cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
აზერბაიჯანიშ მილი მეჯლისი
გიშაგორუეფი
აზერბაიჯანიშ რესპუბლიკაშ მილი მეჯლისიშ დეპუტატეფი გიშეგორუაფჷნა მაჟორიტარული ოგიშაგორუე სისტემაშ ოსხირშა, ოართე, წორწო დო ბონი გიშაგორუეფიშ დუდიშული, პიჯული დო ფულირი კალიშრღვაფათ. მილი მეჯლისი აკმოდირთჷ 125 დეპუტატშე, ნამუეფით ხუთი წანაშ ხანით გიშეგორუაფჷნა.
გიშაგორუეფი ირ ხუთ წანაშე ართშა იმანჯებუ გერგობათუთაშ მაართა მარას.
პარლამენტის წჷმორინაფილი პარტიეფი
პარტია "ოდაბადე" - 1
ვარეზეშ ტობა
გეხვილჷ კინ თე ჯოხოდვალაშ ნოღაშ ბჟაეიოლშე დო ლაგო-მაჯორეშ ტობაშ ბჟადალშე. ტობაშ ოორუეშე იფაჩუ ჭიჭე გალეფი, ნამუეფიშ უმაღალაში ჭურჭულეფი ზუღაშ დონეშე 1 226 მეტრაშახ ოჭირინდუანს. წყარპიჯეფს დოკიდილი რე 9 კომუნა.
კოტ-დ’ივუარიშ ნოღეფიშ ერკებული
კოტ-დ’ივუარიშ ნოღეფი (Villes de Côte d'Ivoire) — კოტ-დ’ივუარიშ შხუ დოხორინელი პუნქტეფიშ ერკებული. ვებ-ხასჷლაშ World Gazeteer მუნაჩემეფით, კოტ-დ’ივუარს 66 ნოღა რე, ნამუშ მახორობა 12000 ადამიერშე უმოსი რენ.
ესვატინიშ მაფა
მაფეფი
* * კატეგორია:ერკებულეფი:ესვატინი
იუდორა უელთი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალეფი კატეგორია:ამერიკალი ჭარუეფი კატეგორია:ამერიკალი ნოველისტეფი კატეგორია:ამერიკალი ფოტოგრაფეფი კატეგორია:პულიცერიშ პრემიაშ ლაურეატეფი კატეგორია:დუნაბადი 1909 კატეგორია:ნაღურა 2001
ჯვ. წ. 1338
ნაღურა
კატეგორია:
2010-იანეფი
მოლინეფი
კატეგორია:
ემლემბე
ემლემბე (Emlembe) — ესვატინიშ არძაშე მაღალი გვალა. იდვალუაფუ ობჟათე აფრიკაშ რესპუბლიკაშ სახენწჷფო ხურგწკჷმა არსებული გვალეფიშ მასივიშ — დრაკონიშ გვალეფიშ ბჟაეიოლ ნორთის. თიში სიმაღალა ზუღშ დონეშე რე 1862 მეტრი.
ბადახოსიშ პროვინცია
ბადახოსიშ მახორობა აკმადგინანს 662,808 კოჩის (2002 წანაშ მუნაჩემეფით). მუში ნანანოღა რე ბადახოსი. პროვინციას რე 163-შახ მუნიციპალიტეტი.
ლუისი (ვაიომინგი)
ლუისი (ინგლ. Lewis River) რე წყარმალუ ააშს, ვაიომინგიშ შტატის. წყარმალუ ლუისი იჭყაფჷ შოშონეშ ტობას, გიშმურს იელოუსტოუნიშ ერუანულ პარკიშ ტერიტორიას დო ინაკათუ წყარმალუ სნეიკის. ლუისიშ სიგჷნძა რე 29 კმ.
ჯეი ჯეი აბრამსი
ჯეფრი ჯეიკობ აბრამსი (Jeffrey Jacob Abrams, ხოლო ჩინებული მუჭოთ ჯეი ჯეი აბრამსი, J. J. Abrams, დ. 27 მანგი, 1966) — ამერიკალი სცენარისტი, პროდიუსერი დო რეჟისორი. ათეჟამო ოხორანს ლოს-ანჯელესის.
სქოლიო
კატეგორია:ამერიკალი რეჟისორეფი კატეგორია:დუნაბადი 1966 კატეგორია:ამერიკალი სცენარისტეფი კატეგორია:ამერიკალი პროდიუსერეფი
სეგოვიაშ პროვინცია
პროვინციაშ მახორობა აკმადგინანს 149,286 კოჩის, ნამუშ დოხოლაფირო 35% ოხორანს ნანანოღა სეგოვიას. პროვინციაშ 209 მუნიციპალიტეტიშე დახე გვერდი ოფუტეეფი რე 200 კოჩშე ნორკები მახორობათ.
მერი ლინ რეისკაბი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი
მია ხალიფა
ფილმეფი: 23
ბატატი
ბატატი, გემუანი კარტოფილი (Ipomoea batatas) — აბილილიშ გვარიშ კვირკვილამი ჩანარი დიხაშ ცურუშობურეფიშ ფანიაშე. ტროპიკულ ქიანეფს მოჸუნა მიარეწანამი, სუბტროპიკულს — ართწანამი კულტურათ. ბატატის 1—5 მ სიგჷრძაშ ოხოხია ღერი უღუ, ფურცელი ნთელუამი დო თოთიშურო რე დორთილი. პიორი ვარდიშფერი ვარდა ჩე. გუმნაღელი ოთხასამი კოლოფი რე. ბატატიშ ჯინჯეფი ვეგეტაციაშ თებაშ ბორჯის წჷმოქიმინუნს შხვადოშხვა ფორმაშ დო ფერიშ კვირკვილს, ნამუთ მონდინაფაშ ბორჯის იკათუანს 24—28% ცაცლაბის დო შანქარს. კვირკვილი იწონუ 200 გ-შე 3 კგ-შახ. ბატატიშ ოდაბადე რე მექსიკა დო ცენტრალური ამერიკა. ფართოთ რე გოფაჩილი ინდოეთის, ინდონეზიას, ჩინეთის, იაპონიას, ესპანეთის, იტალიას დო ააშ-ს. თაშნეშე მოჸუნა თურქმენეთის დო საქორთუოს — ხვალე ოცადებელჷ მუნაკვათეფს. ბატატიშ კვარკვილს ოჭკომალო გიმირინუაფუ, აკეთენა კონსერვს, ქვირს, ცაცლაბის, მაჭარს, დიხაშჟინი ნორთი ჩხოლარიშ ოჩამალო საუჯგუშო რე.
ლიტერატურა
კატეგორია:დიხაშ ცურუშობურეფი კატეგორია:ორტვინობა
სინოდური თუთა
სინოდური თუთა — ბორჯიშ შქაფონი ჟირ ართნერ თუთაშ ფაზაშ შქას. სინოდური თუთაშ განწეხანი ითირუ 13 სათიშ ფარგანეფს. ოშქაშე სიკაბეტე რე 29,53 ოშქაშე ბჟაშური დღა დო სერი.
ტი ოლსონი
ტი ოლსონი (Ty Olsson; დ. 28 ღურთუთა, 1974, ნოვა სკოტია) — კანადარი არტისტი დო გჷმახონარაფალი. ოკათუდჷ შხვადოშხვა ჩინებული ფილმის.
ვანდერბილტიშ უნივერსიტეტი
ვანდერბილტიშ უნივერსიტეტის ჸუნს 13,800 სტუდენტი მოსოფელიშ 100 ქიანაშე. 2021 წანაშ მუნაჩემეფით უნივერსიტეტის ჸუნს 9,253 წორომოხანდე, ჸათავრეშე 4,783 აკადემიური პერსონალი რე. ვანდერბილტიშ უნივერსიტეტი კლასიფიცირებული რე მუჭოთ R1: ოდოქტორე უნივერსიტეტი, მაღალი რკვიებეფიშ აქტივიზმიშ უნივერსიტეტი. უნივერსიტეტიწკჷმა რე აფილირებული რკვიებეფიშ შხვადოშხვა ცენტრეფი დო ინსტიტუტეფი: რობერტ პენ უორენიშ ჰუმანიტარული ცენტრი, დუდიშალაშ ფორუმი, დაიერიშ ობსერვატორია, ომედიცინე ცენტრი დო შხვეფი.
2021 წანაშ მუნაჩემეფით ვანდერბილტიშ უნივერსიტეტიშ კურსნათებუეფი დო უნივერსიტეტიწკჷმა აფილირებულეფი რდეს: ნობელიშ პრემიაშ 7 ლაურეატი, პულიცერიშ პრემიაშ 3 ლაურეატი, 27 როდსიშ სტიპენდიანტი, 6 მაკარტურიშ სტიპენდიანტი, ამერიკაშ 2 ვიცე-პრეზიდენტი, 13 გუბერნატორი, 11 მილიარდერი, გრემიშ 1 გომორძგვილი, ოსკარეფიშ 2 გომორძგვილი დო ოლიმპიური ლაჸაფეფიშ 5 მედალოსანი.
იუგა
იუგა (სანსკ. युग yuga „ჭკობა”) — ბორჯიშ პერიოდი ინდუიზმის, ოქიანუშ გოვითარაფაშ ართ-ართი ხანი — თიშ ერჩქინაშ, რდუალაშ, დაჭიჭორაფაშ დო მოჯალაგუაშ ციკლი.
1870-იანეფი
მოლინეფი
კატეგორია:
1860-იანეფი
მოლინეფი
კატეგორია:
ლიბანიშ პრეზიდენტი
ლიბანიშ პრეზიდენტეფიშ ერკებული
{| class="wikitable" style="text-align:center" ! # ! ფოტო ! width=180|ჯოხო (დ. – ღ.) ! colspan=2|მოლღალობაშ ბორჯი ! პარტია
დიდი ლიბანიშ პრეზიდენტეფი (საფრანგეთიშ მანდატი) (1926–1943)
! style= | 1 (1885–1935) ! style= | — (1874-1934) (პრეზიდენტიშ მ/მ) ! style= | 2 (1867–1942) ! style="background-color:#00529F; color:white;" | 3 (1886–1949) ! style= | — ! style="background-color:Green; color:white;" | 4 (1887–1978) ! style= | — (1884–1951) ! style= | 5 (1876–1947) ! style="background-color:Orange; color:white;" | 6 (1890–1964)
სლოვაკეთიშ პრეზიდენტი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:სლოვაკეთი
შეუნ ტოუბი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:დუნაბადი 1963 კატეგორია:ირანალი არტისტეფი
თეძამი
ლიტერატურა
კატეგორია:დინოხოლენი ქართლიშ აკანიშ წყარმალუეფი
ოთხი მართალმორწუმე ხალიფა
ქრონოლოგია
კატეგორია:ისლამიშ ისტორია კატეგორია:ხალიფეფი
რობერტ სანდერსონ მალიკენი
პერსონალური რინა
რობერტ სანდერსონ მალიკენიშ ოსური რდჷ მარი ჰელენ ნოე. ჸუნდეს ჟირი სკუა. რობერტ მალიკენქ ღურუ 1986 წანაშ 31 გჷმათუთას, გურიშ ლახალათ, 90 წანერქ.
