cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Rysel
Sport
thumb|right|Ambiance in de spionkop van Rysel (zie ôok de [[Vlamsche Lêeuw (vlagge)|Vlamsche vlaggn)]] Lille OSC es de prof-voetbolclub van Rysel, oloewel da ze sedert 2004 ulder matchn speeln in beurgemêente Villeneuve-d'Ascq, êest in't Stadium Lille Métropole en sedert 2012 in't nieuwe Stade Pierre-Mauroy. Dervoorn speeldigd'n ze in Rysel zelve in't Stade Grimonprez-Jooris, nie verre van de citadelle. Lille OSC speelt ol nen ill'n tyd in de Ligue 1, 't ôogste niveau van voetbol in Vrankryk. De club wos ol drie kêers kampioen van Vrankryk (in de sezoen'n 1945/46, 1953/54 en 2010/11) en eit ol zes kêers den Franschn beeker gewonn'n (in de sezoen'n 1945/46, 1946/47, 1947/48, 1952/53, 1954/55 en 2010/11). O Rysel teegn de rivoaln van RC Lens (d'and're grôote traditieclub van Nôord-Vrankryk) speelt es't dikke ambiance en noem'n ze da den Derby du Nord. Matchn teegn 't klêendere Valenciennes FC noem'n ze somstekêe ôok Le Petit Derby du Nord.
In de koerse es Rysel ol zeventien kêers en etappeplekke gewist in de Rounde van Vrankryk. In 1960 en 1994 startte de Rounde van Vrankryk in Rysel. In 2014 wos lagter 't latst en arrivêe van en etappe, dedie wierd gewonn'n deur den Duutschn sprinter Marcel Kittel.
Media
La Voix du Nord, de regionoale gazette van Nôord-Vrankryk eit oarnen zetel ip de Grand Place in Rysel. And're bloadn in Rysel en oumgeevienge zyn de Liberte-Hebdo, de Metro Lille en de Nord Eclair. Ôok France Bleu, 't Fransche netwerk van regionoale raddiozenders, es actief in Rysel ounder de noame France Bleu Nord.
Bekende Ryselnoars
thumb|180px|right|Charles de Gaulle, weireldwyd verzekers den bekenst'n Ryselnoare
Bouwkundig erfgoed in Oelem
Lyste van bouwkundig erfgoed in Oelem:
Universele Grammoatica
In de theoretische toalkunde is d' universele grammôatica (UG) e v'roundersteld angeboorn toalvermeugn, dad olle meinschn (mor warschynlik gin êen ander bêestesoôrte) bezittn. De theorie v'roundersteld e gemêenschappelik mechanizme dad olle toaln van de weireld gemeên en. Zounder da bôazispatrôon wôare 't proces van toalverwervynge nie meugelik.
De theorie van d'universele grammôatica wierd vôorol uutgewerkt deur den Amerikôanschen toalkundigen Noam Chomsky. Diene zyn publicôaties verôorzaktn e revolutie in de toalkunde. Chomsky formuleerde zyn theorie ip ground van een antal observôaties:
E centroal doel van de toalkunde, zeggn Chomsky en andere in ’t generatieve paradigma, is vou de psychobiologische groundslag van den UG blôot te leggn, t.t.z. et toalorgôan in de meinschelike eirsns die de meins van bêestn lat verschilln. Dôarmei is toalkunde in da paradigma e cognitieve weetnschap.
Muhammad Ali
thumb|Muhammad Ali in zyn jounge joarn Muhammad Ali, geboorn Cassius Marcellus Clay (Louisville (Kentucky), 17 januoari 1942 - Scottsdale (Arizona), 3 juni 2016) wos een Amerikoanschn bokser. Volgens de mêeste kenners is Ali de bestn zwoargewicht die ôoit bestoan et. Ali vocht in 't hêel 61 profmatchn, woarvan dat 'n d'r 56 woun (37 op knock-out) en 5 verlôor. Achter ze carrière doet Ali, die e bekêerdn moslim is, vele an liefdoadigheid.
Franschn Westoek
thumb| Franschn Westoek De Franschn Westoek is e landstreke in Frankryk. Et is 1.443 km² groot en 't weunn 380 000 menschn. 't Makt dêel uut va Frans-Vloandern en komt à peu près overeen mei 't arroundissement van Duunkerke in et Noorderdepartement.
Geschiedenisse
In de Fransche Westoek wordn er nog Vlamsche dialectn gesprookn. Vroeger was 't een deel van Vloandern, moa tussn 1659 en 1678 werd et veroverd deur Lodewyk XIV en by Frankryk ingelyfd. Ondanks de Fransche overeersinge bleevn ze Vlams klappn. Binst de Fransche Revolutie werd wel geprobeerd vo iedereen Frans te loatn klappn. Juste in de klene dorptjes wordt er nu nog Vlams geklapt.
Muhammad Ali
Onverwachte winste teegn Liston
Toen da Ali klêne wos (en nog Cassius Clay noemde), an ze zyn vèlo etjoept. E wos zo coleirig dat 'n bokslessen nam om nem te kunn verdedigen. Zyn êeste grôte overwinnienge wos de titel op de Olympische Speeln in Rome in 1960 by de lichtzwoargewichtn. Z'n êestn profmatch wos op 29 oktober 1960. Achter een oop zeges, soms ouk op 't nippertje, muchte Cassius Clay in 1964 boksn teegn Liston voe de weireldtitel. By de bookmakers stoeg Clay 7 tegen 1: olleman peisde da Liston nem e lesje gienk lêern. Moa Clay wos lange (1 meter 91) en ad vele langer armes dan Liston: azo kostn wegbluuvn by Liston e round nem dansn, e typisch kenmerk van Clay's boksstyl. Nog vôor 't begun van de 7de rounde gaf Liston op. Loater krêeg Liston ouk nog een erkansienge, moar e verlôor were - deze ki in de êeste rounde achter e stôot die niemand ezien adde (bekend ounder de noame Phantom Punch).
Va Cassius Clay na Muhammad Ali
Achter zyn overwinnieng teegn Sonny Liston zei Clay openlik dat 'n een aananger wos van de Nation of Islam, e verênigieng va zworte moslims. In diejn tyd wos 't er nog vele openlik racisme e segregoasje in Amerika. En Clay kwam doa teegn in opstand. Katholicisme vound 'n 't geloof van de blanke en dus wos de keuze voe nem rap emakt.
Frazier-Ali: wie meugt er voe de titel goan?
Wie de kamp won in januoari 1974, muchte voe de weireldtitel boksn. Nog vôor dat 'n kamp goed en wel begon wos, woarn de twêe ol an 't battern. De spannieng tusschen nunder wos te sniejn. Olle twêe grôte kampioenn die nie voe makoar wilnde ounderdoe. Achter 12 roundn riep de jury Ali uut tout winnoare.
