cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
გოლანიშ სუბეეფი
მინი|250პქ|გოლანიშ სუბეეფი გოლანიშ სუბეეფი (ივრ: רמת הגולן‎ რამატ ჰა-გოლან, არაბ: هضبة الجولان‎, ჰადბატუ ლ-ჯავლან ვარდა مرتفعات الجولان, მურტაფა ატუ ლ-ჯავლან) — ოდებელი ტერიტორია არხო ბჟაეიოლს. 1967 წანაშახ მიშმეშჷ სირიაშ პროვინცია კუნეიტრიშ აკოდგინალუაშა. ამშვდღამი ლჷმაშ მალობაშ ბორჯის დეკჷნჷ ისრაელქ. 1981 წანას ისრაელიშ ქნესეთიქ მიღჷ კანონი, ნამუშ ოსხირშა გჷმაცხადჷ დორხველი სუვერენიტეტი თე ტერიტორიაშა. მორო გოეროშ უშქურანჯალაშ სხუნუქ მუშ რეზოლუციათ ვაღიარჷ თე აქტი. მუჭოთ ისრაელი, თეშ სირია გოლანიშ სუბეეფს მუნეფიშ ტერიტორიათ მირჩქინანა.
მინი|600პქ|center|მიოჯინი [[იორდანია|იორდანიაშე, გალილეა დო ობჟათე გოლანიშ სუბეეფი]]
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:სირიაშ გეოგრაფია კატეგორია:ისრაელიშ გეოგრაფია კატეგორია:აზიაშ ოდებელი ტერიტორიეფი
ნატაშა პირც-მუსარი
ნატაშა პირც-მუსარი (Nataša Pirc Musar; დ. 9 მესი, 1968, ლიუბლიანა) — სლოვენიარი იურისტი, ჭარუ, ჟურნალისტი დო სლოვენიაშ ჭითა ჯვარიშ პრეზიდენტი. 2022 წანაშ სლოვენიაშ საპრეზიდენტე გიშაგორუეფიშ მაჟირა ტურს გიმორძგუ დო პოსტის გერინაშ უკული გინირთჷ სლოვენიაშ პირველ ოსურ პრეზიდენტო.
სქოლიო
კატეგორია:სლოვენიარი პოლიტიკოსი ოსურეფი კატეგორია:სლოვენიაშ პრეზიდენტეფი
1858
კატეგორია:1858
კამპეჩე
კამპეჩე (Campeche) — ნოღა დო მუნიციპალიტეტი მექსიკას. კამპეჩეშ შტატიშ ადმინისტრაციული ცენტრი. ნოღა იუკატანიშ ჩქონიშ ბჟადალ ნორთის იდვალუაფუ, კამპეჩეშ ჸუჯიშ წყარპიჯის. ნოღაშ მახორობა 220,389 ადამიერს აკმადგინანს (2010).
ნოღას თხილერი რე მიარე ესპანური საფორტიფიკაციე დგჷმილი. 1999 წანას ნოღა გემშეღეს იუნესკოშ მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფიშ ერკებულშა.
სქოლიო
კატეგორია:მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფი მექსიკას კატეგორია:მექსიკაშ ნოღეფი
1488
კატეგორია:
1489
კატეგორია:
1859
კატეგორია:1859
1490
კატეგორია:
ფრიმენ დაისონი
ფრიმენ დაისონიქ დებადჷ გიშარჩქინელი ინგლისარი კომპოზიტორიშ დო მუსიკოსიშ ჯორჯ დაისონიშ ფანიას. ფრიმენ დაისონიქ ორდოიანი წანეფიშე დეინტერესჷ მათემატიკათ დო ფიზიკათ. გურაფულენდჷ უინჩესტერიშ კოლეჯის. უკულ გურაფა გაგინძორჷ კემბრიჯიშ ტრინიტი-კოლეჯის. 19 წანერი რდუნ თეში დაისონიქ ქაკათჷ ბრიტანეთიშ ომაფე ოჰეერე ნძალეფიშ ოპერატიული რკვიებეფიშ სექციას. მაჟირა მოსოფელიშ ლჷმაშ თებაშ უკულ კინ ტრინიტი-კოლეჯიშა დირთჷ. 1947 წანას დაისონიქ, ჯეფრი ინგრამ ტეილორიშ ინიციატივათ დო რეკომენდაციათ, ამერიკაშა მიდართჷ დო გემშართჷ კორნელიშ უნივერსიტეტიშა, სოდეთ გურაფულენდჷ ჰანს ბეთეშ ხემანჯღვერობათ. ამერიკას რინაშ ბორჯის დაისონიქ გეჩინებაფუ რიჩარდ ფეინმანი, რობერტ ოპენჰაიმერი დო შხვა გიშარჩქინელი ამერიკალი ფიზიკოსეფი. გურაფაშ თებაშ უკული დაისონი მუშენდჷ პერსპექტიული რკვიებეფიშ ინსტიტუტის, ბირმინგემიშ უნივერსიტის დო კორნელიშ უნივერსიტეტის. 1957 წანას მიპალუ ააშ-იშ მენოღალობა. 1957-1961 წანეფს ოკათუდჷ ორიონიშ პროექტის. 1958 წანას დაისონი ედვარდ ტელერიწკჷმა ართო ოკათუდჷ ტრიგაშ პროგრამას ხოლო. 1970-იან წანეფს დაისონი მუშენდჷ ენერგეტიკაშ ანალიზიშ ინსტიტუტის დო ირკვიენდჷ კლიმატოლოგიაშ საკითხეფს. 2000-იან წანეფს დაისონი რდჷ კოსმოსური რკვიებეფიშ ინსტიტუტიშ დირექტორი.
ფრიმენ დაისონიშ ჯოხონობაშ რე: დაისონიშ ტრანსფორმაცია, ნამუთ ფუნდამენტალური ტექნიკა რე ადიტივური რიცხუეფიშ თეორიას, დაისონიშ ჯა - გენურინჟინერული ჩანარი, ნამუქჷთ დაისონიშ კონცეფციათ შილებედჷ კომეტეფიშ დინახალე ირდუკონჷ, თაშნეშე დაისონიშ სცენარი, დაისონიშ სერიეფი, დაისონიშ სფერო დო შხვა.
ფრიმენ დაისონი კლიმატიშ გლობალური თირუაშ პრობლემეფს შხვანერო უჯინედჷ. თიში აზრით ოტიბურიშ აირეფქ შილებედჷ სარგებლიანქ ხოლო იუკონ. მაგალთო ნოშქერჟირჟანგბადის (CO2) პოზიტიური გოლინა შილებე უღუდუკონ ოფუტეშ მეურნობაშ პროდუქტიულობაშო.
ფრიმენ დაისონი რდჷ ლონდონიშ ომაფე ჯარალუაშ მაკათური დო შხვადოშხვა პრემიეფიშ დო ჯილდოეფიშ ლაურეატი. რე მენცარული პუბლიკაციეფიშ, სტატიეფიშ დო წინგეფიშ ავტორი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალეფი კატეგორია:ამერიკალი ფიზიკოსეფი კატეგორია:ამერიკალი მათემატიკოსეფი
1491
კატეგორია:
კლინტ ისტვუდი
კლინტ ისტვუდი (Clint Eastwood; დ. 31 მესი, 1930, სან-ფრანცისკო) — ამერიკალი არტისტი დო რეჟისორი. კარიერა დიჭყჷ მუჭოთ ვესტერნეფიშ ჟანრიშ არტისტიქ, ჯოხო გიხონარჷ სერჯიო ლეონეშ ფილმეფს კათინით. მუჭოთ რეჟისორს, მაპალაფირი აფჷ შხვადოშხვა ჯილდოეფი, თინეფ შქას ოსკარი. 1967 წანაშე უღჷ მუში ოპროდიუსერე კომპანია Malpaso. 1986-88 წანეფს მოღალენდჷ მუჭოთ პოლიტიკოსი დო რდჷ კალიფორნიაშ ართ-ართი ნოღაშ მერი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი კატეგორია:ამერიკალი კინორეჟისორეფი კატეგორია:დუნაბადი 1930 კატეგორია:ოსკარიშ მაღვენჯი კინორეჟისორეფი
ჯვეში სლავეფი
ჯვეში სლავეფი — ორდოშიანი შქაოშწანურეფიშ სლავეფი, სლავური ტომეფიშ დოხორაფაშ პერიოდის, დოხოლაფირო VI—VIII ოშწანურეფს.
მეხოლაფირო V ოშწანურას, სლავურ ექსპანსიაქ დიჭყჷ, მუჭოთ კოროცხჷნა, კარპატიშპიჯეთიშ პერიტორიაშე, წყარმალუ დნესტრიშ ჟიმოლენი განოაბშე, თაშნეშე ოშქაშე პროდნეპროვიშ მარძგვან წყარპიჯის, ბჟადალს, ობჟათეს დო ოორუე-ბჟაეიოლს. ბჟადალშე სლავეფი მიგრირენდეს წყარმალუ ვისლაშ ჟილენი განობას მალობათ, უკული წყარმალუ ელბაშ მალობათ, დინოხოლენი ბჟადალი კარპატეფიშ გოჸუნაფუს (ანუ კარპატეფიშ ბჟაეიოლშე დო ოორუეშე). ობჟათეშე სლავურ ტომეფქ გიფაჩეს წყარმალუ ვოლგაშ დო ოკაშ ჟილენ განობას. ობჟათეშე სლავეფი წყარმალუ დუნაიშჸურე ყარენდეს.
* კატეგორია:ჯვეში სლავი პიჯეფი
ჭყერიაშობურეფი
ჭყერიაშობურეფი (Betulaceae) — ართჸუდეამი, ჟირლებერამი ჩანარეფიშ ფანია წიფურიშნერეფიშ რანწკიშე. ფურცელმაცჷმე ჯალეფი რე, ოშა-გოშათ ბართვეფი. მორანწკობათ დვალირი ფურცელეფი ლექინი, ყერწამი, უმოსო შხირას დოკიბირელი, ოშა-გოშათ დოკვათირელი. ართსქესიანი პიოლეფი აკოკორობილი რე ბირტყა ვარდა დუდელერ რთულ ბიბილეფო. მამრობითი პიოლეფიშ პიოროფორე ლექინი დო თხითხუ რე. მდედრობითი პიორეფი პიოროფორეშ უმუშო რენა. გუმნაღელი კაკალი რე, კანკალეშა დაცხიშნერი სუამით ანჯარელი.
ჭყერიაშობურეფიშ ფანიას ორხველჷ ჭყერიაშ დო მურყანიშ გვარეფი. ჩინებული რე დოხოლაფირო 200 გვარობა, ნამუთ თარო გოფაჩილი რე ოორუე გვერდოსფეროშ ზჷმიერ ორტყაფუს — აზიას, ევროპას, ოორუე დო ობჟათე ამერიკას, კანკალე გვარობა ოორუეშე ტუნდრაშა ანჭუ. საქორთუოს 9 გვარობა რე, თინეფშე 5 გვარობაშ ჭყერია დო 4 გვარობაშ მურყანი. ჭყერიაშობურეფი ტყაშ აკმაქიმინალი ჯალეფი რე დო უღჷნა დიდი ოტუალე-ომეუნე შანულობა. ჭყერიაშობურეფიშ მარქვა დო ნახვაცას გიმირინუანა რეწუალას. კანკალე გვარობა დეკორატიული რე.
