cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Verenigd Keuninkryk der Nederlandn
Willem I
thumb|left|Keunienk [[Willem I van de Nederlandn|Willem I van 't Verenigd Keuninkryk der Nederlandn.]] Ip economisch vlak stimuleerde Willem I de handel, de scheepvoart en d’ industrie. Je liet kanoaln groavn, o.a. Gent-Terneuzn en Brussel-Charleroi en je zorgde d’r voorn da d’oavn van Antwerpn oopn bloeide. Je droungt de verfransinge in de Vlamsche provincies were mè z’n toalpolitiek en dee vele vo ’t nederlandstoalig onderwys. Je wilde in heel ’t nederlandstoalig deel van ’t keuninkryk ’t Nederlands as overeidstoale invoern, moa da leidde tot verzet by ’t Woalse volksdeel en by de verfranste elite van de Vlamsche gewestn. Ook kwam ’t katholieke Zuudn in ipstand teegn ’t protestantse Noordn. Willem probeerde de kerkelikke macht te minderen, moar uuteindelik ist er ’n Belgische revolutie van gekommn en schidde België van Olland. In 1830 wierd ‘t ’n apart keuninkryk.
Trekoak
An nen trekoak moet er ôok e voorzieninge zyn vo lucht. Mêestol est nen 7-polige connector volgens ISO 1724 en DIN 72577, ondertussen es 't er ôok ol nen 13-polige connector volgens ISO 11446 en DIN V-72570.
Sedert 1 januari 1995 moet nen trekoak in de Europese Unie voldoen aan richtlyne 94/20/EG.
Aketisse
Noame
De noame "aketisse" of "akketesse" wordt ook gebruukt vor e babbelkouse, e resolute vrouwe, een hekse van e wuuf.
Karel V
Karolo (regantoj)
Louis Paul Boon
thumb|Hans Kolfschoten, Louis Paul Boon, Hanny Michaelis & Jacques Presser (1967) thumb|De Verteller, [[stambild ter êere van Louis Paul Boon ip de binnenkôer van 't Stedelik museum  't Gasthuys in Oalst (2012)]] Louis Paul Boon (Oalst, 15 moarte 1912 - Erembodegem, 10 meie 1979) wos e Vlamsche schryver en kunstschilder.
Zyn bekendste romangs zyn De Kapellekensbaan, De bende van Jan de Lichte en Mijn kleine oorlog.
't Boek Pieter Daens (1971), e documentaire over de sociale stryd van paster Adolf Daens en zyn broere Pieter, is in 1992 deur Stijn Coninx verfilmd. In oktober 2008 gienk Daens, de musical in première, e productie van Studio 100.
Pryzn
De Louis-Paul-Boonprys is noar hem vernoemd.
Vloardingn
Vloardingn (Nederlands: Vlaardingen) es een stee in Zuud-Holland en de neegnenvêertigste gemêente van Holland. De stee ligt an de Nieuwe Moas in 't "Reynmondgebied". Der weunn oungeveer 71.338 menschn. De burgemêester Bert Wijbenga i van de VVD. De stad is administratief ounderverdêeld in acht wykn.
De geschiedenisse van Vloardingn
't Gebied dat teegnwoordig Vloardingn noemt, makt dêel uut van d' oudst bekende beweunde gebiedn in Holland.
In de binnestad van Vloardingn stoan tal van ryksmonumentoale uzen, e kerke en gebouwn.
thumb|left|Zicht ip d' Ôosthoavnkoaie in Vloardingn (ryksmonumentn)
Bekende musea in Vloardingn zyn 't Streekmuseum Jan Anderson en 't Museum Vloardingn.
Wykn
De wykn met hunder officiële noame zyn:
Serpentoarium
thumb| Serpentarium ip de zêedyk in Blanknberge E serpentarium is e zoo vo reptieln. In e serpentarium moetn ze de temperateure en de vochtigheidsgroad constant in d'oge houdn, want vo die bêestn is da van grôot belang. Reptieln wordn g'houdn in e terrarium.
Kalkoen
thumb| Grôote vrouwelikke witte kalkoen De kalkoen (Meleagris gallopavo) is e veugel uut de familie van de oenderachtign lik da 't kiekn dat ook is.
Kenmerkn
Kalkoenn èn e blote rooë kop mè lelln an weersekantn van under bek. Ze moakn e specioal geluud.
Benoamienge
Ons woord kalkoen is e samentrekkienge van Calcut-hoen. Calcut ligt in Zudelik Indië. In de Scandinoavische landn gebruukn ze 't zelfste woord. De Fransche noame verwyst ook nor Indië, dinde of dindon komt van poule d'Inde (kiekn van Indië). Moar in 't Iengels noemn ze 't turkey en in Portugal peru. Ook in 't 17de en 18de eeuwse West-Vlams klapten ze van turken.
Oorsproung
Kalkoenn zyn oenders die à-peu-près elf miljoen joar geleeën evolueerdn noar e zelfstandige soorte, los van andere die nu kiekns of patryzn noemn. ’t Zelfste lik dan de vooristorische Azioatn en Europeoann kiekns begostn t’oudn als uusdier, deeën d’Indioann van Middn-Amerika da mè kalkoenn. D’Azteekn en de Maya’s woarn zot van die beestn vor under schone steirtpluumn en under goe vlees en eiers.
Noar Europa
D'n eestn Europeoan die e kalkoen zag was Christoffel Columbus. Je landde in 1492 in Amerika moa je peisde dat ‘n in Indië was. Je noemde de grote veugel dat ’n nog noois gezien aad tuka, ’t woord dan de Zuud-Indische Tamils gebruuktn vo pauw. Amerika wierd lange West-Indië genoemd. Vandoar de connectie tusschn Indië en de kalkoen.
In 1519 veroverde de Spanjoard Hendando Cortès Mexico. Je leerde doa kalkoen eetn en zound 'n deel levende veugels noa Spanje. Ook de Portugeezn leerdn de kalkoen kenn moa ze peisdn verkeerdelik dan ze van de Inca's kwoamn. Vandoar de noame peru in 't Portugees.
In 1530 zoundn Ingelsche commercantn van uut ’t Middellands Zeegebied (ton ounder ’t Ottomoanse ryk) kalkoenn noar under land. Doadeure wierdn die commercantn Turkn genoemd en loater ook under veugels. Azo kwoamn ze an de noame turkey.
In 't begun van de 17e eeuwe trok d'r 'n groep Ingelsche religieuze separatistn, de Pilgrim Fathers noa Noord-Amerika. Ze noamn kalkoenn mee moa zoagn dat 'r doa 'n grote wilde soorte bestound nl. de wild turkey of agriocharis ocellata. In de US en Canada wordt die soorte traditioneel geetn mè Thanksgivingday, under nationale feestdag.
Achter de Twidde Weireldoorloge zyn m’ ier ook ounder invloed van d’Ingelsche en d’Amerikoann gevulde kalkoen begunn eetn mè kestdag.
Margaretha van den Elzas
Ze was e dochter van Diederik van den Elzas en van Sibylle van Anjou, en e zuster van Filips van den Elzas.
