cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ჯვ. წ. 420-იანეფი
— ჯვ. წ. V ოშწანურაშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ ჯვ. წ. 429 წანას დო გეთჷ ჯვ. წ. 420 წანას.
მოლინეფი
კატეგორია:
ვონდი ქურთის-ჰოლი
ვონდი ქურთის-ჰოლი (Vondie Curtis-Hall; დ. 30 ეკენია, 1956, მიჩიგანი) — ამერიკალი არტისტი, რეჟისორი დო სცენარისტი. ჩინებული რე ბენ ურიჩიშ როლით Netflix-შ ტელესერიალშე არქიებული.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი კატეგორია:დუნაბადი 1956
ბეკერელი
ბეკერელი (ეშანუა: ', ') — რადიოაქტიური იზოტოპეიშ აქტიურობაშ ოზჷმალი (წარმაფილი) ართული აეღლეფიშ ოერეფოსქაშე სისტემას. 1 ბეკერელი რე რადიოაქტიური წყუშ აქტივობა, ნამუსჷთ 1 წამა ოშქაშეთ 1 რადიოაქტიური აკორციება მუთმოხვადჷ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:რადიოაქტიური იზოტოპეფიშ აქტიურობაშ ომჷმალი ართულეფი კატეგორია:სი სისტემაშ წარმაფილი ართულეფი
დიხაგუძუბა
დიხაგუძუბა (ჸოფილი ნაკალევი) — ოფუტე საქორთუოს, სამარგალო-ჟიმოლენი შონეშ აკანიშ ზუგდიდიშ მუნიციპალიტეტის, ოდიშ–გურიაშ რზენს, წყარმალუ ჯუმიშ (ინგირწყარიშ კვარჩხანი ნოჸველა) კვარჩხანი ოძგაშე, ზუღაშ დონეშე, ზუგდიდიშე. ცხაცხუშე. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით ოფუტეს ოხორანს.
ოფუტეს რე ბრინჯაოშ ხანაშ ნოხორი.
კატეგორია:ზუგდიდიშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
რუფიჯი
რუფიჯი რე წყარმალუ ტანზანიას. რუფიჯი იჭყაფუ წყარმალუეფიშ კილომბეროშ დო ლუვეგუშ აკოართაფაშ აბანს. სიგინძა რე 600 კმ. ღანჩოშ ფართობი 177,429 კვ.კმ. წყარმალუ რუფიჯი ინაკათუ ინდოეთიშ ოკიანეს.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:აფრიკაშ წყარმალუეფი კატეგორია:ტანზანიაშ წყარმალუეფი
ჭიჭე ოჩე
ჭიჭე ოჩე – ოფუტე საქორთუოს, სამარგალო-ჟიმოლენი შონეშ აკანიშ მარტვილიშ მუნიციპალიტეტის, წყარმალუ ტეხირიშ მარძგვანი ოძგაშე, ზუღაშ დონეშე 300 მეტრა, მარტვილიშე 23 კმ. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით ოფუტეს ოხორანს 221 ადამიერი.
კატეგორია:მარტვილიშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
რობერტ ტრუჰილო
რობერტ ტრუჰილო — მექსიკელ-ამერიკალი ბასისტია, ნამუთ 2003 წანაშე მიოგანს ამერიკულ მონკა მეტალ ბუნა მეტალიკას. თეიშახ თინა მიოგანდჷ თინერ ბუნეფწკჷმა, მუნერეფით რე ოზი ოზბორნი, სუისიადალ ტენდენსისი, ინფექთიოს გრუვსი, ბლექ ლეიბლ სოსაიეტი დო ჯერი კანტრელი.
ალექსანდრე დიუმა (უნჩაში)
thumb|ალექსანდრე დიუმა (მუმა) ალექსანდრე დიუმა (უნჩაში) (ფრანგულო: Alexandre Dumas, père დ. 24 კვირკვე, 1802, ვილიე-კოტრე - ღ. 5 ქირსეთუთა, 1870, პიუი) — რდჷ გჷშარჩქინელი ფრანგი ჭარუ, დრამატურგი დო ჟურნალისტი. არძოშე უმოსო გჷშარჩქინელი წინგეფი რე: სუმი მუშკეტერი, ეჩი წანაშ უკული, გრაფი მონტე კრისტო, დიაფალი მარგო დო შხვა.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ფრანგეფი კატეგორია:ფრანგი ჭარუეფი კატეგორია:ფრანგი დრამატურგეფი კატეგორია:დუნაბადი 1802 კატეგორია:ნაღურა 1870
ჯვ. წ. 430-იანეფი
— ჯვ. წ. V ოშწანურაშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ ჯვ. წ. 439 წანას დო გეთჷ ჯვ. წ. 430 წანას.
მოლინეფი
კატეგორია:
მეთ დორანი
'''მეთიუ ნ. დორანი''' (Matthew N. Doran; დ. 30 მელახი, 1976, სიდნეი) — ავსტრალიარი არტისტი. არძაშე უმოსო ჩინებული რე ჭუკი-შ როლით ფილმიშე მატრიცა.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ავსტრალიარი არტისტეფი
ადამიერიშ იმუნოდეფიციტიშ ვირუსი
ადამიერიშ იმუნოდეფიციტიშ ვირუსი (აივ; human immunodeficiency viruses, (HIV)) — რეტროვირუსი ლენტივირუსეფიშ გვარიშე, ნამუთ გჷმიჭანუანს ჭიე-ჭიეთ მაპროგრესე ლახარა — აივ-ინფექციას.
ვირუსი გავალს მეთმიორინუანს იმუნურ სისტემაშ თოლეფს, ნამუსჷთ მუში ჟინპიჯის უღჷ CD4 რეცეპტორეფი: Т-ჰელფერეფი, მონოციტეფი, მაკროფაგეფი, ლანგრეგანსიშ თოლეფი, დენდრიტიშ თოლეფი, მიკროგლიაშ თოლეფი. შედეგო იმუნური სისტემაშ მუშობა ინჩალუ დო ივითარებუ შეძენილი იმუნური დეფიციტიშ სინდრომი (შიდსი), დალახებულიშ ორგანიზმი ინფექციეფშე დო კიბოეფშე თხილუაშ საშუალებას მეთმიოდინუანს, გუთმორჩქინდჷ მაჟირაფონი ოპორტუნისტული ლახარეფი, ნამუთ ვა რე დჷმახასიათაფალი ნორმალური იმუნიტეტიშ ადამიერეფშო.
სქოლიო
კატეგორია:Retroviridae კატეგორია:აივ-ინფექცია კატეგორია:სქესობური რზათ გინმადვალუ ინფექციეფი
ნამიბია
ადმინისტრაციული დორთუალა
thumb|left|300px|ნამიბიაშ ადმინისტრაციული რუკა.
1977—1992 წანეფს ნამიბია ირთუდჷ 26 რეგიონო. 1992 წანაშ მარაშინათუთაშე რეგიონეფქ რეორგანიზაფილქ იჸუ 13 ოლქო (regions), ნამუეფით ირთუ 102 (ოგიშაგორუე) ოლქო (constituencies).
ნამიბიაშ ოლქეფი:
რესურსეფი ინტერენეტის
კატეგორია:აფრიკაშ ქიანეფი კატეგორია:ინგლისურნინამი ქიანეფი კატეგორია:გერმანულნინამი ქიანეფი
ტოლატაშ მუნიციპალიტეტი
ტოლატაშ მუნიციპალიტეტი (Tolata) — მუნიციპალიტეტი ბოლივიას, კოჩაბამბაშ დეპარტამენტიშ ხერმან-ხორდანიშ პროვინციას. 2010 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით მახორობა 7 341 ადამიერს აკმადგინანდჷ. ფართობი 74 კმ² რე.
მუნიციპალიტეტი მუშ ჸურეშე კანტონეფო ირთუ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ბოლივიაშ მუნიციპალიტეტეფი
იოსებ ჟორდანია
იოსებ ჟორდანია (დ. 1895 - ღ. 10 მარაშინათუთა, 1952) — რდჷ გჷშარჩქინელი ქორთუ გინეკოლოგი, რეპროდუქტოლოგი, მედიცინაშ დოქტორი, პროფესორი. ქართიშ რეპროდუქციაშ ინსტიტუტის იოსებ ჟორდანიაშ ჯოხოქ ქიგიადვუ. ტრაგიკულო დოღურუ 1962 წანაშ 20 მარაშინათუთას, რიო-დე-ჟანეიროს ფურინჯიშ კატასტროფაშ ბორჯის.
20 ღურთუთა
20 ღურთუთა (იანარი) რე გრიგორიანული კალენდარიშ მა-20-ა დღა. წანაშ ლიაშა დოსქილადირი რე (ნარკი წანეფს — ).
ჯვ. წ. 440-იანეფი
— ჯვ. წ. V ოშწანურაშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ ჯვ. წ. 449 წანას დო გეთჷ ჯვ. წ. 440 წანას.
გერმანიაშ პრეზიდენტეფიშ ერკებული
ბუნდესპრეზიდენტეფი (1949-ამდღარშა)
კატეგორია:გერმანიაშ პრეზიდენტეფი კატეგორია:ევროპაშ ქიანეფიშ პრეზიდენტეფი
ლეო მაკ-კერი
ლეო მაკკერი (Leo McCarey დ. 3 გიმათუთა, 1898 — 5 კვირკვე, 1969) — ამერიკალი რეჟისორი, სცენარისტი დო პროდიუსერი. ოკათუდჷ 200-შე უმოსი ფილმიშ გინოღალას. ჩინებული რე 30-იან წანეფიშ კომედიეფიშ გინოღალათ. 1940-იან წანეფს უმოსო სოციალური დო კონსერვატიული ფილმეფიშ გინოღალა დიჭყჷ. წჷმოძინას ჟირხოლო ჟანრის მიოჭირინუ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალი კინორეჟისორეფი კატეგორია:ამერიკალი სცენარისტეფი კატეგორია:დუნაბადი 1898 კატეგორია:ნაღურა 1969 კატეგორია:ოსკარიშ მაღვენჯი კინორეჟისორეფი
ბობ განთონი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი კატეგორია:დუნაბადი 1945
მელუკუშ რაიონი
მელუკუშ რაიონი (Meluco) — რაიონი მოზამბიკის, კაბუ-დელგადუშ პროვინციას.
მოზამბიკიშ სტატისტიკაშ ერუანული ინსტიტუტიშ მუნაჩემეფით, 2007 წანას რაიონიშ მახორობა 24 637 ადამიერს აკმადგინანდჷ. ფართობი 5 799 კმ²-რე, მახორობაშ მეჭედალა 4 25 კოჩი კმ²-ის.
რაიონიშ ადმინისტრაციული ცენტრი რე ნოღა მელუკუ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:მოზამბიკიშ რაიონეფი კატეგორია:კაბუ-დელგადუშ პროვინცია
ქუცი (ჩანარი)
300px|thumb|რჩქვანილობური ქუცი ქუცი, ვარ-და კვადაცი — (Hippophae rhamnoides) (ქორთულო: ქაცვი) შხირნოჸელამი ქვერჩხამი ჩანარი ფშატიშობურეფიშ ფანიაშე, სიმაღალათ 1,5-3,5 მ, ვანაფერო 10 მ. სიმაღალაშ ჯა რე. ფურცელეფი მორიგეობითი რე, კუნტა ყერწეფით, ღოზურ-ლანცეტა, ჟიშე მოცაშფერო-რუმე წვანე რე, თუდოშე მოვარჩხილიშფერო-ჩე. პეულეფი ჟირბინამი რე, პილაგანი ჯამიშობური, უფურცელე პეულიშოქუნალით.