ლიტერატურა
*
ედირნე
ედირნე (თაშნეშე ადრიანოპოლი, Αδριανούπολις; Одрин) — ნოღა თურქეთიშ ოორუე-ბჟადალს, ედირნეშ პროვინციაშ ადმინისტრაციული ცენტრი. იდვალუაფუ ქიანაშ ევროპულ ნორთის, წყარმალუ მარიცას საბერძნეთიშ თანჯაწკჷმა. მახორობაშ მუდანობა 2002 წანას რდჷ 128,400 კოჩი.
კატეგორია:თურქეთიშ ნოღეფი
1492
კატეგორია:
ალექსანდრე პროხოროვი
ალექსანდრე მიხეილიშ სქი პროხოროვი (რუს. Алекса́ндр Миха́йлович Про́хоров; დ. 11 კვირკვე, 1916, პერამონი, ქუინსლენდი, ავსტრალია — ღ. 8 ღურთუთა, 2002, მოსკოვი, რუსეთი) — ავსტრალიას დუნაბადჷ რუსი ფიზიკოსი, ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატი ფიზიკაშ დარგის 1964 წანას. პრემია მიპალუ ჩარლზ ტაუნსი დო ნიკოლაი ბასოვიწკჷმა ართო. პროხოროვიქ მიშეღჷ დიდი თია ლაზერიშ დო მაზერიშ რკვიებაშა დო გოვითარაფაშა.
ალექსანდრე პროხოროვი გურაფულენდჷ ლენინგრადიშ სახენწჷფო უნივერსიტეტის (ასეიან სანქტ-პეტერბურგიშ სახენწჷფო უნივერსიტეტი). მაჟირა მოსოფელიშ ლჷმაშ ბორჯის მსახურენდჷ სსრრ-შ ჭითა არმიას. ლჷმაშ თებაშ უკული მუშენდჷ ლებედევიშ ჯოხონობაშ ფიზიკაშ ინსტიტუტის. 1959 წანაშე რდჷ მოსკოვიშ სახენწჷფო უნივერსიტეტიშ პროფესორი. 1971 წანაშე პროხოროვი მუშენდჷ მოსკოვიშ ფიზიკაშ დო ტექნოლოგიეფიშ ინსტიტუტიშ ლაბორატორიაშ დირექტორო. ალექსანდრე პროხოროვი რდჷ ლომონოსოვიშ ორქოშ მენდალიშ, ლენინიშ პრემიაშ, ლენინიშ ორდენიშ, პატრიოტული ლჷმაშ ორდენიშ, სსრრ-შ სახენწჷფო პრემიაშ დო შხვა ჯილდოეფიშ ლაურეატი. პროხოროვიქ ღურუ 2002 წანაშ 8 ღურთუთას, მოსკოვს. ნთხორილი რე მოსკოვიშ ნოვოდევიჩიშ სასაფლას.
წიფურიშნერეფი
წიფურიშნერეფი (ლათ. Fagales) — პიოლამი ჩანარეფიშ რანწკი. აკმაართიანენს ჭყერიაშობურეფს, წიფურიშობურეფს დო შხვა. უმენტაშ ნორთო ჯალეფი დო ბართვეფი რე. შხირას ართსქესიანი პიოლეფი რჩქვანელობურ ლექინი რე, მუჭოთ წესი ძალამ რედუცირაფილი პიოლოფორუ რე. სამტვერე მილი ქალაძაშით ანჭუ თასგუნაფალას. გუმნაღელი რჩქვანელობური ართთასამი კაკალი რე, თასი ენდოსპერმაშ მუკი-მუკი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:წიფურიშნერეფი
1493
კატეგორია:
ხონიშ მუნიციპალიტეტი
მინი|250პქ|ხონიშ მუნიციპალიტეტიშ ორენი [[იმერეთიშ აკანი|იმერეთიშ აკანს]] ხონიშ მუნიციპალიტეტი — ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ართული იმერეთიშ აკანს. ხონიშ მუნიციპალიტეტის ოხორანს — 23 570 კოჩი (2014).
რესურსეფი ინტერნეტის
* კატეგორია:საქორთუოშ მუნიციპალიტეტეფი კატეგორია:იმერეთიშ აკანიშ მუნიციპალიტეტეფი
1861
კატეგორია:
სოლომონ კვირკველია
სოლომონ კვირკველია (დ. 6 ფურთუთა, 1992) — ქორთუ მობურთე. რუსეთიშ ოკუჩხბურთე კლუბ „ლოკომოტივი მოსკოვიშ” დო საქორთუოშ ერუანული ოკუჩხბურთე ნაკორობაშ მათხილე.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:დუნაბადი 6 ფურთუთა კატეგორია:ქორთუ მობურთეეფი
კუერნავაკა
კუერნავაკა (Cuernavaca) — ნოღა ცენტრალურ მექსიკას. მორელოსიშ შტატიშ ადმინისტრაციული ცენტრი. ნოღაშ მახორობა 332,197 ადამიერს აკმადგინანს (2015).
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:მექსიკაშ ნოღეფი
1494
კატეგორია:
ნატალია ორეირო
ნატალია ორეირო (Natalia Oreiro, დ. 19 მესი, 1977, მონტევიდეო, ურუგვაი) — ურუგვაალ-არგენტინალი მაბირე, არტისტი დო მოდაშ დიზაინერი.
კატეგორია:მერკე სტატიეფი პიჯიშ გეშა
1862
კატეგორია:
დარეჯან დიაფალი
დარეჯანი (დ. 20 კვირკვე, 1734 — ღ. 8 გერგობათუთა, 1807) — ქართლ-კახეთიშ დიაფალი, მაფა ერეკლე II-აშ მასუმა ჩილი (1750 წანაშე); სამარგალოშ თარიშ, ოტია დადიანიშ ჯიმაშ, კაციაშ ცირასქუა.
დარეჯანი ირ ჭყანას ხვარენდჷ, ნამჷ-და ომაფე ხვისტაშა მუშ სქუალეფი გეშუჸონაფუდჷკონ. თე ღანკით ერეკლე II-ს თელარაშ ეკონია წანეფს კანონით მიოღებაფუ, ნამუშ ჭყანათ გიორგიშ (ერეკლეშ უნჩაში ქომოლსქუა მაჟირა ჩილშე) უკული მაფობა თიშ უნჩაშ სქუაშა ვარინ, ჯიმაშა — დარეჯანიშ სქუა იულონშა გჷნურთუმუდკო ოკო (თე წესი უკული გიორგი XII-ქ გაუქვუ). ქართლ-კახეთიშ ომაფეშ რუსეთშა მერსხუაფაშ უკული, 1803 წანას, დარეჯანი ფანიაშ მაკათურეფწკჷმა ართო რუსეთშა (სანქტ-პეტერბურგი) გეგნახორეს. თექჷთ დოღურჷ. ნთხორუ ალექსანდრე ნეველიშ ლავრას.
ლიტერატურა
კატეგორია:დუნაბადი 1734 კატეგორია:ნაღურა 1807 კატეგორია:საქორთუოშ დიაფალეფი
1863
კატეგორია:
1495
კატეგორია:
1496
კატეგორია:
1864
კატეგორია:
1865
კატეგორია:
1497
კატეგორია:
1866
კატეგორია:
1498
კატეგორია:
1499
კატეგორია:
ილაი უოლაკი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი კატეგორია:დუნაბადი 1915 კატეგორია:ნაღურა 2014 კატეგორია:ნიუ-იორკალეფი
კიევიშ რუსეთი
thumb|300px|კიევიშ რუსეთი, XI ო.
1867
კატეგორია:
კიევიშ რუსეთი
კიევიშ რუსეთი (რუს. Киевская Русь ვარ-და Древнерусское государство, Рѹ́сь ვარ-და თაშნეშე Кы́ѥвьска Рѹ́сь, Кіеўская Русь, Ки́ївська Русь) — ბჟაეიოლი სლავეფიშ ორდოიანი ფეოდალური სახენწჷფო IX-XII ოშწანურეფს. დირსხუ VIII-ოშწანურეფიშ ხურგის შქა დნეპრიშპიჯეთიშ ბჟაეიოლური სლავური ტომეფიშ გოართოიანაფაშ შედეგო, ცენტრით ნ. კიევს. ევროპაშ ართ-ართი უკაბეტაში სახენწჷფო გოართოიანაფა რდჷ. თიშ დორსხუაფაშ ორდოიანი ხანი — VI-VIII ოშწანურეფი — ფეოდალური ურთიართობეფიშ გოჭყაფაშ პერიოდი რდჷ ოურდუმე დემოკრატიაშ პიჯალეფს. კიევიშ რუსეთის გჷმიქიმინჷ ართოიანი ბჟაეიოლური კათაქ, ნამუქჷთ უკული 3 ერუანობაშ — რუსეფიშ, უკრაინალეფიშ დო ბელარუსეფიშ — გოჭყაფაშ ნერჩო გჷნირთჷ.
ლიტერატურა
* კატეგორია:ისტორიული სახენწჷფოეფი
1500
კატეგორია:
1868
კატეგორია:
სევეროდონეცკი
სევეროდონეცკი (Сєвєродонецьк) — ნოღა უკრაინაში, ლუჰანსკიშ ოლქის. ნოღაშ სტატუსი მიაჩჷ 1958 წანას. იდვალუაფუ წყარმალუ სივერსკი დონეციშ კვარჩხანი წყარპიჯიშ ოორუე-ბჟაეიოლშე, ოლქიშ ადმინისტრაციული ცენტრი ლუჰანსკიშ ოორუე-ბჟადალშე 110 კილომეტრიშ დო ლისიჩანსკიშ რკინაშარაშ დგჷმილშე 6 კილომეტრიშ მეძენას. ნოღას, ნამუშ ჯოხო მოურს ჟილე შინელ წყარმალუშ ჯოხოდვალაშე, 2021 წანას 101,135 (2021 დოხოლ.) მახორუ ჸუნდჷ, დო თე მუნაჩემეფით ნოღა ოლქიშ მაჟირა უკაბეტაში ნოღა რე მახორობაშ მეჯინათ, ლუჰანსკიშ უკული. 2022 წანაშ 25 მანგიშე, ნოღა ოკუპირაფილ აფჷ რუსეთიშ ფედერაციას.
კატეგორია:ლუჰანსკიშ ოლქიშ ნოღეფი კატეგორია:უკრაინაშ ადმინისტრაციული ცენტრეფი კატეგორია:უკრაინაშ ნოღეფი კატეგორია:უკრაინაშ ობორჯეთ ოკუპირაფილი ტერიტორიეფი კატეგორია:რუსეთ-უკრაინაშ ლჷმაშ შედეგო მერეხელი ნოღეფი
ვილიაერმოსა
ვილიაერმოსა (Villahermosa; ზიტყვაზიტყვათ: სქვამი ოფუტე) - ნოღა ობჟათე მექსიკას. ტაბასკოშ შტატიშ ადმინისტრაციული ცენტრი. ნოღაშ მახორობა 640,359 ადამიერს აკმადგინანს (2010).
კატეგორია:მექსიკაშ ნოღეფი
ვიქტორ სუხორუკოვი
ვიქტორ სუხორუკოვი (Виктор Иванович Сухоруков; 10 გერგობათუთა, 1951, მოსკოვიშ ოლქი) — რუსი არტისტი.
