cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ბორჯომი (წყარი)
ზოხორინელობაშ მაართა 20 წანა
1990-1995 წანეფს საქორთუოს დინოხოლენეკონომიკური სირთულეეფიშ გეშა კვათჷრას მირკჷ „ბორჯომიშ“ წარმებაქ, მარა 1995 წანაშე ბორჯომის წარმებას ქუდირთჷ საქორთუოშ მინაშ დო მინერალური წყარეფიშ კომპანიაქ (ქორთულო საქართველოს მინისა და მინერალური წყლების კომპანია, ინგლისურო Georgian Glass & Mineral Water Co. N. V.), მოჭანაფილქ იჸუეს ინვესტორეფქ, მუშ უკულით წარმებაქ 40-შახ მირდჷ.
კიბირეფი
სამედიცინო რკვიებეფიშ შედეგო გჷმილინჷ, ნამ-და „ბორჯომი“ ორგჷ კიბირეფს. თე მინერალური წყარი იკათუანს ფტორიდიშ დო იოდიდიშ იონეფს, მუთ ურკენს კარიესიშ გორჩქინაშ შელებუანობას.
კომპიუტერი
კომპიუტერიშ მეშანილობა დასაბაღო ბრელნერქ შილებე იჸუასჷნ. ფაქტობურო, თენეფიე უნივერსალური ინფორმაციაშ გინმამუშებელი მანქანეფი. თეხანური ელექტრონული კომპიუტერეფს ინფორმაციაშ გინომუშებაშ ქვერსემი სინჭაფირე დო მეშქაშალეფი უღუ ორდოამი მინუშეფწკჷმა ალაზიმაფათ, დო თინეფი ირწანურო უმოსო დო უმოსო ძალიერო გინმირთუნა.
გელი
გელი (Geul; Geul) — წყარმალუ ბელგიას დო ნიდერლანდეფს. სიგინძა 58 კმ. ინაკათუ წყარმალუ მაასის.
მექსიკაშ ნოღეფიშ ერკებული
მექსიკაშ ნოღეფიშ ერკებული - თაქ მოჩამილი რე მექსიკაშ 50 უდიდაში ნოღაშ ერკებული.
ემილია-რომანია
რეგიონს იწარმებჷ ხილი, ღვინი, ჭაშანქარი, პოშ ლეხერს ნაფთობიშ დო გაზიშ რესურსეფი რე.
მლადა-ბოლესლავი
რესურსეფი ინტერნეტის
* კატეგორია:ჩეხეთიშ ნოღეფი კატეგორია:ჩეხეთიშ სტატუტური ნოღეფი კატეგორია:ცენტრალური ბოჰემიაშ აკანიშ ნოღეფი
დაუდ-ფაშა გურჯი
სქოლიო
კატეგორია:ქორთუეფი კატეგორია:ქორთუ მამლუქეფი კატეგორია:ნაღურა 1851
ჩატისგარჰიშ ოლქეფიშ ერკებული
ჩატისგარჰიშ შტატიშ საართო რუკა
*
მუსიკა
მუსიკალური მიოგამალეფი
მუსიკაშ დარგიშ მოქარანეეფი
ჰიპატია
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ფილოსოფოსეფი კატეგორია:მათემატიკოსეფი კატეგორია:ასტრონომეფი კატეგორია:ნაღურა 415
გორდონ ბენქსი
გორდონ ბენქსი (ინგლ. Gordon Banks; დ. 30 ქირსეთუთა, 1937, შეფილდი — ღ. 12 ფურთუთა, 2019, სტოკ-ონ-ტრენტი) — ინგლისარი მობურთე, ინგლისიშ ერუანულ ოკუჩხბურთე ნაკორობაშ მეკარე.
მარი (თურქმენეთი)
სიკაბეტაშ მეჯინათ, თურქმენეთის მაჟირა ნოღა რე. იდვალუაფჷ თურანიშ რზენიშ ობჟათე-ბჟადალშე, მურგაბიშ ოაზისიშ ტერიტორიას წყარმალუ მურგაბიშ დელტას, ნამუთ დუდს ეთმეჭოფუნს ავღანეთიშ გვალეფს. ნოღას ობჟათეშე ომძღჷ ყარაყუმიშ სვირი. შხუ რკინაშარაშ დო ავტომაგისტრალური ნოსქვი.
ჯვ. წ. 864
ნაღურა
კატეგორია:
ვურმი
ვურმი (Wurm; Worm) — წყარმალუ გერმანიას დო ნიდერლანდეფს. სიგინძა 57 კმ. აუზიშ ფართი 355,518 კმ², წყარმალუ რურიშ კვარჩხან ნადუ. წყარმალუ იჭყაფუ ეიფელიშ გვალეფს, გიშმურს ოორუე რაინ-ვესტფალიას (გერმანია) დო ლიმბურგიშ პროვინციას (ნიდერლანდეფი). წყარმალუშ ჯოხო Wurm მოურს გერმანულ ზიტყვა warm-იშე (warm - ტიბუ, გერმანულო).
ჰრადეც-კრალოვე
ჰრადეც-კრალოვე (Hradec Králové, ), ისტორიული გერმანული ჯოხო კიონიგგრეცი, Königgrätz, ვარ-და, უმოსი კინოხიანი, კიონიგინგრეცი, Königingrätz) — სტატუტური ნოღა ჩეხეთის, წყარმალუეფიშ ლაბაშ (ელბაშ) დო ორლიცაშ აკოკათუაშ აბანს.
კონსეპსიონი (ჩილეშ პროვინცია)
thumb|250px|right| right|thumb|245px| კონსეპსიონი, ნოღა დო პროვინცია ჩილეს.
ხელუანობა
რესურსეფი ინტერნეტის
*
ყორნისი
გეოგრაფია
დაბა ყორნისი იდვალუაფჷ დინოხოლენი ქართლიშ ვეს, წყარმალუ შუა ფრონეშ (ბჟადალ ფრონეშ კვარჩხანი ნადუ) წყარპიჯის. ზუღაშ დონეშე 790 მეტრის, ცხინვალიშე 25 კილომეტრის, აგარაშე (უახოლაში რკინაშარაშ დგჷმილი) — 22 კმ.
წკურუმია აიარი: ეულა
ნოლანი მარყენდ, დირთუდ დო ვარი ათე ფილმის ხოლო ართშა, მარე დეთახმუ თიშ უკულ მუთ ჯიმა, ჯონათან ნოლანწკჷმა დო დევიდ ს. გოიერწკჷმა ართო დოჭარჷ ისტორია, ნამუთ იჸიდჷ ბეტმენიშ სერიეფიშ დათებუ. ფილმის გიმორინაფილი რე ბეტმენიშ კომიქსეფიშ სერიეფი აიარიში დონთხაფა (1993), სოდეთ იჸუ პერსონაჟ ბეინიშ დებიუტიქ. „წკურუმია აიარიში დორთინა“ (1986) სოდეთ ბეტმენი ირთუ გოთემშა ვითწანიანი პაუზაშ უკული დო „მითინიში ტერიტორია“ (1999) სოდეთ გოთემს კრიმინალეფი ეჭოფუნა.
ჯესი პლემონსი
ჯესი ლონ პლემონსი (Jesse Lon Plemons; დ. 2 პირელი, 1988, ტეხასი) — ამერიკალი არტისტი. ჩინებული რე ტოდ აქუსტიშ როლით სერიალშე მონკა დჷნოშური.
საქორთუოშ პარლამენტი
საქორთუოშ პარლამენტი — საქორთუოშ უმაღალაში წჷმმარინაფალი ორგანო, ნამუთ ახორციელენს ოკანონდუმადვალე ხეშულობას, გჷთმოთანჯუნს ქიანაშ დინოხოლენ დო გალენ პოლიტიკაშ თარ გეზეფს დო აკონტროლენს თარობაშ საქვარუას. ასე საქორთუოშ პარლამენტი რე ართპალატიამი ორგანო, ნამუთ გიშეგორუაფუ საარძო, წორწო დო ბონი ოგიშაგორუე ნებაშ ოსხირით ფორილი კალიშრღვაფათ, ოთხი წანაშ ვადათ დო აკმოდირთუ პროპორციული სისტემათ გიშაგორილი 75 დო მაჟორიტარული სისტემათ გიშაგორილი 75 მაკათურშე .საქორთუოშ კონსტიტუციაშ მეჯინათ, საქორთუოშ ნთელ ტერიტორიას გეჸვენჯი პიჯალეფიშ აკომუშებაშ დო აბანობური დუდმართუაშ ორგანოეფიშ ფორმირებაშ უკული, საქორთუოშ პარლამენტი იჸი ჟირპალატიამი: გიმენი პალატა - რესპუბლიკაშ სხუნუ დო ჟინი პალატა - სენატი. პარლამენტიშ ნებაგოქუნელობეფი დო შხვა თიწჷკუმა მიკორსხილი სამართლებური ოკითხეფი გოთანჯილიე საქორთუოშ კონსტიტუციაშ მასუმა დუდს (ბირგულეფი: 48-68), პარლამენტიშ დინოხოლენი სტრუქტურა დო მუშობაშ წესი — პარლამენტიშ რეგლამენტითიე გოთანჯილი.
პელჰრჟიმოვიშ რაიონი
პელჰრჟიმოვი (ჩეხ. Okres Pelhřimov) — რაიონი ვისოცინაშ აკანს, ჩეხეთის. მუში ნანანოღა რე პელჰრჟიმოვი. რაიონიშ ფართობი აკმადგინანს 1 290,00 კმ²-ს. 2009 წანაშ მუნაჩემეფით, რაიონიშ მახორობა აკმადგინანს 73 067 ადამიერს. მახორობაშ მეჭედალა კვადრატულ კილომეტრის აკმადგინანს 56,64 ადამიერს.
ნიდერლანდიშ ერუანული ოკუჩხბურთე ნაკორობა
ნიდერლანდეფიშ ნაკორობას გომორძგვილი აფჷ 1988 წანაშ ევროპაშ ჩემპიონატი; 3-შა გიშართჷ მოსოფელიშ ჩემპიონატიშ ფინალშა, 1974, 1978 დო 2010 წანეფს, მორო სუმხოლოშახ დემარცხჷ: ბჟადალ გერმანიაწკჷმა, არგენტინაწკჷმა დო ესპანეთწკჷმა, ომანგეთ.
1970-იან წანეფს, მუში ჭყანიარაფაშ პიკის, ჩინებული რდჷ„ტოტალური კუჩხბურთიშ“ ლაჸაფით.
ჯერარდ ბათლერი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია: შოტლანდიარი არტისტეფი კატეგორია:დუნაბადი 1969
ტომანივი
ტომანივი (უწმოხ ჯოხოდჷ ვიქტორიაშ გვალა) — 1324 მეტრი სიმაღალაშ შქირატილი ვულკანი, ნამუთ კოკი ვიტი-ლევუშ ოორუე მაღალგვალონიშ ოორუეშე იდვალუაფჷ, ფიჯიშ არძაშე უმაღალაში გვალა. ტომანივის დუდს ეთმეჭოფუნს წყარმალუეფი რევა, ნავუა, სინგატოკა დო ბა.
