cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
დანი გარსია
დანი გარსია (ინგლ. Danay García; დ. 5 კვირკვე, 1984) — კუბარი არტისტი, ნამუქით ჯოხო მიპალუ სოფია ლუგოშ როლიშ სრულებათ, ტელესერიალ „ჯიხაშე ნტებას“. დებადჷ ნოღა ჰავანას. 10 წანაშე სხაპუნს. უჩქუ ბალეტი, სალსა, აფრიკული სხაპუა, ქვარაშ სხაპუა დო ფლამენკო. დანი გარსია მოღალენს ხოლო მუჭოთ მოდელი. ამდღარშო მუმათხუ რე ჯინჯიერო მუჭოთ არტისტი. ათეჟამო ოხორანს ააშ-ის, ნოღა ლოს-ანჯელესის.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:დუნაბადი 1984 კატეგორია:ჯიხაშე ნტებაშ არტისტეფი კატეგორია:კუბარი არტისტეფი
სტრასბური
სტრასბური, სტრასბურგი (Strasbourg []; Straßburg; ელზასურო : Schdroosburi) — ელზასიშ ისტორიული ნანანოღა დო საფრანგეთიშ დეპარტამენტ თუდოლენი რაინიშ ადმინისტრაციული ცენტრი.
რესურსეფი ინტერნეტის
* კატეგორია:საფრანგეთიშ ნოღეფი კატეგორია:მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფი საფრანგეთის
ფრანკ გრილო
ფრანკ ენტონი გრილო  (Frank Anthony Grillo; დ. 8 მანგი 1965, ნიუ-იორკი, ააშ) — ამერიკალი კინოარტისტი. ნალაჸაფინა აფუ შხვადოშხვა ჩინებულ ფილმის დო სერიალს: ჯიხაშე ნტება (2004-2005), მალჷმორი (2011), კაპიტანი ამერიკა: ზოთონჯიშ ჯარიშკოჩი (2014), კაპიტანი ამერიკა: ომენოღალე ლჷმა (2016) დო შხვა.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი
ომანური რიალი
ომანური რიალი (ريال عماني) — ფარაშ ართული ომანს. 1 ომანური რიალი აკმოდირთუ 1000 რიალშე. ვალუტაშ ISO 4217 კოდი — OMR.
ომანური რიალი მიმოულაშა მიშეღეს 1974 წანაშ მელახის, ნამუქჷთ დოთირუ საიდური რიალი (rial Saidi) ელაზჷმაფათ 1:1.
მიმოულას რე ბანკნოტეფი ნომინალით 100 დო 200 ბაიზი, ¼, ½, 1, 5, 10 დო 50 რიალი, მონეტეფი - ნომინალით 5, 10, 25, 50 დო 100 ბაიზი.
ბანკნოტეფიშ ართჸურე მუკნაჭარეფი დო რიცხუეფი ინგლისურო მიკოჭარუ, მაჟირაჸურე — არაბულო. ხურდეფს ჭკირუნა ინგლისურიშ გჷმორინაფაშ უმუშო.
740
კატეგორია:
741
კატეგორია:
ჯეიმზიშ ჸუჯი
thumb|right|250px|ჯეიმზიშ ჸუჯიშ ორენი [[ჰუდსონიშ ჸუჯის]] ჯეიმზიშ ჸუჯი (Baie James) — დიდი ჸუჯი ჰუდსონიშ ჸუჯიშ ობჟათეშე, კანადას. ჸუჯი წყარმალუეფიშ დო დიხაშგიმენი წყარებით ატლანტიშ ოკიანეს მითმიარსხუ. ჯეიმზიშ ჸუჯიშ წყარპიჯეფს გედგჷ კანადაშ ჟირი პროვინცია — ონტარიო დო კვებეკი. ჸუჯის ანდა მორჩილი კოკი რე, თაქ იდვალუაფუ თაშნეშე დიდი კოკი აკიმსკი. ყუჯიშ წყარპიჯიშ გოხოლუას გედგჷ ჰიდროელექტროდგჷმილი. ზოთონჯობათ ჯეიმზიშ ჸუჯი შხირას იჸინუ.
თე ტერიტორიეფს უჯვეშაშ ბორჯიშე ოხორანჷ კანადარი აბორიგენი მახორობა. ჯეიმზიშ ჸუჯის მაართათ 1610 წანას მიოგორეს; თიშ მიმაგრაფალი ინგლისარი მეზუღე ჰენრი ჰუდსონი რდჷ. ჸუჯის ინგლისარი მეზუღეშ დო კაპიტნიშ ტომას ჯეიმზიშ ჯოხოქ გიადჷ.
ლიტერატურა
კატეგორია:ატლანტიშ ოკიანეშ ჸუჯეფი კატეგორია:კანადაშ ჸუჯეფი
კატარული რიალი
კატარული რიალი (ريال قطري) — კატარიშ ოფიციალური ფარაშ ართური, 1 რიალი ომანგუ 100 დირჰამს.
რიალიშ კურსი ააშ დოლარწკჷმა მერსხილი რე 1 USD = 3,64 QAR ალაზჷმაფათ.
კატეგორია:ფარაშ ართურეფი
ჰუდსონიშ ჸუჯი
thumb|right|250px|ჰუდსონიშ ჸუჯი ჰუდსონიშ ჸუჯი (baie d'Hudson) — სქირონაშქა ზუღა ოორუეშ ჸინჩამ ოკიანეს.
გეოგრაფია
ჰუდსონიშ ჸუჯი ტომბას რე მიშაჭკირილი კანადაშ ტერიტორიაშა. ჸუჯიშ ფართობი — 1,23 მლნ კმ². ოორუე-ბჟაეიოლი კანადაშ არძაშე უდიდაში ჸუჯი რე. ჸუჯიშ წყარპიჯეფს იდვალუაფუ კანადაშ გეჸვეჯი პროვინციეფი დო ტერიტორიეფი: ონტარიო, კვებეკი, მანიტობა დო ნუნავუტი. ჰუდსონიშ ჸუჯიშ ობჟათეშე იდვალუაფუ ჯეიმზიშ ჸუჯი. ჰუდსონიშ ჸუჯი საროტეფიშ მეშქაშობათ მითმიარსხუ ატლანტიშ ოკიანეს. ფართობიშ მეჯინათ, ჰუდსონი ხვალე ბენგალიშ ჸუჯის აკმასქიდუ. ჰუდსონიშ ჸუჯიშე ანდა დიდი დო მორჩილი წყარმალუ მოურს. ჰუდსონიშ წყარპიჯეფს მუსხირენი შანულამი ნოღა ოდვალუაფუ, ნამუეფით ართიანს ოზუღე რზალეფით მითმიარსხუაფჷ, თინეფშე ეიოშანალი რე მანიტობაშ ნოღა ჩერჩილი. ჰუდსონიშ ჸუჯიშ ლადშაფტშე ეიოშანალი რე ტუნდრა დო ტაიგა. ჸუჯის ანდა პოლარული თუნთი დო შხვა ოშა-გოშა ჯიშიშ ჩხოლარი ხე.
ემილი ვანკამპი
ემილი ირენ ვანკამპი (Emily Irene VanCamp; დ. 12 მესი 1986, ონტარიო, კანადა) — კანადარი კინოარტისტი. ჩინებული რე შერონ კარტერი/თხობელი 13-შ როლით ფილმეფშე კაპიტანი ამერიკა: ზოთონჯიშ ჯარიშკოჩი დო კაპიტანი ამერიკა: ომენოღალე ლჷმა.
ჰუდსონიშ ჸუჯი
ისტორია
left|200px|thumb|პოლარული თუნთი, ჰუდსონიშ ჸუჯიშ წყარპიჯის ზოთონჯის.
ემილი ვანკამპი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:კანადარი არტისტეფი
ჰუდსონიშ ჸუჯი
ისტორია
ჰუდსონიშ ჸუჯი, 1610 წანას, ინგლისარ მეზუღე ჰენრი ჰუდსონქ მიოგორუ. ზუსტას თიშ პატიოცემელო გიადჷ ჯოხოთ ჰუდსონიშ ჸუჯი. თაქ იდვალუაფუ ვაპუსკიშ დო პოლარული წყარპიჯიშ ერუანული პარკეფი, ნამუეფსჷთ ეკოლოგიაშ თხილუაშ თოლწონუათ დიდი შანულობა უღჷნა. ჰუდსონიშ ჸუჯის ანდა დიდი დო მორჩილი კოკი რე, თინეფშე ეიოშანალი რე: ბელჩორიშ დო ოტავაშ კოკეფი.
ლიტერატურა
კატეგორია:ჰუდსონიშ ჸუჯი კატეგორია:ოორუე ამერიკაშ ჸუჯეფი
ჯოდი ლინ ო’კიფი
ჯოდი ლინ ო'კიფი (Jodi Lyn O'Keefe; დ. 10 გიმათუთა, 1978) — ამერიკალი ჯილდოშ მაღვენჯი მოდელი დო არტისტი. ჯოხო მიპალუ გრეტჩენ მორგანიშ როლიშ ლაჸაფიით ტელესერიალ ჯიხაშე ნტებას.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:დუნაბადი 1978 კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი კატეგორია:ამერიკალი მოდელეფი კატეგორია:ჯიხაშე ნტებაშ არტისტეფი
742
კატეგორია:
ლეჩქოფი
ლეჩქოფი — ოფუტე აფხაზეთიშ ავტონომიურ რესპუბლიკას, სოხუმიშ მუნიციპალიტეტის (გუმისთაშ თემი), ზუღაპიჯიშ რზენს, წყარმალუ გუმისთაშ კვარჩხანი წყარპიჯის, სოხუმ-სოჭიშ რკინაშარაშ ღოზის. ზუღაშ დონეშე 30 მ, სოხუმიშე 4 კმ. 2008 წანაშე ოკუპირაფილი რე რუსეთიშ ფედერაციაშით
ლიტერატურა
კატეგორია:სოხუმიშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი კატეგორია:აფხაზეთიშ ავტონომიური რესპუბლიკაშ დაცაიორებული დოხორელი პუნქტეფი
საუდიშ არაბეთიშ რიალი
საუდიშ არაბეთიშ რიალი (ريال سعودي) — საუდიშ არაბეთიშ ფარაშ ართული. 1 რიალი აკმოდირთუ 20 ქერშამშე (ქურუში) ვარდა 100 ჰალალშე.
კატეგორია:ფარაშ ართურეფი
ბელგიაშ ნოღეფიშ ერკებული
ბელგიაშ ნოღეფი — ბელგიაშ ომაფეშ დოხორელი პუნქტეფი, ნამუეფსჷთ ნოღაშ სტატუსი უღჷნან.
743
კატეგორია:
ბელგიაშ ნოღეფიშ ერკებული
ბელგიაშ საართო რუკა
რუკაშ ლეგენდა:
კატეგორია:ერკებულეფი:ბელგია
744
კატეგორია:
ტრიგონომეტრია
ტრიგონომეტრია (ჯვ. ბერძ. τρίγωνον — „სუმკუნთხური“ დო μετρέω — „ბზიმუნქ“) — მათემატიკაშ დარგი ნამუთ გურაფულენს ტრიგონომეტრიულ ფუნქციეფს დო თინეფიშ გიმორინაფას გეომეტრიას.
