cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ჯუდი დენჩი
ჯუდი დენჩი (Judi Dench; 9 ქირსეთუთა, 1934) — ინგლისარი თეატრიშ, კინოშ დო ტელევიზიაშ არტისტი. რსულებური აფუ თეატრალური როლეფი შექსპირიშ პიესეფიშ მეჯინათ დოდგჷმილ დოდგჷმეფს. კინოოქიანუს ჯოხო მიპალჷ ჯეიმზ ბონდიშ სერიაშ ფილმეფს კათაფით.
ბალეარიშ კოკეფი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ესპანეთიშ პროვინციეფი კატეგორია:ესპანეთი
დიდი დებატი
დიდი დებატი (ინგლ. Great Debate) — ასტრონომეფიშ ჰარლოუ შეპლიშ დო ჰებერ კერტისიშ მენცარული დებატი, ნამუქჷთ იტარინჷ ორთაშობური ისტორიაშ სმიტსონიშ ინსტიტუტის, 1920 წანაშ 26 პირელს. შეპლი-კერტისიშ დებატეფი ორხველუდჷ ოქიანუშ ზომას დო გალაქტიკურ სტრუქტურას, გიშაკერზაფილო სპირალურ ნირსეულეფს. შეპლიშ აზრით ჸათე ნირსეულეფი ზომათ ჭიჭე რდჷ დო თინეფი მეშხურეშ შარაშ დინახალე იდვალუაფუდჷ (ჸათე პერიოდიშ მენცარეფიშ აზრით ოქიანუს ხვალე ართი გალაქტიკა - მეშხურეშ შარა რდჷ). კერტისიშ აზრით ნირსეულეფი ზომათ დიდი რდჷ დო თინეფი ზოხორინელი გალაქტიკეფი რდჷ. შეპლიშ დო კერტისიშ პოზიციეფი ეჭარილი რე თინეფიშ სტატიეფს, ნამუეფი მენცარეფქ გჷმაბჟინეს Bulletin of the National Research Council-იშ 1921 წანაშ მესიშ ნომერს. შაპლიშ არგუმენტეფიშ მეჯინათ ოქიანუ იკათუანდჷ ხვალე ართი გალაქტიკას დო სპირალური ნირსეულეფი, მაგალთო ანდრომედა რდჷ მეშხურეშ შარაშ გალაქტიკაშ ართ-ართი ნორთი. კერტისიშ არგუმენტეფით "ნირსეულეფი" ზოხორინელი გალაქტიკეფი რდჷ დო თინეფი მეშხურეშ შარაშ გალაქტიკაშა ვემშეშეს. დებატეფიშ უკულ, 1920-იან წანეფიშ უკულიან პერიოდეფს ედუინ ჰაბლიქ მუში მენცარული რკვიებეფით (გიშაკერზაფილო ცეფეიდური მურიცხეფიშ ზომაშ კალკულაციათ) ოძირუ ნამდა ანდრომედა მეშხურეშ შარაშ გალაქტიკაშ გალე რდჷ. ჸათეშ უკულ კერტისიშ პოზიციაქ მეღებულქ იჸუ. ასე მენცარეფიშო რჩქინელი რე ნამდა ოქიანუ იკათუანს 200 მილიარდიშე 2 ტრილიონშახ გალაქტიკას დო მეშხურეშ შარა თენეფიშე ართ-ართი რე.
ჯუდი დენჩი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ინგლისარი არტისტეფი კატეგორია:დუნაბადი 1934 კატეგორია:ოსკარიშ მაღვენჯი კინოარტისტეფი
დიდი დებატი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ასტრონომიაშ ისტორია კატეგორია:მენცარული დებატეფი
ბისკაიაშ პროვინცია
thumb|250px|ბისკაია ბისკაია — პროვინცია ბასკეთის, ესპანეთის. ბისკაიას ოხორანს 1,133,444 კოჩი. მუში მახორობაშ 35% ოხორანს პროვინციაშ ნანანოღა ბილბაოს, 88% - მიტროპოლიტურ არეს. მეჭედალა - 512.34/კმ².
ბასკაიაშ შხვა დიდი ნოღეფი რე: ბარაკალდო, გეჩო, პორტუგალეტე, დურანგო, ბასაური, გალდაკაო დო ბალმასედა. პროვინციას 111 მუნიციპალიტეტი რე.
კატეგორია:ესპანეთიშ პროვინციეფი
დრამატურგი
დრამატურგი - ადამიერი, ნამუთ ჭარუნც დრამატული ლიტერატურას ვარა დრამას. თეშნერი ნახანდეფი რჩქვანელობურო იჭარუ უკულნეშის თელი აუდიტორიაშ წოხოლე ორსულებერო, მორო ირო ვარი. თაშნეგედვალირი "საკუჭინოშ დრამა" იჭარუ დრამატული ფორმაშ გჷმორინაფათ, მორო ორსულებერო ვარი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:თეატრი კატეგორია:დრამა
ჯილიან ანდერსონი
ჯილიან ანდერსონი (Gillian Anderson; დ. 9 მარაშინათუთა, 1968, ჩიკაგო) — ამერიკალი არტისტი. კარიერა დიჭყჷ თეატრის. ჩინებული რე დანა სკალიშ, ფედერალური ონაკვერალი ბიუროშ საგარძახო აგენტიშ როლით, ტელესერიალ „ფულირი მოღეეფს“.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:დუნაბადი 1968 კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი კატეგორია:ამერიკალი ტელეარტისტეფი
ტემპისკე
ტემპისკე (ესპ. Río Tempisque) რე 144 კმ. სიგინძაშ წყარმალუ კოსტა-რიკას.
კატეგორია:კოსტა-რიკაშ წყარმალუეფი
ადოლფ ბაიერი
იოჰან ფრიდრიხ ვილჰელმ ადოლფ ფონ ბაიერი (გერმ. Johann Friedrich Wilhelm Adolf von Baeyer; დ. 31 გჷმათუთა, 1835, ბერლინი, პრუსია, გერმანიაშ რსხუ  — ღ. 20 მარაშინათუთა, 1917, შტარნბერგი, ბავარია, გერმანიაშ იმპერია) — გერმანალი ქიმიკოსი, ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატი ქიმიას (1905). აკეთჷ ინდიგოშ სინთეზი დო აკადგინჷ ფონ ბაიერიშ ნომენკლატურა.
ბისო
ბისო — ოფუტე საქორთუოს, დუშეთიშ მუნიციპალიტეტის (ხევსურეთიშ თემი). ოფუტე კავკაციონიშ თარი წყარგჷმართუ ქჷნდჷრიშ ობჟათე კართეს იდვალუაფჷ, წყარმალუ ხახმატისწყალიშ (ხევსურეთიშ არაგვიშ კვარჩხანი ნადუ) მარჯგვანი წყარპიჯის. ზუღაშ დონეშე 1760 მეტრის, ბისოშე დუშეთშა მეძჷ 75 კილომეტრი.
ადოლფ ბაიერი
ბიოგრაფია
ადოლფ ბაიერი გურაფულენდჷ ბერლინიშ უნივერსიტეტის, სოდეთ თხილუ ოდოქტორე დისერტაცია ფრიდრიხ ავგუსტ კეკულეშ ხემანჯღვერობათ. გურაფაშ თებაშ უკული მუშენდჷ სტრასბურგიშ, ბერლინიშ დო მიუნხენიშ უნივერსიტეტეფს.
ბისო
დემოგრაფია
2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით, ოფუტეს 2 ადამიერი ოხორანს.
ადოლფ ბაიერი
პერსონალური რინა
ადოლფ ფონ ბაიერიშ ოსური რდჷ ლიდა ბენდემანი. ჸუნდეს სუმი სკუა: ეუგენი, ჰანსი დო ოტო.
ბისო
სქოლიო
კატეგორია:დუშეთიშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი კატეგორია:ხევსურეთიშ თემიშ ოფუტეეფი
ადოლფ ბაიერი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:გერმანალეფი კატეგორია:გერმანალი ქიმიკოსეფი კატეგორია:გერმანალი ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი კატეგორია:ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი კატეგორია:დუნაბადი 1835 კატეგორია:ნაღურა 1917
სარდარ ვალაბჰაი პატელიშ ჯოხოდვალაშ საირქიანო აეროპორტი
სარდარ ვალაბჰაი პატელიშ ჯოხოდვალაშ საირქიანო აეროპორტი (Sardar Vallabhbhai Patel International Airport) AMD/VAAH — ინდოეთიშ აეროპორტი, ნამუთ გჷნოხარგუაშ მეჯინათ მაშკვითა აბანს რე ქიანას. აეროპორტი ონინალჷ გუჯარათიშ შტატიშ ჟირ უშხუაშ ნოღას - აჰმადაბადის დო განდინაგარს, აეროპორტი იდვალუაფუ აჰმადაბადიშ რკინაშ შარაშე 8 კილომეტრიშ გოძვენას. აეროპოერტის ჯოხოქ ინდოარი პოლიტიკოსიშ დო ჸოფილ პრემიერ-მინისტრიშ სარდარ ვალაბჰაი პატელიშ პატიოცემელო გიადჷ. აეროპორტიშ ფართობი 4,55 კვ. კმ, ეიოფურინალ-დაფურინალი საროტიშ სიგჷრძა — 3 600 მ. აეროპორტი ღებულენს დინოხოლენ დო საირქიანო რეისეფს.
სქოლიო
კატეგორია:აჰმადაბადი კატეგორია:ინდოეთიშ ოერეფოშქაშე აეროპორტეფი კატეგორია:აეროპორტეფი ანბანიშ მეჯინათ
ლიტერატურა
thumb|300px|[[მერტონიშ კოლეჯიშ ბიბლიოთეკა]] thumb|right|ჯვეში წიგნეფიშ კირუა მერტონიშ კოლეჯიშ ბიბლიოთეკას. ლიტერატურა (ლათ."littera" - ანბანიშ ასო) - ფართე შანულობათ ჯარალუობურო ძივთუანი ნაჭარა დო ნაბეშტა პროდუქცია. ინწრო გაგებათ - ხანტილური ლიტერატურა, ხელუანობაშ ართ-ართი დარგი, ნამუთ გჷმოსახუაშ მეშქაშალათ ირინუანს ზიტყვას, რაგადის, ნინას. ანტიკური ფარანს თის ხვალე ჟიპიჯზიტყვიერობაშ ფორმა უღუდჷ, უკული მოხვადჷ ანაწარმებეფიშ დინოჭარუაქ. ბორჯეფიშ განწხანს ლიტერატურაქ აკიძინჷ კერძო ხასიათი დო გინირთჷ ჯარალუობური ჸოფაშ, ადამიერული ურთიართობეფიშ დო ემოციეფიშ გჷმოხანტუაშ დო კვლიაშ მეშქაშალათ.
ზორმეხი
ზორმეხი თაშნეშე ზომეხი (ლათ. Ruscus colchicus) — ჟირჸუდეამი ჩანარი ძარხუხუშობურეფიშ ფანიაშე. დაბალი, მახოხეფესურამი, ხოხუჯინჯამი გვერდო ბართვი რე; ეკონია რანწკიშ ნოჸელეფი გინოქიმინელი რე ფურცელიშ მოგვენ, სარსალია, ტყებიშნერ, წვანე ფილოკლადოდიუმეფო. ზორმეხი რზენეფიშ ტყალეფს დო ბართვონეფს ჩანს.