ტომასო ალბინონი
ბიოგრაფია
ალბინონშე ბრელი მუთუნი ვარე რჩქინელი. დებადჷ ვენეციას, მუამუში ანტონიო შელებუანი გუმმაჩამალი რდჷ. ტომასო ბაღანობაშე გურაფულენდჷ ვიოლინოშ მეგამას დო ბირას. 1691 თიში მაართა ოპუსი პიეტრო ოტობონს მეუჯღუნჷ. ჩინაფილიე ნამუდა ოტობონი მუსიკაშ დიდი მოჸოროფე რდჷ დო ულუანდჷ თიშნერი კომპოზიტორეფს, მუნერით არქანჯელო კორელი რდჷ. ოეგებიეთ, ალბინონქ მევიოლინეთ მუშება 1700 წანას ჩარლზ IV წკჷმა დიჭყჷ, ნამუსუთ მაჟირა ოპუსი მეუჯღუნჷ. 1701 წანას თიქ დოჭარჷ ჯოხოშნელი სუიტეფი - მასუმა ოპუსი, ნამუეფუთ კოსიმო III დე მედიჩიშ მეუჯღუნჷ. 1705 წანას თიქ დექორწინჷ. თე ბორჯისთიქ ჯოხო ოპერეფით გიჸოთჷ მუჭოთ ვენეციასჷნ, თეშ გენოას, ბოლონიას დო ნეაპოლს. თე ჟამს თიქ თაშნეშე დოჭარუ სოლო სონატეფი დო კონცერტეფი ჰობოიშო. შხვა კომპოზიტორეფშე გინორთათ, ალბინონი დღას ვა ქარანენდჷხ ოხვამეს დო ვა ჭარუნდჷ ოოხვამური მესეფს, მუდგათ თიშა მიმოწურუანა, ნამუდა მუსიკას ზოხორნელო ჭარუნდჷ. მეხოლაფირო 1740 წანას მაართათ იბეშტჷ ალბინონიშ ოვიოლინე სონატეფქ.
მუსიკა დო გოლინა
თიქ დოჭარჷ 50 ოპერა, ნამუეფშეთ 28 იჭარჷ ვენეციას 1723 - 1740 წანეფს. ალბინონიშ მუსიკაქ ბახიშ თოჸუჯი ქიმკიჭოფჷ დო თიშ ნაწარმებეფშე 2 ფუგა დოჭარჷ. ალბინონიშ ნაწარმებეფიშ დიდი ნორთი მაჟირა მოსოფელიშ ლჷმაშ ბორჯის მედინჷ.
ალიონი (ხობიშ მუნიციპალიტეტი)
ლიტერატურა
კატეგორია:ხობიშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
ლიზა ედელშტაინი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი
გიორგი კალანდია
ბიოგრაფია
2007 წანას, გიორგი კალანდიაშ ექსპედიციაქ თაშნეშე მაართათ გახაზირჷ დოკუმენტური ფილმეფი ბალკანეთიშ ჩქონს რინელი ქორთული ნოქურიშ გეშა. ფილმს ეხანტილი რე სამარგალოშ მაფასქირი ნიკოლოზ დადიანიშ, თავადი წერეთელიშ, გრიგოლ ბაკურიანიშ სქიშ როლი ბულგარეთიშ ისტორიას. თაშნეშე დოფიქსირაფილი რე სოფიაშ ერუანულ ბიბლიოთეკას თხილერი ქორთული ხენაჭარა „პეტრიწონის ტიპიკონი“.
მაიაშ ნინეფი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:მაიაშ ნინეფი კატეგორია:მექსიკაშ ნინეფი კატეგორია:მესოამერიკაშ ნინეფი
ჟდიარ-ნად-საზავოიშ რაიონი
ჟდიარ-ნად-საზავოი (ჩეხ. Okres Žďár nad Sázavou) — რაიონი ვისოცინაშ აკანს, ჩეხეთის. მუში ნანანოღა რე ჟდიარ-ნად-საზავოი. რაიონიშ ფართობი აკმადგინანს 1578,51 კმ²-ს. 2009 წანაშ მუნაჩემეფით, რაიონიშ მახორობა აკმადგინანს 119 946 ადამიერს. მახორობაშ მეჭედალა კვადრატულ კილომეტრის აკმადგინანს 75,99 ადამიერს.
სიღნაღი
სქოლიო
კატეგორია:საქორთუოშ ნოღეფი კატეგორია:კახეთიშ აკანიშ ნოღეფი
ჯვ. წ. 871
— ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 871 წანა.
კინოხელუანობა
კინოხელუანობაშ მოქარანეეფი
მსახიობი – ოპერატორი – რეჟისორი – სცენარისტი – ფოტოგრაფი
ბიასი (წყარმალუ)
რესურსეფი ინტერნეის
კატეგორია:ინდოეთიშ წყარმალუეფი კატეგორია:ინდიშ ნადუეფი კატეგორია:პენჯაბიშ წყარმალუეფი კატეგორია:ჰიმაჩალ-პრადეშიშ წყარმალუეფი
ჯვ. წ. 872
— ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 872 წანა.
ჯორჯ ბიდლი
ჯორჯ უელს ბიდლი (ინგლ. George Wells Beadle; დ. 22 გჷმათუთა, 1903, უაჰუ, ნებრასკა — ღ. 9 მანგი, 1989, პომონა, კალიფორნია) — ამერიკალი გენეტიკოსი, ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატი ფიზიოლოგიაშ დო მედიცინაშ დარგის (1958). რდჷ ჩიკაგოშ უნივერსიტეტიშ მაშკვითა პრეზიდენტი.
ჯვ. წ. 873
— ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 873 წანა.
ლიონ ფოიხტვანგერი
ლიონ ფოიხტვანგერი (გერმ. Lion Feuchtwanger; დ. 7 კვირკვე, 1884, მიუნხენი, გერმანიაშ იმპერია — ღ. 21 ქირსეთუთა, 1958, ლოს-ანჯელესი, კალიფორნია, ააშ) — გერმანალი ჭარუ, ნოველისტი, დრამატურგი დო ესეისტი.
ჰენრი ტაუბე
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალეფი კატეგორია:ამერიკალი ქიმიკოსეფი კატეგორია:ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი კატეგორია:ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი ქიმიაშ დარგის კატეგორია:ამერიკალი ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი
ვსეტინიშ რაიონი
ქოძირით თაშნეშე
კატეგორია:ჩეხეთიშ რაიონეფი
წნორი (ნოღა)
წნორი — ნოღა საქორთუოს, კახეთიშ აკანს სიღნაღიშ მუნიციპალიტეტს, 1938 წანაშა საქობოსუბანი ჯოხოდუ. იდვალუაფუ ალაზნიშ რზენს, ზუღაშ დონეშე 294 მ. ნოღათ გიმიცხადუ 1965 წანას. 2014 წანაშ მუნაჩემეფით ნოღას ოხორანს 4815 კოჩი.
ანაუ
ანაუ (ანევი, Änew) — ნოღა თურქმენეთის, ახალიშ ველაიათიშ ადმინისტრაციული ცენტრი, აშხაბადიშ ელახიანი ნოღა.
ზლინიშ რაიონი
ქოძირით თაშნეშე
კატეგორია:ჩეხეთიშ რაიონეფი
უტრეხტსე-ვეხტი
უტრეხტსე-ვეხტი (Utrechtse Vecht) — წყარმალუ ნიდერლანდეფს, უტრეხტიშ პროვინციას. სიგინძა 42 კმ. იჭყაფუ უტრეხტის, გიშმურს შხვადოშხვა ნოღეფს დო ინაკათუ ეიმერიშ ტობას. ტერიტორიას, სოდეთ უტრეხტსე-ვეხტი გიშმურს, ვეხტსტრეკის უძახუნა.
ბრუო
ბრუო რე მაბრუო ნატურალური რიცხუ. რე შკვითიშ გეჸვენჯი დო ჩხოროშ ოწოხოლერენჯი.ეთმიღანკუ სიმბოლოთ - 8.
ინფორმაცია
*
პისქვინი
ფორმულა
მათემატიკურო:
ქუთეშიშ გუბერნია
თირუა 1848 წანას
რცხილი, ნამუთ ოძირანს წანეფიშ მწჯინათ განობეფიშ, მაზრეფიშ დო მახორობაშ თირუას ქუთეშიშ გუბერნიაშ ტერიტორიას.
ინდოეთიშ ადმინისტრაციული დორთუალა
ინდოეთიშ ადმინისტრაციული დორთუალა — ინდოეთიშ ადმინისტრაციულ დორთუალაშ მაართა დონე. ინდოეთი ფედერალური სახენწჷფო რე. ქიანა აკმოდირთუ 28 შტატიშე დო 8 მორსხუ ტერიტორიაშე (თინეფს შქას 7 მორსხუე ტერიტორიაშე დო ართი ერუანული ნანანოღაშ ოლქიშე - დელი). მუშჸურე, არძო შტატი დორთილი რე ოლქეფო (დისტრიქტეფი), ნამუშ ედომუშამი მუდანობა 642-ის აკმადგინანს.
ნინეფი
კანკალე შტატის დო ტერიტორიას, ედომუშამინდური ოფიციალური ნინეფიშ მოხ, ანუ ჰინდიშ დო ინგლისურიშ მოხ, თაშნეშე ოფიციალურო შილებე აღიარაფილი რდას გეძინელი ნინეფი, ნამუთ დუმახასიათაფალი რე მოჩამილი რეგიონიშ მახორობაშო.
კალემიე
კატეგორია:კონგოშ დემოკრატიული რესპუბლიკაშ ნოღეფი
სუპერკომპიუტერი
thumb|1985-1989 წანეფიშ ჩქარი კომპიუტერი Cray-2 სუპერკომპიუტერი ჯოხო დიდი შელებეფიშ გჷშმაკოროცხალ მანქანას, ნამუთ თეხანური ტექნიკური პროგრესის ოსკვებურო რე გოქუნელი. უთარაში დჷმახასიათაფალი ღანკიე პროცესორეფიშ მუდანობა დო ბერჯეკი დისკეფიშ სიდიდა. ოსქვებურიე ფასით, ნამუთ ოშარობათ მილიონ დოლარს ოჭირინუანს.
ზუგდიდიშ ბოტანიკური ბაღი
ზუგდიდიშ ბოტანიკური ბაღი — საქორთუოშ მენცარობეფიშ აკადემიაშ ცენტრალური ბოტანიკური ბაღიშ ზუგდიდიშ ფილიალი, აკოგაფილი რე ულირი ოშწანურას, დადიანეფიშ დოხორეწკჷმა, მუჭოთ თარიშ რეზიდენციაშ დეკორატიული ბაღი. პარკის ოთხონეჩშახ გვარიშ მიარე გვარობაშ ჯა, ბართვონა დო ჩანარი ირდუ, თინეფიშ შქას მაგნოლიაშ ამშვი გვარობა, შხვადოშხვა გვარობაშ ჭყონი, ატლასიშ დო ჰიმალაიშ კედარი, კანარიშ ფრიალე, აზიაშ, თინეფს შქას ინდოეთიშ, იაპონიაშ, სქირონაშქაზუღაპიჯიშ, ამერიკაშ დო შხვა აბანეფშე მიშნაღელი რელიქტური დო ენდემური ჩანარეფი. ზუგდიდიშ ბაღიქ დეკორატიული სახე მიპალუ თიშ უკული, მუთ თიშ მოჸონაფაშ საქვარს ენერგიულო მოკიდჷ ხე სამარგალოშ ეკონია თარქ დავით დადიანქ.
ბიზანტიური ხელუანობა
ტერმინი თაშნეშე შილებე გიმირინუაფუდას ბიზანტიაშ იმპერიაშ ალმახანური ქიანეფიშ მერინაფას, ნამუნეფით თიწკჷმა ოართე კულტურაშ მაღვენჯეფი ორდეს, მარა ვა მიშმეშეს თიშ აკოდგნალუაშან, მუნერით რე ბულგარეთი, სერბეთი დო კიევიშ რუსეთი.
