cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ბენდერ-აბასი
ბენდერ-აბასი (  — „აბასიშ ონიშოლი“) — ონიშოლი ნოღა ირანიშ ობჟათეშე, სპარსეთიშ ჸუჯიშ წყარპიჯის. ჰორმოზგანიშ ოსტანიშ ადმინისტრაციული ცენტრი.
გეოგრაფია
ნოღა ჰორმოზგანიშ პროვინციაშ ნანანოღა რე. სტრატეგიული ორენი უღჷ ჰორმუზიშ საროტის.მეხოლაფირ ფასებათ, 2016 წანას, ნოღაშ მახორობა 526 648 ადამიერს აკმადგინანდჷ.
ნოღაშ მახორობაშ მუდანობა წანეფიშ მეჯინათ:
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:აზიაშ ნოღეფი კატეგორია:ირანიშ ნოღეფი კატეგორია:ჰორმოზგანიშ ნოღეფი კატეგორია:ოურდუმე ონიშოლეფი კატეგორია:სპარსეთიშ ჸუჯიშ ონიშოლეფი
მენცარობაშ ერუანული მენდალი
მენცარობაშ ერუანული მენდალი (ინგლ. National Medal of Science) რე ჯილდო, ნამუსით გინოჩანს ააშ-შ პრეზიდენტი სოციალურ მენცარობეფიშ, ბიოლოგიაშ, ქიმიაშ, ინჟინერიაშ, მათემატიკაშ, ფიზიკაშ დარგეფს მოხანდე მენცარეფს. ჯილდოქ დირსხუ 1959 წანას. მენცარობაშ ერუანული მენდალი ააშ-შ ართ-ართ პრესტიჟული ჯილდო რე.
დიუკიშ უნივერსიტეტი
დიუკიშ უნივერსიტეტი (ინგლ. Duke University) — კერძო უნივერსიტეტი ააშს, ოორუე კაროლინაშ ნოღა დარემს. უნივერსიტეტი 1838 წანას დარსხუეს მეთოდისტეფქ დო კვაკერეფქ, ოორუე კაროლინაშ ნოღა ტრინიტის. 1892 წანას უნივერსიტეტიქ გინილჷ ნოღა დარემიშა. უნივერსიტეტი ამერიკალი ბიზნესმენიშ დო ფილანთროპიშ ვაშინგტონ დიუკიშ ჯოხონობაშ რე.
დიუკიშ უნივერსიტეტი ააშ-იშ ართ-ართი პრესტიჟული დო რეიტინგული უნივერსიტეტი რე. ვოლსტრიტ ჟურნალიშ 2021 წანაშ რეიტინგეფს დიუკიშ უნივერსიტეტის მახუთა აბანი უკინებჷ ააშ-იშ მასშტაბით. U.S. News & World Report-იშ 2020 წანაშ მოსოფელიშ უნივერსიტეტეფიშ რეიტინგეფს დიუკიშ უნივერსიტეტის უკინებჷ მაეჩა პოზიცია. QS World University Rankings-იშ 2022 წანაშ მოსოფელიშ უნივერსიტეტეფიშ რეიტინგეფს დიუკიშ უნივერსიტეტი 52-ა რე. Academic Ranking of World Universities-იშ მოსოფელიშ უნივერსიტეტეფიშ 2019 წანაშ რეიტინგეფს დიუკიშ უნივერსიტეტის უკინებუდჷ ეჩდომაბრუო პოზიცია.
2019 წანაშ მუნაჩემეფით დიუკიშ უნივერსიტეტიშ კურსნათებუეფი დო უნივერსიტეტიწკჷმა აფილირებულეფი რდეს: ნობელიშ პრემიაშ 15 ლაურეატი, ტიურინგიშ პრემიაშ 3 ლაურეატი, 50 როდსიშ სტიპენდიანტი დო 14 მილიარდერი. დიუკიშ უნივერსიტეტის გურაფულენდჷ ააშ-იშ პრეზიდენტი რიჩარდ ნიქსონი.
2021 წანაშ მუნაჩემეფით დიუკიშ უნივერსიტეტის ჸუნს 16,780 სტუდენტი, 3,982 აკადემიური პერსონალი დო 8,498 ადმინისტრაციული პერსონალი.
960-იანეფი
მოლინეფი
კატეგორია:
ჩარლზ გეშკე
ჩარლზ მეთიუ "ჩაკ" გეშკე (ინგლ. Charles Matthew "Chuck" Geschke; დ. 11 ეკენია, 1939, კლივლენდი, ოჰაიო, ააშ — ღ. 16 პირელი, 2021, ლოს-ალტოსი, კალიფორნია, ააშ) — ამერიკალი ინფორმატიკოსი დო ბიზნესმენი.
ბიოგრაფია
ჩარლზ გეშკექ დებადჷ ოჰაიოშ შტატიშ ნოღა კლივლენდის. გურაფულენდჷ ქსავიეშ უნივერსიტეტის, სოდეთ მიპალუ მენცარობაშ ბაკალავრიშ დო მაგისტრიშ ხარისხი. 1963-1968 წანეფს გეშკე მათემატიკას ოგურუანდჷ ჯონ კეროლიშ უნივერსიტეტის. ოდოქტორე დისერტაცია თხილუ ინფორმატიკას, 1972 წანას, კარნეგი-მელონიშ უნივერსიტეტის, უილიამ ვულფიშ ხემანჯღვერობათ. გურაფაშ თებაშ უკული გეშკე მუშენდჷ Xerox-იშ პალო-ალტოშ რკვიებეფიშ ცენტრის (PARC). ჸათე კომპანიას მუშობაშ ბორჯის გეშკექ დო ჯონ უორნოკიქ აკადგინეს კომპიუტერული ნინა Interpress. 1982 წანას გეშკექ დო უორნოკიქ, უორნოკიშ გარაჟის, დარსხუეს კომპანია Adobe Inc.. 1986-1994 წანეფს გეშკე რდჷ კომპანიაშ ოპერატიული იფიცერი, 1998-2000 წანეფს პრეზიდენტი. 1992 წანას გეშკექ დო უორნოკიქ დარსხუეს კომპიუტერული დოკუმენტაციაშ PDF ფორმატი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალეფი კატეგორია:ამერიკალი ინფორმატიკოსეფი კატეგორია:დუნაბადი 1939 კატეგორია:ნაღურა 2021
940-იანეფი
940-იანი (ჩხოროშ ჟარნეჩიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 940-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 940 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 949 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
ნიგერიშ ნოღეფიშ ერკებული
ნიგერიშ ნოღეფიშ ერკებული
ნიგერი ნიგერი
950-იანეფი
950-იანი (ჩხოროშ ჟარნეჩდოვითიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 950-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 950 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 959 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
ლევრენ სკოტ ქელდუელი
ლევრენ სკოტ ქელდუელი (Laverne Scott Caldwell; დ. 17 პირელი, 1950, ილინოისი) — ამერიკალი არტისტი. ჩინებული რე როუს ნედლერიშ როლით სერიალშე დინაფილეფი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი
ჯონ ტერი (არტისტი)
ჯონ ტერი (John Terry; დ. 25 ღურთუთა, 1950, ფლორიდა) — ამერიკალი არტისტი. ჩინებული რე ქრისტიან შეპარდიშ როლით სერიალშე დინაფილეფი.
მარშალ უორენ ნირენბერგი
მარშალ უორენ ნირენბერგი (ინგლ. Marshall Warren Nirenberg; დ. 10 პირელი, 1927, ნიუ-იორკი, ააშ — ღ. 15 ღურთუთა, 2010, ნიუ-იორკი, ააშ) — ამერიკალი ბიოქიმიკოსი. დიგურუ გენეტიკური კოდი დო თიშ მუშობაშ სტრუქტურა ცილაშ ბიოსინთეზის. 1968 წანას გინოჩეს ნობელიშ პრემია ფიზიოლოგიაშ დო მედიცინაშ დარგის (ჰარ გობინდ კორანა დო რობერტ ჰოლიწკჷმა ართო).
ბიოგრაფია
მარშალ უორენ ნირენბერგი გურაფულენდჷ ფლორიდაშ უნივერსიტეტის დო მიჩიგანიშ უნივერსიტეტის. 1952 წანას ფლორიდაშ უნივერსიტეტის, მიპალუ მაგისტრიშ ხარისხი ზოოლოგიას. მიჩიგანიშ უნივერსიტეტის თხილუ ოდოქტორე დისერტაცია 1957 წანას. გურაფაშ თებაშ უკულ მუშენდჷ შხვადოშხვა ომენცარე ინსტიტუტეფს. რდჷ ნობელიშ პრემიაშ, ალბერტ ლასკერიშ პრემიაშ, გაირდნერიშ პრემიაშ, ლუიზა გროს ჰორვიციშ პრემიაშ დო შხვა პრემიეფიშ ლაურეატი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალეფი კატეგორია:ამერიკალი ბიოქიმიკოსეფი კატეგორია:ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი კატეგორია:ამერიკალი ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი კატეგორია:დუნაბადი 1927 კატეგორია:ნაღურა 2010
მეშჰედი
მეშჰედი ( ( / Maŝhad) — ნოღა ირანს დო ქიანაშ მაჟირა უშხუაში დო მახორობაშ მუდანობათ (თეირანიშ უკული) დოხორელი პუნქტი, ხორასან-რეზავიშ ოსტანიშ ადმინისტრაციული ცენტეი, მუალიმ-შიიტეფიშ ართ-ართი წიმინდე ნოღა.
