cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ვალენსიაშ პროვინცია
ვალენსიაშ პროვინციას უხურგანს ალიკანტეშ, ალბასეტეშ, კუენკაშ, ტერუელაშ, კასტელონიშ პროვინციეფი დო სქირონაშქა ზუღა.
ქოძირით თაშნეშე
კატეგორია:ესპანეთიშ პროვინციეფი კატეგორია:ვალენსიაშ ავტონომიური გოართოიანაფაშ პროვინციეფი
ფილიპ ლენარდი
ფილიპ ედუარდ ანტონ ფონ ლენარდი (გერმ. Philipp Eduard Anton von Lenard; უნგრ. Lénárd Fülöp Eduárd Antal; დ. 7 მანგი, 1862, პრესბურგი, უნგრეთიშ ომაფე, ავსტრიაშ იმპერია (ასეიან ბრატისლავა, სლოვაკეთი) — ღ. 20 მესი, 1947, მესელჰაუზენი, გერმანია) — გერმანალი ფიზიკოსი. გიმირკვიუ კათოდური ჩხორიეფი დო თინეფიშ რჯებეფი. ჸათე რკვიებეფიშ გეშა მიპალუ ნობელიშ პრემია ფიზიკაშ დარგის 1905 წანას. ლენარდიშ შანულამ კონტრიბუციათ ითვალუ ფოტოეფექტიშ ექსპერიმენტული რეალიზაცია.
ფილიპ ლენარდი რდჷ ნაციონალისტი დო ანტისემი, თაშნეშე ნაცისტური იდეოლოგიაშ აქტიური პროპონენტი. 1920-იან წანეფიშე ადოლფ ჰიტლერს ალურდჷ დო მასუმა რაიხიშ ბორჯის რდჷ გერმანული ფიზიკაშ ჸარაფიშ ართ-ართი შანულამი წჷმმარინაფალი დო არქიტექტორი. ლენარდი ალბერტ აინშტაინიშ კონტრიბუციას მენცარობაშო, უძახუდჷ ურიეფიშ ფიზიკას.
.ls
რესურსეფი ინტერნეტის
ls
უმ-ელ-ქაივაინიშ საამირო
thumb|right|300px|[[ომანიშ დო არაბეფიშ გოართოიანაფილი საამიროეფიშ ექსკლავეფიв {{legend|#DA251D|border=solid 1px #000|ომანი}}{{legend|#EF9A48|border=solid 1px #000|აბუ-დაბი (აგს)}}{{legend|#F8C300|border=solid 1px #000|დუბაი (აგს)}}{{legend|#FFFFFF|border=solid 1px #000|შარჯა (აგს)}}{{legend|#007CC3|border=solid 1px #000|აჯმანი (აგს)}}{{legend|#00923F|border=solid 1px #000|უმ-ელ-ქაივაინი (აგს)}}{{legend|#1F1A17|border=solid 1px #000|რას-ელ-ხაიმა (აგს)}}{{legend|#901E78|border=solid 1px #000|ელ-ფუჯაირა (აგს)}}]] უმ-ელ-ქაივაინი (أمّ القيوين, ჭყანეფიშ წყუ) — საამირო არაბეფიშ გოართოიანაფილი საამიროეფიშ აკოდგინალუას.
ხოსე კარერასი
ხოსე კარერასიქ ბარსელონას დებადჷ, სცენაშა პირველაშე 11 წანაშ ხანს გიშართჷ, მანუელ და ფალიაშ „მოხელე პედროშ ბალაგანს“ დო უკული მიარე შხვა როლი არსულუ, 60-შე უმოსი, გიშმეშუ მოსოფელიშ მაჸვენჯი საოპერე დარბაზეფს დო მიარე დინოჭარუაშ აკოქიმინუას ოკათუდჷ. თაშნეშე მოსოფელი წჷმოძინა მიპალუ, მუჭოთ ართ-ართ სუმი ტენორიშე, ნამუეფს შქას თაშნეშე პლასიდო დომინგო დო ლუჩანო პავაროტი რდეს. თე აკოდგინალუათ სუმელა ბორჯიშე ბორჯშა გიშმეშჷ 1990 წანაშე. კარერასი თაშნეშე ჩინებული რე, მუჭთ ჩეჟმოქიმინჯე 1988 წანაშ გჷნაჭყაფუ ლეიკემიათ დალახებულეფიშ ფონდით.
იქს-ადამიერეფი: მაართა კლასი
ფილმის თარ როლეფს სრულენა ჯეიმზ მაკევოი (პროფესორი X) დო მაიკლ ფასბენდერი (მაგნეტო).
ოლე გუნარ სოლსკიაერი
სქოლიო
კატეგორია:დუნაბადი 1973 კატეგორია:ნორვეგიალი მობურთეეფი კატეგორია:დუნაბადი 26 ფურთუთა
აირი
აირი, იგივე გაზი (ფრანგ. gaz) — ფიზიკური რსხული, ნამუშ ზოხო ნორთეფი დაღარას რენა ართიანშა მერცხუაფილი, 20 °C ტემპერატურას დო 1 ბარ წნევას თუდო ეყარებუნა დუდიშულო, მეულა, დეკინანინ თელი ოფირზჩა, ნამუსით რენა მოხვალამირინ (მაგ., ჟანგბადი, წყარბადი, აზოტი, ქლორი, არგონი).
ანტიპოლო
ანტიპოლო (ოფიციალურო ნოღა ანტიპოლო; ტაგ: Lungsod ng Antipolo) — პირველი კლასიშ მაღალურბანიზაფული ნოღა ფილიპინეფს, რისალისშ პროვინციაშ ნანანოღა. 2020 წანაშ ფასებათ, ნოღას ოხორანს 887,399 ადამიერი. ანტიპოლო კალაბარსონიშ რეგიონიშ ნოღეფს შქას პირველი რე მახორობაშ მუდანობათ დო მა-8 აბანს რე ქიანაშ მასშტაბით.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ანტიპოლო კატეგორია:კალაბარსონიშ ნოღეფი კატეგორია:ფილიპინეფიშ ნოღეფი კატეგორია:ფილიპინეფიშ პროვინციული ნანანოღეფი
.nu
.nu — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) ნიუეშო.
.ir
რესურსეფი ინტერნეტის
ir
1138
კატეგორია:
იქს-ადამიერეფი: მუმალი ულირი ბორჯიშ დღალურეფი
მუმალი ულირი ბორჯიშ დღალურეფი რე 2006 წანაშ ფილმიშ იქს-ადამიერეფი: ეკონია ლჷმა დო 2011 წანაშ ფილმიშ იქს-ადამიერეფი: მაართა კლასი, ხოლო, მუჭოთ 2013 წანაშ კვინორიშ გაგინძორება. თიში ჯიჯიერი გინოღალეფი დიჭყჷ 2013 წანაშ პირელს, მონრეალს დო ითჷ თი წანაშ მარაშნათუთას. ფილმი გინოღალირი რე 3D ფორმატის დო გიშართჷ 2014 წანაშ 23 მესის.
ორგანიზმი
ფილოსოფური გაგებათ, ორგანიზმი რე თელი სქილედი, ნამუთ იკათუანს დუდიშული მატერიალური თელარაშ ფირჩა სფეროს, ნამუთ მუში სტრუქტურას ოინალჷ ირფელიშ ოწოხოლე ქიმიურ-ფიზიკურ კანონეფს. თეში მეტი, ორგანიზმი მუჭოთ ორგანიზმეფიშ მიარერიცხუანი ორგანოეფიშ თელობა წჷმარინუანსი გოხურგილი ორინუე ფორმას. ორგანიზმი მერცხუაფილი რე ორგანულ ოქიანუწკჷმა, ნამუთი მუშჸურე, თელი სქილედეფიშ - ორგანიზმეფიშ ართიანობა რე.
.it
.it — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) იტალიაშო.
საბორიო (მონწყილობა)
გალერეა
კატეგორია:მეტეოროლოგიური მონწყილობეფი კატეგორია:ორთვალი კატეგორია:ბორია
მიკროორგანიზმეფი
thumb|200px|მიკროორგანიზმი მიკროორგანიზმეფი, მიკობეფი (ბერძენ. μικρός) mikrós, „ჭიჭე“ დო (ὀργανισμός „ორგანიზმი“) — მიკროსკოპული ორგანიზმი, ნამუთ აკოდირთუ მუჭოთ ართი უჯრედი. მიკროორგანიზმეფი არსებენა ნერჩის, წყარს, ჰაერს, თელი ორგანიზმეფს დო თინეფიშ დინახალენ ორგანოეფს. მიკროორგანიზმეფიშ მაგურაფალი მენცარობა რე მიკრობიოლოგია. მიკრობეფშა მაართა დაკვირება დიჭყუ ჰოლანდიარი მენცარქ ანტონ ვან ლევენჰუკიქ, 1675 წანას, მუში დიზაინით ღოლამირი მიკროსკოპით.
.io
რესურსეფი ინტერნეტის
io
ჰენრი დრეიპერი
დრეიპერი გურაფულენდჷ ნიუ-იორკიშ უნივერსიტეტიშ მედიცინაშ სკოლას, ნამუთ გათუ 1857 წანას. გურაფაშ თებაშ უკული მუშენდჷ ექიმო ბელვიუშ ჰოსპიტალს. უკულიან პერიოდის რდჷ ნიუ-იორკიშ უნივერსიტეტიშ პროფესორი დო მედიცინაშ ფაკულტეტიშ დეკანი. 1862 წანაშ 31 მესიშე 8 გჷმათუთაშახ მონაწილენდჷ ამერიკაშ ომენოღალე ლჷმას, ოურდუმე ექიმო. 1867 წანას დრეიპერიქ ოსურო ქიმიჸუნჷ დინდარი არისტოკრატი მარი ანა პალმერი დო თიწკჷმა ართო დიჭყჷ ასტრონომიული რკვიებეფი. ჟირხოლო მოჸოროფე ასტრონომეფი რდეს.
ობსერვატორია, სოვრეშეთ დრეიპერის გინმუღუდჷ ფოტოეფი, იდვალუაფუდჷ ოფუტე ჰასტინგს-ონ-ჰადსონის (ნიუ-იორკიშ შტატი). ასე ჸეთი დგჷმილს ფუნქციონირენს ჰასტინგს-ონ-ჰადსონიშ ისტორიული ჯარალუა.
მუხვიშობურეფი
*
საამირო
თეხანურ მოსოფელს ვართფერი ბრელი საამირო რე — არხო ბჟაეიოლს საამიროეფი, კონფედერაციაშ აკოდგინალუაშა მიშმულა, ნამუეფსჷთ ჯოხონა არაბეფიშ გოართოიანაფილი საამიროეფი, თაშნეშე ზოხორინელი კატარიშ დო ქუვეითიშ სახენწჷფოეფი.
პრიმო ლევი
პრიმო ლევი რდჷ შხვადოშხვა იტალიური პრემიეფიშ დო ჯილდოეფიშ ლაურეატი. ღურუ 1987 წანაშ 11 პირელს.
ტაგიგი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ტაგიგი კატეგორია:ერუანული ნანანოღაშ რეგიონიშ ნოღეფი
ლარს ონსაგერი
ლარს ონსაგერიქ დებადჷ ოსლოს. გურაფულენდჷ ქიმიურ ინჟინერიას ნორვეგიაშ ტექნოლოგიაშ ინსტიტუტის, ნამუთ გათუ 1925 წანას. გურაფაშ თებაშ უკული მუშენდჷ პეტერ დებაიშ ასისტენტო ციურიხიშ ფედერალური ტექნოლოგიეფიშ ინსტიტუტის. ონსაგერიქ 1928 წანას ამერიკაშა მიდართჷ. ჸათაქ თიქ იმუშუ ჯონს ჰოპკინსიშ, ბრაუნიშ, იელიშ დო მაიამიშ უნივერსიტეტეფს.