Rumble in the Jungle: twidde ki weireldkampioen
't Gevicht tusschen Ali en Foreman gienk deure in Zaïre. Dat wos e stunt va Mobutu (die toundertyd de president-dictoator wos van 't land), en van Don King, een Amerikoanschen bokspromoteur. Foreman wos favoriet: e joungn gast an 't begun va ze carrière. Ali wos eigentlik ol op ze retour. 't Evenement wos grôots angepakt, mi vele media en ol. De boksers moestn lange op vôorand in Zaïre zyn om 't klimoat geweune te kommn, en soms liepn de spanniengn oge op. 't Gevicht zelve wos wuk da je kostte verwachtn. Foreman klopte nem onnôzel en e blêef moa beukn op Ali. Ali dei lik of da 't nem niet kostte schèln, en e blêef in de touwn angn. In de 8ste rounde kwam 'n ommekêer. Toen pakte Ali uut met e reke sloagn woavan dat Foreman op de ground viel. Knock-out, en Ali wos were weireldkampioen.
Thierry Debels
Thierry Debels (Brugge, 1968) is e West-Vlamsche schryver van wel twientig boekn over finansjes en 't Belgisch keuniengshuus. Zen latste boekn giengn over keunieng Boedewyn, prins Laurent en de centjes van de Vloamsche zangers.
Dominiek
Dominiek es êen van de bezigste stikskes schryvers of bloggers dan der zyn.
Muhammad Ali
Thrilla in Manilla: Ali-Frazier, dêel 3
1975. Ali e Joe Frazier - misschiens wel 'n sterkstn tegenstander van Ali - stoan voe de derde kêer tegen makoar in de rienk, deze ki in Manilla. De kamp wos verschrikkelik schône. De twêe boksers gaven 't beste van nunder zelven. Êest wos 't Ali die domineerde, toen were Frazier. Moar in de latste roundn gaf Ali zovele salvo's op Frazier zyn oofd, da Joe Frazier bykan niet ne mi kostte zien. De trainer va Frazier smêet 'n anddoek in de rieng, en Ali wos ewonn. Ali wos zelfs azo 't ende datn oof flauw viel.
Dominiek
Dominiek ès uut Ardôoie, ietske mêer dan ne mèter negentig grôot, de 30 joar gepasseerd en 101 kilos zwoar. Ne streusen keirel, moa vôrol êen die em nie geneert voun zyn gedacht te zeggn.
Muhammad Ali
't Ende
Achter dezen match goa Ali - tegen Norton - nog êne ki de weireldtitel oaln dat 'n intusschenwyne verlôorn wos. Moar in zyn latste matchen, ounder ander teegn Jean-Pierre Coopman, wos Ali nog moa de schimme van ze zelvn. Va de 5 verlôorn match in ze carrière woarn d'r 3 hêle op 't ende. In 1981 stopte Ali definitief mi boksn achter e nederloage teegn Trevor Berbick, e twidderangsbokser.
Dominiek
't Voordêel van blogs is da 't kan ipkommen lik de schyte: je peist ip iets en twêe menuten loater zit n'ilft van vloandern mee te leezn. De gazetten zyn dikwyls bly om by em 'n bitje inspiroasie ip te doen wat datter by de minsn leeft. Blogs zyn dus vrêe goe voe cursiefkes in mini êen-mans gazettn.
Muhammad Ali
Achter ze carrière
Ali krêeg in 1984 t'ôorn dat 'n 't syndroom van Parkinson adde. Woarschynlik 't gevolg van ze bokscarrière. E klapt ne mi zo rap lik overtyd en e volt rap in sloape. In 1996 krêeg Ali nog de êre om de vlamme van de Olympische Speeln in Atlanta (Amerika) t'ontsteekn. E leeft nu ofgezounderd op ze ranch.
Dominiek
J'et al vele zotte diengen gezei en nu en toun zyn der die zwoar op ulder steirt getert zyn en zelfs dreign me 'n proces.
E grôte meule dus en e klêin ertje.
We zien da bloggers lik em, een uutbreidienge vormn van de media, nie controleerboar en nie censureerboar, en doardeure en goeie anvullienge voe het democratisch niveau van oes land. Deur 't feit dazze en zeekre macht krygn vormn ze ôok en zeekr gevoar en juste doarom es nie iederêen der styf gelukkig mee.
Externe koppelienge
__GEENINDEX__
Bouwkundig erfgoed in Ôostnieuwkerke
Lyste van bouwkundig erfgoed in Ôostnieuwkerke:
Peter Paul Rubens
thumb|Zelfportret van Rubens thumb|180px|Zyn Adam en Eva, gecopieerd van [[Titiaan (1628–29) Prado, Madrid.]] thumb|180px|De Kruisoprichting, 1610–11. Centroal panêel.
Peter Paul Rubens (Siegen, 28 juni 1577 - Antwerpn, 30 meie 1640) is verreweg de bekendste barokschilder oller tydn. Ze techniek wos fabuleus en 't drama dat 'n in ze werkn stak, is ni vele geëvenoard. Rubens wos oek diplomoat.
Leevn en werk
Peter Paul Rubens is gebôorn in Duutsland uut Vlamsche, welgestelde ouders. Achter dat 'n opgenoomn is als Mêester in de schildersgilde in Antwerpn, goat Rubens in 1600 noar Italië.
In 1601 reisdeg’t ie langs Firenze no Rome, woa dat ‘n de klassieke Griekse en Romeinse kunst bestudeerde en werkn van Italioansche mêesters copieerde. Je wierd doa surtout beïnvloed deur Michelangelo, Rafaël en Leonardo da Vinci. Je blêef in Italië tout in 1608.
E joar loater goat 'n weunn en werkn in een atelier an de Wapper in Antwerpn, mè e hêeln pak elpers (oek wel 'roapn' genoemd).
Tusschn 1623 en 1633 reist ’n oek deur Spanje, Vrankryk, Iengeland en de Noordelikke Nederlandn op diplomatieke missies vo de Spoansche Habsburgers vo tout vrede te kommn. Filips IV van Spanje sloat em in 1624 tout ridder en keunink Karel I van Iengeland in 1630.
In 1626 goa ze vrouwe dôod.
Rubens meugt nog ossan op diplomatieke missies; deze kêer is 't voe Albrecht en Isabella.
Pepeyn de Kortn
thumb| De latste [[Meroviengers|Merovienger (Évariste-Vital Luminais (1822-1896), Musée des beaux-arts, Carcassonne)]] Pepeyn III, bygenoamd de Kortn of de Joungern (Jupille-sur-Meuse, 714 - Saint-Denis, 24 september 768) was e zeune van Karel Martel en Rotrude van Trier en de voader van Karel de Grôotn.
Peter Paul Rubens
Leevn en werk
As 'n were kêert uut Iengeland, ertrouwt 'n mè e jounk mèsje, Hélène Fourment. Rubens is 53 joar, zy is 16.
Pepeyn de Kortn
Je was:
Peter Paul Rubens
Leevn en werk
Binst ze twidde verbluuf in Spanje in 1628-1629, begost ‘n de schilderyen van Titiaan were te bestudeern an ‘t Spoans of. Je was zot van zyn werkn en je copieerde doa zyn Ountvourienge van Europa en zyn Adam en Eva. Je gerakte doar ôok bevriend mi Diego Velázquez.
Pepeyn de Kortn
De hofmeiers
De Pepinidn woarn hofmeiers ounder de Meroviengische keuniengn, êest in Austrasië en loater in Neustrië en Bourgondië.
New York (stoat)
thumb| Woapn thumb| Stoat New York New York is een van de stoatn van de Verênigde Stoatn van Amerika. Der zyn bykan 19.500.000 inweuners.
