cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Alyssa Milano
Et dièptepunt in eur carrière
Up de set van de film 'Double Dragon' leerde Alyssa acteur Scott Wolf kenn'n. Ze daten moanden lange en uutendelijk gieng ze under met mekoar verlov'n en gieng ze tôpeweunen. Ze liet ook e tattoo zettn op eur ienkel met em ze name. Mo nog voorda ze getrouwd woaren braktn eur erte en gieng ze uut elkoar.
Eur comeback
Alyssa gieng zich were richtn op eur carrière. In 1997 speelde ze in de film 'Hugo Pool'. Da was eur eeste A-film in joaren. Producer Aaron Spelling zag eur en nie vele loater speelde ze in de hitserie 'Melrose Place'. Alyssa eur populariteit steeg. Hoewel da ze wreed geliefd was by eur collega's, voelde ze eur noois gemakkelijk up de set. Al achter èèn seizoen stapte ze uut de serie.
In 1998 kreeg Alyssa e telefongsje van Aaron Spelling toen da ze in Hawaii zaat. Em was bezig met e nieuwe serie, 'Charmed' en achter da èèn van de hoofdactrices, (Lori Rom, die oltemets op dezefste dag lik Alyssa gebor'n is) achter de pilot was weggegon, was 't eur rolle vry. Alyssa was massas content en accepteerde de rolle. 'Charmed' wier weireldwied e groot succes en wordt in Belhië uutgezond'n up KanaalTwee. Alyssa et in de serie gespeeld toe datn stopgezet wier achter et achtste seizoen in 2006. Alyssa was heel erg triestig toen dat de show stopgezet wier, en et schynt dat ze de latste dag'n van de opnames bluuv'n slapen is up de set.
De dag van vandage
Sinds 1998 got et geweldig met eur carrière, mo nie zo goed met eur liefdesleven. In 1999 is ze effetjes getrowd gewist met de muzikant Cinjun Tate. Doarachter et ze massas korte relotjes get. Tegenwoordig is ze ook in de ambassadeur voe UNICEF.
Liefsjes
Alyssa et met vele bekende en minder bekende sterr'n gevrijt. Ier ston der e poar op e rije:
Websites
Alyssa eur ma is iedere dag te vienden op et forum van Alyssa en ook Alyssa zelve komt soms eki e berichtje plats'n.
Alyssa up IMDb Alyssa eur officiële website Alyssa nieuws, films, downloads en meir Alyssa's eigen gemaakte website Alyssa's tatoeages
Middnbeuke
200px|right thumb|left|De middnbeuke van de kathedroale van Amiens, Vrankryk (13e eeuwe) De middnbeuke, hoofdbeuke, middnschip of kortweg 't schip es de grote langgerekte plekke van binn in de meeste kerkn woa dan de meeste mienschn keunn zittn.
By basilicoale kerkn hèi je drie beukn: de grote centroale middnbeuke en twee klindere zybeukn, geschid deur arcades. De zybeukn zyn deurnband klinder dan de middnbeuke. Moa soms zyn de zybeukn à peu près even hoge en even breed lik de middnbeuke. Zukke kerkn noemn me hallekerkn.
De meeste romoansche en gotische kerkn zyn kruuskerkn. Da zyn kerkn met 't groundplan van e (Latyns) kruus. In da geval lopt er tweistn deur de middnbeuk en dwarsbeuke of transept. De kruuschienge of de vierienge es 't stik woa da de middnbeuke en de dwarsbeuke mekkoar kruuschn. By centroalbouw gebaseerd up et plan van e Grieks kruus zyn de middnbeuke en et transept even lank.
E zoalkerke es en kerke die gin dwarsbeuke en gin zybeukn en hèit.
511
508 - 509 - 510 - 511 - 512 - 513 - 514 't Joar 511 was e geweun joar die begost ip e zoaterdag in de Julioansche kalender. thumb|Verdêlienge van 't [[Frankisch Ryk achter de dôod van Clovis:
Middnbeuke
Middnbeukn loopn ossan van 't westn noa 't oostn. In 't verlengde van de middnbeuke ligt et koor. Soms ligt 't koor achter en ofsluutienge, et doksoal.
511
]]
1931
1928 - 1929 - 1930 - 1931 - 1932 - 1933 - 1934 't Joar 1931 is 't 31e joar in de 20e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge.
Muziek
Tophits:
1714
1711 - 1712 - 1713 - 1714 - 1715 - 1716 - 1717 't Joar 1714 is 't 14e joar in de 18e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge.
Outryve
Outryve is e dêelgemêente van Oavelgem, die der deur lintbebouwienge bykan hêle teegn ligt.
Beziensweirdigheedn
thumb|left|Sient-Pieterskerke
Arcade
En arcade es e boge da gedreegn es deur twee zuuln. Moar meestol sloat 't word arcade up ne deurgank of ne wandelgank da overdekt es deur e reke boogn of gewelvn die up zuuln rustn. Toun spreekn me van e galery of goandery.
Meer specifiek binn den context van gotische kerkgebouwn es en arcade 't ounderste deel van de twee meurn die de zybeukn scheen van de middnbeuke. Me spreekn toun van scheeboogn.
Specioale sortn van arcades:
Busschn in ôostlik Kanada - boreoaln oovregank
thumb|Liggienge van d' ekostreeke. thumb|Verspreidienge in de weirld van de warmgemoatigde loof- en gemienglde busschn. De busschn in ôostlik Kanada - boreoaln oovregank is 'n ekostreeke uut 't bioom van de moatig warme loof- en gemienglde busschn geleegn in Nôord-Amerika, grôotndêels in 't Ôostn van Kanada. D' ippervlakte van d' ekostreeke besloa 36 000 834 êktoarn.
Beschryvienge
D' ekostreeke bedekt 't grotste stik van 't zuudlik Kanadeesch Schild in Ontario en Kebêk te nôordn en te westn van de lêeglandn roend de Sint-Lowreins-Rieviere tegoare mê 't Uppre-Mêer en andre gebiedn van de Grôote Mêern, Mêer Timiskaming, de zuudlikke Lowreins-Bergn, Mêer Nipissing, Kebêk-Stad, de Saguenay-Rieviere en dêeln van George-Boaje, Greater Sudbury/North Bay (Ontario), Saguenay (Kebêk), de Clay Belt en Temagami in Ontario. Dr is 'n apart dêel van d' ekostreeke in de Bergn van Adirondack in 't nôordn van New York State (USA). Doarenteegn zyn d' oogste dêeln van de Lowreins-Bergn en de nôordlikke Appalachn in Kanada bekeekn lik 'n ofzoenderlikke ekostreeke : d' Ôost-Kanadeesche Busschn.
De streeke êt e nat vastelandskliemoat mê warme zoomrs en koede wienters mê veele snêew; in 't zuudn ist nateurlik warmr of in 't nôordn.
Plantn-weirld
thumb|left|Mêer Wapizagonke in 't Nasjonoal Park van Mauricie. thumb|left|Nasjonoal Park Jacques-Cartier in Kebêk. De plantn-weirld in die ekostreeke varjeert styf noagelank de groend en d' oogteliggienge. Die gemienglde busschn verschilt van de loofbusschn te zuudn van 't Kanadeesch Schild en van de koeldre boreoale busschn in 't nôordn.
