליכם - דאס לעבן פון די אימיגראנטן אינעם נייעם לאנד, נעמלעך אמעריקע.
עס באשטייט פון די פאלגנדע פיר אפטיילונגען:
בסך הכל אנטהאלט דאס בוך 160 זייטן.
וועב לינקען
קאטעגאריע:יידיש-שפראכיגע ביכער
דזשונדאלא
די דזשונדאַלאַ (אראביש: جند الله "זעלנער פון גאט") איז א גרופע פון איסלאמישע עקסטרעמיסטן אין איראן, זיי זאגן אז זייער מיסיע איז צו קעמפן קעגן די שיאיטן און זיכער מאכן אז די סוניס ווערן נישט אונטערדרוקט און געפייניגט צוליב זייער רעליגיע דורך די איראנער אויטאריטעטן.
זי איז געגרינדעט געווארן אין יאר תשס"ג דורך אבדולמאלעק רידזשי. די איראנער רעגינרונג האט גענומען א שארפע שטעלונג קעגן די גרופע פון די ערשטע מינוט אן. ביז אין יאר תש"ע ווען זיי האבן אים ארעסטירט. ער איז פאראורטיילט געווארן צום טויט, און הינגעריכטעט געווארן געציילטע טעג שפעטער.
לויט שפיאנאזש באריכטן פארמאגט די גרופע צווישן טויזנט און צוויי טויזנט באוואפנטע קעמפער וועלכע זענען גוט באוואפנט און געלערנט צו קעמפן.
זיי זאגן אז זיי האבן שוין סוקסעספול באוויזן אומצוברענגען איבער פיר הונדערט איראנער זעלנער דורכאויס די יארן פון זייער עקזיסטענץ.
קאַטעגאָריע:טעראר
האריע סימא
האָריע סימאַ (רומעניש: Horia Sima; 3טן יולי 1906 ; מינדראַ, עסטרײַך־אונגאַרישע אימפּעריע— 25סטן מײ 1993) איז געװען אַ רומאַנישער פֿאַשיסט. סימאַ איז געװען דער צװײטער און דער לעצטער פֿירער פֿון דער פֿאַשיסטישער פּאַראַמיליטערישער אָרגאַניזאַציע "די אײַזערנע שמירה", און איז געװען דער קאָנדוקאַטאָר (מיט איאָן אַנטאָנעסקו) פֿון רומעניע צװישן די יאָרן 1940 ביז 1941. אין יאַנואַר 1941 האט סימאַ איניציאיִרט דעם בוכאַרעסט־פּאָגראָם, די גרעסטע און היציקע פּאָגראָם קעגן ייִדן אין מונטעניע. נאָך דעם פּאָגראָם, איז סימאַ אַנטלאפן אין דײַטשלאַנד און נאָך שפּעטער אין שפּאַניע.
סימאַ איז געשטאָרבן אין מאַדריד אין 1993.
רעפערענצן
קאַטעגאָריע:רומענישע פאליטיקער קאַטעגאָריע:פאשיסטן
דזשארדזש סטריט טראם סטאנציע
דזשארדזש סטריט איז א טראמלינק סטאנציע  אין קרוידן מיט איין פעראן, מערבדיק, באדינט דורך אלע פיר טראמלינק רוטעס. זי איז איינע פון די באשעפטיגסטע סטאנציעס אויף טראמלינק, פלאצירט צענטראל פאר די הויפט איינקויף שטחים.
קליין|רעכטס|טראם סטאנציע שילד|180פיקס
וועבלינקען
קאַטעגאָריע:טראמלינק סטאנציעס
טייף אפמאך
די טאַאיף אפמאך, ווערט אויך גערופן נאציאנאלע פארשטענדעניש אפמאך. איז א פאליטישער אפמאך, אונטערגעשריבן אין טאאיף, סאודי אראביע. דעם 22טן אקטאבער 1989. אונטערגעשריבן דורך אלע לעבנס פארבליבענע פארלאמענט מיטגלידער, אין לבנון פון די 1972 וואלן (דאס איז געווען דאס לעצטע מאל, וואס לעבאנעזע בירגער האבן ערוויילט א רעגירונג, ביזן ענדע פונעם בירגערקריג), ביים סוף פון לבנון ברודער קריג.
די אפמאך האט אינגאנצן געטוישט די פאליטישע קאכלעפל וואס איז געווען אנגענומען אין לבנון, נאכן נאציאנאלע פארשטענדעניש, פון 1943, פון ניין און ניינציג פארלאמענט דעפוטאטן, צוטיילט צו פינף און פופציג קריסטן, דאס איבריגע מוסלמענער. יעצט האט לבנון באקומען 128 דעפוטאטן, צוטיילט אייניג האלב אויף האלב, צווישן די צוויי זייטן. דער סוני פרעמיער מיניסטער, איז ביז דאן ערוויילט געווארן דורכן מאראנישער פרעזידענט, נאכן אפמאך איז ער ערוועלט געווארן דורכן פארלאמענט. די מיניסטארן אין די רעגירונג זענען אויך צעטיילט געווארן האלב אויף האלב.
17 טעג נאכן ערוויילט ווערן, נאך איידער מאוועד איז אריין אין באאבדע, איז ער אומגעקומען אין אן אויטא באמבע, עליאס האראווי האט אים איבערגענומען.
סיריע אין דעם אפמאך
אין דער אפמאך ווערט געשריבן.
"וויבאלד די ציל פון לבנון איז, צו געוועלטיקן אויף איר אויבערשאפט, פון דאס גאנצע טעריטאריע וואס געהערט צו לבנון. דורך אירע קרעפטן, ספעציעל אינערליכע זיכערהייט. וויבאלד די פריינטליכע באציונגען וואס פארבינדט סיריע מיט לבנון, איז א שטארקע. וועט סיריע העלפן די געזעצלעכע לעבאנעזע רעגירונג, צו געוועלטיקן איבערן לאנד מיט סירישע קרעפטן, פאר א צייט פעריאד פון נישט מער פון צוויי יאר. אנגעפאנגען פון די באשטעטיקונג פון די נאציאנאלע פארשטענדעניש, דאס אויסקלויבן א פרעזידענט, אויפשטעלן א פאראייניקטע רעגירונג, און רעפארמען צו די קאנסטיטוציע."
סיריע וואס איז אריין אין לבנון 1976, האט נישט אפגעטרעטן ווי אפגעמאכט. אויף די 11טן מיי 2004, האט דזשארדזש וו. בוש פרעזידענט פון די פאראייניגטע שטאטן, ארויפגעלייגט סאנקציעס אויף סיריע, פארן נישט אויספאלגן ווי זיי האבן זיך פארפליכטעט.
די פאראייניקטע פעלקער, האט אין א זיצונג פון די זיכערהייטס ראט, אנגענומען רעזאלוציע 1559, וואס פארלאנגט א ריקצוג פון סיריעס אנוועזנהייט אין לבנון.
די אינטערנאציאנאלע דרוק, האט זיך געשטארקט נאכן אטענטאט אויף ראפיק על כארירי, מאסן דעמאנסטראציעס אין לבנון, זענען דורכגעפירט געווארן איבער גאנץ לבנון קעגן סיריע, וואס איז באשולדיקט געווארן פארן מארד. שפעטער זענען זיי באצייכענט געווארן אלס די טענענביימער איבערקערעניש. דעמאלט ערשט האט באשער על אסאד, פרעזידענט פון סיריע, דערקלערט זיין גרייטקייט ארויסצוציען זיך פון לבנון.
דעם 26סטן אפריל 2005, האבן די לעצטע סירישע זעלנער פארלאזט לבנון, נאך ניין און צוואנציק יאר אנוועזנהייט.
קאטעגאריע:לבנון קאַטעגאָריע:אראביש-ישראלדיקער קאנפליקט קאַטעגאָריע:אפמאכן
מארטאל קאמבאט
קליין|קאסטיומען פון די הויפט כאראקטערן מאָרטאַל קאָמבאַט (ענגליש: Mortal Kombat; אין קורצן: MK) איז א קאנצעסיע פון קאמפן ווידעא שפילן וואס איז געשאפן געווארן דורך עד בון און דזשאן טאבייאס אין 1992. די פיר הויפט שפילן זענען פארשפרייט געווען דורך דער מידוויי פירמע, בעיקר אין ארקייד מאשינען; שפעטער זענען זיי געווארן פאראן אויף היים קאנסאלן.
אַקליים ענטערטיינמענט האט געקויפט די ארקייד שפילן פאר די היים קאנסאל ווערסיעס אין דער צייט, און זיי זענען שפעטער געקויפט געווארן דורך ווארנער ברידער אין יולי 2009. דערנאך זענען זיי געווארן א טייל פון ווארנער ברידער אינטעראקטיווע פארוויילונג.