კონტრაბასი
ლიტერატურა
კატეგორია:სიმეფამი მიოგამალეფი
ნული
რესურსეფი ინტერნეტის
0
ჯესიკა ლუკასი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:კანადარი არტისტეფი
კალენდარი
შხვა სისტემეფი
ბრელი ქიანას, უმენტაშო აფრიკაშ დო ბჟაეიოლუშ ქიანეფშო (ერაყის, ლიბანც, სირიას, ალჟირც, მაროკოც, ტუნისის დო შხვა), სოდეთ გოფაჩილიე ისლამინ, ხვარენა თუთაშ ფაზეფშა გეპონილი კალენდარს (ჰიჯრას),ნამუდგაშ მეჯინათ თუთაშიშ წარმოწანა იკათუანც 30 დო 29 დღა-ღსერამი 12 თუთას (354 დღა-სერი).
მოუსონ პიკი
სქოლიო
კატეგორია:ავსტრალიაშ ვულკანეფი კატეგორია:ავსტრალიაშ გვალეფი კატეგორია:სტრატოვულკანეფი კატეგორია:აქტიური ვულკანეფი კატეგორია:ანტარქტიდაშ გვალეფი კატეგორია:ქიანეფიშ უმაღალაში კონკეფი
ნანდაშ იმპერია
თაშნეშე ქოძირით
კატეგორია: აზიაშ იმპერიეფი კატეგორია: ჯვეში ინდოეთი კატეგორია: ინდური დინასტიეფი კატეგორია: ინდოეთიშ ისტორია კატეგორია: ჯვეში მოსოფელიშ ისტორიული სახენწჷფოეფი კატეგორია: აზიაშ ისტორიული სახენწჷფოეფი კატეგორია:სახენწჷფოეფი ინდოეთიშ ისტორიას
ობჟათე სუდანი
სქოლიო
კატეგორია:აფრიკაშ ქიანეფი კატეგორია:ობჟათე სუდანი კატეგორია:ინგლისურნინამი ქიანეფი კატეგორია:გოეროშ მაკათური სახენწჷფოეფი
ჰოსნი მუბარაქი
მოჰამედ ჰოსნი მუბარაქი, (محمد حسني مبارك) უმოსო გოფაჩლი ჯოხო ჰოსნი მუბარაქი (حسني مبارك; დ. 4 მესი, 1928, კაფრ-ელ-მუსაილაჰა, ეგვიპტე — ღ. 25 ფურთუთა, 2020, კაირო) — ეგვიპტეშ არაბეფიშ რესპუბლიკაშ ოურდუმე, პოლიტიკური დო სახენწჷფო მოღალე. ქიანაშ მაანთხა პრეზიდენტი 1981–2011 წანეფს. პრეზიდენტიშ პოსტი დეკჷნჷ პრეზიდენტ ანვარ ალ-სადათიშ ჸვილუაშ უკული. ჰოსნი მუბარაქი ეგვიპტეშ არძაშე ხანგჷრძე მამარტალი რე მუჰამედ ალი ფაშაშ უკული.
2011 წანაშ 11 ფურთუთას, ჰოსნი მუბარაქიქ, ნამუთ ეგვიპტეს 30 წანაშ აშაბანს მართუნდჷნ, გეგნოდირთჷ დო ხემანჭუობა არმიას გეგნოჩჷ. ხეშულობაქ ოუდუმეეფიშ ხეშა გეგნორთჷ. 2012 წანაშ 2 მანგის, კაიროშ სასამართალოშ გინნაჭყვიდათ, ეგვიპტეშ ჸოფილ პრეზიდენტ ჰოსნი მუბარაქის ამიერი დოხუნაფა გეგშუღჷ. თინა რეჟიმიშ სააწმარენჯოთ გიშულირი დემონსტრანტეფიშ ჸვილუას რე გებრალებური. განარჩქინიშ გიშაღალაშ უკული, მუჭთ ჩინებული რე, მუბარაქიქ ჭყანთხილუაწკჷმა მერსხილი რანწკი კრიზისეფი გინიღჷ. 2013 წანაშ 13 ღურთუთას, ეგვიპტეშ ოკასაციე სასამართალოქ გაუქვუ მუბარაქიშ განარჩქინა დო საქვარიშ ხემაჟირაშა გოსხუნუა მიორჩქინჷ. გომაჟირელი პროცესის, 2015 წანაშ 9 მესის, მუბარაქი დო თიშ ქომოლსქუალეფი ოლოლდვალირო იჩინეს კორუფციაშ ბრალიორო დე მეუსაჯეს დოხუნაფა. მუბარაქი დოხუნაფილ იჸუ ოურდუმე ჰოსპიტლს, თიშ ქომოლსქუალეფი — 2015 წანაშ 12 გჷმათუთას, კაიროშ სასამართალოქ გუტუ. 2017 წანაშ 2 მელახის, გემართჷ ოკასაციე სასამართალოშით დო 24 მელახის გუტეს.
The Smashing Pumpkins
ბუნაქ დირსხუ გრანჟიშ სტილიშ ეპოქას, მუჟამცჷთ მოდური რდჷ დორხველ მუსიკას პანკ-როკიშ ელემენტეფიშ ინტეგრირაფა, მარა კოლექტივქ დარსხუ გინორთელი, მიარეფერუანი, გიტარაშ ჸურეშე მონკა სჷმჷნი, გოთიკური როკიშ, ჰევი მეტალიშ, დრიმ პოპიშ, ფსიქოდელიური როკიშ დო ელექტრონიკაშ აკოწყორუათ. ბუნაშ ბირეფიშ თარი ავტორი დო იდეოლოგი რე ბილი კორგენი.
კილიან მერფი
კილიან მერფი (Cillian Murphy; დ. 25 მესი, 1976, დაგლასი) — ირლანდიარი კინოშ დო თეატრიშ არტისტი. გიშიგორუ სრულებას ქამელეონიჯგურა გინოსახებათ დო თოლიშ ურჩქვანელი ლენიშფერი ფერით. კარიერა დიჭყჷ მუჭოთ როკმუსიკოსიქ. აქტიურო წოროხანდენს კრისტოფერ ნოლანწკჷმა.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ირლანდიარი არტისტეფი კატეგორია:დუნაბადი 1976
კამბოვე
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:კონგოშ დემოკრატიული რესპუბლიკაშ ნოღეფი
სუაჰილი ნინა
ლექსიკონეფი დო გრამატიკა
კატეგორია:ბანტუშ ნინეფი
თიამისი
თიამისი (Θύαμις) — წყარმალუ საბერძნეთის. სიგინძა 115 კმ, აუზიშ ფართი 1900 კმ². იჭყაფუ პინდოსიშ გვალეფს, ოფუტე კალპაკიშ ხოლოს. ინაკათუ იონიაშ ზუღას.
MySpace
სქოლიო
კატეგორია:Myspace კატეგორია:ააშ-იშ კომპანიეფი
მაიკლ ჩიქლისი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი
ბარუხ სამუელ ბლამბერგი
ბარუხ სამუელ ბლამბერგი (ინგლ. Baruch Samuel Blumberg; დ. 28 კვირკვე, 1925, ბრუკლინი, ნიუ-იორკი, ააშ — ღ. 5 პირელი, 2011, მაუნთინ-ვიუ, კალიფორნია, ააშ) — შინელი რე მუჭოთ ბარი ბლამბერგი — ამერიკალი ექიმი დო გენეტიკოსი, ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატი ფიზიოლოგიაშ დო მედიცინაშ დარგის.
ოთარ ქაჯაია
ოთარ მიხეილიშ სქი ქაჯაია (დ. 29 კვირკვე, 1923, ოფუტე ბანძა, გეგეჭკორიშ რაიონი — ღ. 24 ღურთუთა, 2018, ქართი) — ქორთუ ნინეფიშმენცარი, ლექსიკოგრაფი, ფილოლოგიაშ მენცარობეფიშ დოქტორი.
სტივ ჯობსი
thumbnail|right|სთივ ჯობსი სტივენ ფოლ ჯობსი (ინგლ. Steven Paul Jobs, დ. 24 ფურთუთა 1955, სან-ფრანცისკო — ღ. 5 გჷმათუთა 2011, პალო-ალტო) — კომპიუტერული ინდუსტრიაშ გჷშარჩქინელი ფიგურა დო გჷმმაგონებელი, Apple-იშ დჷმარსხუაფალი.
ესტონეთიშ ტობეფიშ ერკებული
თუდო მოჩამილი რე ესტონეთიშ ტობეფიშ ერკებული.
კ
კარილა - კაიუმერი - კალიარვი - კალი (ტბა) - კანარიკუ - კარიარვი - კარიაცე-მერი - კარნიარვი - კარნსა - კარიიარვი - კასარიცა ვერიარვი - კასმუ - კასტიარვი - კაურუ - კავადი - კეერი - კიიდიარვი - კიკაიარვი - კირიკუმეი - კისეიარვი - კლოოგა - კონუ-პიკიარვი - კონსუ-იარვი - კოსე-ვალგიარვი - კოოსა - კუბიია - კურგიარვი - კიუტი
ტ
ტაბინა - ტამულა - ტიჰუ - ტოომა - ტუდუ
პრასანტა ჩანდრა მაჰალანობისი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ინდოარეფი კატეგორია:ინდოარი მათემატიკოსეფი კატეგორია:ინდოარი სტატისტიკოსეფი კატეგორია:დუნაბადი 1893 კატეგორია:ნაღურა 1972
დიპიკა პადუკონე
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:Filmfare Awards-იშ ლაურეატეფი კატეგორია:ინდოარი არტისტეფი
ჰეზბოლა (ლიბანი)
ჰეზბოლაქ ოურდუმე თოლწონუათ თეშ გემანგარჷ, ნამჷ-და თიში პარამილიტარისტული სუა უმოსი ჭყანიერი რე, ვინდარო ლიბანიშ ჯარი. ჰეზბოლას ახასიათენა, მუჭოთ "სახენწჷფოს სახენწჷფოშ დინოხოლე", ნამუსჷთ ლიბანიშ თარობას უღუ აბანეფი, რადიო, სატელიტური ტელევიზია, სოციალური ნინალა დო რქინა დიდი მუდანობაშ ჯარეფი მიდაჯღონას ლიბანიშ ხურგეფს გალე. ჰეზბოლა 8 მელახიშ ალიანსიშ მაკათურით რე, ნამუთ 14 ალიანსიშ მაკათურეფს მენძელენდჷ. ჰეზბოლას ჸონიერო ალურე ლიბანარი შიიტეფი, სუნიტეფშო თე ბუჯგუა ვა რე მეღებული. ჰეზბოლა ოურდუმე წვართუას, აკოანჯარაფას დო ფინანსეფს ირანშე, პოლიტიკურ მოხუჯას — სირიაშე ღებულენს. ჰეზბოლაქ დო ისრაელქ ართიანს 2006 წანას, ლიბანიშ მაჟირა ლჷმას აწუდირთეს.
ჰეზბოლაშ სტატუსი, მუჭოთ ლეგიტიმური პოლიტიკური პარტიაში, ტერორისტული ბურგუაში, აწორინალაშ ყარაფიშ ვარდა თიში კომბინაცია ასეშა ოდებელო სქიდჷ ოერეფოშქაშე ჯარალუას. არაბული ლიგა, ააშ, საფრანგეთი, ავსტრალია, კანადა, ისრაელი, ნიდერლანდეფი დო სპარსეთიშ ჸუჯიშ წორომალობაშ სხუნუ ჰეზბოლას ტერორისტული ორგანიზაციაშ კვალიფიკაციას მეთმეჩანა. ევრორსხუ, ახალი ზელანდია დო გოართოიანაფილი ომაფე ჰეზბოლაშ ხვალე ოურდუმე სუას მირჩქინანს ტერორისტულ ორგანიზაციათ დო გიშმართჷნს თიში პოლიტიკური სუაშე. რუსეთი — ჰეზბოლას ლეგიტიმურ სოციალურ-პოლიტიკურ ორგანიზაციათ მირჩქინანს. მუთ ოხჷ ჩინეთისჷნ, თინა ნეიტრალური რე დო ჰეზბოლაწკჷმა ურთიართობეფს ისქილიდუანს.