In 1160 is ze getrouwd mè Raoul II van Vermandois, mo round 1163 krêegt 'n lepra en je stierf in 1167 zounder jounges. Zyn zuster Elisabeth erfde ‘t groafschap Vermandois met Amiens en Valois. Ze was getrouwd mè Filips van den Elzas, en zyn machtsgebied kwam nu tout an ‘t Frans krôongebied (‘t Île de France).
In 1169 hertrouwde ze mè Boudewyn de Stoutn. Je was groaf van Henegouwn en markgroaf van Noamn, en achter den dôod van zyn schônbroere Filips van den Elzas in 1191, kwamt ie Boudewyn VIII van Vloandern.
Under jounges:
Achter da Margaretha gestorvn was in 1194, dêed heur vint ofstand van Vloandern vor under zeune Boudewyn.
Westkapelle (West-Vloandern)
thumb|Liggienge in de gemêente [[Knokke-Heist]] thumb| 't Hof ter Calverkeete Westkapelle ligt ôgveer up twêe kilometers va Knokke-centrum en is e dêelgemêente va Knokke-Heist.
De latste joarn est er wè vele vrânderd. Je eit iglik 3 grôte dêeln: Westkapelle dorp, me d' echte Westkapellenoars, ton ei je nog de boern tusschen de veldn mè de koein è ton ei je ôok nog de wykn woa da de ryke menschn weunn. Westkapelle i de grotste dêelgemêente van Knokke-Heist è da komt deur ol die veldn.
Beziensweirdigheedn
thumb|left| Kerke van Westkapelle
1560
1557 - 1558 - 1559 - 1560 - 1561 - 1562 - 1563 't Joar 1560 is 't 60e joar in de 16e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge.
Brugge
Brugge (Utgesproken: Bruhhe) is d'oofdstad en de grotste stad van de Vlamsche provinsje West-Vloandern en van 't arroundissement Brugge. 't Ligt in 't nôordwestn van België.
D'oekde stad eêt de vorme van 'n ei en is entwat van een 430 ectoarn grôot. Hêel de stad is mêer of 13 840 ectoarn grôot, woarvan dan der 1.075 ectoarn in zêe liggn. Dêelgemêenten zyn Kôolkerke, Sint-Andries, Sinte-Machiels, Assebroeke, Sinte-Kruus, Dizzêle, Zêebrugge en Lissewege. Der weunn mêer of 116 000 menschen in Brugge, woavan een goeie 20 000 in 't center van 't stad.
’t Stadswoapn
’t Stadswoapn van Brugge goa were tout de 13e eeuwe. ’t Schild met e blauwe lêeuw wordt vaste g’oudn deur twi schilddroagers: e goudn lêeuw met e rooie tounge en rooie klauwn, en den oudstn beweuner van Brugge volgns de legende van den Brugschn bèèr, die e zilvern band round z’n nekke droagt. Ounder ’t woapn angt er e blauw lint met de Latynsche woapnspreuke: S.P.Q.B. in ‘t goud: Senatus Populus Que Brugensis of Besteur en bevolkienge van Brugge.
Bezienswèèrdigheedn
links|miniatuur|150px|d'Olletorre van Brugge
De binnestad van Brugge is e musee ip z'n eign, gekend over hêel de wèreld. Brugge eêt ton ook ieder joar vele miljoenen toeristn, en volgens sommigste Bruggeliengn zyn d'er da te vele.
Mont Ventoux
thumb|Topogroafische koarte van de Mont Ventoux De Mont Ventoux is nen berg in 't zuudn van Vrankryk, juuste ten ôosten van de valleie van de Rhône. Hoewel dat 'n geologisch dêel uutmakt van 't ôostelyke dêel van d'Alpn is 't 'n enigste ôogn berg in de regio - zyn bynoamn zyn Le géant du Provence of De kale berg.
Brugge
Bezienswèèrdigheedn
Van 't schonste in Brugge is te vermelden: d'Olletorre ip de Grôte Markt, 't Staduus en d'Illig-Bloedbasiliek ip de Burg, de Poortersloge ip de Jan Van Eyckplatse, de Zeruzalemkerke, d'Onze-Lieve-Vrouwekerke, de Sint-Walburgakerke, 't Begynof, 't Hudevettersplingsje, ...
Mont Ventoux
't Zyn der vele die peizn dat de noame e verwyzienge is noa de stravvn wind die boovn kan woaien (de mistral), want venteux wilt zeggn windering in 't Frans. Surtout aan de "col de tempêtes" juuste voorn top kan 't styf woaien en de boane over den top is vele geslootn wegens de stravvn wind. Mo de noame koumt eigentlik doa nie van. De noame is ol gekend in de 1e of 2e eeuwe achter Christus en zoudt genoamd zyn achter Vintur, de Gallischn god van de bergtoppn - oftwel zoudt de noame koumn van 'Ven-Top', wuk dat "besnêeuwdn bergtop" wilt zeggn in 't oud Gallisch. Vanaf de 10e eeuw verschynn noamn lik Mons Ventosus en Mons Ventorius.
Beklimmienge
De Mont Ventoux is 'n begrip in de vélokoerse. Êne kêe om de zoveel joar arriveert er een etappe van de Rounde van Vrankryk.
Brugge
Bezienswèèrdigheedn
Ieder joar goat met Onsheer hemelvoart d'Illig-Bloedprocessie uut en mè den viftiensten Oest de processie van Blendetjies. Olle vuuf joar is 't er de Gouden Boomstoet en alle twi joar de Reiefêesten.
Mont Ventoux
Beklimmienge
thumb|center|600px|De beklimmienge vanuut Bédoin - hellingspercentoages in functie van den afstand langst de boane
Brugge
Bezienswèèrdigheedn
Êen van de joarlikse evenementn is 't Cactusfestivol.
Mont Ventoux
Beklimmienge
Der zyn drie meuglyke maniern vo de Mont Ventoux ip te ryen in vélo: langst Bédoin (de "officiele", de westelyke kant), langst Malaucène (de nôordelyke kant) en langst Sault (de zuudlikke kant). De kantn van Bédoin en Malaucène zyn ongeveer even zwoar (Bédoin êest redelik vlak, ton noa boven zounder vele rustpuntn - Malaucène direct noa boven met ounder boane e poar vlakkere stikkn woarip de je kunt recupereren), de kant van Sault wordt vele de "mietjeskant" genoemd en is vele gemakkeliker dan de twee andere kantn ('t startpunt ligt honderden meter ôger en de boane is langer).
Brugge
Bezienswèèrdigheedn
In Sinte-Machiels ligt 't Boudewijn Seapark.
Mont Ventoux
Winnoars beist de Rounde van Vrankryk
Beist de Rounde van Vrankryk ryen ze noa booven langst de kant van Bédoin.
Brugge
Bezienswèèrdigheedn
Den Damsche Voart, gèèren gezien deur ol de die die met de vilo ryen, begunt in Brugge en endigt in Sluus.
Mont Ventoux
Populair by de Vloamiengn
De Mont Ventoux en de streke derround is populair by de Vlamsche touristn - iederêen kent wel 'n twiene die der ol ne kêe ip gestoan it, of dat nu in voiture of in vélo wos.
