cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Yzertôorn
Et ôorspronkelyk kruus wierd achter nen êestn anslag in 1945 gêeltergans ipgebloazn ip de 15de moarte van 1946. De ipdrachtgevers en under nôois bekend gemakt. Z'en e nieuwn were opgebouwd bachtn de ruïnes van d'oudn. Mi d'oude stikkn en ze in 1950 de Pôorte van de Vreede of Pax-pôorte ebouwd ter erinnerieng an 'n êestn. Ip de vier oukn van de pôorte èn ze vier beeldn gezet van Karel Aubroeck. De beeldn stelln de gesneuvelde frontsoldoatn Renaat de Rudder, Joe English, Edward, Frans Van Raemdonck, Lode De Boninge en Frans Van der Linden vôorn.
Den bouw an den nieuwn tôorn wierd gestart in juli 1952 noar et ontwerp van architect Robert Van Averbeke. Den nieuwn torre es 84m ôoge. De crypte wierd ingewyd den 11 november 1958 den nieuwn tôorn wierd ingewyd den 22 augustus 1965.
Sukerbête
E sukerbête (Beta vulgaris subsp. vulgaris var. altissima) is e sôorte wortelgewas da wirdt gekwêekt vo suker uut t'hoaln. Der bestoan veel verschillige sôortn sukerbêetn.
De plante
De plante komt tot tachntig centemètre hôge en krygt klêne bloemekes mee geweune kleurn. Der wirdt beweerd da sukerbêetplantn veel CO2 zoudn ippakkn moa da's nie juste.
Sukerwinnienge
Den industrie round sukerbêetn hèit hem zêre ontwikkeld in de Napeolontische ôorloogn woa dan d'Ingelsn ton den handel blokkeerdn mee de Fransn dus kon die nie mee an et sukerriet van de Caraïbn woadeu dan ze dus moestn overschoakeln ip andre alternatievn. Vrankryk is nog olsan de grôotste producent van sukerbêetn, ip twêe komt Duutsland en ip drie Amerika. Sukerbêetn zyn ôok vrêe belangrik in Rusland en Oekraïne omda die landn veel vodder van n'Atlantischn Oceoan liggn dus beter hundern eign suker kwêekn in plekke van in te voern. Dertig percent van de weireldproducsje van suker komt uut sukerbêetn.
Belang van sukerbêetn in West-Vloandern
thumb|left|150px|En hôpe sukerbêetn Sukerbêetn hèin olsan belangrik gewist in West-Vloandern omda de prys van sukerbêetn oaltyd redelik stabiel bluuft en da j' vo sukerbêetn te zettn gin zuk ne goein ground nodig hèit. De prys zakt verre niet omda suker vrêe vele gebruukt wirdt dus de vroage doalt nie. Moar deur den ipkom van mêer en mêer handel mee de Caraïbn woa dan ze rietsuker kwêekn vo ne goekopre prys, mee mêer sukerwinste vergeleekn mee sukerbêetn, hèit den Europese Unie beslist da der minder sukerbêetn moestn gekwêekt wirdn in Europa. Der is doa veel protest tegen gekommn mee ounder andere 't argument da Europa ton nog mêer afhankelik wirdt van anvoer van voedsel uut andere landn en et nu ol zo afhankelik is. Ôok wordn sukerbêetn e vaste woarde in veel streekn in Europa moa den EU hèit toch beslist dat er minder moest gekwêekt wirdn woadeur dan der toch veel boern failliet hèin gegoan. De sukerbêetteelt is nog gepermitteerd moa nie mee zovele lik dervoorn.
26 september
26 september is den 269stn dag van 't joar (270stn dag in e schrikkeljoar) in de Gregorioansche kalender. 't volgn nog 96 doagn toet 't ende van 't joar.
Lampernisse
Lampernisse is e dorptje in de Belgische provinsje West-Vloandern. 't Is e deelgemeente van de Belgische stad Diksmude. Lampernisse is by e fuuzje in 1971 e deelgemeente van Pervyzje gewordn en deed ip dat moment ofstand van een kleen gebiedsdeeltje (0,83 km²) an Oedekapelle. Pervyzje werd in 1977 op zyn toer by Diksmude gevoegd. Lampernisse et een ippervlak van 13,62 km² en et bykan 200 inweuners.
Lampernisse is meer dan woarschynlik de geboorteplekke van Nicolaas Zannekin, een Vloaming die em verzette teegn d'ounderdrukkienge en den annexatiepolitiek van de Franse keunienk Filips VI en z'n anhang in Vloandern. Je sneuvelde beist de Slag by Kassel in 1328.
Beziensweirdigheedn
thumb|left|Kerke
Demografische evolutie
Opm:1806 t/m 1970=volkstellingen ip 31 december
Stroate van Otranto
thumb|right|300px|Liggienge van de Stroate van Otranto De Stroate van Otranto, somstekêe ôok wel 't Kanoal van Otranto enoemd (Italioans: Canale d'Otranto, Albanees: Ngushtica e Otrantos), es 'n zêestroate in de Middellandsche Zêe die d'Italioansche regio Apulië ip't Itoalisch Schiereyland scheedt van Alboanië ip de Balkan. De zêestroate makt de verbiendienge tusschn 't woater van d'Adrioatische Zêe in't nôord'n en da van d'Ionische Zêe in't zuud'n. De zêestroate es apreupri 75 kilomèiters brêe.
Berengar van Friuli
Berengar I, bekend ols Berengar van Friuli van de familie van de Unruochiengers, (Cividale del Friuli ca. 845 - Verona, 7 april 924) was markgroaf van Friuli van 874 tout 890, keunienk van Italië van 887 me vele betwistiengn, en Rôomse keizer van 915 tout an zyn dôod.
't Markgroafschap Friuli was in dien tyd grodder of 't Friuli van nu. Ton was ter e grôot stik van d'hudige regio Veneto by en 't liep tout an de provinsje Bescia in Lombardye.
Binst zyn 36-joarige regerienge he Berengar 't styf moeilyk g'hed, nie ollêne deur ol zyn concurrentn die zyn keunienkschap betwistign moar ook deur d'invoazjes van de Magyoarn.
Je was de latste keizer vó Otto de Grôotn, die achter 'n interregnum van 38 joar in 962 gekrôond wierd tout keizer.
In november 887 was Karel den Dikkn ofgezet en Berengar gerakte verkoozn vor hem ip te volgn in Italië. Ip 6 januoari 888 wierd ie in Pavia deur den bisschop tout keunienk van de Longobardn gekrôond. Mo 't joar derip versloeg zyn concurrent Guido van Spoleto hem by Trebbia. Guido wierd in 889 in Pavia tout keunienk gekrôond en zyn zeune Lambert van Spoleto in 891. En in 896 liet Arnulf van Karinthië zyn eign in Pavia erkenn tout keunienk. Berengar blêef vechtn en in 898 kost ie de macht were pakkn.
In 900 wierd Lodewyk III ols klêenzeune van keizer Lodewyk II gevroagd deur Italioansche eedeln vo noar Italië te kommn. Ze woarn nie content van Berengar, omdat 'n hem nie genoeg kost verweirn teegn de Magyoarn. Lodewyk kwam met e leger of, je versloeg Berengar en je wierd ip 12 oktober 900 gekrôond met d'yzere krône.