ბრაუნიშ უნივერსიტეტის მუშობაშ ბორჯის ონსაგერი გურაფულენდჷ ტემპერატურული გრადიენტეფიშ დიფუზიას. ჸათე რკვიებეფს გიარსხუ ონსაგერიშ თეორემაქ. განტოლებეფი, ნამუეფით ჸათე რკვიებეფს ორხველუდჷ, ონსაგერიქ გჷმაბჟინუ 1929 წანას. ჸათე მენცარული კონტრიბუციაშ გეშა ონსაგერის გინოჩეს ნობელიშ პრემია ქიმიაშ დარგის 1968 წანას.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ნორვეგიალეფი კატეგორია:ამერიკალეფი კატეგორია:ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი კატეგორია:ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი ქიმიაშ დარგის
მოჰამედ იბნ რაშიდ ალ-მაკტუმი
კატეგორია:არაბეფიშ გოართოიანაფილი საამიროეფიშ პრემიერ მინისტრეფი კატეგორია:არაბეფიშ გოართოიანაფილი საამიროეფი მილიარდერეფი კატეგორია:დუბაიშ ამირეფი კატეგორია:ალ-მაკტუმი
კარიბიშ ზუღაშ კორსანტეფი: მოსოფელიშ დათებუ
ფილმი დორსხუაფილი რე უოლტ დისნეიშ ათე ჯოხოშ ატრაქციონეფშე. თიში რეჟისორი რე გორ ვერბინსკი, პროდიუსერი – ჯერი ბრუკჰაიმერი. ფილმის თარი როლეფს ლაჸაფენა არტისტეფი ჯონი დეპი, სტელან სკარშგორდი, ორლანდო ბლუმი, კირა ნაიტლი, კევინ მაკნელი, ჯონათან პრაისი დო შხვეფი. თიში მოსოფელიშ მიშნალქ სოდგარენ იჸუ 963.4 მილიონი ააშ დოლარქ, ბიუჯეტი რდჷ 300 მილიონი ააშ დოლარი. ფილმის ეჭარილი რე კაპიტან ჯეკ ბაღირიშ დუდსგინალეფი, მუჭო აწუდირთჷ დეივი ჯოუნსს.
მაკრონეფი
მაკრონეფი — ჯვეში ქორთული თური. ოხორანდჷ ობჟათე კოლხეთის. ანტიკური ბორჯიშ ავტორეფიშ სმებათ, ოხორანდეს ტრაპეზუნტიშ რაიონს დო თიში ბჟაეიოლით. მაგალთო, ქსენოფონტი თინეფს შეხვალამე ტრაპეზუნტიშ ობჟათე-ბჟაეიოლჸურე ჟირი დღაშ ოლუს. ათე რაიონს მაკრონეფიშ რინას ამინს არზენა აპოლონიოს როდოსელი, სტრაბონი, პლინიუსი, V უკუნიშ ანონიმი ჭარუ დო შხვეფი. კანკალე თინეფშე (მაგალთო, სტრაბონი) მიოჩქ, ნამდა მაკრონეფს ჯვეში ავტორეფი უძახუდეს თაქ მახორობუ სანეფს (თაშნეშე. ჭანეფს). ჯოხო „მაკრონს“ ასეიანი მარკვიებერეფი ორწყენა ბჟადალი-ქორთუეფიშ თურეფიშ მიოგურაფალი ასეიანი ტერმინს (მარგალ//მეგრელ) ოკათურ არგ (არკ) (<აგრ//აკრ) ჯინჯის, ნამუთ გოფორმებული რე ჭანურიშო მიოგურაფალი ონ სუფიქსით.
რიცხუეფიშ თეორია
რიცხუეფიშ თეორია — მათემატიკაშ დისციპლინა ნამუთ გურაფულენს რიცხუეფს დო თინეფიშ რჯებეფს. XX ოშწანურაშ დაჭყაფუშახ რიცხუეფიშ თეორიას "არითმეტიკა"-ს უძახჷდეს.
რიცხუეფიშ თეორიაშ რკვიებეფიშ თარი თემეფიე:
ხოლო (სულუ)
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:სულუშ მუნიციპალიტეტეფი კატეგორია:ფილიპინეფიშ პროვინციული ნანანოღეფი კატეგორია:ფილიპინეფიშ ნოღეფი
სილვიო პელიკო
ლიტერატურა
კატეგორია:იტალიარი ჭარუეფი კატეგორია:იტალიარი პოეტეფი კატეგორია:დუნაბადი 1789 კატეგორია:ნაღურა 1854
ხელუანური ინტელექტი
მინი|ხელუანური ინტელექტიშ ნერვული რშვილი რე ნოსქვეფიშ ურთართმერსხილი ბუნა, ნამუთ ადამიერიშ ტვინიშ [[ნეირონი|ნეირონეფიშ რშვილს მოგენს.]]
ხელუანური ინტელექტი (artificial intelligence, კუნტას AI) — კომპიუტერული მენცარობაშ დარგი, ნამუშ ღანკი რე ინტელექტუალურ კომპიუტერულ მანქანაშ/პროგრამაშ გოჭყაფას, ნამუსჷთ აღვენუ უნარი მიოჭირინუანს ადამიერიშ ინტელექტიშ სმებას. ინტელექტუალარაშ დონეშ გოთანჯუა უმოსო დოჸუნს თის, დო მუ ეშაჩინუაშ გინოჭკირუა რე ოხვილურინ. ხელუანური ინტელექტიშ გოჭყაფაშ თარიღო მირჩქინანა XIX ოაწანურას.
ალონზო ჩერჩი
ალონზო ჩერჩი (ინგლ. Alonzo Church; დ. 14 მანგი, 1903, ვაშინგტონი, ააშ — ღ. 11 მარაშინათუთა, 1995, ჰადსონი, ოჰაიო, ააშ) — ამერიკალი მათემატიკოსი, ინფორმატიკოსი, ლოგიკოსი დო ფილოსოფოსი, ნამუქჷთ მიშეღჷ დიდი თია მათემატიკური ლოგიკაშ გოვითარაფაშა დო თეორიული ინფორმატიკაშ დორსხუაფაშა.
1929-1967 წანეფს ჩერჩი ოგურუანდჷ მათემატიკას დო ფილოსოფიას, პრინსთონიშ უნივერსიტეტის. 1967-1990 წანეფს რდჷ კალიფორნიაშ უნივერსიტეტიშ (ლოს-ანჯელესი) მათემატიკაშ პროფესორი.
1158
კატეგორია:
ანჰოი
მინი|300 პქ|გვალაშ ლანდშაფტი, ობჟათე ანჰოი ანჰოი ვარდა ანხოი (安徽; პინ-ინი Ānhuī) — პროვინცია ბჟაეიოლ ჩინეთის. პროვინციაშ ადმინისტრაციული ცენტრი დო უდიდაში ნოღა — ჰეფეი. მახორობა — 62,000,000 ადამიერი (22-ა აბანი პროვინციეფს შქას, 2017 წანაშ მუნაჩემეფით.)
.ro
.ro — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) რუმინეთიშო.
.re
რესურსეფი ინტერნეტის
re
.qa
.qa — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) კატარიშო.
1161
კატეგორია:
1164
კატეგორია:
.sc
.sc — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) სეიშელიშ კოკეფიშო.
1167
კატეგორია:
განსუ
მინი|300 პქ|ჸვინთელი წყარმალუ, ლანჯოუ განსუ (甘肃; პინ-ინი Gānsù) — პროვინცია ოორუე-ბჟადალ ჩინეთის. პროვინციაშ ადმინისტრაციული ცენტრი დო უდიდაში ნოღა — ლანჯოუ. მახორობა — 25,575,254 ადამიერი (22-ა აბანი პროვინციეფს შქას, 2010 წანაშ მუნაჩემეფით.)
.va
.va — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) ვატიკანიშო.
ანკორიჯი
ანკორიჯი (Anchorage; დენაʼინა: Dgheyaytnu) — ნოღა ააშ-ს. იდვლუაფუ ალასკაშ შტატიშ ობჟათე-ბჟაეიოლ ნორთის. მახორობა 286 184 ადმ. (2009). ანკორინი ალასკაშ შტატიშ უდიდაში ნოღა რე. შტატიშ მახორობაშ 42%-შე უმოსი ანკორიჯის ოხორანს.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ააშ-იშ ნოღეფი კატეგორია:ალასკაშ ნოღეფი
.uy
რესურსეფი ინტერნეტის
uy
სუპერგვართა
კონცეფცია სუპერგვართეფიშ არსებობაშ გეშა წჷმარინუ ამერიკალი ასტრონომქ ჯორჯ ოგდენ ეიბელიქ, 1958 წანას. ეიბელი მუში შინელი ეიბელიშ კატალოგის სუპერგვართეფს მიშინუანს მუჭუ "მაჟირა რანწკიშ გვართეფს", თაშნეშე "გვართეფიშ გვართეფს".
გენოციდი
ტერმინ „გენოციდიქ“ გჷმორინაფაშა XX ოშწანურაშ 30-იანი წანეფიშ დაჭყაფუს მიშართჷ. თინა, პოლონარი იურისტიშ რაფაელ ლემკინიშით იჸუ მიშაღალირქ (სომეხური დო ურიული წყუშ ოსხირშა) დო საირქიანო სამართალიანობაშ სტატუსი ხვალე მაჟირა მოსოფელიშ ლჷმაშ უკული, გოეროშ გენერალური ანსამბლეაქ 1948 წანაშ 9 ქირსეთუთას მიღჷ, მუჭოთ უმონკაში დჷნოშური ადამიერიშოთ. გენოციდი აღიარაფილი რე ოერეფოშქაშე დჷნოშურო. კონკრეტულო, რუსეთის რე სამართალებური გამამინჯალა გენოციდიშო, მუჭოთ დჷნოშურიშ მოსოფელიშ დო კოჩობურობაშ უშქურანჯობაშ წჷმი (357-ა ბირგული) მუსხირენი მოარზაფაშ მეჯინათ, გენოციდი სახენწჷფოს ვარჷნ, ხეშუულებას მიაჭარუ. XX ოშწანურაშ არძაშე ჩინებული გენოციდიშ ფაქტეფი:
ჰარი პოტერი დო ფილოსოფიური ქუა (ფილმი)
ათე ფილმის ჩინებული იჸი, მუჭო მოხვადჷ ჰარი ჰოგვორტსიშ ჯადოქრობაშ სკოლას. ათე ფილმიშე მოჸუნელი, არტისტი დენიელ რედკლიფი, თეშ, მუჭოთ ბრელი შხვა არტისტი, ოკათუდჷ თიშ არძა სერიას დო ჩინებული იჸუ ჰარიშ როლით.
სიუჟეტი
ჰარიშ მასქერეფი ღურუნა, მუჟამსჷთ თინა გვალო ჭიჭე რენ. მაგეფი იტენა თის მოჯგირეეფწკჷმა, დერსლეფწკჷმა. თინა ირდუ თინეფკჷმა, მარა მავითაართა დაბადებაშ დღას მიოგორუანს, ნამდა მაგეფიშ გეჸვენჯი რე. ჰარი ოგურაფშა მეურს ჰოგვორტსიშ სკოლაშა, სოდეთ მიარე ოინტერესე დუდსგინნაველეფს აკათუ.
.sz
რესურსეფი ინტერნეტის
sz
.tc
რესურსეფი ინტერნეტის
tc
.td
.td — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) ჩადიშო.