აბასიანეფი
750 წანაშე არაბეფს დო თინეფიშ დოჸუნაფილ კათაშ შქას აკორთაქ ქჷდიჭყჷ. ომაიანეფი გეგთარაგჷ აბასიდეფიშ დინასტიაქ, ნამუთ ისლამურ ოქიანუს 500 წანაშ გოძვენას დუდენდჷ. აბასიდეფი მუჰამედიშ მუმაჯიშ, აბასიშ გამნარყეფი რდეს. პირველი ხალიფაშ, ალ-მანსურიშ ბო4ჯის, ნანანოღა გეგნიღეს ბაღდადშა დო ანდა სპარსული დო ბერძენული ტრადიცია გეგნიღეს. თინეფიშ არძაშე ჯოხოგოლაფირი მამართალი რდჷ მახუთა ხალიფა, ჰარუნ არ-რაშიდი. თინა ქიანახანს ობურჯუდჷ ბიზანტიაშ იმპერიას (791-806) დო საბოლათ ქოთ გიმორძგჷ. იმპერიაშ კანკალე რეგიონს ზოხორინალა ოკოდჷ, მარა ჰარუნ ალ-რაშიდიქ თე რეღმაშ გაჩემება შილებჷ. შხირი ლჷმეფიშ უმკუჯინალო, თინა ირო ხეს უნწყუნდჷ მუჭოთ გონათუას დო ხელუანობას, თაშნეშე, სპარუსლი, ბერძენული, არაბული დო ინდური კულტურეფიშ გოფაჩუას. ბაღდადი ასტრონომიაშ, მათემატიკაშ, გეოგრაფიაშ, მედიცინაშ, სამართალმორჩქინალაშ დო ფილსოფიაშ მოსოფელიშ ცენტრო გჷნირთჷ. „ვითოშ ართი სერიშ“ არიკეფიშ მხატვრულ ფონო გჷნირთჷ ბაღდადიშ ომაფე კარქ, ნამუშ კითხირი ასე ხოლო სასიამნე რე. გეჸვენჯი ხალიფეფიშ ბორჯის კანკალე პროვინციაქ ზოხორინალა მიპალჷ, მარა თინეფი ისლამიშ, თიში კანონეფიშ დო კულტურაშ ართგურო სქიდუდეს. აბასიდეფიშ ხალიფეფი ჭიე-ჭიეთ ოდინუანდეს ხემანჭუაფას დო ნომინალურ მამართალეფო გჷმირთიდეს. მუსლიმური იმპერიაქ აკოცჷ საამიროეფო, ნამუეფიშ ჭარა მათირუ რდჷ. მუსლიმურ ოქიანუ წჷმარინუანდჷ ანდა გინორთელი კულტურაშ მოღვრენ ართამ ცივილიზაციას.
ომაიანეფი
მინი|მარჯვნივ|250პქ|ომაიანეფიშ ოპალუე 750 წანაშო ომაიანეფი – ომაიანეფიშ ოხალიფეშ დინასტია, ნამუთ ქიანას მართუნდჷ 661–750 წანეფს.
პოიანხუ
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ტობეფი კატეგორია:აზიაშ ტობეფი კატეგორია:ჩინეთიშ ტობეფი
ბელარუსიშ ერუანული კათუა
ერუანული კათუა აკმოდირთჷ ჟირი პალატაშე — რესპუბლიკაშ სხუნუ (ჟილენი) დო  წჷმმარინაფალეფიშ პალატა (გიმენი).
ჯვ. წ. 1353
წანა — ჯვ. წ. XIV ოშწანურაშ ჯვ. წ. 1350-იანეფიშ რანწკო 7-ა წანა. ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 1353 წანა.
ჰიდროელექტროდგჷმილი
რესურსეფი ინტერნეტის
*
ჯვ. წ. 1354
ნაღურა
კატეგორია:
კერი მულისი
კერი ბენკს მულისი (ინგლ. Kary Banks Mullis; დ. 28 ქირსეთუთა, 1944, ლენოირი, ოორუე კაროლინა, ააშ — ღ. 7 მარაშინათუთა, 2019, ნიუპორტ-ბიჩი, კალიფორნია, ააშ) — ამერიკალი ბიოქიმიკოსი, პოლიმერაზული ჯაჭვური რეაქციაშ (პჯრ) დუმარსხუაფალი, ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატი ქიმიაშ დარგის (მაიკლ სმიტიწკჷმა ართო). კერი მულისიშ ორიგინალური პჯრ მეთოდით, შილებე მასალაშ დნბშ მილიონობათ კოპიოშ კეთება ბორჯიშ ჭიჭე პერიოდის. გაზეთ ნიუ-იორკ ტაიმზიშ აზრით, პჯრ-შ ეპოქალურ მეთოდიშ გიმოგონებაქ დოთირუ ბიოლოგია ჟირ პერიოდო: პჯრ-შ გიმოგონებაშახ დო პჯრ-შ გიმოგონებაშ უკულ.
ბიოგრაფია
კერი ბენკს მულისიქ დებადჷ 1944 წანაშ 28 ქირსეთუთას. გურაფულენდჷ ქიმიას, ჯორჯიაშ ტექნოლოგიაშ ინსტიტუტის, ატლანტას. ჯორჯიაშ ტექნოლოგიაშ ინსტიტუტიშ უკულ გურაფა გაგინძორჷ კალიფორნიაშ უნივერსიტეტის (ბერკლი), სოდეთ ჯო ნეილენდსიშ ხემანჯღვერობათ თხილუ ოდოქტორე დისერტაცია 1973 წანას. გურაფაშ თებაშ უკულ მუშენდჷ ამერიკულ ბიოტექნოლოგიურ კომპანიას Cetus Corporation-ს, სოდეთ 1983 წანას, მულისიქ გიმიგონჷ პოლიმერაზული ჯაჭვური რეაქციაშ მეთოდი (პჯრ). პჯრ რდჷ ორიგინალური დო ეპოქალური მეთოდი, ნამუქჷთ დოთირუ ბიოლოგია. მულისის ჸათე რევოლუციური მეთოდიშ დორსხუაფაშ გეშა, Cetus Corporation-ქ გინოჩ ბონუსი 10,000 დოლარი, უკულ კომპანიაქ პატენტი ქიმეჸიდჷ დიაგნოსტიკურ კომპანია Roche Molecular Systems-ის 300 მილიონ დოლარშა. კერი მულისის შხვადოშხვა გამოგონებეფ ხოლო უღუდჷ, მარა თარი გამოგონება პჯრ მეთოდი რდჷ. 1993 წანას გინოჩეს ნობელიშ პრემია ქიმიაშ დარგის. რდჷ იაპონიაშ პრემიაშ, უილიამ ალანიშ პრემიაშ, გაირდნერიშ პრემიაშ, რობერტ კოხიშ პრემიაშ დო შხვა პრემიეფიშ ლაურეატი. ღურჷ 2019 წანაშ 7 მარაშინათუთას.
ჯვ. წ. 1358
ნაღურა
კატეგორია:
2176
დღახუეფი
კატეგორია:
ჯვ. წ. 1359
ნაღურა
კატეგორია:
იუნესკოშ მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფი კუბას
სტატისტიკა
იუნესკოშ მოსოფელიშ კულტურული მონძალაშ ერკებულშა მოსოფელიშ მასშტაბით 981 ობიექტი რე მიშაღალირი, თენეფშე 1,0 % კუბაშ ობიექტეფი რე.
ჯვ. წ. 1362
წანა — ჯვ. წ. XIV ოშწანურაშ ჯვ. წ. 1360-იანეფიშ რანწკო 8-ო წანა. ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 1362 წანა.
ნაიფიიდო
ნანანოღაშ გინოღალაშ ცერემონიაქ იტრაჷ 2005 წანაშ 6 გერგობათუთას, ნოღაშ ჯოხოდვალა ნაიფიიდო გიშუგორეს 2006 წანაშ მელახის. ჯოხოდვალა ითანგუ მუჭოთ „ომაფე ქიანა“.
ჰანს ფონ ეილერ-ჩელპინი
ჰანს კარლ ავგუსტ სიმონ ფონ ეილერ-ჩელპინი (შვედ. Hans Karl August Simon von Euler-Chelpin; დ. 15 ფურთუთა, 1873, აუგსბურგი, ბავარიაშ ომაფე, გერმანიაშ იმპერია — ღ. 6 გერგობათუთა, 1964, სტოკჰოლმი, შვედეთი) — შვედი ქიმიკოსი, შანქარიშ ფერმენტაციაშ მენცარული რკვიებაშ გეშა გინოჩეს ნობელიშ პრემია ქიმიაშ დარგის 1929 წანას (ართურ ჰარდენიწკჷმა ართო). ჰანს ფონ ეილერ-ჩელპინი გურაფულენდჷ ბერლინიშ უნივერსიტეტის დო გურაფაშ თებაშ უკულ რდჷ სტოკჰოლმიშ უნივერსიტეტიშ ორგანული ქიმიაშ პროფესორი დო ორგანული ქიმიაშ რკვიებეფიშ ინსტიტუტიშ დირექტორი.
ჯვ. წ. 1365
ნაღურა
კატეგორია:
ჯვ. წ. 1368
ნაღურა
კატეგორია:
კარლოს ფუენტესი
1959-1973 წანეფს ფუენტესიშ ოსური რდჷ პოპულარული მექსიკარი არტისტი რიტა მაკედო. ფუენტესიშ მაჟირა ოსური, ნამუთ ღურაშახ ჸუნდჷ რდჷ ჟურნალისტი სილვია ლემუსი. ფუენტესის სუმი სქუა ჸუნდჷ. ჟირქ ადრე დუღურჷ. კარლოს ფუენტესიქ ღურუ 2012 წანას 15 მესის, 83 წანერქ. ნთხორილი რე პარიზიშ მონპარნასიშ სასაფლას. 2012 წანას მექსიკაშ თარობაქ დარსხუ კარლოს ფუენტესიშ საირქიანო ლიტერატურული პრემია.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:მექსიკარეფი კატეგორია:მექსიკარი ჭარუეფი კატეგორია:მექსიკარი ნოველისტეფი კატეგორია:დუნაბადი 1928 კატეგორია:ნაღურა 2012
ვიეტნამიშ ნოღეფიშ ერკებული
თაშნეშე ვიეტნამიშ ტერიტორიას იდვალუაფუ ჯვეშ ნოღეფი, ნამუეფით შხვა ადმინისტრაციული ართულეფიშ ტერიტორიას იდვალუაფჷნა დო დორხველი ადმინისტრაციული სტატუსი ვაუღჷნა.
1670-იანეფი
მოლინეფი
კატეგორია:
სენტ-კლერი (წყარმალუ)
სენტ-კლერი (ინგლ. St. Clair River, ფრანგ. Rivière Sainte-Claire) რე წყარმალუ ცენტრალურ ოორუე ამერიკას, ნამუთ იჭყაფჷ ჰურონიშ ტობას დო ინაკათუ სენტ-კლერიშ ტობას. წყარმალუ სენტ-კლერი ჭიჭე აბანს ააშ-კანადაშ სახენწჷფო ხურგი რე. წყარმალუ სენტ-კლერიშ სიგჷნძა რე 65,2 კმ. ღანჩოშ ფართობი 579,000 კვ.კმ.