კატეგორია:დუნაბადი 1951
1869
კატეგორია:
დამაზიშობურეფი
ლიტერატურა
კატეგორია:ვარდიშობურეფი
ვესტერნი
ვესტერნი (Western) — ჟანრი კინოს, ტელევიზიას, რადიოს დო ხელუანობაშ შხვა დარგეფს, ნამუსჷთ მოქიმინჯალა ივითარებჷ XIX ოშწანურაშ ამერიკაშ აკოართაფილი შტატეფიშ ჯვეშ ბჟადალუს (American Old West). გვალო თაჸურეშე მოურს ჟანრიშ დუდჯოხო. ათე ჟანრიშ გერგეზეფი ჯინჯიერო რენა კოვბოეფი (ჭყიშეფი), ჭიფე ფერმერეფი, შერიფეფი, აბრაგეფი, ჯარიშკოჩეფი დო ინდიარეფი.
მაართა ვესტერნო ედვინ პორტერიშე 1903 წანას გინოღალირი „მახინწალიშ დიდი გერინაფა“ იკოროცხუ.
სქოლიო
კატეგორია:კინემატოგრაფიული ჟანრეფი
გლენდა ჯექსონი
გლენდა მეი ჯექსონი (Glenda May Jackson; დ. 9 მესი, 1936, ბერკენჰედი — ღ. 15 მანგი 2023, ლონდონი ) — ინგლისარი არტისტი დო პოლიტიკოსი. 1957-1994 წანეფს მოღალენდჷ არტისტო. 1992 წანაშე დიჭყჷ მოღალობა პოლიტიკას. რე ბრიტანეთიშ ლეიბორისტული პარტიაშ მაკათური.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ინგლისარი არტისტეფი კატეგორია:ბრიტანალი პოლიტიკოსეფი კატეგორია:დუნაბადი 1936 კატეგორია:ნაღურა 2023 კატეგორია:ოსკარიშ მაღვენჯი კინოარტისტეფი
1501
კატეგორია:
1871
კატეგორია:
1872
კატეგორია:
გილერმო დელ ტორო
გილერმო დელ ტორო გომესი (დ. 9 გჷმათუთა, 1964) — მექსიკარი კინორეჟისორი, სცენარისტი, პროდიუსერი, რომანეფიშ ავტორი. კინოკარიერაშ პერიოდის დარსხჷ რუმე ფენტეზიშ ჟანრიშ მუსხირენ ნახანდი, ბთქუათინ - გოთიკურ მერმენწა ფილმი „ეშმაკიშ ხირხი“ (2001) და „ფავნიშ ლაბირინთი“ (2006), თეში, მუჭთ უმოსო ტრადიციული ჟანრიშ ამერიკული ფილმეფი - „ბლეიდი II“ (2002), ურთა ჟანრიშ სუპერგერგეზული „ჰელბოი“ (2004), თიში გეჸვენჯი „ჰელბოი: ორქოშ არმია“ (2008) დო ომეცარე ფანტასტიკური ჟანრიშ ფილმი „რჩქალი ოკიანეშ ტიტანეფი“ (2013).
რეჟისორული მოღალობაშ მოხ, დელ ტორო რე აქტიური პროდიუსერი. ათე განით, თიში წჷმოძინელი ფილმეფს შქას რე „ბაღანეფიშ ჸუდე“ (2007), „ჯულიაშ თოლეფი“ (2010), „ბიუტიფული“ (2010), „კუნგ-ფუ პანდა 2“ (2011), „ჩექმეფამი კატუ“ (2011) დო „დიდა“. დუდშე თინა ოკო ჸოფედუკო კინოტრილოგია „ჰობიტიშ“ რეჟისორი, მორო პროექტი დიტჷ შხვა ფილმეფს ომუშებელო. თეში უმკუჯინუო, თინა მერჩქინელი რე ფილმეფიშ ტიტრეფს, მუჭოთ სცენარიშ ალმახანდე.
თიში ფილმეფს შხირას ლაჸაფენა რონ პერლმანი, დაგ ჯოუნსი დო ფედერიკო ლუპი. დელ ტოროშ მაჸალეეფი რენა მექსიკარი რეჟისორეფი, ალფონსო კუარონი დო ალეხანდრო გონსალეს ინიარიტუ. ათე საუმშა უჯოხონა „კინოშ სუმი ამიგო“.
სქოლიო
კატეგორია:მექსიკარი კინორეჟისორეფი კატეგორია:მექსიკარი კინოპროდიუსერეფი კატეგორია:მექსიკარი სცენარისტეფი კატეგორია:მექსიკარი არტისტეფი
1502
კატეგორია:
ალჩევსკი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:უკრაინაშ ნოღეფი კატეგორია:ლუჰანსკიშ ოლქიშ ნოღეფი კატეგორია:ეკატერინოსლავიშ გუბერნია კატეგორია:უკრაინაშ ობორჯეთ ოკუპირაფილი ტერიტორიეფი
ფრიც ლონდონი
ფრიც ვოლფგანგ ლონდონი (გერმ. Fritz Wolfgang London; დ. 7 მელახი, 1900, ბრესლაუ, სილეზია, გერმანია — ღ. 30 მელახი, 1954, დარემი, ოორუე კაროლინა, ააშ) — გერმანალი ფიზიკოსი. თიში მენცარული კონტრიბუცია ქიმიური რსხუშ დო ინტერმოლეკულური ნძალეფიშ (დისპერსიონული ნძალეფი) გეშა, ასე ხოლო ფუნდამენტურ დო კლასიკურ რკვიებეფო რე მერჩქინელი ფიზიკური ქიმიაშ დარგის. ფრიციქ, მუში ჯიმა ჰაინც ლონდონიწკჷმა ართო გიმირკვიუ სუპერკონდუქტორეფიშ ელექტრომაგნიტური რჯებეფი, ლონდონიშ განტოლებეფიშ გჷმორინაფათ.
ფრიც ლონდონი გურაფულენდჷ მიუნხენიშ უნივერსიტეტის. გურაფაშ თებაშ უკული მუშენდჷ ბერლინიშ უნივერსიტეტის. გერმანიაშ თარობაშა ნაცისტეფიშ მულაშ უკული, ლონდონს მუჭოთ ურიას უნივერსიტეტი ქუდატებაფეს. მალას ლონდონქ ოცხოვრებშა დო ომუშებუშა ამერიკაშა მიდართჷ. 1945 წანას მიპალუ ააშ-იშ მენოღალობა. რდჷ დიუკიშ უნივერსიტეტიშ პროფესორი. 1953 წანას გინოჩეს ლორენციშ მენდალი. ფრიც ლონდონიქ ღურუ 1954 წანაშ 30 მელახის, გურიშ ლახარათ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალეფი კატეგორია:ამერიკალი ფიზიკოსეფი
პოლიტოლოგია
პოლიტოლოგია პოლიტიკაშ მენცარული რკვიება რე. პოლიტოლოგია რე სოციალური მენცარობა, ნამუთ გურაფულენს პოლიტიკურ აქტივიზმის, პოლიტიკურ პროცესეფს, პოლიტიკური აზრის, პოლიტიკურ რჯებეფს დო სახენწჷფო მართუაშ სისტემეფს.
თეხანური პოლიტოლოგია ირთუ სუმი სუბ-დისციპლინათ: ნადარები პოლიტიკა, საირქიანო ურთიართობეფი დო პოლიტიკური თეორია. შხვა შანულამი სუბ-დისციპლინეფიე: ოჯარალე პოლიტიკა დო ადმინისტრაცია, დინახალენი პოლიტიკა, პოლიტიკური ეკონომიკა დო პოლიტიკური მეთოდოლოგია. პოლიტოლოგიაწკჷმა ხოლოშიანი მენცარობეფი რე: ეკონომიკა, იურისპრუდენცია, სოციოლოგია, ისტორია, ფილოსოფია, ოჯარალე გეოგრაფია, პოლიტიკური ანთროპოლოგია დო ფსიქოლოგია.
პოლიტოლოგია ირინუანს გჷმორკვიებაშ შხვადოშხვა მეთოდურ წყუეფს: თარი წყუეფიე - ისტორიული დოკუმენტეფი დო ოფიციალური ნაჭარეფი, მაჟირადი წყუეფიე - ჟურნალ-გაზეთეფიშ სტატიეფი, სტატისტიკური ანალიზი, ექსპერიმენტული რკვიება დო შხვა.
ლიტერატურა
კატეგორია:პოლიტიკა კატეგორია:პოლიტოლოგია
ტუსტლა-გუტიერესი
თაშნეშე ქოძირით
კატეგორია:მექსიკაშ ნოღეფი
ენ ბენკროფტი
ენ ბენკროფტი (Anne Bancroft დ. 17 ეკენია, 1931 — 6 მანგი, 2005) — ამერიკალი კინო, ტელე დო თეატრიშ არტისტი. ჩინებული რე მეთოდური რსულებაშ ოარტისტე ტექნიკათ. მეღებული აფუ ართი ოსკარი, ჟი-ჟირი ორქოშ გლობუსი, ტონი, ემიშ ჯილდო დო სუმი BAFTA-შ ჯილდო.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:დუნაბადი 1931 კატეგორია:ნაღურა 2005 კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი კატეგორია:ნიუ-იორკალეფი კატეგორია:ოსკარიშ მაღვენჯი კინოარტისტეფი
1503
კატეგორია:
ნოვგოროდიშ რესპუბლიკა
მინი|მარცხნივ|"დეტინეცი"«Детинец» (ნოვგოროდიშ კრემლი) ნოვგოროდიშ რესპუბლიკა თაშნეშე ნოვგოროდიშ დიხა (Новгоро́дская земля́ ვარდა Земля́ Новгоро́дская) — კიევიშ რუსეთიშ (უკულიანს — მოსკოვიშ სახენწჷფოშ) აკოდგინალუას ართ–ართი უდიდაში სახენწჷფო-ტერიტორიული ართული, (1708 წანაშახ), ნამუშ ცენტრი ნოვგოროდის რდჷ. ორქოშ ხანიშ ბორჯის, თიში ხურგეფი გინმიშჷ ჩე ზუღას, ბჟაეიოლშე — ურალიშ გვალეფს. ასეშო ედოუშამო მიშმურს რუსეთიშ ფედერაციაშ ოორუე-ბჟადალიშ ფედერალური ოკრუგიშ ტერიტორიაშა.
ნოვგოროდიშ ფეოდალური რესპუბლიკაშ უმაღალაშ ორგანოს წჷმარინუანდჷ ვეჩე (ოკათე ხუნა), ნამუთ ბოიარეფიშ რანწკიშე გიშმაგორუნდჷ მამართალ პიჯეფს („პოსადნიკი“, „ტისიაცკი“) დო არქიეპისკოპოსჷთ (1156 წანაშახ). დიდი ნებეფით რგებულენდჷ არქიეპისკოპოსი, ნამუთ მართჷნდჷ ხაზინას, გალენური საქვარეფს, სამართალს დო შხვა ოკითხირეეფს. პოლიტიკურ რინას ოკათუდეს ვაჭარ-მოხელებჷთ, ნამუეფსჷთ დორხველი გოართოიანაფა უღუდჷ. ვეჩე იჭანუანდჷ თარსჷთ (უმენტაშო ვლადიმირიშ სათაროშე), ნამუსჷთ სარდალიშ საღალობა უღუდჷ, მარა ლჷმაშ დოჭყაფაშ დო ზეშ დოდვალაშ ნება ის ვაუღუდჷ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:კიევიშ რუსეთი კატეგორია:რუსეთიშ ისტორია
ხინჭკი
ლიტერატურა
კატეგორია:ვარდიშობურეფი
1504
კატეგორია:
უილიამ მორის დეივისი
უილიამ მორის დეივისი (ინგლ. William Morris Davis; დ. 12 ფურთუთა, 1850, ფილადელფია, პენსილვანია, ააშ — ღ. 5 ფურთუთა, 1934, პასადინა, კალიფორნია, ააშ) — ამერიკალი გეოგრაფი, გეომორფოლოგი, გეოლოგი დო მეტეოროლოგი, უძახჷნა ამერიკული გეოგრაფიაშ მუმას.