ოსვალდ შპენგლერი
thumb|ოსვალდ შპენგლერი ოსვალდ არნოლდ გოტფრიდ შპენგლერი (Oswald Arnold Gottfried Spengler; დ. 29 მესი, 1880, ბლანკენბურგი — ღ. 8 მესი, 1936, მიუნხენი) — გერმანალი ისტორიკოსი დო ფილოსოფოსი. რე გახმაურებული ნახანდიშ, ევროპაშ დალიაშ (Der Untergang des Abendlandes) ავტორი, ნამუთ თიქ 1918-1923 წანეფს გჷმაბჟინუ.
პარიზიშ კომუნა
მალას, მესიშ ბოლო დღალეფს, საფრანგეთიშ ერუანულ არმიაქ მოჯალაგუ პარიზიშ კომუნა. ერუანული არმიაშ ნძალეფქ დოჸვილეს დოხოლაფირო 10-15 ანთასი კომუნარი, ხოლო ანთასობათ ოჭოფეს, გასამართეს დო გეგნახორეს. ბრელ კომუნარქ ინტუ, უმენტაშობაქ ინგლისიშა, ბელგიაშა დო შვეიცარიაშა.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:პარიზიშ კომუნა კატეგორია:საფრანგეთიშ ისტორია
ედმუნდ ჰუსერლი
გურაფულენდ ლაიფციგის, ბერლინს დო ვენას. 1883 წანეფს, ვარიაციეფიშ ერიცხუას დისერტაციაშ თხილუაშ უკული, კარლ ვაიერშტრასიშ ასისტენტი რდჷ. ლუიო ბრენტანოშ დაოკარლ შტუმპფიშ გოლინათ ოცადჷდჷ მათემატიკა ფსიქოლოგისტურო დურსხუაფუდჷკო („რიცხუშ ჩინებაშ გეშა“, 1887; „არითმეტიკაშ ფილოსოფია“, 1891). ფილოსოფიაშ პროფესორი ჰალეს, გეტინგენს დო ფრაიბურგის, სოჸურეშეთ ფაშისტეფქ ურიობაშ გეშა გოუტუეს.
ტომას ტრანსტრიომერი
პოეზია
ტომას ტრანსტრიომერი მაეჩა ოშწანურაშ სკანდინავიაშ ართ-ართი გოლინიანი პოეტი რდჷ. რე ავტორი 15 პოეტური კათელიშ. თიში ნაჭარეფი თანგილი რე მოსოფელიშ 60 ნინაშა. ტრანსტრიომერიშ ნახანდეფი ორხველუდჷ მოდერნიზმიშ, ექსპრესიონიზმიშ დო სიურრეალიზმიშ გემაჸვენჯობეფს. ტრანსტრიომერის დიდი პოპულარობა მოუღჷ პოეტურ კათელეფქ: "გვერდო დალიებური ცა", "ოსინთურეფი დო ქუალეფი", "ბალტიაშ ზუღა", "თელეფიშო დო ღურელეფიშო" დო "სერდიანი გონდოლა".
რუპერტ გრინტი
რუპერტ გრინტი (Rupert Grint) — ინგლისარი არტისტი, ნამჷქჷთ ჯოხო მიპალუ რონ უისლიშ როლიშ სრულებათ ჰარი პოტერიშ ფილმეფიშ სერიას. ათე როლი თიქ 11 წანერი რდჷნ, თიმწკჷმა მიღჷ. თეიშა რუპერტი ოკათუდჷ ხვალე ოსკოლე დო აკანური თეატრალური დასიშ დოდგუმეფს. 2001-2011 წანეფს ჰარი პოტერიშ ფილმეფიშ სერიას თიქ დენიელ რედკლიფის დო ემა უოტსონის პარტნიორალათ ილაჸაფჷ.
აჯმანი
კატეგორია:არაბეფიშ გოართოიანაფილი საამიროეფიშ ნოღეფი
1185
კატეგორია:
1186
კატეგორია:
ჯუმენია
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ჯუმენიაშობურეფი კატეგორია:ხული
.to
.to — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) ტონგაშო.
დუბაი
სქოლიო
კატეგორია:არაბეფიშ გოართოიანაფილი საამიროეფიშ ნოღეფი
.tn
.tn — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) ტუნისიშო.
.tl
რესურსეფი ინტერნეტის
tl
მორდია (რომანი)
მორდიაქ ავტორს დიდი პოპულარობა მოუღჷ. წინგი, 67 მარას რდჷ ნიუ-იორკ ტაიმსიშ ბესტსელერეფიშ ერკებულიშ ლიდერი დო გიმიჩინჷ წინგიშ ჩხორო მილიონ ეგზემპლარქ. პიუზოშ ჸათე რომანიშ სიუჟეტის უკულ გიარსხუ ფრენსის ფორდ კოპოლაშ ფილმიქ მორდია.
ალიგატორიშობურეფი
ალიგატორიშობურეფი — ჩხოლარი ნიანგეფიშ ფანიაშე, ნამუთ იკათუანს ალიგატორეფს დო კაიმანეფს. ხე ჩინეთის, ოორუე დო ობჟათე ამერიკას.
კლაციფიკაცია
* კატეგორია:ნიანგეფი
ბოლივუდი
ბოლივუდიშ პროდიუსერეფი ხანდენა მუჭოთ ინდოეთის, თაშენშე ედომუშამ აზიაშ დო აფრიკაშ ფართო მასეფშო დო აკმოქიმინუნა თ.გ. „კინოს ედომუშამი ოჯახიშო დიდშე ჭიჭეშახ“, თეშ გეშა ეროტიული მომენტეფი, გიშაკერზაფილო ოსურიშ დო ქომოლკოჩიშ პიჯიშ ჯუნა ფილმს ტაბუ რე. თეჸურე ონდეთ გებენი ფილმეფი აზია-აფრიკაშ მუსლიმანი, ინდუისტი დო თ.უ. მაჯინუშ კონწარ კრიტიკას უხვადუ.
სარდაკია
სარდაკია თაშნეშე სანდაკია, სანდრაკია (ქორთ. — ბოსტნის წალიკა) (Polygonum persicaria), ართწანიანი ჩანარი კამპეტიშბურეფიშ ფანიაშე. სარდაკია გოფაჩილი რე ევროპას, აზიას, აფრიკაშ ოორუე ნორთის დო ოორუე ამერიკას. თაშნეშე სარდაკია საქორთუოსჷთ ჩანს. ჩანარი ირდუ წყარმალუეფიშ დო ტობეფიშ წყარპიჯეფს, დოლოეფს. სარდაკია გჷმირინუაფუ ოკათე მედიცინას, კერზოთ, ბუასილიშ ოსქილიდაფარო.
.fr
.fr — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) საფრანგეთიშო.
.ga
.ga — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) გაბონიშო.
რესურსეფი ინტერნეტის
ga
.dz
რესურსეფი ინტერნეტის
dz
.ec
რესურსეფი ინტერნეტის
ec კატეგორია:კომუნიკაციეფი ბრუნეის
მოსოფელიშ ოკუჩხბურთე ჩემპიონატი 2022
ბუნური ეტაპი
ლაჸაფიშ მაკათური ბუნეფი დორთილ რენა 8 ბუნას (ირ ბუნას 4 ნაკორობა). ირი ბუნაშე 2 საუჯგუშო შედეგიშ მოღვენი ნაკორობა გინურს ტურნირიშ ნარუოფინალურ ეტაპშა.
1212
კატეგორია:
.eg
რესურსეფი ინტერნეტის
eg კატეგორია:კომუნიკაციეფი ბრუნეის
ეშ-შამალიშ მუნიციპალიტეტი
ეშ-შამალი (الشمال) — კატარიშ არძაშე ოორუეშე მადვალუ მუნიციპალიტეტი. სუმ რაიონო რე გორთილი. ადმინისტრაციული ცენტრი დო უშხუაში ნოღა რე ერ-რუეისი, ნამუთ არაბულშე გჷნოთანგუათ „ოორუეშ ნოღას“ შანენს.
კაზუარი
* კატეგორია:კაზუარიშობურეფი
უმ-სალალიშ მუნიციპალიტეტი
უმ-სალალი (أم صلال) — კატარიშ მუნიციპალიტეტი.
1218
კატეგორია:
1219
კატეგორია:
კარიბიშ ზუღაშ კორსანტეფი: ღურელიშ საფეთიშო
სქოლიო
კატეგორია:2006 წანაშ ფილმეფი კატეგორია:ამერიკული ფილმეფი კატეგორია:Walt Disney Pictures-იშ ფილმეფი
საქორთუოშ სახენწჷფო ჰიმნი
ტექსტი
თავისუფლება დღეს ჩვენი
c’iskris varskvlavi amodis
რესურსეფი ინტერნეტის
საქორთუოშ პარლამენტიშ ოფიციალური ვებ-ხასჷლა
სუოშოვა
სქოლიო
კატეგორია:პოლონეთიშ ოფუტეეფი კატეგორია:მალოპოლსკიშ სავოევოდეშ ოფუტეეფი კატეგორია:კრაკოვიშ პოვიატიშ ოფუტეეფი
.la
რესურსეფი ინტერნეტის
la კატეგორია:კომუნიკაციეფი ლაოსის
მაქს ვებერი
მაქსიმილიან კარლ ემილ ვებერი (Max Weber; დ. 21 პირელი 1864 — ღ. 14 მანგი 1920) — გერმანალი სოციოლოგი, ფილოსოფოსი. დიდი გოლინა იღვენუ სოციოლოგიურ თეორიაშა, სოციოლოგიურ რკულაშა დო მუშჸურე სოციოლოგიაშ დისციპლინაშა. შხირას ემილ დიურკჰაიმი დო კარლ მარქსწკჷმა ართო მიშინუანა მუჭოთ სოციოლოგიაშ თარ დჷმარსხუაფალს.
ალ-ფარაბი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:მუსლიმი ფილოსოფოსეფი კატეგორია:მუსლიმი მენცარეფი
ანა ახმატოვა
ანა ახმატოვა (რუს. А́нна Андре́евна Ахма́това, დაბადებაშ გვარი გორენკო, რუს. Го́ренко; დ. 23 მანგი [ჯვ.სტ. 11 მანგი], 1889, ოდესა, ხერსონიშ გუბერნია, რუსეთიშ იმპერია — ღ. 5 მელახი, 1966, მოსკოვი, რსფსრ, სსრრ) — რუსი პოეტი, ჭარუ დო მათანგალი. ნომინირაფილი რდჷ ნობელიშ პრემიაშა ლიტერატურაშ დარგის. თიში პოეზია ორხველუდჷ აკმეიზმიშ ლიტერატურულ გემაჸვენჯობას.
ახმატოვაშ ნაჭარეფი სსრრ-შ ცენზურაქ აკრძალჷ, ბრელი ხოლო დოჭვეს დო მოჯალაგეს. მარა ჸათეშ გეშათ, ახმატოვას რუსეთი ვადუტებუ დო ემიგრაციაშა ვაულინჷ. ახმატოვაქ ღურუ 1966 წანაშ 5 მელახის, 76 წანერქ.
ოვიზე მოთხუალეფი საქორთუოშ მენოღალეეფშო
2004-2007 წანეფს ევროპაშ რსხუშ გოფართაფაშ გეშა, საქორთუოქ უვიზეთ შარალუაშ ნება მიოდინუ რსხუშ თიჯგურა მაკათურეფწკჷმა, მუჭომით რე ლიეტუვა, ლატვია, ჩეხეთი, პოლონეთი (2003 წოანაშახ უვიზე რეჟიმი რდჷ), რუმინეთი დო ბულგარეთი (2006 წანაშახ უვიზეთ რდჷ).
