cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Veere (gemêente)
't Groundgebied besloat e grôot stik van't vroeger eyland Walchern en ôok 't vroeger werkeyland Neeltje Jans in d'Ôosterschelde ôort by de gemêente. Round Veere liggn de gemêentn Vlissiengn, Middelburg en Nôord-Beveland. Vodder van de rest es Veere oumgeevn deur woater: in't westn en nôordn deur de Nôordzêe en in't nôordwestn deur 't Veerse Meer.
Guido van Anderlecht
thumb|Guido van Anderlecht Guido van Anderlecht, ook gekend lyk Guy van Anderlecht, (ca. 950 - Anderlecht, 12 september 1012) was de zeune van oarme boern die koster was in d' Onze-Lieve-Vrouwekapelle van Loakn. Hy wordt ook den oarmn van Anderlecht genoemd. Hy kwam loater marchang en gieng ton ip bedevoart noa Rome en Jeruzalem. Hy kêerde zwoar ziêk were noa zyn geboortestreke Brabant en is in Anderlecht gestorvn an dysenterie.
Veere (gemêente)
Weungebied'n
Vodder van de rest ligt by 't stadje Veere ôok nog de plekke Zanddyk, die pertank eigntlyk gin weungebied ip zyn eign es mor ne randwyk van Veere, en de villawyk Buut'n de Veste.
Geschiedenisse
Tsedert 1811 wos ter ol e gemêente Veere, die ôosprounkelyk bestound uut 't stadje stadje Veere en Zanddyk. By de gemêentelyke erindêelienge van 1 juli 1966 wierdn Strôoskerke en Vrouwnpolder by Veere gesmeetn. Vanof 1 januoari 1997 wierd deur't tôopebriegn mè de gemêentn Domburg, Mariekerke, Valkenisse en Westkapelle d'huudige gemêente Veere gevormd.
'k Zie je geirne
'k Zie je geirne (orginele spelling k zie u girne) is êen van de nummers ip Flip Kowliers plôate "Live in de living".
527
524 - 525 - 526 - 527 - 528 - 529 - 530 't Joar 527 was e geweun joar die begost ip e vrydag in de Julioansche kalender.
Gebeurtenissen
thumb|Keizer Justinianus I. Mozaïekdetail in de kerke San Vitale in Ravenna
Beyern
Geografie
Beyern grenst an de landn Ôostnryk, Tsjechië en Zwitserland en an de dêelstoatn Baden-Württemberg, Hessen, Saksen en Thüringen.
De twêe grotste riviern deur Beyern zyn de Donau en de Main. De Beyersche Alpn vormn d'hogste bergn van Duutsland en grenzn an Ôostnryk.
De grotste steedn van Beyern zyn:
Administratieve indêlienge
Beyern is oenderverdêeld in zeevn Regierungsbezirke (administratieve regio's), die zelve were oenderverdêeld zyn in 71 Landkreise en 25 Kreisfreie Städte (grôte steedn die nie valn oender e Landkreis moa direct oender de dêelstoat).
Rubroek
Rubroek (Frans: Rubrouck) es e gemêente in Vrankryk in't Noorderdepartement. 't Ligt in Frans-Vloandern in de Franschn Westoek. 't Grenst an de gemêentn Bollezele, Arnyke, Ochtezele, Nôordpene, Buusscheure, Broksele en Volkerinkove.
Rubroek ligt in't èrte van't Frans-Vlamsche Houtland. Der zyn nog vêel uuzn in de traditionele lokoale styl bewoard en der wierd'n nog oude Vlamsche noam'n gebruukt vo stroatn en plings. In 't dorptje wierd er Vlams geklapt tout in de twintigste êeuwe.
Rubroek es surtout gekend van de Vlamsche franciscoan en ontdekkiengsreiziger Willem van Rubroek, die tout in Mongolië es gerakt. 't Is doamee dat de gemêente verzusterd es mè de Mongoolsche stad Bulgan.
Geschiedenisse
Rubroek es vo 't êest vermeld in 1104 en vanof de twoalfste êeuwe woarn der verschilligte hêerlykeedn. D'istorische kern van 't dorp wos e kastêel, woavan dat de mote (kunstmoatign euvel) bewoard es.
't Dorp beleefde zyn grotste bloeiperiode in de zestiende êeuwe en ha ton e rederykerskoamer: Het Sacrament mè de leuze "Alleven groene".
In 1845 a Rubroek nog 1580 inweuners, in 1975 nog moa 680. De latste decennia ester wel were e lichte toenoame.
Draft
Draft is e systèim vo nieuwe spelers te verdêeln over de ploegn in e competitië. 't Wordt surtout gebruukt in de Nôord-Amerikoansche sportn lik basket, American football, baseball en yshockey.
Met e draft wordt er geprobeerd van 't niveau van de ploegn in evenwicht t' houdn. De ploeg die 't vôrig sizoen 't minst gepresteerd het, krygt d' êeste keuze vor e speler uut de nieuwe lichtinge an te vroagn. De twidde minste ploeg krygt de twidde keuze en da goat assan moa deure tout dat al de ploegn de keure g'hed hen. Doarachter kunnen der nog mêer roundes volgn in dezelfste volgorde.
't Vôordêel van 't draftsystèim is da mindere ploegn 't noaste sizoen beter kunnen presteern deur e betere speler by te krygn. E noadêel is da binst 't sizoen sommigte ploegn hunder specioal loatn verliezn vor e zo lêeg meugelikke draft pick te krygn.
Doarom gebruukt den Amerikoanschn NBA sedert 1985 een angepast draftsystèim. D' êeste keuze wordt hier verloot ounder de ploegn die nie in de play-offs gerakt zyn.
Andrea Mantegna
thumb| Zyn lineair perspectief in de vloer thumb| Dôod van Christus, [[Pinacoteca di Brera, Milaan]] Andrea Mantegna (Piazzola sul Brenta (provinsje Padua), circa 1431 - Mantua, 13 september 1506) was ‘n Italioansche renaissanceschilder en graveur. Je was e schonbroere van Giovanni Bellini en êen van de belangrykste kunstenoars van zyn tyd.
Zyn leevn
Mantegna was e g’adopteerde zeune en lêerlienk van Francesco Squarcione in Padua. Padua was ’n universiteitstad, en ‘t humanisme mè doaby de grôte belangstellienge vo kunst en archeologie uut den Oudheid, kwamt doa styf ip.
Mantegna liet hem beïnvloedn deur ‘t werk van Donatello. Zyn figeurn woarn metoalachtig en zyn oanzichtn gelêekn ip oude tonêelmasschers. G’inspireerd deur de beeldn van den Oudheid probeerdegt ie deur gebruuk van perspectief e verstêende weireld te scheppn. Je miek doaby vele gebruuk van de verkortiengstechniek, goed te zien in zyn Dôod van Christus.
In 1448, an zyn 17 joar, giengt ie weg uut Padua, omdat ie nie mir overêen kwam mè zyn lêermêester. Je werkte zelfstandig o.a. in Verona en Rome. Zyn êestn ipdracht woarn de fresco's in de Cappella Ovetari van de Eremitanikerke in Padua (achter1450), die vor e grôot stik vernield zyn binst den Twidde Weireldoorloge. Ook elders, o.a. in ’t Vaticoan, miekt ie meurschilderiengn, die nie bewoard zyn.
In 1453 trouwde Mantegna mè de dochter van Jacopo Bellini. Round dien tyd miekt ie êen van zyn bekendste altoarstikkn, ‘t drieluuk ip ‘t hoofdaltoar van de San Zenobasilieke in Verona.
