cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ფარუ
ფარუ (Faro ) — ნოღა დო ოზუღე ონიშოლი პორტუგალიაშ ობჟათეშე, ფარუშ ოლქიშ დო მუნიციპალიტეტიშ ადინისტრაციული ცენტრი, ისტორიული ალგარვიშ პროვინციაშ ცენტრი. მახორობაშ მუდანობა — 118,000 ადამიერი (მუნიციპალიტეტი). ალგარვიშ რეგიონი დო ფარუშ ოლქი ართნერ ტერიტორიეფს იკათუანს.
The Rumble in the Jungle
The Rumble in the Jungle (ბურჯაფი ჯუნგლეფს) — ბოქსიშ ისტორიული მატჩი მონკა წონაშ კატეგორიას (WBC, WBA), 1974 წანაშ 30 გჷმათუთას, კინშასას, ზაირს, 20 მესიშ ჯოხონობაშ სტადიონს, მუჰამედ ალი დო ჯორჯ ფორმენშქას.
ფარუ
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:პორტუგალიაშ ნოღეფი
The Rumble in the Jungle
ლჷმაშახ
ჯორჯ ფორმენს კინშასაშ ლჷმაშახ უღუდ 40 მოგება, 37 ნოკაუტით. ჯორჯ ფორმენქ მოსოფელიშ ჩემპიონიშ ტიტული მონკა წონას, მიპალუ 1973 წანაშ 20 ღურთუთას, ჯო ფრეიზერწკჷმა მოგებათ. ფრეიზერიშ უკულ ფორმენქ ტიტული ჟირშა თხილუ ხოსე რომანწკჷმა დო კენ ნორტონწკჷმა მოგებათ.
მუჰამედ ალიშა ჩემპიონიშ ტიტული მიდაღალირირდჷ. მუჰამედ ალი ვიეტნამიშ ლჷმას აპროტესტენდ დო ჯარშა ხოლო ვემიშჷ. თეშ გეშა, ალის ლიცენზია ხოლო მიდუღეს დო კარიერაშ გოგინძორაფაშ ნება ხოლო ვემეჩეს. ლიცენზიაშ დორთინაფაშ უკულ ჯო ფრეიზერწკჷმა დო კენ ნორტონწკჷმა წაგუ დო 46 რკინალაშე უღუდჷ 44 მოგება. ფორმენწკჷმა მოგებათ, ალის ოკოდჷ ტიტულიშ დორთინაფა
ლჷმა
მუჰამედ ალიქ გიმირინუ ტაქტიკა ნამუსით the rope-a-dope-ის უძახუნა. დაჭყაფუშე ფორმენი აგრესიული რდჷ დო დომინირენდჷ. ალი ოცადუდ ფორმენი დოშულიდუკო დო მომენტი დუგორუკო. მაბრუო რაუნდიშა ფორმენი ირიათო ლიდერენდჷ დო ალი ხვალე დუდის ითხილანდჷ. ფორმენქ ჭიე-ჭიეთ დოშურდჷ დო ალიშო მომენტიქ მაბრუო რაუნდის ქუმორთჷ, შულადირ ფორმენს უცბას, ველუდუნ თეშ ქიმიოგჷ დო ქუდარაგუ. რეფერიქ ფორმენს ვითიშა დუთვალუ, მარა ფორმენს ვითიშ კოროცხუაშა ვეიადგინჷ დო ალიქ მიგუ ნოკაუტით.
აეროპორტი
thumb|250პქ|[[სან-ფრანცისკოშ საირქიანო აეროპორტი|სან ფრანცისკოშ აეროპორტი]]
The Rumble in the Jungle
ინტერესუან ფაქტეფი
The Rumble in the Jungle-ს უღუდჷ დიდი პოპულარობა, ტელევიზიათ მატჩის ართ მილიარდ ადამიერქ უჯინჷ. გოართოიანაფილ ომაფეს მატჩის უჯინედჷ 26 მილიონ კოჩი, ბრიტანეთიშ მახორობაშ დახე გვერდი. ფინანსურ მოგება 100 მილიონ დოლარი რდჷ. ლჷმაშ ორგანიზატორი რდჷ ბოქსიშ ამერიკალი პრომოუტერი დონ კინგი. მატჩიშ ორგანიზაფას მონაწილენდეს ზაირიშ დიქტატორი მობუტუ სესე სეკო დო ლიბიაშ დიქტატორი მუამარ კადაფი. The Rumble in the Jungle რე XX ოშწანურაშ ართ-ართ უდიდაშ სპორტული მატჩი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:სპორტული მატჩეფი კატეგორია:მუჰამედ ალიშ ლჷმეფი კატეგორია:ჯორჯ ფორმენიშ ლჷმეფი კატეგორია:1974 წანაშ სპორტული მატჩეფი
აეროპორტი
აეროპორტი - ოწარმე, ნამუთ ახორციელენს ოერეფოშქაშე ოჰეერე გინოჸონაფა-გინოღალაშ ნინალას დო უნარღელჸოფილი რე საბაჟო, ოხურგე დო სანიტარიულ-საკარანტინო კონტროლით.
თეხანური აეროპორტი ტექნიკური თოლწონუათ წჷმარინუანს, საინჟინრო-ტექნიკური მონწყილობეფიშ რთულ კომპლექსის, ნამუთ იკათუანს აეროდრომს, ომაშარე ტერმინალს, ნამუთ გიშართილი რე ფურინუაშახ დო ფურინუაშ უკულიანი ნინალაშო, საორზოლო ტერმინალი, ონინალე ტექნიკური ტერიტორია, აეროდრომიშ წჷმიანი ტერიტორია დო შხვა. იურიდიული თოლწონუათ, „აეროპორტი“ გითმითანჯუ, მუჭოთ ავიასაწარმო, ნამუთ ახორციელენს შარალუაშ, ხეორზოლიშ, ორზოლეფიშ მეღება-ჯღონაშ ნინალეფს დო ოჰეერე ხვამარდეფიშ ნინალას. შხვა სახენწჷფოეფიშ კანონდვალუას „აეროპორტიშ“ გოთანჯუა ვა რე მოჩამილი, მორო თის კინ თე ტერმინი კანკალეშა გიმორინაფილი რე. აეროპორტის საირქიანო რეისეფიშ მეშარეეფშო ერუანული წესეფი ითოლიშწორუანს საბაჟო-ადმინისტრაციული ფორმალობაშ თხილუას, ნამუსჷთ წჷმარინუანს საბაჟო მოწამუა; სანიტარული-საკარანტინო კონტროლი, საპასპორტო კონტროლი; სპეციალური კონტროლი.
საბაჟო კონტროლი აკმოდირთუ საბაჟო დეკლარაციაშ აკოფშაფაშე დო დორხველური ორზოლიშ წჷმორინაფაშე საბაჟო დეკლარაციას დო პასპორტიშ მოწამებას საბაჟო ინსპექტორიშით.
სანიტარული-საკარანტინო კონტროლი აკმოდირთუ პიჯული მოწამებაშე, მოფურინელი დო მაფურინალი მეშარეეფიშ მოწამებაშე (სამედიცინო სერტიფიკატი, ნამუთ უციო რე ქიანაშა ტრანზიტიშ მიშაღალარო). აცრეფიშ დჷმადასურაფალი სერტიფიკატიშ უმუშ მეშარე შილებე ვაგუტუან ფურინუაშოთინ.
საპასპორტო კონტროლი გურიშხონარენს, მუმაულარი დო მაულარი ვიზეფიშ სინანდულეშ მოწამუას დო თაშნეშე ტრანზიტული ვიზაშ არსებობას გიშაკერძაფილ შვანს.
სპეციალური კონტროლი გურიშხონარენს თის, ნამჷ-და მეშარეეფი მუკმულა ფურინუაშ უშქურანჯობაშ მოწამუას, ნამუთ აკმოდირთუ მეშარეშ ნიბთეფიშ მოწამუეფით, რე თუ ვარი ფურინუაშო ნებამეჩამილი ნიბთეფი ოჰეერე ტრანსპორტის. თის იგორიშხონარებუ დაჩხიროჸოთამალი დო რგილი იარაღი, ოლჷმე დო ვაფეთქებაფონი ხეჭკუდეფი, ოწამალარი, შხამიანი, ფეთქებაფონი ოშქურანჯი დო თ.უ.
ჰანს გაიგერი
იოჰანეს ვილჰელმ "ჰანს" გაიგერი (გერმ. Johannes Wilhelm "Hans" Geiger; დ. 30 ეკენია, 1882, ნოიშტადტ-ან-დერ-ვაიშტრასე, გერმანიაშ იმპერია — ღ. 24 ეკენია, 1945, პოტსდამი, გერმანია) — გერმანალი ფიზიკოსი. გიმიგონჷ იონიზებული გჷმოჩხორიაფაშ მაზიმალი ელექტრონული მონწყილობა, ნამუსჷთ გაიგერიშ გჷმმათვალარს უძახჷნა. გაიგერი, თაშნეშე შინელი რე ექსპერიმენტით, ნამუშ გიმორინაფათ მენცარეფქ მიოგორეს ატომიშ ბირთვის.
ჰანს გაიგერი გურაფულენდჷ მათემატიკას დო ფიზიკას ერლანგენიშ უნივერსიტეტის, სოდეთ თხილუ ოდოქტორე დისერტაცია 1906 წანას. გურაფაშ თებაშ უკულ გაიგერი მუშენდჷ არტურ შუსტერი, ერნესტ რეზერფორდი, ერნესტ მარსდენი, ვალტერ ბოთე, ჯეიმზ ჩედვიკი დო შხვა გიშარჩქინელი მენცარეფიწკჷმა.
გაიგერი 1912 წანაშე მუშენდჷ მენცარობაშ დო ტექნოლოგიაშ ერუანული ინსტიტუტის. 1925 წანაშე რდჷ კილიშ უნივერსიტეტიშ პროფესორი დო 1929 წანაშე ტიუბინგენიშ უნივერსიტეტიშ რკვიებეფიშ ცენტრიშ დირექტორი. ართი პერიოდის მუშენდჷ ბერლინიშ ტექნიკური უნივერსიტეტის ხოლო.
ჰანს გაიგერიშ ჯიმა რდჷ შინელი მეტეოროლოგი დო კლიმატოლოგი რუდოლფ გაიგერი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:გერმანალეფი კატეგორია:გერმანალი ფიზიკოსეფი
კლაუდია ლოსა
კლაუდია ლოსა (Claudia Llosa, დ. 15 გერგობათუთა 1976, ლიმა) — პერუალი კინორეჟისორი დო სცენარისტი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:პერუალი კინორეჟისორეფი კატეგორია:პერუალი სცენარისტეფი
BBC One
BBC One — ბრიტანული ტელერადიოკომპანია BBC-იშ თარი ტელეარხი, ნამუქით გინოჩამა 1936 წანაშ 2 გერგობათუთას დიჭყჷ BBC Television Service-იშ ჯოხოთ დო რდჷ მაართა რეგულარულ ოტელევიზიე სერვისის ჯგირი ძირაფათ. 1960 წანას BBC TV-ქ გიადჷ, 1964 წანას, მუჟამ BBC-იქ ხოლო ართი არხი, BBC2 გოუტჷ, BBC TV-ქ ჩინებულქ იჸუ, მუჭოთ BBC1, 1997 წანაშე ათეჟამიშ ჯოხოთ მუშენს.
