cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ჯაბირ იბნ ჰაიანი
თეხანური მენცარობას საართო აზრი ვაარსებენს იბნ ჰაიანიშ გეშა. ნამთინე მენცარს იბნ ჰაიანი ლეგენდარულ, გჷმოგონილ ფიგურათ მიოჩქჷ, ნამუთ რეალურო ვართ არსებენდჷ. ჸათე მეჯინათ, იბნ ჰაიანი რდჷ მაჩხორა დო მავითა ოშწანურეფიშ ანონიმი შიიტი ალქიმიკოსეფიშ ფსევდონიმი.
ლიტერატურა
კატეგორია:არაბეფი კატეგორია:არაბი ქიმიკოსეფი კატეგორია:არაბი ალქიმიკოსეფი
1589
კატეგორია:
1588
კატეგორია:
1755
კატეგორია:
1590
კატეგორია:
1756
კატეგორია:
.ভারত
რესურსეფი ინტერნეტის
ভারত
.भारत
.भारत — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) ინდოეთიშო.
რესურსეფი ინტერნეტის
भारत
მორელია
ისტორია
ნოღაქ 1541 წანას დირსხუ ახალი ესპანეთიშ ვიცე-მაფაშ ანტონიო დე მენდოსაშით დო ჯოხოთ გიადჷ მიჩოაკანი. 1545 წანას გიოდვეს ვალიადოლიდი, 1828 წანას — ასეიანი ჯოხო მექსიკაშ ერუანული გერგეზიშ ხოსე მორელოსიშ პატიოცემელო.
1991 წანას, ნოღაშ ისტორიული ნორთი იუნესკოშ მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფიშ ერკებულშა გემიშეღეს.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფი მექსიკას კატეგორია:მექსიკაშ ნოღეფი
1592
კატეგორია:
1757
კატეგორია:
1591
კატეგორია:
კიჭიბე ქობალკაკალი
ლიტერატურა
კატეგორია:ქობალკაკალეფი
გიორგი გახარია
გიორგი ზაურიშ სქი გახარია (დ. 19 მელახი, 1975) — ქორთუ პოლიტიკოსი, საქორთუოშ პრემიერ-მინისტრი 2019 წანაშ 3 ეკენიაშე 2021 წანაშ 18 ფურთუთაშა, თაშნეშე ვიცე-პრემიერი, ქიანაშ დინოხოლენი საქვარეფიშ მინისტრი 2017 წანაშ 13 გერგობათუთაშე 2019 წანაშ 2 ეკენიაშახ დო ერუანული უშქურანჯალაშ სხუნუშ მელამოსე 2019 წანაშ 30 პირელშე.
გონათუა
1992–1994 წანეფს გურაფულენდჷ ივანე ჯავახიშვილიშ ჯოხოდვალაშ ქართიშ სახენწჷფო უნივერსიტეტის ისტორიაშ ფაკულტეტის. 1994–1999 წანეფს გურაფულენდჷ მიხეილ ლომონოსოვიშ ჯოხოდვალაშ მოსკოვიშ სახენწჷფო უნივერსიტეტის. გიორგი გახარია პოლიტიკური მენცაობეფიშ მაგისტრი რე. 2 წანაშ გოძვენას, 2002-2004 წანეფს გურაფულენდჷ მიხეილ ლომონოსოვიშ ჯოხოდვალაშ მოსკოვიშ სახენწჷფო უნივერსიტეტიშ უმაღალაშ ბიზნეს სკოლას (ბიზნესიშ მართუაშ მაგისტრი). 2006-2009 წანეფს მიხეილ ლომონოსოვიშ ჯოხოდვალაშ მოსკოვიშ სახენწჷფო უნივერსიტეტიშ გჷმორინაფონი ბიოტექნოლოგიაშ მოჭანაფილი ლექტორი რდჷ.
ბიზნესსაქვარუა
2004 წანაშ მესიშე 2008 წანაშ გერგობათუთაშახ SFK Group-იშ გენერალური დირექტორი, მუშ შედეგო 2008 წანაშ გერგობათუთაშე — Lufthansa Service Holding AG. (LSG, Frankfurt am Main) Germany GR & ბიზნესიშ გოვითარაფაშ დირექტორი რდჷ ბჟაეიოლ ევროპას, ზსწ-შ ქიანეფს დო რუსეთიშ ფედერაციას 2013 წანაშ ფურთუთაშახ.
პოლიტიკური კარიერა
პოლიტიკური კარიერა დიჭყჷ 2013 წანაშ მელახშე, მუჟამსჷთ საქორთუოშ ბიზნესომბუდსმენო გჷნირთჷ დო პოსტის იკენდჷ 2016 წანაშ კვირკვეშახ. 2014 წანაშ ქირსეთუთაშე 2016 წანაშ ეკენიაშა ეკონომიკური სხუნუშ მელამოსე რდჷ. 2016 წანაშ 27 გერგობთუთაშე 2017 წანაშ 13 გერგობათუთაშახ - საქორთუოშ ეკონომიკაშ დო ჸონიერი გოვითარაფაშ მინისტრი. დინოხოლენი საქვარეფიშ მინისტრი — 2017 წანაშ 13 გერგობათუთაშე 2019 წანაშ 2 ეკენიაშახ 2017 წანას 13 გერგობათუთას დორინაფილქ იჸუ დინოხოლენი საქვარეფიშ მინისტრო. იკენს ვიცე-პრემიერიშ პოსტის. 2019 წანაშ 30 პირელშე —ერუანული უშქურანჯალაშ სხუნუშ მელამოსე
დინოხოლენი საქვარეფიშ ომინისტრე
2017 წანაშ გერგობათუთას საქორთუოშ თარობას თარობაშ მაკათურეფიშ თირუაქ მოხვადჷ. კერზოთ, დინოხოლენი საქვარეფიშ მინისტრიშ დო გიორგი მღებრიშვილიშ აბანს, 2017 წანაშ 13 გერგობათუთაშე 2019 წანაშ 3 ეკენიაშახ, დინოხოლენი საქვარეფიშ მინისტრიშ პოსტის გიორგი გახარია იკენდჷ.
ქვიითი პატრული
პოსტიშ დორინაფაშე მუსხირენ თუთაშახ დინოხოლენი საქვარეფიშ ომინისტრეს ოპატრულე პოლიციაშ დეპარტამენტის, ტურისტეფიშ დო ტურისტული ზონეფიშ უშქურანჯობაშო გიჭყჷ ქვიითი პატრულიშ გიმენდჷნართიქ. ქვიით პატრულეფქ 3 მარიანი დინოხოლენი საქვარეფიშ ომინისტრეშ აკადემიაშ სპეციალური გინოზადუაშ კურსი მიკორთეს დო თინეფშე ირს უჩქჷ ართ ვარდა უმოსი ურცხო ნინა. თინეფს უღჷნა თეხანური ოპოლიციე აკოანჯარაფა, თინეფს შქას, უახალაში წარმებაშ ოურდუმე ვიდეოკამერეფი.
სქოლიო
კატეგორია:დუნაბადი 19 მელახი კატეგორია:საქორთუოშ დინოხოლენი საქვარეფიშ მინისტრეფი კატეგორია:ქორთუ პოლიტიკოსეფი კატეგორია:საქორთუოშ პრემიერ-მინისტრეფი
.భారత్
.భారత్ — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) ინდოეთიშო.
რესურსეფი ინტერნეტის
భారత్
მონტესკიე
შარლ ლუი დე მონტესკიე (ფრანგ. Charles Louis de Secondat, Baron de La Brède et de Montesquieu; დ. 18 ღურთუთა, 1689, შატო-დე-ლა-ბრედი, ლა-ბრედი, აკვიტანია, საფრანგეთი — ღ. 10 ფურთუთა, 1755, პარიზი, საფრანგეთი) — ფრანგი ჭარუ, ფილოსოფოსი, იურისტი დო ისტორიკოსი.
მონტესკიე შინელი რე ხეშულობაშ გორთუალაშ პრინციპეფით, ნამუეფსჷთ გერსხილი რე მოსოფელიშ ბრელი ქიანაშ კონსტიტუცია. მონტესკიექ მიშეღჷ დიდი თია ხეშულობაშ შხვადოშხვა ფორმეფიშ, გიშაკერზაფილო დესპოტიზმიშ რკვიებაშა. მონტესკიექ 1748 წანას ანონიმურო გჷმაბჟინუ პოლიტიკურ-ფილოსოფიური ნახანდი "კანონეფიშ შურიშ გეშა", ნამუქჷთ დიდი გოლინა იღვენუ ამერიკაშ დუმარსხუაფალეფიშ დო თინეფიშ 1787 წანას მეღებულ კონსტიტუციაშა.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ფრანგეფი კატეგორია:ფრანგი ჭარუეფი კატეგორია:ფრანგი ფილოსოფოსეფი კატეგორია:ფრანგი ისტორიკოსეფი კატეგორია:ფრანგი იურისტეფი
1758
კატეგორია:
ლათინური ფრაზეფიშ ერკებული
ლიტერატურა
აჯამი ზიტყვეფიშ ლერსიკონი, მიხეილ ჭაბაშვილი, ქართი, 1989
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ლათინური ტერმინეფი დო ფრაზეფი
1593
კატეგორია:
1759
კატეგორია:
დენიელ დეი-ლუისი
დენიელ დეი-ლუისი (Daniel Day-Lewis; დ. 29 პირელი, 1957) — ინგლისარი არტისტი. დენიელ დეი-ლუისი აკა კოჩი არტისტი რე, ნამუქჷთ 3-შა მიგჷ ოსკარი თარი როლიშო. თეშ მეტი რე კინოარტისტეფიშ გილდიაშ, ოთხშა BAFTA-შ დო ჟირშაიან ორქოშ გლობუსიშ ჯილდოეფიშ მაღვენჯი.
ბიოგრაფია
გონათაფა მიღჷ ბრისტოლიშ ოლდ-ვიკიშ თეატრიშ სკოლას. დეი-ლუისი ჩინებული რე, მუჭოთ ართ-ართი არძაშე წკიწკუ არტისტი კინოშ ისტორიას — ბოლო ვითი წანაშ გოძვენას გინოღალირი რე ხვალე ხუთ კინოფილმის. თინა მეთოდური არტისტი რე დო თარი რკვიებას ატარენს მუშ გერგეზეფს. შხირას თინა ედომუშამო გინისახუ მუშ გერგეზო თიში ფილმეფიშ გინოღალაშ ედომუშამ პროცესიშ გოძვენას.
სქოლიო
კატეგორია:ინგლისარი არტისტეფი კატეგორია:ოსკარიშ მაღვენჯი კინოარტისტეფი კატეგორია:დუნაბადი 1957
.ભારત
.ભારત — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) ინდოეთიშო.
1594
კატეგორია:
იზარი
იზარი (გერმ. Isar) — წყარმალუ ავსტრიას დო გერმანიას, დუნაიშ მარძგვანი ნადუ. იზარი იჭყაფჷ კარვენდელიშ გვალეფს (ალპეფი), ტიროლიშ ფედერაციული დიხაშ ტერიტორიას. მიტენვალდიშ გოხოლუას იზარი გინმოკვათჷნს ავსტრია-გერმანიაშ სახენწჷფო ხურგის დო მიშნურს გერმანიაშ ტერიტორიაშა. გერმანიას იზარი გიშმურს ნოღეფს: ბად-ტელცის, მიუნხენს დო ლანდსჰუტის.