ნაჸოფი წვენამი, ვარკალა, ნარინჯიშფერი, ყვითნელი ვარდა მოჭითე რე, სფეროშნერი ფორმაშ, მუკოჩანს ძალამ კუნტა ნაჸოფიშმიკამარგებუს, ნამუთ ფსქელო მიკოხე ნოჸელას.
ამერიგო ვესპუჩი
რინა
ვესპუჩიქ დებადჷ ფლორენციას, იტალიას, დიდგვარუან ფანიას. მუამუშ რდჷ ნოტარიუსი ფარაშ გინმათირალი გილდეფიშ ფლორენციას. ამერიგო მუშენდჷ ლორენცო დი პერფრანცესკო დი'მედიჩიშ დო თიშ ჯიმა ჯოვანიწკჷმა. 1491 წანას თინეფქ მიდაშქვეს ვესპუჩი, ქუმუშებუდუკო თინეფიშ ოაგენტეს სევილიას, ესპანეთისჷნ.
1508 წანას, თიში ჟირი შარალუაშ უკულ ამერიკას, ვესპუჩიშო დირსხუ ექპერიმენტალი მაიორიშ წოდებაქ, გამამინჯალათ ოკიანეს რეისიშო ოწვართალ პილოტეფშო.
ქუცი (ჩანარი)
ქიმიური აკოდგინალუა
ნაჸოფეფი ოჭკომალო ირგჷ, მობჟე, დიდარი რე ვიტამინეფით ანანასიშ შურით. იკათუანს 3,5%-შა შანქარს, 2,6% ბჟეეფს, 8% ციმუამ ზეთეფს 300-450 მგ.% C-ვიტამინს, კაროტინს, B1, B2, BC (ნოშიშ(ფურცელიშ) მჟავა) დო E ვიტამინეფს. ნაჸოფიშა მიშმაულარი ზეთი მეურს ნანჭყოლიშ აკახორცაფალი წამალეფიშ ოკეთებელო.
ამერიგო ვესპუჩი
წყუეფი
კატეგორია:იტალიარეფი კატეგორია:იტალიარი მარკვიეეფი კატეგორია:იტალიარი კარტოგრაფეფი კატეგორია:დუნაბადი 1454 კატეგორია:ნაღურა 1512
ქუცი (ჩანარი)
გიმორინაფა
ოკათე მედიცინას ქუციშ ნაჸოფეფს გჷმირინუანა მუჭოთ ჭუაკინმაღალარი, ყიაშ ოკურნალებერო დო სურავანდაშ აწმარინე ანჯას(საშუალებას). გჷმირინუაფუ ხოლო ქუციშ ფურცელეფი. თენეფი იკათუანა 230-260 მგ.% C-ვიტამინს დო 10%-შა მათალუ ნაკათეფს. ჩქვალა შეჸელეფიშე დო ფურცელეფშე ეთმოჭოფუნა უჩა, დო ნაჸოფეფშე – ყვინთელ ოღაფალეფს.
რესურსეფი ინტერნეტის
იმერეთიშ ოკურნალებერი ფლორა
კატეგორია:ბოტანიკა
ლა-პლატა (წყარმალუ)
ლა-პლატა (ინგლ. La Plata River) რე წყარმალუ ააშს, კოლორადოშ ლა-პლატაშ ოლქის დო ნიუ-მექსიკოშ სან-ხუანიშ ოლქის. წყარმალუ ლა-პლატა იჭყაფჷ ლა-პლატაშ გვალეფს დო ინაკათუ წყარმალუ სან-ხუანს. სიგჷნძა 110 კმ. რე.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ოორუე ამერიკაშ წყარმალუეფი კატეგორია:ააშ-შ წყარმალუეფი კატეგორია:კოლორადოშ წყარმალუეფი კატეგორია:ნიუ-მექსიკოშ წყარმალუეფი
ფრანჩესკო ტოლდო
thumb|ფრანჩესქო ტოლდო
ფრანჩესკო ტოლდო (დ. 2 გერგობათუთა, 1978, პადუა, იტალია) — იტალიარი მეკარე. პროფესიონალური კარიერაშ ბორჯის, ლაჸაფენდჷ „მილანს“, „ვერონას“, „ტრენტოს“, „რავენას“, „ფიორენტინას“, „ინტერს“ დო იტალიაშ ოკუჩხბურთე ერუანულ ნაკორობას. მოგებული აფუ 15 ტიტული.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:იტალიარეფი კატეგორია:იტალიარი მობურთეეფი კატეგორია:იტალიარი მეკარეეფი კატეგორია:დუნაბადი 1978
საბაჰ ალ-აჰმედ ალ-ჯაბერ ალ-საბაჰი
საბაჰ ალ-აჰმედ ალ-ჯაბერ ალ-საბაჰი (صباح الأحمد الجابر الصباح; დ. 16 მანგი, 1929) — ქუვეითიშ ამირა 2006 წანაშ 29 ღურთუთაშე. თიში წიმოხონი საად ალ-აბდულაჰ ალ-სალიმ ალ-საბაჰი ვითდღარი მართუალაშ უკული პარლამენტიქ 2006 წანაშ 24 ღურთუთას გეგნარინჷ დალახებაშ გეშა დო ხუთი დღაშ უკული დიფუჩჷ ასეიან ამირაქ. თინა ზოხორინელი ქუვეითიშ მაანთხა ამირა რე დო ქუვეითწკჷმა ართო დუდენს ალ-საბაჰეფიშ სათუროს. ამირას გიშაკერძაფილი გმოცადაფა უღუ გალენურ ურთიართობეფს, თინა 40 წანაშ გოძვენას (1963-2003) ქიანაშ გალენური საქვარეფიშ ომინისტრეს დუდენდჷ, 2003-2006 წანეფს — პრემიერ-მინისტრიშ პოსტი უკებუდჷ. ამირა ჩილნღურა რე, თიში ალმასქუქ დიო ხოლო ერაყ-ქუვეითიშ ლჷმაშახ ღურჷ. ამიარას ჟირი ქომოლსქუა ჸუნს, უნჩაში, შეიხი ნასერი, მინისტრი რე დო ისლამური ხელუანობაშ მინუშეფიშ მოსოფელს უდიდაში კოლექციაშ მინჯე რე. მაჟირა - შეიხ ჰამედი ბიზნესმენი რე დო ობანკე-ოფინანსე ბიზნესის მოღალენს. თაშნეშე ამირაშ ჸუნდჷ შხვა ჟირი სქუათ. ცირასქუა - შეიჰა სალვა, ნამუქჷთ 2002 წანა კიდირიშ კიბოთ დოღურჷ. მუმას ძალამ უჸორდჷ მუში ცირასქუა დო დოხორეს, სოდე ამიარა ოხორანსჷნ, „დარ სალვა“ - „სალვაშ დოხორე“ გიოდჷ. მონარქიშ მაანთხა სქუაქ 1969 წანას ბაღანობას ავტოკატასტროფას დოღურჷ. ამირას გიშაკერძაფილო მოწონს ფოტოგრაფია დო ჩხომუა. ასეიანი მონარქიშ მონძე რე თიში ჯიმაჸონერი ამირა ნაუფ ალ-აჰმედ ალ-ჯაბერ ალ-საბაჰი. თიშ მონძეთ ოფიციალურო გჷმიცხადჷ 2006 წანაშ 7 ფურთუთას.
ტსონგა (ნინა)
ტსონგა (მუშჯოხოდვალა: Xitsonga), ვარდა შანგაანი — ბანტუშ ბუნაშ ნინა, გოფაჩილი რე ობჟათე აფრიკას, ინდოეთიშ ოკიანეშ წყარპიჯიშ მანგას. ტსონგაშ კათაშ ეთნიკური ნინა. გოფაჩილი რე ობჟათე აფრიკაშ რესპუბლიკაშ ბჟაეიოლშე, მოზამბიკიშ ობჟათეშე, ზიმბაბვეშ ობჟათე-ბჟაეიოლშე, თაშნეშე ესვატინის.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ბანტუშ ნინეფი კატეგორია:ობჟათე აფრიკაშ რესპუბლიკაშ ნინეფი კატეგორია:მოზამბიკიშ ნინეფი კატეგორია:ზიმბაბვეშ ნინეფი კატეგორია:ესვატინიშ ნინეფი
ჯვ. წ. 324
— ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 324 წანა.
ნაღურა
კატეგორია:
იუფშარა
იუფშარა, წყარმალუ აფხაზეთიშ კავკაციონიშ ობჟათე კართეს, გეგაშ კვარჩხანი ნადუ. გიშმურს ტობა რიწაშე. სიგირძა 12,6 კმ, ღანჩოშ ფართობი 236 კმ2. ოდუდეშე 0,5კმ-ს დინუ დიხაშ თუდო დო 2 კმ-იშ უკული ეშმურს ჟი. იუფშარა გიშმურს კანიონს. ეთმიჯუმუაფუ დიხაშთუდონი, ჭვემაშ დო თირიშ წყარით. წყარალა უჩქჷ პირელ-მესის, მინჩა ზოთონჯის ხოლო. ოშქაშე წანიერი ხარჯი ოდუდეწკჷმა რე 7,6 მ3/წმ. წყარი ირიათო წკონდა რე. იუფშარაშ ლეხერს გიშმურს რიწაშ ტობაშა მიმაულარი შარა.
ლიტერატურა
კატეგორია:აფხაზეთიშ ავტონომიური რესპუბლიკაშ წყარმალუეფი
ჯვ. წ. 450-იანეფი
— ჯვ. წ. V ოშწანურაშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ ჯვ. წ. 459 წანას დო გეთჷ ჯვ. წ. 450 წანას.
მოლინეფი
კატეგორია:
ჭიჭე ჟინოთა
ჭიჭე ჟინოთა – ოფუტე საქორთუოს, სამარგალო-ჟიმოლენი შონეშ აკანიშ მარტვილიშ მუნიციპალიტეტის, წყარმალუ ტეხირიშ კვარჩხანი ოძგაშე, ზუღაშ დონეშე 240 მეტრა, მარტვილიშე 13 კმ. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით ოფუტეს ოხორანს 249 ადამიერი.