არხიშ ირწანური ბიუჯეტი აკანო £1.14 მილიარდი რე. ათეჟამო თინა არძაშე ოჯინური ტელეარხი რე გოართიანაფილი ომაფეშ მასშტაბით (მახორობაშ აკანო 22% ) დო აწულუანს მუში ტრადიციულ კონკურენტის რეიტინგიშ ოკითხეს, ITV-ს.
სქოლიო
კატეგორია:ოტელევიზიე არხეფი კატეგორია:გოართიანაფილი ომაფეშ ტელეკომპანიეფი
ანდამანიშ ზუღა
მინი|250პქ
ანდამანიშ ზუღა ვარდა ბირმაშ ზუღა — ინდოეთიშ იკიანეშ აუზიშ ზუღა. თე ზუღა რე ბენგალიშ ჸუჯიშ ობჟათე-ბჟაეიოლშე. თეშ თანჯეფწკჷმა რე ქიანეფი: ოორუეშე - ბირმა (მიანმარი), ბჟაეიოლშე - ტაილანდი, ბჟადალშე - ინდოეთი (ანდამანიშ კოკეფი), ზუღა ობჟათე-ბჟაეიოლშე მიარსხუაფუ მალაკიშ საროტის.
ანდამანიშ ზუღა ირო გიმირინუაფუდჷ თე ზუღაშპიჯიშ ქიანეფშო ვაჭარუაშო დო ტრანსპორტირაფაშო, გოფალირი რდჷ ჩხომიშ ჭოფუა. ამდღა თე ზუღაშ კოკეფი დო მარჯანიშ რიფეფი ძალამი პოპულალური რე ტურისტეფს შქას. ჩხომიშ ჭოფუაშ დო ტურისტული ინფრასტრუქტურა ძალამო მოჯილიკუ ინდოეთიშ ოკიანეშ 2004 წანაშ დიხაშნწალუაქ დო ცუნამქ.
ანდამანიშ ზუღაშ ფართობი რე 600 000 კმ², სიგირძა 1200 კმ, სიფართე 645 კმ, ოშქაშე სიტომბა 1 096 მ, არძოშე უტომბაშ გიონჭაფუ 4 198 მ.
ისრაელიშ რაიონეფი
ოლქეფი
ჯვ. წ. IX ოშწანურა
ვითწანურეფი დო წანეფი
ოშწანურაშ შანულამი მოლინეფი
...
კატეგორია:ჯვ. წ. IX ოშწანურა
გაზეთი
250px|მინიატიურა|[[The New York Times-იშ გალენკანი, 1918 წანაშ 11 გერგობათუთა]] გაზეთი — პერიოდული ბეშტური გიშაშქუმალა, ნამუთ არძაშე უკულაში თუთაშე ართშა იროიანი ჯოხოდვალათ გიშმურს. ზიტყვა „გაზეთი“ არძაშე მორჩილი ნომინალიშ მაღვენი იტალიური მონეტაშ ჯოხოდვალაშე მოურს (gazzetta — გაზეტა).
დაუსა
დაუსა (Dausa, दौसा) — ნოღა ინდოეთიშ ოორუე-ბჟადალ ნორთის, რაჯასტანიშ შტატის, დაუსაშ ოლქიშ ადმინისტრაციული ცენტრი.
კატეგორია:რაჯასტანიშ ნოღეფი კატეგორია:ინდოეთიშ ნოღეფი
იშიმი (წყარმალუ)
იშიმი (Иши́м; Esil) — წყარმალუ ყაზახეთის დო რუსეთის, ირტიშიშ კვარჩხან ნადუ. სიგინძა რე 2,450 კმ. აუზიშ ფართი 177 000 კვ.კმ. იშიმი გიშმურს ნურსულთანს.
ლიტერატურა
კატეგორია:რუსეთიშ წყარმალუეფი კატეგორია:ყაზახეთიშ წყარმალუეფი
სიდნი ბრენერი
სიდნი ბრენერი (ინგლ. Sydney Brenner; დ. 13 ღურთუთა, 1927, ჯერმისტონი, ტრანსვაალი, ობჟათე აფრიკაშ რსხუ — ღ. 5 პირელი, 2019, სინგაპური) — ობჟათე აფრიკალი ბიოლოგი, ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატი ფიზიოლოგიაშ დო მედიცინაშ დარგის 2002 წანას (რობერტ ჰორვიცი დო ჯონ სალსტონიწკჷმა ართო). სიდნი ბრენერქ დიდი თია მიშეღჷ გენეტიკური კოდიშ მენცარულ რკვიებაშა. სიდნი ბრენერი გურაფულენდჷ ვიტვატერსრანდიშ უნივერსიტეტის, სოდეთ მიპალუ ბაკალავრიშ დო მაგისტრიშ ხარისხი ანატომიას დო ფიზიოლოგიას. უკულ გურაფა გაგინძორჷ ოქსფორდიშ უნივერსიტეტის, სოდეთ თხილუ ოდოქტორე დისერტაცია. გურაფაშ თებაშ უკულ მუშენდჷ შხვადოშხვა ომენცარე ინსტიტუტეფს. ბერკლის დარსხუ მოლეკულური მენცარობეფიშ ინსტიტუტი. სიდნი ბრენერი რდჷ ნობელიშ პრემიაშ, ალბერტ ლასკერიშ პრემიაშ, გაირდნერიშ პრემიაშ, დენ დევიდიშ პრემიაშ დო შხვა ჯილდოეფიშ დო პრემიეფიშ ლაურეატი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ობჟათე აფრიკალეფი კატეგორია:ობჟათე აფრიკალი ბიოლოგეფი კატეგორია:ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი კატეგორია:ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი ფიზიოლოგიაშ დო მედიცინაშ დარგის კატეგორია:დუნაბადი 1927 კატეგორია:ნაღურა 2019
2082
დღახუეფი
კატეგორია:
ლაგუნა-დე-მაულე
მინი|250პქ|ლაგუნა-დე-მაულე ლაგუნა-დე-მაულე — ტობა ჩილეშ ცენტრალურ ანდეფს, ჩილეშ მაულეშ რეგიონს. ტობა ორთაშული ბადებაშ (წარმოშობა) რე, მარა მუში წყარიშ დონე ხელოვნურო მორდეს 1957 წანას ეგაფილი დამბაშ მოხვარათ. ტობაშ ფართობი რე 68 კმ², წყარიშ მოცულობა აკმადგინანს 1,420 მილიონი მ³.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ჩილეშ ტობეფი
ჯვ. წ. X ოშწანურა
ვითწანურეფი დო წანეფი
ოშწანურაშ შანულამი მოლინეფი
ოშწანურაშ შანულამი მოღალეეფი
...
კატეგორია:ჯვ. წ. X ოშწანურა
ლინდონ ჯონსონი
ლინდონ ბეინს ჯონსონი (Lyndon Baines Johnson; დ. 27 მარაშინათუთა, 1908 — ღ. 22 ღურთუთა, 1973) — ააშ-შ 36-ა პრეზიდენტი (1963–1969) დემოკრატიული პარტიაშე. ჯონ კენედიშ პრეზიდენტობაშ ბორჯის 1961-1963 წანეფს ააშ-შ ვიცე-პრეზიდენტი რდჷ.
კატეგორია:ააშ-შ პრეზიდენტეფი კატეგორია:ააშ-იშ ვიცე-პრეზიდენტეფი კატეგორია:ააშ-იშ სენატორეფი კატეგორია:ააშ-იშ წჷმჷმარინაფალეფიშ პალატაშ მაკათურეფი კატეგორია:დუნაბადი 1908 კატეგორია:ნაღურა 1973 კატეგორია:რგილი ლჷმაშ ლიდერეფი
ტოფერ გრეისი
კრისტოფერ ჯონ გრეისი (Christopher John Grace; დ. 12 მანგი, 1978) — ამერიკალი არტისტი. ოკათჷ შხვადოშხვა სერიალს დო ფილმის.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი
სან-ხოაკინი (წყარმალუ)
სან-ხოაკინი (ინგლ. San Joaquin River, ესპ. Río San Joaquín) რე წყარმალუ ააშ-ს, ცენტრალურ კალიფორნიას, ცენტრალურ კალიფორნიაშ უგინძაშ წყარმალუ. სან-ხოაკინი იჭყაფჷ წყარმალუეფიშ მიდლ-ფორკიშ, ნორს-ფორკიშ დო საუზ-ფორკიშ აკოართაფაშ აბანს, ობჟათე-ცენტრალურ სიერა-ნევადაშ გვალეფს დო აკათუ წყარმალუ საკრამენტოს, ნოღა ანტიოქიას, სოდეთი იფორმირჷ ესტუარი სუისუნ-ბეი. სან-ხოაკინიშ წყარპიჯის რე ნოღეფი: ფრესნო, მოდესტო, სტოკტონი. უდიდაშ ნადუეფ რე: ფრესნო-სლოუ (კვარჩხანი), მერსიდი, ტუოლემი, სტანისლაუსი, მოკალემნი (მარძგვანი). სან-ხოაკინიშ სიგჷნძა რე 589 კმ. ღანჩოშ ფართობი 40,000 კვ.კმ. წყარმალუს რე შხვადოშხვა კაშხალეფი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ოორუე ამერიკაშ წყარმალუეფი კატეგორია:ააშ-შ წყარმალუეფი კატეგორია:კალიფორნიაშ წყარმალუეფი კატეგორია:ცენტრალურ კალიფორნიაშ წყარმალუეფი
აარაუ
აარაუ Aarau) — ნოღა შვეიცარიაშ ოორუეშე, წყარმალუ აარეშ წყარპიჯის, მიშმურს აარგაუშ კანტონიშ აკოდგინალუაშა. იდვალუაფჷ ზუღაშ სიმაღალეშე 384 მეტრის.
მუნიციპალიტეტიშ ტერიტორია იდვალუაფჷ 894 პექტარს, ნამუშე გჷმორინაფილი რე 491 ჰა. ნოღას რე რკინაშარაშ დგჷმილი, ელექტროტექნიკაშ, პოლიგრაფიაშ, ტყებ-კუჩხმადვალარიშ ხერეჭუა. თაშნეშე ნოღას რე შვეიცარიაშ ართ-ართი საუჯგუშო კერზო კლინიკა.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:აარგაუშ კანტონიშ ნოღეფი * კატეგორია:შვეიცარიაშ კანტონეფიშ ცენტრეფი კატეგორია:აარგაუშ კომუნეფი
პიტი (საკრამენტოშ ნადუ)
პიტი (ინგლ. Pit River) რე წყარმალუ ააშ-ს, კალიფორნიას. პიტი იჭყაფჷ წყარმალუეფიშ ნორს-ფორკიშ დო საუზ-ფორკიშ აკოართაფაშ აბანს, ალტურასიშ გოხოლუას, მოდოკიშ ოლქის დო ინმაკათუ წყარმალუ საკრამენტოს. პიტიშ სიგჷნძა რე 333 კმ. ღანჩოშ ფართობი 18,300 კვ.კმ. პიტი საკრამენტოშ უგჷნძაშ ნადუ რე. პიტიშ უდიდაში ნადუეფი რე: ეშ-კრიკი (კვარჩხანი), სქუო-კრიკი, მაკლაუდი (მარძგვანი). პიტის რე შხვადოშხვა კაშხალეფი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ოორუე ამერიკაშ წყარმალუეფი კატეგორია:ააშ-შ წყარმალუეფი კატეგორია:კალიფორნიაშ წყარმალუეფი კატეგორია:საკრამენტოშ ნადუეფი
BMW X5 (E53)
BMW X5 — გერმანული ავტომაწარმაფალი BMW-შ ოშქაშეზჷმაშ კროსოვერი. ავტომობილქ წჷმორინაფილქ იჸუ 1999 წანას, დეტროიტიშ ავტოსალონს.