ლიტერატურა
ლიტერატურაშ სახეეფი
აშხვანერენა ლიტერატურული ხელობუაშ ჟირი ბუნას: პოეზიას დო პროზას. პოეზია რე ემოციეფიშ გჷნოჩამა ზიტყვაშ მუსიკათ, ნამუთ მეტრიკაშ გარკვიული წესეფს დოჸუნს, ოდო პროზა რჩქვანელობური მუნათხობელა რე ლერსეფით გონწყუალაშ უმუშო. პროზა უმოსო ომანგჷ ირდღალურ ოჩიებელი ნინას, ვინდარო პოეზია. ანტიკური ლიტერატურული ნაწარმებეფი ლერსო რდჷ აკოქიმინელი, პროზა უმოსი გვიანიშ ეტაპი რე. ხვალე მა-18-19 ოშწანურეფს მოხვადჷ თინეფიშ გოართმანგაფაქ შანულობაშ მეჯინათ.
პროზაულ ნაწარმებეფს ორხველჷ: რომანი,ნოველა,თხობელუა ,დრამა,პიესა, ესეი, პუბლიცისტური ნარკვვია,ეპისტოლე დო მემუარეფი
ზორმეხი
სქოლიო
კატეგორია:ძარხუხუშობურეფი
ლიტერატურა
ლიტერატურაშ სახეეფი
პოეტურ ნაწარმებეფს ორხველჷ:
ლიტერატურაშრჩქინჯალა, ნამუთ გურაფულუნეც ლიტერატურაშ ისტორიას დო ფორმეფს, იჩინენს თიშ გოვითარაფაშ სტილეფს დო პერიოდეფს:
ლიტერატურა დინორე მეჯინათ
ლიტერატურული ნაწარმებეფი დინორეშ მეჯინათ შილებე რდას:
შხვადოშხვა
ერუანული ლიტერატურეფი:
ქორთული რესურსეფი ინტერნეტის
*
ობჟათე კორეაშ პრეზიდენტი
thumb|200px|თეჟამიშ პრეზიდენტი - [[იუნ სოკ იოლი]] ობჟათე კორეაშ პრეზიდენტი ობჟათე კორეაშ კონსტიტუციაშ ალებათ რე სახენწჷფოშ მადუდე, თარობაშ მადუდე დო აკოანჯარაფილი ძალეფიშ თარმანჯღვერი. კონსტიტუციათ დო 1987 წანას მიშათინილ ოპრეზიდენტე გჷშაგორუეფიშ აქტით, ოპრეზიდენტე გჷშაგორუეფი იმანჯებუ ბონი, ფორილ კალიშ ღვაფათ. პრეზიდენტი ეშმიგორუ 5 წანაშ ხანით, ხეახალი გჷშაგორუაშ შელებეფიშ უმუშო. ქიანას გამუკორჩქინდუ ოპრეზიდენტე ვაკანსია-და, გეჸვენჯი პრეზიდენტი გჷშეგორუ 60 დღაშ ხანს, მუდგა ბორჯისჷთ ოპრეზიდენტე თია-საღალეეფს მეჸუნს პრემიერ-მინისტრი ვარა კაბინეტიშ შხვა აწოკინელი მაკათური, მუსჷთ არეგულირენს კანონი. ოფიციალური რეზიდენცია რე ლენი ჸუდე.
2008 წანაშ25 ფურთუთაშე ობჟათე კორეაშ პრეზიდენტია ლი მიონ ბაკი.
რესურსეფი ინტერნეტის
* კატეგორია:ობჟათე კორეაშ თარობა
ჯვ. წ. 567
— ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 567 წანა.
ნაღურა
კატეგორია:
უედელიშ ზუღა
მინი|მარცხნივ| მინი|მარცხნივ| უედელიშ ზუღა — ელახიანი ზუღა ობჟათეშ ოკიანეს, ანტარქტიდაშ ჩქონიშ (ბჟადალშე) დო კოტსიშ დიხაშ (ბჟაეიოლშე) შქას. ფართობი 2,8 მილიონი კმ², ოშქაშე სიტომბა 3000 მ, მაქსიმალური - 6820 მ. ზუღაშ ობჟთე წყარპიჯი წჷმარინუანს ფილხნერ-რონეშ შელფური ჯიშთიშ კირდეს. ობჟათე დო ობჟათე-ბჟადალი წყარმერჩხე რე. ზუღაშ შანულამი ნორთი ნთელ წანაშ გოძვენას ფორილი რე მოდრეიფე ჸინეფით, ბრელი რე აისბერგი. ართჸურე, ზუღა წჷმარინუანს არგენტინა-ბრიტანეთიშ შქას ოდებელი ტერიტორიას, მაჟირაჸურე თე ტერიტორიაშე ჩილეს ხოლო უღუ პრეტენზია. უედელიშ ზუღას მიოგორუ ჯეიმზ უედელიშ ინგლისურ ექსპედიციაქ 1823 წანას, დო თეიშახ ზუღას გეორგ IV-აშ ჯოხო უღუდუ. უედელიშ ჯოხოქ გიადჷ 1930 წანას.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ობჟათეშ ოკიანეშ ზუღეფი
პაკიმე
თე ტერიტორიას პირველ დოხორაფეფქ გორჩქინდჷ ჯვ.წ. 1130-1300 წანეფს დო ირდუდუ XIV ოშწანურაშ ლიაშა. არძაშე დიდი დოხორაფა რდჷ პაკიმე. ირი ოხორე აბანი სპეციალური წყარითაკონაზირუაშ სისტემათ რდჷ გჷმოჯერაფილი. თე სისტემაშ ნორთის წჷმარინუანდჷ დიხაშთუდონი რეზერვუარეფი დო არხეფი. თე ირფელქ დოკიდილქ იჸუ XIV ოშწანურაშ მალობას, მარა XV ოშწანურაშ დაჭყაფუს ნოღა მახორობაქ ქიმიოტუ.
ხორვატია
ისტორია
1918 წანაშე ხორვატია მიშეშჷ სერბეფიშ, ხორვატეფიშ დო სლოვენეფიშ ომაფეშა (1929 წანაშე იუგოსლავია). მაჟირა მოსოფელიშ ლჷმაშ პერიოდის ხორვატია რდჷ ნაცისტური მარიონეტული სახენწჷფო. 1945 წანაშე რდჷ იუგოსლავიაშ სოციალისტური ფედერაციაშ მაკათური. 1990 წანას ხორვატიაქ გაგმაცხადჷ სუვერენიტეტი დო ქიმიღჷ ახალი კონსტიტუცია, მუსჷთ მაჸუნჷ ლჷმაქ სერბეთიწკჷმა. 1992 წანას, ამერიკაშ გოართოიანაფილ შტატეფქ ოფიციალურო ჩინებული ჸუ ხორვატიაშ ზოხორინალა.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ხორვატია კატეგორია:ევროპაშ ქიანეფი კატეგორია:სლავური ქიანეფი
პაკიმე
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფი მექსიკას
ხარამიხოშ კანტონი
ხარამიხოშ კანტონი (Cantón Jaramijó) — კანტონი ეკვადორს, მანაბიშ პროვინციას. ადმინისტრაციული ცენტრი რე ნოღა ხარამიხო. 2001 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით მახორობა 20 230 ადამიერს აკმადგინანდჷ.
სქოლიო
კატეგორია:ეკვადორიშ კანტონეფი
ცხინვალიშ რეგიონი
მინი|300პქ|ჯავაშ ლანდშაფტი ცხინვალიშ რეგიონი ვარდა ობჟათე ოსეთი (ცხინვალის რეგიონი ვარ-და სამხრეთ ოსეთი, Хуссар Ирыстон, Южная Осетия) — რეგიონიშ პიჯოფონი ჯოხო, ნამუშათ მიშმურს ჸოფილი საქორთუოშ სსრ-შ ობჟათე ოსეთიშ ავტონომიური ოლქიშ ტერიტორია (1922-1990). 1989 წანას დოჭყაფილჷ ქორთულ-ოსური კონფლიქტიშ შედეგო, საქორთუოშ უჟინაში სხუნუშით ოლქიშ სტატუსიქ გეუქვუ (1990 წანაშ 10 ქირსეთუთა), ტერიტორიაქ გეგნირჷ ახალგორიშ, გორიშ, ჯავაშ, ქარელიშ, ონიშ დო საჩხერეშ რაიონეფშა. საქორთუოშ ასეიანი ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული დორთუალათთ, ჸოფილი ავტონომიაშ ტერიტორია მიშმურს დინოხოლენი ქართლიშ დო მცხეთა-მთიანეთიშ აკანეფშა. საქორთუოშ კონსტიტუციას რეგიონიშ ეიოშინალო გჷმირინუაფუ ტერმინი „ჸოფილი ობჟათე ოსეთიშ ავტონომიური ოლქი“, შხვა ოფიციალურ დოკუმენტეფს — „ცხინვალიშ რეგიონი“, ვარდა „ცხინვალიშ რეგიონი (ჸოფილი ობჟაე ოსეთიშ ავტონომიური ოლქი)“.
სეპარატისტულ ნძალეფქ, 1990 წანას ზოხორინალა გეგმაცხადეს ჯოხოდვალათ — „ობჟათე ოსეთიშ სხუნუეფიშ დემოკრატიული რესპუბლიკა“, მუქით 1991-1992 წანეფს რეგიონს ოურდუმე ქიმინჯეფი გიმიჭანუ. 1992 წანაშე (სოჭიშ აპიჯალა) რეგიონს გეთმედირთუ თინჩალაშმარენჯეფიშ აკოსვარილი ნძალეფი. 2008 წანაშ რუსეთ-საქორთუოშ ლჷმაშ უკულ რუსეთიშ ფედერაციაქ, ნიკარაგუაქ, ვენესუელაქ დო ნაურუქ აღიარეს „ობჟათე ოსეთიშ რესპუბლიკაშ“ ზოხორინალა. 2008 წანაშ მარაშინათუთაშე ასეშა რეგიონიშ ედომუშამ ტერიტორიას აკონტროლენს რუსეთიშ საოკუპაციო არმია.
2008 წანაშ 23 გჷმათუთას საქორთუოშ პარლამენტიქ მიღჷ კანონი „ოკუპირებული ტერიტორიეფიშ გეშა“, ნამუსჷთ 31 გჷმათუთას ხე მაჭარჷ საქორთუოშ პრეზიდენტიქ მიხეილ სააკაშვილქ.
ოერეფოშქაშეჯარალუა ვაჩინებულენს „ობჟათე ოსეთიშ რესპუბლიკაშ“ ზოხორინალას დო მოუჭანუანს რუსეთიშ ფედერაციას, ნამჷ-და შეასრულას საფრანგეთიშ პრეზიდენტ ნიკოლა სარკოზიშ შქამალობათ დოდვალირი 6 პუნქტიანი გეგმა დო თიშ ჯარეფქ ქიდიტუან საქორთუოშ ოკუპირებული ტერიტორიეფი.