კატეგორია:მარტვილიშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
ნაგაურიშ ოლქი
ნაგაური (Nagaur) — ოლქი ინდოეთიშ შტატი რაჯასტანს. ოლქი შტატიშ ცენტრალურ ნორთის იდვალუაფუ. დორთილი რე 4 გიმენოლქო. ოლქიშ ადმინისტრაციული ცენტრი რე — ნოღა ნაგაური. 2001 წანაშ ედომუშამინდური მახორობაშ ეჭარუაშ მეჯინათ, აკმადგინანდჷ 2 775 058 კოჩის. ძინათებული მახორობაშ ჭარუა-კითხირიშ რჩქინაშ დონე აკმადგინანდჷ 57,28%-ის, ნამუთ ოშქაშეინდურ დონეშ გიმე რე (59,5 %). ინდუისტეფიშ რწუმათ, კინოხ ნაგაურიშ ოლქიშ აბანს იდვალუაფუდ ომაფე, ნამუთ, „მაჰაბჰარატაშ“ მეჯინათ, დოჸუნელი აფუდჷ არჯუნას დო აჩუქჷ დრონას.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:რაჯასტანიშ ოლქეფი კატეგორია:ინდოეთიშ ოლქეფი
ოორუე ჸინუამი ოკიანე
ოორუე ჸინუამი ოკიანე თაშნეშე არქტიკაშ ოკიანე — თარო ოორუე პოლარულ რეგიონს მადვალუ ოკიანე. მოსოფელიშ ხუთი ოკიანეშე უმორჩილაშიე სიდიდათ დო სიტომბარეთ. თიშ უმკუჯინალო,ნამდა ოერეფშქაშე ჰიდროგრაფიული ორგანიზაცია თის ოკიანეთ ჩინებლენსინ, ოკეანოგრაფეფი თის არქტიკაშ სქირონაშქა ზუღა მერკეთ არქტიკაშ ზუღა უჯოხონა დო ატლანტიშ ართართი შქასქირონა ზუღათ გჷნმიხილენა. ოკიანეშ ჟინპიჯიშ უდიდაში ნორთი ჸინით რე ფორილი წანაშ არძაშე რგილ თუთეფს ვარდა ნთელ წანაშ განობას.
ლიტერატურა
მინი|300px|არქტიკაშ ოკიანე
21 ღურთუთა
21 ღურთუთა (იანარი) რე გრიგორიანული კალენდარიშ 21-ა დღა. წანაშ ლიაშა დოსქილადირი რე (ნარკი წანეფს — ).
საქორთუოშ სახენწჷფო შილა
საქორთუოშ სახენწჷფო შილა — საქორთუოშ ერუანული სიმბოლო გერბწკჷმა დო ჰიმნწკჷმა ართო, მეღებული რე საქორთუოშ ორგანული კანონიშ ოსხირშა, ნამუქჷთ ნძალაშა მიშართჷ საქორთუოშ პრეზიდენტიშ საღალობაშ მარსულებელიშ ხეშმოჭარუაშ უკული 2004 წანაშ 14 ღურთუთაშე.
თე კანონით დოდგინელი საქორთუოშ სახენწჷფო შილა რე საქორთუოშ სახენწჷფო შილაშ აკა ვარიანტი. გოხურგელი რე საქორთუოშ სახენწჷფო შილათ შხვა შილაშ გჷმორინაფა. თინა ადგინენს საქორთუოშ სახენწჷფო შილაშ, მუჭოთ სახენწჷფო სიმბოლოშ, ეჭარუალაშ, თიში გჷმორინაფაშ დო თხილუაშ წესის.
მინი|280პქ|მარჯვნივ|შილაშ აკონწყუალაშ წესი, სქემა საქორთუოშ სახენწჷფო შილა ირო გედგჷ: საქორთუოშ პრეზიდენტიშ რეზიდენციაშ, საქორთუოშ პარლამენტიშ, საქორთუოშ ემაჸონაფალი ხეშუულებაშ დჷნაწესებუეფიშ, საქორთუოშ ოკონსტიტუციე სასამართალოშ, საქორთუოშ უჟინაში სასამართალოშ დო შხვა ცენტრალური, რეგიონული დო აბანობური დუდიშმართუალაშ დო მამართალი ორგანოეფიშ ადმინისტრაციულ დგჷმილეფს, თაშნეშე ხურგაშგალე რსებული საქორთუოშ ოელჩეეფს დო შხვა დიპლომატიური წჷმმორინაფალეფიშ დგჷმილეფს, ოზუღე ნიშეფს დო ოზუღე მიმოულაშ შხვა საშუალებეფს, ნამჷშ მეჭარუაშ აბანი საქორთუოშ ტერიტორია რე.
შილაშ გეშა
thumb|200px|right|ქართი დო „ხუთ–ჯვარამი“ შილა, [[ანჯელინო დულჩერის 1339 წანაშ პორტულანი.]]
საქორთუოშ შილას მოჩამილი ნახანტა, ვარჩხილიშ (ჩე) ფონს ართი თინკუნთხუამი ჯვარი, კუნთხუეფს ოთხი მორჩილი ჯვარით — საართექირსიანული სიმბოლო რე, ნამუთ მაჩხონაფალს დო ოთხი მახარებელს ეხანტუნს. თე საართექირსიანული სიმბოლო, მუჭოთ ჰერალდიკური შანი, მაართაშე 1099 წანას ჯვაროსან გოდფრუა ბუიონელიშ გერბის დეფიქსირჷ, თიშენ ნამჷ-და თე პიჯიქ მაჩხონაფალიშ საფულაშ მათხილარიშ ტიტული მიღჷნ. თე პერიოდშე თე ჰერალდიკური შანი მაჩხონაფალიშ საფულას დო კინ თე ბორჯის ქირსიანობაშ ცენტრის, იერუსალიმს ასახირენს. თინა სუმი ჯოხოდვალათ რე ჩინებული: გოდფრუა ბუიონელიშ გერბი, იერუსალიმიშ გერბი დო წიმინდე შანი. ვარჩხილი (ჩე) ჰერალდიკურო ალმასობას, უწუკურობას, სიწიმინდეს, სიჭკვერეს შანენს, ჭითა — ქომოლობას, ყაზახალას, სამართალიანობას დო ჸოროფას. თე შილა საქორთუოშ ტერიტორიაშ ეიოშინალო დეფიქსირ ანჯელინო დულჩერიშ პორტულანს (1339წ.) დო ფრანჩესკო დო დომენიკო პიციგანეფიშ პორტულანს (1367წ).
მინი|200პქ|ქართი დო „ხუთ-ჯვარამი“ შილა, [[ფრანჩესკო დო დომენიკო პიციგანეფიშ 1367 წანაშ პორტულანი. ]]
შილაშ დღა
საქორთუოშ სახენწჷფო შილაშ დღა ეიშანუაფუ ღურთუთაშ 14 ღურთუთას, საქორთუოშ სახენწჷფო შილაშ გეშა საქორთუოშ ორგანული კანონიშ მეღებაშ დღას.
სახენწჷფოშ შილაშ დღა მაართაშე 2012 წანაშ 14 ღურთუთას ეიშანუ, ზეიმქ მარჯანიშვილიშ მოედანს იმანჯჷ. ზეიმიშ ფარგალეფს მაკათურეფქ გჷმოფინეს საქორთუოშ შილეფი, მარჯანიშვილიშ მოედანს გიფარფაშჷ საქორთუოშ დიდი შილაქ, ჭიჭე შილეფი — უბრალე მუკმალუეფს აკურიგეს.
ორდოშიანი საქორთუოშ შილეფი
ორდოშიანი საქორთუოშ შილეფი შხვადოშხვანერი რდჷ. ზოხო-ზოხოთ რსებენდჷ სახნეწჷფო შილა, ოხვამური, ლესქერიშ. სახენწჷფო შილას ომაფე შილა ჯოხოდჷ (შხვანერო სეფე-შილა (სეფე-დროშა)). XI-XVI ოშწანურეფიშ ქორთული ოისტორიე წყუეფი ქორთულ სახენწჷფო შილას იშინუანა, მუჭოთ „გორგასლიან დო დავითიანს“. თინა რდჷ ართოიანი საქორთუოშ სიმბოლო. თე შილა ვახტანგ გორგასალიშ ბორჯიშე მიშას ოკო დო ჩე ფერიშ ჸოფედკო ოკო, მემარგებული ჭითა ჯვარამი ბუნს. სომეხ ისტორიკოსეფიშ ჩინებათ, ჩე შილას მუდგაინი შანი ოკო მიკოხედჷკო, მორო უჩინებუ რე კონკრეტული გჷმოხანტუალა. რსებენს შხვა ჩინებათ, ნამუშ მეჯინათ საქორთუოშ სახენწჷფო შილას წიმინდე გერგიშ გჷმოხანტუალა რდჷ გეხანტილი. თე ჩინებას ირზენს შქა ოშწანურეფიშ პოლონელი მეშარალე კოტოვიჩი, ნამუწთ უძირჷ იერუსალიმშა ოხვამერო მოულირი ქორთუეფი, ქორთული სახენწჷფო შილათ. გჷნოჩამათ, „გორგასლიანი დო დავითიანიშ“ შილა მა-19 ოშწანურაშახ რსებენდჷ დო თინა ქუთეშიშ ომაფეშ ზარდახანს იჩუალუდჷ. მა-19 ოშწანურაშ დაჭყაფუს — ახალციხეშ ბურჯაფიშ ბორჯის თინა თურქეფს ქუხვამილუაფჷნა.
XIII-XIV ოშწანურეფს ჩე ალამიშ ელახჷ გჷთმორჩქინდჷ უჩათ, ნამუსჷთ მიკახე ჩე წორწხელამი ჯვარი. ფირქენა, ნამჷ-და თინა დავით ნარინქ მიშეღჷ ბჟადალი საქორთუოს დაკვირდებაშ უკული. XV ოშწანურას, საქორთუოშ ომაფე-სათარეფო აკოცჷმაშ პერიოდშე შილეფიშ ნერგვარობეფქჷთ გემიარჷ. ქართლიშ ომაფე შილაქ მოჭითე ბუძუგირიშფერო გჷნირთჷ. ბჟადალ საქორთუოს დეკვირდჷ ჩე შილაქ.
სქოლიო
კატეგორია:მოსოფელიშ ქიანეფიშ შლეფი შილა
სანტა კლაუსი
thumb სანტა კლაუსი (Santa Claus), ვარა წიმინდე ნიკოლასი, — გვიანიშ ოორუე ამერიკულ ტრადიციეფს ქირსეს ბაღანეფს ძღვინეფით ახარენს. ზიტყვა სანტა-სლაუსიქ გორჩქინდჷ წმ. ნიკოლოზიშ ჰოლანდიურ ტრანსკრიპციაშე. წიმინდე ნიკოლოზიშ შინუაშ დღა კათოლიურ ოქიანუს 6 ქირსეთუთა რე, ოდო ქორთულ მართლმადიდებლურ ეკლესიას - 19 ქირსეთუთა.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ახალი წანა
ადა ნისოდემოუ
ადა ნისოდემოუ (დ. 14 მესი, 1977, კვიპროსი) — ავსტრალიარი არტისტი. ოკათუდჷ ფილმის მატრიცა.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ავსტრალიარი არტისტეფი კატეგორია:დუნაბადი 1977
ტოტორაშ მუნიციპალიტეტი
ტოტორაშ მუნიციპალიტეტი (Totora) — მუნიციპალიტეტი ბოლივიას, კოჩაბამბაშ დეპარტამენტიშ კარასკოშ პროვინციას. 2010 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით მახორობა 10 963 ადამიერს აკმადგინანდჷ. ფართობი 1 914 კმ² რე.