Koniefeere-moerasschn
Koniefeere-moerasschn zyn te vienn in gebiedn die oovrstroomn vôgns 't joargetyde. De boomn stoan styf dichte byêen of verre uut mekoar; mattn van Sphagnum-mos bedekkn de groend. Zwarte sparre (Picea mariana) en moeras-lorke (Larix laricina) zyn d' oovrêersnde boomsôortn. Woa dat de groend nie hêel 't joar verzoopn is gruujtr westlikke twieja (Thuja occidentalis). Grysde elze (Alnus incana) gruujt lanst de bôordn van die moerassn en rôo sparre (Picea rubens) en Weymouth-pynboom (Pinus strobus) gruujn ip oogre, drooge groend.
Lêegland-koniefeerebusschn
Lêegland-koniefeerebusschn kommn vôorn ip platte stikkn, kammn en euveltjes nêffns woatrs. Ze wordn oovrêerst deur boalsm-denne (Abies balsamea) en rôo sparre, aloewêl da Weymouth-pynboom en papierberke (Betula papyrifera) ook te vienn zyn. De groend is dikkers stêenachtig mê winnig vegetoasje.
Gemienglde loof- en koniefeerebusschn
Gemienglde loof- en koniefeerebusschn kommn vôorn in 't oovregangsgebied tusschn lêegland-koniefeerebus en nôordlikke loofbusschn. De groend is mindre rotsig of in de lêegland-koniefeerebusschn en kut dus mêer vegetoasje ên. By de boomn vienn je rôo sparre, boalsm-denne, Kanadeesche tsoega (Tsuga canadensis), rôo esdôorn (Acer rubrum), en gilwe berke (Betula alleghaniensis). De vegetoasje uut de struukloage is oovrevloedig, mê Viburnum lantanoides, Lonicera spp., en gestriptn esdôorn (Acer pensylvanicum). De kruudnloage bevat Oxalis spp., Cornus canadensis, Clintonia borealis, voarns, en mossn.
Nôordlikke loofbusschn
thumb|Pynboom-eiland, Park van Mauricie, Kebêk. thumb|Nasjonoal Park Hautes-Gorges-de-la-Rivière-Malbaie in Kebêk. De nôordlikke loofbusschn kommn vôorn ip de rykste, produuktiefste groendn. Suukr-esdôorn (Acer saccharum), grôotbloadige beuke (Fagus grandifolia), en gilwe berke zyn de belangrykste boomsortn. In sekundèère busschn zyn rôo sparre, Weymouth-pynboom en Ameriekoansche esse (Fraxinus americana), Kanadeesche tsoega, Ameriekoansche veuglkêrse (Prunus serotina), en rôo esdôorn anweezig. Viburnum lantanoides is styf dikkers in de struukloage te ziene. Voarns en wolfsklowachtign (Lycopsida) gruujn in de kruudn-loage.
Oogst geleegn loofbôomn-koniefeern en gemienglde busschn
D' oogst geleegn loofbôomn-koniefeern en gemienglde busschn zyn 'n oovreganksgebied tusschn 't nôordlik loofbus en de koniefeerebusschn uut de bergn. Zydre glykn ip loofbus-konieferebus, mo zoendre rôo esdôorn. Rôo sparre en Kanadeesche tsoega, tegoare mê suukr-esdôorn, gilwe berke, en grôotbloadige beuke zyn oovrêersnde boomsôortn tegoare mê verspreide Weymouth-pynboomn.
Koniefeern-bus uut de bergn
Rôo sparre en boalsm-denne zyn algemêene ip lêegre liggiengn van 't koniefeerebus uut de bergn. Loofoet da gruujt tusschn de koniefeern bestoat uut papier-berke, gilwe berke, en Ameriekoansche lystrbesse (Sorbus americana). By oogre liggienge wordt de boalsm-denne mêer oovrevloedig. By de busgrenze vergezelt zwarte sparre de boalsm-denne in 't kreupl-oet. Kruudachtige plantn omvattn Oxalis spp., Clintonia borealis, Cornus canadensis en Dryopteris carthusiana. Mossn en korstmossn bedekkn blôotgestelde rotsn.
Bêestn-weirld
thumb|left|Tamias striatus. thumb|Vintje van de rôo kardienoal. Oerbusschn lik de koniefeerebusschn uut die streeke êrbergn e grôote varjoasje van allange doa leevnde wilde bêestn woaroendre oengewervldn, riptieln en veugls lik Ameriekoansche zwarte eende (Anas rubripes), Karoliena-eende (Aix sponsa), kokardezoagbek (Lophodytes cucullatus), en Nôordameriekoansche êlmspechte (Dryocopus pileatus).
De zoogbêestn die ier gevoenn wordn omvattn de bedreigde Ameriekoanse wolf (Canis lupus lycaon), poema (Puma concolor), eeland  (Alces alces),  Ameriekoansche zwarte beir (Ursus americanus) , Kanadeesche lynx  (Lynx canadensis), snêewschoe-oaze  (Lepus americanus), grysde wolf (Canis lupus), prèèriewolf (Canis latrans) en muul-êrte (Odocoileus virginianus).
't Gebied van 't Mêer Nipissing in 't byzoendre êrbergt de tamias (Tamias striatus), treurduuve (Zenaida macroura), rôo kardienoal (Cardinalis cardinalis), en Ameriekoansche buslystre (Hylocichla mustelina).
Bedreigiengn en beschermienge
Die busschn ên zwoar beschoadigd gewist deur êewn van kappn en oentbusschienge vor oet, weegn, landbow en uurbaniezoasje. Intusschn zyn dr ook inrichtiengn vo ski bygekommn, binst da oetkappery en myne-aktivieteitn deuregoan. Beschermde gebiedn omvattn : Nateurgebied Papineau-Labelle, Nasjonoal Park Mont-Tremblant, Nasjonoal Park Jacques-Cartie, Nasjonoal Park Hautes-Gorges-de-la-Rivière-Malbaie en Nasjonoal Park La Mauricie n Kebêk; Provinsjoal Park Algonquin, Provinsjoal Park Ippr-Mêer, Provinsjoal Park Lady Evelyn-Smoothwater, Provinsjoal Park French River, Provinsjoal Park Killarney en 'n antal parkn  in Algoma-Distrikt in Ontario; en Adirondack Park in New York. Adirondack Park bevat de grotste gebiedn van ôorspoenklikke rôo pynboom en Weymouth-pynboom in de weirld en êen van de grotste gebiedn mê oerbus in de Verêenigde Stoatn, 't Nateurgebied Five Ponds.
Karel IV (HRR)
Karel IV, geboorn Wenceslaus, (Praag, 14 meie 1316 - Praag, 29 november 1378), was den oudste zeune van Jan de Blendn en Elisabeth van Boheemn. Je was lid van 't Huus Luxemburg langs voaders kant en van 't Huus Přemyslid langs zyn moeder, die e zuster was van keunienk Wenceslaus III van Boheemn, de latste mannelikke Přemyslid.