სქოლიო
კატეგორია:მუშითაღიარაფილი ქიანეფი კატეგორია:ობჟათე ოსეთიშ სპეციალური ადმინისტრაციული ართული კატეგორია:კავკაცია კატეგორია:საქორთუოშ უახალაში ისტორია
რალფ ელისონი
რალფ ელისონი (ინგლ. Ralph Ellison; დ. 1 მელახი, 1913 - 16 პირელი, 1994) — ამერიკალი ჭარუ დო ნოველისტი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალეფი კატეგორია:ამერიკალი ჭარუეფი კატეგორია:დუნაბადი 1913 კატეგორია:ნაღურა 1994
ბოლნისიშ მუნიციპალიტეტი
ბოლნისიშ მუნიციპალიტეტი — ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ართული საქორთუოს, თუდოლენი ქართლიშ აკანიშ ცენტრალურ ნორთის. იკენს ისტორიული თუდოლენი ქართლიშ ორდოიან ფეოდალური ხანაშ ჟირ ადმინისტრაციულ-ტერიტორიულ ართულს: ბოლნისიშ ხევს (ფოლადაურიშ ღანჩო) დო ქვეშიშ ხევს (მაშავერაშ თუდოლენი მალობა).
სქოლიო
* კატეგორია:საქორთუოშ მუნიციპალიტეტეფი კატეგორია:თუდოლენი ქართლიშ აკანიშ მუნიციპალიტეტეფი
ჩილოეშ ერუანული პარკი
ჩილოეშ ერუანული პარკი (Parque Nacional Chiloé) – ერუანული პარკი ლოს-ლაგოსიშ რეგიონს, ჩილეს. იდვალუაფუ კოკი ჩილოეს. დირსხუ 1983 წანას. ფართობი 431 კმ² (43.057 ჰა).
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ჩილეშ ერუანული პარკეფი
ლენა ბელკინა
ლენა ბელკინა (Олена Юріївна Бєлкіна, დ. 27 გერგობათუთა, 1987, ტაშკენტი, სხუნუეფიშ სოციალისტური რესპუბლიკეფიშ რსხუ) — მაბირე. კატეგორია:მერკე სტატიეფი პიჯიშ გეშა
ბარაკ ობამა
ბარაკ ჰუსეინ ობამა II (Barack Hussein Obama II; დ. 4 მარაშინათუთა, 1961) — ააშ-იშ პრეზიდენტი 2009 წანაშ 20 ქირსეთუთაშე 2017 წანაშ 20 ღურთუთაშახ. ჸოფილი უკლაში სენატორი ილინოისიშე დო 2008 წანაშ ოპრეზიდენტე გიშაგორუეფს მაჸონაფალი კანდიდატი დემოკრატეფიშ ნომინაციათ. მაართა უჩაკანამი პრეზიდენტი ააშ-იშ ისტორიას; თაშნეშე ააშ-იშ სენატიშ ისტორიაშ გჷნართაშ მეჯინათ, თინა მახუთა აფრიკალი-ამერიკალი სენატორი რე ააშ-იშ ისტორიას, მასუმა, ნამუქჷთ ოკათეთ იჸუ გიშაგორილქ დო აკა აფრიკალი-ამერიკალი, ნამუთ 2008 წანაშო ინალენდჷ სენატის.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალეფი კატეგორია:ააშ-იშ პრეზიდენტეფი კატეგორია:ააშ-იშ სენატორეფი კატეგორია:დუნაბადი 1961
ლაფიანხევი
ლიტერატურა
კატეგორია:კახეთიშ აკანიშ წყარმალუეფი
გიპუსკოაშ პროვინცია
thumb|250px|გიპუსკოაშ აბანდვალა ესპანეთის გიპუსკოა (Guipúzcoa) — პროვინცია ოორუე ესპანეთის, ბასკეთის. მუს ომძღჷ ბისკაიაშ დო ალავაშ პროვინციეფი, ავტონომიური გოართამაფა ნავარა, საფრანგეთიშ პროვინცია ლაბურდანი დო ბისკაიაშ ჸუჯი (ყურე).
გიპუსკოაშ ფართობი აკმადგინანს 1,980 კვ.კმ-ს დო არძაშ უჭიჭაში პროვინცია რე ესპანეთის. პროვინციას რე 88 მუნიციპალიტეტი. მახორობა აკმადგინანს 700,392 კოჩის (2008 წანაშ მუნაჩემეფით), ნამუშ ნაოთხარი ოხორანს მუშ ნანანოღა სან-სებასტიანს.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ესპანეთიშ პროვინციეფი
ჯვ. წ. 568
— ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 568 წანა.
ნაღურა
კატეგორია:
ჭარუ
228px|right|გამოჩენილი რუსი მწერალი, ჩეხოვი ჭარუ — ნამდგარდია ადამიერი, მით ჭარილი ნახანდის ქიმინჷნს. ხშირას, თე ზიტყვა ხვალე თიშნერი პიროვნებეფიშ გეზათ გჷმირინუაფუ, ნამუეფით ჭარჷნა კრეატიულო ვარა პროფესიულო, ვარდა შხვადოშხვა ფორმას. ზიტყვა „ჭარუ“ დახე არძო ავტორიშ სინონიმიე.
კატეგორია:პროფესიეფი
ლუკანასი (პროვინცია)
200პქ|მინი|მარჯვნივ|ლუკანასიშ პროვინციაშ აბანდვალა აიაკუჩოშ რეგიონს ლუკანასი — პროვინცია აიაკუჩოშ რეგიონს, პერუს. პროვინციაშ ნანანოღა რე პუკუიო. ფართობი აკმადგინანს 14.494,64 კმ²-ს, მახორობა — 65.414 ადამიერს.
პროვინცია ირთუ 21 რაიონო.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:პერუშ პროვინციეფი კატეგორია:აიაკუჩოშ რეგიონიშ პროვინციეფი
ჯვ. წ. 1197
— ჯვ. წ. XII ოშწანურაშ ჯვ. წ. 1190-იანეფიშ რანწკო 3-ა წანა. ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 1197 წანა.
ნაღურა
კატეგორია:
დანიური ნინა
დანიური ნინა — დანიარეფიშ ნინა, ორხველჷ ინდოევროპული ფანიაშ გერმანულ ბუნას. დანიაშ ოფიციალური ნინა რე, XIX ოშწანურაშ ბოლოშახ ნორვეგიაშ ოლიტერატურე ნინა ხოლო რდჷ.
სტატუსი
ოფიციალური ნინა:
გოფაჩუაშ არანი:
გრამატიკა
დანიური ნინას ფონეტიკაშ მუშობურობეფი მუს სკანდინავიურ ნინეფს შქას ზოხო გიორინუანს.
ლექსიკა
ფრაზეფი დო ზიტყვეფი
რიცხუეფი
სკინა
სკინა (ინგლ. Skeena River) რე წყარმალუ კანადას, ბრიტანეთიშ კოლუმბიას. სიგინძა 570 კმ. ღანჩოშ ფართობი 54,400 კვ.კმ.
კატეგორია:ოორუე ამერიკაშ წყარმალუეფი კატეგორია:კანადაშ წყარმალუეფი კატეგორია:ბრიტანეთიშ კოლუმბიაშ წყარმალუეფი
ვიქტორია (მალტა)
ვიქტორია (1897 წანაშახ — რაბატი) — მალტაშ სიდიდათ მაჟირა კოკი გოცოშ თარი ნოღა.
ისტორია
1897 ნოღას ჯოხოქ გჷნათირჷ დიაფალი ვიქტორიაშ პატიოცემელო. ნოღაშ აბანს ოხორუეფქ დიო ხოლო ბრონზეშ ხანას გიჭყჷ, მოგვიანაფათ თაქ ქჷდიხორეს ფინიკიარეფქ დო როლაალეფქ, ნამეფქჷთ ქუდოდგეს ნორაშ ციტადელი, ნამუთ მოგვიანაფათ გინაკეთეს.
ციტადელი
ჯგირო გამანგარებული ციტადელი ზუღაშ დონეშე 150 მეტრაშ სიმაღალას იდვალუაფუ, სოიშე ჯგირო იძირებე კოკი გოცოშ გოხოლუაშ აბანეფი.
გალერეა
კატეგორია:მალტაშ ნოღეფი
ფინიქსი
ფინიქსი (ინგლ Phoenix; ოდჰამშა: S-ki:kigk; იავაპაიშა: Wathinka ვარდა Wakatehe; ბჟადალ აპაჩურ ნინაშა: Fiinigis; ნავაჰოშა: Hoozdoh; მოჰავეშა: Hachpa 'Anya Nyava) ნოღა ააშ-ს, არიზონაშ შტატიშ ნანანოღა. 2012 წანაშ მუნაჩემეფით ფინიქსის ოხორანს 1,488,750 მახორუ. ფინიქსიშ აგლომერაციას ოხორანს 4 მილიონშე უმოსი კოჩი. მახორობაშ 68,8 %-იშ ოდაბადური ნინა რე ინგლისური, 27,6%-იშ ესპანური.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ააშ-იშ ნოღეფი კატეგორია:არიზონაშ ნოღეფი კატეგორია:ააშ-იშ შტატეფიშ ნანანოღეფი
ჯვ. წ. 1198
— ჯვ. წ. XII ოშწანურაშ ჯვ. წ. 1190-იანეფიშ რანწკო 2-ა წანა. ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 1198 წანა.
ნაღურა
კატეგორია:
ჯვ. წ. 569
— ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 569 წანა.
ნაღურა
კატეგორია:
ურცხოპლანეტარი
მინი|მარჯვნივ|შქირუ ფერიშ ურცხოპლანეტარი
ურცხოპლანეტარი — კულტურული ფენომენი, ვადიხაუჩაშური ცივილიზაციაშ წჷმმარინაფალი.
ადამიერეფიშ კულტურას ურცხოპლანეტარი შხირას წჷმორინაფილი რე ჰუმანოიდური ტიპიშ რინუშ სახეთ. გიმიქიმინჷ თიშ ართგვარი სახექ, ნამუთ შხირას იასოცირებუ წვანე ვარ-და შქირუ ფერიშ ადამიერიშ მოგვენი სქილედიწკჷმა, ნამუსჷთ ვაუღჷ თომეფი, უღჷ კაბეტი დუდი, ფართე თოლეფი დო გჷნძე ხელეფი. შხირას ეჭარილი რე, მუჭოთ სქილედი გორკვიაფილი სქესობური შანეფიშ უმუშო.