In 1460 kwamt ie hofkunstenoare van markgroaf Ludovico III Gonzaga, den hertog van Mantua, die zyn beschermer blêef. Je miek doa zyn bekende plafong- en meurschilderiengn van de ‘Camera degli Sposi’ in ‘t Palazzo Ducale (ca. 1475). Die meurschilderiengn zyn e prachtig voorbeeld van zyn lineair perspectief. thumb|left|250px| Plafongschilderienge (Camera degli Sposi, Palazzo Ducale, Mantua) Zyn illusionistisch effect in de plafongschilderienge gaf den indruk da ’t plafong oopn was en da je den hemel koste zien. Van over de balustrade van e round balkong kykn der figeurn en iengeltjes no beneejn. Dat illusionisme was e belangryk voorbeeld vo d’ountwikkelienge van d’Italioansche plafongschilderiengn van de 16e en 17e êeuwe. ’t Wierd êest gebruukt deur Rafaël in ’t Vaticoan en deur Corregio in Parma, en loater in de 17e êeuwsche Barokke plafongs in Rome. Deur zyn passie vor architecteure blêef Mantegna hem loatn inspireern deur de klassieke kunst, lik by de neegn grôte temperaschilderyen van de Triomfn van Caesar (ca. 1486, Hampton Court Palace, Londn).
In 1497 begost Mantegna mè de decoroasje van de privé-studeerkoamer van Isabella, de vrouwe van Francesco Gonzaga. Je miek twi mythologische composiesjes, die olle twêe in ’t Louvre van Parys hangn: de Madonna della Vittoria en de Parnassus.
Verênigde Noaties
miniatuur| VN, Geneva, [[Zwitserland]] De Verênigde Noaties (ofkortienge: VN) (Iengels: United Nations, ofgekort UN) vormn 'n internationoale organisoasje die in 1945 ipgericht wierd deur 51 landn. De VN wordt anzien lyk den ipvolger van de Volknboend (League of Nations). 't Is 'n intergouvernementele organisoasje die soamnwerkt ip gebied van menschnrechtn, internationoal recht, mondioale veiligheid, oentwikkelienge van de weireldeconomie en weetnschappelyk oenderzoek noa moatschappelyke en culturele oentwikkeliengn.
Andrea Mantegna
Zyn leevn
Mantegna was ook e belangryke graveur en zyn graveurn haan e sterkn invloed ip Albrecht Dürer.
Verênigde Noaties
D' organisoasje telt 193 lidstoatn.
Andrea Mantegna
Zyn leevn
400px|center|thumb| 't Hof van Mantua. Detail van de fresco in de Camera degli Sposi, Palazzo Ducale (1474)
Voluut
Voluutn zyn styf typerend vo barokke gebouwn. De voluutn mèi hunder grote gekrulde boogn stoan an weerskantn van de topgevels. D'r stoan dikkers vierpottn up.
Bouwkundig erfgoed in Heuvelland
thumb|Heuvelland vanof de [[Rôonberg gezien]] Overzicht van 't Bouwkundig erfgoed in de gemêente Heuvelland:
Walchern
thumb|right|250px|Lokoasje van Walchern in Zêeland thumb|right|250px|Koarte Walchern uut 1681 Walchern (Nederlands: Walcheren, Zêeuws: Walchren) es en streke en e schiereyland in't westn van d'Ollandsche provinsje Zêeland. Walchern wos vroeger en eyland da geschee'n wos van Zuud-Beveland deur de Sloe, mo sedert d'inpolderienge van de Sloe tusschn de joarn 1870 en 1964 es Walchern geweune e vôortzettienge van Zuud-Beveland.
Walchern besloat apeupri 't groundgebied van d'huudige gemêentn Middelburg, Veere en Vlissiengn. Walchern es vo drie-kart oumgeevn deur woater: in't westn deur de Nôordzêe, in't zuudn deur de Westerschelde en in't nôordôostn deur 't Veerse Meer.
Podgorica
thumb|Zicht ip Podgorica Podgorica (cyrillisch: Подгорица; uutsproake: 'podgorrietsa') is den hoofdstad van Montenegro. De stad ligt in 't zuudôostn van 't land, an de soamnvloeiienge van de Ribnica en de Morača.
Van 1946 toet 1992 noemde de stad Titograd, achter de Joegosloavische president Tito, gestorvn in 1980. thumb|left|Liggienge van Podgorica in Montenegro
Pristina
thumb|Pristina Pristina (Albanees: Prishtinë of Prishtina; Servisch: Приштина, Priština) is den hoofdstad van Kosovo. De stad zelve bestoat surtout uut etnische Albaneezn, verder uut etnische Serviërs en e Roma-minderheid. thumb|left|Liggienge van Pristina in Kosovo
Bouwkundig erfgoed in Woatou
Lyste van bouwkundig erfgoed in Woatou:
Axel Hervelle
Axel Hervelle (Luuk, 12 meie 1983) is e Belgische basketspeler. J' is 2,05 m lank en je speelt ip de power-forwardpositie (4).
Hervelle speelde êest vier joar by RBC Verviers-Pepinster. In 't sizoen 2003-2004 had 'n e gemiddelde van 11,4 puntn en 10,6 rebounds en je kwam kapiting van de ploeg ost 'n nog moa 20 joar oud was. Doarachter het 'n getêkend by Real Madrid, woa dat 'n speelde vanof 't sizoen 2004-2005. In 2007 het 'n mè Real Madrid den ULEB Cup gewonn. Je scoorde 10 puntn in de finalle teegn de ploeg Lietuvos Rytas uut Litouwn. In 2010 het 'n getêkend by de Spoans-Baskische club Bilbao.
Hervelle is in 2005 deur den NBA-ploeg Denver Nuggets gedraft in de twidde rounde (52ste pick) en je kwam azo den êeste gedrafte Belgische speler. Je speelt ook vo de Belgische nationale basketploeg. In 2007 wast 'n derdn by de verkiezienge van Sportman van 't joar achter Tom Boonen en Sven Nys.
In 2012 wordt Hervelle sportief manager by de Belgische ploeg Verviers-Pepinster. Je bluuft speler by Bilbao.
Fretin
Fretin es e gemêente in Vrankryk in't Noorderdepartement. 't Ligt in Frans-Vloandern, mêer bepoald in Rysels-Vloandern, o de zuudôostkantn van Rysel zelve. 't Grenst an de gemêentn Singem, Péronne-en-Mélantois, Templeuve, Ennevelin, Avelin en Lesquin. O de zuudkantn van Fretin lôopt de Marke.
Verkêer
O d'ôostkantn van Fretin lôopt ôok nog d'A23-ottostroade tusschn Villeneuve d'Ascq en Valencyn en o de nôordkantn ligt e grôo stik van 't vliegpling van Lesquin-Rysel (Aéroport de Lille-Lesquin) ip't groundgebied van Fretin.
Beziensweirdigeedn
thumb|left|250px|Zicht ip Fretin
Pilaster
thumb|Pilasters an de façoade van de [[barokke kapelle van 't Groot Seminoarie van de jezuïetn in Koameryk]] Ne pilaster es en platte of holfrounde piloare of zule mèi kapiteel en voetstuk da en bitje, noois meer dan 'n hèilt, uut ne meur spriengt.
De Romeinn gebruuktn by hunder tempels ol pilasters in de plekke van vulle zuuln. Ook in den barok zyn pilasters vele gebruukt up façoades van kerk- en kloostergebouwn.