სქოლიო
კატეგორია:ისლამიშ წიმინდე ნოღეფი კატეგორია:ირანიშ მილიონიანი ნოღეფი კატეგორია:აზიაშ ნოღეფი კატეგორია:ირანიშ ნოღეფი კატეგორია:ხორასან-რეზავიშ ნოღეფი
920-იანეფი
920-იანი (ჩხოროშ ეჩიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 920-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 920 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 929 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
930-იანეფი
930-იანი (ჩხოროშ ეჩდოვითიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 930-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 930 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 939 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
გრიგორიანული კალენდარი
გრიგორიანული კალენდარი, გრიგოლიშ კალენდარი, ახალი სტილი, წანაშეკოროცხუაშ სისტემა, ნამუთ მიშეღეს 1582 წანას რომიშ პაპიშ გრიგოლ XIII-იშ ბორჯის (თაჸურეშე რე ჯოხოდვალა). მაართათ თინა მიშეღეს XVIოშწანურაშ 80-ამ წანეფს იტალიაშა, ესპანეთშა, პორტუგალიაშა. პოლონეთის, საფრანგეთის, უნგრეთის დო ევროპაშ ნამთინე შხვა სახენწჷფოშა, უმოს გვიანო — გერმანიას (XVII-XVIII ოო.), ინგლისის (XVIII ო.), იაპონიას (XIX ს.).
რევოლუციაშ ოწოხოლენბორჯული რუსეთშა ახალი სტილი ვა რდჷ მიშაღალირი. თინა მიშეღეს გჷმათუთაშ რევოლუციაშ უკული 1918 წანას24 ღურთუთაშ დეკრეტით. თე ბორჯიშო იულიუსიშ კალენდარი 13 დღა დო სერით „კინმოსკიდუდჷ“, ათეშენ 1 ფურთუთაქ 14 ფურთუთათ გეგმიცხადჷ. მარაშ დღალეფი ჟირხოლო კალენდარს ართი-მაჟირას ემანგებჷ. თეჟამს მოსოფელიშ არძა გოვითარაფილ სახენწჷფოს გრიგორიანულ კალენდარს ირინუანა.
ლიტერატურა
კატეგორია:კალენდარი
910-იანეფი
910-იანი (ჩხოროშ ვითიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 910-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 910 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 919 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
900-იანეფი
900-იანი (ჩხოროშიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 900-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 900 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 909 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
ოიგენ ბლოილერი
პაულ ოიგენ ბლოილერი (გერმ. Paul Eugen Bleuler; დ. 30 პირელი, 1857, ცოლიკონი, შვეიცარია — ღ. 15 კვირკვე, 1939, ცოლიკონი, შვეიცარია) — შვეიცარიალი ფსიქიატრი დო ჰუმანისტი. ოიგენიქ მიშეღჷ დიდი მენცარული კონტრიბუცია ფსიქიკური ლახარეფიშ რკვიებაშა. ოიგენიქ მიშეღჷ შხვადოშხვა ფსიქიატრიული ტერმინი: შიზოფრენია, შიზოიდი, აუტიზმი დო შხვა. ოიგენი გურაფულენდჷ მედიცინას ციურიხიშ უნივერსიტეტის. გურაფაშ თებაშ უკულ მუშენდჷ რაინაუშ ფსიქიატრულ კლინიკას დო ციურიხიშ უნივერსიტეტიშ ფსიქიატრიულ ჰოსპიტალს.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:შვეიცარიალეფი კატეგორია:შვეიცარიალი ფსიქიატრეფი კატეგორია:დუნაბადი 1857 კატეგორია:ნაღურა 1939
სონია უელგერი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ინგლისარი არტისტეფი
890-იანეფი
890-იანი (ბრუოშ ოთხონეჩდოვითიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 890-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 890 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 899 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
ლოძიშ სავოევოდე
ლოძიშ სავოევოდე (Województwo Łódzkie) — სავოევოდე პოლონეთიშ ცენტრალურ ნორთის. სავოევოდეშ ადმინისტრაციული ცენტრი რე ნოღა ლოძი.
კატეგორია:პოლონეთიშ სავოევოდეეფი
ოგიუსტ ფორელი
ოგიუსტ ანრი ფორელი (ფრანგ. Auguste-Henri Forel; დ. 1 ეკენია, 1848, მორჟი, შვეიცარია — ღ. 27 კვირკვე, 1931, ივორნი, შვეიცარია) — შვეიცარიალი მირმეკოლოგი, ნეიროანატომი, ევგენიკოსი დო ფსიქიატრი.
ბიოგრაფია დო მენცარული რკვიებეფი
ოგიუსტ ანრი ფორელი გურაფულენდჷ ციურიხიშ მედიცინაშ სკოლას. 1871 წანას ფორელიქ ოგურაფუშა ვენაშა გეგნორთჷ, სოდეთ გურაფულენდჷ გერმანალი-ავსტრიალი ფსიქიატრიშ, ნევროპათოლოგიშ დო ანატომიშ თეოდორ მეინერტიშ ხემანჯღვერობათ. 1873 წანას ფორელიქ გერმანიაშა მიდართჷ დო მუშობა ქიდიჭყჷ მიუნხენიშ უნივერსიტეტის, ლექტორო. 1879 წანაშე ფორელი რდჷ ციურიხიშ უნივერსიტეტიშ მედიცინაშ სკოლაშ ფსიქიატრიაშ პროფესორი. ფორელი რე ნეირონეფიშ თეორიაშ ართ-ართი დუმარსხუაფალი. გიმირკვიუ ადამიერიშ დო ჭკიჭკიტიაშობურეფიშ ტვინი დო თიში ფუნქციეფი. 1898 წანას ფორელიქ ძირუ დო გიმირკვიუ ჭკიჭკიტიეფიშ ტროფალაქსისი. ოგიუსტ ფორელიქ მიშეღჷ დიდი თია სექსოლოგიაშ დო ფსიქოლოგიაშ გოვითარაფაშა ხოლო. 1903 წანას ფორელიქ ოცხოვრებშა შვეიცარიაშ ნოღა ივორნიშა გეგნორთჷ. ოგიუსტ ფორელიქ ღურუ 1931 წანაშ 27 კვირკვეს, 82 წანერქ. 1978-2000 წანეფს ფორელიშ სურათი გეხანტუდჷ შვეიცარიული ფრანკიშ 1000-იან ბანკნოტის.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:შვეიცარიალეფი კატეგორია:მირმეკოლოგეფი კატეგორია:შვეიცარიალი ფსიქიატრეფი კატეგორია:შვეიცარიალი ნეიროანატომეფი კატეგორია:დუნაბადი 1848 კატეგორია:ნაღურა 1931
თავრიზი
თავრიზი ( თებრიზი, თაბრიზი,, გჷმოთ. [tæbˈriːz] Tabriz, Təbriz) — ნოღა ირანს, ურმიაშ ტობაშ გოხოლუას, ნამუშ მახორობა 1,4 მილიონ ადამიერშე უმოსი რე, ბჟაეიოლ აზერბაიჯანიშ პროვინციაშ ადმინისტრაციული ცენტრი. ნოღა იდვალუაფჷ სეჰენდიშ ვულკანურ მასივეფს დო ეინალიშ გვალაშ შქას. ნოღაშ თარი მახორუეფი რენა აზერბაიჯანალეფი, უკულ ეკოჸუნა სპარსალეფი, ქურთეფი დო შხვა ერუანობა. მახორობა რაგადანს მუჭოთ აზერბაიჯანულ, თაშნეშე სპარსულ ნინეფშა. ირანიშ სიკაბეტათ მაჟაანთხა ნოღა. ნოღას რე თავრიზიშ რკინაშარაშ დგჷმილი (1916).
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:აზიაშ ნოღეფი კატეგორია:ირანიშ ნოღეფი კატეგორია:ბჟაეიოლი აზერბაიჯანიშ ნოღეფი კატეგორია:ჸოფილი ნანანოღეფი
ფრიდრიხ შილერი
იოჰან კრისტოფ ფრიდრიხ ფონ შილერი (გერმ. Johann Christoph Friedrich von Schiller; დ. 10 გერგობათუთა, 1759, მარბახ-ამ-ნეკარი, ვიურტემბერგიშ ოჰერცოგე — ღ. 9 მესი, 1805, ვაიმარი, საქსენ-ვაიმარიშ ოჰერცოგე) — გერმანალი პოეტი, დრამატურგი, ჭარუ, ფილოსოფოსი დო ისტორიკოსი.
ფრიდრიხ შილერიქ დებადჷ მარბახ-ამ-ნეკარის, ვიურტემბერგიშ ოჰერცოგეს, ოურდუმე ექიმიშ იოჰან კასპარ შილერიშ ფანიას. გურაფულენდჷ ლუდვიგსბურგიშ ლათინურ სკოლას. ოურდუმე სკოლას დიო იურისპრუდენციას დო უკულ მედიცინას გურაფულენდჷ. ჸათე პერიოდის დეინტერესჷ მორალისტურ ფილოსოფიათ, გონათუარობაშ ინგლისარი დო ფრანგი წჷმმარინაფალეფიშ იდეებით, ამერიკაშ ზოხორინელობაშ ჸარაფით. შილერი რე ავტორი ლერსეფიშ, პოემეფიშ, პიესეფიშ. შილერიშ არძაშე უმოსო შინელი ნახანდეფი რე: ყაჩაღეფი (1781), დონ კარლოსი (1787), ვალენშტაინი (1799), მარია სტიუარტი (1800), ვილჰელმ ტელი (1804) დო შხვეფი. ფრიდრიხ შილერი იოჰან ვოლფგანგ ფონ გოეთეწკჷმა ართო გერმანული კლასიკური ლიტერატურაშ უდიდაში წჷმმარინაფალი რე.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:გერმანალეფი კატეგორია:გერმანალი პოეტეფი კატეგორია:გერმანალი დრამატურგეფი კატეგორია:დუნაბადი 1759 კატეგორია:ნაღურა 1805
880-იანეფი
880-იანი (ბრუოშ ოთხონეჩიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 880-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 880 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 889 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
870-იანეფი
870-იანი (ბრუოშ სუმონეჩდოვითიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 870-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 870 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 879 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
აბაია
thumb აბაია (عباءة) — გჷრძე ტრადიციული არაბული ოსურეფიშ გჷრძე ხეფურჩამი კაბა. წელს ზორტით ვეკმიკირუ.