Brugge
De Brugsche reien
De Brugsche reien zyn de kanoaltjes die genoemd zyn no de Reie, de riviere die in den tyd deur de stad stroomde. Ze moakn dêel uut van de geschiedenisse van Brugge. Nu vormn z’één van de belangrykste attracties vo de bezoekers. Deur de vele reitjes en boogbruggn wordt Brugge ‘t Venetië van ’t Nôordn genoemd. Typisch ip ‘t woater zyn de roundvoartbôotjes vo toeriestn en de zwoann.
De toale
D'er zyn nie zo vele Bruggeliengn mè die nog echt goe Brugs klappn, mor in vergelykienge mè de reste van Vloandern is 't nog in de reden.
Dêelgemêentn
D'ippervlakte van 't stad Brugge is ferme vergrotterd over de joarn. Ieroender è je 'n overzichtje van den angroei (in 't joar van Grôot-Brugge stoan de bygekommen gemêenten angegeven).
De gemeênte Brugge grenst an: 300px|links|Kaart van de deelgemeentes
Oave
Brugge eêt ook e grôten oave, d'Oave van Brugge-Zêebrugge. 't Is één van de grotste en modernste van Europa.
Transport en verkêer
Vanuut Brugge kun je noar olle kanten, zowel over 't woater, de boane of met den tring.
Der is e voart van Brugge nor Ostende, van Brugge no Gent, van Brugge no Damme en e zêekanoal ('t Boudewynkanoal) tussen Brugge en Zêebrugge (verbiendinge van de binnoaven mè de Zêebrugse vôoroaven en de Nôordzêe).
Over d'autostrade ku je vanuut Brugge den E40 pakkn no Gent en Brusel en in d' andere richtienge no Veurne en Calais, de E403 no Kortryk en Dôornik, den A10 nor Ostende, den A11 nor Knokke en den N31 no Zêebrugge (da zyn nog gen vulle autostraden, mè nog veel kruusiengen da'n ze nog moeten vervangen mè tunnils en bruggen).
Vanuut de grôte stoatie van Brugge is 't er per eure mingstens één tring nor ol d'andere belangryke steedn van België en zyn der ôok nog verschillige mêer platselikke en regionoale trings. In Sinte-Pieters is 't er nog e klêen stoatietje, nl. Brugge-Sint-Pieters.
Ook den Thalys van Parys over Brussel toet in Ostende stopt in Brugge.
't Dichtste vliegpling by Brugge ligt in Ostende, ip oengevêer 30 km van 't center van Brugge: D'Internationoale Luchtoavn Ostende-Brugge
Voetbol
Brugge eêt twi voetbolploegen: Club Brugge (kluup) en Cercle Brugge (sirkul). Olletweè in êerste klasse. Ze spêeln olletwêe in 't Jan Breydelstadiong (30.000 zitplatsen). Der zien echter plannen voer e nieuw stadiong van 40.000 platsen vo de klup, dichte by de kruusienge van den N31 en den A11. links|miniatuur|180px|Jan Breydelstadion
Panorama's
miniatuur|links|800px|360°-panorama van 't Zand
miniatuur|links|800px|Trapgevels ip de Grôte Markt
Pedro Henriquez de Acevedo
Don Pedro Henriquez de Acevedo, groaf van Fuentes (Valladolid, 18 september 1560 - Milaan, 22 juli 1610) was e Spoanschn generoal en stoatsman.
Brugge
Panorama's
miniatuur|links|800px|De Grôte Markt
Pedro Henriquez de Acevedo
Zyn leevn
Henriquez was Page an ‘t of van Filips II van Spanje. Je makte z’n eeste veldtocht mee ounder ’t bevel van z’n schôonvoader, d’n ertog van Alva. In 1589 vocht ’n mee vô Lissabon teegn d’Ingelsche troepn ounder ’t bevel van Francis Drake.
Brugge
Panorama's
links|miniatuur|800px|Zicht ip de Groenereie en de Roazenoedkoaie
Pedro Henriquez de Acevedo
Zyn leevn
In 1591 kwamt ’n noa de Spoansche Nederlandn ter vervanginge van Alexander Farnese. Je bleef ôok nog ounder Peter Ernst von Mansfeld en Aartsertog Ernst van Oostnryk vor under t’assisteern en van 1595 tout 1596 wast ’n zelve landvoogd van de Spoansche Nederlandn. Je veroverde Cambrai binst d’n oorlog teegn Frankryk en doarom benoemdege Filips II em in 1598 tout ipperbevelebber van de Spoansche troepn en Roadgever van Stoat en Oorlog.
Brugge
Panorama's
links|miniatuur|800px|Zicht van ip de Roazenoedkoaie
Pedro Henriquez de Acevedo
Zyn leevn
Van 1600 wast ’n gouverneur van Milaan en z’n diplomatie en slim besteur goavn em e goeie reputoatîe.
Brugge
Panorama's
links|miniatuur|800px|[[Spegelreie en Langereie.]]
miniatuur|links|800px|De Burg
miniatuur|links|800px|'t Begynof van olbuutn, met ip d'achtergroend 't Minnewoaterpark
Externe koppeliengn
Kykt ook ier vo informaosje over de Brugsche vlagge.
Veugel
Veugels (Aves) zyn e biologische klasse van chordabêestn. Z'èn ollemoale dezelstn eigenschap: z'èn vleirn. De meeste veugels keunn vliegn, moa sommigste nie, surtout de groddere soortn (lik de struusveugel).
Oorsproenk
Meer dan 140 miljoen jaar geleen ontwikkeldn veugels uut reptieln. Nog assan en ze der vele gelykenissn mee. Azo leggen zowel veugels als reptieln eiers en en ze alle twee nen eitand. 't Oedste fossiel van ne veugel wier gevoen in Beiern en is wel 130 miljoen jaar oed. Ie kreeg de name "Archaeopteryx". Ie al al pluumn, mo vodder van de reste a de Archaeopteryx nog e reke kenmerkn van reptieln: ie a tann, ze stêrt was lank, en a wel 20 wervels, ze vlêrkn endigdn ip drie scherpe klauwn. 't Was ook nog gin echte vlieger: de kam ip zen borstbeen (voe d'anhechtinge van de bostspiern) was nog nie ontwikkeld. Zyn bottn waarn wel al oldig. Der wordt van uut gegaan dat 't beestje alleszins al koste zweevn.
Verspreidingsgebied
Overal ter êrde zyn der veugels te vien. Z'en under an alle meugelikke biotoopn angepast. Ze leevn zowel in de woestyn, tropische regenwoudn, dicht bevolkte gebien, savannes, an de noord- en zuudpole... Al no gelang de verschillnde biotoopn en levenswyzn en de veugels een verschillend uutzicht ontwikkeld. Loopveugels lik struusveugels pastn under an an een leven ip de grond: ze kunn goed loopn, mor under vlerkn en alles die met vliegn tope gaat, stelt nie vele nie meer voorn. Pinguins en under angepast an een leven in 't water en in de koede. De bek leert vele over de levenswyze van veugels: zaagbekken en ne snavel die angepast is an 't vissn, snippn en enorm vele zenuwen in under bek wodeure da ze in 't slyk rap alle meugelikke beestjes kunn were vienn. Roofveugels en ne gekromde bek womee da ze vlees kunn scheuren. Spechtn en snavels lik betels womee da ze boomstammn kunn bewerkn, enzovors. Ook over under pootn kan 't zelfste gezeid worn.