Pilasters zounder kapiteel of voetstik noemn me liseenn.
1487
1484 - 1485 - 1486 - 1487 - 1488 - 1489 - 1490 thumb|Keunienk Henry VII verstevigt zyn macht in Iengeland thumb|Latste slag van de Rôoznoorloogn in Iengeland 't Joar 1487 is 't 87e joar in de 15e êeuwe volgenst de christelyke joartellienge.
531
528 - 529 - 530 - 531 - 532 - 533 - 534 't Joar 531 was e geweun joar die begost ip e woensdag in de Julioansche kalender.
Gebeurtenissen
thumb|Keunienk Khusro I van 't Perzisch Ryk binst de jacht
535
532 - 533 - 534 - 535 - 536 - 537 - 538 't Joar 535 was e geweun joar die begost ip e moandag in de Julioansche kalender.
Gebeurtenissen
thumb|Veldtochtn binst de Gotischn Oorloge
1716
1713 - 1714 - 1715 - 1716 - 1717 - 1718 - 1719 't Joar 1716 is 't 16e joar in d' 18e êeuwe volgenst de christelike joartellienge. thumb|Eugenius van Savoye, landvoogd van d' Ôostnryksche Nederlandn
Fronton
thumb|Fronton van 't [[Pantheon van Rome, 2e eeuwe n.C.]] Een fronton es et driehoekig stik an 'n boovnkant van façoades.
Oorsprounkelik woarn frontons gebruukt in 'n antiekn tyd lik bekronienge van gevels, surtout van tempels.
Occitanie
Occitanie is e regio van Frankryk die den 1e januoari 2016 oentstoan is deur de regio's Languedoc-Roussillon en Midi-Pyrénées tegoare te voegn. 't Wierd êest tydelyk Languedoc-Roussillon-Midi-Pyrénées genoemd. De noame « Occitanie » kwam officieel in september 2016.
539
536 - 537 - 538 - 539 - 540 - 541 - 542 't Joar 539 was e geweun joar die begost ip e zoaterdag in de Julioansche kalender.
Occitanie
De regio Occitanie komt overêen met oengeveer 40% van 't etnisch-cultureel gebied Occitanië.
539
Gebeurtenissen
thumb|Belisarius, mozaïekdetail in de kerke San Vitale in Ravenna, Italië
Occitanie
Toale
Toet 1539 was Occitoans de juridische en administratieve toale in de regio, toet da keunienk François I de Fransche toale verplichtte vor al d' officiële documentn. Toch blêef 't Occitoans toet de Fransche Revoluusje de belangrykste gesprookn toale in Zuud-Frankryk. Deur een autoritaire pollitiek vanuut Parys is de streeke seedertdien verfranst en is 't Occitoans e bedreigde minderheidstoale gekommn. Binn de regio Occitanie wordt ook Cataloans geklapt in de streeke roend Perpignan in d' historische provinsje Roussillon, vroeger e dêel van Catalonië en nu Nôord-Catalonië genoemd.
Provence-Alpes-Côte d'Azur
Provence-Alpes-Côte d'Azur, ofgekort PACA, is e regio in 't zuudôostn van Frankryk. D' hoofdstad is Marseille.
In 't ôostn grenst de regio an Italië (regio's Piemonte en Ligurië) en in 't zuudn an de Middellandsche Zêe en 't dwergstoatje Monaco. In 't westn van de regio, gescheid deur de riviere de Rhône, ligt Occitanie en in 't nôordn Auvergne-Rhône-Alpes.
Departementn
Provence-Alpes-Côte d'Azur is ingedêeld in zes departmentn.
Historische provinsjes
left|400px
Nôordwestlikke Gebiedn
thumb|Liggienge van de Nôordwestlikke Gebiedn. De Nôordwestlikke Gebiedn (Iengels : Northwest Territories) is e Gebied (Iengels : Territory) van Kanada. Mêt e bevolkienge 41 462 in 2011 en e geschat bevolkingsantal van 43 537 in 2013, zyn de Nôordwestlikke Gebiedn 't mêest bevolkt Gebied in nôordlik Kanada. Yellowknife wierd d' oofplatse van 't Gebied in 1967, lik gevôg van anbeveeliengn deur de Carrothers Commission.
De Nôordwestlikke Gebiedn, e dêel van 't oede North-West Territory, kwoamn de 15-stn juli 1870 in de Kanadeesche Stoatn-Boend, mo de teegnwôordige grenzn wierdn vastegeleid den 1stn april 1999, o 't gebied ipgedêeld wierd vo Nunavut te moakn in 't ôostn, deur de Nunavut Act en de Nunavut Land Claims Agreement Act. Nunavut bestoa grôotndêels uut arktiesche toendra, mo de Nôordwestlikke Gebiedn ên e kliemoat dat e klêen bitje warmdr is en doarom zyndr doa mêesta boreoale busschn of tajga, aloewêl da dêeln van 't Gebied te nôordn van de boomgrenze liggn, en da zyn mêest nôordlikke streekn ôorn by de Kanadeesche Arktiesche Eilandngroep.
De Nôordwestlikke Gebiedn zyn begrensd deur de twêe andre Kanadeesche Gebiedn, Nunavut in 't ôostn en Joekon in 't westn, en deur de provinsjes Britsch Koluumbja, Alberta, en Saskatjewan in 't zuudn.
Kanadeesche boreoale busschn
De Kanadeesche boreoale busschn zyn de noame gegeevn deur de Weirld Nateur-Stichtienge (WWF) an e groepeerienge van drie ekostreekn uut d' ekozôone Nearctis die beôorn by 't bioom van de boreoale busschn of tajga. De Kanadeesche boreoale busschn stoan ip de lieste van de zogenoamde Global 200, vo 't feit da 't goat oovre e streeke mêt 'n uutzoendrlikke bioloogiesche rykdom die van 't grotste belank is vo de nateurbeschermienge. De groepeerienge bestoat uut de vôgnde ekostreekn geleegn in Kanada :
Riga
thumb|Zicht ip Riga Riga (Lets: Rīga) is den hoofdstad  van Letland en de grotste stad van de drie Baltische Stoatn. De stad ligt an weerskantn van de Westelyke Dvina (Lets: Daugava), dichte by de moendienge in de Golf van Riga (Baltische Zêe). 't Is 't pollitiek, economisch en cultureel center van Letland. thumb|left|Liggienge van Riga in Letland
Kanadeesche boreoale busschn
Liggienge
<Gallery> Ofbeeldienge:Northwest Territories taiga map.svg|Tajga van de Nôordwestlikke Gebiedn Ofbeeldienge:Northern Canadian Shield taiga map.svg|Busschn van 't nôordlik Kanadeesch Schild Ofbeeldienge:Eastern_Canadian_Shield_taiga_map.svg|Tajga van 't ôostlik Kanadeesch Schild </Gallery>
Île-de-France
Île-de-France, ook région parisienne genoemd, is e regio van Frankryk met hoofdstad (prefecture) Parys.
De regio grenst an vuuf andere Fransche regio's: Hauts-de-France in 't nôordn, Grand Est in 't ôostn, Bourgogne-Franche-Comté in 't zuudôostn, Centre-Val de Loire in 't zuudwestn en Normandië in 't westn.