ჰეზბოლაშ რკუალა
აკადემიურ სფეროს მიარე, ჰეზბოლას ისლამისტურ-ტერორისტულ ორგანიზაციათ მირჩქინანს:
ვაიოლა დეივისი
ვაიოლა დეივისი (Viola Davis; დ. 11 მარაშინათუთა, 1965, სენტ-მეთიუზი) — ამერიკალი არტისტი. კარიერა დიჭყჷ თეატრის მოღალათ დო ჟირშა მიღჷ ტონიშ ჯილდო. კინოს არძაშე უდუღორებუ როლეფი რსულებური აფუ 2000-იან წანეფს. 2016 წანას ილაჸაფჷ ამანდა ვოლერი-შ როლი ფილმის დუდიშმაჸვილუეფიშ ბუნას.
სოლომონ დოდაშვილი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ქორთუეფი კატეგორია:ქორთუ ფილოსოფოსეფი კატეგორია:ფილოსოფოსეფი კატეგორია:დუნაბადი 1805 კატეგორია:ნაღურა 1836
სან-ხოსე
2018 წანაშ მუნაჩემეფით, სან-ხოსეშ მახორობა 342,188 ადამიერს აკმადგინანს. ნოღა ზუღაშ დონეშე 1,172 მეტრის იდვალუაფჷ დო გიშეგორუაფჷ სტაბილური კლიმატით ედომუშამი წანაშ მეძენას. ოშქაშე ტემპერატურა 25°C რე, ნოლექეფიშ მაძირაფალი 1800 მმ.
ნორმან ბორლოუგი
ნორმან ერნესტ ბორლოუგი (ინგლ. Norman Ernest Borlaug; დ. 25 მელახი, 1914, კრესკო, აიოვა, ააშ — ღ. 12 ეკენია, 2009, დალასი, ტეხასი, ააშ) — ამერიკალი აგრონომი, ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატი შვიდობაშ დარგის. შინელი რე მუჭოთ წვანე რევოლუციაშ პიონერი. ნორმან ბორლოუგიშ ომენცარე მეთოდეფით დო ინიციატივეფით, გედიდჷ ოფუტეშ მეურნობაშ პროდუქტიულობაქ დო მილიონობით ადამიერქ შქირენას გინასქიდჷ.
ტრინიტი (წყარმალუ)
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ოორუე ამერიკაშ წყარმალუეფი კატეგორია:ააშ-შ წყარმალუეფი კატეგორია:ტეხასიშ წყარმალუეფი
მაურიეფიშ იმპერია
220px|მინიატიურა|მაურიეფიშ იმპერია მაფა აშოკაშ ბორჯის მაურიეფიშ იმპერია — სახენწფო ჯვეშ ინდოეთის ჯვ.წ. 317-180 წანეფს ნანანორათ პატალიპუტრას (ასე პატნა)
მამრიშ ტობა
მამრიშ ტობა (Mamry) — ტობა პოლონეთის, მაზოვიეციშ ობაშ ოლქის, ვარმინო-მაზურიშ სავოევოდოს. მამრი პოლონეთის სიდიდათ მაჟირა ტობა რე. ტობაშ ჟიდოხიშ ფართობიე 104 კმ.²; მაქსიმალური სიტომბა 44 მ.
მატერა
1993 წანას, იუნესკოქ ნოღა მოსოფელიშ მონძალაშ ერკებულშა გემშეღჷ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:იტალიაშ ნოღეფი კატეგორია:მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფი იტალიას
ჩანდრაგუპტა მაურია
ჩანდრაგუპტა იკოროცხუ ქშატრიაშ ვარანიშ მაართა მაფათ, ნამუთ მაგადჰაშე რდჷ წჷმოულობათ.
ჯეი კoრტნი
ჯეი სტეფან კორტნი (Jai Stephen Courtney; დ. მელახი, 1986, სიდნეი) — ავსტრალიარი არტისტი. ილაჸაფჷ ფილმეფს: ჯეკ რიჩერი (2012), ჯგირი დღა ღურაშო (2013), მა, ფრანკენშტეინი (2014), დიივერჯენთი (2014), ტერმინატორი გერჩქინა (2015) დო 2016 წანას DC კომიქსეფი-შ ფილმის დუდიშმაჸვილარეფიშ ბუნას კაპიტანი ბუმერანგი-შ როლი.
პალაუ
პალაუ (Republic of Palau, პალ. Belu'uera Belau) — ააშ-წკჷმა ასოცირებული კოკი სახენწჷფო რჩქალი ოკიანეს, ფილიპინიშ ზუღას. ქიანა იდვალუაფუ ფილიპინეფიშ ბჟაეიოლშე 800 კილომეტრიშ გოძვენას დო ინდონეზიაშ ოორუეშე. პალაუ აკმოდირთუ 328 კოკიშე. ედომუშამი ფართობი - 458 კმ². ქიანაშ ნანანოღა — ნგერულმუდი (შტატი მელეკეოკი). სახენწჷფო აკმოდირთუ 16 შტატიშე.
ფუმიო კიშიდა
იაპონიაშ გალენური საქვარეფიშ მინისტრი (26 ქირსეთუთა, 2012 — 3 მარაშინათუთა, 2017).
ვადოდარაშ ოლქი
სქოლიო
კატეგორია:გუჯარათიშ ოლქეფი კატეგორია:ინდოეთიშ ოლქეფი
გრენლანდია
გრენლანდია მოსოფელიშ უკაბეტაში კოკი რე. ფართობი — 2 166 086 კმ². მახორობა (2015 წანაშ ფასებათ) — 55 984 ადამიერი, თინეფს შქას 90% – ესკიმოსეფი.
left|thumbnail|250პქ|გრენლანდიაშ რუკა
იაშა ხეფეცი
ბიოგრაფია
იაშაქ დებად 2 ფურთუთას, 1901 წანას ნოღა ვილნიუსის მუსიკოსიშ ფანიას. ვიოლინოშ მეგამა სუმი წანერობაშე დიჭყუ დოა მალს გინირთჷ რჩქინელო, მუჭოთ ვუნდერკინდი. შვქითი წანერქ მაართათ გამანჯუ კონცერტი, სოდეთ მენდელსონიშ კონცერტის არსულენდ. 1910 წანას დიჭყჷ სანქტ-პეტერბურგიშ კონსერვატორიას გურაფა.
მაიაშ კალენდარი
ცოლკინი
დღალეფიშ ნომერეფიშ დო დღალეფიშ ჯოხოდვალეფიშ კომბინაციეფი იმაჟირებუაფუ 260 დღაშ პერიოდით. ცოლკინი თებულო იკოროცხუ, მუჟამსით 20-დღამი ციკლიშ ბოლო დღა (აჰაუ), გემანგებუ 13 ნომერს.
რესურსეფი ინტერნეტის
* კატეგორია:აცტეკეფი კატეგორია:ცენტრალური ამერიკა კატეგორია:ტოლტეკეფი
სნიარდვი
ქოძირით ხოლო
კატეგორია:პოლონეთიშ ტობეფი
ეკვადორიშ ნოღეფიშ ერკებული
სტატიას მოჩამილი რე ეკვადორიშ ნოღეფიშ ერკებული:
ნუუკი
ნუუკი (Nuuk ან Godthåb, გოტჰობი, გრენ. Nuuk) — ნოღა გრენლანდიას, გრენლანდიაშ მუშითმამართალი ტერიტორიაშ ნანანოღა (დანიაშ ომაფეშ აკოდგინალუას) დო ნუუკიშ კომუნაშ ადმინისტრაციული ცენტრი. 1979 წანაშახ ოფიციალურო გიმირინუაფუდჷ ჯოხოდვალა გოტჰობი.
ლოა (წყარმალუ)
სქოლიო
კატეგორია:ჩილეშ წყარმალუეფი
გრანიციოტისი
გრანიციოტისი (ბერძნ. Γρανιτσιώτης) — წყარმალუ საბერძნეთის, ევრიტანიაშ პრეფექტურას, წყარმალუ აქელოოსიშ ნადუ. გიშმურს ოფუტე გრანიცას.
თურქული საგესქუო
ალკოჰოლური ოშუმალეფშე ძალამ პოპულარული რე რაკი - ანისულიშ არომატამი ონტკა, ნამუსჷთ წყარს წყორილო ვარ-და უწყორუო შუნა.
ქობალი დო ქობალიშ ინჯეფი თურქული საგესქუოშ ნერჩო იკოროცხჷ, თინეფი არძა ტრაპეზიშ უგურთუ ნორთი რე. ეკმეკი (ekmek)– რჩქვანელობური ქობალი რე, პიდე (pide)– ლავაში, სიმიტი (simit)– რგვალი კვარეფი კუნჟუტიშ კაკალეფით. მანტი (manti)– გიშაჭვილი ქადაშორი შქაგურით დო უკოროცხუ გვარობაშ ზელიშე ნაკეთებუ, ნამუშათ ბორეკი უჯოხონა (borek).
თურქული ერუანული საგესქუოშ არძაშე უჯგუშო ჩინებული ინჯა ალბეთ ფლავი რე. არძაშე შხირას თის აკეთენა ორზაშე, მორო კანკალე აბანს ორზაშ მანგირობას ქობალკაკალიშ ღარღილი ბულგული თირანს, ვარ-და გჷშაკერძაფილი სახეშ ვერმიშელი სეჰრიე. თურქეფიშ თოლწონუათ, ფლავიშ ხარისხიშ თარი გჷმათანჯალი დეტალი რე ორზა.
განდინაგარიშ ოლქი
განდინაგარი (ગાંધીનગર જિલ્લો; Gandhinagar) — ოლქი ინდოეთიშ შტატი გუჯარათის. ოლქიშ ადმინისტრაციული ცენტრი — ნოღა განდინაგარი. ოლქიშ ფართობი — 649 კმ². 2001 წანაშ ედომუშამინდური მახორობაშ ეჭარუაშ მეჯინათ, აკმადგინანდჷ 1 334 455 კოჩის. ძინათებული მახორობაშ ჭარუა-კითხირიშ რჩქინაშ დონე რდჷ 76,59 %, ნამუთ ოშქაშეინდურ დონეშე ძალამი მაღალი რე (59,5 %). ნოღაშ მახორობაშ წილი რდჷ 35,02 %. left|400px
მაქს პლანკი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:გერმანალეფი კატეგორია:გერმანალი ფიზიკოსეფი კატეგორია:ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი კატეგორია:დუნაბადი 1858 კატეგორია:ნაღურა 1947
კინდუ
კინდუ (Kindu) — ნოღა კონგოშ დემოკრატიული რესპუბლიკას, მანიემაშ პროვინციაშ ადმინისტრაციული ცენტრი.
ქორთული საგესქუო
სამარგალო
მარგალური საგესქუოშ სისქვამე რე - სელეგინი, ნამუთ შვხადოშხვა ინჯაშ ოზადალო გჷმირინუაფჷ. სამარგალო გიშაგორილი რე თიჯგურა გოსოფური ინჯეფით, მუჭომით რე: ღუმუ (ლაიტიშ ღარღილიშ ფსქელი ალაყურტი), ელარჯი (ღუმუს ინოზელი სელეგინი), გებჟალია (ჸვალმინთათ რკვანილი ჸვალიშ რულეტი), თაშნეშე კვალამკვარი (ხაშილი ხაჭაპური), ჯურჯანი (სუნელეფით რკვანილი შიგანი). მარგალეფი ჩინებული რენა (ბჟადალი საქორთუოშ შხვა კუნთხუეფიშორო) წარე ოჭკომალეფიშ ზადუათ, გიშეგორუაფჷ მარგალური აჯიკა დო საწბელი (კვარწახი). ართ-ართი არძაშე პოპულარული ხაჭაპურიშ ტიპი რე აჭარულ დო იმერულ ხაჭაპურწკჷმა ართო მარგალურჷთ, ნამუთ ქორთულ რესტორანეფს დიდი პოპულარობათ რგებულენს.