კატეგორია:ოორუეამერიკული კროსოვერეფი X5
ბანგასუ
ბანგასუ  — ნოღა ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკას, მბომუშ პრეფექტურაშ ადმინისტრაციული ცენტრი. მახორობა — 24 361 ადმ. (2010).
სქოლიო
კატეგორია:ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ ნოღეფი
ცენტრალური აზია
ცენტრალური აზიაშ ფართობი დოხოლაფირო 6 მლნ კვ.კმ. გაბარეფი დო რძენეფი აკმოქინინჷნა ჟირ თარი იარუსის, ოშქაშე სიმაღალე 500-1500 მ (გობი, ალაშანი, ორდოსი, ჯუნგარიშ დო ტარიმიშ რზენეფი) დო 4000-4500 მ (ტიბეტიშ გაბარი), ნამუთ გიშართილი რე დო აკოხურგელი რე მაღალი ქჷნდჷრეფით — ტიან-შანი, კუნლუნი, ნანშანი, ყარაყორუმი დო შხვა. კლიმატი კონტინენტური რე, ნოლექეფი რზენს 50-200 მმ რე, გვალეფს — 500-1000 მმ წანმოწანას. რეგიონს მიარეთ რე ტიოზეფი დო გვერდოტიოზეფი, ტიბეტიშ გაბარს - რგილი ტიოზეფი.
თარი ეკონომიკური დო კულტურული ცენტრეფი
{|class="wikitable sortable" ! style="width:100px;"|ნოღა ! style="width:150px;"|ქიანა ! style="width:100px;"|მახორობა !სურათი !ინფორმაცია (2009) (2009) (2001) (2008) (2006) (2006) (2006) (2008) (2008) (2008) (2007) (2008) (2008) (1999) (2006)
ლუმენი
ლუმენი (ეშანჯა: ', ') — სინთეშ ბუმაშ (წარმაფილი) ართული ართულეფიშ ოერეფოშქაშე სისტემას.
60 ვატიანი ვარვალიშ ოსინთაფე აკმლქიმკნჷნს 710 ლუმენიშ მანგი სინთეშ ბუმას, 100 ვატიანი ვარვალიშ ოსინთაფე აკმოქიმინჷნს 1350 ლუმენიშ მანგი სინთეშ ბუმას.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:სი სისტემაშ წარმაფილი ართულეფი კატეგორია:სინთეშ ბუმაშ ოზჷმალი ართულეფი
პარმიჯანო
პარმიჯანო (parmesan, ორიგინალური ჯოხოდვალა პარმიჯანო-რეჯანო, Parmigiano Reggiano, პარმულ-რეჯული-შე) — იტალიური ბრელხანიშ ჩვიჩვინაფაშ ბეკერე გვარობაშ ჸვალი, ნამუსჷთ უღჷ DOP (Denominazione di Origine Protetta — ჯოხოდვალა, ნამუთ თხილერი რე გოჭყაფათ) ხარისხიშ შანი. ტექსტურა ჩინჩოლია, ჸვალი ვაწორწო ჭკირუთ, ჭკირუაშის აკმიფუჩხოლჷ. გემოთ ბატა, ცხაცხამუტი გემოს გითმიტენს.
პარმიჯანო გჷმირინუაფუ ზოხო ოჭკომალოთ დო გეთმუძინანა პასტას, პიცას, საუპეფს დო სალათეფს, თის თაშნეშე ჭკომჷნა ბალზამირაფილ ძმარწკჷმა. ემილია-რომანას პარმიჯანოს შხირას ჭკომჷნა სხულ დო ნეძწკჷმა ართო ტრაპეზიშ ბოლოს.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:იტალიური ჸვალეფი კატეგორია:ჩხოუშ ბჟაშ ჸვალეფი კატეგორია:ბეკერე ჸვალეფი კატეგორია:იტალიაშ PDO პროდუქტეფი
HBO
thumb|ლოგოტიპი HBO (Home Box Office) — ამერიკული ოკაბელე ოტელევიზიე არხეფიშ რშვილი. HBO-შ ეთერს მეურს ორიგინალური ოტელევიზიე პროგრამეფი, ფილმეფი დო მუში გჷშნაშქუმელი სერიალეფი. თინეფ შქას რე სოპრანოშ კლანი, ამშვი ფუტი დიხაში თუდო, დო სექსი დიდ ნოღას. შხვა ევროპულ სერიალეფს შქას რდჷ ოზი, მართულხლართი, ანტურაჟი დო დედვუდი. HBO-შ მართუნს გოართიანაფილი Home Box Office Group, ნამუთ ტაიმ უორნერიშ ნორთი რე.
HBO'შ არხეფიშ მიღება ხვალე ფასამი ოკაბელე რშვილშა კათაფათ რე შესალებერი. რეგისტრირაფილ მახვარებუეფშე მეღებული შაყარუ რე ბონდღის ჯინჯიერი მიშნაველი (სერიალეფიშ შხვა არხეფიშო ვარდა დისტრიბუტორეფშო ძირაფაშ ნებაშ მეჸიდირიშ მეტი), მუთ თის ეთერს პროგრამეფიშ ფასიან რეკლამეფიშ უმშო გოტებაშ ნებას არზენს.
კატეგორია:ააშ-იშ ტელევიზია
სებასტიან სტენი
სებასტიან სტენი (Sebastian Stan; დ. 13 მარაშინათუთა, 1982, ნიუ-იორკი) — ამერიკალი-რუმინალი არტისტი. ჩინებული რე ჯეიმს ბიუქენენ ბაკი ბარნსი/ზოთონჯიშ ჯარიშკოჩიშ როლით Marvel-იშ კინოოქიანუ-ს.
რესურსები ინტერნეტიში
კატეგორია:დუნაბადი 1982 კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი
2083
დღახუეფი
კატეგორია:
ჯალორი
ჯალორი (Jalore, जालौर) — ნოღა ინდოეთიშ ოორუე-ბჟადალ ნორთის, რაჯასტანიშ შტატის, ჯალორიშ ოლქიშ ადმინისტრაციული ცენტრი.
კატეგორია:რაჯასტანიშ ნოღეფი კატეგორია:ინდოეთიშ ნოღეფი
ბჟაშ მასა
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ბჟაშ მასა კატეგორია:მასაშ ართულეფი
ჯერედ ჰარისი
ჯერედ ფრენსის ჰარისი (Jared Francis Harris; დ. 24 მარაშინათუთა, 1961) — ინგლისარი არტისტი. ოკათჷ შხვადოშხვა ჩინებულ ფილმის: ოუშენიშ ვითოჟირი მაჸალე (2004), ბენჟამინ პატონიშ ურცხი რინა (2008), შერლოკ ჰოლმზი: ოროეფიშ ლაჸაფი (2011) დო შხვას.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ინგლისარი არტისტეფი
ჯერემი რენერი
ბიოგრაფია
ჯერემი რენერიქ დებადჷ კალიფორნიაშ შტატიშ ნოღა მოდესტოს. თინა ვალერი კერლიშ დო ლი რენერიშ სქუა რე. ჸუნს ხუთი უკლაში ალალი ჯიმა. გათუ ფრედ ბეიერიშ ოშქაშე სკოლა, მუშ უკულით გურაფა გაგინძორჷ ჟირწანიანი კურსით ნოღა მოდესტოს. რენერქ კინოკარიერა დიჭყჷ მუჭოთ ქარიზმატულ ანტიგერგეზიქ. თის გასახიერებული აფუ მავითოშკვითა ოშწანურაშ ვამპირიშ, ანჯარელი ალკოჰოლიკიშ, სერიული მაჸვილარიშ დო შხვა როლეფი. რენერქ აკათჷ ხოლო ოტელევიზიე პროექტეფს: „ანგელოზი“, „დჷნოშურიშ აბანი“, „ექიმი ჰაუსი“ დო შხვა. რენერქ კინოკრიტიკოსეფშე ჸუჯ-თოლი მიკიჯინუ სრულებური როლეფით ფილმეფს: „დამერი“, „ნეო ნედი“. არძაშ ჸუჯთოლი დო პოპულარობა მუღჷ ფილმიქ „კოხიშ მაზოჯალი“. ათე ფილმის სრულებური როლიშო ჯერემი რენერი ნომინირაფილი რდჷ ოსკარიშ პრემიას, მუჭოთ საუჯგუშო არტისტი. 2010 წანას როლი მიღჷ ბენ აფლეკიშ ფილმის „ნოღა“. სრულებური როლიშო რენერქ მაჟირაშა მიღჷ ოსკარიშ პრემიაშა ნომინაცია. 2014 წანაშ 14 ქირსეთუთას „სრულებერი მისიაშ“ მაანთხა ნორთიშ პრემიერაქ იჸუ, ფილმის რენერქ ართ-ართი თარი როლი ასრულჷ, თიქ ითან ჰანტიშ ალმარინე თხობელი უილიამ ბრედტი გასახიერჷ. 2012 წანას რენერიშ პოპულარობაქ ხოლო უმოსო ირდჷ, არტისტიქ „ბორნიშ“ სერიეფიში თარი გერგეზი გერგეზი ჯეისონ ბორნი თირუ, ნამუსჷთ მეტ დეიმონი ასრულენდჷ დო ახალ სერიას ახალი თხობელი აარონ კროსი ასახიერჷ.
სქოლიო
კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი კატეგორია:დუნაბადი 1971
სირდარია
სირდარია — წყარმალუ ცენტრალურ აზიას. იჭყაფუ ჟირ წყარმალუშ — ნარინიშ დო ყარა-დარიაშ გოართიანაფაშ არდგილს. ნარინი მოურს ყირგიზეთიშ ტიან-შანიშე, ყარა-დარია ბჟაეიოლ უზბეკეთიშე. სირდარია უკულ გიშმურს ყაზახეთიშ ტერიტორიას დო ინაკათუ არალიშ ზუღას. სსრრშ ბორჯის სირდარიას გიმირინუანდეს ბამბეშ დიხეფიშ ირიგაციაშო, იკეთინუ შვადოშხვა პროექტეფქ, სირდარიას კალაპოტ ხოლო დუთირეს დო არალიშ ზუღაქ ხოლო ჭიე-ჭიეთ გესქირუ.
სან-მარტინი (ტობა)
280px|thumb|right|ტობა სან-მარტინი სან-მარტინი (Lago San Martín) ან ო'ჰიგინსი  (Lago O'Higgins) – ფიორდული ბადებაშ (წარმოშობის) ტობა ჩილეს დო არგენტინას. იდვალუაფუ აისენიშ რეგიონიშ (ჩილე) დო სანტა-კრუსიშ პროვინციაშ (არგენტინა) ტერიტორიას. ტობა ჩინებული რე სან-მარტინის ჯოხოთ არგენტინას, ო'ჰიგინსიშ ჯოხოთ - ჩილეს.