Departementn
Île-de-France is ingedêeld in acht departmentn. 350px
602
599 - 600 - 601 - 602 - 603 - 604 - 605
Reykjavik
thumb|Reykjavik Reykjavik (Yslands: Reykjavík) is den hoofdstad en grotste stad van Ysland. 't Is de de mêest noordelykn hoofdstad ter weireld. 't Ligt in 't zuudwestn van 't land an de fjord Kollafjörður, 'n uutloper van de boaie Faxaflói. De kustlyne wordt gekenmerkt deur vele schiereilandn, boain, zêestroatn en kleene eilandn. thumb|left|Liggienge van Reykjavik in Ysland
602
Gebeurtenissn
thumb|Munte van keizer Flavius Mauricius Tiberius Augustus van 't Byzantyns Ryk.
Bolivië
Bolivië, officieel de Plurinationale Stoat Bolivië (Spoans: Estado Plurinacional de Bolivia, Aymara: Wuliwya Suyu, Quechua: Bulibya Mamallaqta, Guaraní: Tetã Volívia) is e republiek in Zuud-Amerika die grenst an Peru, Brazilië, Paraguay, Argentinië en Chili.
In 't westn van Bolivië ligt 't Andesgebergte. 't Titicacameer is e grôot meer die ip de grenze ligt van Bolivië en Peru. De vier grotste steedn van Bolivië zyn Santa Cruz de la Sierra, El Alto, d'administratieve hoofdstad La Paz en Cochabamba.
De belangrykste toale is Spoans, geklapt deur vêertig percent van de bevolkienge. Der wordn ook 36 inhêemsche toaln gesprookn, woaroender Aymara, Quechua en Guaraní. thumb|left|Koarte van Bolivië
Bouwkundig erfgoed in Hulste
Lyste van bouwkundig erfgoed in Hulste:
4 december
4 december is de 338ste dag van 't joar (339ste in e schrikkeljoar) in de Gregorioansche kalender. Nog 27 doagn tout 't ende van 't joar.
Ana Cecilia Blum
Ana Cecilia Blum (Guayaquil (Ecuador), 17 moarte 1972) is 'n Ecuadorioansche schryfster, dichteresse en journaliste.
Ze studeerde Polletieke en Sociale Weetnschappn (Pol & Soc) an den Universiteit Vicente Rocafuerte Lay van Guayaquil. Ze werkte vo verschillige media en ze doe literair ounderzoek an de Katholieke Universiteit van Guayaquil, de Andes Universiteit van Quito en de FACSO Universiteit van Guayaquil. Vo 't moment weunt ze tusschn Ecuador en de Verênigde Stoatn.
Cyprus
Cyprus of beter Grieks-Cyprus (officieel De Republiek Cyprus, Grieks: Κυπριακή Δημοκρατία, Turks: Kıbrıs Cumhuriyeti) es een klêen land dat dêel es van een eiland in de Middellansche Zêe. Cyprus ligt geografisch gezien in Azië, moa vo polletieke en culturele reedns wordt 't by Europa gerekend. 't Grieks gedêelte van Cyprus makt sedert 2004 dêel uut van de Europese Unie. Der weunn à peu près 1.200.000 minsn in Cyprus, ip een ippervlak van 9251 km2. D' ôofdstad es Nicosia. De noame 'Cyprus' komt eigenlik van et oud-Grieks Kypros wa letterlik koper wilt zeggn. thumb|left|Koarte van Cyprus
Polletiek
Cyprus es deur zyn geostrategische liggienge tussn et Europese vasteland en et Middn Ôostn olsan een eiland gewist da de lokoale volkern wildn bestuurn. Cyprus eit olsan ounder invloed gestoan van d'istorische grôotmachtn: De Perzn, de Griekn, de Romeinn, de Arabiern, de Byzantijnn, de Kruusvoarders, de Venetioann en de Brittn.
In de recente istorie es Cyprus ipgedêeld gewist in twêe dêeln: sedert 1974 es et Nôordelik dêel bezet deur de Turkn, achter joarn van gevechtn tussen de Griekn en de Turkn. De Turkn wildn doarmee de Turkse mindereid (18% van de bevolkienge van et eiland) beschermn achter joarnlange gevechtn tussen Grieks-Cypriootn en Turks-Cypriootn. Turks-Cyprus es ollêne erkend deur Turkije, terwil dat et Zuudn, de republiek Cyprus olgemêen erkend es. De kwestie Cyprus zorgt nog oltyd vo twistn tussn Grieknland en Turkije, en bemoeilikt de gesprekkn vo toetredienge van Turkije by de EU.
Weirelderfgoed
In Cyprus stoan der drie plekk'n ip de weirelderfgoedlyste van den UNESCO.
🇪🇺
Thurisaz
Thurisaz es ne Belgisn metalband ut et West-Vlamschke Wervik. Undern muzik es een combinoache van Atmosferisn Doom Metal. Met under cd's da ze ol utgebracht èn, krign ze schkone recenches van toonaangeevnde Metalmagazines.
Thurisaz es noois benauwd vo joe te confronteern met under tekstn over verlies, zeer en ofzien. Mo met undern muzik lukt et ossan vo de connèkche te moakn me jezelvn en echt te kunn genietn van olle nummers da ze bringn. 't Is divers, agressif, gewikkeld in zoalige melancholishke melodien van begrip en rust.
Z'èn ol uptgetreedn met bands dan zeker ook de moeite zin vo na te lustern, gelik Novembers Doom, Saturnus, Agalloch, Ancient Rites en Oceans of Sadness.
1788
1785 - 1786 - 1787 - 1788 - 1789 - 1790 - 1791 thumb|Stichtienge van Australië
Skopje
thumb|Skopje Skopje (Macedonisch: Скопје; Albanees: Shkup) is den hoofdstad en grotste stad van Nôord-Macedonië. De stad ligt in 't nôordn van 't land, an de riviere de Vardar. thumb|left|Liggienge van Skopje in Nôord-Macedonië
IHS
left|250px|IHS thumb|right|200px|Jane Seymour, keuniginne van Iengeland, droagt e IHS-broche (schildery van Hans Holbein de Jonge) 't Monogram IHS zyn de begunletters van Iesus Hominem Salvator (Jezus Redder van de Mienschn). 't Zyn ook d'eeste drie letters van de Grieksche noame vo Jezus (ΙΗΣΟΥΣ).
München
München (Beyers: Minga) is e stad in 't zuudn van Duutsland en d' hoofdstad van de dêelstoat Beyern. 't Is de derde grotste stad in Duutsland, achter Berlyn en Hamburg. 't Is e Kreisfreie Stadt (e stad die nie valt oender e Landkreis moa direct oender de dêelstoat) en êen van de belangrykste economische en culturele centra in de Boendsrepubliek.
1112
Gebeurtenissn
Willem Clito, zeune van Robert II van Normandië, vlucht noa 't hof van groaf Boudewyn VII van Vloandern, bygenoamd Hapkin of met de Byle
München
Sport
München èt twêe foetbolclubs in de Duutsche Bundesliga en 2.Bundesliga: FC Bayern München en TSV 1860 München. Ze speeln alletwêe in de Allianz Arena.
IHS
Nen andern uutleg es dat IHS zou stoan vo In Hoc Signo (In da teekn (goa je gy overwinn)). Da verwyst toun na 'n droom da 'n Romeinsn keizer Constantyn den Grootn zou g'hed hèin woadeure dat 'n hem tot et christndom bekeerd hèit.
Da monogram wos gebruukt in d'Hoge Middeleeuwn. Surtout de jezuïetn hèin 't styf vele gebruukt. IHS vind je were up (surtout barokke) kerkgevels, moar ook up biechtstoeln, bidzendjes en oude pasterkleers.