დეივისი გურაფულენდჷ გეოლოგის დო გეოგრაფიას ჰარვარდიშ უნივერსიტეტის, ნამუთ გათუ 1869 წანას. გურაფაშ თებაშ უკული მუშენდჷ ჰარვარდის დო ააშ-იშ გეოლოგიურ ნინალას. რდჷ ომენცარე ექსპედიციეფიშ მაკათური დო გიმირკვიუ ამერიკაშ შხვადოშხვა შტატეფიშ ტერიტორიეფი. 1890-იან წანეფს აკიმუშუ გეოგრაფიული ციკლეფიშ მონძღვარუა, წჷმარინუ ნორმალური (წყარმალურ-ეროზიული), ჯიშთური, კარსტული, ტიოზიშ დო ზუღაშ ციკლეფი. მიშეღჷ ტერმინი პენეპლენი.
დეივისიქ 1904 წანას დარსხუ ამერიკაშ გეოგრაფიაშ ასოციაცია. რდჷ შხვადოშხვა პრემიეფიშ დო ჯილდოეფიშ ლაურეატი. 1908 წანას მიპალუ კალუმიშ გეოგრაფიული მენდალი, 1917 წანას ჰეიდენიშ მემორიალური გეოლოგიური პრემია, 1920 წანას ვეგაშ მენდალი დო 1931 წანას პენროუზიშ მენდალი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალეფი კატეგორია:ამერიკალი გეოგრაფეფი კატეგორია:ამერიკალი გეოლოგეფი
1874
კატეგორია:
1505
კატეგორია:
ქურქეჸომური
ქურქეჸომური ვარდა კვარიაშ ჸომური (Amelánchier) — ჩანარიშ გვარი ვარდიშობურეფიშ ფანიაშე. ფურცელმაცჷმე ბართვი ვარდა მორჩილი ჯა.
სქოლიო
კატეგორია:ვარდიშობურეფი კატეგორია:ხილეფი კატეგორია:დეკორატიული ბართვეფი კატეგორია:ევრაზიაშ ფლორა კატეგორია:ოორუე ამერიკაშ ფლორა
ელიზაბეთ ბიშოპი
ელიზაბეთ ბიშოპი (ინგლ. Elizabeth Bishop; დ. 8 ფურთუთა, 1911, ვუსტერი, მასაჩუსეტსი, ააშ — ღ. 6 გჷმათუთა, 1979, ბოსტონი, მასაჩუსეტსი, ააშ) — ამერიკალი პოეტი დო ჭარუ, პულიცერიშ პრემიაშ, ნეიშტადტიშ საირქიანო ლიტერატურული პრემიაშ დო წინგიშ ერუანული პრემიაშ ლაურეატი. 1949-1950 წანეფს რდჷ პოეზიაშ კონსულტანტი კონგრესიშ ბიბლიოთეკას.
გურაფაშ თებაშ უკული, ბიშოპი ბრელს შარალენდჷ დო ართი პერიოდის ბრაზილიას ხოლო ქოცხოვრენდჷ.
ბიშოპიქ მუში მაართა ნაჭარეფი 1940-იან წანეფს გჷმაბჟინუ. 1946 წანას გიშართჷ წინგიქ ოორუე & ობჟათე, ნამუთ ლერსეფიშ დო პოემეფიშ კათელი რე. გირძე პერიოდიშ უკულ, 1965 წანას გიშართჷ წინგიქ შარალუაშ ოკითხეფი, სოდეთ ავტორი ბრაზილიას რინაშ ბორჯის ეთმოჭარუნს. 1969 წანას გიშართჷ კათელქ რსული პოემეფი, ნამუთ ბრუო ახალ პოემას იკათუანს.
ბიშოპიშ პოემეფიშე შანულამი რე მაართა ღურა ნოვა სკოტიას. პოემას ეჭარილი რე ავტორიშ მაართა შეხვამილაფა ღურაწკჷმა დო მოლინეფი მოჩამილი რე ბაღანაშ თოლონჭეშე.
პოემას სესტინა ეჭარილიე ავტორიშ ცხოვრებაშ ართ-ართი რეალური ეპიზოდი, მუჟამსჷთ თინა ხუთი წანერიე: მუმაშ ღურაშ უკული დიდა ილახებუ, მუ შხვეფიწკჷმა ცხოვრენს დუ უჩქჷ ნამდა დიდას დღას ვაძირუნს.
ბიშოპი 1970-იან წანეფიშე მუშენდჷ ლექტორო. ოგურუანდჷ ვაშინგტონიშ უნივერსიტეტის, ჰარვარდიშ უნივერსიტეტის, ნიუ-იორკიშ უნივერსიტეტის დო უკულიან, ეკონია პერიოდის მასაჩუსეტსიშ ტექნოლოგიაშ ინსტიტუტის.
ელიზაბეთ ბიშოპიქ ღურუ 1979 წანაშ 6 გჷმათუთას, 68 წანერქ, ცერებრალური ანევრიზმათ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალეფი კატეგორია:ამერიკალი პოეტეფი კატეგორია:ამერიკალი ჭარუეფი კატეგორია:ლგბტ პოეტეფი კატეგორია:ლგბტ ჭარუეფი კატეგორია:პულიცერიშ პრემიაშ ლაურეატეფი
1506
კატეგორია:
1507
კატეგორია:
1508
კატეგორია:
1877
კატეგორია:
1876
კატეგორია:
1879
კატეგორია:
1509
კატეგორია:
ლასკერიშ პრემია
ლასკერიშ პრემია (ინგლ. Lasker Award) — ამერიკული პრემია მედიცინაშ დარგის. პრემია გინმაჩამუ ჸეთი ადამიერეფს ნამუეფქჷთ მიშეღეს დიდი თია მედიცინაშ გოვითარაფაშა. პრემიას ადმინისტრირენს ლასკერიშ ფონდი, ნამუთ დარსხუეს ამერიკალ ბიზნესმენქ ალბერტ ლასკერქ დო თიში ალმასქუ მერი ლასკერქ.
ლასკერიშ პრემია რე პოპულარული დო პრესტიჟული პრემია მედიცინაშ დარგის დო თის ამერიკულ ნობელიშ პრემიას ხოლო უძახჷნა. 2022 წანაშ მუნაჩემეფით ლასკერიშ პრემიაშ ლაურეატეფიშე 86-ქ, თაშნეშე მიპალუ ნობელიშ პრემია.
პრემია გინმიჩამუ ოთხი კატეგორიას:
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ლასკერიშ პრემია კატეგორია:ჯილდოეფი დო პრემიეფი მედიცინაშ დარგის კატეგორია:ამერიკული პრემიეფი კატეგორია:ამერიკული ჯილდოეფი
1510
კატეგორია:
1882
კატეგორია:
მუსხირენ დოლარით უმოსი
მუსხირენ დოლარით უმოსი (Per qualche dollaro in più) — 1965 წანაშ ვესტერნი. გინოღალირი რე სერჟიო ლეონეშე. თენა რე რეჟისორიშ „დოლარიშ ტრილოგიაშ“ მაჟირა ფილმი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:1965 წანაშ ფილმეფი კატეგორია:იტალიურნინამი ფილმეფი კატეგორია:ვესტერნეფი კატეგორია:სერჯო ლეონეშ ფილმეფი კატეგორია:United Artists-იშ ფილმეფი კატეგორია:ინგლისურნინამი ფილმეფი კატეგორია:იტალიური ფილმეფი
ოახაკა-დე-ხუარესი
ოახაკა-დე-ხუარესი, ოახაკა (Oaxaca de Juárez) — ნოღა ობჟათე მექსიკას. ოახაკაშ შტატიშ ადმინისტრაციული ცენტრი. ნოღაშ დე-ხუარესიქ გიადჷ მექსიკაშ ერუანული გერგეზიშ, პრეზიდენტ ბენიტო ხუარესიშ პატიოცემელო.
ნოღაშ გოხოლუას არქეოლოგიური ობიექტი მონტე-ალბანი იდვალუაფუ, ნამწკჷმა ართო ნოღაშ ისტორიული ცენტრი მიშაღალირი რე იუნესკოშ მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფიშ ერკებულშა.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფი მექსიკას კატეგორია:მექსიკაშ ნოღეფი
1511
კატეგორია:
საქორთუოშ კონსტიტუცია
მინი|მარჯვნივ|საქორთუოშ კონსტიტუცია საქორთუოშ კონსტიტუცია — საქორთუოშ სახენწჷფოშ ჯინჯიერი კანონი, მიღჷ საქორთუოშ პარლამენტიქ 1995 წანაშ 24 მარაშინათუთას. თიქ ნძალაშა მიშართჷ 1995 წანაშ საქორთუოშ ახალეშნაგორა პარლამენტიშ ნებაგოქუნელობაშ ჩინებაშ დღაშე.
საქორთუოშ კონსტიტუციაშ მეჯინათ, საქორთუო რე ზოხომარინჯი, ართიანი დო უგურთჷ სახენწჷფო, მუთ დოდასურაფილიე 1991 წანაშ 31 მელახის ქიანაშ ნთელ ტერიტორიას, თინეფ შქას, აფხაზეთის ასსრ-ს დო ცხინვალიშ რეგიონს (ჸოფილ ობჟათე ოსეთიშ ავტონომიური ოლქის) მანჯაფილი რეფერენდუმით დო 1991 წანაშ 9 პირელიშ საქორთუოშ სახენწჷფობური ზოხორინალაშ ეკონწყუალაშ აქტით, საქორთუოშ სახენწჷფოშ პოლიტიკური ნწყილობაშ ფორმა რე დემოკრატიული რესპუბლიკა. სახენწჷფო ხეშულობა, მუჭოთ არძა დემოკრატიულ სახენწჷფოს, იხორციელებჷ ხეშულობაშ დორთუალაშ პრინციპშე გეპონუათ — საქორთუოშ სახენწჷფო ხეშულობა ირთუ ოკანონდუმადვალე, ემაჸონაფალ დო სასამართალო ხეშულობათ. ხეშულობაშ წყუ რე კათა, ნამუთ მუშ ნძალანებას ახორციელენს რეფერენდუმიშ, უშქაშე დემოკრატიაშ შხვა ფორმეფიშ დო მუში წჷმმარინაფალეფიშ მეშქაშალათ.
საქორთუოშ კონსტიტუცია ანტკიცენს ადამიერიშ საარძოთ აღიარაფილ ნებეფს დო დუდიშალეფს. სახენწჷფო ხეშულობა ჩინებულენს დო აღიარენს თე ნებეფს დო დუდიშალეფს, მუჭოთ უულჷ დო უჟინაშ ღირებულებეფს. ხეშულობაშ გახორციელებას კათა დო სახენწჷფო აკობორკილეფი რენა თე ნებეფით დო დუდიშალეფით, მუჭოთ უშქაშეთ მოქიმინჯე სამართალით.