ტობაშ ფართობი რე 1058 კმ². მაქსიმალური სიტომბა 836 მ. იდვალუაფუ ზუღაშ დონეშე 250 მ. სიმაღალას. რე ამერიკაშ არძაშე უტომბაში ტობა. აკათუ წყარმალუ მაიერი დო ხოლო მუდგაზმარენი ჭიჭე მაფერი, გუშმურს წყარმალუ პასკუა, ნამუშ მოხვარათ ტობა მიარსხუაფუ რჩქალ ოკიანეს.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ჩილეშ ტობეფი კატეგორია:არგენტინაშ ტობეფი
სანგამონი
სანგამონი (ინგლ. Sangamon River) რე წყარმალუ ააშ-ს, ილინოისიშ შტატის. სანგამონი იჭყაფჷ ჭიჭე ოდუდეეფით, ობჟათე მაკლინიშ ოლქის დო ინაკათუ წყარმალუ ილინოისის. სანგამონიშ სიგჷნძა რე 396 კმ. უდიდაშ ნადუ რე სოლტ-კრიკი.
ზოლოთურნი
ზოლოთურნი (Solothurn, Soleure, აბან. Soledurn) — ნოღა შვეიცარიას, ზოლოთურნიშ კანტონიშ ადმინისტრაციული ცენტრი. კანტონიშ აკა მუნიციპალიტეტი.
რესურსეფი ინტერნეტის
* კატეგორია:შვეიცარიაშ კანტონეფიშ ცენტრეფი კატეგორია:შვეიცარიაშ ნოღეფი
მეთიუ ბროდერიკი
მეთიუ ბროდერიკი (Matthew Broderick; დ. 21 მელახი, 1962, ნიუ-იორკი) — ამერიკალი არტისტი დო მობირე. ჩინებული რე შხვადოშხვა როლით.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:დუნაბადი 1962 კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი
ასუნსიონი
ასუნსიონი (Asunción. ედომუშამი ჯოხო: ლა-მუი-ნობლე-ი-ლეალ-სიუდად-დე-ნუესტრა-სენიორა-სანტა-მარია-დე-ლა-ასუნსიონ) —  პარაგვაიშ ნანანოღა ქიანაშ პოლიტიკური, კულტურული დო ეკონომიკური ცენტრი. იდვალუაფუ ქიანაშ ბჟადალ ნორთის. წყარმალუ პარაგვაიშ კვარჩხანი წყარპიჯიშ რზენს.
ნავსარიშ ოლქი
კატეგორია:გუჯარათიშ ოლქეფი კატეგორია:ინდოეთიშ ოლქეფი
ასუნსიონი
ისტორია
ასუნსიონი ობჟათე ამერიკაშ ართ-ართი უჯვეშაში ნოღა რე. თის შხირას „ნოღეფიშ დიდას“ ხოლო უძახჷნა, თიშენი, ნამჷ-და გვალო თაჸურეშე მიშეს კოლონიზატორეფი შხვა ნოღეფიშ დარსხუაფუშა. თინეფქ გვალო თაშ დარსხუეს ბუენოს-აირესი.
წყარმალუ პარაგვაიშ მალობას გეჸუნელ კოლონიზატორეფქ, ძალამ მაჸალურო დოხვალამირი აბანობურეფიშ დოხორინს 1537 წანაშ 15 მარაშინათუთას, ჯიხაზურგა ეიოგეს, ნამუქჷთ ჭიე-ჭიეთ გეფართუ დო 1541 წანაშ 16 ეკენიაშე ასუნსიონიშ კჷნოხონო გინირთჷ. ნოღაქ ჭიე-ჭიე დიდი კოლონიური პროვინციაშ ცენტრო გინირთჷ, ნამუთ ფორჷნდჷ ალმახანური პარაგვაიშ, ხოლო ბრაზილიაშ დო არგენტინაშ ნორთეფს.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:პარაგვაიშ ნოღეფი კატეგორია:ობჟათე ამერიკაშ ნანანოღეფი
კლიპერტონი
კლიპერტონი (ნებაშ კოკი, Île de Clipperton ან Île de la Passion) — საფრანგეთიშ ზუღაშმელენი ტერიტორია რე მანჯანიშ ატოლი, იდვალუაფუ რჩქალი ოკიანეშ ოორუე-ბჟაეიოლ ნორთის, კოსტა–რიკაშ ბჟადალშე. 2007 წანაშ 21 ფურთუთაშახ ადმინისტრაციულო საფრანგეთიშ პოლინეზიას ორხველჷდჷ, მარა ასე უშქაშეთ პარიზი მართენს. კოკი უდუხორუ რე, ტერიტორიული წყარეფი დინდარი რე ბიორესურსეფით, თეშ მოხ, შელფის ნაძირებუ რე ნიკელიშ, კობალტიშ, ორქოშ დო მანგანუმიშ ოზირუთ. ედომუშამი ატოლიშ ფართობი, ლაგუნაშამო, დოხოლაფირო 9 კმ² რე, სიგჷრძა 4 კმ–შახ რე, სიგანა — 2–2,5 კმ. თიშ ჸოფა საფრანგეთის მეშქაშალაშ არზენს ოპალჷდას გეძნელი 440 000 კმ² ექსკლუზიურ ეკონომიკურ ზონას.
გალერეა
კატეგორია:რჩქალი ოკიანეშ კოკეფი კატეგორია:საფრანგეთიშ კოკეფი
დიხაუჩაშ მასა
დიხაუჩაშ მასა (M⊕, სოდეთ ⊕ დიხაუჩაშ სიმბოლო რე) — მასაშ ართული, ნამუთ დიხაუჩაშ მასაშ, 5.9722 × 10²⁴ კგ-იშ ექვივალენტი რე. დიხაუჩაშ მასა რე მასაშ სტანდარტული ართული ასტრონომიას დო თინა გიმირინუაფჷ პლანეტეფიშ, ეგზოპლანეტეფიშ დო დიხაუჩაშ ბუნაშ პლანეტეფიშ მასაშ ოზიმალო. ბჟაშ მასა რე 333,000 დიხაუჩაშ მასაშ ექვივალენტი. დიხაუჩაშ მასაშა ვემშურს თუთაშ მასა, ნამუთ დიხაუჩაშ მასაშ 1,2 % რე. დიხაუჩაშ დო თუთაშ ართოიანი მასა დოხოლაფირო 6.0456×10²⁴ კგ. რე. დიხაუჩაშ მასაქ შილებე ჸათაშ დირთას: რკინაშ დო ჟანგბადიშ მასა დოხოლაფირო 32-32 %, მაგნიუმიშ დო სილიციუმიშ მასა დოხოლაფირო 15-15 %, კალციუმიშ, ალუმინიშ დო ნიკელიშ მასა, (სუმხოლო ართო) დოხოლაფირო 4.5 %.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:მასაშ ართულეფი
არასარა
არასარა — ოფუტე საქორთუოს, აფხაზეთიშ ავტონომიურ რესპუბლიკას, გულრიფშიშ მუნიციპალიტეტის, (წებელდაშ თემი), წყარმალუ აზანთაშ ლეხერს. ზუღაშ დონეშე 710 მ, უჩა ზუღაშე 20 კმ, მაჭარაშე 31 კმ. 2008 წანაშე ოკუპირაფილი რე რუსეთიშ ფედერაციაშით.
სქოლიო
კატეგორია:წებელდაშ თემიშ ოფუტეეფი კატეგორია:გულრიფშიში მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი კატეგორია:აფხაზეთიშ ავტონომიური რესპუბლიკაშ ოფუტეეფი კატეგორია:საქორთუოშ ოფუტეეფი კატეგორია:რუსეთიშით ოკუპირაფილი საქორთუოშ ოფუტეეფი
1980-იანეფი
1980-იანი (ვითოშ ჩხოროშ ოთხონეჩიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 1980-იანეფი ვარ-და უბრალეთ ოთხონეჩიანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 1980 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 1989 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
ტობი მაგუაირი
ტობი მაგუაირი (Tobey Maguire; 27 ივანობა, 1975) — ამერიკალი არტისტი. ჩინებულქ იჸუ ფილმეფიშ სერიას „ბორბოლია-კოჩი“ ლაჸაფინერი პიტერ პარკერიშ როლით.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი კატეგორია:დუნაბადი 1975
ბეჟა (პორტუგალია)
ბეჟა (Beja) — ნოღა პორტუგალიას, ბეჟაშ ოლქიშ და მუნიციპალიტეტიშ ადმინისტრაციული ცენტრი, ალენტეჟუშ პროვინციაშ ისტორიული ცენტრი. მახორობაშ მუდანობა — 35,854 ადამიერი (მუნიციაპლიტეტი 2011). ნოღა დო მუნიციპალიტეტი მიშმურს ალენტეჟუშ რეგიონშა დო ბაიშუ-ალენტეჟუშ სუბრეგიონშა. thumb|left|ნოღაშ პანორამა thumb|left|ბეჟაშ დოხორე
ორენი
ნოღა, ქიანაშ ნანანოღა ლისაბონიშ ობჟათე-ბჟაეიოლშე 136 მეძენას დო ისტორიული ბაიშუ-ალენტჟუშ პროვინციას იდვალუაფჷ.
მეძენა გეჸვენჯი ნოღეფშა:
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:პორტუგალიაშ ნოღეფი
BMW X6
BMW X6 — ავტომობილი აკომუშებული გერმანული ბრენდიშ BMW-შით. მაართათ თე მოდელიშ კონცეპტი 2007 წანას ფრანკფურტიშ ავტოსალონს წჷმარინეს, 2008 წანას — თიქ ოფიციალურო გაგჷშართჷ. X ღოზიშ მააშვა სერია რე აკოანჯარელი 3,0 ლიტრაშ ტურბო დიზელიშ დო კინ თე ნტირაშ ტურბო ბენზინიშ ქვარქვანტეფით. ხოლო არსებენს თე მოდელიშ M ვერსია ხოლო, ნამუთ 4,4 ლიტრი 8 ცილინდრიანი ქვარქვანტით რე აკოანჯარელი.
BMW X6 M რე BMW X6-იშ გაუჯგუშებული ვერსია, ნამუსჷთ უმოსი ჭყანიერი ტექნიკური მახასიათაფალეფი უღუ უწოხოლეშიანი მოდელწჷმა ალაზჷმაფათ. თე ავტომობილს რე 4,4 ლიტრი ნტირაშ 8 ცილინდრიანი ქვარქვანტი, ნამუთ 547 ცხ/ნძ-ს გიმიმუშენს. ავტომობილს 100 კმ/სთ სიჩქარაშ გოვითარაფა 4,7 წმ-ს შეულებუ.