ტრიგონომეტრია ჟირნერირე: პრტყელი ტრიგონომეტრია დო სფერული ტრიგონომეტრია.
პრტყელი ტრიგონომეტრიაშ თარი ფორმულეფი
მაგალთო:
a, b, c სუმკუნთხურიშ ხასჷლეფიე, A, B, C — თინეფიშ პირდაპირი კუნთხუეფი (A+B+C=\pi)., — სიმაღალეფი, 2P — პერიმეტრი, S — ფართობი, დო 2R — დიამეტრი ჸეთი წირეშ, ნამუთ ეშახაზილი რე თე სუმკუნთხურს.
სინუსეფიშ თეორემა:
კოსინუსეფიშ თეორემა:
ტანგესეფიშ თეორემა:
კლერმონ-ფერანი
დომაჸალაფირი ნოღეფი
კატეგორია:საფრანგეთიშ ნოღეფი
ტრიგონომეტრია
პრტყელი ტრიგონომეტრიაშ თარი ფორმულეფი
სუმკუნთხურეფიშ ფართობი:
სუმკუნთხურეფიშ კუნთხუეფქ , ხასჷლეფი ჩინებული ქორენდა, შილებე იძირას კოსინუსეფიშ თეორემაშ ვარდა ფორმულაშ გიმორინაფათ:
ტრიგონომეტრიაშ ისტორია
ტრიგონომეტრიაშ დუმარსხუაფალო მერჩქინელი რე ჯვეში ბერძენი მათემატიკოსი ჰიპარქე, ნამუქჷთ აკადგინჷ მაართა ტრიგონომეტრიული ცხრილი. ჰიპარკეს ტრიგონომეტრიაშ მუმას ხოლო უძახჷნა.
ბალეარიშ ზუღა
ბალეარიშ ზუღაშ უდიდაში ონიშოლეფი რე: ვალენსია, ბარსელონა, პალმა. ზუღაშ წყარპიჯიშ ღოზის ანდა კურორტი იდვალუაფუ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ესპანეთიშ გეოგრაფია კატეგორია:სქირონაშქა ზუღაშ ზუღეფი კატეგორია:ატლანტიშ ოკიანეშ ზუღეფი კატეგორია:ზუღეფიშ ერკებული ანბანიშ მეჯინათ
745
კატეგორია:
ქუვეითარეფი
ქუვეითარეფი — არაბეფი, ნამუეფჷთ ოხორანა არაბეთიშ ჩქონიშ ოორუე-ბჟაეიოლშე მადვალუ ქიანა ქუვეითიშ ტერიტორიას, სპარსეთიშ ჸუჯიშ წყარპიჯის. მინი|ქუვეითის ეთნიკური დროშა
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:აზიაშ კათეფი კატეგორია:ქუვეითიშ კათეფი კატეგორია:არაბეფი კატეგორია:არხო ბჟაეიოლიშ კათეფი
ბისკაიაშ ჸუჯი
thumb|right|250px|ბისკაიაშ ჸუჯიშ ორენი thumb|right|250px|ტიპური ბისკაიაშ წყარპიჯი ესპანეთის ბისკაიაშ ჸუჯი თაშნეშე ბისკაია (ფრანგ. Golfe de Gascogne, ბასკ. Bizkaiko Golkoa, ესპ. Golfo de Vizcaya) – ატლანტიშ ოკიანეშ ჸუჯი, ნამუთ გალისიაშე ბრეტანშახ, ესპანეთიშ ოორუე წყარპიჯის დო საფრანგეთიშ ბჟადალი წყარპიჯიშ მანგას იფაჩუ. ჸუჯი ჩინებული რე გლახა ტაროსეფით, კონწარი პოპორეფით დო ალიმორჯი წყარიშ სიშხირათ.
ბისკაიაშ ჸუჯიშ ესპანეთიშ წყარპიჯწკჷმა არხოს მადვალუ წყარეფს ესპანურო Mar Cantábrico , კანტაბრიაშ ზუღა ჯოხო. ესპანეთის თაშნეშე გჷმირინუაფუ ტერმინი Golfo de Vizcaya (ბისკაიაშ ჸუჯი), ნამუთ ედომუშამ ჸუჯის შანენს. ფრანგულოთ ჸუჯიშ ობჟათე ნორთის "კანტაბრიაშ ზუღა" (Mer Cantabrique) ჯოხო, ბარკურო Kantauri Itsasoa.
ბისკაიაშ ჸუჯიშ ართ–ართი წყარპიჯი ესპანეთწკჷმა, ტურიზმის თაშნეშე ჩინებული რე, მუჭოთ Costa Verde (წვანე წყარპიჯი).
ბისკაიაშ ჸუჯიშ ესპანურ წყარპიჯის იდვალუაფუ (ბჟადალშე ბჟაეიოლშა) გეჸვენჯი ავტონომიური რეგიონეფი (ბირცხეფს შანულამი ონიშოლეფი): საფრანგეთიშ წყარპიჯი (ობჟათეშე ოორუეშა):
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ესპანეთიშ ჸუჯეფი
746
კატეგორია:
ულუღ ბეგი
მირზა მუჰამედ თარაღაი იბნ შაჰრუხი (ჩაღ. میرزا محمد طارق بن شاہ رخ, სპარ. میرزا محمد تراغای بن شاہ رخ, უმოსო შინელი რე მუჭოთ ულუღ ბეგი (الغ‌ بیگ); დ. 22 მელახი, 1394, სოლთანიე, თემურიდეფიშ იმპერია (ასეიან ზენჯანიშ ოსტანი, ირანი) — ღ. 27 გჷმათუთა, 1449, სამარყანდი, თემურიდეფიშ იმპერია (ასეიან სამარყანდიშ ოლქი, უზბეკეთი) — თემურიდეფიშ იმპერიაშ სულთანი 1447–1449 წანეფს, თაშნეშე შინელი ასტრონომი დო მათემატიკოსი.
ულუღ ბეგიქ მიშეღჷ დიდი თია ასტრონომიაშ დო მათემატიკური დისციპლინეფიშ: ტრიგონომეტრიაშ დო სფერული გეომეტრიაშ გოვითარაფაშა. თაშნეშე ულუღ ბეგი მოღალენდჷ ხელუანობეფს დო შხვა ინტელექტუალურ აქტივობეფს. უჩქუდჷ ხუთი ნინა: არაბული, სპარსული, თურქული, მონღოლური დო ჩინური.
ულუღ ბეგი რდჷ თემურლენგიშ მოთა დო 1447-1449 წანეფს მართუნდჷ თემურიდეფიშ იმპერიას. თიში მართუალაშ პერიოდის იმპერიაქ მიოჭირინუ კულტურაშ დო მენცარობაშ პიკის, ნამუსჷთ თემურიდეფიშ რენესანსის უძახჷნა.
ულუღ ბეგიქ, თაშნეშე ეიოგჷ მედრესე სამარყანდის 1417-1420 წანეფს.
ულუღ ბეგი რდჷ მუში ეპოქაშ უდიდაში ასტრონომი დო მენცარი. მარა თიქ ვეჸუ ეფექტურ პოლიტიკურ მოღალექ. პოლიტიკურ ოპონენტეფქ ულუღ ბეგი დიო გეგნათეს დო უკულ, 1449 წანას დოჸვილეს.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:თემურიდეფიშ სულთანეფი კატეგორია:XV ოშწანურაშ მენცარეფი
უილიამ ფიხტნერი
უილიამ ფიხტნერი (William Fichtner; დ. 27 გერგობათუთა, 1956) — ამერიკალი არტისტი. თიში როლეფიშე გიშაკერძაფილო ჩინებულ რე ალექსანდრე მაჰონი, ტელესერიალ „ჯიხაშე ნტებაშე“. 2014 წანას გიშულირი ფილმის „კუ ნინძეფი“ ერიკ საქსიშ როლი ასრულჷ.
ლინდა
ლინდა — ოფუტე აფხაზეთიშ ავტონომიურ რესპუბლიკას, სოხუმიშ მუნიციპალიტეტის კელასურიშ თემი), აფხაზეთიშ გემინდორიას წყარმალუ კელასურაშ დო ჩალბაშიშ შქაწყარმალონას. ზუღაშ დონეშე 360 მ, სოხუმიშე 9 კმ. 2008 წანაშე ოკუპირაფილი რე რუსეთიშ ფედერაციაშით
ლიტერატურა
კატეგორია:სოხუმიშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი კატეგორია:აფხაზეთიშ ავტონომიური რესპუბლიკაშ დაცაიორებული დოხორელი პუნქტეფი
ბერტ ლანკასტერი
ბერტ ლანკასტერი (Burt Lancaster; დ. 2 გერგობათუთა, 1913 — 20 ღურთუთა, 1994) — ამერიკალი არტისტი კოჩი. გიშეგორუდჷ ათლეტურობათ, ცაშფერი თოლეფით და ღიფინით. 50-იან წანეფს იკოროცხუდჷ ამაერიკალი კოჩიშ სახეთ. ოთხშა რდჷ ნომინირაფილი ოსკარს დო ართშა გომორძგვილი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი კატეგორია:დუნაბადი 1913 კატეგორია:ნაღურა 1994 კატეგორია:ოსკარიშ მაღვენჯი კინოარტისტეფი კატეგორია:ნიუ-იორკალეფი
იოჰან გოტფრიდ გალე
იოჰან გოტფრიდ გალე (გერმ. Johann Gottfried Galle; დ. 9 მანგი, 1812, რადისი, პრუსიაშ ომაფე — ღ. 10 კვირკვე, 1910, პოტსდამი, გერმანიაშ იმპერია) — გერმანალი ასტრონომი.
747
კატეგორია:
იოჰან გოტფრიდ გალე
იოჰან გოტფრიდ გალე გურაფულენდჷ ვიტენბერგიშ გიმნაზიას. უკულ გურაფა გაგინძორჷ ბერლინიშ უნივერსიტეტის, ნამუთ გათუ 1833 წანას. გურაფაშ თებაშ უკულ მუშენდჷ გუბენიშ დო ბერლინიშ გიმნაზიეფს.
1835 წანას გალექ, იოჰან ფრანც ენკეშ ხემანჯღვერობათ, მუშობა ქიდიჭყჷ ბერლინიშ ობსერვატორიას. ჸათაქ თიქ 16 წანას ქიმუშუ. 1838 წანას გალექ მიოგორუ მარსქულიშ დინახალენი, რუმე რულეს. 1839-1840 წანეფს მიოგორუ სუმი ახალი კომეტას.
1846 წანაშ 23 ეკენიას, იოჰან გალექ, მუში ასისტენტი ჰაინრიხ ლუი დ'არეწკჷმა ართო, ფრანგი ასტრონომიშ ურბენ ლევერიეშ კორდინატეფით, მიოგორუ პლანეტა ნეპტუნს.
1851 წანას იოჰან გალექ ომუშებუშა გინილჷ ბრესლაუშ (ასეიანი ვროცლავი) ობსერვატორიაშა. 1856 წანაშე გალე რდჷ ბრესლაუშ უნივერსიტეტიშ ასტრონომიაშ პროფესორი. გალექ ბრესლაუს იმუშუ 45 წანას.