אלס א רעזולטאט פון זיין הצלחה האט "מארטאל קאמבאט" באקומען א סאך המשך-שפילן, פילם אדאפטאציעס (סיי אנימירט סיי ליוו-אקציע), טעלעוויזיע סעריעס און קאמיקס. די סעריע איז באקאנט פאר אירע גרויסע קוואנטומען פון בלוט און געוואלד, בפרט די "פֿאַטאַליטעטן", ספעציעלע אקציעס וואס דארפן ספעציפישע קנעפל קאמבינאציעס. דאס האט שפעטער געדארפט די גרינדונג פון דער פארוויילונג ווייכווארג גראַדאַציע ראַט (ESRB).
פראדוקציע
אין דער צייט האט "מארטאל קאמבאט" געצויגן א סאך אכטונג צוליב זיינע עקסטרעמער געוואלד און דיגיזירטע גראפיק. אַחוץ גאָראָ און טייל אנדערע נישט-מענטשלעכע כאראקטערן, יעדן קעמפער איז טאקע געווען א לעבעדיקן אקטיאר וואס זיינע באוועגונגען זענען רעקארדירט און צוגעלייגט געווארן אינעם שפיל (דער פערטער שפיל איז געווען דער לעצטער מיט דאס גראפיק סטיל). דאס איז ווייל די ערשטע "מארטאל קאמבאט" שפילן זענען פראדוצירט געווארן שוין לאנג איידער די פערטע גענעראציע קאנסאלן מיט דריי-דימענסיעדיקע גראפיק (די נינטענדא 64 און די פלייסטיישן ליניע). אויך זענען זיי פראדוצירט געווארן אין א צייט ווען ווידעא שפילן זענען געווען כמעט נאר פאר קינדער, געווינטעלך מיט ווייניק אדער קיין געוואלד.
יעדן קעמפער האט זיין אייגענע סיבה צו באטייליקן אין דער מארטאל קאמבאט טורניר. יעדן האט זיינע אייגענע קאמף באוועגונגען, און א טייל קענען ניצן ספעציעלע ענערגיעס צו באפאלן דער קעגנער. אנדערע האבן ספעציעלע טריקן ווי געווער, קאַנאַטן, קרעלן און נאך. עס זענען דא א טייל אקציעס אומצוברענגען פארשוואכטע קעגנערס ווי ברוטאלע שחיטות, אפשניידן דעם קאפ, קרעמאציע, אויפרייסן און נאך. זיי הייסן "פֿאַטאַליטעטן" (fatalities), אבער עס זענען דא לייכטע וואריאציעס ווי "בייבאליטעטן" (וואס מאכן דעם קעגנער אן עופעלע), פריינטשאפטן (א וויץ אדער גנאָד אנשטאט מארדן דעם קעגנער), "אַנימאַליטעטן" (דער געווינער פארוואנדלט זיך אין א בעל חי און ענדיקט דעם קעגנער) און "ברוטאַליטעטן" (געוואלדיקע שלעגעריי ביז דעם קעגנער צעפאלט זיך).
וועבלינקען
קאטעגאריע:ווידעא שפילן
פלאכטע
קליין|דער רעאלער פראיעקטיווער פלוין איז א צוויי־דימענסיאנאלע פלאכטע  וואס קען נישט ווערן רעאליזירט אין דריי דימענסיעס נאר דורך זעלבסט שניידן, געוויזן דא אלס בוי׳ס אייבערפלאך. לינקס|קליין|דער אייבערפלאך פון דער ערד פאדערט (לכל הפחות) צוויי קארטעס כדי איינצושליסן יעדן פונקט. דא ווערט דער גלאבוס צעלייגט אויף קארטעס ארום די [[צפון פאלוס|צפון און דרום פאלוסן.]] אין מאטעמאטיק איז א פלאַכטע א טאפאלאגישער רוים וואס לאקאל איז ענלעך צו אן אויקלידישן רוים לעבן יעדן פונקט.
איין־דימענסיאנעלע פלאכטעס שליסן איין שטריכן און קרייזן, אבער נישט קיין פיגור אכט, וואס האט א קנופ און דארט איז נישט ענלעך צו אן אויקלידישן 1-רוים. א צוויי־דימענסיאנעלע פלאכטע ווערט גערופן אן אייבערפלאך. ביישפילן שליסן איין דעם פלוין, דעם קיילעך און דעם טארוס, אבער אויך דאס קליין־פלעשל.
דער באגריף פון א פלאכטע איז צענטראל צו פילע טיילן פון געאמעטריע און מאדערנעם מאטעמאטישן פיזיק, ווייל זי דערמעגלעכט באשרייבן קאמפליצירטע סטרוקטורן מיט די אייגנשאפטן פון אויקלידישן רוים.
קאַטעגאָריע:מאטעמאטיק
אברהם חיים ראטה
רבי אברהם חיים ראטה (י"ד אדר א' תרפ"ד - ה' אלול תשע"ב ) איז געווען דער שומרי אמונים רבי 66 יאר.
ביאגראפיע
רבי אברהם חיים איז געבוירן פורים קטן תרפ"ד אין בערעגסאז, טשעכאסלאוואקיי (היינט אוקראינע) צו זיין פאטער רבי אהרן ראטה, דער גרינדער פון דער שומר אמונים חבורה, און זיין מוטער סימא.
ער האט געהייראט מרת בתיה חיה, די טאכטער פון רבי מרדכי גאלדמאן, זוועהילער רבי.
נאך זיין פאטערס פטירה האבן רוב פון די חסידים מקבל געווען די רעביסטעווע פון זיין שוואגער, רבי אברהם יצחק קאהן, גרינדער פון תולדות אהרן, און א קלענערער טייל האבן אויפגענומען רבי אברהם חיים.
ער האט ארויסגעגעבן זיין פאטערס ספרים: "שומר אמונים", "שולחן הטהור", "טהרת הקודש", "נועם הלבבות" און "מבקש אמונה".
אין די אנהייב תש"ך יארן האט ער אויפגעשטעלט קרית שומרי אמונים לעבן מאה שערים. אין דעם פערטל האט ער אויפגעשטעלט א ישיבה גדולה און א ישיבה קטנה.
אין זיינע שפעטערע יארן האט ער געפירט זיין הויף קיין בני ברק, אבער ימים טובים פלעג ער פייערן אין ירושלים.
משפחה
רבי אברהם חיים האט געהייראט מרת בתיה חיה, טאכטער פון רבי מרדכי גאלדמאן פון זוועהיל. זייערע קינדער:
וועבלינקען
קאַטעגאָריע:אדמורי"ם אין ארץ ישראל קאַטעגאָריע:נקבר אין הר הזיתים
פרייהייט פון רוסלאנד לעגיאן
קליין|לאגא פונעם לעגיאן קליין|פאן פונעם לעגיאן און די אנטי-אינוואזיע פראטעסטן אין רוסלאנד. די פרייהייט פון רוסלאנד לעגיאן איז א לעגיאן פון דער אוקראינער ארמיי, געשאפן אין מארץ 2022 צו באשיצן אוקראינע אין דער 2022 רוסלענדישער אינוואזיע פון אוקראינע. דער לעגיאן נעמט איין דעזערטירער פון דער רוסלענדישער ארמיי.
רעפערענצן
קאַטעגאָריע:אוקראינע קאַטעגאָריע:רוסלאנד
פלאצק
פלאצק איז א שטאָט אויפן ווייסל טייך אין צענטראל־פוילן. זייט 1999 געפינט זיך פלאצק אין דער מאזאוויער וואיעוואדעשאפט. פון 1079-1138 איז ער געווען די ערשטע הויפטשטאט פון פוילן.
די ערשטע יידישע באוואוינער אין פלאצק זענען געקומען אינעם 14טן יארהונדערט, ווען די פוילישע מלכים האבן פארברייטערט די רעכטן. זיי האבן אויפגעבויט א געמיינדע און זענען געווען א היבשער טייל פון דער באפעלקערונג ביזן 19טן יארהונדערט, אפטמאל מער ווי 40%. די יידן האבן בייגעשטייערט צו דער פארברייטערונג פון האנדל און מלאכה, און האבן געהאלפן די אינדוסטריאליזאציע.
אין 1940 האבן די דייטשע נאציס אויפגעשטעלט א געטא אין פלאצק. זיי האבן דעפארטירט א סך פון די יידן און ענדלעך האבן זיי פארטיליקט כמעט אלע אין דער חורבן אייראפע. נאך דער מלחמה זענען געבליבן נאר 300 יידן, פון מער ווי 10,000 וואס האבן געוואוינט אין דעם פלאצקער געגנט.
וועבלינקען
קאַטעגאָריע:שטעט און שטעטלעך אין פוילן קאַטעגאָריע:אידישע יישובים אין אייראפע
ניקאנאר'ס מערה
קליין|250px|שמאל ניקנור'ס מערה איז אַ באַרימטער אלטער הייל אינעם נאציאנאלן באטאנישן גארטן, וואו ס'ליגט ניקנור, וואס האט געברענגט פון אלעקסאנדריע די טירן פארן עזרת נשים אינעם צווייטן בית המקדש אין ירושלים
צוויי באַרימטע ציוניסטישע אַקטיוויסטן זענען באגראבן דאָרט: ליאון פינסקר און מנחם אוסישקין.