ლანჩხუთიშ მუნიციპალიტეტი
რესურსეფი ინტერნეტის
* კატეგორია:საქორთუოშ მუნიციპალიტეტეფი
ჰარი პოტერი დო დაჩხირამი ნარგისი (ფილმი)
სქოლიო
კატეგორია:ფილმეფი ჰარი პოტერიშ გეშა კატეგორია:ბრიტანული ფილმეფი კატეგორია:2005 წანაშ ფილმეფი კატეგორია:ინგლისურნინამი ფილმეფი კატეგორია:მაიკ ნიუელიშ ფილმეფი
1235
კატეგორია:
1237
კატეგორია:
.ps
რესურსეფი ინტერნეტის
ps კატეგორია:კომუნიკაციეფი პალესტინას
.pt
.pt — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) პორტუგალიაშო.
გაი რიჩი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ინგლისარი კინორეჟისორეფი კატეგორია:ინგლისარი სცენარისტეფი კატეგორია:დუნაბადი 1968
სიმა ციანი
thumb|სიმა ციანი სიმა ციანი (ჩინ. 司馬遷) (ჯვ. წ. 145 - ჯვ. წ. 90) ხანიშ დინასტიაშ დიდი ნაჭარეფიშ პრეფექტი, ჩინური ისტორიოგრაფიაშ მუმა. ჩინებული ისტორიული ნახანდიშ შიჯიშ (史記, ისტორიული დინნაჭარეფი) ავტორი, ნამუთ იკათუანს ჩინეთიშ ისტორიაშ მიმოძირაფას ლეგენდარული ჸვინთელი იმპერატორიშე იმპერატორ ჰან ვუდიშ (漢武帝) ეპოქაშახ.
არისტოფანე
არისტოფანეშ არძაშე უმოსო ჩინებული პიესეფი რე: "მუნაფეფი", "მაწერღიეფი", "ჩიტეფი", "ლისისტრატე", "ოსურეფი თესმოფორიეფიშ დღახუს" დო "გორდეფი".
.pw
.pw — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) პალაუშო.
1246
კატეგორია:
.py
რესურსეფი ინტერნეტის
py კატეგორია:კომუნიკაციეფი პარაგვაის
1248
კატეგორია:
1249
კატეგორია:
.sm
რესურსეფი ინტერნეტის
sm კატეგორია:კომუნიკაციეფი სან-მარინოს
1263
კატეგორია:
ჭუკეფიშ დო ადამიერეფიშ გეშა
ჭუკეფიშ დო ადამიერეფიშ გეშა, (Of Mice and Men) — ჯონ სტეინბეკიშ რომანი (1937). რომანი გჷნმოჩანს ჟირი მუშაშ, ჯორჯ მილტონიშ დო ლენი სმოლიშ ისტორიას, ნამუეფქჷთ ომუშებშა კალიფორნიაშ ართ–ართ მორჩილ რანჩოშა მიდართეს.
ქიმინჯალა მეურს ამერიკაშ დიდი დეპრესიაშ ფონს, სოდე ადამიერეფს ხანგჷრძე სამუშაშ გორუა ოძნელუდეს დო სამუშას ირო ითირანდეს. თენა რე იანგე დნაშებუშ, ხვალეხეობაშ, იმენდიშ დო უიმენდობაშ გეშა. ნაწარმებუს ეჭარილი რე თიმ პერიოდიწ ელმაჸვენჯი მოლინეფი: რასიზმი, ხვალეხეობა, პიჯული დუდიშულაშო ბურჯაფი.
ავტორქ დუდჯოხო ეჭოფუ რობერტ ბერნსიშ ართ–ართი ლერსიშე (To a Mouse).
მაჩეტე
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ხამუეფი
დუიმი
right|250პქ|მინი|ოღაზალი, ნამუთ ზჷმუნს 1/32 დუიმიშ სიზუსტათ
სტრაბონი
სტრაბონი (ბერძ. Στράβων; დ. ჯვ.წ. 64 ვარდა 63, ამასია, პონტოშ ომაფე — ღ. ახ.წ. 24, რომიშ იმპერია) — ბერძენი გეოგრაფი, ფილოსოფოსი დო ისტორიკოსი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ბერძენეფი კატეგორია:ბერძენი გეოგრაფეფი კატეგორია:ბერძენი ისტორიკოსეფი კატეგორია:ბერძენი ფილოსოფოსეფი
აშოკა
სქოლიო
კატეგორია:მაურიეფიშ დინასტია კატეგორია:დუნაბადი ჯვ. წ. 304 კატეგორია:ნაღურა ჯვ. წ. 232
პასპორტი
მუჭოთ წესი, ქიანეფი ივარენა მუნეფიშ ტერიტორიაშა პიჯიშ მინულას დო გინოყარაფის თი სახენწჷფოშ პასპორტით, ნამუთ ვა რე აღიარაფილი თე ქიანაშითჷნ.
ოფოსტე ინდექსი
thumb|190px|left| [[სსრრ-იშ მარკა (1977): ნაჭარა დო ოფოსტე ინდექსიშ კონვერტის გეჭარილი მინუში ]] ოფოსტე ინდექსი — ასოეფიშ ვარდა ცირფეფიშ წოროგეჸვენჯალა, ნამუთ გჷთმიაძინჷ ოფოსტე მიოწურაფუს კორესპონდენციაშ სორტირაფაშ, თინეფს შქას ავტომატურიშ, გოლექინაფაშ ღანკით. ასე ერუანული ოფოსტე ნინალეფიშ უმენტაშობა ოფოსტე ინდექსეფს გჷმირინუანს.
ჰარი მულიში
ჰარი მულიშის, ვილემ ფრედერიკ ჰერმანსი დო გერარდ რევეწკჷმა ართო, მიშინუანა მუჭოთ ლჷმეფიშ უკულიანი პერიოდიშ ნიდერლანდური ლიტერატურაშ "დიდი სუმი"-ს (De Grote Drie).
ფერნან ბროდელი
ფერნან ბროდელი (ფრანგ. Fernand Braudel; დ. 24 მარაშინათუთა, 1902, ლიუმევილ-ან-ორნუა, მეზი, საფრანგეთი — ღ. 27 გერგობათუთა, 1985, კლიუზი, ჟინი სავოია, საფრანგეთი) — ფრანგი ისტორიკოსი, ანალეფიშ სკოლაშ ლიდერი დო მოსოფელიშ სისტემური თეორიაშ ართ-ართი წიმოხონი წჷმმარინაფალი. ბროდელიშ არძაშე უმოსო შანულამი ნახანდეფი რე: "სქირონაშქა ზუღაშპიჯეთი დო სქირონაშქა ზუღაშპიჯეთიშ მოსოფელი ფილიპი II-შ ეპოქას", "ცივილიზაცია დო კაპიტალიზმი XV-XVIII ოშწანურეფს" დო "საფრანგეთიშ იდენტობა", ნამუშ თებაქჷთ ვაჭიშუ.
ფერნან ბროდელი გურაფულენდჷ პარიზიშ უნივერსიტეტის. გურაფაშ თებაშ უკული მუშენდჷ შხვადოშხვა ომენცარე ინსტიტუტეფს. 1923-1932 წანეფს ოგურუანდჷ ალჟირიშ უნივერსიტეტის. ჸათე პერიოდის დეინტერესჷ სქირონაშქა ზუღაშპიჯეთით დო თიში ისტორიათ. ბროდელი 1934-1937 წანეფს მუშენდჷ სან-პაულუშ უნივერსიტეტის. 1937 წანას ბროდელიქ საფრანგეთიშა დირთჷ. საფრანგეთის ბროდელიქ იმუშუ კოლეჯ დე ფრანსის, პარიზიშ პოლიტიკური რკვიებეფიშ ინსტიტუტის დო სოციალური მენცარობეფიშ უმაღალაში სკოლას.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ფრანგეფი კატეგორია:ფრანგი ისტორიკოსეფი
არნოლდ ტოინბი
ტოინბიშ არძაშე უმოსო შანულამი ნახანდი რე "ისტორიაშ რკვიება", ნამუქჷთ 12 ტომო გიშართჷ 1934-1961 წანეფს. ტოინბიშ აზრით ვაარსებენს კოჩიშობაშ ართოიანი ისტორია, არსებენს ხვალე ჸეთი ცივილიზაციეფი, ნამუეფით მუკმულა გოჭყაფაშ, რდუალაშ დო ღურაშ ეტაპეფს. ჸათე პროცესეფიშ უკულ, ღურელი ცივილიზაციეფიშ არდგილს ივითარებჷ ახალი ცივილიზაცია.
ჰალშტატი
ჰალშტატი ისტორიულო ჩინებული რე ჯიმუშ წარმებათ, ნამუსჷთ აბანობურ ობადეშე მიპალუანა. წჷმარინუანს ევროპაშ უჯვეშაშ ჯიმუშ მაღაროს, სოდე უკვე სუმი ვითოშ წანა რე თე პროცესი მეურსჷნ. თაურეშე ჯიმუ ბალტიაშ რეგიონშა დო სქირონაშქაზუღაპიჯიშათ მიშჷ.
1997 წანას, იუნესკოქ ჰალშტატი მოსოფელიშ მონძალაშ ერკებულშა გენშეღჷ.
ძონგხა
ძონგხა თაშნეშე ძონგკხა, ძონკქა (རྫོང་ཁ་; ვაილი: რძონგ-ქა), მინშა გჷმირინუაფუ თაშნეშე: ნგალოპქა, — ბჰუტანიშ ერუანული ნინა. ზიტყვა „ძონგ'ქა“ შანენს ნინას (ქა), ნამუშა რაგადანა ძონგ'ის (ძონგი). ძონგი რე ჯიხაზურგა გიშაგორილი არქიტექტურა, ნამუთ ბჰუტანს შაბდრუნგიქ XVII ოშწანურას გავითარჷნ.
შუახევიშ მუნიციპალიტეტი
მინი|250პქ|შუახევიშ მუნიციპალიტეტიშ ორენი [[აჭარაშ ავტონომიური რესპუბლიკას]] thumb|250px|ოფუტე ნენია შუახევიშ მუნიციპალიტეტი — დუდმამართალი ართული საქორთუოს, აჭარაშ ავტონომიური რესპუბლიკაშ აკოდგინალუას. აკიქიმინჷ 1952 წანას, ხულოშ რაიონშე გიშართილი ტერიტორიაშ ხარჯიშა, 1963-1964 წწ. კინ ხულოს რაიონიშ აკოდგინალუას რდჷ, 1965 წანაშე ზოხორინელი რაიონი რე. ასე მუნიციპალიტეტი.
შუახევიშ მუნიციპალიტეტის ოხორანს — 15 044 კოჩი (2014); მეჭედალა — 25,6 კოჩი კვ.კმ-ს.
ხულოშ მუნიციპალიტეტი
ხულოშ მუნიციპალიტეტის ოხორანს — 23 327 კოჩი (2014); მეჭედალა — 32,85 კოჩი კვ.კმ-ს.
ალან რიკმანი
ბიოგრაფია
25 წანაშ ასაკის ალანქ საბოლათ გინოჭყვიდჷ არტისტალა დო ჭარილი ოჯღონჷ დრამატული ხელუანობაშ ომაფე აკადემიაშა თხუალათ, მურჩქილუდესკო თიშა დო საბოლათ წჷმოძინათ აბარჷ ქოთ. დიდაქ ალუდირთჷ თიშ გინოჭყვადირუას, უგურუაფუდკო დრამაშ ხელუანობა. აკადემიას ალანქ სუმი წანა გატარჷ დო უმაღალაში სტიპენდიათ დეინალუ, გეძინელი მიშნაველიშ მიოღებელო კოსტიუმერო მუშენდჷ. აკადემიაშ თებაშ უკული ალანქ მალას გინირთჷ ართ-ართი მაყონაფალ არტისტო ლონდონიშ სცენას. სპექტაკლ „ოშქურანჯ რცხუეფს“ სრულებური ვალმონტიშ როლქ სენსაციათ გინირთჷ: სპექტაკლიშ პლაკატეფი მაართათ იჸუ თეატრიშ ადმინისტრაციაშო ზოხო მიშნაველიშ წყუ. 1986 წანას წჷმორინაფაქ ჭანაფილქ იჸუ ბროდვეის, სოდეთ რიკმანს პროდიუსერ ჯოელ სილვერქ მიოგორუ დო „ჸონიერი ნეძის“ თარი უბადოშ მაქიმინალიშ როლი მიარზიუ. ტერორისტ ჰანს გრუბერიშ როლქ ალანს მოსოფელიშ მასშტაბით ჯოხო მუპალუ დო ეთიწკჷმა ართო მოუსპჷ ეკრანს ვალმონტიშ გასახიერებაშ საშუალება: ფილმიშ პროდიუსერეფქ ვაგარისკეს ათე როლს ბოევიკიშ „გლახა ბოშიშ“ ეჭოფუა.