იოჰან გოტფრიდ გალეშ ჯოხონობაშ რე კრატერეფი თუთას დო პლანეტა მოროხის, ართი ასტეროიდი დო ნეპტუნიშ ართ-ართი რულე.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:გერმანალეფი კატეგორია:გერმანალი ასტრონომეფი
იემენური რიალი
იემენური რიალი (ريال يمني) — იემენიშ ფარაშ ართული, ნამუთ მიმოულას რე 1990 წანაშე, ქიანაშ გოართოიანაფაშე. ფორმალურო 1 რიალი ირთუ 100 ფილსო, მარა მიმოულას აკა ხურდა ხოლო ვეშაშკუმალე თეჯგურა ნომინალით.
კატეგორია:ფარაშ ართურეფი
748
კატეგორია:
ლიბიარეფი
ლიბიარეფი — კათა ლიბიას. ეთნონიმეფი: ლიბიაშ არაბეფი, ლიბიარეფი, ლიბიარი არაბეფი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ლიბიაშ კათეფი კატეგორია:აფრიკაშ კათეფი კატეგორია:არაბეფი
ნჯარიშ ეშმაღალარეფი: ულტრონიშ ბორჯი
ნჯარიშ ეშმაღალარეფი: ულტრონიშ ბორჯი (Avengers: Age of Ultron) — ფანტასტიკაშ ჟანრიშ 2015 წანაშ ფილმი, ნამუთ დორსხუაფილი რე მარველიშ სუპერგერგეზეფს, ფილმი რე ტრილოგია Marvel Cinematic Universe-ს. ფილმის თარი აწმარინე რე ულტრონი, ნამუთ ხელუანური ინტელექტი რე. თიში თარი ღანკი ოკო რდჷკო კათაშ თხილუა, მარა ირფელქ კვარჩხიშე იჸუ დო თიქ თარი ნტერო კათა მირჩქინჷ. ათეშენ ნჯარიშ ეშმაღალარეფქ აწუდირთეს დო მიანტის ულტრონს.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:2015 წანაშ ფილმეფი კატეგორია:ამერიკული ფილმეფი კატეგორია:Marvel-იშ კინოოქიანუშ ფილმეფი
არამეული ნინეფი
არამეული ნინეფი (მუშ ჯოხოდვალა — ܐܪܡܝܐ Armāyâ/Ārāmāyâ, ארמית Aramit) — სემიტურ ნინეფიშ ფანიაშ გიმენბუნა. ჯვეშო იპმერიული არამეული ნინა ლინგვა ფრანკაშ (შხვადოშხვა ეთნიკურ ბუნაშ შკას ორაგადე ნინა) როლს ასრულენდჷ არხო ბჟაეიოლიშ შანულამ ტერიტორიას, თინეფს შქას პალესტინას, იოსე ქირსეშ ბორჯის.
კინოხ, არამეელეფი უჯოხოდეს ბჟადალიშ სემიტურ ტომეფშა, ნამუთ მეგვალრზენენდეს დოხოლაფირო ასეიან სირიაშ ტერიტორიას. თინეფიშ ნინა (უმოს თინას, თინეფიშ მოჯგირე დიალექტეფი) ძალამ ელახ რე ქანაანისტურ ნინეფწკჷმა, კერზოთ, ივრითწკჷმა. არამეელეფს დღას ვაკუქიმინუნა ართიანი სახენწჷფო. მთეშ უმკუჯინალო, თინეფიშ ნინა ექსპანსიური რდჷ დო უგუჩერებუო აგნჷძორენდჷ შხვა ტერიტორიეფშა გოფაჩუას.
არამეული ასრულენდჷ Lingua franca-შ როლს ედომუშამი არხო ბჟეიოლიშ რეგიონს. ასურეთიშ დო ბაბილონიშ ომაფეეფს არამეულქ გჷმორინაფაშე გეგშაჸოთჷ აქადური ნინა. ისრაელს დო იუდეას ელჩეფი დო ვაჭარეფი არამეულო რაგადანდეს. არამეულ ნინაქ გიშაკერძაფილო გენძალიერჷ აქემენიდეფიშ (ჯვეში სპარსეთიშ მამართალი დინასტია) მართუალაშ პერიოდის (ჯვ.წ. VII-IV ოო). თიმ ბორჯიშ თინა გინმირთუ იმპერიაშ ოფიციალურ ნინათ.
ელინისტურ ეპოქას, არაბულ ეჭოფუეფშახ (VII ო.) არამეული წჷმოძინელო უწიენდჷ კონკურენციას ბერძენულს, ნამუშ შანულობა თეშ ეისქილიდუ, მუჭოთ შხვა აკანური სემიტური დიალექტეფიშინ.
დიალექტეფი
არამეული ნინაშ არძა ვარიანტიქ შილებე გირთას ჟირ დიდ ბუნათ: ობჟათეარამეული (ისრაელიშ დიხეფი, გალილეა, დამასკო) დო ბჟაეიოლარამეული (ცენტრალური სირია დო ბაბილონი). ჟირხოლო დიალექტიშ ჭარალუაშ ძეგლეფი ასქილადირი რე ივრითულ წყუეფს: თარგუმი, იერუსალიმიშ თალმუდი (ბჟდალური დიალექტი), ბაბილონიშ თალმუდი (ბჟაეიოლური დიალექტი). თე დიდი ტექსტეფიშ მოხ, თაშნეშე მუთმოფხვადჷნა უმოს მერკე, გინორთელი ჟანრეფიშ დოკუმენტეფი.
ისტორია
მინი|XI ოშწანურაშ ურიული ბიბლიაშ ხეშნაჭარა. ჯვ.წ. II-I ვითოშწანურეფშო არამეული ნინა გოფაჩილი რდჷ ალმახანური სირიაშ, ირანიშ დო ობჟათე-ბჟაეიოლი თურქეთიშ ტერიტორიას. მაართა არამეული ძეგლეფი ჩინებული რე ჯვ.წ. IX ოშწანურაშე. თინეფს მიოგორეს ალმახანური სირიაშ ტერიტორიას.
ქრონოლოგიაშჸურე არამეული ნინეფი ირთუნა ჯვეშარამეულ, შქაარამეულ დო ახალარამეულ პერიოდეფო. თე პერიოდიზაცია გერსხილი რე დინოხლინგვისტურ კრიტერიუმეფშა დო ზოგადო უხვადუ არამეულ ნინეფიშ კლასიფიკაციას, ნამუთ წჷმარინუ გერმანალ არამეისტიქ კლაუს ბაიერქ.
ახალარამეული პერიოდი (1200 წანაშე) - გჷმირინუაფუდჷ ორაგადე ნინათ არხო ულირს. მეღებული რე ახალარამეულიშ (თაშნეშე მუჭოთ შქაარამელიშ) ლინგვისტური შანეფიშ მეჯინათ დორთუალა ჟირ - ბჟაეიოლური დო ბჟადალური ნორთეფი.
ჯვეშარამეული პერიოდი
ჯვეშარამეული ტექსტეფიშ ოჭარალო გჷმირინუაფუდჷ არამეული ჭარალუა, ნამუთ ფინიკიურ ჭარალუაშე მიშჷ.
შქაარამეული პერიოდი
ახ.წ. II ოშწანურას წჷმიწიმინჷ ახალ ლიტერატურულ შქაარამეულ ნინეფქ, ნამუთ გერსხილი რენა თიმ ბორჯიშო ორაგადე არამეულ ნინეფშა. თინეფიშ ეჸონუა მიშჷ მაარათა ვითოშწანურას, თინეფიშ აკოინწრაფა გიმიჭანუ არაბულ ეჭოფუეფქ დო ზოგადო არამეულ ნინეფიშ გინორაჸუაქ არაბულიშით VII-IX ოშწანურეფს. თიმ პერიოდის უაწმარენჯეთ იშანუაფუ არამეული ნინეფიშ ჟირ - ბჟაეიოლურ დო ბჟადალურ ბუნეფო დორთუალა.
არძაშე ჩინებული ბჟაეიოლურ-არამეული ნინეფი, ნამუთ გოფაჩილი რე ოორუე-ბჟაეიოლ სირიას დო მესოპოტამიას: არძა შქაარამეულ ნინეფს გჷმირინუანდეს 22 სიმბოლოიან ანბანს. სირიულს დო მანდეურს უღუდეს გიშაკერზაფილი გრაფიკული მოღოზუალა. ბაბილონური იუდეური არამეული გჷმირინუანდჷ თ.გ. კვადრატულ შრიფტის, ნამუთ წჷმიქიმინუაფუ ჯვეშარამეული კურსივშე (ორცა შრიფტი). ქირსიანული პალესტინური არამეული ნინა გჷმირინუანდჷ სირიულ ჭარალუას. სამარიტიული პალესტინური არამეული დინოჭარილი რე პალეოურიული კურსივით. არაბეფიშ მოულაწკჷმა ართო იჭყაფუ არამეულიშ დოლანაფა. თეშ უმკუჯინალო, ედომუშამ შქა ოშწანურეფიშ გოძვენას არამეული გჷმირინუაფუდჷ მიარე აბანს: სირიაშ, ლიბანიშ დო ერაყიშ ტერიტორიას. თაშნეშე ეიშანუას ოკო, ნამჷ-და ედომუშამ შქა ოშწანურეფშე მოჸუნაფილი ამდღარ დღაშახ არამეულ ნინაშ ურიულ დიალექტშა აკმიქიმინუაფუდჷ დო აკმიქიმინუაფუ ფართე რელიგიური ლიტერატურა. თინეფს შკას გალახალური (თორას, თალმუდის დო შხვა მოგენი ნახანდეფს მოჸონაფილ კანონეფიშ ართობურობა) ნახანდეფიშ დიდი ნორთი. თიშ გეშა, ნამჷ-და თეჯგურა ნახანდეფი ელაზჷმაფათ ინწრო წირეშო რო დორხველურინ, თინეფშო ნამუქჷთ მიღჷ კულტიშ ნინალაშ ომანგე გონათუა, არამეული ნინაშ სოციალური სტატუსი ძალამ მაღალი რე ურიული ორთოდოქსული გოართოიანაფეფშო.
ახალარამეული ნინეფი
ახალარამეულ პერიოდის ასქილადირი რე არამეული ნინეფიშ დორთუალა ბჟაეიოლ დო ბჟადალ ბუნეფო.
ბჟდალიშ ბუნას წჷმორინაფილი რე ხვალე ართი ნინა.