დორხველური რე ოჯარალე აბანეფშა მუკაქუნალო. რჩქვანელობურო უჩა ფერიშ რე, მარა შილებე ორდას მიარე ფერს. შხირას აბაია მიარეთ რე გოფორმაფილი ნოქარგეფით, ბისერეფით, ძიეფით. კანკალე არაბულ ქიანას — უციო მუკაქუნალი რე მუსულმან დო ურცხოალი ოსურეფშო, ნამუსჷთ მიკმიქუნანა ჰიჯაბწკჷმა ვარდა ნიქაბწკჷმა.
კატეგორია:ოსურიშ მუკაქუნალი ისლამს კატეგორია:არაბული მუკაქუნალი კატეგორია:ერუანული კოსტუმეფი კატეგორია:ბჟაეიოლური მუკაქუნალი
ბულგარეთიშ წყარმალუეფიშ ერკებული
თუდო მოჩამილი რე ბულგარეთიშ წყარმალუეფიშ ერკებული.
220პქ|მინი|მარჯვნივ|წყარმალუ დუნაი ნიკოპოლს, ბულგარეთის 220პქ|მინი|მარჯვნივ|წყარმალუ მარიცა ნოღა ედირნეწკჷმა
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ბულგარეთიშ წყარმალუეფი
მალოპოლსკიშ სავოევოდე
მალოპოლსკიშ სავოევოდე (Województwo Małopolskie) — სავოევოდე პოლონეთიშ ობჟათეშე. სავოევოდეშ ადმინისტრაციული ცენტრი რე ქიანაშ ართ-ართი უკაბეტაში დო უჯვეშაში ნოღა კრაკოვი.
კატეგორია:პოლონეთიშ სავოევოდეეფი
მოლდოვაშ წყარმალუეფიშ ერკებული
თუდო მოჩამილი რე მოლდოვაშ წყარმალუეფიშ ერკებული. 220პქ|მინი|მარჯვნივ|წყარმალუ ბიკი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:მოლოდვაშ წყარმალუეფი
ჟან-მარტენ შარკო
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ფრანგეფი კატეგორია:ფრანგი ნევროლოგეფი კატეგორია:ფრანგი ფსიქიატრეფი კატეგორია:დუნაბადი 1825 კატეგორია:ნაღურა 1893
850-იანეფი
850-იანი (ბრუოშ ჟარნეჩდოვითიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 850-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 850 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 859 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
ქარაჯი
ქარაჯი — ნოღა ირანიშ ოორუეშე, თეირანიშ სატელიტი ნოღა, იდვალუაფჷ ელბურსიშ გვალაშ ჯინჯის. ალბურსიშ პროვინციაშ ადმინისტრაციული ცენტრი.
ევროპაშ პარლამენტიშ პრეზიდენტეფი
ევროპარლამენტიშ ედომუშამი საქვარუას ანჯღვერს პარლამენტიშ ბიურო, ნამუსჷთ ხემანჯღვერენს ევროპაშ პარლამენტიშ პრეზიდენტი. ბიუროშ აკოდგინალუაშა მიშმულა თაშნეშე ვიცე-პრეზიდენტეფი, ადმინისტრაციული დო ფინანსური მოვალეობაშ მაღვენჯი კვესტორეფი.
ქარაჯი
მახორობა — 1,592,492 მახორუ (2016 წ.). ქარაჯი რე შანულამი ოტრანსპორტე ნოსქვი, სოდე გუშმურს არძა ორზოლი, ნამუთ მეურს თეირანშა კასპიაშ ზუღაშე. ქარაჯი ნანანოღაწკჷმა მერსხილი რე ავტომაგისტრალით, რკინაშარათ დო მეტროშ ღოზით.
ევროპაშ პარლამენტიშ პრეზიდენტეფი
პრეზიდენტეფს ეშმაგორუნა ჟირ წანა დო გვერდიშ ვადათ. ევროპარლამენტის ჸუნდჷ 26 პრეზიდენტი გოჭყაფაშ უკული (1952 წანა). მავითოსუმა პრეზიდენტი რდჷ გჷშაგორილი მაართა ევროპარლამენტიშ გაშაგორუეფს 1979 წანას. ჟირი პრეზიდენტი რდჷ ოსური. ათეხანო პრეზიდენტი რე მარტინ შულცი.
ქარაჯი
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:აზიაშ ნოღეფი კატეგორია:ირანიშ ნოღეფი კატეგორია:ალბურსიშ ნოღეფი
860-იანეფი
860-იანი (ბრუოშ სუმონეჩიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 860-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 860 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 869 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
ევროპაშ პარლამენტიშ პრეზიდენტეფი
პრეზიდენტიშ როლი პარლამენტის
პრეზიდენტი დუდმახვენჯენს დებატეფს დო პარლამენტიშ არძანერ საქვარუას, მუჭოთ ერუანული პარლამენტეფიშ პრეზიდენტი. პრეზიდენტიშ მოხ, პარლამენტის ჸუნსჷ 14 ვიცე-პრეზიდენტი. პრეზიდენტი ხემანჯღვერენს ევროპაშ პარლამენტიშ ბიუროს ხოლო, ნამუთ რე გამამინჯე (პასუხისმგებელი) ბიუჯეტურ დო ადმინისტრაციულ ოკითხუეფშე.
პრეზიდენტეფიშ ერკებული
200პქ|thumb|right|რობერტ შუმანი (1958–1960), პარლამენტიშ ასამბლეაშ მაართა პრეზიდენტი 200პქ|thumb|right|სიმონა ვეილი (1979–1982), ეშასხუნილი პარლამენტიშ მაართა ოსური პრეზიდენტი
სქოლიო
კატეგორია:ევროპარლამენტიშ პრეზიდენტეფი კატეგორია:პრეზიდენტეფი
ბენჯამინ ბრეტი
ბენჯამინ ჯორჯ ბრეტი (Benjamin George Bratt; დ. 16 ქირსეთუთაი, 1963, კალიფორნია) — ამერიკალი არტისტი. ნალაჸაფინა აფუ შხვადოშხვა ჩინებული ფილმეფს დო სერიალეფს.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი
840-იანეფი
840-იანი (ბრუოშ ჟარნეჩიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 840-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 840 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 849 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
კაგაიან-დე-ორო
კაგაიან-დე-ორო (Dakbayan sa Cagayan de Oro; Lungsod ng Cagayan de Oro) — ნოღა ფილიპინეფიშ კოკი მინდანაოს, თიშ ოორუე ნორთის. ბჟაეიოლ მისამისიშ პროვინციაშ ადმინისტრაციული ცენტრი. მახორობა — 675,950 ადამიერი (2015 წანაშ ეჭარუათ).
სქოლიო
კატეგორია:ფილიპინეფიშ ნოღეფი
830-იანეფი
830-იანი (ბრუოშ ეჩდოვითიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 830-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 830 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 839 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
810-იანეფი
810-იანი (ბრუოშ ვითიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 810-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 810 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 819 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
820-იანეფი
820-იანი (ბრუოშ ეჩიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 820-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 820 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 829 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
ოპოლეშ სავოევოდე
ოპოლეშ სავოევოდე (Województwo Opolskie) — სავოევოდე პოლონეთიშ ობჟათეშე, ჟიმოლენ ოდრაშ გოჸორს. ფართობი — 9.412 კმ². ადმინისტრაციული ცენტრი ნოღა ოპოლე. ოპოლეშ სავოევოდეშ უკაბეტაში ნორთი იდვალუაფჷ სილეზიაშ რზენს. სავოევოდე ირთჷ 12 პოვიატო.
800-იანეფი
800-იანი (ბრუოშიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 800-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 800 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 809 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
790-იანეფი
790-იანი (შკვითოშ ოთხონეჩდოვითიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 790-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 790 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 799 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
კარპატეფიშ სავოევოდე
კარპატეფიშ სავოევოდე (Województwo Podkarpackie) — სავოევოდე პოლონეთიშ ობჟათე-ბჟაეიოლშე, კარპატეფიშ ლაკადას. უხურგანს უკრაინას დო სლოვაკეთის. სავოევოდეშ ადმინისტრაციული ცენტრი რე ნოღა ჟეშუვი.
ნაბადი
ლიტერატურა
კატეგორია:კავკაციარი კათეფიშ ერუანული მუკაქუნალი
გენერალ-სანტოსი
გენერალ-სანტოსი (Dakbayan sa Heneral Santos, Lungsod ng Heneral Santos) — ნოღა ფილიპინეფიშ კოკი მინდანაოს, ობჟათე კოტაბატოშ პროვინციას, სარანგანიშ ჸუჯიშ წყარპიჯის. მახორობა — 594,446 ადამიერი (2015 წანაშ ეჭარუათ).
სქოლიო
კატეგორია:ფილიპინეფიშ ნოღეფი
ანა ფრანკი
ანელიზ მარია ფრანკი (გერმ. Annelies Marie Frank; დ. 12 მანგი, 1929, მაინიშ ფრანკფურტი, გერმანია — ღ. მელახი, 1945, ბერგენ-ბელზენი, მასუმა რაიხი) — გერმანალი ბაღანა, ნამუქჷთ ღურუ ბერგენ-ბელზენიშ ოკონცენტრაციე ბანაკის, "ანა ფრანკიშ დღარეფი"-შ ავტორი.