სექსუალური მუშიდენტიფიკაცია
თაშნეშე ქოძირით
კატეგორია:სექსოლოგია კატეგორია:სექსუალური ორიენტაცია კატეგორია:ადამიერიშ სექსუალობა კატეგორია:იდენტობა
ჰარი პოტერი დო ფენიქსიშ ორდენი (ფილმი)
სქოლიო
კატეგორია:ფილმეფი ჰარი პოტერიშ გეშა კატეგორია:ბრიტანული ფილმეფი კატეგორია:2007 წანაშ ფილმეფი კატეგორია:ინგლისურნინამი ფილმეფი
სხუნუეფიშ ოკუპაციაშ დღა
თეხანობა
მინი|[[სხუნუეფიშ ოკუპაციაშ მუზეუმი ქართის]] საქორთუოშ პარლამენტიქ კანონი „საქორთუოშ სხუნუეფიშ ოკუპაციაშ გეშა“ მიღჷ 2010 წანაშ 21 კვირკვეს (მოხუჯე 87 დეპუტატი 110-შე ). ოკუპაციაშ დღაქ მაართათ ეიშანჷ 2011 წანაშ 25 ფურთუთას. თე დღას საქორთუოს გიმე დიკინუაფუ არძა სახენწჷფო შილა დო იცხადებუ წუთიერი შურუბუმობა. საქორთუოშ მოხ, ოკუპაციაშ დღა ეიშინუაფუ ლატვიას დო მოლდოვას (ინიციატივა ივარეს).
ცაგერიშ მუნიციპალიტეტი
მინი|პქ|ცაგერიშ მუნიციპალიტეტიშ ორენი [[რაჭა-ლეჩხუმიშ დო თუდოლენი შონეშ აკანი|რაჭა-ლეჩხუმიშ დო თუდოლენ შონეშ აკანს]] ცაგერიშ მუნიციპალიტეტი — ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ართული, მუნიციპალიტეტი რაჭა-ლეჩხუმიშ დო თუდოლენი შონეშ აკანს. ცაგერიშ მუნიციპალიტეტის ოხორანს — 10 387 კოჩი (2014).
ზენი (საჯიჯაოშ თემი)
ოფუტე ზენი დოჸუნს საქორთუოშ საპატრიარქოშ ფუთიშ დო ხობიშ ეპარქიას.
ტატრეფი
ტატრეფი (Tatry; Tatry) — გვალაშ მასივეფი კარპატეფს, პოლონეთის დო სლოვაკეთის. მაღალი ტატრეფიშ მაქსიმალური სიმაღალა რე 2655 მ (გერლახოვსკი-შტიტი), დაბალი ტატრეფიში — 2043 მ (გვალა დიუმბიერი). შანულამი კონკეფი: ლომნიცკი-შტიტი (2634 მ), ლადოვი-შტიტი (2627 მ) დო რისი (2503 მ). ტატრეფი უმენტაშო აკოგაფილი რე გრანიტეფით, გრანოდიორიტეფით დო კირქუეფით. რელიეფი ალპური რე. რე ჯვეში გოჸინუაშ შანეფი, კარსტული ფორმეფი. კართეფს 1500 მ-შახ ჩანს ნუზონათ, ესვარილი რე ფიჭვი, სვაჭა, წიფური.
ზალცბურგი (დიხა)
შხუ ნოღეფი
ზალცბურგიშ მუნიციპალიტეტეფი ნოღაშ სტატუსით:
ლუდვიგ ფოიერბახი
ლუდვიგ ანდრეას ფონ ფოიერბახი (გერმ. Ludwig Andreas von Feuerbach; დ. 28 კვირკვე, 1804, ლანდსჰუტი, ბავარიაშ საკურფიურსტო — ღ. 13 ეკენია, 1872, რეხენბერგი, ნიურნბერგიშ გოხოლუას, გერმანიაშ იმპერია) — გერმანალი ფილოსოფოსი დო ანთროპოლოგი.
ფოიერბახი რდჷ ათეიზმიშ ადვოკატი დო ანთროპოლოგიური მატერიალიზმიშ პროპონენტი. ფოიერბახი, მუში ფილოსოფიური ნაჭარეფიშ უმენტაშობას, კრიტიკულო აანალიზენს რელიგიას. ფოიერბახიშ იდეეფქ დიდი გოლინა იღვენუ ისტორიული მატერიალიზმიშ გოვითარაფაშა.
იუნესკოშ მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფი რუსეთის
სქოლიო
რუსეთი კატეგორია:მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფი რუსეთის
მიქიელ ჰუისმენი
მიქიელ ჰუისმენი (Michiel Huisman დ. 18 კვირკვე, 1981, ამსტელვეენი) — ჰოლანდიარი არტისტი, მუსიკოსი დო კომპოზიტორი. ჩინებული რე დარიო ნაჰარისიშ როლით HBO-შ სერიალშე ოხვისტეეფიშ ლაჸაფი (2014-2016).
ყვილი
მინიატიურა|ადამიერიშ კუჩხიშ ყვილი ყვილი — ყვილამ ნორშვიშე აკოგაფილი გიოპონ–მაყარაფალი აპარატიშ ორგანო, ნამუთ გალეშე ფორილი რე ყვილორდალეშით, დინოხოლენი ხვერეეფს იკათუანს ყვილიშ ტვინს. ყვილი მიმარსხუაფალ ნორშვის ორხველჷ. წჷმიქიმინუ მუჭოთ ორგანული, თაშნეშე ვაორგანული ნიბთიარობაშე.
1305
კატეგორია:
1306
კატეგორია:
ტიროლი (დიხა)
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ავსტრიაშ დიხეფი
გური
ლიტერატურა
კატეგორია:ორგანოეფი
Columbia Pictures
Columbia Pictures Industries, Inc — ამერიკული ფილმეფიშ დო ტელევიზიაშ საპროდუქციო კომპანია. თინა რე Columbia TriStar Motion Picture Group-იშ ნორთი, ნამუთ Sony Pictures Entertainment-შ დორხველობას რე.
რუპერტ ფრენდი
სქოლიო
კატეგორია:ინგლისარი არტისტეფი კატეგორია:ინგლისარი კინორეჟისორეფი კატეგორია:დუნაბადი 1981
ურიელ თარანგელოზი
ოთხ დუდი თარანგელოზშე ართ-ართი (მიქაელი, გაბრიელი, რაფაელი დო ურიელი), ნამუეფჷთ მართენა თექიანობაშ ოთხ კუნთხუს, დო ნამუეფჷთ შხირას ართო აკმობუჯგჷნა. რჩქვანელობურო ურიელი (მარა ირო ვარი) ეკონიათ ჯოხოიდვალუაფუ, თიშ უმკუჯინალო, ნამჷ-და თე ოთხულს თიშ ჯოხო შხირას შხვა თარანგელოზით ითირუ, თეშნერო გჷმიხანტუ თიში ანდანერუანობა.
საჯიჯაო
ხობწყარიშ დო წენწყარიშ შქას ეშმადვალუ ბია-საჯიჯაოშ ხურგას რე ორთაშობური ბუქურო, ნამუშ ოორუე ნორთის დოხოლაფირო 30 მეტრიშ დიამეტრიშ ხელუანური ბუქური რე, ნამუსჷთ „ნაოხვამუს“ უძახჷნა. თინა ჯვეშკოლხურ ნახორუს წჷმარინუანს, თაქ არქეოლოგ რევაზ პაპუაშვილქ დო ხობიშ მუნიციპალიტეტიშ გამგეობაშ კულტურაშ, გონათუაშ, სპორტიშ, ძეგლეფიშ თხილუაშ დო ახლნორდული საქვარეფიშ ნინალაშ თარ სპეციალისტიქ ძეგლეფიშ თხილუაშ ოკითხირეფს გოგიტა ჩიტაიაქ, კოლხური დიხაჭაბუშ ჭკუდიშ ფრაგმენტის მიოგორეს, ნამუთ ჯვეში წანაშეჭარუაშ VIII ოშწანურათ ითარიღებუ. თე ძეგლიშ ბჟადალშე ხუთოში მეტრას წყარმალუ წენწყარიშ წყარპიჯის დო ღალუ პარტიკიშ მარძგვანი წყარპიჯის რე აბანი, ნამუსჷთ „იასონიშ ნახორი“ ჯოხო. თაქ ხოლო ვიზუალურო იძირებე შხვადოშხვა პერიოდიშ დიხაჭაბუშ ჭკუდეფიშ ფრაგმენტეფი. შხირას არქეოლოგიური მასალა დუდს ირჩქინანას უშქაშეთ წყარმალუშ წყარპიჯეფს, თეშ ბაძაძი თინა რე, ნამჷ-და წყარმალუ წენწყარი მუკმორჩხუნს დო აკმოფაჩჷნს წყარპიჯის დიხეფს.
საჯიჯარი რდჷ, ზოხორინელი საქოთუოშ პერიოდის, ხობიშ რაიონის მაართა მადუდე - პრეფექტი თენგიზ ქაჯაია, ნამაუქჷთ ქართიშ ლჷმაშ ბორჯის ტრაგიკულო დოღურჷ.
ველიკოპოლსკიშ სავოევოდე
კაბეტი პოლონური სავოევოდე (Województwo Wielkopolskie) — სავოევოდე პოლონეთიშ ცენტრის. სავოევოდეშ ცენტრი რე პოლონეთიშ ართ-ართი გოვითარაფილი ნოღა პოზნანი.
ეპიკურე
ეპიკურე რე ავტორი დოხოლაფირო 300 ნახანდიშ, ნამუეფიშ დიდი უმეტაშობა დინაფილი რე დო ასეიან ბორჯიშა ვამუჭირინუაფჷ.
.il
.il — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) ისრაელიშო.
ბიგნონიაშობურეფი
ბიგნონიაშობურეფი (Bignoniaceae) — ჟირლებერამი ჩანარეფიშ ფანია. არხოს რე გერგეუჩაშობურეფიშ ფანიაწკჷმა. ჯალეფი, ბართვეფი დო ლიანეფი რე, ოშა-გოშათ ოდიარე. ჟირსქესიანი პეულამეფი ფენჯგირეშობური ვარდა ქორგაშობურ ბიბლეფო რე აკოშაყარელი. გუმნაღელი კოლოფია რე.
.ie
რესურსეფი ინტერნეტის
ie
1318
კატეგორია:
პანკრეასი
მინი|300პქ|პანკრეასი პანკრეასი — ადამიერიშ დო ჩხოლარიშ ოჭკომალიშ მარცუაფალი სისტემაშ ჯარკვალი, ნამუსჷთ გჷმუღუ პანკრეასიშ წვენი დ ჰორმონეფი. პანკრეასი ოკათჷ ცილეფიშ, ციმუეფიშ დო ნოშქერწყარეფიშ რცუაფას დო თინეფიშ თირუაშ რეგულაციას.