דעהר עהרשטער פענטיאן אין ישראל
זיי האבן פּלאַניהרט עס צו פארוואנדלען אין אַ נאציאנאלער פּאַנטהעאָן (דענקמאָל) פֿאַר די אידישע מענטשן. דער פלאן האט זעך אבער נישט אויסגעארבעט און אויסער פינסקער ליגט דארט נאר דער פלאניהרער זעלבסט.
נאָך די פאַרלייגן פון די שטאַט פון ישראל די נאציאנאלע פּאַנטהעאָן איז געגרינדעט אויף הר הרצל אין די מערב זייַט פון דער שטאָט. די הייל איז ליגן אין די נאציאנאלער באטאנישער גארטן פון ישראל אין די קאַמפּאַס פון העברעאישער אוניווערסיטעט אין ירושלים אין הר הצופים.
וועבלינקען
קאַטעגאָריע:ישראל קאַטעגאָריע:העברעאישער אוניווערסיטעט אין ירושלים
מרדכי צאנין
מרדכי ישעיה צאנין (1טן אפריל 1906 ; ו' ניסן ה'תרס"ו, פוילן - 4טן פעברואר 2009) איז געווען א יידישער שרייבער, לינגוויסט און א זשורנאליסט, פון די גרינדער פון דער לייוויק הויז און שאפער פון א יידיש-העברעיש ווערטערבוך אינעם יאר 1982.
ער האט לוחם געווען קעגן דער איינפירונג פון דער שפראכן קריג צו רעדן נאר העברעיאיש. ער האט געגרינדעט, נאך א לאנגן קאמף, די צייטונג לעצטע נייעס.
ביאגראפיע
ער איז געבוירן אלס מרדכי ישעיה צוקערמאן אין סאקאלאוו-פאדאלסקי, פוילן.
פולא
פולאַ איז די גרעסטע שטאט אין  איסטריע קאנט, קראאטיע, פלאצירט ביים דרום שפיץ פונעם איסטריע האלבאינזל, מיט א באפעלקערונג פון 62,080 (2006). אזוי ווי דער גאנצער ראיאן, איז פולא באוואוסט פאר א צארטן קלימאט, א גלאטן ים און אומפארשטערטע נאטור. די שטאט האט א לאנגע טראדיציע פון מאכן וויין, פישעריי, בויען שיפן און טוריזם.
פולא איז דער אדמיניסטראטיווער צענטער נאך פון אוראלט רוימישע צייטן.
טראנספארט
פולא פליפארט געפינט זיך צפון־מזרח פון דער שטאט; ער באדינט סיי אינלענדישע סיי אינטערנאציאנאלע פארצילן.
די באן פארט צפון פון פולא אין סלאוועניע, אבער די באן פארט נישט אין אנדערע שטעט אין קראאטיע.
קאַטעגאָריע:קראאטיע קאַטעגאָריע:שטעט אין אייראפע
ביאאינפארמאטיק
ביאאינפארמאַטיק איז די שטודיע פון מאלעקולארער ביאלאגיע מיט קאמפיוטערס און סטאטיסטיק. ער ווערט געניצט מערסטנס צו שטודירן גענעטיק און גענאמיק. דער צוועק פון ביאאינפארמאטיק איז צו פארשטיין ביאלאגישע פראצעסן.
קאַטעגאָריע:ביאלאגיע קאַטעגאָריע:קאמפיוטער וויסנשאפט
עקיבא וויינגארטען
ביאגראפיע
וויינגארטן איז געבוירן געווארן ל' כסלו תשמ"ד אין מאנסי, ניו יארק, צו זיין פאטער הרב יוסף וויינגארטן, דיין אין בית דין עזר המשפט אין מאנסי, און צו זיין מוטער מרת שרה גיטל, טאכטער פון הרב משה גאביוף, אב"ד בית דין אבן המשפט אין מאנסי. ער האט געלערנט אין סאטמאר חדר אין לייקוואד, ניו דזשערסי, אין ישיבת חיי תורה אין מאנסי, און שפעטער האט ער געלערנט אין דער מירער ישיבה אין ירושלים.
עסקנות
וויינגארטן איז געווען א שרייבער אין חרדישע וועבזייטלן. ער איז געווען א משמש אין "היכל בעש"ט" שול אין בני ברק.
אין דייטשלאנד
אין תשע"ד האט ער פארלאזט ארץ ישראל און איז געפארן קיין בערלין, בשעת ער האט שטודירט יודנטום אין דעם פאטסדאם אוניווערסיטעט האט ער געגרינדעט די קהילה "היכל בעש"ט בערלין". אין תשע"ט איז ער גערופן געווארן צו זיין רב פון דרעזדן און פון דער "מגוון" רעפארמער געמיינדע אין באזעל. קאַטעגאָריע:דייטשלאנד קאַטעגאָריע:אפגעפארענער
קאַטעגאָריע:ראבייס
אהרן פערלאוו
רבי אהרן פערלאוו דער צווייטער (כ"ט אייר תקס"ב–י"ז סיון תרל"ב) איז געווען דער סטאלינער רבי, באקאנט אויפ'ן נאמען פון זיין ספר בית אהרן.
אפשטאם
אהרן פערלאוו איז געבוירן ער"ח סיון ה'תקס"ב צו זיין פאטער רבי אשר פון סטאלין, דער זון פון  דעם גרויסן ר' אהרן.
משפחה
אין יאר תקע"ה האט ער חתונה געהאט מיט חוה, די טאכטער פון רבי מרדכי פון קרעמניץ. זיי האבן געהאט דריי קינדער:
פערלאוו, אהרן
פלאזמע
קליין|250px|א פלאזמע לאמפ פלאַזמע איז איינער פון די פיר צושטאנדן פון מאטעריע; די אנדערע דריי זענען סאלידן, פליסיקייטן און גאזן. אזוי ווי די אנדערע דריי זענען מער באקאנט, ווערט פלאזמע גערופן דעם פערטן צושטאנד פון מאטעריע. מען שאפט א פלאזמע פון א גאז דורך אריינגעבן אסאך ענערגיע, ביז די מאלעקולן און אטאמען ווערן יאניזירט אויף יאנען, מיט א פאזיטיווער לאדונג, און עלעקטראנען, מיט א נעגאטיווער לאדונג. ווען א פלאזמע קילט זיך אפ, צוהעפטן זיך צוריק אויף א גאז. די אנגעלאדענע טיילכעלן אין א פלאזמע רעאגירן שטארק צו עלעקטראמאגנעטישע פעלדער.
קאַטעגאָריע:חומר
מערידן
מערידן איז א קרענק וואסערע סימפטאמען זיינען בלוטונגען אין תחת און געשוואלענע בלוט געפעסער ארום פי הטבעת. דאס קומט אפט פון צופיל אנציען די גראבע קישקע וועגן עצירות אדער שלשול.
קאַטעגאָריע:קרענק
דער שווערד אין דער שטיין (פילם)
דער שווערד אין דער שטיין (ענגליש: The Sword in the Stone) איז אן אמעריקאנישער אנימירטער פאנטאזיע קאמעדיע פילם פון 1963 וואס איז באזירט אויף דער ראמאן מיטן זעלבער נאמען פון ט. ה. ווייט. ער איז פראדוצירט געווארן דורך די וואלט דיזני פירמע און באפרייט געווארן דעם 25סטן דעצעמבער 1963. ער איז געווען דער לעצטער פילם באפרייט איידער דעם טויט פון וואלט דיזני דריי יאר שפעטער. דעם ראמאן איז ערשטנס פובליצירט געווארן אלס איין בוך אין 1938. אין 1958 איז ער פובליצירט געווארן אלס איין פון די פיר ביכער אין "דער פריערדיקער און צוקונפטיקער קעניג",
די בעסטע
די בעסטע פון א געוויסע זאך, איז עפעס וואס אסאך ווילן וויסן, און עס איז א טעמע ביי אלע קאטעגאריעס אינעם לעבן.
די צען בעסטע שפילער,די פינעף בעסטע פראיעקטן, דער בעסטער פילם, אלבאם, סינגל, א.ד.ג.
קאטעגאריע:סאציאל וויסנשאפט קאטעגאריע:געזעלשאפט קאטעגאריע:היסטאריע פון וויסנשאפט קאטעגאריע:קולטור קאטעגאריע:קונסט
שמואל בן ארצי
ער האט געלערנט אין דער נאווהארדיקער ישיבה.
משפחה
שמואל בן-ארצי און זיין ווייב חוה האבן געהאט פיר קינדער, אריינגערעכנט שרה נתניהו געבוירן ארץ ישראל. קליין| שמואל בן ארצי מיט זיין ווייב מיט פיר קינדער
קאַטעגאָריע:ישראלים קאַטעגאָריע:יידישע שרייבער
גדעון סער
גדעון משה סַעַר (געבוירן דעם 9טן דעצעמבער 1966, כ"ו כסלו ה'תשכ"ז) איז א ישראלישער פאליטיקער, א כנסת דעפוטאט און אנפירער פון דער "נייע האפֿענונג" פארטיי.
ער איז אן אדוואקאט, און האט געדינט ווי בילדונגס מיניסטער און אינערן מיניסטער און פלעג זיין א כנסת דעפוטאט פון דער ליכוד פארטיי.