Mo Berengar vocht were en je kost Lodewyk versloan. Je dwoung hem van were te kêern no Provence en Lodewyk most beloovn van nôoit me were te komn. Mo je brak ze woord en je viel Italië were binn in 905. Met hulpe van Beierse troepn kost Berengar hem versloan in Verona. Je liet Lodewyk gevangn zettn en ip 21 juli 905 liet ie zyn oogn uutstekkn. Lodewyk krêeg van ton zyn bynoame Lodewyk den Blendn.
Berengar krêeg nu were enorm vele last van d'invoazjes van de Magyoarn en je krêeg e nieuwn concurrent, Rudolf II van Bourgondië, die hem in 923 versloeg by Fiorenzuola d'Arda in Piacenza en tout keunienk gekrôond wierd in Pavia.
Berengar wierd e joar loater vermôord deur zyn eign volgeliengn, verzekers in opdracht van Rudolf.
Vrouwn en jounges
Berengar trouwde me Bertila van Spoleto, dochter van Suppo II, de groaf van Parma, die e klêenzeune was van Suppo I van Spoleto.
Z'haan gin zeuns, mo de zeune van under dochter Gisela, Berengar II van Italië, en zyn zeune en klêenzeune Adalbert van Italië en Otto-Willem, hertog van Bourgondië, wordn gereeknd by de Unruochiengers.
Bertila wierd me Berengar tout keizerinne gekrôond. Nie vele loater is ze beschuldigd van overspel en hen z'heur vergiftigd.
Under twi dochters:
Geiser
250px|thumb|right|[[Strokkur geiser, Ysland]] right|300px|thumb|Stoomfase van de eruptie van de Castle Geyser toogt primaire and secondaire regenboogn in [[Yellowstone National Park]]
Berengar van Friuli
Vrouwn en jounges
In december 915 trouwde Berengar met Anna. Met heur haad ie gin jounges.
Club Brugge KV
Club Brugge KV is e Belgische voetbolclub uut Brugge. 't Is één van de grotste clubs van 't land en de grotsten in de provincie West-Vloandern. De ploeg spilt in 't Jan Breydelstadiong in Brugge, woar dat ook Cercle Brugge spilt. Club is by de KBVB angeslôotn mè stamnumero 3 en eet blauw-zwart vo koleurn. De club is ipgericht in 1891 en is dormee één van d'oukste clubs die nog actief zyn in België. Z'èn ol veel titels en bekers gewonn. Over de latste joaren gezien zyn ze één van de twêe beste ploegn van 't land.
De club eet de reputoatie da ze een ploeg van werkers zyn. Van ol de Belgische ploegn is 't één van de beste in Europa. Z'en ounder andere ol twêe kêern een Europeesche finale gespild. Da was ip 't ende van de joarn 70, ounder Ernst Happel, mo ze verlôorn olle twêe de kêern van Liverpool FC. Sommigste van de beste speelders van 't land en ook in Brugge gespild, gelik Lotte Lambert, Marc Degryse, Jan Ceulemans, Franky Van der Elst en Gert Verheyen.
Geiser
De vormienge van een geiser hangt of van bepoalde hydrogeologische omstandigheedn, dê mor in een klêen antal plekkn up êrde bestoan. Over 't olgemêen ku je geisers viendn in een gebied mê actieve vulkoanische activiteit.
Club Brugge KV
Êrelyste
Belgisch landskampioen
Geiser
Groundwoater zakt of toet an een diepte van omtrent 2000 meter, wôrda 't in kontakt komt mê rotsn die hêet zyn deur de nabyheid van magma. 't Woater zet em omme toe stôom, en ôt den druk hoge genoeg is duwd het een miengsel van woater en stôom uut den geiser zyn openienge.
D'r zyn omtrent duusd geisers bekend in de wêrld, den elt dervan in Yellowstone National Park. Een geiser zyn aktiviteit kan verandern mê den tyd ôt den woatertoevoer verandert deur upbouw van mineroaln, êrdeverschuviengn, êrdbeviengn of mensn die deran prutsn.
Club Brugge KV
Êrelyste
Beker van België
Belgische Supercup
'''Europese Beker voe Landskampioenn
Europese Beker voe Bekerwinnoars
UEFA Cup
Brugse Mettn
Individuele pryzn
Bekende oud-speêlers
Sommigte speêlers en nôoit e prys gewonn (lik topscoorder of goudn schoê), mo toch en ze under stempel gedrukt ip Club Brugge in 't verleden. Omda ze joarn an e stik e vaste plekke aan of omda ze de chouchou woarn van de supporters. Een overzichtje:
Hans Christian Andersen
thumb|right|Hans Christian Andersen Hans Christian Andersen (Odense, 2 april 1805 – Koopnoagn, 4 ogustus 1875) wos nen Deenschn schryver en dichter, die vrêe bekend es vo zyn kindervertelselkes.
Tyd
thumb|En orloozje vo de tyd te meetn Tyd is e fysische grôotheid. 't Is d' ipêenvolgienge van momentn die gebeurn vanof 't verleedn, deur 't nu, noa de toekomst. 't Symbool van de grôotheid is t, de SI-êenheid is de seconde s, êen van de zeevn basisêenheedn in 't SI-système.
Mè 't begrip tyd kan e bepoald moment of tydstip wordn angeduyd, moar ook 't verschil in tyd van twêe momentn, de tydsdeur.
Over 't algemêen zyn der twêe verschillige maniern vo tyd te meetn: de kalender, e système vo 't indêeln van de tyd in periodes, lyk joarn, moandn, weekn en doagn en 't orloozje vo de tyd van de dag an te geevn.
Bouwkundig erfgoed in Nieuwkerke
Lyste van bouwkundig erfgoed in Nieuwkerke:
1502
1499 - 1500 - 1501 - 1502 - 1503 - 1504 - 1505 't Joar 1502 is 't 2e joar in de 16e êeuwe volgenst de christelyke joartellienge. thumb|Vierde en latste reyze van Christoffer Columbus
1602
1599 - 1600 - 1601 - 1602 - 1604 - 1605 - 1606 't Joar 1602 is 't 2e joar in de 17e êeuwe volgenst de christelyke joartellienge. thumb|Maurits van Nassau
Blauwn reiger
Blauwe reigers, mêestol geweune reigers enoemd, zyn grôte veugels die vôornkomn in verre hêel Europa, in Afrika en in Azië. Oek in West-Vloandern kuj ze up vele plekkn teegnkomn.
Uutzicht
Reigers zyn grôte veugels die verre e meiter lank komn. De vintjes en de wuvetjes verschilln in uutzicht nie va makoar. Van kleur zyn ze setoe grysde, buutn d'uutendn van nunder vlerken, die mêer blauwachtig en dounkerder zyn. A nundern kop en ze e zworte striepe, die deurelopt in e plume. Nundern bek is gilf en ne kud oraje of rôodachtig uutsloan in poartyd.
Verspreidieng en leefgebied
Blauwe reigers komn vôorn in verre hêel Europa en in grôte stikkn van Azië en Afrika. In Amerika zit er e sôorte die der stief up trekt.
't Zyn veugels die eboendn zyn an woater, woa dan ze 't mêeste van nunder teetn zoekn. Ze stoan mêestol in woater da nie te diepe is en at er e visseltje passirt, schiet nundern kop no beneen en pakkn ze 't me nundern bek.