ჰარი პოტერი დო ღურაშ ოჩუქერეფი - ნორთი 1
ჰარი პოტერი დო ღურაშ ოჩუქერეფი - ნორთი 1 (Harry Potter and the Deathly Hallows – Part 1) — რეჟისორ დევიდ იეიტსიშ გეშა გინოღალირი ჯოან როულინგიშ ათე ჯოხონობაშ წინგიშ მაართა გვერდიშ კინოეკრანიზაცია, ნამჷქით გიშართჷ 2010 წანაშ 19 გერგობათუთას. ფილმიშ სცენარიშ ავტორი რე სტივ კლოვეზი, ნამჷქით იმუშუ არძა სერიაშ სცენარს (მახუთა ფილმიშ მოხ).
ფილმი გინოღალირი რე დევიდ ჰეიმენიშ სტუდიაშ Heyday Films გეშა. გინოღალეფი დიჭყჷ 2009 წანაშ ქირსეთუთას დო გეთჷ 2010 წანაშ მესის. ათე ფილმიშ მაჟირა ნორთი გიშართჷ 3D ფორმატის.
.ly
რესურსეფი ინტერნეტის
ly
დავიდ ბენ-გურიონი
ბიოგრაფია
1948-53 დო 1955-63 წანეფს, ისრაელიშ პრემიერ-მინისტრი დო დუდთხილუაშ მინისტრი რდჷ. თიშ ხემანჯღვერობათ მოგებულქ იჸუ ზოხორინალაშ ლჷმაქ (1948-49) დო სინაიშ კამპანიაქ (1956). 1965 წანას ქჷდარსხუ ოპოზიციური პარტია "რაფი". 1970 წანას კნესეტშე (ისლაელიშ პარლამენტი) მიდართჷ დო პოლიტიკას დეთხიუ.
1327
კატეგორია:
1329
კატეგორია:
ეზოპე
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ბერძენეფი კატეგორია:ბერძენი ფაბულისტეფი კატეგორია:ბერძენი ჭარუეფი კატეგორია:იანგეეფიშ ავტორეფი
დიოგენე
დიოგენე, სანთელით ხეს, დღაშით გილეშჷ დო იძახუდჷ ადამიერს ბგორუნქია.
ართ-ართი ვერსიათ დიოგენე კორსანტეფს უჭოფუნა და ჭკორო გეგმუჩამუნა. ეკონია ბორჯის თინა კორინთის ნოცხოვრებუე, სოდეთ ჯვ.წ. 323 წანას დოღურე.
ბავარია
ადმინისტრაციული ცენტრი — ნოღა მიუნხენი. ადმინისტრაციულო ირთუ 7 ოლქო. მახორობა თარო აკმოდირთუ გერმანალეფიშ სუმ ეთნიკურ ბუნაშე: ბავარიალეფი, ფრანკონეფი, შვაბეფი. აკანიშ რეგიონალური შიფრი— 09.
იალტაშ კონფერენცია
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:მაჟირა მოსოფელიშ ლჷმა კატეგორია:საირქიანო კონფერენციეფი
1336
კატეგორია:
დევიდ ჰიუმი
დევიდ ჰიუმი (ინგლ. David Hume, დ. 7 მესი [ჯვ.სტ. 26 პირელი], 1711, ედინბურგი, შოტლანდია — ღ. 25 მარაშინათუთა, 1776, ედინბურგი, შოტლანდია) — შოტლანდიარი ფილოსოფოსი, ისტორიკოსი, ეკონომისტი, ბიბლიოთეკარი დო ესეისტი. თიში მონძღვარუაქ დიდი გოლინა იღვენუ ემპირიზმიშა, სკეპტიციზმიშა დო ნატურალიზმიშა.
საქორთუოშ ისტორია
საქორთუოშ ტერიტორიას უჯვეშაშ ბორჯიშე ადამიერეფიშ რინაშ ფაქტის ადასურენს დმანისის მანჯაფილი არქეოლოგიური გონთხორუეფი. დმანისის მეგორაფილი ადამიერიშ ჩონჩხიშ ფრაგმენტეფი უჯვეშაში რე ედომუშამ ევრაზიას დო თიში ხანი დოხოლაფირო 1 800 000 წანა რე. ქორთუეფიშ მაართა პოლიტიკური გოართოიანაფა დიაოხი დო კოლხაქ წყარმალუ ჭოროხიშ ღანჩოს ჯვ. წ. II ვითოშწანურაშ ბოლოს დირსხუ, თინეფქ მუსხირენ ოშწანურას იარსებეს. თინეფი დუდგიმე დახუეს ოორუეშე მიშაჭკირელ გეგია ტომეფქ. ჯვ. წ. VI ოშწანურას გჷმიქიმინჷ ეგრისიშ ანუ კოლხეთიშ ომაფექ. თინა დახე ედომუშამო აკმაართიანენდჷ ასეიან ბჟადალ საქორთუოს. ჯვ. წ. IV ოშწანურას ბჟაეიოლ საქორთუოს აკიქიმინჷ იბერიაშ ომაფექ. ზუსტას იბერიაშ მაფა ფარნავაზის მითმიარსხუ ქორთული ჭარალუაშ აკოქიმინუა. ჯვეში წანეფიშ ეკოროცხუაშ ბოლოს რომიშ იმპერიაქ ქჷდიჸუნუ ეგრისიშ ომაფე, ქართლიშ ომაფექ დიო რომიშ ვასალო გჷნირთჷ, თიში დოდაღარაფაშ უკული, სპარსეთიშ გოლინაშ გიმე რდჷ. ბჟადალ საქორთუოშ ტერიტორიას ოთხი სათაროქ გჷმიქიმინჷ: ლაზეფიშ, აფშილეფიშ, აბაზგეფიშ დო სანიგეფიშ. გიშაკერძაფილო გემანგარჷ ლაზეფიშ სათაროქ, ნამუქჷთ მუშ გოლინაშ გიმე ქჷდიჸუნუ დოსქილადირი სუმი სათარო დო აკოქიმინუ ახალი სახენწჷფო - ლაზიკა.
.ma
რესურსეფი ინტერნეტის
ma
ვესტმინსტერი
ვესტმინსტერქ დირსხუ VII ოშწანურას, თი ბორჯიშო თაქ რსებული ოხიდაშ მუკი-მუკი. ჯოხოდვალა „ვესტმინსტერი” ზიტყვაზიტყვათ ითანგუ, მუჭოთ ოხიდაშ ბჟადალი ოხვამე. დუდმაართაშე ჯოხოშ გიმე უეჭვეთ იგურიშხონარებუდჷ ვესტმინსტერიშ სააბატოშ ტერიტორია, ნამუთ დახე ვითოშ წანაშ გოჩვენას წჷმარინუანდჷ ინგლისიშ ხეშუულებაშ რეზიდენციას.
ლოკ საბჰა
პიჯალეფიშ ლოკ საბჰაშ მაკათურეფშო
ლოკ საბჰაშ დეპუტატო შლებე გჷნირთას ფსიქიურო ჭყანთხილუ, ინდოეთიშ არძა მენოღალექ 25 წანაშ ხანშე. კანდიდატიქ თაშნეშე წჷმარინუას ოკო, მოწმობა თიშ გეშა, ნამჷ-და თიშ სააწმარენჯოთ ვარე არყილი ზისხირიშ სამართალიშ საქვარი.
მოსფედლსბაირი
მოსფელდსბაირი (Mosfellsbær) — ნოღა დო თემი ისლანდიას. ქიანაშ ართ-ართი უჭიჭაში თემი რე ფართობიშ მეჯინათ, მარა მახორობაშ მეჯინათ თემეფიშ ვითულშა მიშმურს. თემიშ თარი დოხორელი პუნქტი, ნოღაქ დირსხჷ 1604 წანას.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ისლანდიაშ ნოღეფი
მოქიმინჯე სახენწჷფოეფიშ დო თარობეფიშ მადუდეეფიშ ერკებული
თე ერკებული იკათუანს სახენწჷფოეფიშ დო თარობეფიშ მოქიმინჯე მადუდეეფს. თე ერკებული ვეკათუანს გვერდოაღიარაფილჷ დო ვაღიარაფილჷ ქიანეფს ვარდა ტერიტორიეფს
ვლადიმერ აფხაზავა
სქოლიო
კატეგორია:ქორთუ პედაგოგეფი კატეგორია:მაგურაფალიშ ერუანული ჯილდოშ ლაურეატეფი კატეგორია:დუნაბადი 1976
რაჯია საბჰა
ნებეფი
ჟილენი პალატაშ ოკანონმადვალე ნებეფი გიმენი პალატაშ (ლოკ საბჰა) იდენტური რე. ჟილენი პალატშა ვეშილებე დათხიებულქ იჸუასჷნ.
1353
კატეგორია:
იჟი
იჟი (რუს. Иж, უდმ. Оӵ, თათარ. Иж) — წყარმალუ უდმურტეთის დო თათარეთის, რუსეთიშ ფედერაციას, კამაშ მარძგვანი ნადუ.
1354
კატეგორია:
ბჟადალი
მინი|250პქ|მარჯვნივ|ჰორიზონტიშ ჭურჭული - ბჟადალი, ნამუთ კვარჩხანჸურე იდვალუაფუ (W) ბჟადალი (ბჟადალიშ ჭურჭული) — ჰორიზონტიშ (ქიანაშ აკანეფიშ) ოთხი თარი ჭურჭულშე ართ-ართი, ნამუთ ოორუეჸურე პიჯრთინაფილი დჷმაკვირაფალიშ ხეკვარჩხანშე რე. ეიშანუაფუ W (West) ასოთ. ბუნობაშ დღალეფს ბჟა თე ჭურჭულიშ გოხოლუას დილჷმურს. ცაშ ეკვატორიშ დო ჭეშმარიტი ჰორიზონტიშ გინოკვათუაშ ჟირ ჭურჭულშე ართი ბჟადალიშ ჭურჭული რე.
ყაზახეთიშ ისტორია
ჩქინ წანეფიშეჭარუაშ VI ოშწანურას, ყაზახეთიშ ტერიტორიას მახორუ კათეფქ ქუდაჸუნეს თურქეფიშ ოხაკანეს. ორდოშიან შქა ოშწანურეფს, ყაზახეთიშ ტერიტორიას რსებენდჷ მუსხირენი ზოხორინელი ქიანა, თინეფს შქას არძაშე ჩინებული რდჷ: კანგარიშ რსხუ, ოღუზეფიშ ქიანა დო ყარახანიდეფიშ სახენწჷფო. XIII ოშწანურას, ყაზახეთი მონღოლეფიშ იმპერიაშ გოლინაშ გიმე ქჷმოხვადუ. XVI ოშწანურას, ყაზახეთიშ ნორთი გეჭოფუ რუსეთიშ იმპერიაქ. თეხანური ყაზახეთიქ, მუჭოთ ზოხორინელი პოლიტიკური ართულქ, სხუნუეფიშ რსხუშ აკოდგინალუას 1930 წანას გჷმიქიმინჷ.
თარობა
სახენწჷფო თარობეფიშ მაგალითეფი
მარცხნივ|600პქ|მინი| ლენიშფერი ფერით მოღანკილიე ქიანეფი [[წჷმმარინაფალაფური დემოკრატიათ, რუკა აკოდგინელიე Freedom House-იშ 2010 წანაშ რკვიაშ მეჯინათ. ]]
იენს ჰოფერი
იენს ჰოფერი (დ. 1 გჷმათუთა, 1997) — ლიხტენშტაინერი მობურთე. შვეიცარიაშ ოკუჩხბურთე კლუბ „ვადუციშ” დო ლიხტენშტაინიშ ერუანული ოკუჩხბურთე ნაკორობაშ მათხილე.