Karel IV volgde zyn voader ip in 1346 als groaf van Luxemburg en keunienk van Boheemn en je was den êeste keunienk van Boheemn die ook keizer van 't Hillig Rôoms Ryk kwam. Ip 26 november 1346 wierd ie in Bonn gekrôond als Rôoms-Duutsche keunienk, den twiddn september 1347 in Praag als keunienk van Boheemn, ip 6 januoari 1355 in Milaan als keunienk van Italië, en ip 5 april 1355 in Rome als keizer.
Vrouwn en jounges
Karel IV trouwde vier kis:
Zeeki
Zeeki es e festival da gorganiseerd es deur 't Sint-Aloysiuscollege in Mêenn. De êeste ediesje wos in 2006 en ip 26 april 2008 werd de twidde ediesje goddn. De derde editie wos ip 8 mei 2010 en de vierde ip 21 april 2012. 'tn es genoemd na nen pizzeria in Gent woarda de êeste plann werdn gemakt vo 't festival tussn Wouter Deprez en e poar lêroars van 't college. Vo de twidde ediesje wildn ze ulder profileern as festival van de trotse West-Vloamieng as teegnreactie ip de NGA omda ter voorol West-Vlamsche artiestn ip de scène stoan.
2006
DJ Tom, The Ancient Ones, Steak Number Eight, After Midnight, Black Chili, Het Zesde Metaal, Yevgueni, Wouter Deprez, Pol en Freddie, Gratis Vat, DJ Bram Vandendriessche.
2008
Absynthe Minded, Yevgueni, Lenny naakt (van Lenny en de Wespen), Denis Nowé, D76, De Loze beloftes, De Vliegende spetter, Adidge, Rebels Rocks, Zexy Superglue, Riskontoe, Dj Smetje en Dj Ice, Zoomaar en het Bollaertkoor
2010
Les Truttes, Gili, Bert Gabriëls, Fanfarmonie Fantastique, Impure, Gootch, Dj Bob en Dj Smetje
2012
Impure, Soundscape, Het Zesde Metaal, De Mens, Samtex, Dj Simon Loncke
Klucht
E klucht is etwadde da je vertelt vor etwien te doen lachn.
Etwien die kluchtn vertelt is e kluchtigoard.
Berke
Berkn zyn wientrekoale loofboomn van 't geslacht Betula. uut de famielje van de berkachtign, die ook d' elzn, d' oazeloars en d' aagbeukn insluut, en ze zyn verwant mê de beukachtign. 't Geslacht Betula telt 30 toe 60 sôortn woavan datr 11 stoan ip de IUCN-lyste van de bedreigde sôortn. 't Zyn typiesch iddre kortleevnde pioniersôortn die wydverspreid zyn in 't Nôordlik Oafroend, in 't byzoendre in de nôordelikke gemoatigde en boreoale klimoatn. Die boom is somtyds genaamd "Den Andachtign Boom" omdatr lik oogn zyn ip de schusse.
Etymologie
De name "berke" komt van 't oer-Germoans berk-jōn, 'n adjektievlikke vorm van berkōn (zied ook noa 't Duuts Birke, 't West-Fries bjirk, 't Needrlans  berk, 't Needreduuts Bark, 't Nôorweegs bjørk, 't Iengels birch uut 't oed-Iengels birce, bierce... ), da zeive van de oer-Indo-Europeesche wortl bʰerHǵ- ~ bʰrHǵ- komt, en die ook 't Litowsch béržas, 't Oekraiensch beréza, 't Albaneesch bredh (vo denne), 't Osseetsch bærz(æ), 't Sanskriet bhurja, 't Poolsch brzoza, en 't Latyn fraxinus (vor essche) gegeevn êt. Die wortle is verzeekrs ofgeleid van bʰreh₁ǵ- "schynn", tgêene sloat ip de witte schusse van de berke. 't Oer-Germoansche rune-têekn berkanan is genaamd vôgns de berke.
De geslachtsnaame Betula komt van 't Latyn, naamlik lik e verklêenwôord gelêend uut 't Galliesch betua (zie ook no 't oed-Iers  bethe, en 't Welsh bedw).
Beschryvienge
140px|left|thumb|De vôorkant en den achtrekant van e stiksje berkeschusse. Berkesôortn zyn in 't algemêen klêene toe middelgrôote boomn of struukn, mêest uut streekn mêt e gemoatigd klimoat. De ienklvoedige bloarn stoan ofwisslnd, ienkle of dubble gezoagd, veer-nervig, mêt e stêeltje. Ze kommn dikkers vôor in poarn, mo die poarn zyn in 't echt oenstoan ip spôorachtige, zydliengse taksjes mê twêe bloarn. De vruche is e klêene "samara" (e sôorte dopvruchte), aloewel da de vleugls kunn ofwizzig zyn by sommigte sôortn. Ze verschilln van d' elze (Alnus, 'n andre geslacht uut de famielje) in die zin da de vrowlikke katjes nie oetachtig zyn en da z' uutêenvolln vo de zoadn los te loatn, in teegnstellienge mê d' oetachtige, keegleachtige elzekatjes.
De schusse van al de berkn is typiesch verziene van lange, orizontoale lenticelln, en y pelt off in dinne, papierachtige ploatn, in 't byzoendre by de papierberke. Y is weerstandig teegn verrottienge deur de harsachtige oolje datn bevat. Ze specifieke kleur gift de volksnaamn : grysde berke (Betula populifolia), witte berke of papierberke (Betula papyrifera), zwarte berke (Betula nigra), en gilwe berke (Betula alleghaniensis) an verschillnde sôortn.
De knopn vormn undre vroeg en zyn vulgruujd teegn 't begun van de zoomre, 't zyn allemalle zyknoppn, dr is gin eindknop gevormd; de tak wordt vôortgezet an de boovnste zydliengse knop. 't Oet van al de sôortn êt e dichte en satynachtige teksteure, en 't kan goed ipgevreevn wordn; de weirde lik brand-oet is reedlik.
Blommn en vruchtn
thumb|Berkebloarn. De blommn zyn êenuuzig, en verschynn mêt of vôo de bloarn. Ze vormn stoande of angnde katjes. De manlikke katjes zyn angnde, in groepn of allêene in d' oksls van de latste bloarn van de tak van 't joar of by 't ende van de korte zytwygsjes van 't joar. Ze vorm undre in de vroegn êrfst en blyvn styf in de wientre. De schubn van de meeldroadkatjes o ze rype zyn, zyn brêed ovoal, roend, gilwe of oranje van kleur oendre 't middn, doenkre kastajebruun an de top. Iedre schubbe droagt twêe schutbladjes en drie oenvruchtboare blomn, iedre blomme bestoand uut e zittende membroanachtige, geweunlik twêelobbige kêk. Iedre kêk droagt vier korte meeldroadn mê êen-hokkige helmknopn of strikt, twêe meeldroadn verdêeld in twêe takkn, iedr met 'n oave helmknop. De helmknopn goan oopn in de lengte. De vrowlikke katjes stoan rechte of zyn angnd, allêene; ip 't ende van de twêebloadige spôorachtige zytwygsjes van 't joar. De stampreschubn zyn langwerpig-ovoal, drie-lobbig, blêek gilwe-groene dikkers met e bitje rôod, bruun wordnde by rypeid. Die schubbn droagn twêe of drie vruchtboare blommn, iedre blomme bestoande uut 'n oenbedekt vruchtbegunsl. 't Vruchtbegunsel is soamngedrukt, twêe-hokkig, en bekrôond mê twêe slanke styln; dr is mor êen zoadknop.