ბიოგრაფია
ანა ფრანკიქ დებადჷ ფრანკფურტის, ურიეფიშ ფანიას. გერმანიაშ თრობაშა ნაცისტეფიშ მულაშ უკული, ფრანკეფიშ ფანიაქ ოცხოვრებშა ამსტერდამიშა გეგნორთჷ. ანა დო თიში და მარგო გურაფულენდეს ამსტერდამიშ სკოლას. ნიდერლანდეფიშ ოკუპაციაშ უკულ, ნაცისტეფქ ნიდერლანდეფს მახორუ ურიეფიშ თხოზინი ქიდიჭყეს. ანა დო მუში და ბიბლიოთეკაშ უკახალენ ოთახის ტყობუდეს, ჸუდეს, სოდეთ ანაშ მუმა ოტო ფრანკი მუშენდჷ. ჸათე პერიოდის დიჭყჷ ანაქ დღარეფიშ ჭარუა. დღარეფს ეჭარილი რე ანაშ ფანიაშ ტრაგიკული რინა, 1942 წანაშე 1944 წანაშახ. 1944 წანაშ 4 მარაშინათუთას ანაშ ფანია გესტაპოქ ოჭოფჷ დო ოკონცენტრაციე ბანაკიშა გეგნიჸონჷ. 1944 წანაშ 1 გერგობათუთას, ანა დო მარგო ოსვენციმიშ ოკონცენტრაციე ბანაკიშე ბერგენ-ბელზენიშ ბანაკიშა გეგნიჸონეს, სოდეთ ჟირხოლოქ, ანაქ დო მარგოქ, ტიფით დოღურეს, 1945 წანას. ჭითა ჯვარიშ მუნაჩემეფით თინეფიშ ღურაშ თარიღი დოხოლაფირო მელახი რე, ნიდერლანდეფიშ თარობაშ მუნაჩემეფით 31 მელახი. ადრეიან მუნაჩემეფით ანაშ ღურაშ თარიღი ფურთუთა რდჷ. ფრანკეფიშ ფანიაშე ხვალე ანაშ მუმაქ, ოტო ფრანკიქ გინოსქიდჷ დო მალას ამსტერდამიშა დირთჷ დო ჸუდეს სოდეთ ანა ტყობუდჷ, მიოგორუ ანაშ ნაჭარა დღარეფს. ოტო ფრანკიქ დღარეფი გჷმაბჟინუ 1947 წანას. უკულიან წანეფს ანა ფრანკიშ დღარეფქ 70 ნინაშა ითანგჷ. ანა ფრანკიშ დღარეფს შხვადოშხვა ფილმეფიშ სიუჟეტიქ გიარსხუ.
ლიტერატურა
კატეგორია:გერმანალეფი კატეგორია:გერმანალი ურიეფი კატეგორია:გერმანალი ჭარუეფი კატეგორია:დღარეფიშ ავტორეფი კატეგორია:დუნაბადი 1929 კატეგორია:ნაღურა 1945
780-იანეფი
780-იანი (შკვითოშ ოთხონეჩიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 780-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 780 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 789 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
ანა ზეგერსი
ანა ზეგერსი (გერმ. Anna Seghers; თახმი ჯოხო: ანა (ნეტი) რაილინგი, გერმ. Anna (Netty) Reiling; დ. 19 გერგობათუთა, 1900, მაინცი, გერმანიაშ იმპერია — ღ. 1 მანგი, 1983, ბჟაეიოლი ბერლინი, გდრ) — გერმანალი ჭარუ დო ნოველისტი.
ანა ზეგერსიქ დებადჷ ნოღა მაინცის, ურიეფიშ ფანიას. 1934 წანაშახ გერმანიას ცხოვრენდჷ. მუჭოთ გერმანიაშ კომუნისტური პარტიაშ მაკათურს, გერმანიაშ ნაცისტური თარობაწკჷმა პრობლემეფქ ქაშუ დო 1934 წანას ემიგრაციაშა, დიო ციურიხიშა დო უკულ პარიზიშა მიდართჷ. საფრანგეთიშ ოკუპაციაშ უკული, ზეგერსიქ მექსიკაშა მიდართჷ, სოდეთ ცხოვრენდჷ 1941-1947 წანეფს. პარიზიშ რინაშ ბორჯის ზეგერსიქ ჭარუ მუშ არძაშე უმოსო პოპულარული რომანი "მაშკვითა ჯვარი", სოდეთ ეჭარილი რე შკვითი პატიმარიშ ნტებაშ ამბეფი ნაცისტური ოკონცენტრაციე ბანაკიშე. რომანქ 1942 წანას გიშართჷ ააშს, ინგლისურო. წინგის დიდი პოპულარობა უღუდჷ. თიშ სიუჟეტის რე გერსხილი ამერიკული ფილმი, ნამუსჷთ თარი როლს სპენსერ ტრეისი არსულენს. ჸათე რომანიშ გეშა, ზეგერსიქ 1947 წანას მიპალუ გეორგ ბიუხნერიშ პრემია. 1947 წანას ზეგერსიქ მექსიკა ქიდიტუ დო გერმანიაშა დირთჷ. დიო ზეგერსი ბჟადალ ბერლინს ცხოვრენდჷ, 1950 წანას ოცხოვრებშა ბჟაეიოლ ბერლინშა გინილჷ. ჸათაქ ზეგერსიქ გდრ-შ სოციალისტურ პარტიაქ ქაკათჷ. 1950 წანას ზეგერსიქ გდრ-შ ხელუანობეფიშ აკადემია ქჷდარსხუ. გდრ-შ თარობაქ ზეგერსის გინოჩჷ ერუანული პრემია. რდჷ იენაშ უნივერსიტეტიშ საპატიო დოქტორი. ნომინირაფილი რდჷ ნობელიშ პრემიაშა. ზეგერსიქ ღურუ 1983 წანას, ბერლინს.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:გერმანალეფი კატეგორია:გერმანალი ჭარუეფი კატეგორია:გერმანალი ნოველისტეფი კატეგორია:დუნაბადი 1900 კატეგორია:ნაღურა 1983
770-იანეფი
770-იანი (შკვითოშ სუმონეჩდოვითიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 770-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 770 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 779 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
ლუნა 2
ლუნა-2 («Луна-2») — მაართა სხუნუეფიშ ავტომატური პლანეტოშკაშური გიოდგინუ; მაართა გიოდგინუ მოსოფელს, ნამუქუთ თუთას მიოჭირინუ. სხუნუეფიშ კოსმოსური პროგრამა „ლუნაშ“ მაჟირა აპარატი.
1959 წანაშ 13 ეკენიას იხორციელჷ ავტომატური გიოდგინუშ გოტებაქ თუთაშა, ნამუქუთ დიხაუჩაშ ორთაშობურ ალმაშარეს არისტილიშ, არქიმედეშ დო ავტოლიკიშ კრატერეფს შქას მიოჭირინუ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:პროგრამა ლუნა კატეგორია:ავტომატური კოსმოსური ხვამარდეფი
შირაზი
ნოღაშ პირველი შინუა (თირაზისი) ორხველჷ ჯვ. წ. 2000 წანაშ დაჭყაფუს. შირაზიშე 60 კილომეტრიშ მეძენას იდვალუაფჷ აქემენიანეფიშ სპარსეთიშ პირველ იმპერიაშ უჯვეშაში ნანანოღაშ  — პერსეპოლიშ აკნაცჷმეფი.
სპარსეთიშ ნანანოღა 1766—1791 წანეფა (ზენდეფიშ პატჷნალაშის).
შირაზი ჩინებული რე მუჭოთ პოეტეფიშ, პეულეფიშ დო ღვინიშ ნოღა. თენა რე ირანიშ შქაოშწანურეფიშ კულტურაშ ჩინებული მოღალეეფიშ პლეადაშ ოდაბადე, თინეფს შქას რე: ჰაფიზი, საადი დო შხვ. 1979 წანას რევოლუციაშახ — მეღვინალაშ უშხუაში ცენტრი რდჷ. ნოღა ასეშო — ნაფთობიშ დო ელექტეონული ხერეჭუაშ, თაშნეშე ტურიზმიშ ცენტრი რე. შირაზი ჯოხოგოლაფირი რე მუში ელაზჷმაფათ ლიბუ კლიმატით დო შოშეეფს სიწვანეშ სიბრელეთ.
კატეგორია:აზიაშ ნოღეფი კატეგორია:ირანიშ ნოღეფი კატეგორია:ფარსიშ ნოღეფი კატეგორია:წიმინდე ნოღეფი კატეგორია:ირანიშ მილიონიანი ნოღეფი კატეგორია:ჸოფილი ნანანოღეფი
მიხაელ ენდე
მიხაელ ანდრეას ჰელმუთ ენდე (გერმ. Michael Andreas Helmuth Ende; დ. 12 გერგობათუთა, 1929, გარმიშ-პარტენკირხენი, გერმანია — ღ. 28 მარაშინათუთა, 1995, ფილდერშტადტი, გერმანია) — გერმანალი ფენტეზიშ დო ბაღანეფიშ ლიტერატურაშ ჟანრიშ ჭარუ დო ნოველისტი. შინელი რე ნოველეფით: უთებუ ამბე (1979), მომო (1973), ჯიმ ფულაქი დო მემანქანე ლუკასი (1960). ენდეშ ნაჭარეფი თანგილი რე მოსოფელიშ 40 ნინაშა დო გიმოჩამილი რე თიში წინგეფიშ 35 მლნ. ეგზემპლარი. ენდე XX ოშწანურაშ ართ-ართი არძაშე უმოსო პოპულარული გერმანალი ავტორი რე. ენდეშ ნახანდეფს გერსხილი რე შხვადოშხვა ფილმეფი დო ანიმაციური სერიალეფი. მიხაელ ენდექ ღურუ 1995 წანას, კუჭიშ კიბოთ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:გერმანალეფი კატეგორია:გერმანალი ჭარუეფი კატეგორია:გერმანალი ნოველისტეფი კატეგორია:დუნაბადი 1929 კატეგორია:ნაღურა 1995
პოდლასიშ სავოევოდე
კატეგორია:პოლონეთიშ სავოევოდეეფი
760-იანეფი
760-იანი (შკვითოშ სუმონეჩიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 760-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 760 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 769 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
უმბერტო ეკო
უმბერტო ეკო (იტალ. Umberto Eco; დ. 5 ღურთუთა, 1932, ალესანდრია, იტალია — ღ. 19 ფურთუთა, 2016, მილანი, იტალია) — იტალიარი ჭარუ, ნოველისტი დო ფილოსოფოსი. გურაფულენდჷ ტურინიშ უნივერსიტეტის. რდჷ ბოლონიაშ უნივერსიტეტიშ პროფესორი.