ბჟაეიოლი
გეოგრაფიული ორიენტაცია
ბჟაეიოლიშ ტერიტორიას თე დო თი მუნაკვათის აძინუ ჰორიზონტიშ შხვა შანულამი ჭურჭულეფი — ობჟათე დო ოორუე, ნამუეფით უმოსო დეტალურო მეურენა მოჩამილ გეოგრაფიულ ოფირჩაშ თე დო თი ტერიტორიას.
ვიშერა
ვიშერაშ სიგინძა რე 415 კმ., ღანჩოშ ფართობიე 31,200 კვ.კმ. ვიშერაშ ღანჩოს იდვალუაფჷ ალმასიშ საბადოეფი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:რუსეთიშ წყარმალუეფი კატეგორია:პერმიშ აკანიშ წყარმალუეფი კატეგორია:კამაშ ნადუეფი
აზერბაიჯანიშ ისტორია
უჯვეშაში ისტორია
პალეოლითიშ ხანიშ აბანეფს, მუჭომეფით რე ავეიდეგი, ტაგლარი, დემჯილი, იათაგერი, დაშ სელეხლი — თაქ იდვალუაფუ ასიანი აზერბაიჯანი. გობუსტანს, ბაქოშ ობჟათეშე შეილებჷნა ძირათ ქუას ეშნაკვათა ნახანტეფი, სოდე ეჭარილი რე უჯვეშაში ადამიერიშ მაჯინობაშ, ჩხომუაშ, მუშობაშ დო სხაპუაშ სცენეფი, თე ნახანტეფი მეზოლითური პერიოდით ითარიღებუ. ნეოლითური ხანა (მა–4 მა–6 ვითოშწანურა ჩქ.წ.) რდჷ პერიოდი, მუჟამსჷთ ადამიერი ქუაშ ხანიშე ბრინჯაოშ ხანაშა გჷნორთჷნ. მიარე ნეოლითიშბორჯიშიანი ოხორუე რე მეგორაფილი აზერბაიჯანს, თაქ მენაგორეფი არტიფაქტეფი მოძირანა თიმბორჯიან ჸუდეეფს, ლინჯიშ ანჯარეფს დო მეურნობას.
აქემენიდეფიშ დო სელევკიდეფიშ მართუალა
right|thumb|300px|აქემენედეფიშ იმპერიაშ დიადი ოფირჩა.
წჷმი–ისლამური ევრაზიალი გეგიეფი
ევრაზიალი დო ცენტრალურ აზიარი გეგიეფი უჯვეშაში ბორჯიშე ახორციელენდეს წჷმოძნელი მიგრაციას დო დოხორაფას კავკაციას. ირანალი გეგიეფშე, ნამუქჷთ აზერბაიჯანშა მიშეჭკირჷნ, რდეს სკვითეფი, ალანეფი დო კიმერიალეფი. ალთაარი გეგიეფი, მუჭომით რენა ხაზარეფი დო ჰუნეფი, ხაზარული დო ჰუნიკური ერაშ პერიოდის აზერბაიჯანს გეთმიანთხუდეს. სასანიდეფიშ ერას, დარბანდის აკიგჷ კიდალეფქ დო ჯიხაზურგეფქ, გეგიეფიშ გინოხორინაფა გუჩერებუდესკონ. მორო თინეფი იროიანი დახორინალო სოთინ ვასქიდუდეს.
სელჩუკეფი დო მათირე სახენწჷფოეფი
აბასიანარი ხალიფაშ დოხუაფაშ უკული, აზერბაიჯანქ მუსხირენი კათაშ მართუალაშ გიმე ქჷმოხვადჷ, სამანგათ სალარიდეფი, საჯიდეფი, შადადეფი, რავადიეფი დო ბუიდეფი. მორო, მა–11 ოშწანურაშ დაჭყაფუს ტერიტორია, თურქულ ოღუზეფიშ ტომეფქ ხეშა ქაშეჸოთეს, ნამუეფქჷთ ცენტრალური აზიაშე გჷნორთეს. თე ტომეფიშ წჷმმარინაფალეფი, ღაზნევიდეფი რდეს, ოორუე ავღანეთიშე, თინეფქ აზერბაიჯანი 1030 წანაშო დიჸუნეს. ოღუზეფიშ ბჟადალი ჸა სელჩუკეფი რდჷ, თინეფქ ედომუშამი ირანი, კავკაცია ქჷდიჸუნეს დო გეგშარაჸეს ბუიდეფი ერაყშე, ბაღდადის 1055 წანას.
მონღოლეფი დო ილხანიდეფიშ მართუალა
მონღოლეფიშ მიშაჭკირუა შქა ბჟაეიოლშა დო კავკაციაშა, დიხას გჷმაწორებელი ფაქტი რდჷ აზერბაიჯანიშოტ დო თიშ მეძობელეფშოთ. ჯებე დო სუბუდაიქ თე მორჩილ სახენწჷფო ნეიტრალიტეტო გჷნართინეს. 1231 წანას, მონღოლეფქ გეჭოფეს აზერბაიჯანიშ დიდი ნორთი დო დოჸვილეს ხორეზმშაჰი, ჯალალ ად-დინ მანგუბერდი, ნამუეფქჷთ ათაბეგეფიშ დინასტია გოჭყვიდესჷნ. 1235 წანას, მუჟამსჷთ მონღოლეფი კიევიშ რუსეთიშ ეიოჭოფშა მიშესჷნ, რზას მიარე ნოღა აკორაბადეს: განჯა, შამკირი, ტოვუზი, შაბრანი. 1236 წანაშო ედომუშამი ობჟათე კავკაცია უგედეიშ ხეს რდჷ.
სეფიანეფიშ დინასტია დო შიიტური ისლამიშ ფალუა
სეფიანეფქ, ისმაილ I–აშ დუდალათ, გადიდეს ტერიტორიეფი, გეჭოფეს ბაქო დო გეგშარაჸეს შირვანშაჰეფი.
რუსული მართუალა
დუდშე რუსეთი, აზერბაიჯანიშ დინოხოლენი საქვარეფს ვახოლუდჷ დო ქირსიანობაშ პოპულარიზაციათ მინიმალური რდჷ. 1858 წანაშ დიხაშნწალუაშ შედეგო ნანანოღა შამახაშე ბაქოშა გეგნიღეს, თე მოლინაქ უკულიანშო დიდი შანულობა იღვენუ.
სიტუაციაქ 1906–1914 წანეფს გეუჯგუშჷ, მუჟამსჷთ აზერბაიჯანქ რუსეთის დო მუსლიმანურ ქიანეფს გაჩინებაფუ გოხურგილი საპარლამენტე სისტემა, სოდე აზერიშ ინტერესეფიშ აქტიური ხენწყუალა მიშჷ. 1911 წანას გჷმიქიმნჷ პან თურქისტეფიშ დო პან ისლამისტეფიშ მუსავათიშ (წორწოობაშ) პარტიაქ, ნამუთ მოარზაფილქ იჸუ ცენტრალური მოდერნიზაციაშ იდეოლოგიაშ მეკვარჩახნეშით, მამედ არმინ რასულზადეშით.
აზერბაიჯანიშ დემოკრატიული რესპუბლიკა
1917 წანას რუსეთიშ იმპერიაშ აკოცჷმაშ პიჯის, განჯას, 28 მესის ზოხორინელი რესპუბლიკაქ გჷმიცხადჷ, 1918 წანას — უმწუძნელო გეთუ ცადებაქ აკოქიმინელედკო ტრანსკავკაციური რესპუბლიკა სომხეთწკჷმა დო საქორთუოწკჷმა ართო. ისლამურ ოქიანუს თენა რდჷ მაართა დემოკრატიული რესპუბლიკა. მორო, ბაქოს თურქი-მუსლიმეფი ნურუ ფაშაშ დუდალათ ბოლშევიკეფიშ, დაშნაკეფიშ დო მენშევიკეფიშ კოალიციეფს ობურჯუდეს. თე კოალიცია ჩინებული მუჭოთ "ბაქოშ კომუნა" გჷნიღჷთ ბაძაძო ვარდა თე კოალიციაქ დაშქუ, ნამჷ-და ჯგირო აკოანჯარაფილი დაშნაკ-სომეხურ ნძალეფს მუნწყუდესკო აბანური მუსლიმანეფიშ ჸვილუა-ჟილიტუა. მოგვიანაფათ, თე კოალიციაქ აკოცჷ დო თის 1919 წანაშ კვირკვეს ბრიტანული თარობაშით კონტროლირებფონი კოალიციაქ, ჩინებული მუჭოთ ცენტრალური კასპიაშ დიქტატურაქ, გოთირუ. თმორო, ბაქო 1918 წანაშ 15 ეკენიას აზერ–ოსმალეფქ გეჭიფეს დო თეურეშე ბრიტანული ნძალეფი დო სომეხი მახორობა გეგნოირაჸეს. ოსმალეფიშ იმპერიაქ 1918 წანაშ 30 გჷმათუთას აკოცჷ დო ბაქოქ კინ ბრიტანულ საოკუპაციე ჯარეფს გინაჩჷ.
კილიან მბაპე
ტიტულეფი
ევროპაშ U-19 ჩემპიონი: 2018
ევროპაშ U-19 ჩემპიონი: 2022
ბათუმიშ ბოტანიკური ბაღი
ლიტერატურა
ბოტანიკური ბაღი კატეგორია:საქორთუოშ ბოტანიკური ბაღეფი
ჩუსოვაია
ჩუსოვაია (რუს. Чусова́я) — წყარმალუ რუსეთიშ ფედერაციაშ პერმიშ აკანს, სვერდლოვსკიშ ოლქის დო ჩელიაბინსკიშ ოლქის, კამაშ კვარჩხანი ნადუ. ჩუსოვაია იჭყაფჷ ურალიშ გვალეფიშ ბჟაეიოლ კართეს, ჟირი ოდუდეშ: პოლუდენნაია ჩუსოვაიაშ დო ზაპადანაია (ბჟადალი) ჩუსოვაიაშ აკოართაფათ.
არაბეფიშ გოართოიანაფილი საამიროეფიშ პრეზიდენტი
არაბეფიშ გოართოიანაფილი საამიროეფიშ პრეზიდენტი — არაბეფიშ გოართოიანაფილი საამიროეფიშ სახენწჷფო მადუდე. თიშე გიშნაველი, ნამჷ-და სახენწჷფოშ მადუდეთ გჷნმირთუ აბუ-დაბიშ საამიროშ ამირა, პოსტი რე დე ფაქტო დო მონძეფონი. პრეზიდენტი კინ თე ბორჯის რე არაბეფიშ გოართოიანაფილი საამიროეფიშ აკოანჯარაფილი ნძალეფიშ უმაღალაში სარდალი, თაშნეშე უმაღალაშ სხუნუშ დო ოჭვალიშ უმაღალაში სხუნუშ მადუდე.
მანუჩარ I დადიანი
300px|thumb| [[მანუჩარ I დადიანი]] მანუჩარ I დადიანი (ღ. 1611) — ოდიშიშ თარი 1590-1611 წანეფს, ლევან I დადიანიშ სქუა. მანუჩარ I დადიანქ დიდი ხე უნწყუ იმერეთიშ მაფა როსტომს ქართლიშ მაფა სიმონ I-წკჷმა ლჷმას; თიქ გინმაჭყვადალი როლი ილაჸაფჷ ოფშკვითიშ ლჷმას, სოდე სვიმონ I-ქ წაგჷ. თე ლჷმაშ უკული როსტომ მაფაქ საბოლოთ ქიდეკინჷ იმერეთიშ ომაფე.