Ekologie
Berkebloarn wordn geetn deur rupsn van e grôot antal vliendre en nachtvliendresôortn.
Sôortn
Nota: veele Amerikoansche tekstn oaln B. pendula en B. pubescens deurêen, oewêl da 't verschillnde sôortn zyn mê verschillnde kromozôom-antalln.
Gebruuk
thumb|Berke-multiplex. thumb|Ofgewerkt berkn-oet. Omda 't berkn-oet ard is, is 't angeweezn van 't te bewerkn mê masjienn, omda 't moejlik is van da andmoatig te doen.
Papier
Oet-pulpe gemakt van berkn gift betrekklik lange en dinne veezls vor 'n ard-oet. De dinne celwandn doen de veezls uutêenvolln by 't droogn, en geevn e paper mê klêene massa vor undre volume en mê e lêege opaciteit. De berkeveezls echtre vernestln undre gemakklik en geevn e reedlikke treksterkte. De lêege opaciteit makt het geschikt vo de produuksje van pergamyn.
In Indië, êt de berke (Sanskriet : भुर्ज, bhurja) e grôote geschiedkundige betêeknisse in de beschoavienge van Nôord-Indië, woada de dinne schusse die loskomt in de wientre wyd en zyd gebruukt wierd vor dr ip te schrievn. Berke-paier (Sanskriet: भुर्ज पत्र, bhurja patra) is uutzoenderlik deurzoam en 't was 't materjoal da gebruukt was vo veele oede Indiesche tekstn.
De oed-Romeinsche Vindolanda-tablettn gebruuktn ook berke lik materjoal woarip geschreevn wierd en berke-schusse was oovral in zwang in oed-Rusland lik kladpapier (beresta) en vo versieriengsdoeleindn en zeifs vo schoeisel.
Akoestiek
Berkn uut de streeke van de Baltische Zêe leevrn 't mêest gezocht oet vo 't maakn van luudspreekreboksn. Berkn-oet êt e nateurlikke reezonansje da piekn êt vo d' ooge en vo de lêege frekwensjes, die ook vo luudspreekrs 't moejlikste vôort te bringn zyn. Die reezonansje kompenseert 't ofschuuvn van lêege en ooge frekwensjes in de luudspreekrs, en makt de tôon glykmoatigr. Berke is gekend vo zyn "nateurlikke EQ (tôonreegloare)".
Slagwerk is dikkers gemakt mê berkn-oet. Vôo 1970, was 't mêest gebruukt. Berke leevrt 't beste rezultoat by d' ooge en by de lêege frekwensjes, woadeure datr e vullere klank bekommn wordt. Berkn-oet wordt somtyds gebruukt by de bow van akoestiesche gitoarn. 't Is ook e geweun materjoal vo drumstokkn by slaginstrumentn.
Verwyziengn
thumb|Ipschriftn ip berke-schusse ipgegraavn in Novgorod, oengevêer van 1240–1260.
Oern
Oern (Nederlands: Oeren) is e dorptje in de Belgische provinsje West-Vloandern en e deelgemeente van Oalveringem. Oern ligt in de Westoek an de Lovoart. Oern was e zelfstandige gemeente toet in 1971 en werd tonne by Oalveringem gevoegd. 't Landbouwdorp et een ippervlakte van 2,89 km² en nog gin 50 iweuners.
Bevolkienge
Oern is oltyd e landbouwdorp gebleevn. 't Merendeel van de bevolkienge bestoat ton ôok uut landbouwfamieljes. 't Antal iweuners was op eur oogtepunt in 1830, moa zakt sichtentdien were. Surtoet vanof 't begun van de 20sten eeuw ountvolkte Oern styf.
Demografische evoluusje
Opm:1806 t/m 1970=volkstellingen op 31 december
Stoatservormienge (België)
België es stoatkundig g'evolueerd van en unitair land noa ne federoaln stoat. Dienen overgank gebeurde geleidelik (evolutie, gin revolutie). De stoatservormienge goat over de stappn die gezet en gewist vo 't land t'ervormn tout nen federoaln stoat.
1963: Vastleggienge toalgrenze
Lik in veel van de vroegere grensgebiedn van et Romeins Ryk lopt d'r ook in België e toalgrenze die e Romoansche toale (et Frans, zudelik) schidt van e niet-Romoansche toale (et Germoansche Nederlands, noordelik).
't Es moar in 1963 da de toalgrenze officieel vastegeleid et gewist. Da resulteerde in vier officiële toalgebiedn:
De officiële toalgrenze et gestemd en goedgekeurd gewist in et Parlement up 31 oktober 1962. Da wos moa meugelik deurda de Franstoalige socialistn en christn-democroatn verdeeld en gestemd, binst da de Vloamiengn bykan uniform voor en gestemd.
Die vastleggienge et verschillige gevolgn g'ed, lik d'ertekenienge van de provinciegrenzn en d'ofschaffienge van de tienjoarige toalntelliengn.
1970: D'eeste stoatservormienge
In 1970 en de cultuurgemeenschappn upgericht gewist. Under bevoegdeedn woarn:
De cultuurroadn kreegn wetgevende bevoegdeedn via decreetn. Die decreetn woarn uutgevoerd deur drie minsters van cultuur in de nog nationoale regerienge, één per toalgroep.
Die autonomie up et vlak van toal en cultuur wos e vroage van de Vloamiengn. De Woaln oe 'n andern kant woarn vroagende party vo meer socioal-economische bevoegdeedn. Vo under gerust te stelln, en de gewestn in de Groundwet upgenoomn gewist, moar zounder dat under bevoegdeedn woarn geregeld.
1980: De twidde stoatservormienge
De belangrykste verweeznlikkiengn van de twidde stoatservormienge van 1980 woarn
De gemeenschappn en gewestn kreegn ook en executieve, da wos under eigen regerienge die los stound van de nationoale regerienge.
Die twidde stoatservormienge es d'r gekommn achter da in 1977 de CVP - de party van premier Leo Tindemans nota bene - et lang ounderandelde Egmontpact ofgeschootn et, mit de vol van de regerienge tout gevolg. Dat Egmontpact gounk over ne pak moatregeln die 't land noar ne federoaln stoat moeste ervormn. Oundertusschn (2008) zyn de meeste van die doelstelliengn gerealiseerd.
1993: De vierde stoatservormienge (et Sint-Michielsakkoord)
De Sint-Michielsakkoordn woarn et sluutstik da van België nen echtn federoaln stoat et gemakt.
2001: De vuufde stoatservormienge (et Lambermont-akkoord)
Die stoatservormienge wos surtout gevroagd deur de Vloamiengn. Et vele geld da de deelstoatn deur d'ervormienge toegeschoovn kreegn wos den belangrykstn reedn voewuk da de Franstoaligen toch d'akkoord zyn gegoane. De financieeln toestand van et Franstoalig ounderwys wos up da moment ronduut belabberd.