ჯვ. წ. 882
ნაღურა
კატეგორია:
კიპუში
კიპუში (Kipushi}) — ნოღა დო პროვინცია კონგოშ დემოკრატიული რესპუბლიკაშ ჟიმოლენი კატანგაშ პროვინციას.
არგენტინაშ ნოღეფიშ ერკებული
მოჩამილი რე არგენტინაშ უდიდაში ნოღეფიშ ერკებული მუნეფიშ მახორობაშ მეჯინათ (2001):
ვიანა-დუ-კაშტელუ
სქოლიო
კატეგორია:ვიანა-დუ-კაშტელუშ ოლქიშ მუნიციპალიტეტეფი კატეგორია:პორტუგალიაშ ნოღეფი
განგხარ-პუენსუმი
განგხარ-პუენსუმი — ბჰუტანიშ უმაღალაში ჭურჭული დო თაშნეშე მოსოფელიშ უმაღალაში დიო ხოლო უგშურთუმუ კონკა. თიში სიმაღალა რე 7570 მეტრი. იდვალუაფჷ ჩინეთიშ დი ბჰუტანიშ ხურგის. თიშ უკული, მუთ 1983 წანას, ბჰუტანქ გვალაეშმალეფშო გინწყჷნ, თიშა ეშულაშ 4 უმწუძინუ ცადება რდჷნ. 1994 წანაშე ბჰუტანს 6000 მეტრშე მაღალ გვალეფშა ეშულა რელიგიური მეჯინეფიშ გეშა გიხურგჷ, 2003 წანაშე გვალაეშულა კინ გვალო გიხურგჷ.
კოხიშ მაზოჯალი
კოხიშ მაზოჯალი (The Hurt Locker) — 2008 წანაშ ამერიკული ფილმი, ნამუთ მომითხობელუანა ააშ–იშ ოურდუმე ნძალეფიშ გჷმანაღმაფალი საქვარუაშ ერაყიშ ლჷმაშ ბორჯის. ფილმიშ რეჟისორი რე კეტრინ ბიგელოუ დო სცენარი ორხველჷ მარკ ბოელს. ფილმის თარი როლეფს არსულენა ჯერემი რენერი, ენთონი მეკი დო ბრაიან გერატი, ნამუეფით ასახიერენა გჷმანაღმაფალეფს.
გერმანიაშ სოციალ-დემოკრატიული პარტია
გერმანიაშ სოციალურ-დემოკრატიული პარტია (Die Sozialdemokratische Partei Deutschlands - SPD) — გერმანიაშ არძაშე ჯვეში პოლიტიკური პარტია, ნამუთ მეკვარჩხანე ცენტრისტული გემაჸვენჯობაშ რე. დირსხჷ 1863 წანაშ 23 მესის, მუჭოთ ოართეგერმანული მოხანდეეფიშ ასოციაცია. კონსერვატიულ ქრისტიან–დემოკრატიულ რსხუწკჷმა ართო რე ართ–ართი გერმანიაშ ჟირ თარ პარტიაშ შქას.
მეკლენბურგ-წჷმი პომერანია
მეკლენბურგ-წჷმი პომერანია (Mecklenburg-Vorpommern) — გერმანიაშ ფედერალური რესპუბლიკაშ დიხა, ნამუქჷთ გიჭყჷ 1945 წანაშ კვირკვეს დო კჷნ აკინწყჷ 1990 წანას, მუჭოთ ისტორიული მეკლენბურგიშ დო ბჟადალი (წჷმი) პომერანიაშ (ზუღაპიჯიშ) აკოკათუა. თე ფედერალურ აკანიშ გეოგრაფიული ფაქტორეფიშ დო ისოტიული გოვითარაფაშ მუშობურობეფიშ მეჯინათ, ნამუშ მახორობა 1 628 378 (2022) ადამიერი რე, გერმანიაშ ფედერალურ დიხეფს შქას არძაშე მერკეთ დოხორელი აკანი რე. აკანიშ ნანანოღა რე შვერინი, უკაბეტაში ნოღა — როსტოკი.
ჰანიბალი
ლიტერატურა
გიორგაძე გ., ქორთული სხუნუეფიშ ენციკლოპედია ტ.11 ხასჷლა 600, 1987 წანა.
კატეგორია:ცხენენდთარეფი კატეგორია:კართაგენი
ჟანინ ანიესი
ბიოგრაფია
2006 წანაშე 2008 წანაშახ მუშენდჷ ახალი ოკონსტიტუციე ქარტიაშ აკმამუშებელჷ კომისიას. 2010 წანას თინა გეგშაგორეს სენატორო, მუჭოთ ბენიშ დეპარტამენტიშ წჷმმარინაფალი. 2019 წანაშე თინა სენატიშ მაჟირა ვიცე-პრეზიდენტი რე, დო თიშ მოაბანე რდჷ ფრანკლინ ვალდივია ლეიგი.
ჯეისონ კლარკი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ავსტრალიარი არტისტეფი კატეგორია:დუნაბადი 1969 კატეგორია:დუნაბადი 17 კვირკვე
რაბატი
რაბატი (არაბ الرباط, ფრანგ. Ville de Rabat; ესპან. Ciudad de Rabat) — მაროკოშ ომაფეშ ნანანოღა დო სიკაბეტათ ქიანაშ მაშკვითა უშხუაში ნოღა, ნამუშ მახორობა 2014 წანაშ ეჭარუათ 577,827 ადამიერს აკმადგინანს. რაბატი თაშნეშე წუმარინუანს რაბატ-სალე-კენისტრაშ ადმინისტრაციული რეგიონიშ ნანანოღას. ნოღა ატლანტიშ ოკიანეშ წყარპიჯის უდვალუაფუ წყარმალუ ბოუ რეგრეგიშ მიშაკათუწკუმა, ნოღა სალეშ აწმარენჯ აკანს.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:აფრიკაშ ნანანოღეფი კატეგორია:მაროკოშ ნოღეფი
ვოლგა
ვოლგა — წყარმალუ რუსეთის, ევროპაშ უგირძაში წყარმალუ. თიში სიგირძა 3530 კილომეტრიე (წყარიშოჩუეშ აკოგაფაშახ 3690 კმ რდჷ), ღანჩოშ ფართობი 1 380 000 კმ². დინმაკათუ კასპიაშ ზუღას, სოდეთ წჷმოქიმინჷნს 160 კმ-იშ სიგირძაშ დელტას, ნამუთ 500-შახ არხის დო ჭიჭე წყარმალუეფს აკმიკათუანს.
ჯოზეფ გორდონ-ლევიტი
ჯოზეფ ლეონარდ გორდონ-ლევიტი (Joseph Gordon-Levitt დ. 17 ფურთუთა, 1981) — ამერიკალი არტისტი, ნამუთ კარიერაშ გოძვენას ოკათჷდჷ ოტელევიზიე დო კინო ფილმეფს. თინა ჩინებული რე მუში როლეფით 2009 წანაშ დუდიშულ ფილმის „ზარხულიშ (500) დღა“ დო კრისტოფერ ნოლანიშ ომენცარე ფანტასტიკას „დაჭყაფური“. ათე ეკონიაშო თინა ნომინირაფილი რდჷ ორქოშ გლობუსის. ორეკლამე რგვალეფს სრულებური როლეფიშ უკული, 1992 წანას იჸუ თიში დებიუტიქ ფილმის „ბეთჰოვენი“. გორდონ-ლევიტიქ ოტელევიზიე სიტკომის „მასმა პლანეტა ბჟაშე“ (1996–2001). 2001 წანას თიქ დიტუ ოტელევიზიე კარიერა დო ილაჸაფუ მუსხირენ დუდიშულ ფილმის, თენეფ შქას სურათეფს „მანიაკური“ (2001), „ლამოსი კანი“ (2004) დო „ანგურა“ (2005). თინა ომინჯჷ ონლაინ ოპროდუქციე კომპანიას HitRECord.
გლდანიშ მასივი
— განობა ქართის, გლდანიშ რაიონის.
კრესპი-დ’ადა
ოფუტეთ დო ოწარმეფით განათებული რდჷ ელექტროენერგიათ. ოფუტე კრესპი-დ'ადა პირველი რდჷ იტალიას, ნამუსჷთ ალმახანური ტიპიშ ჯარალუობური განათება უღუდჷნ. მუშეფიშ ჸუდე მონწყილი რდჷ ინგლისურ სტილს დო პარალელური შოშეეფიშ მანგის იდვალუაფუდჷ, საწარმეფიშ ბჟაეიოლჸურე. სუმღოზამი პროსპექტი დოხორინს ოწარმე ზონაშე გჷშმართჷნდჷ. ედომუშამი არქიტექტურა დო ოფუტეშ დოგეგმარაფა არქიტექტორ ერნესტო პიროვანოს ორხველჷ.
ჯაკომო ლეოპარდი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:იტალიარეფი კატეგორია:იტალიარი პოეტეფი კატეგორია:იტალიარი ფილოსოფოსეფი კატეგორია:ფილოსოფოსეფი კატეგორია:დუნაბადი 1798 კატეგორია:ნაღურა 1837
ბოფორტიშ ზუღა
მინი|250პქ ბოფორტიშ ზუღა — ოორუე ჸინუამი ოკიანეშ ოძგაშეშ ზუღა. გეხვილჷ ალასკაშ ჩქონიშ ოორუეშე, ფართობი აკმადგინანს 476 000 კმ² -ს, მაქსიმალური სიტომბა 4 683 მ. ჯოხოქ გიადუ ირლანდიარი მარკვიებელიშ — ფრანსის ბოფორტიშ პატიშოჩამალო. თე ზუღაშა ინმურს წყარმალუ მაკენზი.
ვორონეჟი
სქოლიო
კატეგორია:ვორონეჟიშ ოლქიშ ნოღეფი კატეგორია:რუსეთიშ ნოღეფი
იცხაკ პერლმანი
ბიოგრაფია
პერლმანიქ დებად თელ-ავივც. ვიოლინოთ მაართათ დეინტერეს თიწკჷმა, მუჟამცჷთ რადიოს ურჩქილედ კლასიკური ოვიოლინე ნაწარმებუს. დიჭყუ გურაფა თელ-ავივიშ მუსიკალურ სკოლას. მოგვიანილო გჷნილჷ ააშ-შა. გურაფულენდ ჯულიარდიშ სკოლას ივან გალამიანწკჷმა დო დოროტი დელაიწკჷმა. თიქ მუში დებიუტი შეარსულჷ Carnegie Hall-ის 1963 წანას დო გემორძგვჷ პრესტიჟული "ლევენთრით"-იშ ტროგებას 1964 წანას. უკულნეშის მალასჷთ თიქ ქჷდიჭყჷ ფართო ტურეფი.უკული თინაქ შენთხვევათ გჷმორჩქინდ ამერიკულ ტელევიზიას, 1970 წანას ღებულენდ თიშნერი გჷნოჩამას კათაფის მუნერეფითიე  The Tonight Show დო Sesame Street პერლმანს 4 წლიდან პოლიომიელიტი დაეწყო.