Christogram
San Marino (stad)
thumb|San Marino stad De stad San Marino (Italioans: Città di San Marino) is den hoofdstad van de Republiek San Marino, e dwergstoat die hêlegans omslootn is deur Itoalië. 't Historisch center van San Marino stoat ip de lyste van UNESCO Weirelderfgoed. 't Ligt ip de westelyke helliengn van de Monte Titano, 't hoogste punt van San Marino. thumb|left|Liggienge in de Republiek San Marino
Arnyke
Arnyke (Frans: Arnèke, Nederlands: Arneke of Arnijke) es e gemêente in Vrankryk in't Noorderdepartement. 't Ligt in Frans-Vloandern in de Franschn Westoek. 't Ligt in't Outland en grenst an de gemêentn Ledringem, Zermezele, Wemoarskapelle, Ochtezele, Rubroek, Bollezele en Zegerskapelle.
In Arnyke ligter e stoasje woa dat er trings stoppn die ip de lynne tusschn Atrecht en Duunkerke ry'n.
Beziensweirdigheedn
thumb|left|De Sinte-Moart'nskerke van Arnyke
Tallinn
thumb|Tallinn Tallinn is den hoofdstad en dichtstbevolkte stad van Estland. De stad ligt an e boaie in 't nôordn van Estland, an de kust van de Finsche Golf, e dêel van de Baltische Zêe. thumb|left|Liggienge van Tallinn in Estland
810
807 - 808 - 809 - 810 - 811 - 812 - 813 't Joar 810 is 't 10e joar in de 9e êeuwe volgenst de christelyke joartellienge. thumb|Karel de Grôotn (lienks) in gesprek mè zyn zeune Pepeyn (reks)
Angola
Angola, officieel de Republiek Angola (Portugees: República de Angola; Kikongo, Kimbundu, Umbundu: Repubilika ya Ngola), es een land in Zuudwest-Afrika. 't Wordt in 't zuudn begrensd deur Namibië, in 't nôordn deur Congo-Kinshasa, in 't ôostn deur Zambia en in 't westn grenst 't an den Atlantischn Oceoan. D' ôofdstad is Luanda woar dat oungeveer een derde van de bevolkienge weunt. thumb|left| Koarte van Angola thumb|left| Uutzicht up de marginal, 't gebied round de boaie van Luanda
Verhandeling op d'onacht der moederlyke tael in de Nederlanden
thumb|Êeste blad van de verhandelienge (1788) deur Jan-Baptist Verlooy De Verhandeling op d'onacht der moederlyke tael in de Nederlanden is e manifest geschreevn in 1788 deur de Vlamschn advokoat en polletieker Jan-Baptist Verlooy (geboorn in 1746). Verlooy publiceerde de verhandelienge ounder e vals adres in Maastricht.
In 't manifest verdedigt ie de Nederlandsche toale. Ie beschryft den toestand van 't Vlams in de Zudelikke Nederlandn en ie doe zyn beklag over de dominansje van 't Frans. In beschoafde kriengn, by den oadel en de burgerye, hen ze 't Vlams moa lêeg ip. Der zyn hoast gin publikoasjes in 't Nederlands en ze zyn ton nog van slichte kwaliteit ook.
Verlooy stelt doarom vôorn van 't ounderwys en 't tonêel in de moedertoale te stimuleern, de spellienge vaste te leggn, en schoolboekn te loatn drukkn.
Stik uut den tekst:
't Document is bewoard in 't AMVC-Letterenhuis (Archief en Museum vo 't Vlams Cultuurleevn) in Antwerpn.
De volledign tekst is te viendn ip de website van dbnl (Digitale bibliotheke vo de Nederlandsche lettern) en ier ip Hoohle Boekn.
200
197 - 198 - 199 - 200 - 201 - 202 - 203 't Joar 200 was e schrikkeljoar die begost ip e dysndag in de Julioansche kalender.
Gebeurtenissen
thumb|Munte van keunienk Rudrasena I van Malwa.
Karel I Robert van Hongareye
Karel I Robert van Hongareye (Hongaars: Károly Róbert), van 't Huus Capet-Anjou, (Noapels, 1288 - Visegrád, 16 juli 1342) was keunienk van Hongareye en Krowoasje van 1308 tout an zyn dôod.
Je was den êenigste zeune van Charles Martel van Anjou en van Clemence van Habsburg, dochter van de Rôoms-Duutsche keunienk Rudolf I van Habsburg.
Zyn voader was den oudste zeune van Charles II van Noapels en van Maria van Hongareye, e zuster van keunienk Ladislaus IV van et Huus Árpád. Os heur broere Ladislaus in 1290 zounder jounges stierf, wilde ze dat heur zeune Charles Martel hem ipvolgde. Moar heur kozn Andreas III wierd verkoozn deur den oadel.
Deurda zyn grotvoader Charles II keunienk van Noapels was, haad ie kunn ansproake moakn ip et keunienkryk Noapels, mo 't was zyn nounkel Robert, de joungere broere van zyn voader, die keunienk van Noapels kwam.
In 1333 sloot Karel Robert een akkôord me zyn nounkel Robert in verband me d'erfipvolgienge van Noapels. Karel zyn zeune, Andreas van Calabrië, wierd uutgehuwelikt an de klêendochter van zyn nounkel, Johanna I van Noapels, dochter van Karel van Calabrië.
't Congres van Visegrád van 1335
In november 1335 wierd er een byêenkomste g'organiseerd tusschn Karel Robert, Casimir de Grôotn en Jan de Blendn, als keunienk van Hongareye, Pooln en Boheemn, et hudige Tsjechië. Ze kwoamn tegoare in 't keunienklik kastêel van Visegrád, da ton 't polletiek center van Hongareye was. De boasis wierd doa geleid vor een anti-Habsburg alliãnsje. 't Wierd ook ofgesprookn da Casimir, die allêene mo dochters haad, mocht ipgevolgd wordn als keunienk van Pooln deur Lodewyk I van Hongareye, de zeune van zyn zuster Elisabeth, die getrouwd was me Karel Robert.
Ter herinnerienge an da congres is ip 15 februoari 1991 in Visegrád de Visegrádgroep gesticht.
Vrouwn en jounges
Karel Robert trouwde me: Zyn jounges met Elisabeth:
1583
1580 - 1581 - 1582 - 1583 - 1584 - 1585 - 1586 't Joar 1583 is 't 83e joar in de 16e êeuwe volgenst de christelyke joartellienge. thumb|François van Anjou thumb|Marnix van Sint-Aldegonde
1710
1707 - 1708 - 1709 - 1710 - 1711 - 1712 - 1713 't Joar 1710 is 't 10e joar in d' 18e êeuwe volgenst de christelike joartellienge. thumb|Slag by Zaragoza
Bouwkundig erfgoed in Egem
Lyste van bouwkundig erfgoed in Egem:
Hendrik VII (HRR)
Hendrik VII van et Huus Luxemburg (Valenciennes, 1275 - Buonconvento (by Siena), 24 ogustus 1313) was e zeune van Hendrik VI van Luxemburg en Beatrice van Avesnes. Je was den êeste keizer van et Hillig Rôoms Ryk van et Huus Luxemburg.
Je was groaf van Luxemburg van 1288 tout 1313, Rôoms-Duutsche keunienk van 1308 tout 1313, en keizer van et Hillig Rôoms Ryk en keunienk van Italië van 1311 tout 1313.