ადამიერეფიშ წჷმორინაფათ, ურცხოპლანეტარეფი რენა თიჯგურა ცივილიზაციაშ წჷმმარინაფალეფი, ნამუთ ადამიერეფს ტექნოლოგიური გოვითარაფაშ მასშტაბეფით წჷმი უწორუანს. თე წჷმორინაფეფით, ურცხოპლანერატეფი რენა კოსმოსური მოშარეეფი ვარ-და ნამდგაიჸინ პლანეტაშ მახორუეფი, ნამუეფით გილაფურინუნა კოსმოსური ხვამარდეფით, იხვამილუანა კათას ვარ-და ადამიერეფწკჷმა კონტაქტშა მიშმულა. რე 4 დონეშ კონტაქტი. მაართა დონეშ კონტაქტი — ადამიერეფი ურცხოპლანეტარეფს ორწყენა. მაჟირა დონეშ კონტაქტი — ადამიერეფს უღჷნა ნტკიცაფა თიშ გეშა, ნამჷ-და ურცხოპლანეტარი ძირესჷნ. მასუმა დონეშ კონტაქტი — ადამიერეფი ურცხოპლანეტარეფწკჷმა უგუხურგუ კონტაქტშა მიშმულა. მაანთხა დონეშ კონტაქტი — არძაშე ოშქურანჯი რე, ნამუშ ბორჯის ურცხოპლანეტარეფი ადამიერეფს იხვამილუანა.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ომენცარე ფანტასტიკაშ თემეფი
ლა-მარი (პროვინცია)
200პქ|მინი|მარჯვნივ|ლა-მარიშ პროვინციაშ ბანადვალა აიაკუჩოშ რეგიონს ლა-მარი — პროვინცია აიაკუჩოშ რეგიონს, პერუს. პროვინციაშ ნანანოღა რე სან-მიგელი. ფართობი აკმადგინანს 4,392.15 კმ²-ს, მახორობა — 82,473 ადამიერს. პროვინცია ადმინისტრაციულო ირთუ ბრუო რაიონო.
კაპიტოლიუმი (ვაშინგტონი)
thumb|300px|კაპიტოლიუმი კაპიტოლიუმი (United States Capitol) — დგჷმილი, ნამუსჷთ იდვალუაფუ ააშ-იშ კონგრესი. კაპიტოლიუმი ვაშინგტონიშ არძაშე უმაღალაში დგჷმილი რე, ნამუშ აკოგაფაქ 1793 წანაშ 18 ეკენიას დიჭყჷ, მუჟამსჷთ დგჷმილიშ ნერჩის მაართა ქუა ქიანაშ მაართა პრეზიდენტ ჯორჯ ვაშინგტონქ დოდუნ. დგჷმილი აკაგჷ მოჸოროფე არქიტექტორ უილიამ თორთონქ. კაპიტოლიუმიშ დღა 18 ეკენიას ეიშანუაფუ.
თე დგჷმილს, კონგრესიშ მაართა ხუნაქ 1800 წანაშ 21 გერგობათუთას იმანჯჷ. კაპიტოლიუმს 540 ოთახი რე, თაქ რე მუჭოთ სენატიშ, თაშნეშე წჷმმარინაფალეფიშ პალატა ორენი. გოლათიშ ედომუშამი სიგჷრძა 89 მეტრი რე, დო დიამეტრი - 11 მეტრი. გოლათი ჸონიერ 36 კოლონას გედგჷ (36 კოლონა თი ბორჯიშო შტატეფიშ მუდანობას წჷმმარინუანდჷ). კაპიტოლიუმიშ დგჷმილშე ბონას მეჸუნს მოლი, ნამუთ პარიზიშ ჯოხოგოლაფირ ელისეშ მინდორეფს მოგენს. მოლიშ მაჟირა ბოლოს გედგჷ ნანანოღაშ შანულამი ორიენტირი — ვაშინგტონიშ მონუმენტი.
დრამატურგია
დრამატურგია (δραματουργία - დრამატული ნაწარმეფიშ გოჭყაფა ვარ-და დოდგუმა) — დრამაშ ენწყუალაშ თეორია, თაშნეშე თიჯგურა ნაწარმებუშ სიუჟეტიშ მოგვენი კონცეფცია.
ჯონ სტეინბეკი
ჯონ ერნესტ სტეინბეკი (ინგლ. John Ernst Steinbeck Jr.; დ. 27 ფურთუთა, 1902 - 20 ქირსეთუთა, 1968) — ამერიკალი ჭარუ დო ნოველისტი, ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატი.
ლიტერატურა
კატეგორია:ამერიკალეფი კატეგორია:ამერიკალი ჭარუეფი კატეგორია:ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი კატეგორია:ამერიკალი ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი კატეგორია:დუნაბადი 1902 კატეგორია:ნაღურა 1968
სკუნსი
სკუნსი (Mephitis mephitis) — მახვამილაფარი ძუძუშმაწუალი კვინორიშობურეფიშ ფანიაშე. თიში რსხულიშ სიგჷრძა 28-38 სმ, კუდელიშ — 18—44 სმ, მასა —0,8—2,5 კგ ოჭირინუანს. ნარჩათმალიე. ოფორალი ქინჩილორამი დო ხვეხვერია უღჷ, გჷშაკერძაფილო კუდელს. ფერო უმოსი უჩა-ჩე რე. კუდელიშ ჯინჯის უღჷ ჯარკვალეფი, ნამუეფით გჷთმოჩანა შურამ ღვანდის. ოშქურანჯი შვანს სკუნსი თე ქვანთის გჷთმოჩანს გიმანთხაფალიშ გეზათ. გოფაჩილიე ობჟათე კანადაშე ცენტრალურ ამერიკაშახ. ოხორანს ნერი-ნერი ორგუაშეეფს. ეთმიჯუმუაფუ ჭიე-ჭიე ძუძუშმაწუალეფით დო მაფურინჯეეფით, ფარფალეფით. იბრელებუ ზოთნჯიშ ლიას. მაკეობა 63 დღაშახ იგინძორებჷ. 4—10 გამნარყას ხანს. ართი წანერი სქესობურო იმონჭებუ. სკუნსის ძვირფასი ბოწოწი უღჷ.
ლიტერატურა
კატეგორია:კვინორიშობურეფი
ტყვარჩელი
thumb|300px|აყარმარიშ მიკრორაიონი ტყვარჩელს ტყვარჩელი (აფხ. Тҟәарчал) — ნოღა საქორთუოს, აფხაზეთიშ ავტონომიური რესპუბლიკაშ ოჩამჩირეშ მუნიციპალიტეტის. იდვალუაფუ წყარმალუ ღალიძგას. ნოღაშ სტატუსი მეჩეს 1942 წანას. ნოღაშ მაჸვენჯი ინდუსტრიეფი რე ქუანოშქერიშ, ოკიდალი მოღეეფიშ დო შხვა საწარმოეფი. ჯოხოგოლაფირი რე ბალნეოლოგიური კურორტით.
ეკონია ისტორიული მოლინეფი
ტყვარჩელი ნოღათ გჷმაცხადეს 1942 წანას. ქუანოშქერიშ მოპალაფაქ თე აბანს დიჭყჷ 1935 წანაშე დო მაჟირა მოსოფელიშ ლჷმაშ პერიოდის დონბასიშ გერმანალეფიშ ხეშა აშალაფაშ უკული დიდი შანულობაქ აშუ.
1990-იანი წანეფიშ დაჭყაფუს აფხაზეთიშ ლჷმაშ პერიოდის ნოღა ქორთული ჯარიშ ქართას რდჷ მოხვალამირი დო თიშ დოსქილადირი მახორობა მონკა ჰუმანიტარული კრიზისიშ თუდო რდჷ. ნოღას ოჭკუმალეფით, ანჯარით დო დაქირებული მალიმორეფით რუსული ვერტფურინჯეფი აკმონაზირანდჷ. ლჷმაშ ეკონია ეტაპის, ტყვარჩელშე სისტემატურო იბომბუდუ კოდორიშ ლეხერი. ნოღა, ქორთული მახორობაქ ლჷმაშ დაჭყაფუშე დიტუ. ტყვარჩელიშ მუკე-მუკე ოფუტეეფს დოსკილადირი ქორთუ მახორობა რჯალიშ დგომარებას რდჷ.
1995 წანაშე ნოღა თე ჯოხოთ ფორმირებული რაიონიშ ცენტრი რე.
ინდუსტრია
ქუანოშქერიშ მოპალაფა ნოღაშ თარი ინდუსტრია რდჷ გოჭყაფაშე, მორო ასე სხუნუეფიშ პერიოდიშ მაღაროეფი კილერი რე დო ქუანოშქერს მიპალუანს ხვალე თურქული კომპანია „თამსაშ“ (Tamsaş) ღილე მეთოდით. თე კომპანიაშ გინაგაფალეფი ნოღაშ ხაზინაშ მუშნალიშ 75 % აკმადგინანს, მორო თის ეკოლოგიაშ უგურელჸოფას აბრალენა.
ნოღას რდჷ ცემენტიშ დო ანგურაშ ქარხანეფი, ნამუეფით ასე გაჩერებულიე ტექნიკური სიჯვეშაშ გეშა. გეგმას რე ახალი ცემენტიშ ქარხანაშ კიდუა, ნამუშ პროდუქციას ოეგებიეთ სოჭიშ ოლიმპიური კომპლექსიშ კიდუას გჷმირინუანა.
ნოღას დო ოჩამჩირეშ რაიონს სხუნუეფიშ პერიოდის ელექტროენერგიათ ახაზირენდჷ ტყვარჩელიშ ქუანოშქერიშ ელექტროსადგჷმი, ნამუთ 1980-იანი წანეფიშ ლიას ქუანოშქერიშ ნოზირიშ მორკებაშ გეშა გაზშა გეგნიჸონეს.
დემოგრაფია
1989 წანას ნოღაშ მახორობა რდჷ 21 744 ადამიერი. სუმი თარი ეთნიკური ბუნა რდჷ აფხაზეფი (42,3 %), რუსეფი (24,5 %) დო ქორთუეფი (23,4 %). ლჷმაშ გეშა ნოღაშ ინდუსტრიაქ გაჩენდჷ დო მუში მახორობაქ შანულამო მირკჷ. 2004 წანას მახორობა ნამთინე მუნაჩემეფით 4800-შახ რე მორკებული. 2003 წანაშ მახორობაშ ეჭარუაშ გეშა ნოღას 4786 მახორუ რდჷ.
რომანი (პროზა)
რომანი (პროზა) (იტალ. novella, ესპ.novela, ფრანგ. nouvelle შანენც „ახალს“, „ახალ ამბეფც“ ვარა „კუნტა თხობელუას მუდგაინ ახალიშ გეშა“) — ამდღა თე ტერმინით მიშინუანა გჷმნაგონიშ, პროზაულ ნარატივს. ათეშნერი ტიპიშ თხზულებას თხობელერიე თარი გერგეზიშ რინა დო მუში პიროვნებაშ გოვითარაფშ გეშა მუში რინაშ კრიზისული პერიოდის. თხობელუაშ ვარიანტეფი, ჯინჯიერო, შილებე გეჸვენჯი სახეშ რდასჷნ:
პიტი (წყარმალუ)
პიტი (ინგლ. Pitt River) რე წყარმალუ კანადას, ბრიტანეთიშ კოლუმბიას, წყარმალუ ფრეიზერიშ ნადუ. წყარმალუ პიტიშ სიგინძა რე 100 კმ. ღანჩოშ ფართობი 1,650 კვ.კმ.