Pepeyn de Kortn
De hofmeiers
In 687 veroverde den hofmeier van Austrasië, Pepeyn van Herstal, Neustrië en Bourgondië in de Slag by Tertry. Zyn ounwettige zeune Karel Martel (Pepeyn de Kortn ’s voader), volgde zyn voader ip en de Karoliengers zyn loater achter hem genoemd.
Peter Paul Rubens
Leevn en werk
Peter Paul Rubens goa dôod in 1640 in Antwerpn. E legt doa begroavn in de Sint-Jacobskerke.
New York (stoat)
New York grenst in 't zuudn an de stoatn New Jersey en Pennsylvania en in 't oostn an Connecticut, Massachusetts en Vermont. De stoat het ook e maritieme grenze me Rhode Island. Verder grenst 't ook an de Canadeesche provinsjes Ontario in 't westn en Québec in 't noordn. D'n hoofdstad is Albany.
Der wordt dikwils verweezn noa de stoat met de noame 'New York State' vor e verschil te moakn met de stad 'New York City'.
Geografie
De stoat New York besloat 141.205 km², woavan 122.409 km² land.
Der zyn styf vele meern en riviern. New York ligt an 't Eriemeer en 't Ontariomeer. 't Champlainmeer vormt e deel van de grenze me Vermont. De belangrykste riviere is de Hudson. Styf gekend zyn de Niagarawoatervalln ip de grenze me Canada. De belangrykste eilandn zyn Manhattan, Long Island, en Staten Island.
Pepeyn de Kortn
De hofmeiers
Achter den dôod van Karel Martel in 741, wierd zyn titel van hofmeier volgns de Frankische traditie verdêeld ounder zyn zeuns. Den oudstn, Karloman, kwam hofmeier van Austrasië en krêeg Alemannië en Thuriengn, en Pepeyn kwam hofmeier van Neustrië mè Bourgondië en de Provence. Grifo, Karels Martels zeune by zyn twidde vrouwe Swanahilde, vroeg ook zyn dêel, moa je wierd gevangn gezet deur zyn halfbroers.
In 747 trok zyn broere Karloman hem were in e klôoster in Italië en stound ’n zyn dêel of an Pepeyn, die azo leider van hêel ’t Frankisch ryk kwam, mè den titel dux et princeps Francorum. Dien titel kwam van zyn grôtvoader Pepeyn van Herstal.
De Meroviengische keuniengn trokkn hunder nieks mèr an van ‘t regeern en z'haan e luxeleevn. ’t Ênigste dan ze nog mostn doen was nu en ton hunder handtêekn zettn. Ze wierdn in die periode Vadsige keuniengn (rois fainéants) genoemd. Keunienk Childeric III wierd uutgelachn deur ’t volk en Pepeyn, die nog ounder hem stound, probeerde nu olles te doen vo van hem of te geroakn.
Round 750 schrêeft ie noa paus Zacharias vo te vroagn wien dat er eigentlik keunienk most zyn: dendeen die den titel droeg of dendeen die de feitelikke macht haad. Pepeyn krêegt de steun van den paus en in november 751 zettegt ie Childeric III of en liet ie hem uutroepn tout keunienk van de Frankn.
Je trouwde mè Bertrada van Laon, ook wel Bertrada met de grôte voetn genoemd.
Hunder jounges: Hunder andere jounges: Pepeyn, Chrothais, Adelais, en nog twê dochters zyn ollemolle jounk gestorvn.
Pepeyn stierf in Saint-Denis en je ligt doa begroavn neffest zyn vrouwe Bertrada van Laon. Je wierd ipgevolgd deur zyn zeuns Karel en Karloman. Achter Karlomans dôod in 771 kwam Karel (de Grôotn) ollêne keunienk van ‘t Frankisch Ryk.
1128
1125 - 1126 - 1127 - 1128 - 1129 - 1130 - 1131 't Joar 1128 is 't 28e joar in de 12e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge.
Stoal
thumb|150px|Stoal Stoal is een legerienge van yzer mè ander elementn. In zyn simpelste vorm is stoal mêer dan 99% zuver yzer, mè spôorn koolstoffe, mangaan, silicium en aluminium derin. An den andere kant zyn der stoalsôortn gelik hogetemperateure roestvrye stoaln woadat er minder dan 50% yzer inzit.
1128
Gestorvn
1120'erne
Stoal
Wa da nie stoal is
Stoal moe nie verward wordn mè geute (of gietyzer) of mè smeeyzer. Geute è mêestol een veels oger koolstofgehalte dan stoal, en is doadeure veel meer vloeiboar. Smeeyzer bestound mêestol in den tyd vô da stoal up de markt kwaam, en wier gebruukt vô diengn woada geute te bros was. Gelik da 't wôord zegt wierd smeeyzer in een smisse up hoge temperateure gehamerd toe dat d' onzuverheedn deruut gehamerd woarn.
Stoalsôortn
Olhowel dan der andere stoalsôortn bestoan, zyn de mêest gebruukte en mêest bekende zocht stoal, constructiestoal en roestvry stoal.
Zocht stoal
Zocht stoal is vô 't grotste dêel yzer, mè klêen hoeveelheedn koolstoffe (0.01 - 0.1%), silicium (max. 0.3%), mangaan (max. 0.8%) en aluminium (0.2-0.8%). In zocht stoal zyn de mêeste elementn behoalve yzer mêer overbluufsels van 't stoalproces dan echte legeriengselementn. Een specioal geval zyn de interstitiêelvrye stoalsôortn, woadan d' hoeveelheedn koolstoffe en stikstoffe toe vrêe lêge percentages zyn ofgebrocht (max. 0.005% C, max. 0.005% N), en die ton ook vrêe vervormboar zyn.
Constructiestoal
De bedoelienge van constructiestoal is dat 't een bitje mêer sterkte èt dan zocht stoal. Doadeure èt 't mêer van de zelste elementn die in zocht stoal vôrenkommn, en dikwils wordn d' er nog andere legeriengselementn gelik chroom, koper, nikkel en molybdeen toegevoegd vô de sterkte up te dryvn.
Een specioal geval van een constructiestoal is 't sôorte stoal da gebruukt wordt vô transformateurs. Die èn een vrêe hoog siliciuminhoud, dat afhankelik van de toepassienge kan varieern van 0.7 toe 6%.
Roestvry stoal
Gelik dat de name 't zegt, roest roestvry stoal ounder normoal omstandigheedn nie of vrêe trage. Da komt deur de toevoegienge van minstens 12 toe 13% chroom.
D' er zyn twêe grôte categoriëen roestvry stoal, en da zyn de ferritische en d' austenitische roestvrye stoaln. D' êeste sôorte bevat moa juste chroom, binst dat de twidde sôorte ook nikkel èt. Van den twidde sôorte is vôrol 't 18/8 stoal met 18% chroom en 8% nikkel vrêe bekend.