Pluumn
Kunn vliegn is nie typisch voe veugels, want ook vele insektn lik vlienders en zelfs sommigte zoogdiern lik vleermuuzn kunn vliegn. Pluumn zyn wél typisch, gin één ander levend weezn et pluumn lik veugels. Pluumn dien zowel als isolatie en ook dikkers als bescherminge tegen water, als camoeflaze en voe de show, byvoorbeeld voe 't versiern van e wuuvje. De meeste veugels en twee soortn pluumn: buutnste pluumn en donspluumtjes. Die buutnste pluumn geevn de veugel zyn vorm, zyn uutzicht. De grote, sterke pluumn van de vlêrkn en van de stêrt worn penn genaamd. De binste pluumtjes, de donspluumtjes, dienn in eeste plekke voor isolatie, om de veugel warme t'oen. Pluumn verslytn. 't Is nie azo dat pluumn azo mo bluuvn deure groein lik aar. Jaarliks gaan veugels under pluumn verliezn en groein der nieuwe in de platse. Da naamt verpluumn.
Olle beenn
Om te kunn vliegn met "redelikke" vlerkn, moetn veugels lichte zyn. Under skelet is zodanig gebouwd dat 't sterk genoeg is en toch nie vele weegt, met olle beenn dus.
Broen
Veugels zyn warmbloedige beestn die eiers leggn. Die eiers broen z'uut dankzy de "broedplekkn" da z'en ip under onderlichaam. Beist dat de broende veugel em ip zyn eiers nere zet, makt em of zy dat er blote plekkn zyn ip zyn of eur onderlichaam zodanig dat d'eiers in contact kom met 't bloot vel voe maximale warmte-overdracht. Die kletse plekkn kun byvoorbeeld ontstaan deur dat de veugel in kwestie zelve de donspluumtjes daar uuttrekt om een warm nest te maken. Aann en wild'aann doen dadde byvoorbeeld. Broedplekkn zyn gespecialiseerd vel: der kom beist 't broen meer bloedvaatjes in wodeure dat er gemakkelikker warmte kan geproduceerd worn.
Filips III van Spanje
Filips III van Spanje (Madrid, 14 april 1578 - Madrid, 31 moarte 1621) was keunienk van Spanje, Noapels, Sicilië, Sardinië en (als Filips II) van Portugal. Z'n bynoame was el piadazo (de Vroomn). Je was e zeune van keunienk Filips II van Spanje en Anna van Ôostnryk.
Zyn leevn
Filips III is geboorn in Madrid. Z'n moeder Anna, dochter van Maximiliaan II, was de vierde vrouwe van Filips II.
Zyn zuster Aartsertoginne Isabella haad, tegoare met heur vint Albrecht van Ôostnryk, de Lêge Landn gekreegn. thumb|left|200px| Ambrogio Spinola, e proconsul van Filips III, deur [[Peter Paul Rubens]] In die periode dreevn d'ipstandeliengn van de Noordelikke Nederlandn commerce met de Spanjoardn vo den oorloge te betoaln, mo direct achter da Filips III an 't bewiend gekommn was, wierd da stille geleid. Je liet ol under bôotn in de Spoansche en Portugeesche hoaves ansloan en zette de bemannienge gevangn. Mo da brocht even vele schoa mee vo de Spoansche economie of vo d'Hollandsche.
In 1606 probeerdn Filips en den hertog van Lerma vrede te sluutn met d'ipstandige Hollanders. En ook d'aartshertoogn Albrecht en Isabella woarn van da gedacht. Ze goavn ipdracht an den Italioan Spinola vo t'ounderandeln. Êen van de Spoansche voorwoardn was dat de Verêenigde Ôostindische Compagnie zou stille geleid wordn, mo Johan Van Oldenbarnevelt, den ipvolger van Willem van Oranje, brocht 't by 't Twoalfjoarig Bestand in 1609 zoverre dat de Nôordelikke Nederlandn under commerce met 't Verre Ôostn toch nie mostn stoppn.
In 1618 smêet Filips III den hertog van Lerma buutn omdat er veel te vele corruptie was an 't hof van Madrid. Je wierd ipgevolgd deur z'n zeune Cristóbal de Sandoval, den hertog van Uceda.
Vrouwe en jounges
Filips III is gestorvn in Madrid.
Ronald Golias
Ronald Golias (São Carlos, 4 meie 1929 - São Paulo, 27 september 2005) was een acteur uut Brazilië.
Koter
Uutzicht
Koters zyn hêlegans zwort, buutn nunder bek en nunder vôoroofd, die snêeuwwit zyn en ezô indeliks ofsteekn teegn de reste van nunder lyf. Ze kommn tout 38 cantimeiter lank en nunder pôotn zyn groene me tintjes die roundachtig zyn en woamei dan ze goed over ’t woater kunn loopn voun an te zettn an ze wulln vliegn (dan ze nie ol te vele doen).
Leefgebied
Ze kommn vôorn in woater die stille stoat of die nie ol te zêre stroomt, verre overol in Europa en grôte dêeln van Azië, Australië en Nôord-Afrika. In West-Vloandern kuj ze viendn up de mêeste grôte vyvers.
Leevnswyze
thumb|left|E joungsje van e koterKoters moakn nestn van taksjes, riet en aar plantn an de bôord van vyvers en pittn of up stikkn out die uut ’t woater zitten. Up die nestn leggn ze toet 10 eiers, dan d’ouders tope uutbroedn in e dag of 25. De joungn kunn ol vliegn achter e weke of 8. Mêestol bluuvn nie olle joungn leevn omdan ze upefret zyn deur snoeks of dôodepekt zyn deur nunder eign ouders. Ze doen dadde an ze ounder druk stoan, bevôorbeeld a ’t er gin teetn enoeg is en de joungn tevele ankern. Ze zien der nog hêel aars uut dan nunder ouders. Ze zyn miender zwort en z’en ouk nog gin wittn bek en nundern kop is rôod.
Henne
't Vintje noemn ze en oane.
Uutzicht
Enn zyn loopveugels die nie goed kunn vliegn. Z'en grôte pôotn, lelln ounder nundern bek en e kam. Mêestol zyn die lelln en nundern kam rôod, mo 't zyn oek sôortn woavan dan ze wit of zwort zyn.
Oans en mêestol mêer kleur en e langern steirt. Ze zyn mêestol oek grodder en an nunder pôotn angn der spôorn.
De kieksjes zyn wit, gilf, bruun, grysde of zwort of e kombienoasche dervan.
Vaneigens angt olles of van 't ras.
Vôortplantinge
En enne legt 't grotste stik van 't joar eiers, mo 't mêest van ol an de doagn lank zyn (in de zomer dus). 't Moe gin oane by zittn voun eiers t'en. A je d'eiers ossan wegpakt, goat en enne nie broedn (da ze oek ollêne doet a 't er en oane by zit) en bluuf ze leggn.