ფერარა
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:იტალიაშ ნოღეფი კატეგორია:მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფი იტალიას
ჯონ ჰოუპ ფრანკლინი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალეფი კატეგორია:ამერიკალი ისტორიკოსეფი კატეგორია:დუნაბადი 1915 კატეგორია:ნაღურა 2009
ფრიდეკ-მისტეკი
ფრიდეკ-მისტეკი (Frýdek-Místek, ჸოფ. Friedeck-Mistek) — სტატუტური ნოღა ჩეხეთიშ ბჟაეიოლშე, მორავია-სილეზიაშ აკანს, ბესკიდეფიშ ლაკადას, წყარმალუეფი ოსტრავიცეშ დო მორავკაშ აკოკათუაშ აბანს. ფრიდეკ-მისტეკიშ რაიონიშ ადმინისტრაციული ცენტრი.
რესურსეფი ონტერნეტის
კატეგორია:ჩეხეთიშ ნოღეფი კატეგორია:ჩეხეთიშ სტატუტური ნოღეფი კატეგორია:მორავია-სილეზიაშ აკანიშ ნოღეფი
ლუებო
ლუებო (Luebo) — ნოღა დო ტერიტორია კონგოშ დემოკრატიული რესპუბლიკაშ ცენტრალურ ნორთიშ ბჟადალშე. კასაიშ პროვინციაშ ადმინისტრაციული ცენტრი.
კრასნოიარსკი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:კრასნოიარსკიშ აკანიშ ნოღეფი კატეგორია:რუსეთიშ ნოღეფი
იალბუზი
იალბუზიშ ბჟაეიოლ კონკაშა მაართათ ეშართჷ ყაბარდოალ კ. ხაშიროვქ 1829 წანას, ბჟადალშა — ინგლისარ ალპინისტეფქ ფ. გროვეშ დუდალათ 1874 წანას. სხუნუეფიშ (სსრრ-იშ) პერიოდის იალბუზიშ რაიონი რდჷ მასობური ალპინიადეფიშ ცენტრი. 1967 წანას თაქ ართობურო 2400 ადამიერქ ეშართჷ. იალბუზიშ რაიონი ოგვალე-სათხილამურო სპორტიშ დო ტურიზმიშ ართართი შანულამი ცენტრიე. თაქ რე ტურბაზეფი, დუდმიკაფორალეფი, ალპინისტური ბანაკეფი. ჩეგეტიშ გვალას აკოგაფილიე საბაგერო შარა 2719 მ-ს დო 3040 მ-ს შქას. ართართ გითაბიჯალს იდვალუაფუ 1941-1945 წანეფიშ პერიოდიშ იალბუზიშ მათხილეეფიშ ოლჷმე დიდებაშ მუზეუმი.
სქოლიო
კატეგორია:რუსეთიშ გვალეფი კატეგორია:კავკაციონიშ გვალეფი კატეგორია:შკვითი კონკა კატეგორია:რუსეთიშ ვულკანეფი კატეგორია:ქიანეფიშ უმაღალაში კონკეფი
My World (EP)
My World - ჯასტინ ბიბერიშ სადებიუტო სტუდიური EP, გჷშაშქუმალირი 2009 წანაშ 17 გჷმათუთას, Island ლეიბლის. თინა ჯინჯიერო იკოროცხუ ჟირნორთამი დებიუტიშ My World მაართა გვერდო. 2010 წანას 23 მელახის გშართჷ თიშ გოგინძორაფაქ My World 2.0.
აროანიოსი
აროანიოსი (ბერძნ. Αροάνιος) — წყარმალუ საბერძნეთის, წყარმალუ ლადონიშ ნადუ. აროანიოსი იჭყაფუ აროანიაშ გვალეფს დო გიშმურს აქაიაშ პროვინციას. წყარმალუშ სიგინძა რე 12 კმ.
სტიპე მესიჩი
სტიპე მესიჩი ვარდა სტეპან მესიჩი (Stjepan Mesić. დ. 24 ქირსეთუთა, 1934, ორახოვიცა, ხორვატია) — იუგოსლავიაშ დო ხორვატიაშ პოლიტიკური მოღალე. იუგოსლავიაშ პრეზიდიუმიშ 14-ა მადუდე 1991 წანაშ კვირკვე-გჷმათუთას, ხორვატიაშ პრეზიდენტი 2000-2010 წანეფს.
ნიგმატილა იულდაშევი
ნიგმატილა იულდაშევი (Nig‘matilla To‘lqinovich Yo‘ldoshev; დ. 5 გერგობათუთა 1962, ტაშკენტი, უზბეკეთიშ სსრ) — უზბეკი სახენწჷფო მოღალე, უზბეკეთიშ პრეზიდენტიშ მოვალობაშ მარსულაფარი 2016 წანაშ 2 ეკენიაშე.
ბელარუსიშ პრეზიდენტი
ბელარუსიშ რესპუბლიკაშ პრეზიდენტი (Прэзідэнт Рэспублікі Беларусь) — ბელარუსიშ სახენწჷფოშ მადუდე, ბელარუსიშ კონსტიტუციაშ, ადამიერიშ დო მენოღალეშ ნებეფიშ დო დუდიშულაშ გარანტი, ნამუსჷთ მახორობა 5 წანაშ ხანით გიშმაგორუნს. პრეზიდენტი ქიანას წჷმარინუანს შხვა სახენწჷფოეფი დო ოერეფოშქაშე ორგანიზაციეფწკჷმა ურთიართობეფს.
კაჩიშ ოლქი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:გუჯარათიშ ოლქეფი კატეგორია:ინდოეთიშ ოლქეფი
დენის შმიგალი
დენის შმიგალი (Денис Анатолійович Шмигаль; ) — უკრაინაშ სახენწჷფო მოღალე, ივანო-ფრანკოვსკიშ ოლქიშ სახენწჷფო ადმინისტრაციაშ მადუდე 2019 წანაშ 1 მარაშნათუთაშე, უკრაინაშ პრემიერ-მინისტრი 2020 წანაშ 4 მელახშე.
ლედი გაგა
რცხუეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1986 კატეგორია:ამერიკალი პოპ მობირეეფი კატეგორია:ამერიკალეფი
პერუ
გეოგრაფია
პერუშ ედომუშამი ფართობი 1 286 216 კვ.კმ-იე, სოდგაშეთ 1,280,085 კმ² უკინებჷ სქირონას, დო 5,129 კმ² — წყარს.
სახენწჷფო
თეჟამშო პერუ ოპრეზიდენტე რესპუბლიკა რე. ქიანას მოქმედენს 1993 წანას მეღებული კონსტიტუცია, ნამუშ მიკოჯინათით ქიანაშ დუდიე პრეზიდენტი, ნამუსჷთ ეშმაგორჷნს მახორობა მანგი ეშაგორუეფიშ შარათ. 2011 წანაშ 28 კვირკვეშე პერუშ პრეზიდენტიე ოლიანტა უმალა. კანონიშდუმადვალუ ხეშულობას ახორციელენს ერუანული კონგრესი, ნამუთ აკმოდირთუ 120 მაკათურშე.
დემოგრაფია
პერუშ მახორობაშ 89% კათოლიკე რე. კეჩუაშ დო აიმარაშ კათეფს ქირსიანობას ორცხუ ჯვეში წანებეფი (ბჟაშ კულტი დო თ.შ.)
ვალუტა
ქიანაშ ერუანული ვალუტა რე პერუშ ახალი სოლი (PEN). 1 ააშ დოლარი – 3,40 ახალი სოლი. ედომუშამი დინოხოლენი პროდუქტი აკადგინანს 207,9 მლრდ აშშ დოლარს (2007) 51-ა მოსოფელს, მუშნაველი ართ შურ მახორუშა 7,4 ა.ა.შ დოლარი (2007) 79-ა მოსოფელს.
ტურიზმი
2006წ – 1,721 2007წ – 1,916 2008წ – 2,058 პერუშ ნორთი ტურისტეფიშ მუდანობაშ კუნთხუთ ამერიკაშ ტურისტულ რეგიონს 2008 წანას აკადგინანდჷ 1,4%-ის. მოსოფელიშ ტურიზმიშ ორგანიზაციაშ მუნაჩამეფით, პერუშ მშნაველეფი ოერეფოშქაშე ტურიზმიშე: (მლნ აშშ დოლარი)
2006წ – 1,570 2007წ – 1,723 2008წ – 1,991 პერუშ თია ამერიკაშ ტურისტულ რეგიონს მუშნაველეფიშ კუნთხუთ 2008 წანას აკადგინანდჷ 1,1%-ის
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ობჟათე ამერიკაშ ქიანეფი კატეგორია:პერუ კატეგორია:ესპანურნინამი ქიანეფი
მბანზა-ნგუნგუ
კატეგორია:კონგოშ დემოკრატიული რესპუბლიკაშ ნოღეფი
ჯეიმს ბლეკი
სერ ჯეიმს უაიტ ბლეკი (ინგლ. Sir James Whyte Black; დ. 14 მანგი, 1924, ადინგსტონი, ლანარკშირი, შოტლანდია — ღ. 22 მელახი, 2010, ლონდონი, ინგლისი) — შოტლანდიარი ფარმაკოლოგი დო ექიმი, მედიკამენტეფიშ პროპრანოლოლიშ დო ციმეტიდინიშ გოვითარაფაშ გეშა გინოჩეს ნობელიშ პრემია ფიზიოლოგიაშ დო მედიცინაშ დარგის 1988 წანას. პრემია მიპალუ ამერიკალი ფარმაკოლოგი გერტრუდ ელიონი დო ამერიკალი ექიმი ჯორჯ ჰითჩინგსიწკჷმა ართო. პროპრანოლოლი რე ბეტა-ბლოკატორი დო გიმირინუაფჷ გურიშ ლახარეფიშ კურნალობაშო. ციმეტიდინი რე H2 რეცეპტორული ანტაგონისტი, ნამუსჷთ გიმირინუანა კუჭიშ ლახარეფიშ კურნალობაშო. ჯეიმს ბლეკი გურაფულენდჷ სენტ-ენდრიუშ უნივერსიტეტის. გურაფაშ თებაშ უკულ მუშენდჷ ბრიტანულ ფარმაცევტულ კომპანია ICI Pharmaceuticals-ის დო უკულ შხვადოშხვა ომენცარე ინსტიტუტეფს. ბლეკი რდჷ ნობელიშ პრემიაშ, ალბერტ ლასკერიშ პრემიაშ დო კამერონიშ პრემიაშ ლაურეატი. 2004 წანას გინოჩეს ომაფე მენდალი. 1992-2006 წანეფს ჯეიმს ბლეკი რდჷ დანდიშ უნივერსიტეტიშ კანცლერი. ჯეიმს ბლეკიშ ჯოხონობაშ რე მენცარული ცენტრი, ნამუქჷთ დირსხუ დანდიშ უნივერსიტეტის, 2006 წანას. BBC-იშ აზრით ბლეკი რდჷ XX ოშწანურაშ ართ-ართი უდიდაში შოტლანდიარი მენცარი. The Daily Telegraph-იშ სიტყვეფით ჯეიმს ბლეკიქ ახალ წამალეფიშ გოვითარაფათ, მილიონობათ დოლარიშ მოგება მოუღუ ფარმაცევტულ ინდუსტრიას, მარა მუს გვალო ჭიჭე ფინანსური მოგებაშ მეტი მუთუნ ვემუღებუ.
ნიკოლას კეიჯი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალეფი კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი კატეგორია:ამერიკალი პროდიუსერეფი კატეგორია:დუნაბადი 1964
ჯონ ტრავოლტა
ჯონ ჯოზეფ ტრავოლტა (დ. 8 ფურთუთა, 1954, ინგლვუდი, ნიუ ჯერსი, ააშ) – ამერიკალი არტისტი დო მუსიკოსი.