ნოღა დეგენდორფიშ ხოლოს იზარი ინაკათუ დუნაის. წყარმალუშ სიგინძა 291.5 კმ. რე, ღანჩოშ ფართობიე 8,962 კმ².
იზარი რე ბავარიაშ მანთხა უგინძაში წყარმალუ დუნაიშ, ინიშ დო მაინიშ უკული დო დუნაიშ მაჟირა შანულამი ნადუ, ინიშ უკული.
იზარის ინაკათუ ჭიჭე წყარმალუეფი: ამპერი, ლოიზახი, ლოიტაში, დორფენი, სემპტი, პფეტრახი დო შხვეფი.
1760
კატეგორია:
იზარი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ავსტრიაშ წყარმალუეფი კატეგორია:გერმანიაშ წყარმალუეფი კატეგორია:დუნაიშ ნადუეფი
ლიბუ ქობალკაკალი
ლიბუ ქობალკაკალი (Triticum aestivum) — ქობალკაკალიშ ჰექსაპლოიდური გვარობა (სომატურ კურთხუს 42 ქრომოსომა რე). დუდელა ბეწკამი ვარდა უბეწკე რე, ბწკარი — ტაცალე, ჩე, ჭითა ვარდა ჸვინთელი. ალაზჷმაფათ ზოთონჯგჷმარშე რე. გოლოგაგინმაღე დო ორდოშიანი ჩანარი რე, ჭყანიერ პლასტიკური, მოჸუნა დიხაშმოხანდე არძა ქიანას. იკათუანს 200-შახ სახეგვარობას. ჩინებული რე ლიბუ ქობალკაკალიშ ოაფუნე დო ოდამორჩილე ჯიში.
ლიტერატურა
კატეგორია:ქობალკაკალეფი
1595
კატეგორია:
1596
კატეგორია:
მაინი (წყარმალუ)
მაინი (გერმ. Main) წყარმალუ გერმანიას, რაინიშ მარძგვანი ნადუ.
მაინი იჭყაფჷ ჩე მაინიშ დო ჭითა მაინიშ აკოართაფაშ აბანს, ნოღა კულმბახიშ გოხოლუას, ფრანკონიას. ჭითა მაინი ოდუდეს ეთმეჭოფუნს ფრანკონიაშ ალბის, გიშნურს კროისენს დო ბაიროითის. თიში სიგინძა დოხოლაფირო 50 კმ. რე. ჩე მაინი ოდუდეს ეთმეჭოფუნს ფიხტელგებირგეშ გვალეფს. თიში სიგინძა 41 კმ. რე.
წყარმალუ მაინი გმეურს ბავარიაშ, ჰესენიშ დო ბადენ-ვიურტემბერგიშ აკანეფიშ ტერიტორიეფს. 1992 წანაშე მაინი მერსხუაფილიე დუნაის, რაინი-მაინი-დუნაიშ არხით.
მაინი ინაკათუ რაინს ნოღა მაინიშ რიუსელსჰაიმიშ ხოლოს.
ვირჯინია
ვირჯინია (Virginia, Va) — შტატი ააშ-ს, იდვალუაფუ ობჟათე ატლანტიკურ რეგიონს. ჯოხოქ გიადჷ ელისაბედ I-შ პატიოცემელო.
მაინი (წყარმალუ)
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:გერმანიაშ წყარმალუეფი კატეგორია:რაინიშ ნადუეფი
ვირჯინია
ისტორია
ტერიტორიას მიოგორეს 1585 წანას. 1606 წანას ჯეიმზთაუნი ინგლისარეფიშ მაართა ოხორუე რდჷ ამერიკას; 1619 – მიშაღალიქ იჸუ ჭკორალაქ, ქჷდიხორეს პლანტატორეფქ, ნამუსჷთ თუთუმი მოჸუნდეს; 1624 – ომაფე დორხველობა. 1776 – მეღებულქ იჸუ ვირჯინიაშ ნებეფიშ დეკლარაციაქ. 1788-შე ააშ-იშ შტატი რე. 1861-1870 წანეფს ხუჯი დუკინჷ კონფედერაციას, ნამუშ ნანანოღა რიჩმონდი რდჷ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ააშ-შ შტატეფი
.ਭਾਰਤ
.ਭਾਰਤ — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) ინდოეთიშო.
1762
კატეგორია:
.ਭਾਰਤ
რესურსეფი ინტერნეტის
ਭਾਰਤ
ზიმბაბვეშ პრეზიდენტი
thumb|150px|ზიმბაბვეშ შილა ზიმბაბვეშ პრეზიდენტი — ზიმბაბვეშ სახენწჷფოშ მადუდე, ნამუსჷთ მახორობა 5 წანაშ ხანით გიშმაგორჷნს.
სქოლიო
კატეგორია:ზიმბაბვე კატეგორია:აფრიკაშ ქიანეფიშ პრეზიდენტეფი *
ხინალუღური ნინა
thumb|ჭითა ფერით, ნინაშ გოფაჩუაშ არეალი ხინალუღური ნინა (ხინალ. Каьтш мицӀ) — ნახურ-დაღესტანური ნინეფიშ ფანიაშ ლეზგიური გიმენბუნაშ ნინა. გოფაჩილი რე აზერბაიჯანიშ რაიონულ ცენტრეფს (ყუბას, ხაჩმაზის) დო ოფუტეეფს (ხინალუღის, სუდათის). ხინალუღურ ნინაშა რაგადანს დოხოლაფირო 1500 ადამიერი. თინა აზერბაიჯანული ნინაშ დიდ გოლინაშ გიმე რე, მუშ გეშა ხონარიელეფიშ სისტემა გაბანძღებული რე, გორჩქინელი რე უმლაუტიზაფილი ხონარიელეფი ä, ü, ö დო ირაციონალური ხონარიელი ə. თაშნეშე რე კუნტა, გჷრძე დო ნაზალიზაფილი ხონარიელეფი. წოროხონარიელეფი წჷმორინაფილი აკორაგნგვილეფიშ ოთხოული დო სპირანტეფიშ ჟღერე აფრიკატეფი ძ, ჯ.
1597
კატეგორია:
1763
კატეგორია:
ხინალუღური ნინა
ჭარალუა
ლათინური:
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ნახურ-დაღესტანური ნინეფი კატეგორია:ლეზგიური ნინეფი კატეგორია:აზერბაიჯანიშ ნინეფი
1598
კატეგორია:
1599
კატეგორია:
1764
კატეგორია:
.ଭାରତ
რესურსეფი ინტერნეტის
ଭାରତ
ართლებერამეფი
ართლებერამეფი (Monocotyledoneae, Monocotyledones ანუ Liliatae) — ფორილთასამი ჩანარეფიშ კლასი, ნამუეფიშ ნამუშ მურზას ართი ლებერი რე გოვითარაფილი. ჟირლებერამეფშე გინორთელო, ართლებერამეფიშ გჷმატებე კილეფი კილერი რე დო უწეს დო რიგო იდვალუაფუ, ვა უღჷნა წჷმმაქიმინალი ნორშვი - კამბიუმი, მუშ გეშა ღერი დო ჯინჯი სისქაშა ვერდუნა; ფურცელეფი პარალელურ- ვარდა მოღულეჯერღვამი რე, პიოლიშ ნორთეფი- სუმმაკათურამი რე; მურზაშ ჯინჯი ღურუ დო თარი ჯინჯიშ მანგიორო გეძინაფონი ჯინჯეფი ივითარებუ. ღერი დაღარს რე ჸალერი, ფურცელიშ ფირფიტა უდურთუ რე დო ლექინი რე. ხვალე კანკალე გვარობას უღუ კამბიუმი, ნამუთ მალას მეთმიოტენს ქიმინჯუას. მორჩილ ნორთის უღჷ ბადეშნერი ჯერღვამი ფურცელეფი, ოთხმაკათურამი ვარდა ჟირმაკათურამი პიოლეფი დო შხვა.
ლიტერატურა
*
1765
კატეგორია:
ზეუდი არაია
ზეუდი არაია (Zeudi Araya; დ. ფურთუთა, 1951, დეკემჰარე, ერიტრეა) — ერიტრეალ-იტალიარი არტისტი დო პროდიუსერი.
ბიოგრაფია
ზეუდი არაიქა დებადჷ 1951 წანაშ 10 ფურთუთას, ეთიოპიაშ დო ერიტრეაშ ფედერაციას, ჩინებულ ეთიოპიარ პოლიტიკოსიშ ფანიას. ზეუდი — ეთიოპიაე დიპლომატიშ ჯიმასქუა რე, ნამუთ 1960—1970-იან წანეფს ეთიოპიაშ ჸენჯი რდჷ იტალიას. 1969 წანას გათჷ სკოლა ადის-აბებას. თიმ წანას ზეუდიქ გიმორძგჷ „მის ეთიოპიაშ“ სისქვამეშ კონკურსის. 1970-იანეფიშ დაჭყაფუს მიდართჷ რომშა. იტალიურ ტელევიზიას არეკლამენდჷ ყავას.
1971 წანაშე მუშენდჷ კინოსტუდია „ჩინეჩიტას“. 1971—1974 წანეფს, რეჟისორ ლუიჯი სკატინიშ ეროტიკულ კინოკომედიეფს არსულენდჷ როლს. 1976 წანას, ზეუდი არაიაქ ილაჸაფჷ არძაშე ჩინებული კინოროლი — ობიშხელა, სერჯო კორბუჩიშ ჩინებულ კინოკომედიას „სინიორ რობინზონი“ იტალიარ კომიკოს პაოლო ვილაჯოწკჷმა ართო.
ელიზაბეტაშ როლი არსულჷ მძაფრსიუჟეტამ კინოფილმს „ნეაპოლიტანური დეტექტივი“ (1978, რეჷ. ს.კორბუჩი). არტისტიშ ართ-ართი საუჯგუშო როლი რე — შება, ჯულიანო მონტალდოშ ტრილერს „დღა დუდშე“ (1987).
პროდიუსერ ფრანკო კრისტალდიშ (ზეუდიშ ალმასქუ 1983–1992 წანეფს) რანწკ ფილმეფს არსულენდჷ როლეფს. 1990-იქნეფიშ დაჭყაფუშე კინოროლეფს ვარსულენს. ალმასქუშ ღურაშ უკული ზენდაიქ აქტიურო დეკჷ კინო- დო ტელეპროდიუსერალათ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:იტალიარი პროდიუსერეფი
1766
კატეგორია:
.இந்தியா
.இந்தியா — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) ინდოეთიშო.
რესურსეფი ინტერნეტის
இந்தியா
1767
კატეგორია:
კომუნიკაცია
კომუნიკაციაშ ფორმეფი
1. კომუნიკაციაშ ფორმეფი მეწურაფეფიშ მეჯინათ:
2. კომუნიკაციაშ ფორმეფი მაკათურეფიშ მეჯინათ:
ოკომუნიკაციე მენცარობა დო პრაქტიკა
*
.ಭಾರತ
.ಭಾರತ — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) ინდოეთიშო.
რესურსეფი ინტერნეტის
ಭಾರತ
ვეზერი (გერმანია)
ვეზერი (გერმ. Weser) — წყარმალუ ოორუე-ბჟადალ გერმანიას. ვეზერი იჭყაფჷ ოდუდეეფიშ ფულდაშ დო ვერაშ აკოართაფაშ აბანს, ნოღა ჰანოვერშ-მიუნდენს.