A ze begunt te broedn (up mêerder eiers), deur et 21 doagn vôorn an ze uutkomn. 't Moment da 't kieksje e gat ku pekkn in 't ei, betêeknt dadde da 't ei ekipt is.
In legbatteryen pakkn ze d'eiers weg van ounder d'enne voun z'uut te broedn in e broedmachine.
Eiers
Oloewel dan de mêeste eiers upeetn zyn deur de menschn, dienn z'in d'êeste plekke voe de vôortplantienge. Ze bestoan in e masse verschillnde kleurn, mo d'eiers daj ku koopn, zyn mêestol wit of bruun.
Vanbinn zit er e dorre (die dient voe teetn voen 't kieksje) en eiwit. Lucht oaln ze uut e luchtbelle die oek ounder de schelpe zit.
Eiers zyn gezound, mo lik met olles meug je der nie te vele van eetn, omdat er wel vet (cholesterol) in zit. Eiers kunn up e masse maniern grêed edoan zyn (klutsn, roern, ard en zochte ekokt, pocheern,...).
Leevnswyze
De mêeste menschn oun en oane met êentig enn.
Teetn
Enn eetn verre olles. De mêeste enn krygn terwe of tuskôorn, mo 't zyn oek vele menschn die overschot van teetn geevn (patattn, groonsels,...). Z'eetn oek oltemets vlêes. 't Gebeurt oek da kiekns makoar dôodpekkn.
An kiekns geevn z'oek vele schelpn of aar diengn woa dat er vele kook inzit, dan ze nôdig en voe de schelpe van nunder eiers te kunn moakn. An ze nie enoeg kook binn krygn, kut gebeurn dan eiers gin schelpe en, mor ollêne e velletje. Ze klappn toune va wiendeiers.
Jack Owen
Jack Owen (Buffalo NY, december 1967) is nen Amerikoansn deathmetalgitarist va deathmetalband Cannibal Corpse. Ie speelde bie Cannibal Corpse va 1988 toet 2004. Owen verliet de band voe bie deathmetalband Deicide te speeln. Ie et ol 2 studioalbums upgenoomn mi Deicide.
Dendrochronologie
Dendrochronologie of joarrienkounderzoek is de weetnschap dat hem bezig houdt met 't dateern van houtn vôorwerpn met 't gebruuk van joarringn. De techniek wordt vôrol gebruukt vo de leeftyd van boomn te bepaaln, mô was êest ontwikkeld in 't begin van de twientigst' êeuwe deur den astronoom A. E. Douglass, die probeerde de zunnevlekcyclussn beter te verstoan. Zyn gedacht was dan zunnevlekkn 'n invloed haan up 't klimoat, en dan die veranderiengn zoun kunn'n ofgeleezn wordn van de brêedte van elke rienk. Deurdat de mêeste riengn joarliks gevormd wordn kunn'n de klimoatveranderiengn toet 't exakt joar gedateerd wordn.
Groeiriengn
Groeiriengn, ook wel boomriengn of joarriengn genoemd, kunn'n in een horizontale sectie deur een boomstam gezien wordn, en wordn gevormd as secondaire groei in 't vasculaire cambium. Zichtboare rieng zyn 't resultoat van veranderiengn in de groei deur de sêzoenn, en zyn 't beste te zien in streekn met een gemoatigd klimoat, omdan de sêzoenn doar mêer verschilln.
't Binnenste dêel van een groeirienk vormt em vroeg in 't groeisêzoen, woarda de groei redelik rap is, en stoa bekend as "vroeg hout" of "lentehout". 't Butenste dêel stoa bekend "loat hout" of "zomerhout". De vôorkeure is vô "vroeg" en "loat" hout, omdat de vroege groei in de zomer kan gebeurn (bvb. Canada) of zels in den herfst (sommige boomsôortn an de Middellandse Zêe).
De mêeste boomn in streekn met een gemoatigd klimoat maakn êen rienk per joar, met de nieuwste rienk juust ounder de boomschors. Ounder gunstige omstandigheedn (genoeg reegn, lank groeisêzoen) wordn der brêe riengn neregeleid, binst dat in een droog of een koud joar de riengn nauw zyn. Dubbele joarriengn kunn'n neregeleid wordn on gunstige en ongunstige omstandigheedn mankoar ofwisseln (bvb. zomerdroogte). Mankerende riengn kommn moa zeldn vôren in êekn en olmn, en den ênigste kê da gekend is is 't joar 1816, da bekend stound as "'t joar zounder zomer".
Boomn uut de zelste streke hèn normoalgezien gelykoardige riengpatrôonn. Dedee kunn'n ton met andere boomn die ounder de zelste klimoatcondities vôrenkommn vergeleekn wordn, en azo kan een chronologie upgebouwd wordn toet in 't verleedn mè levende boomn vô grôte dêeln van de weireld. Met een techniek die cross-dating genoemd wordt kunn'n houtn bouwsels met die chronologie vergeleekn wordn, en azo kan den ouderdom van 't gebouw geschat wordn. Vroeger wierd die vergelykienge met 't blôt' oge gedoan, moa tegenwôordig doen computers da mè statistische programs.
Vor individuêle varioaties uut te schakeln neemn wetenschappers een gemiddelde van mêerdere boomn, waddat under een rienggeschiedenisse geeft in een proces da "replikoatie" genoemd wordt. Een rienggeschiedenisse woavan da 't begin en 't ende nie mè zekerheid bekend is wordt een "vlottende chronologie" genoemd. Os zoan sectie met een anderen kan vergeleken wordn woavan dan de datums wel bekend zyn wordt er gezeid dat de vlottende chronologie nu verankerd is. Verankerde chronologieën bestoan vo de latste 10.000 joar met 't gebruuk van rivierêekn in 't zuudn van Duutsland. Een andere verankerde chronologie strekt 8.500 joar verre mè behulpe van "bristlecone"denn'n in 't zuud-westn van de Verênigde Stoatn. In 2004 wierd een nieuwe calibroatiecurve INTCAL04 internationoal geratificêerd vor datums van de latste 26.000 joar.
Tempeliers
thumb|'t Zegel van de Tempeliers In 1120 wierd d’orde van de Tempeliers ipgericht. Offisièl heetten ze d’Orde van d’Orme Ridders van Kristus en den Tempel van Salomong. In ’t begin was under bezoenderste doel de pelgrims die no ’t Illig land en no Zeruzalem giengen te beschermen. Ze woaren eingentlik 'n gêestelikke orde die in de platse van juste mo te lezen lik poaters ôok vochten lik ridders. Lik de monnieken an z’ôok de gelofte van oarmoe en kuischeid afgeleid.
De Tempeliers in West-Vloandern
Ôok in West-Vloand’ren woaren ze styf gèren gezien en aan ze veel bezittiengen. Under commanderieë (de name vô un lokaal oofdkwartier) in Yper was één van d’êeste in West-Europa en moe styf grôot gewist zien, mo is in de loop van de joaren volledig verdwenen. Der zyn wel nog de Tempelstroate en de Tempelpoarte die an under doen peinzen.
Ôok in Slype was ’t er un commanderieë met 'n kapelle en boerderie’n, en in de kerke van Slype woaren der glasramen van de Tempeliers en lagen der zelfs begraven, mo da d’is ollemolle vernietigd me den Êeste Weireldoorloge.