მუნიციპალიტეტი მუშ ჸურეშე კანტონეფო ირთუ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ბოლივიაშ მუნიციპალიტეტეფი
სვასტიკა
thumb|ნაცისტური სვასტიკა
სვასტიკა,(სანსკრ. स्वस्तिक svastika) — მოსოფელს ართ-ართი უმოსი ჩინებული გრაფიკული სიმბოლო. სვასტიკაშ შხვადოშხვანერი ფორმა არსებენს. სვასტიკაშ ართ-ართი ფორმა ბორჟღალა პოპულარული რე საქორთუოს. გერმანიაშ დიქტატორი ადოლფ ჰიტლერი სვასტიკას გიმირინუანდჷ ნაცისტური გერმანიაშ სიმბოლოთ.
ლიტერატურა
კატეგორია:სიმბოლოეფი
ჯვ. წ. 460-იანეფი
მოლინეფი
კატეგორია:
ანა ივანოვიჩი
thumb|ანა ივანოვიჩი thumb|ანა ივანოვიჩი, [[შტუტგარტი, 2010 წანა]] ანა ივანოვიჩი (სერბული კირილიცური: Ана Ивановић, Ana Ivanović, დ. 6 გერგობათუთა, 1987, ბელგრადი, სერბეთი) — გჷშარჩქინელი სერბი ჩოგბურთიშ მოლაჸაფე. 2008 წანაშ 9 მანგის მიოჭირინუ მაართა აბანს რეიტინგეფს. 2008 წანას მიგჷ როლანდ გაროსიშ ტურნირი, საფრანგეთის. ფინალური მატჩი მოუგჷ დინარა საფინას. 2007-ის როლანდ გაროსიშ ტურნირს რდჷ ფინალისტი, ჩოგბურთიშ ჩემპიონატის, ნამუქჷთ იტარჷ ავსტრალიას 2008 წანას, ანა ივანოვიჩი რდჷ ფინალისტი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:სერბეფი კატეგორია:სერბი ჩოგბურთიშ მოლაჸაფეეფი კატეგორია:დუნაბადი 1987
ჩინურ-ტიბეტური ნინეფი
thumb|ჩინურ-ტიბეტური ნინეფიშ გოფაჩუაშ არეალი
სინო-ტიბეტური ნინეფი ჟირ დიდ ბუნათ ირთუ: ჩინური ნინა, ნამუთ რეალურო ნინეფიშ ბუნა რე, დო ტიბეტურ-ბირმული ნინეფი.
რესურსეფი ინტერნეტის
*
ცაშფერი ტობა
ცაშფერი ტობა — კარსტული ტობა საქორთუოშ ოორუე-ბჟადალ ნორთის, აფხაზეთის (გაგრაშ მუნიციპალიტეტი). გოხვილირი რე წყარმალუ ზუფუშ შქა მალობაშ მარძგვან წყარპიჯის, 109,5 მეტრაშ სიმაღალას. სარკეშ ფართობი — 0,0012 კმ², უდიდაში სიტომბა 23 მ, ოშქაშე სიტომბა 15 მ, წყარიშ მოცულობა 18 000 მ³.
ტობაშ ქვინჯის ეშმურს ჭყანიერი ვოკლუზი. ტობაშე გიშმურს ნადუ. წყარი წკონდა დო კარაკანი რე. ზარხულს წყარიშ ტემპერატურა რე 8,5°.
ლიტერატურა
კატეგორია:აფხაზეთიშ ავტონომიური რესპუბლიკაშ ტობეფი
ჯუბა (წყარმალუ)
ჯუბა (Wabiga Jubba, Giuba) — წყარმალუ ობჟათე სომალის, ჯუბალენდიშ ავტონომიურ რეგიონს. ჯუბა იჭყაფუ წყარმალუეფიშ დავაშ დო განალე დორიაშ აკოართაფაშ აბანს დო ინაკათუ ინდოეთიშ ოკიანეს. ჯუბაშ სიგინძა რე 875 კმ. ღანჩოშ ფართობი 749,000 კვ.კმ. ჯუბა გიშმურს სომალიშ შხვადოშხვა ნოღეფს: დოლოვი, ლუუქი, ბურდუბო, ბელედ ჰავო, ბუალე, გოობ ვეინი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:სომალიშ წყარმალუეფი
Boeing
ბოინგი (The Boeing Company; NYSE: BA, TYO: 7661 ) — ართ-ართი უშხუაში საავიაციო დო დუდოთხილუ ტექნიკაშ მაწარმებელი კორპორაცია; დარცხუ უილიამ ედვარდ ბოინგიქ, მუჭოთ "პასიფიკ აერო პროდაქტს ქომფანი" (The Pacific Aero Products Company). ოერეფოშქაშე შტაბ-ბინა idvaluafu ჩიკაგოს, ილინოისი. ბოინგი უშხუაში გლობალური ფურინჯეფიშ მაწარმებელიე აორთეფიშ მეჯინათ, სიდიდათ მაჟირა წარმებული ტექნიკაშ მუდანობათ დო თაშნეშიშე მაჟირა უშხუაში საჰაერო დო დუდთხილუაშ პროექტეფიშ კონტრაქტორი მოსოფელს.
ფურინჯეფიშ დოკვათუეფი დო მეჭირინდაფეფი
thumb|200px|ბოინგიშ 4 მოდელიშ ალაზიმაფათი სქემა
დაკვეთეფი
2009
2008
2007
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ავიამაკიდუ კომპანიეფი კატეგორია:მუშითმაფურინჯეფიშ მაწარმებელი კომპანიეფი კატეგორია:დოუ ჯონსიშ ინდუსტრიული ოშქაშე კატეგორია:ააშ-იშ კომპანიეფი
ბულანჩოსწვერი
ბულანჩოსწვერი — გვალა კავკაციონიშ თარ წყარგჷმართალ ქჷნდჷრს, აბანოშ ჸალაიბონწკჷმა, წყარმალუეფიშ თუშეთიშ ალაზანიშ დო სტორიშ ნადუეფიშ ოდუდეეფს. სიმაღალა 3256 მ. ეგაფილი რე თუდონიურული კვარცამი ქვიშაქუალეფით დო თიხაფიქალეფით: უღუ კირდეამი რელიეფი, განიცადენს ინტენსიურ დენუდაციას. კართეეფი გოქუნილი რე ალპური დო სუბალპური ოდიარეეფით.
ლიტერატურა
კატეგორია:საქორთუოშ გვალეფი
დონალდ რეიფილდი
დონალდ რეიფილდი (დ. 1942) — ალმახანური ინგლისარი ისტორიკოსი, საქორთუოშ დო რუსეთიშ ისტორიაშ სპეციალისტი, დიაფალი მერიშ უნივერსიტეტიშ პროფესორი. ჩინებული რე წინგით სტალინშე. ინგლისურო აფუ გინოთანგილი დიდი ქორთუ პოეტიშ, გალაკტიონ ტაბიძეშ ლერსეფი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ინგლისარეფი კატეგორია:ბრიტანალი ჭარუეფი კატეგორია:დუნაბადი 1942
იუნესკოშ მოსოფელიშ მონძალაშ ობიქტეფი ბაჰრეინს
2011 წანაშ მუნაჩემეფით ბაჰრეინს 1 იუნესკოშ მოსოფელიშ მონძალა ობიექტი რე.
სტატისტიკა
იუნესკოშ მოსოფელიშ კულტურული მონძალაშ ობიექტეფიშ ერკებულშა მოსოფელიშ მასშტაბით 981 ობიექტი რე მიშაღალირი, თენეფ შქას 0,1 % ბაჰრეინიშ ობიექტი რე, ნამუთ კულტურული ობიექტ რე.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:იუნესკოშ მოსოფელიშ მონძალა
ბარი უაიტი
ბარი უაიტი (დ. 12 ეკენია 1944, გალვსტონი, ტექსასი − ღ. 4 კვირკვე 2003, ლოს-ანჯელესი, კალიფორნია) — ამერიკალი მობირე, მუსიკოსი, კომპოზიტორი. ჩინებული რე ჰიტეფით: You're the First, the Last, My Everything, Can't Get Enough of Your Love, Babe, Never, Never Gonna Give You Up, What Am I Gonna Do With You დო შხვა. გჷმოჩამილი რე ბარი უაითიშ ალბომეფიშ 100 მილიონშე უმოსი ეგზემპლარი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალეფი კატეგორია:ამერიკალი მობირეეფი კატეგორია:ამერიკალი კომპოზიტორეფი კატეგორია:დუნაბადი 1944 კატეგორია:ნაღურა 2003
ჩინური ჭარალუა
thumb|მარჯვნივ|漢字 / 汉字 ჩინური სიმბოლო ჰანზიში, კანჯი, ჰანჯა, ჰან ტუ, ჭითატ [[კუნტა (ლექინი) შანეფი|გოლექინაფილი იეროგლიფეფი რე]]
ჩინური ჭარალუა (ტრად. 漢字, გოლექ. 汉字, პინ-ინშა Hànzì) — ლოგოგრამული ჭარალუა. ჭარალუაშ თე ტიპი გჷმირინუაფუ ვახვალე ჩინურს, თაშნეშე ნორთობურო იაპონურს დო კორეულს ხოლო. კინოხ თის ვიეტნამურ ნინას ხოლო გჷმირინუანდეს.
ჩინურ ჭარალუაქ წჷმიქიმინჷ 3200 წანაშ კინოხ დო სავარაუდოთ, ამდღარშო არსებული დო ასეშა ასქილადირი ჭარალუეფშე უჯვეშაში რე. თეშ უმკუჯინალო, თე 3200 წანაშ გოძვენას ჩინურ ჭარალუაქ ძალამი შანულამი თირუეფი გჷნიცადჷ დო თიში უჯვეშაში მინუშეფიშ კითხირი ხვალე ნინეფიშმენცარეფს დო არქეოლოგეფს შეულებჷნა.
ჩინეთის მეგორაფილი ჭარალუაშ უჯვეშაში მინუშეფი, ნამუთ კუშ ჯაშთანს რე რსულებურინ, დოხოლაფირო ჯვ. წ. VIII ვითოშწანურას ორხველჷ. თე მუკნაჭარეფი წჷმარინუანს ჭარალუაშ უჯვეშაშ მინუშეფს საართოთ, მარა თინეფიშ გოშიფრუაქ დიოდღარო ვამიხუჯინჷ. თაშნეშე უჩინებუ რე თინეფიშ რსხუ ჩინურ ჭარალუაწკჷმა.
ჩინურ ჭარალუას სიმბოლოეფიშ მუდანობა მუსხირენ ვითობათ ვითოში რე დო ირ სიმბოლოს უღუ ვახვალე ფონეტიკური, თაშნეშე არზობური შანულობა ხოლო.
ჩინური სიმბოლოეფიშ 4% რე პიქტოგრამეფშე წარმაფილი, მარა უმენტაშ შვანს თეხანურ იეროგლიფეფს დო პიქტოგრამეფს შქას რსხუშ ძირაფა ვართ ეფერი ლექინი რე. დოსქილადირეფი ლოგიკურო რე აკოდგინელი მუსხირენი ლექინი იეროგლიფშე.
ტრადიციულო ირი იეროგლიფი ეშანჷნს ირ ლაწკარს, მიარე ჩინური ზიტყვა აკმოდირთუ ართშე უმოს ლაწკარშე, ნამუეფიშ ოჭარალო გჷმირინუაფუ ართშე უმოსი იეროგლიფი. ჩინური ნინაშ შხვადოშხვა დიალექტეფს იეროგლიფიშ გჷმორაგადაფა გინორთელი რე, მარა შანულობა დო ჭარუაშ სახე საართო რე არძაშო. თეშ მოხ, მიარე სიმბოლო გინულირი რე იაპონურ დო კორეულ ნინეფშა, სოდე უკვე გვალო შხვა შანულობა დო გჷმორადაგი აფუ მეღებული.
კონტინენტურ ჩინეთის გჷმირინუაფუ 1956 წანაშე გოლექინაფილი (ლექინი) ჭარალუა, ტაივანს დო ჰონგკონგის ტრადიციული ჩინური ჭარალუა. გოლექინაფილი ჩინური თაშნეშე გეგნიღეს სინგაპურს ხოლო.
წიმინდე ნინო
thumb|წიმინდე ნინო წიმინდა ნინო — ქირსიანობაშ მაქადაგებელი დო გჷმასიმაფალი საქორთუოს (დოხოლაფირო 301–332 წწ.), მოჩქვაფილეფიშწორი. მართლმადიდებელი ოხვამეშ წიმინდე, გოშინაშ დღა რე ჯვეში სტილით 14 ღურთუთა დო 19 მანგი, ახალ სტილით - 2 ღურთუთა დო 1 მანგი.
კატეგორია:კაბადოკიარი ქირსიანი წიმინდეეფი კატეგორია:IV ოშწანურაშ ქირსიანი წიმინდეეფი
მოსიმბოა-და-პრაიაშ რაიონი
მოსიმბოა-და-პრაიაშ რაიონი (Mocímboa da Praia) — რაიონი მოზამბიკის, კაბუ-დელგადუშ პროვინციას.
მოზამბიკიშ სტატისტიკაშ ერუანული ინსტიტუტიშ მუნაჩემეფით, 2007 წანას რაიონიშ მახორობა 90 421 ადამიერს აკმადგინანდჷ. ფართობი 3 548 კმ²-რე, მახორობაშ მეჭედალა 25.49 კოჩი კმ²-ის.
რაიონიშ ადმინისტრაციული ცენტრი რე ნოღა მოსიმბოა-და-პრაია.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:მოზამბიკიშ რაიონეფი კატეგორია:კაბუ-დელგადუშ პროვინცია
პოტენცა
პოტენცა (Potenza, Putènza , აბანობ. Putenz) — ნოღა იტალიას, ბაზილიკატაშ რეგიონიშ დო პოტენცაშ პროვინციაშ ადმინისტრაციული ცენტრი. მახორობაშ მეჯინათ, რეგიონს პირველ აბანს რე, ფართობით — მავითაართა.
ნოღაშ მაფორუ რე წმ. ჯერარდო. ნოღაშ დღა ეიშანუაფუ 30 მესის.
სქოლიო
კატეგორია:იტალიაშ ნოღეფი კატეგორია:იტალიაშ რეგიონეფიშ ნანანოღეფი
ჯვ. წ. 470-იანეფი
— ჯვ. წ. V ოშწანურაშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ ჯვ. წ. 479 წანას დო გეთჷ ჯვ. წ. 470 წანას.
მოლინეფი
კატეგორია:
22 ღურთუთა
22 ღურთუთა (იანარი) რე გრიგორიანული კალენდარიშ 22-ა დღა. წანაშ ლიაშა დოსქილადირი რე (ნარკი წანეფს — ).
პალიშ ოლქი
პალი (Pali, पाली ज़िला) — ოლქი ინდოეთიშ შტატი რაჯასტანს. ოლაი შტატიშ ცენტრალურ ნორთის იდვალუაფუ. დორთილი რე 6 გიმენოლქო. ოლქიშ ადმინისტრაციული ცენტრი რე — ნოღა პალი. 2001 წანაშ ედომუშამინდური მახორობაშ ეჭარუაშ მეჯინათ, აკმადგინანდჷ 1 819 201 კოჩის. ძინათებული მახორობაშ ჭარუა-კითხირიშ რჩქინაშ დონე აკმადგინანდჷ 54,92%-ის, ნამუთ ოშქაშეინდურ დონეშ გიმე რე (59,5 %).
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:რაჯასტანიშ ოლქეფი კატეგორია:ინდოეთიშ ოლქეფი
ელკი (კოლორადო)
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ოორუე ამერიკაშ წყარმალუეფი კატეგორია:ააშ-შ წყარმალუეფი კატეგორია:კოლორადოშ წყარმალუეფი
ბარუხ სპინოზა
thumb|ბარუხ სპინოზაშ პორტრეტი thumb|სპინოზაშ მონუმენტი [[ჰააგას]] ბარუხ (ბენედიქტ) დე სპინოზა - (ებრ. ברוך שפינוזה, ლათ. Benedictus de Spinoza) (დ. 24 გერგობათუთა, 1632, ამსტერდამი — ღ. 21 ფურთუთა 1677, ჰააგა) - ჰოლანდიარი ფილოსოფოსი, პანთეისტი, რაციონალისტი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ფილოსოფოსეფი კატეგორია:ჰოლანდიარი ფილოსოფოსეფი კატეგორია:ჰოლანდიარეფი კატეგორია:დუნაბადი 1632 კატეგორია:ნაღურა 1677
ვილია-ტუნარიშ მუნიციპალიტეტი
ვილია-ტუნარიშ მუნიციპალიტეტი (Villa Tunari) — მუნიციპალიტეტი ბოლივიას, კოჩაბამბაშ დეპარტამენტიშ ჩაპარეშ პროვინციას. 2010 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით მახორობა 55 942 ადამიერს აკმადგინანდჷ. ფართობი 11 095 კმ² რე.
მუნიციპალიტეტი მუშ ჸურეშე კანტონეფო ირთუ.
პანდა
ლიტერატურა
კატეგორია:მახვამილაფარეფი
სალხინო (მარტვილიშ მუნიციპალიტეტი)
სალხინო – ოფუტე საქორთუოს, სამარგალო-ჟიმოლენი შონეშ აკანიშ მარტვილიშ მუნიციპალიტეტის. აშაძჷ წყარმალუ ტეხირიშ კვარჩხანი ძგაშე ოორუე-ბჟაეიოლ ჸურე ქვიბიიშ გვალეფიშ კართეფშახ გოფაჩილი დჷკი-გამი გოჸას. ობჟათე-ბჟაეიოლ ჸურე თის ონძილიშჷ ოფუტეეფი გოჭკადილი დო ბალდა, ოდო ოორუე ჸურე ნობულევი. ობჟათე-ბჟადალ ჸურე დიდი ჭყონი დო ტალერიშე რთუნს ტეხირი. ზუღაშ დონეშე 250 მეტრა. მარტვილიშე მუკოჩილათირი რე 15 კილომეტრით.
სალხინოს 2014 წანაშ ეჭარუათ მახორუეფიშ მუდანობა აკმადგინანს 1335 შურს.
სქოლიო
კატეგორია:მარტვილიშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
აბა (ნიგერიაშ წყარმალუ)
კატეგორია:ნიგერიაშ წყარმალუეფი
როსარიო დოუსონი
როსარიო დოუსონი (Rosario Dawson დ. 9 მესი, 1979, ნიუ-იორკი) — ამერიკალი არტისტი. თინა აფრო-კუბური დო პუერტო-რიკოული გორჩქინაში რე.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი კატეგორია:დუნაბადი 1979 კატეგორია:ნიუ-იორკალეფი
ბიჭვინთაშ ჸუჯი
ბიჭვინთაშ ჸუჯი — უჩა ზუღაშ ჸუჯი აფხაზეთიშ ოორუე-ბჟადალ ნორთის. ბიჭვინთაშ ჸუჯიშ ბჟადალ ნორთის ზუღაშ სიტომბა 50 მ-ს ონჭჷ, ოორუე-ბჟაეიოლშე - 20 მ-ს. ჸუჯის ბჟადალშე დო ოორუე-ბჟადალშე ომძღჷ ბიჭვინთაშ კოდმე ფართო პლაჟით, ოორუეშე დოორუე-ბჟაეიოლშე — მიუსერაშ ზუკი, ნამუთ ზუღაშა ელართელო დილმურს.
ლიტერატურა
კატეგორია:საქორთუოშ ჸუჯეფი კატეგორია:უჩა ზუღაშ ჸუჯეფი
ჯვ. წ. 325
— ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 325 წანა.
ნაღურა
კატეგორია:
ჯვ. წ. 480-იანეფი
— ჯვ. წ. V ოშწანურაშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ ჯვ. წ. 489 წანას დო გეთჷ ჯვ. წ. 480 წანას.
მოლინეფი
კატეგორია:
ვიქტორ ფლემინგი
ვიქტორ ფლემინგი (Victor Fleming დ. 23 ფურთუთა, 1889 — ღ. 6 ღურთუთა, 1949) — ამერიკალი კინორეჟისორი, პროდიუსერი დო ოპერატორი. თიში არძაშე ჩინებული ფილმეფი რე „ოზიშ ჯადოქარი“ და „ჰავაშ ნახვამილეფი“. აკა თინა რე რეჟისორი, ნამუშ ჟირ ფილმიქ ამერიკაშ კინოინსტიტუტიშ ტოპვითულს მოხვადჷ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალი კინორეჟისორეფი კატეგორია:ოსკარიშ მაღვენჯი კინორეჟისორეფი კატეგორია:დუნაბადი 1889 კატეგორია:ნაღურა 1949
ჯონ კრისტოფერ რაილი
ჯონ კრისტოფერ რაილი (John C. Reilly; დ. 24 მესი, 1965) — ამერიკალი არტისტი, პროდიუსერი, მობირე, სცენარისტი, კომიკოსი. თიში დებიუტიქ იჸუ 1989 წანას ბრაიან დე პალმაშ ფილმის „ლჷმაშ ნადინეფუეფი“. წუმორინაფილი რდჷ ოსკარიიშ დო გრემიშ ჯილდოეფს.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი კატეგორია:დუნაბადი 1965
აგათა კრისტი
thumb|აგათა კრისტი აგათა კრისტი (დ. 15 ეკენია, 1890 - ღ. 12 ღურთუთა, 1976) — რდჷ დიდი ინგლისარი დეტექტიური ჟანრიშ ჭარუ. აგათა კრისტიშ წინგეფს დეტექტივეფი რენა: ერკიულ პუარო დო მის მარპლი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ინგლისარეფი კატეგორია:ინგლისარი ჭარუეფი კატეგორია:დუნაბადი 1890 კატეგორია:ნაღურა 1976
პელე
thumb|პელე
პელე (პორტ.: Pelé) დაბადებაშ ჯოხო ედსონ არანტეშ დუ ნასიმენტუ (პორტ. Edison Arantes do Nascimento დ. 23 გჷმათუთა 1940; ტრეშ კორაკოს, ბრაზილია – ღ. 29 ქირსეთუთა, 2022, სან-პაულუ, ბრაზილია) — რდჷ ბრაზილიარი სპორტსმენი, მობურთე, შინელი რდჷ მუჭოთ "კუჩხბურთიშ მაფა", XX ოშწანურაშ არძოშ უჯგუში მობურთე. ლაჸაფენდჷ კლუბეფც: სანტოსი, კოსმოსი დო ბრაზილიაშ ერუანული ნაკორობას. პელე რდჷ მოსოფელიშ ჩემპიონი სუმშა. მითნაღელჷ აფუ 1000-შე უმოსი გოლი.