Oel ier vien je reigers setoe an vyvers, boerepittn en meisn (natte wêen). In (grôot)stedelik gebied vien je z'oek dichte byn uuzn, up de buutn zyn ze mêestol vele schuwer.
Teetn
Z'eetn olle visschn die nie te grôot zyn (gelik stekelboarsn, poalink, boars, karpers en ândre), mor oek puudn, muuzn en klêne veugels.
Ze zyn deur vele visliefebbers nie geirn ezien omdan ze wel eki duvn vis uut vyvertjes pakkn (lik goudvisschn of koi's,...). Doarom zyn der vele menschn met e vyver die der visdroad over spann of die e plastiekn reiger zettn (reigers leevn ollêne en goan toene dus nie landn).
Ôostrliengn-pling (Brugge)
thumb|'t Ôostrliengn-pling. thumb|'t Ôosterliengn-uus in Brugge 't Ôostrliengn-pling is e pling in Brugge. 't Ôostrliengn-pling is verboenn mê de Woensdagmart, de Spoansche Loskoaje en 't Krom Gent-'of.
Loberge
Loberge (Frans: Looberghe) is e gemeente in 't noordn va Vrankryk, in 't Département du Nord. Der weunn oungeveer 1200 menschn.
Blauwn reiger
Vôortplantienge
Reigers droagn nest in oge boomn of in riet, mêestol in kolonies. De wuvetjes leggn doa toene en ei of 5-6 in, die uutkomn achter 28 doagn. De twêe ouders oaln teetn, danz e êest zevve upeetn en toene were uutspuugn.
Ôostrliengn-pling (Brugge)
Geschiednisse
Vôo 't gebow wierd 'n oopnboar pling angeleid, woavôorn datr zeifs 'n uus moste sneuvln. 't Gebow ligt min of mêer ip den uutoek van 't pling en êt 'n uusnummre in 't Krom Gent-of.
Lorenzo de' Medici
thumb|250px|Lorenzo Il Magnifico [[Uffizi, Firenze]] Lorenzo de’ Medici, bygenoamd Il Magnifico (Firenze, 1 januoari 1449- Careggi, 8 april 1492) was e zeune van Piero de' Medici en Lucrezia Tornabuoni.
Stroate van Messina
thumb|right|300px|Liggienge van de Stroate van Messina thumb|right|250px|Zicht ip de Stroate van Messina vanip de Monte Dinnammare in Sicilië De Stroate van Messina (Italioans: Stretto di Messina, Sicilioans: Strittu di Missina) es 'n zêestroate in Itoalië die 't eyland Sicilië scheedt van de regio Calabrië ip't Itoalisch Schiereyland. De zêestroate makt de verbiendienge tusschn 't woater van de Tyrreensche Zêe in't nôord'n en da van d'Ionische Zêe in't zuud'n. De zêestroate es 32 kilomèiters lank en de brêedte ligt tusschn de drie en acht kilomèiters.
Lorenzo de' Medici
Tegoare me zyn broere Giuliano volgdeg’t ie zyn voader ip en zette surtout ‘t beleid van zyn grôotvader Cosimo vôort.
Stroate van Messina
De Stroate van Messina es genoemd na de Sicilioansche hoavnstad Messina. Den belangrykstn stad an de kant van Calabrië es Reggio Calabria. De mêeste veerbôotn die de stroate oovrsteekn, voaren tusschn Messina en't nôordelyker geleegn Villa San Giovanni, in de plekke van noar Reggio. Da komt mè da de zêestroate ier smoller es en ôok mè da vele van't verkêer ip de ferry nie in Reggio zelve moe zyn, mor o d'ottostroade wilt deureryd'n noa 't nôord'n. In tydde ad'n ze nog gepeisd van en vrêe ôoge angbrugge te bouwn oovr hil de stroate, mor da plan èin ze moe'n ipzeggn omda 't te vele gienk kostn en der ôok moeilykeedn giengn zyn vo 't milieu.
Lorenzo de' Medici
Lorenzo il Magnifico is êen van de bekendste Medici en je regeerdeg’ over Firenze binst ‘t hoogtepunt van d'Italioansche renaissance.
Seconde
thumb|Orloozje mè slienger die elke seconde tikt De seconde of secoende (symbool s) is de SI-basisêenheid van tyd in 't SI-système.
Stroate van Messina
In de Stroate van Messina zyn der oltemets vrêe straffe zêestroomiengn, wa 't nie olsan makkelyk makt vo der te voarn. In d'Oudeyd wierd er gezeyd da die strôomiengn verôorzoakt wierd'n deur twêe zêemounsters die ier zoatn: Scylla en Charybdis. Ounder 't woater liggn der ôok teffrente aktieve tectonische breukn wa somstekêe kunt lyd'n tout èirdbeeviengn en klêene tsunami's.
Lorenzo de' Medici
J’had ôok e grôotn invloed ip d’Italioansche politiek. Ounder zyn besteur wast er lange vrede in Firenze, wat da welstand en ountwikkelienge van commerce en cultuur mee brocht.
Seconde
Ôorsproenkelyk is e seconde 't 60e dêel van e minute, die 't 60e dêel is van en eure, binst dat en eure 't 24e dêel van e zunnedag is. Met d' introductie van atoomorloozjes, die vo de tydmetienge gebruyk moakn van de trilliengn van atoomn, wierd 't meugelyk van de seconde styf nauwkeurig te definieern.
Lorenzo de' Medici
Je was styf g’interesseerd in dichtkunste. Je makte zelve gedichtn en je schrêef ôok e nieuw poëziegenre ip muziek, woarip dat er gezoungn en gedanst wierd. Zyn eign variant woarn de carnavalsliedern, deur gemaskerde figeurn gezoungn poëzie me muzikoale begeleidienge.
Vrouwn en jounges
Achter de dôod van zyn vrouwe hertrouwdeg’t ie me Philippina van Savoye.
’t Pazzi-komplot
Ip e zundag in april 1478 wierdn Lorenzo en zyn broere overvolln deur heurmoordenoars binst de messe in de kathedroale van Firenze. Lorenzo gerakte lichtgewound en kost ountsnappn, mo Giuliano bloedde dôod.
Achter Sixtus IV
Den ipvolger van paus Sixtus IV was paus Innocentius VIII, die Lorenzo’s twidde zeune Giovanni tout kardinoal benoemde. thumb|left|Lorenzo 's zeune Giovanni ([[paus Leo X) me zyn kozyns, deur Rafaël. Lienks de zeune van zyn broere Giuliano: kardinoal Giulio de’ Medici. Reks de zeune van zyn zuster Maria: kardinoal Luigi de' Rossi.]] Loater wierd Giovanni den êestn paus in de familie de’ Medici. Twêe van Lorenzo's zeuns wierdn machtige pausn. Giovanni wierd paus Leo X en zyn g’adopteerde zeune Giulio, de zeune van zyn vermôorde broere, wierd paus Clemens VII.
Lorenzo stierf den 8stn april 1492 in de Villa di Careggi. Je ligt tegoare me zyn broere begroavn in de Medicikapelle in de Basilica San Lorenzo di Firenze. Hunder graftombe is versierd met de Madonna me kind van Michelangelo.
Achter zyn dôod in 1492 wierd ’n ipgevolgd deur zyn oudste zeune Piero, die deur zyn zwak, arrogant en oungedisciplineerd karakter ounbekwoam was vo te regeern.
Je verzetteg’ hem nie genoeg teegn d’invoasië van keunink Karel VIII van Frankryk. De fanatieke dominicoansche monnik Girolamo Savonarola profiteerde van de situoatië. Je liet de Medici verbann, hunder paleis plundern, de kunstwerkn vernietign en ol de volgns hem goddelôze weireldse zoakn verbrandn.
Batibouw
Batibouw is e joarlikse beurze in Brussel in 't Heizelpaleis. 't Zyn 12 alln en ongeveer 350.000 bezoekers. 't Is ossa file vo der na toe te goan, dus goa je best met 'n tring. De nieuwste bouwmaterioaln ku j' doa goan bekykn en bestelln. De latste joarn i passief bouwn echt in trek. J'ku batibouw verglykn me 't otosalong mo to zonder snelle mokkn.
Lorenzo de' Medici
Achter Sixtus IV
Loater verbeterde de situoatië van de Medici were ounder Piero’s broere Giovanni (Paus Leo X) en surtout ounder Cosimo I de' Medici, den êestn grôothertog van Toscane.
Drinkam
Drinkam (Frans: Drincham) es e gemêente in Vrankryk in't Noorderdepartement. 't Ligt in Frans-Vloandern in de Franschn Westoek, ip't schee'n van't Outland en 't Blootland. Drinkam grenst an de gemêentn Pitgam, Eringem en Loberge.
Windmeuln
thumb|300px|Ollandse windmeuln (Wageningen) Een windmeuln is een machine dat windenergie ommezet in mechanische energie met 't gebruuk van roterende arms en zeiln. Over 't olgemêen wordt het gebouw wôrup dan de wiekn stoan ook een windmeuln genoemd. Windmeulens wordn mêestol gebruukt vô 't moaln van kôorn en groan, moa loatere meulens wierdn ook vô 't pompn van woater gebruukt. Recente meulens die elektriciteit upwekkn wordn mêestol windturbines genoemd.
Windmeulens mê vertikoale assn
D'êeste praktische windmeulens aan een vertikoale asse en zyn ontdekt in 't ôostn van Perzië. Z'aan zes toet twoalf zeiln bedekt mê rietn mattn of mê doek. Ze wierdn gebruukt voô 't moaln van groan en 't uptrekkn van woater vô irrigoatie, en verspreidn under in den Islamitische wêrld, van Turkestan toet an Spanje. Ze woarn wel van een ander ountwerp dan de loatere Europese meulens.
Boudewyn II van Vloandern
Boudewyn II, bygenoamd de Kletsn (863 - 10 september 918) was de zeune van Boudewyn met den Yzern Oarm en Judith van West-Francië, dochter van Karel de Kletsn. Doadeure wast 'n langs zyn moeders kant van Karoliengische ofkomste. Je was Groaf van Vloandern van 879 tout 918.
Windmeuln
Vaste windmeulens
thumb|Middelêeuws afbêeldienge van een windmeuln Vaste windmeulens, die g'oriënteerd woarn nô de kant van de mêest vôorkommende windrichtienge, wierdn vrê courant gebruukt in de Griekse Cycladeseilandn. Da sôorte meuln haa driehoekige zeiln. 't Groan wier van 't vasteland per bôot nô d' eilandn gebrocht, en 't meel per bôot nô 't vasteland weregebrocht.
Droaiboare windmeulens mê horizontaole assn
thumb|upright|250px|left|Diagram van een [[stellingmeuln]] In 't nôordwestn van Europa dateert de meuln mê horizontoale assn van 't latste kart van de 12e êeuwe, en wier vôrol gebruukt in Vloandern, 't Nôordn van Vrankryk en 't ôostn van Iengeland. D' êeste meulns woarn van de stoakmeulnsôorte, azô genoemd vanwege de centroale stoake wôdat de hêele meuln round droaide. Da was nôdig omdat de wind te veranderlik was om een vaste meuln te gebruukn. Teegn 't ende van de 13e êeuwe wierd 't ounderste dêel van e konstruktie dikwils van stêen gemakt, en gaondeweg zyn der andere sôortn meulens gebouwd, gelik de stellingmeuln, de bergmeuln, de groundzeiler en den achtkantemeuln.
Boudewyn II van Vloandern
De Vikings
Boudewyn erfde ‘t groafschap van zyn voader in 879 ip e styf slicht moment. Zyn voader was nog mo dôod of de Vikings vieln ‘t land were binn.
Windmeuln
Droaiboare windmeulens mê horizontaole assn
't Bekende lattewerk vô de wiekn makte 't meugelik vô de meulenoare zyn zeiln te spann'n volgens de windkracht, en dus kost de meuln up optimoale snelheid droain in verschillende windsnelheedn.
Boudewyn II van Vloandern
De Vikings
De Vikings haan in Iengeland styf verschootn van ’t krachtig verweir van keunienk Alfred de Grôotn van Wessex, die under doa versleegn haad. Achter dan ze g’hôord haan da Boudewyn met den Yzern Oarm dôod was, trokkn ze weg uut Iengeland vor under were ip ’t vasteland te concentreern.
Windmeuln
Droaiboare windmeulens mê horizontaole assn
Mê 't begin van d' industriêle revolutie wierdn windmeulens minder belangrik omdat vô veel toepassiengn stoomkracht of loater dieselmoteurs betere werktigen. An den andere kant, as drainagepompn zyn meulns nog langer gebruukt dan vô 't moaln van groan.
Boudewyn II van Vloandern
De Vikings
Ze kwoamn in juli 879 an land tusschn Bonen (Boulogne) en Kales (Calais). Ze begostn direct te roovn en te plundern in de Sommevalleie en loater nog erger in de Scheldevalleie. Ze trokkn êest no de bisschoppelyke steedn Terwoan en Sint-Omoars, die olle twêe ofgebrand wierdn en ze vernieldn de Sint-Bertynsabdye.
Moa da was mor e begun. Langst de Yzervalleie vieln ze Vloandern binn en langst de Leie en de Schelde trokkn ze tout in Broabant. De plunderiengn deurdn verschillige moandn tout dan z’hunder wienterkamp in de Sint-Boafsabdye van Gent iptrokkn.
Windmeuln
Windmeulens in kultuur en literatuur
thumb|left|Spoanse windmeulens in La Mancha Don Quixote van Miguel de Cervantes, wôdat ere een bekende scène is wôrda Don Quixote de windmeulens anvoalt omdatje peist dan ze reuzn zyn.
Boudewyn II van Vloandern
De Vikings
De Noorsn inval van 879 wordt anzien ols de geweldigste storm van vernielienge in de streke. Zowel ryke, oarme, gêestelykn of boern mostn vluchtn vo de verschrikkelyke ofslachtiengn en verkrachtiengn.
Windmeuln
Windmeulens in kultuur en literatuur
De windmeuln speelt ook een rol in Animal Farm, een boek van George Orwell. In 't boek steekn de boerderybêestn veel inspannienge in 't bouwn van een windmeuln, wômee dan ze hoopn under werk gemakkeliker te maakn.
Boudewyn II van Vloandern
De Vikings
In 880 trokkn de Vikings langs de Schelde en ze plunderdn Doornik en Noyon. Ze droungn zelfs deure tout in Reims.