ვეზერიშ სიგინძა რე 452 კმ., ოდუდე ვერაშ მეძინელო 744 კმ. ღანჩოშ ფართობიე 46,306 კვ.კმ. უდიდაშ ნადუეფი რე: დიმელი, ემერი, ვერე, გროსე-აუე, ჰუნტე, ალერი დო ლეზუმი.
ვეზერიშ წყარპიჯის იდვალუაფჷ ნოღეფი: ბრემერჰავენი, ბრემენი, მინდენი, ჰამელნი, ჰანოვერშ-მიუნდენი.
ვეზერი ინაკათუ ვადენზეეს, ნამუთ ოორუეშ ზუღაშ ნორთი რე.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:გერმანიაშ წყარმალუეფი
.ഭാരതം
რესურსეფი ინტერნეტის
ഭാരതം
1768
კატეგორია:
ილინოისი
ილინოისი (Illinois) — შტატი ააშ-ს, იდვალუაფუ ოორუე-ბჟაეიოლიშ ცენტრალურ რეგიონს. ჯოხო ალგონკინარეფიშ ნინაშა შანენს „მალიმორეფს, გურამ ადამიერეფს“. — ილინოისის 1673 წანას მიოგორეს ფრანგეეფქ ჟოლიექ დო მარკეტიქ. თიშ ფორმირაფაქ მოხვადჷ 1720 წანას; 1763 წანას ფრანგეფს დუთმეს ინგლისარეფს. 1783 წანას გეგნორთჷ ააშ-იშ მართუალაშა. 1809-შე ტერიტორიაშ სტატუსი უღუ, 1818-შე — შტატიშ.
კატეგორია:ააშ-იშ შტატეფი
აბუ ბაქრ ალ-რაზი
აბუ ბაქრ მუჰამად იბნ ზაქარია ალ-რაზი, ლათინიზებული ჯოხო რაზესი (დ. 864 ვარდა 865, რეი, ირანი — ღ. 925 ვარდა 935, რეი, ირანი) — სპარსალი ექიმი, ფილოსოფოსი, ქიმიკოსი დო ალქიმიკოსი. მერჩქინელი რე ართ-ართ უდიდაშ ფიგურათ მედიცინაშ ისტორიას.
დებადჷ ირანიშ ჯვეში ნოღა რეის. ორდოიანი წანეფიშე დეინტერესჷ ქიმიათ, ალქიმიათ, მედიცინათ, ფილოსოფიათ. გურაფაშ თებაშ უკული მუშენდჷ ექიმო რეიშ დო ბაღდადიშ კლინიკეფს. რდჷ შხვადოშხვა ომენცარე ნახანდეფიშ ავტორი. თიში წინგეფქ ითანგჷ ლათინურ ნინაშა დო დიდი პოპულარობა მიპალუ ევროპას. ბჟადალი ევროპაშ უნივერსიტეტეფიშ კურიკულუმშა მიშაღალირი რდჷ ალ-რაზიშ არძაშე შანულამი ნახანდიშ ალ-მანსური-შე ნამთინე ნორთი, გიშაკერზაფილო "ოპერაციეფიშ გეშა" დო "თერაპიაშ წინგი".
ალ-რაზი რდჷ მაართა მენცარი, ნამუქჷთ გიმირკვიუ დო ართიანშე გიშართჷ ინფექციური ლახარეფი: წითელე დო დიდპატონეფი დო წჷმარინუ თინეფიშ კურნალობაშ მეთოდეფი.
ალ-რაზი მერჩქინელი რე პედიატრიაშ, ოფთალმოლოგიაშ დო მეანობაშ პიონერო დო ართ-ართ დუმარსხუაფალო.
ფილოსოფიას, ალ-რაზი შინელი რე "ხუთი იროიანი პრინციპი"-თ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:სპარსალეფი კატეგორია:სპარსალი ქიმიკოსეფი კატეგორია:სპარსალი ექიმეფი კატეგორია:სპარსალი მენცარეფი კატეგორია:სპარსალი ფილოსოფოსეფი
1769
კატეგორია:
ეკონია მოჰიკანი (ფილმი)
ეკონია მოჰიკანი (The Last of the Mohicans) — 1992 წანაშ გინოღალირი ფილმი 1757 წანაშ მოლინეფს, მუჟამსჷთ მიშჷ ლჷმა საფრანგეთის დო ინდიარეფს შქას. გინოღალირი რე მაიკლ მაენიშე ჯეიმზ ფენიმორ კუპერიშ ისტორიული რომანიშ „ეკონია მოჰიკანიშ“ მეჯინათ. თარი როლეფსი რენა დენიელ დეი-ლუისი, მედლინ სტოუ დო შხვეფი. ფილმის მეღებულ აფჷ BAFTA საუჯგუშო ოპერატურიშო.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:1992 წანაშ ფილმეფი კატეგორია:დრამატული ფილმეფი კატეგორია:ინგლისურნინამი ფილმეფი კატეგორია:ფრანგულნინამი ფილმეფი კატეგორია:მაიკლ მენიშ ფილმეფი კატეგორია:რომანეფს გერსხუაფილი ფილმეფი
1770
კატეგორია:
ჰომოსექსუალობა
ჰომოსექსუალობა — რომანტიკული დო სექსუალური მენტება ვარდა რჯება ართი სქესიშ წჷმმარინაფალეფს შქას. მუჭოთ სექსუალური ორიენტაცია, ჰომოსექსუალობა შანენს „სექსუალური, ოჸოროფე ვარდა რომანტიკული მენტებაშ ხანგჷრძე მინუშის ვარდა ხასიათის“ უთარაშო ვარდა ექსკლუზიურო ართო დო იგივე სქესიშ კათაშა; „თაშნეშე შანენს ინდივიდიშ პიჯულ გინაფას ვარდა იდენტობას.“
ჰომოსექსუალობა, სექსუალური ორიენტაციაშ სუმ თარი კატეგორიაშე ართ-ართი რე, ბისექსუალობა დო ჰეტეროსექსუალობაწკჷმა ართო ჰეტერო-ჰომოსექსუალურ კონტინუუმს. ბიჰევიორისტი დო სოციალური მენცარობეფიშ, თაშნეშე სინთელუანობაშ დო მენტალური სინთელუანობაშ პროფესიეფიშ კონსესუსი (ართნერი არზი) რე, ნამჷ-და ჰომოსექსუალობა ადამიერიშ სექსუალური ორიენტაციაშ ნორმალური დო პოზიტიური გვარობა რე, მორო მიარე რელიგიური ჯარალუა, თინეფს შქას კათოლიციზმი, მორმონიზმი, და ისლამი დო კანკალე ფსიქოლოგიური ჯარალუა, სამანგათ ჰომოსექსუალობაშ რკუალაშ დო თერაპიაშ ერუანული ჯარალუა (NARTH), ტრადიციულო ოგურუანა, ნამჷ-და ჰომოსექსუალობა რე ცოდა დო ვაფუნქციერებაფონი რჯება.
ტერმინი ლესბოსელი გჷმირინუაფუ ოსური ჰომოსექსუალიშ ეიოშანალო, გეი — ქომოლკოჩიშო, მორო გეი შილებე კოჩისჷთ გჷმოხანტჷნდასჷნ დო ოსურსჷთ. მარკვიალეფშო, მიარე ბაძაძიშ გეშა, რთული რე თი ადამიერეფიშ რიცხუშ დოდგინა, ნამუეფით დუდს ჰომოსექსუალეფს მიორხველანა ვარდა ართი სქესიშ სექსუალური გჷმოცდილება უღჷნან. თეხანიშ ბჟადალს, მიარე რკუალაშ მეჯინათ, მახორობაშ 2%-შე 13%-შახ ჰომოსექსუალი რე. 2006 წანაშ რკუალეფიშ მეჯინათ, მახორობაშ 20%-იქ ანონიმურო ოტყვინაფუ ჰომოსექსუალური გინაფეფიშ გეშა, მორო რკუალაშ მორჩილ მაკათურქ მირჩქინჷ დუდი ჰომოსექსუალო. ჰომოსექსუალობა თაშნეშე ფართოთ რე მეგორაფილი ჩხოლარეფიშ 1500-შახ გვარობას.
სქოლიო
კატეგორია:სექსუალური ორიენტაცია კატეგორია:ლგბტ ტერმინეფი
.ලංකා
.ලංකා — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) შრი-ლანკაშო.
რესურსეფი ინტერნეტის
ලංකා
ჯონ ვუდ კემპბელი
ჯონ ვუდ კემპბელი უკულაში (ინგლ. John Wood Campbell Jr.; დ. 8 მანგი, 1910, ნიუარკი, ნიუ-ჯერსი, ააშ — ღ. 11 კვირკვე, 1971, მაუნტინსაიდი, ნიუ-ჯერსი, ააშ) — ამერიკალი ჭარუ, ნოველისტი დო რედაქტორი, ომენცარე ფანტასტიკაშ ორქოშ პერიოდიშ ართ-ართი უდიდაში ფიგურა.
ბიოგრაფია
ჯონ ვუდ კემპბელიქ დებადჷ 1910 წანას, ნიუ-ჯერსიშ ნოღა ნიუარკის. გურაფულენდჷ მასაჩუსეტსიშ ტექნოლოგიაშ ინსტიტუტის, უკულ გურაფა გაგინძორჷ დიუკიშ უნივერსიტეტის. 1934 წანას მიპალუ ბაკალავრიშ ხარისხი ფიზიკას. კემპბელიქ ჭარალუათ ორდოიანი წანეფიშე დეინტერესჷ. 18 წანერი რდუნ თეშ გჷმაბჟინუ მაართა თხობელუეფი. 1930-1931 წანეფიშ პერიოდის ომენცარე ფანტასტიკაშ ჟურნალს "Amazing Stories" გიშართჷ კემპბელიშ ამშვი თხობელუაქ დო ართი ნოველაქ.
1937 წანაშე ღურაშახ კემპბელი რდჷ ჟურნალიშ "Astounding Science Fiction"-იშ რედაქტორი.
1938 წანას გიშართჷ კემპბელიშ არძაშე უმოსო შინელ რომანქ "მი მოურს?", ნამუქჷთ ავტორს დიდი პოპულარობა მოუღჷ. ჸათე რომანიშ სიუჟეტის რე გერსხილი შხვადოშხვა ამერიკული კინო-ფილმეფი. კემპბელიშ შხვა ჩინებული ნაწარმებეფი რე რომანეფი: "უნძალაში მანქანა", "სარკო პლანეტა", "უქიანოშ კოკეფი", თაშნეშე თხობელუეფიშ კათელეფი: "თუთა ჯოჯოხეთი რე", "უქიანოშ მელე" დო შხვეფი.
ჟურნალიშ რედაქტორობაშ ბორჯის, 1938-1946 წანეფიშ პერიოდეფს, კემპბელიქ ჟურნალს გჷმაბჟინუ ომენცარე ფანტასტიკაშ ჟანრიშ დუმაჭყაფუ ავტორეფიშ: აიზეკ აზიმოვიშ, რობერტ ჰაინლაინიშ, თეოდორ სტარჯენიშ დო ართურ ჩარლზ კლარკიშ ოდებიუტე ნახანდეფი. თაშნეშე, კემპბელიქ ხე შეუნწყუ ჸათე ავტორეფიშ ლიტერატურულ კარიერას.
ჟურნალ Astounding-იქ, კემპბელიშ რედაქტორობაშ ბორჯის ამშვიშა მიპალუ ჰიუგოშ პრემია საუჯგუშო პროფესიონალური ჟურნალიშ ნომინაციას.
კემპბელიშ ღურაშ უკული 1971 წანას კანზასიშ უნივერსიტეტიქ დარსხუ ჯონ ვუდ კემპბელიშ მემორიალური პრემია ომენცარე ფანტასტიკაშ საუჯგუშო რომანიშო.
კემპბელიშ ჯოხონობაშ რე ართი კრატერი პლანეტა მოროხის.
1771
კატეგორია:
ილცი
ილცი (გერმ. Ilz) — წყარმალუ ბავარიას, გერმანია, დუნაიშ კვარჩხანი ნადუ. ილცი იჭყაფჷ შენბერგიშ მუნიციპალიტეტის, ოდუდეეფიშ გროსე ოჰეშ დო კლაინე ოჰეშ აკოართაფაშ აბანს, გიშმურს ბავარიაშ ტყას დო ინაკათუ დუნაის ნოღა პასაუშ ტერიტორიას.
ილციშ სიგინძა 40 კმ. რე, თარი ოდუდე გროსე ოჰეშ მეკოროცხილო 69 კმ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:გერმანიაშ წყარმალუეფი კატეგორია:დუნაიშ ნადუეფი
1772
კატეგორია:
ინდიანა
ინდიანა (Indiana, In) — შტატი ააშ-ს, იდვალუაფუ ოორუე-ბჟაეიოლიშ ცენტრალურ რეგიონს. ჯოხო ინდიარეფიშ დიხას შანენს. ინდიანაქ 1732 წანას აკიქიმინჷ; 1800-შე ტერიტორიაშ სტატუსი უღუდჷ; 1816-შე ააშ-ს შტატი რე.
კატეგორია:ააშ-შ შტატეფი
.இலங்கை
.இலங்கை — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) შრი-ლანკაშო.
რესურსეფი ინტერნეტის
இலங்கை
ნაიიბ ბუკელე
ნაიიბ არმანდო ბუკელე ორტესი (Nayib Armando Bukele Ortez, დ. 24 კვირკვე 1981, სან-სალვადორი, სალვადორი) — სალვადორალი პოლიტიკოსი დო ბიზნესმენი, ნამუქჷთ 2019 წანაშ 3 ფურთუთას სალვადორიშ ოპრეზიდენტე გიშაგორუეფს გიმორძგუ. 2012 წანას ნუევო-კუსტლანიშ მუნიციპალიტეტიშ მერო გეგშაგორეს. 2015 წანას სან-სალვადორიშ მერო გჷნირთჷ. ჟირხოლო ოგიშაგორუე კამპანიას გიშმეშუ ფარაბუნდო მარტიშ ჯოხოდვალაშ ერუანული გოდუდიშულაფაშ ფრონტიშე.
სქოლიო
კატეგორია:სალვადორიშ პრეზიდენტეფი კატეგორია:დუნაბადი 24 კვირკვე კატეგორია:სან-სალვადორიშ მერეფი
1773
კატეგორია:
.ไทย
.ไทย — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) ტაილანდიშო.
რესურსეფი ინტერნეტის
ไทย კატეგორია:კომუნიკაციეფი ბრუნეის
ყვარია
ყვარია (Corvus) — ბაღირეშნერეფიშ რანწკიშ ჟირი მაფურინჯეშ ნაკორობაშ ჯოხოდვალა. ფერიშ მეჯინათ, გიშმაგორჷნა შქირუ ყვარიას (Corvus cornix) დო უჩა ყვარიას (Corvus corone). თინეფიშ არეალეფიშ ოხურგე ზონეფს მუთმობხვადჷნა გინმალი ფერიშ ნაჯვარა ინდივიდეფი. ყვარიაშ რსხულიშ სიგჷრძა 44-56 სმ ანჭუ, ხე ევროპას, აზიას (ობჟათე დო ობჟათე-ბჟაეიოლიშ მოხ) დო ოორუე-ბჟაეიოლ აფრიკას (ნილოსიშ ნადუ). საქორთუოს ხე დო ფართას რე გოფაჩილი შქირუ ყვარია, უჩა ყვარია ნაძირეფი რე ხვალე მიშაფურინუაშ ბორჯის. ზოთონჯის ოორუეშე მახორუ პოპულაციეფი უმოსო ობჟათეშა დითმიბჷდენა. ყვარია პოლიფაგი რე (ირფელიშმაჭკომალი).
ასეშო გიშმართჷნა 9 გვარობაშ ყვარიას:
ლიტერატურა
კატეგორია:ყვარანიშობურეფი
.சிங்கப்பூர்
რესურსეფი ინტერნეტის
சிங்கப்பூர்
1774
კატეგორია:
ბილი კრუდაპი
ბილი კრუდაპი (Billy Crudup; დ. 8 კვირკვე, 1968, მანჰესეტი) — ამერიკალი კინოშ დო თეატრიშ არტისტი. ხოლო ოკათჷ მუჭოთ გუმახონარებელი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი კატეგორია:დუნაბადი 1968
1775
კატეგორია:
ასექსუალობა
ვაშგოჩირთან ანტისექსუალობაშა მინი|მარჯვნივ|250პქ|ასექსუალეფიშ მარში
ასექსუალობა — გჷშართილი ვარდა მუშითგიშარკვიებული ადამიერეფი, ნაუეფსჷთ ვაუღჷნა სექსუალური მიკონჭაფა.
ასექსუალობათ ვეკოროცხუ სმებული სქესობური დუდიშ შეკება, სექსუალური მიკონჭაფაშ რსებაშ ბორჯის. ასექსუალობათ იკოროცხუ სექსუალური ორიენტაციაშ ვარდა ართ-ართი თიშ ვარიანტიშ ჰეტეროსექსუალობაშ, ჰომოსექსუალობაშ ვარდა ბისექსუალობაშ უღვენობა.
სქოლიო
კატეგორია:სექსუალობაშ ნებაჸოფური ვარდა აძვილებური ვარება კატეგორია:სექსუალური ორიენტაცია კატეგორია:ასექსუალობა
1776
კატეგორია:
ჯარალუაშ ნტერეფი (2009 წანაშ ფილმი)
ჯარალუაშ ნტერეფი (Public Enemies) — 2009 წანაშ ამერიკული ბიოგრაფიული კრიმინალური ფილმი. დორსხუაფილი რე ბრაიან ბეროუშ დოკუმენტურ წინგის დო ესახუნს განგსტერ ჯონი დილინჯერიშ რინას, მორო ფილმი ისტორიულო ედომუშამო დონწყილი ვარე.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:2009 წანაშ ფილმეფი კატეგორია:ინგლისურნინამი ფილმეფი კატეგორია:ამერიკული ფილმეფი კატეგორია:მაიკლ მენიშ ფილმეფი კატეგორია:წინგეფს დორსხუაფილი ფილმეფი კატეგორია:ბიოგრაფიეფშა გერსხუაფილი ფილმეფი
ენსი (წყარმალუ)
ენსი (გერმ. Enns) — წყარმალუ ავსტრიას, დუნაიშ მარძგვანი ნადუ.
ენსი იჭყაფჷ რადშტადტ ტაუერნიშ გვალეფს, ზალცბურგიშ ფედერალურ დიხას, გიშმურს ნოღეფს რადშტადტის, შლადმინგის, ლიცენს, უკულ მიკმირთუ ოორუეშე ჰიფლაუშ ხოლოს, უკულ გიშმურს ვაიერიშ დო ტერნბერგიშ მუნიციპალიტეტეფს, ნოღა შტაირს დო ნოღა ენსიშ ტერიტორიას ინაკათუ დუნაის.
ენსიშ სიგინძა რე 253.4 კმ., ღანჩოშ ფართობიე 6,084 კმ². უდიდაში ნადუეფი რე: პალტენი, ზალცა, შტაირი, ოორუეშ ტაურახი დო ერცბახი.
ენსის იდვალუაფჷ 15 კაშხალი.
ქოძირით თაშნეშე
კატეგორია:ავსტრიაშ წყარმალუეფი კატეგორია:დუნაიშ ნადუეფი
ბაღჷრე
ბაღჷრე (Passer) — მაფურინჯეეფიშ გვარი ბაღჷრეშობურეფიშ რანწკიშე. მუსხირენი გვარობა სინანთროპული რე. ჭკომჷნა ბწკარეულობას, ბუბუ ბარტყეფს ჭანდეფს ჩანა. გვარს გოართოიანაფილი რე 16 გვარობა. დოხორელ პუნქტეფს (ოორუეშ დო ნორთობურო შორიშ ბჟაეიოლიშ მოხ) გოფაჩილი რე ჸუდეშ ბაღჷრე (Passer domesticus), ნამუთ კანკალე აბანს, გიშაკერძაფილო ობჟათეშე, გორკვიაფილ ზარალს მეთმიორინუანს ბწკარამ კულტურეფს, გინმუღჷ შხვადოშხვა მანებელეფი დო ჸუდეშ მაფურინჯეეფიშ ლახარეფიშ გჷმმაჭანალეფი. ფართას რე გოფაჩილი მინდორიშ ბაღჷრე (Passer montanus). უმენტაშო ჭკომუნს ჭანდეფს დო ზვერი ჩანარეფიშ თასეფს, ნამუშით ძალამი სარგებელი მოუღუ ოფუტეშ მეურნობაშო, მორო კანკალეშა ბწკარეულიშ ნათასეფს გავალს მეთმიორინუანს. მორჩილ აზიას დიდი მუდანობათ რე ესპანური ანუ უჩაგურიში ბაღჷრე (Passer hispaniolensis), ნამუთ მოლენკავკაციას ხოლო მუთმოფხვადჷნა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ბაღჷრეშნერეფი
1777
კატეგორია:
1778
კატეგორია:
20th Century Fox
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:კინოსტუდიეფი
გაოსიუნი
გაოსიუნი (ჩინ. 臺北市) — ნოღა ჩინეთიშ რესპუბლიკაშ ტაივანიშ კოკიშ ობჟათე-ბჟადალშე. მახორობაშ მეჯინათ კოკის მაჟირა ნოღა რე ტაიბეიშ უკული, დოხოლაფირო 2,77 მლნ ადამიერით. შხუ ონიშოლი დო შანულამი ოხერეჭე ცენტრი. ნოღაშ ფართობი — 2,951.85 კმ².
სქოლიო
კატეგორია:გაოსიუნი კატეგორია:ტაივანიშ ნოღეფი კატეგორია:ტაივანიშ ონიშოლეფი კატეგორია:ტაივანიშ მილიონიანი ნოღეფი კატეგორია:ტაივანიშ მუნიციპალიტეტეფი
ლაიმენ ფრენკ ბაუმი
ლაიმენ ფრენკ ბაუმი (ინგლ. Lyman Frank Baum; დ. 15 მესი, 1856, ჩიტენანგო, ნიუ-იორკი, ააშ — ღ. 6 მესი, 1919, ლოს-ანჯელესი, კალიფორნია, ააშ) — ამერიკალი ჭარუ, ნოველისტი, დრამატურგი, სცენარისტი დო კინოპროდიუსერი. ომოსო მოღალენდჷ ფენტეზიშ დო ბაღანეფიშ ლიტერატურაშ ჟანრეფს. შინელი რე წინგით "ოზიშ სარკო მაზაკვალი", ნამუქჷთ 1900 წანას გიშართჷ დო ავტორს დიდი პოპულარობა მოუღჷ. ჸათე ნახანდის უკულ მაჸუნ წინგეფიშ შხვა სერიეფქ ხოლო. წინგიშ სიუჟეტის რე გერსხილი 1939 წანას გინოღალირი ამერიკული მიუზიკლი "ოზიშ მაზაკვალი".