Ip de Grôte Mart van Brugge aan ze ôok drie uzen en in de Katelienestroate 'n refuge vô de commandeur van Slype.
An ’t oofd van de Tempeliers stoend er 'n grôotmêester. Den tiensten grôotmêester was 'n Vloamieng, Gerardus van Ridefort (Gerardus van Ruddervôorde). Je was oender andere mè Diederik van den Elzas ip kruustocht gewist no ’t Illig Land.
't Ende van de Tempeliers
Om dasse zo populair woaren kregen ze van overols cadeaus en wieren ze styf rieke en machtig. Dorom beschuldigde Filips den Schoonn under van ketterieë en liet ie ol de Tempeliers ippakken en beslag leggen ip under riekdommen. (Der zyn zelfs geruchten da 'n stik van z'n colère tegen de Tempeliers kwaamp omdan ze nie aan willen meedoen me de Fransche in de Guldnspoornslag in 1302).
In 1312 wierd d’orde officiël oentboenden. Den laatsten grôotmêester, Jacques de Molay, stierf in 1314 ip den brandstapel.
Varia
De Tempeliers zyn den latsten tyd were vrêe populair, vôorol deur romans lik Het Heilige Bloed en de Heilige Graal en natuurlik De Da Vinci Code.
Mêester Ghybe
thumb| Beeld van Mêester Ghybe an 't Vroonhof, lasen [[Sinte-Beirtns (Poperienge)|Sinte-Beirtns]] Mêester Ghybe is e fictivve persôon uut de Poperiengsche folklore. En is 't symbool van de spot mi vôornoamelik Yper, de grôotn concurrent van Poperienge.
Vôorgeschiedenisse
In 'n 14sn êeuw leefde Poperienge van de loakenandel. De sterkste steedn van Vloandern (de Leedn van Vloandern of Trias Flandriae) woarn doa styf teegn ekant.
Op ‘n 7sn februoari 1324 zei Lodewyk I, graaf van Vloandern, nog e ki dat Yper e vôorrecht adde om te weevn (en adde dat ol edoan op 28 oktober 1322): Gin loakn meugt eweevn, eschôorn of everfd zyn in ‘n omtrek van 3 eurn buutn Yper, op straffe van 50 pond boete en verbeurieng van de getouwen.
In mei van 1341 kwaamt er e leger van de drie Vlamsche steedn na Poperienge. De Poperienknoars verweirnde nunder lik lêeuws, moa teegn zuk een overmacht woarn ze op vôorand verlôorn. By Poperienge sneuvelde ‘n kapiting Jacob Bets (zyn laptjenoame wos de klêen Artevelde van Poperienge). By d’Yperlingn sneuvelde Jan de Houtkerke. E goe weke loater moeste Poperienge nem ewonn geevn. Ze goengn gin loakn ne mi weevn, moa ze dein 't toch.
De Gilde van de Keikoppen
In ‘n nasleep van ’t verlôorn proces - stichnde de Poperienknoars de Gilde van de Kei. ‘n Oofdman wos Mêester Ghybe. Dat wos e ridder da je nog ’t best ku vergelykn me Don Quichotte. Zyn woapn wos e spit, zyn harnas woarn pottn en pann. En e zat ni op e peird, moar op een ezel – oavereks! Doaby sloegn op e kei, die 83 pond zwoar wos en op e kussn lei. Zyn volgeliengn loopn verklêed roend nem. De hêeln groep noemde ze zelvn De Gilde van de Keikoppen of Ghybes Gilde. A ’t kerremesse wos, liep de gilde in stoetn mei.
Volgens schryver N. De Pauw verpersôonlikt Mêester Ghybe Gent, Yper en Brugge. ’n Ezel is Vloandern da deur nunder verkêerd wos bestuurd. De kei is Poperienge, de koppigen stad da ze wilnde mêestern. Nu nog ossan noemn ze Poperienknoars Keikoppn.
E kluchtje tevele…
Vanof ‘n 16sn êeuw wos de concurrensje tusschen Poperienge en Yper grôotndêels wegevolln. Moa de Gilde zocht en voenk een ander slachtoffer: ’n overied terplekke. At er etwuk nu foeterde in Poperienge, kwam de Gilde in aksje. In 1653 lachte de gilde mi de amman (’n commissair, zou j’kunn zeggn). ‘Ndien voengk da ni kluchtig, en e goenk ‘s nachts binn in ’t lokoal van de Gilde, en e smêet e kei in ’t vier. E poar joar loater, mi Poperienge Ommegank, liep de Gilde na ’n bureau van ’n amman. Ze naamn nem vaste, en ze lietn nem op e sleej deur de stroatn sleepn. Vernederieng toet en met. ’n Commissair lei klacht nere by de Raad van Vlaanderen. Op 6 november 1653 wos de gilde, op keunienklik bevel, ofeschaft.
Heedn ten doage
Mêester Ghybe is in Poperienge nog nie vergeetn:
Vrede van Atrecht (1482)
De Vrede van Atrecht van 23 december 1482 wos e verdrag tusschn Maximiliaan van Oostnryk en Lodewyk XI van Vrankryk.
Achter den dood van Maria van Bourgondië in 1482 kwoamn de Vlamsche steejn, en nie in et minst Gent, in upstand tegen den vrimdn buutnlandschn vorst Maximiliaan. De reedn iervoorn wos da deur Maria’s dood et Groot Privilige verviel. De Vlamsche steejn addn da Groot Privilege in 1477 van Maria ofgedwoungn vlak achter den dood van eur voader Karel de Stoute. In da Privilege èn ze ol under oude gunstn en vryeedn were upg’eist.
Moar de Vlamsche steejn addn ook benauwd dat Maximiliaan were gienk begunn te vichtn tegen Vrankryk. Want Maximiliaan wilde de gebiedn were verovern da Lodewyk XI in 1477 binn de kortste keern ad g’annexeerd achter den Slag by Nancy woar da Karel de Stoute et leevn a geloatn.
Surtout Gent sloagde derin vo Maximiliaan te loatn ounderandeln mè de Stoatn-Generoal. Doar dwoungn ze Maximiliaan nog in dazelste joar tout e verdrag mè Lodewyk XI, de Vrede van Atrecht. In da verdrag kwoamn de twee overeen vo Margaretha van Oostnryk, dochter van Maximiliaan en Maria, te loatn trouwn mè den Franschn dauphin. Lik uwelikscadeau gof Maximiliaan Franche-Comté en Artesië an de Fransche.
Lodewyk a zynen slag binng’oald. Moar lange èt da nie gedeurd want achter den dood van Lodewyk in 1483 trok Maximiliaan et verdrag were in. Oundertusschn kreeg ’n em d’ene Vlamsche stee achter d’andere were ounder controle. Je wilde ook nen nieuwn oorloge begunn tegen ’t Fransche moa de Vlamsche steejn dein nie mè. Ze wildn zynder den oorloge nie bluuvn betoaln en droungn an up vrede mè 't Fransche. By de Vrede van Senlis in 1493 wisselden Maximiliaan en den nieuwn Franschn keunienk Karel VIII de groafschappn Artesië en Franche-Comté uut tegen Picardië en et ertogdom Bourgondië, die nu vo goed by Vrankryk kwoamn.