Ol were kêern botsn z’ip ’t leger van Lodewyk III van Oost-Francië, die juste were kwam van d’ounderhandeliengstoafel van ‘t Verdrag van Ribemont. Je kost ’n dêel van de Vikings versloan in de Slag van Thiméon (Timionum).
Windmeuln
Windmeulens in kultuur en literatuur
Molino
Boudewyn II van Vloandern
De Vikings
In november kwoamn ze were tegoare in Gent en ze verhuusdn vo de wienter no Kortryk. Den 28stn december vieln ze Atrecht an.
In 881 kost Lodewyk III van West-Francië hunder ’n ende teegn houdn deur zyn overwinnienge by de Slag van Saucourt-en-Vimeu, die bezoungn wordt in ’t Oudhoogduuts Ludwigslied. Moar in 882 ist ’n gestorvn en wierd ’n ipgevolgd deur zyn broere Karloman. Deur da Vloandern e platte streke is mè veel bevoarboare riviern zag Karloman der gin doen an vo 't gebied teegn de Vikings te verdedign en je verplatste zyn grenzn no ’t zuudn tout an d’heuvels van Artesië.
De jounge Boudewyn II, nog moa 20 joar oud, profiteerde van de situoasje en kost hem mêester moakn van hêel ’t verloatn gebied. Je wordt anzien ols de feitelyke stichter van ‘t Groafschap Vloandern.
De Vikings haan under ip da moment in Lotharingen gevestigd, ten ôostn van de Schelde en ze blêevn ’t groafschap bedreign. Boudewyn liet burchtn bouwn o.a. in Brugge, Gent, Sint-Omoars, Sint-Winoksbergn, Broekburg, Veurn, Oostburg, Souburg, Middelburg..., die grôot genoeg woarn vo de beweuners te beschermn. De Vikings kostn gin profyt mer uut under strooptochtn hoaln en ze kwoamn minder en minder noa Vloandern.
Uutbreidienge van 't Groafschap Vloandern
Boudewyn kost nu begunn mè zyn polletiek. Je most zyn gezag deur de keunienk loatn erkenn en zyn groafschap uutbreidn.
Ol van in 883 was ter vele contact tusschn Iengeland en Vloandern, vor hunder tegoare teegn de Vikings t’organizeern. In 884 was Boudewyn in Iengeland, woa dat ‘n trouwde mè de dochter van Alfred de Grôotn, de keunienk van Wessex.
Den dôod van keunienk en keizer Karel den Dikkn in 888 speeldeg in Boudewyns vôordêel deur ’t probleem van de trôonsipvolgienge. Karel de Simpeln, de joungste zeune van Lodewyk den Hakkeloare was de wettelykn ipvolger, moa je was nog moa tien joar oud.
Vor e groep Fransche groavn was ’t e goe moment vor under ounofhankelyk te moakn en ze verkoozn Odo I, groaf van Parys en markgroaf van Neustrië, tout keunienk. Odo ha goeie successn g’hoald teegn de Vikings in de belegerienge van Parys (885-886).
Moa Karel de Simpeln blêeft de krône ipeisn. Boudewyn profiteerde van die conflictn en je dêed er olles an vo zyn groafschap uut te breidn, wa dat Odo I styf stôorde. In 892 trok Odo noa Brugge vo Boudewyn te straffn, moa Boudewyn kost hem doa goed wegsteekn en verdedign in zyn burcht.
In 895 koozn Boudewyn en zyn broere Rudolf, groaf van Cambrai, de kant van Zwentibold, keunienk van Lothariengn. In 896 vieln ze Vermandois an en Herbert I van Vermandois most Arras, St. Quentin en Péronne ofstoan. Loater da joar kost Herbert I Rudolf vangn en vermôordn. Uut bloedwroak liet Boudewyn in 902 Herbert I vermôordn. Je liet ook zyn teegnstander Fulco van Reims vermôordn.
Vrouwe en jounges
Boudewyn trouwde in 884 in Iengeland met Ælfthryth (of Elfrida) van Wessex, de dochter van Alfred de Grôotn. Under jounges woarn: J’haad ook nog ’n ounwettige zeune:
1808
1805 - 1806 - 1807 - 1808 - 1809 - 1810 - 1811 't Joar 1808 is 't 8e joar in de 19e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge.
Gebeurtenissn
thumb|4 december: [[Napoleong accepteert de overgoave van Madrid]]
Willem van Oranje
thumb| Willem van Oranje Willem van Oranje (Dillenburg, 24 april 1533 — Delft, 10 juli 1584), Prins van Oranje, Groaf van Nassau, was de leider van den ipstand teegn de Spoansche keunink Filips II. thumb|150px|left| ’t Woapn van Willem van Oranje
Abdy van Male
D'Abdy van Male noemt eigenlik de Sint-Trudoabdy en ligt langs de Maalsesteenweg up Sint-Kruus (Brugge).
Geschiedenisse
thumb|500px|<Center>Abdy van Male
D'abdy begunt als de Eekhoutabdy (in 't centrum van Brugge, woa da nu St-André es), uut ne groep round ne kluzenoare Everelmus die in 1048 in Brugge toekwom en doa blêef toet dat ie dôod gink in 1060.
In 1146 komt 't 'n klooster vo mann' en vrouw'n. In 1149 goan de vrouw'n ("conversen") noa Odegem (Stêenbrugge) goan weun'n by de kapelle van Sint-Trudo. De Sint-Trudopriorie bluuft nog toet in 1248 een dêel van de Eekhoutabdy. Toen wordt Sint-Trudo zelfstandig, en Usilia es d' êeste abdesse.
In 1566 vluchtn de zusters no de refuge ip de Garenmarkt.
In 't stad kôpen de zusters 't Staelyzerklôoster in de Nieuwe Gentweg. In november 1796 verjoagen de Franske de zusters uut under abdy. 'n Dêel van under kan in 't Begynhof terechte.
In 1816 goan d'er zeven zusters were noa 't oude rectorshuus an de Nieuwe Gentweg. Doa herleeft d'abdy stilletjesan.
Distelvienke
Distelvienkn (Carduelis carduelis, in 't AN putter of oek distelvink) is e zangveugel uut de familie van de vienkn. In 't geslacht Carduelis zittn oundermêer nog renottn en vlasvienkn.
Abdy van Male
Geschiedenisse
In 1866 sluutn z' an by de Congregatie van Lateranen.
Lengte
thumb|De lengte en de brêedte van e rechthoek Lengte is e metienge van ofstand. 't Is êen van de zeevn basisêenheedn in 't SI-système. De SI-êenheid is de meter m.
Rôosdoal
Rôosdoal (officieel: Roosdaal) is e gemêente in 't Pajotteland in de Belgische provinsje Vlams-Brabant. De gemêente het een ippervlak van 21,7 km² en telt 10.788 inweuners.
Distelvienke
Beschryvienge
Distelvienkn zyn redelik klêne veugeltjes, toet 13 cantimeiters, woamei dan ze êentige cantimeiters klinder zyn of bevôorbeeld musschn. De vintjes en wuvetjes zyn verre gelyk van uutzicht, mo 't vintje is e bitje schonder ekleurd. Z'hen olletwêe e rôo plekke bachtn nunder bek, met doaround e groddere witte plekke en toune nog eki zwort derround. Nundern rik is bruun en nundern boog wit. Nunder vlerkn, die van punt toet punt tusschn de 21 en 25 cantimeiters ku zyn, zyn zwort en gilf.
Lengte
Lengte is d' ofmetienge in êen ruymtelyke dimensje, ippervlak d' ofmetienge in twêe dimensjes (lengte in 't kwadroat) en volume d' ofmetienge in drie dimensjes.
Abdy van Male
Geschiedenisse
Achter den Êeste Weireldoorloge goat 't moeilik. Up materieel vlak èn ze vele probleemn en vanof 1921 zyn d'er gen roeping'n mêe.
Rôosdoal
Den 1ste januoari 1965 fusioneerdn de plekkn Pamel, Strytem en O.L.V.-Lombeek. 't Was d' êeste fusiegemêente van 't land, e proefproject. De nieuwe gemêente wierd Rosendael genoemd, lik 't veld woa dan de 3 gemêentn an mekoar grenzn. Vo nie te missn met d'Hollandsche plekke met dezelfste noame, hen ze 't veranderd in Roosdaal.
Distelvienke
Leevnswyze
Distelvienkn eetn 't liefst van ol klêen zoad, lik van distels (carduus is 't Latynsche wôord voun die plante). In 't hêle zyn der mêer of 150 sôortn wietzoad dan ze eetn, buutn van distels oundermêer nog van dokkn, wegebree, ganzemeur, sperrn en berkn. Ves zoad eetn ze hêlegans up, ryp zoad met en harde pele, peeln z'êest. An ze me joungn zittn, trachtn ze oek fernient te vangn, surtout bladluuzn.
Vôortplantienge
thumb|left|200px|E nest me vuuf joungsjes Achter êen joar kunn distelvienkn poarn, ze moakn toune e koppel, oundertusschn poarn ze nie met aar veugels. 't Vintje begunt te schufeln in februoari, mo 't is mo te vroegste up 't ende van moarte dan ze poarn. Achter dat 'n 't wuvetje overtuugd het deur te schufeln, de gilve striepn up zyn vlerkn te toogn en oek deur van 'n êenn pôot up 'n aarn te spriengn, gift 'n neur teetn en poarn ze.
Abdy van Male
Geschiedenisse
Achter de Twiddn Weireldoorloge, in 1949, stoat 't woater under an de lipp'n. In 1949 wordt Maria Pollet prioresse. Tegoare met de rector Michiel English en Dom Filips De Cloedt wordt er gezocht achter uplossing'n.
Rôosdoal
De gemêente bestoat uut Borchtlombeek, O.L.V.-Lombeek, Ledeberg, Strytem, Pamel, de wyk Poelk en 't gehucht Kattem. D' omliggende gemêentn zyn Liedekerke, Ternat, Lennik, Gooik en Ninove. De grenze mè Ninove wordt vor e stik gevormd deur de riviere den Dender.
Distelvienke
Vôortplantienge
Doarachter begunt 't wuvetjes nest te droagn, up en hoge plekke die voun olletwêe d'ouders wel is. 't Vintje is oudertusschn surtout bezig met 't verdedigen van 't wuvetje en 't nest, surtout teegn aar distelvienkn. Eki da ze broedt, briengt het vintje teetn en dadde deurt round de twi weekn. Eki dan ze uutekommn zyn, krygn z'êest surtout fernient voun 't eetn, d'ouders veraarn dadde e bitje met ekêe, achter e dag of zesse krygn ze ollêne nog distelzoad. Achter 30 doagn zyn ze hêel zelfstandig.
Abdy van Male
Geschiedenisse
Jozefa Haeck, prioresse van 't klôoster van het Heilig Graf in Lochem in Holland pakt de Sint-Trudoabdy up in de Orde van het Heilig Graf.
1122
1119 - 1120 - 1121 - 1122 - 1123 - 1124 - 1125 't Joar 1122 is 't 22e joar in de 12e êeuwe volgenst de christelyke joartellienge.
Distelvienke
Vôortplantienge
Distelvienkn kunn 17 joar oud kommn, mor in 't wilde gebeurt dadde eigentlik nôois.
Abdy van Male
Geschiedenisse
In moarte 1952 krygt d'abdy het decreet van de Congregatie der religieuzen te Rome da ze upgenoom wordt in d' Orde van het Heilig Graf, moa met be'oed van under zelfstandigheid.
Rôosdoal
Rôosdoal is gekend vo zyn fruutkwêek, surtout van freizn en framboozn. thumb|left| Kerke van O.L.V.-Lombeek
Distelvienke
Verspreidienge
thumb|right|250px|Verspreidienge van de distelvienke (dounkergroen & bruun: hêel 't joar, lichtgroen en gilf: zomer). 't Zyn veugels die in België hêel 't joar te viendn zyn, juuste lik in de reste van bykan hêel Europa, ollêne in 't nôordn van Scandinoavië en Rusland zittn der ginne, juuste lik up Ysland. 't Zittn oek distelvienkn in Ôost-Europa, mo dedie bluuvn doa nie beisn de wienter omdat 't doa toune te koud is en ze gin teetn kunn viendn. De veugels van ol doa vliegn vôorn de wienter no warmer streekn, lik West-Europa of Turkeye (woa dan der oek hêel 't joar zittn). Vodder voun de reste zittn der oek nog an de kustn van Syrië, Libanon, Israël, Irak, Iran en de Kaukasus in Azië en in Egypte (doar oek an d'oevers van de Nyl) en 't nôordn van de Maghreb in Afrika. Up 't kartje goat het over de stikkn in 't dounkergroen, woa dan ze hêel 't joar zittn, en in 't lichtgroen, woa dan ze zomergastn zyn. Olle oundersôortn in da gebied reeknn de mêeste weetnschappers ounder 'n Carduelis carduelis carduelisgroep, de distelvienken van de stikkn 't gilf (ollêne in de zomer) en in 't bruun (hêel 't joar) reeknn de mêeste weetnschappers ounder 'n Carduelis carduelis canicepsgroep, 't zyn der zest die doar en aparte sôorte van moakn omdan de oundersôortn van dienn groep en aar uutzicht hen, mo nie iederêen is 't akkôord doamei.
Abdy van Male
Geschiedenisse
Vuuf kanunnikessen van Lochem en drie kanunnikessen van Turnhout help'n d'abdy d'er were boov'nup. Were deur Dom Filips De Cloedt en E.H. Michiel English kun'n ze verhuuz'n noa 't Kastêel van Male.
Distelvienke
Verspreidienge
't Zyn der oek nog loseloatn in Australië, up Nieuw-Zêeland en aar eilandn en in Zuud-Amerika.
Abdy van Male
Geschiedenisse
Adelheid Goedertier wordt prioresse in 1954. Tegoare me Dom Filips en me zuster Paulus Huismans begunt ze an den heropbouw van Moale, als burcht en abdy. In '54 kunn'n ze verhuuz'n.
In 1956 wien'n ze de nieuwe kerke in en oopn'n ze 't gastenverbluuf. De groep groeit toet n dertigtal zusters.
In 1963 es d'êeste professinge in Male.
In 1975 ountstoat de ‘Associatio van de kapittels der reguliere kanunnikessen van het Heilig Graf'. Vanaf toen begunt er n sterke solidariteit tussen de kapittels.