სქოლიო
კატეგორია:საქორთუოშ კონსტიტუცია
ართი ცალხე დოლარიშო
ართი ცალხე დოლარიშო — 1964 წანაშ ვესტერნი. გინოღალირი რე აკირა კუროსავაშ ფილმიშ, „მათხილარიშ“ მეჯინათ. თინა რე სერჟიო ლეონეშ „დოლარიშ ტრილოგიაშ“ მაართა ფილმი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:1964 წანაშ ფილმეფი კატეგორია:იტალიურნინამი ფილმეფი კატეგორია:ვესტერნეფი კატეგორია:სერჯო ლეონეშ ფილმეფი
ენიო მორიკონე
ენიო მორიკონე (იტალ. Ennio Morricone; დ. 10 გერგობათუთა 1928, რომი — ღ. 6 კვირკვე, 2020) — იტალიარი კომპოზიტორი დო დირიჟორი. ხანტურული დო ტელე-ფილმეფიშო მორიკონექ 500-შე უმოსი მუსიკა დოჭარუ.
ბიოგრაფია
დებადჷ 1928 წანას, ჩინებული ჯაზ-მარსულებერიშ ფანიას, იტალიაშ ნანა ნოღა რომს. მუამუში მიოგანდჷ ტუბას. ენიო მორიკონექ გათუ წიმინდე სესილიაშ ჯოხონობაშ კონსერვატორია.
1950-იანი წანეფშე მოჸუნელი მორიკონე მირჩქინუაფუ ართ-ართ გოლინამი კომპოზიტორო. მუსიკას ჯინჯიერო ვესტერნიშ ჟანრიშ ფილმეფიშო ჭარუნდჷ. ალმახანდენდჷ თიჯგჷრა ჩინებულ რეჟისორეფწკჷმა, მუჭომეფით რენა სერჟიო ლეონე, ბერნარდო ბერტოლუჩი, პიერ პაოლო პაზოლინი დო შხვეფი.
1962 წანაშე ენიო მორიკონე მუშობას იჭყანს ხონარიშ ინმაჭარალ სტუდიას, სოდეთ არანჟირაფას უღოლანს მიარე ბირას. 2007 წანას ენიო მორიკონეს კინემატოგრაფიშა მიშაღალირი დიდი თიაშო ოსკარიშ პრემიაქ მიაჩჷ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:დუნაბადი 1928 კატეგორია:გრემიშ ჯილდოშ მაღვენჯეფი კატეგორია:BAFTA-შ ჯილდოშ მაღვენჯეფი კატეგორია:იტალიარი კომპოზიტორეფი
1512
კატეგორია:
1884
კატეგორია:
ბული
ბული (Prunus avium) — წკამეფიშ გვარიშ ხილი ჩანარი ვარდიშობურეფიშ ფანიაშე. ჯა ინტენსიურო ირდუ (სიმაღალა 15-20 მ-შახ), უღუ რანწკათ დვალირი ნოჸელეფი დო თინი, მაღალი შტამბი. ფურცელი მოგჷრძე ელიფსური ფორმაში რე, პირი ჩე, ქორგეფო აკოკორობილი, გუმნაღელი წკამი — მორგვალე ვარდა გურიშნერი, შხვადოშხვა ფერიშ (ჸვინთელი, ვარდიშფერი, ჭითა დო უჩა).
ლიტერატურა
კატეგორია:ხილი კატეგორია:წკამეფი
1513
კატეგორია:
1883
კატეგორია:
რობერტ ფროსტი
რობერტ ლი ფროსტი (ინგლ. Robert Lee Frost; დ. 26 მელახი, 1874, სან-ფრანცისკო, კალიფორნია, ააშ — ღ. 29 ღურთუთა, 1963, ბოსტონი, მასაჩუსეტსი, ააშ) — ამერიკალი პოეტი, ოთხიშა მიპალუ პულიცერიშ პრემია. ფროსტი მუში ლერსეფს, ოჩიებელო პოპულარული ნინათ ეთმოჭარუნს ახალი ინგლისიშ რეგიონიშ ოფუტეშ (სოფელი) ცხოვრებას დო უბრალო ადამიერეფიშ ირდღალურ რინას.
დებადჷ სან-ფრანცისკოს. ბაღანობას დიდა დო მუმაქ დუღურჷ. გურაფულენდჷ დართმუზიშ კოლეჯის. უკულ გურაფა გაგინძორჷ ჰარვარდიშ უნივერსიტეტის, ნამუთ ვაუთებუ. მუშენდჷ შხვადოშხვა პროფესიათ. ართი პერიოდის ფერმა ქიჸიდუ, სოდეთ ჩხორო წანას მუშენდჷ. უკულ ოგურუანდჷ ინგლისურს შხვადოშხვა სკოლეფს.
1912 წანას ფროსტიქ ოცხოვრებშა ბრიტანეთიშა მიდართჷ, სოდეთ გეჩინებაფუ გიშარჩქინელი პოეტეფი: ედვარდ ტომასი, ტომას ერნესტ ჰიუმი დო ეზრა პაუნდი.
ბრიტანეთის, 1913-1914 წანეფს გიშართჷ ფროსტიშ პოეტურ კათელეფქ "ბოშიშ ნება" დო "ბოსტონიშ ოორუეშე".
1915 წანას ფროსტიქ ამერიკაშა დირთჷ დო თექ გაგინძორჷ მუში ლიტერატურული კარიერა. ფროსტი რდჷ შხვადოშხვა პრესტიჟული ჯილდოეფიშ დო პრემიეფიშ ლაურეატი. მერჩქინელი რე მაეჩა ოშწანურაშ ართ-ართ შანულამ დო გოლინიან ამერიკალ პოეტო.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალეფი კატეგორია:ამერიკალი პოეტეფი კატეგორია:ამერიკალი დრამატურგეფი
1885
კატეგორია:
1514
კატეგორია:
არაგვიშ ოერიშდუდე
არაგვიშ ოერიშდუდე — ფეოდალური საქორთუოშ ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ართული რდჷ, ნამუქჷთ X ოშწანურაშ ეკონია ნაანთხალს დირსხუ. ჭარალუაფონი წყუეფიშ მეჯინათ, 1743 წანაშ გაუქვუ არაგვეთიშ ოერიშდუდე. არაგვიშ ერიშმადუდეეფი კაბეტ როლს ლაჸაფენდეს ფეოდალური საქორთუოშ პოლიტიკურ რინას XVI-XVIII ოშწანურეფს.
გალერეა
ანანური|250px
რესურსეფი ინტერნეტის
ჯამბურია გ., ქორთული სხუნუეფიშ ენციკლოპედია, ტ. 1, გვ. 532, თბ., 1975 წანა.
ჯორჯ რეიმონდ რიჩარდ მარტინი
ჯორჯ რეიმონდ რიჩარდ მარტინი (George R. R. Martin; დ. 20 ეკენია, 1948) — ამერიკალი ჭარუ დო სცენარისტი ფენტეზი, მერმენწა დო ომენცარე ფანტასტიკაშ ჟანრეფს. თინა უმოსო ჩინებული რე, მუჭოთ ავტორი ეპიკური ფენტეზი რომანეფიშ სერიას „ჸინიშ დო დაჩხერიშ ბირა“. ათე რომანიშ ტელესერიალო ადაპტირება ტელეარხი HBO-ქ ღოლჷ ჯოხოთ „ოხვისტეეფიშ ლაჸაფი“. ჟურნალქ Time მარტინი მიშეჸონჷ 2011 წანაშ 100 არძაშე გოულამ ადამიერს შქას.
სქოლიო
კატეგორია:დუნაბადი 1948 კატეგორია:ამერიკალი ჭარუეფი კატეგორია:ამერიკალი სცენარისტეფი
1516
კატეგორია:
იოახიმ ფონ რიბენტროპი
ულრიხ ფრიდრიხ ვილი იოახიმ ფონ რიბენტროპი (Ullrich Friedrich Willy Joachim von Ribbentrop; დ. 30 პირელი, 1893, ვეზელი, გერმანია — ღ. 16 გჷმათუთა, 1946, ნიურნბერგი) — ნაცისტური გერმანიაშ გოლინამი პოლიტიკური მოღალე დო გალენური საქვარეფიშ მინისტრი 1938-1945 წანეფს.
ბიოგრაფია
რიბენტროპიქ დებადჷ ოფიცერი, რიხარდ ულრიხ ფრიდრიხ იოახიმ რიბენტროპიშ დო თიში ალმასქუ, იოჰანა სოფი ჰარტვიგიშ ფანიას. დაჭყაფური სასკოლე გონათუა გერმანიაშ დო შვეიცარიაშ კერზო სკოლეფს მიღჷ, სოდე ჯგირო ქჷდიგურუ ინგლისური დო ფრანგული ნინეფი. 1908 წანაშე მიარეს შარალენდჷ ხურგაშგალე. 1910–1914 წანეფს თარო კანადას ოხორანდჷ, სოდეც გერმანული ღვინეფიშ იმპორტით რდჷ დოკაფილი.
მაართა მოსოფელიშ ლჷმაშ დოჭყაფაშე რიბენტროპიქ დირთჷ გერმანიაშა დო ბჟადალიშ ფრონტის იბურჯუდჷ. ბურჯაფის გიშარჩქინელი ქომოლობაშენ თინა დაჯილდეს 1-ა ხარისხიშ რკინაშ ჯვარით დო მიაჩჷ ობერლეიტენანტიშ წოდებაქ. 1916 წანას, ფრონტის მეღებული ნაჭყოლაშ გეშა რიბენტროპი გეგნიჸონეს გერმანიაშ საელჩეშა, ნოღა სტამბოლშა, შტაბიშ ოფიცერიშ პოსტიშა. თაქ რიბენტროპიქ გიჩინებაფჷ დო დემაჸალჷ ფრანც ფონ პაპენს.
1920 წანას, რიბენტროპიქ დეგურგინჷ ანა ელიზაბეთ (ანელიზ) ჰენკელშა, ნამუთ ჩინებული შამპანური ღვინეფიშ (Henkell & Söhnlein KG) ფაბრიკანტიშ ცირასქუა რდჷ დო თე ფირმაშ ბერლინიშ გჷმნართიშ დირექტორო გჷნირთჷ. 1925 წანას, ულრიხი სქუათ გეჭოფჷ შორიშ მოჯგირე გერტრუდ ფონ რიბბენტროპიქ, ნამუთ რიბეტროპეფიშ საგვარეულოშ გოჟინოთალერ ჸას ორხველუდჷ ანწიანშე იოახიმი მუში გვარს წჷმი აწმუნჯღვერს „ფონ“-ს (von) დო ჯოხოიდვალუაფუ „ფონ რიბენტროპო“. 1932 წანას ჰიტლერიშ გოჩინებაფაშ უკული თიქ გემშართჷ ნაციონალ-სოციალისტურ პარტიაშა დო ჰიტლერს ხეს უნწყუნდჷ არხო კონტაქტიქ გოჭყაფას თიწკჷმა მეახოლაფირ დო დომაჸალაფირ შხუ მეწარმეეფი დო ფინანსისეფიშ წირეწკჷმა.
