cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ბრაიან დე პალმა
ბიოგრაფია
ათეშ უკული დე პალმაქ დიჭყჷ განგსტერული ფილმეფიშ გინოღალა. 1983 წანას გიშართჷ თიშ ართ-ართი არძაშე ჩინებულ ნახანდიქ — ფილმი „ნაჭყოლა სახე“, სოდეთ ტონი მონტანაშ როლს არსულენს ალ პაჩინო.
უკულიანი წანეფიშ ნახანდეფშე ოშინალი რე ფილმეფი „ხეუხებურეფი“, „კარლიტოშ შარა“ დო „ურსულებერი მისია“.
ბრაიან დე პალმას გინოღალირი აფუ ანდა კინოფილმი. შხვადოშხვა ბორჯის თიშ ფილმეფს ოკათუდეს — კირკ დაგლასი, ჯონ კასავეტისი, რობერტ დე ნირო, ალ პაჩინო, კევინ კოსტნერი, შონ კონერი, ენდი გარსია, შონ პენი, ჟან რენო, ჯონ ტრავოლტა, სისი სპეისეკი, მიშელ პფაიფერი, ნენსი ალენი დო თ.უ. ბრაიან დე პალმა მოღალენს ხოლო მუჭოთ ოპერატორი დო არტისტი. გინიღანს ჯინჯიერო დრამას, კრიმინალს, თრილერს.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:დუნაბადი 1940 კატეგორია:ამერიკალი კინორეჟისორეფი კატეგორია:ამერიკალი კინოპროდიუსერეფი კატეგორია:იტალო-ამერიკალეფი
ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ ადმინისტრაციული დორთუალა
ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკა ადმინისტრაციულო დორთილი რე 14 პრეფექტურათ, 2 ეკონომიკურ პრეფექტურათ (ნანა-გებიზი დო სანგა-მბაერე) დო ონანანოღე ნოღათ ბანგი, ნამუთ გიშართილი რე გიშაკერზაფილი ადმინისტრაციული ართულო, დო პრეფექტურაშ სტატუსის ომანგჷ.
პრეფექტურეფი
ჟირი ეკონომიკური პრეფექტურა რე ნანა-გებიზი დო სანგა-მბაერე; კომუნა რე ბანგი.
თაშნეშე ქოძირით
კატეგორია:ერკებულეფი:აფრიკა
ოდიში (ტელეკომპანია)
ოდიში — რეგიონული ტელეკომპანია სამარგალო-ჟიმოლენი შონეშ აკანს, ნოღა ზუგდიდს. ტელეკომპანიაშ უჭყაფაშ ფორუაშ ზონაშა მიშმურს სამარგალოშ რეგიონი, ნორთობურო შონე დო აფხაზეთი. ტელეარხის დოხოლაფირო 300 000-იანი პოტენციური აუდიტორია ჸუნს.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:საქორთუოშ ტელეკომპანიეფი კატეგორია:სატელევიზიო არხეფი
2110
დღახუეფი
კატეგორია:
სარაგოსაშ პროვინცია
thumb|250px|სარაგოსაშ პროვინციაშ აბანდვალა ესპანეთის სარაგოსა (Zaragoza) რე პროვინცია ესპანეთის, ოორუე ესპანეთის, არაგონიშ ცენტრალურ ნორთის. მუს ომძღჷ ესპანეთიშ გეჸვენჯი პროვინციეფი: ლეიდა, ტარაგონა, ტერუელი, გვადალახარა, სორია, ლა რიოხა, ნავარე დო უესკა.
პროვინციაშ ნანანოღა რე სარაგოსა, ნამუთ ავტონომიური რეგიონიშ ნანანოღა ხოლო რე. პროვინციაშ ართ-ართი შანულამი ნოღა რე კალატაუდი. სარაგოსას რე 292 მუნიციპალიტეტი, ნამუეფიშ გვერდიშ უმოსი ოფუტე რე 300 კოჩშე ნორკები მახორუთ.
პროვინციაშ მახორობა აკმადგინანს 880,118 კოჩის (2003 წანაშ მუნაჩემეფით). ფართობი - 7,274 კმ². მეჭედალა - 50.95/კმ².
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ესპანეთიშ პროვინციეფი
ჯონ მაკარტი
ჯონ მაკარტი (ინგლ. John McCarthy; დ. 4 ეკენია, 1927, ბოსტონი, მასაჩუსეტსი, ააშ — ღ. 24 გჷმათუთა, 2011, სტენფორდი, კალიფორნია, ააშ) — ამერიკალი ინფორმატიკოსი, ხელუანური ინტელექტიშ დისციპლინაშ ართ-ართი დუმარსხუაფალი. ჯონ მაკარტიქ მიშეღჷ ტერმინი "ხელუანური ინტელექტი" დო დარსხუ Lisp-იშ დო ALGOL-იშ პროგრამირაფაშ ნინეფი. ჯონ მაკარტი გურაფულენდჷ მათემატიკას კალიფორნიაშ ტექნოლოგიაშ ინსტიტუტის. უკულ გურაფა გაგინძორჷ პრინსტონიშ უნივერსიტეტის, სოდეთ თხილუ ოდოქტორე დისერტაცია დონალდ სპენსერიშ ხემანჯღვერობათ, 1951 წანას. გურაფაშ თებაშ უკულ მაკარტი მუშენდჷ დიო პრინსტონიშ უნივერსიტეტის, უკულ სტენფორდიშ უნივერსიტეტის დო დართმუზის კოლეჯის. 1956 წანას მაკარტიქ ომუშებუშა გეგნორთჷ მასაჩუსეტსიშ ტექნოლოგიაშ ინსტიტუტიშა. 1962 წანაშე მაკარტი რდჷ სტენფორდიშ უნივერსიტეტიშ პროფესორი. სტენფორდის იმუშუ 2000 წანაშა. ჯონ მაკარტი რდჷ შხვადოშხვა პრემიეფიშ დო ჯილდოეფიშ ლაურეატი. 1971 წანას მაკარტიქ მიპალუ ტიურინგიშ პრემია, 1988 წანას კიოტოშ პრემია, 2003 წანას ბენჯამინ ფრანკლინიშ მენდალი. 1990 წანას მაკარტის გინოჩეს მენცარობაშ ერუანული მენდალი. მაკარტი რე შხვადოშხვა მენცარული სტატიეფიშ დო პუბლიკაციეფიშ ავტორი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალეფი კატეგორია:ამერიკალი ინფორმატიკოსეფი კატეგორია:დუნაბადი 1927 კატეგორია:ნაღურა 2011
3055
3055 (ჟარნეჩდოვითოხუთი) წანა — გრიგორიანული კალენდარით ვანარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე თუთაშხა. თე წანა რე XXXI ოშწანურაშ მა-6 დეკადაშ მა-5 წანა.
ტახო
ტახო, ტეჟუ (Tajo, Tejo) — წყარმალუ ესპანეთის დო პორტუგალიას, პირენეშ ჩქონს. წყარმალუ იჭყაფუ უნივერსალესიშ გვალეფს დო ინაკათუ ატლანტიშ ოკიანეს. ტახო გიშმურს ნოღეფს: ტოლედოს (ესპანეთი), სანტარენს (პორტუგალია), ტახოშ ესტუარს რე პორტუგალიაშ ნანანოღა ლისაბონი. ტახოშ სიგინძა რე 1,007 კმ. ღანჩოშ ფართობი 80,100 კვ.კმ.
ასტეროიდიშ ალმაშარე
სქოლიო
კატეგორია:ბჟაშ სისტემა კატეგორია:ასტეროიდეფი
ონდრეი დუდა
ონდრეი დუდა (Ondrej Duda, დ. 5 ქირსეთუთა 1994, სნინა, სლოვაკეთი) — სლოვაკი მობურთე, სლოვაკეთიშ ერუანული ოკუჩხბურთე ნაკორობაშ დო პოლონეთიშ კლუბ „ლეგიაშ“ ოშქაშემათხილე. ევროს სლოვაკეთიშ ედომუშამი ისტორიშ გოძვენას მაართა გოლიშ ავტორი. ოკათუდ ევრო 2016-ის.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:დუნაბადი 1994 კატეგორია:სლოვაკი მობურთეეფი კატეგორია:სლოვაკეთიშ ერუანული ოკუჩხბურთე ნაკორობაშ მობურთეეფი კატეგორია:კოშიცეშ მობურთეეფი კატეგორია:ლეგიაშ მობურთეეფი
სალგირი
სალგირი (უკრ. Салгир) — წყარმალუ უკრაინას, ყირიმიშ ჩქონს, ყირიმიშ უგინძაშ წყარმალუ. სალგირი იჭყაფჷ ჩათირდაღიშ გვალეფს, გიშმურს ყირიმიშ ნანანოღა დო უდიდაშ ნოღა სიმფეროპოლს დო ინაკათუ აზოვიშ ზუღას. წყარმალუ სალგირიშ სიგჷნძა რე 204 კმ. ღანჩოშ ფართობი 3,750 კვ.კმ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:უკრაინაშ წყარმალუეფი კატეგორია:ყირიმიშ წყარმალუეფი
მანოლო კარდონა
მანოლო კარდონა (Manuel Julián Cardona Molano; დ. 25 პირელი, 1977, პოპაიანი, კოლუმბია) — კოლუმბიარი არტისტი.
ბიოგრაფია
ხავიერ ფუენტეს-ლეონიშ ფილმს "წყარგიმენი მალობა", სანტიაგოშ როლიშ რსულაფათ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:კოლუმბიარი არტისტეფი კატეგორია:ააშ-იშ არტისტეფი
3056
3056 (ჟარნეჩდოვითაამშვი) წანა — გრიგორიანული კალენდარით ნარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე თახაშხა. თე წანა რე XXXI ოშწანურაშ მა-6 დეკადაშ მა-6 წანა.
ჯვ. წ. 970
— ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 970 წანა.
3057
3057 (ჟარნეჩდოვითოშკვითი) წანა — გრიგორიანული კალენდარით ვანარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე ცაშხა. თე წანა რე XXXI ოშწანურაშ მა-6 დეკადაშ მა-7 წანა.
ფარაონი
thumb|120px|ჯვეში ეგვიპტარი ფარაონი
ფარაონი — ჯვეში ეგვიპტარი მაფეფიშ ტიტული. ფარაონეფი უკაბეტაშ როლს არსულენდეს ეგვიპტარეფიშ რინას. თინეფი ართ ბორჯულო ქიანაშ მამართალეფთ რდეს დო უმაღალაში ქურუმეფჷთ. ფარაონი ხორციელ ჸოფუ ღორონთი დიხაუჩას დო ღორონთი ღურაშ უკული. კჷნ ტერმინი „ფარაონი“ ჟირი ზიტყვაშ მენასვარებუ რე: „პერ-აა“, ნამუთ „კაბეტ ჸუდეს“ შანენდჷ. ფარაონს ქარაგმულო მიშინუანდეს, თიშ გეშა, ნამჷ-და ტაბუგედვალირი ჸოფედუკონ. თე ჯოხოშ ხონარმარალო წჷმორაგადი ვეშილებედჷ.
გინოჩამაშ მეჯინათ, პირველი ფარაონი კჷნე ღორონთი „რა“ რდჷ. უკული ეკოჸუნდეს შხვა ღორონთეფი. მოგვიანაფათ ხვისტაშა ოსირისიშ დო ისიდაშ ქომოლსქუა ჰოროსის ეშულებჷ. ჰოროსი ეგვიპტეშ ჸოფირი დინასტიაშ ფარაონიშ პირველსახე დო პორტრეტი რე. ირი ფარაონი რაშ დო ხორიშ გამნარყო იკოროცხუდჷ დო თიში თ.ჯ ტიტულატურა ხუთი ჯოხოშე აკმოდირთუდჷ: ხორიშ, ორქოშ ხორიშ, ჟირი ოსურღორონთიშ (ჟიმოლენი დო თუდოლენი ეგვიპტეშ მაფენი+ჯოხო) დო რაშ ქომოლსქუაშ ჯოხოეფშე. ფარაონს შხვადოშხვა ვითარაფას შხვადოსხვა ჯოხოეფით მიშინუანდეს. „პერ-აა“-ს დუდშე ფარაონიშ ჯოხოს უძახუდეს, მეხოლაფირო შქა ომაფეშ დათებუშე — კჷნე მუ ფარაონსთ თაშ მიშინუანდეს.
thumb|ნოღა დაპურიშ ეჭოფუა [[რამსეს II|რამსეს II-შით, ახალი ომაფე|ალტ=|მარჯვნივ]]
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ჯვეში ეგვიპტე კატეგორია:წოდებეფი
ნიჟნი-ნოვგოროდიშ ოლქი
ნიჟნი-ნოვგოროდიშ ოლქი (Нижегородская область) — რუსეთიშ ფედერაციაშ სუბიექტი, ნამუთ რუსეთიშ ევროპული ნორთიშ ცენტრის იდვალუაფუ დო ქიანაშ ვოლგაშპიჯეთიშ ფედერალური ოკრუგიშ აკმოდგინალაუშა მიშმურს. ოლქიშ ადმინისტრაციული ცენტრი - ნიჟნი ნოვგოროდი.
ისტორია
ოლქიქ 1929 წანაშ 14 ღურთუთას დირსხჷ, 15 მანგის ჯოხოთ გიადჷ ნიჟნი ნოვგოროდიშ აკანი, 1932 წანაშე ჯოხოდჷ გორკიშ აკანი, 1936 წანაშე - გორკიშ ოლქი, 1990 წანაშე ნიჟნი ნოვგოროდიშ ოლქი.
გეოგრაფია
ოლქი ოდვალუაფჷ ბჟეიოლი ევროპაშ სუბეშ ცენტრალურ ნორთის. წყარმალუ ვოლგა ოლქს გჷთმორთჷნს მარძგვანი დო კვარჩხანი წყარპიჯეფო. ოლქის ჰეერი კონტინენტური რე. ღურუთაშ ოშქაშე ტემპერატურა -12 გრადუსი რე, კვირკვეში — +19 გრადუსი.
მახორობა
2002 წანაშ მუNაჩემეფიშ მეჯინათ, ოლქის ოხორანდჷ:
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ნიჟნი-ნოვგოროდიშ ოლქი კატეგორია:რუსეთიშ ფედერაციაშ ოლქეფი
კოლინ პაუელი
კოლინ ლუთერ პაუელი (Colin Luther Powell; დ. 5 პირელი 1937, ნიუ-იორკი - 2021 წლის 18 ოქტომბერი) — ამერიკალი ოურდუმე დო პოლიტიკური მოღალე. პრეზიდენტ რეიგანიშ მარჩებელი უშქურანჯობაშ ოკითხეფს (1987-89), ააშ-იშ აკოანჯარაფილი ნძალეფიშ გენშტაბიშ შეფი (1989-93) დო ააშ-იშ სახენწჷფო მელამოსე (2001-05).
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ააშ-იშ სახენწჷფო მელამოსეეფი კატეგორია:ამერიკალი ოურდუმე მოღალეეფი კატეგორია:ამერიკალი პოლიტიკოსეფი
3058
3058 (ჟარნეჩდოვითობრუო) წანა — გრიგორიანული კალენდარით ვანარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე ობიშხა. თე წანა რე XXXI ოშწანურაშ მა-6 დეკადაშ მა-8 წანა.
გიგანტი პლანეტეფი
გიგანტი პლანეტეფი რენა დიხაუჩაშე გვარიანო დიდი, შხვადოშხვა ტიპიშ პლანეტეფი. თინეფი უმოსო იკათუანა აირეფს დო ჸინუს. ბჟაშ სისტემას იდვალუაფჷ ოთხი გიგანტი პლანეტა: დია, მარსქული, ურანი დო ნეპტუნი. პლანეტა-გიგანტეფს გაზიშ გიგანტეფს ხოლო უძახუნა, მარა ასტრონომეფი გაზიშ გიგანტეფო მითმირჩქინანა ხვალე დიას დო მარსქულს. ურანს დო ნეპტუნს უღუნა შხვანერი აკოდგინალუა დო თინეფი უმოსო ჸინუს იკათუანა. ჸათეშ გეშათ, ურანი დო ნეპტუნი შინელი რე მუჭოთ ჸინუშ გიგანტეფი. დიაშ დო მარსქულიშ თარი კომპონენტეფი წყარბადი დო ჰელიუმი რე, ურანიშ დო ნეპტუნიშ წყარი, ამიაკი დო მეთანი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ასტრონომია
ტაჯიკეთიშ ნოღეფიშ ერკებული
2016 წანაშ 1 ღურთუთაშ დგომარობათ, ტაჯიკეთიშ რესპუბლიკას 18 ნოღა (Шаҳр) რე. თინეფშე ართ-ართი, ქიანაშ ნანანოღა დუშანბე რე, ნამუსჷთ მაართა რანწკიშ ზოხო ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ართულიშ სტატუსი უღუ, 3-ს — რესპუბლიკური დოჸუნალაშ ნოღაშ სტატუსი უღუ, 7-ს — საოლქო დოჸუნალაშ ნოღაშ დო 7-ს — რაიონული დოჸუნალაშ ნოღაშ სტატუსი.
რუკა
რუკაშ ლეგენდა:
სქოლიო
ტაჯიკეთი
მურაფა
მურაფა (უკრ. Мурафа) რე წყარმალუ უკრაინას, დნესტრიშ კვარჩხან ნადუ. მურაფა იჭყაფჷ ბარიშ რაიონს, ოფუტე ზატოკიშ ხოლოს, ვინიცაშ ოლქის დო ინაკათუ დნესტრის, ნოღა იამპოლიშ ხოლოს. წყარმალუ მურაფაშ სიგჷნძა რე 163 კმ. ღანჩოშ ფართობი 2,410 კვ.კმ.
ლიტერატურა
კატეგორია:უკრაინაშ წყარმალუეფი კატეგორია:დნესტრიშ ნადუეფი
ჯვ. წ. 971
— ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 971 წანა.
ნაღურა
კატეგორია:
3059
3059 (ჟარნეჩდოვითოჩხორო) წანა — გრიგორიანული კალენდარით ვანარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე შურიშხა. თე წანა რე XXXI ოშწანურაშ მა-6 დეკადაშ მა-9 წანა.
მეანდრი
მინი|260პქ|ართ-ართი წყარმალუშ მეანდრი მეანდრი (ბერძნ. Μαίανδρος – თურქეთიშ უმოსო ღჷროკილი წყარმალუშ დიდი მენდერესიშ ჯვეში ჯოხოდვალა) — ვეშ წყარმალუშ ღჷროკილი, ნამუშ სიღულარეშ რადიუსი დოჸუნს წყარმალუშ წყარიანობას დო სიმალეს. მეანდრი გეოლოგიურო წყარმალუშ კალაპოტიშ დეფორმაცია რე, ნამუთ უმენტაშო ივითარებუ ვეშ წყარმალუეფიშ გიმენი მალობეფს, თექ სოდე გოვითარაფილი რე რჩქალი მალობა.
ინოდირაკილი წყარპიჯი, მუჭოთ წესი, დიკოხონი რე, ეშადირაკილი ნორთი — ეკოხონი. მეანდრეეფს მოსოფელიშ მიარე წყარმალუ აკმოქიმინუნს.
საქორთუოს დიდ სიგჷრძას მეანდრეეფს გჷთმარჩქინანს იორი.
ლიტერატურა
კატეგორია:ეროზია კატეგორია:წყარმალუეფი
ჩარლზ ბებიჯი
ჩარლზ ბებიჯი (ინგლ. Charles Babbage; დ. 26 ქირსეთუთა, 1791, ლონდონი, ინგლისი — ღ. 18 გჷმათუთა, 1871, ლონდონი, ინგლისი) — ინგლისარი მათემატიკოსი, ფილოსოფოსი დო ინჟინერი, მაართა მენცარი ნამუქჷთ აკიმუშუ ციფრულ-პროგრამული კომპიუტერიშ კონცეფცია. ბებიჯი შინელი რე მუჭოთ "კომპიუტერიშ მუმა". ჩარლზ ბებიჯიქ გიმიგონჷ მაართა მექანიკური კომპიუტერი, ნამუსჷთ ვაუღუდჷ ელექტრონული კომპონენტეფი დო ენწყილი რდჷ ხვალე მექანიკური კომპონენტეფით. ჩარლზ ბებიჯი გურაფულენდჷ კემბრიჯიშ უნივერსიტეტიშ პიტერჰაუსიშ კოლეჯის. გურაფაშ თებაშ უკულ მუშენდჷ კემბრიჯიშ ტრინიტი-კოლეჯის. რდჷ გველფიშ ომაფე ორდენიშ ლაურეატი დო ლონდონიშ ომაფე ჯარალუაშ მაკათური.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ინგლისარეფი კატეგორია:ინგლისარი მათემატიკოსეფი კატეგორია:დუნაბადი 1791 კატეგორია:ნაღურა 1871
3060
3060 (სუმონეჩი) წანა — გრიგორიანული კალენდარით ნარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე ჟაშხა. თე წანა რე XXXI ოშწანურაშ მა-6 დეკადაშ მა-10 წანა.
ერიკ დაიერი
ერიკ ჯერემი ედგარ დაიერი (Eric Jeremy Edgar Dier; 15 ღურთუთა 1994, ჩელტნემი) — ინგლისარი მობურთე, ინგლისიშ ერუანული ოკუჩხბურთე ნაკორობაშ დო კლუბ „ტოტენჰემ ჰოტსპურიშ“ მოლაჸაფე რე. გიშმურს მათხილეშ დო ოშქაშემათხილეშ პოზიციეფს. ოკათუდჷ ევრო 2016-ის.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ინგლისარი მობურთეეფი კატეგორია:ინგლისიშ ერუანული ოკუჩხბურთე ნაკორობაშ მობურთეეფუ კატეგორია:დუნაბადი 1994
ლიპარი
thumb|right|300px|ლიპარი ლიპარი (ლათ. Lipara; ბერძენ. Meligunis; იტალ. Lìpari) — აეოლიანიშ კოკეფშე უდიდაში, ტირენიაშ ზუღას, იდვალუაფუ სიცილიაშე ოორუეჸურე, 44 კილომეტრიშ დოშორაფათ. კოკიშ ირალი მახორობა რე 11 ვითოში ადამიერი. ზარხულს ტურისტულ სეზონს მახორობაშ რიცხუ 20 ვითოშშახ ირდუ.
წყუეფი
კატეგორია:სქირონაშქა ზუღაშ კოკეფი კატეგორია:მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფი იტალიას კატეგორია:იტალიაშ ვულკანეფი
ფიჯური ნინა
ფიჯური (ბჟაეიოლფიჯური) ნინა — ფიჯარეფიშ ნინა, გოფაჩილი რე ფიჯიშ კოკეფს. ავსტრონეზიული ნინეფიშ ოკიანეთიშ ნინეფს ორხველჷ, არხოს რე პოლინეზიურ ნინეფწკჷმა, მარა ვემიშმურს თინეფიშ აკოდგინალუაშა. ფიჯური ნინა ოდაბადური ნინა რე 350 000 ადამიერშო, ხოლო 200 000 გმირინუანს მაჟირა ნინათ. ფიჯიშ 1997 კონსტიტუციაქ, ფიჯურ ნინას ოფიციალური ნინაშ სტატუსი მეჩჷ, ინგლისურ დო ჰინდიშ ნინეფწკჷმა ართო. ასე მეურს დისკუსია ფიჯურ ნინაშ სტატუსიშ სახენწჷფო ნინაშა ეკინაშენ.
სოფია კოპოლა
სოფია კოპოლა (Sofia Carmina Coppola; დ. 14 მესი, 1971, ნიუ-იორკი, ააშ) — ამერიკალი კინორეჟისორი, სცენარისტი, პროდიუსერი დო არტისტი. თინა რე კინორეჟისორ ფრენსის ფორდ კოპოლაშ ცირასქუა. სოფია კოპოლა მაართა ამერიკალი ოსური რე, ნამუთ წჷმარინეს ოსკარიშ საუჯგუშო რეჟისორიშ ჯილდოს.
ფიჯური ნინა
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ოკიანეთიშ ნინეფი კატეგორია:ავსტრალიაშ დო ოკიანეთიშ ნინეფი კატეგორია:ფიჯიშ ნინეფი
სოფია კოპოლა
ორდოიანი წანეფი
სოფია კოპოლაქ ჰოლივუდიშ პრივილეგირაფილ ფანიას დებადჷ. თიშ მუმა, ჩინებული რეჟისორი ფრენსის ფორდ კოპოლა რე, არტისტი ნიკოლას კეიჯი თიშ ჯიჯისქუა რე. თინეფს ფანიას შხირას სუმარენდეს აკირა კუროსავა დო ვერნერ ჰერცოგი. ჭიჭე სოფია კოპოლა ოსკოლე დავალებეფს ფილმეფიშ სახეთ ორთუდჷ. თიქ ჭიჭე როლეფი არსულჷ მუმაშ ფილმეფს „აუტსაიდერეფი“, „კლუბი კოტონი“, „პეგი სიუს რინა“ „მორდია III“.
კარიერა
კოპოლაშ უკულ ფილმის „მარი ანტუანეტი“ კომპანია Sony-ქ 40 მილიონი დოლარი ინოდჷ. ფილმი ანტონია ფრეზერიშ რომანს რე დორსხუაფილი დო საფრანგეთიშ სკანდალური დიაფალიშ რინას ესახუნს. ფილმიქ კრიტიკოსეფიშ გინორთელი რეაქციეფი გიმიჭანუ.
სქოლიო
კატეგორია:ამერიკალი კინორეჟისორეფი კატეგორია:ამერიკალი სცენარისტეფი კატეგორია:დუნაბადი 1971 კატეგორია:იტალო-ამერიკალეფი
ნევადო-ანალიახსი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ბოლივიაშ ვულკანეფი
აურანგაბადი (მაჰარაშტრა)
კატეგორია:მაჰარაშტრაშ ნოღეფი კატეგორია:ინდოეთიშ ნოღეფი
ებრო
ებრო — წყარმალუ ესპანეთის. სიგინძა 930 კმ. ღანჩოშ ფართობი 80,093 კვ.კმ. ებრო იჭყაფუ კანტაბრიაშ გვალეფს, კანტაბრიას დო გიშმურს ესპანეთიშ პროვინციეფს: კასტილია და ლეონი, ბასკეთი, ლა-რიოხა, ნავარა, არაგონი, კატალონია, ვალენსია დო ინაკათუ სქირონაშქა ზუღას.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ესპანეთიშ წყარმალუეფი
რენატო დულბეკო
რენატო დულბეკო (იტალ. Renato Dulbecco; დ. 22 ფურთუთა, 1914, კატანძარო, იტალია — ღ. 19 ფურთუთა, 2012, ლა-ხოლია, კალიფორნია, ააშ) — იტალიარი-ამერიკალი ვირუსოლოგი. გურაფულენდჷ ონკოვირუსეფს. დულბეკოშ სტუდენტიქ ჰოვარდ ტემინიქ დო ბიოლოგიქ დევიდ ბალტიმორქ ართდროულო დო ცალ-ცალკე ძირეს დო დიგურეს რევერსული ტრანსკრიპტაზა. ძირაფაშ ექსპერიმენტეფს დულბეკო ვამონაწილენდჷ, მარა დულბეკოშ მეთოდეფიშ გიმორინაფათ იძირ რევერსული ტრანსკრიპტაზაქ. 1975 წანას სუმხოლო მენცარს გინოჩეს ნობელიშ პრემია ფიზიოლოგიაშ დო მედიცინაშ დარგის.
ბიოგრაფია
რენატო დულბეკო გურაფულენდჷ მედიცინას, ტურინიშ უნივერსიტეტის. მონაწილენდჷ მაჟირა მოსოფელიშ ლჷმას. უკულ ოცხოვრებშა დო ომუშებშა გინორთჷ ამერიკაშა. მუშენდჷ ინდიანაშ უნივერსიტეტის (სოდეთ მუშენდჷ სალვადორ ედუარდ ლურიაწკჷმა), კალიფორნიაშ ტექნოლოგიაშ ინსტიტუტის, სოლკიშ ბიოლოგიაშ ინსტიტუტის. კალიფორნიაშ ტექნოლოგიაშ ინსტიტუტის მუშენდჷ მაქს დელბრიუკიწკჷმა. 1986 წანას შხვადოშხვა მენცარეფწკჷმა ართო დარსხუ ადამიერიშ გენომიშ პროექტი. ართ პერიოდის დირთჷ იტალიაშა დო მუშენდჷ ბიო-მედიცინაშ ტექნოლოგიეფიშ ინსტიტუტის, პრეზიდენტო. რენატო დულბეკოქ ღურჷ 2012 წანაშ 19 ფურთუთას, ლა-ხოლიას, კალიფორნიას.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:იტალიარი ამერიკალეფი კატეგორია:ამერიკალი ვირუსოლოგეფი კატეგორია:ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი კატეგორია:ამერიკალი ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი კატეგორია:დუნაბადი 1914 კატეგორია:ნაღურა 2012
3061
3061 (სუმენეჩდოართი) წანა — გრიგორიანული კალენდარით ვანარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე თახაშხა. თე წანა რე XXXI ოშწანურაშ მა-7 დეკადაშ 1-ა წანა.
ჯვ. წ. 972
— ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 972 წანა.
ნაღურა
კატეგორია:
ალისია სილვერსტოუნი
ალისია სილვერსტოუნი (Alicia Silverstone ; დ. 4 გიმათუთა 1976) — ამერიკალი არტისტი, პროდიუსერი, აქტივისტი. ოდებიუტე როლი არსულჷ ფილმის „გემრე“, მუქით თის 1994 წანას MTV-იშ კინოჯილდო მოუღჷ, საუჯგუშო გუმარღვაფალი მარსულებერშო. უკული თინაქ მარდუეფიშ კაპუთ გინირთჷ, გიშაკეძაფილო თიში უკული, მუთ ბუნა Aerosmith-იშ სუმ მუსიკალურ ვიდეოს გიშარჩქინდჷ. 1995 წანას ილაჸაფჷ წჷმოძინელ ფილმის „ბორო“ (მუქით თიში Columbia-წკჷმა მიარემილიონიანი კონტრაქტი დადვალაფუ), 1997 წანას - ფილმის „ბეტმენი დო რობინი“, ბეტგერლიშ როლს. თინა მეჸუნდჷ ფილმეფს, ოტელევიზიე პროექტეფს დო სცენას ლაჸაფის.
სილვერსტოუნი ვეგეტარიანალი რე, ოხუჯუ PETA-შ საქვარუას დო გიშაშქუმალირი აფუ წინგი კეთილი დიეტა.
სქოლიო
კატეგორია:დუნაბადი 1967 კატეგორია:Aerosmith კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი კატეგორია:ინგლისარი ამერიკალეფი
სეკეშფეჰერვარი
სეკეშფეჰერვარი (Székesfehérvár ) — ნოღა უნგრეთის, ფეიერიშ მედიეშ ადმინისტრაციული ცენტრი. შქა ოშწანურეფს სეკეშფეჰერვარი უნგრეთიშ შანულამი ნოღა რდჷ, ომაფე დოხორეშ ორენი. ნოღას 37 მაფაშ კორონაციაქ ინამჯჷ დო 15 მამართალი ნთხორჷ.
აბუ-სიმბალი (ნოღა)
აბუ-სიმბალი (‏أبو سنبل‎) — მორჩილი ნოღა ეგვიპტეშ ობჟათეშე, ასუანიშ მუჰაფაზას, ნოღა ასუანშე 240 კილომეტრით ობჟათე-ბჟადალშე, სუდანიშ ხურგიშ გოხოლუას. მახორობა 2012 წანაშ მუნაჩემეფით, 2600 კდამიერს აკმადგინანსს. თეჯგურა მორჩილ დოხორინი ჩინებული რე თიშ გოხოლუას ჯვ. წ. XIII ოშწანურას ფარაონ რამზეს II-შით აკნაგებუ კირდეშ ეშნაკვათა აბუ-სიმბალიშ ოხიდებით.
სქოლიო
კატეგორია:ეგვიპტეშ ნოღეფი
ტუვალური ნინა
ტუვალური ნინა — ტუვალუშ ოფიციალური ნინა. პოლინეზიული გიმენბუნაშ ავსტრონეზიული ნინეფი ავსტრონეზიული ნინეფიშ ფანიას ორხველჷ. მორაგადეეფიშ ედომუშამი მუდანობა — 13 051 ადამიერი. ტრადიციული ჯოხოდვალა — te ggana Tuvalu.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ტუვალუშ ნინეფი კატეგორია:ახალი ზელანდიშ ნინეფი კატეგორია:პოლინეზიური ნინეფი
2111
დღახუეფი
კატეგორია:
ხუან პაბლო შაკი
ხუან პაბლო შაკი აპარისიო (Juan Pablo Shuk Aparicio; დ. 7 გერგობათუთა 1965, ბოგოტა, კოლუმბია) — უნგრული გოჭყაფაშ კოლუმბიარი არტისტი (https://www.aisge.es/Juan-Pablo-Shuk (ესპანურო), მუქ შინჷ, ნამჷ-და მუამუშიქ დებადჷ უნგრეთის დო დიამუში კოლუმბიარი რენ), ნამუთ უმენტაშო მუშენს კოლუმბიას დო ესპანეთის. თიში ალმასქუ რე ანა დე ლა ლასტრე.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:კოლუმბიარი არტისტეფი კატეგორია:კოლუმბიური გოჭყაფაშ ესპანარეფი კატეგორია:უნგრული გოჭყაფაშ ესპანარეფი
კენტავრეფი (პლანეტოიდეფი)
მინი|მარჯვნივ|300px|[[ბჟაშ სისტემაშ ობიექტეფაშ დვალუა. კენტავრეფი (ნარინჯიშფერი) დვალუა რე კოიპერიშ ორტყაფუშ (წვანე ფერი) დინოხოლე, ნორთობურო თაშნეშე თიშ ფარგალეფს გალე]] კენტავრეფი — ასტეროიდეფიშ ბუნა, ნამუთ იდვალუაფუ დიაშ დო ნეპტუნიშ ორბიტეფს შქას. მახასიათაფალეფით გჷნმალი რე თარი ორტყაფუშ ასტეროიდეფს დო კოიპერიშ ორტყაფუშ ობიექტეფს შქას (თაშნეშე კანკალე მახასიათაფალით კომეტეფს მოგენა).
თე ბუნაშ ობიექტეფს მითმიაჩამჷნა ანტიკური მითოლოგიაშ კენტავრეფიშ ჯოხოეფი.
ისტორია
მაართა მეგორაფილი კენტავრი რდჷ ქირონი (1977). პერიჰელიეფწკჷმა მეხოლაფაშ ბორჯის თის იძირებე კომა, ნამუთ დჷმახასაითაფალი რე კომეტეფშო, თეშენ ქირონი კლასიფიკაციაშ მეჯინათ ართბორჯულო იკოროცხუ მუჭოთ კომეტათ (95P/Chiron), თეშ ასტეროიდო (2060 Chiron), მორო თინა ზჷმეფით შანულამო ბრელით უმოსი რე ტიპიურ კომეტაშე.
სქოლიო
კატეგორია:ასტეროიდეფი კატეგორია:ასტეროიდეფიშ კლასიფიკაციეფი
3063
3063 (სუმენეჩდოსუმი) წანა — გრიგორიანული კალენდარით ვანარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე ცაშხა. თე წანა რე XXXI ოშწანურაშ მა-7 დეკადაშ მა-3 წანა.
ჯვ. წ. 973
— ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 973 წანა.
ნაღურა
კატეგორია:
3064
3064 (სუმენეჩდოოთხი) წანა — გრიგორიანული კალენდარით ნარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე ობიშხა. თე წანა რე XXXI ოშწანურაშ მა-7 დეკადაშ მა-4 წანა.
არმენ სარქისიანი
არმენ სარქისიანი (Արմեն Վարդանի Սարգսյան; დ. 23 მანგი, 1953, ერევანი, სომხეთიშ სსრ) — ზოხორინელი სომხეთიშ მა-4 პრემიერ-მინისტრი 1996-1997 წლებში.
არმენ სარქისიანქ დებადჷ 1953 წანაშ 23 მანგის, მუჟამსჷთ სომხეთი სხუნუეფიშ რსხუშ აკოდგინალუაშა მიშმეშჷნ. თებული აფუ კემბრიჯიშ უნივერსიტეტი დო 1996 წანაშ 4 გერგობათუთას პრეზიტენტიქ ლევონ ტერ-პეტროსიანქ თინა ქჷდარინუ სომხეთიშ პრემიერ-მინისტრო.
სომხეთიშ პრემიერ-მინისტრიშ პოსტის თიქ ქჷდოსქიდჷ 1997 წანაშ 20 მელახშა, ანუ ხვალე ოთხ დო გვერდი თუთაშ გოძვენას.
არმენ სარქისიანი ვა რე აკა პოლიტიკური პარტიაშ მაკათური. თინა გოართოიანაფილი რე ორგანიზაციას, ნამუთ თხილანს დემოკრატიას, ადამიერიშ ნებეფს დო კანონიშ უჟინაშობას.
2018 წანაშ 2 მელახის გეგშაგორეს ქიანაშ პრეზიდენტო.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:სომხეთიშ პრემიერ-მინისტრეფი კატეგორია:სომხეთის პრეზიდენტეფი
ბუსტონი (ნოღა)
დომაჸალაფირი ნოღეფი
კატეგორია:ტაჯიკეთიშ ნოღეფი კატეგორია:სოღდიშ ოლქი
3065
3065 (სუმენეჩდოხუთი) წანა — გრიგორიანული კალენდარით ვანარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე ჟაშხა. თე წანა რე XXXI ოშწანურაშ მა-7 დეკადაშ მა-5 წანა.
ვასილი ბერეზუცკი
ვასილი ვლადიმირიშ სქი ბერეზუცკი (დ. 20 მანგი 1982, მოსკოვი, სსრრ) — რუსი მობურთე. კლუბ ცსკა მოსკოვიშ დო რუსეთიშ ერუანული ოკუჩხბურთე ნაკორობაშ მათხილე.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:დუნაბადი 1982 კატეგორია:რუსი მობურთეეფი კატეგორია:რუსეთიშ ერუანული ოკუჩხბურთე ნაკორობაშ მობურთეეფი კატეგორია:ცსკა მოსკოვიშ მობურთეეფი
ლუცკი
ლუცკი (Луцьк; Łuck) — ნოღა უკრაინაშ ოორუე-ბჟადალშე, ვოლინიშ ოლქიშ დო ლუცკიშ რაიონიშ ადმინისტრაციული ცენტრი. 2019 წანაშ მუნაჩემეფით, ნოღას 220 839 ადამიერი ოხორანდჷ. უკრაინაშ ართ-ართი უჯვეშაში ნოღა რე. მაართაშე ისტორიულ წყუეფს მიშინუაფუ 1085 წანას.
დოჯიმალაფირი ნოღეფი
ბელარუსი – ბრესტი საქორთუო – გორი ჩინეთი – სიანტანი პოლონეთი – ლიუბლინი პოლონეთი – ტორუნი პოლონეთი – ოლშტინი პოლონეთი – ჟეშუვი პოლონეთი – ზამოსცი პოლონეთი – ბელს-პოდლიასკი ჩეხეთი – ზამოსცი
სქოლიო
კატეგორია:ვოლინიშ ოლქიშ ნოღეფი კატეგორია:უკრაინაშ ნოღეფი კატეგორია:უკრაინაშ ადმინისტრაციული ცენტრეფი
სევერნიშ ესტუარი
სევერნიშ ესტუარი (ინგლ. Severn Estuary, უელს. Aber Hafren) რე ესტუარი დიდ ბრიტანეთის, ნამუთ იფორმირჷ სევერნიშ, უაიშ, ასკიშ დო შხვა წყარმალუეფიშ აკოართაფაშ აბანს. ესტუარი მიშმურს ბრისტოლიშ ჸუჯიშა.
პაპუასეფი
thumb|300px|მარჯვნივ|პაპუასი thumb|300px|პაპუასეფიშ გოფაჩუაშ რეგიონეფი პაპუასეფი — პაპუა-ახალი გვინეაშ დო ინდონეზიაშ მუზმარენ რაიონიშ უჯვეშაში მახორობა. ანთროპოლოგიური ტიპიშ მეჯინათ მელანეზიარეფწკჷმა არხოს რენა, მარა ნინათ გიშმეკერძუაფჷნა.
ართ-ართი რკუალაშ მეჯინათ პაპუასეფი, თეშ, მუჭოთ მელანეზიარეფი, წმარინუანა ალმახანური კათაშ აკა ტიპის, ნამუშ უჯვეშაში წიმოხონეფიშ ზისხირი აკისვარჷ დენისოვურ ადამიერეფწკჷმა.
არძა პაპუასური ნინეფი ართიანს ვანათესჷნა. საართო ერუანულ ნინათ იკოროცხუ კრეოლური ტოკ-პისინი, ნამუთ ინგლისურ ნინას რე გერსხილი. მახორობაშ უმენტაშობა ერუანული რწუმაშ მაღელი რე, მარა გოფაჩილი რე ქირსიანობა ხოლო, არძა ოფუტეს რე ოხვამე.
სქოლიო
კატეგორია:ინდონეზიაშ ეთნიკური ბუნეფი კატეგორია:პაპუა-ახალი გვინეაშ ეთნიკური ბუნეფი
კრის ო'დონელი
კრისთოფერ ეუგენ კრის ო'დონელი (Christopher Eugene "Chris" O'Donnell; დ. 26 მანგი, 1970, ილინოისი) — ამერიკალი არტისტი. თინა ლაჸაფენდჷ დიკ გრეისონი/რობინი-შ როლს ფილმეფს ბეტმენი ირიათო (1995) დო ბეტმენი დო რობინი (1997).
რივნე
რივნე (Рівне) — ისტორიული ნოღა ბჟადალ უკრაინას. ნოღა რივნეშ ოლქიშ დო რივნეშ რაიონიშ ადმინისტრაციული ცენტრი რე.
კატეგორია:რივნეშ ოლქიშ ნოღეფი კატეგორია:უკრაინაშ ადმინისტრაციული ცენტრეფი კატეგორია:უკრაინაშ ნოღეფი
ანდრეას ვეზალი
ანდრეას ვეზალი (ლათ. Andreas Vesalius; დ. 31 ქირსეთუთა, 1514, ბრიუსელი, ჰაბსბურგეფიშ ნიდერლანდეფი (ასეიან ბელგია) — ღ. 15 გერგობათუთა, 1564, ზაკინფი, იონიაშ კოკეფი, საბერძნეთი) — ბელგიარი ექიმი დო ანატომი, ანატომიაშ მენცარობაშ ართ-ართი დუმარსხუაფალი, იმპერატორ კარლ V-შ ექიმი. გურაფულენდჷ ლიუვენიშ უნივერსიტეტის დო პარიზიშ უნივერსიტეტის. გურაფაშ თებაშ უკულ მუშენდჷ შხვადოშხვა ომენცარე ინსტიტუტეფს. რდჷ პადუაშ, ბოლონიაშ დო პიზაშ უნივერსიტეტეფიშ პროფესორი. ვეზალიქ 1543 წანას გჷმაბჟინუ მონუმენტური მენცარული ნახანდი - De Humani Corporis Fabrica Libri Septem. წინგი გერსხილი რე ვეზალიშ პადუაშ უნივერსიტეტიშ ლექციეფს. წინგის ვეზალი ეთმოჭარუნს ადამიერიშ ორგანიზმის, ძვალეფიშ სისტემას, ორგანოეფს, ვენეფს, არტერიეფს, ნერვულ სისტემას, გურს, ტვინს დო შხვა. წიგნის რე გიმორინაფილი ადამიერიშ ორგანიზმიშ ილუსტრაციეფი. ანდრეას ვეზალიქ აკეთჷ წოხოლენი მენცარეფიშ (უმოსო ბერძენი ექიმიშ დო ქირურგიშ გალენოსიშ) ნახანდეფიშ კორექცია დო დიდი თია მიშეღჷ ანატომიაშ, მუჭოთ მენცარობაშ, გოვითარაფაშა. 1564 წანას ვეზალიქ ოხვამუშა იერუსალიმიშა მიდართჷ. ვეზალიქ ღურუ საბერძნეთიშ კოკი ზაკინფის.
სევერნი
სევერნი (ინგლ. River Severn, უელს. Afon Hafren) რე წყარმალუ გოართოიანაფილ ომაფეს, უელსიშ დო ინგლისიშ ტერიტორიას, გოართოიანაფილ ომაფეშ უგინძაშ წყარმალუ. სევერნი იჭყაფჷ კემბრიაშ გვალეფს, პლინლიმონიშ მასივს, ზუღაშ დონეშე 610 მ. სიმაღალას, უელსიშ ტერიტორიას დო გიშმურს შროპშირიშ, ვუსტერშირიშ, გლოსტერშირიშ რეგიონეფს დო ინაკათუ სევერნიშ ესტუარს, ნამუთ მიშმურს ბრისტოლიშ ჸუჯიშა. წყარმალუ სევერნიშ წყარპიჯის იდვალუაფჷ ნოღეფი: შრუსბერი, გლოსტერი, ვუსტერი. სევერნიშ სიგჷნძა რე 354 კმ. ღანჩოშ ფართობი 11,420 კვ.კმ. სევერნიშ უდიდაშ ნადუეფ რე: ტერნი, სტაური, ეივონი, ტიმი, ლედონი, უაი დო შხვეფი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:უელსიშ წყარმალუეფი კატეგორია:ინგლისიშ წყარმალუეფი კატეგორია:გოართოიანაფილი ომაფეშ წყარმალუეფი
ნოვგოროდიშ ოლქი
ნოვგოროდიშ ოლქი (Новгородская область) — რუსეთიშ ფედერაციაშ სუბიექტი, ნამუთ ქიანაშ ოორუე-ბჟადალიშ ფედერალური ოკრუგიშ აკოდგინალაუშა მიშმურს. ოლქიქ 1944 წანაშ 5 კვირკვეს დირსხჷ. ოლქიშ ადმინისტრაციული ცენტრი - ნოვგოროდი.
გეოგრაფია
ოლქი რუსეთიშ ევროპული ნორთიშ ოორუე-ბჟადალშე იდვალუაფჷ. ოლქი იკათუანს ვალდაიშ სუბეშ ზოხოიან ტერიტორიას. ოლქის ოორუეშე ლენინგრადიშ, ბჟადალშე — ფსკოვიშ, ბჟაეიოლშე — ვოლოგდაშ დო ობჟათეშწ — ტვერიშ ოლქეფი უხურგანს.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:რუსეთიშ ფედერაციაშ ოლქეფი
ტრანსნეპტუნური ობიექტეფი
ტრანსნეპტუნური ობიექტი (ტნო) — ბჟაშ სისტემაშ ცაშური რსხული, ნამუთ ბჟაშ ელმოლს ირთანს მუში ორბიტას, დო ნამუშ ოშქაშე გოძვენი ბჟაშა უმოსი რე, ვინძო ნეპტუნშა (30 а. е.).
1930 წანას მიოგორეს პლუტონს — მენცარობაშო ჩინებულ მაართა ტრანსნეპტუნურ ობიექტის, მეგორაფაშ მომენტშე 2006 წანაშახ იკოროცხუდჷ ბჟაშ სისტემაშ მაჩხორა პლანეტათ.
1978 წანას მიოგორეს ქარონს, პლუტონიშ ალამშარეს. გეჸვენჯი ტრანსნეპტუნური ობიექტი, (15760) 1992 QB ნამუსჷთ მიოგორეს 1992 წანას — პლუტონიშ მეგორაფაშე 60 წანაშ უკული.
არძა ართო აკოშაყარელო, 2016 წანაშ ღურთუთაშე ჩინებული რე დოხოლაფირო 1750 ტრანსნეპტუნური ობიექტი შხვადოშხვა მახასიათაფალეფით.
სიდნი ლუმეტი
სიდნი ლუმეტი (Sidney Lumet; დ. 25 მანგი, 1924, ფილადელფია — ღ. 9 პირელი, 2011, ნიუ-იორკი) — ამერიკალი კინორეჟისორი, სცენარისტი დო პროდიუსერი. გინოღალირი აფუ 50-შე უმოსი ფილმი. ლუმეტიშ ფილმეფს მაკათური არტისტეფქ გვალო ოსკარიშ 18 ნომინაცია დეინალესჷ. თიშ არძაშე ჩინებული ფილმეფი რე „12 გარღვინჯებული ქომოლკოჩი“ დო „ბონდღი“.
ბიოგრაფია
სიდ­ნი ლუ­მე­ტიქ 1924 წანას ფი­ლა­დელ­ფი­ა­ს, ური­უ­ლი თე­ატ­რიშ არტისტეფიშ ფანიას დაე­ბა­დჷ. 4 წანაშ ასა­კი­შე სცე­ნა­ს გერდჷ, ოკათუდჷ რა­დი­ო­დოდ­გჷ­მებფს, 30-იანი წანეფიშ ბო­ლო­შე ბროდ­ვე­იშ სცე­ნა­შა გინორთჷ. 50-იანი წანეფიშე სიდ­ნი ლუ­მე­ტი ტე­ლე­არხ „CBS”-იშ ო­ტე­ლე­ვი­ზიე ფილ­მე­ფიშ რე­ჟი­სო­რო მუ­შენდჷ. ტელევიზიას თიქ 10 წანა იმუშუ, უკულ ქოთ კინემატოგრაფიაშა გეგნორთჷ. თიში კინოკარიერაქ დიჭყჷ ფილმით „12 გარღვინჯებული ქომოლკოჩი“, ნამუქით რეჟისორს ოსკარიშ მაართა ნომინაცია მოუღჷ.
პოლაკიშ ფილმეფს ოკათუდეს თიჯგურა არტისტეფი მუჭომეფით რენა: როდ სტაიგერი ფილმიშე მევახშე, შონ კონერი თარი როლს ფილმიშე ზუბი დო ანდერსონიშ ინნაჭარეფი, ალ პაჩინო სერპიკო დო ჯოღორულ ონდღე დო შხვეფი.
2005 წანას ამერიკაშ კინოაკა­დე­მი­აქ შინელი ოს­კა­რი გინოჩჷ. ლუმეტიშ ეკონია ფილმი რდჷ 2007 წანას გიშულირი კრიმინალური ტრაგედია „სოიშა ეშმაკი ქიგეგენს ნამდა ღურელი რექ“. ლუმეტიქ 2011 წანაშ 9 პირელს, 86 წანაშ ხანს ლიმფომაშე დოღურჷ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალი კინორეჟისორეფი კატეგორია:დუნაბადი 1924 კატეგორია:ნაღურა 2011
დუნაუივაროში
დუნაუივაროში (Dunaújváros, 1952-1961 წწ. — სტალინვაროში) — ნოღა უნგრეთიშ ცენტრის, ფეიერიშ მედიეს. ქიანაშ არძაშე ახალი ნოღა, ნამუქჷთ აკიგჷ XX ოშწანურაშ 50-იან წანეფს მასობურ ინდუსტრიალიზაციაშის. შხუ ოხერეჭე ცენტრი. იდვალუაფჷ ბუდაპეშტიშ ობჟათეშე 80 კილომეტრიშ მეძენას, წყარმალუ დუნაიშ მარძგვან წყარპიჯის.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:უნგრეთიშ ნოღეფი კატეგორია:სტალინიშ ჯოხოშ მოღვენი ობიექტეფი
ტიმ რობინსი
ტიმ რობინსი (Tim Robbins; 16 გჷმათუთა, 1958) — ამერიკალი არტისტი, რეჟისორი, პროდიუსერი, სცენარისტი, მუსიკოსი. რე ოსკარიშ დო ორქოშ გლობუსიშ ლაურეატი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი კატეგორია:ამერიკალი რეჟისორეფი კატეგორია:დუნაბადი 1958 კატეგორია:ოსკარიშ მაღვენჯი კინოარტისტეფი
ჯვ. წ. 974
— ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 974 წანა.
3066
3066 (სუმენეჩდოამშვი) წანა — გრიგორიანული კალენდარით ვანარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე თუთაშხა. თე წანა რე XXXI ოშწანურაშ მა-7 დეკადაშ მა-6 წანა.
გერი მარშალი
გერი მარშალი (Garry Marshall; დ. 13 გერგობათუთა, 1934, ნიუ-იორკი, ააშ — ღ. 19 კვირკვე, 2016, ბარბანკი, ააშ) — ამერიკალი კინორეჟისორი, სცენარისტი, პროდიუსერი დო არტისტი. ჩინებული რე ფილმეფით „ზისნახე“ და „ნტებული მოჭყუდუ“.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:დუნაბადი 1934 კატეგორია:ნაღურა 2016 კატეგორია:ამერიკალი კინორეჟისორეფი კატეგორია:ამერიკალი სცენარისტეფი
კოიპერიშ ორტყაფუ
მინი|ბჟაშ სისტემაშ ჩინებული ობიექტეფი ეკლიპტიკურ პროექციას. ჯგირო ჩქუ კოიპერიშ ორტყაფუ კოიპერიშ ორტყაფუ, თაშნეშე ჩინებული მუჭოთ ედჯვორტ-კოიპერიშ ორტყაფუ — ბჟაშ სისტემაშ რეგიონი ნეპტუნიშ ორბიტაშ (30 ა. ა. ბჟაშე) გალე, ნამუთ ბჟაშე მოჩილათირი რე დოხოლაფირო 50 ასტრონომიული ართულით. რე ასტეროიდეფიშ ორტყაფუშ მოგვენი, მორო 20-შახ უმოსი განიერი დო 20—200-შახ უმოსი მასიური. მუჭოთ ასტეროიდეფიშ ორტყაფუ, თინა ხოლო თარო აკმოდირთჷ მორჩილი რსხულეფშე დო მინიმუმ ართი ჯუჯა პლანეტაშე — პლუტონი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:კოიპერიშ ორტყაფუ
ბჰივანდი
სქოლიო
კატეგორია:მაჰარაშტრაშ ნოღეფი კატეგორია:ინდოეთიშ ნოღეფი
დენის გლუშაკოვი
დენის ბორისიშ სქი გლუშაკოვი (27 ღურთუთა, 1987, მილეროვო, როსტოვიშ ოლქი, სსრრ) — რუსი მობურთე, მოსკოვიშ სპარტაკიშ დო რუსეთიშ ერუანული ოკუჩხბურთე ნაკორობაშ ცენტრალური ოშქაშემათხილე.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:დუნაბადი 1987 კატეგორია:რუსი მობურთეეფი კატეგორია:რუსეთიშ ერუანული ოკუჩხბურთე ნაკორობაშ მობურთეეფი კატეგორია:ცსკა მოსკოვიშ მობურთეეფი კატეგორია:სპარტაკი მოსკოვიშ მობურთეეფი
ვაჰდატი
კატეგორია:ტაჯიკეთიშ ნოღეფი კატეგორია:ვაჰდატიშ რაიონი
3068
3068 (სუმენეჩდობრუო) წანა — გრიგორიანული კალენდარით ნარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე ჯუმაშხა. თე წანა რე XXXI ოშწანურაშ მა-7 დეკადაშ მა-8 წანა.
ჯვ. წ. 975
— ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 975 წანა.
ნაღურა
კატეგორია:
დუერო
დუერო (Duero; Douro) — წყარმალუ პირენეშ ჩქონს, ესპანეთის დო პორტუგალიას. დუერო იჭყაფუ იბერიაშ გვალეფს, ესპანეთის, უკულ გიშმურს პორტუგალიაშ ტერიტორიას დო ინაკათუ ატლანტიშ ოკიანეს. წყარმალუშ სიგინძა რე 897 კმ. ღანჩოშ ფართობი 98,400 კვ.კმ.
რობერტ ქოჩარიანი
რობერტ ქოჩარიანი (სომეხ. Ռոբերտ Քոչարյան; დ. 31 მარაშინათუთა, 1954, სტეფანაკერტი, გვალამი-ყარაბაღი, აზერბაიჯანიშ სსრ) — სომხეთიშ პრეზიდენტი 1998-2008 წანეფს. ყარაფი არწახიშ ართ-ართი ჸოფილი ლიდერი, დუდთხილუაშ სახენწჷფო კომიტეტიშ მადუდე, თაშნეშე გვალამი-ყარაბაღიშ მაართა (დე-ფაქტო) პრეზიდენტი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:სომეხი პოლიტიკოსეფი კატეგორია:სომხეთიშ პრეზიდენტეფი კატეგორია:ქართიშ საპატიე მენოღალეეფი (1998)
3069
3069 (სუმენეჩდოჩხორო) წანა — გრიგორიანული კალენდარით ვანარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე ობიშხა. თე წანა რე XXXI ოშწანურაშ მა-7 დეკადაშ მა-9 წანა.
2112
დღახუეფი
კატეგორია:
ჭყორჭყონტი
thumb|280px|ჭყორჭყონტეფი ართ-ართ წყარმალუს ჭყორჭყონტი — წყარმალუშ წყარმერჩხე მერჩხამი მუნაკვათი, ნამუთ წჷმიქიმინუ თექ, სოდე წყარმალუშ კალაპოტი გჷნმოკვათუნს ეროზიაშო ჭყანიერ, მანგარ ქანეფს. თე მუნაკვათის წყარმალუს კაბეტი გიოლაფუ დო ბიწორი მალობა უღუ. შხირას თეჯგურა აბანეფს აკმაგანა ჰესეფს (სამანგ., დნეპრჰესი – დნეპრიშ ჭყორჭყონტეფს, ბრატსკიშ ჰესი – ანგარაშ ჭყორჭყონტეფს).
ჭყორჭყონტეფი ხეს ვაუნწყჷნა წყარმალუს ნიშუას დო ჯა-ტყაშ გენჩურაფას. დო ჭყორჭყონტი აკმოდირთჷ მუსხირენი წოროგეჸვენჯო აკოდგინელი ინონწყვილი წყარინოხუნეფშე-და (ნამუეფიშ გოძვენა ნოშიშ სიგჷრძას ვანჭუნ), თეჯგურა ჭყორჭყონტის ართეშალამი ჭყორჭყონტი ჯოხო; დო ინონწყვილჷ წყარინოხუნეფს შქას ნიშის დუდიშულო შეულებუ მანევრირაფა დო ყარაფი ართი წყარპიჯიშე მაჟირაშა-და, თეჯგურა ჭყორჭყონტის მიარეეშალამი ჭყორჭყონტი ჯოხო.
ჭყორჭყონტეფს მოსოფელიშ ანდა წყარმალუ აკმოქიმინუნს.
ლიტერატურა
კატეგორია:წყარმალუეფი
კიტ კემპბელი
კიტ ჰენრი სტოკმენ კემპბელი (ინგლ. Keith Henry Stockman Campbell; დ. 23 მესი, 1954, ბირმინგემი, ინგლისი — ღ. 5 გჷმათუთა, 2012, ნოტინგემი, ინგლისი) — ინგლისარი ბიოლოგი. კემპბელი რდჷ მაკათური მენცარეფიშ ჯგუფიშ ნამუქჷთ აკეთჷ მაართა ბჟაშუმუშ, შხურიშ დოლიშ კლონირაფა. კიტ კემპბელი გურაფულენდჷ დიაფალი ელიზაბეტიშ კოლეჯის, სოდეთ მიპალუ ბაკალავრიშ ხარისხი მიკრობიოლოგიას. დიაფალი ელიზაბეტიშ კოლეჯიშ უკულ კემპბელქ გურაფა გაგინძორჷ სასექსიშ უნივერსიტეტის, სოდეთ თხილუ ოდოქტორე დისერტაცია. გურაფაშ თებაშ უკულ კიტ კემპბელი მუშენდჷ როსლინიშ ინსტიტუტის, სოდეთ 1997 წანაშა იმუშუ. 1999-2012 წანეფს რდჷ ნოტინგემიშ უნივერსიტეტიშ პროფესორი. 2008 წანას გინოჩეს შაოშ პრემია.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ინგლისარეფი კატეგორია:ინგლისარი ბიოლოგეფი კატეგორია:დუნაბადი 1954 კატეგორია:ნაღურა 2012
რამსეს II
რამსეს II (თაშნეშე რამსეს კაბეტი) — ეგვიპტეშ ფარაონი მავითოჩხორა დინასტიაშე. შხირას მიშინუანა მუჭოთ ეგვიპტეშ უკაბეტაშ ფარაონს. დებადჷ დოხოლ. ჯვ. წ. 1302 წანას. ვითაანთხ წანერო მუამუშიქ ხვისტაშ მონძეთ გეგმაცხადჷ. გინოჩამათ, ხვისტაშა ორდოიან ხანობას (დოხოლ. 20 წანერი) ეშართჷ დო ეგვიპტეს მართუნდჷ ჯვ. წ. 1279-1213 წანეფს, 66 წანაშ დო 2 თუთაშ გოძვენას. კანკალე ჩინებათ, 99 წანას უდგუდჷ შური, მარა უმოს სარწუმო რე, ნამჷ-და 92 წანაშ ხანს ღურჷნ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ეგვიპტეშ მავითოჩხორა დინასტიაშ ფარაონეფი
ტრენტი (წყარმალუ)
ტრენტი (ინგლ. River Trent) რე წყარმალუ გოართოიანაფილ ომაფეს. წყარმალუ ტრენტი იჭყაფჷ სთაფორდშირს, ოფუტე ბიდულპ-მურიშ ხოლოს დო ინაკათუ ჰამბერიშ ესტუარს. ტრენტიშ წყარპიჯის იდვალუაფჷ ნოღეფი: სტოკ-ონ-ტრენტი, ნოტინგემი, ნიუარკ-ონ-ტრენტი, ბერტონ-აპონ-ტრენტი. უდიდაშ ნადუეფ რე: ბლითი, სუორბორნი, დოუვი, დერუენტი, ერივოში, ლინი, გრიტი, აიდლი, ტორნი, (კვარჩხანი), სოუ, ტეიმი, მიზი, დრევონი, იუ, (მარძგვანი). წყარმალუ ტრენტიშ სიგჷნძა რე 298 კმ. ღანჩოშ ფართობი 10,435 კვ.კმ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:გოართოიანაფილ ომაფეშ წყარმალუეფი კატეგორია:ინგლისიშ წყარმალუეფი
მორღვაფილი დისკი
კატეგორია:ბჟაშ სისტემა კატეგორია:პლანეტოლოგია
ოსმალეთიშ იმპერია
ოსმალეთიშ იმპერია („دَوْلَتِ عَلِيّهٔ عُثمَانِیّهί“, Devlet-i Âliye-i Osmâniyye; Osmanlı İmparatorluğu), თაშნეშე ისტორიულო მიშინუაფუდჷ, მუჭოთ თურქეთიშ იმპერია ვარდა თურქეთი — სუნიტურ-ისლამური სახენწჷფო, დირსხუ ოღუზი თურქეფიშით ოსმან I-აშ დუდალათ ოორუე-ბჟადალ ანატოლიას, 1299 წანას. მურად I-აშით ბალკანეთის წარმაფილი დოჸუნაფონი ლჷმეფიშ დო მეჰმედ II-შით კონსტანტინოპოლიშ ხეშა ეშაჸოთამაშ შედეგო ოსმალეთიშ სასულთანოქ იმპერიათ გეგმიქიმინჷ.
XVI-XVII ოშწანურეფს, მუში სინძალიერეშ კონკას, სულთან სულეიმან კანონმადვალუშ მართუალაშ ბორჯის, ოსმალეთიშ იმპერია რდჷ ჭყანიერი მიარეეთნიკური დო მიარენინამი იმპერია, ნამუთ აკონტროლენდჷ ობჟათე-ბჟაეიოლ ევროპაშ, ბჟადალ აზიაშ, კავკაციაშ, ოორუე აფრიკაშ დო სომალიშ ჩქონიშ უმენტაშ ნორთის. XVII ოშწანურაშ დაჭყაფუს, იმპერია იკათუანდჷ 32 პროვინციას დო მიარე ვასალურ სახენწჷფოს. თინეფშე კანკალექ მოგვიანაფათ იმპერიაშ აკოდგინალუაშა გემშართჷ, დოსქილადირეფქ ოშწანურეფიშ მალობაშ ბორჯის შხვადოშხვა სახეშ ავტონომია მიღეს.
სქოლიო
კატეგორია:ისტორიული სახენწჷფოეფი კატეგორია:თურქეთიხ ისტორია კატეგორია:არხო ბჟაეიოლიშ ისტორია კატეგორია:ოსმალეთიშ იმპერია კატეგორია:ჸოფილი იმპერიეფი
3070
3070 (სუმ ვითოშ სუმონეჩდოვითი) წანა — გრიგორიანული კალენდარით ვანარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე შურიშხა. თე წანა რე XXXI ოშწანურაშ მა-7 დეკადაშ მა-10 წანა.
კატეგორია:
ჯვ. წ. 976
— ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 976 წანა.
ნაღურა
კატეგორია:
მაიკლ მენი (რეჟისორი)
მაიკლ მენი (Michael Mann; დ. 5 ფურთუთა, 1943, ჩიკაგო) — ამერიკალი კინორეჟისორი, პროდიუსერი დო სცენარისტი. რე BAFTA-შ დო კანიშ კინოფესტივალიშ ჯილდოეფიშ ლაურეატი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალი კინორეჟისორეფი კატეგორია:დუნაბადი 1943
3071
3071 (სუმ ვითოშ სუმონეჩდოვითაართი) წანა — გრიგორიანული კალენდარით ვანარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე ჟაშხა. თე წანა რე XXXI ოშწანურაშ მა-8 დეკადაშ 1-ა წანა.
კატეგორია:
ვლადიმერ ვაისი (1989)
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:დუნაბადი 1989 კატეგორია:სლოვაკი მობურთეეფი კატეგორია:სლოვაკეთიშ ერუანული ოკუჩხბურთე ნაკორობაშ მობურთეეფი
განაშ ადმინისტრაციული დორთუალა
thumb|right|250px|განაშ ადმინისტრაციული დორთუალა განაშ ადმინისტრაციული დორთუალა — განაშ რესპუბლიკა ადმინისტრაციული მეჯინათ ორთუ 10 რეგიონო, ნამუეფით მუშჸურე ირთუნა ოლქეფო. ოლქეფიშ რიცხუ 140-ს აკმადგინანს.
რესურსეფი ინტერნეტის
*
ჟიტომირი
ჟიტომირი (Житомир) — კიევიშ რუსეთიშ ართ-ართი უჯვეშაში ნოღა, თეხანური ადმინისტრაციული დორთუალათ ნოღა ოორუე უკრაინას, ჟიტომირის ოლქიშ დო ჟიტომირიშ რაიონიშ ადმინისტრაციული ცენტრი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ჟიტომირიშ ოლქიშ ნოღეფი კატეგორია:უკრაინაშ ნოღეფი კატეგორია:უკრაინაშ ადმინისტრაციული ცენტრეფი
გერტრუდ ელიონი
გერტრუდ ბელ ელიონი (ინგლ. Gertrude Belle Elion; დ. 23 ღურთუთა, 1918, ნიუ-იორკი, ააშ — ღ. 21 ფურთუთა, 1999, ჩაპელ-ჰილი, ოორუე კაროლინა, ააშ) — ამერიკალი ბიოქიმიკოსი დო ფარმაკოლოგი, ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატი ფიზიოლოგიაშ დო მედიცინაშ დარგის (ჯორჯ ჰითჩინგსი დო ჯეიმს ბლეკიწკჷმა ართო). გერტრუდ ელიონიშ ინოვაციურ მეთოდეფით გიმიგონეს შხვადოშხვა ახალი მედიკამენტი: იმუნოსურპრესორი აზატიოპრინი, ნამუთ გიმირინუაფჷ ორგანოეფიშ ტრანსპლანტაციაშ ბორჯის, ანტივირუსული მედიკამენტი აციკლოვირი, გიმირინუაფჷ ჰერპესიშ ინფექციაშ კურნალობაშო დო ზიდოვუდინი (AZT), გიმირინუაფჷ შიდსის კურნალობაშო.
ბიოგრაფია
გერტრუდ ელიონქ დებადჷ ნიუ-იორკის, 1918 წანაშ 23 ღურთუთას, რობერტ ელიონიშ, ლატვიარი ურიაშ დო ბერტა კოენიშ, პოლონარი ურიაშ ფანიას. 15 წანერ ჸოფე გერტრუდი, ბაბუ ღურუნ, კუჭიშ კიბოთ. ჸათე პერიოდშე გინუჭყვიდჷ გერტრუდის მედიცინაშ გურაფა. გურაფულენდჷ ჰანტერიშ კოლეჯის დო ნიუ-იორკიშ უნივერსიტეტის. გურაფაშ თებაშ უკულ გერტრუდ ელიონი მუშენდჷ ონკოლოგიაშ ერუანულ ცენტრის, ამერიკაშ ონკოლოგიურ ასოციაციას, ჭყანთხილუაშ მოსოფელიშ ორგანიზაციას. 1971-1999 წანეფს ელიონი რდჷ დიუკიშ უნივერსიტეტიშ ფარმაკოლოგიაშ პროფესორი. გერტრუდ ელიონიშ ნახანდეფით დო ექსპერიმენტეფშა გერსხილ მეთოდეფით რე გიმოგონებული შხვადოშხვა მედიკამენტეფი: მერკაპტოპურინი, ალოპურინოლი, აზატიოპრინი, პირიმეტამინი, ტრიმეტოპრიმი, აციკლოვირი, ნელარაბინი.
პერსონალური რინა
გერტრუდ ელიონქ ჰანტერიშ კოლეჯიშ თებაშ უკულ, შეხვადუ ნიუ-იორკ-სიტი კოლეჯიშ სტატისტიკაშ სპეციალობაშ სტუდენტის ლეონარდ კანტერს. გერტრუდი დო ლეონარდი ჸოროფილეფ რდეს, მარა 1941 წანაშ 25 ღურთუთას, ლეონარდიქ დოღურჷ ინფექციური ენდოკარდიტით. ლეონარდიშ ღურაშ უკულ, გერტრუდი ვართ გათხუებე დო ვართ სკუა ჸუნდუ. გერტრუდ ელიონიშ ჰობი რდჷ მუსიკა, ოპერა დო ბალეტი. ღურჷ 1999 წანაშ 21 ფურთუთას, 81 წანერქ, ოორუე კაროლინაშ ნოღა ჩაპელ-ჰილის.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალეფი კატეგორია:ამერიკალი ბიოქიმიკოსეფი კატეგორია:ამერიკალი ფარმაკოლოგეფი კატეგორია:ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი კატეგორია:ამერიკალი ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი კატეგორია:დუნაბადი 1918 კატეგორია:ნაღურა 1999
ჯვ. წ. 977
— ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 977 წანა.
ნაღურა
კატეგორია:
3072
3072 (სუმ ვითოშ სუმონეჩდოვითოჟირი) წანა — გრიგორიანული კალენდარით ნარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე თუთაშხა. თე წანა რე XXXI ოშწანურაშ მა-8 დეკადაშ მა-2 წანა.
გონდია
გონდია (Gondia, गोंदिया) — ნოღა ინდოეთიის, მაჰარაშტრაშ შტატის, გონდიაშ ოლქიშ ადმინისტრაციული ცენტრი.
კატეგორია:მაჰარაშტრაშ ნოღეფი კატეგორია:ინდოეთიშ ნოღეფი
კანიონი
მინი|250პქ|[[დიდი კანიონი, არიზონა]] კანიონი (ესპ. Cañón — მილი, ლეხერი) — წყარმალუშ ტომბა ლეხერი, ძალამი კირდეამი კართეფით დო ინწრო ქვინჯით, ნამუთ, რჩქვანელობურო, ედომუშამო წყარმალუშ კალაპოტის უკებჷ. მოსოფელიშ ართ-ართი უდიდაში კანიონიშ — დიდი კანიონიშ (წყარმალუ კოლორადო, ააშ) სიგჷრძა 320 კმ, სიტომბა — 1800 მ-შახ. კანიონეფი მუთმოფხვადჷნა გვალამ აკანეფს დო მაღალ ველეფს. ჸოფილ სსრრ-ს უდიდაში კანიონეფი რე სულაკიშ კანიონი 53 კმ, დაღესტანს. კანიონიშობურ ლეხერეფს მეუს წყარმალუ იუფშარას (წყარმალუ ბზიფიშ ღანჩო) დო მიარე შხვა წყარმალუს საქორთუოს.
ელიზაბეტ გასკელი
ელიზაბეტ კლეგჰორნ გასკელი (ინგლ. Elizabeth Cleghorn Gaskell; დაბადებაშ გვარი: სტევენსონი, ინგლ. Stevenson; დ. 29 ეკენია, 1810, ჩელსი, ლონდონი, ინგლისი — ღ. 12 გერგობათუთა, 1865, ჰემპშირი, ინგლისი) — ინგლისარი ჭარუ, ნოველისტი დო ბიოგრაფი. თიშ ნახანდეფი ეთმოჭოფუნს ადამიერეფიშ რინას ვიქტორიანული ეპოქაშ პერიოდის. გასკელიშ არძაშე უმოსო შინელი რომანეფი რე: მერი ბარტონი (1848), კრენფორდი (1851-1853), ოორუე დო ობჟათე (1854-1855), ოსურეფი დო ცირასქუალეფი (1864-1866). ელიზაბეტ გასკელი რე ავტორი შარლოტ ბრონტეშ რინა-შ (1857), ნამუთ გიშარჩქინელი ინგლისარი ჭარუშ დო პოეტიშ შარლოტ ბრონტეშ ბიოგრაფია რე. ბრონტეშ ჸათე ბიოგრაფია უმოსო მორალურ ასპექტეფს ეთმოჭარუნს დო შხვა საკითხეფი იგნორირებული რე. ელიზაბეტ გასკელიშ რომანეფი ეკრანიზებული რე, გინოღალირი რე შხვადოშხვა ფილმეფი დო სერიალეფი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ინგლისარეფი კატეგორია:ინგლისარი ჭარუეფი კატეგორია:ინგლისარი ნოველისტეფი კატეგორია:ვიქტორიანული ეპოქაშ ჭარუეფი კატეგორია:ვიქტორიანული ეპოქაშ ნოველისტეფი კატეგორია:დუნაბადი 1810 კატეგორია:ნაღურა 1865
ჰისარი
ჰისარი (Ҳисор) — ნოღა ტაჯიკეთის, წყარმალუ ჰაკანაშ (კაფირნიღანიშ ნადუ) დო ჰისარიშ არხიშ კვათუს. ჰისარიშ რაიონიშ ადმინისტრაციული ცენტრი.
სქოლიო
კატეგორია:ტაჯიკეთიშ ნოღეფი კატეგორია:ჰისარიშ რაიონი
ბარბუდა
ბარბუდა (Barbuda) — კოკი კარიბიშ ზუღას, მორჩილი ანტილიშ კოკეფიშ ბუნას. კოკი სახენწჷფო ანტიგუა დო ბარბუდაშ ართ-ართი კოკი რე. კოკიშ მახორობაშ უმენტაში ნორთი ნოღა კოდრინკტონს ოხორანს.
გეოგარფია
კოკი ბარბუდა კოკი ანტიგუაშ ოორუეშე 40 კმ-ს იდვალუაფუ, კოკიშ ობჟათეშე იდვალუაფუ მონსერატიშ დო გვადელუპაშ კოკეფი, ოორუეშე დო ბჟადალშე — ნევისი, სენტ-კიტსი, სენ-ბართელემი დო წიმინდე მარტინიშ კოკი. კოკიშ ფართობი - 161 км², უმაღალაში კონკა — ლინდსეიშ ქჷნდჷრი (44 м), ნამუთ კოკიშ ოორუე-ბჟადალშე იდვალუაფუ. კოკის მუსხირენ ფაქვა უღუ.
კოკიშ უმენტაში ნორთი ტყალეფს უკებჷ, ფლორა დო ფაუნა კოკის უჯგუშო რე ასქილადირი, ვინემ ანტიგუას. კოკიშ ლაგუნა-ტყაჩირს ფრეგატეფი ხენა. კოკის წყარმალუეფი დო ტობეფი ვარე, ოშუმალი წყარს ინჭეფშე ეშმეღანა.
სქოლიო
კატეგორია:ანტიგუა დო ბარბუდაშ გეოგრაფია კატეგორია:ანტიგუა დო ბარბუდაშ ადმინისტრაციული დორთუალა
გვადიანა
გვადიანა (Guadiana, Guadiana) — წყარმალუ ესპანეთის დო პორტუგალიას, იჭყაფუ ლა-მანჩიშ პლატოს, ესპანეთის დო ინაკათუ კადისიშ ჸუჯის, ატლანტიშ ოკიანეს. წყარმალუშ სიგინძა რე 818 კმ. ღანჩოშ ფართობი 67,733 კვ.კმ. ათავრეშე ღანჩოშ 83 % (55 000 კვ.კმ) ესპანეთის რე. წყარმალუშ მაქსიმალურ სიტომბა რე 17 მ.
3073
3073 (სუმ ვითოშ სუმონეჩდოვითოსუმი) წანა — გრიგორიანული კალენდარით ვანარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე ჯუმაშხა. თე წანა რე XXXI ოშწანურაშ მა-8 დეკადაშ მა-3 წანა.
კატეგორია:
გვადიანა
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ესპანეთიშ წყარმალუეფი კატეგორია:პორტუგალიაშ წყარმალუეფი
ომსკიშ ოლქი
ომსკიშ ოლქი (Омская область) — ოლქი რუსეთის, ნამუთ ცჷნდჷრიშ ფედერალურ ოკრუგიშ ობჟათეშე იდვალუაფჷ. ოლქიშ ადმინისტრაციული ცენტრი — ომსკი.
გეოგრაფია
ომსკიშ ოლქი იდვალუაფჷ ბჟადალ ცჷნდჷრიშ რზენს, წყარმალუ ირტიშიშ ღანჩოს. ომსკიშ ოლქის ოორუეშე დო ბჟადალშე უხურგანს ტიუმენიშ, ბჟაეიოლშე — ნოვოსიბირსკიშ დო ტომსკიშ ოლქეფი, ობჟათეშე — ყაზახეთი.
მახორობა
2002 წანაშ მუნაჩემეფიშ მეჯინათ, ოლქის ოხორანდჷ:
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:რუსეთიშ ფედერაციაშ ოლქეფი
სესილია პეინ-გაპოშკინი
სესილია ჰელენა პეინ-გაპოშკინი (ინგლ. Cecilia Helena Payne-Gaposchkin; დ. 5 მესი, 1900, უენდოვერი, ბაკინგემშირი, ინგლისი — ღ. 7 ქირსეთუთა, 1979, კემბრიჯი, მასაჩუსეტსი, ააშ) — ბრიტანალი-ამერიკალი ასტრონომი დო ასტროფიზიკოსი. 1925 წანას, პეინ-გაპოშკინიქ მუშ ოდოქტორე დისერტაციას წჷმარინუ თეორია მურიცხეფიშ აკოდგინალუაშ გეშა. პეინ-გაპოშკინიშ აზრით მურიცხეფი იკათუანდჷ უმოსო წყარბადის დო ჰელიუმს. დუდშე მენცარეფი პეინ-გაპოშკინიშ თეორიას სერიოზულო ვაუჯინედეს, მარა უკულიან რკვიებეფით პეინ-გაპოშკინიშ თეორიაქ დენტკიცჷნ.
უაი (წყარმალუ)
უაი (ინგლ. River Wye, უელს. Afon Gwy) რე წყარმალუ გოართოიანაფილ ომაფეს, უელსის დო ინგლისის. წყარმალუ უაი იჭყაფჷ უელსიშ გვალეფს, პლინლიმონიშ მასივს, აფორმირენს ინგლისიშ დო უელსიშ ხურგის დო ინაკათუ სევერნიშ ესტუარს. უაიშ წყარპიჯის იდვალუაფჷ ნოღეფი: ჰეი-ონ-უაი, ჰერეფორდი, როს-ონ-უაი, მონმუტი. უდიდაშ ნადუეფ რე: ლაგი, ელანი, დულასი, ირფონი, მარტეგი, მონოუ, ტროტი, იტონი, ბიდნო დო შხვეფი. უაიშ სიგჷნძა რე 250 კმ. ღანჩოშ ფართობი 4,136 კვ.კმ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:უელსიშ წყარმალუეფი კატეგორია:ინგლისიშ წყარმალუეფი კატეგორია:გოართოიანაფილ ომაფეშ წყარმალუეფი
მარეკ ჰამშიკი
მარეკ ჰამშიკი (Marek Hamšík; დ. 27 კვირკვე, 1987, ბანსკა-ბისტრიცა) — სლოვაკეთიშ ნაკორობაშ დო „ნაპოლიშ“ მობურთე. ოკათუდჷ მუნდიალი 2010-ის დო ევრო 2016-ის. ოთხშა (2009, 2010, 2013, 2014) ჯოხოიდვალჷ სლოვაკეთიშ საუჯგუშო მობურთეთ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:სლოვაკი მობურთეეეფი კატეგორია:დუნაბადი 1987 კატეგორია:2010 წანაშ მოსოფელიშ ოკუჩხბურთე ჩემპიონატიშ მობურთეეფი კატეგორია:2016 წანაშ ევროპაშ ოკუჩხბურთე ჩემპიონატიშ მობურთეეფი
ოორტაშ მუნაფა
ოორტაშ მუნაფა (ვარდა უურტაშ მუნაფა, ვარდა ოპიკ-ოორტაშ მუნაფა ) — პლანეტოაკნასვარეფით გოფშა სფერული მუნაფა, ნამუსჷთ ჰოლანდიალი ასტრონომიშ ჯან ოორტიშ დო ესტონარი ასტრონომიშ ერნესტ ოპიკიშ ჯოხოქ გიადჷ, მერჩქინელი რე, ნამჷ-და ბჟას მუკი-მუკი ომძღჷ დოხოლაფირო 50 000 ასტრონომიული ართულიშ (0,8 სინთეშ წანა) გოძვენას. მუნაფა პროქსიმა კენტავრიშ გოძვენაშ ნაანთხალით რე დოშორაფილი, თე ეკონია — ბჟაწკჷმა მადვალი უახოლაში მურიცხი რე. კოიპერიშ ორტყაფუ დო მორღვაფილი დისკი, ტრანსნეპტუნური ობიექტეფიშ შხვა ჟირი რეზერვუარი, ოორტაშ მუნაფაშ გოძვენაშ ნოვითოშალით რე გოშორაფილი ბჟას. ოორტაშ მუნაფაშ გალე ლიმიტი გჷთმოთანჯუნს ბჟაშ სისტემაშ დო ბჟაშ გრავიტაციული დომინირაფაშ რეგიონიშ კოსმოგრაფიულ ხურგის.
3074
3074 (სუმ ვითოშ სუმონეჩდოვითაანთხი) წანა — გრიგორიანული კალენდარით ვანარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე ცაშხა. თე წანა რე XXXI ოშწანურაშ მა-8 დეკადაშ მა-4 წანა.
კატეგორია:
ობჟათე რაიონი (ისრაელი)
ნოღეფი
კატეგორია:ისრაელიშ რაიონეფი
ჯვ. წ. 978
ნაღურა
კატეგორია:
3075
3075 (სუმ ვითოშ სუმონეჩდოვითოხუთი) წანა — გრიგორიანული კალენდარით ვანარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე ობიშხა. თე წანა რე XXXI ოშწანურაშ მა-8 დეკადაშ მა-5 წანა.
კატეგორია:
ფრედერიკ სოდი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ინგლისარეფი კატეგორია:ინგლისარი ქიმიკოსეფი კატეგორია:ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი კატეგორია:ინგლისარი ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი კატეგორია:ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი ქიმიაშ დარგის კატეგორია:დუნაბადი 1877 კატეგორია:ნაღურა 1956
2113
დღახუეფი
კატეგორია:
მოსოფელით ვარე დასაბაღი
მოსოფელით ვარე დასაბაღი (The World Is Not Enough, 1999) — მავითოჩხორა ფილმი ჯეიმზ ბონდიშ გეშა დო რანწკით მასუმა ფილმი ათე სერიალიშე, ნამუსჷთ ოკათჷ პირს ბროსნანი.
ფილმიშ ჯოხონობა მოურს რომანს „თიში უმოსობაშ ოფულარი სამუშას“ გოსიმაფილი მოიადაშე Orbis non sufficit. ფილმიშ სიუჟეტი ენწყილი რე ანარქისტ რენარიშ გეშა სერ რობერტ კინგიშ ჸვილუაშ ისტორიაშე. ბონდი ათე ნორთის თხილანს პრინცესა ელექტრას, ნამუთ თეიშა რენარიშ ჯალი რდჷ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ჯეიმზ ბონდიშ ფილმეფი კატეგორია:ამერიკული ფილმეფი კატეგორია:ბრიტანული ფილმეფი კატეგორია:1999 წანაშ ფილმეფი
სექსარდი
სექსარდი (Szekszárd, Sechshard/Sechsard, ხორვ. Seksar) — ნოღა უნგრეთის, ტოლნაშ მედიეშ ადმინისტრაციული ცენტრი. სექსარდი — უნგრეთიშ მედიეეფშე მახორობაშ მუდანობათ, არძაშე მორჩილი ადმინისტრაციული ცენტრი რე.
ჯვეშო ნოღაშ აბანს რდჷ კელტური ხორუა ალისკა.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:უნგრეთიშ ნოღეფი
ჯვ. წ. 979
— ახალი წანეფიშ ეჭარუაშახ 979 წანა.
ნაღურა
კატეგორია:
ბამაკო
ბამაკო (Bamako) — მალიშ ნანანოღა. მახორობა 1 809 106 ადამიერი რდჷ (2009). ნოღა წყარმალუ ნიგერიშ წყარპიჯეფს იდვალუაფუ, ქიანაშ ობჟათე-ბჟადალი ნორთის.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:აფრიკაშ ნანანოღეფი კატეგორია:მალიშ ნოღეფი კატეგორია:მილიონიანი ნოღეფი კატეგორია:მალიშ ადმინისტრაციული დორთუალა
ვოლტაშ რეგიონი
ვოლტა (Volta) — განაშ რესპუბლიკაშ 10 რეგიონშე ართ-ართი, ვოლტაშ ტობაშ ბჟაეიოლშე იდვაუაფუ, წჷმოხი ტოგოლენდიშ დორხველუას რდჷ. ფართობი — 20 572 კმ². ადმინისტრაციული ცენტრი — ნოღა ჰო.
დემოგრაფია
მახორობა — 1 878 316 ადამიერი (2009).
კატეგორია:განაშ ადმინისტრაციული დორთუალა
3076
კატეგორია:
ჩადიშ ნოღეფიშ ერკებული
ჩადიშ ნოღეფი (Villes du Tchad) — ჩადიშ შხუ დოხორინელი პუნქტეფიშ ერკებული. რცხილს ერკებულიშ ფორმას მოჩამილი რე ქიანაშ შხუ ნოღეფი. ვებ-ხასჷლაშ World Gazeteer მუნაჩემეფით, ჩადის 43 ნოღა რე 2 000-შე უმოსი მახორუთ.
ჩადიშ ართამი რუკა
რუკაშ ლეგენდა:
სქოლიო
ჩადი
ჰვან დონ ჰიოკი
ჰვან დონ ჰიოკი (დ. 26 მესი, 1971, სეული, ობჟათე კორეა) — ობჟათეკორეალი კინორეჟისორი და სცენარისტი, ნამუთ არძაშე უმოსო ჩინებული რე Netflix-შო გოჭყაფილი გინოსქილიდაშ ჟანრის დრამატული სერიალით კალმარის თამაში
გულისტანი (ნოღა)
გულისტანი (Гулистон) — ნოღა (1963 წანაშახ — დაბა, 1957-1962 წწ — ხოჯენტი, 1962-2015 წწ. — ყაირაყუმი) ტაჯიკეთის, სოღდიშ ოლქის.
ნოღა იდვალუაფუ ყაირაყუმიშ წყაროჩუაშეშ წყარპიჯის, ლენინაბადიშ რკინაშარაშ დგჷმილშე 8 კმ-ს (ხავასტიშ — კოკანდიშ ღოზის). მახორობაშ მუდანობა — 43 000 (2014). ნოღაშ ჯოხო შილებე გინითანგას მუჭოთ „ქვიშა გრუნტიშ წყარეფიშ უმუშო“.
სქოლიო
კატეგორია:ტაჯიკეთიშ ნოღეფი კატეგორია:სოღდიშ ოლქი