ნიცა
ნიცა (Nice, Niça, Νίκαια, Nizza, Nicaea) — ნოღა საფრანგეთის. იდვალუაფუ სქირონაშქა ზუღაშ წყარპიჯის პროვანსი-ალპეფი-ლაჟვარდოვანი წყარპიჯიშ რეგიონს. ზუღაპიჯი ალპეფიშ დეპარტამენტიშ ადმინისტრაციული ცენტრი. ლაჟვარდოვანი წყარპიჯიშ (საფრანგეთიშ რივიერაშ) თარი საკურორტო ცენტრი. ნიცა ჯვ. წ. IV ოშწანურაშ შქა წანეფს დარსხუეს ბერძენეფქ დო გიოდვეს ნიკეია, ოსურღორონთ ნიკეშ პატიოცემელო.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:საფრანგეთიშ ნოღეფი
ლერიდაშ პროვინცია
thumb|250px|ლერიდაშ აბანდვალა ესპანეთის ლერიდა, თაშნეშე ლეიდა (Lérida) — პროვინცია ოორუე-ბჟაეიოლ ესპანეთის, კატალონიაშ ბჟადალ ნორთის. მუს ომძღჷ ესპანეთიშ გეჸვენჯი პროვინციეფი: გირონა, ბარსელონა, სარაგოსა დო უესკა. რეგიონს თაშნეშე ომძღჷ საფრანგეთი დო ანდორა.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ესპანეთიშ პროვინციეფი
საფრანგეთიშ პრეზიდენტი
პრეზიდენტიშ რეზიდენცია იდვალუაფუ ელისეიშ დოხორეს.
რესურსეფი ინტერნეტის
* კატეგორია:ევროპაშ ქიანეფიშ პრეზიდენტეფი
კონგილიოშ ერუანული პარკი
კონგილიოშ ერუანული პარკი (Parque Nacional Conguillío) – ერუანული პარკი არაუკანიაშ რეგიონს, ჩილეს. იდვალუაფუ ანდეფიშ გვალეფს, კაუტინიშ პროვინციას, დირსხუ 1987 წანაშ 15 პირელს. ფართობი 608 კმ² (60.832 ჰა).
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ჩილეშ ერუანული პარკეფი
კაბანიასიშ ჰოსპიტალი
კაბანიასის ჰოსპიტალი – იდვალუაფუ მექსიკას, ხალისკოშ შტატის, ნოღა გვადალახარას. თინა იუნესკოქ მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფიშ ერკებულშა გემშეღჷ დო წჷმარინუანს არძაშე დიდ ოჰოსპიტალე კომპლექსის თელ ესპანურ ამერიკას.
კომპლექსიქ 1791 წანას დარცხუ გვადალახარაშ ეპისკოპოსიქ დო თის აკოშქუმალირი რდჷ ომუშებელი ჸუდე, ჰოსპიტალი დო ომბოლეფიშ დუდიშმითაფორაფალი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფი მექსიკას
რანწკური რაიანიშ გინასქილიდაფარო
რანწკური რაიანიშ გინასქილიდაფარო (Saving Private Ryan) — სტივენ სპილბერგიშ 1998 წანაშ ამერიკული ოურდუმე დრამა მაჟირა მოსოფელიშ ლიმაშ გეშა.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:1998 წანაშ ფილმეფი კატეგორია:გერმანულნინამი ფილმეფი კატეგორია:ფილმეფი მაჟირა მოსოფელიშ ლჷმაშ გეშა კატეგორია:სტივენ სპილბერგიშ ფილმეფი კატეგორია:Paramount Pictures-იშ ფილმეფი კატეგორია:ინგლისურნინამი ფილმეფი კატეგორია:ამერიკული ფილმეფი
ხიპიხაპაშ კანტონი
ხიპიხაპაშ კანტონი (Cantón Jipijapa) — კანტონი ეკვადორს, მანაბიშ პროვინციას. ადმინისტრაციული ცენტრი რე ნოღა ხიპიხაპა. 2001 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით მახორობა 65 796 ადამიერს აკმადგინანდჷ.
სქოლიო
კატეგორია:ეკვადორიშ კანტონეფი
აფრო-აფხაზეფი
მინი|300პქ|უჩატყებამი აფხაზეფიშ ფანია აძიუბჟაშე. კოვალევსკი «კავკასიის ხალხები», 1914 მინი|250პქ|აფრო-აფხაზი, 1870-ამ წანეფი აფრო-აფხაზეფი, უჩატყებამი აფხაზეფი ვარა უჩატყებამი კავკაციარეფი, თაშნეშე ჩიებას მეღებული რე  უჩა კოჩი, უჩარდია — აფხაზეფიშ ჭიჭე ეთნო-რასული ნეგროიდული ბუნა, ნამუთ ოფუტე აძუბჟას ოხორანს, კოდორიშ ელჷ-მოლუშ ოფუტეეფს (ჭლოუ, ფოქვეში, აგდარა, მერკულა დო შხვა).
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:აფხაზეთიშ ისტორია კატეგორია:მოსოფელიშ კათეფი კატეგორია:აფხაზეფი
ჯვ. წ. 570
ნაღურა
კატეგორია:
მექსიკა
250px|thumb|მექსიკაშ ტოპოგრაფიული რუკა
მექსიკაშ აკოართაფილი შტატეფი (México) — ფედერაციული სახენწჷფო ოორუე ამერიკას. სქირონას თიში არძოშე დიდი მეძობელი რე, ოორუეშე დვალირ ამერიკაშ აკოართაფილ შტატეფი, ობჟათეშე დო ბჟადალშე უხურგანს რჩქალი ოკიანე. მექსიკაშ ობჟათარი მეძობელფი რე გვატემალა დო ბელიზი, ქიანაშ ბჟაეიოლ ოძგალე გოკიდილიე კარიბიშ ზუღაშ დო მექსიკაშ ჸუჯიშ ოძგალე ზოლს. ქიანაშ ფართობი აკმადგინანს დოხოლაფირო 2 მილიონ კვადრატულ კილომეტრის (760,000 კვადრატული მილი), მექსიკა მავითოხუთა სახენწჷფო რე ედომუშამი მოსოფელს ფართობიშ მეჯინათ. თაქ მახორუეფიშ მუდანობა აკმადგინანს 111 მილიონ, ადამიერს. მოსოფელს მახორობაშ თოლწონუათ მექსიკას მავითაართა აბანი უკებჷ. მახორუეფიშ უმენტაშობა ესპანარ-მექსიკარიე, მუთ მექსიკას მოსოფელს მაართა აბანს გითმიორინუანს ესპანიდეფიშ მუდანობაშ ჸურე. მექსიკა ირთუ ეჩიდოვითაართი შტატო დო ართი ფედერალური რაიონო.
ჯვ. წ. 1199
— ჯვ. წ. XII ოშწანურაშ ჯვ. წ. 1190-იანეფიშ რანწკო 1-ლი წანა. ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 1199 წანა.
ნაღურა
კატეგორია:
ინდოეთიშ პრემიერ-მინისტრი
ინდოეთიშ პრემიერ მინისტრი — ინდოეთიშ რესპუბლიკაშ მინისტრეფიშ სხუნუეფიშ მადუდე. დჷთმარინუანს ინდოეთიშ პრეზიდენტი, მარა ფაქტიურო ინდოეთიშ პარლამენტის, უმენტაშობაშ პარტიაშ ლიდერი რე. ინდოეთიშ პარლამენტის, გჷმნარკი შვანეფს მიშმეღალუაფუ პრემიერ-მინისრტიშ მოთირუეშ პოსტი.
სომხეთიშ კონსტიტუცია
სომხეთიშ კონსტიტუცია — სომხეთიშ რესპუბლიკაშ თარი კანონი. მეღებული რე 1995 წანაშ 5 კვირკვეს რეფერენდუმიშ შედეგო. კონსტიტუციაშ მეჯინათ სომხეთიქ გეგმიცხადჷ დემოკრატიულ, სუვერენულ, სოციალურ დო სამართლებურ სახენწჷფოთ, სოდე ხეშუულება ორხველჷ კათას. ქიანაშ ნანანოღათ გეგმიცხადჷ ერევანქ. კონსტიტუციაქ დითირუ 2005 წანაშ 27 გერგობათუთას რეფერენდუმიშ უკული. კონსტიტუცია აკმოდირთუ დაჭყაფუეშე დო 9 ბირგულშე.
ინდოეთიშ პრემიერ-მინისტრი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ინდოეთიშ სახენწჷფო მონწყუალა კატეგორია:ერკებულეფი:ინდოეთი
სომხეთიშ კონსტიტუცია
მართუალაშ ფორმა რე რესპუბლიკა.
სქოლიო
კატეგორია:სომხეთიშ პოლიტიკა კატეგორია:კონსტიტუციეფი
ორენსეშ პროვინცია
thumb|250px|ორენსეშ აბანდვალა ესპანეთის ორენსე (Orense, Ourense) — პროვინცია ოორუე-ბჟადალ ესპანეთის, გალისიაშ ობჟათე-ბჟაეიოლ ნორთის. მუს ომძღჷ ესპანეთიშ გეჸვენჯი პროვინციეფი: პონტევედრა, ლუგო, სამორა დო ლეონი. ობჟათეშე ომძღჷ პორტუგალია.
პროვინციას ოხორამს 336.099 კოჩი (2008 წანაშ მუნაჩემეფით), ნამუშ 31,85% ოხორანს მუშ ნანანოღა ორენსეს. პროვინცია იკათუანს 92 მუნიციპალიტეტის.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ესპანეთიშ პროვინციეფი
ელისეიშ დოხორე
thumb|right|250px|თარი მინალი ელისეშ დოხორე (ფრანგ. Palais de l'Élysée), საფრანგეთიშ რესპუბლიკაშ პრეზიდენტიშ რეზიდენცია. იდვალუაფუ პარიზის, მა-8 ოლქის, ფობურ-სენტ-ონორეშ შოშეს, 55 ნომერს.
ისტორია
thumb|right|250px|ფობურ-სენტ-ონორეშ შოშეშე მინალი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:პარიზი
უანტა (პროვინცია)
200პქ|მინი|მარჯვნივ|უანტაშ პროვინციაშ აბანდვალა აიაკუჩოშ რეგიონს უანტა — პროვინცია აიაკუჩოშ რეგიონს, პერუს. პროვინციაშ ნანანოღა რე უანტა. ფართობი აკმადგინანს 3,878.91 კმ²-ს, მახორობა — 89,300 ადამიერს.
პროვინცია ადმინისტრაციულო ირთუ ბრუო რაიონო.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:პერუშ პროვინციეფი კატეგორია:აიაკუჩოშ რეგიონიშ პროვინციეფი
ომარ სი
ომარ საი (Omar Sy; 20 ღურთუთა, 1978) — ფრანგი არტისტი. არძაშე უმოსო ჩინებული რე ფილმიშე: ხეუხებუეფი, იქს-ადამიერეფი: მუმალი ულირი ბორჯიშ დღალურეფი დო იურული პარკი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ფრანგი არტისტეფი კატეგორია:დუნაბადი 1978
ბრესტიშ ოლქი
ბრესტიშ ოლქი (Брэ́сцкая во́бласць; Бре́стская о́бласть; Obwód brzeski) — ოლქი ბელარუსიშ ობჟათე-ბჟადალშე. 2019 წანაშ მუნაჩემეფით, ოლქის ოხორანს 1,380,391 ადამიერი. ადმინისტრაციული ცენტრი — ნოღა ბრესტი.