1933 წანას, ჰიტლერიშით თარობაშ კაბინეტიშ გჷმოქიმინუაშ ბორჯის, გალენური საქვარეფიშ მინისტრიშ პორტფელი, ნამუსჷთ რიბენტროპი მუშო ათმირჩქინანდჷ, ალფრედ როზენბეგის, მუჭოთ „ჯვეშ გვარდიალს“, ერგჷ. 1934 წანას, რიბენტროპი ქჷდარინეს „რაიხიშ თარობაშ გალენური პოლიტიკურ დო ანჯარიშ ენწყჷმაშ საქვარეფიშ ელმაჩამალო“. 1935 წანაშ მანგის, აწოკინელქ იჸუ „გერმანიაშ რაიხიშ საგანგე დო რსულნებამი ელჩიშ“ პოსტის. თე პოსტის რიბენტროპიშ გენთხაფილი ცადებეფით ქიჸუ „ინგლის-გერმანიაშ ოზეე პაქტიქ“, ნამუთ გერმანიას ნებას არზენდჷ ინგლისიშ ოზუღე ნძალეფიშ 1/3 მუდანობაშ ფლოტი ქოჸუნდუკონ. ართი წანაშ უკული, 1936 წანას, თიში ინიციატივათ გერმანიაქ დო იაპონიაქ ხე ქჷმაჭარეს „ანტიკომინტერნულ პაქტის“, ნამუშ ღანკი რდჷ თე ჟირი სახენწჷფოშ კოოპერაციაშ კომუნისტური ინტერნაციონალიშ (კომინტერნი) სააწმარენჯო ბურჯაფი. 1936 წანას, რიბენტროპი ქჷდარინეს გერმანიაშ ელჩო ლონდონს, ნამუთ 1938 წანაშახ უკებუდჷ.
1938 წანას, რიბენტროპი ქჷდარინეს რაიხიშ გალენური საქვარეფიშ მინისტრო. თიშ უკული, მუთ 1939 წანაშ მელახის ვერმახტიქ ჩეხოსლოვაკიაშა გემშართჷ ბრიტანეთიქ აქტიურ მუშობა ქჷდიჭყჷ ანტიგერმანული ბლოკიშ გაჭყაფალო. თარი აქცენტი გინოღალირი რდჷ სსრრ-შა, მორო ინგლისარეფიშ გაკვირინაფალო რიბენტროპიქ თიზჷმა მახუჯუ, ნამჷ-და 1939 წანაშ 23 მარაშნათუთას გერმანიაშ დო სსრრ-შ გალენურ საქვარეფიშ მინისტრეფქ, რიბენტროპიქ დო მოლოტოვქ, ხე ქჷმაჭარეს თ.ჯ. რიბენტროპ-მოლოტოვიშ პაქტის (გერმ. Hitler-Stalin-Pakt - ჰიტლერ-სტალინიშ პაქტი). პაქტი ითოლიშწორენდჷ ართმაჟირაშ უგუნთხაფალას 10 წანაშ გოძვენას, პოლონეთიშ ტერიტორიაშ გორთუალას გერმანიაშ დო სსრრ-შ შქას დო სსრრ-შ ნეიტრალიტეტის ბჟადალ ევროპას მიმალი ოურდუმე ოპერაციეფს. თე პაქტი რიბენტროპიშ დო ედომუშამი გერმანული დიპლომატიაშ დიდი გომორძგუალა რდჷ.
მინი|მარცხნივ|220პქ|რიბენტროპი ნიურნბერგიშ ტრიბუნალს (მაართა რანწკი, კვარჩხიშე მასუმა) მაჟირა მოსოფელიშ ლჷმაშ პერიოდის, გალენური საქვარეფიშ სამინისტრე მიმალი მოლინეფიშ უკახალენი პლანს ქჷმოხვადჷ დო თიშ გეშა, ნამჷ-და ქალუტებუდუკო ჯვეში გოლინა ნაცისტურ ელიტა რიბენტროპიქ დორხველი სამინისტრეს კადრეფი სს-იშ მაკათურეფით გაფშჷ. თიშ გეშა, ნამჷ-და დოჸუნაფილი ქიანეფიშ მახორობაშ საქვარეფი გალენურ საქვარეფიშ ომინისტრეშ დოჸუნალობაშა მიშმეშჷნ, სს-არეფი მუშჸურე ირნერი აწორინალაშ უმუშო უნარღელჸვენდეს დოჸუნაფილი ტერიტორიეფშე ურიეფიშ დეპორტაციას ოკონცენტრაციე კარეეფშა. თექ ლჷმაშ თებაშ უკული რიბენტროპიშ ნიურნბერგიშ პროცესის თარი დჷმაშებუეფიშ ერკებულშა მოხვამილაფაშ ბაძაძო გჷნირთჷ. 218 დღამი ნაკვერუაშ პერიოდის რიბენტროპის მუთუნნერი ნარღიშ გინაფა ვაგჷმურჩქინუ დო 1946 წანაშ 1 გჷმათუთას მორსხუეეფიშ ოურდუმე ტრიბუნალქ თის გჷთოშქვიდაფა მეუსაჯჷ. განარჩქინქ ირსულინჷ ნიურნბერგიშ ოხვილაშეს 1946 წანაშ 16 გჷმათუთას შქა სერით 1 სათის.
რიბენტროპიშ ეკონია ზიტყვეფი რდჷ:
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:გერმანიაშ გალენური საქვარეფიშ მინისტრეფი კატეგორია:გერმანალი დიპლომატეფი კატეგორია:გერმანალი ოურდუმე მოღალეეფი კატეგორია:დუნაბადი 30 პირელი კატეგორია:ნაღურა 16 გჷმათუთა კატეგორია:ოურდუმე დუმაშებელეფი კატეგორია:ნაცისტური გერმანიაშ ოურდუმე დუმაშებელეფი კატეგორია:მაჟირა მოსოფელშ ლჷმაშ პოლიტიკური ლიდერეფი
ოერიშდუდე
ოერიშდუდე — ოისტორიე-ომენცარე ლიტერატურას, თე ტერმინით ეთმეშანჷნა ჯვეში საქორთუოშ ტერიტორიულ-ადმინისტრაციულ ართულს, ნამუსჷთ მართჷნდჷ ერიშმადუდე.
ჰამასი
მინი|250პქ|ჰამასიშ შილა ჰამასი — "ჰარაკატ ალ-მუქავამაჰ ალ-ისლამიიაჰ"-იშ აკრონიმი რე (حركة المقاومة الاسلامية, ბონი შანულობა: "ისლამური აწორინალაშ ყარაფი") — პალესტინაშ სუნიტური-ისლამისტური ფუნდამენტალური ყარაფი, ნამუთ მეჭედელო რე მერსხილი მუსლიმანურ საჯიმალოწკჷმა. ჰამასიშ ღანკი რე პალესტინაშ გოდუდიშულაფა ისრაელიშ ოკუპაციაშე დო წყარმალუ იორდანეშ ბჟადალი წყარპიჯის ისლამური რესპუბლიკაშ დორსხუაფა.
1887
კატეგორია:
ჰამასი
ორგანიზაციაშ ღანკი რე აკაართიანას პალესტინა ისლამური სახენწჷფოშ გიმე, ნამუთ ედომუშამო გეშაჯალაგანს ისრაელს. (ისრაელიშ სახენწჷფოშით მერჩქინელი რე საბაბო თიშოთ, ნამჷ-და თე ორგანიზაციაშ ლიდერეფი ჭარგალერეფქ იჸუანჷნ.) ჰამასიშ ლიდერეფიშ ჭარგალუაშ ცადებეფქ მანჯებულქ იჸუ ისრაელიშ ოჰეერე ნძალეფიშით ისლაელიშით ოკუპირაფილ ტერიტორიეფს, თეწკჷმა შხვა მეთოდეფით ხოლო, თინეფს შქას ავტომანქანეფიშ აფეთქებათ, დაჩხიმაჸათამუ ანჯარით, მუმაწამალარი ინიექციეფით მოსადიშ აგენტეფიშით, ისრაელიშ დო ოკუპირებაფილ ტერიტორიეფიშ გალე.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ტერორიზმი კატეგორია:ისლამური ორგანიზაციეფი
1517
კატეგორია:
ლისიჩანსკი
ლისიჩანსკი (Лисича́нськ) — ნოღა უკრაინას, ლუჰანსკიშ ოლქიშ სევეროდონეცკიშ რაიონს. 2020 წანაშ მუნიციპალური კლასიფიკაციაშ რეფორმათ, დოხორელ პუნქტიქ საოლქე შანულობაშ ნოღაშ სტატუსი მიღჷ. ნოღა იდვალუაფუ წყარლამუ დონეციშ ჟილენი მარძგვანი წყარპიჯის, ოლქიშ ადმინისტრაციული ცენტრი ლუჰანსკიშე 115 კილომეტრიშ მეძენას. წყარმალუშ მაჟირა წყარპიჯის იდვალუაფუ ნოღა სევეროდონეცკი. ნოღაშ მახორობა 2021 წანაშ ფასებათ დოხოლაფირო 95,031 ადამიერს აკმადგინანს
ლისიჩანსკიშ მუნიციპალური ადმინისტრაცია იკათუანს გეჸვენჯ ნოღეფს: ნოვოდრუჟესკი დო პრივილია. სევეროდონეცკი, რუბიჟნე, კრემინა დო უახოლაშ ნოღეფწკჷმა ართო, ლისიჩანსკიშ ტერიტორია აკმოქიმინუნს დონბასიშ რეგიონიშ უშხუაშ ურბანულ დო ინდუსტრიულ ჰაბის, ნამუშ მახორობა დოხოლაფირო 353,000 (2009) ადამიერი რე.
2022 წანას რუსეთიშ უკრაინაშა მინოკათუაშ მალობას, ნოღას შანულამი ბურჯაფი მიშჷ, ნამუქჷთ 2 კვირკვეს რუსეთიშ ფედრაციაშით ოკუპაციათ გეთუ.
ოთხი თოლი
ოთხი თოლი (Four Rooms) — 1995 წანაშ კინოფილმი. წჷმარინუანს უჩა კომედიას. აკმოდირთუ შხვადოშხვა რეჟისორეფიშე გინოღალირი ოთხი ეპიზოდიშე, ნამუშ სიუჟეტიშ ცენტრით რე პორტიე ტედი (ტიმ როთი).
რეჟისორეფი რე: ელისონ ანდერსი, ალექსანდრ როკუელი, რობერტ როდრიგესი დო კვენტინ ტარანტინო. ფილმის ართათ ჰოლივუდიშ მიარე არტისტიქ აკათჷ.
გვარი (ბიოლოგია)
გვარი (Genus) — თარი ტაქსონომიური კატეგორია, ნამუთ აკმაართიანენს ფილოგენეზურო არხოსმარენჯი გვარობეფს. სამანგათ ფიჭვიშ გვარი (Pinus) აკმაართიანენს ფიჭვიშ არძა გვარობას; კატუშ გვარი (Felis) — ტყარი კატუშ შხვადოშხვა გვარობას. ბოტანიკური დო ზოოლოგიური ნომენკლატურათ ირი გვარი ართი ზიტყვათ იშანუაფუ. სამანგათ, Pinus — ფიჭვი, Felis — კატუ. რჩქვანელობურო, გვარს გოართოიანაფილი რე მიარე ვარდა მუსხირენი გვარობა. მარა რე თიჯგურა გვარეფი ხოლო, ნამუსჷთ ხვალე აკა გვარობა რე (გინკგო — Ginkgo biloba, კვატანინძგამი — Ornithorhynchus anatinus), თინეფს მონოტიპური გვარი ჯოხონა. არხო გვარეფი აკმოქიმინჷნა ფანიას. სამანგათ ძარწუფაშ (Viburnum) დო ინჭირიაშ (Sambucus) გვარეფი გოართოიანაფილი რე ჩხოროტყებიშობურეფიშ (Caprifoliaceae) ფანიას, ჯოღორიშ (Canis) დო მელაშ (Vulpes) გვარეფი — ჯოღორიშობურეფიშ ფანიას. კანკალეშა გვარს გიშმართჷნა გიმენგარეფს; გვარიშ დო ფანიაშ შქას შქაფონო კატეგორიას — გიმენფანიას დო ტრიბას. სამანგათ, ქერიშ დო ქობალკალაიშ გვარეფი მიშმულა ქერიშობურეფიშ ტრიბაშა, ონდატრაშ დო წყარიშ მემინდორეშ გვარეფი აკმოქიმინჷნა მემინდორეეფიშ გიმენფანიას.