ბჟაეიოლურ ბუნას წჷმორინაფილი რე ახალარამეული ნინეფიშ დიდი რიცხუთ, ნამუთ გოფაჩილი რდჷ XX ოშწანურაშ დაჭყაფუს ოსმალეთიშ დო ირანიშ იმპერიეფიშ ფარგალეფს, ძთარო ქურთულ ნინაშა მორაგადეეფს შქას: ასეიანი თურქეთიშ ტერიტორიაშ ობჟათე-ბჟაეიოლ ნორთის, ერაყიშ ოორუეშე, ირანიშ ოორუე-ბჟადალს დო სირიაშ ოორუე-ბჟაეიოლს. ზოხოიანი ბუნეფი ოხორანა ქურთისტანიშ მოშორაფათ ხოლო, კერზოთ, სომხეთიშ ბჟეიოლ ნორთის, აზერბაიჯანს, საქორთუოს, ხუზისტანს დო ერაყიშ ობჟათეშე.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:სემიტური ნინეფი კატეგორია:არამეული ნინეფი
ბოტნიაშ ზუღა
ბოტნიაშ ზუღა, ბოტენჰავი (Bottenhavet; Selkämeri) — ბოტნიაშ ჸუჯიშ ობჟთე ნორთი, ნამუთ ართიანს მეთმურსუხანს ბოტნიაშ ლუბას დო ბალტიაშ ზუღას. ხუღა ოდვალუაფუ ბოტნიაშ ჸუჯიშ ობჟათეშე დო ბალტიაშ ზუღაშ ოორუეშე. ზუღაშ წყარპიჯიშ ღოზი უხურგანს ფინეთის დო შვედეთის, ბოტნიაშ ზუღაშ გოხოლუას ალანდიშ კოკეფი დო არქიპელაგიშ ზუღა იდვალუაფუ. ბოტნიაშ ზუღაშ ფართობი დოხოლაფირო 79,000 კმ² რე. უდიდაში წყარპიჯიშ ნოღეფი იდვალუაფჷნა, ზუღაშ ობჟათეშე დო ოორუეშე, თენეფი რე: რაუმა დო პორი ფინეთის დო ევლე დო სუნდსვალი შვედეთის. უმეო (შვედეთი) დო ვაასა (ფინეთი) ზუღაშ უკიდაში ოორუე დო ობჟათე ჭურჭულეფი რე.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ბალტიაშ ზუღა
დანიაშ საროტი
მინი|მარჯვნივ|250px|დანიაშ საროტი დანიაშ საროტი — საროტი გრენლანდიაშ დო ისლანდიაშ შქას. საროტიშ ოორუეშე გრენლანდიაშ ზუღა იდვალუაფუ, ობჟათეშე — ატლანტიშ ოკიანე. დანიაშ საროტიშ სიგანა დოხოლაფირო 260 კმ რე. სიტომბა იძანძჷ 600 მეტრშე 4000 მეტრშახ.
მაჟირა მოსოფელიშ ლჷმაშ ბორჯის, 1941 წანაშ 24 მესის თაქ მიშჷ ბურჯაფი გერმანიაშ დო გოართოიანაფილი ომაფეშ ნიშეფს შქას. თე ბურჯაფის გერმანალეფქ ინანწუეს ბრიტანული ართ-ართი თარი მოალურე კრეისერი HMS Hood (51).
კატეგორია:გრენლანდიაშ საროტეფი
რობინ ტუნი
რობინ ტუნი (Robin Tunney; დ. 19 მანგი, 1972) — ამერიკალი არტისტი. თინა ასახიერენს ჯიხაშე ნტებაშ მაართა სეზონიშ ართ-ართ თარი პერსონაჟის, ვერონიკა დონოვანს.
ნორვეგიაშ ნოღეფიშ ერკებული
ნორვეგიაშ ნოღეფი — ნორვეგიაშ ომაფეშ დოხორელი პუნქტეფი, ნამუეფსჷთ ნორაშ სტატუსი უღნან.
ნორვეგიაშ საართო რუკა
რუკაშ ლეგენდა:
ნორვეგია
ტორონხაჯი
ტორონხაჯი (Cajanus indicus) — ანდაწანიანი ჩანარი პოპოქიშობურეფიშ ფანიაშე. ბართვიშ სიმაღალა 0,5-3,5 მეტრიშახ ონჭუ. უღუ კიგა, ნარსხუამი ღერი, კუნტა დო ბირტყა პოპოქი, ფართოთ რე მოდვალირი.
ჭყინტუ პოპოქის ოჭკომალო გიმირინუანა. მონდა ლაწკარი მაფურინჯეშ დო ჩხოლარიშ ჯგირი ოჩამური რე. თიში ოცადებელი ნარგუეფი რე უჩა ზუღაშ დო კასპიაშ ზუღაშ ობჟათე რაიონეფს, თაშნეშე მორჩილ აზიას.
შანულობა დო გჷმორინაფა
ტორონხაჯი — ძალამ ჯვეში კულტურული ჩანარი. რე თიშ მუნაჩემეფი, ნამჷ-და თე ჩანარი მოყუნდეს ეგვიპტეს დიო ხოლო ჩქ. ეე-შახ 2000 წანაშ კინოხ.
ტორონხაჯიშ თასეფი იკათუანა 16—22% ცილეფს, 62%-შახ ნოშქერწყარეფს დო 8%-შახ ცჷმუეფს.
ტორონხაჯიშ ჭყინტი პოპოქეფს დო თასეფს გჷმირინუანა სუპეფს, კაკალეფს აკონსერვენა მუჭოთ წვანე ბარდონი. ხომლა თასიშე ინდოეთის აკეთენა ტორონხაჯიშ ქაშის (დჰალი), ტორონხაჯიშ ქვირს გჷმირინუანა შხვადოშხვანერ გიშაჭუალეფშო. კანკალე ქიანას ხვარენა თაშნეშე ჩანარიშ ჭყინტი გუმნაფალეფს დო ფურცელეფს, მარა შხირას ჩანარიშ წვანე მასას ორინჯიშ ოჩამალო გჷმირინუანა.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:პოპოქიშობურეფი კატეგორია:ტროპიკული მეურნალა
სკუმბრიაშობურეფი
სკუმბრიაშობურეფი, მაკრელიშობურეფი (Scombridae) — ჩხომეფიშ ფანია ქორჭილაშნერეფიშ რანწკიშე. უღჷნა ჭიკიშობური, ხასჷლეფშე ონდეთ აკობირტყელი რსხული. სკუმბრიაშობურეფი დოხოლაფირო 15 გვარს იკათუანს, გოფაჩილი რე ტროპიკულ დო ზჷმიერი ორტყაფუეფიშ ზუღეფს. საქორთუოს, უჩა ზუღაშ წყარპიჯეფწკჷმა მუთმოფხვადჷნა თინუსი (Thunnus thynus), პელამიდა (Sarda sarda), სკუმბრია (Scomber scombrus). სკუმბრიაშობურეფიშ უმენტაშობა ძვირფასი ორეწუე ჩხომი რე.
ლიტერატურა
კატეგორია:სკუმბრიაშობურეფი
749
კატეგორია:
750
კატეგორია:
ურმიაშ ტობა
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ირანიშ ტობეფი
მონპელიე
მონპელიე (Montpellier) — ნოღა ობჟათე საფრანგეთის. 2006 წანაშ მუნაჩემეფით, ნოღაშ მახორობა აკმადგინანდჷ 251,634 ადამიერს, ოშქაშეთ ნოღაშ მახორობაშ მეჭედალა აკმადგინანდჷ 4,424 ადამიერს კმ²-შა. დოხორელი პუნქტიშ ფართობი რე 56.88 კმ². მონპელიე 750 კილომეტრით რე დოშორაფილი ქიანაშ ნანანოღა პარიზშე. ნოღა აკოგაფილი რე სქირონაშქა ზუღაშ ძგაპიჯეფს. მონპელიე რე ლანგედოკი-რუსილონიშ რეგიონიშ დო ეროშ დეპარტამენტიშ ადმინისტრაციული ცენტრი.
სქოლიო
კატეგორია:საფრანგეთიშ ნოღეფი
მთისკალთა (სოხუმიშ მუნიციპალიტეტი)
მთისკალთა (ჸოფილი დერეკეი) — ოფუტე აფხაზეთიშ ავტონომიურ რესპუბლიკას, სოხუმიშ მუნიციპალიტეტის (ახალშენიშ თემი), წყარმალუ ბჟადალ გუმისთაშ კვარჩხანი წყარპიჯის, ბზიფიშ ქჷნდჷრიშ ობჟათე კართეს. ზუღაშ დონეშე 550 მ, სოხუმიშე 25 კმ. 2008 წანაშე ოკუპირაფილი რე რუსეთიშ ფედერაციაშით
ლიტერატურა
კატეგორია:სოხუმიშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი კატეგორია:აფხაზეთიშ ავტონომიური რესპუბლიკაშ დაცაიორებული დოხორელი პუნქტეფი
751
კატეგორია:
ელიზაბეტ ოლსენი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი
აკაჟუ
აკაჟუ, კაჟუ, ქეშიუ, ბჟადალური ანაკარდიუმი, ინდური თხირი (Anacardium occidentale) — ჯა ჩვაჩვაბიშობურეფიშ ფანიაშე. ორთაშობურო ჩანს ტროპიკულ ამერიკას, დოჭყანაფილი რე შხვა ტროპიკულ ქიანეფსით. ჩანარიშ ოდაბადე რე ბრაზილია.
აკაჟუშ გუმნაღელი თხირიშნერი რე, იჭკომუ. თაშნეშე ოჭკომალო ირგებე (ლადირო ვარ-და კომპოტო) თიში შხუ ხორცამი ყერწით (ყურუგუმნაღელი). თასი იკათუანს ზეთის. გუმნაღელიშ ტყებიშე აკეთენა მელანს, თეშ გეშა აკაჟუშა უჯოხონა "მელანიშ ჯა". მარქვა, ნამუთ ჩინებული რე აკაჟუშ ვარ-და ჩე მაჰაგონიშ ჯოხოთ, მაღალი ღებაში რე, ხვარენა ოჭკადურე საქვარს. აკაჟუშე მიღებუაფუ თაშნეშე ოდაღამბა. კანკალეშა აკაჟუ უჯოხონა მელიაშობურეფიშ (Meliceae) ფანიაშ ბჟადალაფრიკულ ჯა კჰაიაშა (Khaya ivorensis), ნამუშ მარქვაშე აკეთენა ჭკუდის.
ლიტერატურა
კატეგორია:ჩვაჩვაბიშობურეფი კატეგორია:ტროპიკული მეურნალა
გვინეაშ ჸუჯი
მინი|გვინეაშ ჸუჯი. გვინეაშ ჸუჯი (Gulf of Guinea, golfe de Guinée, Golfo de Guinea, Golfo da Guiné) — ატლანტიშ ოკიანეშ ნორთი, ნამუთ აფრიკაშ ბჟადალ წყარპიჯწკჷმა, ლოპესიშ კოდმეშ დო სუმი ჭურჭული კოდმეშ შქას იდვალუაფუ. ჸუჯი (გეოგრაფია)ჸუჯიშ ტერიტორიას გჷნმურს, მუჭოთ ეკვატორი, თაშნეშე ნულოვანი მერიდიანით.
ჸუჯიშ წყარპიჯიშ ღოზის აკოქიმინელი რე შხირი ოწყარმალონე რშვილი, ნამუსჷთ თარო წყარმალუ ნიგერიშ დო ვოლტაშ დელტეფი აკმოქომინჷნს. გვინეაშ ჸუჯიშ ოორუეშე ბენინიშ დო ბიაფრაშ მორჩილი ჸუჯეფი იდვალუაფუ.
გვინეაშ ჸუჯის მიპალუანა ნაფთობის დო ორთაშობურ გაზის.