22 juli
22 juli is de 203dn dag van 't joar (204dn dag in e schrikkeljoar) in de gregorioansche kalender. 't Volgn nog 162 doagn toet 't ende van 't joar.
Cyriel Verschaeve
thumb|Beeld van Cyriel Verschaeve in [[Alveringem]] 200px|right|thumb|Den êesten [[Yzertôorn|Yzertorre me de tekst van Cyriel Verschaeve]]
Cyriel Charles Marie Joseph Verschaeve (Ardôoie, 30 april 1874 - Solbad Hall, Ôostenryk, 8 november 1949) wos e schryver, dichter, ounderpaster, flamiengant en nazi-collaborateur.
Leevn
Vo z'n middelboare gienkt ie no ’t Klêen Seminarie in Roeseloare wodat ie in contact kwamt met de katholyke Vlamse studentnbewegienge en met ’t gedachtengoed van Albrecht Rodenbach. Dorachter lêerdet ie voe paster an ’t Grôot Seminarie in Brugge.
Tussen 1896 en 1911 is 't ie lêroare in ’t college van Tielt. Oendertussen volgdet ie ook nog cursussen in Duutsland an de uniefs van Jena en Marburg. Ierdeure wierd ie 'n grôte vorstander van et ‘pan-Germanisme’.
Ip 4 november 1911 wierd ie ounderpaster in Oalveringem. Bist den êesten wèreldorloge ligt Oalveringem achter ’t frount. Cyriel Verschaeve wordt do de gêestelikken leider van de Froentbewegienge, die upkomt tegen de oenrechtvoardige behandelienge van de Vlamsche soldoatn in et deur Franstoaligen geleide Belgisch leger. Z'n pastorieë is de platse woada vele Vlamsgezinde soldoatn tope kommen en Cyriel Verschaeve schryft zelve èèn van de zogenaamde ‘Frontbrieven’ no keunink Albert woda de mistoestanden in ’t Belgisch leger worden angekloagd. "Hier liggen hun lijken als zaden in het zand, hoop op den oogst O Vlaanderland" is èèn van z'n dichtregels die up den êestn Yzertorre gezet worden.
Achter den oorloge goat Verschaeve mêer en mêer den anti-Belgischen toer up: je viendt da der nie rap genoeg tegemoet gekommen wordt an de Vlamsche eisen. In de joaren ’20 zoekt ie contact me Joris Van Severen en z'n Verdinaso, moa je verbrikt da contact os et Verdinaso 'n Belgicistischen koers up goat.
In 1936 krygt ie tôpe me Stijn Streuvels en René De Clercq de Rembrandtprys an den unief van Hamburg en in 1937 krygt ie et ère-doctoroat in lettren en wysbegèèrte an den unief van Leuven. In 1939 got ie up rust ols ounderpaster.
Achter den invol van de Duutsers in 1940 wordt ie in november benoemd toet vôorzitter van de Vlamse Culteurroad. Verschaeve ziet de komst van de Duutsers ols 'n middel vo de ounafankelikeid van Vloandren en doarom steunt ie oak ’t Vlams Legioen da an ’t Ôostfrount me de Duutsers mee go vechten tegen de communisten. In 1944 got ie zelfs ierover gon klappen met Heinrich Himmler.
In ogustus 1944 moet ie vluchten no Duutsland en in april 1945 noar Ôostenryk. In 1946 wordt ie deur de militaire rechtbank in Brugge by verstek ter dôod veroordêeld. Up 8 november 1949 sterft ie in ’t Ôostenrykse stadje Solbad Hall an 'n artinfarct.
De stoffelikke resten van Cyriel Verschaeve worden in 1973 deur Bert Erikson en 'n poar leden van de VMO upgegraven en in Oalveringem erbegraven.
Werkn
thumb|Cyriel Verschaeve (Jos De Swert, 1923) Lyste van zyn werkn
Otobiografische werkn
Familie Roger De Clerck
Het veroal van de Familie Roger De Clerck begunt in 1924 oa stamvoader Roger De Clerck geboorn was als twêede kind in un grôte êreboerdery "Ter Lembeek" in Wielsbeke. Dat es ôok 't begun van d'istorie van de Beaulieugroep. thumb| Het uus van Roger De Clerck woa dat'ie zyne krôost ipgebrocht eit =Stamvoader Roger De Clerck= Roger De Clerck woas ne (verre) kooz'n van Albert De Clerck (voader van Stefaan), ne CVP politieker uut Kortryk die 't in de joaren '60 neur ministre van midd'nstand skiptige. De reloasjes woaren nie dend'rend, ond'r and're omda Roger styf doenkerblauw woas.
Jeugdjoaren
(nog an te vulln)
Verdêlienge van firma en macht
(nog an te vulln)
Boer Clerck ip ruste ?
(nog an te vulln)
Anekdootn
Teut tegnn de joaren '85 moesten de minsen van den bureau de zaterdag vôornoene ôok wirken. Vêertig euren weke ip of nere.
Boer Clerck es ni styf zot van toaln en daarom ei j' em nog moar letter ip den televisie gôord.
1610
1607 - 1608 - 1609 - 1610 - 1611 - 1612 - 1613 't Joar 1610 is 't 10e joar in de 17e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge.
Familie Roger De Clerck
Anekdootn
In de joaren '70 oat ie vôor de veule werkskes en gezien de sub-optimoale werkcondisies al hêel wa vrimdeliengen in dienst. Op zekeren dag zag tie ne vrimdelieng wa doen dat em nie anstond. Ie riep: ''Vrimden oap, wa doe je gie iere? U plekke es in de bôomn''. Toen dat ie 't fit o dat die sukkeleire der nietn van verstoend, besliste ie dat iederêen in zyn firma binnen twêe weekn gieng getest worden ip ulder kennisse van 't Vloams. Al wie dat er nie genoeg Vloams kostige, giengk buutnvliegn.
Roger was ôok allergisch an minsen me lank oar en ne board. Ip zekere donderdag beslistige ie da iederêen tegen moandag zonder board en me kort oar moest ipkomen. Ie èt er un poar beutn gesmeetn en in 't joar '74 was er niemand me ne board in Beaulieu.
Beaulieu Kunsttoffen
Na de grôte verdêlienge van de firma an de joengs oat voader Roger un bitje bezigodinge: 'Beaulieu Kunstoffen' in Kruishoutem.
=Twêede generoatie De Clerck= Lik ulder voader oat de twêede generoatie De Clercq nie veel goeste om ulder broek ip skole te verslytn. Ze woaren vôorol ipvliegende doenderiks, rappe beslissers en zoakenvinten. Z'oan ôok ol gelêerd da politiek nen andere stiel es woa da je beter mee tôpewirkt.
Jan De Clerck & Domo
Jan oat de reputatie van den kalmsten en verstandigsten van de bende te zyn. Je startige in Sint-Nikloais Domo ip die zêre grôot kwam. Vaneigens oat ie de kunste van zwart geld, druk eutoefenen en ip 't randeke van de wet foefelen overgeerfd moar 't bleef in de redens. En olster wa misliep wist ie beter dan zeun familie da me ne pak geld er hêel wa koste vergeten groaken.