750-იანეფი
750-იანი (შკვითოშ ჟარნეჩდოვითიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 750-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 750 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 759 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
პორტ-ლუი
პორტ-ლუი (Port Louis) — მავრიკიშ ნანანოღა. ქიანაშ უშხუაში ნოღა დო თარი ნიშორინუ რე ინდოეთიშ ოკიანეს. იდვალუაფუ პორტ-ლუიშ ოლქის. 2011 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით, ნოღა პორტ-ლუიშ მახორობაშ მუდანობა რდჷ 149 226 ადამიერი.
სქოლიო
კატეგორია:მავრიკიშ გეოგრაფია კატეგორია:მავრიკიშ ნოღეფი კატეგორია:აფრიკაშ ნანანოღეფი
პომერანიაშ სავოევოდე
პომერანიაშ სავოევოდე (Województwo Pomorskie) — სავოევოდე პოლონეთიშ ოორუეშე, ისტორიული პომერანიაშ რეგიონიშ ბჟაეიოლშე. გიშალი უღჷ ბალტიაშ ზუღაშა. სავოევოდეშ ადმინისტრაციული ცენტრი რე ნოღა გდანსკი.
კატეგორია:პოლონეთიშ სავოევოდეეფი
740-იანეფი
740-იანი (შკვითოშ ჟარნეჩიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 740-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 740 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 749 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
ობჟათე აფრიკაშ რესპუბლიკაშ ნოღეფიშ ერკებული
ობჟათე აფრიკაშ რესპუბლიკაშ ნოღეფი (Cities in South Africa) — ობჟათე აფრიკაშ რესპუბლიკაშ დოხორინელი პუნქტეფიშ ერკებული. ინტერნეტ-რესურსიშ World Gazeteer მეჯინათ, ობჟათე აფრიკაშ რესპუბლიკას 200 ნოღა რე, ნამუსჷთ 13 000-შე უმოსი ადამიერი ოხორანსჷ.
ობჟათე აფრიკაშ რესპუბლიკაშ ნოღეფიშ ერკებული
thumb|right|250px|ობჟათე აფრიკაშ რესპუბლიკაშ რუკა thumb|right|250px|[[პრეტორია, ობჟათე აფრიკაშ რესპუბლიკაშ ნანანოღა]] thumb|right|250px|[[კეიპტაუნი, ობჟათე აფრიკაშ რესპუბლიკაშ უდიდაში ონიშოლი]] thumb|right|250px|[[დურბანი]] thumb|right|250px|[[იოჰანესბურგი, ობჟათე აფრიკაშ რესპუბლიკაშ უდიდაში ნოღა მახორობაშ მეჯინათ]] thumb|right|250px|[[ბლუმფონტეინი]]
ობჟათე აფრიკაშ რესპუბლიკაშ რუკა
ლეგენდა:
სქოლიო
ობჟათე აფრიკაშ რესპუბლიკა ობჟათე აფრიკაშ რესპუბლიკა
730-იანეფი
730-იანი (შკვითოშ ეჩდოვითიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 730-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 730 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 739 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
მინდანაო
მინდანაო (Mindanao) — მაჟირა უკაბეტაში კოკი ფილიპინეფიშ აკოდგინალუას, უკიდაშ ობჟათე-ბჟაეიოლ ნორთის.
მინდანაოშ ფართობი რე 94,630 კმ², ნამუთ იკათუანს მოსოფელიშ მაართა ვითი კოკიშ ერკებულს მახორობაშ მეჯინათ. 2016 წანაშ მუნაჩემეით, თაქ ოხორანს 25,537,691 ადამიერი. კოკიშ უკაბეტაში დოხორელი პუნქტი რე ნოღა დავაო, 1,632,991 მახორუთ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ფილიპინეფიშ კოკეფი
კამბოჯაშ ნოღეფიშ ერკებული
კამბოჯაშ ნოღეფიშ ერკებული
thumb|right|300px|კამბოჯაშ ნოღეფი thumb|right|300px|[[პნომპენი, კამბოჯაშ ნანანოღა]]
სქოლიო
კამბოჯა
720-იანეფი
720-იანი (შკვითოშ ეჩიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 720-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 720 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 729 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
710-იანეფი
710-იანი (შკვითოშ ვითიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 710-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 710 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 719 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
სვიეტოკშიშ სავოევოდე
სვიეტოკშიშ სავოევოდე (Województwo świętokrzyskie) — სავოევოდე პოლონეთიშ ობჟათე-ბჟაეიოლშე. სავოევოდეშ ადმინისტრაციული ცენტრი რე ნოღა კელცე. ფართობი – 11 672 კმ².
კატეგორია:პოლონეთიშ სავოევოდეეფი
ზაჰედანი
ზაჰედანი  — ნოღა ირანს, სისტანი დო ბელუჯისტანიშ ოსტანიშ ადმინისტრაციული ცენტრი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:აზიაშ ნოღეფი კატეგორია:ირანიშ ნოღეფი კატეგორია:სისტანი დო ბელუჯისტანიშ ნოღეფი
კაზიმირ ფაიანსი
კაზიმირ ფაიანსი (პოლ. Kazimierz Fajans; ინგლ. Kasimir Fajans; დ. 27 მესი, 1887, ვარშავა, პოლონეთიშ ომაფე — ღ. 18 მესი, 1975, ენ-არბორი, მიჩიგანი, ააშ) — პოლონარი-ამერიკალი ქიმიკოსი, ნამუთ ომოსო მოღალენდჷ ფიზიკური ქიმიაშ დარგის დო შინელი რე მუჭოთ ქიმიური ელემენტი პროტაქტინიუმიშ მაძირაფუ. ფაიანსი გურაფულენდჷ ქიმიას ლაიფციგიშ, ჰაიდელბერგიშ დო ციურიხიშ უნივერსიტეტეფს. ოდოქტორე დისერტაცია თხილუ 1909 წანას. გურაფაშ თებაშ უკულ მუშენდჷ მანჩესტერს, ერნესტ რეზერფორდიშ ლაბორატორიას. მალას გერმანიაშა დირთჷ დო მუშობა ქიდიჭყჷ კარლსრუეშ ტექნოლოგიაშ ინსტიტუტის, ასისტენტ-პროფესორო. 1932 წანაშე ფაიანსი რდჷ მიუნხენიშ უნივერსიტეტიშ ფიზიკური ქიმიაშ ინსტიტუტიშ დირექტორი. ადოლფ ჰიტლერიშ თარობაშა მულაშ უკულ, გერმანია ქიდიტუ დო ოცხოვრებშა ამერიკაშა გეგნორთჷ. ამერიკას ფაიანსი მუშენდჷ მიჩიგანიშ უნივერსიტეტის. ფაიანსიქ მიჩიგანიშ უნივერსიტეტის იმუშუ ღურაშახ. ფაიანსი რდჷ ამერიკაშ ფიზიკაშ ჯარალუაშ დო პოლონეთიშ ქიმიაშ ჯარალუაშ მაკათური. ღურუ 1975 წანაშ 18 მესის.
ლიტერატურა
კატეგორია:პოლონარეფი კატეგორია:პოლონარი-ამერიკალეფი კატეგორია:პოლონარი-ამერიკალი ქიმიკოსეფი კატეგორია:დუნაბადი 1887 კატეგორია:ნაღურა 1975
700-იანეფი
700-იანი (შკვითოშიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 700-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 700 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 709 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
680-იანეფი
680-იანი (ამშოშ ოთხონეჩიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 680-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 680 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 689 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
თუთა (ალმაშარე)
thumb|დიხაუჩაშე ძირაფილი თუთა თუთა (სიმბოლო: ) — დიხაუჩაშ აკა ორთაშობური ალმაშარე. თის მუთუნი ფორმალური ჯოხო თუთაშ გალე, ვა აპალუ, მორო ზოგადო მენცარულ ნახანდეფს თის „ლუნათ“ (ჯოხოგიორთაშე, ლუნარული) მიშინუანა (ლათ. Luna). თიშ სიმბოლო რე გვერდთუთა. თუთაშ ოშქაშე დოჩილითაფა დიხაუჩაშე 384 399 კმ. რე. პერიგეუმს მეძვენა 363 104 კმ. რე დო აპოგეუმს 405 696 კმ. დიამეტრი 3 476 კმ. რე.
თუთა უკუმელა დო რგილი, „ჸვერე“ ცალური რსხული რე, ნამუთ ბჟაშე მერნელი სინთეთ ანათენს, თინა ბჟაშე გჷშაჩხორაფილი სინთეშ ხვალე 7%-ს ეთმიკიალუანს.
მაართა ხელობური ობიექტი, ნამუქუთ თუთას გედოხოდუნ რდჷ „ლუნა 2“ (1959). მაართა ფოტოსურათეფი თუთაში დიხაუჩაშ განშე მოფარაფილი ჸურე გინიღჷ „ლუნა 3“-ქ კინ თე წანას. პმაართა ადამიერეფი, ნამუეფქუთ თუთას გედგეს კუჩხინ, რდეს ხვამარდიშე „აპოლო 11“ (ააშ, 1969).
თუთაშ გეუკუმელაფა
თუთაშ გეუკუმელაფა ხვალე გოფშათუთაშობას ხვადჷ, მუჟამც თუთა დიხაუჩაშ ოროს მართუ დო ბჟაშ სინთე თის ვა ანჭუ. თუთა ითამ ცაშე დინუ.
თუთაშ უკუმელა კუნთხუ
ადამიერი ხვალე თუთაშ ართ განს ორწყე, თიშენი, ნამჷდა თინა ირო ართ განით რე დიხაუჩაჸურე მოჭოფაფილი. მითინს ვაუჩქჷდჷ მუჭომი რდჷ თიში მაჟირა განი, სოიშახ 1959 წანას ხელუანურ ალაშარექ ფოტო ვაგინუღჷ.
ითირანს დო ვარ თუთა ფორმას?
დიხაუჩაშ გოხ თუთაშრთაფაშ ბორჯის ბჟა თიშ შხვადოშხვა ნორთის ანათენს. თახმას, თუთაშ ფორმა შურო ვეთირუ. თინა 27,3 დღას ოკორინუანს დიხაუჩაშ გოხ მუკორთინაფას. თუთაშ „ფორმათირაფეფს“ ფაზეფი ჯოხო.
მუჟამც ბჟა თუთაშ ოკოხოლენი განს ანათენსჷნ, თუთა ცას დახე ვარჩქუ. ათეს ახალთუთალა ჯოხო. გეჸვენჯი ჟირი მარაშ განწხანს, თუთაშ დიხაუჩაშ გოხ რთაფაშ ბორჯის, ბჟაშ სინთეშ გიმე თიში უმოსი დო უმოსი ნორთი მუთმართუ.
მუჟამც თუთა დიხაუჩას ოგვერდიათ ქუგართუნ, თინა ედომუშამო გეკლარჩქინდჷ. ათეს გოფშათუთალა ჯოხო. გეჸვენჯი ჟირი მარაშ განწხანს, თუთაშ დისკო ცას იჭიჭარებჷ, რახან ბჟაშ სინთე თიშ ხოლო უმოსი მორჩილი ნორთის ხვადჷ. მალას თუთა ახალი გორთაფას დიჭყანს.
თუთაშ ფაზეფი
მუჟამცჷთ თუთა დიხუჩაშ გოხ ირთანსჷნ, დიხაუჩაშე თუთაშ ხვალე ბჟათ გონათაფილი განიშ შხვადოშხვა ნორთეფი რჩქჷ. თუთას ფორმა თხჷთხჷ მაგანაშ ფორმაშე, ქართაშ (დისკოშ) ფორმაშახ იძინანს, ოდო უკული კინე ირკენს. ჯინჯიერო გჷშმეგორუ თუთაშ ოთხი ფაზა: ახალი თუთა, მაართა ნანთხალი, გოფშა თუთა დო ეკონია ნანთხალი. ედომუშამი თე ციკლი დიხაუჩაშ 29,5 დღა დო სერს ფორუნს. მინი|center|1000 პქ
*
სენ-დენი (რეიუნიონი)
სენ-დენი (ვაოფიციალურო: Saint-Denis de la Réunion) — ნოღა, საფრანგეთიშ ზუღაშმელეიან დეპარტამენტ რეიუნიონიშ ადმინისტრაციული ცენტრი, საფრანგეთიშ ზუღაშმელეიანი ტერიტორიეფიშ არძაშე დიდი დოხორელი პუნქტი. 2005 წანას, სენ-დენის ოხორანდჷ 133,7 ვითოში ადამიერი, 2010 წანას, მახორობაშ მუდანობა აკმადგინანდჷ — 137 165 ადამიერს, 2012 წანაშ ეჭარუათ 145 238 ადამიერს იდვალუაფუ კოკი რეიუნიონს ინდოეთიშ ოკიანეს.
ჯოვანი ბოკაჩო
ჯოვანი ბოკაჩო (იტალ. Giovanni Boccaccio; დ. 16 მანგი, 1313, ჩერტალდო, ფლორენციაშ რესპუბლიკა — ღ. 21 ქირსეთუთა, 1375, ჩერტალდო, ფლორენციაშ რესპუბლიკა) — იტალიარი ჭარუ დო პოეტი. ბოკაჩოშ არძაშე უმოსო შინელი ნახანდი რე დეკამერონი, ნამუთ კუნტა თხობელუეფიშ კრებული რე. ბოკაჩო ჭარუნდჷ უმოსო იტალიური ნინაშ ტოსკანური დიალექტიშა. ბოკაჩოს, დანტე ალიგიერი დო ფრანჩესკო პეტრარკაწკჷმა ართო, იტალიური ლიტერატურაშ სუმი გურგინს უძახჷნა. ჯოვანი ბოკაჩო XIV ოშწანურაშ ევროპული ლიტერატურაშ ართ-ართი თარი წჷმმარინაფალი რე.
სენ-დენი (რეიუნიონი)
სქოლიო
კატეგორია:საფრანგეთიშ ნოღეფი კატეგორია:აფრიკაშ ნანანოღეფი კატეგორია:რეიუნიონიშ ნოღეფი
ჯოვანი ბოკაჩო
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:იტალიარეფი კატეგორია:იტალიარი ჭარუეფი კატეგორია:იტალიარი პოეტეფი კატეგორია:დუნაბადი 1313 კატეგორია:ნაღურა 1375
690-იანეფი
მოლინეფი
კატეგორია:
670-იანეფი
670-იანი (ამშოშ სუმონეჩდოვითიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 670-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 670 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 679 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
ფრანჩესკო პეტრარკა
ფრანჩესკო პეტრარკა (იტალ. Francesco Petrarca; დ. 20 კვირკვე, 1304, არეცო, ფლორენციაშ რესპუბლიკა — ღ. 19 კვირკვე, 1374, არქუა, პადუა) — იტალიარი პოეტი, რენესანსიშ ართ-ართი დუმარსხუაფალი.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:იტალიარეფი კატეგორია:იტალიარი პოეტეფი კატეგორია:დუნაბადი 1304 კატეგორია:ნაღურა 1374
სან-ტომე დო პრინსიპიშ ნოღეფიშ ერკებული
სან-ტომე დო პრინსიპიშ ნოღეფი— სან-ტომე დო პრინსიპიშ შხუ დოხორინელი პუნქტეფიშ ერკებული. ქიანას ნოღეფს ორხველ თი დოხორელი პუნქტეფი, ნამუეფსჷთ 300-შე უმოსი მახორუ ჸუნსჷნ.
რესურსეფი ინტერნეტის
სან-ტომე დო პრინსიპი სან-ტომე დო პრინსიპი
ჯონ ჰოვარდ ნორთროპი
ჯონ ჰოვარდ ნორთროპი (ინგლ. John Howard Northrop; დ. 5 კვირკვე, 1891, იონკერსი, ნიუ-იორკიშ შტატი, ააშ — ღ. 27 მესი, 1987, ვიკენბერგი, არიზონა, ააშ) — ამერიკალი ბიოქიმიკოსი. ფერმენტეფიშ, ცილეფიშ დო ვირუსეფიშ დოგურაფაშ, იზოლაციაშ დო კრისტალიზაციაშ გეშა, გინოჩეს ნობელიშ პრემია ქიმიაშ დარგის 1946 წანას (ჯეიმს სამნერი დო უენდელ მერედით სტენლიწკჷმა ართო). ნორთროპი რდჷ კალიფორნიაშ უნივერსიტეტიშ (ბერკლი) ბაქტერიოლოგიაშ დო სამედიცინო ფიზიკაშ პროფესორი.
ბიოგრაფია
ჯონ ჰოვარდ ნორთროპიქ დებადჷ 1891 წანაშ 5 კვირკვეს, ზოოლოგიშ, კოლუმბიაშ უნივერსიტეტიშ ინსტრუქტორიშ ჯონ ნორთროპიშ დო ჰანტერიშ კოლეჯიშ ბოტანიკოსიშ ელის ნორთროპიშ ფანიას. ჯონ ჰოვარდ ნორთროპიშ დაბადებაშა ჟირ მარათ ადრე, ჯონიშ მუმა ლაბორატორიას აფეთქებე დო დოღურე. ჯონ ჰოვარდ ნორთროპი გურაფულენდჷ იონკერსიშ სკოლას, უკულ კოლუმბიაშ უნივერსიტეტის, სოდეთ თხილუ ოდოქტორე დისერტაცია ქიმიას, 1915 წანას. მაართა მოსოფელიშ ლჷმაშ პერიოდის გურაფულენდჷ აცეტონიშ დო ეთანოლიშ ფერმენტიზაციაშ პროცესის. 1929 წანას ნორთროპიქ აკეთჷ ფერმენტი პეპსინიშ იზოლაცია დო კრისტალიზაცია. 1939 წანას ნორთროპიქ აკეთჷ ბაქტერიოფაგიშ იზოლაცია დო კრისტალიზაცია. ნორთროპიქ აკეთჷ პეპსინოგენიშ, ტრიფსინიშ, ქიმოტრიფსინიშ დო კარბოქსიპეპტიდაზიშ იზოლაცია დო კრისტალიზაცია. 1949 წანაშე ნორთროპი რდჷ ამერიკაშ ხელუანობაშ დო მენცარობაშ ერუანული აკადემიაშ მაკათური. მუშენდჷ კალიფორნიაშ უნივერსიტეტის (ბერკლი), კოლუმბიაშ უნივერსიტეტის დო როკფელერიშ უნივერსიტეტის.