ორქოშ პალმაშ ჸა
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:კინემატოგრაფიული ჯილდოეფი
პერსონალური კომპიუტერი
ჯინჯიერი სისტემური პლატა
ჯინჯიერ პლატას უძახჷნა დიდი ნაბეშტა პლატას. თიშა გერნაფილი რე პერსონალური კომპიუტერიშ ჯინჯიერი კომპონენტეფი: ცენტრალური მიკროპროცესორი, ოპერატიული შვენა, ალმარინე მიკროსქემეფი, ცენტრალური მაგისტრალი, კონტროლერი დო მუზმარენი გჷმათიშალი.
გალენი მონწყილობეფი
გალენი მონწყილაფეფს უძახჷნა სისტემური ბლოკიშ გალე რინელ მონწყილობეფს. თინეფს ორხველუ: პრინტერი, გრაფოემაგაფუ, მოდემი. სტრიმერი, სკანერი, ოპროექტე პანელი დო შხვა. ოკო ქობშინუათ, ნამუდა ჯოხო „გალენი მონწყილაფა“ პირობითიე. გალენი მონწყილობაშა შილებე მიშმეშას არძონერი მონწყილობა, თინა კონსტრუქციულო ზოხორინელი ბლოკიშ სახეთიე წჷმორინაფილი.
მოდემეფი
thumb|კომპიუტერიშ მოდემი მოდემი უნარღელჸოფირენს კომპიუტერიშ მეგაფილობას ოტელეფონე ღოზიწკჷმა. კომპიუტერი გჷმიმუშენს დისკრეტულ სიგნალეფს. ოტელეფონე ღოზით ინფორმაცია გინაჩამუ ანალოგიური ფორმათ. მოდემეფი ახორციელენა ციფროანალოგურ გინორთინაფას. კომპიუტერშე ინფორმაციაშ გინოჩამაწკჷმა მოდემი დისკრეტულ სიგნალეფს გინართინუანს ოტელეფონე ღოზიშ სიხშირეშ მაღვენჯ ანალოგური სიგნალო, დო მეღებაშ ჟამს პიჯიშო ანალოგური სიგნალი გინირთუ დისკრეტული სიგნალო. მოდემეფით კომუტირებული ოტელეფონე ღოზეფით ინფორმაციას გინოჩანა 300-შე 64 000 ბოდიშ სიჩქარეთ (1 ბოდი = 1 ბიტი წამის), დო გჷშართილი ოტელეფონე ღოზეფით გინოჩამაწკჷმა მიინჭაფუ 64 კილობოდიშ უმოს სიხშირეშა.
კონსტრუქტორული სრულებათ მოდემეფი მითომონტაჟელი რენა ვარა კომპიუტერიშ სისტემური ბლოკის, ვარა წჷმარინუანა ზოხორინელი ბლოკის დო კომპიუტერს მიარცხუაფუნა სპეციალური კაბელით.
ადამიერიშ გოვითარაფაშ ინდექსი
ადამიერიშ გოვითარაფაშ ინდექსიშ თარი დოშანაფა რე გოთანჯას ქიანაშ ადამიერული გოვითარაფაშ დონე, ნამუთ თაშნეშე თი ბუნას გჷთმოთანჯუნს, ნამუსჷთ თე ქიანა ორხველუნ - გოვითარაფილ, გოვითარაფონ ვარდა დაბალგოვითარაფილ ქიანეფიშ ბუნას. ზოგადო, „ჰუმანური გოვითარაფა“ — თენა რე კონცეფცია, „გოართოიანაფილი ერეფიშ გოვითარაფაშ პროგრამაშ“ (UNDP) მეჯინათ, ოხუ ადამიერეფიშ შილებუამობეფიშ ძინაშ პროცესის, მიშნაველეფიშ ძინას, დოსაქვარუას, გონათუაშ მიოღებელო უჯგუში პიკალეფიშ აკოქიმინუას, ჯანთხილუას დო თ.უ.
ადამიერიშ გოვითარაფაშ ინდექსი დჷთმადგინანს კრიტერიუმეფს დო მოძირანა თე კრიტერიუმეფიშ მეჯინათ თუ ნამ ეშალსი რეთე თუ თი ქიანა. თე ირფელი გჷმოხანტილი რე მაძირაფალეფით 0-შე 1-შა.
არაბული ჭარალუა
არაბული ცირფეფი
არაბეფი გჷმირინუანა ინდურ ცირფეფს. თე ცირფეფი მოგვიაფათ ევროპალეფქ გეგნიღეს დო ასეშა არაბულს უძახჷნა, მარა ევროპას გჷმორინაფილი ცირფეფი შანულამო გინორთელი რე არაბულ ქიანეფს გჷმორინაფილი ცირფეფშე:
კართაგენი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:კართაგენი კატეგორია:ისტორიული სახენწჷფოეფი კატეგორია:ისტორია
თეოდორ ბილროთი
ბიოგრაფია
თეოდორ ბილროთიქ ქირურგიაშა ახალ მეთოდეფ მიშეღჷ. რდჷ აბდომინალური ქირურგიაშ პიონერი, ბილროთიშ მეთოდეფ ამდღარშახ გიმირინუაფუ მედიცინას. რდჷ შხვადოშხვა სამედიცინო წინგეფიშ დო ნახანდეფიშ ავტორი.
რესურსეფი ინტერნეტის დო ლიტერატურა
კატეგორია:ავსტრიალეფი კატეგორია:გერმანალეფი კატეგორია:გერმანალი ექიმეფი კატეგორია:ავსტრიალი ექიმეფი კატეგორია:ავსტრიალი ქირურგეფი კატეგორია:დუნაბადი 1829 კატეგორია:დუნაბადი 1894
სავუშ ზუღა
ზუღაშ ფართობი აკმდაგინანს 35.000 კმ²-ს. ბჟადალშე ბჟაეიოლშა გინოზინდილი რე 600 კმ-ს, ოორუეშე ობჟათეშა 200 კმ-ს. ზუღაპიჯის დვალირი უდიდაში ნოღა რე ინდონეზიაშ ნოღა კუპანგი.
დრანდა
დრანდაშ ოხვამე
1928 წანას, კომუნისტეფქ დრანდაშ ოხიდა გაუქვეს, ოხვამეშ ნოდგჷმიშ ნორთი, საჯარსულებაშ დჷნაწესებუო, ციხეთ გეგნაკეთეს, ნამუთ ასე ხოლო რე, ნორთის — გულრიფშიშ რაიონიშ რაიოკომი დო სკოლა-ინტერნატი იდვაუაფუდჷ. XX ოშწანურაშ 70-იან წანეფს, დრანდაშ ოხიდაშ რესტავრაციაქ იმანჯჷ. 2006 წანას, დრანდაშ ოხიდას ერუანული შანულობაშ კულტურაშ უყარუ ძეგლიშ სტატუსიქ მიაჩჷ.
ჯვ. წ. 898
ნაღურა
კატეგორია:
ტასმანიაშ ზუღა
კატეგორია:ტასმანიაშ ზუღა კატეგორია:რჩქალი ოკიანეშ ზუღეფი კატეგორია:ზუღეფი ანბანიშ მეჯინათ
ჯორჯ ორუელი
ბიოგრაფია
ორუელქ დებადჷ 1903 წანას ინდოეთის. 1904 წანაშე თინა ოხორანდჷ ინგლისის. 1917-1921 წანეფს ორუელი გურაფულენდჷ იტონიშ კოლეჯის. 1922 წანაშე ინალენდჷ ბრიტანეთიშ პოლიციას მიანმარს. თიშ შურდგჷმაშ თე პერიოდიქ ეიხანტჷ 1934 წანას გჷმობჟინაფილ აკნარსხის „დღალეფი ბირმას“. 1927 წანას ორუელქ ქჷმიოტუ პოლიციას ინალუა პროტესტიშ შანო დო დირთჷ ინგლისშა, სოდეთ თინაქ 1936 წანაშახ ქჷდოსქიდჷ. თე პერიოდის ორუელი ობჟინუანდჷ მუში მაართა ნახანდეფს. 1937 წანას თინა ლჷმენდჷ ესპანეთიშ ომენოღალური ლჷმას მარქსისტული ართობაშ მუშეფიშ პარტიაშ განშე. მაჟირა მოსოფელიშ ლჷმაშ ბორჯის ჭარუ მუშენდჷ The Observer-იშ კორესპონდენტო. 1945 წანას ორუელქ გჷმაბჟინუ იანგე „ორინჯეფიშ ფერმა“, სოდეთ თინა ეთმოჭარუნს რუსეთის სოციალისტური იდეაშ მარცხის. 1949 წანას გიმიბჟინუ ორუელიშ არძაშე უმოსო ჩინებულ ნახანდიქ, რომანქ „1984“.
ორუელქ 1950 წანას 46 წანაშ ხანს ტუბერკულოზით დოღურჷ.
ალჟირალეფი
დოხორელი აბანეფი
thumb|ალჟირიშ მახორობა, 2005 წანა; მახორობაშ მუდანობა ვითოშობათ. მახორობაშ დოხოლაფირო ¾ ტელ-ატლასიშ ლაკადეფს რე აკოშაყარელი, დოხოლაფირო 1,5 მილიონი ადამიერი გვალონას ოხორანს დო დოხოლაფირო 1 მილიონი — საჰარაშ ტიოზის. მახორობაშ არძაშე უმოსი მეჭედალა იძირებე ნანანოღაშ გოხოლუას დო კაბილიაშ რეგიონს. იბადიტეფიშ სექტაშ გემაჸვენჯეფი ოხორანა მზაბიშ ლეხერს, უარგლას დო ალჟირს (ნოღა).
ოორუე მაკედონიაშ პრეზიდენტი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ოორუე მაკედონია კატეგორია:ევროპაშ ქიანეფიშ პრეზიდენტეფი *
ჯვ. წ. 900
ნაღურა
კატეგორია:
ჯვ. წ. 901
— ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 901 წანა.
ნაღურა
კატეგორია:
ადიბ შიშაქლი
ბიოგრაფია
1953 წანაშ მარაშინათუთას ოკათუდჷ ჰუსნი ალ-ზაიმიშ სააწმარენჯო პუტჩის, ნამუშ უკულით ქიანაშ პრეზიდენტო დო პრემიერ-მინისტრო გინირთჷ ჰაშიმ ალ-ათასიქ. შიშაქლიქ ხუჯი ვადუკინჷ პრეზიდენტიშ ინიციატივას სირიაშ დო ერაყიშ გოართოიანაფაშ გეშა. ჰაშიმ ალ-ათასიშ გინორინაშ უკული შიშაქლიქ ქემიოჭირინჷ, ნამჷ-და ახალი პრეზიდენტო გჷნორთედუკო ფავზი სელუ, დე-ფაქტო ნთელი ხეშუულაფა შიშაქლიშ ხეს რდჷ. შიშაქლიქ პოლიტიკური პარტიეფი გოხურგჷ დო გენშეღჷ ოურდუმე დიქტატურა. გეკონწარჷ კონფლიქტიქ დრუზეფწკჷმა, ნამუეფჷთ ზოხორინალაშო მინჭაფუდეს. 1954 წანას, ზოჯჷ დუბომბუდესკო თი რაიონეფი სოდე ოხორანდეს დრუზეფი, თინეფიშ აწორინალაშ დარკებელო.
1954 წანას, თიქ მიოდინჷ სახენწჷფო გინორთაფაშ შედეგო. პირველაშე ირტჷ ლიბანშა, უკული ბრაზილიაშა, სოდე დოჸვილეს სირიალ დრუზეფქ 1964 წანაშ 27 ეკენიას.