2008: Noar e zesde stoatservormienge?
Up 10 juni 2007 et et kartel van CD&V en N-VA de federoale verkieziengn gewounn achter dan ze e grote stoatservormienge addn beloofd, inclusief de splitsienge van et kiesarroundissement Brussel-Halle-Vilvoorde da by de Franstoaligen styf gevoelig ligt.
Da wos et begun van de grotste politieke crisis die België et meigemakt. Achter zes moandn regeriengsounderandeliengn en twee mislukte formoatiepogiengn ounder formateur Yves Leterme, es et voor olleman dudelik da Vloamiengn en Franstoaligen e heel ander gedacht en over de toekomst van België. Vloamiengn willn de federoale stoat vodder defederaliseern tout en echte confederoatie (ne lossn stoatnbound), binst da de Franstoaligen voorstander zyn van e sterk federoal België. Et absolute dieptepunt wos up 7 november 2007. De Vloamiengn en toun en oungeschreevn ofsproake geschoundn, en z'en under numerieke meerdereid in et federoale parlement gebruukt vo de splitsienge van Brussel-Halle-Vilvoorde goed te keurn, styf tegen de goestienge van de Woaln.
2011-2012: De zesde stoatshervormienge (Vlinderakkoord)
Achter 459 doagn ounderhandeliengn zyn in september 2011 de partyen CD&V, cdH, Groen!, Ecolo, Open Vld, MR, sp.a en PS akkoord gekommn over e zesde stoatshervormienge. 't Begrip Vlinderakkoord verwyst noa 't streksje die Elio Di Rupo (PS), de vôorzitter van de vergoariengen, assan droagt. De groene (Groen en Ecolo), die doarachter uutgeslootn woarn by de regeriengsounderhandeliengn, hen d' uutvoerienge van d' akkoordn gesteund vanuut d' opposiesje. De nieuwe akkoordn zyn de 19stn december 2013 goegekeurd deur 't federoal parlement:
Arentshuus
thumb| Arentshuus met de reie tusschn Gruuthuse en [[Arentshof]] 't Arentshuus in Brugge me zyn Arentshof is e classicistisch gebouw uut de 18ste êeuwe da nu e museum is. 't Stoat tusschn 't Gruuthusemuseum en 't Groeningemuseum.
Ip de bovenste etage ist er werk te bekykn van de Brits-Brugsche kunstenoare Frank Brangwyn (1867-1956). Beneen zyn d'r expositiës die ofwisseln en die ansluutn  by de Groeningecollectië.
Scheeboge
thumb|right|De scheeboogn in de kathedroale van Amiens De scheeboogn in gotische kerkn en kathedroaln es de arcade in 't ounderste deel van de meur da de zybeukn schidt van de middnbeuke.
3 november
3 november is den 307stn dag van 't joar (308stn dag in e schrikkeljoar) in de gregorioansche kalender. 't Volgn nog 58 doagn toet 't ende van 't joar.
Scheeboge
By kerkn met ne driedeligen upstand hèi je boovn de scheeboogn nog et triforium en de boovnluchtn.
Sesamfamilie
Pedaliaceae of de sesamfamilie is e familie van de bedektzoadign die geklassificeerd wordt by d' orde lamiales in 't APG-système (e classificoatiesystème van de bedektzoadign, gepubliceerd deur de Angiosperm Phylogeny Group). By 't Cronquist-système van den Amerikoansche plantkundign Arthur Cronquist wordt de familie ingedêeld by de orde Scrophulariales.
Frank Brangwyn
thumb| Frank Brangwyn
Sesamfamilie
De bekendste plante van de familie is sesam (Sesamum indicum), van de sesamzoadjes.
Frank Brangwyn
Frank William Brangwyn (Brugge, 13 meie 1867 - Ditchling, 11 juni  1956) was een Iengels-Welshe kunstschilder, etser en illustrator.
Je was de zeune van een Iengelschn architect en zyn moeder was Welsh. J' is geboorn in Brugge, woa da zyn voader William Curtis Brangwyn in 1865 een ipdracht krêeg vo d' Hèilig-Bloedkapelle te decoreern. In 1875 zyn ze were verhuusd noar Iengeland.
Frank Brangwyn krêeg zyn artistieke ipleidienge, êest in den atelier van zyn voader en loater van de beroemde kunstnoare en architect William Morris.
Werk
In 't begun was de zêe één van zyn favoriete ounderwerpn. Je schilderde ook levendige, realistische taferelen over 't industrieel leven in de dokkn en de fabriekn en 't hard labeur van 't werkvolk. Ip 't ende van de 19e êeuwe woarn Oriëntoalsche thema's styf populair by vele schilders. Brangwyn voyageerde noar Istambul en de Zwarte Zêe. Je makte vele schilderyen en dessings in Spanje, Marokko, Egypte, Turkeye en Zuud-Afrika.
In 1895 is Brangwyn gestimuleerd gewist vo nieuwe diengn te moakn lik meurschilderiengn, brandglasroamn en tapytountwerpn, deur Siegfried Bing, de kunstmarchang in Parys, die begost is met de Art-Nouveaubewegienge.
Binst den Êeste Weireldoorloge was Brangwyn een officieeln oorlogskunstenoare.
J' het ook ountwerpn gemakt vo gebouwn, interieurs, meubels, metoalwerk, keramiek, bijous en j' illustreerde ook boekn. In e loatere periode wast 'n beïnvloed deur 't Impressionisme, Fauvisme, Art Nouveau, Wiener Secession (1898) en zelfs 't Expressionisme.
Brugge
In Brugge, ist er werk van de Brits-Brugsche kunstenoare te zien ip de boovnetage van 't museum Arentshuus.
Brangwyn het assan e speciale band g'hed mè zyn geboorteplekke, die hem êreburger gemakt het in 1936, en je legateerde e grôot dêel van zyn werk an Brugge.
Bouwkundig erfgoed in Wenduune
Lyste van bouwkundig erfgoed in Wenduune:
13 meie
13 meie is den 133stn dag van 't joar (134stn dag in e schrikkeljoar) in de gregorioansche kalender. 't Volgn nog 232 doagn toet 't ende van 't joar.
1009
1006 - 1007 - 1008 - 1009 - 1010 - 1011 - 1012 't Joar 1009 is 't 9e joar in de 11e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge.
1079
1076 - 1077 - 1078 - 1079 - 1080 - 1081 - 1082 't Joar 1079 is 't 79e joar in de 11e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge.
Gyverienkove
Gyverienkove (Officieel: Gijverinkhove) is e klêne parochie en sedert 1977 e dêelgemêente van Oavergem. Doavôorn wos 't ol e stik van Leisel.
Jean-Luc Dehaene
thumb| Jean-Luc Dehaene Jean-Luc Dehaene (Montpellier, 7 ogustus 1940 - Quimper, 15 meie 2014) es ipgegroeid in Brugge en wos 8 joar lank premier van België, van '92 toet '99. E zat by de CVP (nu CD&V).
1769
1766 - 1767 - 1768 - 1769 - 1770 - 1771 - 1772 't Joar 1769 is 't 69e joar in de 18e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge.