.me
რესურსეფი ინტერნეტის
me
არზუანობა
ლიტერატურა
კატეგორია:კოგნიტური ფსიქოლოგია კატეგორია:ფსიქოლოგია
1371
კატეგორია:
ცა
thumb|250px|right|სიმაღალაშე მეჯინათ ცაშ ფერი ფერნარკულშე რუმეშა გჷნმურს ცა — ატმოსფეროშ ვარდა გალენი კოსმოსიშ ნორთი, ძირაფილი არძანერი ასტრონომიული ობიექტიშ ჟინპიჯშე. თიში ზუსტი გოთანჯუა მუსხირენ ბაძაძიშ გეშა ვაშინერებული რე. ცა კანკალეშა გოსხუნილი რე მუჭოთ პლანეტაშ ატმოსფეროშ შხირი, აირამი ზონა.
ლიტერატურა
კატეგორია:დიხაუჩაშ ატმოსფერო
სანქტ-პეტერბურგიშ ტერაქტი (2017)
მინი|300პქ|ჟირი მეტროდგჷმილიშ ორენი, ნამუეფსჷთ შქას აფეთქებაქ მოხვადჷნ
აინ რენდი
ელის ო'კონორი, დაბადებაშ ჯოხო - ალისა როზენბაუმი, უმოსო შინელი რე ფსევდონიმით აინ რენდი (ინგლ. Ayn Rand; დ. 2 ფურთუთა [ჯვ. სტ. 20 ღურთუთა], 1905, სანქტ-პეტერბურგი, რუსეთიშ იმპერია — ღ. 6 მელახი, 1982, ნიუ-იორკი, ააშ) — ამერიკალი ჭარუ, ნოველისტი დო ფილოსოფოსი.
ჰაუარდ კარტერი
ჰაუარდ კარტერს უმაღალაში გონათაფა ვაუღუდჷ. ორდოიანი წანეფიშე დეინტერესჷ არქეოლოგიათ. მონაწილენდჷ შხვადოშხვა არქეოლოგიურ ექსპედიციეფს. 1899 წანაშე მუშენდჷ ეგვიპტური ანტიკვარიატიშ ნინალას, ჟინი ეგვიპტეშ მონუმენტეფიშ კურატორო. კარტერი ოკათუდჷ ბენი-ჰასანიშ დო დეირ-ელ-ბაჰრიშ არქეოლოგიურ გონთხორუეფს.
ქართიშ ბოტანიკური ბაღი
სქოლიო
კატეგორია:ქართიშ ბაღეფი დო პარკეფი კატეგორია:საქორთუოშ ბოტანიკური ბაღეფი
ოჩამჩირეშ მუნიციპალიტეტი
თაშნეშე ქოძირით
* კატეგორია:საქორთუოშ მუნიციპალიტეტეფი
გიორგი ნაკაშიძე
2014 წანას გიორგი ნაკაშიძექ მიღჷ თარი პრიზი საუჯგუშო არტისტი კოჩიშო ევრაზიაშ ოერეფოშქაშე კინოფესტივალს. თინაწკჷმა ართო პრიზეფი მიღეს ფილმ მანდარინეფიშ მაკათურ შხვა არტისტეფქჷთ (ლემბიტ ულფსაკი, მიხეილ მესხი, ელმო ნიუგანენი).
1384
კატეგორია:
ბრეგენცი
ბრეგენცი (Bregenz) — ნოღა ავსტრიაშ უკიდაშ ბჟადალშე, ფორარლბერგიშ ფედერალური დიხაშ ნანანოღა. იდვალუაფჷ ევროპაშ მასუმა უკაბეტაში ოშუმალო რგებული ტობაშ — ბოდენიშ ბჟაეიოლ წყარპიჯის, შვეიცარიაშ დო გერმანიაშ შქას.
პეტერბურგიშ მეტროპოლიტენი
თაშნეშე ქოძირით
მეტროპოლიტენეფიშ ერკრბული
.mq
რესურსეფი ინტერნეტის
mq
თრეშ მეტალი
სქოლიო
კატეგორია:მონკა მეტალი გიმენჟანრეფიშ მეჯინათ
სეკულარიზმი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:დუდიშული არზი კატეგორია:რელიგია დო პოლიტიკა კატეგორია:ათეიზმი
მიშელ ფუკო
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ფრანგეფი კატეგორია:ფრანგი ფილოსოფოსეფი კატეგორია:ფრანგი ჭარუეფი კატეგორია:ლგბტ ფილოსოფოსეფი
ნოვი-ტარგი
ნოვი-ტარგი (Nowy Targ) — ნოღა ობჟათე პოლონეთის, მალოპოლსკიშ სავოევოდეს. იდვალუაფუ კარპატეფს, ქვიბილს, წყარმალუ დუნაეციშ წყარპიჯის. ონოღე გმინაშ სტატუსი უღჷ. 2019 წანაშ მუნაჩემეფით ნოღას ოხორანს 33 293 ადამიერი. ნოღაშ სტატუსი უღჷ 1346 წანაშ 22 მანგიშე.
როლან ბარტი
როლან ბარტი გურაფულენდჷ პარიზიშ უნივერსიტეტის, სოდეთ მიპალუ ბაკალავრიშ დო მაგისტრიშ ხარისხი. მუში აკადემიური კარიერაშ გოძვენას როლან ბარტი მუშენდჷ სოციალური მენცარობეფიშ უმაღალაში სკოლას დო კოლეჯ დე ფრანსის.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ფრანგეფი კატეგორია:ფრანგი ჭარუეფი კატეგორია:ფრანგი ფილოსოფოსეფი კატეგორია:ლგბტ ფილოსოფოსეფი
ქართლ-კახეთიშ ომაფე
ლიტერატურა
* კატეგორია:ქართლ-კახეთიშ ომაფეეფი
ოსური
თაშნეშე ქოძირით
კატეგორია:ოსურეფი კატეგორია:სექსუალობა
.pm
.pm — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) სენ-პიერი დო მიკელონიშო.
ემოცია
მინი|[[ბაღანა, ნამუთ გჷნმიცადენს შწურინჯიშ გინაფას]] ემოცია (emotion – მატოტენს) — ადამიერიშ ფსიქიკური დგომარობა, გალენურ სინანდულეშ დო მუშ დუდიშოთ ინდივიდიშ დოყუნაშ განცდა (შქურენჯი, რისხუა, ხიოლი, ჸოროფა დო შხვ.). ემოციას აწმურინუანა გინაფას (ინწრო შანულობათ), ნამუშე თინა უმოს სუბიექტურობათ გინორთელიე. ემოციას მეჭედა რსხუ უღუ გჷმმახანტალ ყარაფწკჷმა. დოგურაფილი რე ადამიერიშ ტვინს ემოციაშ ლოკალიზაციაშ ოკითხეფი, დამუშებული რე თაშნეშე თიში ფიზიოლოგიური ოსხირეფი.
1407
კატეგორია:
ანარქიზმი
მინი|ანარქიზმიშ სიმბოლო ანარქიზმი (αναρχία - უხეშუულებოფა) — მოსოფელიშკვირაფა, ნამუთ აწმუდირთუ მართუალაშ არზა ფორმას დო საშუალებას. კერზოთ, ანარქისტეფი მოვარებე რენა სახენწჷფოშ, პოლიტიკური ხეშუულებაშ ვარდა ნამდგაინ შხვა იერარქიული მართუალაშ რსებაშ ოხვილობას დო მინჭაფჷნა თინეფიშ ეშახინტკუას. მარცხნივ|მინი|[[უილიამ გოდვინი]] ანარქიზმიქ ინირსხუ უილიამ გოდვინიშ (1756-1836) ნაჭარეფს. თინა პრესვიტერიანული ოხვამეშ პაპა რდჷ, მიოტუ ოხვამე დო ჭარუო გჷნირთჷ, დოჭარჷ "კალებ უილიამსი", სოდე ანარქისტული იდეოლოგია გინოჩჷ, აკოქიმინჷ ინტელექტუალეფიშ წირე, ნამუშათ მიშმეშეს თიშ ჩილი მერი უოლსთოუნქრაფთი, ახალნორდი ჭარუეფი - უორდსუორთი, თიშ სინჯა - შელი. თინეფი აკრიტიკენდეს ავტორიტარიზმის, ანტკიცენდეს გონათუაშ უციობას ადამიერეფშო, მიოჩქჷდეს, ნამჷ-და ალარინა ადამიერიშ ჭეშმარიტი, წორომოჸუნელი მუშობურობა რე. ანარქიზმი იკათუანდჷ უტოპიზმის, ეკონომიკური დუდიშულაშ იდეას, ნამუთ პრუდონიშ ნახანდეფს რე ასახებული, ინდივიდუალისტურ ანარქიზმის, ლიბერტარიზმის, ეგოიზმის, ანარქო-კაპიტალიზმიშ თეორიეფს, რევოლუციური ნძალებაშ კრიტიკას.
.tp
.tp — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) ბჟაეიოლი ტიმორიშო.
გიორგი ცაავა (არტისტი)
მოღალობა
არტისტი „ჩქიმი ჩილიშ დაქალეფსჷთ“ გუმორჩქინდჷ, ბარათეონიშ, ანუ დათო დარ-ჩიაშ ალმახანდეშ როლს.
1414
კატეგორია:
ვოლფიშ პრემია
ისტორია
ვოლფიშ პრემია მედიცინაშ დარგის პოპულარობათ დო პრესტიჟით მასუმა რე ნობელიშ პრემიაშ დო ლასკერიშ პრემიაშ უკული.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ისრაელიშ პრემიეფი კატეგორია:საირქიანო პრემიეფი
1418
კატეგორია:
1000
თარიღი უჩინებუ რე
კატეგორია:დუნაბადი 1000 კატეგორია:ნაღურა 1000
რაბკა-ზდრუი
რაბკა-ზდრუი (Rabka-Zdrój) — ნოღა პოლონეთის, მიშმურს მალოპოლსკიშ სავოევოდეშ ნოვოტარგიშ პოვიატიშ აკოდგინალუაშა. უღჷ ონოღე-ოფუტე გმინაშ სტატუსი. ნოღაშ ფართობი — 36,59 კმ². მახორობა — 12 286 ადამიერი (2021).
1700
კატეგორია:1700
საკრამენტო
საკრამენტო (Sacramento) — ნოღა ააშ-ს, კალიფორნიაშ შტატიშ ნანანოღა.
1799
კატეგორია:1799
მაურო ზარატე
მაურო მატიას ზარატე (ვარდა სარატე,; დ. 13 მელახი, 1987) — არგენტინალი მობურთე, ნამუთ ლაჸაფენს ბოკა ხუინორსის გემანთხაფალიშ პოზიციას. კატეგორია:დუნაბადი 1987 კატეგორია:არგენტინალი მობურთეეფი კატეგორია:პრემიერ ლიგაშ მობურთეეფი
ფრიდრიხ ვილჰელმ არგელანდერი
არგელანდერიქ, ადალბერტ კრუგერი დო ედუარდ შენფელდიწკჷმა ართო, 1859-1862 წანეფს აკადგინჷ მურიცხეფიშ კატალოგი "Durchmusterung", სოდეთ ეჭარილი რე 324,000 მურიცხიშ პოზიციეფი დო ბარჩხალი.
ნგერულმუდი
სქოლიო
კატეგორია:ოკიანეთიშ ნანანოღეფი კატეგორია:პალაუშ ნოღეფი
სამარა (ვოლგა)
სამარა (რუს. Сама́ра) — წყარმალუ რუსეთის, ვოლგაშ კვარჩხანი ნადუ. სამარა იჭყაფჷ ობშჩი-სირტიშ კორტოხის, გიშმურს ორენბურგიშ დო სამარაშ ილქეფს დო ინაკათუ სარატოვიშ რეზერვუარს. ვოლგაშ დო სამარაშ აკოართაფაშ აბანს იდვალუაფჷ ნოღა სამარა.
წყარმალუშ სიგინძა 594 კმ., ღანჩოშ ფართობიე 46 500 კვ.კმ.