სქოლიო
კატეგორია:გვინეაშ ჸუჯი კატეგორია:ატლანტიშ ოკიანეშ ჸუჯეფი კატეგორია:აფრიკაშ ჸუჯეფი
753
კატეგორია:
754
კატეგორია:
მთისუბანი (სოხუმიშ მუნიციპალიტეტი)
მთისუბანი (ჸოფილი ბეშყარდაში) — ოფუტე აფხაზეთიშ ავტონომიურ რესპუბლიკას, სოხუმიშ მუნიციპალიტეტის (შრომაშ თემი), ჩუმკუზბაშ გვალაშ ობჟათე კართე. ზუღაშ დონეშე 650 მ, სოხუმიშე 18 კმ. 2008 წანაშე ოკუპირაფილი რე რუსეთიშ ფედერაციაშით
ლიტერატურა
კატეგორია:სოხუმიშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი კატეგორია:აფხაზეთიშ ავტონომიური რესპუბლიკაშ დაცაიორებული დოხორელი პუნქტეფი
755
კატეგორია:
კაპიტანი ამერიკა
კაპიტანი ამერიკა (Captain America) — კომპანია მარველ კომიქსეფიშ პერსონაჟი, თინა ჭარუ ჯო საიმონი დო ხანტუ ჯეკ კირბიქ  დარსხის. მაართათ გჷმორჩქინდჷ კომიქსის Captain America Comics #1 (მელახი 1941წ.). თინა რდჷ ფაშისტეფწკჷმა მალჷმორი სუპერგერგეზი. ათე კომიქსიქ 75-შა ქიანას იჸუ გჷმოჩამილქ. მორო მაჟირა მოსოფელიშ ლჷმაშ თებაშ უკული თიქ სიუჟეტიშ მეჯინათ ურკვიებჷ ვითარებას გოდინჷ.
დორთინა
კომიქსის ჯოხონობათ მერეთი ისტორიეფი #114 (გერგობათუთა 1963), გიშაშქუმალობა მარველ კომიქსიქ, ხანტუ ჯეკ კიბრიწკჷმა დო ავტორ-რედაქტორ სტენ ლიწკჷმა ართო, ფანტასტიკური ოთხულიშ მაკათური ჯონი შტორმიშ მოხვარათ კომიქსეფს დართინუ კაპიტანი ამერიკა, მუჭოთ მაჟირა მოსოფელი ლჷმაშ გერგეზი, ნამუქჷთ მიარე წანა მიკორინუ ურკვიებოფას. მორო თიქ იჸუ რცუ, ნამუთ ჯონ შტორმიქ დამარცხჷ.
გარკვიებული ბორჯიშ უკული კინ გეიოპონეს კაპიტანი ამერიკა (ნანდული კაპიტანი) კომიქსის The Avengers #4 (მელახი 1964), თიში გოდინაფაშ სამანჯელქ იჸუ თიქ, თინა ნამდა მაჟირა მოსოფელიშ ლჷმაშ ბოლო დღალეფს თიქ გილალუაფირი ფურინჯით ატლანტიშ ოკიანეს ქინოლჷ დო ვითულობით წანეფი გონქირაფილქ იჸუ. დორთინაშ უკული კაპიტანი მალას გინირთჷ ნჯარიშ ეშმაღალარეფიშ ლიდერო.
მალჷმორი (2011 წანაშ ფილმი)
მალჷმორი (Warrior) — 2011 წანაშ ამერიკული სპორტული დრამა, ნამუშ რეჟისორი რე გევინ ო'კონორი. ფილმის ოკათუნა ტომ ჰარდი, ჯოელ ედგერტონი დო ნიკ ნოლტი. სურათი მოძირანა ჟირი ჯიმაშ მეხუჯაფაშ ამბეს, ნამუეფით ოკათუნა ზადილი ოლჷმარი ხელუანებაშ ჩემპიონატის. მალჷმორიშ პრემიერაქ იჸუ 2011 წანაშ 9 ეკენიას დო უმოსო ჯგირი ფასებეფი მიღჷ.
რესურსეის ინტერნეტის
კატეგორია:2011 წანაშ ფილმეფი კატეგორია:ამერიკული ფილმეფი
პროვანსი-ალპეფი-ლაჟვარდამი ძგაპიჯი
thumb|პროვანსი-ალპეფი-ლაჟვარდოვამი ძგაპიჯი პროვანსი-ალპეფი-ლაჟვარდოვამი ძგაპიჯი (Provence-Alpes-Côte d'Azur) — რეგიონი ობჟათე საფრანგეთის, სქირონაშქა ზუღაშ წყარპიჯის. აკმოდირთუ 6 დეპარტამენტშე: ჟიმოლენი პროვანსიშ ალპეფი, ზუღაპიჯური ალპეფი, ბუშ-დიუ-რონი, ჟიმოლენი ალპეფი, ვარი, ვოკლიუზი.
სქირონაშქა ზუღაშ თ.ჯ. ლაჟვარდუანი წყარპიჯი ანუ საფრანგეთიშ რივიერა, შანულამი ტურისტული ცენტრი რე. პროვანსი მა-10 ოშწანურაშე ზოხორინელი რდჷ. თაქ ასეშა რაგადანა ოქსიტანურ ნინაშ პროვანსულ დიალექტშა.
კატეგორია:პროვანსი-ალპეფი-ლაჟვარდოვამი ძგაპიჯი კატეგორია:საფრანგეთიშ რეგიონეფი
756
კატეგორია:
ნახშირა
ლიტერატურა
კატეგორია:სოხუმიშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი კატეგორია:აფხაზეთიშ ავტონომიური რესპუბლიკაშ დაცაიორებული დოხორელი პუნქტეფი
758
კატეგორია:
757
კატეგორია:
ციკლოტრონი
ციკლოტრონი (ინგლ. Cyclotron) — წულუკეფიშ ათმაბიწორაფალიშ (აქსელერატორი) ართ-ართი ტიპი, ნამუთ გიმიგონჷ ამერიკალ ფიზიკოსი ერნესტ ლოურენსიქ, 1929-1930 წანეფს დო აპატენტჷ 1932 წანას. ჸათე გჷმოგონაფაშ გეშა ლოურენსიქ მიპალჷ ნობელიშ პრემია ფიზიკაშ დარგის 1939 წანას.
ციკლოტრონი ათმაბიწორენს დომუხტულ წულუკეფს ცილინდრულ-ვაკუუმური კამერაშ ცენტრიშე. წულუკეფი იკონტროლებუ სპირალური ტრაექტორიათ სტატიკური მაგნიტური ვეშ გჷმორინაფათ დო ეთმიბიწორებუ ელექტრული ვეთ.
ციკლოტრონი რდჷ მაართა "ციკლური" ათმაბიწორაფალი. ციკლოტრონიშ გჷმოგონებაშახ რდჷ ელექტროსტატიკური აქსელერატორეფი, სამანგათ ათეცალეფი რდჷ კოკროფტ-უოლტონიშ გენერატორი დო ვან დე გრააფიშ გენერატორი. ათე აქსელერატორეფს წულუკეფი აბიწორაფილ ელექტრულ ვეს ხვალე ართიშა გინმოკვათუნდეს დო წულუკეფი ჭიჭე ენერგიას ეთმეჭოფუნდეს. ციკლოტრონეფს წულუკეფი აბიწორაფილ რეგიონეფს ბრელშა გჷნმოკვათუნა დო ენერგია ხოლო უმოსი ეთმიჭოფუ.
ციკლოტრონეფი რდეს არძაშე უმოსო ნძალიერი აქსელერატორეფი 1950-იან წანეფიშახ, უკულ თინეფი დოთირუ უმოს ეფექტურ სინქროტრონეფქ.
თეხანური პერიოდიშო ციკლოტრონეფი ვარენა კაბეტი ენერგიაშ აქსელერატორეფი, მარა თინეფი ასე ხოლო გჷმირინუაფჷ ბირთვულ მედიცინას.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ციკლოტრონი კატეგორია:აქსელერატორეფიშ ფიზიკა
ჯეკ ლემონი
ჯონ ულერ „ჯეკ“ ლემონ III (Jack Lemmon დ. 8 ფურთუთა, 1925 — 27 მანგი, 2001) — ამერიკალი არტისტი დო მუსიკოსი. კარიერაშ გოძვენას ოკათუდჷ 60-შე უმოს ფილმის.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი კატეგორია:დუნაბადი 1925 კატეგორია:ნაღურა 2001 კატეგორია:ოსკარიშ მაღვენჯი კინოარტისტეფი კატეგორია:ინგლისარი ამერიკალეფი
ყირგიზული სომი
სომი (ყირგ.: сом) — ყირგიზეთიშ რესპუბლიკაშ ერუანული ვალუტა. თიში ISO 4217 ვალუტაშ კოდი რე KGS. 1 ყირგიზული სომი აკმოდირთუ 100 ტინშე (ყირგ.: тыйын). ვალუტა მიშეღეს 1993 წანაშ 10 მესის დო დოთირუ სხუნუეფიშ რუბლი კურსით 1 სომი = 200 რუბლი.
2009 წანაშ სერიაშ ბანკნოტეფი
2009 წანას ყირგიზეთიშ ერუანულ ბანკიქ გეგშაშკჷ 5000 სომიშ ფასიშ ბანკნოტი. მოგვიანაფათ 20, 50 დო 100 სომიშ ფასიშ ახალი კუპიურეფი.
სქოლიო
კატეგორია:ყირგიზეთიშ ეკონომიკა კატეგორია:ფარაშ ართურეფი
ვენესუელაშ ჸუჯი
thumb|280px|[[გუახირაშ ჩქონი (კვარჩხანშე) დო ვენესუელაშ ჸუჯიშ (ცენტრის), ნამუთ კარიბიშ ზუღაშ ობჟათეშე იდვალუაფუ.]] ვენესუელაშ ჸუჯიშ (Golfo de Venezuela) — კარიბიშ ზუღაშ ჸუჯი ვენესუელაშ წყარპიჯეფწკჷმა, გუახირაშ დო პარაგუანაშ ჩქონეფს შქას. ჸუჯიშ წყარპიჯიშ ღოზის იდვალუაფუ ვენესუელაშ ჟირი შტატი — სულია დო ფალკონი, წყარპიჯიშ ღოზის თაშნეშე იდვალუაფუ კოლუმბიაშ დეპარტამენტი გუახირა.
ვენესუელაშ ჸუჯიშ სიგჷრძა დოხოლაფირო 231 კილომეტრის აკმადგინანს, სიგანა — 98 კილომეტრის, სიტომბა — 18-შე 71 მეტრიშახ. ჸუჯიშ ობჟათეშე, ტაბლოსიშ საროტიშ (6,5-22 კმ) მეშქაშობათ ჸუჯი გიშმერთუ მარაკაიბოშ ტობას.
1499 წანას, თე აბანეფს ევროპალეფქ მიოგორეს, ექსპედიციას დუდენდჷ ალონსო დე ოხედა, ნამუქჷთ გიმირკუ ობჟათე ამერიკაშ თე ტერიტორია. ვენესუელაშ ჸუჯიშ ესპანეთიშ იმპერიაშ აკოდგინალუაშა მიშმეშჷ, თე ტერიტორიას ვენესუელას დო კოლუმბიას შქას ხურგეფი მაართათ 1941 წანას გიჸუნუ, თე ჟირ სახენწჷფოს შქას ტერიტორიულ წყარეფშენ ასე ხოლო იგჷნძარებუ.
ვენესუელაშ ჸუჯის სტრატეგიული შანულობა უღუ ედომუშამ კარიბიშ ზუღას, თაურეშე იხორციელებუ მარაკაიბოშ ტობაშე მოპალაფირი ნაფთობიშ ექსპორტი.
ანდორაშ ნოღეფიშ ერკებული
ანდორაშ ნოღეფი — 2013 წანაშ ფასებათ, ანდორას ნოღაშ სტატუსი 10 დოხორელი პუნქტის უღუდჷ.