Jean-Luc Dehaene
Varia
Dehaene wos e ferventn voetbolfan. Ze lievelingsclub wos Club Brugge.
Dendermonde
In 1835 goungn d' êeste tringlynn va Mecheln na Brussel, Antwerpn en Dendermonde. Wie Dendermonde zegt, peist direct ôok an 't Ros Beiaard.
Dêelgemêentn
Schoonaarde, Oudegem, Mespelare, Appels, Grembergen, Baasrode en Sint-Gillis-Dendermonde
Beziensweirdigeedn
thumb|right|150px|Relikwie uut de Onze-Lieve-Vrouwekerk, meesterwerk van edelsmeedkunst ingelegd mi safieren (ca 1220-1230)
G'et ton wok nog standbeeldn in Dendermonde lik pater De Smedt, Prudens Van Duyse en de schilder baron Franz Courtens.
Charlie Puth
miniatuur|Charlie Puth Charles Otto "Charlie" Puth, Jr. (geboorn in Rumson, 2 december 1991) es e Amerikoansche zanger, tekstnskryver, arrangeur en muzykproducent. J'èt em populair gekomn deur zyn muzyk ip YouTube te zettn. J'èt em êest zelfstandig twêe EP'ts uutgebrocht, The Otto Tunes (2010) en Ego (2013). Loater, sedert 2015, èt'n e kontrakt getêkent met Atlantic Records en èt'n zyn debutsingle Marvin Gaye uutgebrocht, woarip da Meghan Trainor zingt. J'es wok gekend voe de ploate See You Again van Wiz Khalifa, je zingt 't refring drip.
MIVB
thumb|Brusselse metro tring in de Rogier [[stoatie]] thumb|Een [[ottobuus van van Hool A500]]
Den MIVB of STIB stoat in voa 't openboar vervoer in en round 't Brussels Oofdstedelik Gewest. MIVB stoad voe Maatschappij voor Intercommunaal Vervoer te Brussel. STIB stod vea Société des Transports Intercommunaux Bruxellois. Den MIVB exploîteert in 19 gemêenten. Waarounder dus wok Brussel. Ze zyn begost met ottobuusn en trams in 't joar 1954 en me metros in 1976. Z'ein wok nog liftn ant Poelaertplein en ant sjustisjchepalies. Der werken 6283 menschen by de MIVB.
Packo
Packo es nu en West-Vlamsch bedrif uut Zillegem da begostige in en smesse. Packo Agri en Packo Greentech zyn nu gespecialiseerd in de distributie en 't ounderoud van land-en tuunbouwmassinen. Packo Inox doet de productie en distributie van producten gebasseerd ip inox verwerkienge en ounderdêlen voe de voediengs- en medicamentenindustrie.
868
865 - 866 - 867 - 868 - 869 - 870 - 871 't Joar 868 was e schrikkeljoar die begost ip e dunderdag in de Julioansche kalender.
Gebeurtenissen
thumb|De Chineesche Diamant-Sutra
Packo
Geschiedenisse
In 1918, achter den Êeste Weireldoorloge startige Charles Packo in de Torhoutsesteenweg mè en smesse. Die smesse bediendige de boern in de wyden omtrek van Zillegem. En da kwam de firma "Packo". Achter den twêeden oorloge breidigen zulder uut noa mêer industriêle massinen.
Achter dat ie dôod gegoan es in 1956 ein zyn zeuns Roland en Gerard en loater François 't bedryf overgepakt en groeide Packo uut tot een internationoal bedryf da gekend es in hêel de weireld voo zyn inox'nen melkkoeltanks, melkwinniengsapparatuur en -massinn en processlynn voo de voedingsindustrie.
Vanof 't begun ein ze udder ôok bezig g'oudn me massinn voo ip't land (êest productie, loater import en distributie).
In 1979 es Packo Agri ipgericht da em ollêne zoe bezigoudn me massinn voo ip't land en melkwinniengsmassinn in België. De grôte deurbroake es't er gekoomn in 1981 o Roland Packo nen dêel geslootn eit me nen bekende Fransche fabrikant van getrokkn landbouwmassin'n KUHN.
In 1989 zyn olle industriele activiteitn verkocht gewist om verdêeld te weirdn ounder de familie, moar Packo Agri bleef in andn van de familie (Jan en Roland Packo).
In 2004 es de melkmassine-ofdêlienge ofgestootn en verkochtn ze ollêne moa land- en tuinbouwmassinn (Packo Agri) en massinn voo 't ounderoud va groenvôorzieniengn mêer. De latsten êet nu Packo Greentech, woavô da Bart Packo, de joungstn van de familie, weirkt.
Packo Inox, eigenlik 't grôotste dêel, bluuft anno 2006 produceren me 180 man in Zillegem en 75 in Diksmude. Ulder producten droaien round alles wa Inox verwerkienge en ounderdêlen es voe de voediengs- en medicamentenindustrie.
Gertrude van Saksn
Gertrude van Saksn of Geertrui van Holland (Schweinfurt ca.1030 – Veurn 4 ogustus 1113) kwam achter heur êestn trouw Gravinne van West-Friesland en achter heur twiddn trouw Gravinne van Vloandern. Ze was e dochter van Bernard II, hertog van Saksn en Eilika van Schweinfurt.
Ze trouwde round et joar 1050 mè Floris I van Holland. In 1061 is heur vint vermôord en kwam ze regentesse vor heur zeune Dirk V. Willem I, den bisschop van Utrecht, profiteerde van de situoatie vo de macht te krygn over e stik van West-Friesland, met de steun van Hendrik IV van ‘t Hillig Rooms Ryk. Gertrude trok heur were met heur jounges in Zêeland.
In 1063 is z’hertrouwd mè Robrecht I van Vloandern, die ton de bynoame Robrecht de Fries krêeg. In dien tyd was ter nog sproake van ’t Groafschap West-Friesland. De noame Groafschap Holland kwam moar in gebruuk round 1100.
Heur jounges mè Floris I van Holland: Heur jounges mè Robrecht de Fries:
Gertrude van Saksn stierf den derdn ogustus 1113 in Veurn en z’is doa begroavn in de St.-Walburgakerke.
Kurt Van Eeghem
thumb|Kurt Van Eeghem in 2011 Kurt Van Eeghem (Zêebrugge, 28 september 1952) is e televisie en radio-presentateur. Vo de moment weunt ie in Antwerpn.
1475
1472 - 1473 - 1474 - 1475 - 1476 - 1477 - 1478
481
478 - 479 - 480 - 481 - 482 - 483 - 485 't Joar 481 was e geweun joar die begost ip e dunderdag in de Julioansche kalender. thumb|Childerici Regis, kopie van de zegelrink van Childeric (origineel gevoendn in zyn graf in [[Dôornik en gestooln in 1831)]]
De Rode Ridder
De Rode Ridder is ne Vlamsche strip die em ofspeelt in de middeleeuwen.
Deze reekse, wovan 't eeste dêel in 1959 uutgekoomn is, is begost deur Willy Vandersteen in Studio Vandersteen en afgekeken van de gelyknoamige boekstjes van Leopold Vermeiren. De reekse is uutgegeven deur Standoard Uutgeverie en is, neffest Suske en Wiske, êen van de populairste en langst meegoande uut de geschiedenisse van de strips. De mêeste strips zyn ôok gedrukt gewist in doagelikse porties in de gazettn.