რესურსეფი ინტერნეტის
BMW X6 კატეგორია:ოორუეამერიკული კროსოვერეფი
უეს ანდერსონი
2014 წანას გიშართ ანდერსონიშ ახალი ფილმიქ „სასუმარო გრანდ ბუდაპეშტი“, ნამუქით ბერლინეშ 64-ა კინოფესტივალს მიღჷ ვარჩხილიშ თუნთი. ფილმი სასთუმაროშ გეშა დო თინეფიშ მახორუეფიშე მომთხობელუანა. თარი როლეფს ბილ მარი, ჰარვი კეიტელი, ედრიენ ბროუდი, ოუენ უილსონი დო რეიფ ფაინზი არსულენა.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალი კინორეჟისორეფი კატეგორია:ამერიკალი სცენარისტეფი კატეგორია:დუნაბადი 1969
პიტერ მენსფილდი
სერ პიტერ მენსფილდი (ინგლ. Sir Peter Mansfield; დ. 9 გჷმათუთა, 1933, ლამბეტი, ლონდონი, ინგლისი — ღ. 8 ფურთუთა, 2017, ნოტინგემი, ინგლისი) — ინგლისარი ფიზიკოსი, მაგნიტურ- რეზონანსული ტომოგრაფიაშ გოვითარაფაშ გეშა გინოჩეს ნობელიშ პრემია ფიზიოლოგაშ დო მედიცინაშ დარგის 2003 წანას (პოლ ლოტერბურიწკჷმა ართო). პიტერ მენსფილდი გურაფულენდჷ ფიზიკას დიაფალი მარიაშ ლონდონიშ უნივერსიტეტის, სოდეთ მიპალუ ბაკალავრიშ ხარისხი 1959 წანას. 1962 წანას თხილუ ოდოქტორე დისერტაცია. 1962 წანას მენსფილდიქ ამერიკაშა მიდართჷ დო მუშენდჷ ილინოისიშ უნივერსიტეტის (ურბანა-შამპეინი). 1964 წანას ბრიტანეთშა დირთჷ დო მუშობა ქიდიჭყჷ ნოტინგემიშ უნივერსიტეტის, ლექტორო. 1979-1994 წანეფს მენსფილდი რდჷ ნოტინგემიშ უნივერსიტეტიშ ფიზიკაშ პროფესორი. 1987 წანაშე მენსფილდი რდჷ ლონდონიშ ომაფე ჯარალუაშ მაკათური.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ინგლისარეფი კატეგორია:ინგლისარი ფიზიკოსეფი კატეგორია:ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი კატეგორია:ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი ფიზიოლოგიაშ დო მედიცინაშ დარგის კატეგორია:ინგლისარი ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი კატეგორია:დუნაბადი 1933 კატეგორია:ნაღურა 2017
ჯეფ გოლდბლუმი
ჯეფრი ლან  "ჯეფ" გოლდბლუმი (Jeff Goldblum; დ. 22 გჷმათუთა, 1952, პენსილვანია) — ამერიკალი არტისტი. რსულებური აფუ მიარე როლი შხადოშხა ფილმის, თინეფ შქას სასუმარო გრანდ ბუდაპეშტი-ს (2014).
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი კატეგორია:დუნაბადი 1952
ჭიჭე უობაში
ჭიჭე უობაში (ინგლ. Little Wabash River) რე წყარმალუ ააშ-ს, ილინოისიშ შტატის. ჭიჭე უობაში იჭყაფჷ კოულსიშ შტატის დო ინაკათუ წყარმალუ უობაშის. სიგჷნძა რე 389 კმ. ღანჩოშ ფართობი 8,383 კვ.კმ. უდიდაშ ნადუეფ რე: ბჟადალი ჭიჭე უობაში, ფოქს-რივერი, ელმ-რივერი, სკილეტ-ფორკი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ააშ-შ წყარმალუეფი კატეგორია:ილინოისიშ წყარმალუეფი
Audi A6
Audi 100, 1994 წანაშე Audi A6, — ბიზნეს-კალსიშ ფანიაშ ავტომობილი, ნამუთ Audi-შ მარკაშ ჯოხოთ გიშმეშქუმალუ, დინოხოლენი ეშანუა — „ტიპი C“. 1968 წანას იმანჯჷ Audi 100-იშ პრემიერაქ, 1994 წანაშ მარაშინათუთაშე თე მოდელიშ რანწკის ჯოხო А6.
რესურსეფი ინტერნეტის
A6
ჰაფეზ ასადი
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:სირიაშ პრეზიდენტეფი კატეგორია:სირიაშ პრემიერ-მინისტრეფი
მედვიე
მედვიე (Jezioro Miedwie) — ტობა პოლონეთის, ბჟადალ პომერანიაშ სავოევოდოს. მაქსიმალური სიგჷრძა — 16,2 კმ, მაქსიმალური სიგანა — 3,2 კმ; ფართობი — 35 კმ². მაქსიმალური სიტომბა — 43.8 მ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:პოლონეთიშ ტობეფი
ამუდარია
ამუდარია — წყარმალუ ცენტრალურ აზიას დო ავღანეთის. იჭყაფუ ჟირ წყარმალუშ — ვახშიშ დო პანჯიშ გოართიანაფაშ არდგილს. ინაკათუ არალიშ ზუღას. სსრრშ ბორჯის ამუდარიას გიმირინუანდეს ბამბეშ დიხეფიშ ირიგაციაშო, იკეთინუ შვადოშხვა პროექტეფქ, ამუდარიას კალაპოტ ხოლო დუთირეს დო არალიშ ზუღაქ ხოლო ჭიე-ჭიეთ გესქირუ. წყარმალუშ სიგინძა რე 2,620 კმ. აუზიშ ფართი 534,739 კვ.კმ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:აზიაშ წყარმალუეფი კატეგორია:ცენტრალურ აზიაშ წყარმალუეფი
ჯაისალმერი
ჯაისალმერი — ნოღა ინდოეთიშ ოორუე-ბჟადალ ნორთის, რაჯასტანიშ შტატის, ჯაისალმერიშ ოლქიშ ადმინისტრაციული ცენტრი. ნოღა იდვალუაფუ ინდოეთიშ დიდი ტიოზიშ ოშქაშეთ. ნოღაშ უკული იჭყაფუ ტიოზიშ ერუანული პარკი. ნოღაშ მახორობა - 58 ვთშ. მახ. (2001).
კატეგორია:რაჯასტანიშ ნოღეფი კატეგორია:ინდოეთიშ ნოღეფი
ნარმადაშ ოლქი
ნარმადა (નર્મદા જીલ્લો; Narmada) — ოლქი ინდოეთიშ შტატი გუჯარათის. ოლქიშ ადმინისტრაციული ცენტრი — რაჯპიპლა. ოლქიშ ფართობი — 2749 კმ². 2001 წანაშ ედომუშამინდური მახორობაშ ეჭარუაშ მეჯინათ, აკმადგინანდჷ 514 404 კოჩის. ძინათებული მახორობაშ ჭარუა-კითხირიშ რჩქინაშ დონე რდჷ 59,86%, ნამუთ ოშქაშეინდურ დონეს ომანგუ რე (59,5%). ნოღაშ მახორობაშ წილი რდჷ 10,13%. left|400px
კატეგორია:გუჯარათიშ ოლქეფი კატეგორია:ინდოეთიშ ოლქეფი
ლუცერნი
ლუცერნი (Luzern, Lozärn, Lucerne , Lucerna , Lucerna) — ნოღა შვეიცარიას, შვეიცარიაშ პლატოშ ცენტრის, ლუცერნიშ კანტონიშ ადმინისტრაციული ცენტრი. ნოღა იდვალუაფჷ ლუცერნიშ ტობაპიჯის, პილატუსიშ გვალაშ ჯინჯის.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:შცეიცარიაშ ნოღეფი კატეგორია:შვეიცარიაშ კანტონეფიშ ცენტრეფი
თურქეთიშ ერუანული ოკუჩხბურთე ნაკორობა
თურქეთიშ ერუანული ოკუჩხბურთე ნაკორობა — ფიფაშ დო უეფაშ მაკათური ოკუჩხბურთე ნაკორობა. წჷმარინუანს თურქეთის საირქიანო არენას. 2002 წანას მიპალუ ბრინჯაოშ მენდალი მოსოფელიშ ჩემპიონეტის.
აკოდგინალუა
2016 წანაშ 12 მანგიშო
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ევროპაშ ერუანული ოკუჩხბურთე ნაკორობეფი კატეგორია:თურქეთიშ კუჩხბურთი
ჩერკესკი
ჩერკესკი - ნოღა რუსეთიშ ფედერაციას, ყარაჩაი-ჩერქეზეთიშ ნანანოღა. ნოღა აშაძჷ მელენკავკაციას, წყარმალუ ყუბანიშ მარძგვანი ძგას.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:რუსეთიშ ნოღეფი
მელვინ კალვინი
მელვინ ელის კალვინი (ინგლ. Melvin Ellis Calvin; დ. 8 პირელი, 1911, სენტ-პოლი, მინესოტა, ააშ — ღ. 8 ღურთუთა, 1997, ბერკლი, კალიფორნია, ააშ) — ამერიკალი ქიმიკოსი დო ბიოლოგი.
ბიოგრაფია
მელვინ კალვინიქ დებადჷ მინესოტაშ შტატიშ ნოღა სენტ-პოლის. გურაფულენდჷ მიჩიგანიშ ტექნოლოგიურ უნივერსიტეტის, სოდეთ მიპალუ ბაკალავრიშ ხარისხი 1931 წანას. 1935 წანას თხილუ ოდოქტორე დისერტაცია ქიმიას, მინესოტაშ უნივერსიტეტის, უკულ გურაფულენდჷ მანჩესტერიშ უნივერსიტეტის ხოლო. 1942 წანას მიონუ ჩილი ჟენევიევ ჯემტეგარდი. ჸუნდუ სუმი სქუა. 1947 წანაშე კალვინი კალიფორნიაშ უნივერსიტეტიშ (ბერკლი) ქიმიაშ პროფესორი რე. 1963 წანაშე კალვინი მოლეკულური ბიოლოგიაშ პროფესორი რე. კალვინი რდჷ ლოურენს ბერკლიშ ერუანული ლაბორატორიაშ ასოცირებული დირექტორი. მელვინ კალვინი შინელი რე ქიმიური რეაქციათ, ნამუსით კალვინიშ ციკლის უძახუნა. კალვინიშ ციკლი მელვინ კალვინქ ძირუ დო დიგურუ კოლეგეფწკჷმა ენდრიუ ბენსონი დო ჯეიმზ ბეშემიწკჷმა ართო. 1961 წანას კალვინს გინოჩეს ნობელიშ პრემია ქიმიაშ დარგის.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალეფი კატეგორია:ამერიკალი ქიმიკოსეფი კატეგორია:ამერიკალი ბიოლოგეფი კატეგორია:ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი ქიმიაშ დარგის კატეგორია:ამერიკალი ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი კატეგორია:დუნაბადი 1911 კატეგორია:ნაღურა 1997
ჯონ ფიცჯერალდ კენედი
ჯონ ფიცჯერალდ „ჯეკ“ კენედი (John Fitzgerald „Jack“ Kennedy, კუნტას  JFK, დ. 29 მესი, 1917 — ღ. 22 გერგობათუთა, 1963) — ააშ-შ 35-ა პრეზიდენტი 1961 წანაშე 1963 წანას ჸვილუაშა. პოლიტიკას მოღალე ირლანდიურ-ამერიკული კენედეფიშ ფანიაშ მაკათური საირქიანოთ ამერიკული ლიბერალიზმიშ ხატო რე მერჩქინელი.
სქოლიო
კატეგორია:ააშ-შ პრეზიდენტეფი კატეგორია:ააშ-იშ სენატორეფი კატეგორია:ააშ-იშ წჷმმარინაფალეფიშ პალატაშ მაკათურეფი კატეგორია:ნაჸვილა ამერიკალი პოლიტიკოსეფი კატეგორია:რგილი ლჷმაშ ლიდერეფი კატეგორია:პულიცერიშ პრემიაშ ლაურეატეფი კატეგორია:დუნაბადი 1917 კატეგორია:ნაღურა 1963 კატეგორია:ჸვილირი პრეზიდენტეფი
არღუნია
არღუნია, არგუნაა (Арӷәниа) — ოფუტე საქორთუოს, აფხაზეთიშ ავტონომიურ რესპუბლიკას, გულრიფშიშ მუნიციპალიტეტის, (ლათაშ თემი), წყარმალუ არღუნიშ (კოდორიშ მარძგვანი ნადუ) წყარპიჯის. ზუღაშ დონეშე 800 მ, მაჭარაშე 47 კმ. 2008 წანაშე ოკუპირაფილი რე რუსეთიშ ფედერაციაშით.
სქოლიო
კატეგორია:ლათაშ თემიშ ოფუტეეფი კატეგორია:გულრიფშიში მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი კატეგორია:აფხაზეთიშ ავტონომიური რესპუბლიკაშ ოფუტეეფი კატეგორია:საქორთუოშ ოფუტეეფი კატეგორია:რუსეთიშით ოკუპირაფილი საქორთუოშ ოფუტეეფი
2085
დღახუეფი
კატეგორია:
ნიგერია
ნიგერია (ინგლ. Nigeria ), ნიგერიაშ ფედერაციული რესპუბლიკა (ინგლ. Federal Republic of Nigeria ) — სახენწჷფო ბჟადალ აფრიკას. ნიგერიაშ თანჯეფი გოჸუნსჷ: ბჟადალშე — ბენინს, ოორუეშე — ნიგერს, ოორუე-ბჟაეიოლშე — ჩადის დო ბჟაეიოლშე — კამერუნს. მახორობათ მაართა დო დიხაშ ფართობით მა-14 აბანი უკინებჷ აფრიკაშ კონტინენტის. ნანანოღა რე — აბუჯა. თიში ზუღაპიჯი გოჸუნსჷ ატლანტის ოკიანეს, ნამუთ გვინეაშ ჸუჯით რე წჷმორჩქინელი.
გეოგრაფია
left|200 ქიანა იდვალუაფუ ბჟადალ აფრიკას. მახურგე ქიანეფი რე: ნიგერი, ჩადი, კამერუნი, ბენინი.
ისტორია
1914 წანას გეგნირთჷ  ბრიტანეთიშ კოლონიათ. 1960 წანას გაგმაცხადჷ დუდიშულობა, ნამუსუთ მაჸუნჷ კონფლიქტეფქ შხვადოშხვა ეთნიკურ ბუნეფს შკას. 1967-70 ანეფს ქიანაშ ბჟაეიოლ ნოწილქ დუდი გაგმაცხადჷ ბიაფრიშ რესპუბლიკათ. ასე ქიანას დუდენს ოურდუმე ხეშულობა.
მონძალა
ოშწანურაშ კულტურული პეიზაჟეფი.
ლებსკო
ლებსკო (Łebsko) — ტობა პოლონეთის, პომერანიაშ სავოევოდოს. ფართობი 7,142 ჰა, (71.42 კმ²); ოშქაშე სიტომბა 2,5 მ, მაქსიმალური სიტომბა 6,3 მ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:პოლონეთიშ ტობეფი
ბლეკფუტი (აიდაჰო)
ბლეკფუტი (ინგლ. Blackfoot River) რე წყარმალუ ააშ-ს, აიდაჰოშ შტატის. ბლეკფუტი იჭყაფჷ წყარმალუეფიშ დიამონდიშ დო ლეინს-კრიკიშ აკოართაფაშ აბანს, კარიბუ-ტარგიშ ერუანულ ტყაშ ტერიტორიას, კარიბუშ ოლქის დო ინაკათუ წყარმალუ სნეიკის, ბინგემიშ ოლქიშ ტერიტორიას. წყარმალუ ბლეკფუტიშ სიგჷნძა რე 217 კმ. ღანჩოშ ფართობი 2,840 კვ.კმ.
პიკოტა (პროვინცია)
thumb|right|150px|პიკოტაშ პროვინცია. პიკოტა — სან-მარტინიშ რეგიონიშ (პერუ) პროვინცია. პიკოტას ბჟაეიოლშე უხურგანს ლორეტოშ რეგიონი. პიკოტაშ პროვინციაშ ადმინისტრაციული ცენტრიე ნოღა პიკოტა. 2005 წანაშ ეჭარუაშ მოღალუთ პროვინციაშ მახორობა აკმადგინანს 32,617 ადამიერს, ოშქარი მეჭედალა კმ²-ის 15.0 ადამიერს. პიკოტაშ ფართობიე 2,171.41 კმ². პროვინცია ირთუ 10 რაიონო.
ბლეკფუტი (აიდაჰო)
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ააშ-შ წყარმალუეფი კატეგორია:აიდაჰოშ წყარმალუეფი კატეგორია:სნეიკიშ ნადუეფი
პიკოტა (პროვინცია)
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:სან-მარტინიშ რეგიონიშ პროვინციეფი კატეგორია:პერუშ პროვინციეფი
საფრანგეთი
საფრანგეთი, ოფიციალურო საფრანგეთიშ რესპუბლიკა (ფრანგ. République française) — ქიანა ბჟადალ ევროპას, იკათუანს ევროპაშ თე ნორთის, მუდგაზმარენი კოკიშ დო ზუღაშმელენი ტერიტორიაშ ნორთის. მუს ომძღჷ (ოორუეშე სათიშ კოპულიშ (ისარიშ) გეჸუნათ) ევროპაშ გეჸვენჯი ქიანეფი: ბელგია, ლუქსემბურგი, გერმანია, შვეიცარია, იტალია, მონაკო, ესპანეთი დო ანდორა. ზუღაშმელენ ტერიტორიეფს ომძღჷ ბრაზილია დო სურინამი (საფრანგეთიშ გაიანას), ნიდერლანდიშ ანტილეფი (სენ-მარტენს). საფრანგეთი მერსხუაფილი რე გოართოიანაფილ ომაფეწკჷმა ევროტუნელით, ნამუთ გუთმურს ინგლისის არხიშ თუდო.
საფრანგეთი ორხველჷ გოვითარაფილ ქიანეფს დო მახუთა აბანს რე ედომუშამი დინოხოლენი პროდუქტიშ მეჯინათ მოსოფელს. საფრანგეთი ირ წანას ღებულენს 82 მილიონ ტურისტის. საფრანგეთი რე გოართოიანაფილი ერეფიშ ორგანიზაციაშ ართ-ართი გჷმაჭყაფალი დო რე გეჸვენჯი ორგანიზაციეფიშ მაკათური: ფრანკოფონია, ევროკავშირი, დიდი ბრუოიანი, ეკონომიკური გოვითარაფაშ დო ალმახანდობაშ ორგანიზაცია, მოსოფელიშ სავაჭარო ორგანიზაცია დო ლათინური გოართამაფა. რე გოართოიანაფილი ერეფი ორგანიზაციაშ უშქურანჯობაშ სხუნუშ ხუთ ირიათოიან მაკათურშე ართ-ართი.
გეოგრაფია დო ორთა
thumb|left|საფრანგეთი კოსმოსშე საფრანგეთი არძაშე უდიდაში ქიანა რე ფართობით ევროპაშ რსხუ. ქიანა ბჟადალ ევროპას მილარე. ომძღჷ ქიანეფი: ბელგია, ლუქსემბურგი, გერმანია, შვეიცარია, იტალია, მონაკო, ანდორა დო ესპანეთი, ნამუეფშეთ სუმი ვარე ევრორსხუშ მაკათური. საფრანგეთიშ აკოდგინალუას რე კოკი კორსიკა სქირონაშქა ზუღას. საფრანგეთი აკმოდირთუ 26 რეგიონშე. თენეფშე 22 საფრანგეთიშ ტერიტორიას რე, 4 — ზუღაშმელენი ტერიტორიეფი: გვადელუპა, მარტინიკა, გვიანა დო რეიუნიონი. გჷშაკერძაფილი სტატუსით რგებაფულენა შხვა ზუღაშმელენი ტერიტორიეფი: ახალი კალედონია, საფრანგეთიშ პოლინეზია დო შხვა.
სახენწჷფო
საფრანგეთი რესპუბლიკური მართუალაშ ქიანა რე. მოქმედენს მახუთა რესპუბლიკაშ კონსტიტუცია 1958 წანაშე.
კინგ კონგი (2005 წანაშ ფილმი)
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:2005 წანა კინოს
საფრანგეთი
სახენწჷფო
კანონიშდუმადვალუ ორგანო: ჟირპალატამი პარლამენტი, აკმოდირთუ ნაციონალური კათუაშე (577 მაკათური) დო სენატიშე (321 მაკათური).
დემოგრაფია
საფრანგეთი მახორობაშ მუდანობათ მაჟია ქიანა რე ევრორსხუს გერმანიაშ უკული. საფრანგეთიშ ოძგაშე რეგიონეფს ოხორანა თი კათეფი, ნამუეფით გჷშაგორილეფი რენა ფრანგეფშე ნინათ დო კულტურათ. საფრანგეთის ოხორანს 5 მილიონიშ უმოსი ურცხოალი. ქიანა გჷშეგრუ მაღალი ურბანიზაციათ დო ოშქარული მეჭედალათ.
ადმინისტრაციული გორთუალა
thumb|left|22 რეგიონი დო 96 დეპარტამენტი საფრანგეთიშ რესპუბლიკაშ ტერიტორია ირთუ 100 დეპარტამენტო (departament), ნამუეფით 22 ისტორიულ-გეოგრაფიულ რეგიონს რენა აკოართაფილი, თენეფშე კორსიკას გჷშაკერძაფილი სტატუსი აფუ მენიჭებული.
საფრანგეთიშ რეგიონეფი რე: აკვიტანია, ბრეტანი, ბურგუნდია, ელზასი, ჟიმოლენი ნორმანდია, კორსიკა, ლანგედოკი-რუსილონი, ლიმუზენი, ლორენი, ლუარის რეგიონი, ნორდ-პა-დე-კალე, ოვერნი, ილ დე ფრანსი, პიკარდია, პროვანსი-ალპეფი-ლაჟვარდამი წყარპიჯი, პუატუ-შარანტი, რონა-ალპეფი, ობჟათე პირენეეფი, ფრანშ-კონტე, თუდოლენი ნორმანდია, შამპან-არდენი, ცენტრი
საფრანგეთიშ არძა დეპარტამენტის უღჷ იდენტური სტატუსი. დეპარტამენტეფი ირთუ 342 ოკრუგო, ნამუეფით უკული კანტონეფო ირთუ. კანტონეფი იკათუანა ჭიჭე მუდანობათ კომუნეფს.
საფრანგეთიშ დორხველობას რე 4 ზუღაშმელენი დეპარტამენტი (departament d’outre mer) დო 4 ზუღაშმელენი ტერიტორია.
ეკონომიკა
180px|thumb|right|ლა დეფანსი, პარიზი — საფრანგეთიშ ეკონომიკაშ გური
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ევროპაშ ქიანეფი კატეგორია:საფრანგეთი
ლიბიაშ ზუღა
თე ჯოხოს გჷმირინუანდეს ჯვეში კარტოგრაფეფი დო მეზუღეეფი, ოფიციალურო თე ტერმინი ასე ხოლო გჷმირინუაფუ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ზუღეფი სქირონაშქა ზუღას კატეგორია:ატლანტიშ ოკიანეშ ზუღეფი კატეგორია:ზუღეფი ანბანიშ მეჯინათ
პანჩმაჰალიშ ოლქი
პანჩმაჰალი (પંચમહાલ જિલ્લો; Panchmahal) — ოლქი ინდოეთიშ შტატი გუჯარათიშ ცენტრალურ ნორთის. ოლქიშ ადმინისტრაციული ცენტრი — ნოღა გოდჰრა. ოლქიშ ფართობი — 5219 კმ². 2001 წანაშ ედომუშამინდური მახორობაშ ეჭარუაშ მეჯინათ, აკმადგინანდჷ 2 025 277 კოჩის. ძინათებული მახორობაშ ჭარუა-კითხირიშ რჩქინაშ დონე რდჷ 60,92%, ნამუთ ოშქაშეინდურ დონეშე უმოსი რე (59,5%). ნოღაშ მახორობაშ წილი რდჷ 12,51%. left|400px
კატეგორია:გუჯარათიშ ოლქეფი კატეგორია:ინდოეთიშ ოლქეფი
ტობოლი
ტობოლი (Тобыл, Тобол) — წყარმალუ ბჟადალ ციმბირს (ყაზახეთის დო რუსეთის), ირტიშიშ კვარჩხან ნადუ. სიგინძა 1591 კმ. აუზიშ ფართი 426 000 კვ.კმ. ტობოლი იჭყაფუ წყარმალუეფიშ: ქოქფექთისაიშ დო ბოზბიეშ გოართიანაფაშ არდგილს, გიშმურს თურღაიშ პლატოს. ინაკათუ წყარმალუ ირტიშის, ნოღა ტობოლსკის.
ნადუეფი
კატეგორია:რუსეთიშ წყარმალუეფი კატეგორია:ყაზახეთიშ წყარმალუეფი კატეგორია:ციმბირიშ წყარმალუეფი
პედრუ ალვარიშ კაბრალი
პედრუ ალვარიშ კაბრალი (დ. 1467/68 ბელმონტი, პორტუგალია — ღ. 1520, სანტარენი, პორტუგალია) — პორტუგალიარი მეზუღე დო მეშარე. თიქ მანწყუ ექსპედიცია ობჟათე ამერიკაშ ოორუე წყარპიჯეფს დო თე დიხეფი პორტუგალიაშ ღვენათ გაგმაცხადჷ.
ბერლინალე
thumb|200px|2007 წანაშ ბერლინალე left|მინი|150 px|ბერლინალეშ ლოგო ბერლინიშ საირქიანო კინოფესტივალი ვარდა ბერლინალე, მოსოფელს კინოშ ართ-ართი უდუღორებუ ფესტივალი რე. მეურს ირ წანაშ ფურთუთას.
პედრუ ალვარიშ კაბრალი
რზალუა
მარცხნივ|მინი|240x240პქ|ულაშ (ჭითა) დო უკახლე დორთაშ (ლენიშფერი) მარშრუტი 1500 წანას, თიშ უკული, მუთ ვასკო და გამაქ ჯამიერი იმენდიშ კოდმეშ მიკულათ ბჟაეიოლშა მიოულარი შარა მაართათ გილჷ, კაბრალი თი ექსპედიციაშ უნჩაშო გუტუეს, ნამუსჷთ ოკო უგორჷდკო შარა  ინდოეთიშა. დუდშე, თიში ფლოტიქ, ბჟადალშე, ატლანტიშ ოკიანე ჸურე მიდართჷ დო  ბრაზილიაშა გალართჷ, ნამუთ ტორდესილასიშ აპიჯაფაშ მეჯინათ გჷმართუალი ღოზიშ ბჟაეიოლშე იდვალუაფუდჷ დო კაბრალქ თინა პორტუგალიაშ ღვენათ გაგმაცხადჷ.
უკული ჯამიერი იმენდიშ კოდმეჸურე მიდართჷ, სოდეთ მუსხირენი გემი მიოდინუ, ნამუშე ართ-ართიშ კაპიტანი ბარტოლომეუ დიაში რდჷ.
ბერლინალე
ბერლინიშ კინოფესტივალს ფილმეფი ირდიხაშე მოურს დო თინეფიშ სხუნუა საირქიანო ხასიათიშ რე. საუჯგუშო ფილმეფი იჯილდოებჷ ორქოშ თუნთით, საუჯგუშო რეჟისურაშ, საუჯგუშო ოსურიშ როლიშ დო საუჯგუშო ქომოლკოჩიშ როლიშო მერჩქინელი რე ვარჩხილიშ თუნთი, შინელი ორქოშ თუნთი გინაჩამუ კინოშ სფეროს მოღალე პროფესიონალეფს კინემატოგრაფიას მიშაღალირი თიაშო.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:საირქინო კინოფესტივალეფი კატეგორია:კინემატოგრაფიული ჯილდოეფი
მალადი (წყარმალუ)
მალადი (ინგლ. Malad River) რე წყარმალუ ააშ-ს, აიდაჰოშ შტატიშ გუდინგიშ ოლქის. მალადი იჭყაფჷ წყარმალუეფიშ ბიგ-ვუდიშ დო ლითლ-ვუდიშ აკოართაფაშ აბანს, ჭიჭე ნოღა გუდინგიშ ხოლოს დო ინაკათუ წყარმალუ სნეიკის, ნოღა ჰაგერმანიშ ხოლოს. წყარმალუ მალადიშ სიგჷნძა რე 19,3 კმ. ღანჩოშ ფართობი 7,800 კვ.კმ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ააშ-შ წყარმალუეფი კატეგორია:აიდაჰოშ წყარმალუეფი კატეგორია:სნეიკიშ ნადუეფი
მაჰმუდ აბასი
მაჰმუდ აბასი (არაბ. محمود عباس‎‎), პარტიული მეტჯოხო „აბუ მაზენი“ (ابو مازن‎) (დ. 26 მელახი, 1935, ცფათი) — პალესტინარი პოლიტიკოსი, პალესტინაშ პრეზიდენტი 2005 წანაშე.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:პალესტინარი პოლიტიკოსეფი
დავიდ დე ხეა
დავიდ დე ხეა კინტანა (David de Gea; დ. 7 გერგობათუთა, 1990) — ესპანარი მობურთე, „მანჩესტერ იუნაიტედიშ“  მეკარე, ესპანეთიშ 21 წანერშახიანეფიშ ნაკორობაშ კაპიტანი  რდჷ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ესპანარი მობურთეეფი კატეგორია:მანჩესტერ იუნაიტედიშ მობურთეეფი კატეგორია:პრემიერ ლიგაშ მობურთეეფი კატეგორია:ესპანეთიშ პრიმერა დივიზიონიშ მობურთეეფი კატეგორია:2014 წანაშ მოსოფელიშ ოკუჩხბურთე ჩემპიონატიშ მობურთეეფი
ააშ-იშ ისტორია
ამუდღანერი ააშ-იშ ობჟათე ტერიტორიეფს იფაჩუ აცტეკეფიშ იმპერიაშ დიდი გოლინა.
ინგლისიშ კოლონიეფი ოორუე ამერიკას
thumb|250 px|[[მეიფლაუერი|’’მეიფლაუერი’’]] thumb|250 px|[[ბოსტონიშ ჩაიშ შუმა 1773 წანას.]] thumb|150px|დიდი ბრიტანეთიშ მაფა [[ჯეიმზ I, წორას ჯეიმზიშ დუდალაშ ჟამს დიჭყჷ ამერიკაშ კონტინენტიშ კოლონიზაციაქ.]] thumb|left|200px|ახალი საფრანგეთი. საფრანგეთიშ დორხველი ტერიტორიეფი ოორუე ამერიკას. thumb|left|200px|ინგლისარეფიშით დორსხუაფილ მაართა კოლონია [[ვირჯინია.]]
1607 წანას ჯეიმზ I- ქ ოორუე ამერიკას ინდიარეფით დოხორინელი ატლანტიშ ოკიანეშ პიჯის, კოლონიაშ დორსხუაფაშ ნება ქჷმეჩჷ ლონდონიშ ოაქციე კომპანიას. თე კოლონიას ვირჯინიაქ ქჷგიადუ. მაფაქ დუდი გეიოჩილითუ ირნერ გამამინჯალას, დუთხილუდუკო თე კოლონიან. ვირჯინიაქ მოგებაშ თოლწოუათ აქციონერეფიშ მენდეფი ვა გამართლჷ. მოგვიანაფილო ოორუე ამერიკაშ ატლანტიშ ოკიანეშ ოძგაშეეფს უმოსი მოგებამი კოლონიეფიშ დორსხუაფა ქჷდიჭყეს.
ინდიარეფიშ ტომეფი თე პერიოდის გვარუანულ თემეფო ოხორანდეს. თინეფქ ჩეჟიერ გურით აკოხვადეს ინგლისარ კოლონიზატორეფს. ინდიარეფი დუდშე ინგლისარეფს ოხვარჷდეს ოჩამურით, ოგურუანდეს ლაიტიშ, თუთუმიშ მოჸონაფას. მალას ინდიარეფიშ დო ინგლისარეფიშ ურთიართობეფქ გილელჷ, თიშენ ნამუდა ინგლისარეფი ჭაშ ძივთო ჸიდულენდეს ინდიარეფიშ ოხორეს დო შხირას ნძალას ირინუანდეს. ინგლისარეფქ ღანკის ქჷმიოჭირინეს დო ინდიარეფი მუში ოხორეშე გეგნაჸათეს.
ინგლისარ კოლონიზატორეფს საქვარს უკვაჭუნდჷ ესპანეთი დო ნიდერლანდი. ესპანეთი აწურდჷ ინგლისიშ კოლონიეფიშ გოჭყაფას, ათეშენ ინგლისური კოლონიეფი პერმანენტული შქურანჯიშ თუდო რდეს. ნიდერლანდის ოკოდჷ მუს გოუჭყაფუდუკო ახალი კოლონიეფი ოორუე ამერიკას. XVII - XVIII ოშწანურეფს ინგლისის ლჷმეფი უღუდ ესპანეთიწკჷმა დო ნიდერლანდიწკჷმა, სოდგათ თე ქიანეფქ დემარცხეს. ინგლისიქ ესპანეთის ფლორიდაშ ჩქონი ქუდატებაფუ.
ობჟათეშ ხუთ კოლონიას დოჭყანაფილ რდჷ შხუ მეურნობეფი-პლანტაციეფი სოდგათ მოჸუნდეს: თუთუმი, ორზა, ჩანარული ოღაფულა ინდიგი, მოგვიანაფილო ქჷდიჭყეს ბამბეშ მოჸონაფა.
ახალნაკიდას მამუშერ ნძალიშ სინორკე რდჷ, ათეშენ კოლონიეფშა ინგლისიშე ოჯღონანდეს სარჯელგედვალირეფს ვარა ღარტაკეფს. სარჯელგედვალირეფი პატიმარობაშ ვადაშ თებაშ უკული კოლონიეფს სქიდუდეს. ობჟათეშ შტატეფს ირინუანდეს ჭკორეფიშ ხანდას, პლანტატორეფს ვა დაჭკორინეს აბანობურ ინდიარეფქ, ათეშენი ჭკორეფო ომუშებაფუანდეს აფრიკას ნაჸიდერ ჭკორ ზანგეფს, ჭკორეფით ვაჭარობაქ ქვერსემ მაშტაბეფს ქჷმიოჭირინუ. ჭკორალა ედომუშამი რინას იგინძორებუდჷ დო გინმიშ გამნარყიშათ.
XVII ოშწანურაშ შქა ხანეფშო კოლონიეფს მახორობაშ მუდანობაქ 2 მილიონო გჷნირთჷ. მახორობაშ უდიდაშობა ინგლისარეფი რდეს. მახორობაშ შანულამ ნორთის აკმადგინანდეს შოტლანდიარეფი, ირლანდიარეფი დო გერმანალეფი.
ამერიკაშ სამეურვეო წჷმოძინეფი ვა მოწონდჷ ინგლისის. ინგლისური მეკონიშ ამერიკალი მეტროპოლიეფიშე თხილუაშ ღანკით ინგლისიშ პარლამენტი კოლონიეფს ვაჭრუა-წარმებაშ გოვითარაფაშ აკოხურგუას ლამენდჷ. ათეშენ მეტროპოლიაშ დო ინგლისიშ შქას ურთიართალაქ გილელჷ. 1756-1763 წანეფიშ ლჷმეფიშ უკულ ინგლისიქ დემინჯჷ საფრანგეთიშ კოლონია კვებეკის (კანადა).
ტოკაჩე (პროვინცია)
thumb|right|150px|ტოკაჩეშ პროვინცია. ტოკაჩე — სან-მარტინიშ რეგიონიშ (პერუ) პროვინცია. ტოკაჩეს ობჟათეშე უხურგანს ლა-ლიბერტადიშ დო უანუკოშ რეგიონეფი. 2005 წანაშ ეჭარუაშ მოღალუთ პროვინციაშ მახორობა აკმადგინანს 98.265 ადამიერს, ოშქარი მეჭედალა კმ²-ის 16.8 ადამიერს. ტოკაჩეშ ფართობიე 5,865.44 კმ². პროვინცია ირთუ 5 რაიონო.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:სან-მარტინიშ რეგიონიშ პროვინციეფი კატეგორია:პერუშ პროვინციეფი
ააშ-იშ ისტორია
ინგლისიშ კოლონიეფი ოორუე ამერიკას
ამერიკულ კოლონიეფს გინაგაფურიშ დო ბეგარაშ მიშაღალაჟამს ინგლისიქ კოლონიეფიშე აქტიურ აწორინაფეფი ძირჷ. ინგლისიშ მაფაქ დო პარლამენტიქ გინოჭყვიდჷ ნძალაშ გჷმორინაფათ გუტახუდუკო კოლონიეფიშ აწორინაფეფი. თინეფქ ივარეს ამერიკაშ კოლონიეფიშ მაართა კონტინენტურ კონგრესიწკჷმა მორაგადაფა.
კონგრესიქ გაჭყჷ ნოღა ფილადელფიას 1774 წანას.
1775 წანას მასაჩუსეთსის ბოსთონწკჷმა ხოლოს ინგლისურ არმიას დო კოლონისტეფს შქას აკოანჯარაფილ რაგვინქ მოხვადჷ. თენა რდჷ ოორუე ამერიკაშ კოლონიეფიშ ზოხორინალაშო ლჷმაშ ოჭყაფუ. ბოსთონწკჷმა რაგვინიშ უკული ოორუე ამერიკულ კოლონიეფს გჷმორჩქინდჷ ინგლისიშ მოხუჯეეფქ დო აწმარინჯეფქ ტორეფი დო ვიგეფი (ლოიალეფი დო პატრიოტეფი). ტორეფიშ ბანაკის რდეს მაფაშა ლოიალურო მერინელი კათა. კოლონიეფს რინელ არმიაქ, ანგლიკანური ეკლესიაშ მოინალეეფქ, ფიოშეფქ, არისტოკრატეფქ, პლანტატორეფქ ვიგეფიშ ბანაკის ქუდუკინეს ხუჯი.
1775 წანაშ ფილადელფიას იშაყარჷ მაჟირა კონტინენტურ კონგრესიქ სოდეთ 13 კოლონიაშ წჷმმარინაფალი რდჷ. კონგრესიშ გინოჭყვადირუათ ინგლისწკჷმა ურთიართალაქ მეჭყორდჷ. მახორობაშე ქჷდარსხის არმია, არმიაშ ჯღვერო გიშეგორეს გჷმადუდიშალაფარი ყარაფიშ გიმორჩქინელი მაკათური ოურდუმე საქვარეფიშ მარჩქენჯი ჯორჯ ვაშინგტონი. თენერო, კონგრესიშ 13 კოლონიაშ წჷმმარინაფალეფიშ ოსხუნუე ოკანონმადვალუ ორგანოქ პარლამენტო გჷნირთჷ.
ამერიკაშ აკოართაფილი შტატეფიშ გოჭყაფა
thumb|ზოხორინალაშ გჷმოცხადაფა|250px thumb|ვაშინგთონი გინმურს დელავერშა (ჯორჯ ვაშინგთონი ზოხორინალაშ ლჷმას)– ავტ. [[ემანუელ ლეუცე, 1815 წ., მეტორპოლიტენ მუზეუმი.|right|250px]] thumb|200px|როშამბორსა ლაფაიეტი მაჟირა კონტინენტურ კონგრესიქ გეჭოფჷ გინოჭყვიდირაფა ნამუშ ნძალათ 13 კოლონიაქ შტატო გჷშეცხადჷ. კონგრესიქ 1776 წანაშ 4 კვირკვეს დამტკიცჷ ზოხორინალაშ დეკლარაცია, ნამუთ ნაციონალურ ყარაფიშ თოლსაჩქო მაკათურქ თომას ჯეფერსონქ აკადგინჷ. ზოხორინალაშ დეკლარაციას ნათქუელი რდჷ ნამუდა ადამიერეფი წორომანგეფო გოჭყაფენა, თინეფიშ ხეუმკურაჸუ ნება რე რინა. ზოხორინალა დო ბედინერებაშა ნჭუაფა. დეკლარაციაშ გჷმაჭყაფალეფქ დაგუმეს კოლონიური დარუა დო ადამიერეფიშ ოკუჩხალეეფით დორთუალა. კოჩიშობაშ ისტორიას მაართათ ოკანონმადვალუე წესით მისპჷ ფეოდალური ოკუჩხალეეფქ, ქჷდირსხჷ პოლიტიკური პოსტეფქ. თენეფქ იფრელქ ხვალე ჩეტყებამ მახორობას მიკაწაწჷ. პლანტატორეფიშ კატეგორიული მოთხუალაშ უკულ დეკლარაციაშე გჷშაღალრიქ იჸუ ზანგეფიშ ჭკორალაშე გოდუდიშალაფა. კონგრესის მუთუნინერი გინოჭყვადირაფა ვა ეუჭოფჷ ინდიარეფიშენ.
თენერო მაჟირა კონტინენტურ კონგრესიქ ინგლისიშე დუდი ზოხორინელო გეგმაცხადჷ. ოორუე ამერიკაშ კონტინენტის გიჭყჷ ახალი სახენწჷფოქ ამერიკაშ აკოართაფილი შტატეფქ, კუნტას ააშ-ქ. 4 კვირკვე ამერიკაშ აკოართაფილ შტატეფიშ ნაციონალურ დღასანწულო გჷმიცხადჷ. ააშ-შ სახენმწჷფო შილაშა 13 ჩე ჭითა ზოლი დო მურიცხი გეგმოსახეს. უკულიანშო შტატეფიშ ძინაწკჷმა ართო სახენწჷფო შილას მურიცხეფიშ მუდანობაქ მირდჷ, თეჟამიშო მურიცხეფიშ მუდანობა 50-ის აკმადგინანს დო ზოლეფიშ მუდანობაქ უთირუო ქჷდოსკიდჷ.
ლჷმა ზოხორინალაშო
ზოხორინალაშო ლჷმაშ დოჭყაფაშ უკული ინგლისარეფქ ოზუღე დესანტი ააშ-შ ტერიტორიაშა გეგნახუნეს, გეჭოფეს წყარმალუ ჰუდსონიშ მიშაკათაფუწკჷმა დვალირ ნოღა ნიუ-იორკი დო ოორუეშა ეყარეს, ოდო კანადაშე გამშეჭკირჷ ინგლისიშ არმიაქ დო ობჟათეჸურე წყარმალუ ჰუდსონიშ მიშაკათაფუშახ ყარაფულენდჷ. წყარმალუ ჰუდსონიშ ღანჩოს თე ჟირ არმიაშ აკოართაფაშ შვანს ააშ ჟირო გირთუუდჷ ოდო ინგლისარეფი ჟირო გორთილ ქიანას უმოს ლექინას გეჭოფუნდეს. 1777 წანას სარათოგაწკჷმა ამერიკალეფქ კანადაშე მიშულირ არმია დამარცხეს. ირფელ თექ ინგლისიშ გეგმეფი აკარღჷ. ინგლისარეფს ოორუე შტატეფიშ აწორინალაქ ვა გატახჷ, ათეშენ ოლჷმორ ქიმინჯალეფი ობჟათე შტატეფშა დო ჯინჯიერო კაროლინაშა გეგნიღეს. ინგლისარეფს მენდი უღუდეს ნამუდა, ობჟათე შტატეფიშ გომორძგვაფაჟმს, კონსერვატორულო მერინელ პლანტატორ ჭკორმაჸვენჯეფწკჷმა საართო ნინას გეგშაგორუნდესჷნ.
ააშ-შით პარიზშა მეშკუმალირქ იჸუ ბენჯამინ ფრანკლინქ. თიში ინტერნაციონალურ ავტორიტეტიქ დო დიპლომატიურ ანჯაქ დუდჯინჯამო დოთირუ ააშ-შ ინტერნაციონალური რინა. დუდშე საფრანგეთი თე ლჷმას ვა ოკათუდჷ, თინა ხვალე ანჯარით, ფარათ დო სურსათით ოხვარუდჷ ამერიკალეფს. სარათოგაწკჷმა ამერიკალეფიშ გომორძგვაფაშ უკულ საფრანგეთიქ ქიჩინჷ ააშ-შ ზოხორინალა დო ინგლისის ლჷმა გეგმუცხადჷ. საფრანგეთის ქიგიაჸუნჷ ბრელ ქიანაქ დო თინეფქჷთ ქიჩინეს ააშ-შ ზოხორინალა. ამერიკაშ აკოართაფილ შტატეფიშ დო საფრანგეთიშ გოართოიანაფილ არმიაქ გომორძგვაფა 1781 წანას ქჷმიპალუ ვირჯინიას იორკთაუნწკჷმა. იორკთაუნიშ ლჷმას ინგლისური არმიაქ ანჯარი ქჷდარღჷ ჯორჯ ვაშინგტონ დო თიშ ფრანგ მორსხუე როშამბორსა ლაფაიეტიშ წოხოლე. ოურდუმე ქიმინჯალეფქ მეჭყორდჷ ქჷდიჭყჷ ოზჷე მორაგადაფეფქ.