Toepassienge
Stoal is 't mêest olgemêen gebruukt materioal in de weireld. 't Wordt bevôorbild in otto's, blekstjes, frigo's, pottn en pann'n, betongversterkienge, pupeleidiengn, stekkerdroad enz. gebruukt. Dat is vô verschillende redens:
1. Yzerertsn kommn vrêe olgemêen vôren
2. Deur met de compositie en de bewerkienge van 't stoal te speeln, ku je vrêe verschillende eigenschappn krygn
3. Omda 't magnetisch is, kan stoal gemakkelik geschêen wordn van 't ander ofvol vôdat hergebruukt wordt
Doa tegenover stoat nateurlik wel da stoal mêestol roest o 't an den atmosfeer blôotstoat, en doavan moet 't dikwils beschermd wordn deur olie of vet (in machineriëen), deur te verzienkn (gelik vô lampepoaln) of deur 't te bedekkn met een lage verve (gelik in otto's).
Stoalproductie
thumb|Hoogoven van de Corus Port Talbot stoalfabrieke in [[Wales]] Stoal wor mêestol geproduceerd deur êen van de volgende twêe routes:
Geïntegreerde stoalfabrieke
Geïntegreerde stoalfabriekn beginn'n met een hoogoovn, woada van boovn kooks en yzererts wordn ingevoerd, en vanounder ruwyzer wordt ofgetapt. Ruwyzer èt een vrêe hoog koolstofgehalte (~ 5%), en da wordt in 't derupvolgende stoalproces mè zuurstoffe ofgebloazn toet an de koolstofniveaus da je wilt èn in jen finoal product.
Hierachter wordt het vloeiboar stoal continugegootn en gesneen in platblokkn. Die wordn ton verder gewalst, êest in de warmwalserye, en o 't nôdig is, nog verder in een koudwalserye.
Elektrische stoalfabriekn
In tegenstellienge toet 't geïntegreerd proces, gebruukt 't elektrisch proces moa juste schrôot, dat in een elektrischen oovn gesmolten wordt. Verder is 't proces van gietn en walsn 't zelste gelik vô 't geïntegreerd proces, moa mêestol zyn de productn anders omdat 't elektrisch proces minder keuze èt over de legeriengselementn die in 't schrôot zittn.
Stoalfabriekn in Vloandern
D' er zyn gin stoalproducentn in West-Vloandern, moa verderup in Vloandern is d'er Sidmar in de Gentse kanoalzone, en ALZ teegn Genk. Vroeger was 't er in Zêebrugge een kooksfabrieke, moa dien is ol een ende geslootn gewist. In Zwevegem èt Bekaert een droadtrekkerye, en is doamee den ênigsten grôten stoalverwerker in West-Vloandern.
Parys
Parys (Frans: Paris) is 'n oofdstad va Vrankryk. In 't stad zelve weunn d'r 2 miljoen menschn. Pak je grôot-Parys, ton kom je gemakkelik an 10 miljoen. De bynoame van Parys is de Lichtstad.
Parys is êen van die steedn woa da je op e poar vierkante kilometers de hêle weireld byêen et. Alle sôortn menschen weun d'r tope, va verschillige cultuurn en toaln. thumb|left|Et symbool van Parys, den Ieffeltôorn
Bevolkieng
D'inweuners van Parys noemn we Paryzenaers of Parisiens.
Attraksjes
Parys is e stad die al vele êeuwn menschn antrekt. Toeristn vinn dat er e romantische antrekkiengskracht van uutgoat.
Bourgondiërs
thumb| Germoann in de 1e êeuwe, de Bourgondiërs in 't middn De Bourgondiërs woarn e Germoans volk, die oorsprounkelik in Scandinavië en 't eiland Bornholm leefdegn. Bornholm, in 't Oudnoors Burgundarholmr, wil zeggn: eiland van de Bourgondiërs. thumb|left|200px| 't Eiland Bornholm reks in 't rôod, ten zuudn van [[Zweedn. Denemarkn in 't roze.]] Round 't begun van de 1e êeuwe an z'under by de Wisla-riviere gevestigd, ten westn van 't groundgebied da nu Pooln is. Under gebeurs doa woarn de Gootn, Vandoaln en Semnoonn, woa dan ze constant mee in gevecht woarn. Ze wierdn verdreevn no 't westn en round 250 dookn z'ip an de boovnlope van de Main, woa dan z'in gevecht kwoamn mè d'Alemann. De Bourgondiërs paktn e stik van 't Alemoans gebied in en vestigdn under doa.
Ofbrokkelienge van 't Romeins gezag
thumb| Liggienge van 't Bougondisch Ryk in de 5e êeuwe thumb| 't Bougondisch Ryk in de 5e êeuwe Van 260 begostn de Bourgondiërs en de Alemann de Reyngrenze over te steekn en Gallië te plundern.
Binst de wienter van 287/288 vieln de Romeinn 't gebied van de Bourgondiërs binn vo nieuwe invoazjes teegn te goan en ip 't ende van de 3e êeuwe was de Reyngrenze were kalm.
Mo binst de grôote volksverhuziengn in de 5e êeuwe droungn de Bourgondiërs toch 't Romeins Ryk binnen. In 406 stoakn ook andere Germoann, lik d'Aloann, Vandoaln en Sueevn, de Reyngrenze over en ze begostn met de grôote invoazje van Gallië.
Van 433 tout 450 was Flavius Aëtius de belangrykstn persôon van 't West-Romeins Ryk. Zyn polletiek was 't versterkn van de Romeinsche macht in Gallië en Spanje.
In 435 verbroakn de Bourgondiërs under boundgenôotschap met de Romeinn en ze vieln 't gebied d'r neffest an. Aëtius zound vo straffe e leger mè surtout Hunn, die 20 000 Bourgondiërs en ook under keunienk Gundahar en hêel zyn familie ofgeslacht hen in de slag van Worms.
D'overgebleevn Bourgondiërs begostn te vertrekkn van de Middn-Reyn. In 443 krêegn ze van Aëtius e nieuw vestigiengsgebied: Sapaudie (Savoye). 't Gebied lag ten zuudn van Genève, langs de Rhone, tusschn d'Alpn en 't Juragebergte. Doar hen z'under nieuw Ryk gesticht.
In 476 wierd Romulus Augustulus, de latste keizer van 't West-Romeins Ryk, ofgezet deur Odoaker, mo 't gebied round Parys blêef nog tien joar in handn van de Romeinsche gouverneur Syagrius. In 486 ist ie overwonn deur de Frankn ounder Clovis I in de Slag by Soissons en kwam ter 'n ende an 't Romeins gezag in Gallië.
Ounder ’t Frankisch Ryk
In 523 en 532 zyn de Bourgondische keuniengn Sigismund en Gundomar II versleegn deur Childebert I en Chlotarius I, de zeuns van Clovis I. Ze verloorn doaby under zelfstandigheid en in 534 kwoamn z'ounder Theodebert I by 't Frankisch Ryk van de Meroviengers en loater de Karoliengers.
't Stik Bourgondië in West-Francië
thumb| Bourgondië achter 't [[Verdrag van Verdun in 843 mè d'oranje grenze tusschn 't nôordwestelik stik by West-Francië en 't ôostelik stik by Middn-Francië]] Achter 't Verdrag van Verdun in 843 wierd et Frankisch Ryk van Lodewyk de Vroomn verdêeld ounder zyn zeuns, woaby dat 't nôordwestelik stik van Bourgondië by West-Francië kwam en 't ôostelik stik by Middn-Francië.
't Klêenste nôord-westelik stik van Karel de Kletsn lag ten westn van de Saone-riviere en wierd officieel regnum burgundiae genoemd. In 880 goavn de broers Lodewyk III en Karloman van West-Francië den titel van groaf van Autun an Richard Justiciarius, e schonbroere van Karel de Kletsn.
Ounder Karel de Simpeln versterkte Richard nog zyn gezag deur overwinniengn teegn de Vikings, en in 918 krêegt ie ook den titel van hertog en da miek hem den êestn hertog van Bourgondië.
Loater hen de Bourgondische hertoogn e belangryke rolle gespeeld in de Lêge Landn. De Bourgondische periode wierd vo Vloandern ingezet mè den trouw van de dochter van de Vlamsche groaf Lodewyk van Male. Margaretha van Male trouwde in 1369 mè Filips de Stoutn, ton den hertog van Bourgondië.
't Stik Bourgondië in Middn-Francië
Achter 't Verdrag van Verdun krêeg Lotharius I Middn-Francië mè 't grotste, ôostelik stik van Bourgondië.
In 855, by 't Verdrag van Prüm, wierd zyn Middnryk verdêeld ounder zyn drie zeuns: De drie zeuns han gin wettige ipvolgers. Keuniengn van Provence:
Lêger-Bourgondië
thumb| Bourgondië in de 9e en 10e êeuwe: De keunienkrykn Lêger-Bourgondië (oranje) en Ipper-Bourgondië (groen). 't Hertogdom van [[Richard Justiciarius in 't Frãns stik van 't oud Bourgondië (bruun).]] thumb| Groen: 't Keunienkryk Arelat (van 1032 by 't Hillig Rôoms Ryk) Bruun: 't Hertogdom Bourgondië In 879, achter den dôod van Lodewyk den Hakkeloare, wilde Provence zyn twi zeuns, Lodewyk III en Karloman, nie als ipvolger en ze koozn Boso van Provence van de familie van de Bosoniedn.
Boso was de broere van Richildis, de vrouwe van Karel de Kletsn, en ook van Richard Justiciarius, den hertog van Bourgondië van 't westelik hertogelik stik van Bourgondië. Boso trouwde met Ermengarde van Provence, dochter van keizer Lodewyk II, vo zyn recht ip ipvolgienge nog te versterkn.
Ounder hem wierd 't keuninkryk Lêger-Bourgondië (of Cisjuranië) gesticht. De grenzn woarn de Middellandsche Zêe in 't zuudn, Septimanië in 't zuudwestn, Aquitanië in 't westn, 't keuninkryk Ipper-Bourgondië in 't nôordn en 't keuninkryk Italië in 't ôostn.
Achter den dôod van Boso in 887 volgde zyn zeune Lodewyk III hem ip (887 - 928), die ook Rôomse keizer was van 901 tout 905. Je wierd in 928 ipgevold deur Hugo van Arles, ook van de familie van de Bosoniedn. Hugo was al regent van in 905, achter dan ze Lodewyk III blend gemakt haan.
Keuniengn van Lêger-Bourgondië:
Ipper-Bourgondië
Ipper- Bourgondië (of Transjuranië) kwam overêen me Savoye, 't kantong Vallais (Wallis), West-Zwitserland en Franche-Comté. 't Keuninkryk wierd gesticht in 888 achter d'ofzettienge en den dôod van Karel den Dikkn, e zeune van Lodewyk den Duuts van Oost-Francië. Rudolf I van Bourgondië wierd verkoozn deur den oadel van Ipper-Bourgondië tout under keunienk. Je was êest hertog van Ipper-Bourgondië gewist van 876 tout 888.
Keuniengn van Ipper-Bourgondië: In 933 wierdn Ipper- en Lêger-Bourgondië verêenigd ounder Rudolf II, deurdat Hugo van Arles Lêger-Bourgondië met hem wisselde vo de krôone van Italië.
't Nieuw keunienkryk van Bourgondië krêegt de noame: Keunienkryk van Arles of Arelat.
't Keunienkryk Arelat
't Keunienkryk Arelat of Arles wierd in 933 gesticht deur Ipper-en Lêger-Bourgondië te verêenign. 't Wierd deur ounofhankelikke keuniengn geregeerd tout in 1032.
Keuniengn van Arelat:
't Keunienkryk Arelat ounder 't Hillig Rôoms Ryk
Keunienk Rudolf III van Bourgondië stierf in 1032 zounder erfgenoam. J'ha keizer Konrad II de Saliër angeduud als zyn ipvolger.
Mo de neve van Rudolf, Odo II van Blois, de zeune van zyn zuster Bertha van Bourgondië, betwistte dat ipvolgiengsrecht en ze begostn een oorloge die twi joar deurde mor uutendelik in 't vôordêel van de keizer uutdroaide.
Van 1032 probeerdn de keizers, mè de steun van d'eirtsbischoppn van Besançon, de groavn van Bourgondië an under gezag t'ounderwerpn. Da mislukte want de groavn blêevn tout an de 12e êeuwe de facto ounofhankelik.
Salisch Huus Huus Supplinburg
't Groafschap Bourgondië
Ounder de keuniengn Konrad I en Rudolf III was de keuninklikke macht styf verzwakt en binn 't keunienkryk wierd er e semi-ounofhankelik groafschap gevormd ('t loatere Vry Groafschap of Franche-Comté). 't Groafschap, nie te verwarrn me 't westelik angrenznd Hertogdom Bourgondië, wierd gesticht deur platselikke eedeln, die under groaf van Besançon of groaf van Bourgondië lietn noemn. 't Groafschap kwam van 982 ounder 't bestier van paltsgroavn.
De paltsgroavn van 't Huus Ivrea (982-1184)
Den êestn paltsgroaf was Otto-Willem van Bourgondië, e zeune van Adelbert I van Ivrea, die e zeune was van Berengar II. Beatrix I trouwde in 1156 me keizer Frederik Barbarossa, woadeure dat 't groafschap ounder 't Huus Hohenstaufn kwam.
Machtstryd vo 't groafschap Bourgondië
In 1267 begost er e machtstryd tusschn de Frãnsche keunienk, de Duutsche keizer en den hertog van Bourgondië, over 't bezit van 't groafschap Bourgondië. Den hoogn oadel van 't gebied trok partye vo Duutsland, mo de nieuwn paltsgroaf Otto IV van Bourgondië kôos vo Vrankryk.
De groavn van Bourgondië van 't Huus Hohenstaufn haan als woapn 't woapn me den oarend gebruukt, mo Otto IV kôos in 1279 vor e woapn me de Frãnsche kleurn. Van ton wierd et woapn van de groavn van Nevers gebruukt.
't Groafschap Bourgondië ounder Vrankryk (1307)
D'r kwam een iplossienge want d'oudste dochter van Otto IV, Joanna II van Bourgondië, trouwde in 1307 me de loatere keunienk van Vrankryk, Philippe V. Doadeure kwam 't groafschap Bourgondië ounder Vrankryk.