קאַטעגאָריע:כנסת דעפוטאטן קאַטעגאָריע:מיניסטארן אין ישראל
צבי הירש האלבערשטאם
רבי צבי הירש האלבערשטאם זצ"ל (ה'תר"י - ט"ו מנחם אב ה'תרע"ח), רב אין רודניק.
אפשטאם
רבי הערשעלע איז געבוירן אין רודניק אין יאר ה'תר"י, צו זיין פאטער הרב ברוך האלבערשטאם, דער גארליצער רב, א זון פון הרב חיים האלבערשטאם, דער דברי חיים. און צו זיין מוטער מרת פעסיל א טאכטער פון סיגעטער רב, הרב יקותיאל יהודה טייטלבוים, דער ייטב לב.
רבנות
רבי הערשעלע האט אין א געלעגנהייט זיך אויס געדריקט, פון ווען איך בין געקומען צו מיין פארשטאנד האב איך אויפגעפאסט נישט צו שלאפן ווען טאג און נאכט קומען צוזאמען, סיי אינדערפרי און סיי באנאכט.
נאך זיין חתונה איז רבי הערשעלע אין יאר ה'תרכ"ח אריבער וואוינען קיין צאנז נעבען זיין זיידען דער צאנזער רב, דארט איז ער געווען פון די חבורה אייניקלעך וואס דער זיידע האט מיט זיי געלערנט טעגליכע שיעורים. אין יענע צייט איז ער געזעצען אין געהארעוועט אין תורה און אויסגעשטיגן אין לערנען, אין יאר ה'תרל"ה האט אים דער צאנזער רב געשיקט קיין סיגעט נעמען שימוש ביים צווייטן זיידען דער ייטב לב. נאך א קורצער צייט האט אים דער סיגעטער רב געגעבן היתר הוראה, ווען ער איז צוריק געקומען קיין צאנז האט אים דער צאנזער זיידע פארהערט אין אים אויך מסמך געווען, זאגענדיג ער איז אן אוסערגעווענליכער בעל הוראה.
אין יאר ה'תרל"ז איז רבי הערשעלע געווארן רב אין ניסקא, דארט איז ער געווען אומגעפער צען יאר ביז אין יאר ה'תרמ"ז, ווען זיין פאטער דער גארליצער רב איז געווארן רב אין גארליץ, האט מען אויפגענומן רבי הערשעלען אלס רב אין רודניק אויף זיין פאטער'ס ארט.
ביי די ערשטע וועלט קריג איז רבי הערשעלע אנטלאפן מיט זיין פאמיליע קיין אונגארן, די צווייטע נאכט חנוכה ה'תרע"ה זענען זיי אנגעקומן קיין קליינווארדיין, דארט האט ער געזוכט ווי צו זיין, זיין'ס א באקאנטער הרב מענדל מאיר יעקאבאוויץ האט אים אוועק געגעבען זיין וואוינונג.
הסתלקות
רבי הערשעלע איז נפטר געווארן אין קליינווארדיין, ט"ו מנחם אב ה'תרע"ח, זיין זון רבי זלמן ליב האט מיט גרויס אנשטרענגונג ערלעדיגט אז מען זאל אים ברענגען קיין גארליץ צו קברי אבות, אזויווי רבי הערשעלע האט געוואלט.
פאמיליע
רבי הערשעלע האט געהייראט בזיווג ראשון א טאכטער פון הרב ישראל האראוויץ, רב אין בארניוו, א זון פון הרב אליעזר הורוויץ, דער דזשיקאווער רב, א זון פון הרב נפתלי צבי הורוויץ, דער ראפשיצער רב. זייערע קינדער:
בזיווג שני האט רבי הערשעלע געהייראט מרת חיה מינדל א טאכטער פון הרב מאיר משולם שפירא פון לאנצהוט, א זון פון הרב שמואל שפירא פון לאנצהוט, א זון פון הרב צבי אלימלך שפירא, דער בני יששכר. זייערע קינדער:
רעפערענצן
קאַטעגאָריע:גאליציאנער אדמורי"ם צבי הירש קאַטעגאָריע:גארליץ
מרדכי דוד אונגאר (צאנז)
רבי מרדכי דוד אונגאר זצ"ל (ה'תרי"ח – ה'תרע"ו), פון צאנז.
אפשטאם
רבי מרדכי דוד איז געבוירן און יאר ה'תרי"ח, צו זיין פאטער הרב ישראל אלימלך אונגאר, רב אין זשאבנא, א זון פון הרב יוסף אונגאר, רב אין דאמבראווא, א זון פון הרב מרדכי דוד אונגאר, רב אין דאמבראווא. און צו זיין מוטער מרת מאטיל א טאכטער פון הרב יחיאל קאריצער, א זון פון הרב שמואל קאריצער, אן איידעם פון חוזה פון לובלין.
רבנות
רבי מרדכי דוד האט געוואוינט אין צאנז און געגעסען קעסט ביי זיין עלטער-שווער דער צאנזער רב. נאך דעם צאנזער רב'ס פטירה האט ער געעפנט זיין אייגען בית המדרש אין צאנז.
הסתלקות
רבי מרדכי דוד איז נפטר געווארן אין יאר ה'תרע"ו.
פאמיליע
רבי מרדכי דוד האט געהייראט מרת שיינדיל א טאכטער פון זיין עלטער-פעטער הרב משה אונגאר, א זון פון זיין זיידען הרב מרדכי דוד אונגאר, רב אין דאמבראווא, און אן איידעם פון הרב חיים האלבערשטאם, דער צאנזער רב. זייערע קינדער:
רעפערענצן
קאַטעגאָריע:דאמבראווא
טאראנטא אינטערנאציאנאלער פילם-פעסטיוואל
עס קומען זיך צוזאם, פון צענדליגע לענדער איבערן וועלט, א מאסע פון נאנט צו א האלב מיליאן באטייליגער, סיי מיטגלידער פונעם אלוועלטליכער פילם-אינדוסטריע, און פונעם אַלגעמיינעם צושויער באזוכער.
די געשיכטע פונעם פעסטיוואַל
דער פֿעסטיוואַל איז געגרינדעט געווארן אום 1976, און הייסט היינט דער שפיץ אין דער וועלט, צווישן די גרויסע פעסטיוואלן - די קאן פילם פעסטיוואל אין פראנקרייך, און די בערלינער אינטערנאציאנאלער פילם-פעסטיוואל אין דייטשלאנד.
דער מאיעסטעטישע קינא געביידע, אויף קינגס סטריט אין צענטראל טאָראָנטאָ, פארמאגט פינף גרויסע עלעגאנטע זאלן, וואס דינען אלץ איינע פון די הויפט פלעצער, אוואו די נייע פילמען ווערן אויפגעשפילט, אין די יערליכע פעסטיוואל פעריאד.
יעדעס יאר ווערן געשאנקן ביי דעם פעסטיוואל, עטליכע אַוואָרד'ס: די אוידיענץ אויסוואל פרייז, און, 'דאס-בעסטער-קאַנאַדישער-פילם' אַוואָרד, און נאך.
אום דעצעמבער 2019 ווערט אויפגעשפילט אין דעם פעסטיוואל, דאס כשר'ע שוידער פילם - די ווידזשעל.
זע אויך
באזונדער איז פארהאנען דער טאראנטא יידישע פילם פעסטיוואל, אום מאנאט מאי.
ענציקלאפעדישער ווערטערבוך עספעראנטא־יידיש
ענציקלאפעדישער ווערטערבוך עספעראנטא-יידיש איז א ווערטערבוך וועלכער ערקלערט די גראמאטיק און אופן ווי אזוי עספּעראַנטאָ ארבעט, אויף יידיש, באארבעט פון ח. רוסאק אין צוויי בענדער.
עס איז אין געטייפּטע אותיות, און ערשינען דורך פארלאג בית זמנהוף אין ירושלים אין יאר ה'תשכ"ט.
דער פאַרפּאַסער שרייבט אין זיין פארווארט אז ער האט אנגעהויבן צו ארבעטן דערויף מיט פינעף-און-דרייסיג יאהר פריער, ווען ער איז געזעסן אין תפיסה אין קאליש.
ער שרייבט אויך אז כאטש פארן עולם וועט זיין פרעמד די יידישע כללים פון ייווא, וועט ער זיך דאך האלטן דערצו ווי איידער מאכן א מישמאַש פון סטילן.
דער ערשטער באנד אנטהאלט פון די אות A-M אין א ס"ה פון 382 זייטן.
וועגן דעם שייכות צווישן עספעראנטא און יודיש, שרייבט ער ווי פאלגנד: "א סאך נאענטקייט געפינען מיר אין די צוויי שפראכן: יודיש און עספעראנטא. ביידע האבן זיי דעם זעלבן גורל. יודיש, די שפראך מיט איר פיל אייגנארטיגע זאפטיגקייט און חן, די שפראך אין וועלכער ס'זענען געשאפן געווארן אזעלכע גרויסע קונסט-ווערק – און דאך רעדט מען וועגן איר, ווי וועגן אן "אפשטארבנדיגע". אויך עספעראנטא, וואס האט אזוי פיל לאָגישן גרונט כדי צו שאפן אין איר און כדי זי זאל עקזיסטירן, איז זי אבער דאך נישט ארויס פון אירע ארעמע דלת אמות און דערווייל נישט געווארן קיין וועלט-שפראך, נאר א שפראך פון אייניגע מיליאנען."