ადმინისტრაციული დორთუალა
ბრესტიშ ოლქი 16 რაიონშე აკმოდირთჷ დო 3 საოლქე დოჸუნალობაშ ნოღას (ბრესტი, ბარანოვიჩი, პინსკი) იკათანს. ოლქიშ ტერიტორიას 18 რაიონული დოჸუნალობაშ ნოღა, 8 ნოღაშ ტიპიშ ოხორუე დო დოხოლაფირო 2 200 ოფუტეშ დოხორელი პუნქტი იდვალუაფჷ.
საოლქე დოჸუნალობაშ ნოღეფი:
რაიონეფი:
სქოლიო
კატეგორია:ბელარუსიშ ოლქეფი
ჰარლოუ შეპლი
ჰარლოუ შეპლი (ინგლ. Harlow Shapley; დ. 2 გერგობათუთა, 1885, ნეშვილი, მისური, ააშ — ღ. 20 გჷმათუთა, 1972, ბოულდერი, კოლორადო, ააშ) — ამერიკალი ასტრონომი დო პოლიტიკური აქტივისტი. შეპლი გურაფულენდჷ ასტრონომიას მისურიშ უნივერსიტეტის. უკულ გურაფა გაგინძორჷ ფრინსთონიშ უნივერსიტეტის, სოდეთ შეპლიშ ომენცარე ხემანჯღვერი რდჷ ჰენრი ნორის რასელი. 1921-1952 წანეფს შეპლი მუშენდჷ ჰარვარდიშ ობსერვატორიაშ დირექტორო. შეპლიქ ცეფეიდური მურიცხეფიშ გჷმორინაფათ აკეთჷ მეშხურეშ შარაშ გალაქტიკაშ ზომაშ კალკულაცია დო პარალაქსიშ გჷმორინაფათ დადგინჷ ბჟაშ ზუსტი ლოკაცია მეშხურეშ შარაშ გალაქტიკას. შეპლი რე შხვადოშხვა მენცარული პუბლიკაციეფიშ დო წინგეფიშ ავტორი. შეპლიშ ჯოხონობაშ რე ართი ასტეროიდი დო ართ-ართი კრატერი თუთას. ჰარლოუ შეპლიშ სკუა რდჷ შინელი ამერიკალი მათემატიკოსი, ეკონომისტი დო ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატი ლოიდ შეპლი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალეფი კატეგორია:ამერიკალი ასტრონომეფი კატეგორია:დუნაბადი 1885 კატეგორია:ნაღურა 1972
ბირკირკარა
ბირკირკარა (Birkirkara, მეღებული რე თაშნეშე კუნტა ჭარალუა B’Kara) — ნოღა მალტას. ქიანაშ უკაბეტაში ნოღა რე. ნოღაშ მახორობა დოხოლაფირო 25 000 ადამიერს აკმადგინანს.
კატეგორია:მალტაშ ნოღეფი
კარიშ ზუღა
კარიშ ზუღა (Карское море) — ოორუე ჸინუამი ოკიანეშ ელახიანი ზუღა. გოჸუნს კოკი ახალ დიხაშ დო ოორუე დიხაშ შქას. ზუღას ობჟათეშე უხურგანს ბჟადალი ცჷნდჷრიშ რზენი. ოორუე ჸინუამი ოკიანეშე გიშართილი რე ახალ დიხაშ, ფრანც-იოსებიშ დიხაშ დო ოორუე დიხაშ კოკეფით. ფართობი — 893 400 კმ², ოშქაშე სიტომბა 127 მ, მაქსიმალური სიტომბა 620 მ. წყარიშ ონტირუე 112 ვთშ. კმ³. გინოზინდილი რე ობჟათე-ბჟადალშე ოორუე-ბჟაეიოლშა დოხოლაფირო 1500 კმ-ს. კარიშ ზუღას ბრელი კოკიე.
ბუკმოლი
thumb|[[ნორვეგიული ნინა|ნორვეგიული ნინაშ ჟირხოლო ფორმაშ გოფაჩუაშ არეალი ნორვეგიაშ მუნიციპალიტეტეფიშ მეჯინათ 2007 წანაშ დგომარობათ.]] ბუკმოლი (ნორვ. bokmål — „წინგიშ ნინა“) — ნორვეგიული ნინაშ ართ-ართი სტანდარტი (ნორმა) ნიუნორსკიშ პარალელურო. იფორმირჷ დანიურიშ ნერჩიშა დანიაშ ნორვეგიაშა ოთხოშწანურამი პატჷნალაშ პერიოდის (დანია-ნორვეგიაშ უნია).
XIX ოშწანურაშ უდიდაში ნორვეგიალი ჭარუეფი ჰენრიკ იბსენი დო ბიორნსტიერნე ბიორნსონი სტიქიურო ნორვეგიზაფილ დანიურ ნინაშა ჭარჷნდეს, მარა დანიურ ორთოგრაფიას მეჸუნდეს. დუდშე ბუკმოლს „დანიურ-ნორვეგიული“ ჯოხოდჷ. ჯოხოდვალა „ბუკმოლქ“ 1929 წანაშე იჸუ მუშაღალირქ, მუსჷთ წოხოლე უწორუანდჷ ჯოხოდვალა „ოიმპერიე ნინა“ (ნორვ. riksmål). ნორვეგიაშ მაჟირა ოფიციალური ოჭარალუე ნინა რე ნიუნორსკი.
ბუკმოლს ნორვეგიაშ მახორობაშ 90%-შახ ირინუანს, ნინაშ მაგურაფუეფი გვალო თე ვარიანტის გურაფულენა დო ნორვეგიაშ მედია ხოლო თე ნინაშა მაუჭყაფალენს. ბუკმოლიშ ნორმეფი ბჟაეიოლნორვეგიაშ მახორობაშ კილოშა, გჷშაკერძაფილო ოსლოს დო მუშ მუკ-მუკიან მახორობაშ რაგადუაშ მუშობურალეფშა რე ეგაფილი, მარა იშენი დანიურშა რე გერსხილი. დანიური ნინა ბუკმოლიშ მარჩქინეს ტექსტურო დუდიშულო არჩქილე, მარა ზეპირრაგადუას ფონეტიკაშ კვათჷრი გოშხვანერაფაშ გეშა დახე უგუგებუ რე. ბუკმოლს უმოსო რე ნარსხებუობეფი, ვინდარო ნიუნორსკის. XX ოშწანურას ბუკმოლიშ დემოკრატიზაციაშ ღანკით მუდგაზჷმარენშა იჸუ მანჯებულქ რეფორმაქ, მარა უმენტაშობაქ ვა დეკვირდინჷ. ნორვეგიულ „წინგიშ ნინას“ ართი ორთოეპიკური სტანდარტი ამდღარშახ ვა უღჷ.
წყუ
კატეგორია:ნორვეგიული ნინა
ლენი
ლენი — ფერეფიშ ბუნაშ ჯოხოდვალა. თიშ რეღმაშ სიგჷნძა რე 440 - 485 (ვარდა 420 - 490) ნანომეტრი. RGB სისტემაშ თარი ფერი რე.
ჯვ. წ. 571
— ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 571 წანა.
ლენი
ლენი ფერი რე დორჩქალაფაშ ფერი, თინა ათინჩენს რსხულს დო გონებას, აკმოქიმინჷნს უშქურანჯობაშ დო ნდებაშ ატმოსფეროს. ლენი ფერი რე კრეატიულობაშ შანი, თიშ გჷმირინაფაშ რეკომენდაფილი რე კლასეფს დო აუდიტორიეფს. ლენი ფერიშ მახასიათაფალეფი: თინჩალაშ ანჭაფა, ჰარმონია ჯამიერწკჷმა, ნდებაშა. ლენი ფერი შხირას ვაუჸორა პაპროსიშ მაშუმალეფს. ლენი რე ზევსიშ (იუპიტერიშ) დო ჰერაშ (იუნონაშ) ფერი.
სქოლიო
კატეგორია:ფერეფი
ჯვ. წ. 571
ნაღურა
კატეგორია:
კარლ ცაისი (ოკუჩხბურთე კლუბი)
კარლ ცაისი -გერმანია შ კუჩხბურთიშ კლუბი, დორსხუაფილ ნოღა იენას, თიურინგიას, 1903 წანას.
ორნოპირენიშ ერუანული პარკი
ორნოპირენიშ ერუანული პარკი (Parque Nacional Hornopirén) – ერუანული პარკი ლოს-ლაგოსიშ რეგიონიშ პალენაშ პროვინციას, ჩილეს. იდვალუაფუ ანდეფს, დირსხუ 1988 წანას. ფართობი 482 კმ² (48.232 ჰა).
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ჩილეშ ერუანული პარკეფი
ჯვ. წ. 1200
— ჯვ. წ. XIII ოშწანურაშ ჯვ. წ. 1200-იანეფიშ რანწკო 10-ა წანა. ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 1200 წანა.
მოლინეფი
კატეგორია:
ჟერარ დეპარდიე
thumb|ჟერარ დეპარდიე დო [[ქეროლ ბუკე]] thumb|ჟერარ დეპარდიე [[კანიშ კინოფესტივალს]] thumb|right|ჟერარ დეპარდიე ჟერარ ხავიერ მარსელ დეპარდიე (Gérard Xavier Marcel Depardieu, CQ; დ. 27 ქირსეთუთა, 1948) — ამერიკაშ კინოაკადემიაშ ოსკარიშ მაღვენჯი ფრანგი კინოარტისტი. მუშ არძოშე ჩინებულ ფილმეფს შქას რე "წვანე ბარათი" (ინგლ. Green Card) ენდი მაკდოუელწკჷმა დო "1492: სამოთხეშ ოკუპაცია".
ლაჸაფენც ფირჩა სპექტრიშ როლეფც გოშხვანერაფილ ჟანრეფიშ ფილმეფს: კომედიეფს ("მუმა - ჩქიმი ოჸოროფული"), მელოდრამეფს ("თუთა ოკანალიზაციე ნთხორილც"), კოსტიუმირაფილ ისტორიულ ფილმეფს ("დანტონი", "ვატელი", "ვიდოკი"), კლასიკურ დრამატულ რეპერტუარს ("სირანო დე პერჟერაკი"), აბსურდულ ექსპერიმენტეფს ("რგილი საკაკალო")
სხუნუეფიშ რსხუს ართ-ართი არძოშე პოპულარული ურცხოარი არტისტი რდჷ ჟან-პოლ ბელმონდო დო ალენ დელონწკჷმა ართო. პოპულარობა ჯინჯიერო სუმი ფილმიქ მოუღჷ, სოდეთ კომედიურ დუეტის რე პიერ რიშარწკჷმა: "უბედოეფი" (1981), "მუმალეფი" (1983), "ნტებულეფი" (1986).
თიურინგია
კატეგორია:გერმანიაშ აკანეფი
თაბასარანალეფი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:კავკაციაშ კათეფი კატეგორია:დაღესტანი
ჯვ. წ. 572
— ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 572 წანა.