1779
კატეგორია:
ლაიმენ ფრენკ ბაუმი
ლაიმენ ფრენკ ბაუმიქ ნიუ-იორკიშ შტატიშ ოფუტე ჩიტენანგოს დებადჷ. ირდუდჷ აპსთეით ნიუ-იორკის. მუშენდჷ დიო პროდიუსერო დო უკულ სცენარისტო. უკულიან პერიოდეფს ბაუმიქ დო მუშ ოსურქ ოცხოვრებშა ობჟათე დაკოტაშა გინილეს, სოდეთ მაღაზია გონწყეს. ჸათე ბორჯის ბაუმიქ დიჭყჷ ლიტერატურული კარიერა დო ქჷდარსხუ ლიტერატურული გაზეთი. ბაუმი ოცადუდ ბაღანეფიშ კინო-სტუდიაშ დორსხუაფას ხოლო.
ბაუმიშ ნაწარმებეფს ეჭარილი რე მუმალიშ მოლინეფი: ფერადი ტელევიზია, ლეპტოპ-კომპიუტერეფი, უკაბელე ტელეფონეფი, მუკაქუნალიშ რეკლამეფი, ოსურეფიშ შანულამი როლი ჯარალუას დო შხვეფი.
ლაიმენ ფრენკ ბაუმი რე ავტორი ოზიშ სერიაშ 14 რომანიშ, 41 შხვა რომანეფიშ, 83 თხობელუაშ, 200-შე უმოსი ლერსიშ, თაშნეშე პიესეფიშ, სცენარეფიშ დო შხვა.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალეფი კატეგორია:ამერიკალი ჭარუეფი კატეგორია:ამერიკალი ნოველისტეფი კატეგორია:ამერიკალი კინოპროდიუსერეფი კატეგორია:ამერიკალი დრამატურგეფი კატეგორია:ამერიკალი სცენარისტეფი
.中國
.中國 — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) ჩინეთიშო.
რესურსეფი ინტერნეტის
中國 კატეგორია:კომუნიკაციეფი ჩინეთის
.香港
.香港 — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) ჰონგ-კონგიშო.
ბაღჷრეშობურეფი
ბაღჷრეშობურეფი (Passeridae) — მორჩილი დოხორელ პუნქტეფწკჷმა არხოს, კანკალეშა გეგიათ მარინე მაფურინჯეეფიშ ფანიაშ ბაღჷრეშნერეფიშ რანწკიშე. თე ფანიაშ წჷმმარინაფალეფს კუნტა კუჩხეფი უღჷნა, მიარე გვარობა დიხას ჩოჸუათ ყარენს.
.澳門
.澳門 — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) მაკაოშო.
რესურსეფი ინტერნეტის
澳門
რობერტ მუგაბე
რობერტ მუგაბე (Robert Mugabe, დ. 21 ფურთუთა, 1924, კუტამე, ობჟათე როდეზია — ღ. 6 ეკენია, 2019, სინგაპური) — ზიმბაბვეშ სახენწჷფო დო პოლიტიკური მოღალე. ზიმბაბვეშ მაჟირა პრეზიდენტი 1987 წანაშე 2017 წანაშახ, ფაქტობურო — ქიანას დუდენდჷ 1980 წანაშე. 1980-1987 წანეფს — ქიანაშ პრემიერ-მინისტრი რდჷ. ქიანაშ აკა პოლიტიკური პარტიაშ, ZANU-PF-შ პრეზიდენტი. 2015 წანაშ 30 ღურთუთაშე 2016 წანაშ 1 ფურთუთაშახ — აფრიკაშ რსხუშ მადუდე.
მორწუმეობათ კათოლიკე რდჷ, გურაფულენდჷ იეზუიტეფიშ სკოლას, გონათუათ პედაგოგი რდჷ. ხეშუულებაშა მოულაშ უკული გემშიღჷ ართპარტიული რეჟიმი. ჩინებული რდჷ ჩეკანამი ფერმერეფიშ რალუათ (2001) დო ამერიკაშოთ კრიტიკული მორინათ.
2014 წანაშ 24 კვირკვეშე 2017 წანაშ 21 გერგობათუთაშახ მოსოფელიშ არძაშე ხანერი პრეზიდენტო იკოროცხუდჷ.
სქოლიო
კატეგორია:ზიმბაბვეშ პრეზიდენტეფი კატეგორია:ზიმბაბვეშ პრემიერ-მინისტრეფი კატეგორია:დუნაბადი 21 ფურთუთა კატეგორია:ნაღურა 6 ეკენია
1781
კატეგორია:
1780
კატეგორია:
.澳门
.澳门 — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) მაკაოშო.
რესურსეფი ინტერნეტის
澳门
იუტა
იუტა (Utah, Ut) — შტატი ამერიკაშ აკოართაფილ შტატეფს, იდვალუაფუ გვალამ რეგიონს. ჯოხოქ გიადჷ ინდიარეფიშ თურიშ უტესიშ მეჯინათ. 1776 – გჷმირკუეს ფრანცისკანარ მონაზონეფქ ესპანარეფშო. 1824 – ამერიკულ სკაუტიქ ჯიმ ბრიჯერქ მიოგორუ ჯიმუამ ტობეფს. 1848 – ტერიტორიაშ ნორთი მექსიკაქ გინოჩჷ ააშ-ს. 1850 – ააშ-იშ ტერიტორია. 1896-შე შტატი. გევითარჷ მორმონეფიშ ჭყოლოფუათ, ნამუთ ასე ხოლო უდიდაშ რელიგიურ ბუნას წჷმარინუანს. მორმონეფიშ რიცხუ შტატის 830 ვითოშის აკმადგინანს.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ააშ-იშ შტატეფი
ჯეიმზ სპეიდერი
ჯეიმზ სპეიდერი (James Spader დ. 7 ფურთუთა, 1960, ბოსტონი) — ამერიკალი არტისტი. ჩინებული რე ექსცენტრული როლეფიშ რსულებათ.
1782
კატეგორია:
ტაიჩუნი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ტაივანიშ ნოღეფი კატეგორია:ტაივანიშ მილიონიანი ნოღეფი
.新加坡
.新加坡 — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) სინგაპურიშო.
რესურსეფი ინტერნეტის
新加坡
ტოდ ფილიპსი
ტოდ ფილიპსი (Todd Phillips; დუდმაართა გვარი — ბანზლი (Bunzl), დ. 20 ქირსეთუთა 1970, ბრუკლინი, ნიუ-იორკი, ააშ) — ამერიკალი კინორეჟისორი, პროდიუსერი დო სცენარისტი. უმოსო ჩინებული რე გეჸვენჯი ფილმეფით: „დანიშული ბორჯი“, „წვია ვეგასის“, „ბორატი“.
სქოლიო
კატეგორია:დუნაბადი 20 ქირსეთუთა კატეგორია:დუნაბადი 1970 კატეგორია:ააშ-იშ კონორეჟისორეფი კატეგორია:ააშ-იშ კინოპროდიუსერეფი კატეგორია:ააშ-იშ სცენარისტეფი
ბრიფინგი
ბრიფინგი (briefing; brief-შე — კუნტა, კუნტა ხანიშ) — კუნტა პრესკონფერენცია, ნამუთ ართ ოკითხირს ოწაწჷ.
ტექნოლოგია
ოფიციალურ პიჯეფიშ აკოხვალამა მასობური საინფორმაციო საშუალებეფიშ წჷმმარინაფალეფწკჷმ, სოდე გჷმირაგადუაფუ ოფიციალური პოზიცია, ნამუდგაინ პრობლემაშ გეშა იკეთებუაფუ კუნტა საინფორმაციო ამბე (რჩქვანელობურო — პრესკონფერენციაშე გიშეკერძუაფუ — მოჭანაფილეფიშ კითხირეფშა გამეფიშ მეჩამაშ უმუშო). პესკონფერენციაშე პრეზენტაციული ნორთიშ უღვენჯობათ გიშეგორუაფუ.
თეშ მოხ, ბრიფინგი კილერი ხასიათიშ რე, სოდე მიჭანუაფუ წჷმიწორეთ გოთანჯილი მასმედიაშ წჷმმარინაფალეფი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ჟურნალისტიკა კატეგორია:რსხუეფი ჯარალუაწკჷმა კატეგორია:ორაგადე კომუნიკაცია
1783
კატეგორია:
.台灣
.台灣 — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) ტაივანიშო.
რესურსეფი ინტერნეტის
台灣
.台湾
.台湾 — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) ტაივანიშო.
რესურსეფი ინტერნეტის
台湾
კანზასი
კანზასი (Kansas, Ks) — შტატი ააშ-ს, იდვალუაფუ ოორუე-ბჟადალუშ ცენტრალურ რეგიონს. ჯოხო სიუს თურიშ ნინაშა „ობჟათეშ ბორიაშ კათას“ შანენს. 1541 წანას კანზასის ესპანეთიშო ირკვიენდჷ ფრანსისკო დე კორონადო. 1682 – ირკვიენდჷ ფრანგი ლა-სალი. 1803 – გინაჩჷ ააშ-ს ლუიზიანაშ გიმოჩამათ. 1854 – ააშ-იშ ტერიტორია. 1861-შე ააშ-იშ შტატი.
კატეგორია:ააშ-იშ შტატეფი
ალ-მასუდი
აბუ ალ-ჰასან ალი იბნ ალ-ჰუსაინ იბნ ალი ალ-მასუდი (დ. 896, ბაღდადი, ერაყი — ღ. ეკენია, 956, კაირო, ეგვიპტე) — არაბი ისტორიკოსი დო გეოგრაფი, ფშხირას მიშინუანა მუჭოთ არაბეფიშ ჰეროდოტეს. თიში ომენცარე ინტერესეფიშ სფერო რდჷ ისტორია, გეოგრაფია, თეოლოგია, ორთაშობური მენცარობა, ფილოსოფია. ალ-მასუდიშ არძაშე უმოსო შანულამი ნახანდი რე "ორქოშ ვეეფი", სოდეთ ეჭარილიე მოსოფელიშ ისტორია ადამ დო ევაშე აბასიდეფიშ ხალიფატიშ გვიანი პერიოდიშახ.
ალ-მასუდიშ ბიოგრაფიაშე ბრელი მუთუნი ვარე რჩქინელი. ბაღანობაშე ბრელს შარალენდჷ. იშარალჷ სპარსეთიშ დახე არძო პროვინციას, სომხეთის, საქორთუოს, კასპიაშ ზუღაშ რეგიონეფს, არაბეთის, სირიას, ეგვიპტეს, ინდოეთის, ბჟაეიოლ აფრიკას. ალ-მასუდიშ ჸათე შარალუეფს რე გერსხილი თიში ნაჭარეფი.