In 1992 sloeg et noodlot toen nog toe met de ontvoering va Antony. Twêeonderd fiftig miljoen Belgische frank was 't losgeld da Jan en Martine De Clerck betoalden voe de vryloatienge van under ontvoerde zeune Anthony, die toen elf joar oud was. Der was van 't begun gin twyfl meuglik, ze giengn under zeune vrykôopn. Da is typisch een reactie in de Familie Beaulieu, is 't er en probleem, toen wordt er genoeg geld ip toafel gesmeetn toet at ipgelost grakt.
Mieke De Clerck noa den vrimden
Mieke e getrouwd met Carl Bouckaert (zeune van ne chirurg eut Woaregem) en was zêre 't gat eut noar Amerika om der "Beaulieu of America" ip te richten.
Luc Declerck en Berry in centroal Vrankryk
Oa Luc 18 joar was kreegt ie, lik allemoale in de menoaije, ne BMW 530 en mocht ie t'anskarten om in Chateauroux (departement Berry in centroal Vrankryk) Berrytuft eut de ground t'elpen stampn. Da wa 't begun van de Berry groep. Al zêre kocht'ie de lokoaln concurrent Balzan ip. Je trouwde met madame Materne (van de confeture) en startte een familie in Chateauroux.
Vroeger wast er in Chateauroux hêel wa te doene omdat de Nato er zat. Achter un goe reuze me Charles de Gaulle, et hêel de Nato ulder boelke gepakt en noa Belgie gekomen (Evere, Shape in Casteau). Doardeure was Chateauroux 'n bitje van ne spookstad gekoomn en ze woaren enthousiast me subsidies en goekôpe industriezones om en bitje leven in de brouwery te kregen.
Vanof de joarn 2000 eit Luc geld gerookn in China. Oude massinen wirden ofgebrookn en versast noa China. Doa droain de machientjes ip vulle toern.
Francis De Clerck & Ideal
(nog an te vulln)
Dominiek De Clerk & Ter Lembeek
(nog an te vulln)
Ann De Clerq & Beaulieu International
Wat es ter êen van de mêest belangryke elementen in ne goekôpen tapyt? De colle. Ann et da goe verstoan en ze trouwdige me Stephan Colle en trok noar Pietermaritzburg in Zuud-Afrika om van doareut ulder belangen in Zuud-Afrika, moar oak in Beaulieu Kruishoutem, Australié en Zuud-Amerika te verdedigen. Je bleeft dus nie plakken in zyne zeetl. 't Skint dat ie 't ôok styf goe kan vinden met boer Clerck, die lik veel voaders, zot es van zyn joengste dochter.
100
97 - 98 - 99 - 100 - 101 - 102 - 103 't Joar 100 is 't 100e joar in de 1e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge. thumb| Koarte van Pompeï en omgevienge, ounder d' assche achter d' uutbarstienge van de [[vulkoan Vesuvius in 't joar 79]]
Monica De Coninck
Monica De Coninck (°Ostende, 21 moarte 1956) is een Belgische socialistische politica. Z'is getrouwd met Wilfried Brackeva, et ene zeune, en weunt in Ekeren. Z'is surtout bekend as voorzitster van den OCMW van Antwerpn. Van 6 december 2011 toet 11 oktober 2014 was ze Minister van Werk in de federoale Regerienge-Di Rupo.
Ipleidinge
Vanaf 1959 gienk ze no de Rykslagere schole in Heist, vanaf 1968 volgde ze 't moderne in de Ryksmiddelboare schole in Blankenberge, en vanaf 1971 wetenschappelyke A in 't Atheneum van Blankenberge. In 1979 studeerde ze of an den univ van Gent als licentiate moraalwetenschap, en 't jaar derip behaalde ze gunter eur aggregoat voe te kunn lesse geven.
Relevante navormingen zyn ounder meer ne cursus intercultureel leern by de Road van Europa in Stroatsburg, ne master up Public Management by UAMS in Antwerpn in 2004.
Arroundissement in West-Vloandern
West-Vloandern es in acht arroundissementen ingedêeld.
Wervik-Zuud
Wervik-Zeud (Standoardvlams: Wervik-Zuud, Frans: Wervicq-Sud) es e Fransjke gemeente geleegn in et Noorderdepartement.
Liggienge
Wervik-Zeud ligt langs de Leie, in 't arroundissement van Rysel.
Wervik-Zeud grenst an 't Belgsjke Wervik, over de Leie, en an de Fransjke gemeentn Busbeke (Frans: Bousbecque), Komen-Frans (Comines-Sud), Oalewyne (Halluin), Linsele (Linselles) en Ronk (Roncq).
't Ogste punt es 58 meiters boovn de zeespegel (in Wervik den Franschn Berg genoemd). 't Ligste punt es moar 12 meiters oge.
Gesjkiedenisse
Jeuste lik de nabeurige Vlamsche stee Wervik es ook Wervik-Zeud styf oud. Eigentlik es de gesjkiedenisse van Wervik-Zeud tot an de 17ste eeuwe ook die van Belgs Wervik. Want in 1713 es de stee kunstmoatig, deur e verdrag tusschn de Spoansche Nederlandn en Lodewyk XIV, in tweejn gesjkid gewist. 't Es moar in 1790 da de Constituante van de Fransche Revoluusje en eigen besteur eit upgericht vo 't gemeentje.
Ol in de zestienste eeuwe wos Wervik-Zeud bekend lik toebakscentrum. Olle joare mei Onzn-Lievn-Ere-Emelvoarte es 't er toebaksfeeste en viern ze Jehan Van d'Helle. Volgens de legende wos't 'n em 'n eerstn vo toebak in te voern vaneut Amerika. right|thumb|De kerke van Wervik-Zeud
Demogroafische evoleusje
De gemeente eit osan veel klinder gewist dan Wervik. Ier es e grafiktje van de bevolkiengsevoleusje binst de latste twee eeuwn:
Economie
Wervik-Zeud ligt langs de Leiestreke die economisch belangrik wos vo de vlasindustrie in 't begun van de 20ste eeuwe. Tot an 't ende van die eeuwe zorgden textielbedryvn vo werk in de streke. Ook giengn d'r veel grensarbeiders eut België in 't Fransjke goan werkn.
Ondertusschn zyn d'r veel van die bedryvn gedelocaliseerd na legeloonlandn. Sinsdien eit de grensarbeid em ommegekeerd en kommn d'r nu veel Fransjke werkn in Belgsjke bedryvn.
De cyfers vo de hele grensarbeid in 2006 zyn:
Beziensweirdigeedn
thumb|right|Oorlogsmonument vo de kerke
Toaltoestand
Wervik-Zeud ligt moar up twintig kilomeiter van Rysel moar es langer Vlamstoalig gebleevn. Binst da Rysel tegen 1750 ol helegansn Franstoalig wos, wos Wervik-Zeud volgens Prof. Dr. W. Pée round 1800 nog grootndeels Vlamssprekend. In 1845 wos de bevolkienge ol tweetoalig mèi overwicht van et Frans. Volgens Pée zyn d'r twee redens voor die loate verfransjkienge: