cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Titiaan
Zyn werk
Filips II bestelde surtout mythologisch, erotisch getint werk.
Titiaan is styf oud gekommn en j’aad, in teegnstellienge me Giorgione die jounk stierf, veel tyd vo t’evolueern. Die evolutie is dudelik te zien o je ’t werk van z’n jeugdjoarn vergelykt me z’n loater werk. Zyn loater werk is minder lineair en veel levendiger deurdat de kleurn in makoar overvloein en in de landschappn zit er ôok veel mêer leevn en sfeer.
Rubens aad e grôte bewounderienge vo Titiaan en je copieerde zelfs z’n Ountvoerienge van Europa en z’n Adam en Eva. En de Venus van Urbino inspireerde Manet vo z’n Olympia uut 1863.
Duutstoalige Gemêenschap
Polletiek
Achter de verkieziengn van meie 2014 wordt er e nieuwe regerienge gevormd met de partyen van de vôrige regerienge. Z' hen e mêerderheid van 14 ip 25 zetels. Oliver Paasch (ProDG) wordt de nieuwe minister-president. Je volgt Karl-Heinz Lambertz (SP) ip die vôorzitter wordt van 't parlement van de Duutstoalige Gemêenschap.
Titiaan
Zyn werk
Titiaan is ip 27 ogustus 1576 gestorvn in Venetië, verzekers van de pest. Z’n lêerliengn woarn o.a. Tintoretto en Veronese. Je beïnvloedde veel schilders w.o. Rubens, Tintoretto, Velasquez, Poussin, Van Dyck, Rembrandt, Watteau, Delacroix en zelfs d’impressionistn Manet en Renoir.
Êeste Klasse 2006-2007
De Belgische Êeste Klasse es de ôogste voetbolklasse in België. Het sezoen 2006 - 2007 es begonn'n ip 27 juli 2006 en endigt ip 19 meie 2007.
Ploegen in êeste klasse
De êeste klasse bestoat ut 18 voetbolploegn. In het sezoen 2006 - 2007 zyn da:
Duutstoalige Gemêenschap
Regerienge 2019-nu
De 29e meye 2019, drie doagn achter de Duutstoalige gemeenschapsverkieziengn van 26 meye 2019, slootn ProDG (6 zetels), SP (4 zetels) en PFF (3 zetels) e besteursakkoord:
Markette
thumb|left|'t Staduus van Markette
Jean-Léon Huens
De noame Huens zegt de mêeste menschn nie vele, moa vele Belgn die ipgroeidn in de joarn 1950-1960 kenn wel d'illustroasjes die Jean-Léon Huens gemakt het vo de reekse 's Lands Glorie. Huens makte bykan 550 werksjes ip postkoartformoat over d'hoogtepuntn en belangrykste figeurn uut de Belgische geschiedenisse. Vele jounges in dien tyd kregen de gouste te pakkn vo mêer te weetn over geschiedenisse deur te fantaseern over Huens zyn romantische, realistisch getêkende prentjes. Tusschn 1949 en 1961 kwoamn der zes boekdêeln uut by uutgeverye Historia, ipgericht in 1946 deur Jean-Léon Huens en zyn broere Etienne. In iedern album kostn der 80 toet 100 zantjes worden geplakt die spoarders van Historiapuntn kostn inwisseln. Ounder de prentjes stound er e kortn tekst van historicus Jean Schoonjans, professor an de Facultés Universitaires Saint-Louis in Brussel. D'historische ipvattiengn kwoamn van de Gentsche historicus Henri Pirenne.
Sint-Andries-Rysel
Sint-Andries-Rysel (Frans: Saint-André-lez-Lille) es e gemêente in Vrankryk in 't Noorderdepartement. 't Ligt in Frans-Vloandern, mêer bepoald in Rysels-Vloandern. Sint-Andries-Rysel grenst an de gemêentes Rysel, Berkem, Wemmersys, Lambersart, Markette en Verlingem. thumb|left|De Sint-Andrieskerke
Lady Gaga
thumb| Lady Gaga, echte noame Stefani Joanne Angelina Germanotta (New York, 28 moarte 1986) is een Amerikoansche zangeresse.
Gaga het eur noame geript va e ploate va Queen, Radio Ga Ga. Z'het olsa specialle kleers an, z'het zels eki vlees angedoan ip de MTV Video Music Awards.
Frans Masereel
thumb|Frans Masereel in zyn atelier deur Jules De Bruycker
Frans Masereel (Blanknberge 30 juli 1889 - Avignon 3 januoari 1972) was e Vlamsche graveur en illustrateur.
Leven
Je wierd geboren in Blanknberge moa groeide ip in Gent woa dat 'n weunde van 1894-1911. De fabrieksstad Gent, woa dat er in dien tyd vele sociaal oenrecht was en de werkmenschn under organiseerdn, ligt an de basis van 't sociaal engagement van de kunstnoare. De stad Gent was vor hem van grôot belang. J'hè vele têkeniengn van de stad gemakt en je wilde der ook begroavn wordn. Masereel krêeg z'n academische ipleidienge in d' Academie vo Schône Kunstn in Gent (1907-1908) by de schilder Jean Delvin en je was een uutzounderlik begoafde lêerlienk. Je reisde styf vele, ounder andere noar Iengeland, Zwitserland en Tunesië.
Round 1910 giengt'n in Parys weunn en kwam toevallig in contact met de houtgraveure. G'inspireerd deur anarchistische, internationalistische en pacifistische ideeën most de jounge Masereel by 't begun van den Êeste Weireldoorloge vluchtn noa Genève. Dienstweigeren wierd in die doagn anzien lik e serieuze misdoad teegn 't voaderland. 't Deurde ton ook e joar of viftiene êer dat 'n uus land were binn mocht. De ballingschap brocht hem wel in contact met e grôot dêel intellectuelen en kunstnoars met e progressieve overtugienge, lik Stefan Zweig, Herman Hesse, Thomas Mann, Romain Rolland, Klaus Mann, Kurt Tucholsky...Masereel ountwikkelde z'n vakmanschap als houtsnyder vanuut e dudelik politiek, moatschappelik engagement, ounder andere als cartoonist-illustrator by kritische, progressieve, surtout pacifistische tydschriftn en als ountwerper van affiches en pamflettn. D'êeste joarn achter den oorloge wierd 'n deur de Belgische regerienge beschouwd als dienstweigeroare. In 1920 giengt 'n were in Parys weunn en loater in Equihen by Boulogne.
Achter de Twidde Weireldoorloge verblêeft 'n in Avignon en Nice.
Van 1947-1951 wast 'n lêroare sierkunstn in Saarbrucken.
Frans Masereel stierf in Avignon moa je wierd begroaven in Sint-Amandsberg, dêelgemêente van Gent.
Jeanne Vande Putte
thumb|VANDE PUTTE, Jeanne Jeanne Vande Putte (Ath, 30 ogustus 1907 – Blanknberge, 1930) was e Blanknbergsche dichteresse. Ze was de joungste van e menoage me vier jounges. Ze was nog mor e joar oud os heur voader Cyrille Vande Putte (1865-1908) stierf. Achter de dôod van heur vint trok de moeder van Jeanne Vande Putte met heur jounges were noa Blanknberge, heur geboorteplekke.