ლიტერატურა
კატეგორია:არაბეფი კატეგორია:დუნაბადი 896 კატეგორია:ნაღურა 956
მორავა (წყარმალუ)
მორავა (გერმ. March, ჩეხ. Morava, სლოვაკ. Morava, პოლ. Morawa, უნგრ. Morva) — წყარმალუ ცენტრალურ ევროპას, ჩეხეთიშ, სლოვაკეთიშ დო ავსტრიაშ ტერიტორიეფს, მორავიაშ თარი წყარმალუ, დუნაიშ კვარჩხანი ნადუ.
წყარმალუშ უდიდაშ ნადუეფი რე:
წყარმალუ მორავაშ სიგინძა რე 352 კმ., ღანჩოშ ფართობიე 26,658 კმ².
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ჩეხეთიშ წყარმალუეფი კატეგორია:სლოვაკეთიშ წყარმალუეფი კატეგორია:ავსტრიაშ წყარმალუეფი
.հայ
.հայ — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) სომხეთიშო.
რესურსეფი ინტერნეტის
հայ
1785
კატეგორია:
პრესკონფერენცია
პრესკონფერენცია — ღონისძიება მასმედიაშო, ნამუთ იტარებუაფუ თიმ შვანს, მუჟამსჷთ ოჯარალე შანულამი ახალი ამბეეფი რე, სოდე ორგანიზაცია ვარდა ზოხო ჩინებული პიჯი, უშქაშეთ მერსხილი რე თე ახალ ამბეეფწკჷმა, დო მუჟამსჷთ თე ახალ ამბეეფიშ გეშა მუნეფიშ კომენტარეფიშ კეთება ოკონან, ნამუთ თაშნეშე ჯარალუაშო შანულამი დო საინტერედო რე.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:მასობური საინფორმაციო საშვალებეფი კატეგორია:რსხუ ჯარალუაწკჷმა კატეგორია:კონფერენციეფი
ბაღჷრეშნერეფი
ბაღჷრეშნერეფი (Passeriformes) — მაფურინჯეეფი რანწკი. აკმაართიანენს 5000-შე უმოს გვარობას, ნამუთ გოფაჩილი რე ედომუშამ მოსოფელს. საქორთუოს ხე 140 გვარობა. ბაღჷრეშნერეფი მორჩილი დო ოშქაშე ზჷმაშ ფურინჯეფი რე. რსხულიშ სიგჷრძა 9,5 სმ-შე (ნარჩიტა) 65 სმ-შახ რე (ყორანი). კანკალე მორჩილი მენექტრეშ წონა 3-4 გრამს ანჭუ, არძაშე დიდი ზჷმაშ ბაღჷრეშნერეფიშ (ყორანიშ) წონა 1100-1600 გრამშახ. ბაღჷრეშნერეფიშ რანწკი ირთუ 4 გიმენრანწკო: განიერნინძგამეფი (Eurylaimi) გოფაჩილი რენა აფრიკას დო ობჟათე აზიას. უღჷნა კუნტა დო განიერი ნინძგი, თარო ჭანდეფს ჭკომჷნა. ჩინებული რე 14 გვარობა, ნამუთ აკმიშაყარუ რკანინძგამიშობურეფიშ ფანია; მაღვარანჯე ანუ ართხონარამი ბაღჷრეეფი (Clamatores) უთარაშო ობჟათე ამერიკაშს ხე, რე ოორუეა ამერიკას ხოლო. ჩინებული რე 100-უმოსი გვარობა, ნამუთ აკმიშაყარუ 12 ფანიას; გვერდომაჭურჭულე ბაღჷრეეფი (Menurae) ავსტრალიას ხე, აკმოშაყარანს 1 ფანიაშ 4 გვარობას, მთინეფშე არძაშე უმოსო ჩინებული რე კუდელმარქე; მაღურჭულე ბაღჷრეეფი (Oscines) გოფაჩილი რე ედომუშამ მოსოფელს. თინეფს რთული აკოდგინუაშ გიმენი ხორხიშ ობგერე აპარატი უღჷნა. ჩინებული რე 4000-შე უმოსი გვარობა, ნამუეფით აკმიშაყარჷნა 49 ფანიას.
1786
კატეგორია:
1787
კატეგორია:
კენტუკი
კენტუკი (Kentucky, Ky) — შტატი ააშ-ს, იდვალუაფუ ობჟათე-ბჟაეიოლიშ ცენტრალურ რეგიონს. ჯოხო ინდიარეფიშ ნინაშა „რზენს“ ვარდა „პრერიას“ შანენს. დირსხუ 1765 წანას მუჭოთ ვირჯინიაშ ნორთი, 1792-შე დუდიშული შტატი რე.
კატეგორია:ააშ-იშ შტატეფი
რაბა
რაბა (გერმ. Raab, უნგრ. Rába, სლოვ. Raba) — წყარმალუ ობჟათე-ბჟაეიოლ ავსტრიას დო ბჟადალ უნგრეთის, დუნაიშ მარძგვანი ნადუ.
რაბა იჭყაფჷ ავსტრიაშ ალპეფს, ზუღაშ დონეშე 1,150 მეტრაშ სიმაღალას დო გიშნურს ავსტრიაშ ფედერალურ დიხეფს შტირიას, ბურგენლანდის დო უნგრეთიშ ბჟადალი ტრანსდანუბიაშ რეგიონიშ ვაშიშ დო დიორ-მოშონ-შოპრონიშ მედიეფს.
რაბა ინაკათუ დუნაის, ოორუე-ბჟადალი უნგრეთიშ ტერიტორიას, ნოღა დიორს. უდიდაშ ნადუეფი რე: ლაპინჩი დო პინკა.
რაბაშ სიგინძა რე 298 კმ., ღანჩოშ ფართობიე 10,401 კმ².
ქოძირით თაშნეშე
კატეგორია:ავსტრიაშ წყარმალუეფი კატეგორია:უნგრეთიშ წყარმალუეფი
1788
კატეგორია:
მარკ ჰემილი
მარკ რიჩარდ ჰემილი (Mark Richard Hamill, დ. 25 ეკენია, 1951) — ამერიკალი არტისტი, გჷმახონარაფალი, სცენარისტი, პროდიუსერი დო რეჟისორი. არძაშე უმოსო ჩინებული რე ლუკ სკაიუოკერიშ როლით მურიცხული ლჷმეფიშ ორიგინალურ ტრილოგიას (მურიცხული ლჷმეფი, იმპერიაშ ოგამე გეშქუმალა დო ჯედაიშ დორთინა) დო 2015 წანაშ ფილმის ნძალაშ გჷშაკურცხინაფა. ხოლო ჩინებული რე ჯოკერიშ გოხონარაფათ სერიალს ბეტმენი: ანიმაციური სერიალი (1992).
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:დუნაბადი 1951 კატეგორია:ამერიკალი სცენარისტეფი კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი კატეგორია:ამერიკალი რეჟისორეფი კატეგორია:BAFTA-შ გომორძგვილეფი
1790
კატეგორია:
.გე
.გე — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) საქორთუოშო.
რესურსეფი ინტერნეტის
გე კატეგორია:კომუნიკაციეფი საქორთუოს კატეგორია:საქორთუოშ კომუნიკაციეფი
1789
კატეგორია:
ტაინანი
ტაინანი (臺南) — ნოღა ტაივანს, მახორობაშ მეჯინათ მაანთხა ნოღა რე ტაიბეიშ, გაოსიუნიშ დო ტაიჩუნიშ უკული, ქიანაშ ცენტრალური დოჸუნალაშ ხუთ ნოღაშე ართ-ართი. იდვალუაფუ კოკიშ ობჟათე-ბჟადალ ნორთის, ტროპიკეფს, ტაივანიშ საროტიშ წყარპიჯის. 1662—1683 წანეფს დუნინიშ სახენწჷფოშ ნანანოღა რდჷ, უკული 1887 წანაშახ — ტაივანიშ ადმინისტრაციული ცენტრი. ნოღა ჩინებული რე ანდა მუდანობაშ ისტორიული დო არქიტექტურული ძეგლეფით.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ტაივანიშ ნოღეფი კატეგორია:ტაივანიშ მილიონიანი ნოღეფი კატეგორია:ტაივანიშ ადმინისტრაციული დორთუალა ჯატეგორია:ტაივანიშ მუნიციპალიტეტეფი
სალვადორიშ პრეზიდენტი
thumb|150px|[[ხოსე მატიას დელგადო]]
რესურსეფი ინტერნეტის
* სალვადორი
.한국
.한국 — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) ობჟათე კორეაშო.
რესურსეფი ინტერნეტის
한국 კატეგორია:კომუნიკაციეფი ობჟათე კორეას
.ελ
.ελ — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) საბერძნეთიშო.
რესურსეფი ინტერნეტის
ελ
1792
კატეგორია:
ბენგალური კატუ
ბენგალური კატუ, ჯუჯა კატუ, ვარდა შორიშ ბჟაეიოლიშ კატუ (Prionailurus bengalensis) — კატუშობურეფიშ ფანიაშ წჷმმარინაფალი მორჩილი კატუეფიშ გიმენფანიაშე. ბენგალური კატუეფი ხენა ობჟათე დო ბჟაეიოლ აზიას. თინეფიშ რსხულიშ ზჷმა ომანგუ ჸუდეშ კატუშ ზჷმეფს. უღჷნა რსხულიშ შხვადოშხვა ფერი.
კატეგორია:კატუშობურეფი
1793
კატეგორია:
ალექსი გონჩარუკი
ალექსი ვალერიშ სქი გონჩარუკი (Олексій Валерійович Гончарук; დ. 7 კვირკვე 1984, გოროდნია, ჩერნიგოვიშ ოლქი, უკრაინაშ სსრ, სსრრ) — უკრაინალი იურისტი დო პოლიტიკოსი, უკრაინაშ პრემიერ-მინისტრი 2019 წანაშ 29 მარაშინათუთაშე 2020 წანაშ 4 მელახშა. უკრაინაშ ისტორიას არძაშე ახალნორდი თარობაშ მადუდე. კინოხ უკრაინაშ პრეზიდენტიშ ოფისიშ მადუდეშ მოაბანე (2019 წანაშ მესიშე მარაშინათუთაშა). ადვოკატი. ფილოსოფიაშ დოქტორი სამართალიშჸურე.
ოლმეკეფი
თე ცივილიზაცია ფალუნდჷ ჩქინ ერაშახ 1500-400 წანეფს. თინა რდჷ მაართა მესოამერიკული ცივილიზაცია, ნამუქთ გაჭყუ თაქ გეჸვენჯი ცივილიზაციეფიშ განვითარება. შხვა გემაჸვენჯი, უახოლაში ჯარალუეფიშობურო, ვარაუდენა, ნამჷ-და ოლმეკეფჷთ არსულენდეს ზისხირიშ გოტებაშ რიტუალს დო ლაჸაფენდეს ბურთის.
ოლმეკეფშო დჷმახასიათაფალი არძაშე ჩინებული ასპექტი რე, თინეფიშ ხელუანობაშ მინუშეფი, კოლოსალური ზჷმაშ დუდეფი. მა-19 ოშწანურაშ ბოლოს დო მა-20 ოშწანურაშ დაჭყაფუს, ოლმეკეფიშ არტეფაქტეფი გჷმიჩამუდჷ კოლუმბიშახიანი ხელუანობაშ მაღაზიეფსჷთ. ოლმეკეფიშ ხელუანობაშ მინუშეფი მერჩქინელი რე არძაშე გასაჩემეთ დო სქვამო უჯვეშაშ ამერიკულ მინუშეფს შქას, ხოლო უმოს, თინეფი მოსოფელიშ შედევრეფს შქას იკენა აბანს.