In 't begun makte de Willy zowel de têkeningstjes ols de scenario's vo de veroaltjes, loater wierd em gassisteerd deur ounder mêer Karel Verscheure en Eduard de Rop. 't Gienk oundermêer over typische, realistische ridderverhoaln, over tornôoien en slichte leeneern. Achter 'n ende kwoamn Arthur en de ridders van den rounden toafel derby.
Vanof 't zevenendertigste album (De wilde jacht) begost Karel Biddeloo mee te werken deur de schetstjes van Vandersteen uut te werken, mo vanof 't vierenveertigste album (Drie huurlingen) schreef en têkende Biddeloo de vertelliengsjes helegans ip z'n eigen. De veroaln kwaamn mystieker en mystieker. Fantasy-elementn, de verpersôonlikkienge van 't kwoad Bahaal, de goede fee Galaxy en zwarte kunstn werden vaste ingrediëntn. Zels Science Fiction ed em gebrukt.
Sinds da Karel gestorvn is in juni 2004, wordt de reekse vôdergezet me numéro 207 (De grot van de beer) deur 't koppel Martin Lodewijk, die de scenario's schrift, en Claus Scholz die de têkeningstjes makt.
Edmond Van der Haeghen
Je debuteerde realistisch moa loater leunde zyn werk mêer noa 't impressionisme. Je werktege e tyd in Everberg en Brussel. thumb|left| Hoavegeule van Blanknberge, tram over de sasbrugge, meuln en kerke van [[Uutkerke in de verte]]
Vanof de joarn 1880 verblêeft ie joarliks vor e lange periode in Blanknberge. J'observeerde binst de wienter de geweuntes en gebruukn van 't visschersvolk. Je makte surtout landschappn, personages, portrettn, tafereeln uut 't visschersleevn en marines.
J'ha zyn atelier, een houtn barakke, an de viertorre. 't Stoend hem zo goed an in Blanknberge dat 'n der uutendelik blêef weunn. Zyn atelier was toegankelik vo 't publiek. Tableaus die speciaal ipvieln woarn: Visschersschute, Zwoar weer, Triene Kasje en Sterken Dries.
Outem (Veurne)
Outem (Officieel: Houtem) is buutn Veurn zevve de grotste dêelgemêente van de gemêente. 't Weunn a peu près 700 menschn. Vôorn 1977 woarn De Moern oek e stik van Outem, toet an ze tope e stik va Veurn kwaamn.
Êestert
Êestert, officieel Heestert, is e dorptje in 't zuudn van de Belgische provinsje West-Vloandern en een dêelgemêente van Zwevegem. Der weunn een klêne 2500 minsn. Êestert eit een ippervlak van 13,08 km². 't Es ter in tegenstellienge tot de reste van de provincie West-Vloandern (met uutzounderienge voo de streke round de Kemmelberg) euvelachtig. 't Ôogste punt van Êestert es 65 meiters ôge (de Keiberg).
Bezienswoardigheedn
Z'en zyder in Êestert nu ôok nen airsoftgroep. Dat es lik wa schietn mee e geweire mee bollekes. Ze meugen da doen in 't bus. 't Es êen van d' ênigste groepn uut d'omgevinge.
Tour de France 2010
E beguste in Holland, in Rotterdam, en passirde ouk in België, oundermêer in Meise, woa dat Eddy Merckx wunt.
Uutendelik wos 't Alberto Contador die zyn derdn Tour won met e grôte hoolve menute vôorn up Andy Schleck. Me Jurgen Van den Broek stoeg ter voun 'n êeste kêe in 24 joar were e Belg in d'êeste vuve. 't Groen is voun 'n êeste kêe voun Alessandro Petacchi, Anthony Charteau wint voun 'n êeste kêe de bolln.
Ploegn
't Dein 22 ploegn mei, doavan woarn der 18 Pro Tourploegn.
Eindklassementn
Gilvn boai Groenn boai Bolletjes Wittn boai
Ploegnklassement
Brandenburg
Brandenburg (Nedersaksisch: Brannenborg) is e dêelstoat in 't ôostn van Duutsland met 'n ippervlak van 29.478 km². Den hoofdstad is Potsdam. Brandenburg is g'oriënteerd ip de stad Berlyn, die historisch wel dêel uutmakt van Brandenburg, moa die der sedert 1920 te middn in ligt lik een enclave.
Administratieve indêlienge
Brandenburg is oenderverdêeld in vêertien Landkreise en vier kreisfreie Städte.
Piet Chielens
Piet Chielens (°Rinnegelst, 1956) is 'n coördinater van 't In Flanders Fields museum in Yper. E doet dat ol sedert 1996.
Piet Chielens wos dertig joar lank zelfstandige bankbediende. Moar e wos, als kind van de Westoek, ol lange obsedeerd deur 'n Êestn Weireldôorlog en surtout deur de oenrechtveirdigied en de miserie die d'ruut vôortkomt. In 1992 begost 'n mè de joarliksche Vredesconceirs i Passchendoale: folkliedjes e tekstn om 'n ôorlog an te kloagn.
Piet Chielens ed oek ze kop uutestookn in de discuusje round de A19. E wos teegn 't deuretrekkn van d'ottostroade omda ze - vogens nem - dwèrs deur Pilkem Ridge zou loopn, e plekke woa dan der nog ossan vele ôorlogsslachtoffers leggn.
Piet is de broere va Wim Chielens.
Martin De Jonghe
thumb|Martin De Jonghe in 't panel van De 3 Wijzen, een amusementsprogramma van de VRT Martin De Jonghe (8 februoari 1948) is e radio- en tv-figuur en komiek. E wunt nu in Marke (Kortryk).
Martin De Jonghe werktege van 1977 toet 1998 vaste by de BRT (nu VRT) as programmamoaker. E wos byvorbeeld de man achter TV-Touché ('t êeste satirische programma op de BRT), Golfbreker (e populair Radio 2-programma, live vanan de kust) e Service Telefoon. E tourt nu ol ênigte joarn round mi zyn onemanshows.
Bekende typetjes
Martin De Jonghe kan goed typische figuurn uutbeeldn:
Hoorn (anatomie)
thumb|Grote koedoe (Tragelaphus strepsiceros) thumb|Muziekinstrument gemakt van 'n hoorn 'n Hoorn is 'n hart, puntig, meestal gekromd uytsteeksel ip de kop van sommigte zoogbeestn. Hoorns bestoan uyt beenweefsel bedekt met e loage hoornweefsel. In de meeste gevaln stoan ze per tweie vanboovn ip hunder kop. Beestn met hoorns van been en hoornweefsel wordn by de holhoornign gereeknd.