ლიტერატურა
კატეგორია:ბიოლოგიური სისტემატიკა კატეგორია:ჩანარეფიშ სისტემატიკა
1518
კატეგორია:
1889
კატეგორია:
მაიკლ დებეიკი
მაიკლ ელის დებეიკი (ინგლ. Michael Ellis DeBakey; დ. 7 ეკენია, 1908, ლეიკ-ჩარლზი, ლუიზიანა, ააშ — ღ. 11 კვირკვე, 2008, ჰიუსტონი, ტეხასი, ააშ) — ამერიკალი კარდიოქირურგი დო მენცარი. დებადჷ ლიბანარი ემიგრანტეფიშ ფანიას. დებეიკიქ მედიცინათ ორდოიანი წანეფიშე დეინტერესჷ. გურაფულენდჷ ტულეინიშ უნივერსიტეტის.
ტულეინიშ უნივერსიტეტის მაიკლ დებეიკიქ გიმიგონჷ პერისტალტიკური ტუმბო, ნამუსჷთ დიო ჰემოტრანსფუზიაშო ირინუანდჷ. უკულიან პერიოდეფს დებეიკიშ გჷმიგონებაქ ზისხირიშ ხელუანური ცირკულაციაშ მანქანაშ თარ კომპონენტო გინირთჷ. დებეიკიქ აკიმუშუ აორტული ანევრიზმაშ ქირურგიული კურნალობაშ მეთოდი. თაშნეშე, დებეიკიქ მიშეღჷ დიდი თია პარკუჭიშ მოხვარე მონწყილობეფიშ (VAD) გოვითარაფაშა.
მაიკლ დებეიკი მაჟირა მოსოფელიშ ლჷმაშ ბორჯის მსახურენდჷ ამერიკაშ არმიას, ოურდუმე ექიმო. ლჷმაშ თებაშ უკული მუშენდჷ ბეილორიშ მედიცინაშ კოლეჯის, ქირურგიული დეპარტამენტიშ მადუდეთ. 1969-1979 წანეფს რდჷ კოლეჯიშ პრეზიდენტი დო 1979-1996 კანცლერი. ლინდონ ჯონსონიშ ადმინისტრაციას, დებეიკის უკინებუდჷ გურიშ, კიბოშ დო ინსულტიშ ოპრეზიდენტე კომისიაშ მადუდეშ პოსტი.
მაიკლ დებეიკი რდჷ შხვადოშხვა პრემიეფიშ დო ჯილდოეფიშ ლაურეატი. 1959 წანას მიპალუ რენე ლერიშიშ პრემია, 1963 წანას ალბერტ ლასკერიშ პრემია, 1969 წანას დუდიშალაშ ოპრეზიდენტე მენდალი, 1987 წანას მენცარობაშ ერუანული მენდალი, 1988 წანას თომას ედისონიშ ფონდიშ პრემია, 2003 წანას ლომონოსოვიშ ორქოშ მენდალი. 2008 წანას ჯორჯ უოლკერ ბუშიქ, ნენსი პელოსიქ დო ჰარი რიდიქ დებეიკის გინოჩეს პრესტიჟული ჯილდო კონგრესიშ ორქოშ მენდალი.
მაიკლ დებეიკიშ ჯოხონობაშ რე საირქიანო ქირურგიული ჯარალუა, ნამუთ დებეიკიშ სტუდენტეფქ დარსხუეს 1976 წანას, თაშნეშე ლასკერი-დებეიკიშ პრემია კლინიკური მედიცინაშ რკვიებეფიშ დარგის, დებეიკიშ სამედიცინო ფონდი დო შხვა ომენცარე ორგანიზაციეფი.
დებეიკი რდჷ დოხოლაფირო 1300 მენცარული სტატიაშ, პუბლიკაციაშ დო წინგიშ ავტორი. თიში ნაჭარეფი ორხველუდჷ მედიცინაშ, ქირურგიაშ, გონათაფაშ საკითხეფს დო სოციო-ეკონომიკურ დო ფილოსოფიურ ასპექტეფს.
1891
კატეგორია:
1892
კატეგორია:
1520
კატეგორია:
ვერაკრუსი
ვერაკრუსი (Puerto de Veracruz) — ონიშოლი ნოღა დო მუნიციპალიტეტი მექსიკაშ ბჟაეიოლშე. ნოღა ვერაკრუსიშ შტატიშ აკოდგინალუაშა მიშმურს. იდვალუაფუ მექსიკაშ ჸუჯიშ წყარპიჯის. მანსანილიოშ უკული, მაჟირა უშხუაში ონიშოლი რე ქიანას. ნოღაშ მახორობა 552,156 ადამიერს აკმადგინანს (2010).
ისტორია
ნოღა დარსხუ ერნან კორტესიქ 1519 წანას, მუჭოთ ონიშოლი ბაზა დო ჯოხოთ გიოდჷ La Villa Rica de la Vera Cruz, "მართალი ჯვარიშ დიდარი ონიშოლი". ნოღაქ მალას ახალი ესპანეთიშ ვიცე-ომაფეშ თარ ატლანტიკურ ონიშოლო გჷნირთჷ. ნოღა 4-შა რდჷ ოკუპირაფილი:
ვერაკრუსის ოთხრზა გერგეზი ნოღაშ ჯოხოდვალა უღჷ.
თაშნეშე ქოძირით
კატეგორია:მექსიკაშ ნორეფი
ინგრიდ ბერგმანი
ინგრიდ ბერგმანი (Ingrid Bergman; დ. 29 მარაშინათუთა, 1915; ღ. 29 მარაშინათუთა, 1982) — შვედი არტისტი. ამერიკაშ კინოაკადემიაშ ოსკარიშ ჟირშაიანი ლაურეატი, ორქოშ გლობუსიშ სუმშაიანი ლაურეატი.
ბიოგრაფია
ბერგმანს ცაშა ეშაჸუნდჷ იტალიარი რეჟისორიშ რობერტო როსელინიშ ფილმეფი. 1949 წანას თიქ მეჭარჷ ჭარილი როსელინს, გუმოხანტჷ თიში ედორია დო მიარზიუ ალახანდალა. ათაში მოხვადჷ ბერგმანქ ფილმის „სტრომბოლი, ღორონთიშ დიხა“. გინოღალეფს როსელინს დო ბერგმანს ართიანქ ქეჸოროფეს, ბერგმანქ მონკათ იჸუ დო ჭკობას 1950 წანაშ 2 ფურთუთას ჸუნდჷ სქუა რენატო როსელინი. ათე ურთიართალაქ სკანდალი გიშიჭანუ ააშ-ს. ბერგმანქ დეთხიუ ალმასქუს, მიდართჷ იტალიაშა დო 1950 წანაშ 24 მესის დეგურგინჷ როსელინწკჷმა. რენატოსიშ მეტი, თინეფს აყის ნაჟირალი ცირასქუალეფქ.
1949-1955 წანეფს როსელინქ ბერგმანი გეგნიღჷ ხუთ ნეორეალისტურ ფილმის დო ართი დოკუმენტური ფილმიშ ეპიზოდის. ნეორეალისტურ ფილმეფს ჯინჯიერო უპროფესიონალე არტისტეფს გიმირინუანდესჷ, ათეშენ ბერგმანიშ გუმორჩქინაქ კრიტიკა გიშიჭანუ.
როსელინწკჷმა დათხიებაშ უკული 1956 წანას ფილმის „ანასტასია“ რსულებური ანასტასია რომანოვაშ როლით ბერგმანქ ტრიუმფალურო დირთჷ ამერიკაშ კინოეკრანეფს. ათე როლიშო თიქ დეინალჷ ოსკარიშ წკარით მაჟირა დო ორქოშ გლობუსიშ მასმა ჯილდო თარი როლიშო.
სქოლიო
კატეგორია:შვედი არტისტეფი კატეგორია:დუნაბადი 1915 კატეგორია:ნაღურა 1982 კატეგორია:ოსკარიშ მაღვენჯი კინოარტისტეფი
1893
კატეგორია:
ფანია (ბიოლოგია)
ფანია (familia) — ბოტანიკაშ დო ზოოლოგიაშ სისტემატიკური კატეგორია, ნამუთ აკმაართიანენს საართო წჷმოულობაშ მოჯგირე გვარეფს. სამანგათ, წიფურიშობურეფიშ ფანიას გოართოიანაფილი რე გეჸვენჯი გვარეფი: წიფური, ჭყონი, ჭუბური დო შხვა; ჯოღორიშობურეფიშ ფანიას — გვარეფი: ჯოღორი, მელა, ყარსაღი დო შხვა. მინ ფანიას აკა გვარი რე (ბერწულიშობურეფი, კვატანინძგამეფიშობურეფი დო შხვა). დიდ ფანიეფს გიმენფანიეფო გჷთმორთჷნა. მოჯგირე ფანიეფს რანწკის აკმაართიანენა
ლიტერატურა
კატეგორია:ბიოლოგია
1894
კატეგორია:
ქვიშნა ბული
ქვიშნა ბული, თაშნეშე ქვიშნაბული (Prunus cerasus) — მარქვამი ჩანარი ვარდიშნერეფიშ ფანიაშ წკამეფიშ გვარშე. უღუ რანწკას დვალირი ფურცელეფი, ჩე ვარდა ვარდიშფერი პირეფი, აკოკორობილი ქორგა ბიბილეფო. გუმნაღელი წვენამი დო წკამი რე.
ქვიშნა ბულს ამიარენა თასით, ჯინჯშე ეშნარდით დო ოჯინჯეშა გეჸონუათ. ჯგირო ხარენს ალუვიურ-კარბონატულ დო დიხაჭაბუ დიხეფს. ქვიშნა ბულიშ მანებელეფი რე: ქვიშნაბულიშ მახორხია, ქვიშნაბულიშ ხვატარი, ქვიშნაბულიშ ჭანდი. ლახარეფი რე: გუმნაღელიშ სიჸორადე, კლასტეროსპორიოზი, ვერტიცილიოზი.
ხრუსტალნი
ხრუსტალნი (Хрустальний) ვარ-და კრასნი-ლუჩი (Красний Луч) — ნოღა უკრაინაშ ობჟათე-ბჟაეიოლშე, ლუჰანსკიშ ოლქიშ როვენკიშ რაიონს, ნამუსჷთ ასეშო აკონტროლენს რუსეთიშ ელარინათ სეპარატისტული ლუგანსკიშ ოკათე რესპუბლიკა. 2021 წანაშ ფასებათ, ნოღას ოხორანს დოხოლ. 79,764 ადამიერი.