ჯვ. წ. 1370
ნაღურა
კატეგორია:
ბელგიაშ ფედერალური პარლამენტი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ბელგიაშ პოლიტიკა
1650-იანეფი
1650-იანი (ვითოშ ამშოშ ჟარნეჩდოვითიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 1650-იანეფი ვარ-და უბრალეთ ამშოშ ჟარნეჩდოვითიანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 1650 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 1659 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
ოსეიჯი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ოორუე ამერიკაშ წყარმალუეფი კატეგორია:ააშ-შ წყარმალუეფი კატეგორია:მისურიშ წყარმალუეფი კატეგორია:მისურიშ ნადუეფი
1640-იანეფი
1640-იანი (ვითოშ ამშოშ ჟარნეჩიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 1640-იანეფი ვარ-და უბრალეთ ამშოშ ჟარნეჩიანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 1640 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 1649 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
იაპონიაშ პრეფექტურეფი
პრეფექტურეფი ირთჷნა უმოსი მორჩილ ადმინისტრაციულ ართულეფო. თენეფი რე ჰოკაიდოშ ოლქეფი, გჷშაკერზაფილი ნოღეფი, თარობაშ ზოჯუათ გოთანჯილი ნოღეფი დო მაზრეფი. ოლქეფი, ნამუეფიშ ედომუშამი მუდანობა რე 14, ხვალე ჰოკაიდოშ პრეფექტურას რე. შხვა პრეფექტურეფშო დორთუალაშ ართული რე მაზრა. თარობაშ ზოჯუათ გოთანჯილი გიშაკერზაფილ ნოღეფიშ აკოდგინალუაშა მიშმურს თი ნოღეფი, ნამუშ მახორობა 500 ვითოში ადამიერშე უმოსი რენ. ქიანაშ ნანანოღა ტოკიო, თეჯგურა ნოღეფიშ რანწკიშა ვენშმურს, თიშ გეშა, ნამჷ-და თინა ონოღე კონგლომერატი რე, დო ვართ ნოღა.
პრეფექტურეფიშ ერკებული
მოხუჯური ფორმათ, პრეფექტურეფს შხირას რეგიონეფო (ოლქეფო) ტიჰო: (地方) აკმობუჯგჷნა, ნამუეფსჷთ ვა უღჷნა ადმინისტრაციული აპარატი დო ადმინისტრაციულ ართულეფს ვა წჷმარინუანა. გიმე წჷმორინაფილი რე პრეფექტურეფიშ ერკებული ISO 3166-2:JP რანწკას, აკოკორობილი რე რეგიონეფის მეჯინათ.
1630-იანეფი
1630-იანი (ვითოშ ამშოშ ეჩდოვითიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 1630-იანეფი ვარ-და უბრალეთ ამშოშ ეჩდოვითიანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 1630 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 1639 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
ISO 3166-2
სტანდარტ ISO 3166-2-იშ გეოკოდეფი გოჭყაფილი რე სახენწჷფოეფიშ ტერიტორიეფიშ ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული დორთუალაშ დუდმაართა მუნაჩემეფიშ წჷმორინაშ ხემანჭუაფაშ მოღვენი ორგანიზაციეფიშ — სტატისტიკაშ, გეოგრაფიაშ, სტანდარტიზაციაშ დო შხვა ერუანული ორგანოეფიშ დუდმაარტა მუნაჩემეფიშ ოსხირშა.
კესონ-სიტი
კესონ-სიტი (Lungsod ng Quezon, Quezon City, Ciudad Quezón) — ნოღა ფილიპინეფიშ კოკი ლუსონს. ქიანაშ ჸოფილი ნანანოღა 1948 წანაშე 1976 წანაშახ დო ქიანაშ არძაშე კაბეტი ნოღა. ჯოხოქ გიადჷ ფილიპინეფიშ წორომაჸალარაშ ჸოფილი მაჟირა პრეზიდენტიშ მანუელ კესონიშ პატჷცემაშ გეშა, ნამუქჷთ ნოღა დარსხჷნ. კესონ-სიტი ვედვალუაფჷ კესონიშ პროვინციას, ნამუქჷთ თაშნეშე ჯოხო მიღჷ ჸოფილი პრეზიდენტიშ პატჷიოცემელო. ნოღას ნთხორჷ მანუელ კესონი დო თიში ალმასქუ, მაართა ლედი ავრორა კესონი.
ანთალიაშ პროვინცია
გეოგრაფია
მახორობა 2,070,663 ადამიერი (2007), უდიდაში ნოღა რე: ანთალია (603 ვთშ.კოჩი, 2000).
2182
დღახუეფი
კატეგორია:
რეიუნიონი
სქოლიო
კატეგორია:ინდოეთიშ ოკიანეშ კოკეფი კატეგორია:საფრანგეთიშ კოკეფი კატეგორია:საფრანგეთიშ რეგიონეფი კატეგორია:აფრიკაშ ქიანეფი კატეგორია:ფრანგულნინამი ქიანეფი კატეგორია:კოკი სახენჷფოეფი
საუდიშ არაბეთიშ ნოღეფიშ ერკებული
საუდიშ არაბეთიშ ნოღეფი
ჯვ. წ. 1380
ნაღურა
კატეგორია:
1530-იანეფი
მოლინეფი
კატეგორია:
1510-იანეფი
მოლინეფი
კატეგორია:
1490-იანეფი
მოლინეფი
კატეგორია:
1460-იანეფი
მოლინეფი
კატეგორია:
სოკოტრა
მინი|250პქ|ორენი 250px|thumb|სოკოტრაშ არქიპელაგი
ალექსეი ტოლსტოი (1817–1875)
შინელი რე ისტორიული დრამეფიშ ტრილოგიათ ივანე უბადოშ ღურა (1866), ცარი ფიოდორ იოანოვიჩი (1868), ცარი ბორისი (1870). თიში შხვა ნახანდეფიშე ეიოშანალი რე სატირული ხასიათიშ ნაწარმებეფი რუსეთიშ სახენწჷფოშ ისტორია გოსტომისლიშე ტიმაშევიშა, პოპოვიშ სისმარი. თაშნეშე ალექსეი ტოლსტოი ავტორი რე გოთიკური ნოველეფიშ ვურდალაკიშ ფანია, ვამპირი დო ისტორიული ნოველაშ პატონი სერებრიანი.
ჯვ. წ. 1389
ნაღურა
კატეგორია:
ჯონ ფონ ნოიმანი
მანჰეტენიშ პროექტის მუშობაშ ბორჯის, ნოიმანიშ მენცარულ რკვიებეფს უღუდჷ დიდი შანულობა ბირთვული ანჯარიშ დო წყარბადიშ ანჯარიშ გოვითარაფაშო. მაჟირა მოსოფელიშ ლჷმაშ თებაშ უკული ნოიმანი მუშენდჷ ამერიკაშ ატომური ენერგიაშ კომისიას. ჸათე პერიოდის ნოიმანი რდჷ ამერიკაშ ოჰეერე ნძალეფიშ, ამერიკაშ არმიაშ ბალისტიკური რკვიებეფიშ ლაბორატორიაშ, სპეციალური ანჯარეფიშ პროექტიშ დო ლივერმორიშ ერუანული ლაბორატორიაშ ომენცარე კონსულტანტი.
ჯვ. წ. 1390
ნაღურა
კატეგორია:
პუერტო-პრინსესა
სქოლიო
კატეგორია:ფილიპინეფიშ ნოღეფი კატეგორია:მიმაპორაშ ნოღეფი კატეგორია:ფილიპინეფიშ ზოხორინელი ნოღეფი კატეგორია:ფილიპინეფიშ პროვინციული ნანანოღეფი
1410-იანეფი
მამართალეფი
კატეგორია:
ბერბერეფი
სქოლიო
კატეგორია:ბერბერეფი კატეგორია:აფრიკაშ კათეფი კატეგორია:მოსოფელიშ კათეფი
სებუ
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ფილიპინეფიშ ნოღეფი კატეგორია:სებუ კატეგორია:ჸოფილი ნანანოღეფი კატეგორია:ფილიპინეფიშ ზოხორინელი ნოღეფი
ჰერმან ვაილი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:გერმანალეფი კატეგორია:გერმანალი მათემატიკოსეფი კატეგორია:გერმანალი ფიზიკოსეფი კატეგორია:დუნაბადი 1885 კატეგორია:ნაღურა 1955
ტაგელმუსტი
thumb|ტუარეგი ქომოლკოჩი ტაგელმუსტით ტაგელმუსტი — ინდიგოშ ფერშა ღაფილი ბამბეშ დუდგიორთუმალი, ნამუთ იკათუანს ვუალი დო ჩალმაშ ხარისხის.
ჯვ. წ. 1398
ნაღურა
კატეგორია:
გეტინგენიშ უნივერსიტეტი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:გეტინგენიშ უნივერსიტეტი კატეგორია:გერმანიაშ უნივერსიტეტეფი კატეგორია:ევროპაშ უნივერსიტეტეფი
ჯვ. წ. 1400
წანა — ჯვ. წ. XIV ოშწანურაშ დაჭყაფური ჯვ. წ. 1400-იანეფიშ რანწკო 10-ა წანა. ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 1400 წანა.
იუნესკო
მოსოფელიშ მონძალა
იუნესკოშ მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფი გორთილიე ხუთ გეოგრაფიულ ზონათ:
სონდერს მაკლეინი
სონდერს მაკლეინი გურაფულენდჷ ქიმიას იელიშ უნივერსიტეტის. მალას ქიმიაშ გურაფა მიოტუ დო დეინტერესჷ მათემატიკათ დო ფიზიკათ. ბაკალავრიშ ხარისხი მიპალუ 1930 წანას. ჸათე პერიოდის მაკლეინიქ გჷმაბჟინუ მუში მაართა მენცარული სტატია ფიზიკას (ირვინგ ლენგმიურიწკჷმა ართო). იელიშ უკულ მაკლეინიქ გურაფა გაგინძორჷ ჩიკაგოშ უნივერსიტეტის, სოდეთ მიპალუ მაგისტრიშ ხარისხი 1931 წანას. 1931 წანას მაკლეინიქ საირქიანო გონათაფაშ ინსტიტუტიშ სტიპენდიათ, ოგურაფუშა გეტინგენიშ უნივერსიტეტიშა მიდართჷ. ოდოქტორე დისერტაცია თხილუ 1934 წანას ჰერმან ვაილიშ ხემანჯღვერობათ. 1934-1938 წანეფს მაკლეინი მუშენდჷ იელიშ, ჰარვარდიშ, კორნელიშ დო ჩიკაგოშ უნივერსიტეტეფს. 1941 წანას, მიჩიგანიშ უნივერსიტეტიშ მუშობაშ ბორჯის მაკლეინიქ გეჩინებაფუ სამუელ ეილენბერგი, ნამუწკჷმა ართო კოლაბორაციათ დარსხუ კატეგორიეფიშ თეორია. 1944-1945 წანეფს მაკლეინი მუშენდჷ კოლუმბიაშ უნივერსიტეტის. 1947 წანას კინ ჩიკაგოშ უნივერსიტეტიშა დირთჷ. გუგენჰაიმიშ სტიპენდიათ მაკლეინიქ 1947-1948 წანეფს იმუშუ ციურიხიშ ფედერალური ტექნოლოგიეფიშ ინსტიტუტის ხოლო.