კატეგორია:ბრაზილიარეფი კატეგორია:ბრაზილიარი მობურთეეფი კატეგორია:სანტოსიშ მობურთეეფი კატეგორია:კოსმოსიშ მობურთეეფი კატეგორია:დუნაბადი 1940 კატეგორია:დუნაბადი 23 გჷმათუთა კატეგორია:ნაღურა 2022 კატეგორია:ნაღურა 29 ქირსეთუთა
ჯვ. წ. 490-იანეფი
— ჯვ. წ. V ოშწანურაშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ ჯვ. წ. 499 წანას დო გეთჷ ჯვ. წ. 490 წანას.
მოლინეფი
კატეგორია:
UTC-07:00
450px|right|thumb| UTC-7 მოსოფელიშ ბორჯიშ ორტყაფუეფიშ რუკას: ლენი — ზონა UTC-7 [[ზოთონჯიშ ბორჯი|ზოთონჯის (გერგობათუთა-მელახი) ოორუე გვერდოსფეროს (ზარხულს (პირელი-გჷმათუთა) — UTC-6); ცაშფერი — ზონა UTC-7 ოკიანეთის; ღილე ჸვინთელი — ზონა UTC-7 ედომუშამი წანას; ნარინჯიშფერი — ზონა UTC-7 ზარხულს (პირელი-გჷმათუთა) ოორუე გვერდოსფეროს]]
UTC−7 — ბორჯიშ ორტყაფუ, ნამუთ გჷმირინუაფუ გეჸვენჯი სახენწჷფოეფს:
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ბორჯიშ ორტყაფუეფი
თეოდორ უილიამ რიჩარდსი
თეოდორ უილიამ რიჩარდსი (ინგლ. Theodore William Richards; დ. 31 ღურთუთა, 1868, ჯერმანთაუნი, ფილადელფია, ააშ — ღ. 2 პირელი, 1928, კემბრიჯი, მასაჩუსეტსი, ააშ) — ამერიკალი ქიმიკოსი, მაართა ამერიკალი მენცარი, ნამუქით მიპალუ ნობელიშ პრემია ქიმიაშ დარგის. პრემიაქ მიაჩჷ ქიმიური ელემენტეფიშ ატომურ მასაშ ზუსტი დეტერმინაციაშ გეშა.
ბიოგრაფია
თეოდორ უილიამ რიჩარდსი გურაფულენდჷ ჰავერფორდიშ კოლეჯის დო ჰარვარდიშ უნივერსიტეტის. გურაფაშ თებაშ უკულ მუშენდჷ ჰარვარდიშ უნივერსიტეტის დიო ასისტენტო, უკულ ინსტრუქტორო, ასისტენტ-პროფესორო დო უკულ პროფესორო. 1903 წანაშე რდჷ ჰარვარდიშ უნივერსიტეტიშ ქიმიაშ დეპარტამენტიშ დირექტორი. რიჩარდსიშ ომენცარე ინტერესეფიშ სფერო რდჷ ქიმიური ელემენტეფი დო თინეფიშ ატომური მასა. რდჷ შხვადოშხვა პრემიეფიშ ლაურეატი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალეფი კატეგორია:ამერიკალი ქიმიკოსეფი კატეგორია:ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი კატეგორია:ამერიკალი ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი კატეგორია:დუნაბადი 1868 კატეგორია:ნაღურა 1928
ბალდა
ბალდა, მარტვილიშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფიშ პირველი ბალდაშ, მაჟირა ბალდაშ დო მასუმა ბალდაშ გოფაჩილი ჯოხოდვალა. ბალდა მაართათ მოშინაფილიე XVII ოშწანურაშ ართი ხატიშ მუკნაჭარას. „ბალდის მონასტერი“ მეღანკილიე 1737 წანას აკოდგინელი ბჟადალი საქორთუოშ რუკას.
ლიტერატურა
კატეგორია:მარტვილიშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
ჯვ. წ. 326
— ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 326 წანა.
ნაღურა
კატეგორია:
ვაკასიშ მუნიციპალიტეტი
ვაკასიშ მუნიციპალიტეტი (Vacas) — მუნიციპალიტეტი ბოლივიას, კოჩაბამბაშ დეპარტამენტიშ არანიშ პროვინციას. 2010 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით მახორობა 15 527 ადამიერს აკმადგინანდჷ. ფართობი 334 კმ² რე.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ბოლივიაშ მუნიციპალიტეტეფი
გოდაჩხირელი დიხაშ არქიპელაგი
მინი|250პქ გოდაჩხირელი დიხაშ არქიპელაგი — არქიპელაგი ობჟათე ამერიკაშ კონტინენტიშ უძგალაშ ობჟათე ნორთის, კვათჷნს მაგელანიშ საროტის. არქიპელაგი აკმოდირთუ ჯინჯიერ კოკიშ - გოდაჩხირელი დიხაშე (ნამუთ ირთუ არგენტინა დო ჩილეს შქას, ფართობი 48,100 კვ.კმ) დო შხვა ჭიჭე კოკეფშე, ნამუეფიშენ  კოკი ჰორნის იდვალუ ჰორნიშ კოდმე. ათე კოკეფს მიოგორუ ფერნანდო მაგელანქ მუშ შარალუაჟამს 1520 წანას, ათეშ უმუკუჯინუო, თინეფი ევროპალეფით უდუხორუო სქიდუდჷ XIX ოშწანურაშ მაჟირა გვერდიშახ, სოიშახ ქჷდიჭყაფუდჷ მეშხურალაშ ბუმი დო ორქოშ დუდგინოდვალირი გორუეფი. არქიპელაგიშ ოორუე ნორთიშ ეკონომიკური საქვარუაშ სფეროს ამუდღარშ წჷმარინუანს ნაფთობიშ მოპალაფა, ოდო ობჟათეშის - ტურიზმი დო ანტარქტიკაშ ლოჯისტიკა.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ობჟათე ამერიკაშ გეოგრაფია კატეგორია:ჩილეშ კოკეფი კატეგორია:არგენტინაშ კოკეფი
აბადია-დი-გოიასი
აბადია-დი-გოიასი (Abadia de Goiás) — მუნიციპალიტეტი ბრაზილიას, გოიასიშ შტატის; იდვალუაფუ ზუღაშ დონეშე 898 მეტრის. ორხველჷ გოიასიშ შტატიშ ცენტრალურ მეზორეგიონს. მიშმურს ეკონომიკურ-სტატისტიკურ მიკრორეგიონ გოიანიაშ აკოდგინალუაშა.
2010 წანაშ მუნაჩემეფით, მახორობა 6 876 ადამიერს აკმადგინანდჷ, მახორობაშ მეჭედალა 46,85 კმ²-ს. ფართობი 146 778 კმ².
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:გოიასიშ შტატიშ მუნიციპალიტეტეფი კატეგორია:ბრაზილიაშ მუნიციპალიტეტეფი
ბანდამა
ბანდამა (Bandama) — წყარმალუ კოტ-დ’ივუარს. ინაკათუ ჭიჭე წყარმალუეფი მარაჰოუე, სოლომოუგოუ, კანი, ნზი. ბანდამა ინაკათუ გვინეაშ ჸუჯის. სიგინძა რე 800 კმ. ღანჩოშ ფართობი 98,500 კმ². ბანდამა კოტ-დ’ივუარიშ უგინძაშ წყარმალუ რე.
კატეგორია:კოტ-დ’ივუარიშ წყარმალუეფი კატეგორია:აფრიკაშ წყარმალუეფი
ჯვ. წ. 500-იანეფი
— ჯვ. წ. VI ოშწანურაშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ ჯვ. წ. 509 წანას დო გეთჷ ჯვ. წ. 500 წანას.
მოლინეფი
კატეგორია:
კოჩინოსიშ ჸუჯი
კოჩინოსიშ ჸუჯი თაშნეშე ღეჯეფიშ ჸუჯი (Bahía de Cochinos) — ჸუჯი კუბაშ ობჟათე წყარპიჯის, კარიბიშ ზუღას. მინი|მარცხნივ|155პქ|კოჩინოსიშ ჸუჯი1910 წანაშე ორხველჷ სანტა-კლარაშ პროვინციას, 1976 წანაშე მატანსასიშ პროვინციაშ აკოდგინალუას რდჷ. აკმოქიმინუნს საპატაშ ჩქონიშ ბჟაეიოლი უკიდაშ კუნთხუს. ხაგუეი-გრანდეშ ობჟათეშე იდვალუაფუ 30 კილომეტრის, სიენფუეგოსიშ ბჟადალშე 70 კილომეტრის, ჰავანაშ ობჟათე-ბჟაეიოლშე 150 კილომეტრის. ჸუჯიშ ბჟადალი ნორთის რე მარჯანიშ რაქეფი, ნამუთ უხურგანს საპატაშ ჭყენჭყეფს. ბჟაეიოლ ნორთის წჷმორინაფილი რე მანგროვიანეფი დო ჭყენჭყეფიშ ჸონიერი მასივეფი.
კოჩინოსიშ ჸუჯიშ ოორუე ნორთის იდვალუაფუ ოფუტე ბუენა-ვენტურა. ჸუჯიშ ესპანური ჯოხოდვალა Bahía de Cochinos ვემიარსხუ ღეჯეფს, (სავარაუდოთ) ჩხომიშ გვარობას — Orangeside triggerfish (Balistes vetula, Cochino).
1961 წანას ააშ-იშ ცენტრალური ოდაზვერვე სააგენტოშ დოფინანსაფათ საგარძახო გოწვართილ კუბარ ემიგრანტეფიშ ბუნაქ კოჩინოსიშ ჸუჯიშით გეგნიხორჷ კოკშა, თიშ გეშა, ნამჷ-და ახალო გიშაგორილი პრემიერ-მინისტრიშ ფიდელ კასტროშ გინორინაფა მუთხუდესკონ.
სქოლიო
კატეგორია:კუბაშ ჸუეფი
ერწოშ ტობა
ერწოშ ტობა — კარსტული ტობა ჯავაშ მუნიციპალიტეტის, წყარმალუ ყვირილაშ ღანჩოს, ცხინვალ–ონიშ შარას, ცხინვალშე 36 კილომეტრიშ დოშორაფათ, ზუღაშ დონეშე 1710 მ-ს. ჟიდოხიშ ფართობი 0,31 კმ². უდიდაში სიტომბა 19 მ, ოშქაშე სიტომბა 2,1 მ. უკინებუ 4 კარსტული ძაბრი. ირდუ ჭვემაშ დო თირიშ წყარით. უდიდაში დონე მესი-მანგის რე, უმორჩილაში — მარაშინათუთა-ეკენიას. ზოთონჯის იჸინუ. ტობას ჩხომი ვახე.
ლიტერატურა
კატეგორია:დინოხოლენი ქართლიშ აკანიშ ტობეფი
მუსიკალური ინსტრუმენტი
მუსიკალური ინსტრუმენტი — მონწყილობა, ნამუთ აკოქიმინელ ვარა/დო გჷმორინაფილი რე მუსიკალური ხონარიშ ეიოჭოფალო. ათე თოლწონუათ, ირფელი შილებე მუსიკალურ ინსტრუმენტის ურხველუათჷნ, მუთ მუსიკალურ ხონარს გჷმოჩანსჷნ. ათენა რე თიშ ბაძაძი, მუდგაშ გეშათ შხვადოშხვა ობიექტი მუსიკალურ ინსტრუმენტო გინმირთუ. მუსიკალურ ინსტრუმენტეფიშ ისტორია იჭყაფუ კოჩიშობაშ კულტურულ რინაშ დოჭყაფაწკჷმა ართო. მუსიკალური ინსტრუმენტეფიშ გურაფაშ აკადემიურ დისციპლინას ორგანოლოგია ჯოხო.
ოდებელ სტატუსიშ მაართა მუსიკალურ ინსტრუმენტიშ გოჭყაფა ითარიღებუ ქრისტეშახ 67 000 წანათ. არტეფაქტეფიშ მეჯინათ, ნამუთ ოირკოჩეთ მერჩქინელი რენ, მაართა ორდოულ ფლეიტა ითარიღებუ ქრისტეშახ 37 000 წანათ. მორო, ნამთინე ისტორიკოსი კოროცხუნს, ნამდა მუსიკალურ ინსტრუმენტეფიშ გოჭყაფაშ სპეციფიკური ბორჯიშ გოხურგუა შელებუან ვა რე, დუდო ათე ტერმინიშ სუბიექტური გოხურგუაშ გეშა.
რესურსეფი ინტერნეტის
*
სენტ-ლუისი (წყარმალუ)
სენტ-ლუისი (ინგლ. Saint Louis River, St. Louis River) რე წყარმალუ ააშს, მინესოტაშ დო ვისკონსინიშ შტატეფს. წყარმალუ სენტ-ლუისი იჭყაფჷ სენტ-ლუისიშ ოლქის, ნოღა ჰოიტ-ლეიკსიშ გოხოლუას დო გიშმურს მინესოტაშ სენტ-ლუისიშ, კარლტონიშ ოლქეფს დო ვისკონსინიშ დუგლასიშ ოლქის. სენტ-ლუისი ინაკათუ ჟინ ტობას. სენტ-ლუისი ააშ-შ უდიდაშ წყარმალუ რე ნამუთ ტობას ინაკათუ. სენტ-ლუისიშ სიგჷნძა 309 კმ. რე, ღანჩოშ ფართობი 9,410 კვ.კმ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ოორუე ამერიკაშ წყარმალუეფი კატეგორია:ააშ-შ წყარმალუეფი კატეგორია:მინესოტაშ წყარმალუეფი კატეგორია:ვისკონსინიშ წყარმალუეფი
სოხუმიშ ჸუჯი
270px|thumb სოხუმიშ ჸუჯი — ჸუჯი უჩა ზუღაშ წყარპიჯის, სოხუმიშ რაიონს. ბჟადალშე ომძღჷ სოხუმიშ კოდმე. ბჟაეიოლშე წყარმალუ კელასური. წყარპიჯის მანგას რკალიშ სიგჷრძა 10 კმ-ს ონჭუ. ჸუჯიშ წყარპიჯის იდვალუაფუ ნოღა სოხუმი. ინაკათუ წყარმალუ ბესლეთი დო მუსხირენი მორჩილი წყარეფი. ჸუჯი ვეჸინუ დო სოხუმიშ ოზუღე ონიშოლი ედომუშამი წანმოწანაშ გოძვენას ფუნქციონირენს.
ლიტერატურა
კატეგორია:საქართველოშ ჸუჯეფი კატეგორია:უჩა ზუღაშ ჸუჯეფი
Deep Purple
Deep Purple — ინგლისური ჰარდ როკ ბუნა. ამდღარ დღაშა გიმოჩამილი რე Deep Purple-იშ 100 მილიონშე უმოსი ალბომი. ბუნაშ ამდღარი სოლისტეფი რენა: იენ გილანი, სთივ მორისი, როჯერ გლოვერი, დონ ეირი დო იენ ფეისი. როკ-ბუნაქ დირსხუ 1968 წანას, ჰეთფორდის, ინგლისი.
დისკოგრაფია
სტუდიური ალბომეფი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ინგლისური ბუნეფი კატეგორია:ინგლისური როკ-ბუნეფი კატეგორია:Deep Purple
ჩარლზ სკოტ შერინგტონი
ჩარლზ სკოტ შერინგტონი (ინგლ. Charles Scott Sherrington; დ. 27 გერგობათუთა, 1857, ლონდონი, დიდი ბრიტანეთი — ღ. 4 მელახი, 1952, ისტბორნი, სასექსი, გოართოიანაფილი ომაფე) — ინგლისარი ნეიროფიზიოლოგი, ჰისტოლოგი, ბაქტერიოლოგი დო პათოლოგი, ნეირონეფიშ ფუნქციეფიშ მენცარული რკვიებაშ გეშა გინოჩეს ნობელიშ პრემია ფიზიოლოგიაშ დო მედიცინაშ დარგის 1932 წანას (ედგარ დუგლას ედრიანიწკჷმა ართო). ჩარლზ სკოტ შერინგტონი 1920-იან წანეფს რდჷ ლონდონიშ ომაფე საზოგადოებაშ პრეზიდენტი დო ბრიტანეთიშ მენცარობაშ ასოციაციაშ პრეზიდენტი 1922-1923 წანეფს. შერინგტონი რდჷ 22 უნივერსიტეტიშ საპატიო დოქტორი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ინგლისარეფი კატეგორია:ინგლისარი მენცარეფი კატეგორია:ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი კატეგორია:ინგლისარი ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი კატეგორია:ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი ფიზიოლოგიაშ დო მედიცინაშ დარგის კატეგორია:დუნაბადი 1857 კატეგორია:ნაღურა 1952
კაცხურა
კაცხურა — წყარმალუ რაჭაშ ქჷნდჷრიშ ობჟათე კართეს. ოდუდე უღჷ ზუღაშ დონეშე 1160 მეტრაშ სიმაღალას. მარძგვანშე მიშმაკათუ წყარმალუ ყვირილას. სიგირძა 13 კმ, ღანჩოშ ფართობი 31 კმ2. ეთმიჯუმუაფუ ჭვემაშ, თირიშ დო დიხაშთუდონი წყარეფით. წყარალა უჩქჷ აფუნს, წყარიშ სიჭიჭარე — ზოთონჯის. ზარხულ - დამორჩილს უჩქჷ წყარიშ მოლაფა. ოშქაშე წანიერი ხარჯი მიშაკათაფუწკჷმა რე 0,9 მ3/წმ.
ლიტერატურა
კატეგორია:იმერეთიშ აკანიშ წყარმალუეფი
ელვის პრესლიშ ობირეშეფიშ ერკებული
თუდო მოჩამილი რე ელვის პრესლიშ ობირეშეფიშ ერკებული
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:მუსიკა
M
M, m — ლათინური ანბანიშ მავითოსუმა ასო. წჷმოურს ფინიკიური მემ-შე, ბერძენული მიუშ (Μ, μ) გოლინათ. სემიტური მემ ოეგებიეთ დუდმაართაშე წყარს გჷმოხანტჷნდჷ. მიოჩქჷნა, ნამჷ-და სემიტეფქ, ნამუეფით ეგვიპტეს მუშენდეს დოხოლ. ჯვ. წ. 2000 წანას, წყარიშ იეროგლიფი ისხეს ჩხვინდიშური სიმსიშ /n/-შ გჷმარაგადაფალო, თიშ გეშა, ნამჷ-და ეგვიპტურს ზიტყვა წყარი თე ასოთ იჭყაფუდჷ "ნ-ტ". სემიტეფქ კინ თი სიმბოლო გჷმირინეს M-შო, თიშენ, ნამჷ-და თინეფიშ ნინას ზიტყვა წყარი თე სიმსით იჭყაფუდჷ.
კლავიატურა
კომპიუტერიშ კლავიატურას წჷმარინუანს გეჸვენჯი სიმბოლოეფიშ ართობურობას:
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ლათინური ასოეფი
24 ღურთუთა
24 ღურთუთა (იანარი) რე გრიგორიანული კალენდარიშ 24-ა დღა. წანაშ ლიაშა დოსქილადირი რე (ნარკი წანეფს — ).
მონტეპუეზიშ რაიონი
მონტეპუეზიშ რაიონი (Montepuez) — რაიონი მოზამბიკის, კაბუ-დელგადუშ პროვინციას.
მოზამბიკიშ სტატისტიკაშ ერუანული ინსტიტუტიშ მუნაჩემეფით, 2007 წანას რაიონიშ მახორობა 193 602 ადამიერს აკმადგინანდჷ. ფართობი 15 871 კმ²-რე, მახორობაშ მეჭედალა 12.20 კოჩი კმ²-ის.
პრატაპგარჰიშ ოლქი
პრატაპგარჰი (Pratapgarh) — ოლქი ინდოეთიშ შტატი რაჯასტანს. ოლქი შტატიშ ობჟათეშე იდვალუაფუ. ოლქიქ დირსუ 2008 წანაშ 26 ღურთუთას, ჩიტორგარჰიშ, უდაიპურიშ დო ბანსვარაშ ოლქეფიშ ნორთეფშე. ოლქიშ ადმინისტრაციული ცენტრი რე — ნოღა პრატაპგარჰი.
ვინსენტ დ'ონოფრიო
ვინსენტ ფილიპ დ'ონოფრიო (Vincent Philip D'Onofrio; დ. 30 მანგი, 1976, ნიუ-იორკი) — ამერიკალი არტისტი, მობირე დო პროდუსერი. ჩინებული რე უილსონ ფისკიშ როლით Netflix-შ სერიალშე არქიებული.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი კატეგორია:ნიუ-იორკალეფი კატეგორია:დუნაბადი 1976
პრატაპგარჰიშ ოლქი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:რაჯასტანიშ ოლქეფი კატეგორია:ინდოეთიშ ოლქეფი
მონტეპუეზიშ რაიონი
რაიონიშ ადმინისტრაციული ცენტრი რე ნოღა მონტეპუეზი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:მოზამბიკიშ რაიონეფი კატეგორია:კაბუ-დელგადუშ პროვინცია
ჯორჯ ბერნარდ შოუ
thumb|ჯორჯ ბერნარდ შოუ ჯორჯ ბერნარდ შოუ (George Bernard Shaw, ჯვეში ირლანდიური გვარი Shaw მანგას იკითხირუ მუჭოთ შო); (დ. 26 კვირკვე, 1856, დუბლინი ― ღ. 2 გჷმათუთა, 1950, ეიოტსენტლორენსი) — ირლანდიარი დრამატურგი, ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატი (1925).