პერსონალური რინა
ჯონ ჰოვარდ ნორთროპიშ ოსური რდჷ ლუიზ უოლკერი (1891-1975), ჸუნდეს ჟირი სკუა: ჯონ ნორთროპი, ნამუთ რდჷ ოკეანოგრაფი დო ელისი, ნამუთ რდჷ ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატიშ ფრედერიკ ჩაპმენ რობინსიშ ოსური. ნორთროპეფ დიო ნიუ-იორკის ცხოვრენდეს, უკულ ოცხოვრებშა გეგნორთეს მასაჩუსეტსიშ შტატიშა. ჯონ ჰოვარდ ნორთროპიქ დუდი დიჸვილჷ 1987 წანას, ნოღა ვიკენბერგის, არიზონას.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალეფი კატეგორია:ამერიკალი ბიოქიმიკოსეფი კატეგორია:ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი კატეგორია:ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი ქიმიას კატეგორია:ამერიკალი ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი კატეგორია:დუნაბადი 1891 კატეგორია:ნაღურა 1987
660-იანეფი
660-იანი (ამშოშ სუმონეჩიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 660-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 660 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 669 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
ჰარარე
ჰარარე (Harare) — ზიმბაბვეშ ნანანოღა. კინ თე ჯოხოდვალაშ პროვინციაშ ადმინისტრაციული ცენტრი. ქიანაშ კულტურული დო ინდუსტრიული ცენტრი.
2012 წანაშ ეჭარუათ, მახორობაშ მუდანობა აკმადგინანდჷ — 1 485 231 ადამიერს  , გალეგანობეფით — 2 123 132 ადამიერი (2012 წანა). 1982 წანაშახ ჯოხოდჷ სოლსბერი.
ინფორმატიკა
ინფორმატიკა, კომპიუტერული მენცარობა — მენცარობა, ნამუთ გურაფულენს გჷმმათვალარი მანქანეფიშ (კომპიუტერი) გჷმორინაფათ ინფორმაციაშ დამუშებას, თაშნეშე ავტომატიზაციაშ პროცესეფს. ინფორმატიკა იკათუანს შხვადოშხვა თეორიულ დო პრაქტიკულ დისციპლინეფს: ალგორითმის, ალგორითმეფიშ თეორიას, ინფორმაციაშ თეორიას, კომპიუტერულ არქიტექტურას დო პროგრამირაფას. ინფორმატიკა მერჩქინელი რე მუჭოთ აკადემიური რკვიებეფიშ დარგი. ინფორმატიკაშო დიდი შანულობა უღჷ ალგორითმეფს დო მუნაჩემეფიშ სტრუქტურას, მუნაჩემეფიშ ბაზას, ოპერაციულ სისტემეფს, პროგრამირაფაშ ნინეფს დო შხვა. ინფორმატიკას რე მერსხილი ხელუანური ინტელექტი. არძაშე უმოსო პოპულარული დო პრესტიჟული ჯილდო ნამუთ ინფორმატიკაშ დარგის მოხანდე მენცარეფს გინმაჩამუ რე ტიურინგიშ პრემია.
ჰარარე
სქოლიო
კატეგორია:ზიმბაბვეშ ნოღეფი კატეგორია:აფრიკაშ ნანანოღეფი
ბუშირი
ბუშირი (,  — ბენდერ-ბუშერი) — ნოღა-ონიშოლი ირანიშ ობჟათეშე, ბუშირიშ პროვინციაშ დო ბუშირიშ შაჰრესტანიშ ადმინისტრაციული ცენტრი. ნოღა იდვალუაფჷ ირანიშ ობჟათე-ბჟადალშე, სპარსეთიშ ჸუჯიშ წყარპიჯის. 2016 წანას, ნოღაშ მახორობა 323,504 ადამიერს აკმადგინანდჷ. ბუშირიშ გოხოლუას, ობჟათე-ბჟაეიოლშე იდვალუაფჷ ირანიშ პირველი ატომური ელექტროდგჷმილი.
კატეგორია:აზიაშ ნოღეფი კატეგორია:ირანიშ ნოღეფი კატეგორია:ბუშირიშ ნოღეფი
Wienerschnitzel
Wienerschnitzel — ამერიკული ონჭუაფუ დიარაშ რესტორანეფიშ ჯაჭვი. თიქ დირსხჷ 1961 წანას, ჯონ გალარდიშით.
640-იანეფი
640-იანი (ამშოშ ჟარნეჩიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 640-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 640 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 649 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
სილეზიაშ სავოევოდე
სილეზიაშ სავოევოდე (Województwo Śląskie) — სავოევოდე პოლონეთიშ ობჟათეშე. სავოევოდეშ ადმინისტრაციული ცენტრი რე ნოღა კატოვიცე.
კატეგორია:პოლონეთიშ სავოევოდეეფი
620-იანეფი
620-იანი (ამშოშ ეჩიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 620-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 620 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 629 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
650-იანეფი
650-იანი (ამშოშ ჟარნეჩდოვითიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 650-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 650 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 659 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
620-იანეფი
მოლინეფი
კატეგორია:
650-იანეფი
მოლინეფი
კატეგორია:
გმინა
right|thumb|300პქ|თეხანური პოლონეთიშ გმინეფიშ სქემა (ხურგეფი წვანე ფერით). გმინა (gmina — თემი) — პოლონეთიშ უჭიჭაში ადმინისტრაციული ართული.
კატეგორია:პოლონეთიშ ადმინისტრაციული დორთუალა კატეგორია:ადმინისტრაციული ართულეფი კატეგორია:პოლონეთიშ გმინეფი
630-იანეფი
630-იანი (ამშოშ ეჩდოვითიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 630-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 630 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 639 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
600-იანეფი
600-იანი (ამშოშიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 600-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 600 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 609 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
610-იანეფი
610-იანი (ამშოშ ვითიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 610-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 610 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 619 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
590-იანეფი
590-იანი (ხუთოშ ოთხონეჩდოვითიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 590-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 590 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 599 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
ბჟადალი პომერანიაშ სავოევოდე
ბჟადალი პომერანიაშ სავოევოდო (Województwo Zachodniopomorskie) — სავოევოდე პოლონეთიშ ოორუე-ბჟადალშე, ისტორიული პომერანიაშ რეგიონიშ ბჟადალშე. გიშალი უღჷ ბალტიაშ ზუღაშა. სავოევოდეშ ადმინისტრაციული ცენტრი რე ნოღა შჩეცინი.
კატეგორია:პოლონეთიშ სავოევოდეეფი
580-იანეფი
მოლინეფი
კატეგორია:
570-იანეფი
570-იანი (ხუთოშ სუმონეჩდოვითიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 570-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 570 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 579 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
მოსოფელი
მოსოფელი — (ქორთ. მსოფლიო), პლანეტა დიხაუჩაშ გოფაჩილი ჯოხო ადამიერეფიშ გინოჯინუშე, მუჭოთ აბანი დოხორინელი ადამიერეფით. ზიტყვა ხშირას გჷმირინუაფუ კოჩიშობაშ ედომუშამი გომორსილობაშ დო ისტორიაშ ღოზგასუმალარო, ვარა ზოგადო კოჩიშობაშ ჸოფაშ გჷმახანტალო.
მეტაფიზიკურ კონტექსტის, მოსოფელი შილებე ეთმოშანუნდას ოქიანუს, ირფელს მუთ აკმოქიმინუნს რეალობასჷნ.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:დიხაუჩა კატეგორია:მოსოფელი
მავრიკიშ ადმინისტრაციული დორთუალა
ბანკეფი
მავრიკიშ გიშაკერზაფილი ეკონომიკური ზონეფიშ გოხოლუას იდვალუაფუ გეჸვენჯი ოჩხომჭოფე ბანკეფი:
სქოლიო
კატეგორია:ერკებულეფი"მავრიკი
560-იანეფი
560-იანი (ხუთოშ სუმონეჩიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 560-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 560 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 569 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
540-იანეფი
540-იანი (ხუთოშ ჟარნეჩიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 540-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 540 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 549 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
550-იანეფი
550-იანი (ხუთოშ ჟარნეჩდოვითიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 550-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 550 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 559 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
520-იანეფი
520-იანი (ხუთოშ ეჩიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 520-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 520 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 529 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
530-იანეფი
530-იანი (ხუთოშ ეჩდოვითიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 530-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 530 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 539 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
510-იანეფი
მოლინეფი
კატეგორია:
სხუნუეფიშ სოციალისტური რესპუბლიკეფიშ რსხუ
სხუნუეფიშ სოციალისტური რესპუბლიკეფიშ რსხუ (კუნტათ სსრრ, სხუნუეფიშ რსხუ, სსრ რსხუ, სხუნუეთი) — სოციალისტურ-ცენტრალიზაფილო დუდაფილი მიარეერუანი სახენწჷფო რდჷ ბჟაეიოლ ევროპას, კავკაციას, ოორუე დო შქა აზიას.
სხუნუეფიშ რსხუქ 1922 წანაშ 30 ქირსეთუთას დირსხუ დო 1991 წანაშ 26 ქირსეთუთას უჟინაში სხუნუშ გჷნოჭყვიდირით აკოცუ.
რსხუშ აკოცჷმაშ უკული, სახენწჷფოშ საარძე-კანონობური ვალდვალობეფი რუსეთიშ სხუნუეფიშ ფედერაციულ სოციალისტურ რესპუბლიკას გიადჷ (მოგვიანაფათ რუსეთიშ ფედერაციას).
ჯოხოდვალა
ოფიციალური:
სხუნუეფიშ რსხუშ ტერიტორიაშ უდიდაში ნორთი (1990 წანაშ მუნაჩემეფით – 78%) აკმოდირთუდჷ რუსეთიშ სხუნუეფიშ ფედერაციული სოციალისტური რესპუბლიკაშე, ნამუთ 1917 წანაშ 7 გჷმათუთაშ რევოლუციაშ შედეგო რუსეთიშ ცარისტული იმპერიაშ ტერიტორიას დირსხუ დო სხუნუეფიშ რსხუშ აკოხჷმაშ უკული, ზოხორინელ რუსეთიშ ფედერაციაშ სახეთ თიშ იურიდიულ მონძეთ ქჷდოსქიდჷ. რუსეთიშ სხუნუეფიშ რესპუბლიკაშ დომინირაფაშ გეშა, სხუნუეფიშ სოციალისტური რესპუბლიკეფიშ რსხუს მოსოფელს, უმენტაშო — ბჟადალს, თარო მუჭოთ „რუსეთის“ იჩინენდეს.