Huwelik en jounges
Hendrik VII trouwde ip 9 juni 1292 me Margaretha van Broabant, een dochter van hertog Jan I van Broabant. Under jounges woarn:
Verkiezienge deur de keurvorstn
Ip 27 november 1308 wierd Hendrik VII in Frankfurt verkoozn deur de keurvorstn als Rôoms-Duutsche keunienk en je wierd ip 6 januoari 1309 gekrôond in Aakn. Ip 29 juni 1312 wierd ie in Rome gekrôond tout keizer.
De zeevn keurvorstn van lienks no reks: d'eirtsbisschoppn van Keuln (Hendrik II van Virneburg), Mainz (Peter van Aspelt), en Trier (Balduin van Luxemburg), de paltsgroaf van de Reyn (Rudolf I van de Palts), den hertog van Saksn (Rudolf I van Saksen-Wittenberg), de markgroaf van Brandenburg (Waldemar van Brandenburg), en de keunienk van Boheemn (Hendrik van Karinthië).
Normandië
Normandië (Frans: La Normandie, Normandisch: Normaundie, Iengels: Normandy) is een administratieve regio van Frankryk, die den 1e januoari 2016 oentstoan is deur de regio's Basse-Normandie en Haute-Normandie t'hope te voegn. De regio komt grofweg overêen mè 't historisch hertogdom Normandië.
De Kanoaleilandn (Iengels: Channel Islands, Frans: Îles Anglo-Normandes) moakn historisch ook dêel uut van Normandië.
De noame Normandië komt van de Noorsche en Deensche Vikings (Noormann'n), die under in de 9e êeuwe vestigdn in 't gebied.
1709
1706 - 1707 - 1708 - 1709 - 1710 - 1711 - 1712 't Joar 1709 is 't 9e joar in d' 18e êeuwe volgenst de christelike joartellienge. thumb|Slag by Poltava
Zottegem
Zottegem (toet 1949 Sottegem) is e gemêente en stad in de Belgische provinsje Ôost-Vloandern. 't Ligt in de Vlamsche Ardenn, te zuudôostn van Gent. D' inweuners wordn Zottegemnoars genoemd.
De stad wordt de Egmontstad genoemd omda groaf Lamoral van Egmont der geweund hèt. Verschillige monumentn herinnern an de groaf uut de zestienste êeuwe:
Andere beziensweirdigheedn zyn:
Joris Dumerypling
thumb|'t Joris Dumerypling. 't Joris Dumerypling is e plingsje in 't êrte van Brugge. 't Is geleegn in de Boeveriewyk an de byêenkomste van de Moagdestroate en de Van Voldenstroate, lanst de Boeveriestroate. 't Pling is op 't ende van de twientigste êewe genoamd no de stamvoadre van 't klokkegietersgeslacht Dumery, da aktief was in Brugge toe 't middn van de neegntienste êewe. Voadien makte 't plingsje (eigentlik nie veele mêer of e wegverbriddrienge) dêel uut van de Boeveriestroate.
Joris Dumery (1715-1787) was oendre mêer de bowre van de Brugsche beejoard, die in d' alletorre angt. De beejoard bestoat uut 47 klokkn en weegt 27,5 ton. De klokke die ipgestêld stoat op da lik zyn moakre genoamd pling, wierd gegoten in 1742 en wordt nog reeglemoatig geluujd.
't Plingsje krêeg zyn noame in septembre 1989. 't Duudt de plekke an woa da drie stroatn ip uutkommn : Boeveriestroate, Moagdestroate en Van Voldenstroate.
Bart Herman
Bart Herman (Wevelgem, 14 februoari 1959) es ne West-Vlamsche zanger. Zyn muziekgenre valt best t' omschryvn lik e miengelienge van luusterlied, rock en roll, TexMex en Latynse ballades.
Biografie
Bart Herman es geboorn ols twiddn van drie joengns. Ie gienk noa de loagere en middelboare schole in Kortryk, Sint-Nikloas en Wettern. In 1981 es-t ie hem ofgestudeerd ols licentioat Germoanse filologie an de katholieke universiteit in Leuven. Achter zyn studies koos-t ie hem juste lik zyn voader, grôovoader en achtergrôovoader vo de muziek. Binst zyn studies en legerdienst wos-t ie ol styf actief ols singer-songwriter.
Van 1984 toet 1989 wos-t ie literair vertoaler an den universiteit en reisorganisateur en begeleider in den toeristische sector.
Jacob Leyssens
Jacob Leyssens (noamvariantn: Nicolaas Leyssens en Jacob Lyssens, bynoame Neutekroaker) (Antwerpn, 1661 – Antwerpn, 1710), was e Vlamsche kunstschilder en decorateur van in de tyd van de Barok.
Bart Herman
Biografie
End 1989 vertrok-t ie noar Amerika, allêne moa mè zyn gitare. Achter e zwerftocht deur 't westn (Arizona, California, Nevada) gerakte-t ie an e contract ols zanger-entertainer ip de SS Victoria, e cruiseschip dat hem via de Caraïben noa Zuud-Amerika brocht en loater noa de Baltische stoatn, Rusland en Scandinavië. 't Wos binst die reize dat ie decideerde van definitief zyn beroep te moakn van ziengn.
Muziek
In 1990, binst nen tussestop in België, kreeg-t ie achter 'n iptreedn e ploatecontract angeboodn en ip 't ende van da joar kwam zyn êeste ploate uut. "Wat ik voel" wos e radiohit en zyn besluut stound vaste van vôort te doen in 't Nederlands. In 1993 had ie zyn êeste numero 1 hit vaste "Ik ga dood aan jou", gevolgd deur zyn êeste full-cd "Metropool" die zounder veel moeite goud hoalde.
Intussn hèit ie hem ol tien cd's uutgebrocht en es-t ie ne veelgevroagdn artiest. Bart Herman hèi toe nu toe twi numero 1 hits ip zyn noame stoan: "Ik ga dood aan jou" en "Slaap m'n kind" en ie won drie kêers nen trofee ip Radio2-zomerhit (1993, 1994, 2001). Ie speelde de rolle van Pontius Pilatus in de musical Jesus Christ Superstar (2 kêers Vorst Nationaal).
Bart Herman schryft zyn eign liedjestekstn en vertoalde ôok vele liedjes uut 't Frans, Iengels, Duuts en Spoans noa 't Nederlands. Ie schreef ôok liedjes vor andere zangers lik Dana Winner, Gene Thomas, Peter Van Laet, Barbara Dex, Amaryllis Temmerman, Lisa Del Bo, Willy Sommers, Luc Steeno, Stratovani, De Romeo's, Davy Gilles, Wim Leys, Herbert Verhaeghe, Nicole en Hugo, Jo Vally, Edje Ska en Tatyana Storm.
In 2010 hèit ie hem were e hit met de single "Vlinders, Passie, Stille Tranen".
1706
1703 - 1704 - 1705 - 1706 - 1707 - 1708 - 1709 't Joar 1706 is 't 6e joar in d' 18e êeuwe volgenst de christelike joartellienge. thumb|Slag by Ramillies
Jacob Leyssens
Leevn
Jacob Leyssens was e lêerlienk van de schilder Pieter Eyckens in 1674. Direct achter ze studie trokt 'n noa Rome. Je wierd doar in 1680 an zyn neegntien joar lid van de Bentvueghels, e verênigienge van surtout Nederlandsche en Vlamsche kunstnoars actief in Rome, oender de bynoame (de zogenoamde bentnoame) Neutekroaker.