1370-იანეფი
1370-იანი (ვითოშ სუმოშ სუმონეჩდოვითიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 1370-იანეფი ვარ-და უბრალეთ სუმოშ სუმონეჩდოვითიანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 1370 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 1379 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
ვუალი
ვუალი (voile — გინაფორალი, მიკაფორალი) — ოსურეფიშ დუდგიორთუმალი, ნამუთ სახეს ნორთობურო ვარდა ედომუშამო ფორუნს. რჩქვანელობური ვუალს აკმოქიმინჷნა გვერდოგოჭვირაფონ ნოჭკერშე, ცხირეფშე, შხირას ცეხეშ ფორმათ. ჯვეშო ვუალეფი გჷმირინუაფუდჷ კლასობური ვარდა რელიგიური კლასიშ ეიოშანალო, ასიან ბორჯიშო — ოსურეფიშ ნარცხონაშ სისქვამეშ დო ჩანთეფიშ გაფორმაფალო.
იორდანიაშ ნოღეფიშ ერკებული
იორდანიაშ საართო რუკა
ლეგენდა:
შენგენიშ ხეკულუა
აპიჯალას ხე მაჭარეს შენგენს, ლუქსემბურგიშ მორჩილ ოფუტეს, აბანი, სოდე ლუქსემბურგიშ, გერმანიაშ დო საფრანგეთიშ ხურგეფი გინმიკვათჷ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ევრორდხუძ ხეკულუეფი კატეგორია:ოერეფოშქაშე ტრანსპორტი კატეგორია:ევროპაშ პოლიტიკა
ლიხტენშტაინიშ შილა
შხვა შილეფი
thumb|right|300px|შილა ავსტრიაშ ხურგიწკჷმა
პოვიატი
პოვიატი — მაჟირა დონეშ დუდმართუალაშ ართული პოლონეთის. თინა აკმაართიანენს პირველო დუდმამართალ ართულეფს გმინას. ოშქაშეთ, ართ პოვიატის 5-შე 15-შახ გმინა მიშმურს. მუსხირენ პოვიატი აკმიართიანუ სავოევოდეს.
1250-იანეფი
1250-იანი (ვითოშ ჟიროშ ჟარნეჩდოვითიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 1250-იანეფი ვარ-და უბრალეთ  ჟიროშ ჟარნეჩდოვითიანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 1250 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 1259 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
ჩადრი
thumb|250px|ჩადრმუკოქუნელი ოსურეფი ჩადრი ( — კარე) — ჩე, ცვანე ვარდა უჩა ფერიშ ქექე ოსურიშ გინაქუნალი. ოსურეფი ჸუდეშე გინულაშ ბორჯის გინმიქუნანა დო დუდშე კუჩხიშა ოდურიშ ფიგურას ფორჷნა. კულტურულ-რელიგიური თოლწონუათ მიარე მუსულმანი ოსურეფი გინმიქუნანა. რჩქვანელობური ვუალშე გინორთათ, ჩადრიშ დუდიშ ნორთი აკმოდირთუ მუსლინიშ ნოჭკერშე, ნამუთ ფორუნს სახეს, დო თი ნოჭკერეფშე, ნამუეფით დუდს ფორუნა.
თუდოლენი სილეზიაშ სავოევოდე
თუდოლენი სილეზიაშ სავოევოდე (Województwo Dolnośląskie) — სავოევოდე პოლონეთიშ ობჟათე-ბჟადალ განშე. მოხურგე ქიანეფი რე გერმანია დო ჩეხეთი. სავოევოდეს უხურგანს ლუბუშიშ, ველიკოპოლსკიშ დო ოპოლეშ სავოევოდე.
სავოევოდე (პოლონეთი)
სავოევოდეშ მუშმართუალა კჷნ მუ გიშმეგორჷნს დო გუთმოთანჯჷნს რეგიონიშ პოლიტიკას, მეურნალას გოვითარაფას, მანჯენს მორჩილ ოგონათუე რეფორმეფს დო თ.უ.
ტაბუკი (ფილიპინეფი)
ტაბუკი, ოფიციალურო ნოღა ტაბუკი (ილოკ. Siudad ti Tabuk; Lungsod ng Tabuk) — მახუთა კლასიშ ნოღა დო კალინგაშ პროვინციაშ ადმინისტრაციული ცენტრი ფილიპინეფს. 2015 წანაშ ეჭარუათ, ნოღაშ მახორობა 110,642 ადამიერს აკმადგინანს.
მოზამბიკიშ ნოღეფიშ ერკებული
მოზამბიკიშ ნოღეფიშ ერკებული
thumb|right|400px|მოზამბიკიშ ნოღეფი
სქოლიო
მოზამბიკი მოზამბიკი
ლაოაგი
ლაოაგის ოორუე ლუსონიშ მუსონური კლიმატი რე გოპატჷნაფილი. სქირე სეზონი გერგობათუთაშე პირელშახ იგჷნძორებჷ, ჭვემეფიშ სეზონი — მესიშა გჷმათუთაშახ.
Audi
მინი|250პქ|Audi-შ ლოგო
Hugo Boss
ჰუგო ბოსი (Hugo Boss AG) — მოდაშ ჸუდეშ, მუკაქუნალიშ მაწარმაფე გერმანიას. შტაბ-ორენი იდვალუაფჷ ნოღა მეტცინგენს (ბადენ-ვიურტემბერგი).
1110-იანეფი
მოლინეფი
კატეგორია:
Nike
სქოლიო
კატეგორია:Nike კატეგორია:Nike-იშ ბრენდეფი კატეგორია:1970-იანი წანეფიშ მოდა კატეგორია:1980-იანი წანეფიშ მოდა კატეგორია:1990-იანი წანეფიშ მოდა კატეგორია:2000-იანი წანეფიშ მოდა კატეგორია:2010-იანი წანეფიშ მოდა კატეგორია:1964 წანას დუნარსხუა კომპანიეფი კატეგორია:ტრანსნაციონალური კომპანიეფი ააშ-ს კატეგორია:ნიუ-იორკიშ სააქციე ბირჟაშ კომპანიეფი კატეგორია:სპორტული ბარგიშ ბრენდეფი
ლუბლინიშ სავოევოდე
ლუბლინიშ სავოევოდე (Województwo Lubelskie) — სავოევოდე პოლონეთიშ ბჟაეიოლშე. უხურგანს ბელარუსის დო უკრაინას. სავოევოდეშ ცენტრი ნოღა ლუბლინი.
ედვარდ ოსბორნ უილსონი
ედვარდ ოსბორნ უილსონი გურაფულენდჷ ბიოლოგიას ალაბამაშ უნივერსიტეტის, სოდეთ მიპალუ ბაკალავრიშ დო მაგისტრიშ ხარისხი. 1951 წანას უილსონიქ გურაფა გაგინძორჷ ჰარვარდიშ უნივერსიტეტის, სოდეთ თხილუ ოდოქტორე დისერტაცია. გურაფაშ თებაშ უკულ მუშენდჷ ჰარვარდიშ დო დიუკიშ უნივერსიტეტეფს. უილსონი რდჷ სოციობიოლოგიაშ ართ-ართი დუმარსხუაფალი. უილსონის სოციობიოლოგიაშ მუმას უძახუნა. უილსონიქ რობერტ მაკარტურიწკჷმა ართო აკიმუშუ კოკეფიშ ბიოგეოგრაფიაშ თეორია. უილსონიქ მიშეღჷ კაბეტი თია მირმეკოლოგიაშ გოვითარაფაშა. ედვარდ ოსბორნ უილსონი რდჷ შხვადოშხვა პრემიეფიშ დო ჯილდოეფიშ ლაურეატი. შვედეთიშ ომაფე აკადემიაქ უილსონის 1990 წანას გინოჩჷ კრაფორდიშ პრემია. ჟირშა რდჷ პულიცერიშ პრემიაშ ლაურეატი. 1977 წანას უილსონიქ მიპალუ პრესტიჟული ჯილდო მენცარობაშ ერუანული მენდალი. ენციკლოპედია ბრიტანიკაშ დო ჟურნალი თაიმიშ აზრით უილსონი რდჷ მოსოფელიშ ართ-ართი უდიდაში მენცარი.
1050-იანეფი
1050-იანი (ვითოშ ჟარნეჩდოვითიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 1050-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 1050 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 1059 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
კენ ლეუნგი
კენეთ "კენ" ლეუნგი (დ. 21 ღურთუთა, 1970, ნიუ-იორკი) — ამერიკალი არტისტი. ჩინებული რე მილეს სტრაუმეშ როლით სერიალშე დინაფილეფი, ადმირალი სტიუარტიშ როლით ფილმიშე მურიცხული ლჷმა:ნძალაშ გიშაკურცხინაფა დო ბაღანა ომეგაშ როლით ფილმიშე იქს-ადამიერეფი: ეკონია ლჷმა.
990-იანეფი
990-იანი (ჩხოროშ ოთხონეჩდოვითიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 990-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 990 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 999 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
ჯონ ფორბს ნეში
ჯონ ფორბს ნეში მერჩქინელი რე XX ოშწანურაშ ართ-ართ უდიდაშ მათემატიკოსო. ნეშიქ მიშეღჷ დიდი თია ლაჸაფეფიშ თეორიაშ დო დიფერენციალური გეომეტრიაშ გოვითარაფაშა. ლაჸაფეფიშ თეორიას დიდი შანულობა უღჷ საბაზრო ეკონომიკაშო, ევოლუციური ბიოლოგიაშო, კომპუტაციაშ სისტემეფიშო, ოურდუმე თეორიაშო, ხელუანური ინტელექტიშო დო ბუღალტერიაშო.
დიუკიშ უნივერსიტეტი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ააშ-იშ უნივერსიტეტეფი
960-იანეფი
960-იანი (ჩხოროშ სუმონეჩიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 960-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 960 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 969 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
ჩარლზ გეშკე
ბიოგრაფია
ჩარლზ გეშკე რდჷ შხვადოშხვა პრემიეფიშ დო ჯილდოეფიშ ლაურეატი. 1999 წანაშე გეშკე რდჷ გჷმმათვალარი ტექნიკაშ ასოციაციაშ მაკათური. 2006 წანას გეშკექ, უორნოკიწკჷმა ართო მიპალუ ამერიკული ელექტრონული ასოციაციაშ მენდალი. 2008 წანას ააშ-იშ პრეზიდენტიქ ბარაკ ობამაქ გეშკეს გინოჩჷ ტექნოლოგიაშ დო ინოვაციაშ ერუანული მენდალი. 2010 წანას გეშკექ მიპალუ მარკონიშ პრემია. ჩარლზ გეშკე რდჷ ინჟინერიაშ ერუანული აკადემიაშ, ამერიკაშ ხელუანობეფიშ დო მენცარობეფიშ აკადემიაშ დო ამერიკაშ ფილოსოფიური ჯარალუაშ მაკათური. ჩარლზ გეშკექ ღურუ 2021 წანაშ 16 პირელს, კიბოთ.
ნიგერიშ ნოღეფიშ ერკებული
ნიგერიშ ნოღეფი — ნიგერიშ შხუ დოხორინელი პუნქტეფიშ ერკებული. სახენწჷფოშ უკაბეტაში ნოღა რე ნანანოღა ნიამეი, ნამუთ ქიანაშ ბჟადალ ნორთის, წყარმალუ ნიგერიშ წყარპიჯის იდვალუაფჷ. ქიანაშ შხვა უდიდაში ნოღა რე: ზინდერი, მარადი დო ქიანაშ ობჟათეშე გვერდოტიოზი საჰელიშ ნორთის მადვალუ დოხორინელი პუნქტეფი. ტიოზიშ ოორუე ნორთის, აირიშ პლატოს იდვალუაფჷ ნოღეფი: აგადესი დო არლიტი.
ჯონ ტერი (არტისტი)
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი
სონია უელგერი
სონია უელგერი (Sonya Walger; დ. 6 მანგი, 1974, ლონდონი) — ინგლისარი არტისტი. ჩინებული რე პენი უაიდმორიშ როლით სერიალშე დინაფილეფი.
ჟან-მარტენ შარკო
ჟან-მარტენ შარკო (ფრანგ. Jean-Martin Charcot; დ. 29 გერგობათუთა, 1825, პარიზი, საფრანგეთი — ღ. 16 მარაშინათუთა, 1893, მონსოშ-ლე-სეტონი, ნიევრი, საფრანგეთიშ მასუმა რესპუბლიკა) — ფრანგი ნევროლოგი დო პათოლოგიური ანატომიაშ პროფესორი, ნევროლოგიური ლახარეფიშ სპეციალისტი. 33 წანა იმუშუ პარიზიშ პიტიე-სალპეტრიერიშ ჰოსპიტალს. მენცარულო გიმირკვიუ ჰიპნოზი დო ისტერია. შარკო შინელი რე მუჭოთ ასეიან ნევროლოგიაშ დუმარსხუაფალი. შარკოქ მიშეღჷ დიდი მენცარული კონტრიბუცია ნევროლოგიაშ, ფსიქიატრიაშ დო ფსიქოლოგიაშ შხვადოშხვა დარგეფიშ გოვითარაფაშა. შარკო მერჩქინელი რე XIX ოშწანურაშ საფრანგეთიშ უდიდაშ ნევროლოგო. შარკოს ნევროზიშ ნაპოლეონს ხოლო უძახუნა. ჟან-მარტენ შარკოშ ჯოხონობაშ რე: შარკოშ ლახარა, შარკო-მარი-ტუტიშ სინდრომი, შარკო-ვილბრანდიშ სინდრომი, შარკო-ბუშარიშ ანევრიზმა დო შხვა ლახარეფი დო პათოლოგიეფი.
850-იანეფი
მოლინეფი
კატეგორია:
860-იანეფი
მოლინეფი
კატეგორია:
840-იანეფი
მოლინეფი
კატეგორია:
ოპოლეშ სავოევოდე
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:პოლონეთიშ სავოევოდეეფი
ნაბადი
ნაბადი, კვარკვაშა მონტყორშე აკოქიმინელი წჷმი გონწყუმილი ედომუშამი გინაქუნალი. XIX ოშწანურაშ ქორთუეფიშ დო შხვა კავკაციარ კათეფიშ ერუანული კოსტიუმიშ ელემენტი, უღუ ედიმუშამი გაგაჩი დო კართეფი, ტომბათ ეშაღალირი კინჩხი დო ბირსალი ხუჯეფი, დოშანაფაშ მეჯინათ აკეთენა კუნტას დო გჷრძეს, ქექეს ვარდა მონკას, დაბალს ვარდა მაღალხოშქოშამს. XIX ოშწანურას, საუჯგუშო ნაბადიშ წარმებათ ჯოხოგოლაფირი რდჷ ოორუე კავკაცია, ყაბარდო-ჩერქეზეთი, დაღესტნიშ გვალონა დო ოსეთი, მოლენკავკაციას — საქორთუო (იმერეთი, სამარგალო, შონე დო დუშეთიშ კუნთხუ). ნაბადიშ წარმებაშ ქორთული ოკათე ტრადიციეფი ბოლობორჯიშა ჯგირო რდჷ გარზინაფილი დინოხრეწუალას. სამანგათ, ოფუტე ჯვარიშ (სამარგალო) ართ-ართ განობას, ჩქვალერს, ოსურეფი ფანიეფს თანგიშ მეჯინათ საუჯგუშო წალამურაშ ედომუშამ ნაბადეფს წეწუნდეს. თე ხანდაონტირე საქვარშა მიშმეშჷ მონტყორიშ ნახუა, ფეტუა „გოწვანჯგურაფა“, გოწეწუა დო შხვა. XIX ოშწანურას ნაბადიქ ღართი-ახალუხწკჷმა ართად ფართეთ გიფაჩჷ ყუბანიშ დო თერგიშ კაზაკობას, მუჭოთ ოურდუმე ამუნიციაშ ნორთი, ნამუქჷთ ხე უნწყუ ქორთულ-კავკაციური წარმებაშ ნაბადშა მოთხირალაშ ძინას.
გენერალ-სანტოსი
ნოღა კინოხ ჩინებული რდჷ დადიანგასიშ ჯოხოთ. ასეიანი ჯოხოდვალა გიოდვეს გენერალ პაულინო სანტოსიშ პატიოცემელო, ნამუთ რდჷ ფილიპინეფიშ არმიაშ გენერალი დო ხორუაშ მაართა პიონერი.
შირაზი
შირაზი  — ნოღა ირანიშ ობჟათეშე, ფარსიშ პროვინციაშ ადმინიატრაციული ცენტრი, ქიანას მაამშვა ნოღა რე მახორობაშ მუდანობათ: 2016 წანას, ნოღას ოხორანდჷ 1 565 572 ადამიერი. შირაზი იდვალუაფჷ მორჩილი წყარმალუ ჰოშკიშ ლეხერს, ზაგროსიშ გვალას, ზუღაშ დონეშე 1500 მეტრიშე უმოა სიმაღალას. ნოღაშ ბჟადალშე იდვალუაფჷ გვალა დერაკი, ოორუეშე — ბამუს, საბზპუსანიშ, ჩეჰელ მაგამიშ დო ბაბაკუჰიშ გვალეფი. ნოღა დო თიში გოხოლუა დორთილი რე 9 რაიონო, ართამ ფართობით 1286 კმ².
პოდლასიშ სავოევოდე
პოდლასიშ სავოევოდე (Województwo Podlaskie) — სავოევოდე პოლონეთიშ ოორუე-ბჟაეიოლშე, ისტორიული პრუსიაშ რეგიონიშ ბჟადალშე. სავოევოდეშ ადმინისტრაციული ცენტრი რე ნოღა ბელოსტოკი.
უმბერტო ეკო
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:იტალიარეფი კატეგორია:იტალიარი ჭარუეფი კატეგორია:დუნაბადი 1932 კატეგორია:ნაღურა 2016
კამბოჯაშ ნოღეფიშ ერკებული
კამბოჯაშ ნოღეფი — კამბოჯაშ დოხორელი პუნქტეფიშ ერკებული. ინტერნეტ-ვებ-ხასჷლაშ World Gazeteer მუნაჩემეფით, კამბოჯას 25 ნოღა რე 5000 მახორუშე უმოსით.
კამბოჯაშ საართო რუკა
რუკაშ ლეგენდა:
720-იანეფი
მოლინეფი
კატეგორია:
710-იანეფი
მოლინეფი
კატეგორია:
690-იანეფი
690-იანი (ამშოშ ოთხონეჩდოვითიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 690-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 690 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 699 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
ინფორმატიკა
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ინფორმატიკა
580-იანეფი
580-იანი (ხუთოშ ოთხონეჩიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 580-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 580 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 589 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
რუმინეთიშ წყარმალუეფიშ ერკებული
თუდო მოჩამილი რე რუმინეთიშ უდიდაში წყარმალუეფიშ ერკებული:
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:რუმინეთიშ გეოგრაფია
მავრიკიშ ადმინისტრაციული დორთუალა
thumb|right|225px|მავრიკიშ ადმინისტრაციული დორთუალა მავრიკიშ რესპუბლიკა 9 ადმინისტრაციულ ოლქო დო მავრიკიშ გალენური კოკეფო ირთუ, ნამუთ იკათუანს სუმი დოჸუნელი ტერიტორიას დო ხოლო ჟირი, ნამუთ ურცხოური სუვერენიტეტიშ გიმერე, ნამუსჷთ მავრიკი ოდაუნ.
510-იანეფი
510-იანი (ხუთოშ ვითიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 510-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 510 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 519 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
ლას პალმასი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ევროპაშ ნოღეფი კატეგორია:ესპანეთიშ ნოღეფი კატეგორია:ესპანეთიშ პროვინციეფიშ ნანანოღეფი
460-იანეფი
460-იანი (ოთხოშ სუმონეჩიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 460-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 460 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 469 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
კარლ გუსტავ იუნგი
კარლ გუსტავ იუნგი (გერმ. Carl Gustav Jung; დ. 26 კვირკვე, 1875, კესვილი, თურგაუშ კანტონი, შვეიცარია — ღ. 6 მანგი, 1961, კესვილი, თურგაუშ კანტონი, შვეიცარია) — შვეიცარიალი ფსიქიატრი დო ფსიქოანალიტიკოსი. იუნგიშ მენცარული რკვიებეფი ორხველუდჷ ფსიქიატრიაშ, ანთროპოლოგიაშ, არქეოლოგიაშ, ლიტერატურაშ, ფილოსოფიაშ, ფსიქოლოგიაშ დო რელიგიაშ დარგეფს. იუნგი გურაფულენდჷ ბაზელიშ უნივერსიტეტის. გურაფაშ თებაშ უკულ მუშენდჷ ციურიხიშ უნივერსიტეტიშ ფსიქიატრიულ ჰოსპიტალს, ოიგენ ბლოილერიშ ხემანჯღვერობათ. ჸათე პერიოდის კარლ იუნგიქ გეჩინებაფუ ფსიქოანალიზიშ დუმარსხუაფალი ზიგმუნდ ფროიდი. ფროიდის ოკოდ მუშ ფსიქოანალიზიშ თეორია იუნგიქ გაგინძორუკო დო ფროიდიშ ინიციატივათ იუნგიქ გიშაგორილქ იჸუ საირქიანო ფსიქოანალიტიკური ასოციაციაშ პრეზიდენტო. მარა უკულიან პერიოდეფს იუნგიშ რკვიებეფქ დო აზრეფქ ფროიდიშ მენცარულ დოქტრინას ვემიაჸუნ. კარლ გუსტავ იუნგიქ დარსხუ ანალიტიკური ფსიქოლოგიაშ სისტემა, ნამუთ ფროიდიშ ფსიქოანალიზიშე ზოხორინელი სისტემა რდჷ. იუნგიშ ანალიტიკური ფსიქოლოგიაშ ცენტრალური კონცეფცია ინდივიდუალიზმი რე. იუნგიქ მიშეღჷ შხვადოშხვა ფსიქოლოგიური ტერმინეფი: სინქრონულობა, არქეტიპული ფენომენი, ფსიქოლოგიური კომპლექსი, ინტროვერსია — ექსტრავერსია დო შხვეფი. კარლ გუსტავ იუნგი რდჷ მედიცინაშ ომაფე ჯარალუაშ მაკათური. კარლ გუსტავ იუნგი რდჷ ჰარვარდიშ უნივერსიტეტიშ, ოქსფორდიშ უნივერსიტეტიშ, ჟენევაშ უნივერსიტეტიშ, კლარკიშ უნივერსიტეტიშ დო შხვა ომენცარე ინსტიტუტეფიშ საპატიო დოქტორი.
მართლმადიდებლობა
მართლმადიდებლობა — (ჯვ. ბერძ. ορθός, „მართალი, სწორხაზოვანი“ δόξα „დუდიშ დიხაშა დოჩანაფა“ δοκείν „რწუმა“, ჯოხო ქირსიანობაშ თი მიმალობას, ნამუთ ჩუანს ქირსიანულ პრაქტიკას დო მონძღვრებას, მუჭოთ თიქ გჷმიქიმინჷ მაწვალებელეფწკჷმა ნირზის შკვით მოსოფელიშ შაყარუას (325-787), სოდე მიღეს ქირსიანობაშ თარი დოგმატეფი.
სანტა-კრუს-დე-ტენერიფე
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ევროპაშ ნოღეფი კატეგორია:ესპანეთიშ ნოღეფი კატეგორია:კანარიშ კოკეფიშ ნოღეფი კატეგორია:სანტა-კრუს-დე-ტენერიფეშ მუნიციპალიტეტეფი კატეგორია:ესპანეთიშ პროვინციეფიშ ნანანოღეფი
400-იანეფი
400-იანი (ოთხოშიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 400-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 400 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 409 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
390-იანეფი
390-იანი (სუმოშ ოთხონეჩდოვითიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 390-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 390 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 399 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
ტეიდე
ტეიდე არსხუაფუ ვულკან პიკო-ვიეხოშ (3103 მ) კონუსის, სოდე იდვალუაფჷ კაბეტი კალდერა ლა-კანიადასი. დოხოლაფირო 150 ვთშ. წანაშ კინოხ გიჭყჷ უძლიერესი აფეთქებური ეშაგორგოთი, ნამუსჷთ ზუღაშ დონეშე დოხოლაფირი 2000 მეტრის მაჸუნჷ შხუ კალდერაშ გოჭყაფაქ. თეხანიშო ტეიდე მიკორულაფირ ვულკანო მირჩქინუაფჷ, ეკონია ეშაგორგოთიქ დეფიქსირჷ 1909 წანას. ელაზჷმაფათ მორჩილი ზჷმაძ ეშაგორგოთი რდჷ 1704 დო 1705 წწ. 1706 წანაშ ეშაგორგოთიქ მოჯალაგჷ ნოღა დო ნიშორენი გარაჩიკო დო თაშნეშე მუსხირენ მორჩილი ოფუტე.
საბერძნეთიშ ნომეფი
კრეტა
15. ირაკლიონი (ნომი)
პელოპონესი
38. მესინია
თესალია
41. კარდიცა (ნომი)
ჰარვარდიშ უნივერსიტეტი
ჰარვარდიშ უნივერსიტეტი (ინგლ. Harvard University) რე კერძო, აივი ლიგაშ მაკათური უნივერსიტეტი მასაჩუსეტსიშ ნოღა კემბრიჯის. ჰარვარდიშ უნივერსიტეტიქ დირსხუ მუჭოთ ჰარვარდიშ კოლეჯიქ 1636 წანას. უნივერსიტეტი ინგლისარი მინისტრიშ ჯონ ჰარვარდიშ ჯოხონობაშ რე. ჰარვარდიშ უნივერსიტეტი რე ამერიკაშ უჯვეშაში და არძაშე უმოსო პრესტიჟული უნივერსიტეტი. ჰარვარდიშ უნივერსიტეტი რე ამერიკაშ უნივერსიტეტეფიშ ასოციაციაშ დუმარსხუაფალი-მაკათური. უნივერსიტეტი იკათუანს 10 აკადემიურ ფაკულტეტის დო რედკლიფიშ ინსტიტუტის. ჰარვარდის უღუ 3 კემპუსი. უნივერსიტეტიშ ბიბლიოთეკა წინგეფიშ მუდანობათ რე მოსოფელიშ უდიდაში ბიბლიოთეკა. ბიბლიოთეკა იკათუანს 79 ფილიალს დო 20.4 მილიონ წინგის. ჰარვარდიშ უნივერსიტეტიშ კურსნათებუეფი დო უნივერსიტეტიწკჷმა აფილირებულეფი რდეს: ნობელიშ პრემიაშ 161 ლაურეატი, ფილდსიშ მენდალიშ 18 ლაურეატი, ამერიკაშ 8 პრეზიდენტი, 188 მილიარდერი, ტიურინგიშ პრემიაშ 14 ლაურეატი, ოსკარიშ ჯილდოეფიშ 10 გომორძგვილი, პულიცერიშ პრემიაშ 48 ლაურეატი, ოლიმპიადეფიშ 110 მენდალისტი (48 ორქოშ მენდალისტი), ამერიკაშ კონგრესიშ დო სენატიშ მაკათურეფი, შხვადოშხვა სახენწჷფოეფიშ ლიდერეფი, გიშარჩქინელი მენცარეფი, პოლიტიკოსეფი, ბიზნესმენეფი დო შხვეფი.
300-იანეფი
სქოლიო
კატეგორია:
320-იანეფი
320-იანი (სუმოშ ეჩიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 320-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 320 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 329 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
წყარი
მინი|300პქ|წყარი წყარი — წყარბადიშ ოქსიდი (H<SUB>2</SUB>O), უშურე, უგემური დო უფერო ქვანთი (ფსქელ ფალეფს ვარა აპარატურათ დაკვირაბორც ცაშფერიე), ბიოსფეროს არძაშე უმოსი გოფაჩილი ქიმიური ნაკათა. უციო რე არძო ჩინებული შურდგჷმილი ორგანიზმიშ რინაშო. დიხაუჩას წყარიშ ოეგებიე მუდანობა რე 1400 მილიარდი მ³. აფხვადუნა მოსოფელიშ ოკიანეს (96%), თეშ გალე დიხაშთუდონი წყარეფიშ, ჯიშთეფიშ, ტობეფიშ, ნიადაგიშ სილამიეშ დო წყარმალუეფიშ სახეთ, თაშნეშე ატმოსფეროშ დო მუჭოთ ჭვემაშ წყარი. ორთაშობურ პიჯალეფს წყარს შხვადოშხვა მუდანობათ ირო გონწყუმილიე ჯიმუეფი, აირეფი დო ორგანული ნიფთუანობეფი.
ქერმანი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:აზიაშ ნოღეფი კატეგორია:ირანიშ ნოღეფი კატეგორია:ქერმანიშ ნოღეფი
აჰვაზი
აჰვაზი ( — Ahvâz, الأحواز — al-Aḥwāz) — ნოღა ირანიშ ბჟადალშე, ხუზისტანიშ პროვინციაშ ადმინისტრაციული ცენტრი. იდვალუაფჷ წყარმალუ ქარუნიშ წყარპიჯეფს. მახორობა — 1,350,000 ადამიერი. მეტალურგიური ხერეჭუაშ შანულამი ცენტრი.
სარფი
ისტორია
1921 წანას, ყარსიშ ხეკულუაშ ოსხირშა ოფუტე სარფიქ ჟირო გირთჷ. საქორთუოშ სსრ-შ დო თურქეთიშ ხურგიშ გჷმართალო დედგინჷ ოფუტე სარფის მალი მორჩილი წყარმალუ ტობაშიქ. თურქეთიშ სახენწჷფოშ აკოდგინალუაშა მიშმალი ოფუტესჷთ სარფი ჯოხო. სარფიშ მახორობაშ უმენტაშობა ლაზეფი რე.
150-იანეფი
150-იანი (ოშ ჟარნეჩდოვითიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 150-იანეფი — II ოშწანურაშ რანწკო 6-ა ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 150 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 159 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
სქოლიო
კატეგორია:
130-იანეფი
130-იანი (ოშ ეჩდოვითიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 130-იანეფი — II ოშწანურაშ რანწკო 4-ა ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 130 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 139 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
160-იანეფი
160-იანი (ოშ სუმონეჩიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 160-იანეფი — II ოშწანურაშ რანწკო 7-ა ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 160 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 169 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
ობჟათე სუდანიშ ნოღეფიშ ერკებული
thumb|right|400px|ობჟათე სუდანის ნოღეფი ობჟათე სუდანიშ ნოღეფი — ობჟათე სუდანიშ შხუ დოხორინელი პუნქტეფიშ ერკებული. გიმე მოჩამილი ნოღეფიშ ერკებულს მახორობაშ მუდანობა 2010 წანაშ მუნაჩემეფით რე.
90-იანეფი
სქოლიო
კატეგორია:
100-იანეფი
100-იანი (ოშიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 100-იანეფი — II ოშწანურაშ რანწკო 1-ლი ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 100 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 109 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
სენეგალიშ ნოღეფიშ ერკებული
სენეგალიშ ნოღეფიშ ერკებული
thumb|right|300px|სენეგალიშ რუკა
სარაევო
1984 წანას, სარაევო მენძელენდჷ ზოთონჯიშ ოლიმპიურ ლაჸაფეფს.
20-იანეფი
მოლინეფი
კატეგორია:
0-იანეფი
აზია
კატეგორია:
სიერა-ლეონეშ ნოღეფიშ ერკებული
სიერა-ლეონეშ ნოღეფი
thumb|right|300px|სიერა-ლეონეშ რუკა
ჯვ. წ. 10-იანეფი
მოლინეფი
კატეგორია:
ტირანა
ასე თიში ძეგლი ტირანაშ თარი მოედანს გედგჷ, თიშ ჯოხო უღჷ ართ-ართი ცენტრალური შოშესჷთ. ტირანას ნანანოღაშ სტატუსი 1920 წანაშ 8 ფურთუთაშე უღჷ.
ჯვ. წ. 70-იანეფი
— ჯვ. წ. I ოშწანურაშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ ჯვ. წ. 79 წანას დო გეთჷ ჯვ. წ. 70 წანას.
ჯვ. წ. 90-იანეფი
მოლინეფი
კატეგორია:
ჯვ. წ. 80-იანეფი
მოლინეფი
კატეგორია:
ჯვ. წ. 110-იანეფი
— ჯვ. წ. II ოშწანურაშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ ჯვ. წ. 119 წანას დო გეთჷ ჯვ. წ. 110 წანას.
ჯვ. წ. 140-იანეფი
მოლინეფი
კატეგორია:
ჯვ. წ. 160-იანეფი
— ჯვ. წ. II ოშწანურაშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ ჯვ. წ. 169 წანას დო გეთჷ ჯვ. წ. 160 წანას.
ჯვ. წ. 150-იანეფი
— ჯვ. წ. II ოშწანურაშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ ჯვ. წ. 159 წანას დო გეთჷ ჯვ. წ. 150 წანას.
ჯვ. წ. 170-იანეფი
მოლინეფი
კატეგორია:
ჯვ. წ. 240-იანეფი
მოლინეფი
კატეგორია:
ვლორა
ვლორა (Vlora) — ონიშოლი ნოღა დო მუნიციპალიტეტი ობჟათე ალბანეთის. წჷმარინუანს ალბანეთიშ სიდიდათ მაჟირა ონიშოლი ნოღას, თეჸურე თინა ხვალე დურესის აკმასქიდუ. 1912 წანაშ 28 გერგობათუთას, ზუსტას ვლორას გჷმიცხადჷ ალბანეთიშ ზოხორინალაშ დეკლარაციაქ. კუნტა ბორჯიშ გოძვენას ალბანეთიშ ნანანოღა რდჷ.
ნოღაქ დირსხჷ ჯვ. წ. VI ოშწანურას, მუჭოთ ჯვეში ბერძენული კოლონია აულონი დო დახე 26 ოშწანურაშ გოძვენას უმეჭყვიდერო დოხორელი რე. ონიშოლით დო უნივერსიტეტიშამო ვლორა ობჟათე-ბჟადალი ალბანეთიშ შანულამი ეკონომიკური დო კულტურული ნოღა რე.
თეხანური მუნიციპალიტეტიქ გიჭყჷ 2015 წანას, აბანობური დუდმართუალაშ რეფორმაშ შედეგო 5 ჸოფილი მუნიციპალიტეტიშ გოართოიანაფათ. მუნიციპალიტეტიშ ადმინისტრაციული ცენტრი რე ნოღა ვლორა. 2011 წანაშ ეჭარუაშ მეჯინათ, ნოღაშ მახორობა 79,513 ადამიერს აკმადგინანს ახალი მუნიციპალიტეტი იფაჩუ ნოვოსელეწკჷმა მალი წყარმალუ ვიოსაშ დელტაშე ლოგარაშ ჸალაიბონშახ, იკათუანს ნოღა ორიკუმსჷთ.
კინგსტონი (ნორფოლკი)
კინგსტონი (ნორფ. Daun a'Taun ; Kingston) — ავსტრალიაშ რჩქალოკიანური გალენური ტერიტორია ნორფოლკიშ კოკიშ ადმინისტრაციული ცენტრი.
პერთი
პერთი (Perth) — ნოღა ავსტრალიაშ ობჟათე-ბჟადალშე, ინდოეთიშ ოკიანეშ წყარპიჯის, ბჟადალი ავსტრალიაშ შტატიშ ადმინისტრაციული ცენტრი დო უშხუაში ნოღა. მახორობაშ მუდანობა 2,125,114 (2020). პერთი — მახორობაშ მეჯინათ ავსტრალიას მაანთხა ნოღა რე სიდნეიშ, მელბურნიშ დო ბრიზბენიშ უკული.პერთიშ ოხორანს ბჟადალი ავსტრალიაშ შტატიშ მახორობაშ დოხოლაფირო 75%.
მოუსონი (ანტარქტიკული დგჷმილი)
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ავსტრალიაშ ანტარქტიდული ტერიტორია კატეგორია:ანტარქტიდაშ დგჷმილეფი
ვესტ-აილენდი (ქოქოსიშ კოკეფი)
გეოგრაფიული მუნაჩემეფი
ვესტ-აილენდი იდვალუაფჷ კჷნე თე ჯოხოშ კოკის, მახორობა უმოსო კოკიშ ცენტრის ოხორანს. თაქ რე ოსქილადე, მუსხირენ ოსუმარე დო კაფე. კოკიშ ოორუე დო ობჟათე ნორთი ედომუშამო უკებჷ პალმაშ პლანტაციეფს. კოკიშ ოორუეშე რე ნიშმიორინუ, ოჭვაშეშ ოჩუალარი ცისტერნეფი, პლაჟი დო იზოლირაფილი დგჷმილი. აეროპორტიშ გოხოლუას, ნამუქჷთ აკიგჷ მაჟირა მოსოფელიშ ლჷმაშ ბორჯის, რე მეტეოროლოგიური დგჷმილი. კოკიშ ობჟათე-ბჟაეიოლშე იდვალუაფჷ ერუანული პარკი პულუ, ნამუქჷთ დირსხჷ 1995 წანას.
ნოღაშე ავსტრალიაშა მეძჷ 2100 კმ.
ჯვ. წ. 197
ნაღურა
კატეგორია:
ჯვ. წ. 198
— წანეფიშ მუდანობა ქირსეშ ბადებაშახ.
ჯვ. წ. 193
ნაღურა
კატეგორია:
ჯვ. წ. 190
— წანეფიშ მუდანობა ქირსეშ ბადებაშახ.
ჯვ. წ. 191
— წანეფიშ მუდანობა ქირსეშ ბადებაშახ.
აგროქიმია
ქოძირით თაშნეშე
კატეგორია:აგროქიმია
ჯოჰორიშ საროტი
მინი|280პქ|ჯოჰორიშ საროტის გინმურს ოზუღე [[სახენწჷფო ხურგი|ხურგი სინგაპურიშ დო მალაიზიაშ შქას]]
ჯოჰორიშ საროტი — საროტი ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიას, ნამუთ სინგაპურიშ კოკის გიშმართჷნს სახენწჷფო სინგაპურს (ობჟათეშე) მალაიზიაშ შტატი ჯოჰორშე (ოორუეშე).
ხასაბი
ნოღაშე 2 კილომეტრის იდვალუაფჷ ონიშოლი ხასაბი, ნამუსჷთ შეულებჷ შხუ ოკრუიზე ნიშეფი.
უროლოგია
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:უროლოგია
მაიკლ ჰეიდელბერგერი
მაიკლ ჰეიდელბერგერი (ინგლ. Michael Heidelberger; დ. 29 პირელი, 1888, ნიუ-იორკი, ააშ — ღ. 25 მანგი, 1991, ნიუ-იორკი, ააშ) — ამერიკალი იმუნოლოგი. ჰეიდელბერგერიქ დო ოსვალდ ევერიქ მენცარული რკვიებეფით, ოძირეს ნამდა პნევმოკოკეფიშ პოლისაქარიდეფი რენა ანტიგენეფი. ჸათე რკვიებას უკულ გიარსხუ თიშ ნტკიცებაქ ნამდა ანტირსხულეფი რენა ცილეფი.
ბიოგრაფია
მაიკლ ჰეიდელბერგერიქ დებადჷ 1888 წანაშ 29 პირელს, ნიუ-იორკის, ურიეფიშ ფანიას. გურაფულენდჷ კოლუმბიაშ უნივერსიტეტის, სოდეთ თხილუ ოდოქტორე დისერტაცია ორგანულ ქიმიას, 1911 წანას. გურაფაშ თებაშ უკულ ჰეიდელბერგერიქ ციურიხიშა მიდართჷ დო მუშენდჷ რიჩარდ ვილშტეტერიწკჷმა, ციურიხიშ ფედერალური ტექნოლოგიეფიშ ინსტიტუტიშ ლაბორატორიას. ამერიკაშა დორთინაშ უკულ მუშობა ქიდიჭყჷ როკფელერიშ უნივერსიტეტის, სოდეთ 1927 წანაშა იმუშუ. 1927 წანას ჰეიდელბერგერიქ ომუშებუშა გეგნორთჷ მაუნთ-სინაიშ ჰოსპიტალიშა, ქიმიური ლაბორატორიაშ დირექტორო. ართ წანაშ უკულ გეგნორთჷ კოლუმბიაშ უნივერსიტეტიშ ექიმეფიშ დო ქირურგეფიშ კოლეჯიშა. კოლუმბიაშ უნივერსიტეტის ჰეიდელბერგერიქ იმუშუ 1954 წანაშა. ართ პერიოდის ჰეიდელბერგერიქ იმუშუ რატგერსიშ უნივერსიტეტის დო ნიუ-იორკიშ უნივერსიტეტიშ მედიცინაშ სკოლას ხოლო. ჰეიდელბერგერი რდჷ შხვადოშხვა პრემიეფიშ დო ჯილდოეფიშ ლაურეატი. ჟირშა მიპალუ ალბერტ ლასკერიშ პრემია (1953, 1978). 1977 წანას კოლუმბიაშ უნივერსიტეტიქ ჰეიდელბერგერის გინოჩჷ ლუიზა გროს ჰორვიციშ პრემია. 1967 წანას ამერიკაშ პრეზიდენტიქ ლინდონ ჯონსონქ ჰეიდელბერგერის გინოჩჷ პრესტიჟული ჯილდო მენცარობაშ ერუანული მენდალი. მაიკლ ჰეიდელბერგერი რდჷ ამერიკაშ მენცარობეფიშ ერუანული აკადემიაშ დო ლონდონიშ ომაფე ჯარალუაშ მაკათური. ჰეიდელბერგერი რდჷ ამერიკაშ იმუნოლოგეფიშ ასოციაციაშ პრეზიდენტი ჟირშა, 1947 დო 1949 წანეფს. მაიკლ ჰეიდელბერგერი რდჷ 15 ომენცარე ინსტიტუტიშ დო უნივერსიტეტიშ საპატიო დოქტორი. ღურუ 1991 წანაშ 25 მანგის, 103 წანერქ, ნიუ-იორკის.
ჯვ. წ. 179
ნაღურა
კატეგორია:
ჯვ. წ. 167
ნაღურა
კატეგორია:
ჯვ. წ. 169
— წანეფიშ მუდანობა ქირსეშ ბადებაშახ.
ჯვ. წ. 163
— წანეფიშ მუდანობა ქირსეშ ბადებაშახ.
ჯვ. წ. 162
ნაღურა
კატეგორია:
ჯვ. წ. 150
ნაღურა
კატეგორია:
ჯვ. წ. 156
ნაღურა
კატეგორია:
ჯვ. წ. 143
— წანეფიშ მუდანობა ქირსეშ ბადებაშახ.
ჯვ. წ. 142
ნაღურა
კატეგორია:
ჯვ. წ. 134
— წანეფიშ მუდანობა ქირსეშ ბადებაშახ.
ჯვ. წ. 122
ნაღურა
კატეგორია:
ჯვ. წ. 118
— წანეფიშ მუდანობა ქირსეშ ბადებაშახ.
ჯვ. წ. 119
— წანეფიშ მუდანობა ქირსეშ ბადებაშახ.
ნაღურა
კატეგორია:
ჯვ. წ. 108
ნაღურა
კატეგორია:
ჯვ. წ. 114
— წანეფიშ მუდანობა ქირსეშ ბადებაშახ.
ჯვ. წ. 109
ნაღურა
კატეგორია:
ჯვ. წ. 125
— წანეფიშ მუდანობა ქირსეშ ბადებაშახ.
ნაღურა
კატეგორია:
ჯვ. წ. 103
— წანეფიშ მუდანობა ქირსეშ ბადებაშახ.
ჯვ. წ. 99
— წანეფიშ მუდანობა ქირსეშ ბადებაშახ.
ჯვ. წ. 124
— წანეფიშ მუდანობა ქირსეშ ბადებაშახ.
უილიამ ჰაგინსი
უილიამ ჰაგინსი (ინგლ. William Huggins; დ. 7 ფურთუთა, 1824, ლონდონი, ინგლისი — ღ. 12 მესი, 1910, ლონდონი, ინგლისი) — ინგლისარი ასტრონომი, ნამუთ მუში ოსური მარგარეტიწკჷმა ართო მოღალენდჷ ასტრონომიული სპექტროსკოპიაშ დარგის. ჰაგინსიქ მუშ ჸუდეს ეიოგჷ კერძო ობსერვატორია. ტელესკოპეფიშ გიმორინაფათ ჰაგინსიქ, მუშ ოსურიწკჷმა ართო გიმირკვიუ შხვადოშხვა კოსმოსური ობიექტეფიშ სპექტრალური ემისიაშ ღოზეფი, აბზორფციაშ ღოზეფი. ჰაგინსი რდჷ ართ-ართი მაართა ასტრონომი, ნამუქჷთ სპექტროსკოპიშ გიმორინაფათ აკეთჷ ნირსეულეფიშ დო გალაქტიკეფიშ დიფერენციაცია. ნირსეულეფი აირეფს მოგენდეს დო გალაქტიკეფი უმოსო მურიცხეფს. ჰაგინსი 1865 წანაშე რდჷ ლონდონიშ ომაფე ჯარალუაშ მაკათური დო 1900-1905 წანეფს რდჷ თიში პრეზიდენტი. 1876-1878 წანეფს მუშენდჷ ასტრონომიაშ ომაფე ჯარალუაშ პრეზიდენტო. ჰაგინსიშ ჯოხონობაშ რე ართ-ართი კრატერი თუთას დო ართი ასტეროიდი.
ჯვ. წ. 89
ნაღურა
კატეგორია:
ჯვ. წ. 86
— წანეფიშ მუდანობა ქირსეშ ბადებაშახ.
ჯვ. წ. 82
ნაღურა
კატეგორია:
ჯვ. წ. 75
— წანეფიშ მუდანობა ქირსეშ ბადებაშახ.
ნაღურა
კატეგორია:
ჯვ. წ. 74
ნაღურა
კატეგორია:
ჯვ. წ. 68
— წანეფიშ მუდანობა ქირსეშ ბადებაშახ.
ნოღა-სახენწჷფო
თეხანური მოსოფელი
ასეშო მუსხირენი კაკალია ნოღა-სახენწჷფო არსებენს, ნამუეფს შქას უმენტაშობას რსული ზოხორინალა ვაუღჷ.
სინგაპური
სახენწჷფო, ნამუთ ობჟათე-ბჟაეიოლი აზიაშ წყარპიჯის იდვალუაფუ, ნამუთ მალაკაშ ჩქონიშ ობჟათეშე გიშართილი რე ინწრო ჯოხორიშ საროტით. უხურგანს ჯოხორიშ ოსულთანეს, ნამუთ მალაიზიაშ აკოდგინალუაშა მიშმურს, დო კოკი რიუას, ნამუთ ინდონეზიაშ აკოდგინალუს რე.
ჰონგ-კონგი
სპეციალური ადმინისტრაციული რაიონი ჩინეთიშ ოკათე რესპუბლიკას, მოსოფელიშ დო აზიაშ ართ-ართი მაჸვენჯი ფინანსური ცენტრი. იდვალუაფუ ლოულუნიშ ჩქონს, ბჟადალშე, ობჟათეშე დო ბჟაეიოლშე ომძღჷ ობჟათე ჩინეთიშ ზუღა, თაშნეშე 260-შახ კოკეფს, ნამუშე არძაშე უდიდაში რე ჰონგ-კონგი (ტერიტორიაშ უჟინაში ხეშუულებაშ ორგანოეფიშ დო ფინანსური ცენტრიშ ორენი), ლანტაუ დო ლამა.
ჯვ. წ. 57
— წანეფიშ მუდანობა ქირსეშ ბადებაშახ.
ჯვ. წ. 56
— წანეფიშ მუდანობა ქირსეშ ბადებაშახ.
ჯვ. წ. 58
ნაღურა
კატეგორია:
ჯვ. წ. 207
— ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 207 წანა
ჯვ. წ. 206
— ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 206 წანა
ჯვ. წ. 219
— ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 219 წანა
რნბ მოსოფელიშ ჰიპოთეზა
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ბიოლოგიური ჰიპოთეზეფი კატეგორია:რნბ
ჯვ. წ. 243
— ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 243 წანა.
ჯვ. წ. 242
— ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 242 წანა.
ნაღურა
კატეგორია:
ჯვ. წ. 244
ნაღურა
კატეგორია:
ჯვ. წ. 250
— ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 250 წანა.
ჯვ. წ. 258
ნაღურა
კატეგორია:
ჯვ. წ. 262
ნაღურა
კატეგორია:
ჯვ. წ. 279
— ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 279 წანა.
ჯვ. წ. 269
— ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 269 წანა.
ჯვ. წ. 290
— ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 290 წანა.
ჯვ. წ. 299
— ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 299 წანა.
ნაღურა
კატეგორია:
ჯვ. წ. 302
ნაღურა
კატეგორია:
ჯვ. წ. 320
— ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 320 წანა.
ჯვ. წ. 321
ნაღურა
კატეგორია:
46
კატეგორია:
ჯვ. წ. 317
ნაღურა
კატეგორია:
65
კატეგორია:
2005
მამართალეფი
კავკაცია
ბჟაეიოლი ევროპა
82
კატეგორია:
2006
მამართალეფი
შხვა ქიანეფი
გები
გები (ეგვ. Geb — დიხა) — დიხაუჩაშ ღორონთი ეგვიპტურ მითოლოგიას. ბერძენი ოსურღორონთიშ, გეაშ ანალოგი, ნუტიშ ("ცაშ") ქომონჯი, ნამუშ ყურყუმშე ეშმულა ბჟა დო მურიცხეფი, დო უკული კინ თის დჷთმართჷნა ბჟადალს. გებიშ ოჭიშის გედგჷ "გოსოფური ღორონთი" (მაგიური პაპირუსი ჰარისი) შუ დო ხელეფით ჭოფუნს კურკუ ცას "ღორონთეფიშ მაფეფიშ პანთეონს რე, გაჭყაფუს არზენს ფარაონეფიშ მაფუალას ("გებიშ მონძეეფს").
93
კატეგორია:
96
კატეგორია:
101
კატეგორია:
105
კატეგორია:
შარლ ბუაიე
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ოსკარიშ პრემიაშ ლაურეატეფი კატეგორია:დუდჸვილირი არტისტეფი
116
კატეგორია:
დიმიტრი შოსტაკოვიჩი
შოსტაკოვიჩი გურაფულენდჷ პეტროგრადიშ კონსერვატორიას. მუჭოთ კომპოზიტორქ, პოპულარობა 1920-იანი წანეფიშე მიპალუ. თიში მუსიკალური ნაწარმებეფი იკათუანს 15 სიმფონიას, 6 კონცერტის, 2 სონატას, 24 პრელუდიას, 24 პრელუდიას დო ფუგას, 3 ოპერას, 3 ბალეტის დო შხვა. შოსტაკოვიჩი რდჷ შხვადოშხვა პრემიეფიშ დო ჯილდოეფიშ ლაურეატი.
ვაშინგტონიშ უნივერსიტეტი
ვაშინგტონიშ უნივერსიტეტი რე აფილირებული ტექნოლოგიური გიგანტეფიწკჷმა: Amazon, Boeing, Nintendo დო Microsoft. ვაშინგტონიშ უნივერსიტეტის კომპიუტერულ ლაბორატორიეფს მუშენდეს: პოლ ალენი დო ბილ გეიტსი.
სეთი
სქოლიო
კატეგორია:ეგვიპტური ღორონთეფი კატეგორია:ლჷმაშ ღორონთეფი
119
კატეგორია:
120
კატეგორია:
მიჩიგანიშ უნივერსიტეტი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ააშ-იშ უნივერსიტეტეფი კატეგორია:ამერიკული უნივერსიტეტეფი
ერიკ რობერტსი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი
ალექსანდრ კოგონია
რესურსეფი ინტერნეტის
| რუსეთიშ „პროფესიონალური ლიგა” კატეგორია:დუნაბადი 24 მარაშინათუთა კატეგორია:შურდგჷმილი მობურთეეფი კატეგორია:როსტოვიშ მობურთეეფი კატეგორია:რუსი მობურთეეფი კატეგორია:აფხაზი მობურთეეფი
129
კატეგორია:
პარსეკი
ტერმინი პარსეკი აკმოდირთუ ზიტყვეფიშე parallax დო second.
ნეფტიდა
კატეგორია:ეგვიპტური ოსურღორონთეფი კატეგორია:სერიშ ოსურღორონთეფი კატეგორია:ღურაშ ოსურღორონთეფი
141
კატეგორია:
ოქიანუ მუთაშე
ოქიანუ მუთაშე (წინგიშ რსული ინგლისური ჯოხოდვალა: A Universe from Nothing: Why There Is Something Rather than Nothing) — ამერიკალი ფიზიკოსიშ ლოურენს კრაუსიშ მენცარული წინგი, გიშაშქუმალირი 2012 წანას. ავტორიშ აზრით ოქიანუქ გიჭყჷ მუთაშე, მუთუნ-ვარშე დო მუმალს, თიქ კინ შილებე თე დგომარობას დართას, ჸეთი პროცესეფით, ნამუეფსჷთ მუთუნნერი გალენი ფაქტორეფი დო კონტროლი ვასაჭირჷ.
142
კატეგორია:
ჯესიკა ალბა
ჯესიკა ალბა (Jessica Alba დ. 28 პირელი, 1981) — ამერიკალი არტისტი დო მოდელი. ოარტისტე კარიერა დიჭყჷ 13 წანაშ ასაკის ფილმეფით „დინაფილი კარე“ (1994) დო „ალექს მაკიშ ფულირი ოქიანუ“ (1994). პოპულარობა მიპალუ ტელესერიალ „წკურუმუა ანგელოზის“ (2000-2002) რსულებური როლით. გიშაკერძაფილო ჩინებული როლეფი ილაჸაფჷ ფილმეფს: ჰანი (2003), „ცოდაშ ნოღა“ (2005), „ფანტასტიკური ოთხული“ (2005), „ფანტასტიკური ოთხული 2“ (2005).
ანდრომედაშ გალაქტიკა
ასტრონომეფიშ ვარაუდით მეშხურეშ შარა დო ანდრომედა ართიანს ქარაგუნა დოხოლაფირო 4-5 მილიარდი წანაშ უკული დო თინეფიშ აკოართაფათ იფორმირებუ ართი, ელიპტიკური გალაქტიკა.
144
კატეგორია:
146
კატეგორია:
ნარვა (წყარმალუ)
ნარვა (ესტ. Narva jõgi; რუს. Нарва) — წყარმალუ ესტონეთის დო რუსეთიშ ლენინგრადიშ ოლქის. წყარმალუ იჭყაფჷ პეიპუსიშ ტობას, ოფუტეეფიშ ვასკნარვაშ (ესტონეთი) დო სკიამიაშ (რუსეთი) გოხოლუას. წყარმალუ ნარვა გიშმურს ნოღეფს: ნარვას დო ივანგოროდის. ჸათე ნოღეფიშ ხოლოს, ნარვას იდვალუაფჷ კაშხალი, ნამუთ აფორმირენს ნარვაშ რეზერვუარს, ნამუშ სიგირძა 38 კმ. რე. ნარვა ინაკათუ ფინეთიშ ჸუჯის, ესტონეთიშ ნოღა ნარვა-იიესუუშ გოხოლუას. ნარვას ინაკათუ შხვადოშხვა ნადუეფი. უდიდაში ნადუ რე პლიუსა. წყარმალუ ნარვაშ სიგინძა 77 კმ. რე, ღანჩოშ ფართობი 56,225 კვ.კმ.
კუკი (მითოლოგია)
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:სერიშ ოსურღორონთეფი კატეგორია:ეგვიპტური ღორონთეფი
დენის ჩერიშევი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:რუსეთიშ მობურთეეფი კატეგორია:ესპანეთიშ მობურთეეფი კატეგორია:რუსეთიშ ერუანული ოკუჩხბურთე ნაკორობაშ მობურთეეფი
სოკარი (მითოლოგია)
სოკარი — ნოჸოფურობაშ ღორონთი დო ღურელეფიშ მაფორალი. სოკარიშ კულტიშ ცენტრი — მემფისი. სოკარიშ ეპითეტი — „რა-სეტაუშე“, ანუ ღურელეფიშ ომაფეშე.