ბერნარდ ფიშერი
ბერნარდ ფიშერი (ინგლ. Bernard Fisher; დ. 23 მარაშინათუთა, 1918, პიტსბურგი, პენსილვანია, ააშ — ღ. 16 გჷმათუთა, 2019, პიტსბურგი, პენსილვანია, ააშ) — ამერიკალი მედიკოსი, ონკოლოგი, მენცარი დო ექიმი, კიდირიშ კიბოშ ეფექტური კურნალობაშ პიონერი. ფიშერიქ მუშ მენცარული რკვიებეფით დანტკიცჷ ნამდა ადრეიან სტადიაშ კიდირიშ კიბოშ კურნალობა ეფექტურო შილებედჷ ლამპექტომიათ, რადიოთერაპიაშ დო ქიმიოთერაპიაშ კომბინაციათ დო/ვარ და ჰორმონოთერაპიათ დო უკულ რადიკალური მასტექტომიათ. მედიცინაშ ექსპერტეფიშ აზრით ფიშერიშ რკვიებეფქ გაუჯგუშჷ კიდირიშ კიბოთ დალახებური პაციენტეფიშ პროგნოზი. ჟურნალი The Atlantic-იქ აზრით ბერნარდ ფიშერი რდჷ მედიცინაშ გერგეზი, ნამუქჷთ მიშეღჷ დიდი თია ონკოლოგიაშ გოვითარაფაშა.
ბერნარდ ფიშერი გურაფულენდჷ მედიცინას პიტსბურგიშ უნივერსიტეტის. გურაფაშ თებაშ უკულ მუშენდჷ პიტსბურგიშ უნივერსიტეტიშ მედიცინაშ სკოლას. ფიშერი რდჷ ალბერტ ლასკერიშ პრემიაშ, კეტერინგიშ პრემიაშ, კომენ ბრინკერიშ პრემიაშ დო შხვა ჯილდოეფიშ ლაურეატი. 1985 წანაშე ფიშერიქ გინირთჷ ამერიკაშ მენცარობეფიშ აკადემიაშ მედიცინაშ ინსტიტუტიშ მაკათურო. 1992-1993 წანეფს ფიშერი რდჷ ამერიკაშ კლინიკური ონკოლოგიაშ ჯარალუაშ პრეზიდენტი. ფიშერი რდჷ ამერიკაშ ქირურგეფიშ კოლეგიაშ მაკათური. 2009 წანას ჸათე ორგანიზაციაქ ფიშერის გინოჩჷ პრესტიჟული ჯილდო - იაკობსონიშ ინოვაციაშ პრემია.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:ამერიკალეფი კატეგორია:ამერიკალი მენცარეფი კატეგორია:ამერიკალი ონკოლოგეფი კატეგორია:ამერიკალი ქირურგეფი კატეგორია:ამერიკალი ექიმეფი კატეგორია:დუნაბადი 1918 კატეგორია:ნაღურა 2019
Bernard Fisher (scientist)
500-იანეფი
500-იანი (ხუთოშანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 500-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 500 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 509 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
490-იანეფი
490-იანი (ოთხოშ ოთხონეჩდოვითიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 490-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 490 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 499 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
480-იანეფი
480-იანი (ოთხოშ ოთხონეჩიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 480-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 480 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 489 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
პომერანია
thumb პომერანია — პრუსიაშ ჸოფილი პროვინცია 1945 წანაშახ. ვესტფალიაშ ზებათ 1648 წანას, უკახალენი პომერანია ბრანდენბურგის გეგნაჩჷ, წოხოლენი პომერანია — შვედეთიშ პომერანიათ გინირთჷ. შვედეთ-პოლონეთიშ ლჷმაშ (1655-1660) დო შვედეთ-ბრანდენბურგიშ ლჷმაშ (1674-1679) ბორჯის, ტერიტორია ნტერიშ ჯარეფქ გეჭოფეს. 1678 წანას, ბრანდენბურგიშ კურფიუსტრი ფრიდრიჰ ვილჰელმ I-ქ შვედეთიშ პომერანიაშ ხეშა ეშაჸოთამა მიხუჯუ. საფრანგეთიშ გაულათ, 1679 წანას სენ-ჟერმენიშ ოთინჩალე ხეკულუაშ მეჯინაღ, თის ნთელ დოჸუნელჷ ტერიტორიეფქ დათმებელქ აჸუ. კაბეტი ოორუეშ ლჷმაშ თებაშ უკული (1700-1721) წოხოლენი პომერანია წყარმალუ პენეშ ობჟათეშე პრუსიაშ ომაფეს გეგნაჩჷ, ნაპოლეონიშ ლჷმეფიშ ბორჯის — საფრანგეთიქ შვედეთიშ პომერანიათ გეჭოფჷ. ნაპოლეონიშა გერჯგინაშ უკული, 1815 წანას, წოხოლენი პომერანიაშ ნორთი კოკი რიუგენწკჷმა ართო გდგნაჩჷ პრუსიას.
რესურსეფი ინტერნეტის
კატეგორია:გერმანიაშ გეოგრაფია კატეგორია:პოლონეთიშ გეოგრაფია
ლას პალმასი
ლას პალმას დე გრან კანარია (Las Palmas de Gran Canaria), კუნტას ლას პალმასი — ნოღა ესპანეთის, კანარიშ კოკეფიშ არქიფელაგიშ აკოდგინალუაშ მიშმალი გრან კანარიაშ კოკის მადვალუ ლას პალმასიშ პროვინციაშ ადმინისტრაციული ცენტრი, ნამუთ აფრიკაშ ოორუე-ბჟადალ წყარპიჯიშე 210 კმ-შ მეძენას იდვალუაფჷ. კანარიშ კოკეფიშ ავტონომიური გოართოოანაფაშ ჟირ ნანანოღაშე ართ-ართი.
2018 წანაშ მუნაჩემეფით, ლას-პალმასის 378 517 ადამიერი ოხორანდჷ, დო თე მაძირაფალით უშხუაში ნოღა რე კანარიშ კოკეფს. გრან კანარიაშ ოერეფოშქაშე აეროპოეტი იდვალუაფჷ ნოღაშე 18 კმ-შ მეძენას.
470-იანეფი
470-იანი (ოთხოშ სუმონეჩდოვითიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 470-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 470 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 479 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
450-იანეფი
450-იანი (ოთხოშ ჟარნეჩდოვითიანი) წანეფი, თაშნეშე ჩინებული, მუჭოთ 450-იანეფი — გრიგორიანული კალენდარიშ ვითწანურა, ნამუქჷთ დიჭყჷ 450 წანაშ 1 ღურთუთას დო გეთჷ 459 წანაშ 31 ქირსეთუთას.
მოლინეფი
კატეგორია:
ავღანეთიშ ერუანული ასამბლეა
ერუანული ასამბლეა Shurā-i Milli),  (پارلمان افغانستان) — ავღანეთიშ ჟირპალატამი წჷმმარინაფალი ორგანო დო კანონმადვალუ ხეშულობაშ (პარლამენტი) ნებეფიშ მაღვენი. ავღანეთიშ კონსტიტუციაშ მეჯინათ, მეღებული კანონეფი ისლამიშ დჷნადგინეფს ვაწურედას ოკო . 13 გჷმათუთა — ერუანული ასამბლეაშ დორსხუაფაშ დღა, ავღანეთიშ ერუანული დღახუ რე . პარლამენტიშ დგჷმილიშ აკოგაფაქ, 2009 წანას ქირსეთუთას, დიჭყჷ ინდოეთიშ მოხვარათ. 2015 წანაშ 25 ქირსეთუთას, ავღანეთიშ პარლამენტიშ დგჷმილქ გინწყჷ, ცერემონიას ოსურუდეს ავღანეთიშ პრეზიდენტი აშრაფ ღანი დო ინდოეთიშ პრემიერ-მინისტრი ნარენდრა მოდი.
სქოლიო
კატეგორია:ოკანონმადვალუ ორგანოეფიშ ერკებული კატეგორია:ავღანეთიშ პოლიტიკა
მაროკოშ ადმინისტრაციული დორთუალა
მაროკო დორთილი რე 16 რეგიონო (თინეფს შქას რე ბჟადალ საჰარაშ ტერიტორიეფი), ნამუეფით მუშჸრე ირთჷნა 13 პრეფექტურათ დო 50 პროვინციათ. პრეფექტურეფი დო პროვინციეფი დორთილი რე: დისტრიქტეფო, მუნიციპალიტეტეფო დო არონდისმანეფო.
არძა რეგიონი აკმოდირთუ მუსხირენ პროვინციაშე დო პრეფექტურაშე.
ბჟადალი საჰარა
თ.გ. მაროკოშ ობჟათე პროვინციეფი — გულიმიმ-ეს-სმარა (6), ელ-აუნ-ბუჯდური-სეგიეტ-ელ-ჰამრა (7) დო ვადი-ედ-დაჰაბი-ელ-ქუვირა(11) — წჷმარინუანს ოკუპირაფილი ბადალი საჰარაშ ტერიტორიეფს, ნამუეფშეთ პრეტენზიეფი უღჷნა მაროკო დო პოლისარიოშ ფრონტი. თე ფრონტი ილჷმუ ბჟადალი საჰარაშ ზოხორინალაშ, საჰარაშ არაბული დემოკრატიული რესპუბლიკაშ ჩარჩოს.