ანდორაშ ართამი რუკა
რუკაშ ლეგენდა:
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ანდორაშ ნოღეფი ანდორა
კოიაიკე
მინი კოიაიკე (Coihaique) — ნოღა დო კომუნა ჩილეს. თე ჯოხოდვალაშ კომუნაშ, პროვინციაშ დო აისენიშ რეგიონიშ ადმინისტრაციული ცენტრი. კომუნაშ ფართობი – 7290,2 კმ². მახორობა — 55381 კოჩი (2002). მეჭედალა — 6,86 ად/კმ².
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ჩილეშ ნოღეფი
ელექტროდინამიკა
ელექტროდინამიკა, კლასიკური ელექტრომაგნეტიზმი, ვარდა კლასიკური ელექტროდინამიკა — თეორიული ფიზიკაშ დარგი, ნამუთ გურაფულენს ელექტრული მუხტეფიშ დო ელექტრული დენიშ ურთიართქიმინჯალას ნიუტონიშ კლასიკური მოდელიშ მეთოდეფიშ გიმორინაფათ.
ელექტროდინამიკაშ ფუნდამენტური ასპექტეფი მოჩამილი რე რიჩარდ ფეინმანიშ, რობერტ ბენჯამინ ლეიტონიშ, მეთიუ სენდსიშ, დევიდ ჯეფრი გრიფიტსიშ, ვოლფგანგ პანოფსკიშ, მელბა ფილიპსიშ დო ჯონ დევიდ ჯექსონიშ ომენცარე რკვიებეფს.
ლიტერატურა
კატეგორია:თეორიული ფიზიკაშ დარგეფი კატეგორია:ელექტროდინამიკა
უკრაინაშ ერუანული რსხუ
უკრაინაშ ერუანული რსხუ (Український національний союз) — პოლიტიკური პარტია უკრაინას  , ნამუთ დარსხუ ოლეგ გოლტვიანსკიქ, 2009 წანაშ 19 ქირსეთუთას. .
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:უკრაინა კატეგორია:პოლიტიკური პარტიეფი ანბანიშ მეჯინათ
პროფესორი იქსი
პროფესორი ჩარლზ ფრენსის ქსავიე (პროფესორი X) — გჷმოგონილი პერსონაჟი, Marvel Comics-იშ სუპერგერგეზი, იქს-ადამიერეფიშ ლიდერი დო დჷმარსხუაფალი.
პროფესორი იქსი უმაღალაში დონეშ ტელეპათი დო მოსოფელიშ ართ-ართი უნძალაში გონებაშ მაღვენჯი რე. შეულებჷ იკითხას, აკონტროლას, გოლინა მოქიმინას ადამიერეფიშ გონებას. ომენცარე გენიოსი, მუტანტი ქსავიე ხოლო მახინწალი გენეტიკოსი, ბიოფიზიკოსი, ფსიქოლოგი, ფსიქიატრი, ანთროპოლოგი რე...
ფილმის ”იქს-ადამიერეფი” პერსონაჟის არტისტი პატრიკ სტიუარტი ასახიერენს. კინ თი პიჯი ახონარენს მუტანტის ვიდეო ლაჸაფის იქს-ადამიერეფი, ლეგენდეფი.
ლა-მანში
thumbnail|350px|[[ლა-მანშიშ სატელიტური სურათი]] thumbnail|350px|[[ლა-მანშიშ საროტი]] ლა-მანში, ინგლისიშ არხი (ფრანგ. La Manche, ინგ. English Channel, გერმ. Ärmelkanal) — საროტი საფრანგეთიშ დო გოართოიანაფილი ომაფეშ შქას.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ევროპაშ საროტეფი *
ჩარლზ ბუკოვსკი
ჰენრი ჩარლზ ბუკოვსკი (ინგლ. Henry Charles Bukowski, დაბადებათ ჰაინრიხ კარლ ბუკოვსკი, ინგლ. Heinrich Karl Bukowski; დ. 16 მარაშინათუთა, 1920, ანდერნახი, პრუსია, გერმანია — ღ. 9 მელახი, 1994, ლოს-ანჯელესი, კალიფორნია, ააშ) — გერმანიას დუნაბადჷ ამერიკალი ჭარუ, ნოველისტი დო პოეტი. რე ავტორი ლერსეფიშ, პოემეფიშ, კუნტა თხობელუეფიშ, ამშვი რომანიშ დო 60 წინგიშ. ბუკოვსკიქ ლიტერატურული კარიერა დიჭყჷ 1940-იან წანეფს. დუდშე ბუკოვსკიშ ნაჭარეფი იბეჭდუდჷ ჭიჭე ცირკულაციაშ ჟურნალ-გაზეთეფს. დიდი პოპულარობა მოუღჷ რომანეფქ: ფოსტაშ ოფისი (1971), ფაქტოტუმი (1975), ოსურეფი (1978) დო მაკულატურა (1994). თიში ნაჭარეფი უმოსო ორხველუდჷ ბინძური რეალიზმიშ დო ტრანსგრესივული ლიტერატურაშ ჟანრეფს.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალეფი კატეგორია:ამერიკალი ჭარუეფი კატეგორია:ამერიკალი ნოველისტეფი კატეგორია:ამერიკალი პოეტეფი კატეგორია:დუნაბადი 1920 კატეგორია:ნაღურა 1994
ტაჯიკური სომონი
ტაჯიკური სომონი (сомонӣ) — ტაჯიკეთიშ ერუანული ფარაშ ართული, ვალუტას ჯოხოქ გიადჷ მაართა ტაჯიკური სახენწჷფოშ დჷმარსხუაფალიშ ისმაილ სომანიშ (Исмоил Сомонӣ) პატიოცემელო, код в стандарте ISO 4217 — TJS. 1 სომონი აკმოდირთუ 100 დირამშე.
სქოლიო
კატეგორია:ტაჯიკეთიშ ეკონომიკა კატეგორია:ფარაშ ართურეფი
760
კატეგორია:
მარტინიკა
მარტინიკა (Martinique) — კოკი მორჩილი ანტილიშ კოკეფიშ არქიპელაგიშ ცენტრალურ ნორთის. იდვალუაფუ კარიბიშ ზუღას, ატლანტიშ ოკიანეს. ადმინისტრაციულო წჷმარინუანს საფრანგეთიშ ზუღაშმელეიან დეპარტამენტის. მართუნს პრეფექტი დო გენერალური სხუნუ. მარტინიკა საფრანგეთიშ ერუანულ ასამბლეას წჷმორინაფილი რე 4 დეპუტატით, სენატის — 2 სენატორით. კოკიშ ნანანოღა რე — ფორ-დე-ფრანსი, ფართობი — 1128 კმ².
მინი|250პქ|მარცხნივ|მარტინიკაშ წყარპიჯი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:საფრანგეთიშ რეგიონეფი კატეგორია:საფრანგეთიშ კოკეფი კატეგორია:კოკი სახენწჷფოეფი კატეგორია:კარიბიშ ქიანეფი კატეგორია:ოორუე ამერიკაშ ქიანეფი
რობერტ რატბუნ უილსონი
რობერტ რ. უილსონი გურაფულენდჷ კალიფორნიაშ უნივერსიტეტის, სოდეთ თხილუ ოდოქტორე დისერტაცია გიშარჩქინელი ამერიკალი ფიზიკოსიშ ერნესტ ლოურენსიშ ხემანჯღვერობათ. გურაფაშ ბორჯის უილსონიქ მიშეღჷ დიდი თია ციკლოტრონიშ გოვითარაფაშა, ბერკლიშ რადიაციულ ლაბორატორიას. გურაფაშ თებაშ უკულ, უილსონიქ გინილჷ პრინსთონიშ უნივერსიტეტიშა, სოდეთ ჰენრი დევულფ სმაიტიწკჷმა მუშენდჷ. ჸათაქ, თიში რკვიებეფი ორხველუდჷ ურანიშ იზოტოპეფიშ ელექტრომაგნიტური გორთუალაშ საქმეს.
761
კატეგორია:
რობერტ რატბუნ უილსონი
1943 წანას უილსონიქ ქაკათჷ მანჰეტენიშ პროექტის დო მუშობა ქიდიჭყჷ ლოს-ალამოსიშ ერუანულ ლაბორატორიას. ჸათაქ თინა რდჷ დიო ციკლოტრონეფიშ ბუნაშ მადუდე დო უკულ რკვიებეფიშ სექციაშ ხემანჯღვერი.
მაჟირა მოსოფელიშ ლჷმაშ თებაშ უკულ, უილსონიქ ომუშებუშა გეგნორთჷ ჰარვარდიშ უნივერსიტეტიშა, სოდეთ რდჷ ასოცირაფილი პროფესორი. ჰარვარდიშ უკულ ომენცარე კარიერა გაგინძორჷ კორნელიშ უნივერსიტეტის. უილსონი მუშენდჷ კორნელიშ უნივერსიტეტიშ ფიზიკაშ პროფესორო დო ბირთვული რკვიებეფიშ ახალდუნარსხუა ლაბორატორიაშ დირექტორო.
1967 წანაშე 1978 წანაშა უილსონი რდჷ ერუანული აქსელერატორული ლაბორატორიაშ (Fermilab) დირექტორი.
რობერტ რატბუნ უილსონი რდჷ შხვადოშხვა პრემიეფიშ დო ჯილდოეფიშ ლაურეატი. 1964 წანას ფრანკლინიშ ინსტიტუტიქ გინოჩჷ ელიოტ კრესონიშ მენდალი. 1973 წანას მიპალუ მენცარობაშ ერუანული მენდალი, 1984 წანას ენრიკო ფერმიშ პრემია. უილსონი რდჷ ამერიკაშ მენცარობეფიშ ერუანული აკადემიაშ დო ამერიკული ფილოსოფიური ჯარალუაშ მაკათური დო ამერიკული ფიზიკური ჯარალუაშ პრეზიდენტი 1985 წანას.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალეფი კატეგორია:ამერიკალი ფიზიკოსეფი
762
კატეგორია:
სარგასოშ ზუღა
მინი|250პქ|სარგასოშ ზუღაშ ორენი სარგასოშ ზუღა — რეგიონი ოორუე ატლანტიშ ოკიანეშ ცენტრალურ ნორთის, ნამუთ წყარეფიშ მალობებით რე გოხურგილი. ბჟადალშე — გოლფსტრიმიშ მალობათ, ოორუეშე ოორუეატლანტიკური მალობათ, ბჟაეიოლშე — კანარიშ მალობათ, ობჟათეშე — ოორუეეკვატორული მალობათ.
ზუღაშ სიგჷრძა — 3 200 კმ, სიგანა — 1 100 კმ. გჷნოზინდილი რე ბჟადალიშ 70 გრადუსი მერიდიანიშე ბჟადალიშ 40 გრადუს მერიდიანშახ დო ოორუეშ 25 გრადუსი პარალელიშე ოორუეშ 35 გრადუს პარალელშახ. სარგასოშ ზუღა აკა „ზუღა“ რე პლანეტას, ნამუსჷთ წყარპიჯეფი ვაუღჷჼ. ოკიანეშ წყარი სარგასოშ ზუღას გიშაკერძაფილო გიშაგორილი რე თიში ლენი ფერით დო გოჭვირაფობათ. წყარგიმეიანი ოძირაფობა თაქ 61 მეტრის აკმადგინანს.
სქოლიო
კატეგორია:ატლანტიშ ოკიანეშ ზუღეფი
763
კატეგორია:
ოდიში (სოხუმიშ მუნიციპალიტეტი)
ოდიში (ჸოფილი აკაფა) — ოფუტე აფხაზეთიშ ავტონომიურ რესპუბლიკას, სოხუმიშ მუნიციპალიტეტის (ოდიშიშ თემი), აფხაზეთიშ გემინდორია, წყარმალუ ბესლეთიშ ჟიმოლე. თემიშ ცენტრი (ოფუტეეფი: პავლოვსკოე, პეტროვსკოე, თუდოლენი ლინდა). ზუღაშ დონეშე 360 მ, სოხუმიშე 16 კმ. 1991 წანაშე ოკუპირაფილი რე რუსეთიშ ფედერაციაშით
ლიტერატურა
კატეგორია:სოხუმიშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი კატეგორია:აფხაზეთიშ ავტონომიური რესპუბლიკაშ დაცაიორებული დოხორელი პუნქტეფი
პრუსიაშ ომაფე
პრუსიაშ ომაფე (Königreich Preußen) — გერმანული სახენწჷფო, ნამუთ რდჷ 1701 წანაშე 1918 წანაშახ.
1871 წანაშე პრუსიაშ ომაფე გერმანიაშ იმპერიაშ მაჸვენჯი სახენწჷფო რდჷ დო იმპერიაშ ტერიტორიაშ ედომუშამ ფართობიშ დახე ჟირ ნასუმორს იკენდჷ. დორხველი ჯოხოდვალა ომაფექ მიღჷ პრუსიაშ საჰერცოგეშე, მარა თიში თარი ნოღა ბრანდენბურგის მადვალუ ბერლინი რდჷ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:პრუსია კატეგორია:გერმანიაშ ისტორია კატეგორია:გერმანიაშ იმპერია კატეგორია:სახენწჷფოეფი გერმანიაშ ისტორიას კატეგორია:ოორუე გერმანიაშ რსხუ
პას-დე-ლა-კასა
ელ-პას-დე-ლა-კასა, უმოს თინას ელ-პას-დე-ლა-კაზა (El Pas de la Casa) — ნოღა დო ოგვალე-ოთხილამურე კურორტი ენკამს, ანდორას, ნამუთ იდვალუაფუ საფრანგეთიშ ხურგიწკჷმა, ოგვალე-ოთხილამურე გრანდვალირაშ რაიონს.
ნოღა იდვალუაფუ პას-დე-ლა-კასაშ ჸალაიბონს, ნამუთ იდვალუადუ პირენეშ წყარგჷმართუს 2408 მეტრიშ სიმაღალას.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ანდორაშ ნოღეფი კატეგორია:ანდორაშ კურორტეფი კატეგორია:პირენეეფი
764
კატეგორია:
სიდრაშ ჸუჯი
right|thumb|280px სიდრაშ ჸუჯი, დიდი სიდერი — ჸუჯი სქირონაშქა ზუღას, ლიბიაშ წყარპიჯწკჷმა. სქირონაშა მიშაჭკირილი რე 115 კმ-თ. სიგანა მიშალწკჷმა — 465 კმ, სიტომბა — 1374 მ-შახ. მორია გვერდო დღადოსერული რე, სიმაღალა — 0,4 მ. ჸუჯიშ წყარპიჯიშ ონიშოლეფი რე: ბენღაზი, მარსა-ელ-ბურეიკა, ელ-სიდერი.
თაშნეშე ქოძირით
კატეგორია:აფრიკაშ ჸუჯეფი
765
კატეგორია:
766
კატეგორია:
თურქმენული მანათი
მანათი (manat) — თურქმენეთიშ ფარაშ ართური. 1 მანათი = 100 ტენგე.
თურქმენული მანათი მიმოულაშა მიშეღეს 1993 წანაშ 1 გერგობათუთას.
რესურსეფი ინტრენეტის
კატეგორია:თურქმენეთიშ ეკონომიკა კატეგორია:ფარაშ ართურეფი
ღვინდოღუმუშობურეფი
ღვინდოღუმუშობურეფი თაშნეშე ღვინ დო ღუმუშ ჯინჯიშობურეფი, ყურდგელიშ ჸუჯიშობურეფი (Araceae) — ართლებერამ ჩანარეფიშ ფანია. აკმოკათუნს ფესეტია ვარ-და კვირკვამ ანდაწანიან ოდიარეეფს, ღოღაია ბართვეფს ვარ-და ბართვოდიარეეფს, კანკალეშა — ჯაშობურ ფორმეფს დო ეპიტეფს. უღჷნა ტარი ბიბლა, ტარიშ ჯინს — კვათიერი ფერამი ართი კაბეტი მაფორუ ფურცელი — ოფორი.
ფანიაშა მიშმურს 110-შახ გვარიშ 2000 გვარობა, ნამუეფჷთ ჩანს ტროპიკეფს დო ნორთობურო ზჷმიერი ჰეერიშ ქიანეფს.
საქორთუოს ჩანს ათე ფანიაშ 2 გვარიშ 4 გვარობა. ღვინდოღუმუშობურეფიშ შქას რე ანდა ოჭკომალო ორგებელი კულტურა (ტარო, ალოკასია, ქსანთოსომა), ოთახიშ დო ორანჟერეაშ ჩანარი (მონსტერა, ფილოდენდრონი დო შხვა).
767
კატეგორია:
ბურაქ ოზჩივიტი
ბურაქ ოზჩივიტი (Burak Özçivit, დ. 24 ქირსეთუთა 1984, სტამბოლი) — თურქი არტისტი დო მოდელი. არძაშე უჯგუშო ჩინებული რე მალქოჩოღლუ ბალი ბეიშ როლით საკულტო ტელესერიალს „დიდებული ოშწანურა“ დო ქემრანიშ როლით ტელესერიალს „ნარჩიტა - მაბირე ჩიტი რე“.
რინა დო კარიერა
ბურაქ ოზჩივიტიქ 1984 წანაშ 24 ქირსეთუთას დებადჷ, სტამბოლს, თურქეთის. თიქ სტამბოლს, მარმარაშ უნივერსიტეტის კინოშ, სახუაფონი ხელუანობაშ დო ფოტოგრაფიაშ ფაკულტეტი გათუ. 2003 წანაშე 2007 წანაშა სამოდელო ბიზნესის ხანდენდჷ. 2003 წანას „თურქეთიშ უუჯგუშაში მოდელიშ“ ჯილდო მიღჷ, 2005 წანას - კონკურსის „მოსოფელიშ უუჯგუშაში მოდელს“ მაჟირა აბანი ეჭოფუ.
2006 წანაშე ლააფენს კინოს დო ტელევიზიას. სერიალეფს, „დიდებული ოშწანურას“ დო „ნარჩიტა - მაბირე ჩიტი რეს“ კათაფაქ ოზჩივიტის მოსოფელს პოპულარობა მუღჷ.
პიჯური რინა
დიდ ბორჯიშ გოძვენას შეთმეხვადუდჷ ჯეილანჩაპას. 2015 წანაშე შეთმეხვადუ ფაჰრიე ევჟენს.
არტისტიშ სიმაღალე რე 184 სმ.
სქოლიო
კატეგორია:თურქი არტისტეფი კატეგორია:დუნაბადი 1984
კლასიკური მექანიკა
კლასიკური მექანიკა — ფიზიკური თეორია, ნამუთ ეთმოჭარუნს მაკროსკოპული ობიექტეფიშ ჸარაფის.
კლასიკური მექანიკაშ ორდოიანი გოვითარაფას ნიუტონურ მექანიკას უძახჷნა. თიში თარი კონცეფციეფი გერსხილი რე ისააკ ნიუტონიშ ფუნდამენტურ რკვიებეფს დო გოტფრიდ ლაიბნიციშ, ჟოზეფ-ლუი ლაგრანჟიშ, ლეონარდ ეილერიშ გჷმნაგონბჷ მათემატიკურ მეთოდეფს დო შხვა თიხანური მენცარეფიშ თეორიეფს, ნამუეფით ეთმოჭარუნდეს რსხულეფიშ ჸარაფის სისტემური ნძალეფიშ გოლინათ. უკულიან პერიოდეფს გევითარჷ უმოს აბსტრაქტულ მოდელეფქ, ნამუეფსჷთ უკულ გიარსხუ კლასიკური მექანიკაშ რეფორმულაციეფქ, მაგალთო ლაგრანჟული მექანიკაქ დო ჰამილტონური მექანიკაქ.
კლასიკური მექანიკა ირზენს ზუსტი მუნაჩემეფს, მუჟამს თიში რკვიებეფი ორხველჷ დიდ ობიექტეფს, ნამუეფიშ სიჩქარე სინთეშ სიჩქარეშ ნაკლებიე. მუჟამს რსხული, ნამუთ რკვიებაშ ობიექტიე, რე დოხოლაფირო ატომიშ დიამეტრიშ ზომაშ, საჭირო რე მექანიკაშ დარგიშ - კვანტური მექანიკაშ გიმორინაფა. მუჟამს ობიექტეფი რე მასიურო დიდი, საჭირო რე გიმირინუას ფარდობითობაშ ზოგად თეორიაქ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:კლასიკური მექანიკა
ოჭუბურე
ოჭუბურე — ოფუტე აფხაზეთიშ ავტონომიურ რესპუბლიკას, სოხუმიშ მუნიციპალიტეტის (ახალშენიშ თემი). 2008 წანაშე ოკუპირაფილი რე რუსეთიშ ფედერაციაშით
სქოლიო
კატეგორია:სოხუმიშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი კატეგორია:აფხაზეთიშ ავტონომიური რესპუბლიკაშ დაცაიორებული დოხორელი პუნქტეფი
რეი ლიოტა
რეი ლიოტა (Raymond Liotta; დ. 18 ქირსეთუთა, 1954, ნიუარკი) — ამერიკალი არტისტი, ნამჷქით ჯოხო მიპალუ ჰენრი ჰილიშ გასახიერებათ კრიმინალურ-დრამას „დიდებუანი ბოშეფი“. თის აფუ მუნაგებჷ ემიშ ჯილდო და ნომინირაფილი რდჷ ორქოშ გლობუსის.
რეი ლიოტაქ დებადჷ ნიუარკის, ნიუ ჯერსი დო ეჭოფეს ამშვი თუთაშ ასაკის მერიქ დო ალფრედ ლიოტაქ. 1973 წანას, რეიქ გათუ უნიონიშ უმაღალაში სკოლა უნიონს, ნიუ ჯერსი. ლიოტა გურაფლენდჷ არტისტალას მაიამიშ უნივერსიტეტის.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:დუნაბადი 1954 კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი
768
კატეგორია:
აიდან შენერი
აიდან შენერი (Aydan Şener) (დ. ) — თურქი მოდელი დო კინოარტისტი, ჩინებული რე ფერიდეშ როლით სერიალს „ნარჩიტა მაბირე ჩიტი რე“.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:თურქი არტისტეფი
ლუი-ფერდინან სელინი
ლუი-ფერდინან სელინი შინელი რე რომანეფით. დიდი პოპულარობა მოუღჷ რომანეფქ: "შარალუა სერიშ დალიაშა" (1932), "ღურა კრედიტით" (1936), "ჯიხაშე ჯიხაშა" (1957) დო "ოორუე" (1960). "შარალუა სერიშ დალიაშა" სელინიშ მაართა რომანიე დო თინა სიუჟეტით გვერდო ავტობიოგრაფიული რე. რომანქ 1932 წანას მიპალუ რენოდოშ პრემია.ლუი-ფერდინან სელინი მერჩქინელი რე XX ოშწანურაშ საფრანგეთიშ ართ-ართ უდიდაშ ნოველისტო. სელინის, თიში ანტისემიტური სენტიმენტეფიშ გეშა, ბრელი კრიტიკოსი ჸუნდჷ დო ასე ხოლო ჸუნს.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ფრანგეფი კატეგორია:ფრანგი ნოველისტეფი კატეგორია:ფრანგი ჭარუეფი
769
კატეგორია:
მარტინ ლოურენსი
მარტინ ფიცჯერალდ ლოურენსი (ინგლ. Martin Lawrence; დ. 16 პირელი, 1965) — ამერიკალი არტისტი, რეჟისორი დო პროდიუსერი. თიქ ჯოხო მიპალუ 1990-იან წანეფს კომედიური ჟანრიშ ფილმეფს ლაჸაფით.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:დუნაბადი 1965 კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი
ფანდიშ ჸუჯი
ფანდიშ ჸუჯი (Baie de Fundy) — ჸუჯი ატლანტიშ ოკიანეს, ოორუე ამერიკაშ წყარპიჯიშ ღოზის, ობჟათეშე მენიშ ჸუჯი იდვალუაფუ. ფანდიშ ჸუჯისეშახე კანადაშ ჟირი პროვინცია ახალი შოტლანდია დო ნიუ-ბრანსუიკი, ჸუჯიშ ობჟათე ნორთი ააშ-იშ შტატიშ მენიშ წყარპიჯიშ ღოზი რე. კანკალე წყუშ ტკიცებათ „ფანდი“ ფრანგული ზიტყა „ფენდამშე“ მოურს დო თინა „გორთილს“ შანენს, შხვა მოარზაფეფით თე ზიტყვა პორტუგალიური "ფონდოშე" მოურს. .
ფანდიშ ჸუჯიშ სიგჷრძა დოხოლაფირო 300 კილომეტრი რე, სიგანა — 90 კმ. ფანდიშ ჸუჯიშ ოშქაშე სიტომბა 214 მეტრი რე. ჸუჯიშ მუკი-მუკი რსებული არძაშე დიდი ონიშოლი რე — სენტ-ჯონი (ნიუ-ბრანსუიკი).
ფანდიშ ჸუჯის მიარე წყარმალუ ინმაკათუ, თინეფშე არძაშე შანულამი რე სენტ-კრუა დო სენტ-ჯონი.
ფანდიშ ჸუჯის არძაშე დიდი მერთა დო მორთა უჩქუ მოსოფელს. მერთა დო მორთაშ ბორჯის, ზუღაშ დონე შხვადოშხვანერი რე. მორიაშ სიდიდა 15,6-18 მეტრი რე.
სქოლიო
კატეგორია:კანადაშ ჸუჯეფი
ფლენსბურგი
ფლენსბურგი (Flensburg, Flensborg,) — გერმანიაშ უკიდაში ოორუეშე მადვალი ნოღა, ნამუთ მუშჸურე შლეზვიგ-ჰოლშტაინიშ დიხას იდვალუაფუ. ფლენსბურგი — თე დიხაშ სიკაბეტეთ მასუმა ნოღა რე კილიშ დო ლიუბეკიშ უკული დო თაშნეშე ობჟათე შლეზვიგიშ რეგიონიშ ცენტრი რე.
1945 წანაშ მესის, ფლენსბურგი გერმანიაშ ეკონია ნაცისტური თარობაშ ცენტრი რდჷ, თაშ ჯოხოდვალირი ფლენსბურგიშ თარობა, ნამუსჷთ დუდენდჷ მორსხუე ოურდუმე ნძალეფი. ოფიციალურო, ფლენსბურგის ნაცისტურ თარობაქ აკოცჷ 1945 წანაშ 23 მესის.
სქოლიო
* კატეგორია:გერმანიაშ ოუნივერსიტეტე ნოღეფი
ტარო (ჩანარი)
ტარო (Colocasia esculenta) — ტროპიკული ანდაწანიანი ოდიარე ჩანარი ღვინდოღუმუშობურეფიშ ფანიაშე. ართ-ართი უჯვეშაში კულტურული ჩანარი რე. თიში შხუ კვირკვი, ნამუშ წონა 4 კგ-შახ რენ, ოჭკომალო ირგებე.
მოჸუნა უმენტაშო ბჟაეიოლ გვერდოსფეროშ ტროპიკეფს დო სუბტროპიკეფიშ ლამე რაიონეფს, შილებე თიში კულტივირაფა კავკაციაშ უჩა ზუღაპიჯის. ტყას ჩანს ჰიმალაიშ, მიანმარიშ, ახალი გვინეაშ, ფილიპინიშ კოკეფიშ ტროპიკულ ტყალეფს.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ღვინდოღუმუშობურეფი კატეგორია:ტროპიკული მეურნალა
770
კატეგორია:
771
კატეგორია:
ჯეფ ბრიჯესი
ჯეფ ბრიჯესი (Jeff Bridges; 4 ქირსეთუთა, 1949) — ამერიკალი არტისტი დო პროდიუსერი. დებადჷ არტისტეფიშ ფანიას დო კარიერა დიჭყჷ 1958 წანას, ბაღანობაშე.
რობერტ ჯემისონ ვან დე გრააფი
რობერტ ჯემისონ ვან დე გრააფი (ინგლ. Robert Jemison Van de Graaff; დ. 20 ქირსეთუთა, 1901, ტასკალუსა, ალაბამა, ააშ — ღ. 16 ღურთუთა, 1967, ბოსტონი, მასაჩუსეტსი, ააშ) — ამერიკალი ფიზიკოსი, მაღალვოლტიანი ელექტროსტატიკური გენერატორიშ გჷმმაგონებელი, ნამუთ ციკლოტრონეფიშ გოვითარაფაშახ, ფართას გიმირინუაფუდჷ მუჭოთ წილაკეფიშ ათმაჩქარებელი (აქსელერატორი).
ჯეფ ბრიჯესი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი კატეგორია:დუნაბადი 1949 კატეგორია:ოსკარიშ მაღვენჯი კინოარტისტეფი
რობერტ ჯემისონ ვან დე გრააფი
ვან დე გრააფი გურაფულენდჷ მათემატიკას დო ინჟინერიას ალაბამაშ უნივერსიტეტის, სოდეთ მიპალუ ბაკალავრიშ დო მაგისტრიშ ხარისხი. უკულიან პერიოდეფს გურაფულენდჷ პარიზიშ დო ოქსფორდიშ უნივერსიტეტეფს. ოდოქტორე დისერტაცია თხილუ ოქსფორდიშ უნივერსიტეტის. გურაფაშ თებაშ უკულ, ვან დე გრააფი მუშენდჷ უმოსო მასაჩუსეტსიშ ტექნოლოგიაშ ინსტიტუტის.
რობერტ ჯემისონ ვან დე გრააფი რდჷ შხვადოშხვა პრემიეფიშ დო ჯილდოეფიშ ლაურეატი. 1936 წანას მიპალუ ელიოტ კრესონიშ მენდალი, 1947 წანას დადელიშ მენდალი დო პრემია, 1966 წანას ტომ ბონერიშ პრემია.
ვან დე გრააფიშ ჯოხონობაშ რე ართ-ართი კრატერი თუთას.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალეფი კატეგორია:ამერიკალი ფიზიკოსეფი
პავლოვსკოე
პავლოვსკოე — ოფუტე აფხაზეთიშ ავტონომიურ რესპუბლიკას, სოხუმიშ მუნიციპალიტეტის (ოდიშიშ თემი), აფხაზეთიშ გემინდორიას, წყარმალუ ბესლეთიშ ლეხერს. ზუღაშ დონეშე 200 მ, სოხუმიშე 17 კმ. 2008 წანაშე ოკუპირაფილი რე რუსეთიშ ფედერაციაშით
ლიტერატურა
კატეგორია:სოხუმიშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი კატეგორია:აფხაზეთიშ ავტონომიური რესპუბლიკაშ დაცაიორებული დოხორელი პუნქტეფი
უზბეკური სუმი
სუმი (so‘m / сўм) — უზბეკეთიშ ფარაშ ართული. 1 სუმი = 100 ტიინი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:უზბეკეთიშ ეკონომიკა კატეგორია:ფარაშ ართურეფი
772
კატეგორია:
773
კატეგორია:
ლინდზი ლოჰანი
ლინდზი ლოჰანი (Lindsay Lohan დ. 2 კვირკვე, 1986) — ამერიკალი არტისტი, მობირე დო მოდელი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:დუნაბადი 1986 კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი კატეგორია:ირლანდიარი ამერიკალეფი
ჰებრიდიშ ზუღა
thumb|right|250px|[[დინოხოლენი ჰებრიდიშ კოკეფი|დინოხოლენი დო გალენი ჰებრიდიშ კოკეფი.]]
ჰებრიდიშ ზუღა — ატლანტიშ ოკიანეშ იირუე ნორთის მადვალუ ზუღა, შოტლანდიაშ წყარპოჯიშ ღოზის. ეშახე დინოხოლენი (ბჟაეიოლშე) დო გალენი ჰებრიდიშ (ბჟადალშე) კოკეფს შქას. ზუღაშ ოორუეშე მინჩიშ საროტი იდვალუაფუ.
სქოლიო
კატეგორია:ატლანტიშ ოკიანეშ ზუღეფი
ჩესაპიკიშ ჸუჯი
thumb|250px|ჩესაპიკიშ ჸუჯი კოსმოსშე
ჩესაპიკიშ ჸუჯი (Chesapeake Bay) — უდიდაში ესტუარი ამერიკაშ აკოართაფილ შტატეფს. თე ტერიტორია ატლანტიშ ოკიანეს იდვალუაფუ, ჸუჯიშ წყარპიჯიშ ღოზის ააშ-იშ ჟირი შტატი იდვალაუფუ- მერილენდი დო ვირჯინია. ჩესაპიკიშ ჸუჯიშ ღანჩო იკთუანს 166,534 კვადრატულ კილომეტრის, ჸუჯის ინმაკათუ 150 წყარმალუ დო ანდა მორჩილი ნადუ.
ჩესაპიკიშ ჸუჯიშ სიგჷრძა დოხოლაფირო 300 კილომეტრის აკმადგინანს, ყჸუჯიშ ოდუდე იჭყაფუ ოორუეშე რსებული წყარმალუ სასკუეჰანშე, ზუსტას თე აბანს რსებული წყარმალუ აკათუ ატლანტიშ ოკიანეს. არძაშე ოორუეშე მადვალუ ოხორე რე კენტიშ დო ჰაფორდიშ რაიონეფი.
ჩესაპიკიშ ჸუჯიშ წყარპიჯიშ ტერიტორია რე ართ-ართი უჯვეშაში აბანი, სოდე ინგლისარეფიშ დოხორაფაქ მოხვადჷნ.