וועבלינקען
קאטעגאריע:ווערטער ביכער קאטעגאריע:יידיש-שפראכיגע ביכער קאטעגאריע:עספעראנטא
טריפאלי (לבנון)
קליין| טריפולי לבנון טריפאלי איז די צווייט גרעסטע שטאט אין לבנון, איר באפעלקערונג איז איבער 500,000 איינוווינער, די שטאט איז אויף די ברעגעס פון די מיטלענדישער ים, און א פארט שטאט, רוב מענטשן אין די שטאט, זענען סוני מוסלמענער (80%). אין אראביש ווערט די שטאט גערופן, טריפאלי פון דעם מזרח, אדער טריפאלי פון דער אש-שאם געגנט, וויבאלד עס איז דא נאך א טריפאלי אין ליביע.
די שטאט איז ווארשיינליך געגרינדעט געווארן דורך פיניקער, און גריכן. טריפאלי באדייט אין גריכיש, "דריי שטעט".
היסטאריע
די פארט האט שוין געדינט אין די פערסישע צייטן, ווען זיי האבן געהערשט אינעם ראיאן, שפעטער נאכפאלגענדיק, העלעניסטיש, רוימישע און ביזאנטישע.
די מוסלמענער, האבן איינגענומען די שטאט פון די ביזאנטן, אין יאר 639, און די קריסטן זענען אנטרינען צו אייראפע, און ציפערן. אין די שטאט זענען געבליבן יידן און פערסן.
אונטער די אראבישע הערשאפט, איז טריפאלי געווארן איינס פאר די גרעסטע פארט, אין די אראבישע וועלט, נאך אלעקסאנדריע, אין עגיפטן.
אונטער די קרייצצוג
ווען די קרייצצוג, איז אנגעקומען אין מיטל מזרח, האבן זיי באלאגערט טריפאלי פאר צען יאר, ביז עס איז געלונגען איינצונעמען די שטאט, נאכן איבערנעמען טריפאלי, איז די שטאט געווארן א צונויף געמישטע שטאט, פון אסאך פעלקער, ווי פון איטאליע, און פון גריכנלאנד, סירישע קריסטן, מאראנען, און יידן.
מאמלוקן נעמען צוריק איין טריפאלי
ווען די מוסלעמענער האן צוריק באקומען די שטאט, האבן זיי חרוב געמאכט די געגנטער אויפן ים, מורא האבנדיק אז די קריסטן, וועלן צוריק קומען, די נייע שטאט איז אויפגעבויט געווארן ווייט פון די ברעגעס. די שטאט איז רענאווירט געווארן, און געווארן א געגנטליכע הויפטשטאט, פון ווי סחורות פון די געגנט און דמשק, זענען געשיקט געווארן קיין אנדערע לענדער.
צוואנציקסטן יארהונדערט
ווען עגיפטן האט איינגענומען די געגנט פון די אטאמאנישע אימפעריע, אין יאר 1834, איז אויפגעשטעלט געווארן א שטאטראט. און אין 1911 זענען אויפגעשטעלט געווארן באנען, קיין צפון סיריע. נאכן ערשטע וועלט מלחמה, ווען דער פראנצויזישער מאנדאט, איז אויפגעשטעלט געווארן אין די לעוואנט. איז אויפגעשטעלט געווארן נעפט רעפיינעריס אין שטאט, פאר די נעפט רערן וואס זענען געלייגט געווארן פון באגדאד, ביזן שטאט.
אין 1942, איז אויפגעשטעלט געווארן די באן ליניע, פון חיפה און ביירוט. אין ביי די אומאפהענגיקייט מלחמה פון ישראל, זענען פאלעסטינער פליטים, אנגעקומען אויף טריפאלי, און א פליטים לאגער, איז אויפגעשטעלט געווארן, צפון פון שטאט.
יידישע היסטאריע
עס זענען דא באווייזן, אז יידן האבן געוווינט אין טריפאלי, פון די זיבעטע יארהונדערט. ווען די אראבער זענען דארט געווען, האט דער כאליף פארטריבן די יידן פון שטאט, שפעטער ביי די קרייצצוג, זענען יידן צוריק, בנימין פון טאלעדא דערציילט, אז עס איז געווען אן ערדציטערניש, ער איז געווען דארט בערך 1175.
אשתורי הפרחי איז געווען אין דער שטאט, ווען די מאמלוקן האבן צוריק גענומען די שטאט פון די קריסטן, און ער שרייבט וועגן א יידישע קהילה אין טריפאלי.
רבי עובדיה מברטנורא דערציילט אויף א הונדערט יידישע פאמיליעס וואס געפונען זיך אין שטאט, אין יאר 1489, נאך גירוש שפאניע, זענען אסאך יידן פון שפאניע, געקומען וווינען אין טריפאלי.
משה באסולא האט באזוכט אין שטאט, אין יאר 1522, ער דערציילט אויף דריי יידישע קהילות אין שטאט, שפאנישע, סיצילישע, און אראביש רעדנדע.
אסאך יידן האבן אויסגעוואנדערט פון טריפאלי, צו אנדערע פלעצער. אין די אכצן און ניינצטע יאר הונדערט, האבן יידן נאך געוווינט, אבער איידער די צווייטע וועלט מלחמה, האבן בלויז פיר יידישע פאמיליעס געוווינט אין טריפאלי.
קאטעגאריע:שטעט אין לבנון קאטעגאריע:פארט שטעט
נחום אפרים טייטלבוים
דער וואלאווע הכשר איז פון די גרעסטע הכשרים ביים חרדישן ציבור אין אמעריקע, צווישן די גרויסע פאבריקן וואס טראגן דעם וואלאווע הכשר ציילט זיך גפן און משפחה. "מהדרין" פון די גרעסטע פאבריצירער פון מילכיגע פראדוקטן פארן חרדישן ציבור אין ניו יארק האט זיך אפגעלאזט פון וואלאווע נאך א מחלוקה וועלכע איז געווארן באטיטלט אלס א כבוד פארמעסט און איז אריבער צו דעם הכשר פון מאגרוב.
רבי נחום אפרים איז א זון פון רבי אהרן, א זון פון רבי חנניה יו"ט ליפא, א זון פון רבי אהרן טייטלבוים, דער וואלאווער רב.
זיינע קינדער
קאטעגאריע:כשרות קאַטעגאָריע:אוהעל קאַטעגאָריע:אמעריקאנער אדמורי"ם קאַטעגאָריע:מענטשן פון בארא פארק
8טן יאנואר
דעם 8טן יאנואר איז דער אכטער טאג פון יאר, אין דער צווייטער וואך אינעם גרעגאריאנישן קאלענדאר. ביז צום סוף יאר, בלייבן נאך 357 טעג (358 אין אן עיבור־יאר).
געשטארבן
08
טשערטש סטריט טראם סטאנציע
טשערטש סטריט איז א טראמלינק סטאנציע  אין קרוידן מיט איין פעראן, מערבדיק, באדינט דורך אלע פיר טראמלינק רוטעס. נאך דער סטאנציע קערן רוטעס 1 און 2 רעכטס ארום דעם קרוידן שלייף, אבער רוטעס 3 און 4 גייען ווייטער מערבדיק קיין
קליין|רעכטס|טראם סטאנציע שילד|180פיקס
וועבלינקען
קאַטעגאָריע:טראמלינק סטאנציעס
דאס יידישע קול
דאס יידישע קול איז א ראדיא שוי אין באסטאן, מאסאטשוסעטס. עס שפילט אלע מיטוואך פון 7:30 ביז 8:30 אוונט.
וועבלינקען
קאַטעגאָריע:ראדיא
ברוך האלבערשטאם
רבי ברוך האלבערשטאם זצ"ל (ה'תקפ"ט – א' אדר ה'תרס"ו), דער גארליצער רב, דער פינפטער זון פון "דברי חיים".
אפשטאם
רבי ברוך'ל איז געבוירן אין יאר ה'תקפ"ט אין דער שטאט רודניק, גאליציע, צו זיין פאטער הרב חיים האלבערשטאם, דער צאנזער רב. און צו זיין מוטער מרת רחל פייגא די טאכטער פון הרב ברוך תאומים-פרענקל, דער ברוך טעם.
רבנות
נאך אלס יונגערמאן אין יאר ה'תרט"ז איז שוין רבי ברוך'ל געווען רב אין גארליץ, ווען די שטאט הענדלער'ס האבן זיך באקלאגט אז זיי דארפן א רב מיט ערפארונג, האט רבי ברוך'לס פאטער אים געהייסען אנטרעטן דאס רבנות פאר הרב שמואל טייטלבוים. אומגעפער אין יאר ה'תר"ך איז רבי ברוך'ל אויפגענומן געווארן רב אין רודניק, ער איז געווען דארט רב דרייסיג יאר ביז ה'תר"ן, ווען ער איז צוריק געקומען קיין גארליץ.
הסתלקות
רבי ברוך'ל איז נפטר געווארן ב' דר"ח אדר ה'תרס"ו, און עלטער פון זעקס און זיבעציג יאהר.
זעט אויך
גארליץ (הויף)
רעפערענצן
קאַטעגאָריע:גארליץ האלבערשטאם, ברוך האלבערשטאם, ברוך
עזרא עטייה
הרב עזרא עטייה (ארויסגערעדט אַטיע; גריפן המורה, חכם עזרא, געבוירן י"ז שבט ה'תרמ"ז 11טן פעברואר 1887 - י"ט אייר ה'תש"ל, 25סטן מיי 1970) איז געווען דער ראש ישיבה פון ישיבת פורת יוסף. קליין| הרב עזרא עטייה מיט תלמידו הרב יהודה צדקה (נואם) אין פון רעכטס הרב [[יצחק אייזיק הלוי הערצאג]] מרכז|קליין| הרב עזרא עטייה מיט זיין תלמידים ראשי ישיבת פורת יוסף הרב [[בן ציון אבא שאול (צענטער) מיט רבי יוסף משה עדס (צווייטער פון רעכטס) מיט רבי מנצור בן שמעון (דריט פון רעכטס), מיט רבי משה פרוש (ערשטער פון רעכטס) מיט רבי יעקב חי ציון עדס]]
ביאגראפיע
הרב עטייה איז געבוירן געווארן אין חאלאב (ארם צובא) אין דער היינטיגער סיריע, דעמאלסט א טייל פון דער אטאמאנישער אימפעריע, צו זיין פאטער הרב יצחק עטייה און זיין מוטער מרת לאה הלוי, ביידע פון רבנישע משפחת אין דער חאלאבער קהילה. פון זיין פאטער'ס זייט איז ער אן אייניקל פון הרב שם-טוב עטייה, א תלמיד פון הרב יוסף קארו, און פון זיין מוטער'ס זייט איז ער אן אייניקל פון הרב אליהו שמאע, מחבר פונעם ספר "קרבן אשֶ‏ה". הרב עזרא עטייה איז געבוירן נאך אסאך יארן ווען זיין מוטער'ס קינדער זענען געשטארבן יונגערהייט. זיינע עלטערן זענען געגאנגען פון חאלאב קיין טעדעף צו דאווענען ביים קבר פון עזרא הסופר. זי האט צוגעזאגט אז טאמער זי וועט געבערן א יינגל וועט זי אים א נאמען געבן עזרא, און וועט אים מקדיש זיין צו תורה.
יונגע יארן
הרב עטייה האט געלערנט אין חאלאב ביי הרב יהודה עטייה. וואס האט געלערנט מיט אים שווערע מסכתות ווען ער איז נאך געווען יונג. ער האט אויך געלערנט מיט הרב מאטלוב אבאדי (שפעטער דער פירער פון דער חאלאבער קהילה אין ניו יארק). די משפחה האט זיך געצויגן אין ירושלים אין יאר תר"ס, קורץ נאך עזרא'ס בר מצוה. כאטש דער מצב אין פרנסה איז געווען זייער שווער, האט די רביצין לאה געארבעט כדי איר זון עזרא זאל זיצן און לערנען, אזוי ווי זי האט צוגעזאגט.
אלס בחור
הרב עטייה איז געווען אן אויסגעצייכנטער מתמיד. אין תרס"ז האט ער אנגעהויבן לערנען אין דער אוהל מועד ישיבה, וואס איז שפעטער געווארן ישיבת פורת יוסף, ווען די ראשי ישיבות זענען געווען הרב רפאל שלמה לאניאדא און הרב יוסף ידיד הלוי. אין דער ישיבה איז ער געווען פאררעכנט אן עילוי און האט זוכה געווען צו לערנען בחברותא מיט הרב יוסף ידיד הלוי. אין 1908 האט ער חתונה געהאט מיט באליסא סאלעם, די טאכטער פונעם מקובל הרב אברהם סאלעם, איינער פון דער חאלאבער חכמים וואס האט געוואוינט אין ירושלים.
ראש ישיבה
אין אנהייב פון דער ערשטער וועלט מלחמה האבן הרב אברהם חיים עדס און הרב חיים שאול דווייק אים געהאלפן אנטלויפן קיין עגיפטן כדי זיך ארויסדרייען פון דער אטאמאנישער ארמיי, מיט דעם וועט ער קענען עוסק זיין אין לערנען תורה. זיי האבן אים ארויסגעשמוגלט מיט א געפעלשטן רוסישן פאס, וואס אין יענע יארן האט נישט געפאדערט קיין בילד. ער האט אינגיכן ארומגענומען ארום זיך תלמידים, און ער האט מיט זיי געלערנט אכט יאר אין די ישיבות "כתר תורה" און "אהבה ואחווה" אין קיירא. דורכאויס דער וועלט מלחמה איז נישט געווען קיין גוטע פארבינדונג צווישן עגיפטן און ארץ ישראל, האט ער נישט געקענט באקומען א בריוו ווען זיין ברודער אליהו איז געשטארבן פון א לונגען אנטצינדונג אין דער אטאמאנישער ארמיי. אבער יענעם טאג האט ער געחלומט אז זיין ברודער פרעגט אים פארוואס ער זאגט נישט קדיש נאך אים, האט הרב עזרא טאקע אנגעהויבן זאגן קדיש.
נאך דער מלחמה איז די רביצין באליסא געקומען קיין קיירא. אין דער פרי באמערקט הרב עזרא אז דער זייגער, וואס האט יארן לאנג נישט געארבעט, האט אנגעהויבן צו גיין. האט הרב עזרא פארשטאנען אז זיין ווייב קומט אן און ער איז זאפארט געגאנגען אין דער באן סטאנציע צו באגעגענען זי.
אין תרפ"ב איז ער צוריק אין ארץ ישראל מיט זיין ווייב און צוויי קינדער. ווען ישיבת פורת יוסף איז געגרינדעט געווארן אין תרפ"ג איז ער געווארן א מגיד שיעור דארטן. אין תרפ"ה איז דער ראש ישיבה, הרב שלמה לאניאדא, נפטר געווארן און מען האט באשטימט הרב עטייה צו ווערן ראש ישיבה. ער האט געדינט אין דעם אמט 45 יאר, ביז תש"ל. קליין|250px|די געביידע אין גאולה פון ישיבת פורת יוסף, וואו הרב עטייה איז געווען ראש ישיבה אסאך פון זיינע תלמידים זענען געווארן פירער פון יידישע קהילות אין ישראל, די פאראייניקטע שטאטן און דרום אמעריקע. דער מערסטער באקאנטער צווישן זיינע תלמידים איז הרב עובדיה יוסף. נאך באקאנטע תלמידים זענען הרב יהודה צדקה, הרב בן ציון אבא שאול, הרב מרדכי אליהו, הרב חיים דוד הלוי, הרב דוד שלוש רב פון  נתניה, און הרב ציון לוי (הויפט רב פון פאנאמא).
הרב עטייה איז באשטימט געווארן א דיין אינעם ספרדישן בית דין, אן אמט וואס ער האט געהאלטן 20 יאר. הרב עטייה איז געווען שטארק אנגענומען ביי די רבנים הערש פסח פראנק (הויפט רב פון ירושלים) און דעם חזון איש. דער חזון איש האט געזאגט אויף הרב עטייה אז זיין סברה אין לערנען איז אזוי ווי איינער פון די ראשונים. אין די 1940ער יארן האט מען פארבעטן הרב עטייה צו דינען אין דער מועצת גדולי התורה פון אגודת ישראל.
הרב עטייה איז נפטר געווארן מוצאי ל"ג בעומר, י"ט אייר תש"ל (1970). מען האט אים באערדיגט אין הר המנוחות אין גבעת שאול, ירושלים. ער האט איבערגעלאזט זעקס זין און איין טאכטער. איינער פון זיינע זין, הרב דוד עטייה (געב׳ תרפ״ט, איז געווען א דיין אין דער ירושלים בית דין, און האט אויפגעשטעלט אין זיין נאמען דעם בית מדרש "היכל עזרא".
ביבליאגראפיע
קאטעגאריע:ראשי ישיבות אין ארץ ישראל קאטעגאריע:חרדישע רבנים אין ישראל קאטעגאריע:מועצת גדולי התורה קאטעגאריע:ספרדישע ראשי ישיבות קאטעגאריע:רבנים פון סיריע קאטעגאריע:נקבר אין הר המנוחות
וואלעטא
35.89778°N, 14.5125°W קליין|150px|וואלעטא
וואַלעטאַ (מאלטעזיש: Valletta) איז די הױפּטשטאָט פֿון מאלטא, וואָס באקאנט ווי די קלענסטער הויפּטשטאָט אין די אייראפעישער פארבאנד. די שטאָט איז באקאנט דורך אירע איינוואוינער מיטן נאמען "איל-בעלט" (Il-Belt), "די שטאָט". די באפעלקערונג פון דער שטאט איז געווען 6,675 אום 2013. וואלעטא איז געגרינדעט אין 1566 ביי דזשין פּאַריסאָט דע לאַ וואלעטא (Jean Parisot de la Valette), די גראַנדמאַסטער פון די סדר פון סיינט יוחנן.