Verêenigienge van 't Groafschap met et hertogdom Bourgondië (1330)
thumb| 't Hertogdom en 't groafschap Bourgondië in de 14e êeuwe Under oudste dochter Joanna III (1315-1330) trouwde in 1330 mè den hertog van Bourgondië Odo IV en azo kwam 't groafschap ounder de Bourgondische hertoogn.
Huus Capet (1330–1347)
Under zeune, Philippe van Auvergne (1323-1346), was de voader van Philippe van Rouvres, die trouwde mè Margaretha van Male, dochter van Lodewyk van Male.
Huus Bourgondië (1347–1361)
In 1361 stierf Philippe van Rouvres an zyn 15 joar zounder jounges. 't Hertogdom Bourgondië wierd g'annexeerd deur Jean II van Vrankryk van 't Huus Valois, die 't in 1363 an zyn vierde zeune Filips de Stoutn gaf. 't Groafschap gieng noa Marguerite I, de joungere zuster van zyn grotmoeder Joanna III. Round dien tyd krêeg 't groafschap de noame Vrygroafschap Bourgondië of Franche-Comté.
Huus Capet (1361–1382)
Marguerite I trouwde me Lodewyk I van Vloandern. Under zeune was Lodewyk van Male.
Huus Dampierre (1382–1404)
Margaretha van Male hertrouwde in 1369 met hertog Filips de Stoutn.
Huus Valois-Bourgondië (1363–1482)
Deur 't huwelik van Maria van Bourgondië me Maximiliaan van Ôostnryk kwam Bourgondië ounder de Habsburgers. Maximiliaan gaf den titel an zyn zeune Filips de Schôonn, die als zeune van Maria van Bourgondië den erfgenoam was van al de Bourgondische bezittiengn.
Splitsienge van et vrygroafschap en et hertogdom (1493)
Achter de Vrede van Senlis in 1493 wierd de Bourgondische erfenisse verdêeld tusschn Habsburg en Vrankryk. Habsburg hield et vrygroafschap, mo Vrankryk krêeg et hertogdom.
Huus Habsburg (1482–1678) In 1678 wierd Franche-Comté ook g'annexeerd deur Vrankryk met et Verdrag van Nijmegen.
Griekse goodn
thumb|Stamboom van de Griekse Goodn Der zyn vele Griekse goodn, mo de bekendste zyn dedie va den Olympusberg (in 't nôordn va Grieknland). De meeste van ier oendr zyn va den Olympusberg, mo de oenderste nie ollemale.
Freaq
Freaq, echte noame Frederik Jaques (Kortemark, 1979) es e stikskes schryver.
In't doageliks leevn weirkt y by Roularta, als journalist by de Krant van West-Vlaanderen. J'es ôok free-lance journalist voe de Rif Raf, een muzikblad. Doaby es'tn styf actief vô olle sorten muzikevenementn van jeugdklub de Kanapee in Kortemark.
Doanoast schryft y op zyne blog ip 't web. Doarin geeft y nen persôonlikken kyk ip de weireld roundom em, zyn styl keun je êerder drômerig, nostalgisch en mymerend noemn. De ounderwerpn dat y behandelt zyn sterk gericht ip de jounge gastn:
Zyne blog trekt tvigtig tot hondert lezers per dag.
Latyn
De toale is beïnvloed gewist deur 't Etruskisch, woavan da 't alfabet overgepakt is, en 't Grieks.
Gebruuk van Latyn nu
Den dag van vandoage wordt Latyn nog gebruukt:
In Vloandern wordt Latyn nog assan angeleerd in 't algemeen secundair ounderwys.
Nederlands is e Germoansche toale moa toch kommn der vele woordn van 't Latyn, lik de noamn van de moandn. Ook woordn lik zolder < solarium, kelder < cellarium, veinster < fenestra, tiggel < tegula, stroate < (via) strata, wyn < vinum zyn styf oude leenwoordn.
Ook minder oude leenwoordn uut 't Latyn lik idem, post scriptum, ad fundum, ad rem, curriculum vitae, status quo, wordn nog assan gebruukt.
Groafschap Holland
250px|thumb| 't Groafschap Holland in 1477. 't Groafschap Holland was ôorsprounkelik e groafschap in 't Frankisch Ryk en loater in 't Rôoms-Duuts Ryk. 't Gebied kwam a-peu pres overêen me d'hudige provinsjes Nôord en Zuud-Holland. 't Groafschap haad êest de noame West-Frisia. 't Was 't westelik stik van 't historisch ryk Frisia. Frisia was et kustgebied da liep van Sincfala (loater et Zwin) in de Vloanderngouwe, tout an de Wezer in Duutsland, met de belangrykste stad Utrecht en was ip zyn grotst in de periode 650-734.
West-Frisia lag tusschn Sincfala en 't Vlie.
Round et joar 800, ounder Karel de Grôotn, was 't Frankisch Ryk verdêeld in gouwen, die besteurd wierdn deur e comes of groaf.
Achter 'n dôod van e keunienk most volgns de Frankische tradiesje zyn ryk verdêeld wordn ounder zyn zeuns, wa da veele rivaliteit meebrocht tusschn d'erfgenoamn.
Ip 't ende van de regeerienge van Lodewyk de Vroomn, zeune van Karel de Grôotn, was de keunienklikke macht styf verzwakt deur de stormvloed van 838, mo surtout deur d'oorloogn tusschn zyn zeuns en de plunderiengn van de Vikings.
Achter et Verdrag van Verdun in 843 wierd et Frankisch Ryk verdêeld ounder de drie zeuns van Lodewyk de Vroomn. Den oudstn, Lotharius I krêeg et Middnryk, e lang gebied dat uutstrekte van de Nôordzêe tout an de Middelandsche Zêe. In 't nôordn van zyn Ryk loagn de Lêege Landn, die in 't westn begrensd woarn deur de Schelde, dus zounder et Groafschap Vloandern dat in West-Francië, et loatere Frankryk, kwam te liggn.
Tim Owens
thumb|right|Tim Owens Tim 'Ripper' Owens (Akron, 13 september 1967) es nen Amerikoansen zanger by heavy metal bands lyk Iced Earth, Beyond Fear en Judas Priest.
Groafschap Holland
En met et Verdrag van Ribemont in 880 kwam et keunienkryk Lothariengn w.o. West-Frisia by Ôost-Francië, et loatere Duutsland. Mo Lothariengn blêef, nie lik d'andere stamhertogdomn Saksn, Franconië, Swaabn en Beiern, een eign posiesje houdn en under eign beslissiengn pakkn. Want loater, achter 'n dôod van keunienk Lodewyk et Kiend in 911, wierd ie in Ôost-Francië ipgevolgd deur Konrad I, moar in Lothariengn koozn ze de Karolienger Karel de Simpeln van West-Francië.
Tim Owens
Biografie
Owens zong by British Steel, een groepke da covers speelde van Judas Priest. Ie zong ôok by heavy metal band Winter's Bane. In 1996 werd ie opgemerkt tijdens êen van zyn optredens deur twêe moatn van Judas Priest drummer Scot Travis. Ie mocht auditie doene en verving als leadzanger de vertrokkn Rob Halford. Me Judas Priest nam Owens twêe studioalbums en twêe livealbums op. In 2001 kwam de film Rock Star uit, die loskes es gebaseerd ip Owens' carrière.