ზოგადი გინოჯინა
thumb|300px|right|"ოლმეკეფიშ ჰართლენდი" „ოლმეკეფიშ „ჰართლენდი“ — თე ტერმინით მიშინუანა არგეოლოგეფი მექსიკაშ ჸუჯიშ წყარპიჯი რზენეფს, სოდე დებადჷ ოლმეკეფიშ ცივილიზაციაქ. თე ტერიტორიას ახასიათენს ჭყენჭყეფი, ბექეფი, ქჷნდჷრეფი დო ვულკანეფი. ოორუეშე გოხურგელი რე ტუშტლასიშ გვალეფით. თაქ ოლმეკეფქ აკაგეს ნოღა-ოხვამურეფიშ კომპლექსეფი: სან-ლორენცო-ტენოჩტიტლანი, ლა-ვენტა, ტრე-საპოტესი დო ლაგუნა-დე-ლოს-კეროსი.
გოჭყაფა
კათა, ნამუეფსჷთ ოლმეკეფს უძახუთჷნ, ნოღა სან-ლორენცო-ტენოჩტიტლანიშ ტერტიტორიას გიშარჩქინდეს დოხოლაფირო ჯვ.წ. 1400 წანას. ცივილიზაციაშ წჷმოძინა დო ფალუა გოპიჯუ ძალამ ხეონწყუე აბანურ გეოგრაფიულელმოლქ – უმაართაშე თინა რდჷ წყარით ჯგირო ნახაზირებუ ალუვიური დიხეფი. თე ტერიტორია წჷმარინუანს წყარმალუ კოაცაკოალკოსიშ ღანჩოს, თეჸურე თინა შილებე ელუზჷმუათ შხვა უჯვეშაში ცივილიზაციაშ ცენტრეფს – ნილოსის, ინდის, ჸვინთელი წყარმალუშ ლეხერს, მესოპოტამიას. მახორობა დორთილი რდჷ კლასეფო. ირფალიშ საწიმო რდჷ ელიტა. ზუსტას თე ელიტაშო აკიქიმინჷ თი უსქვამაში დო ანდაღებული არტეფაქტეფქ (გონთხორუეფიშ ბორჯის მეგორაფილი ხელუანობაშ მინუშეფი) ნამუეფსჷთ ასე არძაშე უმოსო იჩინენა ოლმეკეფით ცივილიზაციას.
thumb|250px|right|ჩხომი-ჭკუდი. ჯვ.წ.XII-IX ოშწანურეფი
ოლმეკეფიშ ანდაღებული არტეფაქტეფი, ნეფრიტიშ, ობსიდიანიშ დო მაგნეტიტიშ, მეგორაფილი რე თინეფშე სძალამ დოჩილათირ ტერიტორიეფსჷთ, ნამუთ თიშე რაგადანს, ნამჷ-და თინეფიშ ელიტას უღუდჷ ოვაჭარე რსხუეფი დოსქილადირ მესოამერიკაწკჷმა. სამანგათ, თინეფშე ართ-ართი მეგორაფილი რე ბჟაეიოლ გვატემალას, წყარმალუ მოტაგუაშ ლეხერს. ოლმეკეფს ობსიდიანი მიშმუღუდეს გვატემალაშ გვალეფიშ ობადეეფშე, თინეფშე 200-400 კილომეტრით დოჩილათირ ტერიტორიაშე.
დონთხაფა
ჩქინო უზუსტებუ რე ჩინებული ოლმეკეფიშ ცივილიზაციაშ ბჟაშ ინოსვანჯაფაშ ბაძაძი. ართი, მუჭოთ ჩინებული რე, თინა რე, ნამჷ-და ჯვ.წ. 400-350 წანეფს “ოლმეკეფიშ ჰართლენდიშ” ბჟაეიოლი ნორთიქ მახორობაშე დიჩოლუ დო თე ტერიტორიაქ უდუხორუო დოსქიდჷ ჩქ.წ. მა-19 ოშწანურაშახ. ტერიტორიაშ თეჯგურა დეპოპულაცია გოპიჯაფილი რდჷ “ელმოლიშ ძალამი სერიოზული თირუათ, ნამუსჷთ სერიოზულო გჷნირთჷ შხუ ფერმერული ხანდაშ წარმებაქ”. ოლმეკეფი — ედომუშაო დოჸუნდეს ოფუტეშ მეურნობას, მაჯინობას დო შაყარუას. მენცარეფიშ არზით, თე თირუეფი გჷმოჭანაფილი რდჷ ტექტონიკური ყარეფით ვარდა წყარმალუეფიშ მოტკილუათ. მინი|250px|left|ოლმეკეფიშ [[ნეფრიტიშ ამნახანტი]]
კოლოსალური დუდეფი
თინა, ნამუშით ოლმეკეფი არძაშე უმოსო რენა ჯარალუაშო ჩინებულჷნ, თენა რე ქვერსემი, კოლოსალური დუდეფი. მუჭოთ ართ-ართი კოლუმბიშახიანი უჩინებუ ტექსტი გინმობჩანან, თე დუდეფი თინწკჷმათ მიარე სხუნუაშ მეკონი რდჷ. მითინს ვაუჩქუ დო მუს წჷმარინუანდეს თინეფი, ართ-ართი ვერსიათ თინეფი ბურთიშ მოლაჸაფეეფი (მობურთეეფი) რენა, მარა უმოს შხირას მირჩქინუანა, ნამჷ-და თენეფი მამართალეფიშ დუდეფიშ გჷმოხანტუალა რე.
ასეშო მეგორაფილი რე 17 თეჯგურა ქვერსემი დუდი. უდიდაში დუდიშ სიმაღალა 3,4 მეტრი რე, წონა — დოხოლაფირო 50 ტონა.
1794
კატეგორია:
ოლმეკეფი
სქოლიო
კატეგორია:ამერიკაშ კათეფი
.κπ
.κπ — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) კვიპროსიშო.
ישראל.
.ישראל — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) ისრაელიშო.
რესურსეფი ინტერნეტის
ישראל
1795
კატეგორია:
ვაგი
ვაგი (სლოვაკ. Váh, გერმ. Waag, უნგრ. Vág, პოლ. Wag) — წყარმალუ სლოვაკეთის, დუნაიშ კვარჩხანი ნადუ.
ვაგი იჭყაფჷ ჭიჭე წყარმალუეფიშ ჩე ვაგიშ დო უჩა ვაგიშ აკოართაფათ. თინეფი ოდუდეს ეთმეჭოფუნა მაღალი დო დაბალი ტატრეფიშ გვალეფს. ვაგი გიშმურს ოორუე დო ბჟადალი სლოვაკეთიშ ტერიტორიას დო ინაკათუ დუნაის, ნოღა კომარნოშ გოხოლუას.
უდიდაში ნადუეფი რე:
ვაგიშ სიგინძა რე 403 კმ., ღანჩოშ ფართობიე 15,075 კვ.კმ.
წყარმალუ ვაგის იდვალუაფჷ 16 კაშხალი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:სლოვაკეთიშ წყარმალუეფი
.日本
.日本 — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) იაპონიაშო.
რესურსეფი ინტერნეტის
日本 კატეგორია:კომუნიკაციეფი იაპონიას
1796
კატეგორია:
შხუ ქალამი ორინჯი
thumb|200px|ჩხოუ შხუ ქალამი ორინჯი — ჸუდეშ ჭკობაჩორქოამი მანკორუ ჩხოლარეფი ხვერექამეფიშ ფანიაშე. თინეფს ორხველჷ კამბეში, იაკი დო რჩქვანელობური ჩხოუშ გვარშა (Bos) მიშმალი შხუ ქალამი ორინჯიიშ არძა ჸუდეშ ჯიში. შხუ ქალამი ორინჯი (Bos taurus) ხვალე საორინჯო ფორმათ მუთმოფხვადჷნა. თიში ნოგორი რე ტური (Bos primigenius), ნამუშ დოჭყანაფაქ დოხოლაფირო 8 ვითოში წანაშ კინოხ დიჭყჷ, თიქ — XVII ოშწანურაშ დაჭყაფუს გეშალჷ.
შხუ ქალამ ორინჯის გჷმირინუანა ბჟაშ, ხორცის, ტყებიშ, ოჸვილურიშ შხვა პროდუქციაშ, აწმაკინე ჭყანაშ დო წვირეშ მიოღებელო. სპეციალიზაფილი მეხორცე ჯიშეფი მებჟალეწკჷმა ალაზჷმაფათ გერქიულო იგვანუ, ირზენს დიდ ოჸვილურ წონას დო უჯგუში ხარისხიშ ხორცის. 1,5 — 2 წანაშ ნარდუშ წონა ოშქაშეთ 400-500 კგ ანჭუ. საორინჯო წინგის დინოჭარილი მებჟალე ფუჯეფიშ ოშქაშე წანმოწანური ნაჭვალა რე 3500-6000 კგ ბჟა, ნამუშ ციმუანობა 3,6-4%. რეკორდული ნაჭვალა რე: დღალური — 82,2 კგ, წანმოწანური — 20 000 კგ, ედომუშამი თელარაშ გოძვენას — 120 247 კგ. ლაქტაცია იგჷნძორებუ ოშქაშეთ 280-320 დღას, მებჟალე ფუჯის გჷმირინუანა 12-13 წანაშ გოძვენას.
შხვადოშხვა ჯიშიშ ძინათებული ფუჯეფიშ თელი მასა რე 200-600 კგ. უდიდაში რე 1000 კგ-შე უმოსი; კუროეფიშ — 300-900 კგ, უდიდაში რე — 1600 კგ. ჯაკელას დორგილაფაშა უტენა 16-22, კუროს 14-18 თუთერ ბორჯის, მაკება იგჷნძორებუ ოშქაშეთ 285 დღას. ფუჯი ართიშმახალი რე, ნაჟირალი ოშა-გოშათ რე (2%). შხვადოშხვა ქიანაშ კლიმატური ზონაშო გჷშაჸონაფილი რე შხუ ქალამი ორინჯიშ მიარე ჯიში. საქორთუოს უმენტაშო გოფაჩილი რე კავკაციური ჭუბურა, სტეპიშ ჭითა, შვიცური დო უჩაჭარგა, თაშნეშე ენდემური ჯიში: ჭითა მარგალური, აბანური ჯიში — ქორთული გვალაშ ორინჯი დო შხვა.
ლიტერატურა
კატეგორია:ჭკობაჩორქოამეფი
.ລາວ
.ລາວ — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) ლაოსიშო.
რესურსეფი ინტერნეტის
ລາວ კატეგორია:კომუნიკაციეფი ლაოსის
კარაკალი
კარაკალი (Caracal caracal) — მახვამილაფარი ძუძუშმაწუალი ჩხოლარი კატუშობურეფიშ ფანიაშე. თიში რსხულიშ სიგჷრძა 65 სმ-შახ ანჭუ, მასა 11-13 კგ. მოჸვინთელე ოჭიში დო მორჩე ქვარა უღუ. გოფაჩილი რე აზიაშ დო აფრიკაშ ტიოზეფს დო ლაკადეფს. მორჩილას მუთმოფხავდჷნა ობჟათე თურქმენეთის, ოშა-გოშათ — უზბეკეთის. ჭკომუნს მაღირღონალეფს, მაფურინჯეეფს, ქვერქვენწიეფქვერქვენწიეფს დო შხვა. ხანს 1-4 ცინდალს, ორეწუე შანულობა ვაუღუ ინდოეთის კარაკალს ყურდგელეფშა,ფურინჯეფშა დო მორჩილი ანტილოპეფშა ონადირეთ რწაფჷნა.