Jean-Léon Huens
De geschiedenisse van België van Huens en Schoonjans was ingedêeld in drie grôte periodes over elk twêe boekn:
Jeanne Vande Putte
Vele Blanknbergenoars kennen heur gedicht "De Wind" da z' in 't Blanknbergs geschreevn het:
Koap Zwartenesse
thumb|
Jean-Léon Huens
Jean-Léon Huens het ook illustroasjes gemakt vo d'uutgeveryen Casterman, Marabout, Desclée De Brouwer en Durendal. J'hè covers getêkend vo 't weekblad Tintin (Kuifje) en wenskoartn en kalenders, uutgegeevn deur bekende drukkeryen lik De Schutter in Antwerpn.
Koap Zwartenesse
Koap Zwartenesse (Frans: Cap Gris-Nez) es e steile kust langs de Fransche Opoalkust. 't Ligt up 't groundgebied van de gemeente Oudingem (Frans: Audinghen). De rotsn bestoan uit verstêende zêebodem uut 't Jura.
Ahmed Rami (dichtre)
أحمد رامي , Ahmed Mohammed Rami (9 ogustus 1892 – 4 juni 1981) (ook geschreevn Ahmad Mohammed Rami) was 'n Egyptiesche dichtre. Y is best bekend vô ze dichtrlyke tekstn dietn geschreevn êt vô de fameuze Egyptiesche zangers Umm Kulthum en Mohammed Abdel Wahab. Rami was ook e vertoaldre. Zyn bekende werkn omvatn vertoaliengn van verschillnde tonêelstikkn van Shakespeare en van de befoamde kwatrynn van de Perziesche dichtre Omar Khayyám. Y wierd "Dichtre van 't Joenk Volk" genaamd omdatn zukke belangryke bydraagn geleevrd êt vô d' Aroabiesche zank en beschaavienge.
Jean-Léon Huens
Vanof 1962 het 'n hem gericht ip den Amerikoansche markt, deur gebrek an interesse in eign land. Werk van hem is gepubliceerd in de Saturday Evening Post, Readers' Digest en National Geographic Magazine.
Koap Zwartenesse
Liggienge
De nateure round die streke es prachtig en trekt veel toeristn en nateurliefebbers an. 6 kilomeiters vodder ligt Koap Blankenesse.
Jean-Léon Huens
Den 20stn juni 2002, twientig joar achter zyn dôod, krêeg Jean-Léon Huens de Hall of Fame Award, deur de Society of Illustrators in New York. Doadeure ist 'n ipgenoomn in de internationale êregalerye van illustrateurs.
Ahmed Rami (dichtre)
Joenge joarn
Ahmed Rami wierd geboorn in Nasiriyya, e wyk van Caïro, de 9sten ogustus 1892. Zyn voadre lêerde tonne vô dokteur in Qasr al-'Ayni (Kastêel an de bronne) en wierd loatre paleis-dokteur. Ahmed brocht zyn êeste kiendrejoarn deur ip 't eiland Thasos (nu Grieknland), dat eigndom was van oundrekeunienk (of khedive) 'Abbas II. Y kwam weere in Cairo in 1901 en weunde doa by ze tante-moeie. Y gienk noa de laagre schoole Muhammadiyya en noa de befoamde middleboare schoole Khedive in Cairo. In die joarn bezocht Rami iedre weeke dichtrs-byêekomstn en begostn zyn dichtrs-kwalieteitn 't oentwikkln.
Y schrêef zyn êeste gedicht otn viftiene was en begost loatre in gedichtn zyn antwôorde te geevn ip polletieke gebeurtnissn. In 1910 verschêen zyn êeste gedrukt gedicht in 't tydschrift Al-Rewaiat Al-Gadida.
Koap Zwartenesse
Geschiedenisse
Deurda de koape vlak by Iengeland ligt, eit Koap Zwoartenesse ol osan e strategisch belangrikke plekke gewist binst de oorloogn die Vrankryk en Iengeland uutgevochtn ein. En ook zowel Napoleon lik Hitler ein van de gunstige liggienge gebruuk gemakt by under plann vo Iengeland an te volln.
Ahmed Rami (dichtre)
Joenge joarn
Achtr datn zyn diplom gekreegn ad ip d' Oogeschoole vo Lêeroars (Higher Teachers College) in 1914, wierd Rami lêeroare vor eirdrykskunde en iengels in privoate schooln in Sayyida Zaynab en tonne in al-Qurabiyya en al-Munira. 't Was in dien tyd datn êest de befoamde dichters en artiestn van tonne lêerde kenn, lik Abdel Halim Al-Masri, Ahmed Shawqi, Ahmed Nassim en Hafez Ibrahim.
Jean-Léon Huens
Den 1stn september 2005 opende 't Keunienklik Legermuseum in Brussel de tentôonstellienge "'s Lands Glorie. (De geschiedenis van België doorheen de prenten van Jean-Léon Huens)", toet 31 moarte 2006 in 't kader van "175 joar België".
Koap Zwartenesse
Geschiedenisse
Oudingem es ol dikkers compleet vernield gewist.
Ahmed Rami (dichtre)
Loopboane
In 1924, krêeg Rami e stuudjebeuze vo vôort te leern in Parys. Y wierd doa liesensioat in de Perziesche lettrekunde van d' Oogeschoole vor Ôostersche Toaln (École des Langues Orientales). Dat diplom was e duuwtje in de rik vo de kwatrynn van Omar Khayyaam te vertoaln uut 't Perziesch noa 't Aroabiesch. Zyn vertoalienge was zôo zjuuste da ze de fielozofie van Kahayyaam goed dei uutkommn.
Koap Zwartenesse
Noame
De Fransche noame nez eit nietn mei neuzn te moakn moa komt van 't Oudnederlands nesta, wuk da wil zeggn "land da uutstikt up de zee".
Ahmed Rami (dichtre)
Loopboane
In 1925 werkt' y lik biebliotekoarus in Dar al-Kutub ('t Uus van de Boekn, de Nasjonoale Egyptiesche Boekery en Archievn), woa datn de moderne werkwyzn gebruukte dietn in Frankryke gelêerd ad vor e boekery 't organiezeern. Y dej ook zyn twidde en derde gedichtnverzoamlienge verschynn in da joar.
Achtr datn 13 joarn gewerkt ad vo Dar al-Kutub, krêegtn in 1938 e betrekkienge in Genève by de boekery van de Volkrenboed. Egypte was tonne offisjêel by de Volkrenboend gekommn. In 1945 kêerdn were nor Egypte lik roadgeevre by d' Egyptiesche Radio. Drie joar loatre wierdn oenrevôorzittre van Dar al-Kutub. Y was van novembre 1954 of ook lettrekundig roadgeevre van d' Egyptiesche Stoatsradio. Tusschn 1936 en 1954 schrêeftn stikn zowêl vo 't tonêel lik vo de cinema.
Binst zyn loopboane krêeg Ahmed Rami veele pryzn en dekoroasjes. In 1965 oenviengtn de Stoatsprys vo Lietrateure en ook e belangryke Orde van keunienk Hassan II van Marokko. Y woen de Stoatsorde van Verdienste in de lietrateure in 1967. Y krêeg 'n êeredoktoroat van de Akademie van de Kunstn in 1976. Dr wier êm de prestigeuze Liebaneesche Orde van Verdienste toegekend en de komponiesteverêenigienk uut Parys gaf êm e andenkiengs-medaalje vo zyn verdienstn 't êrkenn. In 1965 oentviengtn de Stoatsprys vo Lietrateure en ook e belangryke Orde van keunienk Hassan II van Marokko. Y woen de Stoatsorde van Verdienste in de lietrateure in 1967. Y krêeg 'n êeredoktoroat van de Akademie van de Kunstn in 1976. Dr wierd êm de prestiezjeuze Liebaneesche Orde van Verdienste toegekend en de komponiesteverêenigienge uut Parys gaf êm 'n andenkiengs-medaalje vor êm t' êern.