וואלעטא צענטער געהערט צו דער וועלט ירושה ארט מאַפּע זינט 1980.
קאַטעגאָריע:הויפטשטעט אין אייראפע
סטאנדארטן אינסטיטוט פון ישראל
קליין|250px דער סטאַנדאַרדטן אינסטיטוט פון ישראל איז דער אנשטאלט וואָס איז פאַראַנטוואָרטלעך פֿאַר באַשטעטיקן נאָרמאַל ס פֿאַר פּראדוקטן און דינסטן אין ישראל. דער אנשטאלט טוט פרואוון און צערטיפיקאציע פון פּראָדוקטן (דורך פארזארגן "סטאַנדאַרדן") און פארזיכערט די קוואַליטעט פון פּראָדוקטן. דער אינסטיטוט ווערט פינאנצירט פון געלט איינקומפט פון באניצער באַדינונגען. די רעגירונג פינאַנצירט בלויז 1.5 פּראָצענט פון זיין בודזשעט. דער אינסטיטוט געפינט זיך אין תל אביב, נאָענט צו תל אביב אוניווערסיטעט.
וועבלינקען
קאַטעגאָריע:תל אביב
18טן אקטאבער
דעם 18טן אקטאבער איז דער 291סטער טאג פון יאר אינעם גרעגאריאנישן קאלענדאר (292סטער אין אן עיבור־יאר). ביז צום סוף יאר, בלייבן נאך 74 טעג.
תנאים
תנאים זענען די אידישע רבנים וואס האבן געפירט די תורה אידישקייט פון הלל הזקן ביז די נאך משניות.
18טן אקטאבער
פייערטעג
18
תנאים
דאס איז געווען אין די עפאכעס פון ערשטען יאר הונדערט און אין צווייטען יאר הונדערט.
זיי הייסן אזוי ווייל תנא אין אראמיש מיינט א איבערזאגער ווי שנה וואס איז אויך די נאמען פון משניות, ווייל אן איבערזאגער אנדערשט ווי א פארלערנער, זאגט דאס פון אויסענווייניג און דאן האט מען נישט געלערענט פון אינווענייג נאר פון מויל צו אויער פון איינער צום צווייטען, נישט דורך'ן שרייבן און ליינען.
עס קומט נאך די תקופה פון די זוגות פאר די תקופה פון די אמוראים.
א תנא ווערט באטראכט אלס איינער וואס מ'זאגט א הלכה אין זיין נאמען אין דער משנה.
עס איז אנגענומען אז די תנאים זענען געווען 5 דורות, און א זעקסטער דור וואס איז געווען תיכף נאכן משניות וואס ווערן פארעכענט אלס האלב אמוראים און האלב תנאים.
די צאל פון וואס זענען דאקומענטירט אין חז"ל ביי די נעמען זענען 120
די תנאים האבן געלעבט און געשאפען אין ארץ ישראל אין פארשידענע צענטערן. נאכן חורבן פון ירושלים איז דער צענטער אנגעפירט דורך ר' יוחנן בן זכאי אריבער קיין יבנה. זיינע תלמידים האבן געגרינדעט תורה צענטערן אין לוד און אין בני ברק.
אסאך פון די תנאים האבן געהאט זייער פרנסה אלס האנט ארבייט פון פאך אויס וו. צ.ב.ש. ר' יוחנן הסנדלר וואס איז געווען א שיסטער, כאטשיג וואס זיי זענען געווען חשובע מרביצי תורה און פוסקים וואס האבן גענטפערט שאלות אין הלכה. א טייל תנאים זענען אויך געווען פירער פונעם פובליק, און זיי האבן אויך פארטרעטן דעם פאלק צו שתדלן און עסקענען פאר די רעגירונג אינסטאנצען פון די רוימער וואס האבן דאן געוועלטיגט אין ארץ ישראל דורך די רומישע אימפעריע.
ליסטע
דער רמב"ם אין זיין הקדמה פון משניות סדר זרעים רעכענט אויס איין און ניינצוג תנאים וואס עס ווערט פון זיי דערמאנט הלכות אין די משנה, און נאך זיבן און דרייסיג וואס עס ווערט פון זיי דערמאנט מוסר אדער אגדה. לויט אונזערע משניות איז דער ליסטע נישט קאמפלעט. א טייל פון די תנאים טוט דער רמב"ם גרופירן אין עלף גרופן לויט זייערע דורות, זעקס פון די זוגות און פינף פון די תנאים.
זעט אויך
רשימה:תנאים
רעפערענצן
*
ראשונים
ראשונים פון לשון די ערשטע זענען די פירענדע רבנים און הויפט טאן געבער פארן הלכה תורה אידישקייט וואס איז היינט דא זיי זענען געווען נאך די תקופה פון די גאונים און בעפאר די אחרונים.
פון זיי איז אויגפארעמט און צוזאמגעשטעלט די היינטיגער ספרים שאפע פון אלע ספרים וואס באציען זיך אויף זייערע ווערטער וואס זיי האבן געמיינט.
זיי האבן געלעבט און געשאפען אויפצוארבעטן די הלכה אין 11טער יארהונדערט און אין 12טער יארהונדערט בערך.
צווישן די הויפט רבנים וואס ווערן פארעכענט אלס ראשונים איז דער רי"ף, רש"י, רמב"ם, די רא"ש, רמב"ן און נאך צענדליגע רבנים וואס האבן זיך פארטאן צו מפרש זיין די תורה און תלמוד, און זיך אפגעגעבן מיטן אידישן פילאסאפיע, און אויכט פאעזיע און געזאנג.
*
דער גרויסער מויז דעטעקטיוו
דער גרויסער מויז דעטעקטיוו (ענגליש: The Great Mouse Detective) איז א 1986 אנימירטער פילם. ער איז געווארן פראדוצירט דורך וואלט דיזני אנימאציע סטודיאס און פארשפרייט דורך וואלט דיזני פילמען. ער איז דער 26סטן פילם אין דער וואלט דיזני אנימירטע קלאסישן סעריע.
קאטעגאריע:אמעריקאנישע פילמען קאַטעגאָריע:דיזני אנימירטע פילמען קאַטעגאָריע:ענגליש שפראכיגע פילמען קאטעגאריע:פילמען איבער בעלי חיים
9טן סעפטעמבער
9טן סעפטעמבער איז דער 252סטער טאג פון יאר (253סטער טאג אין אן עיבור יאר) אינעם גרעגאריאנישן קאלענדאר. ביז צום סוף יאר, בלייבן נאך 113 טעג.
פייערונגען
09
ליסטע פון שטעט אינעם פאראייניגטן קעניגרייך
דאס איז א ליסטע פון שטעט אינעם פאראייניגטן קעניגרייך, מיטן יאר ווען זיי זענען געווארן אנערקענט אלס א שטאט. די וואס זענען שוין געווען שטעט פאר 900 יאר זענען באשריבן "פון אייביגע יארן".
רעפערענצן
פאראייניגטע קעניגרייך
Miasta ze statusem City w Wielkiej Brytanii
אהרן מאיר פרידלענדער-אייכינשטיין
רבי אהרן מאיר פרידלאנדער-אייכינשטיין געווען א רב אין קאשוי. זיין טאטע איז געווען הרב חיים פרידלאנדער פון באלעכאוו. זיין מאמע איז געווען א טאכטער פון רבי צבי הירש עהרליך, אן אייניקל פון רבי צבי הירש זידיטשויבער.
ער האט געהיירט די טאכטער פון ר' מנחם מענדל אייכנשטיין פון זידיטשויב.
זיין זון, רבי יצחק אייזיק אייכנשטיין איז געווארן א רב אין קאשוי אונטער אים. ער איז געווען א איידעם פון ר' אלעזר שפירא פון קיוויאשד (א זון פון ר' מרדכי פון בערטש. ער איז געווען דער יונגער רב אין קיוויאשד, און נאך דעם רב אין קאשוי און נאך דער מלחמה אב"ד קיוויאשד אין קווינס, ניו יארק.
נאך א זון איז געווען ר' מנחם מענדל פון זידיטשויב, וואס איז אומגעקומען ביים חורבן אייראפע.
קאטעגאריע:זידיטשוב קאַטעגאָריע:רבנים
1548
געשטארבן
קליין|120px|[[זיגמונד דער ערשטער, מלך פון פוילן]]
נפתלי טראפ
קליין|557x557פיקס|באנייעטע מצבה אויף זיין קבר הרב נפתלי צבי טראפ (פארקירצט: גרנ"ט; י"ג ניסן תרל"א, 1871-ג' תשרי תרפ"ט, 24סטן סעפטעמבער 1928) איז געווען פון די חשבסטע ראשי ישיבות אין אייראפע פאר דער צווייטער וועלט-מלחמה. הרב טראפ איז געווען איינער פון די אנטוויקלער פון דער ״בריסקער שיטה״ אין לערנען גמרא רשי״י תוספות, און מען לערנט זיינע שיעורים און חידושים נאך היינט אין אלע ישיבות.
משפחה
ר' נפתלי׳ס ווייב, פעשא לאה, איז געווארן קראנק מיט  טיפוס און זי איז נפטר געווארן אין יאר תר"פ (1920). זייערע קינדער זענען געווען:
זיינע ספרים
זיינע חידושים אויף די סדרים נשים און נזיקין פון ש״ס תלמוד בבלי זענען געדרוקט אין דעם ספר חידושי הגרנ"ט, איינע פון די יסודותדיקע ספרים אין דער ישיבה וועלט.
פשוטע ענגלישע וויקיפעדיע
די פּשוטע ענגלישע װיקיפעדיע (ענגליש: Simple English Wikipedia) איז א וויקיפעדיע געשריבן אין א פשוטן ענגליש וואס איז נישט אזוי קאמפליצירט. מיטן ציל צו מאכן גרינגער פאר מענטשן וואס קענען נישט אזוי גוט ענגליש, צו לייענען די העכערע שפראך וואס די געווענליכע ענגלישע וויקעפידיע איז געשריבן.
קאַטעגאָריע:וויקיפעדיעס לויט שפראכן
אהרן מאיר פרידלאנדער
הרב אהרן מאיר פרידלענדער (תקפ"ז - כ"ג תשרי תרל"ה) איז געווען ראש בית דין אין באלעכאוו, מזרח גאליציע.
ביאגראפיע
ר' אהרן מאיר איז געבוירן אין תקפ"ז לערך, צו זיין פאטער ר' זלמן לייב פרידלענדער (נפ' תקצ"ו).
ער האט חתונה גיהאט מיט שרה רבקה קאצנעלבויגן, אן אפשטאמלינג פון מהר"ם פדואה.
ער איז געווען א רב פון באלעכאוו.
זיין ספר, "האברך", האט מען געדרוקט אין קראקע תרל"ט.
ער איז נפטר געווארן כ"ג תשרי תרל"ה.
משפחה
די קינדער פון הרב אהרן מאיר און זיין ווייב שרה רבקה זענען:
אינדיק
thumb|250px|אן אינדיק (א זכר) פון צפון אמעריקע דער אינדיק איז א גרויסער פויגל וואס מען האדעוועט אויף לעבנס-מיטל. דער אינדיק קומט נישט פון אינדיע נאר פֿון צפון אמעריקע (ווייל מ'האט אמאל געמיינט אז אמעריקע איז טאקע אינדיע). רוב אינדיקעס האבן ווײַסע פֿעדערן, אבער טייל האבן ברוינע. אן אינדיק לעבט געוויינטלעך ביז 10 יאר. דער אינדיק פֿליט נישט.
קאמערציעלע פראדוקציע
דער גרעסטע פראדוצירער פון אינדיקעס איז בערנארד מאטיוס אין ענגלאנד.
אינדיק אלס לעבנס-מיטל
דאס פֿלייש איז רייך אין אײַזן.
זעט אויך
קאַטעגאָריע:פויגלען קאַטעגאָריע:פלייש
באזעל
באַזעל איז די דריטע מערסטע באפֿעלקערטע שטאָט אין דער  שווייץ, און האט 166,209  איינוואוינערס (2008). מיט 731,000 איינוואוינערס אינעם מעטראפאליטאנעם שטח וואס איז פארשפרייט איבער קאנטאן און לאנד גרענעצן, איז באזעל דער צווייטער גרעסטע שטאטישער שטח זייט 2004.
רעפערענצן
קאַטעגאָריע:שטעט אין דער שווייץ קאַטעגאָריע:פארט שטעט אין אייראפע
ירושלים ראדיא
וועבלינקען
קאַטעגאָריע:ראדיא קאַטעגאָריע:ישראל
אלוועלטלעכע ציוניסטישע באוועגונג
די אלוועלטלעכע ציוניסטישע באוועגונג איז געגרינדעט געווארן דורך בנימין זאב הערצל, אין יאר 1897, אין באזעל, שווייץ. ביים ערשטן ציוניסטישן קאנגרעס. די ציל איז פאראייניקן אלע ארגאניזאציעס אונטער איין דאך.
זיי האבן געדינט אלס פארשטייער אנהייב פאר דער אטאמאנישער אימפעריע, און שפעטער פאר דעם בריטישן מאנדאט. אין 1929, איז רוב פון אירע פליכטן אריבער צו דער יידישער אגענטור, אלעס וואס איז נוגע פאר פאליטיק אינערהאלב פאלעסטינע, אונטער איר אויפזיכט איז פארבליבן בלויז די אפציעלע פאליטיק אויף אויסלאנד.
יעדער ייד וואס האט געוואלט זיין א מיטגליד, האט געמוזט באצאלן איין ציוניסטיש שקל, און דערביי אנגענומען געווארן אלס מיטגליד, עס איז געווען אפן פאר יעדן ייד.
דער 23סטער קאנגרעס איז פארגעקומען אין ירושלים, אין יאר 1951. דערביי זענען באשלאסן געווארן, אז וויבאלד די ציל אז א יידיש לאנד איז שוין א פאקט, האט זי באקומען נייע צילן.
די באוועגונג האט געהאט מערערע אגענטורן אונטער זיך, די יידישע אגענטור, קרן היסוד, קרן קיימת לישראל, און נאך אנדערע וואס האבן זיך פארנומען מייסטנס, מיט קויפן ערטער אין ישראל, פאר יידישע באזעצונג. א טייל פון די אגענטורן זענען שוין מער נישט טעטיג, און די וואס זענען נאך יא, באשעפטיקן זיך בעיקר מיטן פארבעסערן דאס לעבן אין ישראל, ווי אויפשטעלן פארקן, וועלדער, פלעצער פאר קינדער זיך ארום צו שפילן, און אנדערע סאציאלע אקטיוויטעטן.
צור
קליין| צור "צור" איז א שטאט אין לבנון, וואס געפונט זיך אויף די ברעגעס פון די מיטלענדישער ים. די פערטע גרעסטע שטאט אין לבנון, מיט א באפעלקערונג פון 120,000 איינוווינער, ס'מערהייט שיאטן מוסלמענער, אויך סוני, און קריסטן. די שטאט איז דערקלערט געווארן דורך די פאראייניגטע פעלקער, אלס אינטערנאציאנאלע היסטארישע פלאץ.
אלוועלטלעכע ציוניסטישע באוועגונג
הערצל איז געווען ערשטער פרעזידענט, דערנאך איז געווען דוד וואלפסאן, נאכדעם אטא ווערבורג, דערנאך חיים ווייצמאן, נחום סאקאלאוו, נאכאמאל חיים ווייצמאן, דערנאך דוד בן גוריון.
צור
היסטאריע
עס איז נישט קלאר, ווען גענוי די שטאט איז געגרינדעט געווארן, אין תנ"ך ווערט דערמאנט חירם קעניג פון צור, וואס האט געהאט פארבינדונגען מיט שלמה המלך. אין יוסיפון ווערט דערמאנט צור, און ער שרייבט אז די שטאט איז געווען אן אינדזל, און אויך אויף די טרוקעניש. און חירם, האט פאראייניקט די שטאט. אנדערע היסטאריקער פון יענע צייט שרייבן, אז די שטאט איז פאראייניקט געווארן דורך אלכסנדר מוקדון.
אלוועלטלעכע ציוניסטישע באוועגונג
אין די שפעטערע יארן האט די באוועגונג פארלוירן איר אלטע גלאנץ, און היינט איז עס א מינדערוויכטיקע ארגאניזאציע, בלויז מיט כבוד.
קאַטעגאָריע:ציוניזם קאַטעגאָריע:ישראל
צור
היסטאריע
די שטאט איז מערערע מאל אטאקירט געווארן, דורך אימפעריעס פון יענע צייט, ווי עגיפטן, בבל, און אשור, און שפעטער דורך אלכסנדר מוקדון. נאך די אראבישע זיג, קעגן די ביזאנטישע אימפעריע, איז צור געווארן א וויכטיקע פארט, פאר די אראבישע ים פלאט. און איז שפעטער געווארן הויפטשטאט פון די געגנט, איבערנעמענדיק עכו.
ווען די קרייצצוג איז אנגעקומען, האבן זיי איינגענומען צור אין יאר 1124, און עס איז געווארן א טייל פון די ירושלים קעניגרייך. און די שטאט איז געבליבן אין קריסטליכע הענט, ביזן יאר 1291, ווען די מאמלוקן, האבן צוריק איינגענומען די שטאט, סאלאך א דין האט נישט באוויזן איינצונעמען צור.
שפעטער איז עס געווארן א טייל פון די אטאמאנישע אימפעריע, די הערשער פון גליל, האט אויפגעבויט זיין הויפטשטאט עכו, מיט שטיינער פון צור. א פירער פון די דרוזן, האט פרובירט צו שטעלן די שטאט אויף די פיס, אין די זיבנצענטע יארהונדערט, ער איז אבער דורכגעפאלן.