ლიტერატურა
კატეგორია:კატუშობურეფი
.bq
.bq — ჟილენი დონეშ ერუანული დომენი (ccTLD) კარიბიშ ნიდერლანდეფიშო.
რესურსეფი ინტერნეტის
bq
ბრაზილიაშ ადმინისტრაციული დორთუალა
ბრაზილია — ფედერაციული სახნეწჷფო, ნამუთ 26 შტატშე (estados) დო ართ ფედერალურ (ონანანოღე) ოლქშე აკმოდირთუ.
ბრაზილიაშ შტატეფი
.
გიმე მოჩამილ რცხის, ეკოროცხილი რე ბრაზილიაშ შტატეფი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ფედერალიზმი კატეგორია:ერკებულეფი:ბრაზილია
1600
კატეგორია:
კოლორადოშ შტატი
კოლორადო (Colorado, ან <span title="წჷმითქუმუაფუ ოერეფოშქაშე ფონეტიკური ანბანიშ მეჯინათ (IPA)" class="IPA">/ˌkɒləˈrɑdoʊ/  ) — შტატი ბჟადალი ააშ-იშ, იდვალუაფუ გვალამი ააშ-ს. ჯოხო ესპანურო „ფერამს“ ვარდა „ჭითას“ შანენს. XVI ოშწანურას თაქ გჷმორჩქინდეს მაართა ესპანარ მარკვიებელეფქ. 1706 წანაშე ორხველჷ ესპანეთის. 1803 – ბჟაეიოლი ნორთიქ მიახველჷ ააშ-ს. 1845-1848 – ბჟადალი ნორთი ლჷმათ დეკინჷ მექსიკაქ. 1858 – დირსხუ დენვერქ ორქოშა მეგორაფაწკჷმა ართო. 1876-შე ააშ-იშ შტატი რე.
სქოლიო
კატეგორია:კოლორადო კატეგორია:ააშ-იშ შტატეფი
რენე ლაენეკი
რენე თეოფილ ჰიაცინტ ლაენეკი (ფრანგ. René-Théophile-Hyacinthe Laënnec, დ. 17 ფურთუთა, 1781, კემპერი, საფრანგეთი — ღ. 13 მარაშინათუთა, 1826, პარიზი, საფრანგეთი) — ფრანგი ექიმი დო მუსიკოსი. გიმიგონჷ სტეთოსკოპი, მიშეღჷ ტერმინი აუსკულტაცია, გიმირკვიუ პერიტონიტი, ციროზი, ტუბერკულოზი.
გურაფულენდჷ მედიცინას პარიზიშ უნივერსიტეტის. ჸათაქ თიში ლექტორეფი რდეს თიხანური პერიოდიშ გიშარჩქინელი ექიმეფი გიიომ დიუპიუიტრენი დო ჟან-ნიკოლა კორვიზარი. გურაფაშ თებაშ უკულ, ლაენეკი მუშენდჷ პარიზიშ კლინიკეფს. 1822 წანაშე რდჷ კოლეჯ დე ფრანსიშ ლექტორი დო 1823 წანაშე მედიცინაშ პროფესორი. ღურუ ტუბერკულოზით, 1826 წანაშ 13 მარაშინათუთას, 45 წანერქ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ფრანგეფი კატეგორია:ფრანგი ექიმეფი კატეგორია:ფრანგი მუსიკოსეფი
ჟანგბადი
მინი|ჟანგბადიშ ჟირ ატომიანი O2 მოლეკულა ჟანგბადი (Oxygenium) — ქიმიური ელემენტი, პერიოდულ რცხილს ჟანგბადიშ სიმბოლო რე — O, ატომური ნომერი 8; ფორმულა-{O_2}
ჟანგბადი, მაჟირა არძაშ ეუმოსო გოფაჩლი ელემენტი რე დიხაუჩას, ნამუთ დიხაუჩაშ ქერქაშ მასაშ დოხოლაფირო 49% დო ედომუშამი მასაშ 28%-ის აკმადგინანს; მასუმა არძაშე გოფაჩილი ელემენტი რე ოქიანუს. დიხაუჩას ჟანგბადი კოველანტურო ვარდა იონურო არსხუ შხვა ელემენტეფს. ზოხო ჟანგბადი (მოლეკულური ორჟანგი O2, დიატომური მოლეკულა) მაართაშო დიდი მუდანობათ დიხაუჩას გორჩქინდჷ პელოპროტეროზოულ ერას (დოხოლ. 2,5-1,6 მილიარდი წანაშ კინოხ პერიოდის), მუჭოთ ორდოშიანი ანაერობეფიშ (არქეა დო ბაქტერია) მეტაბოლური ურთიართქიმინჯალაშ შედეგიქ. დუდიშული ჟანგბადიშ დიდი მუდანობათ გორჩქინაქ თიმბორჯიან ორგანიზმეფიშ უმენტაშობაშ ეშალაფა გჷმიჭანუ. ატმოსფერული დუდიშული ჟანგბადიშ ხვეიანობაქ გვიანიშ გეოლოგიურ ეპოქეფს ასეშა გჷმოჭანაფილი რე ფოტოსინთეზური ორგანიზმეფიშ - ოკიანეეფს ფიტოფლანქტონიშ დო ფურცელამი ჩანარეფით სქირონას - ჸოფათ. რჩქვანელობურ პიჯალეფს ჟანგბადიშ მოლეკულა ჟირ ატომიანი რე.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ჟანგბადი კატეგორია:ვაორგანული ქიმია კატეგორია:ქიმიური ელემენტეფი კატეგორია:ვალითონეფი კატეგორია:ჟირატომიანი ვამეტალეფი
კავკაციური ტყარი კატუ
კავკაციური ტყარი კატუ (ლათ. Felis silvestris caucasicus) — ტყარი კატუშ გიმეგვარობა, ნამუთ გოფაჩილი რე კავკაციას დო თურქეთის. თის მოყავაშფერე ბოწოწი უღუ, მორგვალებური დუდი, კუნტა თვათეფი დო ელაზჷმაფათ კუნტა კუდელი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:კატუშობურეფი
ალ-ბირუნი
აბუ რაიჰან მუჰამად იბნ აჰმად ალ-ბირუნი (სპარს: ابوریحان بیرونی; არაბ: أبو الريحان البيروني, დ. 973, კათი, ხვარაზმი — ღ. დოხოლაფირო 1050, ღაზნი, ღაზნევიდეფიშ სახენწჷფო) — სპარსალი მენცარი. მოღალენდჷ მენცარობაშ შხვადოშხვა დისციპლინეფს. რდჷ ისლამიშ ორქოშ ეპოქაშ ართ-ართი უდიდაში მოარზუანე. ფშხირას მიშინუანა ინდოლოგიაშ მუმათ, ანთროპოლოგიაშ დო თეხანური გეოდეზიაშ ართ-ართ დუმარსხუაფალო.
ალ-ბირუნიშ ბიოგრაფიაშე ბრელი მუთუნი ვარე რჩქინელი. დებადჷ ხვარაზმის. გურაფულენდჷ ისლამურ იურისპრუდენციას, თეოლოგიას, გრამატიკას, მათემატიკას, ფიზიკას, ფილოსოფიას, მედიცინას დო ასტრონომიას. თიში რკვიებეფი ორხველჷ მენცარობაშ დახე არძო დარგის. ალ-ბირუნი, თაშნეშე რდჷ მუში ბორჯიშ გიშარჩქინელი ლინგვისტი. ჯგირო უჩქუდჷ ხვარაზმული, სპარსული, არაბული, სანსკრიტი, ბერძენული, ურიული დო სირიული ნინეფი.
1017 წანას ალ-ბირუნიქ იშარალჷ ინდოეთიშ სუბკონტინენტის. ჸათე შარალუას რე გერსხილი ალ-ბირუნიშ შანულამი ნახანდი "ინდოეთიშ ისტორია". თიში შხვა ნახანდეფიშე ეიოშინალი რე: "წიმოხონი ოშწანურეფიშ დოსქილადირი შანეფი", "მასუდიშ კანონი", "ასტროლოგიაშ გეშა" დო შხვა.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:სპარსალეფი კატეგორია:სპარსალი მენცარეფი კატეგორია:დუნაბადი 973 კატეგორია:ნაღურა 1050
ოშწანურა
ოშწანურა თაშნეშე ოკუნუუ — ბორჯიშ ოზჷმალი ართული, ნამუთ 100 წანას ომანგჷ.
გრიგორიანულ კალენდარს ვა რე 0-უანი ოშწანურა, ოშწანურეეფიშ ეკოროცხუა იჭყაფუ I ოშწანურაშე, თიში უწმოხიანი რე ჯვ. წ. I ოშწანურა.
საქორთუოშ ზოხორინალაშ აქტი
საქორთუოშ ზოხორინალაშ აქტი — საქორთუოშ ერუანული სხუნუშით მეღებული ზოხორინალაშ აქტი, ნამუშით გჷმიცხადუ საქორთუოშ დემოკრატიული რესპუბლიკაშ ზოხორინალაქ. აქტიქ მეღებულქ იჸუ 1918 წანაშ 26 მესის, ჟაშხა დღას, ონდღეს, 5 სათის დო 10 წუთის, ქართის, გოლოვინიშ (ასე რუსთაველიშ) გამზირს მადვალი კავკაციაშ მაფაშმანგიორიშ ჸოფილ რეზიდენციას.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:საქორთუოშ დემოკრატიული რესპუბლიკა
როჯერ ჟელიაზნი
როჯერ ჯოზეფ ჟელიაზნი (ინგლ. Roger Joseph Zelazny; დ. 13 მესი, 1937, იუკლიდი, ოჰაიო, ააშ — ღ. 14 მანგი, 1995, სანტა-ფე, ნიუ-მექსიკო, ააშ) — ამერიკალი ჭარუ დო პოეტი. უმოსო მოღალენდჷ ფენტეზიშ დო ომენცარე ფანტასტიკაშ ჟანრეფს. თიში არძაშე უმოსო შინელი ნაწარმები რე ამბერიშ ქრონიკეფი.
როჯერ ჟელიაზნიქ დებადჷ ოჰაიოს, პოლონარი ემიგრანტეფიშ ფანიას. გურაფულენდჷ ინგლისურ ლიტერატურას კეიზიშ ბჟადალ ორეზერვე უნივერსიტეტის, ნამუთ 1959 წანას გათუ. უკულ გურაფა გაგინძორჷ კოლუმბიაშ უნივერსიტეტის, სოდეთ მიპალუ მაგისტრიშ ხარისხი 1962 წანას.
ჟელიაზნიშ ნახანდეფიშ თარი თემეფიე: უღურალობა, ადამიერეფი ნამუეფით ღორონთეფო გინმირთუნა. თიში ნაჭარეფიშ მითოლოგიური ასპექტეფი გერსხილი რე ჩინურ, ეგვიპტურ, ბერძნულ, ინდურ დო სკანდინავიურ მითოლოგიურ ტრადიციეფს.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალეფი კატეგორია:ამერიკალი ჭარუეფი