სქოლიო
კატეგორია:უკრაინაშ ნოღეფი კატეგორია:ლუჰანსკიშ ოლქიშ ნოღეფი კატეგორია:უკრაინაშ ობორჯეთ ოკუპირაფილი ტერიტორიეფი
1523
კატეგორია:
1524
კატეგორია:
1895
კატეგორია:
1896
კატეგორია:
1525
კატეგორია:
გერი საინისი
გერი ალან საინისი (Gary Alan Sinise; დ. 17 მელახი, 1955, ილინოისი) — ამერიკალი არტისტი, რეჟისორი, მუსიკოსი დო ფილანტროპი. 1994 წანას მიგჷ სატურნიშ ჯილდო, კონოარტისტეფიშ გილდია, ოსკარი, ორქოშ გლობუსი ფორესტ გამპის ნალაჸაფინა ლეიტენანტი დენ ტეილორშენ, 2014 წანას ოკათუდჷ ფილმის კაპიტანი ამერიკა: ზოთონჯიშ ჯარიშკოჩი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი კატეგორია:დუნაბადი 1955
ვარდიშნერეფი
ვარდიშნერეფი (Rosáles) — ჟირლებერამი ჩანარეფიშ რანწკი, ნამუთ აკმოდირთუ ჩხორო ფანიაშე.
კატეგორია:ჟირლებერამეფი
1897
კატეგორია:
1526
კატეგორია:
ელიზაბეთ ბლექუელი
ელიზაბეთ ბლექუელი (ინგლ. Elizabeth Blackwell; დ. 3 ფურთუთა, 1821, ბრისტოლი, ინგლისი — ღ. 31 მესი, 1910, ჰასტინგსი, ინგლისი) — ბრიტანალი-ამერიკალი მედიკოსი, შინელი რე მუჭოთ მაართა ოსური ნამუქჷთ მიპალუ სამედიცინო ხარისხი ააშ-ს. რდჷ ოსურეფიშ სამედიცინო გონათაფაშ პიონერი დო სოციალური დო მორალური რეფორმატორი ააშ-ს დო ბრიტანეთის. თიშ ჯოხონობაშ რე ელიზაბეთ ბლექუელიშ მენდალი, ნამუთ ირწანური ჯილდო რე დო გინმაჩამუ ჸეთი ოსურეფს, ნამუეფქჷთ მიშეღეს დიდი თია ოსურეფიშ როლიშ გოვითარაფაშა მედიცინაშ დარგის.
1832 წანას ბლექუელეფიშ ფანიაქ ოცხოვრებშა ამერიკაშა გეგნორთჷ. დუდშე ბლექუელის მედიცინა ვაინტერესუდჷ. მუშ ფანიას ფინანსურო ქიმეხვარუკონ, სკოლას მაგურაფალო მუშენდჷ. მედიცინათ ბლექუელიქ დეინტერესჷ 1840-იან წანეფს, მარა დიო ნამთინ მედიცინაშ კოლეჯი დო უნივერსიტეტი ვაღებულენდჷ. ხვალე ნიუ-იორკიშ შტატიშ ნოღა ჟენევაშ მედიცინაშ კოლეჯიქ მეჩუ ნება გურაფაშ. 1847 წანას ელიზაბეთ ბლექუელიქ გინირთჷ მაართა ოსურო ამერიკას, ნამუქჷთ მიშართჷ მედიცინაშ კოლეჯიშა. ბლექუელიქ ხარისხი მიპალუ ომენცარე თეზისით, ნამუთ ორხველუდჷ ტიფის დო თიშ კურნალობაშ მეთოდეფს. ჸათე თეზისი 1849 წანას გჷმაბჟინუ სამედიცინო ჟურნალქ "Buffalo Medical Journal".
1870-იან წანეფშე ბლექუელი ბრიტანეთის ცხოვრენდჷ, სოდეთ დოღურუ 1910 წანაშ 31 მესის, ნოღა ჰასტინგსის, 89 წანერქ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალეფი კატეგორია:ამერიკალი ექიმეფი კატეგორია:ამერიკალი ფემინისტეფი
1898
კატეგორია:
ელ გრეკო
thumb|"ხანერი კოჩიშ პორტრეტი" (ელ გრეკოშ ავტოპორტრეტი) ელ გრეკო (El Greco, შილებე კასტილიური დო ვენეციური ნინეფიშ კომბინაციათ "ბერძენი"; *1541 - 7 პირელი, 1614) — ესპანური რენესანსიშ ხანტუ, მოჭახნაკე დო არქიტექტორი. მუჭოთ წესი, დორხველურ ნახანდეფს ბერძენული ასოეფით ხეს მუთმაჭარანდჷ ედომუშამი ჯოხოთ: დომენიკოს თეოტოკოპულოს (Δομήνικος Θεοτοκόπουλος), მუთ ღოზის გჷთმუსვანდჷ მუშ ბერძენულ წჷმოულობას.
დებადჷ კრეტას, ნამუთ თიმ პერიოდის ვენეციაშ რესპუბლიკაშ ნორთი რდჷ. 26 წანაშ ხანს ვენეციაშა გეგნორთჷ ოგურაფუშა, მუთ თიმ ხანო რჩქვაელობური მოლინა რდჷ ბერძენი ქომოლკოჩეფშო, ნამუეფსჷთ უჯგუში გონათუაშ მეღება ოკოდესჷნ. 1570 წანას თიქ რომშა გეგნორთჷ, სოდე სახელოსნოს გჷთმონწყუნს დო ნახანდეფიშ თელ სერიას აკმოქიმინუნს. იტალიას რინაშ პერიოდის გოფაჩუ ელ გრეკოქ მუში სტილი ვენეციური რენესანსიშ მანიერიზმიშ ელემენტეფით. 1577 წანას თიქ ტოლედოშა, ესპანეთიშა, გჷნორთჷ, სოდე თელარაშ ბოლოშახ სკიდუ. ზუსტას ტოლედოს აკოქიმინ თიქ მუშ საუჯგუშო ნახანდეფი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ბერძენი ხანტუეფი კატეგორია:ესპანარი ხანტუეფი კატეგორია:რენესანსიშ ხანტუეფი
1702
კატეგორია:
ანტონიო ბანდერასი
ხოსე ანტონიო დომინგეს ბანდერასი (José Antonio Domínguez Banderas; დ. 10 მარაშნათუთა, 1960, მალაგა) — ესპანარი არტისტი, რეჟისორი, პროდიუსერი დო მობირე. ოარტისტე კარიერა პედრო ალმოდოვარიშ ფილმეფს რსულებური როლეფით დიჭყჷ, უკულ მოღალა ჰოლივუდის გაგჷნძორ დო ილაჸაფ 1990-იანი წანეფიშ თიჯგჷრა პოპულარულ ფილმეფს, მუჭომეფით რე „ფილადელფია“, „ინტერვიუ ვამპირწკჷმა: ვამპირიშ ქრონიკეფი“, „დაქირაფილი მაჸვილარეფი“, „ევიტა“, „ზოროშ ამნახანტი“ დო შხვა.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ესპანარი არტისტეფი კატეგორია:დუნაბადი 1960
ზარათუშტრა
მინი|მარჯვნივ|ზარათუშტრა ზარათუშტრა (ირან., ბერძენ. ზოროასტრი) — ჯვეში სპარსული რელიგიაშ რეფორმატორი — ზოროასტრიზმიშ დჷმარსხუაფალი დო წჷმიწორემორაგადე. მენცარობას დოდგენილი რე, ნამჷ-და ზარათუშტრა ისტორიული პიჯი რე. ავესტას რე თიშ ჩინებეფი გვარიშენ, ოსურსქუაშე დო ომაჸალეეფშენ. ზარათუშტრაშ რინაშ დო მოღალობაშ ბორჯი ზუსტას ვარე ჩინებული. ვარაუდენა, ნამჷ-და თინა ცხოვრენდჷ ჯვ. წ. X ოშწანურაშ დო VI ოშწანურაშ I გვერდიშ ოშქაშე პერიოდის. ოდებელი რე ზარათუშტრაშ ოდაბადეშ საკითხი ხოლო. მარკვიალეფიშ უმენტაშობა ფირქენს, ნამჷ-და ზარათუშტრა ოხორანდჷდო მოღალენდჷ ბჟეიოლ ირანს. ზოროასტრული ტრადიციათ - თიშ ოდაბადე აზერბაიჯანი რე. ზარათუშტრას მიოჭარანა გათეფიშ (ავესტაშ უჯვეშაში ნორთი) აკოქიმინუას. დაშქუმალარი რე, ნამჷ-და ზარათუშტრა რდჷ არიული რელიგიაშ ქურუმი დო მუშ ახალ მონძღვარობას ეისქილიდუ არიული რელიგიაშ ინსტიტუტეფი დო მიარე რელიგიური ტერმინი. გათეფიშ მეჯინათ, ზარათუშტრაშ მონძღვარობას მუშ ქიანას წჷმოძინა ვაუღუდჷ, თინა რტებე დო დუდ ქუფორუაფჷ ქავი (მაფა) ვიშტასპაშ კარშა. ვიშტასპაა დო თიშ დოჸუნარეფქ მიღეს ახალი რელიგია დო ხე უნწყუეს თიშ გოფაჩუას. „მორჩილ ავესტას“ ზარათუშტრა უკვე მითურ პიჯო, ღორონთკოჩო მუთმოფხვადჷნა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ზოროასტრიზმი კატეგორია:გოღორონთაფილი ადამიერეფი კატეგორია:რელიგიეფიშ დჷმარსხუაფალეფი
ნეირონი
ნეირონი ( — ნერვი), ნევრონი, ნევროციტი, ნერვული თოლი, თარი სტრუქტურულ-ფუნქციური ართული ნერვული რშვილიში, ნამუეფშე რე აკოგაფილი ადამიერიშ დო ჩხოლარეფიშ ნერვული სისტემა, დო ნამუთ ინფორმაციაშ შაყარუას დო გინოჩამას უნარღელენს ელექტრული დო ქიმიური სიგნალეფიშ მეშქაშობათ.ვითხოვ მესის ბარსაში!
ლიტერატურა
კატეგორია:თოლეფიშ გვარობეფი კატეგორია:ნეიროფსიქოლოგია კატეგორია:ცენტრალური ნერვული სისტემა
1703
კატეგორია:
1529
კატეგორია:
.бел
.бел — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) ბელარუსიშო.
რესურსეფი ინტერნეტის
бел კატეგორია:კომუნიკაციეფი ბელარუსის
აბრაამი
right|thumb|250px|აბრაამი XVII ო. [[ხატი]] აბრაამი (אַבְרָהָם, აბრაამ, ابراهيم, იბრაჰიმ. დოხოლ. ჯვ. წ. 2000 წ.) — ჯვეში მოსოფელიშ პატრიარქი, მოშინაფილი ჯვეშ აპიანს დო ყურანს. წიმინდე მუმათარი ურიეფიშო, ქირსიანეფიშო დო მაჰმადიანეფიშო. დუდმაართაშე თიში ჯოხო რდჷ აბრამი. აბრაამი რდჷ თერახიშ (თარრა) მასუმა ქომოლსკუა. ნოეშ სკუაშ - სემიშ გამნარყი.
შინაშ დღა
მართლმადიდებლური ოხვამე აბრაამს წანმოწანას 2-შა მიშინუანს: 9 (22) გჷმათუთას დო ქირსეშ მარაშ წოხოლენ ჟაშხას - მუმათარეფიშ მარას.
ლიტერატურა
კატეგორია:წიმინდანეფი