ინდონეზიაშ ნოღეფიშ ერკებული
სქოლიო
კატეგორია:ინდონეზიაშ ნოღეფი ინდონეზია
ჟან-კლოდ ვანდამი
კატეგორია:ბელგიარეფი კატეგორია:ბელგიარი არტისტეფი კატეგორია:დუნაბადი 1960
კაიმანიშ კოკეფი
კაიმანიშ კოკეფი (Cayman Islands) — გოართოიანაფილი ომაფეშ ტერიტორია ვესტ-ინდოეთის, კარიბიშ ზუღას.
ჰარი კროტო
სერ ჰაროლდ უოლტერ კროტო (ინგლ. Sir Harold Walter Kroto; შინელი რე მუჭოთ ჰარი კროტო ინგლ. Harry Kroto, დ. 7 გჷმათუთა, 1939, უისბიჩი, კემბრიჯიშირი, ინგლისი — ღ. 30 პირელი, 2016, ლუისი, ბჟაეიოლი სასექსი, ინგლისი) — ინგლისარი ქიმიკოსი, ფულერენეფიშ ძირაფაშ დო მენცარული რკვიებაშ გეშა გინოჩეს ნობელიშ პრემია ქიმიაშ დარგის 1996 წანას (რობერტ კერლი დო რიჩარდ სმოლიწკჷმა ართო). კროტო გურაფულენდჷ ბოლტონიშ სკოლას, უკულ შეფილდიშ უნივერსიტეტის, სოდეთ 1961 წანას მიპალუ ბაკალავრიშ ხარისხი ქიმიას. 1964 წანას თხილუ ოდოქტორე დისერტაცია მოლეკულურ სპექტროსკოპიას. გურაფაშ თებაშ უკულ მუშენდჷ რკვიებეფიშ ერუანულ ცენტრის, ოტავას, კანადას. 1966-1967 წანას იმუშუ ბელიშ ლაბორატორიას ხოლო, ნიუ-ჯერსიშ შტატის. 1967 წანაშე ჰარი კროტო ინგლისის რე. 1967 წანას დიჭყჷ მუშობა სასექსიშ უნივერსიტეტის. 1975 წანაშე კროტო რდჷ სასექსიშ უნივერსიტეტიშ რსული პროფესორი. 2004 წანას კროტოქ სასექსიშ უნივერსიტეტი ქიდიტუ დო ომუშებუშა გეგნორთჷ ფლორიდაშ შტატიშ უნივერსიტეტიშა. ჰარი კროტო რდჷ შხვადოშხვა პრემიეფიშ დო ჯილდოეფიშ ლაურეატი. ნობელიშ პრემიაშ გარდა მიპალუ მაიკლ ფარადეიშ პრემია, დალტონიშ მენდალი დო კოპლიშ მენდალი. 1996 წანას გინოჩეს რაინდიშ ტიტული. ჰარი კროტო რდჷ შეფილდიშ უნივერსიტეტიშ, სტოკჰოლმიშ უნივერსიტეტიშ, სასექსიშ უნივერსიტეტიშ, ჰელსინკიშ უნივერსიტეტიშ, ნოტინგემიშ უნივერსიტეტი, აბერდინიშ უნივერსიტეტიშ, მანჩესტერიშ უნივერსიტეტიშ დო შხვა ომენცარე ინსტიტუტეფიშ საპატიო დოქტორი. კროტო რდჷ მენცარობაშ პოპულარიზატორი დო რელიგიაშ დიდი კრიტიკოსი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ინგლისარეფი კატეგორია:ინგლისარი ქიმიკოსეფი კატეგორია:ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი კატეგორია:ინგლისარი ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი კატეგორია:ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი ქიმიაშ დარგის კატეგორია:დუნაბადი 1939 კატეგორია:ნაღურა 2016
გურმეჭვია
გურმეჭვია თაშნეშე გურწითე (Erithacus rubecula) — მაფურინჯე ზესკვიშობურეფიშ რანწკიშ მემუნტურეშობურეფიშ ფანიაშე. გურმეჭვიაშ რსხულიშ სიგჷნძა რე 15-16 სმ., წონა —16-18 გრამი. გოფაჩილი რე ევროპას დო ბჟადალ აზიას.
სოლდეუ
სოლდეუ (Soldeu) — მორჩილი ნოღა სამრევლოთ კანილიოშ პაროკეს, ანდორას.
ალტო-პარაგვაიშ დეპარტამენტი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:პარაგვაიშ დეპარტამენტეფი
ტიტარისიოსი
ტიტარისიოსი (Τιταρήσιος) — წყარმალუ საბერძნეთის. მეურს თესალიაშ ტერიტორიას. იჭყაფუ ოლიმპოშ გვალას, ინაკათუ წყარმალუ პინიოსის. ტიტარისიოსიშ სიგინძა რე 70 კმ.
აშკელონი
სქოლიო
კატეგორია:ისრაელიშ ნოღეფი კატეგორია:ჯვეში პალესტინაშ ომაფეეფი დო ნოღეფი კატეგორია:ფილისტიმიარეფიშ ნოღეფი *
კანილიო (ნოღა)
კატეგორია:ანდორაშ ნოღეფი
ნჯარიშ ეშმაღალარეფი (2012 წანაშ ფილმი)
ფილმიშ გეჸვენჯი ნორთეფიშ წარმებაქ 2012 წანაშ მესის დიჭყჷ.
ტრულო
ალბერობელოშ ტრულოეფი მიშაღალირი რე იუნესკოშ მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფიშ ერკებულშა.
ახალი გვინეა
სქოლიო
კატეგორია:ინდონეზიაშ კოკეფი კატეგორია:პაპუა-ახალი გვინეა
ამამბაიშ დეპარტამენტი
ამამბაიშ დეპარტამენტი (Departamento de Amambay) — დეპარტამენტი პარაგვაის, იდვალუაფუ ქიანაშ ბჟაეიოლ ნორთის. ფართობი 12 933 კმ². მახორობა — 123 861 (2007). ნანანოღა – პედრო-ხუან-კაბალიერო. პროვინცია გორთილიე 3 ოლქო.
ჯვ. წ. 906
ნაღურა
კატეგორია:
დიდა ტერეზა
ციტატეფი
– თუ თქვა ქიმიოჭირინეთ წჷმოძინას დო გამჷკოირჩქინდჷნა ტყურენჯი ომაჸალეეფი დო ნანდულ ნტერეფქ-და; ვაუჭირს მუთუნი, ქიმიოჭირინეთ წჷმოძინას.
ემა გოლდმანი
thumb|17 წანერი ემა გოლდმანი. thumb|ემა გოლდმანი დო ალექსანდრე ბერგმანი. დოხოლ. 1917—1919 წწ. ემა გოლდმანი (Emma Goldman, თაშნეშე ჩინებული რე მუჭოთ ჭითა ემა, დ. 27 მანგი 1869 — ღ. 14 მესი 1940) — XX ოშწანურაშ მაართა გვერდიშ ჩინებული ოორუეამერიკალი ანარქისტი (წჷმოულობათ რუსეთიშ იმპერიაშე).
იმრან ხანი (ინდოარი არტისტი)
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ინდოარი არტისტი ბაღანეფი კატეგორია:ინდოარი არტისტეფი კატეგორია:Filmfare Awards-იშ ლაურეატეფი
ბოკერონიშ დეპარტამენტი
ლიტერატურა
კატეგორია:პარაგვაიშ დეპარტამენტეფი
არვიდ კარლსონი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:შვედეფი კატეგორია:შვედი ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი კატეგორია:ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი კატეგორია:ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი ფიზიოლოგიაშ დო მედიცინაშ დარგის კატეგორია:დუნაბადი 1923 კატეგორია:ნაღურა 2018
ანგილია
ანგილია (Anguilla) — გოართოიანაფილი ომაფეშ ზუღაშმელენი ტერიტორია, ნამუთ კარიბიშ ზუღას იდვალუაფჷ დო მორჩილი ანტილიშ უკიდაშ ოორუე ნორთის მადვალუ კოკის რე. აკმოდირთჷ კოკი ანგილიაშე, მორჩილი კოკეფშე დო რაქეფშე. კოკიშ სიგჷრძა რე დოხოლაფირო 26 კმ (16 მილი), სიგანა — 5 კმ (3,1 მილი). ანგილიაშ ადმინისტრაციული ცენტრი რე, ნოღა ვალი. კოკიშ ფართობი — 91 კმ² (35 კვ. მილი), კოკის დოხოლაფირო 14,731 ადამიერი (2018 წანაშ ეჭარუათ) ოხორანს.
ბრონზე (მეტალი)
კალამი ბრონზე კალას 14-18 %-ის (მინშა უმოსისჷთ) იკათუანდჷ. თენერ რთული აკოდგინალუაშ მიშნანდღულეფშე ნივთეფს ჭკადუათი დო გითობუნათ ახაზირენდეს. კალამიბრონზეშ ფარსაკი ობუნური თვისებეფიშ გურშენ ფართას ირინუანდეს ოლჷმარი დო ომეურნე ანჯარიშ (შუფეფი, მაღულარეფი, ყამეფი, არგუნეფი), მონეტეფიშ, ხანტური ნოღოლამუეფიშ დო სამკაულიეფიშ ოხაზირაფალო. შქა ოშწანურეფს ბრონზეშე ოხვამეშშ ზარეფს გითაბუნდეს. თენერ ბრონზე 20%-შახ კალას იკათუანდჷ. XIX ოშწანურაშე დიჭყეს ბრონზეშ გჷმორინაფა მანქანაკიდუას (საკისრეფიშ მილისეფიშ, კიბირაკეფიშ, არმატურაში დო შხვეფიშ ოხაზირაფალო). თე დარგიშო გჷშაკერძაფილ შანულობა უღუ ბრონზეშ ანტიფრიქციულ (ანტიფრიქციული მოღეეფი) დო ანტიკოროზიულ თვისებეფს. ქიმინელიე შხვადოშხვა მარკაშ ომანქანე ბრონზე, ნამუთ იკათუანს კალას (10-15%-შახ), თუთიას (5-10%) დო მორჩილი მუდანობათ ტყვიას დო ფოსფორს. XX ოშწანურას კალაშ დეფიციტურობაშენ ქჷდიჭყჷ ბრონზეშ ომათირეშ ხაზირაფაქ. მაგ., ქიმინელიე ალუმინამი ბრონზე, ნამუთ ფარსაკი თვისებეფიშიე. თინა იკათუანს ალუმინს (5-12%), მორჩილი მუდანობათ კინას, მანგანუმს დო ნიკელს. ჯგირი თვისებებით გჷშმეგორუ ბერილიუმამ ბრონზეთ (დამუშებულიე 20-30-იან წანეფს). მიშნანდღულეფი, ნამუთ 2% ბერილიუმს იკათუანს, მინი ფულანდიშე უმოსი ბერჯეკი რე. მაღალი სიბერკეჯეშიე კადმიუმამი ბრონზეთ. კადმიუმი უშანულეთ ურკენს თიშ ელექტრომუკმაშქუმალობაშ უნარს. თეშენ თე მიშნანდღულეფუს ირინუანა ტელეგრაფიშ, ტელეფონიშ დო ტროლეიბუსიშ ოკონტაქტე მავთულეფიშ ოხაზირაფალო. ფარსაკი თვისებეფიშიე თაშნეშე სილიციუმამი ბრონზე, ნამუთ მაღალი პლასტიკურობაშ გეშა ლექინას იმუშებაფუაფჷ წნევათ. ბრონზეშ თეხანური მანქანაკიდუას, ოავიაციე დო ორაკეტე ტექნიკას შანულამი აბანი უკინებჷ.