ნაღურა
კატეგორია:
ტირუვანანტაპურამი
thumb|200px|მუზეუმ ნაპიერიშ ოზე ტირუვანანტაპურამი (ტრივანდრუმი, ტრივანდრამი, მალაილამ.: തിരുവനന്തപുരം, tiruvaṉantapuraṁ) — ნოღა ინდოეთის, შტატი კერალაშ ნანანოღა. ტირუვანანტაპურამიშ ოლქიშ ადმინისტრაციული ცენტრი. ნოღა ინდოეთიშ ბჟადალ წყარპიჯის იდვალუაფუ, ინდოსტანიშ ჩქონიშ ობჟათე უკიდაში ჭურჭულიშ არხოს. ნოღა იდვალუაფუ დაბალი წყარპიჯიშ ქჷნდჷრეფს შქას. ნოღაშ მახორობა - 752 490 ადამიერი, ონოღე აგლომერაციაშ მახორობა 1,68 მილიონი ადამიერი.
სქოლიო
კატეგორია:კერალაშ ნოღეფი კატეგორია:ინდოეთიშ ნოღეფი
ფარფალია
ქერცაფსუამეფი, ფარფალიეფი (Lepidoptera < ბერძ. lepis „ქერცი“ დო pteron „ფსუა“) — ჭანდეფიშ მიარერიცხუამი რანწკი (140000-შე უმოსი ბუნა).
რესურსეფი ინტერნეტის
*
ხერაჯი
ხერაჯი თაშნეშე ზღილი (Carpinus orientalis) — ფურცელმაციმე ბართვი ვარ-და ჯა თხირიშობურეფიშ (ფართო გაგებათ ჭყერიაშობურეფიშ) ფანიაშე. სიმაღალა ოშა-გოშათ 10 მ-ს ონჭჷ. ღერიეფი ტაბაცა შქირუკურსივის ტექსტი ნახვაცათ ფორილი აფუ, შხირას ღულა რე.
ხერაჯი გოფაჩილი რე სქირონაშქაზუღაპიჯის, ობჟათე ევროპას, მორჩილი აზიას, ირანს, ყირიმს დო კავკაციას. საქორთუოს ხერაჯი არძა რაიონს ჩანს, რზენშე დოჭყაფილი ზუღაშ დონეშე 1200 მ-შახ, ესვარილი ვარ-და გიმენტყაშ სახეთ. უმენტაშო ოჭყონეს დო ოჭყონე-ცხიმურონას.
ხერაჯი აკმოქიმინუნს ზოხორინელ ფიტოცენოზისჷთ (ხერაჯცხიმურონა). ხერაჯი სიტიბაშ მოჸოროფე გოლოფაგუმარძე ჩანარი რე, ნამუთ გუთმარძუ 150 (ოშა-გოშათ 200) წანაშახ. იმიარებუ თასით დო ეშნაფალათ, გოშხანდალუაშ ბორჯის ირზენს შხირ ჯიკიშ ეშნაფალეფს. ხერაჯის გიმირინუანა სქირე ლაკადეფიშ გაწვანებელო.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ცხიმური კატეგორია:ჭყერიაშბურეფი კატეგორია:წიფურიშნერეფი
შოვინიზმი
შოვინიზმი (chauvinisme) — შხვა ერეფიშ გოჯოგინი, გინომეტაფილი ნაციონალიზმი, ნამუთ ქადაგენც ერუანული გჷშაკერძაფილაფას. უმოსი ზოგადო, შოვინიზმი შილებე ეთმოშანუნდას მუდგაინი ბუნაში მერხველუაშ ძალიერი ღიაბის, გჷშაკერძაფილო თიმწკჷმა მუჟამცჷთ თენა გურიწყულენც შხვა ბუნეფიშ ჯოგიც (ერუანული, რასობური ვარა რელიგიური შანით გინორთელი ბუნეფიშ გოჯოგინც.).
ჯულიეტა ვაშაყმაძე
ჯულიეტა ვაშაყმაძე (დ. 1933, ქართი, საქორთუო, ღ. 2021, ქართი) - არტისტი დო ჟურნალისტი.
მაკენზი
მაკენზი (ფრანგ. Le fleuve Mackenzie, ინგლ. Mackenzie River) – კანადაშ უგინძაშ წყარმალუ. წყარმალუშ სიგინძა რე 1,738 კმ. ღანჩოშ ფართობი 1,805,200 კვ.კმ.
გერმანიაშ დემოკრატიული რესპუბლიკა
გერმანიაშ დემოკრატიული რესპუბლიკა (გდრ) (გერმ. Deutsche Demokratische Republik, DDR) — სოციალისტური წყობაშ ქიანა ცენტრალურ ევროპას 1949 წანაშე 1990 წანაშა, გერმანიაშ გოართოიანაფაშა.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:გერმანია კატეგორია:გერმანიაშ ისტორია კატეგორია:ისტორიული სახენწჷფოეფი
ნენსკრა
ლიტერატურა
კატეგორია:სამარგალო-ჟიმოლენი შონეშ აკანიშ წყარმალუეფი
დეჟა ვუ (ფილმი)
„დეჟა ვუ“ — 2006 წანაშ ამერიკული დეტექტიური, ოდუდსგინალე დო ომენცარე ფანტასტიკური ჟანრეფიშ ფილმი. ფილმიშ რეჟისორი რე ტონი სკოტი, პროდიუსერი ჯერი ბრუკჰეიმერი, სცენარიშ ავტორეფი ბილ მარსილი დო ტერი როსიო რენა. ფილმის თარი როლს დენზელ ვაშინგტონი არსულენს. ფილმიშ პრემიერა 2006 წანაშ გერგობას, ნიუ-იორკის რდჷ. ათე წანაშ გერგობათუთაშ ბოლოს ფილმიშ პრემიერა მექსიკას დო კანადასჷთ რდჷ. ფილმის კრიტიკოსეფიშე შხვადოშხვანერი ფასებაქ მაჸუნჷ, ფილმიქ ვართფერი ჯგირი ფასება დეინალჷ. ათეშ მიკუჯინუო ფილმი 2006 წანაშ 23 არძაშე წჷმოძინელ ფილმეფს შქას მოხვადჷ დო მოსოფელიშ მასშტაბით $180 მილიონ ამერიკულ დოლარშა მოგება მიღჷ. ფილმი 5 ჯილდოს რდჷ ნომინირაფილი დო მიღჷ Golden Reel-შ თარი ჯილდო.
საუნდტრეკი
ბირაშ „Don't Worry Baby“, ნამუთ რადიოს რენ, ბუნა The Beach Boys არსულენს.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ტონის სკოტიშ ფილმეფი კატეგორია:2006 წანაშ ფილმეფი კატეგორია:ამერიკული ფილმეფი კატეგორია:ოდუდსგინალე ფილმეფი კატეგორია:ფანტასტიკური ფილმეფი
ალგებრა
ალგებრა (არაბ. الجبر, al-jabr) — მათემატიკაშ ართ-ართ დარგი.
ხუნინიშ კანტონი
ხუნინიშ კანტონი (Cantón Junín) — კანტონი ეკვადორს, მანაბიშ პროვინციას. ადმინისტრაციული ცენტრი რე ნოღა ხუნინი. 2001 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით მახორობა 18 496 ადამიერს აკმადგინანდჷ.
სქოლიო
კატეგორია:ეკვადორიშ კანტონეფი
უანკა-სანკოსი (პროვინცია)
200პქ|მინი|მარჯვნივ|უანკა-სანკოსიშ პროვინციაშ აბანდვალა აიაკუჩოშ რეგიონს უანკა-სანკოსი — პროვინცია აიაკუჩოშ რეგიონს, პერუს. პროვინციაშ ნანანოღა რე უანკა-სანკოსი. ფართობი აკმადგინანს 2,862.33 კმ²-ს, მახორობა — 12,120 ადამიერს.
პროვინცია ადმინისტრაციულო ირთუ ხუთ რაიონო.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:პერუშ პროვინციეფი კატეგორია:აიაკუჩოშ რეგიონიშ პროვინციეფი
ჯეიმზ ბოლდუინი
ჯეიმზ ბოლდუინი (ინგლ. James Baldwin; დ. 2 მარაშინათუთა, 1924, ნიუ-იორკი, ააშ - ღ. 1 ქირსეთუთა, 1987, სენ-პოლ-დე-ვანსი, საფრანგეთი) — ამერიკალი ჭარუ, ნოველისტი დო პუბლიცისტი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალეფი კატეგორია:ამერიკალი ჭარუეფი კატეგორია:დუნაბადი 1924 კატეგორია:ნაღურა 1987
პონტევედრაშ პროვინცია
thumb|250px|პონტევედრაშ აბანდვალა ესპანეთის პონტევედრა (Pontevedra) — პროვინცია ოორუე-ბჟადალ ესპანეთის, გალისიაშ ობჟათე-ბჟადალ ნორთის. რეგიონი გოხურგილი რე ლა-კორუნიაშ, ლუგოშ დო ორენსეშ პროვინციეფით. თაშნეშე მუს ომძღჷ პორტუგალია დო ატლანტიშ ოკიანე.
მახორობა აკმადგინანს 943,117 კოჩის (2006 წანაშ მუნაჩემეფით), ნამუშ 8% ოხორანს მუშ ნანანოღა პონტევედრას.
დემოგრაფია
მახორობა 1900 წანაშე წყუ: INE დო IGE
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ესპანეთიშ პროვინციეფი
ჯვ. წ. 573
— ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 573 წანა.
ნაღურა
კატეგორია:
გეომეტრია
გეომეტრია რე მათემატიკაშ ართ-ართი დარგი.
ჯვ. წ. 1201
— ჯვ. წ. XIII ოშწანურაშ ჯვ. წ. 1200-იანეფიშ რანწკო 9-ა წანა. ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 1201 წანა.
ნაღურა
კატეგორია:
ლაპტევეფიშ ზუღა
ლაპტევეფიშ ზუღა (мо́ре Ла́птевых; ცჷნდჷრიშ ზუღა, ნორდენშელდიშ ზუღა) — ოორუე ჸინჩამი ოკიანეშ ელახიანი ზუღა. ზუღა იდვალუაფუ ცჷნდჷრიშ დო ტაიმირიშ ჩქონიშ ოორუე ნორთეფიშ, ოორუე დიხაშ დო ახალი ცჷნდჷრიშ კოკეფიშ შქას. ბჟადალშე უხურგანს კარიშ ზუღა, ბჟაეილშე – ბჟაეიოლი ცჷნდრიშ ზუღა.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ოორუე ჸინჩამი ოკიანეშ ზუღეფი კატეგორია:რუსეთიშ ზუღეფი
მეჯინური ხელუანობა
მინი|[[ვინსენტ ვან გოგი: ოხიდა ოვერის, (1890)]] მეჯინური ხელუანობა იკათუანს ხანტურუად, სკულპტურას, ფოტოგრაფიას დო ხელუანობაშ შხვა თიჯგურა სახეეფს, ნამუეფიშ მაართაფონი ორთა ვიზუალური ხასიათიშ ნახანდეფიშ გოჭყაფა რე. მეჯინურ ხელუანობას გიშმართჷნა ორსულებერ ხელუანობაშე, ზიტყვაშ ხელუანობაშე, კულინარულ ხელუანობაშე დო შხვეფშე; მარა გოთანჯუა კვათიერი ვა რე დო ანდა ხელუანობაშ დჷმაგურაფალი დისციპლინა იკათუანს მეჯინურ ხელუანობას შხვა ტიპიშ ხელუანობეფწკჷმა მერინაშის.
