cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Vlissegem
Vlissegem was toet 1977 e zelfstandige gemêente, met 't dorpscentrum ip e grôte drie kilometer van de Vlamsche Kust. Ip 't groundgebied van Vlissegem en angrenzende gemêente Klemskerke lag vlak teegn de kust 't gehucht Den Hoane, da vanof de 19sten eeuw uutgroeide toet e grôte villawyk en e toeristische plekke an zêe. By de gemêentelike fuuzjes in 1977 is Vlissegem e dêel van de gemêente Den Hoane gekommn, woavan dat Den Hoane-Centrum d'hoofdplekke werd. Mêer of 600 menschn weunn in 't oud dorpscentrum van Vlissegem zelve en mêer of 1300 menschn in Den Hoane-Centrum.
KAJ
KAJ is e joungernbewegienge voe gasn die 12 of ouder zyn. KAJ (nie 't zeste lik KLJ (de boern), die mêestol va 16 begunn) bestoat in 80 lann, mor oek in West-Vloandern. KAJ stoat vo Kristelyke Arbeidersjoungern, mo is eignlyk gekender onder d' odde noame Katholyke Arbeidersjeugd.
Missie
''KAJ is e joungernbewegienge die deur vriendschap, vormienge en actie joungern de meugelikeid gift voun te groein no bewustwordienge, verantwôordelikeid (ollêne en tope met aar jounge gastn) gericht up e moatschappy die democratisch en rechtveirdig is. De methode voun dat te doen, is "zien-ôordêeln-andeln".''
Geschiedenisse
Toet verre in de joarn 1900, moestn de mêeste jounge knechtn en misches gon werkn van 't moment dan ze 14 woarn (sommegte zest vroeger). Jozef Cardijn, e paster van de kantn van Brussel, wulde die gastjes oek etwot zinvuls loatn doen. Ezo is 'n begunn me de KAJ (toene nog Katholieke Arbeiders Jeugd, nu Kristelijke Arbeiders Jongeren) in de joarn 20. De bewegienge is officieel upericht in 't joar 1925.
Beisn 'n Twiddn Weireldôorloge beguste 'n KAJ oek met ofdêliengn up te richtn in werkkampn in Duutsland, 'n Ausland KAJ. 't Wos Eugène Coine, e kajotter uut Mêende, die doa vôorzitter van kwam. 't Wos verboodn voun tope te kommn, mo ze dein 't egliek in 'n duuk, kajotters verkendn makoar deur 't kajotterslied te schufeln. Achter 'n ôorloge kwam Eugène Coine oek nationoal vrygestelde.
Duutsland
Duutsland (vuluut: Bondsrepubliek Duutsland; Duuts: Bundesrepublik Deutschland) is e West-Europees land. 't Bestoat uut e federoasje van zestien deelstoatn, in 't Duuts Bundesländer genoemd. D'r weunn mêer of 80 miljoen menschn. thumb|left| Koarte van Duutsland
Singapore
Singapore, officieel de Republiek Singapore is 't klêenste land van Zuudôost-Azië. 't Besloat e groep van in totoal 63 eilandn gescheid van Indonesië deur de Stroate van Singapore en van Maleisië deur de Stroate van Johore. 't Hoofdeiland Singapore, is mè 't vasteland verboendn deur e dam in 't nôordn en deur e brugge in 't nôordwestn. thumb|left| Koarte van Singapore
Jan Michiel Rijsbrack
thumb|Portreit van Jan Michiel Rijsbrack geschilderd deur [[John Vanderbank]] Jan Michiel Rijsbrack of in 't Iengels John Michael Rysbrack, (Antwerpn, 27 juni 1694 (gedopt) – Londn, 8 januoari 1770) was e Vlamschn beeldhouwer die 't grotste dêel van zyn werk gemakt èt in Londn.
Je was de zeune van de landschapsschilder Pieter Rijsbrack. Zyn broers Pieter Andreas en Gerard woarn ook schilders.
Achter zyn ipleidienge van 1706 toet 1712 in den atelier van beeldhouwer Michiel van der Voort, ist 'n anveird in d' Antwerpsche Sint-Lucasgilde in 1715.
In 1720 vertrokt 'n noa Londn, woa dat 'n e styf goeie reputoasje ipbouwde. Je kwam doar êen van de belangrykste beeldhouwers. Je makte beeldn en grafmonumentn van vele van de mêest prominente menschn van zyn tyd, lik 't grafmonument van Isaac Newton in Westminster Abbey en 't ruuterstandbeeld van Willem III van Oranje, keunienk van Iengeland, Schotland en Ierland, in Bristol.
Honfleur
Honfleur is e Fransche gemêente in 't departement Calvados in de regio Normandië. De plekke ligt an de zuudelikn oever van de moendienge van de Seine teegnover Le Havre. D' inweuners wordn Honfleurais genoemd. thumb|left|Le vieux bassin van Honfleur
Beziensweirdigheedn
De gemêente telt 57 monuments historiques, woaroender de kerkn Sainte-Cathérine, Saint-Étienne en Saint-Léonard, twêe zoutzolders (greniers à sel), de Lieutenance en de mêeste huuzn van de koaie Sainte-Cathérine.
Olivier Vanneste
Carrière
Achter dat ie doctor in de economische weetnschappen gekoomn es in 1967 es't ie buutngeweun ôogleroare gekoomn an de KULeuven. Loater es't ie boas van de West-Vlamsche Economischen Road (WER) en studiebureau (WES) gewist voa 22 joar.
Moar j'is vôorol gekend ols gouverneur van West-Vloandern, dat ie gekoomn es ip 28 september 1979, achter de korte periode van Leo Vanackere. Êen van de in et ôog springende zaken binst dat ie gouverneur was, was de rampe mè de Herald of Free Enterprise. Ie eit er nen titel van de Iengelse keunienginne vôorn gekreegn: de Knight Commander of the British empire, voe de maniere woarip dat ie de reddingsactie geleid eit.
Pryzn
In 2001 eit ie den titel van barong gekreegn.
Varia
In zyn joenge jooren eit ie tôpe mè Guido Declercq een boek geschreevn, Structurele werkloosheid, die zelfs toe in een verslag van de Verênigde Noaties es gerakt.
André Denys
miniatuur André Denys (Gistel, 6 januoari 1948 - Gent, 13 meie 2013) wos e polletieker vo Open VLD en gouverneur van Ôost-Vloandern.
Carrière
André Denys is altyd een gedreven polletieker gewist. Als parlementslid vo de VLD et ie pertang vele teegnsloagn te verwerkn g'ed. By 't uutdêlen van de ministerportefeuilles en z'em een poar kêren ostentatief over 't oofd gezien, moa toch is 't ie oendanks z'n ountgoochelinge altyd loyaal gebleevn tegenoovr de party.
1948
1945 - 1946 - 1947 - 1948 - 1949 - 1950 - 1951 't Joar 1948 is 't 48e joar in de 20e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge.
1453
1450 - 1451 - 1452 - 1453 - 1454 - 1455 - 1456
Rebbekwalln
Rebbekwalln of kamkwalln (Ctenophora), van 't Grieks κτείς kteis (gen. κτενός ktenos): "kam" en φέρω pherō: "droagn", zyn e stamme van klêene, deurzichtige zêebêestn.
Kenmerkn
Kamkwalln èn acht kamvormige rebbn mè trilhartjes, woadeure dan z' under vôortbeweegn. Z' èn gin netelcelln vo prôoin te vangn, mor in de plekke dervan èn ze twi lange tentoakels mè gespecialiseerde kleefcelln. Lyk de netelbêestn èn z' e centrale moagholte met één openienge, zowel mound of anus.
Taxonomie
De stamme wordt ingedêeld in twi klassn:
Boudewyn IV van Vloandern
Boudewyn IV, bygenoamd met den Board (980 - 30 meie 1035), was groaf van Vloandern van 988 tout an zyn dôod.
Je was de zeune van Arnulf II en van Rozala-Suzanna van Ivrea, de dochter van Berengar II, keunienk van Italië.
O Boudewyn IV zyn voader ipvolgde wast ’n nog minderjoarig en kwamt 'n ounder de voogdye van zyn moeder.
't Was nie goed gesteld mè 't groafschap Vloandern. Ol achter Arnulf I zyn dôod ha Boudewyn (Baldzo), den ounwettige zeune van zyn broere Adalolf, hem ounrechtmoatig mêester gemakt van ’t zudelyk stik van de Kortrykgouwe, en achter zyn dôod kwam ’t in handn van Eilbodo, de slotvoogd van Kortryk.
’t Nôordelyk stik van de gouwe was tegoare gevoegd mè ’t groafschap Gent en ’t Land van Woas, woavan da Dirk II, de groaf van West-Friesland, hem in 965 mêester ha gemakt.
Boulogne was noar Arnulf II van Boulogne gegoan en de streke van Guînes noa Deensche Vikings.
Vo zyn gezag were te winn vroeg Boudewyn steun an d’inweuners van Hoarelbeke, die ossan trouw gebleevn woarn an under groaf en doadeure gedeurig gepest wierdn deur de Kortrykzoann. On z’hoordn da Boudewyn ip weg was vo ’t gebied were ounder zyn gezag te krygn, vieln z'Hoarelbeke binn en stoakn ze ’t stadje in brande. Da was nie slim want nu krêegn ze de bevolkienge van ol d’andere omliggende dorpn teegn under en azo kost de groaf zounder veel moeite zyn gezag were herstelln.
Ounder de Capetiengers
thumb| Vrankryk round 987 Keunienk Lotharius was in 986 gestorvn en je wierd ipgevolgd deur zyn zeune Lodewyk V, die kort doarip in 987 ook stierf. Je was de latste keunienk van de Karolingische dynastie in West-Francië. Je wierd ipgevolgd deur Hugo Capet, de zeune van hertog Hugo de Grôotn. Doamee wierd de periode van de Capetiengers ingezet, de keuniengn van Vrankryk.
Vrahovice
Vrahovice is e dorp in Tsjechië. In 2001 weunden der 3400 minsn.
Boudewyn IV van Vloandern
Ounder de Capetiengers
Achter da Boudewyn zyn moeder Rozala-Suzanna weeuwe gewordn was, arrangeerde Hugo Capet 't huwelyk met heur en zyn zeune, de loatern Robert II. Ze was 'n interessante partye omda ze Montreuil-sur-Mer en Ponthieu mee brocht, mo ze was ol mêer of viftig joar oud. Robert II trouwde teegn zyn gouste met heur en ze zyn loater geschid.
Uutkerke
Uutkerke (officieel Nederlands: Uitkerke) is e dorp in de Belgische provinsje West-Vloandern en e dêelgemêente van de kustgemêente Blanknberge. Vroeger was Uutkerke hêlegans autonoom met e gemêenthuus, burgemêester en schepens. thumb|left|Uutkerksche Polder
Boudewyn IV van Vloandern
Reorganisoasje
Achter die moeilyke begunperiode van zyn regerienge krêeg Boudewyn mêer en mêer macht deur groundige hervormiengn. Round 993-994 verdêeldegt ie zyn groafschap in drie burggroafschappn, ieder round e groafelykn burcht. De burggroave krêegt de leidienge over de besteurlyke, de rechterlyke en de militaire organisoasje en was platsvervanger van de groaf. De drie burggroafschappn woarn:
Uutkerke
Vele Blanknbergenoars zyn noar Uutkerke goan weunn vo de drukte van 't kusttoerisme t'ountvluchtn.
Philippe IV van Vrankryk
Philippe IV, bygenoamd de Schôonn (Frãns: le Bel), van 't Huus Capet, (Fontainebleau, 1268 - Fontainebleau, 29 november 1314), was e zeune van keunienk Philippe III van Vrankryk en zyn êeste vrouwe Isabel van Aragón.
Boudewyn IV van Vloandern
Uutbreidienge van 't Groafschap
Nu dat olles intern gestabiliseerd was begost Boudewyn te zoekn vo zyn macht buutn ’t groafschap uut te breidn. Zyn vôorgangers Boudewyn II en Arnulf I han ’t groafschap zuudwoarts uutgebreid tusschn 879 en 965, mo nu wast er vele veranderd. Deur d’ountwikkelienge van de Normandische macht en deur de Fransche monarchie die ossan mo sterker kwam, kost Boudewyn nie mê verder noa ’t zuudn. Doarom giengt ie nu vo gebiedn ten ôostn van de Schelde, van ’t Duuts Hillig Rôoms Ryk. ’t Was nie gemakkelyk want keizer Otto II had ’n ende geleen, round 980, drie sterke burchtn langs de Schelde loatn bouwn en de markgroafschappn Antwerpn, Ename en Valenciennes ipgericht.
Philippe IV van Vrankryk
Je was keunienk van Vrankryk van 1285 tout 1314. En deur zyn huwelik me Joanna I van Navarra wast ie ook keunienk van Navarra en groaf van Champagne.
Boudewyn IV van Vloandern
Uutbreidienge van 't Groafschap
In 1006 pakteg't ie Valenciennes in, moa je kost ’t uutendelyk nie hoaln teegn de Duutsers, die gesteund woarn deur Fransche en Normandische troepn.
Philippe IV van Vrankryk
Huwelik en jounges
Philippe IV trouwde in 1284 me Joanna. Z'haan zeevn jounges, woavan drie ipêenvolgnde Frãnsche keuniengn.
Boudewyn IV van Vloandern
Uutbreidienge van 't Groafschap
De 22stn oktober 1011 krêegt ’n ton toch ’t Groafschap Valenciennes en de streke van Zêeland in lêen. Da was 't begun van Ryksvloandern (de gebiedn in lêen van ’t Ryk) teegnover Krôonvloandern (de gebiedn in lêen van Vrankryk). In 1033 stak Boudewyn de Schelde over en veroverde ’t markgroafschap Ename.
Philippe IV van Vrankryk
Conflict me Vloandern
Vloandern kwam achter et Verdrag van Verdun in 843 een stik van Vrankryk, mo 't blêef wel zo goed als ounofhankelik van de Frãnsche krôone.
Boudewyn IV van Vloandern
Vrouwn en jounges
Êeste vrouwe: Ogiva van Luxemburg (in 1012), dochter van Frederik van Luxemburg. Z’haan twi jounges: Twidde vrouwe: Eleonora van Normandië (in 1031), dochter van hertog Richard II van Normandië en Judith van Bretagne. Z’haan twi dochters: Boudewyn IV stierf in 1035 en j’is begroavn in de St-Pietersabdye van Gent. Zyn zeune Boudewyn V volgdeg hem ip.
Philippe IV van Vrankryk
Conflict me Vloandern
Der kwoamn in dien tyd ook mêer en mêer spanniengn tusschn de ryke patriciërs (de lelioarts) en d'ambachtn die verêenigd woarn in gildn (de klauwoarts). D'ambachtsgildn trokkn partye vo Gwyde en de Frãnsche krêegn de steun van 't stedelik patricioat.
De Vlamsche steedn woarn ofhankelik van Iengeland vo d'anvoer van under wulle, en ze voundn da de Frãnsche keunienk hem nie moste moein met under zoakn.
Vrankryk was al van in 1294 in oorloge met Iengeland. Gwyde trok partye vor Iengeland en je steunde keunienk Edward I. J'arrangeerde de verloovienge tusschn zyn dochter Filippine me den Iengelschn trôonipvolger, de loatern Edward II.
Vanof 1296 wast 'n in oopnlikke vyandschap me zyn lêenheere. Philippe IV reageerde deur e leger no Vloandern te zendn. De 20stn ogustus wierd er in Bulskamp by Veurne slag geleverd, en hêel 't westelik stik van Vloandern wierd bezet deur de Frãnsche.
In 1300 wierdn Gwyde en zyn twi oudste zeuns gevangn gezet, Gwyde in 't kastêel van Compiègne, Robrecht van Béthune in Chinon en Willem van Crèvecoeur in Issoudun. Zyn dochter Filippine wierd an heur 19 joar gevangn gezet in 't gevang van Blois vor heur trouw te belettn. Z'hen heur doa verzekers vergiftigd en ze stierf in 1306.
Vloandern wierd g'annexeerd en miek nu dêel uut van 't Frãns krôondomein. Philippe IV benoemde Jacques de Châtillon tout landvoogd en je liet al de lêeuwn ip de voandels en woapnschildn vervangn deur lelies.
In 1301 kwoamn de wevers met under leider Pieter de Coninck in ipstand teegn 't Frãnsgezind patricioat. Ze woarn kwoad omdan ze zo vele belastiengn mostn betoaln vo 't bezoek van de keunienk te bekostign.
In de moand meie van da joar kwam Philippe IV zyn nieuwe gebiedn bezoekn me zyn vrouwe Joanna van Navarra.
Pieter de Coninck kost de klauwoarts ipmoakn vor under mêester te moakn van 't stadsbesteur. Mo Jacques de Châtillon krêeg hulpe van zyn broere, de groaf van Saint-Pol, en algouwe kostn ze met e leger den ipstand ounderdrukkn.
In meie 1302 wierd er gereageerd mè de Brugse Mettn, en den 11ste juli 1302 versloegn ze 't Frãns leger by Kortryk in de Guldnspoornslag.
Busschn van de nôordlikke Kordieleera
Bedreigiengn en beschermienge
Dr wordt geschat da 85 % van d' ekostreeke nog oengerept is.
Pieter Pourbus
Pieter Pourbus (Gouda, ca. 1523 - Brugge, 30 januoari 1584) was de belangrykste kunstschilder in Brugge in de twiddn elft van de 16e eeuwe.
Je was êen van de Vlamsche maniëristn en e veelzydige Renaissance- kunstenoare. Je was nie ollêne kunstschilder, mor ôok beeldouwer, architect, ountwerper van wandtapytn, cartogroaf, landmeter en ingenieur.
In 1540 vestigde Pieter Pourbus em in Brugge en in 1543, an z’n 20 joar, liet ’n em ols mêester in ’t Brugs schildersambacht inschryvn. Je trouwdeg' in Brugge met de dochter van z’n lêroare Lanceloot Blondeel.
In 1549 krêegt ’n ipdracht van ’t stadsbestier vo de fêestdecoroasje te moakn vo de komst van krôonprins Filips van Spanje (de loatern Filips II van Spanje) en z’n voader Keizer Karel V.
In 1552 kocht ‘n z’n huus, woa dat ‘n z’n atelier aad in de Jan Miraelstroate.
Ols portrettist wast ’n styf interessant deur zyn scherpe observoasje van menschn. Deur under houdienge, klêern, bepoalde attribuutn lik e woapnschild of bijous, kostn ze moatschappelik g’identificeerd wordn.
Karel Van Mander schrêef over em in z’n beroemd Schilderboeck: ‘Nooyt heb ick ghesien bequamer Schilder winckel als hy hadde’.
Zyn lêerliengn woarn: z’n zeune Frans Pourbus den Oudn, z’n klêenzeune Frans Pourbus de Joungn en Antoon Claeissens.
Pieter Pourbus is in 1584 in Brugge gestorvn en begroavn in de Sint-Gilliskerke.
Werkn
D’r angn werkn van Pieter Pourbus in ‘t Groeningemuseum, in d'Onze-Lieve-Vrouwekerke en de Sint-Jacobskerke in Brugge en in ’t museum in Gouda.
Moeder lieve moeder
Moeder lieve moeder, es e nummer van de ploate Ocharme ik, de êeste ploate van Flip Kowlier.
Pieter Pourbus
Trivia
Amedée Visart de Bocarmé, de burgemeester van Brugge van 1876 tout 1924, weunde in de stroate. Je was van oadel en je weunde in e chic huus, ton 't hof van Puebla. Je vound Koeiesteirtstroate gin noame vo zyn adres en doarom liet 'n de noame verandern in Pieter Pourbusstroate.
Moeder lieve moeder
't Es een styf emotioneel liedje over ne gast die - tegen de goeste van zyn moeder - ip 't sterfbed van zyn voader bekent dat ie eigenlik tôpe wilt zyn/es met nen andern vint.
Pieter Pourbus
Trivia
In Gouda is d’r ook e stroate no Pieter Pourbus genoemd.
’t Koppel Van Eyewerve
Z’en ’t koppel Van Eyewerve kunn identificeern deur de woapnschildn. Ze zyn getrouwd in 1551 of 1552 en ’t schilderye is e trouwportret. Den hound neffest Jacquemyne is e symbool van trouw. Deur ‘t veister is de kroane van Brugge te zien. Verschillige details toogn dat ’t e koppel uut de Brugsche elite was.
Ze weundn in 't huus De Pelikaan in de Vlamingstroate nr. 23, ter hoogte van de kroanplatse woa da de kroane stound. Jan van Eyewerve was e ryke wynmarchang.
Mathieu Elias
Mathieu Elias (Zuudpeene, 1658 - Duunkerke, 22 april 1741) wos e Frans-Vlamsche schilder.
Elias wos geboorn in e vrêe arme familje, toen em klêen wos moeste em kykn achter 't vee totda tie wierd ipgemerkt deur de Duunkerksche schilder Philippe De Corbehem en Elias by em in de lêer mochte. Achter êenigte joarn in zyn dienste, gienk Elias round 1678 na Parys, verzeker wierd em er lêerling an de Académie de Saint-Luc. Achter doctor te zyn gewist an de Sorbonne, klemde Elias ip en kwam mêester in 1684. In 1709 trouwde ie in Parys, mo achter de dôod va zyn vrouwe kêerde em were na Duunkerke. Ondertusschen ad ie d'ôogste groade behoald an de Académie en ad ie e goede reputoasje. Je kreeg surtout vele commandn vo religieuze gebouwn te versiern. Je stierf ip 22 april 1741 by em thuus in Duunkerke.
Van zyn werkn bevindt L'Ascension du Seigneur em in de kerke van Noordpeene. De Sint-Elooiskerke in Duunkerke en't musée du Mont de Piété in Bergn bezittn ôok tableaus van Elias.
Populus
Sôort'n
't Geslacht Populus wordt traditionêel ounderverdêeld in zes secties ip boasis van blad- en blomkenmerk'n.
1737
Gebeurtenissn
thumb| Gian Gastone de' Medici
Malaga
thumb|right|Liggienge van Malaga in Spanje thumb|right|'t Klimoat in Malaga thumb|right|Calle Marqués de Larios, e chique wienkelstroate in 't centrum thumb|right|Foto van et centrum mei 'n alcazaba up 'n achterground
Welgemeende
Welgemeende, es e nummer van de ploate Ocharme ik, de êeste ploate van Flip Kowlier en wos êen van de radiohits van die ploate.
Malaga
Malaga (Spoans: Málaga) es de 6e grotste stee van Spanje en ligt in 't zuudn van 't land, an de Costa del Sol.
Liggienge en Klimoat
Malaga ligt in Andalusië, de meest zudelikke autonome regio van Spanje, woa da de Guadalmedina uutmondt in de Middellandsche Zee. Z'es oofdstee van de provinsje Málaga.
Welgemeende
Der es ne videoclip van de single gemakt gewist.
Centroal-amerikoansche ekoprovinsje
thumb|250px|Centroal-amerikoansch bergbus ip de zydn van [[Vulkoan|Vuulkoane Tajumulco.]] De Centroal-amerikoansche ekoprovinsje is e biogeogroafiesch gebied uut 't Neotropis da zuudlik Mexico en Centroal Amerika bevat. D' ekoprovinsje besloat 't zuudlik dêel van Mexico, hêel Belize, Costa Rica, El Salvador, Guatemala, Honduras, en Nicaragua, en olles van Panama buutn 't uuterste ôostn.
Malaga
Liggienge en Klimoat
In de binnestee zelve weunn d'r à peu près 569.009 mienschn (2016), in de Magaleense agglomeroatie oungeveern één miljoen.
Centroal-amerikoansche ekoprovinsje
De Weirld Nateur-Stichtienge (WWF) bepoalt ekoprovinsjes lik eirdrykskundige groepeeriengn van ekostreekn die verschillnde bioomn kunn bevattn, mo sterke biogeogroafiesche oovrêenkomstn ên, in 't biezoendre ip taksnomoomiesche nivoos oogre of 't sôortnnivoo (geslacht, famielje).
D' ekoprovinsje ligt in de troopn, en êrbergt troopiesche natte busschn, troopiesch droogbus, troopiesche konifeere-busschn. In d' oogre bergn zyndr fris-klimoatiesche bergbusschn en montoane gras- en struuklandn.
Malaga
Liggienge en Klimoat
Malaga eit e Mediterroans, subtropisch klimoat. De temperateurn zyn dus osan vree zochte: van 8° C in 'n winter tot 30° in 'n zomer. De stee es gekend lik Oofdstee van de Costa del Sol.
Geschiedenisse en Economie
Malaga noemde oorsprounkelik Malaca en wos e Fenicische kolonie gesticht etwoaschn tussen 1000 v.C. en 700 v.C. In de 6e eeuw v.C. wos de stee veroverd deur Carthago.
Centroal-amerikoansche ekoprovinsje
Centroal-Amerika verbiendt Nôord- en Zuud-Amerika. De landbrugge was vultôojd 2,8 miljoen joarn geleen, ot de Landbrugge van Panama gevormd wierd, die de twêe kontienentn vo den êeste kêe in tientalln miljoen joar. De Grôote Amerikoansche Uutwisslienge van bêestn en plantn die doaruut vôgde gaf vorm an de flora en fauna van de Centroal-amerikoansche ekoprovinsje.
De grôote zoogbêestn omvattn Tayassu pecari, Tapirus bairdii, Odocoileus virginianus, Mazama temama, Mazama pandora, Myrmecophaga tridactyla, Bradypus variegatus, de jaguar (Panthera onca), de poema (Felix concolor), en d' ocelôot (Leopardus pardalis).
Malaga
Geschiedenisse en Economie
Binst den Twiddn Punischn Oorloge vier eeuwn loater, in 218 v.C., ein de Romeinn de stee veroverd. Zyder ein doar verschillende grote bouwwerken angeleid, lik 'n oavn en 't Romeins theoater, woavan da je nu nog de reistn kut ziene an de voet van 'n Alcazaba.
Centroal-amerikoansche ekoprovinsje
Plantn uut Zuud-Amerika begostn de troopiesche lêeglandn van Centroal-Amerika t' oovrêerschn, lik of da 't gevol was vo zuud-amerikoansche zoêtwoatre-visschn en oengewervldn. 95% van de centroal-amerikoansche zoêtwoatre-visschn zyn van zuud-amerikoansche ôorsproenk, mêt allêene Atractosteus tropicus, drie sôortn Dorosoma, êen sôorte Ictiobus, en êen sôorte Ictalurus van nôord-amerikoanschn ôorsproenk.
CSV Apeldoorn
CSV Apeldoorn, is e foetbolploeg uut Apeldoorn die voun 't moment in d' Hollandsche hoofdklasse speelt.
Centroal-amerikoansche ekoprovinsje
De montoane vegetoasje van d' ekoprovinsje is verschillnd van dedie van de lêeglandvegetoasje, en vertôont sôortn die ofkomstig zyn van gemoatigd Nôord-Amerika, woaroendre êekn (Quercus), pynboomn (Pinus) en elzn (Alnus), zowêl lik sommigte sôortn die ofkomstig zyn van gemoatigd Zuud-Amerika, woaroendre Weinmannia en Drimys.
Luuk (provinsje)
Luuk (Frans: Liège, Duuts: Lüttich, Nederlands: Luik, Woals: Lidje, Limburgs: Luuk, Ripoarisch: Lüttish, Luxemburgs: Léck) is e provinsje van België in de Woaln. Hoofdstad is de stad met de zelfste noame Luuk. Der weunen 1,1 miljoen minsn.
De provinsje grenst in 't nôordn an Belgisch en Hollands Limburg, in 't ôostn an de Duutsche dêelstoatn Nôordreyn-Westfalen en Reynland-Pfalts, in 't zuudn an 't Grôotertogdom Luxemburg en de Belgische provinsje Luxemburg, en in 't westn an de provinsjes Noamn, Woals-Broabant en Vlams-Broabant.
Malaga
Geschiedenisse en Economie
In 411 kwom de stee in andn van de Germoansche stamme van de Visigootn. De Gootn ein drie eeuwn lank boas gewist over de stee en 't omliggende. Van under anwezigeid es d'r nietn mee overgebleevn.
CSV Apeldoorn
De ploeg is upericht in 't joar 1946. Sinds 2022 speelt de club in die hoofdklasse.
Luuk (provinsje)
Hêel in 't ôostn, teegn de Duutsche grenze, liggn de Ôostkantongs, elf gemêentn woavan dan der neegn nu de Duutstoalige Gemêenschap vormn. De provinsje is surtout bekend vo de toeristische streke, de Ardenn. De belangrykste riviern zyn de Moas, de Vesder, de Ourthe en de Amel (Amblève). In d' Hoge Veenn ligt 't Signoal van Botrange, 't hoogste punt van België (694 meter).
Malaga
Geschiedenisse en Economie
In de 8e eeuwe ein de Moorn 't grotste stik van et Iberisch schiereiland veroverd; Malaga zevve ein ze veroverd in 714-716. Verschillende Aroabische bevolkingsgroepn ein de stee achtereenvolgens veroverd en besteurd: de Moorn, Almohoadn, Almoravidn, d'Aroabische keuniengn van Cordoba... De stee was toun styf welvoarend, surtout deur 'n textielandel. Uut dienen tyd dateert et alcazaba, een Moors fort uut de 11e eeuwe, en 't kasteel van Gibralfaro da in de 14e eeuwe gebouwd eit gewist ter verdedigienge van den alcazaba.
CSV Apeldoorn
kampioen
Derde Klasse: 1993
Luuk (provinsje)
Gemêentn
Gemêentn met under officiële noame; gemêentn met e stadstitel hen (stad) achter under noame stoan:
Referensjes
thumb|Niev logo va de provinsje Luuk
Malaga
Geschiedenisse en Economie
't Es moar an 't ende van de 15e eeuwe dan de Spoansche katholieke keuniengn d'Arabiern ein keun buutndryvn. Die periode es bekend ounder de noame Reconquista, wuk da Spoans es vo eroverienge. De veroverienge van Malaga zevve verliep styf moeizoam en deurde meerdere joarn.
't Economisch erstel van de stee kwam d'r nie idder dan in de 16e eeuwe binst de regerienge van keunienk Filips II.
In de 19e eeuwe wos Malaga de belangrikste industriestee van heel Spanje. In diezelste eeuwe wos d'r ook ne revolutionairn, separatistischn sfeern anwezig die resulteerde in regelrechte conflictsituoasjes mei 't centroal gezag van 't land.
In 1919 kreeg Malaga eurn eigen vliegoavn. De stee oundergienk in de joarn ’50 en ’60 nen grootn economischn boom deur d'upkomste van et massatoerisme an de Costa del Sol.
CSV Apeldoorn
kampioen
Tweede Klasse: 1997
Eerste Klasse: 2002, 2009, 2022
Beker
KNVB District: 2017
Armand Parmentier
miniatuur Armand Parmentier (Woaregem, 15 februoari 1954) is e West-Vlamschn atleet. Je was loper ip de langn ofstand gespecialiseerd in de marathon.
In 1982 wast 'n twiddn by de verkiezinge van Belgische Sportman van 't joar (achter Jacky Ickx).
In 1984 het 'n meegedoan an d' Olympische Speeln in Los Angeles, woa dat 'n 30stn endigde (2:18'10").
Je was tien joar lank Belgisch recordhouder marathon (1983-1993: 2:09'57").
Copiapó
miniatuur Copiapó is e stad in Chili, hoofdstad van de provinsje Copiapó in de regio Atacama.
Verênigd Keunienkryk
't Verênigd Keunienkryk, vuluut: 't Verênigd Keunienkryk van Grôot-Brittannië en Nôord-Ierland (Iengels: United Kingdom, ofgekort tot UK), is e land in West-Europa dat ip eylandn tusschn de Nôordzee en d'Atlantischn Oceoan ligt. 't Bestoat uut Grôot-Brittannië, 't nôordelyk dêel van Ierland, en nog vele klêene eylandjes.
Den hôofdstad van 't Verênigd Keuninkryk es Londn. Andere grôte steedn zyn Birmingham (centroal geleegn), Manchester en Liverpool (middn-Westn). Den hôofdstad van Schotland es Edinburgh, van Wales Cardiff en van Nôord-Ierland Belfast. Der weunn oungeveer 60 miljoen minsn in de UK. thumb|left| Koarte van 't Verênigd Keunienkryk
Polletiek
't Verênigd Keuninkryk es een constitutionele monarchie. Ip et moment es 't er een keunienk an de macht: King Charles III. De leidienge es in handn van een êeste minister die regeert in noame van de keunienk. Nu es da Rishi Sunak (Conservative Party). De êeste minister stoat an 't ôofd van de regeringe, die gecontroleerd weird deur een parlement en een senoat, die verkoozn weirdn deur de bevolkienge. Traditioneel, en ôok een bitje als gevolg van het kiessysteim in de UK, zyn der twêe belangryke polletieke partien: de Conservatievn en de Labour Party (oeze Socialistn). De latste joarn es der een nieuwe partie ipgekoomn: de Liberal Democrats, die me in de links-liberoaln oek moetn situeern. D'r zyn ôok nog wa klindere partien, gelik de uterst rechtse National Party. The UK makte dêel uut van de Europese Unie, en es gekend voo êen van de grôotste critici van die instellienge: zôo es 't Verênigd Keuninkryk êen van de winnige landn die den Euro nie ingevoerd eit.
Economie
't Verênigd Keuninkryk es êen van de belangrykste economische machtn in de weireld, en ôort by de G8. Kwa economisch model zittn ze ievers tussn de Verênigde Stoatn en de Europese landn in. Z'ein de Britse Pond g'oudn als munte, in tegenstellienge tot de reste van de Europese Unie.
Geografie
thumb|left|De streekn van 't Verêenigd Keuninkryk 't Verênigd Keunienkryk ligt ip een eilandngroep. 't Land bestoat in 't Zuudôostn vôorol uut golvende euvelachtige landschappn, en mêer noar et Nôordn toe ei je bergachtige streekn me bergn tot round de 1000 meiters (the Lake District). Wales en Schotland ein ôgere toppn: in Schotland zyn de highlands bekend (me toppn tot 1344 meiters), binst da Wales over de hêle lyne bergachtig es.
Cultuur
Et land eit oltyd nen grôotn invloed g'ed ip de culture van et Westn, êest als grôotmacht, en loater als gevolg van't feit da Amerika nen directn ofstammeling es van et land. Zôo es de toale van et land, et Ingels, de weireldtoale by uutstek. In olle internationoale contactn (in de weetnschap, de luchtvoart, de internationoale instelliengn,...) es het Ingels de voertoale.
De Angelsaksische invloed es ôok uutgesprookn in de populaire cultuur: de edendoagsen invloed in film, muziek, literatuur en kunst es ounteegnsprekelik. Toch es de invloed van 't Verênigd Keunienkryk toanende, en sommigte zien in de bemoeienissn van 't land in zoakn gelik het internationoale terrorisme (met ols belangrykste punt de steun an de Verênigde Stoatn by de bezettienge va Irak) een sôorte drang noar het (glorieuze) verleedn.
1736
1733 - 1734 - 1735 - 1736 - 1737 - 1738 - 1739 't Joar 1736 is 't 36e joar in de 18e êeuwe volgenst de christelike joartellienge.
Gebeurtenissn
thumb|350px|[[Maria Theresia van Ôostnryk|Maria Theresia en Frans Stefan ip under trouwdag]]
Goeree-Overflakkee
Goeree-Overflakkee is en eiland en gemêente in 't zuudwestn van d' Hollandsche provinsje Zuud-Holland, oentstoan ip 1 januoari 2013 deur de gemêentn Goedereede, Dirksland, Middelharnis en Oostflakkee t'hope te voegn.
1670
1667 - 1668 - 1669 - 1670 - 1671 - 1672 - 1673 't Joar 1670 is 't 70e joar in de 17e êeuwe volgenst de christelyke joartellienge. thumb|Charles II van Iengeland
Vendée
De Vendée (85) es 'n departement in de regio Pays de la Loire in't westn van Vrankryk. 't Es genoemd noa de gelyknoamige riviere. Inweuners van de Vendée wordn Vendéens genoemd.
Geografie
thumb|left| Jard-sur-mer in de Vendée thumb|left| Marais Poitevin De Vendée ligt an de westkust van Vrankryk an d'Atlantische Oceoane (mêer bepoald an de Golf van Biskaje), ten zuudn van Bretagne en ten nôordn van de streke round de stad Bordeaux. Round de Vendée liggn de departementen Charente-Maritime (17), Loire-Atlantique (44), Maine-et-Loire (49) en Deux-Sèvres (79).
De Vendée bestoat uut drie arroundissementn: Fontenay-le-Comte, La Roche-sur-Yon en Les Sables-d'Olonne.
De Vendée et 17 kantongs en 258 gemêentn. De belangrykste steedn zyn La Roche-sur-Yon, Challans, Les Herbiers, Les Sables-d'Olonne en Fontenay-le-Comte.
't Oogste punt is de Mont Mercure, ’n euvel van 285 mèiters. D'r loopn vier riviern deur 't departement: de Sèvre Nantaise (135 km), de Vendée (70 km), de Lay (110 km) en de Sèvre Niortaise (150 km).
Toerisme
De kust van de Vendée strekt em uut over 160 kilomèiters en et e styf mild klimoat. ‘t Bestoat surtout uut zandstrange me duunn en dennebusschn. Populair zyn Les Sables-d'Olonne, La Tranche-sur-Mer en Saint-Jean-de-Monts.
Joos van Winghe
thumb|Samson en Delila (round 1580) Joos van Winghe of Jodocus van Winghe (Brussel, 1544 - Frankfurt am Main, 1603) was e Brabantse maniëristische kunstschilder.
Vendée
Toerisme
Marais Poitevin is e moerasgebied, dat ook Venice Verte ("Groen Venetië") genoemd wordt, woa da je me bôotjes kunt voarn.
Joos van Winghe
Achter e verbluuf van vier joar in Rome via Parys, ist ie noa zyn geboortestad Brussel weregekêerd, woa dat ie werkte in dienst van Alexander Farnese, den hertog van Parma, die vanof 1578 landvoogd was van de Nederlandn. In 1586 ist ie vo zyn geloofsovertugienge g'emigreerd noa Duutsland.
Ênigte werkn
Plekkn woa dat ie gewerkt het zyn: Parys (1564), Rome (1564-1568), Parma (1564-1568), Brussel (1568-1585), Frankfurt am Main (1585-1603).
Vendée
Toale
De toale van de streke is le poitevin, e Romoansche toale van de familie van de langues d'oïl.
Saint-Émilion
Saint-Émilion es 'n gemêente in't departement Gironde in de regio Nouvelle-Aquitaine in't zuudwestn van Vrankryk. 't Ligt ip apreupri 40 kilomèiters o d'ôostkantn van Bordeaux, ip d'elliengn olangsn de riviere de Dordogne. 't Grenst an de gemêentn Néac, Montagne, Saint-Christophe-des-Bardes, Saint-Laurent-des-Combes, Vignonet, Saint-Sulpice-de-Faleyrens, Moulon, Libourne en Pomerol.
Saint-Émilion dankt ze noame an e Bretoensche monnik die in d'achtste êeuwe nor 't dorptje kwam en em dor ols kluuzenoare installeerdige. J'eet do verschilligste miroakels gedoan, ounder and're e blende vrouwe were doen zien. J'is gestorvn ip 6 januoari 767.
Saint-Émilion eet z'n middelêeuwse uutzichte goe kunn'n bewoarn en is doavan styf in trek by de toeristn. Een and're troef is nateurlyk de styf goeie reputoasje da 't stadje eet ip't gebied van wyn. In 1999 werd et "rechtsgebied" Saint-Émilion deur Unesco ip de weirelderfgoedlyste gezet deur zyn schôon wynbouwlandschap en d'istorische monumentn in't stee en d'oumligg'nde dorptjes.
Wynproduksje
Saint-Émilion es weireldgekend deur zynne wyn. 't Es e zuuver gebied vo rôo wyn en êen van de beste van d'ille regio. 't Wyngebied besloat en ippervlakte van 5500 ectoarn. In da gedêelte van de Bordelais (de benoamienge vo de grôotere wynregio round Bordeaux) doen z'ol sedert de derde êeuwe an wynbouw, doamee èit et verzekers de langste tradisje van't hille wynbouwgebied.
De wyngoardn zyn ipgedêeld in de côtes (elliengn) en de graves (kiezelground'n). Wyn van de côtes lyk de Château Ausone zyn vuller van smoake dan dedie van de graves lyk Château Cheval Blanc die oovr 't olgemêen fyner en ryker van smoake zyn.
Ollêene mor de wyn'n uut de gemêentn Saint-Émilion, Saint-Christophe-des-Bardes, Saint-Étienne-de-Lisse, Saint-Laurent-des-Combes, Saint-Pey-d'Armens, Saint-Hippolyte, Saint-Sulpice-de-Faleyrens, Vignonet en e gedêelte van Libourne meugn 't keurmerk AOC (Appellation d'Origine Contrôlée) Saint-Emilion of Saint-Emilion Grand Cru droagn. Volgest de regels van d'AOC meugn ôok ollêene mor de druvvesôortn Merlot, Cabernet Sauvignon, Cabernet Franc, Carménère en Malbec gebruukt word'n vo 't moakn van de rôo wyn in de Saint-Émilion.
Trent
thumb|right|250px|Den Trent in Nottingham Den Trent es e riviere van apeupri 297 kilomèiters lank die strôomt in't midd'n van Ingeland. De riviere ountspriengt by 't plekschje Biddulph in Staffordshire en moundt uut in't estuoarium van den Humber. De grôotste stee'n olangsn den Trent zyn Stoke, Burton, Nottingham, Newark en Gainsborough. De belangrykste zyriviern van de Trent zyn den Derwent, de Soar en den Tame.
De noame van de riviere wordt somstekêe ôok lyk e vast byvoegsel gebruukt by stee'n en dorpn die langsn den Trent liggen, gelyk Stoke-on-Trent, vo ze ezo te kunn'n ounderscheyd'n van andere plekkn me dezelfde noame.
Fotografie
thumb| Lenze van e camera Fotografie is e techniek vor ofbeeldingn te moakn. 't Woord is ofkomstig van 't Grieks e ku j' in twêe up dêeln. Foto betêkent lucht en grafie schryvn. Dus in feite wil 't zeggn schryvn me lucht.
Bedektzoadign
De bedektzoadign of blommeplantn (Angiospermae of Magnoliophyta) zyn de belangrykste groep van de landplantn. Juste lyk de naktzoadign (gymnospermae) zyn 't zoadplantn moa ze verschilln dervan omdan ze blommn droagn en omdan z' hunder vôortplantn deur zoad in vruchtn. De noame "bedektzoadign" is e vertoalienge van de weetnschappelyke noame "Angiospermae".
Fotografie
E twie die hem bezig houdt me foto's trekkn zynde vo zyn beroep of uut interesse is e fotogroaf genoemd. Vo 't trekkn van foto's gebruuk je ne camera.
Bedektzoadign
De blommeplantn hen hunder 245-202 miljoen joar geleen begunn ofsplitsn van d' andere zoadplantn en d' êeste woavan da 't bestoan gekend is, zyn van 160 miljoen joar geleen. Z' hen hunder geleidelyk an enorm gediversifieerd en ze zyn wydverspreid gekommn.
Fotografie
Teegnwoordig i da mêestoal digitoal ma der wor toch nog gewerkt lik vroeger zynde analoog (me filmtjes). 't Voordêel an digitoal is da 't veel rapper goa. Ge klik up den knop en g' e direc u beeld. Me filmrollekes duur 't iet langer. Ge moe z' êest nog ontwikkeln en ofdrukkn in ne donkern koamer.
1882
1879 - 1880 - 1881 - 1882 - 1883 - 1884 - 1885 't Joar 1882 is 't 82e joar in de 19e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge.
Gebeurtenissn
thumb| Foto van [[Oscar Wilde uut 1882 deur Napoleon Sarony]]
Karel van Wijnendaele
Karel "Koarle" van Wijnendaele (Toeroet, 16 november 1882 - Deinze, 20 december 1961) was een sportjournalist en den iprichtr van de Rounde van Vloandern.
Karel Van Wijnendaele wier geboorn in 1882 in Wyndoale by Toeroet ounder de noame Karel Steyaert ols vuuvden in de reke van 15 kienders. Ip zyn 14ste moest ie ol goan werkn. Je probeerde vanolles en zelfs coureur, de sport die hèèl ze leven zun passie zoe wordn. Je was stief goed me zyn penne en je schreef vo verschillende gazetten, ounder andre over koersen.
In september 1912 wier de gazette De Sportwereld ipgericht, wo da Karl Van Wijnendaele ook journalist by was. Utendelik wiert ie in 1931 zelfs eigenoare van de gazette. Je wier deur iederêen in Vloandern geleezn vo de prachtige maniere worip dat ie over koersen schryft. Sommigste noemn em zelfs de nieuwe Conscience omdat ie de Vlamse coureurs zo eldaftig kost portreteern. Je zoe zelfs den uutviender zyn van et woord 'Flandrien'. Ook os De Sportwereld in 1939 deur Het Nieuwsblad overgepakt wier bleeft ie oofd van de sport. Je vount et koersen een maniere vo de Vlamsche ountvoogdinge 't oundersteun.
In 1913 organisêrdet ie den èèste Rounde van Vloandrn. De koers moest van de zelfst' allure zyn lik de Fransche klassiekers. Ze gienk over 330 km, passèrde de vornamste Vlamse steedn en de Vlamse 'bergn'. Den èèste winnoare was Paul Deman, die 't joar doarip Bourdeaux-Parys woen.
Karel Van Wijnendaele stierft ost ie 79 joar oed was in december 1961. In de zomer van da joar aat ie nog de Rounde van Frankryk meegevolgd.
Geert Bourgeois
thumb| Geert Bourgeois Geert Bourgeois (Roeseloare, 6 juli 1951) is ne Belgische politieker en advocoat. Sedert 2014 is 't hy minister-president van de Vlamsche regerienge, die bestoat uut N-VA, CD&V en Open Vld.
Geert Bourgeois wos volksvertegenwôordiger voe de Volksunie sedert 1995. En is begunn mè de N-VA (Nieuw-Vlaamse Alliantie) in 2001, achter dat de Volksunie uut makoar is gevolln. Bourgeois wos vôorstander van centrum-reks en kwam ni overêen mè Bert Anciaux die centrum-links wos. Van 2001 toet 2004 wos Bourgeois 'n êestn vôorzitter van de N-VA. In 2004 kwam Geert Bourgeois minister van Bestuurszoak'n, Butenlands Beleid, Toerisme e Media in de Vlamsche regering.
Bourgeois stoa bekend lik e droogn piet en e dossierfretter. Moa vriend e vyand vindt em wel rechtlynig. Natuurlik zyn der nog vele die de evolusie van 't woord 'onverwijld' nie verstoan ein en da in Bourgeois z'n schoenn willn scheuven.
In september 2006 eskaleerdehede de slechte veroedinge tusschen Bourgeois, minister van Media, en Tony Mary, de boas van de VRT. De mêeste Vlamsche gazettn verwytn Bourgeois z'n starre oedinge in de ruuze.
E zit ol sedert 1977 in de gemêenteroad van Yzegem, woavan 11 joar (1983 toet 1994) scheepn.
Libourne
Libourne es 'n gemêente in't departement Gironde in de regio Nouvelle-Aquitaine in't zuudwestn van Frankryk. Ze ligt by't tôopekomm'n van de riviern den Isle en de Dordogne. Libourne ligt tusschn de gekende wynplatsn Saint-Émilion en Pomerol, ip 30 kilomèiters o d'ôostkantn van Bordeaux.
Libourne es d'ôofdplekke van't gelyknoamige arroundissement. 't Grenst an de gemêentn Les Billaux, Lalande-de-Pomerol, Pomerol, Saint-Émilion, Moulon, Génissac, Arveyres, Fronsac en Saillans.
De gekende Guide Michelin klapt nie van Libourne, mo dat is ten ounrechte. Der zyn een poar schôone plings in de stad me schôone gebouwn en ol sedert 1993 en ze een styf gezellig stroattheoaterfestivol in 't begin van ogustus.
Apiales
De Apiales zyn een orde in de taxonomie van de bedektzoadign of bloeinde plantn. De noame is gevormd uut de familienoame Apiaceae.
921
918 - 919 - 920 - 921 - 922 - 923 - 924 't Joar 921 is 't 21e joar in de 10e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge.
Apiales
Indêlienge van de orde volgens 't APG III-systeim (2009):
Ik ben moe
Ik ben moe, es 't êeste nummer van de ploate Ocharme ik, de êeste ploate van Flip Kowlier en wos êen van de radiohits van die ploate.
't Liedje eit 't over de dingn dat Kowlier meemakte of zegt dat ie gedoan eit ton dat ie begoste met zyn solocarrière, dat ie begonn eit uut goeste en nie (ollêne) met de bedoelienge van zovêel succes t'ein.
Der es ne videoclip van de erg rustige single gemakt gewist.
Koniefeern
De koniefeern, weetnschapplik ofdêelienge Pinophyta, ook gekend lik ofdêelienge Coniferophyta of Coniferae, zyn êen van de 12 bestoande taxa ip ofdêeliengsnievoo binn 't Ryk van de groene plantn (Viridiplantae) of êen van de 10 bestoande ofdêeliengn van de landplantn (Embryophyta). Koniefeern zyn naktzoadign (Gymnospermae), keegledroagnde zoadplantn die weefsle ên mê voatbundls. Al de nu bestoande konifeern zyn oetachtige plantn mê sekuundèère groej, de grôote mêerdreid zyn boomn en mor e poar zyn struukn. Typiesche vôorbeeldn van koniefeern zyn ceedrs (Cedrus), doeglasn (Pseudotsuga), sypresn (Cupressus), denn (Abies), juniepeerussn (Juniperus), Agathis, lorkn (Larix), pynn (Pinus), tsuugas (Tsuga), sekwojas (Sequoia), sparn (Picea), en venynboomachtign (Taxaceae). De ofdêelienge sluut oengevêer acht famieljes in, 67 geslachtn en 630 leevnde sôortn.
Thüringen
Thüringen (officieel de Vrystoat Thüringen, Duyts: Freistaat Thüringen) is e deelstoat in 't midn van Duytsland. Den hoofdstad is Erfurt. Vo de Duytsche herenigynge in 1990 was Thüringen deel van de DDR.
Koniefeern
Ze zyn ook van grôot ekonomiesch belank, oofdzoaklik vo 't oet en vo papierproduuksje; 't oet van koniefeern is gekend lik zocht-oet (iengels : softwood).
Thüringen
Geografie
Thüringen grenst an de deelstoatn Hessen, Beyern, Saksen, Saksen-Anhalt en Nedersaksen. In 't noordn zyn der uytlopers van 't Harzgebergte en heuvels lyk de Kyffhäuser, 't Ohmgebergte en de Hainleite. In 't centroal en noordwestelyk deel van de deelstoat ligt 't Thüringer Bekn, e leegvlakte met de belangrykste riviern van de deelstoat: de Saale en heur zyriviere de Unstrut. In 't Thüringer bekn lign belangryke steedn lyk Gotha, Erfurt en Weimar. 't Zuydn van Thüringen wordt gedomineerd deur 't Thüringer Bus mè 't hoogste punt van Thüringen de Großer Beerberg van 982 meter hoge. In 't zuydwestn van Thüringen ligt e deel van 't vulkanisch Rhöngebergte. Deur 't heuvelachtig westelyk grensgebiëd mè Hessen stroomt de riviere de Werra, de langste bronriviere van de Wezer.
Administratieve indelynge
Thüringen is oenderverdeeld in 17 Landkreise en zes Kreisfreie Städte.
Koniefeern
Koniefeere is e wôord van Latynsche ôorsproenk, saamngestelld uut conus (keegle) en ferre (droagn), tgêene betêeknt "de dien die keegls droagt".
Rooien appel van Beneixama
't Is een kleenen roenden rooien appel, die gemakkelik een joar kan bewoaren. J'heed een stieve sterke reuke en e goeie zoet-zeure smake. Je wierd vroeger ook vele gebruukt vo't parfumeren van kleerkassen. 't Grotste stik van de produksche wordt no Astuurje uut'evoerd, oemdat dien appel veel suker heet en da s'em kun'n 'ebruuk'n vo cider van te maak'n.
Aloewel dat'n stief goen appel is, etje vil concurrensje 'ekreeg'n van modirnere sôort'n die gemakkeliker te kweek'n zien en die sterker zien tegen olle soort'n van fruutziekt'n, die 't fruut in gin tied no den ols briengen. Een microbe, met de sjchoone name van Candidatus Phytoplasma mali stikt zien stam an. Zoender tusschenkomste van'n mensch kunnen de boom'n stief zere doodgoan, mô met genoeg zuuste mest kunn'n z'oewverleven.. Die sjchoon'n appel ed ook nog last van 'n ander virus, dasse MLO-virus noemen, mor in vergliekinge met de cultivars, ka t' j'em vil sterker do teeg'n besjcherm'n.
Riferensjes
<References/>
Leffingeleuren
Leffingeleuren es een pop- en rockfestival die deuregoat in Leffienge en georganiseerd weirdt deur vzw De Zwerver Concerts. ' t Goa deure in 't middn van september. In 2006 vierdn ze uddern 30sten verjoardag, in 1977 es de êeste uutgoave georganiseerd gewist deur de menschn die ôok de Café de Zwerver overgenoomn an.
Ocharme ik (single)
Ocharme ik, es e nummer van de gelyknoamige ploate Ocharme ik, de êeste ploate van Flip Kowlier. 't Liedje goat over misgeloopn relaties en de gevoelens dat 'n doarachter ad.
Leffingeleuren
In 't begin wos 't festival groatis, me vôorol noadruk ip folk en blues. Loater kwam doar aandacht voo pop, rock en reggae by, en in de latste joarn zelfs hiphop en dance.
Editie 2006
De latste editie, die deureging va 15 tot 17 september, wos me een ipkomste va 14.000 man een grôo succes. De bekendste noamn die iptroadn woarn The Cult, Millionaire, Therapy?, An Pierlé & White Velvet. Van West-Vlamsche kant woarn der ôok een aantal groepn: Goose, Flip Kowlier en Vive La Fête.
Vormezêle
Vormezêle (Nederlands: Voormezele) is e dorptje in de Belgische provinsje West-Vloandern en e dêelgemêente van Yper. D'r weunn à peu près 1000 menschn. Nunder bynoame is papeters.
Noame
't I nie hêel zeker van woa da 't êeste stik van de noame Vormezêle komt, 't twidde wult huus zeggn ('t wôord zoale komt doar oek van). 't Êeste stik zoudt kunn kommn van de Germoansche noame Frumo, dus huus van Frumo, ol zyn der oek die peizn da 't van forma (êest, vgl. Iengels former) komt, dus êest huus of belangrykst huus.
Vlams-Broabant
Vlams-Broabant (Nederlands/Limburgs: Vlaams-Brabant, Frans: Brabant flamand, Duuts: Flämisch-Brabant), met hoofdstad Leuven, is êen van de tien Belgische provinsjes.
't Is de joengste en de klêenste van de vuuf Vlamsche provinsjes. De belangrykste steedn zyn Leuven, Vilvôorde, Halle, Tienn, Diest en Aarschot.
Toale
D'ênigste officiële toale is 't Nederlands. In ênigte faciliteitsgemêentn roend Brussel en langst de toalgrenze èn de Franstoalign toalfaciliteitn gekreegn. 't Dialect is 't Broabants da surtout nog deur d'oudere generoasje geklapt wordt.
Gemêentn
Gemêentn met under officiële noame, steedn èn (stad) achter under noame:
Willem II van Iengeland
Willem II (Iengels: William II)  (Normandië, ca. 1056/1060 – New Forest, 2 ogustus 1100), was de derde zeune van Willem de Veroveroare en Mathilda van Vloandern. Je was keunienk van Iengeland van 1087 toet 1100. Zyn bynoame was Willem Rufus (de Rôoien), verzekers deur zyn rôod oanzichte.
Willem Rufus was de derdn van vier zeuns. Den oudstn was Robert Curthose, den twiddn was Richard, en de joungstn was Hendrik. J’haad ook nog vuuf zusters.
Je volgde zyn voader ip ip de trône van Iengeland, mo Robert Curthose erfde Normandië. Richard was round 1075 gestorvn binst de jacht in de New Forest.
Willem vocht teegn Wales en Schotland. Zyn broere Robert Curthose verpachtte ‘t groafschap Normandië an Willem os ty in 1096 ip kruustocht vertrok. Willem was e flamboyante figeure en je wordt in de kroniekn beschreevn als losbandig. Je zou vo de vintn gewist zyn. J’is nôoit getrouwd gewist en j’ha gin jounges.
In 1100 wierd ie binst de jacht in de New Forest dôdelyk gerakt deur e pyle. Da kwam goed uut vo zyn joungere broere Hendrik want Robert Curthose, die normoal recht haad ip de trône, kost alle momentn were kêern van de kruustochtn. Doadeure is môord nie uutgeslootn.
Willem is begroavn in de kathedroale van Winchester (Winchester Cathedral) en Hendrik volgdeg’ hem ip.