Bouwkundig erfgoed in Sint-Andries
Lyste van bouwkundig erfgoed in Sint-Andries:
Ahmed Rami (dichtre)
Ahmed Rami en Umm Kulthum
De leegndoariesche Egyptiesche zangresse Umm Kulthum oendregienk den invloed van de dichtre Ahmed Rami, en zoenk 200 van zyn gezangn. Zy beschrêef êm lik e gêestlikke mienglienge van oogstoande gevoelns, diep oendredrukte ipstandigheid, ruste en vrôomigeid. Achtre datn wêerekwam van Parys no 't Cairo van de joarn twientig, kwam Rami Umm Kulthum teegn ip 24 juli 1924, en vieltn achtroovre van eur stemme. Y schrêef e gedicht vor eur, en da wierd eur êeste ipname.
''Zy zoenk "Ok ik vergeevn" mê zoveele vier datr boel van kwam. Nôoit a 'k ik zôo'n wild gejoel gôord. Eur stemme ad 't punt haald da 't zêer dej. 't Was vrêeslik omda 't myn zêer was, en zy ad 't in e schichte verstoan, zy a myn zêer ipgenoom en zy smêet 't ip de markt, en a 'n oengelooflikke weerbots doen loskommn. Iedere mens ip die platse wierd ikzeive, iedre mens a van die bronne gedroenkn en a êrtzêer van e liefde wo daj nie vanof grakt. 't Was teveele. De weerbots van de toeôordres was buutn alle veroedienge, der was 'n twad andrs dat d' ôorzaake moste zyn. 't Gienk buutn de krieng van de liefde... of andrs alles was in de krieng van de liefde – uus leevn, d' êewe, hêel 't land.''
E proevrtje
'k Zyn zjaloes ip de zuudrewiend otn strykt lanst je kaakn, me lief 'k Benydn de zunne die ipgoat en de zunne die oendregoat 'k Zyn êen ziele mê de veugle die schuuflt ip 't endetje van e tak Va doar istr schôonte die by joen oogn past, me lief 'k An wiln e schôon landschap zyn, daj gy lange bekykt 'k An wiln e treurnde veugle zyn, die schuuflt mê de stemme va de nachtegoal e joen dust lesschn mê me liedjes die zieln en 'êrtn droenke maakn Va 'k zien je bewoendrienge vô de schêttrienge va d' oendregoande zunne en joen verrukkienge vô de veugle die schuuflt ip 't endetje van e tak... (Êrdichtienge deur e busveugle)
Jupiter (planete)
thumb|De planete Jupiter Jupiter (symbool: ) is vanof de zunne gezien de vuufde en ook grotste planete van uus zunnestelsel. Juste lyk Saturnus is Jupiter e gasreus en beschikt dus nie over e vast ippervlak.
Bouwkundig erfgoed in Schuferskapelle
Lyste van bouwkundig erfgoed in Schuferskapelle:
Père-Lachaise
thumb|Chemin Errazu. Êen van de vele stroatn. Père-Lachaise is 't grotste kerkof van Parys. 't Legt in 't 20ste arroundissement.
Geschiedenisse
De noame komt va François De La Chaise d'Aix. Dat wos e jezuiet die privé-paster wos van Lodewyk XIV (round 't joar 1700). Père De La Chaise, lik of datn beter ekend wos, wunde op 't terring woa da 't kerkof nu legt.
Sedert 1804 is 't e kerkof. Voe d'openieng en ze ounder anger Molière doa erbegroavn. Sedertien stoeg et chic om doa je graf t'en.
't Kerkof is oundertusschen zo grôot ekommn dander hêle stroatn aneleid zyn.
Gouwe
Gouwe (Duuts: Gau) is de Germoansche benoamienge van 't Latyns woord pagus (mv. pagi).
In 't Gallo-Romeins Ryk, achter de reorganisoasje van Diocletianus, was e pagus (vgl. pays in 't Frans) e klêen politiek-geogroafisch district van e Romeinsche provinsje.
In de vierde êeuwe vestigdn Salische Frankn under in de streke die Toxandria genoemd wierd. Ounder de Merovienger Clovis I wierdn verschillige Frankische stammen verênigd. In 486 versloegt ie Syagrius, de latste Romeinsche gouverneur in 't nôordn van Gallië.
Bouwkundig erfgoed in Woarmoarde
Lyste van bouwkundig erfgoed in Woarmoarde:
Gouwe
't Oud Vloandern vormde de civitas Menapiorum. In 't westn en 't nôordn lagt de Pagus Isseretius (Yzergouwe), de Pagus Flandrensis (Vloanderngouwe round Brugge), de Pagus Rodanensis (Rodenburg- of Eirdenburggouwe) en de Pagus Wasia (Woasgouwe). In 't ôosten lagt de Pagus Tornacensis (Doornikgouwe, an de lienkerkant van de Schelde), de Pagus Curtrecinsis (Kortrykgouwe, tusschn Schelde en Leie) en de Pagus Gandensis (Gentgouwe). Tusschn ol die gouwn lagt de Pagus Mempiscus (Mempiscusgouwe, ten westn van de Leie).
In de 9ste êeuwe begostn de Karoliengers overol gouwegroavn an te stelln, surtout vo de verdedigienge teegn de Vikings. Boudewyn met den Yzern Oarm krêegt de Vloanderngouwe. Je trouwde in 862 mè Judith van West-Francië, de dochter van Karel de Kletsn, die hem de gouwe gaf.
Vele gouwn evolueerdn loater no groafschappn en Boudewyn kwamt den êeste groaf van 't groafschap Vloandern.
Petroselinum
Petroselinum (perselle of persyn) is e geslacht van twêe sôortn bloeinde plantn in de familie apiaceae (schermblommign). De noame Petroselinum is ofkomstig van 't Oudgrieks 'petros' = stêen/rotse en 'selinum' = selder.
Bouwkundig erfgoed in Dranouter
Lyste van bouwkundig erfgoed in Dranouter:
1571
1568 - 1569 - 1570 - 1571 - 1572 - 1573 - 1574 't Joar 1571 is 't 71e joar in de 16e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge. thumb|Slag by Lepanto
Sison
Sison (Frans: Cysoing) es e gemêente in Vrankryk in 't Noorderdepartement. 't Ligt in Frans-Vloandern, mêer bepoald in Rysels-Vloandern. 't Grenst an de gemêentn Gruson, Camphin-en-Pévèle, Bourghelles, Cobrieux, Genst, Templeuve, Louvil, Péronne-en-Mélantois, Boviengn en Singem. O de westkant van Sison lôopt de Marque. Round Sison zelve liggn ôok nog êenigte gehuchtjes lyk Quennaumont, Le Peuvil en Le Sart.