მეჯინური ხელუანობაშ დარგეფი
მინი|[[რაფაელ სანტი|რაფაელი: ფერცვალობა, (1520)]]
რესურსეფი ინტერნეტის
*
წვანე
წვანე — RGB სისტემაშ ართ-ართი თარი ფერი, წვანეთ იკოროცხუ ფერი, ნამუთ იძირებე ელექტრომაგნიტური გჷმობარჩხალაფას (სინთეს) გჷნძე რეღმეფით, ნამუსშ მეხოლაფირი დიაპაზონი რე 510—550 ნმ. CMYK სისტემაშ პოლიგრაფიას წვანე ფერი მიღებუაფჷ ჸვინეთელი დო ლენი-წვანე (ციანიშ) ართიანწკჷმა ესვარუათ.
სქოლიო
კატეგორია:ფერეფი
ფილოლოგია
ფილოლოგია — მენცარობა, ნამუთ გურაფულენს ხარხიშ ნინას დო ლიტერატურას.
გასტროენტეროლოგია
გასტროენტეროლოგია (ჯვ. ბერძ. γαστήρ, γαστρός — ქვარა,  ἔντερον — ფაში, ფაშეფი, λόγος — გურაფა, რკვიება) — მედიცინაშ ნორთი, ნამუთ გურაფულენს ოჭკომალიშ მომანელაფარი სისტემას, თიში ლახარეფს დო სქილადაფაშ მეთოდეფს. მომანელაფარი სისტემა იკათუანს ოყინტალს, კუჭის, ფაშეფს, ჩხონჩხის დო პანკრეასის. ექიმი, მედიკოსი ნამუთ ოინალჷ ჸათე ორგანოეფიშ ლახარეფიშ დიაგნოსტიკას დო კურნალობას, რე გასტროენტეროლოგი.
ძიანსი
ძიანსი (江西; პინ-ინი Jiāngxī) — პროვინცია ობჟათე-ბჟადალ ჩინეთიშ. პროვინციაშ ადმინისტრაციული ცენტრი დო უდიდაში ნოღა — ნანჩანი. მახორობა — 44,567,475 ადამიერი (მა-13 აბანი პროვინციეფს შქას, 2010 წანაშ მუნაჩემეფით.)
გეოგრაფია
იუნანიშ პროვინციაშ ფართობი — 166 900კმ².
პროვინციას გეჸვენჯი მოსოფელიშ მონძალაშ ძეგლეფი იდვალუაფჷ: სანციანშანიშ ერუანული პარკი, ლუშანიშ ერუანული პარკი, უიშანი.
ადმინისტრაციული დორთუალა
ძიანსიშ პროვინცია ადმინისტრაციულო 11 მუნიციპალიტეტო ირთუ:
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ჩინეთიშ პროვინციეფი
PESEL
PESEL-იშ ნომერი უციო რე პოლონეთიშ იროიან დო ობორჯეთ, 2 თუთაშე უმოსის გუმაჩერებე მახორუშო. 2015 წანაშ 1 მელახიშე, პოლონურ პასპოტრიშ აპლიკანტი, ნამუსჷთ ვაუღუ PESEL-იშ ნომერი ოხვილჷ PESEL-იშ ნომერშა გუნაცხადიშ მიშაღალას დო ეჭოფუას. ვარ-და PESEL-იშ ნომერიშ უმუშო, პასპორტიშ გუნაცხადი დო კითიშ ანგიშ ეჭოფუა ვეკეთინე.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ერუანული საიდენტიფიკაციე ნომერეფი კატეგორია:პოლონეთიშ თარობა
პაულა პეტონი
პაულა მექსინე პენტონი (Paula Maxine Patton; დ. 5 ქირსეთუთა 1975) — ამერიკალი არტისტი. არტისტალა დიჭყჷ 2005 წანას. 2006 წანას ილაჸაფჷ ფილმის დეჟა ვუ, 2011-ს მისია:ურსულებუ - პროტოკოლი მოთომაფა, ჟირი ანჯარი (2013), ვორქრაფთი (2016) დო შხვა.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი კატეგორია:დუნაბადი 1975
პრემიერ-მინისტრი
მინი|[[ერეფიშ წორომაჸალობა|ერეფიშ წორომაჸალობა მაკათური იანეფიშ მრემიერ-მინისტრეფიშ აკოხვალამა, 1944 წანა]] პრემიერ-მინისტრი რე ემაჸონაფალი ხეშუულობაშ პოსტიშ პიჯი, მისჷთ გინორთელი ნებეფი დო ძალაალობა უღუ სახენწჷფოშ პოლიტიკური სისტემაშ ოსქვებურო:
ქოძირით თაშნეშე
კატეგორია:ჯოხოდვალეფი
ნიუნორსკი
ნიუნორსკი (ნორვ. nynorsk — „ახალნორვეგიული“) — ალმახანური ოლიტერატურე ნორვეგიული ნინაშ ართ-ართი ოფიციალური ფორმა ბუკმოლიშ პარალელურო. თე ჟირი ფორმაშ ხასჷლას კანკალე თემს ოფიციალურ ნინათ ნამთინი საამური ნინა გჷმირინუაფუ. ნიუნორსკის მუჭოთ „ქიანაშ ნინაშ“ (ლანსმოლი, ნორვ. landsmål) ფორმირაფა XIX ოშწანურაშ შქა ხანეფს ივარ ოსენქ წჷმიჭყჷ. ოსენი მუშ პროექტის „ნანდულო ნორვეგიულ“ მანგის ორწყედჷ თიხანო გოფაჩილი „ოიმპერიე ნინაშ“ (რიქსმოლი, ნორვ. riksmål), ნამუთ დანიურიშ ანალოგი რდჷ.
„ოიმპერიე ნინაქ“ საბოლოთ წინგიშ ნინათ, ბუკმოლო გინირთჷ დო ნორვეგიაშ მაჟირა ოფიცალური ნინათ დიჭყჷ გინორთინა. საართო ჯამს ახალნორვეგიული ბჟადალ ნორვეგიულ დიალექტეფშა რე გერსხუაფილი დო მახორობაშ 10% გიმირინუანს ორაგადეთ დო საქვარიშ ოწარმებელო. ახალნორვეგიული ჭარუაშ ნორმეფი ჭიე-ჭიეთ ბუკმოლიშ ორთოგრაფიას აგურუ, მარა ქიანას რე ჰიოგნორსკი ხოლო (ნორვ. Høgnorsk — „ჟინნრვეგიული“) — ხელუანური ნორმა, ნამუთ ბუკმოლურ ზიტყვეფშე გვალო გოწიმინდელი რე. ახალნორვეგიულ ვიკიპედიას ჰიოგნორსკით ჭარილი სტატიეფი ზოხო კატეგორიას რე ინოხუნაფილი.
სკოლეფს ჟირხოლო ნინაშა მეურს გურაფა.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ნორვეგიული ნინა კატეგორია:გერმანიკული ნინეფი
ტერუელაშ პროვინცია
thumb|250px|ტერუელაშ აბანდვალა ესპანეთის ტერუელაშ პროვინცია (Provincia de Teruel) — პროვინცია ოორუე-ბჟაეიოლ ესპანეთის. მუში ნანანოღა რე ტერუელი.
რეგიონი გოხურგილი რე ესპანეთიშ გევენჯი პროვინციეფით: ტარაგონა, კასტელონი, ვალენსია, კუენკა, გვადალახარა დო სარაგოსა.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ესპანეთიშ პროვინციეფი
უერკეუეშ ერუანული პარკი
უერკეუეშ ერუანული პარკი (Parque Nacional Huerquehue) – ერუანული პარკი არაუკანიაშ რეგიონს, ჩილეს. იდვალუაფუ ანდეფს, დირსხუ 1967 წანას. ფართობი 125 კმ² (12.532 ჰა).
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ჩილეშ ერუანული პარკეფი
ედუარდ კენდალი
ედუარდ კალვინ კენდალი (ინგლ. Edward Calvin Kendall; დ. 8 მელახი, 1886, ნორუოლკი, კონექტიკუტი, ააშ — ღ. 4 მესი, 1972, პრინსტონი, ნიუ-ჯერსი, ააშ) — ამერიკალი ქიმიკოსი. ძირუ დო დიგურუ სტეროიდული ჰორმონი კორტიზონი (ნამუთ უკულ გიმირინეს რევმატოიდული ართრიტიშ კურნალობაშო), აკეთჷ ჰორმონი თიროქსინიშ იზოლაცია დო ანტიოქსიდანტიშ გლუტატიონიშ კრისტალიზაცია. 1950 წანას გინოჩეს ნობელიშ პრემია ფიზიოლოგიაშ დო მედიცინაშ დარგის (მაიოშ კლინიკაშ ექიმი ფილიპ ჰენჩი დო შვეიცარიალი ქიმიკოსი ტადეუშ რაიხშტაინიწკჷმა ართო). ედუარდ კენდალი გურაფულენდჷ კოლუმბიაშ უნივერსიტეტის. კოლუმბიაშ უნივერსიტეტის მიპალუ მენცარობაშ ბაკალავრიშ ხარისხი 1908 წანას, მაგისტრიშ ხარისხი 1909 წანას დო დოქტორიშ ხარისხი ქიმიას 1910 წანას. გურაფაშ თებაშ უკულ მუშენდჷ მაიოშ კლინიკას, პრინსტონიშ უნივერსიტეტის დო შხვა ომენცარე ინსტიტუტეფს.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალეფი კატეგორია:ამერიკალი ქიმიკოსეფი კატეგორია:ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი კატეგორია:ამერიკალი ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი კატეგორია:ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი ფიზიოლოგიაშ დო მედიცინაშ დარგის კატეგორია:დუნაბადი 1886 კატეგორია:ნაღურა 1972
ბელუჯისტანი (პაკისტანი)
ადმინისტრაციული დორთუალა
thumb|300px thumb|300პქ|ბლუჯისტანი, XIX ოშწანურაშ ბოლო. ბელუჯისტანიშ შტატი 30 ოლქო ირთუ.
სქოლიო
კატეგორია:პაკისტანიშ პროვინციეფი
ჭანდი (მიარეშანულამი)
ჭანდი' შილებე ეშანუნდას:
კანგალიო (პროვინცია)
200პქ|მინი|მარჯვნივ|კანგალიოშ პროვინციაშ აბანდვალა აიაკუჩოშ რეგიონს კანგალიო — პროვინცია აიაკუჩოშ რეგიონს, პერუს. პროვინციაშ ნანანოღა რე კანგალიო. ფართობი აკმადგინანს 191,617 კმ²-ს, მახორობა — 36,977 ადამიერს.
პროვინცია ადმინისტრაციულო ირთუ ამშვ რაიონო.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:პერუშ პროვინციეფი კატეგორია:აიაკუჩოშ რეგიონიშ პროვინციეფი
ვაუ (ობჟათე სუდანი)
ვაუ (Wau, واو) — ნოღა ობჟათე სუდნს. შტატ ბჟადალი ბაჰრ-ელ-ღაზალიშ ადმინისტრაციული ცენტრი. ქიანაშ სიდიდათ მაჟირა ნოღა.