In 1978 wordt Paulus Huismans abdesse. De groep begunt an de uutbouw van liturgisch apostoloat. Prof. Ignace de Sutter en poater Marcel Weemaes, Redemptorist, elp'n 't Nederlandstoalige getyd'ngebed up muziek zett'n. 'n Werk van 25 jaar, moa gedoan in 1995.
De gemêenschap groeit toet gemiddeld 35.
In 1996 wordt zuster Johannes Fillet abdesse.
In 1998 viert d' abdy eure 750ste verjoardag.
In 1999 ountstoat de "Magdalagemeenschap", ne klêne groep van leek'n die up dezelfste maniere leeft lik de zusters.
In 2004 vier'n ze da 't viftig joar geleen es dat 't kastêel van Male 't open uus wierd van de "Reguliere Kanunnikessen van de Sint-Trudoabdy".
En in 2006 vier'n ze da 't viftig jaar geleen es dat de kerke ingezegend wierd.
In juli 2006 goan d'er drie zusters noa 't centrum van 't stad vo doa de "St-Trudostadsgemeenschap" te vormen.
Externe koppelienge
Webstekke van d'abdy
Lichtervelde
Lichtervelde is e Belgische gemêente in West-Vloandern.
Liggienge
Lichtervelde is bie de gemêentelijke fusiën ut 1977 een zelfstandige gemêente gebleevn, en kreeg gin dêelgemêentn toegeweezn. Binn de gemeente liggn nefest 't centrum ôok gin andre grôte belangryke weunkernn of gehuchtn.
De gemêente Lichtervelde grenst an de volgende dorpn en gemêentn: thumb|200px|left|Lichtervelde, geel zyn gebiedn me bebouwde kernn.
Peter Van Dievoet
thumb|Beeldhouwwerk Het Wit Lammeken in Brussel deur Peter van Dievoet (1696) Peter Van Dievoet (Brussel, (gedopt) 29 juni 1661 - Brussel, 2 moarte 1729) was e Brabantschn beeldhouwer die geweund èt in Brussel en in Londn.
Lichtervelde
Liggienge
In 't nôordn van de prochje è je 't 'Vrygeweed', e heidegebied en stik van 't 'Bulskampveld' en da nu nog 'Veld' noemt. De noame 'Turfhauwe' verwyst nog noar 't vroegere steken van turf.
Peter Van Dievoet
Je was de broere van Philippe Van Dievoet, goudsmed en roadsman van Louis XIV van Frankryk en de noenkel van de boekdrukker Guillaume Van Dievoet (Vandive).
Lichtervelde
Liggienge
In 't zuudn laagn (en liggn nu were) de vrêe schône 'Huwynsbossn'. De moeite weird voe der ne kêe te goan wandeln of mountenbiken.
Peter Van Dievoet
Os keunienk James II van Iengeland in Brussel verblêef, wast 'n oender den indruk van 't talent van de joenge beeldhouwer en je stelde vôorn vo mee te goan noar Iengeland. Van Dievoet arriveerde azo in Londn, met de keunienk ip 't zelfste schip. Je makte in 1686 't standbeeld van James II vo St. James's Park in Londn.
Je kêerde were noa Brussel achter de Revoluusje van 1688 (the Glorious Revolution). In 1695 wast 'n mêester van de Vier Gekrôondn in Brussel, de gilde van de stêenhouwers en beeldhouwers. Zyn werk wierd styf g'apprecieerd en je was betrokkn by de bouw van de nieuwe Grôte Markt van Brussel in barokstyl. De latste originele beeldhouwwerkn van Peter van Dievoet zyn te viendn in Brussel, moa vele èn de sloop van oude pandn nie overleefd.
Lichtervelde
Geschiedenisse
De noame Lichtervelde stoat êest van ol in 1127 in e beschryvinge deur 'Galbertus' van Brugge ovre de môord ip Koarle de Goein. Wuk dat de noame zelve wilt zeggn, zyn ze nie zekerst: 'Lifterfelde' (lyft = lienks = nie rechts) ofwel 'Lichte Veldn' = licht (blêek) va kleur. 't Zoud ollesins nie te moakn ein mè luchtje ip 't veld als offre voe de god Thor (woavan dat er ne temple zoe gestoan ein in Toeroet).
Lichtervelde was een heerlikeid en oengt af van 't Brugse Vrye'. Die eern an e kastêel: êest ip de 'burg' neffest de kerke en loatre ip 't 'Hoge' woa da nu nog de Kasteelstroate ligt. Da kastêel is in 1584 tôpe mè de kerke vernield in de periode van de contrareformoatie en nie mêe were gezet.
Deur Sanderus beschreven in zyn "Flandria Illustrata" van 1641 (moa ton in 't Latyn): "toed en vermoard dorp Lichtervelde, proenkte voormaels met een uitmuntend paleis en kasteel der Heren 't welke de woede des oorlogs, gelik veel andre in Vloandern omverregesmeetn eeft".
In 1794 zeien de Fransche gebeurs goeindag en kwam Lichtervelde en hêel Vloandern by de Fransche Repebliek.
In 1815 werd Lichtervelde en België e dêel van et Keuninkriek 'der Nederlanden', Olland dus.
In 1847 (sedert 1830 was 't oal België in de plekke van d'Ollanders) werd de beruchten spôorweg (gekend toet ip den dag van vandoage voe zyn traveir) angeleid. D'afbeeldiengn van peirdn ip de stoatie zelve (en overgenoomn in den tunnel) verwyzn nog noa de peirdemarkt die ton noam en foam ad. In 1878 een ze d'oude Romaanse keirke afgebrookn en nen Neo-gotiek in de plekke gezet: dedie is ton deur den Duuts in '14 - '18 gedynamiteerd en drachtre weer ipgebouwd (moa nie mêe zô ôge).
Voe de mêeste is Lichtervelde gekend voe zyn stoatie. Je kunt er 'n tring pakkn noa Brugge, Kortryk, Gent, De Panne en ondertussn noa Brussel en de luchtoavn. Je moet olêne moa gewend geroakn an de stank van d'Oliefabrieke die an de stoatie stoat. Ze kookn doa lynzoadolê en da gift ne serieuze stank.
Interessante meinsjen in Lichtervelde
thumb| [[Charles Van Depoele]]
Bourghelles
Bourghelles es e gemêente in Vrankryk in't Noorderdepartement. 't Ligt in Frans-Vloandern, mêer bepoald in Rysels-Vloandern. 't Grenst an de gemêentn Camphin-en-Pévèle, Wanhem, Bachy, Cobrieux, Sison en Gruson. Round Bourghelles zelve liggn ôok nog êenigte gehuchtjes lyk Les Récreuils en La Posterie.
Sport
De finoale van de koerseklassieker Parys-Roubei passeert traditionêel olangsn Bourghelles. Ip't groundgebied van Gruson liggn twêe kasseystrookn: 't ende van de Secteur pavé de Cysoing à Bourghelles, ôok wel de Pavé Gilbert Duclos-Lassalle enoemd (secteur 7, e strooke van 3 ster'n) en 't begun van de Secteur pavé de Bourghelles à Wannehain (secteur 6, ôok e strooke van 3 ster'n).
Doomkerke
thumb|Doomkerke: olgemêen zicht thumb|De Sint-Caroluskerke thumb|De pastorie Doomkerke is e dorp in de Belgische provinsje West-Vloandern. 't Is e landelyke parochie in 't nôordn van de gemêente Ruuslee. Doomkerke dankt eur noame an Carolus Doom (Hooglee, 1797 - Kortryk, 1884), die paster was van d' Onze-Lieve-Vrouweparochie (center Ruuslee) van 1842 toet 1868.
Doomkerke kwam officieel e parochie van Ruuslee in 1876 mè patrôonheilign Carolus Borromeus. De neogotische Sint-Caroluskerke, ook 'kathedroale van te lande' genoemd, wierd ip initiatief van paster Doom gebouwd in 1864-1865 dichteby de vroegere wyk 't Hoantje. Vanof 1866 wierd neffest de kerke e klôoster mè schoolgebouwn (De Linde) en e pastorie gebouwd in de Brandstroate van nu. Carolus Doom was den êeste paster van de parochie toet 1880. Hy is in Kortryk gestorvn in 1884, moa ligt in Doomkerke begroavn.
Knotwilge
thumb| Knotwilge E knotwilge is e gekapte wilge. E boom die gekapt wordt noemn z' ip bepoalde plekkn e boloard.
Wilgn zyn vrêe toaie boomn en doarom dienen ze styf goed vo boloards van te moakn. De krune en de zytakkn wordn regelmoatig ofgekapt of ofgezoagd. Omdat er ieder joar mêer scheutn bykommn wordt de boovnkant van de boom assan moa dikker woadeure dat er e knodde gevormd wordt. De klênere takken, de wissen of têenn, wirdn gebruukt om manden en scherms mee te vlechten.
E knotwilge kan viftig joar oud wordn.
Gedicht
Gedicht over "de knotwilge" van de Blanknbergsche kunstschilder en dichter Jozef Hoenraet:
VTI Ieper
thumb|Logo van VTI Ieper VTI Ieper, ofkortienge vo Vrij Technisch Instituut en deur e masse menschn de vakschole enoemd, is e katholieke middelboare schole in Yper, die ol bestoat va 1908. Vroeger wos 't ollene mor e schole voun houtbewerkers en drukkers, nu ku je der van olles leern, lik elletriek, bouw, hout, ottotechniekn, lasschn, metoal en sanitair. De leerliengn zittn der in 't beroep of in 't technisch. Vroeger kost je ook carosserie leern mo omdat er gin vraag mi naar is is dat ofgeschaft.
Oednburg
Oednburg (Nederlands: Oudenburg) is e klêen Polderstadje nie verre van Ostende. Der weunn à peu près 9000 menschn. De noame Oednburg wil nateurlik zeggn oudn burg, oude stad. In Oednburg aan de Rominn e legerkamp. Oednburg is doaruut gegroeid wa da nog erkenboar is an een deel van 't stroatnplan. 't Is dus êen van de oudste gemêentn van West-Vloandern. thumb|left|Kerke van Oednburg
VTI Ieper
De schole ligt ten uutkante van 't stee van Yper. 't Is e vyver in 't park met eendjes en kiekens en oek e containerpark, e speelplekke vo de grote en en apartn vo de klene en drie poortn vo binn te kommn. 't zyn 4 grote foetbolplings, e kleenn en een up 'n terremak, vier basketplings en drie overdekte zoaln. Z'hen oek twee villostalliengn voun villo's an t'hangn, een vo de klene en een vo de groddere. 's Noens kunn de leerliengn in 't restorang eetn en achternoars kun ze foetbolln, badmintonn, bakkn of manilln. Me Siensche Mestdag is 't oopndeurdag en olle leerliengn toogn wuk da j' ollemolle ku doen.
Oednburg
Dêelgemêentn
Oednburg ligt teegn: thumb|300px|left|Oednburg, dêelgemêentn en gemêentn die derteegn liggn. De gele gebiedn zyn bebouwde kerns.
VTI Ieper
't Is oek e ryschole da j' ku volgn.
Lowiengn
De platse van Lowiengn es vergroeid gerakt me de verstedelykte bebouwienge van Moeskroen, wa voe e stik ôok deurelôopt ip't groundgebied van Herzêeuw. En ofgesneed'n stik van Lowiengn, woa der surtout industrie es, ligt mêer na de westkantn, teegn De Schreve.
1984
1981 - 1982 - 1983 - 1984 - 1985 - 1986 - 1987 't Joar 1984 is 't 84e joar in de 20e êeuwe volgenst de christelyke joartellienge. thumb|Indira Gandhi wordt den 31stn oktober vermôord thumb|Olympische Zomerspeeln 1984 in [[Los Angeles]]
1190
1187 - 1188 - 1189 - 1190 - 1191 - 1192 - 1193 't Joar 1190 is 't 90e joar in de 12e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge.
Elektrieke stroom
thumb|Elektrieke oentloadienge Elektrieke stroom is e stroom van geloadn dêeltjes, lyk elektroonn of ioonn, die deur en elektrieke geleider of ruumte beweegn. De beweegnde dêeltjes wordn loadiengdroagers genoemd. In elektrieke circuits zyn de loadiengdroagers dikwyls elektroonn die deur e droad beweegn. In halfgeleiders kunn 't elektroonn of goatn zyn.
De SI-êenheid van elektrieke stroom is d' ampère (A), êen van de zeevn basisêenheedn in 't SI-système. Elektrieke stroom wordt gemeetn met en ampèremeter.
Elektrieke stroom creëert magnetische veldn, die gebruukt wordn in moteurs, generateurs en transformateurs. In geweune geleiders verôorzoakn ze Joule-verwarmienge of weerstandsverwarmienge, die lucht creëert in gloeilampn. Elektromagnetische golvn wordn in de telecommunicoasje gebruukt vor informoasje uut te zendn.
Erasmusprys
thumb|Logo van den Erasmusprys Den Erasmusprys is e prys die joarlyks wordt toegekend an e persôon of instellienge die vor Europa e buutngeweun belangryke bydroage geleverd èt ip cultureel, socioal of socioal-weetnschappelyk gebiêd.
Geschiedenisse
De prys is vernoemd noa Desiderius Erasmus, 'n Hollandsche paster, augustyner kanunnik, theoloog, filosoof, schryver en humanist die leefde van circa 1466 toet 1536.
De prys wordt sins 1958 joarlyks uutgereikt deur de Stichtienge Praemium Erasmianum in 't Keunienklyk Paleis ip de Dam in Amsterdam. De stichtienge is den 23e juni 1958 ipgericht deur prins Bernhard van Holland. Achter zyn dôod kwam keunienk Willem-Alexander regent van de stichtienge.
De somme die de winnoare krygt bedroagt sins 2012 €150.000. Doaneffest wordt er sins 1975 e publicoasje over 't werk van de pryswinnoare uutgebrocht.
Verlingem
Verlingem (Frans: Verlinghem, Nederlands: Everlingem) es e gemêente in Vrankryk in't Noorderdepartement. 't Ligt in Frans-Vloandern, mêer bepoald in Rysels-Vloandern. 't Grenst an de gemêentn Kiezenet, Wemmersys, Sint-Andries-Rysel, Lambertsrôo, Lompret, Perenchies en Verlegem. Verlingem ligt nie verre van de Deule, tusschn Rysel en de Leiestreke.