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ირლანდიარეფი კატეგორია:ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი ლიტერატურაშ დარგის კატეგორია:ბრიტანალი პოეტეფი კატეგორია:ბრიტანალი დრამატურგეფი კატეგორია:დუნაბადი 1856 კატეგორია:ნაღურა 1950
ოქსფორდიშ უნივერსიტეტი
ოქსფორდიშ უნივერსიტეტი (ინგლ. University of Oxford) — უნივერსიტეტი გოართოიანაფილი ომაფეშ ნოღა ოქსფორდის. ოქსფორდიშ უნივერსიტეტიქ დირსხუ დოხოლაფირო 1096 წანას დო თინა რე ბრიტანეთიშ უჯვეშაში უნივერსიტეტი დო მოსოფელიშ მაჟირა უჯვეშაში უნივერსიტეტი. 1209 წანას უნივერსიტეტიშ სტუდენტეფიშ დო ოქსფორდიშ მახორობაშ შქას კონფლიქტიქ ქუმოხვადჷ დო ჸათეშ გეშათ უნივერსიტეტიშ ნამთინე პერსონალქ ოქსფორდი ქიდიტუ დო გეგნორთჷ კემბრიჯიშა, სოდეთ თინეფქ დარსხუეს კემბრიჯიშ უნივერსიტეტი. ჟირხოლო უნივერსიტეტი ასე შინელი რე მუჭოთ ოქსბრიჯი. ოქსფორდიშ უნივერსიტეტი იკათუანს 39 კოლეჯის. ოქსფორდიშ უნივერსიტეტიშ კოლეჯეფი ავტონომიური რე დო თინეფი აკონტროლენა მუნეფიშ დინახალენ სტრუქტურას დო ადმინისტრაციას. ოქსფორდიშ უნივერსიტეტის ვაუღუ თარი კამპუსი დო უნივერსიტეტიშ დგჷმილეფი გოფაჩილი რე ნოღა ოქსფორდიშ ცენტრიშ შხვადოშხვა არდგილეფს. ოქსფორდიშ უნივერსიტეტის იდვალუაფჷ მოსოფელიშ უჯვეშაში აშმოლიშ მუზეუმი დო ბრიტანეთიშ უდიდაში აკადემიური ბიბლიოთეკა. 2019 წანაშ 31 კვირკვეშ მუნაჩემეფით ოქსფორდიშ უნივერსიტეტიშ ფინანსური მუშნალი რდჷ £2.45 მილიარდი, ჸათავრეშე £624.8 მილიონი რდჷ გრანტეფიშე დო კონტრაქტეფიშე.
2020 წანაშ გჷმათუთაშ მუნაჩემეფით ოქსფორდიშ უნივერსიტეტიშ კურსნათებუეფი დო უნივერსიტეტიწკჷმა აფილირებულეფი რდეს: გოართოიანაფილი ომაფეშ 28 პრემიერ-მინისტრი, ნობელიშ პრემიაშ 72 ლაურეატი, ფილდსიშ მენდალიშ 3 ლაურეატი, ტიურინგიშ პრემიაშ 6 ლაურეატი, ოლიმპიადეფიშ 160 მენდალისტი, შხვადოშხვა სახენწჷფოეფიშ ლიდერეფი, გიშარჩქინელი პოლიტიკოსეფი, დიპლომატეფი დო შხვეფი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ოქსფორდიშ უნივერსიტეტი კატეგორია:გოართოიანაფილი ომაფეშ უნივერსიტეტეფი
ჯვ. წ. 327
— ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 327 წანა.
ნაღურა
კატეგორია:
კითი (ართური)
კითი — სიგჷრძაშ უჯვეშაში ოზჷმალი საქორთუოს, მოშინელი რე დაბადებაშ ქორთულ ნათანგას. ოზჷმალო შხირას მიშინუაფუ ომედიცინე ხასიათიშ ნახანდეფს. იხვარებაფუაფუდჷ XVIII ოშწანურაშ მეკოროცხილო. რჩქვანელობურო, ეშანჷნდჷ ოშქაშე ტანიშ ადამიერიშ შქა კითიშ სიგანას (დოხოლაფირო 2,1 სმ).
ლიტერატურა
კატეგორია:სიგჷრძაშ ოზჷმალი ართურეფი
ვილა-ვილაშ მუნიციპალიტეტი
ვილა-ვილაშ მუნიციპალიტეტი (Vila Vila) — მუნიციპალიტეტი ბოლივიას, კოჩაბამბაშ დეპარტამენტიშ მისკეშ პროვინციას. 2010 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით მახორობა 4 853 ადამიერს აკმადგინანდჷ. ფართობი 601 კმ² რე.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ბოლივიაშ მუნიციპალიტეტეფი
ჯვ. წ. 520-იანეფი
მოლინეფი
კატეგორია:
ანკონა
ანკონა (Ancona) — ნოღა დო ონიშოლი ადრიატიკაშ ზუღაპიჯის, იტალიას. მარკეშ რეგიონიშ დო ანკონაშ პროვინციაშ ადმინისტრაციული ცენტრი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:იტალიაშ ნოღეფი კატეგორია:ადრიატიკაშ ზუღაშ ონიშოლეფი კატეგორია:იტალიაშ რეგიონეფიშ ნანანოღეფი
UTC-04:30
thumb|500px|UTC−04:30: ლენი (ქირსეთუთა), ნარინჯიშფერი (მანგი), ჸვინთელი (ედომუშამი წანა), ღილე ლენი - ზულაშ ტერიტორიეფი UTC−04:30 — ბორჯიშ ორტყაფუ, ნამუთ გჷმირინუაფუ ხვალე ვენესუელაშ ტერიტორიას. ვენესუელაქ თე ბორჯიშა გინორთჷ 2007 წანაშ 9 ქირსეთუთას. თეიშახ ქიანა UTC-4 ბორჯიშ ორტყაფუს რდჷ.
25 ღურთუთა
25 ღურთუთა (იანარი) რე გრიგორიანული კალენდარიშ 25-ა დღა. წანაშ ლიაშა დოსქილადირი რე (ნარკი წანეფს — ).
ჯვ. წ. 530-იანეფი
— ჯვ. წ. VI ოშწანურაშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ ჯვ. წ. 539 წანას დო გეთჷ ჯვ. წ. 530 წანას.
მოლინეფი
კატეგორია:
გუანტანამოშ ჸუჯი
გუანტანამოშ ჸუჯი (Bahía de Guantánamo) — ჸუჯი კუბაშ ობჟათე-ბჟაეიოლ ნორთის, კარიბიშ ზუღას. მინი|მარცხნივ|გუანტანამოაშ ჸუჯიშ ალმაშარული ფოტო გოხურგელი რე მაღალი ახრა გვალეფით, ნამუეფით აკმოქიმინჷნს ართგვარ ანკლავს კოკიშ დოსქილადირ ნორთშე. ონიშოლშა ინწროგიშალი უღუ, ნამუსჷთ უღუ 19 კმ სიგჷრძა დო 10 კმ სიგანა დო ინტირუანს დიდ ნიშეფს. ჸუჯიშ წყარპიჯეფს აკოგაფილირე ონიშოლეფი კაიმანერა დო ბოკერონი, ნამუეფით ორკინაშარე დო ოავტომობილე მიმულათ მერსხილი რენა ნოღა გუანტანამოწკჷმა, ნამუთ ჸუჯშე დოხოლაფირო 15 კილომეტრით რე დოშორაფილი.
გუანტანამოშ ჸუჯი, ააშ-იშით კონტროლირებაფონი დიდი ოურდუმე-ოზუღე ბაზა რე (ოიჯარაე რე 1903 წანაშე). 1959 წანაშ რევოლუციაშ უკული კუბაშ თარობაქ პროტესტი გჷმუცხადჷ ააშ-ს. კუბა მითმითხინს გუანტანამოშ რაიონს თიში დორხველური ოსქირონე დო ოზუღე ტერიტორიაშ დორთინაფას.
2002 წანაშე ბაზაშ ტერიტორიას ქიმინჯენს კორუა.
სქოლიო
კატეგორია:კუბაშ ჸუჯეფი
ლეონარდო და ვინჩი
thumb|170px|ლეონარდო, ავტოპორტრეტი thumb|ლეონარდო და ვინჩიშ მონუმენტი, [[მილანი, იტალია]] ლეონარდო და ვინჩი (Leonardo da Vinci; დ. 15 პირელი, 1452, ვინჩი, იტალია – ღ. 2 მესი, 1519, ამბუაზი, საფრანგეთი) — რენესანსიშ ბორჯიშ იტალიარი არქიტექტორი, მუსიკოსი, გუმმაგონებელი, ინჟინერი, ანატომი, სკულპტორი დო მახანტალი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:იტალიარეფი კატეგორია:იტალიარი ხანტუეფი კატეგორია:იტალიარი მუსიკოსეფი კატეგორია:იტალიარი არქიტექტორეფი კატეგორია:გჷმმაგონებელეფი კატეგორია:დუნაბადი 1452 კატეგორია:ნაღურა 1519
იარდი
thumb| სიგჷრძაშ ეტალონეფი [[გრინვიჩიშ ობსერვატორია|გრინვიჩიშ ობსერვატორიაშ კიდას: 1 იარდი (3 ფუტი), 1 ფუტი, 6 დიუმი (1/2 ფუტი), დო 3 დიუმი. ]]
იარდი (ინგლ. yard, საირქიანო კუნტარაფა yd) — ბრიტანული დო ამერიკული სიგჷრძაშ ოზჷმალი ართური, ომანგჷ 0.9144 მეტრას.
სქოლიო
კატეგორია:სიგჷრძაშ ოზჷმალი ართურეფი
ფრენკ კაპრა
ფრენკ კაპრა (Frank Capra დ.18 მესი, 1897 — ღ. 3 ეკენია, 1991) — იტალიური გოჭყაფაშ ამერიკალი რეჟისორი, არტისტი დო სცენარისტი. რდჷ დიდი დეპრესიაშ პერიოდიშ ართ-ართი არძაშე გაულამი ამერიკალი რეჟისორი. მაჟირა მოსოფელი ლჷმაშ უკული თიში ფილმეფიშ ჸურე ინტერესიქ ირკჷ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალი კინორეჟისორეფი კატეგორია:დუნაბადი 1897 კატეგორია:ნაღურა 1991 კატეგორია:იტალო-ამერიკალეფი კატეგორია:ოსკარიშ მაღვენჯი კინორეჟისორეფი
თუდოლენი ნაგვაზავო
თუდოლენი ნაგვაზუუ — ოფუტე საქორთუოს, სამარგალო-ჟიმოლენი შონეშ აკანიშ მარტვილიშ მუნიციპალიტეტის, აშაძჷ ოდიშიშ დჷკის, წყარმალუ აბაშაწყარიშ კვარჩხანი ოძგაშეს,ზუღაშ დონეშე 90 მეტრას, კლიმატი - ლამე სუბტროპიკული. მარტვილიშე 6 კილომეტრი, გოძვენა ქართიშახ - 279 კმ, გოძვენა ზუგდიდიშახ - 80 კმ, უხოლაში ონიშოლი ნოღა ფუთი - 70 კმ, უხოლაში რკინაშარაშ გიოდგინუ - ნ. აბაშა (29 კილომეტრი), უხოლაში აეროპორტი - ქუთეში, კოპიტნარი - 40 კმ.