Groafschap Holland
De Deenn regeerdn nog over de regio tout an de môord ip Godfried de Noorman in 885 in Herispich, et hudige Spijk. Groaf Gerulf II was betrokkn by de môord en ip 4 ogustus 889 wierd ie deur keunienk Arnulf van Karinthië van Ôost-Francië belôond me land en bezittiengn vo zyn rolle by 't versloan van de Vikings.
D'êeste groavn van Holland (9e-10e êeuwe), te begunn met de dynastie van de Gerulfiengn, droegn den titel groaf van West-Frisia en nog idder groaf van Kennemerland.
Tim Owens
Biografie
In 2003 verênigde Judas Priest zich ipnieuw met Halford en Owens verliet de groep om leadzanger Matthew Barlow in Iced Earth te vervangen.
Rôozefamilie
De rôozefamilie (Rosaceae) is e familie van twêezoadlobbige blommeplantn in de orde Rosales mè 4.828 bekende sôortn, verdêeld over 91 geslachtn. De noame Rosaceae is ofgeleid van 't geslacht Rosa.
Tim Owens
Biografie
Sinds 2005 zingt Owens in zyn eigen groep Beyond Fear, tegoare met zyn oud-collega Dennis Hayes.
Groafschap Holland
Floris II (r. 1091-1121) was den êestn die hem groaf van Holland (comes de Hollant) noemde. Vodien wierdn ze groaf van de Friezn (comes Fresonum) genoemd.
Rôozefamilie
De familie komt weireldwyd vôorn moa surtout in de gemoatigde streekn van 't nôordelik halfroend. De geslachtn met de mêeste sôortn zyn Alchemilla (270), Sorbus (260), Crataegus (260), Cotoneaster (260), Rubus (250) en Prunus (200).
Tim Owens
Biografie
Owens it een stemme waarmee dat ie veel verschillnde toonoogten aankan. Ie zong overtyd in et koor van de schole. Ie es met het talent geboren om oge te kunn zingn en oge nootn aan te kunn.
Groafschap Holland
De latstn was Filips III, beter bekend als Filips II van Spanje, die van 1581 nie mer erkend wierd met de Plakkaat van Verlatinghe.
Rôozefamilie
De familie bestoat zowel uut kruudachtige vaste plantn, struukn of boomn. Der zyn styf vele wilde sôortn, lik de lysterbeier, meidôorn, sleedôorn, vierdôorn, rôoze, broambeier, noagelkruud, ganzerik, pimpernelle, moar ook gecultiveerde sôortn lik eetboar fruut (appels, peirn, abrikoozn, pruumn, keizn, kriekn, pechen, framboozn, freizn en  amandels).
Tim Owens
Biografie
De bynoame 'The Ripper' komt van Owens zyn favoriet lieke van Judas Priest en dus niet omdat ie vrouwn vermoordt in serie.
Rôozefamilie
Traditioneel wordt de familie oenderverdêeld in vier subfamilies Rosoideae, Spiraeoideae,  Maloideae en Amygdaloideae.
Groafschap Holland
Huus Holland
200px|thumb| 't Woapnschild van de groavn van Holland
De stormvloed van 1287 of de Sint-Luciavloed, binst de nacht van 13 ip 14 december, was e rampe vo Friesland. Duuzndn Friezn zyn ton verdrounkn. Deur die vloed wierd de Waddnzêe en de Zuderzêe gevormd en wierd West-Friesland definitief geschid van 't Friesland van nu. Al de dorpn die doa loagn zyn weggespoeld.
Tim Owens
Biografie
In december 2007 heeft Tim Owens were moetn aanzetn bie Iced Earth omdat Matt Barlow es teruggekèrd. Ie es verzeker een bitje gefrustreerd ant kommen want da es al de tweede kèr dat ze em buutensmitten na twee cd's.
Groafschap Holland
Huus Holland
Holland kost van die rampe profiteern en de Friezn verloorn veele van uunder invloed. Ook under toale, die geklapt wierd van de Vlamsche kust tout in Denemarkn, begost mêer en mêer te verdwynn.
Huus Avesnes
50px|right
Huus Wittelsbach
50px|right
Huus Valois-Bourgondië
50px|right
Stadhouder
Ounder de Bourgondiërs en de Habsburgers regeerde de stadhouder in noame van de groaf over 't groafschap. Van 1559 was de groaf van Nassau Willem I de Zwyger of Willem van Oranje stadhouder van Holland, Zêeland en Utrecht. J'haad in 1544 't prinsdom Orange en bezittiengn in de Nederlandn g'erfd van zyn kozn René van Châlon. Je kêerdeg hem teegn keunienk Filips II van Spanje en je speeldeg e grôote rolle in de Tachtigjoarign Oorloge. In 1579 kwamt er e breuke tusschn Nôord en Zuud met de Unie van Atrecht en de Unie van Utrecht.
Beweging.net
thumb|Logo van beweging.net Beweging.net, vroeger 't ACW (Algemeen Christelijk Werknemersverbond) is de noame van de koepel van christelikke werknemersbewegiengn. D' organisoatie èt 3 belangryke principen: socioale rechtveirdigeid, participatieve democratie en deurzoame ountwikkelienge.
Patrick Develtere was vôorzitter van 2010 toet 2017.
Dêelorganisoaties
't ACW organiseert overleg tussen de verschillende dêelorganisoaties, gezoamelikke campagnes en acties en gift Visie uut, 't weekblad van de christelikke arbeidersbeweginge.
't ACW zorgt ôok vo de reloaties met de polletiek. D'ACW-mandatoarissn zittn in de CD&V, moa round concrete dossiers werkt 't ACW ôok soms tegoare met pollitiekers van SPa of Groen.
Rerum Novarum (1891)
Up 't ende van de 19e êeuwe komt in hêel West-Europa 't socialisme up met 'n arbeidersbeweginge. Ze probeern te zorgn vo de rechtn van 't werkvolk en vo 't wegwerkn van economische, socioale en pollitieke ounderdrukkinge. De katholiekn zittn 'n bitje in met 't revolutionaire én surtout 't vryzinnige van de socialistn.Ze voeln under gesteund deur paus Leo XIII, die in zijn encyclieke Rerum Novarum (Over nieuwe dingen) (1891) uutdrukkeluk uproept tout katholieke socioale actie. In 1891 nog is de Belgische Volksbond gesticht.
De Belgische Volksbound is eigenluk de vôorlôper van de christelikke arbeidersbeweginge. Je bestoat uut 3 grôte ofdêlingn:
Achter den Êeste Weireldoorlog
Achter den Êeste Weireldoorlog is 't algemêen stemrecht vo vintn en de stoakingsvryheid ingevoerd. Doadeure droaien de christelikke organisoaties goed. Ze steekn veel werk in d'uprichtinge van nieuwe werkliednboundn, woamee da ze 'n wordje willn meeklappn in de polletiek. 't Algemeen Christen Democratisch Verbond vervangt de Belgische Volksbound. 't Is 'n overkoeplinge van de syndikoatn, de werkliednboundn, de mutualiteiten, de coöperoaties en de vrouwegilden. Die twêe latste begun ton nog moa.