De moeilike financiële situoasje van zyn voader brocht hem der toe van were te kêern noar Antwerpn. Je wierd in 1698 by d' Antwerpsche Sint-Lucasgilde geregistreerd lik "wynmêester", e titel gereserveerd vo de zeuns van de leedn van de gilde. Je was actief in Antwerpn ols schilder in de periode 1698-1710.
Werk
Leyssens was surtout bedreevn in 't schildern van stilleevns mè fruut. De Nederlandsche biograaf Jacob Campo Weyerman verwyst in De levensbeschryvingen van Nederlandsche konstschilders en konstschilderessen (1729-1769) noa Jacob Leyssens ols historieschilder, wat dat er ip wyst dat 'n ook in da genre schilderde.
Antoine Busnois
thumb|Manuscript van Missa O Crux Lignum deur Antoine Busnois Antoine Busnois (ook Busnoys of de Busne) (? Busnes, ca. 1430 – Brugge, 6 november 1492) was e Vlamschn dichter en compositeur van de vroege Renaissance. Je was êen van de belangrykste verteegnwoordigers van de Bourgondische Schole. Je schrêef gêestelyke muziek lyk motettn, moa je was surtout êen van de beroemdste 15e êeuwsche componistn van weireldlyke liedern.
Der wordt van uutgegoan dat 'n woarschynlyk in de streke van Béthune geboorn is, verzekers in 't gehucht Busnes, woar da zyn noame zou noa verwyzn. Je zou verwant kunn zyn an d' oadellyke familie de Busnes. J' is in ieder geval muzikoal styf goed gevormd.
Zyn noame wordt vermeld in e document uut 1641 van de kathedroale van Tours. In 1456 wast 'n leider van de kôorknoapn van de Sint-Martinuskerke in Tours, woar dat de compositeur van de Franco-Vlamsche Schole Johannes Ockeghem ook werkzoam was. Kort doarachter kwamt 'n in dienst van de Bourgondische Hertoogn.
Sedert ca. 1485 toet an zyn dôod in 1492 was Busnoys "cantor" van de Sint-Salvatorskerke, nu de kathedroale in Brugge.
Valletta
thumb|Valletta Valletta is den hoofdstad van de republiek Malta en de zetel van de regerienge en 't parlement. Valletta ligt ip e schiereiland, omgeevn deur twêe grôte nateurlyke hoavns: Marsamxett Harbor in 't nôordn en Grand Harbour in 't zuudn.
Sedert 1980 stoat de stad ip de de lyste van UNESCO Weirelderfgoed. thumb|left|Liggienge van Valletta in Malta
Bouwkundig erfgoed in Marke
Lyste van bouwkundig erfgoed in Marke:
1486
1483 - 1484 - 1485 - 1486 - 1487 - 1488 - 1489 't Joar 1486 is 't 86e joar in de 15e êeuwe volgenst de christelyke joartellienge. thumb|Elizabeth van York trouwt mè keunienk Henry VII van Iengeland
Gekuust Vlams
De name gekuust Vlams wordt dikwils gebruukt voar een sôorte kruusienge tussn AN en dialect Vlams. Mêestol betêekent da dan mensn de woordn en de zinsstrukteure van 't dialect gebruukn, moar doran d' uutsprake van 't nederlands an geevn.
Azoa word een zinne gelik :
"Goa je gy mee?"
in 't gekuust Vlams :
"Gaade gij mee?"
Gekuust Vlams wordt dikwils deur ouders teegn under kienders gesprookn met 't verkêerde gedacht dan z' under kienders AN lêern. 't Gevolg is dikwils dan de kienders noch under dialect, noch under "beschaafd" nederlands goed lêern.
Iemand die dikwils genoemd wurd as veurbeeld van iemand die Gekuust Vlams spreekt, is de zanger Urbanus.
Salzburg (dêelstoat)
Salzburg (Beyers: Soizburg of Lånd Soizburg) is e dêelstoat van Ôostnryk. D'n hoofdstad is de gelyknoamige stad Salzburg, ook de grotste stad van de dêelstoat. Vo nie te missn tusschn de twêe wordt de dêelstoat ook Salzburgerland (Duuts: Salzburger Land) genoemd.
Geografie
Salzburgerland grenst an Duutsland, Itoalië en de dêelstoatn Ipper-Ôostnryk, Steyermark, Karinthië en Tirol.
De dêelstoat is ingedêeld in vuuf streekn (Gaue), die overêenkommn met d' administratieve districtn (Bezirke) : 300px|left
Belangryke steedn zyn:
De dêelstoat is administratief oenderverdêeld in 1 zelfstandige stad (Statutarstadt): Salzburg en 5 districtn (Bezirke):
Alletorre
thumb|D' alletorre van Brugge. D' alletorre (Brugs: d' olletorre), den alletôorn of 't belfort, is e gebow ip de Grôote Mart van Brugge. D' alletorre is vanof 4 decembre 1999 ipgenoomn in de weirlderfgoedlyste van UNESCO.
Geschiednisse
thumb|left|D' alletorre vanuut de [[Vloamienkstroate.]] Ip de platse van de teegwôordige alletorre stoen ôorsproenklik 'n antal alln of anhoars. By d' uutbreidienge van da bowwerk wierdr vanof 1240 ook e torre ipgetrokkn in stêen mêt 'n oetn tôornspitse. D' alln bestoen uut verschillnde oovredekte martn vo vornoamlik kommêrsje in wulle en loaken, en anhoars. De torre ad e mêer bestierlikke funksje : y bevatte e schatkoamre en 't arsjief van de stadsreekniengn.
Steaua Bucuresti
thumb|Logo FCSB FCSB, oude noame: Steaua Bucuresti, is e voetbolclub uut Roemenië. Z'hein al joarn trofees (20x Cupa România) en titels (23x Liga I) gewounn in Roemenië en in de Champions League (winste in 1986 teegn FC Barcelona). Êentige van nunder sterspelers zyn Gheorge Hagi, Marius Lacatus en Victor Piturca.
Alletorre
Geschiednisse
In 1280 brandde 't boovnste dêel of en doamee gienk 't arsjief van vôo 1280 verloorn. Da zorgde drvôorn datr 'n ofzoendrlyk stad-uus wierd gebowd ip de Burg woa dat de mêeste bestierlikke funksjes noatoe vruusdn. Roend 1291-1296 wierd de tôorn êrsteld mê de twêe oendrste vierkante bowdêeln en 'n oetn spitse.
Minivoetbol
Minivoetbal|right|frame|Minivoetbolwedstryd Minivoetbol is ne variant van voetbol die gespeeld weirdt in een sporthalle, juste gelik zoalvoetbol. Der weirdt mè vuve teegn vuve gespeeld in 4 kêers 13 menuutn.
Steaua Bucuresti
Vo de moment es Steaua ook êen van de rykste voetbolploegs uut de weireld: z'hein sponsers lik Nike en Sportingbet. Under stadium is Steaua, de capaciteit e 28.000 supporters en da's vele mêer dan Dinamo of Rapid.
Minivoetbol
In de wedstryd ist er ôok olsan nen officieeln scheidsrechter. De typische golln zyn klêne en twêeënolf mèter brêed en 1 mèter hôge. De sport i vooral populair in West- en Ôost-Vloandern
Alletorre
Geschiednisse
De stads-alln wierden in de viftiende êewe voddre uutgebreid en van 1483 toe 1487 wierd 't achtoekige gôotiesche boovngedêelte gebowd, ook mêt 'n oetn spitse woarop 't beeld van Sint-Michiel verschêen. Deur e bliksm-inslag in 1493 brandde da boovste gedêelte nog e kêe of en ook de stadsklokkn. By de riparoasje wierdr 'n oetn spitse met 'n ipklimmende lêew gebowd.
1704
1701 - 1702 - 1703 - 1704 - 1705 - 1706 - 1707 't Joar 1704 is 't 4e joar in d' 18e êeuwe volgenst de christelike joartellienge. thumb|Brits oorlogsschip vo de rotse van Gibraltar
Alletorre
Geschiednisse
In de zestiende êewe wierdr achtr d' alln e galery bygebowd. Ook de rechtoekige binneplatse krêeg e poar galeryn ip 't êeste verdiep.
Minivoetbol
Spelregels
De mêest ipvallende spelregels:
Geschienisse
Minivoetbol is ontstoan ip plingskes. Moa in 1968 is de êeste competitie ipgericht gewist. 't Minivoetbol kent vanaf ton ne vrê grôte groei. Êest was de NOMB de leidende federoatie en nu is 't de VMF (Vlamse Minivoetbol Federoatie). In 2002 woarn der round de 10.000 spelers.
Alletorre
Geschiednisse
In 1741 brandde de tôornspitse nog mor e kêe of en wierd in 1753 êrsteld. In 1822 krêeg de torre de teegnwôordige neogôotiesche krôone-ofwerkienge in de platse van e spitse.
D' alletorre is 83 meetrs ooge en êlt lichtjes (1 meetr noa lienks). Vo boovn te groakn moetn dr 366 treedn beklommn wordn.
Funksje
D' alln oendre de torre addn e kommêrsjêele funksje. Ze bestoen uut verschillnde zoaln woada iedre kêe andre ambachtsprodukten mê stadskeure verandeld wierdn. Ip 't twidde verdiep wastr e schatkoamre en 't Stadsarsjief. De joarreekniengn vanof 1281 zyn praktiesch allemalle bewoard gebleevn; toe 1300 in 't Latyn, nodien in de volkstoale ipgesteld.
Vanof 't balkong boovn de toegangspôorte wierdn dr deur e baljuuw in anweezigeid van te minste twêe scheepn of andre oovreidspersôonn, al de riglementn ofgeroepn, de zogenoamde "alle-gebôon". Die omvattn wetgeevienge in verband met oopnboare orde, kommêrsje en nyvreid (woaroendre vonnissn en berichtn oovre bankroet). Die riglementn wierdn ook ofgeroepn ip andre platsn in de stad en loatre ip borden angeplakt vôo 't staduus. Vanof 1769 gebeurde die bekendmoakienge vanip d' ankondegiengsplatse van 't staduus, aa wierd de benoamienge alle-gebôon bewoard.
De torre diende in d' êeste plekke lik wachttôorn vo 't ziene van brand in de stad.
Beijoard
thumb|De klokkn van d' alletorre. Vôo de zestiende êewe wierden klokkn mê d' and geluujd. 't Luujn van de klokkn ad e wêlbepôalde betêeknisse, lik :
Vanof 1523 zorgde e trommle, angedreevn deur 'n orloozje, vor 't reeglmoatig speeln van bepoalde klokkn (lik vo 't angeevn van 't eure). Mê de trommle wierd 't ook meuglik vo (weirldlikke en gêestelikke) liedjes of te speeln. Vanof 1604 wierd deur 't stadsbestier e beijoardier betoald vo da te doene binst de zun-, fêest- en martdoagn.
In 1675 bestoend de beijoard uutt 35 klokkn, oentworpn deur de Antwerpenoare Melchior de Haze. Achtr de brand van 1741 bestoat de beijoard uut 47 klokkn, gebowd deur Joris Dumery, oltegoare roend de 27,5 ton. Dedeeze zyn nog oltyd in gebruuk.
In 2010 wierdn de 21 klêenste (nie-iestôoriesche) klokkn van 1939 en 1969) vervangn deur niewe klokkn die ansluutn by d' iestôoriesche Dumery-seerje. Da gebeurde binst d' algemêene beijoardrestoroasje.
1226
1223 - 1224 - 1225 - 1226 - 1227 - 1228 - 1229 thumb|[[Ferrand van Portugal in gevangnschap]] 't Joar 1226 is 't 26e joar in de 13e eeuwe volgenst de christelyke joartellienge.
Roemenië
Roemenië (Roemeens: România) is e republiek in Zuud-Ôost-Europa, da vo 't grotste dêel tusschn de riviern Dunarea en Prout ligt. 't Land ligt tussch Moldavië, Oekraïne, de Zworte Zêe, Bulgareye, Servië en Hongareye. Den hoofdstad is Boekarest (Roemeens: Bucureşti). 't Is êen van d' oarmste landn in Europa. thumb|left|Koarte van Roemenië
Joris Dumery
thumb|Joris Dumery (schildery van Mathias De Visch). Joris Dumery (Opzullik, 1715 - Brugge, 1 ogustus 1787) was een bekende klokkegietre en bowre van verschillnde beijoars.
Leevnslôop
Y was getrowd mê Maria d'Hondt uut Hilvarenbeek (Nôord-Broabant), die stamde uut e famielje van orloozjemoakrs. Y gienk in de lêer by Alexius Jullien in Lier en werkte vanof 1736 lik zeifstandige klokkegietre.
Vo de bow van de niewe beijoard in d' alletorre van Brugge kwamtn in 1744 in die stad weunn en wierdr pôortre in 1750. Y goot al de 47 klokkn van de beijoard. Sommigte doavan wordn nu bewoard in 't Gruutuuzemuseum. Y gôot ook de beijoars van Tielt, Kortryke, Oarelbeke en Toeroet in West-Vloandern en vors van Sint-Martens-Lierde, Oalst, Zottegem, Ninove, Edingen en Chimay.
Ook gôotn ofzoenderlikke klokkn vo d' Antwerpsche Sint-Jakobskerke, vo de Mechelsche Sint-Romboutskateedroale, vo de Brugsche kerken gewyd an Sint-Salvator, Sint-Gillis en Sint-Anna en vo veele dorpskerkn.
Y gôot ook bronzn kunstvôorwerpn, lik de dolfyne die lik oopnboare woatrepoempe wierd geplatst an 'het staelyser' (nu in 't binnen'of van 't Groeniengemuseum).
Ipvolgienge
Zyn zeune, Willem (1745-1793), vôgde zyn voadre ip in 1784. Noast klokkn, gôot y ook kooprn en broenzn kandloars, kruusbeeldn en kôorlessenoars. Vo de Sint-Walburgakerke in Brugge, gôot y e kooprn leezenoare.
Willem wierd ipgevôgd deur zyn twêe zeuns, Willem jr. (1772-1848) en Jacob (1773-1836), die dezeifste stiel deejn. Zysre gôotn klokkn vo 't Oed Sint-Jan in Brugge.
1575
1572 - 1573 - 1574 - 1575 - 1576 - 1577 - 1578 't Joar 1575 is 't 75e joar in de 16e êeuwe volgenst de christelyke joartellienge. thumb|Luis de Requesens
Joris Dumery
Ipvolgienge
De produuksje wierd bemoejlikt deur de Fransche Rivoluusje. Achtre 't oovrelien van de broers wierd 't bedryf nog e poar joar vôortgezet toe in 1855.