't Hoornweefsel bestoat hoofdzoakelyk uyt 't eiwit keratine, die ook in de buytnste celloage van 't vel (epidermis) te vyndn is, moar ook in hoevn, snoavels en noagels van vyngers en teens. Tusschn 't been en de keratineloage ist er e dinne loage van bloëdvoatn en slymvel. Hoorns zyn meestal geboogn of in spiroalvorm, dikwyls me ribbels of groevn. Ze begunn direct achter de geboorte te groein. By vele soortn hèn allene de ventjes hoorns, moa by sommigte soortn ook de wuyvetjes. Beestn gebruykn hunder hoorns vo zelfverdedigynge teegn roofbeestn, vo verdedigynge van hunder territorium en vo de wuyvetjes t' imponeern. 't Muziekinstrument den hoorn wierd vroeger van hoorns van beestn gemakt.
Andere hoornachtige structeurn
Den term "hoorn" wordt in de volksmoend ook toegepast ip andere harte en puntige structeurn die by verschillige andere beestefamilies ip hunder kop zyn bevestigd:
Vele soortn zoogbeestn in verschillige families hèn slagtandn, die dikwyls dezelfste functies hèn lyk hoorns, moar in feite grote tandn zyn. Da komt voorn by de Moschidae (Muskushertn, die herkauwers zyn), Suidae (Wilde zwyns), Proboscidea (Olifantn), Monodontidae (Narwalachtign) en Odobenidae (Walrusn).
18 februoari
18 februoari is de 49stn dag van 't joar in de Gregorioansche kalender. Der volgn nog 316 doagn (317 doagn in e schrikkeljoar) toet 't ende van 't joar.
Êeste nationale basket (vintn)
Êeste nationale was d' hoogste ofdêlienge van basket vo vintn in België. Den inrichtende macht was de Basketball League Belgium (BLB) die tegoare werkte met de Belgische Basketboend (KBBB). De sponsornoame van de competiesje was sedert 2016 Euromillions Basketball League. Vodien was da Scooore! League en Ethias League. Sedert 't sizoen 2021-2022 is de competiesje vervangn deur de Belgisch-Hollandsche BNXT League.
Geschiedenisse
De reekse bestoend uut tien ploegn, moa Basket Bree krêeg in 2008 gin licensje en speelde ton in twidde klasse. Doadeure kost vo 't twidde joar tereke gin êen ploeg degradeern noa twidde klasse. Wel kost er e ploeg uut de twidde diviezje promoveern.
In 't sizoen 2012-2013 woarn der moar acht ploegn in êeste omdat Optima Gent besliste van vrywillig te zakkn noa Twidde Nationale. Ip 't ende van april 2013 gerakte bekend da Kangoeroes Basket Willebroek en Excelsior Brussel e licensje krêegn vor over te goan noar êeste nationale.
De latste joarn speeldn de ploegn vier kêers teegn mekoar, 2 kêers thuus, 2 kêers ip verplatsienge. Doarachter giengn de zes êest geklasseerdn noa de play-offs, e knock-out systhème.
Competiesje
Vanof 't sizoen 2014-2015 wierd er gepeeld met elf ploegn en was 't er e nieuwe competiesjeformule. In d' êeste rounde speeldn al de ploegn teegn mekoar en iedere speeldag was 't er e ploeg bye (vry). Achter 22 speeldoagn volgde e twidde competiesjerounde woarin dat elf clubs ipgesplitst wierdn in twêe poules. In den êeste groep speeldn d' êeste zesse teegn mekoar vor under startposiesje te bepoaln in de play-offs. De latste vuuf clubs speeldn teegn mekoar vo de latste twêe plekken vo de play-offs. De play-offs met acht ploegn brocht e kwartfinale (best of three en 1-8, 2-7, 3-6, 4-5), een halve finale (best of five) en de finale (best of five).
Eirdnburg
Eirdnburg (Nederlands: Aardenburg, Zêeuws: Erreburg ofte Aerenburg) es 'n stad in 't westn van Zêeuws-Vloandern, geleegn tusschn Sluus, Truzement, Ôostburg, Woaterlandkerksje, Sinte Kruus en Eede. 't Es d'n oudstn stad van de provinsje Zêeland.
Geschiedenisse
(nog an te vulln)
Kalissie
Kalissie (Zuud-West-Vloandern), kalisse of kolisje, kalisje (Nôord-West-Vloandern) (AN zoethout) is de noame van stikskes van de wortelstok van Glycyrrhiza glabra, een plante die familie is van de errewete. In de wortels van die plante zit er een zoetstoffe die 30 tot 50 keer stravver is of suker, moa nie slicht is vo de tandn. Ôok ol moe je der styf an sjiekn en zuugn, toch wos kalissieout populair by de kinders totdat er gemakkeliker t'eetn spekkn ip de mart kwoamn.
Kalissieout zoudt geneeskrachtig zyn: de wortel kan gebezigd zyn vo 't zettn van thee, die goed is vo de moage en de verteirienge. 't Sop uut de wortel is ôok gebruukt lik groundstoffe vo 't moakn van drop, soms tegoare met 't zout salmiak.
Sortn
Der zyn drie sortn: Glycyrrhiza glabra L., de Glycyrrhiza echinata L. en de Glycyrrhiza uralensis. Die plantn kun je oltemets e ki vindn in den of als sierplante. Glycyrrhiza glabra is in Zuudôost-Europa gekwikt vo 't kalissieout. In Zuud-Europa en 't Middn-Ôostn groeit Glycyrrhiza echinata en in China zettn ze Glycyrrhiza uralensis.
Ôgen bloeddruk
De zoetstoffe in kalissieout noemt glycyrrhizinezeur, dat is een stoffe die den bloeddruk verôogt.
West-Vlams
Et West-Vlams (of: West-Vloams) es de meest zuudwestelikke streektoale van 't Nederlands. Z' es gesprookn in de provinsje West-Vloandern in België, in Frans-Vloandern in Vrankryk ("Fransch Vlaemsch", oan 't utstervn), en in 't westn van Zeeuws-Vloandern in Olland.
Ook in 't westn van Oost-Vloandern zyn d'r dialectn gesprookn die goed up 't West-Vlams trekkn, lik in de streekn van Moaldegem in et Meetjesland, of in Zulte da nevers Woaregem ligt.
Berg Bogd Khan
thumb|De Berg Bogd Khan is geleegn in 't middn van de satelliete-fotoo, Oelan-Bator in de nôordwestlikkn oek, de Tuul-Rieviere lopt tusschn de stad en de berg, Zuunmod (e stad) ligt te zuudn van de berg, Nalaikh (e stad) ten ôostn van de berg, den Internasjonoale Luchtoavn Chinggis Khaan is ten westn van de berg. thumb|Euvls by 't Klôostre Manjusri. thumb|Zicht vanuut Oelan-Bator ip de nôordflanke van de berg. De Berg Bogd Khan (Mongoolsch Cyrielliesch schrifte : Богд хан уул, [letterlik "Sinte Khan Berg"]) is e berg in Mongoolje zjuuste te zuudn van den oofstad, Oelan-Bator, mêt 'n ogte van 2 261 meetrs.
West-Vlams
Geschiedenisse
't West-Vlams en 't Oost-Vlams zyn de directe upvolgers van et Vlams da gesprookn wos in 't middeleeuwsche groafschap Vloandern. Da kwam e bitj overêen mei wuk da nu de provinsjes West-Vloandern en Oost-Vloandern zyn in België, en mei de Fransche regio Frans-Vloandern ("Fransch Vlaemsch").