Moa da verbound bluuft nie lange bestoan. Ze bluuvn noamelik ruze moakn over de vroage oe dat de werkliednbounden moeten g'organiseerd zyn. De West-Vlamse paster Louis Colens wint de diskuusje. Ie vindt da de werkliednboundn (werkersverbounden zegt 'n em)moetn gevormd zyn deur de gezoamelikke participoatie van de leden.
Up 'n congres in juli 1921 wordt 't Algemeen Christelijk Werkersverbond (ACW) officieel gesticht, de federoatie van arroundissementele werkersverboundn.
Tussen 1921 en 1945
De werkliednboundn woarn ountstoan vo insprake te krygn in de katholieke party. Doadeure is 't ACW in 't begun surtout met pollitiek bezig. Ol in 1921 wordt de party hervormd volgens standenvertegenwoordiginge. Azô ountstoat de Katholieke Unie met neffens 't ACW ôok de Boerebound, de middenstand en de burgery. 't ACW houdt em ôok bezig met de 'volksontwikkelinge'. D'er zyn initiatieven vo de koaderleden en vo de geweune leden. 't ACW zorgt ounder andere ôok vo de Sociale School van Heverlee en begunt met d'uutgoave van de Gids op Maatschappelijk Gebied. Vo de financieringe van ol d'activiteitn, start 't ACW met coöperatieves. Spoarkassen (BAC), verzekeringen (DVV), bakkeryen en krudenierswinkels (Welvaart). Up die maniere zyn d'er vôordêlen vo de leden en inkomsten vo 't ACW zelve. In diezelfste periode begunn de kajotters (KAJ en VKAJ) van paster Jozef Cardijn en de vrouwenbound (KAV) van Maria Baers. Die organisoaties sluutn an by 't ACW.
1945: reorganisoatie
Deurdat 't ACW surtout met pollitiek bezig is, willn ze 'n aparte organisoatie vo de vorming van 't werkvolk. 't ACW wilt ôok nie dat de bisschoppen zelve zô'n organisoatie upstarten. Ol in de joaren '30 zyn d'er experimenten met de KWB. In den oorlog zyn 't ACW en 't ACV verboden deur de Duutsers en pakt de KWB min of mêer under plekke in. Achter den oorlog is de KWB erkend als aparte organisoatie.
Tegen de dreiginge van 't fascisme in de joaren '30 en 't communisme achter den oorlog, is 't nôdig vor 'n nieuwe katholieke party te moaken zounder standenvertegenwoordiginge. Up die maniere begunt de CVP in 1945. Doadeure speelt 't ACW 'n klindere pollitieke rolle en makt 't mêer tyd vo de coördinoatie van de verênigingen. Up da moment is 't er ôok 'n upsplitsinge in 'n Vlamse en Woalse vleugel (MOC = Mouvement Ouvrier Chrétien).
Achter 1945
De ziekenbound en 't syndikoat krygen 'n grôte rolle by den uutbouw van de socioale zekerheid. Doadeure gerakt 't ACW zelve 'n bitje up den achterground. Moa vanaf 1949 groeit 't besef dat ze were mêer pollitiek aktief moeten zyn vo under doelstellingen te bekommn. De rolle van 't ACW binnen de CVP, in 't parlement en de regeringen wordt grodder.
In 1968 splitst de CVP in 'n Vlamse CVP en 'n Woalse PSC. 't ACW bluuft by de CVP moa de MOC kiest vor 'n pluralistische upstellinge. Da leidt up 't ende van de joaren '70 tot 'n feitelikke schêdinge tussen 't ACW en de MOC.
In 1985 verandert de noame in Werknemersverbound in de plekke van Werkersverbound. Da komt deurdat er van langsom mêer ambtenoaren, bedienden, lêroars, ... lid zyn van 't ACW. D'er is ton ôok regelmoatig discuusje over de band met de CVP en sommige dêeltakken zoeken contact met de socialistn.
Deur de kritiek up de verzuilinge en de rolle van de ziekenbound en de syndikoaten, goat 't ACW up 't ende van de joaren '80 were mêer de klemtôon leggen up de rolle als socioale beweginge. Ze bluuvn under inzettn vo economische, pollitieke en socioale onrechtveirdigheedn weg te werken.
In West-Vloandern
't ACW is in West-Vloandern upgedêeld in 3 verboundn:
Woestn
Woestn is e dorptje in de Belgische provinsje West-Vloandern en e dêelgemêente van Vletern. 't Centrum ligt op de krusienge van de grote boane N8 tussn Veurne en Yper, en de Poperiengestroate noa Poperienge, en strekt em deur lintbebowwienge verder uut langst die boann. thumb|left|Sint-Rectrudiskerke
Viftieg meeter vôorbie de krusienge ligt d'oede Deca brouwerye woarda De Struise Brouwers weireldbekende biern maakn lik Pannepot, Struise Witte, Kloeke bloende, Aardmonnik en noem moar op.
Harendyke
thumb|Zicht ip Harendyke Harendyke is e wyk in 't ôostn van Wendune en ligt bykan letterlik ip de grenze mè Blanknberge. De wyk bestoat uut e klêene weunkern en een uutgebreide campingzone. 't Ligt ip wandelafstand van de zêe.
De noame van de wyk refereert noa 't verdwenen dorp "Haerendycke", êen van de vele klêene visschersdorptjes, die d'r in de loop van de 13e êeuwe woarn langs de Vlamsche kust. 't Dorp lag ounder de dunegordel. Deur de vele overstromiengn ip 't ende van de 14e êeuwe was iederêen verplicht van 't dorp te verloatn en met den anleg van de Groaf-Jansdyk vanof 1408 is 't dorp hêlegans ipgedoekt. De platselyke bevolkienge veruusde noa 't vlakby geleegn Blanknberge.
Alkmaar
Alkmaar is de twêendertigste gemêente van Holland en de vuufde grotste stad van de provinsje Nôord-Holland. De stad ligt an de Hoornsevoart en 't Kanoal Alkmaar (Omval)-Kolhorn. Der weunn oungeveer 95.076 menschn. Den burgemêester Anja Schouten. De stad is administratief ounderverdêeld in acht wykn die were zyn ounderverdêeld in 51 buurtn.
Geschiedenisse
thumb|left|<center|Zicht ip d' Oudegracht in Alkmaar
In de binnestad van Alkmaar stoan vele ryksmonumentoale uzen en e kerke.
Bekende musea in Alkmaar zyn 't Stedelyk Museum Alkmaar, Beatles Museum, Nationaal Biermuseum en 't Koasmuseum
Wykn
De wykn met hunder officiële noame zyn:
Bremen (dêelstoat)
De dêelstoat Bremen of Vrye Hanzestad Bremen (Duuts: Freie Hansestadt Bremen) is mè 419 km² de klêenste dêelstoat van Duutsland. De stoat ligt in 't nôordn an de riviere de Wezer en omvat de steedn Bremen en Bremerhaven die 60 km van mekoar liggn ols enclaves in Nedersaksen.
Werkn
Werkn is e landelik dorptje in 't midden van de Belgische provinsje West-Vloandern en e deelgemeente van Kortemark. Werken fusioneerde t'ope me Zarren begun 1971 toet de gemeente Zarrn-Werkn, moa die gemeente is in 1977 were ipgeheven en de twee werdn e deelgemeente van Kortemark.