Sport
De finoale van de koerseklassieker Parys-Roubei passeert traditionêel olangsn Sison. Ip't groundgebied van de gemêente ligter e kasseystrooke: de Secteur pavé de Cysoing à Bourghelles, ôok wel de Pavé Gilbert Duclos-Lassalle enoemd (secteur 7, e strooke van 3 ster'n)
Péronne-en-Mélantois
Péronne-en-Mélantois es e gemêente in Vrankryk in 't Noorderdepartement. 't Ligt in Frans-Vloandern, mêer bepoald in Rysels-Vloandern. 't Grenst an de gemêentn Singem, Sison, Louvil, Templeuve en Fretin. O den ôostkant en zuudkant van Péronne-en-Mélantois lôopt de Marke.
Olangsn de westkantn van de gemêente, dichte teegn 't center, lôopt d'A23-ottostroade tusschn Villeneuve-d'Ascq en Valencyn.
Deyle (departement)
thumb|350px|Departement Deyle (Dyle) 't Departement Deyle (Département de la Dyle) was e Frans departement, gevormd in 1795 by d' annexoasje van de Zuudelike Nederlandn by Frankryk. 't Is genoemd noa de riviere de Deyle.
't Wierd gevormd deur soamnvoegienge van 't zuudelik dêel van 't hertogdom Broabant, de streke van Halle (vroeger groafschap Henegouwn) en nog e dêel kleindere gebiedn.
't Departement, met hoofdstad Brussel, was ingedêeld in de volgnde arroendissementn en kantongs:
864
861 - 862 - 863 - 864 - 865 - 866 - 867 't Joar 864 was e schrikkeljoar die begost ip e zoaterdag in de Julioansche kalender.
Gebeurtenissen
thumb|Denier van Karel de Kletsn
Mercurius (planete)
thumb|Fotto van Mercurius gemakt deur MESSENGER Mercurius (symbool: ) is de klêenste planete in 't zunnestelsel en stoat 't dichtst by de zunne. Zyn boane roend de zunne deurt 87,97 eirdse doagn, 't kortste van al de planeetn van de zunne. De planete is vernoemd noa de Romeinsche god Mercurius, god van de commerce en teegnhanger van de Grieksche god Hermes. Juste lyk d' eirde is 't e terrestrische planete met e vast ippervlak die goëd trekt ip da van de Moane. Ipmerkelyk is dat de planete e sterk magnetisch veld vertôont. Juste lyk Venus droait Mercurius roend de zunne binn de boane van d' eirde. Omdat 'n zo dichte stoat by de zunne is de planete allêne moa te ziën by de westelykn horizon achter zunsoendergank of den ôostelykn horizon vo zunsipgank, mêestal in de schemerienge.
Hyalinobatrachium dianae
Hyalinobatrachium dianae is e puut van de familie van de glaspuut'n (Centrolenidae). 't Bêestje is in 2015 ountdekt deur den Amerikoanschn bioloog Brian Kubicki in de Talamanca-bergn in Costa Rica.
't Puutje is felgroen met e deurzichtig vel an den ounderkant en uutpuulnde witt' oogn, woadeure da 't styf goed trekt ip Kermit, de puut van de Muppets.
Zwarte elze
De zwarte elze (Alnus glutinosa), is e boomsôorte uut de famielje van de berkachtign, inêems in 't grotste dêel van  Europa, zuudwestlik Oazje en nôordlik Afrika. Y gedijt goed ip natte plekn woa da zyn assosjoasje mê de bakteerje Frankia alni êm in stoat stelt van te gruujn in groendn van slichte kwaliteit. 't Is e boom van gemiddlde ofmeetienge, die nie lange leeft en gruujt toe 'n ogte van 30 meetrs. Y ê roende bloarn mê korte stiengls en geschêen mannelikke en vrowelikke blommn in de vorm van katjes. De klêene, roende vruchtn zyn keegle-vormig en de zoadn wordn verstrôojd deur wiend en woatre.
De zwarte elze gif voedsl en beschuttienge vo de bêeste-weirld woaroendre 'n antal insektn. Sommigte korstmossn en schimmls angn hêelegans of van de boomsôorte. 't Is e pioniersôorte die blôote stikkn land bezet en die gemienglde busschn vormt o andre sôortn drby kommn. 't Kan gebeurn da d' elzn ton weere verdwynn otr nie mê genoeg kloarte is benêen in 't bus. Zyn mêer geweune gruujplatsn zyn de bôordn van de busschn, moerassn en kantn van riviern. 't Oet wordt gebruukt vor oendrewoatre-konstruuksjes en vo verwerkienge no papierpulpe en veezlploatn, vo voedl te rookn, vor oet-verbiendiengn, droajwerk en beeldow-werk. Dêeln van de boom wordn angewend in de volkse kruudnkunde; oendrzoek êt aangetôond da uuttreksls van de zoadn 'n uutwerkienge ên ip ziektn verôorzoaknde bakteerjs.
Beschryvienge
thumb|left|Bloarn. thumb|left|Mannelikke bloejwyzn en rype keegls (rechs). thumb|left|Schusse van e joengre boom. thumb|left|Schusse van 'n oedre boom. De zwarte elze is e boom die 't goed doet ip de mêeste groendn, en y gruujt in goe omstandigeedn toe 'n ogte van 20 toe 30 meetrs en uutzoendrlik toe 37 meetrs. Joenge boomn gruujn schôone rechte mêt êen ienkln oof-stam mor oedre boomn oentwikkln e roende krôone mê kromme takkn. 't Oendrste van de stamme gift adventieve workls die no de groend toe gruujn en lik de stamme in de lucht duuwn. De schusse van joenge boomn is effn, glanznd en groen-bruun, mor by oedr boomn donkr grysde en gekloovn. De twygn zyn zochte en e bitje plakkrig, bedekt mê harsachtige wrattn. De knopn zyn purpre-bruun en ên korte stiengltjes. Zowêl de mannlikke of de vrowlikke katjes wordn gevormd in den êrfst mo ze bluuvn sloapn in de wientre. De bloarn van de zwarte elze zyn kort gestêeld, roend en toe 10 cm lank mêt e lichtjes wigvormige boazies en e golvnd-gezoagde bôord. Ziedr ên e blienknd groen ippervlak en e blêekr groenen oendrkant mê roestig-bruune oarn in d' oekn van de nervn. Lik of dat gevol is mê boomn die dichte by 't woatre gruujn, oedt de zwarte elze zyn bloarn langre of boom uut droogre situoasjes, en de bloarn bluuvn groene loate in den êrfst. Lik da de weetnschapplikke noame glutinosa 't zegt, zyn de knoppn en de joenge bloarn plakkrig deur e sôorte harsachtige stoffe.
Jef Nys
thumb|right|120px|Jef Nys in 2005 Jef Nys (echte noame: Jozef Nys, Berchem, 30 januoari 1927 - 20 oktober 2009) wos e Vlamschn striptêkenoare die ekend is deur dat 'n Jommeke uutevoundn et.
Zwarte elze
Beschryvienge
De sôorte is êenuuzig en de blommn wordn deur de wiend bestoovn; de slanke cylinder-vormige katjes angn no beneen, zyn rôodachtig van kleur en 5 toe 10 cm lank; de vrowelikke blommn stoan rechtip, zyn brêed en groene, mê korte stêeltjes. Gedeurnde den êrfst wordn ze doenkr bruun toe zwart van kleur, ard en e bitje oetachtig, en schynboar glykn z' ip klêene konifeere-keegls. Ze bluuvn hêel de wientre stoan en de klêene gevleuglde zoadn wordn mêesta verstrôojd de vôgnde lente. De zoadn zyn ofgeplatte rôod-bruunachtige oekige nutjes mê luchtbelletjes gevuld. Doadeure kunn ze boovndryvn e moand lank zoda 't zoad êm verre ku verspreidn.
In teegnstellienge mê andre boomsôortn briengt de zwarte elze gin schowte-bloarn vôort. De respieroasje van bloarn in de schowte is dezeifste lik of deze in de zunne, mo de groad van assiemieloasje is lêegre. Da wil zegn dat e boom in busland ogtr wordt, de lêege takkn stervn of en geevn e klêen krôontje en 'n oendre-stam zoendre takkn.
Taksonomie
In 't geslacht Alnus, is de zwarte elze geplatst in 't oendre-geslacht Alnus lik dêel van e dicht verwante groep van sôortn woaroendre ook de grysde elze (Alnus incana), woamee datn bastoars vormt genoamd A. × hybrida.
Verspreidienge en gruujplatse
thumb|Nateurlijk verspreidiengsgebied. De zwarte elze is inêems in 't grotste stik van kontinentoal Europa (mêt uutzoendrienge van 't uuterste Nôordn) mor ook in Grôot-Brittanje en Ierland. In Oazje is de sôorte verspreid in Turkeye, Iran en Kazakhstan, en in Afrika is y te vienn in Tunezië, Algereye en Marokko. Ip d' Azôorn is de sôorte genaturaliezeerd. Y wierd ingevoerd, ofwê gewild ofwê per oengeluk, in Canada, de Verênigde Stoatn, Chili, Zuud-Afrika, Oostroalje en Niew-Zêeland. Zyn nateurlikke gruujplatse is in natte groend dichte by riviern, vyvrs en mêern mor y kut ook gruujn ip droogre groend en is ook somtyds te vienn in gemiengld bus en busrandn. Y verdroagt veele groendsôortn en gruujt best by e zeurtegroad (pH) van tusschn 5,5 en 7,2. Deur zyn assosjoasje mê de stikstoffe-vastleggnde bakteerje Frankia alni, kan y gedijn in voedsl-oarme groendn woa datr mo winnig andre boomn kunn leevn.
Ekologie
thumb|Galle-toengn ip de vruchtn van zwarte elze. De zwarte elze is 't mêest bekend vo zyn symbiootiesche reloasje mê de bakteerje Frankia alni, da knolletjes vormt ip de workls van de boom. Die stikstoffe-biendnde bakteerje oalt de stikstoffe uut de lucht en legt ze vaste in e vorm die bruukboar is vo de boom. Ip ze toer oentvangt de bakteerje koolstoffe die de boom vôortbriengt deur fotosyntheeze. Die reloasje, die de vruchboareid van de groend verbeetrt, mak van de zwarte elze e belangryke pioniersôorte in d' ekoloogiesche ipvolgienge.
De zwarte elze is gevoelig vo Phytophthora alni, 'n nog nie lange geleen ipgekommn sôorte oomycetes-schimmle die verzeekrs gebostoardeerd êt. Die is de veroarzoakr van de Phytophthora-ziekte van d' elze die 't ofstervn meebriengt van de boomn in sommigte dêeln van Europa. Die infêksje komm toe uutienge in de dôod van de workls en van stikkn schusse, doenkr plekkn an 't oenderste van de stamme, gilwe wordn van de bloarn en, in ipêenvôgnde joarn, de dôod van takkn en somtyds van hêel de boom . Taphrina alni is e schimmlziekte die de galle-toengn van d' elze doet oenstoan, e scheikundig verwekte misvormienge van de vrowelikke katjes. De galle oentwikklt êm ip de rypnde vruchtn en briengt spôorn vôort die deur de wiend nor andre boomn oovregebrocht wordn. Die galle zoe nie schoadlik zyn vo de boom. 'n Andre, ook nie schoadlikke, galle wordt deur e galle-meezje verôorzakt, Eriophyes inangulis, die 't sop uut de bloarn zuugt en bubbltjes vormt.
De zwarte elze is belangryk vo de bêeste-weirld hêel 't joar roend e y gift 's wientrs weirdevul voedsl an de veugls. Êrtachtign, schoapn, oazn en keuns voeddn undre mê de boom en die gift ook beschuttienge in de wientre. Y gift schowte an riviern en stroomn, mildrt de temprateure, en das goed vo de visschn die undre ook kunn wegsteekn tusschn de workls otr oovrestroomienge is. De zwarte elze is de voedsplante vo de larvn van verschillnde vlinders en mottn en is verboenn mê mêer of 140 sôortn plantneetnde insektn. De boom is e gastêere vo verschillnde mossn en korstmossn die byzoendr in de omgeevienge van woatre wildrig gruujn. Sommigte geweune korstmossn die gevoenn wordn ip de stamm en de takkn zyn Lobaria pulmonaria, Menneguzzia terebrata en Stenocybe pullatula, en de lastn kommnt allêene mo by elzn vôorn. Oengevêer 47 sôortn mycorhieze-schimmels zyn gevoenn die in symbiejooze gruujn mê de zwarte elze, woaby da de twêe partiejn profieteern van 'n uutwisslienge van voedselementn. Zowêl lik verschillnde sôortn van Naucoria, zyndr oendre de symbiejontn ook elze-russula Russula alnetorum, de Lactarius-sôortn Lactarius obscuratus  en Lactarius cyathula, en d' elzekrulzôom Paxillus filamentosus, die allemalle niewrs elders gruujn of in assosjoasje mê d' elze. In de lente gruujt 't elzekatje-beekrtje Ciboria amentacea ip ofgevolln elzekatjes.
Lik ingevoerde sôorte ku de zware elze 'n invloed ên ip d' ekologie van zyn niewe gruujplatse. 't Is e zêere gruujnde boom en y ku in korte tyd dichte busschn vormn woa datr weinig kloarte is ip de groend, en dat kan d' oentwikklienge van d' inêemsche plantn belemmrn. D' anwezigeid van de stikstoffe-vastleggnde bakteerjn en de joarlikse ipstoaplienge van strôojsl verandert ook de voedsl-toestand van de groend. 't Vergrot ook de beschikboareid van fosfor in de groend, en 't dicht netwerk van workls ku rappre slibofzettienge verôorzaakn in vyvrs en woatrweegn. 't Zoad grakt gemakklik verspreid deur de wiend, 't kan ook in zeekre moate verspreid wordn deur veugls en d' oetachtige vruchtn kunn wegdryvn ip 't woatre van de moedr-boom. O de boom gekapt is gruujt y weere ip uut de stompe en gevolln boom en takkn kunn workl schietn. De zwarte elze is geklasseerd lik 'n oenkruud vo d' omgeevienge in Niew-Zêeland.
Verwyziengn
thumb|Knoppn. thumb|Elzebus in [[Duutsland.]]
Venus (planete)
thumb|Venus gefotografeerd deur Mariner 10 Venus (symbool: ) is vanof de zunne geziën de twêede planete van 't zunnestelsel. De planete is vernoemd noa Venus, de Romeinsche godinne van de liëfde en schoonheid. Vanof d' Eirde geziën is Venus 't kloarste object an den hemel achter de Moane en z' is zichtboar ip kloarluchtn dag.
Venus is e terrestrische planete en z' hèt oengeveer dezelfste grotte, massa en soamnstellienge lyk d' Eirde.
Vanwege 't feit da Venus juste lyk Mercurius roend de zunne droait binn de  boane van d' eirde en doarom betrekkelyk dichte by de zunne stoat vanof d' eirde geziën, is Venus allêne moa zichtboar kort achter zunsoendergank of kort vo zunsipgank. Venus droait iedere 224,7 eirdse doagn roend de zunne. Lyk Mercurius hè Venus gêen moann.
30 (getal)
Dertig is 't getal 30, e nateurlik getal achter neegnentwientig en voorn êenendertig.
Nôord-Holland
Nôord-Olland (officieel: Noord-Holland) is e provinsje in 't nôordwestn van Olland met oofdstad Haarlem. De provinsje telt 2.888.000 inweuners (2021) ip een totoal ippervlak van 4.092 km² en de grotste stad is Amsterdam.
Geografie
Nôord-Olland bestoat uut e schiereiland tusschen de Nôordzêe, de Waddnzêe en 't Ysselmeer. In 't zuudn grenst de provinsje an Zuud-Olland en de provinsje Utrecht. Mêer of den elt van de provinsje bestoat uut drogegeleid poldergebied dat ounder de zêespegel ligt.
De belangrykste steedn zyn Amsterdam, Haarlem, Hilversum, Den Helder, Alkmaar, Zaandam en Hoorn. Ook 't eiland Texel makt dêel uut van Nôord-Olland.
Gemêent'n
Nôord-Holland is ipgedêeld in 44 gemêent'n sinds 2022. De gemêent'n met under officiële noame zyn:
1609
1606 - 1607 - 1608 - 1609 - 1610 - 1611 - 1612 't Joar 1609 is 't 9e joar in de 17e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge.
Lesquin
Lesquin es e gemêente in Vrankryk in't Noorderdepartement. 't Ligt in Frans-Vloandern, mêer bepoald in Rysels-Vloandern, o de zuudôostkantn van Rysel zelve. 't Grenst an de gemêentn Lezennes, Singem, Fretin, Vendeville, Faches-Thumesnil en Ronchin.
Verkêer
't Groundgebied van Lesquin es e belangryke plekke vo 't verkêer en transport; 't Es van drie kantn oumgeevn deur ottostroadn: in't westn lôopt d'A1-ottostroade tusschn Rysel en Parys, in't nôordn ligt e stik van d'A27 tusschn Rysel en De Schreve by Dôornik en o d'ôostkantn lôopt d'A23 tusschn Villeneuve d'Ascq en Valencyn. thumb|left|'t Vliegpling van Rysel-Lesquin In de gemêente ligt ôok d'internoationoale luchtoavn van Rysel-Lesquin (Aéroport de Lille-Lesquin) die twêe landiengsboan'n eid. In 2017 stound et ip plekke 14 ip de lyste van de drukste luchtoavns van Vrankryk met juuste gin twêe miljoen vervoerde passagiers. Surtout in't zomersezoen wierd Rysel-Lesquin ôok oltemets deur Vloamiengn gebruukt vo na't zuudn te vliegn, in de plekke van via Zoavntem of Charleroi te vliegn.
Beziensweirdigeedn
thumb|left|De Sent-Barthélemy-kerke
Keuninklike militaire schole
De Keuninklike Militaire Schole (Frans: École Royale Militaire) is e militaire academie. Tis ôok d'universiteit vant Belgisch leger woar da de kandidaat-officiern gevormd wordn. De schole ligt in Brussel ant Jubelpark in d'Renaissanceloane. De lessn wordn gegeevn int Nederlands, int Frans en int Iengels.
Structuur
Der zien twi upleidingn:
De schole valt oender 't ministerie van landsverdedeginge, moa 't Vlamsch Ministerie van oenderwys en vorminge erkent de Nederlandse diploma's up universitair niveau. De KMS werkt tope met d'assosôache hoger oenderwys van de Vreye Universiteit Brussel.
Bouwkundig erfgoed in Outryve
Lyste van bouwkundig erfgoed in Outryve:
Kanoaleilandn
thumb|Liggienge van de Kanoaleilandn De Kanoaleilandn (Normandisch: Îles d'la Manche, Frans: Îles Anglo-Normandes, Iengels: Channel Islands) zyn e groep eilandn in 't Kanoal juste vo de Normandische kust van Frankryk. De beweunde eilandn zyn Jersey, Guernsey, Alderney, Sark, Herm, Jethou, Brecqhou en Lihou.
Ze zyn verdêeld over twêe baljuwschappn (Iengels: bailiwicks): bailiwick of Guernsey en bailiwick of Jersey. Ze moakn gin dêel uut van 't Verênigd Keunienkryk, moa ze zyn, juste lik 't Eiland Man, ottonome bezittiengn van de Britsche Krône (crown dependencies).
Z'hen allemolle tegoare een ippervlak van 194 km² en der zyn omtrent 158.000 inweuners.
Geschiedenisse
D'eilandn bleevn ounderdêel van 't hertogdom Normandië toet 1204. Ton is Normandië veroverd deur keunienk Philippe II van Frankryk. Moa d'eilandn bleevn wel persôonlik eigndom van den Iengelsche keunienk, ounder de noame bezit van de krône.
Toet in de 19ste êeuwe was ter surtout Normandisch dialect en Frans geklapt ip de Kanoaleilandn. In de 20ste êeuwe zyn die toaln mêer en mêer verdroungn deur 't Iengels.
1729
1726 - 1727 - 1728 - 1729 - 1730 - 1731 - 1732 't Joar 1729 is 't 29e joar in de 18e êeuwe volgenst de christelike joartellienge. thumb|[[Filips V van Spanje]]
Keuninklike militaire schole
Structuur
Der is ook nog e speciale divisie (SDiv). Zieder en gin academische ma administratieve functie. Zieder studeern ofwel industrieel ingenier, dokteur, tantist of apotheker in de burgery, ofwel als militair an de Ogere Zêevaertschole in Antwerpn. De kandidaat-pilootn (PIL) en de kandidaat-luchtverkêerslyders (ATC) van't ulpkaeder krygn ook under theorielessn an de KMS.
Sedert 2008 gebrukt et Keuninklyk Oger Înstituur vo Defensche gebouwn van de kms. Tegoare noemen de militairen da de Campus Renaissance, wuk da wel gin officiële name is.
Vo da België bestoend
Der woaren enkele militaire scholen in de lage landn, vooral in Antwerpn en in Breda.
Belgische Militaire Schole
Der was nie echt e goeie schole vo d'officiern in d'artillerie. Up vrage van kapiting de Nieulant was ter e zale vant Borgendeallyceum vry vo 'tleger vanaf september 1831. Keuning Leopold I makte twi richting: Artillerie-Genie (AG) en Infanterie-Cavalerie (IC)
Wereldorlogen
Ondertussn woarn de naamn van de richting veranderd. Artillerie-Genie kwam Polytechniek, en Infanterie-Cavalerie werd Olle Wapens en doarachter SSMW. Den Duuts et twimoal de KMS gebrukt en kapot achtergeloatn. Beide keern is tie eropgebouwd.
Schoolcommandantn
Enkele schoolcommandantn:
Beroemnde Leerlingn
Enkele bekende leerlingn zyn:
Texel
thumb|Liggiinge van Texel in Holland Texel (uutsproake: Tessel) is 'n eiland in de Waddnzêe en gemêente in Holland, in de provinsje Nôord-Holland. 't Is 't grotste en mêest bevolkt eiland van de Wadde-eilandn. 't Eilandje Noorderhaaks, da nie beweund is, valt ook ounder Texel.
D' ippervlakte van de gemêente is 585,96 km², woavan da 't grotste gedêelte bestoat uut woater. 't Landippervlak is à peu près 170 km² en der zyn 13.783 inweuners. Den burgemêester Michiel Uitdehaag i van de D66.
Brouwery Bavik
Geschiedenisse
In de joaren '70 oan ze 't moeilyk, en zyn ze overgeschakeld ip een andere strategie, noamelik het verkôopn an de horeca. In 1982 kwoamn ze met een nieuw product, Petrus bier, dat nationoale beroemdeid eit gekreegn als oofdsponsor van den Essevee, de vôorloper van SV Zulte Woaregem. Loater, in 1992, zyn ze me Wittekerke ip de markt gekoomn, een witbier ountstoan uut de VTM-soap met dezelfde noame. Tot ip den dag van vandoage es Bavik een onafhankelik familiebedryf.
Jetairfly
thumb|Boeing 767 Jetairfly Jetairfly es e Belgische luchtvoartmoatschappye met hoofdzetel in Zoaventem, Brussel die zowel lynvluchtn of chartervluchtn uutvoert. Ze doen wok vluchtn vo touroperateur Jetair.
Witte kwiksteirt
Nen witte kwiksteirt (Motacilla alba) es nen veugel van de familie van piepers en kwiksteirtn. Zyne mêest in et ôog springende eignschap es zyn rap ip en neer goand steirtje.
Jetairfly
Jetairfly es een dêeltje van de grôotste vakantievloot van Europa: t'hope me vuuf andere luchtvoartmoatschappyen makt ze dêel uut van de TUI Airlines groep, die een ounderdêel es van TUI Travel Plc, de grootstn toerismegroep van de weireld. TUI Airlines groepeert Jetairfly, Arkefly (Olland), Corsairfly (Frankryk), TUIfly (Duutsland), Thomson Airways (Iengeland) en TUIfly Nordic (Zweedn) me mêer of ounderd vliegers.
Witte kwiksteirt
Uutzicht
De witte kwiksteirt of peirdewachter es oungeveer 18 cm grôot. Ze zyn vrêe nerveus, zowel o ze vliegn als o ze ip de ground zittn (me et bekende steirtje). De boovnkant es grys, en zyne steirt es wit. Zyne kop en buuk es wit, moar ie eit wel nen zwarte eisenpanne en borst.
Verspreidienge
Ie komt een bitje overol vôorn, zelfs dichte by uuzn, allêene nie in de sterk bebouwde zones. Witte kwiksteirtn trekkn in de winter noo warmere zuudelyke streekn.
Jetairfly
In 2006 vervoerde Jetairfly round de 1,6 miljoen passagiers noar 71 bestemmiengn. In 2008 werden der verre 2 miljoen passagiers vervoerd. Zo es ze de tweede grôotste luchtvoartmoatschappye.
Geschiedenisse
Opgericht as TUI Airlines Belgium in het noajoar van 2003 en actief sinds 20 moarte 2004. Ôorsprounkelik wos 't vôorzien vour ip te startn me twee vliegers. Deur 't faillissement van Sobelair, die de mêeste vluchtn van touroperateur Jetair uutvoerde, is den ipstart versneld en uutgebreid. De vloot in 't êerste sizoen bestond uut vuuf middellangeofstandstoestelln.
Ip 23 november 2005 werd de luchtvoartmoatschappye herdoopt in Jetairfly in 't koader van de nieuwe merknstrategie, me neffest touroperateur Jetair, nu wok reisbureaukeetn Jetaircenter (dervôorn TUI TravelCenter).
Twoalfjoarig Bestand
thumb| Tachtigjoarign Oorloge: Maurits van Oranje in de [[Slag by Nieuwpoort deur Pauwels van Hillegaert]] ‘t Twoalfjoarig Bestand was e periode van woapnstilstand van 1609 tout 1621 binst de Tachtigjoarign Oorloge in de Lêge Landn.
Jetairfly
Service
Ip korte en middellange afstandsvluchtn èn de passahiers keuze ut 3 types service: Ip lange afstand zijn er 2 types service:
Vliegers
Sinds 2009 beschikt Jetairfly over de joungste en modernste vloot in België die vôornoamelik bestoat uut Boeings vo korte- en middellangeofstandsvluchtn, met uutzounderienge van de Boeing 767-300 ER die surtout vo langeofstandsvluchtn gebruukt wordt. Ip de blêekblauwn buuk stoat er 'Jetairfly' en ip zyne steirt et TUI-Logo.
Twoalfjoarig Bestand
’t Bestand wierd ip 9 april 1609 in Antwerpn geslootn tusschn de Spanjoardn (en de an Spanje trouw gebleevn Zuud-Nederlandsche gewestn) en de ipstandeliengn van de Nôordelike Nederlandn. Vanof 9 september 1609 erkendn Filips III en de aartshertoogn Albrecht en Isabella de Verênigde Provinciën lik vrye landn, stoatn en provincies.
In 1621 begost de stryd met de Spanjoardn were, achter dat de landvoogd Albrecht van Oostnryk stierf zounder joungers en de Zudelike Nederlandn doardeure were rechtstreeks ounder de Spoansche keunink kwoamn.
Jetairfly
Vliegers
Et grôotste dêel van de vluchtn noa Turkeye wordn uutgevoerd deur Free Bird Airlines. Iervôorn wordn toestelln van et type Airbus A321 en A320 ingezet.
Toekomstige uutbreidienge van de vloot:
1512
1509 - 1510 - 1511 - 1512 - 1513 - 1514 - 1515 't Joar 1512 is 't 12e joar in de 16e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge.
Paravang
thumb| De Paravang thumb| Paravang langs de kant van 't Leopoldpark De Paravang is één van de gekendste pleksjes van Blanknberge. De noame komt van 't Frans: paravent. 't Is e windscherm mè zitbankn woa dat de Blanknbergenoars en de toeristn kunn genietn van 't zicht ip de jachthoave en 't Leopoldpark.
In 2002 is de Paravang hêlegans gerenoveerd.
Paravangfêestn
Ieder joar zyn der paravangfêestn ip den êeste zundag van ogustus. De folkloregroep "De Vrye Visscherye" demonstreert ton oude ambachtn en je kunt proeven van vasche vis. Der zyn ook volksspelen en iptredens van volksdansgroepn die verklid zyn in de typische kledye van de vroegere lokale visschersbevolkienge. Ook goan de Blanknbergsche reuzen ton uut.
Aspe
Aspe is e Vlamse politieserie, die em ofspeelt in Brugge. De serie i gebaseerd ip de boekn van Pieter Aspe. In België werd de serie vo 't êest uutgezondn ip 13 februoari 2004 ip vtm. In Holland werd ie vanof 25 juni 2004 uutgezoundn ip RTL 4.
In 't êeste seizoen deurden de afleveringn verre 100 menuutn (reclame inbegreepn), grôtendêels gebaseerd ip de boekn van Aspe. Vanof 't twêede seizoen deurden d'afleveringn moa tzestig menuutn mi en goan de afleveringn nie mi over de verhoaln in de boekn.
Muziek
't Introliedje van seizoen êen was van Gene Thomas met Wees van mij en in seizoen twêe Don't ever go van Reborn.
Louvil
Louvil es e gemêente in Vrankryk in 't Noorderdepartement. 't Ligt in Frans-Vloandern, mêer bepoald in Rysels-Vloandern. 't Grenst an de gemêentn Sison, Templeuve en Péronne-en-Mélantois. O de nôordwestkantn van Louvil lôopt de Marke. Round Louvil zelve liggn ôok nog êenigte gehuchtjes lyk La Frête en Le Chêne.
Olangsn de westkantn van't groundgebied van Louvil lôopt d'A23-ottostroade tusschn Villeneuve-d'Ascq en Valencyn.
2022
2019 - 2020 - 2021 - 2022 - 2023 - 2024 - 2025 't Joar 2022 is e geweun joar die begunt ip e zoaterdag in de Gregorioansche kalender. 't Is 't 22e joar van 't 3e millennium en van d' 21e êeuwe en 't derde joar van 't decennium 2020-2029.
National Geographic Channel
National Geographic Channel of met de ofkortiengn Nat Geo of NGC is en Amerikoans televisienetwerk da programma's en documentaires uutzendt over de nateur, cultuur, geschiedenisse en weetnschap.
Ze moakn ôok een tydschrift genoemd National Geographic Magazine.
Meziek
't Bekende mezieksje die vôorn e masse programma's espeeld is, is eschreevn deur Elmer Bernstein.
Logo van Nat. Geo.
Ofbeeldienge:National Geographic Channel.svg
Sarajevo
Sarajevo is d' hoofdstad en grotste stad van Bosnië-Herzegovina. De stad is in 1461 gesticht deur de Bosnische Ottomoann. ' t Grotste dêel van de stad is gebouwd in de Sarajevo-valleie. Sarajevo wordt omgeevn deur vuuf bergn die dêel uutmoakn van de Dinarische Alpn. De riviere de Miljacka deurkruust de stad van ôost noa west.
In 1914 speelde de stad e belangryke rolle in de weireldgeschiedenisse, deur de môord ip Frans Ferdinand, êen van d' anleidiengn vo d' Êeste Weireldoorloge. Tusschn 1992 en 1995, binst de Bosnische Oorloge, is Sarajevo zwoar gebombardeerd gewist deur Bosnisch-Servische troepn.
Koap Blankenesse
thumb| Koap Blankenesse an d'[[Opoalkust]] thumb| De grote [[zilvermeeuwe jeunt eur ier]] thumb| Zicht ip zêe vanof de koap Koap Blankenesse (Frans: Cap Blanc-Nez) es e steile koape langs de Fransche Opoalkust. 't Meest upvollende es de typische witte kleur van de rotsn en de ground.
Liggienge
Koap Blankenesse es 134 m oge, dus e heel stik ogger dan Koap Zwartenesse (45 m oge) da moa 6 km vodder ligt.
De koap makt deel uut van 't gemeentje Skoale (Frans: Escalles).
Geologie
De witte rotsn bestoan uut kryt (kolk) en mergel, dat es e witte klytsoorte.
Ot woater goed ofgetrokkn hêt, komt er an 't strang een klytelage blôot, die van den oundersten elt van de Krytperiode (Albiên, 112 - 100Ma) komt.
Nateure
Deur dat er veel kolk zit in de ground eit er em round de koape flora ountwikkeld die uutzounderlik es vo e land lik Vrankryk. Deur de moeilik toegankelikke rotsn es ook de fauna ier styf divers. Ge vindt er byvoorbeeld zilvermeeuwn, kauwn, de nôordse stormveugel, sternn en specioale soortn zwoaluwn.
Monument
Up de koape stoat er e monument in de vorm van nen obelisk. J'es gewyd an de Fransche en Iengelsche soldoatn die binst den Twiddn Weireldoorloge under leevn geloatn ein by de verdedigienge van de strategisch belangrikke zeenauwte Nauw van Kales.
Noame
De Fransche noame Cap blanc-nez komt van 't Oudnederlandsche blanka (blank, wit) en nesta, wuk da wil zeggn "land da uutstikt up de zee". 't Wôord 'nez' is ôok verwant mê 't oud nôors wôord 'nes' wat da 'kaap' of 'landtong' betêeknt.
Woensdagmart (Brugge)
thumb|De Woensdagmart mê 't stanbeeld van Hans Memling. De Woensdagmart is e pling in Brugge.
Geschiednisse
De Woensdagmart is oentstoan in 1458 deur d' ofbraake van e poar uuzn en 't wierd in 't begun ook Ôosterliengn-pling genoamd. Vanof de zestiende êeuwe êete 't pling Koolplatse, omdatr oetskoole wierd verkocht. Da gebeurde ip de woensdag, woadeure da de noame Woensdagmart in gebruuuk kwam. 't Pling is te bereikn lans 't Gent'of of 't Ôostrliengn-pling.
Achtre da in 1871 ip 't pling 't stanbeeld van Hans Memling wierd ipgericht, veranderde de noame in Hans Memling-platse. In de neegntienst' êewe wierdn ip die platse surtoe okkoazje-gebruuksvôorwerpn en glykoardig klêergoed verkocht. Bitje by bitje oentwikklde de mart nor e geweune mart mê geweune marchandieze. In de joarn dertig van de twientigst' êewe diende 't mindre en mindre vo mart. Achtr datr verschillnde gemêentn bestierlik by mekoar kwoamn in 1971 veranderde de noame weere no Woensdagmart.
De noame "woensdagmart" wordt teegnwôordig ook gebruukt voor de groensl- en blommemart die iedre woensdag gebeurt ip de Grôote Mart of uutzoendrlik ip de Burg.
Philippe II van Vrankryk
Philippe II, bygenoamd Augustus (Frans: Auguste), van 't Huus Capet (Parys, 21 ogustus 1165 – Mantes-la-Jolie, 14 juli 1223), was keunienk van Vrankryk van 1180 tout 1223. Je was de zeune van keunienk Louis VII en zyn derde vrouwe Adele van Champagne.
Philippe Auguste was den êeste Frãnsche keunienk die hem, te begunn van 1190, Rex Franciæ « keunienk van Vrankryk » liet noemn. Zyn vôorgangers wierdn Rex Francorum, «keunienk van de Frankn» genoemd.
Yzertôorn
thumb|'n Yzertôorn, gezien vanuut de tring thumb|Uutzicht vanip den Yzertôorn thumb|de Paxpôorte
Den Yzertôorn, Yzertorre of ôok wel et Yzerkruus is e torre in Diksmude. J'is gebouwd in 1928, ter ere va d'n Yzerbedevoart. Et monument wierd officiël geoopnd ip 24 augustus 1930. Byst de 6de Yzerbeevoart wierd uut 36 ingezondn ontwerpn, dadde van de twêe architectn Robert en Frans Van Averbeke anveird. Den bouw begost in 1928. Oewel den torre normoal mo 30m ôoge ging zyn, woas et ie toch oal 50m ôoge.
Ip de torre stoat "AVV VVK" in de vorme van e kruus. Da betêeknt "Oalles Vô Vloandern, Vloandern Vô Kristus" ("Alles Voor Vlaanderen, Vlaanderen Voor Kristus"). Ip de boase van den tôorn stoat er ôok nog in koein va letters te leezn Nôois gèn oorloge nemè in de vier toaln van de betrokkn partien van den Êestn Weireldôorloge: "Nooit meer oorlog", "Plus jamais de guerre", "No more war", "Nie wieder Krieg".